comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
affectu honoreut diuinum
nuiut iumenror caritatis¬
¶ Ded neuro est qui in dũi
se fateatur usurgere insur¬
gunt tamien plurum et iam
ista palam fiuiint intrauit
autiochus sanctificacionem cũ
suꝑꝰ et hoc quidem faciunt nuil¬
ti. ¶ Ozias quem litere irre¬
fragabiles iustum in multis
fuisse comnemorant mortue
iacharia sacerdote cui cognoniẽ
fuit intelligeus ordinem sa¬
cerdotalem non tam pie ꝙͣ
audacter inuasit. Et recla¬
mantibus leuit nonue tu es
ozias rex et non sacerdos au¬
dire contempsit statiuiqz lepͣ
partem illam corporis eus
iuasit quam sacerdos ex lege
inprecacionem ꝓpheticani
facies eius Iguonunua reple¬
retur. ¶ Rex quidem notus
est et ex coeuis regibus et eo
maxune ꝙ anno mortis eius
uatus est rouiulus a quo ge¬
nus est romanorum fiuitan¬
tur plurmu oziam sacerdotalia
presumentes sed lepram eius
paucissum erubescunt. ¶ Płũ¬
res tamen sequuntur antio¬
chum qui non cum deuocõe
ut offerct uice sacerdotis scã

Expanded text:
affectu, honorem divinum affectu, honorem divinum minuit immemor charitatis, Sed nemo est qui in Deum se fateatur insurgere, insurgunt tamen plurimi, et jam ista palam fiunt. Intravit Antiochus in sanctificationem cum superbia, et hoc quidem faciunt multi. Ozias, quem litterae irrefragabiles justum in multis fuisse commemorant, mortuo Zacharia sacerdote, cui cognomen fuit intelligens, ordinem sacerdotalem non tam pie quam audacter invasit, et reclamantibus Levitis, Nonne tu es Ozias rex, et non sacerdos? audire contempsit. Statimque lepra partem illam corporis ejus invasit, quam sacerdos, ex lege, imprecationem propheticam, facies ejus ignominia repleretur. Rex quidem notus est, et ex coaevis regibus, et ex eo maxime, quod anno mortis ejus natus est Romulus, a quo genus est Romanorum. Imitantur plurimi Oziam, sacerdotalia praesumentes, sed lepram ejus paucissimi erubescunt. Plures tamen sequuntur Antiochum, qui non cum devotione, ut offerat vice sacerdotis, sancta
Abbreviated transcription (Latin):
cipis officium iudicare eius
enum est circiure nuitilia et
ea uel delere uel reuocare ad
frugem et quod iuiquum de¬
prehendit excludere a suis fi
nibus ut sibi aduersus hostes
procedat uitoria defertur ho¬
tior dum recusat legi tame
suhicit quos a iugo seruitutis
absoluit. ¶ Patri filioru
successinus defertur houor ct
Ille dñi ualuit honorari quis
eorum recte huic assinuilabr
qui fas nefasqz consiuidunt
et uersantur in laboribus et
erumpius ut filios possint
nou tam honoris ꝙͣ rapine
et iniquitatis habere heredes¬
¶ Quis est enun qui legem
dei et iusticiã euis que in so¬
la caritate consistit filiis an¬
teponat qui amat inquit
patrem aut matrem aut
silios plusꝙͣ me non est me
dignus et profecto qui tran¬
sitoria xp̃o pponunt ipsis
transitorus cicius trauseunt
nec eorum ꝑpetuatur gloria
apud quos post poitus aliis
xp̃s inanet inglorius ergo
casum tuneat princeps qui
liberorum aut carius motus

Expanded text:
cipis officium indicare. Ejus cipis officium indicare. Ejus enim est circumire inutilia, et ea vel delere, vel revocare ad frugem, et quod iniquum deprehendit, excludere a finibus suis, ut sibi adversus hostes procedat victoria. Defertur honor dominii, et recusat: legi tamen subjicit, quos a jugo servitutis absolvit. Patri filiorum successurus defertur honor; at ille Deum maluit honorari. Quis eorum recte huic assimilabitur, qui fas nefasque confundunt, et versantur in laboribus et aerumnis, ut filios possint non tam honoris quam rapinae et iniquitatis habere haeredes? Quis est enim qui legem Dei, et justitiam ejus, quae in sola charitate consistit, filiis anteponat? Qui amat, inquit, patrem aut matrem, aut filios plus quam me, non est me dignus . Et profecto qui transitoria Christo praeponunt, ipsis transitoriis citius transeunt: nec eorum perpetuatur gloria, apud quos, postpositis aliis, Christus manet inglorius. Ergo casum timeat princeps, qui liberorum aut carnis motus
Abbreviated transcription (Latin):
indebito seruitutis ugo intunt᷑
opprimere non uideo uͥ forte ea
de causa potenciam appetant ui
tormenta iuiserie potenter ie¬
rant si enum reg̾e̾ tantum appe¬
terent nou doiiuari ouuis
officii mecientes uequaꝙͣ̃ tanta
currerent auiditate. ¶Polun¬
tas enm regentis de lege dei
peridet et nou p̾udicat liber¬
tati at tỹrampni uoliuitas
concupiscencie seruit et legi re¬
lucians que libertatem fouer
cuiii serius fugum seruitutis
couatur im pouere docet ħ scͥp¬
tura cui contraire nou licet
dixerunt ouiues uiri Isrlis ad
gedeon. ¶ Domuiare nr̃i tu
et filius tius et silus filii tui
quia liberasti nos de manu
madian quibus ille ct non
domunabor ur̃i neqz doiua¬
bitur in uos filius meus sed
dominabitur domiius dixitq
ad cos unam peticionem postu¬
lo a uobis date michi maures
ex preda ur̃a uideor michi in
huius habere facie quod dixera
uitueri. ¶Dam gedeon qui
interpretatur circuiens inutile
uel temptacio iniquitatis eoꝵ
nomine et uerbis uidetur pͥn¬

Expanded text:
indebito servitutis jugo nituntur opprimere, non video, nisi forte ea de causa potentiam appetant, ut tormenta miseriae potenter ferant. Si enim regere tantum appeterent, non dominari, onus officii metientes, nequaquam tanta currerent aviditate. Voluntas enim regentis de lege Dei pendet, et non praejudicat libertati. At tyranni voluntas concupiscentiae servit, et legi reluctans quae libertatem fovet, conservis jugum servitutis conatur imponere. Docet haec Scriptura, cui contraire non licet. Dixerunt omnes viri Israelis ad Gedeon: Dominare nostri tu, et filius tuus, et filius filii tui, quia liberasti nos de manu Madian. Quibus ille ait: Non dominabor vestri, nec dominabitur in vos filius meus, sed dominabitur Dominus. Dixitque ad eos: Unam petitionem postulo a vobis, date mihi inaures de praeda vestra . Videor mihi in hujus litterae facie, quod dixeram, intueri. Nam Gedeon qui interpretatur circumiens inutile, vel tentatio iniquitatis eorum, nomine et verbis videtur prin
Abbreviated transcription (Latin):
trahat. quem audit a domno
¶ Plane in iusensibilem
principis statuam. quicqmͣ pꝰ¬
sumere, quaudoq cruuen
extitit mauestatis. Et morte
accerbissima prout ueterib
placuit pumendrun. Quis
ergo in ymaginiem dei. qui
est panceps malicia p̾ sume¬
te iupuue offendit. ꝓuide cõ¬
siliosissimum. est Illud sapien¬
tis in cogitacione tua regi
non detrahas. Et in secreto
cubiculi tu ne maledixeris
dunti. quia aues celi portabũt
uocem suam. Et qui habet pen¬
nas amiuuciabit sentencia
¶Nũquid gͦ quicꝙͣ licebit in
ope aut uerbo cũ et ipã cogita ͦ
cubiclĩqz secretũ et cordis sina¬

Expanded text:
trahat ei, quem audit a Domino trahat ei, quem audit a Domino ? Plane in insensibilem principis statuam quidquam praesumere, quandoque crimen exstitit majestatis, et morte acerbissima, prout veteribus placuit, puniendum. Quis ergo in imaginem Dei, qui est princeps, malitia praesumente impune offendit? Proinde consiliosissimum est illud Sapientis: In cogitatione tua, regi non detrahas, et in secreto cubiculi tui ne maledixeris diviti, quia aves coeli portabunt vocem tuam, et qui habent pennas annuntiabunt sententiam . Nunquid ergo quidquam licebit in opere, aut verbo, cum et ipsa cogitatio, cubiculique secretum, et sen
Abbreviated transcription (Latin):
n cus. ini egenos in copiosos fru¬
galior, cum uirtutes preno
et uĩcia equa penarpin tance
renuinereu, cum iusticia usq¬
quaqz anbulat autꝰ eniu. Et
ponit .in. ura pridentist alido¬
nruii qu uir tutum gressus. suos¬
¶ Equiden sic petitua cclum
nt nou serai ossam olippu
summaqz ꝑelliacus sydera tan¬
git apex. ¶Inquit sapiencia.
Ne gloriosus appareas coram
rege. nec in loco magnorum
steteris. Eoq spectat sapiẽtis
edictum ui quisquis non hu¬
iuilia tur in facie principis mue¬
rita confusione obductus glia
quam usur pauit diguus eit
spoliari. ¶ Honorum si quide
distributor est. et duni recte
iuinistrat principatum penes
eum est per petua dispensacõ
munerum. ¶ Recte quidei
niustrat cum eo presidente
letentur populi et in regno
equitatis tocius terre latitudo
exultant perpetua inꝙͣ. quia
ut scriptum est. rex qui udicat
in ueritate pauperes throuus
eus in eternum fundabi tur
¶ Quis ergo ei houorem de¬

Expanded text:
cus in egenos, in copiosos frucus in egenos, in copiosos frugalior; cum virtutes praemio, et vitia aequa poenarum lance remunerat, cum justitia usquequaque ambulat ante eum, et ponit in via prudentiae, aliarumque virtutum, gressus suos. Equidem Sic petitur coelum, non ut ferat Ossan Olympus, Summaque Peliacus sidera tangat apex. Inquit Sapientia: Ne gloriosus appareas coram rege, et in loco magnorum ne steteris . Eoque spectat sapientis edictum, ut quisquis non humiliatur in facie principis, merita confusione obductus, gloria quam usurpavit, dignus est spoliari. Honorum siquidem distributor est, et dum recte ministrat principatum, penes eum est perpetua dispensatio munerum. Recte quidem ministrat, cum eo praesidente, laetantur populi, et in regno aequitatis totius terrae latitudo exsultat. Perpetua, inquam, quia, ut scriptum est, rex qui judicat in veritate pauperes, thronus ejus in aeternum firmabitur . Quis ergo honorem de
Abbreviated transcription (Latin):
in scaudalum. sed ita conte¬
rantur ut in extermmo unius
uumersorum incolumitas ꝓ¬
curetur. Cui unqm parcet qu
etiam in occlos suos seuire pre¬
cpitur. utiq uec auris nec
lingua aut si quid aliud in
corpore rei publice degit secu¬
rium est si insurgat in aiam
ob graciam cuius ipi occuli
essoduntilr. Cum auteni deus
osfenditur ab uiu crumiun
aui ecc̃a conculcatur tocuis
anune periclitatur salus. Quõd
ita alienum est ab osficio prin¬
cipis ut quocieus ista ꝓuem¬
uui in re publica aut omiuo
sentire credatur princeps. aut
doriure aut in diuer sorio eẽ
dol eminet uniuersis ut cuucta
indeat et dimdicet uiiner sa
solem alterum principem ee
credo. ¶ Recte utiqz facit cum
Iquauinu fucos pecus a prese¬
pibus arcei qui aluearia spo¬
liant ¶ Et quicquid est dulce
ebibunt aut asportant . ¶ Recte
facit cumi ecclesie ꝓmorient cul¬
meu cum religionis dilatat
cultimntum super hos hinuli¬
at etrexalipt humiles mumisi¬

Expanded text:
in scandalum, sed ita contein scandalum, sed ita conterantur, ut in exterminio unius, universorum incolumitas procuretur. Cui, inquam, parcet, qui etiam in oculos suos saevire praecipitur? Utique nec auris, nec lingua, aut si quid aliud in corpore reipublicae degit, securum est, si insurgat in animam, ob gratiam cujus ipsi oculi effodiuntur. Cum autem Deus offenditur abusu criminum, aut Ecclesia conculcatur, totius animae periclitatur salus. Quod ita alienum est ab officio principis, ut quoties ista proveniunt in republica, aut omnino non sentire credatur princeps, aut dormire, aut in diversorio esse. Sol eminet universis, ut cuncta videat, et dijudicet universa. Solem alterum, principem esse credo. Recte utique facit, cum Ignavum fucos pecus a praesepibus arcet. qui alvearia spoliant, et quidquid dulce est ebibunt, aut asportant. Recte facit cum Ecclesiae promovet culmen, cum religionis dilatat cultum, cum superbos humiliat, et exaltat humiles, munifi
Abbreviated transcription (Latin):
pretacio ut uicium intelliga᷑
quod honeste ferri pi et religioe
incoliumi uicia eium slagiciis
leuiora sunt. Et sunt nonnul¬
la que nou ferci licet. aut qͥ
fideliter ferri non possunt.¬
¶ Ex causa fornicacioiis li¬
center diuertit conuux a
coniige et pluiqz patronu
est turpitudiuis qui crimen
celat uxoris inde est forte. Qui
adulteram retiuet stultus et
impius est. hec autem in me¬
chia corporali et spirituali qd̾¬
ad ad eque optinent. Et si de¬
terior sit spiritualis et studio¬
suis declinenda. ¶ Simliter
et in membrorum compagine
ferendi aut tollendi uarrois
est regula adiictenda. nam
quin membra curari opporte¬
at nemo ambigit. siue in so¬
mento olei sine in austeritate
uini quod samaritanus infũ¬
dit uuluerato procedat cura¬
liquet quod scriptum est. Si
occulus tuus uel pes scandali¬
Doc in membris omnibus p̾li¬
cipi arbitror obseruandum
ut nou modo eruantur absci¬
dantur et ꝓcul eici autur si
fidei aut publice saluti deutur

Expanded text:
pretatio, ut vitium intelligatur, pretatio, ut vitium intelligatur, quod honeste ferri potest, et religione incolumi. Vitia enim flagitiis leviora sunt, et sunt nonnulla quae non ferri licet, aut quae fideliter ferri non possunt. Ex causa fornicationis licenter divertit conjux a conjuge, et plerumque patronus est turpitudinis, qui crimen celat uxoris. Inde est forte: Qui adulteram retinet, stultus et impius est . Haec autem in moechia corporali et spirituali, quoad aliquid, aeque obtinent, etsi deterior sit spiritualis, et studiosius declinanda. Similiter et in membrorum compagine, ferendi aut tollendi Varronis est regula admittenda. Nam quin membra curari oporteat, nemo ambigit, sive in fomento olei, sive in austeritate vini, quod Samaritanus infundit vulnerato, procedat curaliquet, quod scriptum est: Si manus tua, vel pes tuus scandaliHoc in membris omnibus principi arbitror observandum, ut non modo eruantur, abscindantur, et procul ejiciantur, si fidei aut publicae saluti dentur
Abbreviated transcription (Latin):
hiis inspectis et ne quisꝙ̃ me
ipiũ calumpinetur in aliqͦ
aduersus auctoritate i prin¬
ciꝑis quippiam presumpsisse¬
¶ Dici solet quia sune lesione
remouitur robur a subere sz
multo equius et cicius leditur
Quisquis obsequiuni inembro¬
rui se iungit a capite uige¬
at semper excellencia capitis
quia in eo tocius corporis con¬
sistit salus. ¶ Darro in satira
que mampea inscribitur. Et
de officio matrimonii institu¬
ta est. ait. uicium conuigis
auit tollendum est aut feren¬
dum. Qui tollit uiciuni com¬
modiorem conuigem prestat
Qui fert se ipsum efficit me¬
liorem sit principis et subiec¬
torum iicia aut ferenda sunt
aut tollenda. hornin quippe
confederacio affectum con¬
iugn aut equat aut precedit¬
¶ Sed et ipã uarronis uer ba
ferre et tollere lepide quidem
composita sunt apparet aute
quia tollendi nomen corret¬
tiois est nota. ¶ Constat
equidem eius ee sentenciar
ut feratur quod tolli non p̃i
hoc tamen fidelis adicit inter¬

Expanded text:
his inspectis, et ne quisquam me his inspectis, et ne quisquam me ipsum calumnietur in aliquo adversus auctoritatem principis quidpiam praesumpsisse. Dici solet, quia sine laesione removetur robur a subere: sed multo aequius et citius laeditur, quisquis obsequium membrorum sejungit a capite. Vigeat semper excellentia capitis, quia in eo totius corporis consistit salus. Varro in Satyra quae Menippaea inscribitur, et de officio matrimonii instituta est, ait: Vitium conjugis aut tollendum est, aut ferendum. Qui tollit vitium, commodiorem conjugem praestat: qui fert, se ipsum efficit meliorem. Sic principis et subjectorum vitia, aut ferenda sunt, aut tollenda. Horum quippe confoederatio affectum conjugis aut aequat, aut praecedit. Sed et ipsa Varronis verba, ferre et tollere, lepide quidem composita sunt. Apparet autem quia tollendi nomen, correctionis est nota. Constat ejusdem ejus esse sententiam, ut feratur, quod tolli non potest. Hoc tamen fidelis adjicit inter
Abbreviated transcription (Latin):
et nomen heredis. ¶Micior
enum circa eas debet ẽẽ suia
sane predcorum recuperata dote
si in ea coudicione suit ut que
a uiris titulo donacioiis accepe¬
runt filiis debeaut reseruare tpre
quo usus sructus ab sumitur
omma ea fisco nr̃o se relicturas
ẽẽ cognoscant que iux̃ legemi
filiis debebantur falcidici. etia
ex hiis rebus filiabus tantum
non etiami filiis deprtetur. Id
quod de predictis eorumq filiis
cauimus. etiam de satellitibz
ꝯsciis ac ninistris filiisq eoꝵ
sunili seueritate censemus. saue
si quis ex hiis in exordio mite
factionis studio uere laudis ac¬
census ip̃e prodiderit factionẽ
Et p̾uno a nobis et honore do¬
nabitur is uero qui usus fuerit
factione si tamen in ncognita
adhuc consiliorum archauci
patefecerit ab solucõe tantum
et uenia digim ⁊ habebitur
ec quidem
de multis excerpta de sincera
uena iuris pr̃ti oprisculo cu¬
ram inserere quo et uris ig¬
nari a maiestatis crimine
se ipsos louguis amouerent

Expanded text:
et nomen haeredis. Mitior et nomen haeredis. Mitior enim circa eas debet esse sentesane praedictorum recuperata dote, si in ea conditione fuerint, ut quae a viris titulo donationis acceperunt, filiis debeant reservare, tempore quo ususfructus absumitur, omnia ea fisco nostro se relicturas esse cognoscant, quae juxta legem filiis debeantur. Falcidia etiam ex his rebus filiabus tantum, non etiam filiis deputetur. Id quod de praedictis, eorumque filiis cavimus, etiam de satellitibus consciis ac ministris, filiisque eorum simili severitate censemus. Sane si quis ex his in exordio initae factionis, studio verae laudis accensus, ipse prodiderit factionem, et praemio a nobis et honore donabitur. Is vero qui usus fuerit factione, si tamen incognita ad haec consiliorum arcana patefecerit, absolutione tamen et venia dignus habebiturHaec quidem pauca de multis excerpta, de sincera vena juris, praesenti opusculo curavi inserere, quo et juris ignari, a majestatis crimine se ipsos longius amoverent
Abbreviated transcription (Latin):
ut poie maiestatis reus gladio
feriatur ouiuibus eius boius
sisco ur̃o addictis filii uero eius
quibus uitam imperatoria spe¬
cialiter leuitate concedimus pa¬
teruo enum debent ꝑire supplicio
in quibus paterii hoc est heredi¬
tarii crumius exempla metu¬
tur a materua uel a uita omi
etiam ꝓximorum hereditate ac
successione habentur alieni te¬
stanientis exͣueorum uichil
capiant. ¶ Sint ꝑpetuo egentes
et pauperes infanna ess semꝑ
paterua conutetur ad ruillos
binꝙͣ honores ad nulsa prsus
sacrainenta peruemant suit
postremo tales ut his perpetua
egestate sordentibus sit et mors
solacium. et iuita supplicium¬
¶ Demqz iubxuius etiam eos
uotabiles ee sine uenia qui
pro talibus pͥmꝙͣ apud nos
interuetre temptaueruit ad
filics sane eorui quolz nn̾o
fueruit falcidiam tamen ex
boius niris siue testata suie
intestata deffecerit uolumus
peruenire ut habeant pocus
mediocrem filie alimoniam
ꝙͣ integrum emolumentum

Expanded text:
ut majestatis reus gladio ut majestatis reus gladio feriatur, omnibus bonis ejus fisco nostro addictis. Filii vero ejus, quibus vitam imperatoria specialiter lenitate concedimus paterno enim debent perire supplicio, in quibus paterni, hoc est haereditarii criminis exempla metuuntur a materna vel avita, omnium etiam proximorum haereditate ac successione habeantur alieni, testamentis extraneorum nihil capiant. Sint perpetuo egentes et pauperes, infamia eos semper paterna comitetur. Ad nullos unquam honores, ad nulla prorsus sacramenta perveniant. Sint postremo tales, ut his perpetua egestate sordentibus, sit et mors solatium, et vita supplicium. Denique jubemus etiam eos notabiles esse sine venia, qui pro talibus unquam apud nos intervenire tentaverint. Ad filias sane eorum, quotlibet numero fuerint, falcidiam. Tantum ex bonis matris, sive testata sive intestata defecerit, volumus pervenire; ut habeant potius mediocrem filiae alimoniam, quam integrum emolumentum
Abbreviated transcription (Latin):
possibile est impossibile. ¶ Pre¬
terea qui beueficium abeo cuius
fidelis est possidet. gerendis eius
auxilium et consilum debet¬
¶ Unde quantum om dounno
debetur sole clarius lucet si tan¬
tum debetur hiis quibus sola
sidelitate tenenuir astricti sed
et pena huius criminus tanta¬
est ut non facile crediderun
nec a dounius insulaxum qui
srequencius tyraundem indu¬
unt senerius quippiam excogi ͭ¬
posse. ¶ Et ne a tyramiorum
seincia pene seueritas ꝓcessisse
credatur. Ipsius modestissum
iuris uerba pro parte posuimꝰ¬
¶ Aut ergo. Quisquis cum
militibus uel cum priuatis
uel barbaris etiam scelestã
mierit sactionem aut facino¬
ris ipius susceperit sacramen¬
tum uel dederit de nece etiã
siluis et consistorio nr̃o inier¬
sunt. Senatorum etiam uã
et ipsi pars corporis nr̃i sunt
uel cumslibet postremo qui
nobis militat cogitanerit ea¬
dem eium seueritate uolinita¬
tem sceleris que esfectum pu¬
uiri iuira uolueriut. Ipe quide

Expanded text:
possibile est, impossibile. Praepossibile est, impossibile. Praeterea qui beneficium ab eo, cujus fidelis est, possidet, gerendis ejus auxilium et consilium debet. Unde quantum omnium Domino debeatur, sole clarius lucet, si tantum debetur his, quibus sola fidelitate tenemur astricti. Sed et poena hujus criminis est tanta, ut non facile crediderim, nec a dominis insularum, qui frequentius tyrannidem induunt, severius quidpiam excogitari posse. Et ne a tyrannorum saevitia poenae severitas processisse credatur, ipsius modestissimi viri verba pro parte posuimus. Ait ergo: Quisquis cum militibus, vel cum privatis, vel barbaris etiam scelestam inierit factionem, aut factionis ipsius susceperit sacramentum, vel dederit, et de nece etiam siliis et consistorio nostro intersunt, senatorum etiam, nam et ipsi pars corporis nostri sunt, vel cujuslibet postremo qui nobis militat, cogitaverit eadem enim severitate voluntatem sceleris, qua effectum puniri jura voluerunt ipse quidem
Abbreviated transcription (Latin):
uantur. uel ex amicis hostes rei¬
publice fuuit. cuius ue dolo
malo opera factum erit. quo
magis obsides peccuma deutur
aduersus rem publicam quo
ninus etiam gens exͣnee re¬
gioius rei publice obtemꝑet
fecerit. ĩ tem qui ssessum
in iudicio reum ꝓpter hoc mu
incula comectumi emserit. Et
in hunc modum plurima q̃
longrn aut ampossibile est
euarrare. ¶ Ded quia forͣ
fidelitatis in eo pre ceteris ser¬
uari oportet. pauca sunt ex
quihus quid non liceat com¬
modissune colligi pot. ¶Nec¬
cessarn namqz contrariui
mipossibile est et ei quod opor¬
cet fieri sola illicua contradi¬
cunt. Exigit auteni fidelitatis
forina quia nccio sidei siuit
userta incolume tutum. ho¬
uestum. utile. facile. possibile
ne cui fidelitate tenemur aste¬
ti incolumitatem ledaius
corporis aut municiones quibz
tutus est detrahanius aut p̾¬
sumanius commictere. unde
houor aut Illius utilitas ii¬
nuatur sed neq io quod facile
est difsicile fieri licei. aut quod

Expanded text:
vantur, vel ex amicis hostes reivantur, vel ex amicis hostes reipublicae fiunt: cujusve opera, dolove malo factum erit, quo magis obsides pecunia dentur adversus rempublicam, quo minus etiam gens extraneae regionis reipublicae obtemperet, fecerit. Item qui confessum in judicio reum, et propter hoc in vincula conjectum, emiserit, et in hunc modum plurima, quae longum, aut impossibile est enarrare. Sed quia formam fidelitatis in eo prae caeteris servari oportet, pauca sunt ex quibus quid non liceat, commodissime colligi potest. Necessarii namque contrarium, impossibile est, et ei quod oportet fieri, sola illicita contradicunt. Exigit autem fidelitatis forma, quae necessario fidei sunt inserta, incolume, tutum, honestum, utile, facile, possibile. Ne cui fidelitate tenemur astricti, incolumitatem laedamus corporis, aut munitiones quibus tutus est detrahamus, aut praesumamus committere; unde honor aut illius utilitas minuamur: sed neque id quod facile est, difficile fieri licet; aut quod
Abbreviated transcription (Latin):
questione sed et milites qui alias
causas deffendere uon possunt
nam qui pro pace excubant ma¬
gis magisqz ad hanc excusacoe
admictendi sunt. ¶ ¶nam cõ¬
iuracioneui sergii catheline in¬
nlia mulier detexit. Et marcum
tulli consulemi in indiciũ
eius instruxit. Tormentis qͥde
subdendi sunt si hoc raco nec¬
cessitatis aut utilitatis indu¬
cat. qui triuums eius rei ee
credinitur. cum Illis quorimi
consilio atq instuictu ad accu¬
sacionem uisi sunt accessisse
ut ab ouinibus ꝯmissis esciis
uidicta possit iustituta repor¬
tari. ¶Sunt autem plur mia
que maiestatis uiformant cri¬
men ¶ut si de morte p̾ncipis
tractetur. aut magratuũ aut
aria quis contra patriam tu¬
serit. aut relito principe de pu¬
blico bello prosugerit aut cou¬
citatum in sedicionem aduer¬
sus rem publicaui sollicitaue¬
rit populum. cuius ue opera
dolo malo hostes populi reiqz
publice comecitu. armis. telis
peccuma qua ue alia re adiu¬

Expanded text:
untur; sed et milites, qui alias untur; sed et milites, qui alias causas defendere non possunt. Nam qui pro pace excubant, magis magisque ad hanc accusationem admittendi sunt. Servi jurationem Sergii Catilinae Julia mulier detexit, et M. Tullium consulem in judicium ejus instruxit. Tormentis quidem subdendi sunt, si hoc ratio necessitatis, aut utilitatis inducat, qui criminis ejus rei esse creduntur cum illis, quorum consilio atque instinctu ad accusationem visi sunt accessisse, ut ab omnibus commissis consciis vindicta possit instituta reportari. Sunt autem plurima, quae majestatis informant crimen, ut si de morte principis tractetur, aut magistratuum, aut arma quis contra patriam tulerit, aut relicto principe de publico bello profugerit, aut concitatum in seditionem adversus rempublicam sollicitaverit populum: cujusve opera, dolove malo, hostes populi, reique publicae, commeatu, armis, telis, pecunia, quave alia re adju
Abbreviated transcription (Latin):
quos uemo conuenit in bite
liberentur sed coniuit᷑ mortne
illoruut damupuatar memoria
et roua successoribus aufera¬
tur. ¶ Nam ex quo coleran¬
siium quis consilium cepit
ex inde quod̃ modo sua mente
punitus est ex quo quis tale
crunen coutraxit. neqz alieua¬
re neqz uianu mictere posse
coustat nec ei soluere uire de¬
bitorem. samosi quoqz qui alias
ius accusandi non habent suie
serui quoqz dominos licenter de¬
ferunt. et liberti patronos. hoc
tanien crimen a iudicipus no
in occasionent ob pͥncipalis ma¬
iestatis ueneracionem haben¬
dum est. sed in ueritate naut
et specicinida est persona an po¬
tuerit facere et an fecerit. an
cogitauerit. et an anteqmͣ hoc
p̾summpserit sane mentis fu̾it
nec lubricum lingne ad penã
facile trahendum est. ¶ Queꝙͣ
eum temerarii peua suit digmi
tamen et illis parcendum est
si non tale sit delicum quod
uel ex scriptura legis descendat
ues quod ad exemplum legis
uuidicaidum est ¶ Audiuntur
et mulieres illese maiestati-

Expanded text:
quos nemo convenit in vita, liberentur. Sed convictis mortuis illorum damnatur memoria, et bona successoribus auferuntur. Nam ex quo sceleratissimum quis consilium cepit, exinde quodam modo sua mente punitus est. Ex quo quis tale crimen contraxit, neque alienare, neque manumittere posse constat, nec ei solvere jure debitorem. Famosi quoque, qui alias jus accusandi non habent, sine Servi quoque dominos licenter deferunt, et liberti patronos. Hoc tamen crimen a judicibus non in occasionem ob principalis majestatis venerationem habendum est, sed in veritate. Nam et spectanda est persona an potuerit facere, et an fecerit, an cogitaverit, et an antequam hoc praesumpserit, sanae mentis fuerit. Nec lubricum linguae ad poenam facile trahendum est: quanquam enim temerarii poena sint digni, tamen et illis parcendum est, si non tale sit delictum, quod vel ex scriptura legis descendat, vel quod ad exemplum legis vindicandum est. Audiuntur et mulieres in laesae majestatis
Abbreviated transcription (Latin):
quidem quod magis affetat
auinius ut curialibus cedeus
nugis illis quibus placent
faciani locum. ¶Nam ut de
aliis taceam nou pũt ferre
quirites guatonis. qui sibi
nis aictum credunt. dum cͥs re¬
stiterit cuius occulos non ob¬
ducant ad tenebras reproba¬
to oleo peccatoris. ¶Quod si
quis effugerit. non tam gua¬
tonis ꝙ principalium uirorum
ceusetur hostis. ualeat ergo cu¬
ria cumi tollerabilibus iuigis
duni guatonicorum factio abeat
semper in malain rem. Et
fiant iugiter nouissuma illiꝰ
deteriora poribus. Ceteros dies
siuis expectat et ocuimi. et si in¬
fecundi pectoris angustia et
oris ariditas infacundi non
habeat peues se quod possit om¬
nibus imꝑtiri. ¶Tu quaudo
ambiciosos et inuidos ceterosq
domi nre latentes egredi uelis
si tamen premissi libelli pla
aggrediendi sant pariter.
nec posset ꝯsertus eorum
cuueus facile expugnari. cũ
nec ipẽ cohortes leuiter in mi¬
merum cadant. non inͥ. si .c.
ligue suit. oraqz centum

Expanded text:
quidem quod magis affectat quidem quod magis affectat animus, ut curialibus cedens nugis, illis quibus placent, faciam locum. Nam, ut de aliis taceam, non possum ferre Quirites Gnathones, qui sibi nil actum credunt, dum aliquis restiterit, cujus oculos non obducant ad tenebras, reprobato oleo peccatoris. Quod si quis effugerit, non tam Gnathonis, quam principalium virorum censetur hostis. Valeat ergo curia cum tolerabilibus nugis, dum Gnathonicorum factio abeat, semper in malam rem, et fiant semper novissima illius deteriora prioribus. Caeteros dies suus exspectat, et otium, etsi infecundi pectoris angustia, et oris ariditas infacundi non habeat penes se, quod possit omnibus impartiri. Tu quando ambitiosos, et invidos, caeterosque, domi nostrae latentes, egredi velis, si tamen praemissi libelli placaggrediendi sunt pariter, nec posset consertus eorum cuneus facile expugnari, cum nec ipsae cohortes leviter in numerum cadunt. Non mihi si centum linguae sint, oraque centum,
Abbreviated transcription (Latin):
nere diciuit et faciunt ꝓe lra
doleutibus ex ammo sic derisi¬
or uero plus saudatore moͬ
nequiciam detestantur a quibz
Et si uou sit laus quesita
nichilomimius oblacta delectat¬
¶ Istis dum ueritati insisto
ne quaꝙͣ placere possum. sed
nec ob eornui graciam dignor
uon adquiescere ueritati.
¶Nou est tamien ꝙ michi
possuit opponere nͥ ꝙ michi
et iilis nou conuernt. Et ꝙ
interdum alicui amnicorunt
dumi in manibus eorum la¬
bitur in aure suggero ne te
decipiant quasi sub uulpe
latentes. ¶ Dñ quidem mi¬
peratores sunt curialium iui¬
gatorum. quorum si urui
offenderis omnibus aliis reus
eris. ¶ Quatonitorum ergo
cousilio conuenerunt ambi¬
ciosi Inuidi. supersticiosi.
et suuiles dicentes sibi bella pa¬
rari et me in eos uelle ut dici
solet caninam facundiam ex̾¬
cere. cum tamen id nuinime
proposuerim. nͥ aut eorum in¬
uiriis urgeat. aut anctoritate
.superioris amici ad hoc licet
hebetem interpellentis. ¶Est

Expanded text:
nere, dicunt, Et faciunt prope plura nere, dicunt, Et faciunt prope plura dolentibus ex animo, sic Derisor vero plus laudatore movetur. nequitiam detestantur, a quibus etsi non sit laus quaesita, nihilominus oblata delectat. Istis, dum veritati insisto, nequaquam placere possum, sed nec ob eorum gratiam dignor non acquiescere veritati. Non est tamen quod mihi possint opponere, nisi quod mihi et illis non convenit, et quod interdum alicui amicorum, dum in manibus eorum labitur, in aure suggero, Ne te decipiant animi sub vulpe latentes. Hi quidem imperatores sunt curialium nugatorum, quorum si unum offenderis, omnibus aliis reus eris. Gnathonicorum ergo consilio convenerunt ambitiosi, invidi, superstitiosi, et similes, dicentes sibi bella parari, et me in eos velle ut dici solet caninam facundiam exercere, cum tamen id minime proposuerim, nisi aut eorum injuriis urgeat, aut auctoritate superioris amici, ad hoc stylum, licet hebetem, impellentis. Est
Abbreviated transcription (Latin):
deo omius creatura mitis est
et seruit honun. Et eo indig¬
uante omius creatura arma¬
tur in uscionem eius. ¶ Coruus
heliam pauit. ursus famulq¬
tum impendit ꝓpħe ut parctie
dame li ferocitatem nature de¬
discit leo. Et collectam uescit
esuriem. unda siccis iustorũ
calcatur pedibus aduersus pue¬
ros succeusus igus infornace
non proficit. Ad uotum si¬
dei aer ibres et terra fructu
negat et celum ip̃m ĩ impios
euount ignes suos.
et in inuidiam felicium que¬
ut mendacii aut temeritatis
uos reos faciant mencuntur
uos legeui imposuisse principi¬
uus. et colla eorum iugo mi¬
portabili ouerasse. ¶ Deritas
si quidem uurica est Illis Iu
iicitias diuitum procurant
amatoribus ueritatis quorum
ut graciam conseqñtur. nichil
in uerbo aui opere erubescunt
ad singula clamat guato sen
uonci seu mala suit pulchre
bñ recte palleste super his etiã
stillabit amitis ex occulis ro¬
reui saliet tundz pede terrau
ut qui conducti plorant in fu¬

Expanded text:
Deo, omnis creatura mitis est, Deo, omnis creatura mitis est, et servit homini, et eo indignante, omnis creatura armatur in ultionem ejus. Corvus Eliam pavit. Ursus famulatum impendit prophetae. Ut parcat Danieli, ferocitatem naturae dediscit leo, et collectam nescit esuriem. Unda siccis justorum calcatur pedibus. Adversus pueros succensus ignis in fornace non proficit. Ad votum fidei, aer imbres, et terra fructum negat, et coelum ipsum in impios evomit ignes suos. ut in invidiam felicium, quaeUt mendacii, aut temeritatis nos reos faciant, mentiuntur nos legem imposuisse principibus, et colla eorum jugo importabili onerasse. Veritas siquidem inimica est illis, et inimicitias divitum procurant amatoribus veritatis, quorum ut gratiam consequantur, nihil in verbo aut opere erubescunt. Ad singula clamat Gnatho, seu bona, seu mala sint, pulchre, bene, recte. Pallescit super his, etiam stillabit amicis Ex oculis rorem, saliet, tundet pede terram, Ut qui conducti plorant in fu
Abbreviated transcription (Latin):
ilꝓphagos accessit nec reman¬
sit. Sixenas iudit nec accer¬
eleganter qui deur et spleudide
et ũt audiatur si enun in sui
ipuis cultu quisqz laboret. Et
que exteriora sunt reputet
alieua. Profecto optinius
erit status sigulorum. Et
omi uigebitq uirtus. Et raico
p̾ualebit reguaute uudiqz
nuitua caritate ut sit caro
subiecta spiritui. et spiritus
plenai deuocione domino fauin¬
letur. Que si ꝓcesseruĩt nec
tumore capitis ouerabuuntur
membra nec destitucione me¬
brorun cuit Ignauia sau¬
guebit caprit. Ista si quidem
a peccati infirmitate proue¬
niunt. nam et inferioꝵ de¬
licta bonun principem deme¬
rentur et petcãta superioꝵ
subditis surit occasio et aucto¬
ritas delinquendi. ¶Pñ Illud
Oune caput languidum.
et ome cor merens. A plan¬
ta pedis usqz ad berticem ca¬
pitis non est in eo sanitas.
¶ Mausuescit itaq pͥnceps
ab innocencia populi et popu¬
lares motus reprunit inuo¬
cencia principalis. placido naq

Expanded text:
tophagos accessit, nec remantophagos accessit, nec remansit. Sirenas audiit, nec acceleganter quidem et splendide: et utinam audiatur. Si enim in sui ipsius cultu quisque laboret, et quae exteriora sunt, reputet aliena: profecto optimus erit status singulorum et omnium, vigebitque virtus, et ratio praevalebit, regnante undique mutua charitate, ut sit caro subjecta spiritui, et spiritus plena devotione Domino famuletur. Quae si processerint, nec tumore capitis onerabuntur membra, nec destitutione membrorum, aut ignavia languebit caput. Ista siquidem a peccati infirmitate proveniunt. Nam et inferiorum delicta, bonum principem demerentur, et peccata superiorum subditis sunt occasio et auctoritas delinquendi. Unde illud: Omne caput languidum, et omne cor moerens, a planta pedis usque ad verticem capitis non est in eo sanitas . Mansuescit itaque princeps ab innocentia populi, et populares motus reprimit innocentia principalis. Placido namque
Abbreviated transcription (Latin):
uobili ͤ ͤ e que landet pt actuis
blixem laudanit us philotheca
Pruuo eius deu tragedie sue
principio iuclite parua p̾dite
patria noniite celebri dcroq
poteus pectore, ac huius lassi¬
bus auctor grais dar darius
gentibus ultor saherciade. no¬
ussune parreui auomorat.
¶ Ceterum opacies tandes eiꝰ
uiri audisti ipchibindane
lahertes sͥ nec anticharuet
arcrisius uendicat hec tota ui
uides laudis huius propriam
ulixi possessio est nec aliud te
in eodem ulixe homerus docet
qui semper ei comnitem uoluit
eẽ prudenciam quam poe ͭ ͦ
ritu nineruam inincupauit
igitur hac eadem conutaute
omia horrenda subiit. omma
aduer sa supercunt. ¶ Quippe
ea adiutrice ciclopis spetus iu¬
tront sed egressus est solis
boiũs uidit sed abstinut ad
inferos demeauit sed aiscendit
eadem sapiericia comitante stil¬
lam pret̾ria iugauit nec arrep¬
tus est. ¶ Caribdi ꝯseptus est
uec retentus. Creces poculum
bibit nec uuitatus est. ad la¬

Expanded text:
nobilitare, aeque laudet, ut Accius nobilitare, aeque laudet, ut Accius Ulyssem laudat in Philotheca, primo ejusdem tragoediae suae principio: Inclyte, parva praedite patria; Nomine celebri, claroque potens Pectore, Achivis classibus auctor, Gravis Dardaniis gentibus ultor, Laertiade. Novissime patrem memorat. Caeterum omnes laudes ejus viri audistis. Nihil inde nec Laertes sibi, nec Anticlea, nec Acrisius vindicat. Haec tota, ut vides, laudis hujus propria Ulyssi possessio est. Nec aliud te in eodem Ulysse Homerus docet, qui semper ei comitem voluit esse prudentiam, quam poetico ritu Minervam nuncupavit. Igitur hac eadem comitante, omnia horrenda subiit, omnia adversa superavit. Quippe ea adjutrice Cyclopis specus introiit, sed egressus est. Solis boves vidit, sed abstinuit. Ad inferos demeavit, sed ascendit. Eadem sapientia comitante, Scyllam praeternavigavit, nec ereptus est, Charybdi consertus est, nec raptus est. Circes poculum bibit, nec mutatus est. Ad Lo
Abbreviated transcription (Latin):
adiuisceo. nullam guositatez
iuillau ꝓsapica nullos lon¬
guos natales nuillas inuidio¬
sas diuicias. hec eium cincta
pts dico aliena sunt. sato pro¬
thaomo gloria est qui talis fu ͭ
ut euis nepoten nou puderet¬
Igitur omnia sumiliter aliena
numeres licebit geuerosus est¬
parentes laudas. diues est. non
credo fortune. magis ista di¬
iumero. uasidus est cum egri¬
tudine fatigabitur ꝑuix est¬
cum abit in senectutem. formo¬
sus est. Expecta pauilisper et¬
uon erit. at enumbonis cirtibz
doctus. Et ad p̾me est eruditus
et quantum licer honuni sapi¬
eus et boui consultus tandem
aliquem uirum Ipũi laudas
hoc enimi uec a patre heredita¬
rium est nec cau pendulum
nec a suffragio auniculum n
acorpore caducum nec ab etate
nuitabile hec ommia meus
socrates habuit. et Ideo cetera
habere contempsit ¶ Quin g̾
et tu ad studium sapiencie in¬
geris. uel prospera saltem ut
nichil alienum cuidias in lau¬
dibus tius sed ut qui te uolz

Expanded text:
admisceo: nullam generositatem, admisceo: nullam generositatem, nullam prosapiam, nullos longos natales, nullas invidiosas divitias. Haec enim cuncta, ut dico, aliena sunt. Sata Prothaonio gloria est, qui talis fuit, ut ejus nepotem non puderet. Ergo omnia similiter aliena numeres licebit. Geparentes laudas; 'dives est': non credo fortune. Magis ista dinumero: 'validus est': egritudine fatigabitur; 'pernix est': stabit in senectute; 'formosus est': expecta paulisper etnon erit; 'at enim bonis artibus doctus et apprime eruditus et, quantum licet homini, sapiens et boni consultus': tandem aliquando ipsum virum laudas. Hoc enim nec a patre hereditarium est, nec a casu pendulum, nec a suffragio anniculum, nec a corpore caducum, nec ab etate mutabile. Hec omnia meus Socrates habuit, et ideo cetera habere contet te ad studium sapientiae ingeris, vel propera saltem, ut nihil alienum audias in laudibus tuis; sed ut, qui te volet
Abbreviated transcription (Latin):
faleras considerainus et bal¬
tei polmuna inspicunus. Et
ornatissime ceruicis diui cias
contemplamur. Si ex auro
et argento et geninis mom¬
lia uarie gaze dependent. si
plena artis oruaimenta capiti
et collo circiumacent. si frena
celata si epiphia fuccata si
singula aurata sunt. sed om¬
uibus istis exuniis amolitis
et amotis. eqũ ipsum nindum
et solum corpus eius et ann
contemplauuir. ut si adspem̃
honestus. ad cursuram regetꝰ
ad uecturam uasidus. ¶Icm
primum in corpore sisit argu¬
tum caput brenis aliuis. obe¬
saqz terga luxuriatqz thoris
aiumosum. pectus honestis.
Preterea si duplex agitur per
lumbos spina. uolo enum non
modo ꝑnicit̾. uerum etiam per¬
molliter peruehat. Siuuliter
igitur et in hominibus contem¬
plandis uoli ila aliena esti¬
mare sed ipsum hominemi
penitus considera ipsum ut
meum socratem pauperem ex¬
pecta. ¶ Aliena autem uoco
que pareutes peperunt. et que
fortuna largita est. quoruu
nichil laudibus socratis mei

Expanded text:
aleras consideramus, et balaleras consideramus, et balthei polimina inspicimus, et ornatissimae cervicis divitias contemplamur. Si ex auro et argento, et gemmis, monilia variae gazae dependent, si plena artis ornamenta capiti et collo circumjacent, si frena caelata, si ephippia fucata, si cingula aurata sunt: si istis omnibus exuviis amolitis et amotis, equum ipsum nudum, et solum corpus ejus et animum contemplamur; ut sit ad speciem honestus, ad cursuram vegetus, et ad vecturam validus. Jam primum in corpore si sit Argutumque caput, brevis alvus, obesaque terga, Luxuriatque toris animosum pectus honestis. Praeterea si duplex agitur per lumbos spina. Volo enimvero non modo perniciter, verum etiam permolliter pervehat. Similiter igitur et in hominibus contemplandis noli illa aliena aestimare, sed ipsum hominem penitus considera: ipsum, ut meum Socratem pauperem, exspecta. Aliena autem voco, quae parentes pepererunt, et quae fortuna largita est, quorum nihil laudibus Socratis mei
Abbreviated transcription (Latin):
qui cultus nou aliud ꝙͣ phie
uillas opipare extruunt. et
doios ditissime exoruant.
et tam nulias nuimerosissime
comparant sed in istis om̃ibz¬
in tanta affluencia rerum
ipẽ pudendum nec iuurria.
Cunulata enunhabeut que
sedulo percolunt. Ipĩ autem
sordidi. iudocti. incultiqz cir¬
cumeurt. ¶ gitur Illas spẽs
in que patrimonia sua pro¬
fuderunt amenissunas et ex¬
tructissimas et ornatissimas
deprehendas uillas emuscis ur¬
bium conditas donus uice
templorum exornatas famu¬
lias niuierosissimas et cala¬
mistratas opiperam suppelle¬
ctilem omnia affluencia om̃ia
opulencia ommia ornata p̾t̾
ipsum dominum. qui solus
tantali uice in suis diuiciis iops
egenus pauper. nou quidem
fluentem illum fugi ͦ  captat
et sallacis uude situn sed uere
beatitudnnuis .i. secunde uite et
prudencie fortunatissime sitit
et esurit. ¶Quippe non in¬
telligit eque diuites spectari
solere ut equos mercainur
neq eiuui in emendis equis¬

Expanded text:
qui cultus non aliud quam phiqui cultus non aliud quam phiuillas opipare extruunt et domos ditissime exornant et familias numerosissime conparant. Sed in istis omnibus tanta adfluentia rerum dominus pudendum; nec iniuria: cumulata enim habent, quae sedulo percolunt, ipsi autem horridi, indocti incultique circumeunt. Igitur illa spectes, in quae patrimonia sua profuderunt: amoenissima et extructissima et ornatissima deprehendas, uillas aemulas urbium conditas, domus uice templorum exornatas, familias numerosissimas et calamistratas, opiparam supellectilem, omnia adfluentia, omnia opulentia, omnia ornata praeter ipsum dominum, qui solus Tantali uice in suis diuitiis inops, egens, pauper non quidem fluentum illud fugitiuum captat et fallacis undae sitim, sed verae beatitudinis, id est secundae vitae, et prudentiae fortunatissimae, sitit et esurit. Quippe non intelligit aeque divites spectari solere, ut equos mercamur. Neque enim in emendis ph
Abbreviated transcription (Latin):
chia uegetanda sunt quibus
pugillatur. ¶ Sumliter in
omnibus ceteris membris
cuiqz sua cura prostudio est
Quod cum facile omnes pro¬
spiciant nequeo satis mecũ
reputare. Et ꝓuide ut res est
cidinirari cur non etiam cũm
suum racoẽ excolant. Que qͥdẽ
racio unendi omnibus eque
necressaria est. nou rõ piugẽ di
nec racio psallendi. quas qui¬
ius bomis sure ulla auum uitu¬
peracione sine tur pitudmne sine
labore contempserit. nescio ui
sibi menias tibiis cauere me
appelles coloribus piugere.
sed nou pudet me nou ee sig¬
inficum. ¶ Et Idem in ceteris
cir tibus si omies per sequar
licet tibi nescire nec pudet.
uiuere ut socrates ut plato.
ut piciagoras uixerunt nec
pudet me nescire bene uiuere
miqm̃ hoc dicere audebis sed
discere tamen negliguit.
Et eiusdeui artis sinul disci¬
plinam et ignoranciam de¬
trectant. igitur cotidiana eoꝵ
era dispunguas uiulme
in racionibus multa ꝓdige
profusa et in semet nichil in
sui dico demounis cultum.

Expanded text:
chia uegetanda sunt, quibus chia uegetanda sunt, quibus pugillatur. Similiter in omnibus ceteris membris sua cuique cura pro studio est. Quod cum omnes facile perspiciant, nequeo satis mecum reputare et proinde, ut res est, admirari cur non etiam animum suum ratione excolant. Quae quidem ratio uiuendi omnibus aeque necessaria est, non ratio pingendi nec ratio psallendi, quas quiuis bonus uir sine ulla animi uituperatione, sine turpitudine, sine rubore contempserit. Nescio ut Ismenias tibiis canere, seApelles coloribus pingere, sed non pudet me non esse significem; itidem in ceteris artibus, ne omnis persequar, licet tibi nescire nec pudeat.uiuere, ut Socrates, ut Plato, ut Pythagoras uixerunt, nec pudet me nescire bene uiuere'; numquam hoc dicere audebis. Seddiscere tamen neglegunt et eiusdem artis disciplinam simul et ignorantiam detrectant. Igitur cotidiana eorum aera dispungas: inuenias in rationibus multa prodige profusa et in semet nihil, in sui dico daemonis cultum,
Abbreviated transcription (Latin):
tis alioruui sapplantatoi sꝑ
insistant. qi commendacõe
illius quod maxime suum
auusqz est aut rarius occupan¬
tur aut miꝰ. tunc erum quisqz
maxune et de suo comme ndoẽ
cum ad sapience laudes lingͣ
predicant᷑ accedit. ¶ Ceterã
nãqz omia aliea sunt suũ est¬
laudem mere tur in houune.
Et hic quidem non nieus est ser¬
uio sz quem omnium sapien¬
tum cetus concelebrat. et que
in sibro qui inscribitur de deo
socratis facile est iuueuire.
Cuius uerba ꝓpter eleganciam
sensuum. et oracionis lepida
uenustatem curaui inserere
ut his que iuscribuntur ꝓiup¬
cius adhibeantur fides. cumi
de purissimo fonte maiorum
eadem profluxisse coustiterit.
Ait Itaqz apuleis nichil eque
piant optime uiuere et sci¬
ant non alia re uiui ꝙͣ dĩo
net fieri posse quin ut optie
unias auimius colendus sit
non colant, at si quis uelit
acriter ceruere. occuli curandi
sunt quibus cernitur si uelis
puict̾ currere. pedes curandi
sunt quibus carritur. Itidem
si pugillare ualde uelis bra¬

Expanded text:
tis, aliorum supplantationi semper insistant, in commendatione illius quod maxime suum cujusque est, aut rarius occupantur, aut minus. Tunc enim quisque maxime, et de suo commendatur, cum ad sapientiae laudes lingua praedicantis accedit. Caetera namque omnia aliena sunt. Suum cujlaudem meretur in homine. Et hic quidem non meus est sermo, sed quem omnium sapientum coetus concelebrat, et quem in libro, qui inscribitur de Deo Socratis, facile est invenire. Cujus verba propter elegantiam sensuum, et orationis lepidam venustatem, curavi inserere, ut his quae scribuntur, promptius adhibeatur fides, cum de purissimo fonte majorum eadem profluxisse constiterit. Ait itaque Apuleius: Nihil aeque piant optime uiuere et sciant non alia re quam animo uiui nec fieri posse quin, ut optime uiuas, animus colendus sit, non colant. At si quis uelit acriter cernere, oculi curandi sunt, quibus cernitur; si uelis perniciter currere, pedes curandi sunt, quibus curritur; itidem si pugillare ualde uelis, bra
Abbreviated transcription (Latin):
Ipse cesari tributa a fidelibus
censuit ee soluenda. ¶ Onma
tameu peruertit guato. et eo
iuidice ueri ꝓfessio maiestatis
crimine cocquatur. digrius pla¬
ne cui alumprius appollius .i.
sapiencie cultor pelleui detra¬
hat exemplo marsie qui dum
contendit febum superare ca¬
nendo uictus indumento na¬
ture spoliatur. eum nauiq ad¬
ulatoꝵ factio finitatur et inse¬
licem satirum implet dum
niniua sua fortunatos loqͦr
uaius laudibus uelud instru¬
mentis musitis non teau su¬
perare molitur ꝙͣ excetare
semper quidem iuuenescit in
uicio que imꝙͣ grauitate seu¬
suum maturatur leius lasci¬
ma loquax. Et que ad omne
auram qͣuis ariuidine cicius.
agitatur.

Expanded text:
ipse Caesari tributa a fidelibus ipse Caesari tributa a fidelibus censuit esse solvenda. Omnia tamen pervertit Gnatho, et eo judice veri professio, majestatis crimini coaequatur, dignus plane cui alumnus Apollinis, id est sapientiae cultor, pellem detrahat exemplo Marsiae, qui dum contendit Phoebum superare canendo, victus indumento naturae spoliatur. Eum namque adulatorum factio imitatur, et infelicem Satyrum implet, dum numina sua fortunatos loquor vanis laudibus velut instrumentis musicis, non tam superare molitur, quam excaecare. Semper quidem juvenescit in vitio, quae nunquam gravitate sensuum maturatur, levis, lasciva, loquax, et quae ad omnem auram, quavis arundine citius agitatur.