comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rum undiq gentiũ uicina &
contigua eẽt uniuersitas.
Hisposito enim diuinitꝰ oꝑi
maxime congruebat. ut mul¬
ta regna uno confederarent᷑
imperio: & tute peruios habe¬
ret populos prȩdicatione ge¬
nerali: quos unius teneret re¬
gimen ciuitatis. Hȩc autem
ciuitas ignorans sue prouecti¬
onis auetorem: cum pene om¬
nib dominaret᷑ gentib omni¬
um gentiũ seriuebat errori¬
bus: & magnam sibi uidebat᷑
suscepisse religionem: quia
nullam respuerat falsitatẽ.
Unde quantũ erat ꝑ diabolũ
tenacius illigata: tanto per
xꝑm est mirabilius absoluta.
linguarum imbuendũ euan¬
gelio mundũ distributis sibi
terrarum partib suscepissens:
beatissimus petrus princeps
apłici ordinis. ad arcem ro¬
mani destinatur imperii: ut
lux ueritatis quȩ in omniũ
gentium reuelabat᷑ salutem.
efficatius se ab ipso capite
ꝑ totum mundi corpus effun¬
deret. Cuius autẽ nationis
homines in hax tunc urbe
non essent: Aut quȩ usquã

Expanded text:
rum undique gentium vicina et rum undique gentium vicina et contigua esset universitas. Disposito namque divinitus operi maxime congruebat, ut multa regna uno confoederarentur imperio, et cito pervios haberet populos praedicatio generalis, quos unius teneret regimen civitatis. Haec autem civitas ignorans suae provectionis auctorem, cum pene omnibus dominaretur gentibus, omnium gentium serviebat erroribus, et magnam sibi videbatur suscepisse religionem, quia nullam respuerat falsitatem. Unde quantum erat per diabolum tenacius illigata, tantum per Christum est mirabilius absoluta. linguarum, imbuendum Evangelio mundum, distributis sibi terrarum partibus, suscepissent, beatissimus Petrus princeps apostolici 323 ordinis, ad arcem Romani destinatur imperii: ut lux veritatis quae in omnium gentium revelabatur salutem, efficacius se ab ipso capite per totum mundi corpus effunderet. Cujus autem nationis homines in hac tunc urbe non essent? aut quae usquam
Abbreviated transcription (Latin):
electus. ciuitas sacerdotalis
& regia. ꝑ sacram beati petri
sedem caput orbis effecta:
latius presideres religione
diuina. quã dominatione
terrena. Quamuis enĩ mul¬
tis aucta uictoriis ius imꝑii
tui terra mari ꝙ protuleris:
minus tamen ẽ quod tibi bel¬
licus labor subdidit: quam
am humano generi nũquã
negauit. om̃sꝙ in cõmune
mortales ad cognitionem sui
abundantissimis semꝑ bene¬
ficiis erudiuit: uoluntariam
errantiũ cȩcitatẽ & procliuẽ
in deteriora nequitiam. secre¬
tiore consilio. & altiore pie¬
tate miseratus est: mittendo
uerbũ suum ȩquale sibi atq
coȩternũ. Quod caro factũ.
ita diuinam naturã naturȩ
uniuit humane: ut illius
ad infima inclinatio. nr̃a fi¬
eret ad summa prouectio.
Ut autẽ huius menarrabi¬
lis gr̃ȩ ꝑ totum mundum
diffunderet᷑ effectus: roma¬
num regnum diuina proui¬
dentia prȩparauit. Cuius
ad eos limites incrementa
perducta sunt: quib cuncta¬

Expanded text:
electus, civitas sacerdotalis electus, civitas sacerdotalis et regia, per sacram beati Petri sedem caput orbis effecta, latius praesideres religione divina quam dominatione terrena. Quamvis enim multis aucta victoriis jus imperii tui terra marique protuleris, minus tamen est quod tibi bellicus labor subdidit quam am humano generi numquam negavit, omnesque in commune mortales ad cognitionem sui abundantissimis semper beneficiis erudivit, voluntariam errantium caecitatem et proclivem in deteriora nequitiam secretiori consilio et altiori pietate miseratus est, mittendo Verbum suum aequale sibi atque coaeternum. Quod caro factum ita divinam naturam naturae univit humanae, ut illius ad infima inclinatio, nostra fieret ad summa provectio. Ut autem hujus inenarrabilis gratiae per totum mundum diffunderetur effectus, Romanum regnum divina providentia praeparavit; cujus ad eos limites incrementa perducta sunt, quibus cuncta
Abbreviated transcription (Latin):
MXIU M qui¬
dẽ scãrũ sollẽ¬
pnitatum di¬
lectissimi to¬
tus mundus
est particeps:
& unius fidei pietas exigit.
ut quic quid pro salute uni¬
uersorum gestum recolitur:
communib ubiꝙ gaudiis ce¬
lebretur. Uerumtam̃ hodier¬
na festiuitas prȩter illam re¬
uerentiam quam toto terrarũ
orbe promeruit. speciali & ꝓ¬
pria nr̃ȩ urbis exultatione ue¬
neranda est: ut ubi prȩcipu¬
orum apłorum glorificatus
est exitus: ibi in die martyri
eorũ sit lȩticiȩ principatꝰ. Isti
enim sunt uiri: ꝑ quos tͥ euan¬
gelium xp̃i roma resplenduit:
& quȩ eras magistra erroris:
facta es discipula ueritatis.
Isti sunt scĩ patres tui ueriq
pastores: qui te regnis cȩlesti¬
bus inserendam multo melus
multoꝙ felicius condiderunt:
quam illi quorum prima¬
studio męniorum tuorũ fun¬
damenta locata sunt: ẽ quib
is qui tibi nomen dedit: frat᷑¬
na te cęde fȩdauit. Isti sunt
qui te ad hanc głam proue¬
xerunt: ut gens sc̃a. popłs

Expanded text:
mnium quidem sanctarum solemnitatum, dilectissimi, totus mundus est particeps, et unius fidei pietas exigit ut quidquid pro salute universorum gestum recolitur, communibus ubique gaudiis celebretur. Verumtamen hodierna festivitas, praeter illam reverentiam quam toto terrarum orbe promeruit, speciali et propria nostrae urbis exsultatione veneranda est: ut ubi praecipuorum apostolorum glorificatus est exitus, ibi in die martyrii eorum sit laetitiae principatus. Isti enim sunt viri per quos tibi Evangelium Christi, Roma, resplenduit; et quae eras magistra erroris, facta es discipula veritatis. Isti sunt sancti patres tui verique pastores, qui te regnis coelestibus inserendam multo melius multoque felicius condiderunt, quam illi quorum studio prima moenium tuorum fundamenta locata sunt: ex quibus is qui tibi nomen dedit fraterna te caede foedavit. Isti sunt qui te ad hanc gloriam provexerunt, 322 ut gens sancta, populus
Abbreviated transcription (Latin):
uinculis humanũ genus uinxerat in¬
micus. tantaq nos mole immaniũ pres¬
serat peccatoꝵ: ut nullus nobis eẽt redit᷑
ad salutẽ: nisi nasceret᷑ ille qͥ uirtute
ꝓpria ad uitã possit redire post mortẽ.

Expanded text:
vinculis humanum genus vinxerat inivinculis humanum genus vinxerat inimicus, tantaque nos mole immanium presserat peccatorum; ut nullus nobis esset reditus ad salutem, nisi nasceretur ille, qui virtute propria ad vitam possit redire post mortem.
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ ęt̃nitatis suȩ reciperet dignitatẽ.
femineus hominẽ daret. & dm̃ proderet
integritas uirginalis. Plascit᷑ xp̃c ex fe¬
mina: ut sicut adam decipientẽ ꝑ euã
diabolũ ñ potuit p̃uaricare: ĩta diabol
aduentantẽ dñm ꝑ mariã non dep̃hen¬
deret e̾ẽ p̃sentẽ. Parturit igit᷑ femina
salutẽ mundi: ut quȩ extiterat fomes
iniqͥtatis. fieret ministra iusticiȩ. Et ꝑ
quã mors sibi in hunc mundũ aditũ
patefecit. ꝑ eã ad nos uita haberet in¬
gressũ. atq ut ostenderet creator huma¬
ni generis utriusq se sexus curã habe
remus nullã ẽẽ apud dm̃ int̃ uirũ ac
feminã in ꝑcipienda salute distantiã.
Cur autẽ ñ tota deuotione credamus
salutarẽ puerũ nasci potuisse de uirgine:
qͥ ꝑfectũ hominẽ credimꝰ de puluere fu
ad uitã. Factus ẽ enĩ homo. ut ñ sibi ui¬
ueret qͥ auctor est uitȩ: sed ut morte sua
uitã redimeret mortuoꝵ. Tantis enim

Expanded text:
Dei aeternitatis suae reciperet dignitatem. Dei aeternitatis suae reciperet dignitatem. femineus hominem daret, et Deum proderet integritas virginalis. Nascitur Christus ex femina, ut sicut Adam decipientem per Evam diabolum non potuit praecavere, ita diabolus adventantem per Mariam Deum non deprehenderet esse praesentem. Parturit ergo femina salutem mundi; ut, quae exstiterat fomes iniquitatis, fieret ministra justitiae, et per quam mors sibi in hunc mundum aditum patefecit, per eam ad nos vita haberet ingressum. Atque ut ostenderet Creator humani generis utriusque sexus curam haberremus, nullam esse apud Deum inter virum ac feminam in percipienda salute distantiam. Cur autem non tota devotione credamus, salutarem puerum nasci potuisse de virgine, qui perfectum hominem credimus de pulvere fuiad vitam. Factus est enim homo, non ut sibi viveret, qui auctor est vitae, sed ut morte sua vitam redimeret mortuorum. Tantis enim
Abbreviated transcription (Latin):
N aduentu dñico fr̃s km̃i. eui honorẽ
debitũ p̃senti festiuitate deferimꝰ: multi¬
moda cęlestiũ mysterioꝵ grã reuelatur.
Hodie enĩ hoc ẽ in fine tempoꝵ editus
est ille: cuiꝰ et̃nitatẽ nulla scłoꝵ tẽpora¬
N cõprehendunt. Hodie cęli trarũq dñs
ꝓ libertate seruoꝵ formã induit serui¬
tutis. Hodie nouã feminei sexus głam
peperit uirgo. Et qͦd uniuersa nob̃cũ
creatura mirat᷑: natꝰ ẽ homo. ñ ꝑ homi¬
nẽ ꝓcreatus. Sed quãuis nouũ uideat᷑.
ñ tam̃ incredulũ qͦd xp̃c in utero ma¬
riȩ sine generante concept̾ ẽ: qͥ de dõ
patre sine conceptione ꝓcessit. Quod
enĩ ds̃ est. solius patris ẽ unigenit᷑ qͦd
homo ẽ. solius matris est filius: atq id̃o
illũ qͥ ex patre ds̃ ẽ & ex matre homo:¬
hoc ẽ dm̃ & hominẽ unũ dñm confi¬
temͣ. Hoc autẽ totũ factũ est. ut &¬
ds̃ ꝑ carnẽ hominis mysteriũ salutaris
suscipet passionis: & homo ꝑ uirtutem

Expanded text:
rissimi, cujus honorem debitum praesenti festivitate deferimus, multitudo coelestium mysteriorum gratia revelatur. Hodie enim, hoc est, in fine temporum editus est ille, cujus aeternitatem nulla saeculorum tempora comprehendunt. Hodie coeli terrarumque dominus pro libertate servorum formam induit servitutis. Hodie nova feminei sexus gloria peperit virgo, et quod universa nobiscum creatura miratur, natus est homo, non per hominem procreatus. Sed quamvis novum videatur, non tamen incredulum, quod Christus in utero Mariae sine generante conceptus est, qui de Deo Patre sine conceptione processit. Quod enim Deus est, solius Patris est Unigenitus; quod homo est, solius matris est filius: atque ideo illum, qui ex Patre Deus est, et ex matre homohoc est, Deum et hominem, unum Dominum confitemur. Hoc autem totum factum est, ut Deus per carnem hominis mysterium salutaris susciperet passionis, et homo per virtutem
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ gr̃a. Illic gla naturȩ hic mysteriũ
immortalitatis dñs in corruptȩq substan¬
tiȩ ut conditione carnis mortẽ suscipe
ꝓ mortalib posset de femineo utero nul¬
la corporeȩ generationis lege conceptus.
humana uoluit sub lege ꝓdire: atd hoc
ita ut eũ beata mater quȩ intacta con¬
ceperat inuiolata ꝓferret: Obuoluitur
p̃terea pannis & ponit᷑ in p̃sepi: ulitas
ista infantis. p̃tiosũ dĩ est sacramentũ.
In pannis enĩ nr̃as infirmitates: nr̃a se
indicat suscepisse peccata. Quod uͦ in
p̃sepi ubi pastus ẽ animaliũ sua collo¬
cari menbra ꝑmittit: in ęternã refecti¬
onẽ uescendũ a mortalib suũ corpus
ostendit. Quid illud dicã. qͦd in terras
anglica multitudo descendens: uagien¬
tem paruulũ głosa laude ꝓsequitur:
Stupet enĩ om̃is creatura tã grande
miraculũ: qͦd unꝰ idemq & ds̃ regnat
in cȩlo. & homo nutrit᷑ in terra. Cuius

Expanded text:
est gratia. Illic gloria naturae, hic mysterium est gratia. Illic gloria naturae, hic mysterium immortalitatis dominus incorruptaeque substantiae, ut conditione carnis mortem suspicere pro mortalibus possit, de femineo utero, nulla corporeae generationis lege conceptus, humana voluit sub lege prodire, atque hoc 40 ita, ut eum beata mater, quae intacta conceperat, inviolata proferret? Obvolvitur praeterea pannis, et ponitur in praesepi. Vilitas ista infantis pretiosum Dei est sacramentum. In pannis enim nostras infirmitates, nostra se indicat suscepisse peccata. Quod vero in praesepi, ubi pastus est animalium, sua collocari membra permittit, in aeternam refectionem vescendum a mortalibus suum corpus ostendit. Quid illud dicam, quod in terras angelica multitudo descendens, vagientem puerum gloriosa laude prosequitur? Stupet enim omnis creatura tam grande miraculum, quod unus idemque et Deus regnat in coelo et homo nutritur in terra. Cujus
Abbreviated transcription (Latin):
Nuestigabiles humanis sensib dispo¬
sitiones ẽẽ diuinas ipsa operũ dei
altitudo testat᷑: sed eo magis xp̃i nob̃
st̃ ueneranda mẏsteria: quo magni¬
tudine sui capacitatẽ ingenii morta¬
lis excedunt. Et ideo fr̃s cũ annunti¬
Sat᷑ nobis sempiterñ ille unigenitus
dĩ patris. cui subiacent omĩa. & per
quẽ creata st̃ uniuersa. sub fine tẽpoꝵ
nasci uoluisse de femina: infantiam
tȩ dignationis grãm ñ debem exa¬
minare sed credere: nec discutere sed
mirari. Quid enĩ ẽ ȩquius. quid ue tã
congruũ: quã ut in reb diuinis om̃i¬
potentiã magis sequamͣ dĩ. quã sapi¬
entiã mundi: Hodie igit᷑ nob̃ sicut
decursa euuangelici lectione cogno¬
ens quidẽ ẽẽ qͦd ñ erat: sed ñ
desinens esse qͦd erat. Nec enĩ natiii¬
tas hominis imminiiere aut seꝑare
indiscretȩ maiestatis poterat unitatẽ:
qͦd ds̃ de dõ patre ꝓcessit. ineffabilis
ac ꝑmanentis ẽ secretũ uirtutis. qͣa
homo nat̾ est ex femina. nrae salutis

Expanded text:
nvestigabiles humanis sensibus dispositiones esse divinas, ipsa operum Dei altitudo testatur. Sed eo magis nobis Christi sunt veneranda mysteria, quo magnitudine sui capacitatem ingenii mortalis excedunt. Et ideo, fratres, cum annuntiatur nobis sempiternus ille Unigenitus Dei Patris, cui subjacent omnia, et per quem creata sunt universa, sub fine temporum nasci voluisse de femina, infantiam e dignationis gratiam non debemus examinare, sed credere; nec discutere, sed mirari. Quid enim est aequius, quidve tam congruum, quam ut in rebus divinis omnipotentiam magis sequamur Dei, quam sapientiam? Hodie igitur nobis, sicut decursa Evangelii lectione cognoens quidem esse quod non erat, sed non desinens esse quod erat. Nec enim nativitas hominis imminuere, aut separare indiscretae majestatis poterat unitatem. Quod Deus de Deo Patre processit, ineffabilis ac permanentis est secretum virtutis quod homo est natus ex femina, nostrae salutis
Abbreviated transcription (Latin):
nã: Qͥd tã nouũ. quã ut in concipien¬
te & parturiente femina. illesa uirgi-¬
nitas ꝑmaneret: E talis reuera sal-¬
uatorẽ mundi decebat ingressus: ut
qͥ humani generis ueniebat peccata
mundare. p̃ cȩteris mundius nasceret᷑.
Bene etiã ꝓpheta subiunxit: cantate
dño om̃is terra. Cui enĩ alii om̃is de¬
bet cantare t̾̃ra: nisi qͥ uniuerso t̃rarũ
orbi delictoꝵ ueniã ꝙ syem sempit̃nȩ
salutis inuexit: Uagnificem᷑ gͦ fr̃s km̃i¬

Expanded text:
uam concipiente, et parturiente femina, illaesam virginitatem permanere? Et talis revera Salvatorem mundi decebat ingressus, ut, qui humani generis veniebat peccata mundare prae caeteris mundius nasceretur. Bene etiam propheta subjunxit: Cantate Domino, omnis terra. Cui enim alii omnis debet cantare terra, nisi qui universo terrarum orbi delictorum veniam et spem sempiternae salutis invexit? Magnificemus
Abbreviated transcription (Latin):
occidimꝰ xp̃m. Et enĩ ꝓpterea eũ dedert̃
iudici pilato: ut quasi ipsi a morte eĩ uide¬
rent᷑ immunes. Nlã cũ dixisset eis pilatus
uos eũ occidite: respondert̃. Nobis ñ licet
interficere quẽquã. linqͥtatẽ facinoris sui
in iudicẽ hominẽ refundere uolebant.
Sed nunqͥd dm̃ iudicẽ fallebant: Quod¬
fecit pilat̃. in eo ipso qͦd fecit. aliquantũ
particeps fuit: sed in cõparatione multo
ipse innocentior. Institit enĩ quantũ potu¬
it: ut illũ ex eoꝵ manib liberaret. slã ꝓpt̃ea
fiagellatũ ꝓdurit ad eos. Non ꝑsequendo
dũm flagellauit: sed illoꝵ furon satis facere

Expanded text:
occidimus Christum. Etenim propterea eum dederunt occidimus Christum. Etenim propterea eum dederunt judici Pilato, ut quasi ipsi a morte ejus viderentur immunes. Nam cum dixisset eis Pilatus, Vos eum occidite, responderunt: Nobis non licet occidere quemquam . Iniquitatem facinoris sui in judicem hominem refundere volebant: sed numquid Deum judicem fallebant? Quodfecit Pilatus, in eo ipso quod fecit, aliquantum particeps fuit; sed in comparatione illorum multo ipse innocentior. Institit enim quantum potuit, ut illum ex eorum manibus liberaret. Nam propterea flagellatum produxit ad eos. Non persequendo Dominum flagellavit
Abbreviated transcription (Latin):
qͦd horũ me uultis occidere: Pertulit om̃s
infirmos eoꝵ. curauit om̃s languidos eoꝵ:
p̃dicauit regnũ cȩlorũ. Non tacuit uicia
eoꝵ. ut ipsa potius eis displicerent: ñ medi¬
cus a qͦ sanabant᷑. His om̃ib curationib
eiꝰ ingrati. tanquã multa febri frenetici
insanientes in medicũ. qͥ uenerat curare
eos: excogitauert consiliũ ꝑdendi eũ tãꝙͣ.
ibi uolentes ꝓbare utrũ uere homo sit qͥ
mori possit: an aliqͥd suꝑ homines sit.: s mo¬
ri se ñ ꝑmittat. Uerbũ ipsoꝵ agnoscimꝰ: in
sapientia salomonis. Norte turpissima
inqͥunt: condẽpnem̃ eũ. Introgemus eũ:
erit enĩ respectus in sermonib ipsius. Si
enĩ uere filius dĩ est: liberet eum .L .ui.¬
ideamus gͦ qͥd factũ sit. Quia exacu¬
erunt tanquã gladiũ linguas suas. ł ilii
hominũ dentes eoꝵ arma & sagittȩ: s lin-¬
gua eoꝵ gladuis acutus. Quod dicit et
alius psalmus: sic & hic exacuert̃ tanquã
gladiũ linguas suas. Non dicant iudei. ñ

Expanded text:
omnes infirmos eorum, curavit omnes languidos eorum, praedicavit regnum coelorum, non tacuit vitia eorum, ut ipsa potius eis displicerent, non medicus a quo sanabantur: his omnibus curationibus ejus ingrati, tanquam multa febri phrenetici, insanientes in medicum qui venerat curare eos, excogitaverunt consilium perdendi eum; tanquam ibi volentes probare utrum vere homo sit qui mori possit, an aliquid super homines sit, et mori se non permittat. Verbum ipsorum agnoscimus in Sapientia Salomonis: Morte turpissima, inquiunt, condemnemus eum. Interrogemus eum; erit enim respectus in sermonibus illius: si enim vere Filius Dei est, liberet eum . Videamus ergo quid factum sit. 4. erunt tanquam gladium linguas suas. Filii hominum, dentes eorum arma et sagittae, et lingua eorum gladius acutus , quod dicit et alius psalmus: sic et hic, Exacuerunt tanquam gladium linguas suas. Non dicant Judaei: Non
Abbreviated transcription (Latin):
rotexisti me ds̃ a conuentu malignan¬
tiũ: a multitudine oꝑantiũ iniqͥtatẽ. lam
ipsũ caput nr̃m intueamͣ. Multi marty¬
res talia passi st̃. sed nichil sic elucet qͦmͦ
caput martyrũ. lbi melius uituem̃: quod
illi experti st̃. Protectus ẽ a multitudine
malignantiũ ꝓtegente se dõ. ꝓtegente
carnẽ suã ipso filio. & homine quẽ gerebat:
qͥa filius hominis ẽ. & filus dĩ est. Filius aĩ
ẽ ꝓpter formã dĩ. filius hominis propt̃ formã
serui: habens in potestate ponere animam
suã. & recipere eã. Quid ei potuert̃ facere
mimici: Occidert̃ corp̃: animã ñ occidert̃.
intendite. Parũ gͦ erat dño hortari marty¬
res uerbo: nisi firmaret exẽplo. Nostis qui
conuent̾ erat malignantiũ iudeoꝵ: & que
multitudo erat opantiũ iniqͥtatẽ. Quã mi¬
quitatẽ: Quia uoluert̃ occidere dñm ihm xp̃m.¬

Expanded text:
e a conventu malignantium, a multitudine operantium iniquitatem. Jam ipsum caput nostrum intueamur. Multi martyres talia passi sunt: sed nihil sic elucet quomodo caput martyrum; ibi melius intuemur quod illi experti sunt. Protectus est a multitudine malignantium, protegente se Deo, protegente carnem suam ipso Filio et hoilius hominis est, et Filius Dei est; Filius Dei propter formam Dei. Filius hominis propter formam servi : habens in potestate ponere animam suam, et recipere eam . Quid ei potuerunt facere inimici? Occiderunt corpus; animam non occiderunt. Intendite. Parum ergo erat Domino hortari martyres verbo, nisi firmaret exemplo. Nostis qui conventus erat malignantium Judaeorum, et quae multitudo erat operantium iniquitatem. Quam iniquitatem? Qua voluerunt occidere Dominum
Abbreviated transcription (Latin):
ergo gła ur̃a ab intus sit: & in¬
tus habete quod foris luceat:
ne forte inter has sollempnita¬
britas huius diei. ñ nisi accen¬
sis lampadib intus & foris re¬
ete colitur. Idõ emendum est
oleum dum uacat: ne cũ spon¬
sus uenerit. quod absit uacuȩ
inueniamini. Propter ea quȩ
sursum sunt sapite. ubi beata
ꝑuenit uirgo. & non quȩ suꝑ
terram: quia ur̃a conuersatio
si estis iam quod uouistis. in cȩ¬
lestibus fore debet. Illuc dirigi¬
te mentem. illie abscondite ui¬
seat dñi. quo beata dĩ genitrix
hodie ꝑuenit. Ibi namq habetiᷤᷤ
sponsum. ibi pontificem: ibi
om̃ia quȩcumq quesistis. Illuc
dirigite mentem: ut cum xꝑc¬
filius uirginis apparuerit
in fine seculi: cum ipso & uos
appareatis in gloria. ameN.

Expanded text:
enim gloria vestra ab intus sit, et inenim gloria vestra ab intus sit, et intus habete, quod foris luceat: ne forte inter has solemnitabritas hujus diei, non nisi accensis lampadibus intus et foris recte colitur. Ideo emendum est oleum dum vacat, ne cum sponsus venerit, quod absit, vacuae inveniamini. Propterea quae sursum sunt sapite, ubi beata pervenit Virgo, et non quae super terram; quia vestra conversatio, si estis jam quod vovistis, in coelis fore debet. Illuc dirigite mentem, illuc abscondite vifuror Domini, quo beata Dei genitrix hodie pervenit: ibi namque habetis sponsum, ibi pontificem, ibi omnia quaecumque quaesistis. Illuc dirigite mentem, ut cum Christus Virginis filius apparuerit in fine saeculi, cum ipso et vos appareatis in gloria. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
tȩ predicat᷑ uirtus: iccirco
cognationẽ iam cum . xꝑo utͣq
ordo sortitur. Unde dñs. Si
tem patris mei qui in cęlis
tur: sed qui fecerit inquit
uoluntatẽ patris mei qui in
cȩlis est. Unde quia libera
facultas cunctis prestat᷑: esto
xꝑi ac sponsȩ. estote sorores ac
propinquȩ : quia quod carne
non potiustis. grͣa totum con¬
donatum est uobis. Et iło di¬
ligite matrem dñi : quȩ uobis
Cuius & uobiscum soror est
ipsa: quȩ uoluntatem patris
fecit. ut esset mater. propin¬
qua quidem uobis. non carne.
sed sꝑu: ut unitas commende¬
tur ȩccłȩ. & societas corporis
xꝑi intelligatur. Ex quo dñs.
unum mediatorẽ dĩ & homi¬
num efficitur. Facite ergo
uoluntatẽ patris & uos: ut
unum ẽẽ possitis. Ornate
lampades ur̃ãs. occurrite spon¬
so quia iam ad ostium pul¬
sat: & matrem si eam diligi¬
tis sequimini. Intus autẽ pa¬
rate & ornate lampades ur̃as:
quia filiȩ regis estis. Omnis

Expanded text:
tae praedicatur virtus. Idcirco tae praedicatur virtus. Idcirco cognationem jam cum Christo uterque ordo sortitur. Unde Dominus: Si tem Patris mei, qui in coelis tur, sed, qui fecerit, inquit, voluntatem Patris mei, qui in coelis est. XIX. Unde quia libera facultas cunctis prestatur, estoChristi ac sponsae, estote sorores ac propinquae: quia quod carne non potuistis, gratia totum condonatum est vobis. Et ideo diligite matrem Domini, quae vobis cujus et vobiscum soror est ipsa, quia voluntatem patris fecit, ut esset mater. Propinqua quidem vobis non carne, sed spiritu: ut unitas commendetur Ecclesiae, et societas corporis Christi intelligatur. Ex quo Dominuunum mediatorem Dei et hominum efficitur. Facite ergo voluntatem Patris et vos, ut unum esse possitis. Ornate lampades vestras, occurrite sponso, quia jam ad ostium pulsat, et matrem, si eam diligitis, sequimini. Intus autem parate et ornate lampades vestras, quia filiae regis estis. Omnis
Abbreviated transcription (Latin):
Beate igitur estis filiȩ. sed &
beatȩ uiduȩ quȩ cęlibem uob̾¬
ge uiri. sic ꝑmanserunt. Bea¬
tior inquit erte si sie ꝑmanse¬
rit. scđm meuͣ consiliũ. Puto
enim ait quod & ego sꝑm di
habeam: euidenter exprime
re uolens. quid intersit inter
eam quȩ adhuc uincta ẽ lege
uiro: & int̾ eam quȩ iã soluta
uinculo beatior predicatur.
Quod si utraq beata quia in
xꝑo. beatior tamen quȩcũq
per bene copulantur: ut ait
apłs. Mulier innupta &
uirgo. cogitat quȩ sunt dñi:
ut sit sc̃a corpore & sꝑu. Quo¬
dam modo enim magisterũ
uirginitatis. uiduarũ gliscit
& confortat᷑ exemplis: quȩ cũ
uiris castum seruauerunt co¬
nubium. Docent integrita¬
tem magis uirginibus dõ ser¬
uandam: & quod ꝓpẽmodũ
ñ inferioris uirtutis est a con¬
iugio abstinere. qđ aliquan¬
do delectauerit: quam con¬
iugu delectamenta nescire.
In utroq siquidem gradu for¬
titudo laudatur. & cęlestis ui¬

Expanded text:
Beatae igitur estis, filiae, sed et Beatae igitur estis, filiae, sed et beatae viduae, quae coelibem ge viri, sic permanserunt. Beatior, inquit, erit, si sic permanserit secundum meum consilium. Puto enim, ait, quod et ego spiritum Dei habeo: evidenter volens exprimere, quid intersit inter eam, quae adhuc est juncta lege viro, et inter eam, quae jam soluta vinculo beatior praedicatur. Quod si utraque beata, quia in Christo, beatior tamen quaecumque s bene copulantur, ut ait Apostolus: Mulier innupta, et virgo, cogitat quae sunt Domini, ut sit sancta corpore et spiritu : quodammodo enim magisterium virginitatis, viduarum gliscit et confortatur exemplis, quae cum viris castum servaverint connubium, docent integritatem magis virginibus Deo servandam: et quod propemodum non inferioris virtutis est a conjugio abstinere, quod aliquando delectaverit, quam conjugii delectamenta nescire: In utroque siquidem gradu fortitudo laudatur, et coelestis vi
Abbreviated transcription (Latin):
uirgo maria. E cce hodierna
die ad illum preclarum &
splendidũ thronum archan¬
geloꝵ ipsa ꝑ humilitatem.
ꝑ integritatẽ carnis ascendit
unde intemperantia olim
eximios archangłorum & su¬
perbia deiecit. Qua propter
gaudete. gaudete inquam:
quia uobis uia patefacta est
cȩlorum. Quamuis enim no¬
bis eadem p̾romittant᷑: uob̃
tamͣ iam presto sunt. quȩ cũ
angłis incorruptionẽ serua¬
tis. Quȩ licet de hoc mundo
sitis. fauente dõ iam in hoc mun¬
do nͣ estis : quia & si scłm uos
habere meruit. tenere omni
no nͣ potuit. B eata itaq ma¬
ria hodie iam ab om̃ib gen¬
tibus longe lateq predicatur:
& uobis quȩ secutȩ estis exem¬
plum tantȩ uirginis. beatitu¬
do condonatur cȩlestis: quas
nͣ illecebrȩ sollicitant corporis.
non colluiuio precipitat uo¬
luptatis. ñ estus inflammat
incentiuȩ carnis. innmo an¬
gelica imitatio delectatur
in terris: quorum in futuro
equalitas repromittit᷑ in celis.

Expanded text:
virgo Maria. Ecce hodierna virgo Maria. Ecce hodierna die ad illum praeclarum et splendidum thronum angelorum, ipsa per humilitatem et integritatem carnis ascendit, unde intemperantia olim eximios archangelorum et superbia dejecit. Quapropter gaudete, gaudete, inquam, quia vobis via patefacta est coelorum. Quamvis enim nobis eadem promittantur: vobis tamen jam praesto sunt, quae cum angelis incorruptionem servatis. Quae licet de hoc mundo sitis, tamen, favente Deo, jam in hoc mundo non estis: quia et si saeculum vos habere meruit, tenere omnino non potuit. Beata itaque Maria hodie jam ab omnibus gentibus longe lateque praedicatur: et vobis quae secutae estis exemplum tantae virginis, beatitudo condonatur coelestis. Quas non illecebrae sollicitant corporis, non colluvio praecipitat voluptatis, non aestus inflammat incentivae carnis, immo angelica imitatio delectat in terris: quorum in futuro aequalitas repromittitur in coelis.
Abbreviated transcription (Latin):
implorate auxilium. Quod
si me quia ita loquor presũp¬
tionis uelit arguere inuido¬
rum aliquis quod uobis scri¬
pserim. arguat caritatem
atq dilectionem: quia rogan¬
tibus uobis ne hoc quidem
in expertus iudicaui negan¬
dum. Malui enim excipe¬
re ruborem pudoris. quam
ñ exequi iussionem ur̃am:
quarum precib ñnumquã
ds̃ nr obedire uidet᷑. Preser¬
tim cum habeatis uobiscum
quas imitari uir tutis est:
cum quib discere potestis af¬
fectum a me potius quã ma¬
gisterium: quod ad laudem
huius diei requisistis. Unde
excusare non debui. propter
obseruantiã grauitatis: ne
imꝑtirem deuotioni urͣȩ quȩ
mandastis. Quod si docere
nequiui: saltem ad laudem
tantȩ uirginis exhortari om¬
nino curaui. quatinus non
deessem uobis quẽ diligitis
in die tantȩ festiuitatis. sed
uingerer precibus. uingerer
uotis: quomodo mente ad ea
uobiscum eleuari merear urͣis
suffragantib meritis. ad quȩ
ꝑuenit beata & intemerata

Expanded text:
implorate auxilium. XVII. Quod implorate auxilium. XVII. Quod si me, quia ita loquor, praesumptionis velit arguere invidorum aliquis, quod vobis scripserim: arguat charitatem atque dilectionem, quia rogantibus vobis ne hoc quidem inexpertus judicavi negandum. Malui enim excipere ruborem pudoris, quam non exsequi jussionem vestram, quarum precibus nonnumquam Deus noster obedire videtur; praesertim cum habeatis vobiscum, quas imitari virtutis est, cum quibus discere potestis: affectum a me potius quam magisterium ad laudem hujus diei requisistis. Unde excusare non debui propter observantiam gravitatis, ne impartirem devotioni vestrae, quae mandastis. Quod si docere nequivi, saltem ad laudem tantae virginis exhortari omnino curavi: quatenus non deessem vobis quem diligitis in die tantae festivitatis, sed jungerer precibus, jungerer votis, si quo modo mente ad ea vobiscum elevari merear vestris suffragantibus meritis, ad quae pervenit beata et intemerata
Abbreviated transcription (Latin):
omniũ disciplina est. cuius
mores instituta sunt ȩccłarũ
cumq sibi ab ea optat premi¬
um. & implorat auxilium:
debet imitari exemplũ. Rogo
uos õ uirgines. rogo & iuduȩ.
imitamini paulam matrem
uiduã. exemplar continentiȩ
& castitatis: imitamini eusto¬
chium quã habetis uobiscum
integritatis. Quod si minus
in illis est quam in matre dñi.
immo quia est: habetis prole
fecundam & uirginẽ ꝑpetuã.
quia sicut in comparatione
diͣ nemo bonus. ita in compa¬
ratione matris dñi nulla in
uenitur ꝑfecta: quamquam
uirtutib eximia comprobet᷑.¬
Unus est pater u̾r qui in cę¬
lis est: unus & magister. una
est & forma integritatis in
maria: cui uos om̃s ut ima¬
ginem reformetis integritatiᷤ.
faciem imprimere debetis in
ad quã nulli potuerunt doli
irrumpere. neꝙ preualaic fraus
inimici: sed ꝑmansit sc̃a mente
& corpore. multis donorum
priuilegiis sublimata. Iccir¬
eo hanc imitamini moribus.
sequimini castitate: huius

Expanded text:
omnium est disciplina, cujus omnium est disciplina, cujus mores instituta sunt Ecclesiarum, cumque virgo sibi ab ea optat praemium et implorat auxilium, debet imitari exemplum. Rogo vos, o virgines, rogo et viduae, imitamini Paulam viduam matrem, exemplar continentiae et castitatis. Imitamini Eustochium, quam habetis vobiscum integritatis. Quod si minus in eis est, quam in matre Domini, immo quia est, habetis prole fecundam et virginem perpetuam: quia sicut in comparatione Dei, nemo bonus, ita et in comparativenitur perfecta, quamvis virtutibus eximia comprobetUnus est Pater noster, qui in coelis est: unus et magister: una est forma virginitatis in Maria, cui vos omnes ut imaginem reformetis integritatis, faciem imprimere debetis in ad quam nulli potuerunt doli irrumpere, nec praevaluit fraus inimici, sed permansit sancta mente et corpore, multis donorum privilegiis sublimata. Idcirco hanc imitamini moribus, sequimini castitate, hujus
Abbreviated transcription (Latin):
& respexit humilitatẽ ancillȩ
suȩ: unde & beata iam ab om¬
ni scło dicitur. Iccirco & uos
õ filiȩ si uere uirgines ẽẽ uul¬
tis. humilitatẽ sectamini : &
matrem dñi quȩ se ancillam
uocat. cordis amore imitari ꝓ¬
curate. Quȩ didieit ab ipso
sponso suo cui uos deuouistis
humilitatem: quam uos ex se
docuit. Unde ait idem. Discite
a me quia mitis sum. & humi¬
lis corde. Non ergo beata dĩ
genitrix a filio suo dño nr̃o di¬
dicit cȩlos fabricare. nͣ angłos
creare. ñ miracula ditatis in¬
signia operari. sed tantum
humiliari: cęteraq uirtutũ
documenta intra humilitatis
custodiam aggregare. Unde
cum ea semꝑ singularum uir¬
tutum pudicitia comes in re¬
mota mansit: quia omnino
pudor indiuiduus uirginita¬
ti eͣẽ debet. sine quo recte casti¬
tas uera seruari non potest.¬
Numquã igitur beata maria
sine pudoris sui custo de ꝓcessit:
& idõ si placet uobis karissimȩ
talis ac tanta uirgo. placeat
& opus uirtutis : cuius uita

Expanded text:
cillae suae: unde et beata jam ab omni saeculo praedicatur. Idcirco et vos, o filiae, si vere virgines esse vultis, humilitatem sectamini: et matrem Domini, quae se ancillam vocat, cordis amore imitari procurate, quae didicit ab ipso sponso, cui vos devovistis humilitatem, quam vos ex se docuit. Unde ait idem: Discite a me, quia mitis sum et humilis corde . Non ergo beata Dei genitrix a filio suo Domino nostro didicit coelos fabricare, non angelos creare, non miracula deitatis insignia operari: sed tantum humiliari, caeteraque virtutum documenta, intra humilitatis custodiam aggregare. Unde cum ea semper singularum virtutum pudicitia comes irremota mansit: quia omnino pudor individuus virginitati esse debet, sine quo recte castitas vera servari non potestNumquam igitur beata virgo Maria sine pudoris sui custode processit, et ideo si placet vobis, charissimae, talis ac tanta virgo, placeat et opus virtutis, cujus vita
Abbreviated transcription (Latin):
quia cęteris mirantibus ut
sacramentũ impiis occultent.
quid sibi uelint talia quȩ de
tantillo infantulo ab homi¬
ne sene dicunt᷑. & ipsi miran¬
tur: Sed audiant adhuc
Et benedixit illi symeon:
eius. Ecce positus est hic in
ruinam. & in resurrectionẽ
multorum in isrł: & in signi
cui contradicetur. In una
redemptoris nrͣi d̃i homi¬
nisq persona: ꝑfectam dĩ.
ꝑfectamꝙ hominis inesse
confitemur naturam. Et ex
una quidem dñm. & ex al¬
tera seruum: ex una fortẽ.
ex altera infirmum: ex una
magnũ. ex altera paruum:
ex una creantẽ. ex altera cre¬
atum: ex una pascentem. ex
altera esurientem: ex una
recreantem. ex altera sitiente.¬

Expanded text:
quia caeteris mirantibus, quia caeteris mirantibus, sacramentum impiis occultant? quid sibi velint talia quae de tantillo infantulo ab homine sene dicuntur, et ipsi mirantur? Sed audiant adhuc  benedixit illis Simeon, ejus: Ecce positus est hic in ruinam et in resurrectionem multorum in Israel, et in signum cui contradicetur . In una Redemptoris nostri Dei hominisque persona perfectam Dei, perfectam hominis inesse confitemur naturam. Ex una quidem Dominum, ex altera servum; ex una fortem, ex altera infirmum; ex una magnum, ex altera parvum; ex una creantem, ex altera creatum; ex una pascentem, ex altera esurientem; ex una recreantem, ex altera sitiente
Abbreviated transcription (Latin):
adoptio est filiorum. & gła.
& testamentum. & legislatio.
& obsequium. & promissa:
quorum patres. & ex quib¬
xꝑc scdm carnem: qui ẽ ds̃
benedictus in scła am̃. Sequit᷑.
Et erat ioseph & maria
mater eius mirantes. suꝑ his
mirantibus. etiam nos ipsi
miramur: cur ipsi sint suꝑ
his quȩ de illo a propħa sc̃o
dicebantur mirati. Num¬
quid enim ioseph iã in som¬
nis ab angło non audierat.
ioseph fili dauid noli time¬
re accipere mariam conu¬
gem tuam. quod enim in ea
natum est. de sꝑu sc̃o est: pa
riet autem filium. & uocabis
nomen eius iħm: ipse enim
saluum faciet popłm suum
a peccatis eorum:. Num qͥd
& ipsa sacratissima uirgo. quȩ
salua uirginitate filium se ge¬
nuisse sciebat. priusquã pare¬
ret uel conciperet. ab angelo
non audierat. aue grͣa plena
dñs tecum. benedicta tu intͣ
mulieres: & spiritus sc̃s suꝑ¬
ueniet in te. & uirtus altissi¬
mi obumbrabit tibi: ideoq¬
& quod nascetur ex te scm.¬

Expanded text:
adoptio est filiorum, et gloria, adoptio est filiorum, et gloria, et testamentum, et legislatio, et obsequium, et promissa; quorum patres, ex quibcundum carnem, qui est Deus benedictus in saecula. Amen . Sequitur: 9. Et erat Joseph, et Maria mater ejus, mirantes super his mirantibus etiam nos ipsi miramur, cur ipsi sint super his quae de illo a propheta sancto dicebantur, mirati. Nunquid enim Joseph jam in somnis ab angelo non audierat: Joseph fili David, noli timere accipere Mariam conjugem tuam: quod enim in ea nariet enim filium, et vocabis nomen ejus Jesum. Ipse enim salvum faciet populum suum a peccatis eorum . Nunquid et ipsa sacratissima virgo, quae salva virginitate filium se genuisse sciebat, priusquam pareret vel conciperet, ab angelo non audierat: Ave, gratia plena, Dominus tecum. Benedicta tu inter mulieres. Spiritus sanctus superveniet in te, et virtus Altissimi obumbrabit tibi, ideo et quod nascetur ex te s
Abbreviated transcription (Latin):
uisione corporali loquutus ẽ
De quo & subditur. Lumͣ
ad reuelationem gentium:
& głam plebis tuę isrł. Hoc
itaꝙ lumine de tenebris re
gentes: sicut scriptum esti.
Sentium popłs qui ambu¬
labat in tenebris. uidit lucẽ
magnam: sedentibus in regi¬
one umbrȩ mortis lux orta
est eis. De hoc lumine: io¬
hannes euangłista testatur
dicens. Erat lumen uerum:
quod illuminat omẽm ho¬
minem uenientem in hunc
mundum. De hoc. in epła
sua dicit. Ds lux est: & tene¬
brȩ in eo non sunt ullȩ. De
hoc idem in euangłio ait. Lu
dilexerunt homines magis
sit etiam gła gentium in eo.
ad głam israhelis dicitur p̃¬
paratum: qͥa siue in patriar¬
chis siue in propħis atq apo¬
stolis. immo etiam in ipso
omium capite xꝑo. siue in
eloquiis di: amplius gens
illa quam gentes gloriosa
monstratur. apło attestante
qui ait. Quid ergo ampliꝰ
est iudȩo: Aut quȩ utilita ᷤ
circumcisioni: Multum. ꝑ
omnẽ modũ. Primũ quidem

Expanded text:
visione corporali locutus est, visione corporali locutus est, de quo et subditur: Lumen ad revelationem gentium et gloriam plebis tuae Israel. Hoc itaque lumine de tenebris revgentes, sicut scriptum est: Gentium populus; qui ambulabat in tenebris, vidit lucem magnam. Sedentibus in regione umbrae mortis lux orta est eis . De hoc lumine Joannes evangelista testatur dicens: Erat lumen verum, quod illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum . De hoc in Epistola sua dicit: Deus lux est, et tenebrae in eo non sunt ullae . De hoc idem lumine in Evangelio ait: Lumdilexerunt homines magis sit etiam gloria gentium, in eo ad gloriam Israelis dicitur praeparatum, quia sive in patriarchis ac prophetis, atque apostolis, imo etiam in ipso omnium capite Christo, sive in eloquiis Dei, amplius gens illa quam gentes gloriosa monstratur, Apostolo attestante, quia ait: Quid ergo amplius est Judaeo? aut quae utilitas circumcisionis? multum per om
Abbreviated transcription (Latin):
de his minimis meis: michi fe¬
cistis. Atꝙ quia eisdem ope¬
ribus ut ad pacem d̃i redeaN.
a peccati scandalo absolui se
exclamat dicens. N unc di¬
mittis seruum tuũ dñe. scđ̾m
uerbum tuũ in pace: quia ui¬
derunt oculi mei salutare tu¬
um. Acsi electi dicant. Ideo
nos a peccati scandalo scd̾m¬
promissionẽ tuam ab soluens
iam in pace reconciliatos pas¬
sibus amoris propinquare cȩ¬
lestibus facis: quia fidei ocu¬
tueri: eumq piis operib am¬
plecti meruimus. De quo
adhuc siue ille siue isti: dõ
patri dicunt. Quod parasti
ante faciem omĩum popłoꝵ
Nisi a toto pars intelligenda
sit populorum. quȩ saluatorẽ
in carne uiderit. iuxta litterã
ratio non stabit: quia eum nec
carneis nec fidei oculis omnes
populi conspexerunt. Ante
faciem ergo omĩum populoꝵ
hoc salutare dicitur prepara¬
tum: quia ex omnib populis
in eum credidexunt. qui in
eum credentes fidei oculis as¬
pexerunt. Nam quod dñs

Expanded text:
de his minimis meis, mihi fede his minimis meis, mihi fecistis, atque eisdem operibus, ut ad pacem Dei redeant, et peccati scandalo absolvisse exclamat dicens: Nunc dimittis servum tuum, Domine, secundum verbum tuum, in pace, quia viderunt oculi mei salutare tuum. Ac si electi dicant: Ideo nos a peccati scandalo promissione tua absolvens, jam in pace reconciliatos passibus amoris propinquare coelestibus facis, quia fidei ocutueri, eumque piis operibus amplecti meruimus. De quo adhuc sive ille, sive isti, Deo Patri dicunt: Quod praeparasti ante faciem omnium populorum. Nisi a toto pars intelligenda sit populorum, quae Salvatorem in carne viderit, juxta litteram ratio non stabit, quia eum nec carneis, nec fidei oculis omnes populi conspexerunt. Ante faciem ergo omnium populorum hoc salutare tuum dicitur praeparatum, quia ex omnibus populis in eum crediderunt, quia eum credentes fidei oculis aspexerunt. Nam quod Domin
Abbreviated transcription (Latin):
fatigasti. diu retiniusti: sed
tandem uiso quem expectaui.
iam de humanȩ uitȩ scandalis
in pace dimittis. Dimittis
in pace: quia scđ̾m promissi¬
onem tuam ꝑ incarnati uer¬
bi mysterium solutis inimi¬
citiis. tibi merui reconciliari.
Dimittis in pace: quia uideo
pacem. Ipse est enim pax nr̃a:
qui fecit utraꝙ unum. Hoc
deniq & om̃s electi dicunt
qui fidei oculis salutare di con¬
spiciunt. Quid enim est. xꝑm
in ulnas suscipere: nisi piis hc̃
operib in menbris suis ample¬
ctie Per ulnas enim id est bra¬
chia: uirtus operationis expri¬
mitur. Cum enim in alio esuri
entem potant. in alio hospitẽ
suscipiunt. in alio nudum oꝑi¬
unt. in alio infrmum uel in
carcere positum uisitant: his
procul dubio deuotis actionib
tanquam in brachiis cotidie
eundem ipsum puerum am¬
plectunt᷑. Et quia hȩc agen¬
tes illum se in his suscipere ple¬
na fide cognoscunt: illum se
in his uidere ñ dubitant qui
dixit. Quamdiu fecistis uni

Expanded text:
fatigasti, diu retinuisti; sed fatigasti, diu retinuisti; sed tandem viso quem exspectavi, jam de humanae vitae scandalis in pace dimittis. Dimittis in pace, quia secundum promissionem tuam per incarnati Verbi mysterium, solutis inimicitiis, tibi merui reconciliari. Dimittis in pace, quia video pacem. Ipse enim est pax nostra, qui fecit utraque unum. Hoc denique et omnes electi dicunt,cipiunt, qui fidei oculis salutare Dei conspiciunt. Quid enim est Christum in ulnas suscipere, nisi piis hunc operibus in membris amplecti? Per ulnas enim, id est brachia, virtus operationis exprimitur. Cum enim in alio esurieentem potant, et in alio hospitem suscipiunt, et alio nudum operiunt, et in alio infirmum vel in carcere positum visitant, his procul dubio devotis actionibus tanquam brachiis, quotidie eumdem ipsum puerum amplectuntur Et quia haec agentes illum se in his suscipere plena fide cognoscunt, illum se in his videre non dubitant, qui dixit: Et quandiu fecistis uni
Abbreviated transcription (Latin):
dem redemptorẽ electis uniri
facit: & ut uerum fatear mat᷑¬
no affectu id ipsum piissima
facit. Om̃s enim filios deputat:
quos diuina grͣa xꝑo consoci¬
at. Quando non ipsa mat̾ ele¬
ctorum: quȩ frẽm genuit eoꝵ:
Si inquam xp̃c credentiũ fra¬
ter: cur non ipsa quȩ xꝑi ge
Quam obrem obsecro mi beatis¬
sima uirgo. offer nobis xꝑi
piis suffragiis: quȩ nescis inui¬
dere filiis. Sed nec attendas
filiorum iniurias: a quibus ñ
ut dignum est honoraris. To¬
lerat ẽnim pia mat̾ irreueren¬
tiam filiorum: quia amore uin¬
citur generationis. Foue ergo
& si tantis meritis indignos
piis orationib quos in uno ge¬
niusti: deprecare unicũ filium
pro excessibus multoꝵ filioꝵ.
Sed iam fratres karissimi: xꝑm
in ulnas suscipiens. quid unus
spetialit᷑ dicat. audiamꝰ. Ait
enim. Nunc dimittis seruum
tuum dñe. scdm uerbum tuũ
in pace: quia uiderunt oculi
mei salutare tuum. Ac si dice¬
ret. Longa me expectatione

Expanded text:
dem redemptorem electis uniri dem redemptorem electis uniri facit; et, ut verum fatear, materno affectu id ipsum piissima facit. Omnes enim filios deputat, quos divina gratia Christo consociat. Quando enim non ipsa mater electorum, quae fratrem genuit eorum? Si, inquam, Christus credentium frater, cur non ipsa quae ChristuQuamobrem obsecro, mi beatissima Virgo, offer nobis Christum piis suffragiis, quae nescis invidere filiis, sed nec attendas filiorum injurias, a quibus non ut dignum est honoraris. Tolerat enim irreverentiam filiorum, quae amore vincitur generationis. Fove ergo etsi tantis meritis indignos piis orationibus, quos in Uno genuisti. Deprecare unicum Filium pro excessibus multorum. 8. Sed jam, fratres charissimi, Christum in ulnas suscipiens, quid unus specialiter Simeon dicat audiamus. Ait enim: Nunc dimittis servum tuum, Domine, secundum verbum tuum, in pace; quia viderunt oculi mei salutare tuum , ac si diceret: Longa me exspectatione
Abbreviated transcription (Latin):
dixit dm̃ & dixit. Nunc di¬
mittis seruum tuum dñe. se¬
cundũ uerbum tuũ in pace:
quia uiderunt oculi mei sa¬
lutare tuum. Hinc unius.
hinc multorum: immoetiã
omĩum adimplet᷑ expectacio
iustorum. Sed dicamꝰ prius
de uno: & sic loquamur de
om̃ibus. Cupimus enim ad
hoc studium nr̃m inflectere:
ut quod de uno dicitur. de
omnib ueraciter sentiatur.¬
Et ecce dum specialit᷑ de uno
uenerabili sene cuipimꝰ loqui:
occurrit predicanda uirginis
prudentia. non humana in¬
dustria fulta: sed sꝑu diuini¬
tatis afflata. Quȩ filiũ obla¬
tura ueniens. suȩq naturȩ hu¬
militatem seruans: prophetȩ
manib tradidit offerendum.
Non ignara utiq quis esset:
cuius manib dm̃ hominemq
tradebat sacrificio dedicandũ.
Offert autẽ dñm propħarum
propħȩ: offert unicum uni.
immo omnib in uno: quȩ om¬
nibus eundem peperit salua¬
torem. N on enim desinit huc-
usꝙ offerre quẽ genuit: cum
scĩs suis interuentionib eun¬

Expanded text:
dixit: Nunc dimittis, Domine, servum tuum, secundum verbum tuum, in pace, quia viderunt oculi mei salutare tuum . Hinc unius hinc multorum, imo etiam omnium adimpletur exspectatio justorum. Sed dicamus prius de uno, et sic loquamur de omnibus. Cupimus enim ad hoc studium nostrum inflectere, ut quod de uno dicitur, de omnibus veraciter sentiatur. Ecce dum specialiter de uno venerabili sene cupimus loqui, occurrit praedicanda Virginis prudentia, non humana industria fulta, sed Spiritu Divinitatis afflata, quae Filium oblatura veniens, suaeque naturae humilitatem servans, prophetae manibus tradidit offerendum, non ignara utique quis esset, cujus manibus Deum hominemque tradebat sacrificio dedicandum. Offert autem Dominum prophetarum prophetae, offert unicum uni, imo omnibus in uno, quae omnibus eumdem peperit Salvatorem. Non enim desinit huc usque offerre quem genuit, cum suis sanctis intercessionibus eum
Abbreviated transcription (Latin):
apparuit. S ed & si uigilan¬
ti studio subsequentium
lucrum: inuenimus eos mi¬
noris anxietatis ardore di¬
uinitatem eiusdem saluato¬
ris intueri uelle: quam ille
concupiuit inspicere carne̾.
Hinc paulus dicit. Cupio
mista ex ꝑsona eccłȩ dicit.
Sitiuit anima mea ad dm̃
uiuum: quando ueniam &
apparebo ante faciem dĩ.
Quis ergo iam hine non ui¬
deat in uno sy meone mul¬
ficari lectos: qui nuncꝰ &
iusti ex fide atq operatione.
& timorati ex futura expecta¬
tione. & attoniti inueniunt᷑
ex uentura consolatione: In
quib etiam spiritus sc̃s esse
cognoscitur: quia & ꝑ apłm
dicitur. Caritas dĩ diffusa ẽ

Expanded text:
apparuit. Sed si vigilanapparuit. Sed si vigilanti studio subsequentium lucrum, invenimus eos non minoris anxietatis ardore divinitatem ejusdem Salvatoris intueri velle, quam ille concupivit inspicere carnem. Hinc Paulus dicit: Cupio mista ex persona Ecclesiae dicit: Sitivit anima mea ad Deum vivum, quando veniam et apparebo ante faciem Dei . Quis ergo hinc jam non videat in uno Sficari cunctos electos; qui nunc et justi ex fide atque operatione, et timorati ex futura exspectatione, et attoniti inveniuntur ex ventura consolatione? In quibus etiam Spiritus sanctus inesse cognoscitur, quia et per Apostolum dicitur: Caritas Dei diffusa
Abbreviated transcription (Latin):
uisurum mortem. nisi prius¬
uideret xꝑm dñi. Et uenit
in sꝑu in templũ. Nichil
minus de sc̃itate isti specia¬
liter homini asscribitur: qͥ
& in iherłm. id est in uisione
pacis commoratur: & fidei
operatione iustus. & reueren¬
tia timoratus. & israhelis
consolatione attonitus. & spu
one de incarnati uerbi uisi
O quã ardenti desiderio ho
carne redemptorem. Quȩ pu¬
tamus fuerit instantia ora-¬
tionis eius: quȩ diuino res¬
ponso meruit firmari de
his quȩ petebat: Quȩ erans
eius gemituum continua¬
ta uerba in sca deprecatio¬
ne. Non enim in peten¬
do cessauit: usquequo res¬
ponsum acciperet suꝑ his
quȩ poscebat. Fuerunt si¬
quidem in retroactis tem¬
poribus multi simili desi¬
derio accensi: dño attestan¬
te qui ad discipłos ait. Mul¬
ti reges & propħȩ uoluer̃t
uidere quȩ uos uidetis &
non uiderunt: & audire
quȩ auditis & ñ audierud̃.
Sed ex illis hoc isti soli con¬
cessum est: qui in plenitudi¬
ne temporis horum ultimꝰ

Expanded text:
visurum se mortem nisi videret Christum Domini. Et venit in Spiritu in templum . Nihil minus de sanctitate isti specialiter homini ascribitur, qui et in Hierusalem, id est in visione pacis commoratur, et fidei operatione justus, et reverentia timoratus, et Israelis consolatione attonitus  forteone de incarnati Verbi jussiO quam ardenti desiderio homcarne Redemptorem! Quae putamus fuerit instantia orationis ejus, quae divino responso meruit firmari de his quae petebat? Quae erant ejus gemituum continuata verba in sancta praedicatione? Non enim in petendo cessavit, usquequo responsum acciperet super his quae poscebat. 10. Fuerunt siquidem in retroactis temporibus multi simili desiderio accensi, Domino attestante ad discipulos, qui ait: Multi reges 672 et prophetae voluerunt videre quae vos videtis, et non viderunt; et audire quae vos auditis, et non audiersed ex illis hoc isti soli concessum est, qui in plenitudine temporis horum ultimus