comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
numerũ centenariũ. Sed aliud est
loquitur pastor & pater: & suscitabo
pactum meum tecum. & scies quia
ego dñs. & recordaberis. & confunderis.
ut non sit cibi ultra aperire tos. prae
confusione tua. cũ placatus fuero tibi
momnib quae fecisti. ut nichil minꝰ
iusto habeant penitentes. sufficit eis
ꝓ om̃i pena sola confusio. Unde &
plicebit uos inconspectu ur̃o inom̃ib
malitus ur̃is quas fecistis. & scietis quia
ego dñs cũ benefecero uobis ꝓpter
malas. neq scđm scelera ur̃a pessima.
Arguitur quoq apatre filius quod salu¬
ti fratris inuideat. & cũ angłi leten¬
tur incaelo. ille liuore crucietur
Quamquam duorũ fiatrum similitudo
frugi & luxuriosi. non ad eadẽ merita
totius generis humani. sed uel ad iuidȩi

Expanded text:
numerum centenarium. Sed aliud est numerum centenarium. Sed aliud est loquitur pastor et pater: Et suscitabo pactum meum tecum: et scies quia ego Dominus, et recordaberis, et confunderis; ut non sit tibi ultra aperire os prae confusione tua, cum placatus fuero tibi in omnibus quae fecisti . Ut nihil minus justo habeant poenitentes, sufficit eis pro omni poena sola confusio. Unde etplicebitis vobis in conspectu vestro, in omnibus malitiis vestris quas fecistis; et scietis quia ego Dominus, cum benefecero vobis, propter malas, neque secundum scelera vestra pessima . Arguitur quoque a patre filius, quod saluti fratris invideat, et cum Angeli laetentur in coelo, ille livore crucietur. Quamquam duorum fratrum similitudo, frugi et luxuriosi, non ad merita totius generis humani, sed vel ad Judaei
Abbreviated transcription (Latin):
sitas. & non tibi habebunt tantas
gr̃as quos dehumili in sublime leuas:
I uantũ naiscentur quos ꝓpter leue
iceacdiaiũ pecatum inexcenores tenebral
ittrisisti. Si autẽ inpersecutione qui suł¬
focatur & qui decollatur. & qui fugeric
& qui mcarcere retrusus obierit inuanis
luctae generibus. una corona iuctoriae
e & hoc ꝓnobis facit. In martyre enum
uoluntas. ex qua ipsa mors nascitur
coronatur. Meum. ẽ. opponere: mẽ
aut urere. aut recludere in carcerem.
aut uaria genera adhibere poenarum.
Quod si fugero. & insolitudine obiero.
erit eadem corona morientis. quia
uero quod dicis inter eum fratrem qui
semꝑ cũ patre fuerit. & qui postea pęni¬
tens. ẽ. receptus. nichil pęnitus discre¬
pare. adicio. siuis & dragmam unam
quȩ ꝑdita fuerar & inuenta iunctam
eẽ. cum reliquis & ouẽ unã quã no¬
naginta nouẽ ouib derelictis bonus
pastor inquisiuit & retulit. explesse

Expanded text:
sitas: et non tibi habebunt tantas sitas: et non tibi habebunt tantas gratias quos de humili in sublime elevas, quantum irascentur, quos propter leve quotidianumque peccatum, in exteriores tenebras retrusisti. Si autem in persecutione, qui suffocatur, et qui decollatur, et qui fugerit, et qui in carcerem retrusus obierit, in variis luctae generibus una corona victoriae est, et hoc pro nobis facit. In Martyre enim voluntas, ex qua ipsa mors nascitur, coronatur. Meum est, opponere me geaut urere, aut recludere in carcerem, aut varia adhibere genera poenarum. Quod si fugero, et in solitudine obiero, nec eadem erit corona morientis, quia non d illud vero quod dicis inter eum fratrem qui semper cum patre fuerit, et qui postea poenitens est receptus, nihil penitus discrepare: adjicio si vis, et drachmam unam quae perdita fuerat et inventa, junctam esse cum reliquis; et ovem unam quam nonaginta novem ovibus derelictis bonus pastor inquisivit et retulit, explesse
Abbreviated transcription (Latin):
& argum̃tũ duorũ adam non ꝓfici&
ouib & hedis tuis. quia in primo
alios adextris dĩ stetisse alios asinstris
Abadam enum usq ad moysen. mors
super omnes dominata.ẽ. & iam super
eos qui non peccauerunt insimilitudinẽ
preuaricationis adam. De eo autem¬
quod niteris ad probare conuicium &
homicdium. racha. & ad ulterium
& otiosum sermonem. & impietatem
uno supplicio repensari. iam & supa
tibi responsum. ẽ: & nunc breuiter
respondebo. Aut peccatorem tẽ nara¬
bis. ut nonsis reus gehennę. auc si
peccator fueris. & iam de leui crimine
duceris ad tartarum. Os inquit quod
mentitur occidit animam. suspicor
te aliquando ut hominem fuisse men¬
titũ. omnis enĩ homo mendax. ut sit
ds̃ solus uerax. & iustificetur insermno¬
nib suis. & uincat cum uidicaueric.
A ut igitur homo non eris ne mendax
sis. aut si. quia homo es. mendax
fueris. cum parricidis & adulteris pu¬
nieris: nulla . ẽ. enĩ int̾ peccata diuer¬

Expanded text:
et argumentum duorum Adam non proficiet et argumentum duorum Adam non proficiet ovibus et haedis tuis, quia in primo alios a dextris Dei stetisse, alios a sinistris. Ab Adam enim usque ad Moysen, mors super omnes dominata est, etiam super eos qui non peccaverunt: in similitudinem praevaricationis Adam . quod niteris approbare, convicium et homicidium, raca et adulterium, et otiosum sermonem, et impietatem uno supplicio repensari, jam et supra tibi responsum est, et nunc breviter respondebo. Aut peccatorem te negabis, ut non sis reus gehennae: aut si peccator fueris, etiam de levi crimine duceris ad tartarum. Os, inquit, quod mentitur, occidit animam . Suspicor te aliquando, ut hominem, fuisse mentitum: omnis enim homo mendax , ut sit solus Deus verax, et justificetur in sermonibus suis, et vineat cum judicaverit . Aut igitur homo non eris, ne mendax sis: aut si quia homo es, mendax fueris, cum parricidis et adulteris punieris. Nulla est enim inter peccata diver
Abbreviated transcription (Latin):
& hoc p̃iudicium futurorum est.
Eigo aequaliter iusti & peccator es:
habebimur apud dm̃: quia nunc
pari modo & generamur & morim᷑
Quod si duos. eẽ. contendis adam. alte¬
rum terrenum. alterum caelestem.
& qui interreno fuerint eos esse a
sinistris. qui uero incaelesti. eos adex¬
tris: Responde michi interim. ut
deduobus fratribus tẽ interrogem.
Esau. interreno fuit an incęlesti: Nul¬
li dubium est: quiꝰ interreno eum
fuisse respondeas. lacob in quo fuit:
Dices protinus incaelesti. & quomodo
incelesti fuit. cum adhuc xp̃s non
ueniss& incarne qui secundus & cae¬
lestis adam dicitur. Aut igitur om̃s
ante incarnationẽ xp̃i inueteri re¬
putabis adam. & iusti quoq inter¬
reno homine. & asinistra erunt int̃
hucos tuos. aut si impiũ. ẽ. ibi isaac
ponere ubi ismahel. ibi iacob. ubi
elau. ibi scõs ubi peccatores. nouissi¬
mus adam. ex eo tempore numera¬
bitur quo xp̃s. ẽ. natus ex uirgine.

Expanded text:
et hoc praejudicium futurorum est: et hoc praejudicium futurorum est: ergo aequaliter et justi, et peccatores habebimur apud Deum, quia nunc pari modo et generamur, et morimur. Quod si duos esse contendis Adam, alterum terrenum, alterum coelestem; et qui in tersinistram: qui vero in coelesti, eos esse a dextris; responde mihi interim, ut de duobus te fratribus interrogem: Esau in terreno fuit, an in coelesti? Nulli dubium est, quin in terreno eum fuisse respondeas. Jacob in quo fuit? Dices protinus, in coelesti. Et quomodo in coelesti fuit, cum adhuc Christus non venisset in carne, qui secundus et coelestis Adam dicitur? Aut igitur omnes 373 ante incarnationem Christi in veteri reputabis Adam, et justi quoque in terreno homine, et ad sinistram erunt inter hircos tuos: aut si impium est ibi Isaac ponere, ubi Ismael: ibi Jacob, ubi Esau: ibi sanctos, ubi peccatores; novissimus Adam ex eo tempore numerabitur, quo Christus est natus ex Virgine,
Abbreviated transcription (Latin):
dem dolor. sed non tantũ dãnũ.
ne tanta cum dolore cleformitas
quanta si oculos eruas.  trunces
nares. os. dissecis: sine aliis menbris
uiuere possumus. sine aliis omnino
non possumus. Sunt peccata leuia.
sunt grauia aliud est decem milia
calenta debere: aliud quadrantem.
& de ocioso quidem uerbo. & deadulte¬
rio rei tenebimur. sed non est idem
suffundi & torqueri. erubescere et
longo tempore cruciari. Putas nr̃m
esse quod loquimur: Audi apłm
iohannem. Qui scit fratrem suum pec
care peccatum non ad mortem. petit
& dabit ei uitam peccantib noN
admortem. Cernis quod si propecca¬
tis minoribus deprecemur impetre¬
mus ueniam si pro maioribus dif¬
ficilis impetratio sit. & inter peccata
& peccata magnam. eẽ. distantiam
Unde & populus israhel quia peccaue¬
rat peccatum admortem. dicitur ad
hieremiam. Noli orare ꝓpopulo
hoc : ne adsumas ꝓ eis dep̾cationem.
& non obsistas michi. quia non ex¬
audiam te. Si autem om̃s ȩqualic̃

Expanded text:
dem dolor, sed non tantum damnum, dem dolor, sed non tantum damnum, nec tanta cum dolore deformitas, quanta si oculos eruas, trunces nares, os disseces. Sine aliis membris vivere possumus, sine aliis omnino non possumus. Sunt peccata levia, sunt gravia. Aliud est decem millia talenta debere, aliud quadrantem. Et de otioso quidem verbo, et adulterio rei tenebimur; sed non est idem suffundi, et torqueri: erubescere, et longo tempore cruciari. Putas nostrum esse quod loquimur? Audi Apostolum Joannem: care peccatum non ad mortem, petet, et dabit ei uitam, peccantibus non ad mortem. tis minoribus deprecemur, impetremus veniam. Si pro majoribus, difficilis impetratio sit: et inter peccata et peccata, magnam esse distantiam. Unde et de populo Israel, quia peccaverat peccatum ad mortem, dicitur ad Jeremiam: Noli orare pro populo hoc, nec assumas pro eis deprecationem, et non obsistas mihi, quia non exaudiam te . Si autem omnes aequaliter
Abbreviated transcription (Latin):
tibi & opera uindicare qui fidem
eandem & opera non habes eundem
locum habere non poteris. Porro
matrem. & omnia haec uocabula
unius esse eccłiae. cunctosq oreden¬
tes his nominibus significari conta
tẽ facis. Si enim unus ordo.ẽ. eccliȩ
& non hab& plurima menbra in
uno corpore. quid necesse ẽ. ut spos¬
sa soror uocetur. & materni si
aliorum sponsa. aliorum soror.
aliorũ mater sit: Stant quiden
omnes addexteram. sed alius stac ut
sponsus. alius ut frater. alius ut
eos qui parturumtur. & qui partunt:
Unde & stulte acłserere uoliusti omĩa
menbra aequaliter nos diligere.
nec oculum preponere digito. nec
manum auriculae. sed insingulorũ
amissione membrorum dolorem
esse communem. cum apostolus do¬
ceat ad corinthios. alia membra
isse honestiora. alia uerecundiora.
& quae uerecundiora sunt. maiore
honestate circumdari. quae uero
per se honesta nr̃i non indigere
corporis tui: est oculus tuus. Si
si summitatem auriculae. est qui¬

Expanded text:
tibi et opera vindicare, qui fidem tibi et opera vindicare, qui fidem eamdem et opera non habes, eumdem locum habere non poteris. Ordo Ematrem, et omnia haec vocabula unius esse Ecclesiae, cunctosque credentes his nominibus significari, contra te facit. Si enim unus ordo Ecclesiae est, et non habet plurima membra in uno corpore; quid necesse est ut sponsa, soror vocetur et mater: nisi aliorum sponsa, aliorum soror, aliorum mater sit? Stant quidem omnes ad dextram: sed alius stat ut sponsus, alius ut frater, alius ut eos qui parturiuntur, et qui parturit? Unde et stulte asserere voluisti omnia membra aequaliter nos diligere, nec oculum praeponere digito, nec manum auriculae; sed in singulorum amissione membrorum, dolorem esse communem, cum Apostolus doceat ad Corinthios, Alia membra 372 esse honestiora, alia verecundiora; et quae verecundiora sunt, majore honestate circumdari: quae vero per se honesta, nostri non indigere corporis tui est oculus tuus. Si si summitatem auriculae, est qui
Abbreviated transcription (Latin):
receperunt xp̃m. dedit eis potestatem¬
pater filios dĩ fieri. qui credunt in
nomine eius. qui non exsanguinibus¬
neq ex uoluntate carnis. neq exuolun¬
tate uiri. sed ex dõ nati sunt. Uerbũ
caro factum est ut nos decarne transire¬
mus inuerbum. nec uerbum desit
esse quod fuerat: nec homo perdidit
esse quod natus. ẽ. gloria aucta. ẽ.
non mutata natura. Uisscire
quomodo cũ xp̃o unũ corpus effici¬
amur. doceat te ipse qui condidit.
Iui comedit carnem meam & bibit
sanguinem meum inme manet
& go millo. Situt misit me uiuus pater
& ego uiuo propter patrem. & qui come¬
dit me: uiuit propter me. Iste est
panis: qui decaelo descendit. Sed iohimn¬
nes euangelista qui depectore xp̃i hau¬
serat sapientiam. meadem uerba con¬
cordat dicens. In hoc intelligimus qd̾
sus fuerit qm̃ iħs est filius dĩ. ads̃ in eo
quomodo & apł̃i crediderunt unum
cum eis in xp̃o corpus efficens.
si autem temerarium est fidem eorũ

Expanded text:
receperunt Christum, dedit eis potestatemreceperunt Christum, dedit eis potestatem filios Dei fieri, his qui credunt in nomine ejus: qui non exneque ex voluntate carnis, neque ex voluntate viri, sed ex Deo nati sunt . Verbum caro factum est, ut nos de carne transiremus in Verbum. Nec Verbum desiit esse quod fuerat: nec homo perdidit esse, quod natus est. Gloria aucta est, non mutata natura. Vis scire quomodo cum Christo unum corpus efficiamur? Doceat te ipse, qui condidit. Qui comedit carnem meam, et bibit sanguinem meum, hic in me manet, et ego in illo. Sicut misit me vivens Pater, et ego vivo propter Patrem; et qui comedit me, vivit propter me. Iste est panis qui de coelo descendit . Sed et Joannes Evangelista, qui de pectore Christi hauserat sapientiam, in eadem verba concordat, dicens: In hoc intelligimus quodsus fuerit, quoniam Jesus est Filius Dei, Deus in eo quomodo et Apostoli crediderunt, unum cum eis in Christo corpus efficieris. Si autem temerarium est fidem eorum
Abbreviated transcription (Latin):
qui capite. qui oculus eiussit. qui ma¬
nus. quod & duae mulieres meuange¬
lio pęnitens & scã significant. quarũ
altera pedes. altera caput tenet. tam¬
& si non nulli estim snt unam esse.
& quae primum coepit apedibus eam
gradatim aduerticem peruenisse. sed
rogo. sed & ꝓillis qui credituri sunt per
uerbum eorũ inme: ut sicut ego pater
inte. & tu inme unum sumus. ita omnes
unũ sint innobis. & quod omnis popłs
xpianus unum sit indõ quasi Filu
carissimi diuinae consortes naturae.
Iam supra dixinus: & nunc plenius
coneulcandum. ẽ. non nos secundum
naturam sed scđm gratiam. eẽ. inpatre
& filio. neq enim eiusdem substantiȩ
est. quod manichei solent dicere
anima humana & ds. sed dilexis ti
inquit eos. sicut & me dilexisti. Ui¬
des ergo quod inconsortium substan¬
tiae eius adsumimur. non naturę
esse sed gratiae & ideo nos diligi quia
filium dilexit pater. & menbra scilic&
diliguntur incorpore. Iuot quot enim

Expanded text:
qui capite: qui oculus ejus sit, qui maqui capite: qui oculus ejus sit, qui manus. Quod et duae mulieres in Evangelio, poenitens et sancta, significant: quarum altera pedes, altera caput tenet. Tametsi nonnulli existimant unam esse, et quae primum coepit a pedibus, eam gradatim ad verticem pervenisse. Sed r verbum eorum in me: ut sicut ego Pater in te, et tu in me unum sumus: ita omnes unum sint in nobis: et quod omnis populus Christianus unum sit in Deo, quasi filii charissimi, divinae consortes naturae. Jam supra diximus, et nunc plenius inculcandum est, non nos secundum naturam, sed secundum gratiam unum esse in Patre et Filio. Neque enim ejusdem substantiae est quod Manichaei solent dicere anima humana et Deus. Sed, dilexisti, inquit, eos, sicut et me dilexisti. Vides ergo quod in consortium substantiae ejus assumimur, non naturae esse, sed gratiae: et ideo nos diligit, quia 371 Filium dilexit Pater: et membra diliguntur, scilicet in corpore. Quotquot enim
Abbreviated transcription (Latin):
turiones. & manipulos & reliquum¬
ait. nescitis quia corpora ur̃a templũ
scriptura diuina soleat & unum plu
templo quoq ipso multas mansun¬
culas esse. exterius atrium esse. interiꝰ
cellariola. sunt & torcularia. & uaso¬
rum receptacula. lta & intemplo
corporis nr̃i diuersa sunt merita.
Non aeque ds̃ in omnib habitat.
nec adeandem mensuram omnibus
infunditur. De spũ moysi auferar
& septuaginta presbiteris datur
Puto aliam esse abundantiam fluminis.
aliam riuulorum. Haeliae sp̃s heliseo
duplex datus: unde & duplex gratia
fecit signa maiora ille uiuus mortuũ.
iste mortuus mortuum suscitauit.
Ille famem inprȩcatus. ẽ. populo. iste
obsesse ciuitati sub una die hostiles
copias prebuit. lic& hoc quod ait.
nescitis quia corpora ur̃a templum. ẽ.
sp̃s scĩ. decuncta credentium dicat
eccłia. qui pariter congregati. unum
xp̃i corpus efficiunt. Hic iam quęritur
incorpore qui pedibus xp̃i dignus sit.

Expanded text:
turiones, et manipulos, et reliquuturiones, et manipulos, et reliquuNescitis quia corpora vestra templum Scriptura 370 divina soleat et unum plurtemplo quoque ipso multas esse mansiunculas, esse exterius atrium, esse interiuscellariola, sunt et torcularia, et vasorum receptacula. Ita et in templo corporis nostri diversa sunt merita. Non aeque Deus omnes inhabitat: nec ad eamdem mensuram omnibus infunditur. De spiritu Moysi aufertur, et septuaginta presbyteris datur. Puto aliam esse abundantiam fluminis, aliam rivulorum. Eliae spiritus Elisaeo duplex datur: unde et duplex gratia fecit signa majora. Ille vivus mortuum, iste mortuus mortuum suscitavit. Ille famem imprecatus est populo, iste obsessae civitati sub una die hostiles copias praebuit. Licet hoc quod ait, Nescitis quia corpora vestra templum est Spiritus sancti, de cuncta credentium dicat Ecclesia, qui pariter congregati, unum Christi corpus efficiunt. Hic jam quaeritur in corpore, qui pedibus Christi dignus sit,
Abbreviated transcription (Latin):
tae. alium ȩditui. alium ianitores.
& inuolumine hie ⁊echielis ubi futu¬
rac ęccłiae. & caelestis hierusalem
ordo describitur sacerdotes qui pecca¬
uerant. regradantur in aedituos
& mostiarios. & cum sint intemplo
dĩ. hoc est adextris. non sunt inter
arietes. sed inter minimas oues. In
fluuio quoq illo qui detemplo e.¬
greditur. & in rigat salsum mare.
& uniuersa uiuificat. multae speci.¬
es piscium describuntur. Quare
in regno caelorum archangeli sunt.
angeli. chroni. dominationes.
potestates. cherubim. & seraphim.
& omne nomen quod nominatur
non solũ in presenti scło. sed & in futio
sine causa diuersitas nominum est.
ubi non est diuersitas meritorum.
Lrchangelus utiq aliorum minorũ
Et angelorum archangelus. & potesta¬
tes. & dominationes. habent aliqua¬
super quae exerceant potestatem. &
inquae subiecta dominentur hoc.ẽ.
solito more inrideas atq subsannes:
tos eius & comites & tribunos. & cen¬

Expanded text:
tae, alium Janitores, alium Aeditui. tae, alium Janitores, alium Aeditui. Et in volumine Ezechielis, ubi futurae Ecclesiae et coelestis Jerusalem ordo describitur, sacerdotes qui peccaverant, regradantur in aedituos, et in ostiarios: et cum sint in templo Dei, hoc est a dextris, non sunt inter arietes, sed inter minimas oves. In fluvio quoque illo, qui de templo egreditur, et irrigat salsum mare, et universa vivificat, multae species piscium describuntur. Quare in regno coelorum Archangeli sunt, Angeli, Throni, Dominationes, Potestates, Cherubim, et Seraphim: et omne nomen quod nominatur, non solum in praesenti saeculo, sed etiam in futuro? Sine causa diversitas nominum est, ubi non est diversitas meritorum. Archangelus utique aliorum minorum est Angelorum. Archangelus, et Potestates, et Dominationes habent alia, per quae exerceant potestatem, et in quae subjecta dominentur. Hoc solito more irrideas, atque subsannes, tos et comites, et tribunos, ei cen
Abbreviated transcription (Latin):
alter cupiebat sedere adextris. Ca¬
licem quidem meum bibetis. sedere
autem addexteram meam siue adsinis¬
tram non est meum dare uobis. sed
quibus paratum est apatre meo. Non
est dare filii. & quomodo patris est
preparare: paratae inquit sunc in
caelo diuersae & plurimae mansiones.
plurimis diuersisq uirtutibus: quas
non personae accipiunt sed opera
Erustra ergo me petitis quod inuobis
situm. ẽ: quod pater meus illis pa¬
rauit. qui dignis uirtutib ad tantã
ascensuri sunt dignitatem. P orro
quod ait. iterum ueniã & accipiã
uos admeipsum. ut ubi ego sum &
uos sicis: proprie adl apostolos loquitur
dequibus & inalio loco scriptum est.
ut quomodo ego & tu pater unum
sumus. sic & illi inobis unum sint.
qui crediderunt. qui persecuti sunt.
qui possunt dicere pars mea dñs.
Si autem non sunt plurimae mansio¬
nes. quomodo & inueteri testamento
& innouo. alium ordinem pontifex
ten&. alium sacerdotes. alium leui¬

Expanded text:
alter cupiebat sedere a dextris: Caalter cupiebat sedere a dextris: Calicem quidem meum bibetis; sedere autem a dextris meis, sive a sinistris, non est meum dare vobis, sed quibus paratum est a Patre meo . Non est Filii dare: et quomodo Patris est 369 praeparare? Paratae, inquit, sunt in coelo diversae et plurimae mansiones, plurimis diversisque virtutibus, quas non personae accipiunt, sed opera. Frustra ergo a me petitis quod in vobis situm est, quod Pater meus illis paravit, qui dignis virtutibus, ad tantam ascensuri sunt dignitatem. Porro quod ait: Iterum veniam, et accipiam vos ad meipsum, ut ubi ego sum, et vos sitis , proprie ad Apostolos loquitur, de quibus et in alio loco scriptum est: Ut quomodo ego et tu Pater unum sumus, sic et illi in nobis unum sint , qui crediderunt, qui perfecti sunt, qui possunt dicere, pars mea Dominus . Si autem non sunt plurimae mansiones, quomodo et in veteri Testamento et in novo, alium ordinem pontifex tenet, alium sacerdotes, alium Levi
Abbreviated transcription (Latin):
orbe diuisas. cũ manifestissime doceat¬
scriptura secundum euangelium
iohannis. non de eccliarũ numero.
sed decelorum mansionibus. & aet̃¬
nis tabernaculis quae propheta
desiderat. dño fuisse sermonem: in
domo inquit patris mei. mansiones
multae sunt. Si quominus dixissem
locum. & si abiero & preparauero
uobis locum. iterũ ueniã & accipiam
uos admeipsum. ut ubi ego sum & uos
sitis. Locũ & mansiones quȩ prȩpa¬
rare se dicit xp̃s apostolis. indomo
utiq sunt patris. idest in regno cȩloꝵ.
incuendus. Dicerem inquit uobis
quia uado & preparabo uobis locum
si non mansiones essent multae apud
patrem. hoc est. si non unusquisque
mansionem sibi non exlargitate dĩ.
sed exproprus operibus prȩparar&.
& ideo non .ẽ. meum parare sed
uestrum. quia & iudae nichil pro¬
fuit paratus locus. quem suo uitio
perdidit uxta quem sensum & illud
intelligendum quod adfilios dicitur
⁊ ebedei quorum alter asinistrs.

Expanded text:
orbe diffusas, cum manifestissime orbe diffusas, cum manifestissime Scriptura doceat secundum Evangelium Joannis, non de Ecclesiarum numero, sed de coelorum mansionibus, et aeternis tabernaculis, quae Propheta desiderat, Domino fuisse sermonem? In domo, inquit, Patris mei mansiones multae sunt. Si quominus, dixissem locum; et si abiero et praeparavero vobis locum, iterum veniam, et accipiam vos ad meipsum, ut ubi ego sum, et vos sitis . Locus et mansiones quas praeparare se dicit Christus apostolis, in domo utique sunt Patris, id est, in regno coelorum, intuendus: Dicerem, inquit, vobis, quia vado et praeparabo vobis locum: si non mansiones multae essent apud Patrem, hoc est, si non unusquisque mansionem sibi non ex largitate Dei, sed ex propriis operibus praepararet: et ideo non est meum parare, sed vestrum, quia et Judae nihil profuit paratus locus, quem suo vitio perdidit. Juxta quem sensum et illud intelligendum, quod ad filios dicitur Zebedaei, quorum alter a sinistris,
Abbreviated transcription (Latin):
domui israhel. & domui iuda foedus
nouum. non scđm pactum quod pepi¬
gi cum patribus ur̃ĩs. & post paulu¬
lum. dabo legem meam inuisceribus
corum. & incorde eorum scribam illã.
& ero eis indm̃. & ipsi erunt michi in
populum. & non docebit uir ultra
ꝓximum suum. & uir fratrem suum
xmnum. Perspicue excontextu ipsius
loci futurum xp̃i regnum ꝓpheta
describit & qua consequentia erit
ibi minimus. & maximus. si omnes ae¬
quales futuri sunt: utiq ea qua&
meuangelio dicitur. qui docuerit & fe¬
cerit uocabitur maximus in regno
caelorum. qui autem docuerit & ali
occupemus locum: ne cum maior
uenerit. desuperiori turpiter extru
tantũ per penitentiam subleuamur:
Quid sibi uut scala illa inbechel.
per quam angeli descendunt atq con¬
scendunt qui decaelis adterram ueni¬
unt: certe inter oues & ad dexteram
stabant: dum ibi essent. Angeli de
caelis descendunt. & louiniarius
de corum possessione securus est:
eo quod multas mansiones apuel
patrem aecelesias arbitretur intoto

Expanded text:
domui Israel et domui Jacob foedus novum, non secundum pactum quod pepigi cum patribus vestris . Et post paululum: Dabo legem meam in visceribus eorum, et in corde eorum scribam illam, et ero eis in Deum, et ipsi erunt mihi in populum; et non docebit vir ultra proximum suum, et vir fratrerspicue ex contextu illius 368 loci, futurum Christi regnum Propheta describit, et qua consequentia ibi erit minimus et maximus, si omnes aequales futuri sunt? Utique ea, qua et in Evangelio dicitur: Qui docuerit, et fecerit hic vocabitur maximus in regno coelorum. Qui autem docuerit, et nooccupemus locum: ne cum major venerit, de superiori turpiter detrudtantum per poenitentiam sublevamur: quid sibi vult scala illa in Bethel, per quam angeli descendunt atque ascendunt, qui de coelis ad terram veniunt? Certe inter oves et ad dexteram stabant, dum ibi essent. Angeli de coelis descendunt, et Jovinianus de eorum possessione securus est. eo, quod multas mansiones apud Patrem, Ecclesias arbitretur in toto
Abbreviated transcription (Latin):
ditor redit. Parabolam antẽ meuan¬
gelio seminantis inqua interra bona
centesimus. & sexagesimus. & trcesoꝰ
⁊fructus ex oricur. & econtrario intr¬
⁊ra mala triplex sterilitatis uarieta
indicatur. induos ordines diuidit
distantiam inter centum & septem
sic & hoc numerum non facere pri¬
iudicium. ubi unius terrae ferditas
predicatur. presertim cum & euan¬
gelista marcus retrorsum numati.
⁊triginta. sexaginta & ceritums. ¶su
&ego inillo. Sicut erro sine aliqua
⁊differentia & gradibus. xp̃e in nobis
ẽ. ita & nos imipso sine gradibus¬
⁊ sumus. Oninis qui diligit me. satdes
mam seruabit & pater meus cdiliget
um. & adeum ueniemus. & mansio

Expanded text:
ditor redit. » 19. Parabolam autem in Evanditor redit. » 19. Parabolam autem in Evangelio seminantis, in qua in terra bona centesimus et sexagesimus et tricesimus fructus exoritur: et e contrario in terra mala, triplex sterilitatis varietas indicatur, in duos ordines dividit,distantia est inter centum, et septem; sic et in hoc numerum non facere praejudicium, ubi hujus terrae fertilitas praedicatur: praesertim cum et Evangelista Marcus retrorsum numeret triginta, sexaginta et centum. Dicit et ego in illo . Sicut ergo sine aliqua differentia graduum Christus in nobis est; ita et nos in Christo sine gradibus sumus. Omnis qui diligit me, sermonem meum servabit, et Pater meus diliget cum, et 356 ad eum veniemus, et mansio
Abbreviated transcription (Latin):
omnes sentunt peccatores. & similes
tenebrae domino & seruo. nobili
& ignobili. regi inminente uulgo.
Sc̃is uero dĩ & populo israhel una erat
Llux. sed & in mari rubro iusti pariter
transeunt. peccatores pariter obruunt᷑
sex çenta hominum milia. excepta
in becilli aetate & sexi. indeserto ae¬
qualiter ruunt. & duo qui iusticia
pares erant. equaliter liberantur. Per
quadraginta annos cunctus israhel
similiter laborat & oritur. goor man¬
nę uniuersis aetatibus. una incibo
capilli simul non augentur. barba¬
L incomnune noncrescit: calciamenta
ex aequo omnibus durant. non in¬
calluere pedes. cibus in ore cunctorũ
⁊aequaliter sapit. Ad unam enim
mansionem. pari labore. & mercede
pergebant. Omnis hebreus equale
⁊hab& pascha aequales scen: phegias.
equale sabbatum. ȩquale neomeanas
septimo requietionis anno absq persona¬
rum discretione dimit titur. & nubla
unuersa cunctis debita relaxanturelet
atq ad antiquam possessionem uen¬

Expanded text:
omnes sentiunt peccatores: et similes omnes sentiunt peccatores: et similes tenebrae domino et servo, nobili et ignobili, regi imminent et vulgo. Sanctis vero Dei et populo Israel una erat lux. Sed et in mari Rubro justi pariter transeunt, peccatores pariter obruuntur. Sexcenta hominum millia, excepta imbelli aetate et sexu, in deserto aequaliter ruunt, et duo qui justitia pares erant, aequaliter liberantur. Per quadraginta annos cunctus Israel similiter laborat et moritur. Gomor mannae universis aetatibus una in cibo capilli simul non augentur, barba in commune non crescit, calceamenta ex aequo omnibus durant. Non incalluere pedes: cibus in ore cunctorum aequaliter sapit. Ad mansionem unam pari labore et mercede pergebant. Omnis Hebraeus aequale habet pascha, aequales scenopegias, aequale sabbatum, aequales neomenias. Septimo requietionis anno absque personarum discretione dimittitur, et in jubilaeo universa cunctis debita relaxantur, atque ad antiquam possessionem ven
Abbreviated transcription (Latin):
rum alios stare a. dextris. alios
asimistris. & audire iustos. Uenete
benedidti patris mei possidete
paracum uobis regnum aconsticucione
mundi. peccatoribus uero dici. disce
malos facere: nec malam bonos. unde
⁊ & saluator lo quitur adiudȩos
Uos depatre diabolo estis. & concupis¬
sapientes. & quinq quae oleum non
habuerunt remansisse excrinsecus.
alias uero quinq quae sibi lumen
bonorum operum prepararint. thala¬
mum intrasse cum sponso. ascendit
Laddiluuium & ait. qui erant cum
noe iusti seruati sunt. qui uero pecca¬
tores. omnes incommune perierunt
Apud sodomam & gomorram exceptis
duob graclib bonorum & malorũ
nulla diuersitas inuenitur: qui est
uistus cripitur. qui peccator. pari uo¬
ratur incendio: lina salus liberatis.
aut persecutionibus. sinullus profecctus
est. nec maiorem premia. scias hoc
eum facere. nonut plus quid mereatus:
led neperdat quod accipit. In egipto
quoq decem plagas aequaliter

Expanded text:
rum: alios stare a dextris, alios rum: alios stare a dextris, alios a sinistris; et audire justos: Venite, benedicti Patris mei, possidete paratum vobis regnu. Peccatoribus vero dici: Disceductus facere, nec malam bonos. Unde et Salvator loquitur ad Judaeos: Vos de patre diabolo estis, ut concupissapientes, et quinque, quae oleum non habuerunt, remansisse extrinsecus: alias vero quinque, quae sibi lumen bonorum operum praeparaverant, thalamum intrasse cum sponso. Ascendit ad diluvium, et ait: Qui erant cum Noe justi servati sunt: qui vero peccatores, omnes in commune perierunt. Apud Sodomam et Gomorrham, exceptis duobus gradibus bonorum malorumque, nulla diversitas invenitur. Qui est justus, eripitur: qui peccator, pari voratur incendio. Una salus liberatis, aut persecutionibus, si nullus profectus est, nec majora 355 praemia: scias hoc eum facere, non ut plus quid mereatur, sed ne perdat quod accepit. In Aegypto quoque decem plagas aequaliter
Abbreviated transcription (Latin):
in tactam. ꝓphetaẽ eleuanti se depab¬
dio non pepercit: Iui ieuinus mia¬
poenas luit. Sed & iohdl damitat
Sacate icunum. predicate eurationem:
it monstraritur ieunum sc̃ficari¬
ateris operibus & scificatum ieiu¬
nium curationi ꝓficere peccatorum.
Iuomodo autem uirginitati uerȩ non
preiudicat imitatio uirginum diaboli:
ta & ueris ieuiniis castum. isidis. & cy¬
ble & quoruidam ciborum inȩter¬
num abstinentia. maxime cum apud
llos ieuinium panis. sagina carniũ
conpensetur. Q sicut signa quae faci¬
bat moyses imitabantur signa egip¬
torum. sed non erant inueritate. nam
uiga moysi. uirgas magorum deuo¬
rabatꝰ ita & omnia quae inemulatio¬
nem dĩ faciebat diabolus. non religi¬
onis nrãe superstitio. sed nr̃a arguitur
neglegentia. id nolentium facere
quod bonum. eẽ. & iam sȩculi homi¬
nel norul ignoratt.
QUANTA PROPOSITIO
et. quae & extrema duos
esse ordines ouium & hyrcorLuno.
alcerum ustorum. alterum peccato¬

Expanded text:
intactam, Prophetae levanti se de pranintactam, Prophetae levanti se de prandio non pepercit? Qui jejunus mirapoenas luit. Sed et Joel clamitat: Sanctificate jejunium: praedicate curationem , ut monstraretur jejunium caeteris operibus: et sanctificatum jejunium, curationi proficere peccatorum. Quomodo autem virginitati verae non praejudicat imitatio virginum diaboli; ita nec veris jejuniis, Castum Isidis et Cybeles, et quorumdam ciborum in aeternum abstinentia; maxime cum apud illos jejunium panis, sagina carnium compensetur. Et sicut signa quae faciebat Moyses, imitabantur signa Aegyptiorum, sed non erant in veritate: nam virga Moysi virgas Magorum devorabat: ita per omnia quae per aemulationem Dei facit diabolus, non religionis nostrae superstitio, sed nostra arguitur negligentia, id nolentium facere quod bonum esse, etiam saeculi homines non ignorant. 18. Quarta propositio, quae et extrema est, duos esse ordines, ovium, et hircorum: alterum justorum, alterum peccato
Abbreviated transcription (Latin):
prandium. aestimo: quod nonusq
ad sacietatem comederit. qui tam cito
potuit esurire. Porro si per esaiam
loquitur ds̃. quod non tale ieuniũ
elererit dicens. indiebus enim ie¬
iuniorum urorum inueniuntur
doc&. E range esurienti panem tium.
& pauperes sine tecto induc indomũ
tuam. Siuideris nudum uesti. & dͥo¬
mesticos seministui nedespicias. Nonii¬
tur ieiunium reprobauit. sed quale
uell& ostendit. Neq enim uentris esu¬
ries accepta . ẽ. dõ. quam lites & rapmne
& libidines destruunt. Si non uult it
cipit ut septimo mense. decima mess
omnis populus ieiun& usq aduespeti.
& qui non afflixerit animam suam
moriatur. & exterminetur depopulo
suo Quare sepulchra concupiscentie
ubi carnibus deditus populus ruit
usq hodie insolitudine perseuerant¬
& crassus populus ortygometra sen¬
bitur ad coleram usq ructasseꝰ ur
homo dĩ ad cuius prophetiam manus
cussus. ẽ. & leo qui asinam custodiu

Expanded text:
prandium, non existimo quod usque prandium, non existimo quod usque ad satietatem comederit, qui tam cito potuit esurire. Porro si per Isaiam loquitur Deus, quod non tale jejunium elegerit, dicens: In diebus jeiuniorum uestrorum inueniuntur docet: Frange esurienti panem tuum, et pauperes sine tecto induc in domum tuam. Si videris nudum, vesti: et domesticos seminis tui ne despicias . Non igitur jejunium reprobavit, sed quale vellet, ostendit: neque enim ventris esuries accepta est Deo, quam lites et rapinae et libidines destruunt. Si non vult jejcipit, ut septimo mense, decima mensis omnis populus jejunet usque ad vesperam: et qui non afflixerit animam suam, moriatur et exterminetur de populo suo? Quare sepulcra concupiscentiae, ubi carnibus deditus populus ruit, usque hodie in solitudine perseverant? Et crassus populus ortygometram scribitur ad choleram usque ructasse? Cur homo Dei , ad cujus prophetiam manus cussus est? et leo qui asinam custodivit
Abbreviated transcription (Latin):
fauum. non ꝓpter esuriem & gut¬
turis suauitatem: sed ut ueritatem
sui corporis conprobar&. Nam
quotiens cumq mortuum suscitauit.
iussit ei manducare dari: ne resur¬
rectio fantas ma putaretur. & la¬
zarus post resurrectionem ob hanc
causam scribitur cum dño inisse con¬
uiuium. Nec hoc dicimus quo ne¬
genus pisces & cetera. si uoluntas
fuerit incybo. cẽ. sumenda. sed quomo¬
do nuptus uirginitatem. ita saturita
mus: Si autem petrus hora sexta
pransurus ascendit incenaculum.
fortuita csuries. non facit preiuidiciũ
ieumiorum. hoc enim modo & dñs
quia adputeum samaritanae hora
sexta fessus resedit & bibere uoluit.
omnibus incumbit necessitas. uelint
nolint hoc tempore bibendi. Potuit
autem fieri. ut uel sabbatum ess&
uel dies dominicus. & post bidui tri¬
diuq ieiunium hora sexta esurierit
Numquam enim credederim apłm.
si ante unam diem cenauerat.
esurisse meridie. Qd si cenauit pri¬
die. & sequenti die esuriuit ante

Expanded text:
favum, non propter esuriem et gutfavum, non propter esuriem et gutturis suavitatem; sed ut verisui corporis comprobaret. Nam quotiescumque mortuum suscitauit, iussit ei manducare dari, ne resuscitatio phantasma putaretur. Et Lazarus post resurrecausam scribitur cum Domino iniisse convivium. Nec hoc dicimus, quod negemus pisces et caetera si voluntas fuerit in cibo esse sumenda: sed quomodo nuptiis virginitatem, ita saturitatmus. Si autem Petrus hora sexta pransurus ascendit in coenaculum, fortuita esuries non facit praejudicium jejuniorum. Hoc enim modo et Dominus, quia ad puteum Samaritanae hora sexta fessus resedit, et bibere voluit, omnibus incumbet necessitas, velint nolint, hoc tempore bibendi. Potuit autem fieri, ut vel sabbatum esset, vel dies Dominicus: et post bidui, triduique jejunium, hora sexta esurierit; numquam enim crediderim apostolum, si ante unam diem coenaverat, esurisse meridie. Quod si coenavit pridie, et sequenti die esurivit ante
Abbreviated transcription (Latin):
Qui uero firmioris erant fidei. omnes
carnes & omnes dies. ȩquales. eẽ. cre¬
rem uini aphariseis appellatum. eẽ.¬
& qui ad epulas ierit nuptiarum.
& conuiuia non despexerit peccato¬
rum. estimo quod nobiscum faciat.
st enm. ẽ. dñs ut arbitraris uoratoꝵ.
qui quadhraginta diebus xpĩanorum
iuimum sc̃ĩficauit. quibeatos ap¬
pelat esurientes & sicientes. qui escam
habere se dicit. non quam cdiscipuli suspi¬
cabantur. sed quae inperpetuum non
perir&. qui dedie crastino cogitar ⁊
prohib&. qui cum esurisse & sitisse
dicatur. & isse frequenter ad prandia:
excepto misterio quod intypum suȩ
passionis expressit. & ꝓbandi corpo¬
ris ueritate. neͣ gulae scribitur ser¬
uisse nec uentri. ui diuitem purpu¬
ratum propcer epulas narrat intar¬
taro. & lazarum pauperem ob in e¬
quando ieiunamus. ungeri caput.
gloriae hominum: sed dño ieune¬
mus. Qui comedit quidem post re¬
surrectionem. pisscis assi partem &¬

Expanded text:
Qui vero firmioris erant fidei, omnes Qui vero firmioris erant fidei, omnes carnes et dies omnes aequales esse crerem et potatorem vini a Pharisaeis appellatum: et quia ad epulas ierit nuptiarum, et convivia non despexerit peccatorum, aestimo, quod nobiscum faciat. Iste est Dominus, ut arbitraris, vorator, qui quadraginta diebus Christianorum jejunium sanctificavit ; qui beatos appellat esurientes et sitientes; qui escam habere se dicit, non quam discipuli suspicabantur, sed quae in perpetuum non periret; qui de die crastino cogitare prohibet; qui cum esurisse et sitisse dicatur, et isse frequenter ad prandia, excepto mysterio, quod in typum suae passionis expressit, et probandi corporis veritate, nec gulae scribitur servisse, nec ventri. Qui divitem purpuratum propter epulas narrat in tartaro, et Lazarum pauperem ob inequando jejunamus, ungi caput gloriae hominum, sed Domino jejunemus. Qui comedit quidem post resurrectionem partem piscis assi et
Abbreviated transcription (Latin):
cibo suo qui adhuc infide infirmiores
ihũ quod nichil commune per ip̃sum
est. nisi ei qui existimat quid comiu¬
ne esse. illi commune. ẽ sienim propẽ
cybum frater tuus contristatur.
iam non scđm caritatem ambulas.
noli cibo tuo illum ꝑdere. ꝓquo xp̃s¬
& potus. Ac nequis putar& deieiums¬
hoc dici. & non desupersticione iudauca
statim edisserit. alius credit mandu¬
care omnia. qui autem intrmuse
olera manducat. & rursum: Alius
udiat diem plisquam diem. unusquis
Q iasuo sensu abund&. qui sapit
diem: dño sapit. & qui manducat
dño manducat. gratias enim agit dõ.
e qui nonmanducat. dño non mandu¬
cat & gratias agit dõ. Iuienim ad¬
huc infirmi erant infide. & alias car¬
nes mundas. alias arbitrabantur in¬
mundas. & inter diem & diem esse
aliquid aestimabant. uerbi gratia.
sanctius. eẽ. sabbatum & nomenias
ascenophegia. quam reliquos dies
iubentur holera manducare. quae
in disferenter comeduntur ab̃ om̃ib:

Expanded text:
cibo suo, qui adhuc in fide infirmiores cibo suo, qui adhuc in fide infirmiores Jesu, quod nihil commune per seipsum est, nisi ei, qui existimat quid commune esse, illi commune est. Si enim propter cibum frater tuus contristatur, jam non secundum charitatem ambulas. Noli cibo tuo illum perdere, pro potus . Ac ne quis putaret hoc de jejuniis dici, et non de superstitione Judaica, statim edisserit: Alius credit manducare omnia. Qui autem infirmus est, olera manducat . Et rursum: Alius judicat diem plus quam diem, alius352 in suo sensu abundet. Qui sapit diem, Domino sapit. Et qui manducat, Domino manducat: gratias enim agit Deo. Et qui non manducat, Domino non manducat, et gratias agit Deo . Qui enim adhuc infirmi erant in fide, et alias carnes mundas, alias arbitrabantur immundas: et inter diem et diem esse aliquid existimabant, verbi gratia, sanctius esse sabbatum, et neomenias, et scenopegiam, quam reliquos dies, jubentur olera manducare, quae indifferenter comeduntur ab omnibus.
Abbreviated transcription (Latin):
omnem laudamus dĩ. & maciem
saginae. abstinentiam luxuriȩ i eui¬
nia preferimus sacuritati. Uir
quippe in laboribus laborans sibi.
& iim facit in intericum suum.
patitur. & uiolenti diripiunt illud.
Tunemus enim ne ab aduentu ȩt̾ni iudi¬
cis sicut indiebus diluiui. & euersio
mur manducantes & bibentes. nu
bentes & nuptum cradentes. Nam &
diluuium & ignis ecelo. saturitatem
pariter & nuptias quas deleret inue¬
nit. Nec si omne mirum quod in
macello uenditur apostolus emi
ubeat & comedi. cum idolatris.
& adhuc intemplis idolorum quasi ido¬
locita uescencibus prosumma abstinen¬
tia fuerit cibis tantum abstinere
gentilium: Iuod si loquitur ad roma¬
nos. is qui manducat non manducas.¬
tem nonspernat. & qui non mandu¬
cat. manducantem non uidic&. non
inter ieiunia & saturitatem equalia
merita dispensat. sed contra eos loqu¬
tur. qui in xp̃m credentes. adhuc iudai¬
rant. mon& ne scandalizent illos

Expanded text:
omnem laudamus Dei: et maciem omnem laudamus Dei: et maciem saginae, abstinentiam luxuriae, jejunia praeferimus saturitati. Vir quippe in laboribus laborat sibi, et vim facit in interitum suum .patitur, et violenti diripiunt illud . Timemus enim, ne ab adventu aeterni judicis, sicut in diebus Diluvii, et eversiomur manducantes, et bibentes, et nubentes, et nuptui tradentes. Nam et Diluvium, et ignis de coelo saturitatem pariter, et nuptias quas deleret invenit. Nec mirum, si omne quod in macello venditur, apostolus emi jubeat, et comedi : cum idololatris et adhuc in templis idolorum, quasi idolothyta vescentibus, pro summa abstinentia fuerit, cibis tantum abstinere Gentilium . Quod si loquitur ad Romanos: Is qui manducat, non manducantem non spernat: et qui non manducat, manducantem non judicet ; non inter jejunia et saturitatem aequalia merita dispensat; sed contra eos loquitur, qui in Christum credentes, adhuc judairant, monet, ne scandalizent illos
Abbreviated transcription (Latin):
& dm̃ uirginem longa castitas lon¬
melle. non carnibus: habitacioque
deserti. & incunabula monachorũ:
calibus incͥoantur alimentis: sed ipse
dñs baptisma suum quadraginta
dierum ieiunio dedicauit. & acriora
demonia docuit non nisi oratione
& ieuimis posse superari. Cornelius
centurio ut sp̃m scm̃ acciper&. ante¬
quam baptisma: elemosinis meruit
crebrisq ieunus. Paulus apostolus
post famem ac sitim & ceteros
labores suos & pericula latronum.
enumerat. & discipulo timotheo
dolenti stomachum. & infirmitates
plurimas sustinenti. suad& uiN
modicam potionẽ. iam noli aquam
bibere. Cui autem dicit iam noli
aquam bibere. ostendit eum aquam
ante potasse. quod non conceder et
nisi erebrae infirmitates. & dolor
tiarum actione. sed martionem
designat & tacianum. & ceteros
hereticos. qui abstinentiam indicunt
perpetuam. ad destruenda & cori¬
tempnenda & abominanda opera
creatoris. Nos autem & creaturam

Expanded text:
et Dominum virginem longa castitas lonet Dominum virginem longa castitas lonmelle, non carnibus: habitatioque deserti et incunabula Monachorum, talibus inchoantur alimentis. Sed et ipse Dominus baptisma suum quadraginta dierum jejunio dedicavit; et acriora daemonia docuit non nisi oratione et jejuniis posse superari. Cornelius centurio, ut Spiritum sanctum acciperet antequam baptisma, eleemosynis meruit, crebrisque jejuniis. Paulus Apostolus post famem et sitim, et caeteros labores suos, et pericula latronum, enumerat. Et discipulo Timothaeo dolenti stomachum, et infirmitates plurimas sustinenti, suadet vini modicam potionem: Jam noli, inquit, aquam bibere . Cui autem dicit, jam noli aquam bibere, ostendit eum aquam ante potasse. Quod non concederet, nisi crebrae infirmitates et dolor tiarum actione: sed et Marcionem designat, et Tatianum, et caeteros haereticos, qui abstinentiam indicunt perpetuam, ad destruenda et contemnenda et abominanda opera Creatoris. Nos autem creaturam
Abbreviated transcription (Latin):
ieunio facit dicens. Iuia cinerem
sicut panem manducaui. & potum
meum cumfletu miscebam. & infirma¬
ta sunc miciunio genua mea. & certe
iam audierat a nachan. Dñs abstulit
at hocpeccatum. Sanson. & lamuhel.
uinum & siceram non bibunt. erant enĩ
fili repromissionis & per abstinentiam
ituniumq concepti: daron. & ceteris
surrdotibus. ingressuri templum.
mne quod inebriare potest non po¬
tant: nemoriantur: EXqUO IN¬
celligimus morieos qui ineccłia non
sobni ministrarint. Quam obrem¬
& exproba̾tur is raheli: potum dabatis
natareis meis uinum. Ionadab
filius recab. precepit filiis suis ut non
blerent uinum usq in ȩternum
Iubus um offerr& hieremias ut bibe¬
rent. &lli bibere noluissent. loquit᷑
dns per ꝓphetam. Quia obȩdistis pre¬
upto ionadab patris ur̃i: non defici&
uir destirpe ionadab filii recab stans
inconspectu meo cunctis diebus
In foribus euangeli. anna filia fanuelis
uni uira inducitur. semperq ieiunans

Expanded text:
 dicens, Quia cinerem tamquam panem manducabam, et potum meum cum fletu miscebam . Et, Infirmata sunt in jejunio genua mea . 350 Et certe jam audierat a Nathan: Dominus abstulit a te hoc peccatum . Samson et Samuel vinum et siceram non bibunt. Erant enim filii repromissionis, et per abstinentiam jejuniumque concepti. Aaron et caeteri sacerdotes ingressuri Templum, omne quod potest inebriare non potant, ne moriantur . Ex quo intelligimus mori eos, qui in Ecclesia non sobrii ministrarint. Quamobrem exprobratur Israeli, Potum dabatis Nazaraeis meis vinum . Jonadab, filius Rechab, praecepit filiis suis, ut non biberent vinum usque in aeternum. Quibus cum offerret Jeremias vinum ut biberent, et illi bibere noluissent, loquitur Dominus per Prophetam: Quia obedistis praecepto Jonadab patris vestri, non deficiet vir de stirpe Jonadab filii Rechab, stans in conspectu meo cunctis diebus . In foribus Evangelii, Anna filia Phanuelis univira inducitur, semperque jejunans;
Abbreviated transcription (Latin):
iora: & adhuc excellentiorem uiam
uobis demonstro. Cumq decaritaitis
uirtutib latius disputass&. adieuit
Niue ꝓphetiae euacuabuntur. siue
linguae cessabunt. siue scientia des¬
truatur. Exparte enim cognisimꝰ
& ex parte ꝓphetamus. cum autem
ueneric quod perfectum. ẽ. euacuabũ

Expanded text:
jora, et adhuc excellentiorem viam jora, et adhuc excellentiorem viam vobis demonstro . Cumque de charitatis virtutibus latius disputasset, adjecit: Sive Prophetiae evacuabuntur, sive linguae cessabunt, sive scientia destruetur. Ex parte enim cognoscimus, et ex parte prophetamus. Cum autem venerit quod
Abbreviated transcription (Latin):
A postolus autem qui non abutitur hac
licentia. sed laborat manibus suis ne
quem grauet. & die & nocte operatur
& ministrat his qui secum sunc: utiq
ideo hoc facit. ut plus laborans plus
aliquid mercedis accipiat. Curramꝰ
nisteriorum sunt. idem autem dtis.
& diuisiones operationis. idem autem
ds̃ qui operatur omnia inomnibus
Unicuiq autem data. ẽ. ad apertio
sp̃s. iuxta id quod expedit. & iterum.
corporis cum sint multa unum est¬
inuno corpore diuersa membra
unum habert meritum. statm gadus
deserbie eclsiae oxat : qlos dan qudi
posuit ds̃ mneccłia. primum apostrld.
secundo ꝓphetas. tercio doctors den¬
de uirtutes. & gratias curationum opi¬
tulationes. gubernationes. genera linqia¬
rum. Numquid omnes apostoli : un¬
quid omnes ꝓphetae: Numquid ons
doctores: Numquid omnes uirtutis:
Numquid omnes gratiam habent ant¬
onum.: Numquid omnes linguis lon¬
untur : Numquid omnes incerpntani¬
tur: Aemulamini autem dona ma¬

Expanded text:
vivant; Apostolus autem qui non abutitur hac vivant; Apostolus autem qui non abutitur hac licentia, sed laborat manibus suis, ne quem gravet, et die ac nocte operatur, et ministrat his qui secum sunt, utique ideo hoc facit, ut plus laborans, plus aliquid mercedis accipiat. Curramus ones ministeriorum sunt, idem autem Dominus. Et divisiones operationum sunt, idem autem Deus, qui operatur omnia in omnibus. Unicuique autem data est adapertio Spiritus juxta id quod expedit I Cor. corpus unum in uno corpore diversa membra unum habere meritum, statim gradus describit Ecclesiae, et ait: Quosdam quidem posuit Deus in Ecclesia, primum Apostolos, secundo Prophetas, tertio Doctores, deinde virtutes, et gratias curationum, opitulationes, gubernationes, genera linguarum. Numquid omnes Apostoli? numquid omnes Prophetae? numquid omnes Doctores? numquid omnes virtutes? numquid omnes gratiam habent curationum? numquid omnes linguis loquuntur? numquid omnes interpretantur? Aemulamini autem dona ma