comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
res habere ihrłm: hic uero addi¬
dit. Mater inquiens ur̃a cethea.
e pater ur̃ a morreus. & soror
ur̃a senior samaria. hec et filie euiᷤ
q̃ habitat a sinistris tius: & soror
tua iunior. q̃ habitat a dextris¬
tiuris sodoma. Quando uirtꝰ facit¬
me filium abrahtm si scd̾m eam
iuxero. oꝑa quippe abraham fa¬
ciens filius ẽ abͣham: sic uicia fa¬
ciunt me filium diaboli. Om̃is
enim qui facit peccatũ: ex diabo¬
lo natus ẽ. Uirtus me facit etiã
frẽm habere xp̃m: ut cum bonus¬
ac bene moratus fuero. dicat patri
suo. Marrabo nom̃ tuum fr̃ibus
meis: in media eccłia cantabo te.
Et loquitur ad eam que nunciare
potest uerba eius. Uade et dic frĩb
meis. Quomodo autẽ uirtus frẽm
michi facit dm̃ ihm: ita malicia
płimos fr̃s adquirit. & hos pecca¬
tores: et hec ipsa tunc michi fr̃s
generat c̃ treuerit. Si quidem qͣnͣdo
exordium erat peccatricis ihrłm
necdum habebat sororẽ samariã.

Expanded text:
res habere Jerusalem: hic vero adres habere Jerusalem: hic vero addit: Mater, inquiens, vestra Cethaea, et pater vester Amorrhaeus, et soror vestra senior Samaria, haec et filia ejus, quae habitat a sinistris tuis, et soror tua junior, quae habitat a dextris, Sodoma. Quomodo virtus me facit filium Abrahae, si secundum eam vixero: opera quippe Abrahae faciens, filius est Abraham: sic vitia faciunt me filium diaboli. Omnis enim qui facit peccatum, ex diabolo natus est . Virtus me facit etiam fratrem habere Christum, ut cum bonusac bene moratus fuero, dicat Patri suo: Narrabo nomen tuum fratribus meis, in medio Ecclesiae cantabo te . Et loquitur ad eam, quae nuntiare poterat verba ejus: Vade, et dic fratribus meis. Quomodo autem virtus fratrem mihi facit Dominum Jesum, ita malitia plurimos fratres acquirit, et hos peccatores: et haec ipsa tunc mihi fratres generat, cum 961 creverit. Siquidem quando exordium erat peccatricis Jerusalem, necdum habebat sororem Samariam,
Abbreviated transcription (Latin):
tas circumscribat s et de nobis
dici possit. ego quidẽ sum pauli
ego uero apollo. ego cephe: et ad¬
huc a malicia scindimur. atq di¬
udimur. nos sumus ficturi ubi
sunt illi qui redigunt᷑ in unio¬
nem. Nam ut pater et filus
unum sunt: sic qui unũ sp̃m ha¬
bent in unionẽ coartant᷑. Ait qͥp¬
pe saluator. Ego et pater unum
num sint. Et in aplõ legit᷑. Donec
occurramus om̃s inuirum ꝑfectũ
& in mensuram etatis plenitudiniͤ
inunttatẽ xp̃i. Et rursum. Donec
ꝑueniamus  om̃s inunitatem cor¬
poris et sp̃s.  xp̃i. Ex quo signifi¬
catur quia uirtus explurimiᷤᷤ
unum faciat et necesse nobis sit
unum ꝑ eam fieri et fugere multi¬
tudinem. Et hec quidem dicta sĩt.
quia in p̃terita lectione conscͥptũ
est. pater tuus et mat̾ tua. & ra-¬
dix generationis tue: inp̃senti uͦ.
mater ur̃a. et pater ur̃. Ibi non di¬
dicimus licet fuerit sermo de pa¬
tre amorreo et matre cethea soro¬

Expanded text:
tas 960 circumscribat; sed et de nobis tas 960 circumscribat; sed et de nobis dici possit: Ego quidem sum Pauli, ego vero Apollo, ego vero Cephae ; et adhuc a malitia scindimur, atque dividimur, non sumus futuri ubi sunt illi, qui rediguntur in unionem. Nam ut pater et filius unum sunt, sic qui unum spiritum habent, in unionem coarctantur. Ait quippe Salvator: Ego et Pater unum num sint . Et in Apostolo legitur: Donec occurramus omnes in virum perfectum, et in mensuram aetatis plenitudinis in unitatem Christi . Et rursum: Donec perveniamus omnes in unitatem corporis et spiritus Christi. Ex quo significatur, quia virtus ex plurimis unum faciat, et necesse nobis sit unum per eam fieri, et fugere multitudinem. Et haec quidem dicta sunt, quia in praeterita lectione conscriptum est: Pater tuus, et mater tua, et radix generationis tuae; in praesenti vero: Mater vestra, et pater vester. Ibi non didicimus, licet fuerit sermo de patre Amorrhaeo et de matre Cethaea, soro
Abbreviated transcription (Latin):
amorreꝰ. Ibi qͣsi ad unã sermofit: hic
qͣsi ad płi̾mas. Nec enĩ ut suꝑius di¬
xerat ait mat̾ tua. s mat̾ ur̃a. Qnͣdo
gͦ disfũdit᷑ peccatum. et longius ma¬
litia ꝓcedit. et peccatores suos
inter se peccata discerpunt tunc
non ẽ peccator unus. uerum in
uno sunt plurimi: sicuti in exordio
quando erat pͥncipium delinquẽ¬
di ñdum erant tante qͣnte nunc
sunt multitudines. Unde utile mͥ
uidetur a p̃senti sermone paulu¬
lum recedentẽ naturã considerare
peccati atq uirtutũ. Ubi pecca¬
ta sunt. ibi ẽ multitudo. Ubi scis¬
mata: ibi hereses. ibi dissensiones.
Ubi autem uirtus. ibi singulari¬
tas. ibi unio: ex quo omĩum cre
um maloꝵ omĩum ẽ multitudo
pͥncipium autẽ bonoꝵ coangu¬
statio. & a turbis in singularita¬
tem redactio. ut puta. Nos om̃s
si saluandi sumus adunionem:
ut ꝑfecti efficiamͣ in eodem sen¬
i. su et in eadem sententia. et si¬
mus unum corpus et unus sp̃c.
Si uero tales sumus. ut ñ nos uni¬

Expanded text:
Amorrhaeus. Ibi quasi ad unam sermo fit: hic quasi ad plurimas. Nec enim ut superius dixerat ait, mater tua, sed mater vestra. Quando ergo diffunditur peccatum, et longius malitia procedit, et peccatores sua inter se peccata discerpunt, tunc non peccator unus, verum in uno sunt plurimi; sicut in exordio, quando erat principium delinquendi, necdum erant tantae, quantae nunc sunt multitudines. Unde utile mihi videtur a praesenti sermone paululum recedentem, naturam considerare peccati atque virtutum. Ubi peccata sunt, ibi est multitudo, ibi schismata, ibi haereses, ibi dissensiones; ubi autem virtus, ibi singularitas, ibi unio, ex quo omnium credum malorum omnium est multitudo: principium autem bonorum coangustatio, et a turbis in singularitatem redactio: ut puta nos omnes, si salvandi sumus, ad unionem, ut perfecti efficiamur in eodem sensu, et in eadem sententia, et simus unum corpus et unus spiritus. Si vero tales simus, ut non nos uni
Abbreviated transcription (Latin):
do increpita sit quasi
habens radicem et ge¬
nerationem de t̾ra chanaan pa¬
trem amorreoꝵ matrẽq cetheã:
Sis si legerit etiam hec que nunc
interpͣtari nitimur: putabit
eadem repeti. et unum sermonẽ
duplicit̾ p̃dicari. S qui diligñs
lector ẽ. et ad curam eius diuine
scͥpture significantia ꝑtinet. et
confert p̾terita p̃sentib et u̾bũ
uerbo componit: uidebit diffe¬
rentiam ñ fortuitam. Ibi quippe
radix inqͥt tua et genatiotua de t̾ra
chanaan. quod inp̃senti ñ dr̃ pater

Expanded text:
do increpata sit, quasi habens radicem, et generationem de terra Chanaam, patrem Amorrhaeum, matremque Cethaeam: is si legerit etiam haec, quae nunc interpretari nitimur, putabit eadem repeti, et unum sermonem dupliciter praedicari. Sed qui diligens lector est, et ad curam ejus divinae Scripturae significantia pertinet, et confert praeterita praesentibus, et verbum verbo componit, videbit differentiam non fortuitam. Ibi quippe, radix, inquit, tua et generatio tua de terra Chanaam, quod in praesenti non dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
storia refert: scͥptum ẽ autem ꝓp¬
ter frequentẽ nr̃ãm captiuitatem
que ab spiritalib assyriis ꝑpetra¬
tur. de quib apls dicit. Non est
nobis certam̃ adu̾sum carnem
& sanguinem. s adu̾sum spirita¬
lia nequitie. & nec sic saciata es.
Et fornicata es. & non satiabaris.
Quando quis non impletͣ delinqñ.
s semꝑ pͥorib peccatis noua pec¬
cata conuingit. colligans ut fu¬
ne longo. et sicut loro iugi uitule
iniquitates. numqmͣ se ad meliora

Expanded text:
riptura refert, scriptum est autem propriptura refert, scriptum est autem propter frequentem nostram captivitatem quae a spiritalibus 952 Assyriis perpetratur: de quibus Apostolus dicit: Non est nobis certamen adversus carnem et sanguinem, sed adversum spiritalia nequitiae. Et nec sic satiata es et fornicata es, et non satiaberis. Quando quis non impletur delinquens: sed semper prioribus peccatis nova peccata conjungit, colligans ut fune longo, et sicut loro jugi vitulae iniquitates, numquam se ad meliora
Abbreviated transcription (Latin):
gnis carnib ñ quia isti egyptii
ingentes carnes habeant. & qui¬
dem honeste uidetur pudenda
eoꝵ immutato uocabulo signi¬
ficasse. idẽ magnis carnib. sed
quia carnei intellectus magna¬
rum nos carnium faciant: ut
econtrario ẽ quedam caro. dĩ fa-¬
cies. de qua dicitur. quomodo
caro mea int̾ra deserta et inuia
et inaquosa sic insancto apparui tibi
ti confines suos et magnarum car¬
nium. Et multiplicit̾ inquit forni¬
cata es: ad me exasꝑandum. mul¬
tas species fornicationis commi¬
sisti ad me concitandum. Quod
si extendero manũ meam in te: &¬
auferam legitima tua: et tralam
te in animas eoꝵ qui te oderunt.
indigna fit usu legis et sermonũ
dei. Que te deu̾terunt de uia tua:
impie egisti. et fornicata es super
filios assur. Primum suꝑ filios
egypti deinde suꝑ filios assur. he
species peccatoꝵ sunt. Nam etcũ
captiuos acceꝑunt assyrii. filios
isrł. factum ẽ quidem id quod hy¬

Expanded text:
gnis carnibus. Non quia isti Aegyptii gnis carnibus. Non quia isti Aegyptii ingentes carnes habeant et quidem honeste videtur pudenda eorum, immutato vocabulo, significasse, id est magnis carnibus, sed quia carnei intellectus magnarum nos carnium faciant: ut econtrario est quaedam caro deficiens, de qua dicitur: Quomodo caro mea in terra deserta, et invia, et inaquosa, sic in sancto apparui tibi.ilios Aegypti, confines suos, et magnarum carnium. Et multipliciter, inquit, fornicata es ad me exasperandum. Multas species fornicationis commisisti ad me concitandum. Quod si extendero manum meam in te, auferam legitima tua, et tradam te in animas eorum qui te oderunt, indigna sit usu Legis et sermonum Dei. Qui te diverterunt de via tua, impie egisti, et fornicata es super filios Assur. Primum super filios Aegypti, deinde super filios Assur. Hae species peccatorum sunt. Nam et cum captivos acceperunt Assyrii filios Israel, sanctum est quidem id quod Sc
Abbreviated transcription (Latin):
ta diuidicet. ut incitetur ad sen¬
sus ut menti sensa cõmodet. qͦs
habeat impetꝰ. quos cogitatus
de deo. Hec possi dens magne pul¬
chritudinis ẽ: s hereticoꝵ sectis. et ex¬
tranea religionis institutione corrũ¬
pitur. Et transierunt crura tua ꝑ
omnem transitum. et multiplicasti
fornicationem tuam. Est fornicatio
a fornicatione differens. Et quomͦ
infornicatione carnis ẽ aliquis ñ
nimie fornicationis. et tam̃ forni¬
catione pollutus: alius uero mul¬
tiplicans fornicationẽ suam: sic et
in ea fornicatione que animam
sensumq commaculat. alius mul¬
titudine fornicationis obruitur:
alius uero ñ tam a fornicatione
seuinctus. Iccirco qua mensura
mensi fuerimus: remetietur nob̃.
& fornicata es in filios egypti. con¬
fines tuos. filii egypti contrarie
fortitudines sunt. Sec mirum ẽ
si confines nr̃i egyptũ dicantur
cũfines egypti et ihrłm in sui ui¬
cinitate sint positi. Qui sunt ma¬

Expanded text:
ellecta dijudicet, ut incitetur ad senellecta dijudicet, ut incitetur ad sensus, ut menti sensa commodet, quos habet impetus, quos cogitatus de Deo. Haec possidens magnae pulchritudinis est, sed haereticorum sectis, et extranea religionis institutione corrumpitur. Et transierunt crura tua per omnem transitum, et multiplicasti fornicationem tuam. Est  Al. et fornicatio a fornicatione differens: et quomodo in fornicatione carnis est aliquis non nimiae fornicationis, et tamen fornicatione pollutus, alius vero multiplicans fornicationem suam: sic et in ea fornicatione, quae animam suam sensumque commaculat, alius multitudine fornicationis obruitur, alius vero non tam a fornicatione est seductus. Idcirco qua mensura mensi fuerimus remetietur nobis. Et fornicata es in filios Aegypti confines tuos. Filii Aegypti contrariae fortitudines sunt. Nec mirum est si confines nostri Aegyptii dicantur: confines Aegypti et Jerusalem in sua civitate sunt positi, qui sunt ma
Abbreviated transcription (Latin):
amatores. Intellige uero quod di¬
cimus exequentib idẽ qui sint
amatores ihrłm. Anima huma¬
na multum speciosa ẽ et mirabi¬
lem habet pulcͥtudinẽ. Artifex
quippe eius cum eam pͥmum cõ¬
deret ait. faciamus hominẽ ad
imaginẽ et similitudinẽ nr̃am.
Qui hac pulcritudine et simili¬
tudine pulchruis: Quidam gͦ
adulteri et sordidi amatores de¬
core eius illecti. desiderant eam
corrumꝑe et fornicari suꝑ eam.
Quam obrem sapiens uir paulꝰ
dicit. Timeo autem ne forte ut
serpens decepit euam in nequi¬
tia sua: sic corrumpant᷑ sensus
pora corrũpunt᷑: in spiritalibus
uero stupris sensus corrumpi¬
tur: et ipsa anima uulneratur.
Et contaminasti speciem tuam.
Etiam si non sit homo in peccatis
maximis constitutꝰ: tam̃ quia
ingens ẽ anime pulcritudo. mi¬
noꝵ quoꝙ societate turpatur.
Respice uirtutes anime que ei
insite sunt a deo: uide pulcͥtudi¬
nem eius. inuentionẽ. dispositi¬
onem. elocutionẽ memoriam. pro

Expanded text:
amatores. Intellige vero quod diamatores. Intellige vero quod dicimus, ex sequentibus, id est, qui sunt amatores Jerusalem. Anima humana multum speciosa est, et mirabilem habet pulchritudinem. Artifex quippe ejus cum eam primum conderet, ait: Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram . Quid hac pulchritudine et similitudine pulchrius? Quidam ergo adulteri, et sordidi amatores, decore ejus illecti, desiderant eam corrumpere et fornicari super eam. Quamobrem sapiens vir Paulus dicit: Timeo autem, ne forte ut serpens decepit Evam in nequitia sua, sic corrumpantur sensuscorrumpuntur: in spiritalibus vero stupris sensus corrumpitur, et ipsa anima vulneratur. Et contaminasti speciem tuam. Etiamsi non homo in peccatis maximis constitutus, tamen quia ingens est animae pulchritudo, minorum quoque societate turpatur. Respice virtutes animae, 951 quae ei insitae sint a Deo, vide pulchritudinem ejus, inventionem, dispositionem, elocutionem, memoriam, pron
Abbreviated transcription (Latin):
ii
autem natus ẽ in ec clesia. & decep¬
tus postea fuerit heretica falsitate:
iste cum filius dĩ sit app̃hensus est
apeccatrice ihrłm. et positus iucti¬
ma ydolis eius. Hoc supra omnẽ
fornicationẽ tuam et abhomina¬
tiones tuas. filios eccł̃ie accipere¬
et immolare ydolis. hoc supra
om̃e peccatum tuum ẽ. Et non fu¬
isti memor diei infantie: cum eraᷤᷤ
nuda et turpiter agens. Prefatꝰ
est de nuditate et turpitudine
ihrłm. Oportuit gͦ in equitate
meminisse quomodo pennas
meas expanderim suꝑ te et assũp¬
serim te tle sanguine tuo. & lauerĩ
te. Tu uero horum omĩum oblita.
fecisti hec que condecent nudam
et turpiter agentem. & commix¬
tam in sanguine suo. Et factum
ẽ post om̃s malicias tuas ue ue
tibi dicit adonay dñs. Et edifica¬
sti tibi domum meretͥciam. & fe¬
cisti tibi expositionem in omĩ pla¬
tea. Si consideres animam exposi¬
tam amatorib suis: uidebis quo¬
modo faciat domum meretriciã.
& suscipiat om̃s quos p̃diximus

Expanded text:
i autem natus est in Ecclesia, et deceptus postea fuerit haeretica falsitate, iste cum Filius Dei sit, apprehensus est a peccatrice Jerusalem, et positus victima idolis ejus. Hoc supra omnem fornicationem tuam, et abominationes tuas. Filios Ecclesiae accipere, immolare idolis, hoc supra omne peccatum tuum est. Et non fuisti memor diei infantiae tuae cum eras nuda, et turpiter agens. Praefatus est de nuditate et turpitudine Jerusalem. Oportuit ergo in iniquitate meminisse quomodo pennas meas expanderim super te, et assumpserim te de sanguine tuo, et laverim te. Tu vero horum omnium oblita fuisti. Haec, quae condecent nudam, et turpiter agentem, et commixtam in sanguine suo. Et factum est post omnes malitias tuas: Vae, vae tibi, dicit Adonai Dominus. Et aedificasti tibi domum meretriciam, et fecisti tibi expositionem in omni platea. Si consideres animam expositam amatoribus suis, videbis quomodo faciat domum meretriciam, et suscipiat omnes, quos praediximus
Abbreviated transcription (Latin):
non tam ds quam diabolus instru¬
xit. Nam quomͦ quasdam illece¬
bras escarum aucupes ꝓponunt
ut facilius aues capiant ꝑ oblec¬
tamentum gule: sic audacius di¬
cam ẽ quedam castitas diaboli
idẽ decipule. humane anime: ut
ꝑ istius modi castitatem et man¬
suetudinẽ et iusticiam possit fa¬
cilius caꝑe. et falsis sermonibus
irretire. Diu̾sis diabolus pugnat
insidiis. ut miserum ꝑdat homi¬
nem et bonam malis tͥbuit uitã
ad decipiendos uidentes. & ma¬
lam bonis inurit conscientiam.
Michi ipsi qui in eccłia p̃dico la¬
queos sepe tendit: ut totam eccli¬

Expanded text:
non tam Deus quam diabolus instrunon tam Deus quam diabolus instruxit. Nam quomodo quasdam illecebras escarum aucupes proponunt, ut facilius aves capiant per oblectamentum gulae, sic ut audacius dicam est quaedam castitas diaboli, id est, decipula humanae animae, ut per istius modi castitatem, et mansuetudinem, et justitiam, possit facilius capere, et falsis sermonibus irretire. Diversis diabolus pugnat 948 insidiis, ut miserum perdat hominem, et bonam malis tribuit vitam ad decipiendos videntes, et malam bonis inurit conscientiam. Mihi ipsi, qui in Ecclesia praedico, laqueos saepe tendit, ut totam Eccl
Abbreviated transcription (Latin):
ra quomͦ idola sua idẽ figm̃ta q̃
ipse composuit mansuetudine
&e castitate uestiat ut in aures au¬
dientiũ facilius ex uite bonitate
ornatus sermo subrepat. Et cum
hoc fecerit. intellige eum assump¬
sisse uestem uariam mor et con¬
uersationis optime. et idolis su¬
ꝑiecisse que ipse construxit: ac iuix¬
ta mei quidem animi sensum.
multo nocentior ẽ hereticus bo¬
ne uite. &e plus in doctrina sua
habet auctoritatis. eo qui doctrinam
conu̾satione maculat. Qui enim utte
pessime ẽ non facile homines ad fal¬
sum dogma sollicitat. nec potest per
umbram scitatis audientium deci-¬
pere simplicitatẽ: qui uero sermone
ꝑuersus ẽ et disciplinis saluti contͣ¬
rus. mores autem compositos & or¬
natos habet. nichil facit aluid nͥ
accipit indum̃ta uaria instituti
boni et conu̾sationis quiete. et cir¬
cundat ea idolis suis. ut magis de¬
cipiat audientes. Iccirco sollicite
onis optime sint: quoꝵ forte uitã

Expanded text:
ra, quomodo idola sua, id est, figmenta quae ra, quomodo idola sua, id est, figmenta quae ipse composuit, mansuetudine et castitate vestiat, ut in aures audientium facilius ex vitae bonitate ornatus sermo subrepat. Et cum hoc fecerit, intellige eum assumpsisse vestem variam morum, et conversationis optimae, et idolis subjecisse, quae ipse construxit. Ac juxta mei quidem animi sensum multo nocentior est haereticus bonae vitae, et plus in doctrina sua habet auctoritatis eo, qui doctrinam conversatione maculet. Qui enim vitae pessimae est, non facile homines ad falsum dogma sollicitat, nec potest per umbram sanctitatis audientium decipere simplicitatem. Qui vero sermone perversus est, et disciplinis saluti contrarius, mores autem compositos et ornatos habet, nihil facit aliud, nisi accipit indumenta varia instituti boni et conversationis quietae, et circumdat ea idolis suis, ut magis decipiat audientes. Idcirco sollicite onis optimae sunt, quorum forte vitam
Abbreviated transcription (Latin):
mus in peccatum quod nunc com
sunt lex et ꝓph̾e: suꝑ his exultamus.
in his efferimur. Quos cum aliter
exponimus quam seueritas habet:
conuertimus uasa glationis nr̃e
de argento rationabili et de auro
sensibili quod nobis dedit ds. et
facimus nobis imagines masculinaᷤᷤ
& fornicamur in eis. Sequitur. Ac¬
cepisti uestim̃ta uaria. & oꝑiusti
illa. Uaria uestis ẽ et hic unus in
scripturis locus quo indiumur
assum̃tes uiscera miscđie. benigni¬
tatis. humilitatis. mansuetudi¬
nis. longanimitatis ad sufferen¬
dum inuicem. Has uarias uestes
& pulchros amictus quos nobis
largitus ẽ ds. si laceramus atq
conscindimus et circundamus fal¬
se doctrine ad deceptionẽ hominꝰ.
non dubium ẽ. quin uariis uesti¬
bus oꝑiamur idola. Intelligis au¬
tem hoc quod dicitur: si ipsam rẽ
manifestius describamus. Uide
michi aliquem martionistam. si¬
ue discipłm ualentini. aut certe cꝰ¬
libet heresis defensorẽ. & conside¬

Expanded text:
mus in peccatum, quod nunc commmus in peccatum, quod nunc commsunt lex et prophetae; super his exsultamus, in his efferimur. Quos cum aliter exponimus 947, quam se veritas habet, convertimus vasa glorificationis nostrae de argento rationabili, et de auro sensibili, quod nobis dedit Deus; et facimus nobis imagines masculinas, et fornicamur in eis. Sequitur: Accepisti vestimenta varia et operuisti illa. Varia vestis est: et hinc unus de Scripturis locus, quo induimur, assumentes viscera misericordiae, benignitatis, humilitatis, mansuetudinis, longanimitatis, ad sufferendum invicem. Has varias vestes, et pulchros amictus, quos nobis largitus est Deus, si laceramus, atque conscindimus, et circumdamus falsae doctrinae ad deceptionem hominum, non dubium est, quin variis vestibus operiamus idola. Intelliges autem hoc quod dicitur, si ipsam rem manifestius describamus. Vide mihi aliquem Marcionistam, sive discipulum Valentini, aut certe cujuslibet haeresis defensorem, et conside
Abbreviated transcription (Latin):
do dicatur et non intrabis: neq
fiet. Non ẽ completum hoc quod dr
neq fiet: et ideo subaudiendũ. extrmn¬
secus ut sensus possit expleri. Ea que
tibi reꝓmissa sunt bona et acceptura
eras: non fient. Sequitur aliud de¬
lictum. Et accepisti uasa głiationis
tue de argento tuo & de auro tuo ex
quib deditibi: et fecisti tͥ imagines
masculinas. Scd̾m communẽ sensũ
sic intelligi potest. Uasa glãtionis
de quib moyses scͥpsit in numeris.
turibula. phialad. candelabrum
aureum archam ab intus et aforis
deauratam. & cetera accepisti et con¬
flasti ea et fecisti effigies masculinas.
& fornicata es in eis. Scd̃m allegoriã
uero. ita explanabitur. Uasa aurea
& argentea. idẽ turibula phialas
& cetera istiusmodi. habemus in sa¬
cris litteris. Quando gͦ torquemus
sensum scͥpture in alterum sensum
qui ẽ contrariꝰ ueritati. uerba diui¬
na conflamus. & res di in alias mu¬
tamus effigies. Que facientes. incidi¬

Expanded text:
dicatur, et non intrabis. Neque dicatur, et non intrabis. Neque fiet. Non est completum hoc, quod dicitur: neque fiet, et ideo subaudiendum extrinsecus, ut sensus possit expleri. Ea quae tibi repromissa sunt bona, et acceptura eras, non fient. Sequitur aliud delictum: Et accepisti vasa glorificationis tuae de argento tuo, et de auro tuo, ex quibus dedi tibi, et fecisti tibi imagines masculinas. Secundum communem sensum sic intelligi potest: Vasa glorificationis, de quibus Moyses scripsit in Numeris, thuribula, phialas, candelabrum aureum, arcam ab intus et a foris deauratam , et caetera cepisti, et conflasti ea, et fecisti effigies masculinas, et fornicata es in eis. Secundum allegoriam vero ita explanabitur: Vasa aurea et argentea, id est, thuribula, phialas et caetera istiusmodi habemus in sacris litteris; quando ergo torquemus sensus Scripturae in alterum sensum, qui est contrarius veritati, verba divina conflamus, et res Dei in alias mutamus effigies. Quae facientes incidi
Abbreviated transcription (Latin):
emptus ẽ seruus. uidend patrisfamilie
disciplinam que culpet que ue collau¬
det instruitur ad non facienda ea q̃
priores fecere conserui. et ad hoc om̃i
labore festinat ut ea faciat ꝑque alii
honorem et libertatem adño prome¬
rucrunt: ita et nos audientes in qͥ¬
bus culpet ds̃ suie ihrłm siue uniu̾¬
sam uideam. siue unam quamlibet
ex tribubus specialiter delinquentẽ.
non parum utilitatis accipimus.
ne et in hec corruamus inque cet̾i
corruerunt. Est autem pͥncipium
hodierne lectionis. quia uestes a
deo acceꝑit ihrłm. et fecerit exhis
sibi subtilia quedam simulachra.
& fornicata sit suꝑ eis. De quibus
uxta possibilitatẽ meam in pͥori
sermone disserui docens istos qui
scripturas lacerant et au̾bis uerba
dirrumpunt consuentes ea et com¬
mentitia dogmata componentes
seruire idolis que earum uestibus
nebis. Scit scͥptura scõs intus. pec¬
atur intrare in reꝓmissiones łĩ et
dicatur ad eam. & non intrabis: ca¬
ueamus ne forte et nobis aliquan¬

Expanded text:
emptus est servus, videns patris familiae disciplinam, quae culpet, quaeve collaudet, instruitur ad non facienda ea quae priores fecere conservi, et ad hoc omni labore festinat, ut ea faciat, per quae alii honorem, et libertatem a Domino promeruerunt: ita et nos audientes, in quibus culpet Deus sive Jerusalem, sive universam Judaeam, sive unam quamlibet ex tribubus specialiter delinquentem, non parum utilitatis accipimus, ne et in haec corruamus, in quae caeteri corruerunt. Est autem principium hodiernae lectionis, quia vestes a Deo acceperit Jerusalem, et fecerit ex his sibi sutilia quaedam simulacra, et fornicata sit super eis. De quibus juxta possibilitatem meam in priori sermone disserui, docens istos, qui Scripturas lacerant, et a verbis verba disrumpunt consuentes ea, et commentitia dogmata componentes, servire idolis, quae earum vestibus nebis. Scit Scriptura, sanctos intus, pecatur intrare repromissiones Dei, et dicatur ad eam: Et non intrabis: caveamus ne forte et nobis
Abbreviated transcription (Latin):
adonay dñs: cum facias tu hec
om̃ia oꝑa meretricis ꝓcacis: &
fornicata es triplicit̾ in filiabus
tius. Huc usq iam diximus. Se¬
quitur. Quando lupanar tuum
edificasti in capite omĩs iuie. et
basem tuam fecisti in om̃ĩ platea:
et non es facta ut meretrix congͤ¬
gans mercecdes. Mulier que me¬
chatur similis tͥ. a uiro suo acce
mercedes om̃ib amatorib tius.
& honorabas eos ut uenirent ad

Expanded text:
facias tu haec omnia opera meretricis procacis? Et fornicata es tripliciter in filiabus tuis. Hucusque jam diximus. Sequitur: Quando lupanar tuum aedificasti in capite omnis viae, et basem tuam fecisti in omni platea, et non es facta ut meretrix congregans mercedes. Mulier, quae maechatur similis tibi, a viro suo accepmercedes omnibus amatoribus tuis, et honorabas eos, ut venirent ad
Abbreviated transcription (Latin):
qui adhuc lacte potant᷑: ꝑfectus
autem aliis indiget disciplinis.
Hec in medio dicta sint. quia ser¬
mone conscenderam ne ab alteriꝰ
expositione fornicationis statim¬
in aliam fornicationẽ incurrerẽ
quam nunc explanabo. Dicitur
loci edisserat. & quomodo moy¬
ses audiebat dm̃. et deinde ea q̃
a deo audierat ꝓferebat ad po¬
pulum: sic nos indigemus sp̃ũ
scõ loquente in nobis mysteria.
ut orationib urĩs srripturam
possimus audire et rursum qd̃
audiumus ppłis intimare. Quid gͦ.
eripliciter fornicata es infiliabus
tuis. Si intelligas fornicationẽ car¬
nis et anime et sp̃c: et uideas aliquẽ
fornicantem ihrłm. Quero triplici¬
ter captus ẽ: iste ab apło meretur
audire. D̾s̃ autem pacis scĩficet uoᷤ

Expanded text:
qui adhuc lacte potantur: perfectus qui adhuc lacte potantur: perfectus autem aliis indiget disciplinis. Haec in medio dicta sint, quia sermone conscenderam, 954 ne ab alterius expositione fornicationis statim aliam fornicationem incurrerem, quam nunc explanabo. Dicitur loci edisserat. Et quomodo Moses audiebat Deum, et deinde ea quae a Deo audierat, proferebat ad populum: sic nos indigemus Spiritu sancto loquente in nobis mysteria, ut orationibus nostris Scripturam possimus audire, et rursum quod audivimus, populis intimare. Quid est ergo: Tripliciter fornicata es in filiabus tuis? Si intelligas fornicationem carnis, et animae, et spiritus, et videas aliquem fornicantem Jerusalem. Qui vero tripliciter castus est, iste ab Apostolo meretur audire: Deus autem pacis sanctificet nos
Abbreviated transcription (Latin):
os paulus loquit᷑. Lacte uos po¬
taui non cybo: necdum poteratiᷤᷤ.
s neq nunc potestis. Et quia la¬
cce adhuc indigebant: ea discũt
que discere paruuli solent. Boñ
ẽ homini ñ mulierẽ tangere: ꝓpt̾
fornicationẽ autẽ et cetera. Rur¬
sumq instituunt᷑: ne idolothita
comedant. Ista omĩs doctrina
lac paruuloꝵ ẽ et adhuc infanti¬
um in xp̃o. Quando uero ephesiis
scribit. solidum illis prebet ey¬
bum. Non auditur quippe in ephe¬
so fornicatio. non auditur in ephe¬
so idolatria. et esus idolothitorum.
Ex quib docemur qui sit solidus
cibus et quod rationabile et sine
dolo lac moralis locuᷤ et solidus ci¬
bus misticus intellectus. Beatum
ẽ gͥ ut festinemus ad ea que ꝑfec¬
tiora sunt pͥncipia transeuntes.
Et quem moralis locus lac sit aplz
docet: cum iam aliquid de lacte di¬
xisset addens. Non rursum iaci¬
entes fundam̃tum penitentie ab
oꝑib mortius. Tales omnes sunt

Expanded text:
os Paulus loquitur: Lacte vos poos Paulus loquitur: Lacte vos potavi, non cibo, necdum enim poteratis, sed neque nunc potestis . Et quia lacte adhuc indigebant, et discunt quae discere parvuli solent: Bonum est homini mulierem non tangere, propter fornicationem autem , et caetera. Rursumque instituuntur, ne immolatitia comedant. Ista omnis doctrina lac parvulorum est, et adhuc infantium in Christo. Quomodo vero Ephesiis scribitur, solidum illis praebet cibum. Non auditur quippe in Epheso fornicatio, non auditur in Epheso idololatria, et esus immolationum. Ex quibus docemur quid sit solidus cibus, et quod rationabile et sine dolo lac: moralis locus, quod sit solidus cibus mysticus intellectus. Beatum est igitur, ut festinemus ad ea, quae imperfectiora sunt principia transeuntes. Et quod moralis locus lac sit, Apostolus docet, cum jam aliqua de lacte dixisset addens: Non rursum jacientes fundamentum poenitentiae ab operibus mortuis . Tales omnes sunt
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ his quos apłs dicit. iusto lex
non ẽ posita. s iniquis et ñ sub-¬
ditis. impiis et peccatorib. Quo¬
modo gͦ iusto lex ñ est posita ue¬
rum iniquis et ñ subiectis. sic doc¬
trina ea que afornicatione monet
recedendum. casto non ẽ posita. sed
iniquis et fornicatorib et in obe¬
dientib. Non habemus itaq ne¬
cessarium ut dicamus afornicatio¬
ne discedite uerum ad ꝑfectiora
tendamus a pͥncipiis elem̃torũ
xp̃i. Et enim cum deberetis ait
magistri ẽẽ ꝓpter tempus: rursũ
indigetis ut uos doceamini que
sint elem̃ta exordii sermonũ dĩ¬
& facti estis quib lacte opus sit
non solido cybo. Omĩs sermo qui
p̃c pit non fornicaberis ñ adulte¬
rabis non furaberis. ñ est solida
esca. s quasi lac p̃betur infantibꝰ.
Athletarum cyb ẽ. de om̃ĩpoten¬
ti deo. de mysteriis eius que tecta
sunt. & latent̾ inscͥpturis signifi¬
cata. Uide quomodo ad corinthi-¬

Expanded text:
est his, quos Apostolus dicit: Justo Lex est his, quos Apostolus dicit: Justo Lex non est posita, sed iniquis, et non subditis, impiis, et peccatoribus. Quomodo ergo justo Lex non est posita, verum iniquis et non subditis: sic doctrina ea quae a fornicatione monet recedendum, casto non est posita, sed iniquis, et fornicatoribus, et inobedientibus. Non habemus itaque necessarium, ut discamus a fornicatione discedere, verum ad perfectiora tendamus a principiis elementorum Christi . Etenim cum deberetis, ait, magistri esse pindigetis ut doceamini que sint elementa exordii sermonum Det facti estis, quibus lacte opus sit, non solido cibo . Omnis sermo, qui praecepit, Non fornicaberis, non adulterabis, non furaberis, non solida esca est, sed quasi lac praebetur infantibus. Athletarum cibus est de omnipotenti Deo, de mysteriis ejus, quae tecta sunt, et latenter 953 in Scripturis significata sentire. Vide quomodo ad Corinthi
Abbreviated transcription (Latin):
conuertens. neq penitentiam agens
suꝑ malis suis. dicitur ad eum: et non
satiabaris. & multiplicasti testam̃ta
mea ad t̾ram chanaan. Quando d̃s
ad nos facit testam̃ta et nos consẽ¬
timus ei beati sumus: quando ue¬
ro fornicamur ad spiritalia nequi¬
tie. tunc conu̾timus dĩ testam̃ta
ad t̾ram chanaan et pactum sta¬
tiumus cum ea. Hoc autẽ michi
intellige et in chaldeis et in ceteris
gentib quando in quolibet alio
peccato rep̃hendimur. Et testam̃ta
ad chaldeos: et nec sic saciata es. Ptꝰ
cathalogum peccatoꝵ ad peccatri¬
cem loquit᷑ ihrłm. Quid constituã
inte dicit adonay dñs cum facias tr
hec omĩa oꝑa mulieris fornicarie
ꝓcacis: Ascendamus paulisꝑ eloqͥo
quia non semꝑ utile ẽ de fornica¬
tionib loqui: et ꝓcul absit ut ali¬
quis in eccłia sit qui deortatoriis
a fornicatione indigeat sermoni¬
bus. Nam siquis necesse habet
audire. non fornicaberis. s et il¬
lud siquis templum di uiolaue¬
rit disꝑdet illum ds: iste similis

Expanded text:
convertens, neque poenitentiam agens super malis suis, dicitur ad eum: Et non satiaberis, Et multiplicasti testamenta tua ad terram Chanaam. Quando Deus ad nos facit testamenta, et nos consentimus ei, beati sumus: quando vero fornicamur ad spiritalia nequitiae , tunc convertimus Dei testamenta ad terram Chanaam, pactum statuimus cum ea. Hoc autem mihi intellige et in Chaldaeis, et in caeteris gentibus, quando in quolibet aliquo peccato reprehendimur. Et testamenta ad Chaldaeos, et nec sic satiata es. Post catalogum peccatorum, ad peccatricem loquitur Jerusalem. Quid constituam in te, dicit Adonai Dominus, cum facias tu haec omnia opera mulieris fornicariae procacis? Ascendamus paulisper eloquio, quia non semper utile est de fornicationibus loqui, et procul absit, ut aliquis in Ecclesia sit, qui dehortatoriis a fornicatione indigeat sermonibus. Nam si quis necesse habeat audire: Non fornicaberis , sed illud: Si quis templum Dei violaverit, disperdet illum Deus : iste similis
Abbreviated transcription (Latin):
Electrum non solum argento
uer̃ & auro p̃ciosius ẽ. Electr̃
au tem ꝓ exemplo fulgoris
scriptura posuit: non quod
deus uere electrum sit. Et quo¬
modo non ẽ tale electrum deus
quale uidebatur: sic non talis
ignis qualis a renib usq ad
pedum finem apparuit. Ignis

Expanded text:
Electrum non solum argento, Electrum non solum argento, verum et auro pretiosius est. Electrum autem pro exemplo fulgoris Scriptura posuit, non quod Deus vere electrum sit. Et quomodo non est tale electrum Deus, quale videbatur: sic non est talis ignis, qualis a renibus usque ad pedum finem apparuit. Ignis
Abbreviated transcription (Latin):
tatio ẽ: cernit aurigam quatu¬
or animalium:cernit rotas se
inuicem continentes. Auriga qͣ¬
tuor animalium ñ totus ẽ igne¬
us. s pubetenus apecd i et exmde
usq ad summũ electri fulgore ruti¬
lat. Non enim solum torm̃ta ht̃
d̃s. Sunt in eo etiam refrigeria.
Punit peccatores: s ꝑ ea ministe¬
ria que deorsum sunt. Neꝙ enĩ
ꝓph̾a ignem uidit in capite: aut
in his membris que alumborũ
confinio ad summa consurgunt.
Igneus ẽ deus. s arenib usꝙ ad
pecles: ut clemonstret eos qui in
generatione uersantur. igne indi¬
gere. Renes quippe coitus signifi¬
catio ẽ. Adhuc in lumbis abrahã
patris sui erat leui: quando occur¬
rit ei melchiseclech. Et in ꝑsalmo
dicitur. De fructu lumbi tui po¬
nam suꝑ sedem tuam. Igneus ẽ.
a renib usq deorsum deus. Ge¬
nerationis enim et libidinis oꝑa.
gehenne supplicus corripiuntur.
Igneus ẽ ds̃. s non totus igneus.
Suꝑiora eius electrum sunt.

Expanded text:
tatio est. Cernit aurigam quatutatio est. Cernit aurigam quatuor animalium. Cernit rotas se invicem continentes. Auriga quatuor animalia non totus est igneus, sed pubetenus a pedibus, et exinde usque ad summum electri fulgore rutilat. Non enim solum tormenta habet Deus; sunt in eo etiam refrigeria. Punit peccatores; sed per ea mysteria, quae deorsum sunt. Neque enim Propheta ignem vidit in capite, aut in his membris, quae a lumborum confinio ad summa consurgunt. Igneus est Dominus; sed a renibus usque ad pedes, ut demonstret eos, qui in generatione versantur, igne indigere. Renis quippe coitus significatio est. Adhuc in lumbis Abraham patris erat Levi, quando ei occurrit Melchisedec Et in psalmo dicitur: De fructu lumbi tui ponam super sedem meam . Igneus est a renibus usque ad deorsum Dominus. Generationis enim et libidinis opera gehennae suppliciis corripiuntur. Igneus est Deus; sed non totus est igneus: superiora ejus electrum sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
rarum. Uis testamenti ueteris testi¬
monio discere: uis noui edoceri:
Restituet᷑ sodoma in antiquum. Et
adhuc dubitas an bonus sit deus.
puniens sodomitas: Tolerabilius
erit terre sodomoꝵ et gomorreoꝵ
in die iudicũ. dicit ihc: miserans so¬
domitas. Benignus gͦ ẽ deus. cle¬
mens ẽ deus: solem suum uere ori¬
ri facit suꝑ bonos et malos. pluit
uere suꝑ iustos et inustos: non
solum hunc quem oculis cernimꝰ
solem. s illum solem qui oculis m̃¬
tis aspicit᷑. Ego malus eram: et or¬
tus ẽ michi sol uisticie. Ego maluᷤᷤ
eram: etuenit suꝑ me pluuia
iusticie. Bonitas dei ẽ etiam in
his que amara existimant᷑. Igit᷑
incaptiuitatẽ constitutus ẽ ꝓ¬
ph̾a. Et cerne que uicdeat ne do¬
lores sentiat captiuitatis. Deor¬
sum uicdet labores: s sursum e¬
leuans oculos aꝑtos suspicit ce¬
los: cernit sibi reserata celestia
iudet similitudinẽ gle̾ cli. uidet
quatuor animalia de quib mł¬
tus sermo et difficilis interpre-¬

Expanded text:
stimonium discere? vis novi edocere? Restituetur Sodoma in antiquum: et adhuc dubitas an bonus sit Dominus puniens Sodomitas? Tolerabilius erit terrae Sodomorum et Gomorrhaeorum in die judicii, dicit Dominus miserans Sodomitas . Benignus ergo est Deus, clemens est Deus. Solem suum vere oriri facit super bonos et malos: et pluit vere super justos et injustos: non solum hunc, quem oculis cernimus solem, sed et illum solem, qui oculis mentis aspicitur. Ego malus eram, et ortus est 881 mihi sol justitiae. Ego malus eram et venit super me pluvia justitiae . Bonitas Dei est etiam in his, quae amara existimantur. Igitur in civitate constitutus est Prophetes, et cerne quae videat, ne dolores sentiat captivitatis . Deorsum videt labores, sed sursum elevans oculos, apertos suspicit coelos, cernit sibi reserata coelestia, videt similitudinem gloriae Dei, videt quatuor animalia, de quibus multus sermo, et difficilis interpre
Abbreviated transcription (Latin):
campi prauitate anime tue. indie
qua nata es. S uide miscłiam dĩ:
uide clementiam singularem. Licet
ꝓiecta sit ihrłm in faciẽ campi. ñ
ita eam despicit ut ꝓiecta sit sem¬
per ñ ita prauitati sue relinquit
ut in totum eius obluuscatur. ut
non ultra eleuet iacentem. Atten¬
de quid sequit᷑. Et transiui ꝑte. P¬
iecta es: ego tam̃ rursum ueni ad
te: uisitatio mea ñ tibi defuit pꝰt
runam. Et uidite consꝑsam in
sanguine tuo. Quasi dicat. Uidi
te ream homicidioꝵ. ream sangui¬
nis & mortalium peccatoꝵ. Et di¬
xi tibi. De sanguine tuo uita ad

Expanded text:
campi pravitate animae tuae in die, campi pravitate animae tuae in die, qua nata es. Sed vide misericordiam Dei, vide clementiam singularem. Licet projecta sit Jerusalem in faciem campi, non ita eam despicit, ut projecta sit semper; non ita pravitati suae relinquit, ut in totum ejus obliviscatur, ut non ultra elevet jacentem. Attende quid sequitur: Et transivi per te. Projecta es, ego tamen rursum veni ad te: visitatio mea non tibi defuit post ruinam. Et vidi te conspersam in sanguine tuo. Quasi dicat: vidi te ream homicidiorum, ream sanguinis et mortalium peccatorum. Et dixi tibi: De sanguine tuo vita ad
Abbreviated transcription (Latin):
& ab eccł̃ia tua in faciem campi: s
magis ut ab angustus sensuum
egrediamur ad campum. Et ꝓiecta
es ifaciẽ cãpi. Quare: Prauitate aĩe
tue inqua die nata es. Potest ne
aliquis in illa ilie qua natus est
habere anime prauitatẽ: Descri-¬
bit gͦ passiones nr̃as : et humana
uitia & solitas prauitates. Prauita¬
te enim nr̃a si non tectum fuerit
cor proicim᷑ in campum. in die qua
nascimur. Si post regenerationẽ laua-¬
chri. si post sermonẽ di rursum pecca-¬
uerimus: in die qua nascimur ꝓici¬
mur. Tales sepissime reꝑuintur.
lauati lauachro scdẽ regeneratio¬
nis. et non facientes dignos fructꝰ
penitentie neq exhilarantes my¬
sterium baptismi timore maiore
ab eo quem dum cathecumini es¬
sent habuerunt: caritate amplio¬
ri ab ea quam exercuerant dum
auditores sermonis ẽẽnt sanctio¬
rib gestis quam ante gesserunt.
Sequitur istius modi homines
hoc quod dicit᷑. Piecta es in faciẽ

Expanded text:
et ab Ecclesia tua in faciem campi, sed et ab Ecclesia tua in faciem campi, sed magis ut ab angustiis sensuum egrediamur ad campum. Et projecta es in faciem campi. Quare? Pravitate animae tuae in qua die nata es. Potestne aliquis in eadem die qua natus est habere animae pravitatem? Describit passiones nostras, et vitia humana, et solitas pravitates. Pravitate enim nostra, si non rectum fuerit cor, projicimur in campum in die qua nascimur. Si post regenerationem lavacri, si post sermonem Dei rursum peccaverimus, in die qua nascimur, projicimur. Tales saepissime reperiuntur 941 lavati lavacro secundae regenerationis, et non facientes dignos fructus poenitentiae, neque exhilarantes mysterium baptismi timore majore ab eo, quem dum Catechumeni essent, habuerunt, et charitate ampliori ab ea, quam exercuerunt dum auditores sermonis essent, et sanctioribus gestis, quam ante gesserunt. Sequitur istius modi homines hoc, quod dicitur: Projecta es in faciem
Abbreviated transcription (Latin):
nem nr̃am dignaretur assumere. Si
enim non fuisset passus: non uenis¬
set in conu̾satione humane uite.
Primum passus ẽ deinde descen¬
dit et usus ẽ. Que ẽ ista quam ꝓ
nobis passus ẽ passio: Caritatis
est passio. Pater quoq ipse et d̾s uni¬
uersitatis. longanimis et multum
misericors & miserator. ñne quodã¬
modo patitur: An ignoras quia
quando humana dispensat. passio¬
nem patitur humanã. Supporta¬
uit enim mores tuos dñs ds tuus:
quomodo siquis supportet homo
filium suum. Igitur mores nr̃os
passibilis. Si rogetur miseret᷑ et con¬
dolet patitur aliquid caritatis et
fit in eis inquib uixta magnitu¬
dinem nature sue non potest eẽ &
ꝓpter nos humanas sustinet pas¬
siones. Non peꝑcit gͦ oculus tuuᷤ
inquit inte. ut facerem tͥ unum
ex om̃ib istis: ut paterer aliquid
suꝑ te. Et quia talis effecta es: pro¬
iecta es in faciem campi. D̾s ne noᷤᷤ
tales eẽ patiaris ut ꝓiciamur ate

Expanded text:
nem nostram dignaretur assumere. Si nem nostram dignaretur assumere. Si enim non fuisset passus, non venisset in conversationem humanae vitae. Primum passus est, deinde descendit, et visus est. Quae est ista, quam pro nobis passus est, passio? Charitas est passio. Pater quoque ipse, et Deus universitatis, longanimis et multum misericors et miserator, nonne quodammodo patitur? An ignoras quia quando humana dispensat, passionem patitur humanam? Supportavit enim mores tuos Dominus Deus tuus, quomodo si quis supportet homo filium suum. Igitur mores nostros passibilis. Si rogetur, miseretur, et condolet, patitur aliquid charitatis et fit in eis, in quibus juxta magnitudinem naturae suae non potest esse, et propter nos humanas sustinet passiones. Non pepercit oculus tuus, inquit, in te, ut faceret tibi unum ex omnibus istis, ut paterer aliquid super te. Et quia talis effecta es, projecta es in faciem campi. Deus, ne nos tales esse patiaris, ut projiciamur a te
Abbreviated transcription (Latin):
noꝵ inuoluclis colligari. ne dica¬
tur ad eam. sale non es sallita & pan¬
nis non es inuoluta. Quia autem
ista ibrłm sint crimina non circun¬
cidi eam umbilico. & sale non salli¬
ri & pannis ñ inuoliu & aqua ñ
lauari in salutem: sermo indicat
reliquus. qui ita contexit᷑. Neq pe¬
ꝑcit inte oculus meus: ut facerem
tibi unum ex om̃ib istis. Ppterea
nichil tibi horum feci ut paterer
aliquid suꝑ te dicit dñs. Exemplũ
ab hominib accipiam: deinde si
dm̃ patrem transmigrabo. Quan¬
do ad hominem loquor et dep̃cor
eum. ꝓ aliqua re ut misereat᷑ mei:
si sine miscdia ẽ nichil patitͣ ex his
que ame dicunt᷑. Si uero molli est
animo. et nichil in eo rigidi cordis
obduruit. audit me: et miseret᷑
mel. & molliuntur uiscera eius
ad meas p̃ces. Tale michi quiddã
intellige suꝑ saluatorẽ. Descendit
in terras miserans humanum ge¬
nus: passiones ꝓpessus ẽ nr̃as.
antequam crucem pateret᷑. et car¬

Expanded text:
norum involucris colligari, ne dicanorum involucris colligari, ne dicatur ad eum, sale non es salitus, et pannis non es involutus. Quia autem ista Jerusalem sint crimina, non circumcidi eam umbilico, et sale non saliri, et pannis non involvi, et aqua non lavari in salutem, sermo indicat reliquus, qui ita contexitur: Neque pepercit in te oculus tuus, ut faceret tibi unum ex omnibus istis. Propterea nihil tibi horum feci, ut paterer aliquid super te, dicit Dominus. Exemplum ab hominibus accipiam: deinde si hristum et ad Deum Patrem transmigrabo. Quando ad hominem loquor, et deprecor eum pro aliqua re, ut misereatur mei, si sine misericordia est, nihil patitur ex his, quae a me dicuntur: si vero molli est animo, 940 et nihil in eo rigidi cordis obduruit, audit me, et miseretur mei, et molliuntur viscera ejus ad meas preces. Tale mihi quiddam intellige super Salvatorem. Descendit in terras miserans humanum genus, passiones perpessus est nostras, antequam crucem pateretur, et car
Abbreviated transcription (Latin):
uidetur credere ista dicuntur: que nc̃
dicta legimus ad ibrłm: ut non ad
maiora conscendam & ea queram q̃
ultra meas uires sunt et ingenium.
Neq sale sallita. Et hac crimen ẽ ihe¬
rusalem: quia non fuerat digna sa¬
le di. Ego si credidero dño meo ihu
estis sal terre. Si credidero spũi qui
in apło locutus ẽ sale condior et
sale conditur. gr̃a plenus ẽ. Nam
et in communi ꝓuerbio salsus
dicitur gratiosus et econtrario
insulsus qui non habet gr̃am. Si
gͥ gr̃a nobis a deo uenit. & com¬
plemur dono eus. sale sallimur.
Rursum peccatrix ihrsm non est
inuoluta pannis. Obserua quod
dicimus. Anima renascens & pri¬
mum in lauachro edita. inuolui¬
tur pannis. Ipse dñs m̃s ih̾c pan¬
nis inuolutus ẽ. ut scriptum re¬
fertur in euanglio scdm lucam.
Oportet gͦ eum qui renascitur uti¬
q in xp̃o renascentẽ rationabile
& sincerum lac desiderare. & priꝰ
quam rationabile &e sine dolo lac
desideret debet sale salliri. & pan¬

Expanded text:
idetur credere, ista dicuntur quae nunc dicta legimus ad Jerusalem, ut non 939 ad majora conscendam, et ea quaeram, quae ultra meas vires sunt et ingenium. Neque sale salita. Et hoc crimen est Jerusalem, quia non fuerat digna sale Dei. Ego si credidero Domino meo Jeestis sal terrae . Si credidero spiritui, qui in apostolo locutus est, sale condior, etsale conditur, gratia plenus est. Nam et in communi proverbio salsus dicitur gratiosus, et econtrario insulsus, qui non habet gratiam. Si igitur gratia nobis a Deo venit, et complemur dono ejus, sale salimur. Rursum peccatrix Jerusalem non est involuta pannis. Observa quod dicimus: Anima renascens et primum in lavacro edita, involvitur pannis. Ipse Dominus meus Jesus pannis involutus est, ut scriptum refertur in Evangelio secundum Lucam . Oportet ergo eum qui renascitur utique in Christo renascentem rationabile et sincerum lac desiderare, et prius quam rationabile et sine dolo lac desideret, debet sale saliri, et pan
Abbreviated transcription (Latin):
eum qui loquit᷑ cum uelit dicere
& cum uelit tacere: & ad balaam
dicitur. uerumptam̃ ẽ uerbum
quod immitto in os tuũ. hoc ob¬
serua loqui: quasi potestatem ha¬
bente eo ut accepto u̾bo cdi. diceret
seu taceret. Quid ẽ gͦ quod ezechiel
ammiror: Quia cum ei fuisset im¬
ꝑatum ut testaret᷑ & notas faceret
ihrłm iniquitates eius. non posu¬
it ante oculos suos ꝑiculũ quod
ex p̃dicatione erat secuturum: s
ut d̃i tantum p̃cepta seruaret. lo¬
cutus ẽ quecumq mandauit.

Expanded text:
eum, qui loquatur, cum velit dicere, eum, qui loquatur, cum velit dicere, et cum velit tacere. Et ad Balaam dicitur: Verumtamen verbum, quod immitto in os tuum, hoc observa loqui : quasi potestatem habente eo, ut accepto verbo Dei, diceret seu taceret. Quid est ergo, quod in Ezechiele admiror? Quia cum ei fuisset imperatum, ut testaretur, et notas faceret Jerusalem iniquitates ejus, non posuit ante oculos ejus periculum, quod ex praedicatione erat secuturum; sed ut Dei tantum praecepta servaret, locutus est quaecumque 934 mandavit.
Abbreviated transcription (Latin):
uerti: cum magis ud querere debe¬
mus quod edificet. quod timorẽ
dei augeat. quod ad penitentiam
reuocet. quod in confessionẽ sceleris
adducat. quod nos faciat dieb ac
noctib cogitare quomodo dño pla¬
ceamus ut fiamus inuera uite xͦ
iħu fructifera palmites et radici
eius adherentes: cui ẽ gła et imꝑi¬
onsideranti michi con¬
stantiam ꝓpħarum mi¬
raculum subit: quomͦ
uere credentes do magis quam homi¬
nib contempserint mortem. ꝑicula
contumelias. et omĩã que passi sunt
abeis qui arguebant᷑ dum uolunta¬
ti di inꝓphatione deseruiunt. Admi¬
rabar quondam ysaiam antequam
compararem ezechiel: & obstupesce¬
bam quomͦ diceret. Audite sermonẽ
domini pͥncipes sodomoꝵ attendi
set dicere uł tacere. Neq enim ut
quidam suspicantur mente excẽde¬
bant. ꝓphe: et ex necessitate sp̃c lo¬
quebantur. Si alii inquit apłs re¬
uelatum fuerit sedenti: pͥor taceat.
Ex quo ostendit᷑ potestatem hab̾e

Expanded text:
verti: cum magis id quaerere debeverti: cum magis id quaerere debeamus, quod aedificet, quod timorem Dei augeat, quod ad poenitentiam revocet, quod in confessionem sceleris adducat, quod nos faciat diebus ac noctibus cogitare, quomodo Domino placeamus, ut fiamus in vera vite Christo Jesu fructiferi palmites, et radici ejus adhaerentes: cui est gloria et imperionsideranti mihi constantiam prophetarum, miraculum subit, quomodo vere credentes Deo magis quam hominibus contempserint mortem, pericula, contumelias et omnia quae passi sunt ab eis: qui arguebantur, dum voluntati Dei in prophetatione deserviunt. Admirabar quondam Isaiam antequam compararem Ezechieli, et obstupescebam quomodo diceret: Audite sermonem Domini, principes Sodomorum; attenditset dicere, vel tacere. Neque enim ut quidam suspicantur mente excidebant prophetae, et ex necessitate spiritus loquebantur. Si alii, inquit Apostolus, revelatum fuerit sedenti, prior taceat . Ex quo ostenditur potestatem habere