comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nem qͣm sub asteriscis & obelis nuꝑedidi¬
mus. septingenti ferme aut octingenti
uersus sunt: a quib decurtatꝰ & laceratꝰ
corrosusq liber: feditatem sui publice le¬
gentib prebeat. Hec autẽ translatio nul¬
lum de ueterib sequitur intpretem. sed ex
ipso hebraico arabicoq sermone de inter¬
dum syro: nunc uerba nunc sensus nunc
simulutrunq resonabit. Obliquus enim
etiam apud hebreos totus liber fert᷑ & lubri¬
caͤc Noc: dumq aliud loquitur aliud agit.
Ut si uelis anguillam aut murenulã strictiᷤ
tenere manib. quanto fortiꝰ presseris: tan¬
to citiꝰ elabitur: Memini me ob intelligen¬
tiam huiꝰ uoluminis lyddeum qͣndam pre¬
ceptorem qͥ apud hebreos pͥmus haberi pu¬
tabatur: ñ parius redemisse nũmis. Cuiꝰ
doctrina an aliquid ꝓfecerim nescio. Hoc u¬
num scio. ñ potuisse me int̾pretarr: nisi q̃d̃
ante intellexeram. Apͥncipio itaq uolumi¬

Expanded text:
nem, quam sub asteriscis et obelis nuper edidinem, quam sub asteriscis et obelis nuper edidimus, septingenti ferme aut octingenti versus desunt; ut decurtatus et laceratus corrosusque liber, foeditatem sui publice legentibus praebeat. Haec autem translatio nullum de veteribus sequitur interpretem; sed ex ipso Hebraico, Arabicoque sermone, et interdum Syro, nunc verba, nunc sensus, nunc simul utrumque resonabit. Obliquus enim etiam apud Hebraeos totus liber fertur et lubriνος, dumque aliud loquitur, aliud agit: ut si velis anguillam aut muraenulam strictis tenere manibus, quanto fortius presseris, tanto citius elabitur. Memini me ob intelligentiam hujus voluminis, Lyddaeum quemdam praeceptorem, qui apud Hebraeos primus haberi putabatur, non parvis redemisse nummis: cujus doctrina an aliquid profecerim, nescio: hoc unum scio, non potuisse me interpretari, nisi quod ante intellexeram. A principio itaque volumi
Abbreviated transcription (Latin):
Ogor ꝑsinglos scrip¬
ture diuine libros ad¬
uersarioꝵ respondere
maledictis. qui inter¬
pretationem meam
rep̃hensionem septy¬
aginta int̾pretum cri-¬
minant᷑. quasi ñ & apud grecos aquila. sy¬
machꝰ. & theodotion uel uerbum e uerbo.
uel sensum e sensu uel ex utroq cõmix¬
tum & medie temꝑatum genus transla-¬
tionis expresserint: & omnia ueteris in¬
strumenti uolumina origenes obelis aste¬
riscisq distinxerit. qͦs uel additos uel de
theodotione sumptos translationi antiqͣ
inseruit: ꝓbans defuisse qd̃ additum est:
Discant igitur obtrestatores mei retipe in
toto qd̾ in partib susceꝑunt: aut inter¬
pretationem meam cum asteriscis suis
radere. Non enim fieri potest ut qͦs plu¬
ra intermisisse conspexerint. non eosdem
etiam in quibdam errasse fateantur: pre¬
cipue in iob. cui si ea que sub asteriscis ad¬
dita sunt subtraxeris: pars maxima de
truncabitur. Et hoc duntaxat: apud gͤcos.
Ceterum apud latinos ante eam translatio¬

Expanded text:
r singulos Scripturae divinae libros adversariorum respondere maledictis: qui interpretationem meam, reprehensionem Septuaginta Interpretum criminantur: quasi non et apud Graecos Aquila, Symmachus, et Theodotio, vel verbum e verbo, vel sensum e sensu, vel ex utroque commixtum, et medie temperatum genus translationis expresserint: et omnia veteris Instrumenti volumina Origenes obelis asteriscisque distinxerit, quos vel additos, vel de Theodotione sumptos, translationi antiquae inseruit, probans defuisse quod additum est. Discant igitur obtrectatores mei recipere in toto, quod in partibus susceperunt, aut interpretationem meam cum asteriscis suis radere. Neque enim fieri potest, ut quos plura intermisisse perspexerint, non eosdem etiam in quibusdam errasse fateantur, praecipue in Job: cui si ea quae sub asteriscis addita sunt, subtraxeris, pars maxima voluminis detruncabitur: et hoc dumtaxat apud Graecos. Caeterum apud Latinos, ante eam translatio
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ uerbum xp̃i. Sed dico. Numqͥd non audi¬
erunt: Et quidem in omnem t̾ram exiuit
sonus eorum: & in fines orbis terre uerba
eorum. Sed dico. Numqͥd isrł ñ cognouitͤ
Primus moyses dicit. Ego ad emulationem
uos addiicam in ñ gentem. in gentem insipi¬
entem: in iram uos mittam. ysaias autem au¬
det de licit. Inuentꝰ sum ñ querentib me: ꝑa¬
lam apparu his qͥ me ñ interro gabant. Ad
iscł autem dicit. Tota die expandi manꝰ meas
ad popłm ñ credentem: &e contradicentem m.¬
Nico engo. Numqͥd repulito ds popłm iuum:¬
Absit. Nam & ego israelita sum ex semine a¬
braham: de tbu bemamin. Non repulit deus
solus. & qͤrunt aniniã meam. Sed qͥd dicit
illi responsum diuinũ: Reliqui mͥ septẽ mi

Expanded text:
dico numquid non audierunt et quidem in omnem terram exiit sonus eorum et in fines orbis terrae verba eorum sed dico numquid Israhel non cognovit primus Moses dicit ego ad aemulationem vos adducam in non gentem in gentem insipientem in iram vos mittam Esaias autem audet et dicit inventus sum non quaerentibus me palam apparui his qui me non interrogabant ad Israhel autem dicit tota die expandi manus meas ad populum non credentem et contradicentem dico ergo numquid reppulit DAbsit. Nam et ego Israelita sum, ex semine Abraham, de tribu Benjamin: non repulit Deus solus, & quaerunt animam meam. Sed quid dicit illi divinum responsum? Reliqui mihi sept
Abbreviated transcription (Latin):
lictum illoꝵ diuitie sunt mundi: & dimi¬
natio eoꝵ diuitie gentium. qͣnto magis ple¬
nitudo eorum. EIob̃ enim dico gentibus:
Quamdiu qͥdem ego sum gentium apls
minist̾ium meum honorificabo. si qͦ modo
ad emulandum ꝓuocem carnem meam: &
saluos faciam aliqͦs ex illis. Si enim amis¬
sio eoꝵ reconciliatio est mundi. qͦ assumptio
n uita ex mortuis: Qd̃ si delibatio sc̃ã est:¬
& massa. Et si radix scã: & rami. Qd̃ si ali¬
qui ex ramis fracti sunt. tu autem cũ ole¬
aster ẽẽs insertus es in illis. & sociꝰ radicis
& pinguedinis oliue factus es: noli gloriari
adũsus ramos. Qd̃ si głaris. non tu radicẽ
portas: sed radix te. Dicis ergo. Fracti sunt
rami: ut ego inserar. Bene. ꝓpter incredu¬
litatem fracti sunt: tu autem fide sta.No

Expanded text:
tum illorum divitiae sunt mundi et deminutio eorum divitiae gentium quanto magis plenitudo eorum vobis enim dico gentibus quamdiu quidem ego sum gentium apostolus ministerium meum honorificabo si quo modo ad aemulandum provocem carnem meam et salvos faciam aliquos ex illis si enim amissio eorum reconciliatio est mundi quae adsumptio nisi vita ex mortuis quod si delibatio sancta est et massa et si radix sancta et rami quod si aliqui ex ramis fracti sunt tu autem cum oleaster esses insertus es in illis et socius radicis et pinguidinis olivae factus es noli gloriari adversus ramos quod si gloriaris non tu radicem portas sed radix te dices ergo fracti sunt rami ut ego inserar bene propter incredulitatem fracti sunt tu autem fi
Abbreviated transcription (Latin):
bum dei. Non enim om̃s qui ex isrł
hi sunt isrłite. neq quia sem̃
sunt abrahe om̃s filii. sed in ysaac uocabi¬
tur tͥ semen: idest non qui filii carnis hi
filii dei. sed qͥ filii sunt ꝓmissionis estimant᷑
in semine. ꝓmissionis enim ũbum: hoc est.
Scd̾m hoc tempꝰ ueniam: & erit sare filius.
Non solum autẽ illi: sed & rebecce ex uno
concubitu habens ysaac patrem nr̃m. Cum

Expanded text:
s qui ex Israhel hii sunt Israhel neque quia semen sunt Abrahae omnes filii sed in Isaac vocabitur tibi semen id est non qui filii carnis hii filii Dei sed qui filii sunt promissionis aestimantur in semine promissionis enim verbum hoc est secundum hoc tempus veniam et erit Sarrae filius non solum autem sed et Rebecca ex uno concubitu
Abbreviated transcription (Latin):
uiui. y saias autem clamat ꝓ isrł. Si fuerit
numerus filioꝵ isrl tanqͣm harena maris: reli¬
quie salue fient. Uerbum enim consũmans &¬
abbreuians in equitate: qr ũbum breuiatũ fa¬
ciet dñs suꝑ terram. Et sicut p̃dixit ysaias. nͥ

Expanded text:
 Isaias autem clamat pro Israel. Si fuerit numerus filiorum Israel tamquam arena maris, reliquiae salvae fient. Verbum enim consumens et brevians in aequitate, quia verbum breviatum faciet Dominus super terram . Et sicut dixit Isa
Abbreviated transcription (Latin):
am om̃i credenti. Moyses enim scripsit. q̃ m iꝰti¬
ciam que ex lege est qui fecerit homo: uiuet
in ea. Que autem ex fide est iusticia: sic dicit᷑.
Ne dyxeris in corde tuo qͥs ascendet in celum:
Idest xp̃m dediicere. Aut quis descendit in a

Expanded text:
am dicens: Moyses enim scripsit, quoniam justitiam quae ex lege est, qui fecerit homo, vivet in ea. Quae autem ex fide est justitia, sic dicit: Ne dixeris in corde tuo: Quis ascendet in caelum? idest Christum deducere: aut q
Abbreviated transcription (Latin):
raoni. Quia in hoc ip̃m excitaui te. ut osten¬
dam in te uͥtutem meã: & annuncietur no¬
men meũ in uniũsa terra. Ergo cuus uult
miseretur: & qͣm uult indurat. cis itaq mͥ.
quid adhuc querit᷑: Uoluntati enim eius quis
resistit: Ohomo tuqͥs es qͥ respondeas d̾o: Nũ¬
quid dicit figmentum ei qͥ se fuixit quid me fe¬
cisti sic: An non h̃t potestatem figulus luti ex
eadem massa facere aliud qͥdem uas in honorẽ
aluid uͦ in contumeliam. Quod si uolens ds
ostend̾e iram & notam facerẽ potentiam suã.
sustinuit in multa patientia uasa ire aptata
in interitũ ut ostend̾et diuitias głe sue in ua¬
sa miscdłie: que p̃parauit in głam. Quos &
uocauit non solum ex iudeis sedetiam ex gen

Expanded text:
i quia in hoc ipsum excitavi te ut ostendam in te virtutem meam et ut adnuntietur nomen meum in universa terra ergo cuius vult miseretur et quem vult indurat dicis itaque mihi quid adhuc queritur voluntati enim eius quis resistit o homo tu quis es qui respondeas Deo numquid dicit figmentum ei qui se finxit quid me feceadem massa facere aliud quidem vas in honorem aliud vero in contumeliam quod si volens Deus ostendere iram et notam facere potentiam suam sustinuit in multa patientia vasa irae aptata in interitum ut ostenderet divitias gloriae suae in vasa misericordiae quae praeparavit in gloriam quos et vocavit nos no
Abbreviated transcription (Latin):
etatus sum in eo q̃d̾ dixerunt mͥ: indo¬
mum dñi ibunus. Stantes erant pedes
ibi ascenderunt tribꝰ tribꝰ dñi: testimoniũ
isrł ad confitendum nomini dm̃. Quia
bundantia his qͥ diligunt te. Et pax in
muris tuis: habundantia in domib tuis.
ropter fratres meos & sodales meos: lo¬
quebar pacem de te. Propter domum

Expanded text:
eo Al. in eo quod dixerint mihi: in domum Domini ibimus. Stantes erant pedes ibi ascenderunt tribus tribus Domini testimonium Israel: ad confitendum nomini Domini. Quia bene his qui diligunt te. Sit pax in muris tuis: abundantia in domibus tuis. Propter fratres meos et amicos meos: loquar pacem tibi. Propter domum
Abbreviated transcription (Latin):
iserere mei d̾s q̃m conculcauit me homo.
multi enun qͥ pugnant contra meale¬
confidam. In deo laudabo ũ bumi eiuso
omr es cogitationes eoꝵ ini laam Qngͣ¬
gabuntur absco ilie ipũ calca edi¬
obseruabunt: expectantes arauar
non in narratione tua. Tunc conuertent᷑
umici mei retͦrsum: in quacunq die inuo¬
cauero hoc scio qi d̃s meus es. In deo lauda
bo u̾bum: in dño laudabo sermonem: In
deo sꝑaui: nontimebo quid faciat iͥn homo.
In me sunt deus uotatua: reddam gr̃aꝵꝵ
actiones tͥ Qua lib̾asti animam meã de
morte. & pedes meos delapsu: ut ambulem
coram deo in luce uiuentium:
Puictoria.
ut non disꝑdas dauid humilem & simplicẽ.
quando fugit a facie saul in speluncam.

Expanded text:
iserere mei, Deus, quoniam conculcavit me homo: multi enim qui pugnant contra meconfidam. In Deo laudabo verbum ejus Aomnes cogitationes eorum in malum. Congregabuntur abscondite, ipsi Al. observabunt: exspectantes animam meam. non in narratione tua. Tunc convertentur inimici mei retrorsum, in quacumque die invocavero: hoc scio quia Deus mbo verbum, in Domino laudabo sermonem: in Deo speravi, non timebo, quid faciat mihi homo. In me sunt Deus voactiones tibi. Quia liberasti animam meam de morte, et pedes meos de lapsu: ut ambulem coram Deo in luce viventium. VICTORI UT NON DISPERDAS DAVID HUMILEM ET SIMPLICEM, QUANDO FUGIT A FACIE SAUL IN SPELUNCAM.
Abbreviated transcription (Latin):
de hodie oꝑare in uineam meã. Ille autem res¬
pondens: ait. Nolo. Postea autem penitentia
motus: abiit. Accedens autem ad alterũ: dix̃
similiter. At ille respondens: ait. Eo domine.
Et non iuit. Quis ex duob fecit uoluntatem
patͥs: Dicunt ei. Orimus. Dicit illis iħc. Am̃
dico uob̾: qi publicam & meretrices p̃cedunt

Expanded text:
are in vinea mea. Ille autem respondens, ait: Nolo. Postea autem, poenitentia motus abiit. Accedens autem ad alterum, dixit similiter. At ille respondens, ait: Eo, domine, et non ivit. Quis ex duobus fecit voluntatem patris? Dicunt ei: Primus. Dicit illis Jesus: Amen dico
Abbreviated transcription (Latin):
Et ait illi. Nunqͣm fructus ex te nascatur in
sempit̾num. Et arefacta est continuo ficulnea.
Et uidentes discipłi: mirati sunt dicentes. Qͦ¬
ait eis. Amen dico uob̃. si habueritis fidem &
ñ hesitaueritis. ñ solum de ficulnea facietis:
sed & si monti huic dixeritis tolle & iacta te

Expanded text:
Et ait illi: Nunquam ex te fructus nascatur in sempiternum. Et arefacta est continuo ficulnea. Et videntes discipuli mirati sunt, dicentes: Quait eis: Amen dico vobis, si habueritis fidem, et non haesitaveritis, non solum de ficulnea facietis, sed si monti huic dixeritis: Tollere, et jacta te
Abbreviated transcription (Latin):
est dñs de his omnib sicut p̃diximus uob̃:
& testificati sumus. Non enim uocauit noᷤᷤ
ds in inmuniditiam: sed in scĩficationẽ. Ita¬
q qui hec sꝑnit ñ hominem sꝑnit sed deũ:
qui etiam dedit sp̃m suum sc̃m in uobis.
De caritate autem frat̾nitatis: non necesse
habuimꝰ scribere uob̃. Ipsi enim uos a d̾odi¬
dicistis ut diligatis inuicem: & enim facitiᷤ
illud in om̃s fr̃es in uniũsa macedonia. Ro¬
gamus autẽ uos fres ut habundetis magis
& oꝑam detis ut quieti sitis: ut & ur̃m ne¬
gocium agatis & oꝑemini manib ur̃is si¬

Expanded text:
est deus de his omnibus, sicut praediximus uobis et testificati sumus. non enim uocauit nos deus in inmunditiam, sed in sanctificationem. itaque qui haec spernit, non hominem spernit, sed deum, qui etiam dedit • spiritum suum sanctum in uobis. de caritate autem fraternitatis non necesse habemus scribere uobis: ipsi enim uos a deo didicistis ut diligatis inuicem. etenim facitis illud in omnes fratres in uniuersa Machedonia. rogamus autem uos, fratres, ut abundetis magis et operam detis, ut quieti sitis et ut uestrum negotium agatis et ope
Abbreviated transcription (Latin):
foueat filios suos: ita desiderantes uos cupi¬
de uolebamꝰ tradere uob̃ non solum euange¬
liumd̃i sed etiam animas nr̃as. q̃m carissi¬
mi nob̾ facti estis. Memores enim estis fr̃s
laboris nr̃i & fatigationis nocte ⁊ die oꝑan¬
tes ne queniqͣm ur̃m grauaremꝰ: p̃dicaumꝰ
in uob̾ euangłium dei os testes estis & ds.¬
quam scẽ & uste & sine querela uobis qui
credidistis fumus sicut scitis. qualiter unũ¬
quemq ur̃m tanqͣm pater filios suos. depre¬
cantes uos & consolantes testificati sumus:
ut ambularetis digne deo qͥ uocauit uos in
suum regnum & głam. Ideo & nos gr̃as agi¬
mus deo sine iit̾missione. q̃m cum accepisse¬
tis a nob̾ uerbum auditꝰ dei accepistis illud.¬
ñ ut uerbum hoĩum: sed ut uere est uerbũ
dei qui oꝑatur in uob̾ qui credidistis. ¶ Ios
enimunitatores factiestis fr̃es eccl̃iarum d̾i

Expanded text:
foueat filios suos, ita desyderantes uos cupide uolebamus tradere uobis non solum Euangelium Dei sed etiam animas nostras quoniam carissimi nobis facti estis memores enim estis fratres laborem nostrum et fatigationem nocte et die operantes ne quem vestrum gravaremus praedicavimus in vob sine querella uobis qui credidistis fuimus: sicut scitis, qualiter unumquemque uestrum tamquam pater filios suos deprecantes uos et consolantes testificati sumus, ut ambularetis digne deo, qui uocauit uos in suum regnum et gloriam. ideo et nos gratias agimus deo sine intermissione, quoniam cum accepissetis a nobis uerbum auditus dei, accepistis non ut uerbum hominum, sed sicut est uere uerbum . dei, qui operatur in nobis qui credidistis. uos enim imitatores facti
Abbreviated transcription (Latin):
habundare faciat caritatem in inuicem &
in omnes: qͦmadmodum & nos in uob̃ acd
confirmanda corda ur̃a sine querela in scĩta¬
te ante deum & patrem nr̃m in aduentu do¬
mini nr̃i iħu xp̃i cum om̃ib scĩs eiꝰ. Amenͥ.
Hecetero ergo fr̃es rogamꝰ uos &e obsetramꝰ
in dño iħu: ut qͣmadmodum accepistisa no¬
bis qͦmodo uos oporteat ambulare & place

Expanded text:
tem in invicem et in omnes quemadmodum et nos in vobis ad confirmanda corda vestra sine querella in sanctitate ante Deum et Patrem nostrum in adventu Domini nostri Iesu cum omnibus sanctis eius amen de cetero ergo fratres rogamus vos et obsecramus in Domino Iesu ut quemadmodum accepistis a nobis quomodo vos oporteat ambu
Abbreviated transcription (Latin):
intitum nr̃m aduõs qi ñ manis fuit: sed an¬
te passi & contumeliis affecti sicut scitis in
philippis. fidutiam habuimꝰ in deo nr̃o: loqͥ
ad uos euangłium d̃i in multa sollicitudine.
Exhortatio enum nr̃a non de errore neq de in¬
munditia neq in dolo. sed sicut ꝓbati sumꝰ a
deo. ut crederet᷑ nob̃ euangłium ita loqͥmur
ñ quasi hominib placentes: sed deo qͥ probat
corda nr̃a. Neq enim aliqͣndo fumꝰ in sermo¬
ne adulationis sicut scitis. neq in occasione
auaritie. ds testis est: nec qͣrentes abhomim¬

Expanded text:
introitum nostrum ad vos, quia non inanis fuit, sed ante passi multa et contumeliis affecti, sicut scitis in Philippis, fiduciam habuimus in Deo nostro loqui ad vos evangelium Dei in multa sollicitudine exhortatio enim nostra non de errore neque de inmunditia neque in dolo sed sicut probati sumus a Deo ut crederetur nobis evangelium ita loquimur non quasi hominibus placentes sed Deo qui probat corda nostra neque enim aliquando fuimus in sermone adulationis sicut scitis neque in occasione avaritiae D
Abbreviated transcription (Latin):
Ibi comedet te ignis ꝑibis gladio: deuorabit
te ut brucus. Congregare ut brucꝰ. multiplica¬
re ut locusta: plures fetisti negociationes tuas
qͣm stelle sunt celi. Brucꝰ expansus est & auo¬
lauit. custodes tui quasi locusta: & paruuli
tui quasi locuste locustarum. que considunt
in sepib in die frigoris. Sol ortus est & auo¬
lauerunt: & ñ est cognitus locus earum uͥ
fuerint. Pormitauerunt pastores tui rex
assur: sepelientur pͥncipes tui. Latitauit po¬
pulus tuus in montib: & ñ est qui congreget.
Non est obscura contritio tua: pessima ẽ pla
ga tua. Omnes qͥ audierunt auditionẽ tuam
compresserunt manũ suꝑ te: qr suꝑ quem ñ
transiit malitia tua semper:

Expanded text:
ibi comedet te ignis peribis gladio devorabit ibi comedet te ignis peribis gladio devorabit te ut bruchus congregare ut bruchus multiplicare ut lucusta plures fecisti negotiationes tuas quam stellae sunt caeli bruchus expansus est et avolavit custodes tui quasi lucustae et parvuli tui quasi lucustae lucustarum quae considunt in sepibus in die frigoris sol ortus est et avolaverunt et non est cognitus locus earum ubi fuerint dormitaverunt pastores tui rex Assur sepelientur principes tui latitavit populus tuus in montibus et non est qui congreget non est obscura conga tua: Omnes qui audierunt auditionem tuam, compresserunt manum super te: quia super quem non transiit malitia tua semper?
Abbreviated transcription (Latin):
tib nuditatem tuã: & regnis ignominiam
tuam. Et ꝓiciam suꝑ te abhominationes. &
contumeliis te afficiam: & ponam te in exem¬
plum. Et erit omnis qͥ uiderit te resiliet ate:
& dicet. Uastata est niniue. qͥs commouebit
suꝑ te caput. unde queram consolatorem tͥ:
muri eiꝰ. Ethiopia fortitudo eiꝰ & egyptus: &
non est finis. Affrica & lybies fuerunt in
auxilio eiꝰ sed & ipsa in tnsinigratione ducta
est in captiuitatem. Pariuli eiꝰ elisi sunt in
capite om̃ium uiarum. & suꝑ inditos eiꝰ mi¬
serunt sortem: & omnes optimates eiꝰ confixci
sunt in compedib. Et tu gͦ mebriaberis & eris
despecta. & tu queres auxilium ab inimico: õs
munitiones tue sicut ficus cum grossis suis.
Si concusse fuerint: cadent in os comedentis.
cce popłs tuus mulieres in medio tui. ini¬
micis tius ad aꝑtionẽ pandent᷑ porte t̾re tue. de¬
uorabit ignis uectes tuos. Aquam ꝓpter ob¬
sidionem hauri tͥ: extrue munitiones tuas.
Intra in lutum: & calca. subigens tene laterẽ.

Expanded text:
tatem tuam, et regnis ignominiam tuam. Et projiciam super te abominationes, et contumeliis te afficiam, et ponam te in exemplum. Et erit: omnis, qui viderit te, resiliet a te, et dicet: Vastata est Ninive: Quis commovebit super te caput: unde quaeram consolatorem tibi? muri eius Aethiopia fortitudo et Aegyptus et non est finis Africa et Lybies fuerunt in auxilio tuo sed et ipsa in transmigrationem ducta est in captivitatem parvuli eius elisi sunt in capite omnium viarum et super inclitos eius miserunt sortem et omnes optimates eius confixi sunt in conpedibus et tu ergo inebriaberis eris despecta et tu quaeres auxilium ab inimico omnes munitiones tuae sicuti ficus cum grossis suis si concussae fuerint cadent in os comedentis ecce populus tuus mulieres in medio tui inimicis tuis adapertione pandentur portae terrae tuae devorabit ignis vectes tuos aquam propter obsidionem hauri tibi extrue munitiones tuas intra in lutum et calca subigens tene laterem
Abbreviated transcription (Latin):
cut nigredo olle. Ubi est habitaculum leo¬
num. & pascua catuloꝵ leonum: Ad ꝙͣ
uuit leo ut ingrederet᷑ illuc: catulus leoniᷤ
& ñ est qui exterreat. Leo cepit sufficient
catulis suis. & necauit leenis suis: & imple¬
uit preda speluncas suas. & cubile suum.
rapina. Ecce ego ad te dicit dñs exercituũ.
& succendam usq ad fumũ quadrigas eiꝰ:

Expanded text:
cut nigredo ollae. Ubi est habitaculum leocut nigredo ollae. Ubi est habitaculum leonum, et pascua catulorum leonum, ad quam ivit leo ut ingrederetur illuc, catulus leonis, et non est qui exterreat? Leo cepit sufficienter catulis suis, et necavit leaenis suis: et implevit praeda speluncas suas, et cubile suum rapina. Ecce ego ad te, dicit Dominus exercituum, et succendam usque ad fumum quadrigas tuas,
Abbreviated transcription (Latin):
sanguinũ uniuersa mendacii dilaceratio¬
ne plena: ñ recedet a te rapina. Uox flagel¬
li & uox impetus rote & equi frementis &
quadrige feruentis: & equitis ascendentis
& micantis gladii & fulgurantis haste.
& multitudinis interfecte & grauis ruine:

Expanded text:
sanguinum, universa mendacii dilaceratione plena: non recedet a te rapina. Vox flagelli, et vox impetus rotae, et equi frementis, et quadrigae ferventis, et equitis ascendentis: et micantis gladii, et fulgurantis hastae, t multitud
Abbreviated transcription (Latin):
uastime: & non letificasti inimicoᷤ
meos suꝑ me. Dñe deus meus clamaui
ad te: & sanasti me. Eñe eduxisti de
inferno animã meam: uuuficasti me
ne descenderem in lacum. Psallite dño¬
misericordes eiꝰ: & confitemii memorie
sc̃itatis eius. Em̃ ad momentum ẽ ira
euis: & uita in reppiciatione eius. Ad
uesꝑum cõmorabitur fletus: & in ma¬
tutino laus. Ego autẽ dixi in habun
meo fortitudinẽ: ab scondisti faciẽ tuã
& factus sum conturbatꝰ Ad te dñe lama¬

Expanded text:
asti h. letificasti inimicos meos super me Domine Deus meus. clamavi ad te, et sanasti me. Domine, eduxisti de inferno animam meam: vivificasti me ne descenderem in lacum. Cantate misericordes ejus: et confitemini memoriae sanctitatis ejus. Quoniam ad momentum est ira ejus, vita in repropitiatione ejus: Ad vesperum commorabitur fletus, et in matutino laus. Ego autem dixi in abundameo fortitudinem: abscondisti faciem tuam et factus sum conturbatus. Ad te, Domine, clama
Abbreviated transcription (Latin):
epe expugnauerunt me ab
adolescentia mea: dicat nunc isrl.
epe expugnauerunt me ab adolescen¬
tia mea: sed ñ potuerunt mͥ. Super cer¬
uicem meam arabant arantes: ꝓlonga¬
uerunt sulcum suũ. Hñs ustus conci¬
dit: laqueos impioꝵ. onfundantur
& reuereantur retͦrsum: omnes qͥ ode¬
runt syon. Liant sicut fenum testoꝵ:
qd̃ statim ut iurescit arescitꝰ e quo ñ
implebit manũ suam messor: & sinũ
suum manipulos faciens. Et ñ dixe.¬
runt transeuntes benedictio dñi super
uos. benediximꝰ uob̃ in nomine domini.¬

Expanded text:
epe expugnaverunt me ab adolescentia mea: dicat nunc Israel. Saepe expugnaverunt me ab adolescentia mea: sed non potuerunt mihi. Supra cervicem meam arabant arantes: prolongaverunt sulcum suum: Dominus justus, concidet laqueos impiorum. Confundantur et revereantur retrorsum, omnes qui oderunt Sion. Fiat sicut fenum tectorum, quod statim ut viruerit, arescit. De quo non implebit manum suam messor, et sinum suum manipulos faciens. De quo non dixerunt transeuntes, Benedictio Domini super vos: benediximus vobis in nomine Domini.
Abbreviated transcription (Latin):
unc oblati sunt ei paruuli: ut manꝰ eis im¬
poneret & oraret. Discipłi autem: increpabant
eos. Iħc uero: ait eis. Sinite paruulos: & noli¬
te eos ꝓhibere ad me uenire. Talium est enira:
regnum celoꝵ. Et cum imposuisset eis manus:
abiit inde. Et ecte unus accedens: aitilli. Ma¬
gister bone qͥd boni faciam ut habeam uitã eter¬
nam: Qui dixit ei. Quid me int̾rogas de bono:
Unus est bonus ds. Si autemuis ad uitã ingredi:
serua mandata. Dicit illi. Que: Ih̃c autẽ: dixit.
Non homicidium facies. ñ adulterabis. ñ facies
furtum: ñ falsum testimoniũ dices. Honora pa
trem & matrem. Et diliges ꝓximum tuũ: sicut
te ip̃m. Dicit illi adolescens. Om̃ia hec custodi¬
ui. Quid adhuc mͥ deest: Nit illuħc. Siuis
ꝑfectus ẽẽ. uade uende omnia que habes & da
pauꝑib. & habebis thesaurum in celo: & ue
ni sequere me. um audisset autẽ adolescens
u̾bum: abiit tristis. Erat enim habens multas
possessiones. Iħc autem dixit discipulis suis.

Expanded text:
unc oblati sunt ei paruuli, ut manus eis inponeret et oraret: discipuli autem increpabant eos. Iesus uero ait eis: sinite paruulos et nolite eos prohibere ad me uenire. talium est enim regnum caelorum. et cum inposuisset eis manus, abiit inde. et ecce unus accedens ait illi: magister bone, quid boni faciam, ut habeam uitam aeternam? qui dixit ei: quid me interrogas de bono? unus est bonus deus. si autem uis ad uitam ingredi, serua mandata. dicit illi: quae? Iesus autem dixit: non homicidium facies, non adulterabis, non facies furtum, non falsum testimonium dices, honora patrem tuum et matrem, et: diliges proximum tuum sicut te ipsum. dicit illi adulescens: omnia haec custodiui, quid adhuc mihi deest? ait illi Iesus: si uis perfectus esse, uade, uende quae habes et da pauperibus, et habebis  2. Cum audisset autem adolescens verbum, abiit tristis: erat enim habens multas possessiones. Jesus autem dixit discipulis suis:
Abbreviated transcription (Latin):
habitaculum suũ. Hec est requies mea
in sempit̃num: hic habitabo q̃m deside
ciam cornu dauid: paraui liscernam xp̃o
meo.nimicos eius induam confusione:
suꝑ ipsum autẽ florebit diadema eius.
Sicut unguentũ optimum incapite quod
descendit in barbam barbam aaron: qd̃
descendit suꝑ horam uestimentoꝵ eius:
Sicut ros hermon qͥ descendit suꝑ montes

Expanded text:
bi . Haec est requies mea in sempiternum: hic habitabo, quia desidciam cornu David: paravi lucernam christo meo. Inimicos ejus induam confusione: super ipsum autem florebit diadema ejus. Sicut unguentum optimum in capite, quod descendit in barbam, barbam Aaron: quod descendit super oram vestimentorum ejus. Sicut ros Hermon
Abbreviated transcription (Latin):
illis. Et consũmatis illis: esuriit. Dixit autẽ
illi diabolus. Si filius dei es: dic lapidi huic
ut panis fiat. Et respondit ad illum iħc. Scͥp¬
tum est. qr ñ in solo pane uiuit homo: sed in
omr uerbo dei. Et duxit illũ diabolus. ⁊ osten¬
dit illi omnia regna orbis t̾re in mom̃to dem¬
poris: & ait ei. Tibi dabo potestatem hanc uni¬
uersam ⁊ głam illorum: qi mͥ tradita st̃ & cui
uolo do illa. Tuergo si adoraueris coram me:
erunt tua om̃ia. Et respondens ih̾c: dixit illi.
Scͥptum est. Dñm dłm tuum adorabis: & illi
soli seriues. Et duxit illum in irł̃m. et statuit
eum supͣ puinam templi: ⁊ dixit illi. Si filius
dei es: mitte te huic deorsum. Scͥptum ẽ enim.
qd anglis sius mandabit de te ut conseruent te.
& q in manib tollent te ne forte offendas ad
lapidem pedem tuum. Et respondens ihc: ait
illi. Dictum est. Non temptab̾ dñm d̾m tuũ.
Et coniũmata om̃i temptatione: diabolus re¬

Expanded text:
llis: et consummatis illis, esuriit. Dixit autem illi diabolus: Si Filius Dei es, dic lapidi huic ut panis fiat et respondit ad illum Iesus scriptum est quia non in pane solo vivet homo sed in omni verbo Dei et duxit illum diabolus et ostendit illi omnia regna orbis terrae in momento temporis et ait ei tibi dabo potestatem hanc universam et gloriam illorum quia mihi tradita sunt et cui volo do illa tu ergo si adoraveris coram me erunt tua omnia et respondens Iesus dixit illi scriptum est Dominum Deum tuum adorabis et illi soli servieeum supra pinnam templi et dixit illi si Filius Dei es mitte te hinc deorsum scriptum est enim quod angelis suis mandabit de te ut conservent te et quia in manibus tollent te ne forte offendas ad lapidem pedem tuum et respondens Iesus ait illi dictum est non temptabis Dominum Deum tuum et consummata omni temptatione
Abbreviated transcription (Latin):
am. Post hos autẽ dies concepit elisabeth
uxor eiꝰ & occultabat se mensib qͥnq dicens:
qr sic mͥ fecit dñs in dieb quib respexit au¬
se autem sexto missus est angłs gabriel a
deo in ciuitatẽ galylee cui nomen nararech.
ad uirginem desponsatã uiro cui nom̃ erat

Expanded text:
Elisabeth uxor ejus, et occultabat se mensibus quinque, dicens: Quia sic mihi fecit Dominus in diebus quibus respexit ause autem sexto missus est angelus Gabriel a Deo in civitatem Galilaeae cui nomen Nazareth, ad virginem desponsatam viro c
Abbreviated transcription (Latin):
potentes de sede: & exaltauit humiles. Esuri¬
entes impleuit bonis: & diuites dimisit in¬
anes. Suscepit isrł puerũ suũ: memora¬
ri miscłie sue. Sicut loquutus est ad pa¬
tres nr̃os: abraham & semini eius in secula.
Mansit autẽ maria cum illa quasi mensib
trib: & reuersa ẽ in domũ suam. Eysabeth
autem impletũ est tempꝰ pariendi: ⁊ peꝑit
filium. Et audierunt uicini ⁊ cognati eius
qr magnificauit dñs miscłiam suã cũ illa :

Expanded text:
altavit humiles esurientes implevit bonis et divites dimisit inanes suscepit Israhel puerum suum memorari misericordiae sicut locutus est ad patres nostros Abraham et semini eius in saecula mansit autem Maria cum illa quasi mensibus tribus et reversa est in domum suam Elisabeth autem impletum est tempus pariendi et peperit filium et audierunt vicini et cognati eius quia magnificavit Dom
Abbreviated transcription (Latin):
carnes misericordium tuoꝵ bestiis terre:
Effuderunt sanguinẽ eorum quasi aqͣm
in cirtuitu irłm: & non erat qui sepeliret.
Sactisumus opprobrium uicinis: subsan¬
natio & derisio his qͥ in circuitu nr̃o sunt.
squeqͦ dñe irasceris in finem: ardebit qͣsi
ignis zelus tuus. Effunde furorem tuũ suꝑ
gentes que ñ cognouerunt te: & suꝑ regna
que nom̃ tuum ñ inuocauerunt. Qua co¬
mederunt iacob: & decorem eiꝰ desolauunt.
He recorderis iniquitatum nr̃arum ueterũ:
festina occupent nos miscd̃ie tue. quia atce¬
nuati sumus nimis. Iuciliare nob̾ d̃s salua
libera nos & ꝓpiciare peccatis nr̃is propter
nomentuum. Qͤuare dicent gentes ubi est
d̾s eorum. nota fiat in gentib ante oculos
nr̃os ultio sanguinis seruoꝵ tuoꝵ qͥ effusus
est. Ingrediatur coram te gemitus uincti:.
in magnitudine brachii tui relinque filios
interitus. Et redde uicinis nr̃is septuplũ
in sinu eoꝵ: opprobrium suoꝵ qd̃ expro¬

Expanded text:
 misericordium tuorum bestiis terrae. Effuderunt sanguinem eorum quasi aquam in circuitu Jerusalem, et non erat qui sepeliret. Facti sumus opprobrium vicinis nostris: subsannatio et derisio his, qui in circuitu nostro sunt. Usquequo, Domine, irasceris in finem: ardebit quasi ignis zelus tuus. Effunde furorem tuum super gentes, quae non cognoverunt te, et super regna quae nomen tuum non invocaverunt. Quia comederunt Jacob, et decorem ejus desolaverunt. Ne recorderis iniquitatum nostrarum veterum: cito h. festina occupent nos misericordiae tuae, quia attenuati sumus nimis. Auxiliare nobis, Deus Jesus libera nos: et propitiare peccatis nostris propter nomen tuum. Quare dicent gentes ubi est Deus eorum? nota fiat in gentibus ante oculos nostros ultio sanguinis servorum tuorum qui effusus est. Ingrediatur coram te gemitus vinctorum in magnitudine brachii tui: relinque filios interitus. Et redde vicinis nostris septuplum in sinu eorum: opprobrium suum quod expro
Abbreviated transcription (Latin):
ens ẽẽ in hoc scł̃o: stultus fiat ut sit sapiens.
Sapientia enim huiꝰ mundi: stulticia ẽ apũd
deum. Scͥptum est enim. Comprehendã sa¬
pientes in astutia eorum. Et ĩtum. Dñs no¬
uit cogitationes sapientiũ: q̃m uane sunt.

Expanded text:
ens esse in hoc seculo, stultus fiat, ut sit sapiens. Sapientia enim huius mundi stulticia est apud Deum. Scriptum est enim: Comprehendam sapientes in astutia eorum. Et iterum: Dominus nouit cogitationes sapientium, quoniam uanę sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
& illuminabit abscondita tenebrasꝵ. & ma¬
nifestabit consilia cordium: & tunc laus erit
unicuiq a ded s ec autem fr̃es transfigura¬
uim me & apollo ꝓꝑter uos: ut in nob̾ disca¬
tis ne supra quam scͥptum est unus aduersus
alterum infletur ꝓ alio. Quis enim te discer¬
nit: Quid autem habes qd̾ non accepisti:
¶AU

Expanded text:
abscondita tenebrarum et manifestabit consilia cordium: et tunc laus erit unicuique a deo. haec autem, fratres, transfiguraui in me et Apollo propter uos, ut in nobis discatis, ne supra quam scriptum est unus aduersus alterum infletur pro alio. quis enim te discernit? quid autem habes quod non accepisti? au
Abbreviated transcription (Latin):
ea que sunt sp̃s dei. Stulticia est enim illi &
ñ potest intelligere: qi spiritalit examinat᷑.
Spiritalis autem iudicat omnia: & ipse a ne¬
mine iudicatur. Qͥs enim cognouit sensum
dñi. aut qͥs instruat eum: Nos autẽ sensũ
xp̃i habemus. Et ego frẽs non potui uobis
loqui quasi spiritalib: sed qͣsi carnalib. Tan¬
qͣm paruulis in xp̃o: lac uob̃ potum dedi ñ escã.¬

Expanded text:
quae sunt Spiritus Dei stultitia est enim illi et non potest intellegere quia spiritaliter examinatur spiritalis autem iudicat omnia et ipse a nemine iudicatur quis enim cognovit sensum Domini qui instruat eum nos autem sensum Christi habemus et ego fratres non potui vobis loqui quasi spiritalibus sed quasi carnalibus tamquam parvulis in Christo lac
Abbreviated transcription (Latin):
sit int̾ uos ⁊elus & contentio ñne carnales estiͤ.
& scdm hominem ambulatis: Cum enim qͥs
dicat ego quidẽ sum pauli. aliꝰ autem ego apol¬
lo. ñne homines estis: Quid igitur est apollo.
quid uero paulus: Munstri euis: cui credidistiᷤ.
Et unituiq: sicut dñs dedit. Ego plantaui. a
pollo rigauit: sed d̾s increm̃tum dedit. Itaq
neq qui plantat est aliquid neq qui rigat: sed
qui incrementum dat d̃s. Qͥ plantat autem ⁊
qui rigat: unum sunt. Unusquisq autemꝑ
priam mercedem accipiet: scd̃m suum laborem.
Dei enim sumꝰ adiutores. dei agͥcultura estis:
dei edificatio estis Sxđ̾m gr̃am que data ẽ m̃:¬

Expanded text:
tentio, nonne carnales estis, et secundum hominem ambulatis? Cum enim quis dicat, Ego quidem sum Pauli; alius autem ego Apollo, nonne homines estis? Quid igitur est Apollo? Quid vero Paulus? Ministri ejus cui credidistis. Et unicuique sicut Dominus 94 dedit. Ego plantavi, Arementum dedit itaque neque qui plantat est aliquid neque qui rigat sed qui incrementum dat Deus qui plantat autem et qui rigat unum sunt unusquisque autem propriam mercedem accipiet secundum suum laborem Dei enim sumus adiutores Dei agricultura estis Dei aedificatio estis secundum gratiam Dei q
Abbreviated transcription (Latin):
brantis & blasphemantis: a facie uumici
& ultoris Omnia hec uenerunt suꝑ nos.
& ñ sumus obliti tui: nec mentiti sumꝰ in
pacto tuo. Hon est conu̾sum retro cornr̃m:
nec declinanerunt gͣssus nr̃i a semita tua.
¶m̃ deiecsti nos in loco drachonũ: & ope¬
riusti nosumbra mortis. Si obliti sumus
ad deum alienum. Hunquid non ds in¬
uestigabit illud: ipse enim nouit cogitati¬
ones cordis ¶m̃ ꝓpter te mortificati sumus
tota die: reputati sumus ut grex occisionis.
abscondis: obliuisceris afflictionis nr̃e &

Expanded text:
robrantis et blasphemantis: a facie inimici robrantis et blasphemantis: a facie inimici et ultoris. Omnia haec venerunt super nos, et non sumus obliti tui: nec mentiti sumus in pacto tuo. Non est conversum retro cor nostrum: nec declinaverunt gressus nostri a semita tua. Quoniam dejecisti nos in loco draconum, et operuisti nos umbra mortis. Si obliti sumus ad Deum alienum. Numquid non Deus investigabit istud, ipse enim novit cogitationes cordis. Quoniam propter te mortificati sumus tota die: reputati sumus ut grex occisionis Cabscondis: oblivisceris afflictionis nostrae et
Abbreviated transcription (Latin):
Eus aurib nr̃is audiumus: patres
nr̃i narrauerunt nob̾. opusqd̾ oꝑa¬
tus es in dieb eorum. in dieb antiquis.
Hon enim in gladio suo possederunt ter¬
ram: neq brachium eorum saluauit eos.
Sed dexteratua & brachium tuũ: & lux
uuultus tui qi complaciustim eis. Tues
pse rex meus deus: precipe salutib iacob.
Inte hostes nr̃os uentilabimus: in nõie
tuo conculcabimꝰ aduersarios nostros.
Hon eniminartu meo confidã: neq gladiꝰ
meus saluabit me. Quia saluasti nos de
hostib nr̃is: & eos qui odunt nos confudi¬
sti. In deo laudabimus tota die: & nomini
tuo inet̾num confitebimur. Uerum tu ꝓ¬
ietisti & confudisti nos: & non egredieris in
exertitib nr̃is. Uertisti terga nr̃a hosti: &
qui oderunt nos diripuerunt nos. Ledisti
nos tanqͣm gregem ad uorandũ: & in genti¬
b disꝑsisti nos. Uendidisti populum tuũ
eoꝵ. Posuisti nos opprobriũ uicinis nr̃is:
subsannationem & irrisum hisqui erant
in circuitu nr̃o. Posiusti nos parabolã in¬

Expanded text:
us, auribus nostris audivimus: patres nostri narraverunt nobis opus quod operatus es in diebus eorum, in diebus antiquis. Non enim in gladio suo possederunt terram, neque brachium eorum salvavit eos: Sed dextera tua et brachium tuum et lux vultus tui, quia complacuisti in eis. Tu es ipse rex meus Deus: praecipe salutibus Jacob. In te hostes nostros ventilabimus: in nomine tuo conculcabimus adversarios nostros. Non enim in arcu meo confidam: neque gladius meus salvabit me, Quia salvasti nos de hostibus nostris, et eos qui oderant nos, confudisti. In Deo laudabimus tota die, et nomini tuo in aeternum confitebimur. SEMPER. isti et projecisti nos, et non egredieris in exercitibus nostris. Vertisti terga nostra hosti, et qui oderunt nos diripuerunt sibi. Dedisti nos tamquam gregem ad vorandum, et in gentihus dispersisti nos. Vendidisti populum tuum eorum . Posuisti nos opprobrium vicinis nostris. subsannationem et irrisum his qui erant in circuitu nostro. Posuisti nos simili
Abbreviated transcription (Latin):
qͣndo ueniam & parebo ante faciemdei.
uerunt mlacrime mee panes ꝑdiem
ac noctem: cum diceretur mͥ tota die uͥ
est ds tuus. Horum recordatus sum &
effudi in me animã meam: qr ueniam
ad umbraculum tacebo usq ad domũ
dei. In uoce laudis & confessiõis: mul¬
titudinis festa celebrantis. Quare in¬
curuaris anima mea & conturbas me:
expecta dñm quia adhuc confitebor ei
salutarib uultus eius. Heus m̃s in
me ipso anima mea incuruat᷑. ꝓpterea
recordabor tui de terra iordanis & her¬
moniun de monte minimo. Abyssus

Expanded text:
quando veniam, et parebo ante faciem Dei. Fuerunt mihi lacrymae meae panes per diem ac noctem: cum diceretur mihi tota die: Ubi est Deus tuus? Horum recordatus sum, et effudi in me animam meam: quia veniam ad umbraculum; Tacebo usque ad domum Dei in voce laudis et confessionis, multitudinis festa celebrantis. Quare incurvaris, anima mea, et conturbas me. exspecta Deum, quia adhuc confitebor ei salutaribus vultus ejus. Deus meus in meipso anima mea incurvatur: propterea recordabor tui de terra Jordanis, et Hermonim de monte minimo. Abyssus
Abbreviated transcription (Latin):
gente ĩmisericorde: a uiro doloso & ini¬
quo libera me. Tu enim es ds fortitudo
mea quare ꝓietisti me. quare tͥstis ince¬
do affligente inimico¶ Hute lucem tuã
& ueritatem tuam:ipsa ducent me et
introducent me ad montem sc̃m tuum
& ad tab̾nacula tua. Et introibo ad al¬
tare dei ad deum leticie exultationis mee:
& confitebortͥ in cythara deus d̃s meus.
Quare icuruaris anuna mea & quare
conturbas me: expecta dñm q̃m adhuc
confiteborei. salutarib uultus mei & dõ¬

Expanded text:
in misericorde . a viro doloso et iniquo salva me. Tu enim es, Deus, fortitudo mea quare projecisti me: quare tristis incedo, affligente inimico? Mitte lucem tuam et veritatem tuam, ipsa ducent me: introducent me ad montem sanctum tuum, et ad tabernacula tua. Et introibo ad altare Dei, ad Deum laetitiae exsultationis meae, et confitebor tibi in cithara, Deus, Deus meus. Quare incurvaris, anima mea, et quare conturbas me: exspecta Deum quoniam adhuc confitebor ei, salutaribus
Abbreviated transcription (Latin):
salterium rome dudũ positꝰ
rmendaũam. & iuxta septu¬
aginta interpretes licet cur¬
su magna illudex parte
correxeram. Qd̾ rursũ qi uidetis o paula
& eustochium scͥptoꝵ uicio deprauatum.
plusq antiquũ errorem ꝗͣ nouam emen-¬
dationem ualere: cogitis ut ueluti quo¬
dam nouali scissum iã arium exerceã.
& obliquis sulcis renascentes spinas e¬
radicem. equum eẽ dicentes ut qd̃ cre¬
hro male pullulat: crebriꝰ succidatur.
Unde consuet ap̾fatione commoneo
tamuos quib forte labor iste desudat
qͣm eos qui exemplaria istiꝰmodi hr̃e
uoluerint. ut que diligent̾ emendaui
cum cura & diligentia transscribant᷑.
Notet sibi unusquisq uel iacentem li¬
neam uel signa radiantia. idest uł obe¬
los : uel asteriscos X & ucunq uide¬
rit iurgulam p̃cedentem ab ea usq ad
duo puncta que impressimus sciat in
Ubi autem stelle similitudinẽ ꝑspex̾it
de hebreis uoluminib additum nouit
eq usq ad duopuncta iuxta theodotio

Expanded text:
salterium Romae dudum positus emendaram, et juxta Septuaginta interpretes, licet cursim, magna illud ex parte correxeram. Quod quia rursum videtis, o Paula et Eustochium, scriptorum vitio depravatum, plusque antiquum errorem, quam novam emendationem valere: cogitis, ut veluti quodam novali, scissum jam arvum exerceam, et obliquis sulcis renascentes spinas eradicem: aequum esse, dicentes, ut quod crebro male pullulat, crebrius succidatur. Unde consueta praefatione commoneo tam vos, quibus forte labor iste desudat, quam eos qui exemplaria istiusmodi habere voluerint, ut quae diligenter emendavi, cum cura et diligentia transcribantur. Notet sibi unusquisque vel jacentem lineam, vel signa radiantia: id est, vel obelos ÷ vel asteriscos +. Et ubicumque viderit virgulam praecedentem ÷, ab ea usque ad duo puncta  quae impressimus, sciat in Ubi autem stellae + similitudinem perspexerit, de Hebraeis voluminibus additum noverit, aeque usque ad duo puncta, juxta Th
Abbreviated transcription (Latin):
qͣmadmodum sacerdotes priꝰ ꝓ suis delictis
hostias offerre: deide ꝓ popło. Hoc enĩ
fecit semel offerendo se. Lex enim homini
consituit sacerdotes in firmitatẽ habentẽ.
sermo autem iurisiurandi qͥ post legem est
filium ineternum ꝑfectum. Sapitulũ autẽ
suꝑ ea que dicuntur talem habemꝰ pontificẽ
qui consedit in dextera sedis magnitudinis
in celis: scõrum minister & tab̾naculi ueri
qd̾ fixit dñs & non homo. Om̃is enim pon¬
tifex: ad offerenda munera ⁊ hostias con¬
stituitur. Unde necesse est & hunc habere
aliquid qd offerat. Si ergo ẽẽt suꝑ terram.
nec ẽet sacerdos cum ẽent qui offerrent se¬
cundum legem munera qͥ exemplari ⁊ um¬
bre deseruiunt celestium: sicut responsum
est moysi cum consummaret tab̾naculũ.
Uide inquit. omina facito scd̃m exemplar:
qd̾ tͥ ostensum est in monte. Nunc autem
melus sortitus est ministerium: quanto
& melioris testamenti mediator est qd̾ in
meliorib reꝓmissionib sanccitum est.

Expanded text:
sacerdotes prius pro suis delictis hostias offerre deinde pro populi hoc enim fecit semel se offerendo lex enim homines constituit sacerdotes infirmitatem habentes sermo autem iurisiurandi qui post legem est Filium in aeternum perfectum capitulum autem super ea quae dicuntur talem habemus pontificem qui consedit in dextera sedis Magnitudinis in caelis sanctorum minister et tabernaculi quod fixit Dominus, et non homo. Omnis enim pontifex ad offerendum munera, et hostias constituitur: unde necesse est et hunc habere aliquid, quod offerat: si ergo esset super terram, nec esset sacerdos: cum essent qui offerrent secundum legem munera, qui exemplari et umbrae deserviunt coelestium. Sicut responsum est Moysi, cum consummaret tabernaculum: Vide inquit omnia facito secundum exemplar, quod tibi ostensum est in monte. Nunc autem melius sortitus est ministerium, quanto et melioris testamenti mediator est, quod in melioribus re
Abbreviated transcription (Latin):
ñ confunditur ds uocari ds eorũ: parauit
enim illis ciuitatem. Fide obtulit abrahã
ysaac cum temptaret᷑. & unigenitũ offere¬
bat qui susceꝑat repmissiones: ad qͣm dictũ
est qr in ysaac uocabitur tͥ semen. arbitranᷤ

Expanded text:
non confunditur Deus vocari Deus eorum paravit non confunditur Deus vocari Deus eorum paravit enim illis civitatem fide obtulit Abraham Isaac cum temptaretur et unigenitum offerebat qui susceperat repromissiones ad quem dictum est quia in Isaac vocabitur
Abbreviated transcription (Latin):
abraham obediuit in locũ exire qͤm acceptui¬
rus erat in hereditatem: & exiit nesciens qͦ
iret. fide demoratꝰ est in terra ꝓmissionis tan¬
quam in aliena: in casulis habitando cum
ysaac & iacob coheredib reꝓmissionis eiꝰdẽ.
Expectabat enu fundamenta habentem ci¬
uitatem: ciius artifex & conditor d̾s. fide &
ipsa sara sterilis uͥtutem in conceptione se¬
minis accepit. etiam p̃ter tempus etatis: qͦ¬
niam fidelem credidit ẽẽ qui repromiserat.
ꝓpter qd̃ & ab uno orti sunt. & hec emortua
tanqͣm sydera celi in multitudine. & sicut
arena que est ad orã maris innumerabilis.
Iuxta fidem defuncti sunt om̃s isti. ñ accep¬
tis reꝓmissionib: sed a longe eas aspicien¬
tes & salutantes. & confitentes qr ꝑegrim
& hospites sunt suꝑ terram. Qui enim hec
dicunt: significant se patͥam inqͥrere. Et
si qͥdem illius meminissent de qua exierãt.
habebant utiq tempꝰ reuertendi. Nunc au¬
tem meliorẽ appetunt: idest celestem. Ideo

Expanded text:
accepturus erat in haereditatem; et exiit, nesciens quo iret: fide demoratus est in terra promissionis tanquam in aliena, in casulis habitando cum Isaac et Jacob cohaeredibus repromissionis ejusdem. Exspectabat enim fundamenta habentem civitatem, cujus artifex et conditor Deus. Fide et ipsa Sarra sterilis virtutem in conceptione seminis accepit, etiam praeter tempus aetatis; quoniam fidelem esse credidit qui promiserat. Propter quod ab uno orti sunt, et hoc emortuo, tamquam sidera caeli in multitudinem et sicut harena quae est ad oram maris innumerabilis iuxta fidem defuncti sunt omnes isti non acceptis repromissionibus sed a longe eas aspicientes et salutantes et confitentes quia peregrini et hospites sunt supra terram qui enim haec dicunt significant se patriam inquirere et si quidem illius meminissent de qua exierunt habebant utique tempus revertendi nunc autem meliorem appetunt id est caelestem ideo
Abbreviated transcription (Latin):
tenti p̾sentib. Ip̃e enim dixit. Non te dese¬
ram neq derelinqͣm: ita ut confidenter di¬
camus. Dñs mͥ adiutor est: ñ timebo quid
Doctrinis uariis & ꝑegrinis: nolite abdiici.
Optimum enim est gr̃a stabilire cor: ñ escis
que ñ ꝓfuerunt ambulantib in eis. Habe¬
mus altare de qͦ edere non h̃nt potestatem:¬

Expanded text:
eseeseram neque derelinquam ita ut confidenter dicamus Dominus mihi adiutor non timebo quid doctrinis variis et peregrinis nolite abduci optimum enim est gratia stabiliri cor non escis quae non profuerunt ambulantibus in eis habemus altare de quo edere non h