comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ingenũ qd̾ sine licteris rorũq no¬
ticia midũ est si illoꝵ culliditas et
audacia et ĩpudencia ip̃a mirabilis.
unde quod festine ad modũ ait cato
ille rigidus mirari se ꝙ non ridet
auruspex auruspicem cũ bidisset id
ad om̃s eque augures. auruppices.
sortilegos. cõiectores. caldeosq ot
prolixũ est notũq adeo tamq
a nons qͣt illustribus agitatũ t non
suꝑuacua tñ repeticio. sed tenlaria
uideatiu ur̃e aũt ĩeptissime uani¬
tati quid aliud dici potest ansi dignos
uos quiab homũculis non t̾rest̾bus
mõ. si luceris et nullius insi qua
insuper auctore fallar̃. G Per¬
suasũ est nichi pcoppeta iustate.
quoꝵ expeccac̃o dulcis. leta trans¬
quilla est R ymo quid amara.
sensnũ indicitis persuasũ sane
mullo negocio crediderim. ꝑcomptũ
est persuada splentib quibid per¬
snasior ttlati sion est ip̃i sibi sunt bates.
et occursus aĩanciũ lolatus qz amũ

Expanded text:
ingenium, quod sine literis rerumque noingenium, quod sine literis rerumque notitia nudum est, sed illorum calliditas et audacia et impudentia ipsa mirabilis, unde quod festive admodum ait Cato ille rigidus, mirari se, quod non rideret aruspex aruspicem cum vidisset. Id ad omnes eque augures, aruspices, sortilegos, coniectores Chaldeosque etprolixum est notumque adeo tamque a notis ac illustribus agitatum, ut non supervacua tantum repetitio, sed temeraria videatur. Vestre autem ineptissime vanitati quid aliud dici potest, nisi dignos vos qui ab homunculis non terrestribus modo, sed luteis et nullius nisi qua insuper auctore fallamini? Persuasum est michi prospera instare, quorum expectatio dulcis, leta et tranquilla est. Immo quidem amara, sensuum iudicatis. Persuasum sane nullo negotio crediderim; promptum est persuadere volentibus, quibusdam persuasor necessarius non est: ipsi sibi sunt vates et occursus animantium volatusque avium
Abbreviated transcription (Latin):
augn. cet̾iq qui si forte qñitter. młos
lric quoq mos pestifer ĩ ualuut ut
inter hos garrulos inquos utei.
ob ip̃m professionis sue nomen sus¬
pecti habeantin uẽ fidei professores
auditi nouerũt cũ om̃ibus idom sen¬
cientibus qui sũt ĩniii. Et p̃mis di¬
niuac̃om imptobent diuim uiri
squid tandem cunse quid ue suspi¬
cionis ut non audiendus unus
et in młtis proximꝰ et maximꝰ
illorũ ciceco uideatur cet̾is tetũ hoc
illusionũ ac fabularũ gonus damp¬
nat ridet. et deppicit et ad sũmã
omissis que locus iste non capit oĩs
uel hunc uniũt nel ab hus seducti
in coꝵ tendiculas lapsi sunt quors
dampniã acq eirorib liat sibi atq
artem fuciũtꝭ in qua id sm̃̃ ac
precpnũ. obsturitate frandẽ tegere.
et sit biceps ambignũq repponsim
dare ut predc̃m inden possit quidꝙ
euenerit quod om̃ib futuri noti ͥ
profess in cõe promsũ ost qua
Qua in re non ars ip̃a que nulla est non

Expanded text:
us ceterique qui, si forte quando inter multos hic quoque mos pestifer invaluit, ut inter hos garrulos in questione veri ob ipsum professionis sue nomen suspecti habeantur, vere fidei professores auditi non erunt, cum omnibus idem sentientibus, qui sunt innumeri. Et quamvis divinationem improbent divini viri, quid tandem cause est quidve suspitionis, ut non audiendus unus et in multis primus ac maximus illorum, Cicero videatur? Certe is totum hoc illusionum ac fallaciarum genus damnat, ridet ac despicit et, ad summam, omissis que locus iste non capit, omnis vel hinc vivunt, vel ab his seducti in eorum tendiculas lapsi sunt, quorum damnis atque erroribus lucrum sibi atque artem faciunt, in qua illud summum ac precipuum, obscuritate fraudem tegere et sic biceps ambiguumque responsum dare, ut predictum videri possit quicquid evenerit; quod omnibus futuri notitiam professis in commune provisum est, qua in re non ars ipsa, que nulla est, non
Abbreviated transcription (Latin):
qui nouerũt p̾terctor atq pñcm̃ igna¬
ii. Et que in celo fĩt ita nũcient quasi
concilio celestiũ interfuerint recentiq¬
nũt uide uoniant momoria tñ tamen
interim. quid in terris quid in prĩa. quid
in domo. quid inr thalamo suo fiat ne¬
sciant Sit ponitꝰ um est quod apud¬
tuliũ legis quod est aute pedes nemospet¬
tut celi strutatur plag̃as G mragna¬
ñciat mathematimi insignis ⁊ uecax¬
S Quo diuinꝰ insignior et mẽciẽdi
libertas maior et fides pnior mendac̃o
est Sepe quid cẽ mirari soleosnrq non
ĩmerito miratus est ciceco qd hoc ĩgñe
nonũ ĩsolitũ q accidit ut cũ in cũctis hoĩb.
mla brã  memorabili uno mendacio obstu¬
rẽtmu/ eẜt suppecta fides in posterũ loꝙ̃tia
fiat. in hns contia/ granbus mille
mendatiia una lonĩs ac fortunta ue¬
ritas. uelã quodam et̃ moitdacio puͭ ͦ
fidom querit ¶. Si bene uel semel. qm̃

Expanded text:
qui noverint preteritorum atque presentium ignaqui noverint preteritorum atque presentium ignari, et que in celo fiunt ita nuntient quasi consilio celestium interfuerint recentiqnunc inde veniant memoria, cum tamen interim quid in terris, quid in patria, quid in domo, quid in thalamo suo fiat nesciant! Sic penitus verum est quod apudTullium legis: Quod est ante pedes nemo spectat, celi scrutantur plagas. Magnantiat mathematicus insignis e. Quo divinus insignior, et mentiendi libertas maior et fides pronior mendacio est: sepe quidem mirari soleo nosterque non immerito miratus est Cicero, quid hoc in genere novum insuetumque accidit, ut cum in cunctis hominibus multa vera memorabili uno mendacio obscurentur et suspecta fides in posterum loquentis fiat, in his contra gravibus mille mendaciis una levis ac fortuita veritas velum quoddam et mendaci publico fidem querit, si quando vel
Abbreviated transcription (Latin):
uruspices michi mlta polli¬
centu. B Iunẽisti ecce ad ã
gemis hõi ͫ anͣ si credas semꝑ
pondeas. somꝑ ppeces nã neq tes unꝙͣ
unꝙͣ doerñt promssores sit res huit¬
hic profugas captans. hunc pro missiis ⁊̃¬
pulsus ysioniosemper. more rotaberis.
S. pem bonam m tribuũt aurus¬
pices Ñ Non mains est spem credulo
ꝙ metũ panido ĩferce/ constantes aĩ
nentram in partem facile inelmuant¬
S iril promptius ꝙͣ promissis afflu̾e.
lins qui caceant pudore quos mentiri
aũt pndet ad promiccẽdũ turdi sũt G
leta spondent mathoniã B Sponsores
quere alios. seu pignua promissi. fragũ
genus est nuido uerla᷑ male ereditur¬
Samlta promictũt mathe^ N q̃re
qui promissũ ĩpleat satis est sp̃em de¬
disse/ non p̃t unus dare om̃a G pro¬
mussis aurusputũ exꝑcectꝰ sũ N consopieris
hec nisserit difficile licet ac pessimũ.
paretui GMathematia leta promuĩ¬
ciant Bauri homnes/ futura sola¬

Expanded text:
ruspices michi multa pollicentur. Invenisti ecce aliud genus hominum, cui si credas semper pendeas, semper speres; nam neque res unquam uam deerunt promissores. Sic res hinc profugas captans, hinc promissis impulsus ixionio semper more rotaberis. Spem bonam michi tribuunt aruspices. Non maius est spem credulo quam metum pavido inferre; constantes animi neutram in partem facile inclinantNichil promptius quam promissis affluere iis qui careant pudore; quos mentiri autem pudet ad promittendum tardi sunt. Leta spondent mathematici. Sponsores quere alios seu pignus: promissifragum genus est, nudo verbo male creditur. Multa promittunt mathematici. Quere qui promissum impleat: satis est spem dedisse, non potest unus dare omnia. Promissis aruspicum experrectus sum. Consopieris hec iusserit, difficile licet ac pessimum, paretur. Mathematici leta pronuntiant. Miri homines, futura
Abbreviated transcription (Latin):
lleñ. et massam. quibus tibi ati alus
sompĩm fcriugas. S laudacõm fimeri.¬
S pluilomenã suido E anrram
purunde ¶3 domũ pitam tcco. P¬
gloriam pꝯ̃ mortem S lones auras
pꝰ nanfigñi E Nomen apud poste¬
ross testion ab ignotis E lredom
inem B pr̃imoniõ amitũ tuo: et t̾
ni redeas.

Expanded text:
lleum et massam, quibus tibi atque aliis lleum et massam, quibus tibi atque aliis somnum frangas. Laudationem funeri. Philomenam surdo. Auream pyramidem. Domum pictam ceco. Gloriam post mortem. Lenes auras post naufragium. Nomen apud posteros. Testimonium ab ignotis. Heredem meum. Patrimonio amicum tuo et tibi, ni redeas.
Abbreviated transcription (Latin):
lapidibus ac tribulia ¶ e dnisis eqͦribus
fortem inter monstra maris at
scopulos agitatam fluccibus traccum
fimbus. pulsam benus S lucͫ de
coemptis mercibusk Estam que te
ꝑpetua pollict solli̾tudine capiat / lucro¬
q unico in mlta credulũ dampna
precipitet meccittor nonus ost facilis
ad credendũ. expertus mltũ c̾cũspicit
Slonestas filie iptias filio be¬
Enulla ferme ces tam crebro fa¬
llit et tam granitir. S aragnam po¬
tonciam B Inindiosam museriam.
opulentĩa ĩopiam / pauidam suꝑbiã Tre¬
gnũ et imperiu p̃cipiciũ et procelłas
et sulstellanti dyademate fusiũ super.¬
ciliũ. cor auoñi. infelicem uitaunt
honores fori E pulũem ac strepitũ.¬
S cõnĩgiũi et natos H lingĩ et
enias. S archi militiã. et bxorom
filio B tibi lalorem et dilecto penã.¬
S betule abiñi oxoris. et ꝯuigem
Iumoremi s acctᵒ laqueo dissolui nt
nouo et ualido uinciaris S Ingeniũ
liuguã luterasq B Incudem. ma¬

Expanded text:
 tribulis. E diversis equoribus sortem, intra monstra maris ac scopulos agitatam fluctibus, tractam funibus, pulsam ventis. Lucrum de coemptis mercibus. Escam que te perpetua sollicitudine capiat lucroque unico in multa credulum damna precipitet: mercator novus est facilis ad credendum, expertus multa circumspicit. Honestas filie nuptias filiove. Nulla ferme res tam crebro fallit et tam graviter. Magnam potentiam. Invidiosam miseriam, opulentam inopiam, pavidam superbiam. Regnum et imperium. Precipitium et procellas et sub stellanti diademate fuscum supercilium, cor anxium, infelicem vitam. Honores fori. Pulverem ac strepitum. Coniugium et natos. Litigium et curas. Michi militiam et uxorem filio. Tibi laborem ac dilecto penam. Vetule obitum uxoris et coniugem iuniorem. Attrito laqueo dissolvi, ut novo et valido vinciaris. Ingenium, linguam literasque. Incudem, ma
Abbreviated transcription (Latin):
u̾m diceret nolena eciam aut ignarq.
uni horũ ueri forte aliquid effluxit
accũ est. Sicasuͣ hodie celo astra
demĩciet credetur/ demq sane ulla
suppicõe mendacu mentiri potest
omĩa. quisqnis someł potuit nouanẽ¬
tiri unũ eiũ illud momorat pre¬
cepa in futurũ prominẽa et p̃t̾iti
sic oblira credulitus ac decoptorib
a grecis iudictũ ꝙͣ aur̃ia iudicola¬
tiui eñi a dinĩa seu a dĩtrete diui¬
nacõmi illi aũt quod est manticen
a furore dix̾ma uos fortasẜ ornatꝰ

Expanded text:
um diceret, nolens etiam aut ignarus —, uni horum veri forte aliquid effluxerit: actum est, si casura hodie de celo astra denuntiet, credetur. Denique sine ulla suspitione mendacii mentiri potest omnia quisquis semel potuit non mentiri. Unum enim illud memorat preceps in futurum prominens et preteriti sic oblita credulitas ac deceptoribusa Grecis inditum quam a vestris iudico. Latini enim a divis seu a divinitate divinationem, illi autem quod est “manticen” a furore dixerunt: vos fortas
Abbreviated transcription (Latin):
uocat¶Ema centurio ille dioit luic
optime manebimꝰ. ne mũdi capud tͣnf¬
retur causa fiit aut qr ꝑsam periisse
fleus infantula ꝓfeccuro ĩ bellũ nũ¬
ciant patri. uĩci macedõnũ regem coot¬
consequens indicatũ est O lñana mena
ebria. et nictabñda ꝙ̃ facili ĩpulsu er

Expanded text:
uia centurio ille dixit: “Hic optime manebimus”, ne mundi caput transferetur causa fuit, aut quia Persam periisse flens infantula profecturo in bellum nuntiavit patri, vinci Macedonum regem consequens iudicatum est! O humana mens ebria et mirabunda, quam facili impulsu er
Abbreviated transcription (Latin):
expedit spocre S ualitudo anxia est
Rẜst que obliuonẽ sompnũq discu¬
ciat et torporem abigat O ualitudo in¬
firma est ł Infurmmitatib gloriam
et ututom perfic̾e duolec uiiꝰ magistri
ore didiscistcO ualttndo miseta est s
Comes ñocunda sed fidelis que te crebro uell¬
d al uolitet iter. signet et ꝯdicõis ad¬
moueat opti ͫ in ꝑiculia monitor fidus¬
O ualitudo corporis eoma sine romedio
est B Dile et gande rnnioso cartẽ
uinctũ te/ egiediere facilius ac citins.

Expanded text:
expedit spera. Valitudo anxia est. expedit spera. Valitudo anxia est. Est que oblivionem somnumque discutiat, et torporem abigat. Valitudo infirma est. In infirmitatibus gloriare, et virtutem perfice: duo hec unius magistri ore didicisti. Valitudo misera est. Comes iniucunda, sed fidelis, que te crebro vellicet, iter signet, et conditionis admoneat: optimum in periculis monitor fidus. Valitudo corporis extrema sine remedio est. Sile et gaude ruinoso carcere vinctum te: egrediere facilius ac citius. 4
Abbreviated transcription (Latin):
prosit alteri ꝙ si spñs carne nobi¬
lior melior q est cui maxime
sit fanendũ indea ac fortasẜ ĩtelli¬
gis balirndmẽ quã adn̾sani dicis
cẽ prosꝑrimã P Inbalida ua¬
stie Pmala ualitudo corporis
di baltindo aĩ bona est poue
sollicitudinẽ q̃ꝙͥ corpori euen̾it saluus
es O Corpus eg ͫ ĩfim̃ q est
auiltis ad salutem aĩe ꝓfuit
cõrporis eg̾tudo ille un altus ex
Nũili ex aqnis uectus ad sydera
coliq claniger effectus / eiuꝰ umbra
sola morbos corporũ molestiasq peller¬
bat int̾cogatus alq cur filiam ip̃e suam
grani morbo pressam sauoret rũdit sit
expodit ei tu quid scis an tibi eopediat.
diu corpore sic affectũs effe/ Idem ille de
quo loquor filiam mox ut tuto sanam
fieri posse cognonit et sananit et sauãdis
alus habilom fecit et tu facito ut secura
tibi sanitas sit fortasse sanabere domq
randũ offer de reliquo unũ hic ĩtrepide
didmi et si non qd iuuat ac ꝓft̃o quod

Expanded text:
prosit alteri. Quod si spiritus carne nobilior meliorque est, cui maxime sit favendum vides, ac fortassis intelligis valitudinem, quam adversam dicis, esse prosperrimam. Invalida vastie. Mala est valitudo corporis. Si valitudo animi bona est, pone sollicitudinem: quicquid corpori evenerit, salvus es. Corpus egrum infirmumque est. Multis ad salutem anime profuit corporis egritudo. Ille vir altus ex humili, ex aquis vectus ad sidera, celique claviger effectus, cuius umbra sola morbos corporum molestiasque pellebat, interrogatus aliquando, cur filiam ipse suam gravi morbo pressam sineret, respondit: “Sic expedit ei”. Tu quid scis, an et tibi sic expediat? Diu corpore sic affectus sum. Ille idem de quo loquor, filiam mox ut tuto sanam fieri posse cognovit, et sanavit, et sanandis aliis habilem fecit. Et tu facito ut secura tibi sanitas tua sit: fortasse sanabere. Deniqrandum offer. De reliquo unum hoc intrepide dixerim: etsi non quod iuvat, at profecto quod
Abbreviated transcription (Latin):
sit fallatus assuefatti ut longo bsu
falle ndi alios. ad exmũ et se fullere
incipiant ꝙq dui suasere allis alñ
ꝑ suadeant sibi. et qd flĩ sciu̾nt u̾m
credãt tu ut libet magiftio gloriure.
quod si digne obtigit nichil nom. sm
indigno duo hec mala setcũ acculit
ut ẽt dist̾e̾ pndeat et notõr ignonmͣ¬
De Sarũs titulis studiorũ capͫ eu..

Expanded text:
sic fallaciis assuefacti, ut longo usu sic fallaciis assuefacti, ut longo usu fallendi alios ad extremum et se fallere incipiant quodque diu suasere aliis aliquando persuadeant sibi et quod falsum sciverint verum credant. Tu ut libet magisterio gloriare, quod si digno obtigit, nichil novi, sin indigno, duo hec mala secum attulit, ut et discere pudeat et notior ignoranDE VARIIS TITULIS STUDIORUM Titu
Abbreviated transcription (Latin):
E magisterio ĩsig̾tus sũ B
malem fateor distiplina/ magr̃o
Cem̃ indisciplinato et rudi nulil
est tupuis Qmagister ex u̾tto fcua
sũ B ut magster digne sas non iusi
discipulua meruisti. obsoꝙ̃etem atq hu¬
ab ercristi in bia q̃ ad magist̾ñ duce¬
bat et si non ignocẽs quosdum sime
magistio ad sc̃ie graadũ actissi ͫ ꝯsten¬
pdicasse lictetisa q mandasse sed hua
labor et ingeniũ et discendi ardor
et intencio et assi ductus et ꝑseilancia
pro magĩs fuit nec int̾is ĩ silencio
magister defint ac nũc m᷑ de cõib
sermo est S magister dicor ¶ mltis
ne magistri ui ũẽnt magist̃n flm̃
momen obstitit dũ qr de se plus õib
ꝙ̃ sibi. dũ q ꝙ doͥcebantur si non
ecant eẽ c̾did̾uunt ꝙ eẽ pot̾ant non
fuerũt O magistio clarus sũ B
uidisti uiuni atd  tab̾nam pacturis
aut floribus uerius ĩsignẽ ub̾i sicies  ñnũ ꝙͣ¬
Ditor fulli possit s nĩꝙ et campo caupo
suis fallitur arcib sunt t̾te aliqm

Expanded text:
 magisterio insignitus sum. Mallem, fateor, disciplina: magisterio enim indisciplinato et rudi nichil est turpius. Magister ex merito factus sum. Ut magister digne sis, non nisi discipulus meruisti; obsequentem atque huaberrasti in via que ad magisterium ducebat, etsi non ignorem quosdam sine magistro ad scientie gradum altissimum conscenpredicasse literisque mandasse. Sed his labor et ingenium et discendi ardor et intentio et assiduitas et perseverantia pro magistro fuit, nec internus in silentio magister defuit; at nunc michi de communibus sermo est. Magister dicor. Multis ne magistri veri essent magisterii falsum nomen obstitit: dum de se plus omnibus quam sibi dumque quod dicebantur, sed non erant, esse crediderunt, quod esse poterant non fuerunt. Magisterio clarus sum. Vidisti vini acidi tabernam, picturis aut floribus vernis insignem, ubi sitiens viator falli possit; sed nunquid et caupo suis fallitur artibus? Sunt certe aliqui
Abbreviated transcription (Latin):
uacco R In singulis abiq cuiꝰ dm̃
mancipmũ sis aꝑꝑ nẽpe hoc ut suꝑiora
corpori ẜmũt qd̾ ut paulo añ ꝯmem̃
et aliqͣnto honestins s̾me impetu et
siue strepctu fieri posset/ et est agitacio amimi¬
q̃dant aĩs nobliõr ꝙ̃ si nosses. hos cor¬
porrrs conatus et ꝑꝑueres et odissea.
s uos aĩ ͫ quasi hoppitem degenem
atq ĩuisũ corpus ut dñm genecosũ
ac dilectũ colitis illi seritis illi me¬
titis ibli aractis quire id quid ĩ m̃stiꝰ.¬
qc̃ta nocces illi ĩsompnes agitu illi
suppicatis bota illi fuctis ĩgonuos¬
quoq ꝯites illi discitis ill. dõmũ illi obseqͥmmi¬
unꝙs sictis aliquid noc si quid alĩi de fue¬
rit ulla bnꝙ̃ mẽoria sit accepti huic

Expanded text:
vaco. In singulis verbis cuius domini mancipium sis apparet: nempe hec ut superiora corpori serviunt, quod, ut paulo ante commemini, et aliquanto honestius sine impetu et sine strepitu fieri potest. Et est agitatio quedam animi nobilior, quam si nosses hos corporeos conatus et sperneres et odisses; sed vos animum quasi hospitem degenerem atque invisum, corpus ut dominum generosum ac dilectum colitis: illi seritis, illi metitis, illi aratis. Iure id quidem: ihabita noctes illi insomnes agitis, illi suspiratis, vota illi facitis ingenuasque artes illi discitis, illi demum obsequimiumquam satis aliquid nec, si quid aliquando defuerit, ulla umquam memoria sit accepti: huic
Abbreviated transcription (Latin):
cellinũ augnsti nepotem ꝙ dace lpis
oꝑam adolescentulꝰ uidẽtur ¶ uenatu
libenter ex̾ceor / fuit hoc quondã latĩoꝵ.¬
nũt grecorũ gallorũ acs ꝓdͥa est qd̾ et
res probat et illorũ stptores aliqui glo¬
riantur Etaq ut sileam ceges quoꝵ
tota uita est uenacio sũmꝰ apud illos
regñ ꝙͫ ab armis ocu fuit uenatu at uide
assiduo somper excitatꝰ ad exmũ morti
proximꝰ. uenatu etꝭ lafsitudĩem senet¬

Expanded text:
cellinum Augusti nepotem, quod dare his cellinum Augusti nepotem, quod dare his operam adolescentulus videretur. Venatu libenter exerceor. Fuit hec quondam Latinorum; nunc Gallorum ars propria est, quod et res probat et illorum scriptores aliqui gloriantur. Itaque, ut sileam reges quorum tota vita venatio est, summus apud illos regum, quantum ab armis otii fuit, venatu, ut vides, assiduo semper exercitus, ad extremum morti proximus venatu et
Abbreviated transcription (Latin):
s cũ strenuo. u̾tnte cũ modesto. pudoie cñ
G hͥonestissimũ lͦ palestre genus ꝑ q ͦ
te ex̾ceris / non iñplipie s ubiq non miꝰ¬
cũ absentib quoq cũq ecatũ om̃u ac
terraꝵ uicis illustribus / ꝑꝑ om̃ memora¬
bile ac magnificũ illto scipionis apud
liuũ iudicas maxiõ ĩquit cuigq id acci¬
dere aĩo c̾tũ hẽo ut se non cũ pñtibus mͦ.
s cũ om̃is eni claris uiris ꝯꝑat tu quaq
uel de grege pñciũ si occͣrat ꝙ uix ppero
nel ex om̃i memoria uetustatis głrtͥ ꝙ̃lib tͥ
ꝑter delige/ cũ quo non blius aut Restil
s ingenio ac utute luctabe̾ sine metu
ꝑiculi s ĩmarcessibilis spe corone. hͦ
de palestris ꝯsilm̃ hec siña mea est.
plector uariis ppectaculia S Circo¬
ierit redibit pessimiꝰ nã bonis qt id
opidum q in super colloci bba ursuu ꝓtos¬
pera uenacõe ꝑciuerat manu sua mat
tate colgns et lconem ainbꝰ nullum
fero bene Irrisum ferunt a ugilio mar¬

Expanded text:
 cum strenuo virtute, cum modesto pudore, cum ”. Honestissimum hoc palestre genus quo te exerceas, non tantum Olympie sed ubique, non micum absentibus quoque cunque etatum omnium ac terrarum viris illustribus. Semper enim memorabile ac magnificum illud Scipionis apud Livium iudicavi: “Maximo” inquit “cuique id accidere animo certum habeo, ut se non cum presentibus modo, sed cum omnis evi claris viris comparet”. Tu quoque vel de grege presentium si occurrat, quod vix spero, vel ex omni memoria vetustatis quemlibet tibi parem delige, cum quo non ulnis ac cestibus sed ingenio ac virtute luctabere, sine metu periculi sed immarcescibilis spe corone. Hoc de palestris consilium, hec sententia mea est. lector variis spectaculis. Cirierit, redibit pessimus. Nam bonis iter pidumque insuper eo loci ubi ursam prospera venatione peremerat manu sua, sepe mactare solitus et leonem —, avibus nullum fere, unde et irrisum ferunt a Virgilio Mar
Abbreviated transcription (Latin):
loq̃tur uñ appareat ꝓ qui corpa negligit
nou se ille.si frugile cuducũ q domi-¬
ciliũ oc qui q̃i ille uẽ se negligit.
neqz eĩ art tuis es quẽ forma ista
declorrt / s meꝰ cuii is est quisq noa
ca figura q̃ digito monstrari potest¬
G Palestre delector excicio
quadrigar feruor et ciineꝵ st pitus.
et ardentes cote per augustias mo¬
ffense / et luitãciũ plausus atq collisro.
oleũ sudor puluis mirabilis seu illa
quid oculorũ seu anriũ seu noriũ uolup¬
tas hebetatiq sensus iudiciũ ingens.
ꝙ si sanus et cͣgrrq eẽt non clamorũ
ac tumultuũ officine quas palestras
uocunt s obẜnacio diligens palestre
huiꝰ quã nastentes ing̾diũt᷑ qͣ uiuẽtes
accerĩtur. uñ disg̃dũitur obeñtes atq
utilior q̃d honestior q siuauctas delec¬
caros G. studio deditus sũ pale¬
stre ẜ fuit li quid apud ueres non
ultima głia si tã magna ut seui illu
rhodio dyagore qui et ip̃e palestrica ĩ¬

Expanded text:
ppareat quod qui corpus negligit, non se ille, sed fragile caducumque domicilium, at qui animum, ille sese vere negligit. “Neque enim” ait “tu is es, quem forma ista declarat, sed mens cuiusque is est quisque, non ea figura, que digito demonstrari potest”. Palestre delector exercitio. Quadrigarum fervor et equorum strepitus et ardentes rote per angustias inoffense et luctantium plausus atque collisio, oleum, sudor, pulvis mirabilis, seu illa quidem oculorum seu aurium seu narium voluptas hebetatique sensus indicium ingens! qui si sanus integerque esset, non clamorum atque tumultuum officine quas palestras vocant, sed observatio diligens palestre huius, quam nascentes ingrediuntur, qua viventes atteruntur, unde digrediuntur obeuntes atque utilior quedam honestiorque suavitas delectaret. Studio deditus sum palestrico. Fuit hec quidem apud veteres non ultima gloria, sed tam magna ut seni illi Rhodio Diagore, qui et ipse palestrita in
Abbreviated transcription (Latin):
quo sccli ⁿͤ iult᷑ eentꝰ qui si ex ho uolup¬
tatem qͣndam seu solam tpĩs fugam q̃¬
runt utꝯq stulti uoti ꝯpotes forsam
enasuñt sui nostio quã ren ĩgomi seu
magnificencie gliãm ancupant᷑ ercũt
q̃ nam queso non pͥncipib mõ s ĩgonuis
est gloria mechantis ymo ⁊ smłib¬
delecturi artib atq negotus. ũna hoꝵ
excusacio nã qui libecalib studus que
maiores coluerut su/ atq oiõ lict̾is indixẽit¬
dixdunt bellũ. quo nam pocins ꝙͣ ad ho¬
stilia castra t̾nffug̾mnt si pudebit for¬
sitan si ad antiqua roppiciant seq cũ
homerũ poetuntẽ et tulũ ocantem.
et cesarem tũphantem uenantẽ pnto non

Expanded text:
tudine aliqua iuncti essent. Qui si ex hoc voluptatem quandam seu solam temporis fugam querunt, utcumque stulti, voti compotes forsan evaserint: sin nescio quam seu ingenii seu magnificentie gloriam aucupantur, errant. Quenam, queso, non principibus modo, sed ingenuis est gloria mechanicis, immo et sdelectari artibus atque negotiis? Una horum excusatio: nam qui liberalibus studiis que maiores coluerunt sui atque omnino literis indixerunt bellum, quonam potius quam ad hostilia castra transfugerent? Sed pudebit forsitan, si ad antiqua respiciant seque cum Homerum poetantem et Tullium orantem et Cesarem triumphantem; venantem, puto, non
Abbreviated transcription (Latin):
liorib ab horrente s gentiliũ hoc illi
erat ut ꝑhibent Sicq gẽntilat: si¬
nite nec hanc gliam gallis yͥtali eri¬
piant neq ueluit de banitate ꝯtendere.
snam si errore repõito ĩ rem ip̃am figis
oculos. semi nobilũ ultĩ ors exciciũ
hoc indebis quos a rebus ardius torpor
quid et ignamẽ comea diffidencia / ab
Im̃libus quid pudor ac suꝑbm᷑s dehor¬
tantur at cetruliut ad honestũ igi᷑ ał¬
qt̃ nichil ydonei: siluas colunt non
uitam solitariam accuri cui non mĩnꝰ
ꝙͣ pollitice se ĩeptos scints ferio at¬

Expanded text:
ente; sed gentilicium hoc illi erat, ut perhibent, sitque gentilicium sinite. Neque hanc gloriam Gallis Itali eripiant neque velint de vanitate contendere; nam etsi errore seposito in rem ipsam figis oculos, seminobilium ultimi ordinis exercitium hoc videbis, quos a rebus arduis torpor quidam et ignavie comes diffidentia, ab humilibus autem pudor ac superbia dehortantur ac retrahunt. Ad honestum igitur nichil idonei, silvas colunt, non vitam solitariam acturi, cui non minus quam politice se ineptos sciunt, sed feris a
Abbreviated transcription (Latin):
pioniers clarus funit ĩq hac arte
notus multis euentib adolestens
tñ amplitudo quid̃ uñ ploĩs nomen
ortũ putant Roburq corporis et
etatis feruor quuẽilem cũ ͥ ĩpulerãt
ad exꝑm̃tũ uiriũ. bbi tũ sũmes quoq
par eẽt occessu tp̃ia cognito quid agẽt
ad meliora se transtulit soccatiq siłis
fieri maluit ꝙͣ mileni et sane mlta
etas excuse facile teneris ãiis igno¬
scitur uanctasꝭ excusacõ nulla est uiro¬
O palestre studiũ deleccat N In har
uno die solus hand girmatũsinteg cõedit.
mira res dictu s apud hystoricos bulgata.
quis huct igitu. in palestre sue regno par
spũa tali belue succũbentes c̾nere / et idc̾to
nobilib aũs dnde sibi fidentib sumopete
ꝓuidendũ est ne sua sponte descendant
ubi ab ignanissimis uinci q̃ant quia tu
si ꝯtencõibus gandes id tibi sume c̾tamen
in quo sꝑ fece suꝑior qui melor non decor¬
porun uiribus aut om̃o de te ulla bbi peror

Expanded text:
pionices clarus fuit inque hac parte multis notus eventibus, adolescens tamen. Amplitudo quidem, unde Platonis nomen ortum putant, roburque corporis et etatis fervor iuvenilem animum impulerant ad experimentum virium; ubi cum summis quoque par esset, accessu temporis cognito quid ageret, ad meliora se transtulit Socratique similis fieri maluit quam Miloni. Et sane multa etas excusat: facile teneris annis ignoscitur, vanitatis excusatio nulla est viro. Palestre studium delectat. In hoc uno die solus haud gravatus integrum comedit. Mira res dictu, sed apud historicos vulgata. Quis huic igitur in palestre sue regno par sos spiritus tali belue succumbentes cernere et idcirco nobilibus animis bene sibi fidentibus summopere providendum est ne sua sponte descendant ubi ab ignavissimis vinci queant. Quin tu si contentionibus gaudes, id tibi sume certamen in quo semper fere superior qui melior, non de corporum viribus aut omnino de re ulla ubi peior
Abbreviated transcription (Latin):
U panꝑtate dn p̾mor ĩportũa.
sit nichil brene difficile / sr hoc dicia
au plus auro tribiuis ꝙͣ u̾tutran et
statem omĩa ad stĩam atq eloq̃tiã
O Opes cunctas trux fortuna
p̃ripuits Non tibi fecit ĩiuĩriã.
suũ tulit s uetus et notu lioc in¬
gratitudo est dati ĩmenores me¬
ñsti ablati. itaq rare ac tepentes
giacie crebre at feruide sũt q̃rele¬
O fortima ferox bite quoque
añt bene non uoluptnose non in¬
solenter aut splendide si pͣdenter
s sobrie s honeste in quib ullm
sibi ins cẽ ꝙma insolens fortũa
fatebitin.s et certe cñ nec toto qd̾
est usqͣnaq auro noq om̃i gẽmiar
cessitas n᷑alis/ sic u̾titti modicũ bicõ

Expanded text:
. Paupertate diu premor importuna. . Paupertate diu premor importuna. sic nichil breve difficile. Sed hoc dicis an plus auro tribuis quam virtuti? an et statem, omnia ad scientiam atque eloquentiam O Opes cunctas trux fortuna preripuit. Non tibi fecit iniuriam: suum tulit. Sed vetus et nota hec ingratitudo est: dati immemores, meministis ablati, itaque rare ac tepentes gratie, crebre ac fervide sunt querele. Fortuna, ferox, vite quoque autem bene, non voluptuose, non insolenter aut splendide, sed prudenter, sed sobrie, sed honeste, in quibus nullum sibi ius esse, quamvis insolens, fortuna fatebitur. Et certe cum nec toto quod est usquam auro, neque omni gemmarum cessitas naturalis: sic virtuti modicum, vitio
Abbreviated transcription (Latin):
sedet in luuines ab lius malis ulło
melius ingenio custodiri potint
domꝰ tna ꝙͣ illam enstodiat pau¬
ꝑtus / ut dines et si largus sit si
quid tñ sibi resernat auarus uulgo
dici solet. sit panꝑer cupidꝰ quoq
largus hebiti iudet opibus uici¬
nia panpetiẽ misecatur/ illas cupit
ac umupert hõt aũt hoirret et
saudat O domũ mẽa occupat
poupertas E Iamn nullꝰ ibi su¬
perbie locũs erit nec ãnidie/ oiec
dampnis insignib nec dompnoꝵ
metui nec suspicõibus, nulle nec
inisidũs nec nausee, nec podagie,
diuctũ hospitib quib exclusis ha¬
biͣnra latins tecũ quies et tusqui¬
lit᷑as ac uirtus / cui eo płus loti
erit quo fortuue mino O laros
meos dura subut pauꝑtas B
Quid queraris scio mollius dinicie
subussent s panpertas tucirs, nulle
aũt opes sunt quibus non sit ante¬
ponenda securitas eñ ad felietatom
mines disponãtin/ esse illa sñ opib
quid̃ potest. sñ securitate non potest¬

Expanded text:
sedet in limine. Ab his malis nullo sedet in limine. Ab his malis nullo melius ingenio custodiri potuit domus tua, quam illam custodiret paupertas. Ut dives, etsi largus sit, si quid tamen sibi reservat, avarus vulgo dici solet, sic pauper, cupidus quoque largus habebitur. Invidet opibus vicinia, pauperiem miseratur: illas cupit ac vituperat, hanc horret et laudat. Domum meam occupat paupertas. Iam nullus ibi superbie locus erit, nec invidie, nec damnis insignibus, nec damnorum metui, nec suspitionibus mille, nec insidiis, nec nausee, nec podagre, divitum hospitibus: quibus exclusis habitatura latius tecum quies et tranquillitas et virtus, cui eo plus loci erit, quo fortune minus. Lares meos dura subiit paupertas. Quid queraris scio: mollius divitie subiissent, sed paupertas tutius. Nulle autem opes sunt, quibus non sit anteponenda securitas. Cum ad felicitatem mines disponantur, esse illa sine opibus quidem potest, sine securitate non potest
Abbreviated transcription (Latin):
mecũ lriẽ obsidet R Non obsi
si eustodit at neq hotilli noñ aut
nisolitũ atqͣt b̾rbem comã m̃ltis olim¬
so seculis custodiuit inter tentoria
equid̃ panpertatis sobrie atq solicite.
luxus ntͤeis sopor marcidus ac uicia
laugnida eueruata non subentO
domiũ mẽã panꝑtas ĩnasit ł ułtro
illi ut occurtas ꝯ̃sulo bonientẽ leto
aĩo bipatentib ualuis excipiens atq
amplertena/ pͥma em̃i stonte rigidula
ac subt̾stis/ nec ĩm̾cto biatori ac
uiro armato exequata / eo ꝙ celer mi¬
naxq sit aduentus eis ac cũ in
familiaritatem admissa fuerit / et
nũme sũptuosa et securri ac suiolis¬
meis paupertus insultat B aperi
nctrreat ut eũ resistentib per mo¬
lesta. sic credentibus per. Iocuunda P
domũ nc̃a pouꝑtas irrupit B
adũsus fures et peiores furĩbus
uoluptates peruigil excubitrix ad¬
uersus uulgi ouorsus et insulsaiu¬
dicia atq auaricie seu prodigalit᷑
infamiã que raro alibi ꝙ̃ losuplem̃

Expanded text:
obsidet. Non obsidet sed custodit, neque hoc illi novum aut insolitum, ut que urbem Romam multis olim seculis custodivit. Inter tentoria equidem paupertatis sobrie atque sollicite, luxus iners, sopor marcidus, ac vitia languida et enervata, non subeunt. Domum meam paupertas invasit. Ultro illi ut occurras consulo, venientem leto animo bipatentibus valvis excipiens atque amplectens. Prima enim fronte rigidula subtristis nec immerito viatori ac viro armato exequata, eo quod celer minaxque sit adventus eius, at cum in familiaritatem admissa fuerit, et minime sumptuosa et secura ac facilismeis paupertas insultat. Aperi ointroeat: ut enim resistentibus permolesta, sic cedentibus periucunda est. Domum meam paupertas irrupit. Adversus fures et peiores furibus voluptates, pervigil excubitrix, adversus vulgi morsus et insulsa iudicia, atque avaritie seu prodigalitatis infamiam, que raro alibi quam locupletum
Abbreviated transcription (Latin):
purpurũ ꝙͣ decolͣem gn̾ose mentis
habitũ facis ꝙ si faceres tu ue̾ ĩopem
midũq te dicerem O Contra fortuẽ
Impetũ ĩopieq molestias nillo satis
artificio tuctus sũ B Quid mirris.
attificiũ tnũ om̃e et arma quib te tueri
cogitas ĩ mãibus hostis sũt illa capulã
teuet uite cuspis obnersa est si con¬
ciliũ queris liua omissis age aliudar¬
tibusq illis iugemũ applica in quib
fortima ins non habetꝭ non diniciis uta
si u̾tute diuicie quermam. utus una
ars optima legisti ut ad litus et ad¬
rodiũ nanfragio eiectus a ristupus et
ip̃e undus ĩops q rerũ omi quas dare
co pt̃ fortuma nel auff̾re dñ locorũ
nouitate captus ut fit ogulosq curũ¬
ferens/ forte illos in quasdam dest̾pcões
geomet̾cus defroisset ex clamãs conso¬
latus est comites/ et bono aĩo esse aũssit
noq eñ desortis locis applicuisse. c̃̾nere
se lõiͫ uestigia/ inde opidũ retͣrog̾ssus.

Expanded text:
purpuram quam decorum generose mentis purpuram quam decorum generose mentis habitum facis; quod si faceres, tunc vere inopem nudumque te dicerem. Contra fortune impetum et inopie molestias nullo satis artificio tutus sum. Quid miraris? artificium tuum omne et arma quibus te tueri cogitas, in manibus hostis sunt; illa capulum tenet, in te cuspis obversa est. Si consilium queris, his omissis, age aliud, artibusque illis ingenium applica, in quibus fortuna ius non habet: non divitiis virtus, sed virtute divitie queruntur. Virtus una ars optima. Legisti ut ad litus Rhodium naufragio eiectus Aristippus, et ipse nudus inopsque rerum omnium, quas dare potest fortuna vel auferre, dum locorum novitate captus, ut fit, oculosque circumferens, forte illos in quasdam descriptiones Geometricas defixisset, exclamans consolatus est comites, et bono animo iussit esse, neque enim desertis locis applicuisse: cernere se hominum vestigia. Inde oppidum introgressus,
Abbreviated transcription (Latin):
fortuua est intll negat insi quod
ꝑmissũ noceat negatũ prosit iñ ͤ
Ceipit nͥchil quod hñisse dampno¬
sum. aunsisse utile sit non differt/
non ãpperat / non retialiit maliũ
non rugat frontem nec atollit
suꝑꝑtiłiũ ullii despicit milla de¬
stituit ullm fullit alliͥ ͤ feuit non
irascitur/ non ĩiuriatur. bna semꝑ
et ub̃iq est insi ꝙ magis magis¬
q degustatas dulcior indies et
qprnis conppectr fit pulthrior ut
sis igitu uerus dines ab hac poste
noi te fastidiet nec repellet ꝙͣuis
ex̾ceat difficiles habet ad dinis pͥmos.
cetera proua Iocunda facilia / semelaust
bbi ad illam ꝑnen̾is non sencies panꝑtatẽ¬
O Spoliat me oñub bonis meis
fortuna E fallit te opiõ malti cõe
mortaliũ nam ꝓft̃o non bomis et ut
bona permiẜmi. non tuis sed que tua
forsitan uulgi more credideras miror¬
q si non dũ intelligas aliena O
fortima me iidũ liquit acq ĩopem¬
S uirtus te uestiet ni respuis ac
ditabit iisi forte pluris aurũ et

Expanded text:
il negat, nisi quod et permissum noceat et negatum prosit; nichil eripit nisi quod habuisse damnosum, amisisse utile sit. Non differt, non improperat, non retrahit manum, non rugat frontem, non attollit supercilium, nullum despicit, nullum destituit, nullum fallit, non sevit, non irascitur, non mutatur, una semper et ubique est, nisi quod magis magisque degustata dulcior in dies, et propius conspecta fit pulchrior. Ut sis igitur verus dives, ab hac posce: non te fastidiet nec repellet, quamvis exerceat; difficiles habet aditus primos, cetera prona, iucunda, facilia. Semel vero ubi ad illam perveneris, non senties paupertatem. Spoliavit me bonis meis omnibus fortuna. Fallit te opinio, malum commune mortalium: nam profecto non bonis et, ut bona permiserim, non tuis, sed que tua forsitan vulgi more credideras; mirorque si nondum intelligis aliena. Fortuna me nudum liquit atque inopem. Virtus te vestiet, ni respuis, ac ditabit, nisi forte pluris aurum et
Abbreviated transcription (Latin):
nccĩa m̃istraret eñq digressuri q̃ re̾nt
quid ille nũciare domi uellet hoc bñ
Iussit nũciari eas opes filis ꝑandas
que naufrrigio non ꝑirent quas nec aua¬
ritinua nec brbana nec bellica tempe¬
stas eriperet/. pclare. O Rerñatq aĩ
iops sum B pͥmũ te expeditũ ⁊ ͫ
plane ĩopem te facit et muiserũ sod ut
tibi teq Irridencud demiq si amissas
opes cũ amissis tediis confecas lucꝰ¬
notͣtiascerte ut seciittatẽ sileam hmłita¬
tem sobrietatẽ Req̾em modestiã panꝑ¬
tatia comites si nichil allud illa secũ
bnude erat cause ut non fecenda mõ
essot sy oꝑtanda ymo et arcessanda
paupies / s iam satis sit maior em̃ ꝙͣ
crebrius latuẽtũ. adeo nchil inter. ho¬
mines panꝑtate melius / nichil odiosus¬
O pauperior sũ uitae B Etis le¬
cior in morte / nemo tam paupei. uixit ut
morions nollet uixisse pauperior

Expanded text:
ia ministraret; cunque digressuri quererent quid ille nuntiari domi vellet, hoc unum iussit, nuntiarent eas opes filiis parandas, que naufragio non perirent, quas nec maritima, nec urbana, nec bellica tempestas eriperet preclare. Rerum atque animi inops sum. Primum te expeditum, secundum plane inopem facit et miserum. Sed utium atque rodentium. Denique si amissas opes, cum amissis tediis conferas, lucrum voces. Certe, ut securitatem sileam, humilitatem, sobrietatem, requiem, modestiam paupertatis comites, si nichil boni aliud illa secum um liberat, abunde erat cause, ut non ferenda modo esset, sed optanda, immo etiam arcessenda pauperies. Sed iam satis sit. Maior enim quam crebrius lamentum, adeo nichil inter homines paupertate melius, nichil odiosius. Pauperior sum in vita. Eris letior in morte: nemo tam pauper vixit, ut moriens nollet vi
Abbreviated transcription (Latin):
nicões in mẽtom redeant᷑ quaꝵ alt̾a cuthõia.
cyednis est abta ait ille. orator est uir
louus distendi ꝑctus iste aut̃ nichil est ĩqͥt
aliud elafũcia insi copiose lognõs sapiã ex
hus uides ad orator̃ atq elopũat ecũam.
et bonctatõ et sapĩam exigi nec tñ sufficẽ̾

Expanded text:
in mentem redeant, quarum altera Catonis, Ciceronis est altera. Ille ait: “Orator est vir bonus dicendi peritus”; iste autem “nichil est” inquit “aliud eloquentia nisi copiose loquens sapientia”. Ex his vides ad oratoris atque eloquentie essentiam et bonitatem et sapientiam exigi nec tamen sufficere,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfcũ ost ẜ pleno atq ꝓft̃o iichil deest
deerit ant̾ multũ si p̾missa defueruit.
ex hat morͣli rectũ iter oñdit ad et̾nam
uitam Q uecam religionẽ deo grãs sum
adeptus B bene ais deo grãs / custodi bñ
illam ab erroribus a negligencia a pccĩa.
et sit lĩa sit hant assequtus es et in ea

Expanded text:
perfecta est. Pleno atque perfecto nichil deest; deerit autem multum, si premissa defuerint.ex hac mortalitate rectum iter ostendit ad eternam vitam. Veram religionem Deo gratias sum adeptus. Bene ais: “Deo gratias”. Custodi autem illam bene ab erroribus, a negligentia, a peccatis et sic habe, si hanc assecutus es et in ea
Abbreviated transcription (Latin):
sapĩe timor dm̃i nas id ip̃m tacitiõ in ꝓpħãis
cuiꝰ rei latancuis mõinit ĩstitucõnũ sadõ.
assiluat inquit ħͥmes eos qui cognou̾unt
dñi non tñ ab incuisibus demonũ titos
esse. bñt et  nc fato quid tem̾ una ĩquit
custodia pietas / et om̃ pius homo noqi de¬
moui pessimo noq fraco subiacet. deua¬
om̃ pñi libecat ab om̃i malo nãq unicũ
atis solũ bonũ est hom̃ib pietas qͥ sit
aut pietas oñdit alio loco hua nerbia pie¬
tas om̃ scia est dei cande̾̃q siñam ascle¬
pĩ in ẜmone quodẽ rogio latius ex¬
plicusse confiumat. uides ut obstinatissĩ
duo /pagaui mnołi ctũuolant nctatem.
tanta est ui uis ut et liugnas sepe hostiũ
ad se traliat/.

Expanded text:
Neque id ipsum tacitum in prophanis, cuius rei Lactantius meminit, Institionum II: affirmat, inquit, Hermes eos qui cognoverunt Deum non tantum ab incursibus demonum tutos esse, verum etiam ne fato quidem teneri. Una, inquit, custodia pietas. Et enim pius homo neque demoni pessimo neque fato subiacet; Deus enim liberat pium ab omni malo namque unicum atque solum bonum est hominibus pietas. Quid sit autem pietas ostendit alio loco his verbis: pietas enim scientia est Dei, eandemque sententiam Asclepium in sermone quodam regio latius explicasse confirmat. Vides ut obstinatissimi duo pagani nostram circumvolant veritatem? Tanta est veri vis, ut linguas sepe hostium ad se trahat. 14
Abbreviated transcription (Latin):
est et rapidum T haud ĩepte quidãstubi
atq improbi eloqũciam. furiosi gladio eqͥꝑat utiũ qr
clarũ est ẜ clarũ aͥd bacie dici᷑. clarua sol.
clarũ Incend̃ G prefulgidũ eloqͥñ est¬
B Et lugubres comete et infesti gladu.
ot hostiles galee fulgent/ ut fulgor elaq̃tie
gliõsus sit. sc̃ĩtitte et sapĩa temꝑem GCopia
eloquii ingena est ẜ. Si quid imaa mo¬
mẽsurũ non inficior adqͣn mutũ eẽ p̾stabi᷑t¬
G bloquẽtie suna est  Qatis clap̃cio parid

Expanded text:
rrens est et rapidum. Haud inepte quidam stulti atque improbi eloquentiam furiosi gladio equiparclarum est. Clarum aliquid varie dicitur: clarus sol, clarum incendium. Prefulgidum eloquium est. Et lugubres comete et infesti gladii et hostiles galee fulgent. Ut fulgor eloquentie gloriosus sit, sanctitate et sapientia temperetur. Copia eloquii ingens est. Si quidem iuncta momensuram non inficior; alioquin mutum esse prestabat. Eloquentie sa
Abbreviated transcription (Latin):
aulla ꝙꝙ̃ altõromi iudicio non cloqũtia ses
loquacitus illa fuit / ouẽ/ uus orator hoc
ꝙ si bonus et sapiens / pntabua ad oregorias laa¬
qui repe procatib atq ĩuecundis ubiorst.
siue hant ip̃am distendi ꝑiaã futia ed̾ falle¬
baris. luigne boluptiblitua/ et blorũd cpia
atq etꝭ ara q̃dam scelerttu᷑s piisq coiã
esse possunt id quod queꝵ bonoꝵ est non
om̃p quid. s paucissimoꝵ ita ut mali
om̃a huia landis exortes sint ad qͥͣ . ae ͫ¬

Expanded text:
— quamquam altiore iudicio non eloquentia, sed loquacitas illa fuit —. Verus enim orator, hoc potest. Quod si bonus et sapiens putabas ad oratorias lauqui sepe procacibus atque inverecundis uberior est, sive hanc ipsam dicendi peritiam satis esse, fallebaris: lingue volubilitas et verborum copia atque etiam ars quedam sceleratis piisque communia esse possunt; id quod queris bonorum est, non omnium quidem, sed paucissimorum, ita ut mali omnes huius laudis exortes sint, ad quam
Abbreviated transcription (Latin):
corpus ũoͫ promit l Ip̃m colli¬
ge ãcm et enormẽ sarcinã ma¬
gno nisu prefer/ et cogita sepe
celestia igemia ex loc faste cor¬
porre mollis erũꝑe / et miram
ad altitudiuẽ ꝑueierd Cor¬
poris ouere p̃grauor s Et si uni¬
ci nequeat natura om̃i tũ studio
enĩtere ut idies et uirib tuis
accedat aliquid et sarcine detra¬
E graus ingenii carditate cͫ D.

Expanded text:
corpus animum premit. Ipsum collicorpus animum premit. Ipsum collige animum, et enormem sarcinam magno nisu perfer, ac cogita sepe celestia ingenia ex hoc fasce corporee molis erumpere, et miram ad altitudinem pervenire. Corporis onere pregravor. Etsi vinci nequeat natura, omni tamen studio enitere, ut in dies et viribus tuis accedat aliquid, et sarcine detraDE GRAVIS INGENII TARDITATE At
Abbreviated transcription (Latin):
ingens est ¶ Non miror ꝙͣma ĩ
insibiles ar̃ii molles et ꝯstancia
hanc illi obice nnchil graue erit
miole corporra demergor s
agilitate montes emerge ⁊ illam
extenuare et excutẽ laborando
stude c̾cũ eundo res młtas et di¬
fficiles agendo ꝯx̾cicio mentis et
corporis exilio uoluptatũ pelle
occia arcesse negonia sperue libi¬
diues odi ĩerciam/ cutan ama
molliciem abice sectare duritiẽ
asꝑis delectare cibo potu accubitu
sessione Intencõe ꝓpetua sompno
bioni et sollicito P molle cor¬
porra laboro N alius qͣrio alius
alio laborat nulla sine labore
uita agitur. s quisq snũ nouit
alienũ deppicit ut ignorat O
Multũ corporee mollis excreuit¬
H. di homĩs nomen quod morle
est al. ab humo dicitur sic maxis̃
Nomo eris mlta humo olisitus.
non p̃t tñ sic celestem ñam terre¬
stris obruere q̃n assurgat insi se
surdam uirtin et male snadẽgre
credulam ꝑbeat uoluptati O graue

Expanded text:
ingens est. Non minor, quamvis ingens est. Non minor, quamvis invisibilis, animi moles et constantia; hanc illi obice, nichil grave erit. Mole corporea demergor. Agilitate mentis emerge, et illam extenuare ac discutere laborando stude, circumeundo, res multas et difficiles agendo. Exercitio mentis et corporis, exilio voluptatum, pelle otia, arcesse negotia, sperne libidines, odi inertiam, curas ama, mollitiem abice, sectare duritiem, asperis delectare, cibo, potu, accubitu, sessione, intensione perpetua, somno brevi ac sollicito. Mole corporea laboro. Alius contrario, alius alio laborat; nullius sine labore vita agitur, sed quisquis suum novit, alienum vel despicit vel ignorat. Multum corporee molis excrevit. Si hominis nomen, quod mortale est animal, ab humo ducitur, sic maxime homo eris, multa humo obsitus. Non potest tamen sic celestem naturam terrestris obruere; quin et assurgat, nisi se surdam virtuti, et male suadenti credulam prebeat voluptati. Grave
Abbreviated transcription (Latin):
stodus huc tibi adccim pele non
potest Et ad sũmã caue ne
aut ullo amꝙͣ uite tedio ita
mortem cogites ut occupare illam
tibi licctũ p̃ntes/ aut ulło grndio
ita non cogites ait ĩcantũ illa
ci ͫ ĩproisa deiciat
Rais sũ corpore S q̃ri¬
posses si ut uolut̾s ad
uolatũ. non ut un. ad u¬
tuteni natus esses O Graue
corpus est et sm habile E hauc
q̃ relam crostrs dimitte aut eso¬
potu si uł ꝑ artũ c̾culũ flecti
nol ꝑ furem aereũ labi nequis
quid ad Rem ito cũ ueris bomis
gressu sobrio gestus ac faltus
ystrionu supar sapientom uct ĩ
Iactibus ac in uerbis. sic ĩ ĩcessu
granctas decet ac modestiat
Tram corpore saR hec gra¬
uedo una comitũ senectutis õẽ
solet no qui illam admiserit
haut excludat ꝙͣuis int̾dũ non
ecatis s nature comes ĩuẽĩatur
uudo fit ut et iuuenes graues
et sonculos agiles uideu̾ũꝰ / ce¬
terũ et si gram sub corpore sepe
annꝰ leuia. et sus leu grania
asꝑnanda est u Moles corporis

Expanded text:
t, huc tibi aditus patere non potest.” Et, ad summam, cave ne aut ullo unquam vite tedio ita mortem cogites, ut occupare illam tibi licitum putes, aut ullo gaudio ita non cogites, ut incautum illa animum improvisa deiciat. ravis sum corpore. Queriposses, si ut volucris ad volatum, non ut vir ad virtutem natus esses. Grave corpus et inhabile est. Hanc querelam Roscio dimitte atque Esopo. Tu, si vel per arctum circulum flecti, vel per funem aerium labi nequis, quid ad rem? ito cum viris bonis, gressu sobrio: gestus ac saltus histrionum sunt. Sapientem ut in actibus, utque in verbis, sic in incessu gravitas decet ac modestia. Gravi corpore sum. Hec gravedo una comitum senectutis esse solet, ne qui illam admiserit, hanc excludat, quamvis interdum non etatis, sed nature comes inveniatur. Unde fit ut et iuvenes graves et seniculos agiles videamus. Ceterum, etsi gravi sub corpore sepe animus levis, et sub levi gravis pernenda est. Moles corporis