comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
łCIommodis premiorim
prato placuit intelici.⁊ eam per¬
unam iurepignoris in ca̾m iu¬
dicati capi posse
te dõitiru mͥ deleguio gditori
mex an in solidum ruemen Si᷑:
diũsum putes oi rõ editorinieo
s eicu dair uolebam te delegauo:
quid de eo qui ꝓmulir̾ cui doãre
roiebat marito eiꝯ dotempmifit:¬

Expanded text:
Commodis praemiorum, mnato placuit interdici et eam pecuniam iure pignoris in causam iudicati capi. Paulute donaturum mihi delegavero creditori meo, an in solidum conveniendus diuersum putes, si non creditori meo, sed ei, cui donare uolebam, te delegauero? et quid de eo, qui pro muliere, cui donare uoleba‹t›, marito eius dotem promi
Abbreviated transcription (Latin):
umex cã doãcoius ꝓmissa
pecima ẽ si lub iumẽan ea res eo
q doatoris facultates ex haurire
possit ut iuꝑ quicqm̃ in bonis re¬
lictum sit actio mid ꝙ facẽ possit
dandas itaut ip̃i doatori anquid
sufficiens relinqͣtur ꝙ iraxime
Sebitorib n tm̃ petentib.
ies ad soluendum dandisũti
⁊̃ ꝓrogandi si res exigat¶Si ar
rant soldes inpignorib captis

Expanded text:
um ex causa donationis promissa pecunia est, si dubium sit, an ea res eo usque donatoris facultates exhaurire possit, ut uix quicquam ei in bonis relictum sit, actio in id quod facere possit danda est, ita ut et ipsi donatori aliquid sufficiens relinquatur. quod maxime sdies ad soluendum dandi sunt, sed et prorogandi, si res exigat: si qurant solutionem, pignoribus captis
Abbreviated transcription (Latin):
culio. Namihic occupantis me¬
ieagetu n est declucendumo
alienum maxime ꝙeiꝰ ⁊dõnr¬
conuenitur i qñtum facẽ pt̾
condempnitur ⁊ quidemis sols
deducto ere alieno ⁊ int̾ eos cpꝰ
exsimili cã pecuma cebetur aru¬
pantis poror erit cã ⁊nmo nec
totum ꝙ int extorcindum ei

Expanded text:
nam et hic occupantis meue agetur, non est deducendum aes alienum, maxime quoconuenitur, in quantum facere potest condemnatur et quidem is solus deducto aere alieno: et inter eos, quibus ex simili causa pecunia debetur, occupantis potior erit causa. immo nec totum quod habet extorquendum ei
Abbreviated transcription (Latin):
nus tuum otligatum
maneb. ac ondemalium fi deiꝰ¬
sorem ded̃it atq ita ħ̾rdem te
institu̾it rectius existimaĩait
sublata olligrẽ eius ꝓ quo fi¬
deuissumsitꝰ eum quoq qui

Expanded text:
nus obligatum manebit. at si idem alium fideiussorem dederit atque ita heredem te instituerit, rectius existimari ait sublata obligatione eius, pro quo fideiussum sit, eum quoque qui
Abbreviated transcription (Latin):
b ominus ex brdib ꝓmis sori
totamrem possid̾at in solidum
In qnͣtum autemipe ea stiploe
ł fitriussores anomimnote¬
neant᷑. dubitan potꝰ uidend
ait neñ committat.s silitte
⁊testata possor decesẜit unum¬

Expanded text:
si unus ex heredibus promissoris totam rem possideat, in solidum in quantum autem ipse ea stipulatione uel fideiussores an omnino teneantur, dubitari potest: et uidendum ait, ne non committatur. sed si lite contestata possessor decesserit, unu
Abbreviated transcription (Latin):
tuium ⁊ damp in on fectia his
sumiles in quib u irndetur sti¬
qm̃us possit dici exꝑsoã hr̃¬
dum ꝓ missoris ñ posse descẽ¬
dentem a defũcto stiplo̾em di

Expanded text:
turum et damni infecti et his similes, in quibus respondetur sciquamuis possit dici ex persona heredum promissoris non posse descendentem a defuncto stipulationem di
Abbreviated transcription (Latin):
rib in ꝓuncia datis rome pe¬
cuma solui possit q̃ in puica
ita ab hiis ferãta eet ut rome
soluctur cum þiisdem citore
rtutores rerimiytalicarum
administc̃oem ñ sustinent.
te pupillo pecumam aebitam
solui qui negirri cĩ ad mimist̾¬
uit. eos autem qu ꝓ iuncia nũ
iorumi cuatores ł tutores sũt
itilica negccn administr̃r nõ

Expanded text:
ribus in prouincia datis Romae pecunia solui possit, quae in prouincia ita ab his faenerata esset, ut Romae solueretur, cum idem curatores uel tutores rerum Italicarum administrationem non sustinent, te pupillo pecuniam debitam solui, qui negotia eius administrant: eos autem, qui prouincialium rerum curatores uel tutores sunt, Italica negotia
Abbreviated transcription (Latin):
tore pecuniam ut ana dicacrep¬
turus distulit mox pecimnq̃
illa res pullica utebat᷑ qĩ herosa
iussupsidis sublata ẽ. Item pn¬
piliaris pecumi ut possĩt nona

Expanded text:
tore pecuniam ut alia die accepturus distulit: mox pecunia, qua illa res publica utebatur, quasi aerosa iussu praesidis sublata est: item pupillaris pecunia, ut possit idoneis
Abbreviated transcription (Latin):
fingcimus eum ꝗ accepto ferebatꝰ
scientem prudentemq nulliꝯ eẽ
mont̾ti acceptildem sicaccepto tu¬
usse quis dubitat ñ m̾eẽ pactum
cum esensum paciscendiñ habuit.
Duus cominims sic̾ umex dni

Expanded text:
fingamus eum, qui accepto ferebat, scientem prudentemque nullius esse momenti acceptilationem sic accepto tulisse: quis dubitat non esse pactum, cum consensum paciscendi non habuerit? Seruus communis sicut uni ex dominis
Abbreviated transcription (Latin):
ul ¶ra dicimus ĩ eoh̾r
e ꝗ fideuissori testatoris io¬
lutumẽ gebẽ statim soluẽcum a¬
liquo .s. temꝑamento temporisi¬
telligenoumẽ nec ennicum sac¬
co adur delet.

Expanded text:
uod dicimus in eo herede, qui fideiussori testatoris ilutum est, debere statim soluere, cum aliquo scilicet temperamento temporis intellegendum est: nec enim cum sacco adire debet.
Abbreviated transcription (Latin):
ro̾ si fro debitoris. alter ꝯ it
mortuns cum debitoris ess
si forte longe fuit uilioram̃
moriat nullomo ex stipłatu
agi potit. cum illo intempore
auomoriebatur ñ cominisit sti¬
puscem. dane quĩ impuniti ñ de¬
uent eẽ adimisa toliactõ ñ iinũto
desid̾ab̾r.a lr̃qñ inꝑ soa fi deuissori¬

Expanded text:
ro si facto debitoris alter sit mortuus, cum debitoris essetsi forte longe fuit uilior, qumoriatur, nullo modo ex stipulatu agi poterit, cum illo in tempore, quo moriebatur, non commiserit stipulationem. sane quoniam impunita non debent esse admissa, doli actio non immerito desiderab
Abbreviated transcription (Latin):
apet ꝙ actumẽid solum ꝑ acrepti¬
laccem sublatum ẽ. siñ apet onĩ
stipulces sonite sunt. dum modo
illud stiamus sSi ego aliud accep¬
to tuli aliud tu irgasti nicħ ualere

Expanded text:
actum est, id solum per acceptilationem sublatum est: si non apparet, omnes stipulationes solutae sunt: dummodo illud sciamus, si ego aliud accepto tuli, aliud tu rogasti, nihil ualere
Abbreviated transcription (Latin):
ess i. ẜm ea que ꝓponentur
nec clitoris nec tutoris detri¬
mentumce̾. ¶Cum de sor¬
tedebita ⁊ stiret ⁊ de usiris ut¬
tigitimess nouissimea ui
c̃ solutas quidem usuras nõ
dare dixiss usuramñ debere
ꝑficẽ. ¶ Malius lucii ticiiẜ
o exsimimi maiore totaure¬
os queroan ħ summa n ꝓxi¬
mumaminim ei accepto fez
nelt. cum supioris annis

Expanded text:
secundum ea quae proponerentur nec creditoris nec tutoris detrimentum esse. Cum de sorte debita constaret, de usura litigatum esset, nouissime ex est solutas quidem usuras non dare dixisset, usuris non debere proficere. Ualerius Lucii Titii so ex summa maiore tot aureos': quaero, an haec summa in proximum annum ei accepto ferri debeat, cum superioris anni sit
Abbreviated transcription (Latin):
debant u motam legati qdem
tũsegit ut nomine debitoris
amtenta legatum ñ petẽt piacũ
secuta ess trĩ nommis piculum
adam ptine itaut si lagatum
cẽ ꝑlacitum petẽt exceprẽm pa

Expanded text:
t motam legati quaestionem transegit, ut nomine debitoris contenta legatum non peteret. placuit, secuta esset, tamen nominis periculum ad eam pertinere itaque, si legatum contra placitum peteret, exceptionem pa
Abbreviated transcription (Latin):
po hunc oroiem prõr heb̃r ꝓpria
admonituita negocumi suum
gesturum fuisse ⁊ ginich̾ horum
intuemat uetustior ⁊tͣcͣtus anĩ
soluet᷑. ¶ Siaior pecuiranã¬
ta sit qm̃ rõ singłorum exposcit
nichomimus exprimo etct̃u so

Expanded text:
 hunc ordinem potior habebitur propria admonitum ita negotium suum gest‹u›rum fuisse. si nihil eorum interueniat, uetustior contractus ante soluetur. si maior pecunia numerata sit, quam ratio singulorum exposcit, nihilo minus primo contractu so
Abbreviated transcription (Latin):
qitum c̃ si iussu prĩs adͣm ħ
dititem an pr̾cum fideussore
age̾ poss dixi quoc̾ reus sat̾tã¬
di reosatis accipienti br̃s exti¬
tit fideuissores idõ libãri qr p
eccem ap̃ eundem debẽ ñ possũt.
Si p̃do io ꝙ a debitorib hrclita¬
riis exegit petentib mrditate
restitu̾it debitores libabunt¬
¶ Si .x. aut hominem dari stiriot̃
fuo ⁊ duos fideuissores accepo

Expanded text:
itum est, si iussu patris adisset hereditatem, an pater cum fideiussore agere posset. dixi, quotiens reus satisdandi reo satis accipiendi heres existeret, fideiussores ideo liberari, quia pro eodem apud eundem debere non possent. Si praedo id, quod a debitoribus hereditariis exegerat, petenti hereditatem restituerit, debitores liberabuntur. Si decem aut hominem dari stipulatus fuero et duos
Abbreviated transcription (Latin):
ecem statu mineat quo q fint ci
stipuso int̾ponetur &terum siuc
debitorem meum uisẜ imticõ soi¬
⁊ debitor ignorans souñt ita eimm
ubari existimaui sin̾ea mente
ticius nmnnos accepit ut eos
iutretur alioqn cum furtum eoꝵ
ꝯit fcũrus inansuns eos debito¬

Expanded text:
eodem statu maneat, quo fuit, cum stipulatio interponeretur: ceterum sive debitorem meum iusserim Titio solet debitor ignorans solverit, ita eum liberari existimavit, si non ea mente Titius nummos acceperit, ut eos lucretur. alioquin, quoniam furtum eorum sit facturus, mansuros eos debito
Abbreviated transcription (Latin):
ticionem iĩ pratiticii ẜuusac¬
torabsente dommo soluit eã
summam q̃ sufficẽt ad qnͣti¬
tatemumus debiticautum¬
q ẽ eiso uitum exumu̾so ccli¬
to quero id ꝙ solutum ẽ ĩ ꝙͣ

Expanded text:
titionem non praestat, Titii seruus actor absente domino soluit eam summam, quae efficeret ad quantitatem unius debiti, cautumque est ei solutum ex uniuerso credito: quaero, id quod solutum est in quam
Abbreviated transcription (Latin):
tionos mandatori adũsꝰ de¬
bitorem ut eis satisfuat ⁊ ad
hoc ꝑtinztutoris ł pupillide¬
bitoris nos fecisse ꝯpiccemiñ
cum tutor pupillo tmr᷑ ob idꝙ¬

Expanded text:
tiones mandatori aduersus debitorem, ut ei satisfiat. et hoc pertinet tutoris et pupilli debitoris nos fecisse comparationem: nam cum tutor pupillo tenetur ob id
Abbreviated transcription (Latin):
uerei qui absentis ꝓcuratori
solu̾it ⁊ qr incãm dotis ꝑticep̃
⁊ qĩ sccia olligonis prĩ filia ess
Si debitorem mann uisẜo pe¬
cumam ticio dare doãturus ei
qm̃ius ticiꝰ ea mente. acrepit

Expanded text:
ner ei, qui absentis procuratori solueret, quia in causam dotis particeps et quasi socia obligationis patri filia esset. Si debitorem meum iussero pecuniam Titio dare donaturus ei, quamuis Titius ea mente acceperit,
Abbreviated transcription (Latin):
nec quidem ap̃ psidem relictam
foro. plus est autem foro qmal
hinc ominno forensibꝰ negrai
acrommodare se ñ ꝑmittitur.
Dol autemita ł urris studiosi
tibellionib sũ p̃gnaticis sobe

Expanded text:
ne quidem apud praesidem relictam rdicitur, sed foro. plus est autem foro quam huic omnino forensibus negotiis accommodare se non permittatur. solet autem ita vel iuris studiosis tabellionibus sive pragmatic
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ est ixptum ẜuorum tormẽta
cestãt qri lex uilia cessat de adul
nuptam cognatamcumiq̃ nuptaᷤ¬
rit minsulam deportandus e̾.qr
duplextrimen ⁊ mcestum qr co

Expanded text:
rescriptum, seruorum tormenta cessant, quia et lex Iulia cessat de adultnuptam cognatam, cum qua nuptrit, in insulam deportandus est, quia duplex crimen
Abbreviated transcription (Latin):
principum attin or ad testim¬
omum ꝓuocent cumies exigit
postulat s ut mocnte rõms temꝑa¬
menti desicnt necdͣ inicim ꝑ¬
bacõnis de domo ir accator sumie

Expanded text:
principum attinet, si ad testimonium prouocentur, cum res exigit,postulat, sed ut moderatae rationis temperamenta desiderant.Nec debet initium probationum de domo rei accusator sumere,
Abbreviated transcription (Latin):
in benta est. ¶Lceus facit ut id̾
uł furtum uł sacrilegium sit¬
⁊ capite luendum uł iminore
minifestis clisternsoient. nre
aggnatuns expeilatores a fucti
petulantiaa uio lencia q̃ deremi¬
ximus ap̃ greas orator domesti¬
quoq fcã qm̃ qm̃lex ñ minꝰ ꝓu̾t

Expanded text:
habeatur. Locus facit, ut idem vel furtum vel sacrilegium sit, et capite luendum, vel minore manifestis discerni solent, rixae a grassaturis, expilationes a furtis, petulantia a uiolentia. qua de re maximus apud Graecos orator Demosthquoquo facta: quamquam lex non minus
Abbreviated transcription (Latin):
cpła diuorum fratrum aduo¬
cacionum sa xam qͣ ꝯtinetur
ubanduni emmeum quim se
frat confessus cuius pdam p¬
nacionem deninocencia coniti¬
tiss cuius norba ħ̃ sunt pru¬
dent̾ ⁊ egregia irẽ humancita¬
tis saxane karissime primiti¬
uum ẜiumni ꝗ homicidium i
se confuge̾ metu ad dominum
reutendi suspectꝰ ess ꝑ seuerã¬
te falsa drmonst̃cõne damp¬
rasti quesiturus te esciis qsͦ
eque hre secimi mentito frat
ut ad cerciorem ipĩus de se ⁊¬
festionem ꝑuenires nec fiust
fuit tam prudens ⁊ silium tu¬
um cum in tornitis ⁊ stitit n
illos ei escios fuisse ⁊ ipos de se
teme ⁊uentumpotes itapde¬
creti grãm facerea enm ꝑ osfi¬
ne uinqm̃ in pott̃atem comimi
irutatur.qm̃ p̾cio recepto artũ
hibemus nrent tali seruo ca¬
ritirmi hac epła significat᷑
ai seruus dampnatꝯsi fiuis
restitutus ad cum ꝑtinebit
cius funssz anquam damp¬
raretuis preses ꝓuincie amn¬
am dampnait iestituere ñ

Expanded text:
a diuorum fratrum ad Uoconium Saxam, qua continetur liberandum eum, qui in se fuerat confessus, cuius post dnationem de innocentia constitisset. cuius verba haec sunt: "Prudenter et egregia ratione humanitatis, Saxa carissime, Primitivum servum, qui homicidium in se confingere metu ad dominum revertendi suspectus esset, perseverantem falsa demonstratione damnasti quaesiturus de consciis, quos aeque habere se commentitus fuerat, ut ad certiorem ipsius de se confessionem pervenires. nec frustra fuit tam prudens consilium tuum, cum in tormentis constiterit neque illos ei conscios fuisse et ipsum de se temere commentum. potes itaque decreti gratiam facere et eum per offine umquam in potestatem domini reuertatur, quem pretio recepto certum habemus libenter tali seruo cariturum'. h‹a›c epistula significatur, quasi seruus damnatus, si fuisset restitutus, ad eum pertinebit, cuius fuisset, antequam damnetur. sed praeses prouinciae eum
Abbreviated transcription (Latin):
iypsit. quoryptoilld̃ exp̾ssit asꝰ¬
pectissimo incipiendum ⁊ a quo faci
acratorde domo sraꝑdireit ne fa¬
cile cc̃eidum su bractam eam ꝙ̃
ambopentes onrꝰ caram fiuamha¬

Expanded text:
ipsit: quo rescripto illud expressit a suspectissimo incipiendum et a quo faciaccusator de domo sua produxit, nec facile credendum subiectam eam, quam ambo parentes dicuntur caram filiam ha
Abbreviated transcription (Latin):
Sꝑpenso iundco ꝓut queq res
ingrauiorib penus sem̾itatem
legum cum ali quo temꝑam̃to
benignitatis subsarn ¶furta
domestica siiuuori sunt ⁊̃ publi¬
urantur que ẜui dominis uł
ulxrti pationis ł m̃cennar aꝑd̃
quos dagunt subripueñt ¶De¬
linqunt autem aut ꝓporto aut
impetu aut caũ ꝓpoĩto delinqut
latrones qui factõnem bnt. Ini¬
petu autem cum ꝑ ebrietatem xl
manus aũ fernim uenitur caũ rõ

Expanded text:
perpenso iudicio, prout quaeque res in grauioribus poenis seueritatem legum cum aliquo temperamento benignitatis subsequi.Furta domestica si uiliora sunt, publiuocantur, quae serui dominis uel liberti patronis uel mercennarii apud quos degunt subripiunt.Delinquitur autem aut proposito aut impetu aut casu. proposito delinquunt latrones, qui factionem habent: impetu autem, cum per ebrietatem ad manus aut ad ferrum uenitur: casu uero,
Abbreviated transcription (Latin):
Amplius eidem domino sub peã
malit in metallum dampratur.
Qui aborcionis anĩ amatorium
poculum dant. ⁊ si colon̾ facãt
tũ qr mali exemp li ẽres humi¶¬
nores in metallum. houestiore
muisulam amissa ꝑte bonorum
releggant᷑ a si eo mułr aũ homo
tere possit. ¶Quiiuim testanfum
apu̾it recituuit rsignuñt prra le¬
gis cornel tenectu ⁊ plm̾q hu
antui aut lreitiores mmsulam
deportantu. ¶ Siquis instrm̃
littis suea ꝓaratore adũ sariop¬
ditum eẽ comincit ꝓcurator si
humiuorsit in metallum dam¬
pratur si honestior ademptipte
ronorimi dinnchaĩ ppetuumieie¬
penes se poĩta acum altĩalto abit̃¬

Expanded text:
amplius eidem domino sub poenadominus malit, in metallum damnatur. Qui abortionis aut amatorium poculum dant, etsi dolo non faciant, tamen quia mali exempli res est, humiliores in metallum, honestiores in insulam amissa parte bonorum relegantur. quod si eo mulier aut homo tere possit. Qui uiui testamentum aperuerit recitauerit resignauerit, poena Corneliae teneestiores in insulam deportantur.Si quis instrumentum litis suae a procuratore aduersario proditum esse conuicerit, procurator si humilior sit, in metallum damnatur, si honestior, adempta parte bonorum dimidia in perpetuum relepenes se deposita quicumque alteri altero ab
Abbreviated transcription (Latin):
qui ̾ casam aũ uillam aliquo
leinꝰ rani forturta mcendia si cũ
cuitari possent ꝑ nogliãm corum
ap̃ quos orta sunt dampnum
qui iactura estatꝰ ẽ dampm dir¬
ceptet ł modice undicentur.¬

Expanded text:
qui uero casam aut uillam, aliquo lenius. nam fortuita incendia, si, cum uitari possent, per neglegentiam eorum, apud quos orta sunt, damno qui iactura adfectus est, damni disceptet uel modice uindic
Abbreviated transcription (Latin):
conspectu t̾reantur alnabhii¬
dem facmorib ⁊ solacio sit
crgratis ⁊ affinib inte̾mpto¬
rum coctm loco pena iectlitur
In quo latrones honncidia fe¬
ctut ñ nulli ⁊̃ ad hestias hos
dampnauerunt saruiores mĩ¬
nominis monim supplicio
mosos qm̃ integre fame hoie
pumerunt

Expanded text:
ur alii ab isdem facinoribus et solacio sit cognatis et adfinibus interemptorum eodem loco poena reddita, in quo latrones homicidia fecissent: nonnulli etiam ad bestias hos damnauerunt.Maiores nostri in omni supplicio mosos quam integrae famae homines punierunt
Abbreviated transcription (Latin):
Axuenm capite pumendi sunt
uĩ si dignitatos inpatum agioꝑ¬
tuit deportandiscrassatores qͥ p̃de
⁊ si cum ferro agg̾di ⁊ spohare insti¬
tuerunt capite puumt. utiq si

Expanded text:
arii capite puniendi sunt aut, si dignitatis respectum agi oportuerit, deportandi.Grassatores, qui praedae et si cum ferro adgredi et spoliare instituerunt, capite puniuntur, utique si
Abbreviated transcription (Latin):
min suiam ut cummnopꝰ quis
nõi sunt i quid̃ temuorss homn̾e
go se iuuenes a pplłant ĩ cpoda
mb ppsarium accominodare ꝗ si
ampliꝰ nich̾ amiẜ int nerañ sĩt
dep̾hendant᷑ exilio ꝑimiendi sũt.
Nonnumqm̃ cipite plectendi
tati clemencius in eadem temita
ꝓhñtur eamdem hre̾ honoris ir

Expanded text:
insulam, uel cum in opus quis liberi sunt et quidem tenuiores homines: go se iuuenes appellant, in quibusdam ibus popularium accommodare. qui si amplius nihil admiserint nec ante sint deprehendantur, exilio puniendi s‹u›nt, nonnumquam capite ‹p›lectendi,tati clementius in eadem temeritprohibentur, eandem habere honoris r
Abbreviated transcription (Latin):
mino auꝵ ⁊ argeritum ex portasse
drenturñ eẽ de comino introgĩdo
nequid siult᷑ anad dixint obeẽ
hoc domino. ¶ Diui frẽs lemino
longnio ipsunt de ẜuo hr̃dũ¬

Expanded text:
mino aurum et argentum exportasse dicerentur, non esse de domino interregandos: ne quidem, si ultro aliquid dixerint, obesse hoc domino.Diui fratres Leliano Longino rescripserunt de seruo heredu
Abbreviated transcription (Latin):
di autem gũius quis yumat¬
ꝑ ita mopꝰ metalli łsimilẽ peãm
s iue capita lem penm ħ̃cuiñ eꝰ
irgandam ab sentem pem s ab¬
senorequirend. ad notatoradi¬
otanm e̾ ut copiam sui peet p̃sidẽ

Expanded text:
ur.Si autem grauius quis puniatur, puta in opus metalli uel similem poenam siue capitalem: hoc casu non est irroganda in absentem poena, sed absens requirendus adnotatus est, ut copiam sui praestet.Praesides
Abbreviated transcription (Latin):
tallo printipis nr ex moneta sac̃
furatus sit peranictaui uł exi¬
ii ꝑunitur. ¶ Transfuge adho¬
tes ład consiuorum morim
reminciatores aut iun cxurãt
aut furce suspendantur. ¶Aue
concitato ꝑ q̃lita te clignitatis
aũ in fuiram tollunturaũ tes

Expanded text:
tallo principis uel ex moneta sacra furatus sit, poena metalli et exilii punitur. Transfugae ad hostes uel consiliorum nostrorum renuntiatiores aut uiui exuruntur aut furcae suspenduntur. De concitato pro qualitate dignitatis aut in furcam tolluntur aut bes
Abbreviated transcription (Latin):
aũ mop metam tm̃mitti plae
si derenmo aimpnatꝰ fu̾it ⁊ ĩ¬
itio statim fugit indendume.
utium dupnicari ei temꝑa debe¬
ant an rõ ppetinri e tranffern
mom metalli ⁊ magis ẽ ut tnrͣ¬
sura ẽ dupucacion eẽ tempore
penim artandam / In mum stũm
metillorum femine ĩ ꝑpetuum
urad temp dampnari solent
simin modo⁊ ĩ sauuas ⁊ si quid
in ꝑpetuum fiuu̾nt dampnte q.¬

Expanded text:
us metalli transmitti. plane si decennio damnatus fuit et initio statim fugit, uidendum est, utrum duplicari ei tempora debeant, an uero perpetuari uel transferri in opus metalli: et magis est, ut transsura est duplicatio, non esse tempore poenam artandam.In ministerium metallicorum feminae in perpetuum uel ad tempus damnari solent. simili modo et in salinas. et si quidem in perpetuum fuerint damnatae, q
Abbreviated transcription (Latin):
h̾nt meis ꝓ unicas mittant q
metalla ħnt p̃focto ꝑ lane urb
spãliter competẽ ius in metal¬
lum dampnandi ex cptã dun
exprimitur. ¶Int̾ eos autem
a ĩ metallum⁊ cos qui op mcta¬
prantur gmoribꝰ unculis pu¬
muntur ꝗ mopus metaui leu¬
alli in metillum dampuantur
ex metallo granus co ħrentur.¬
Quisquis autem in opꝰ pub¬
licum dampnati. iefugit dupli¬
cato temꝑe dampnari sol sdu¬

Expanded text:
n eas prouincias mittunt, quae metalla habent.Praefecto plane urbi specialiter competere ius in metallum damnandi ex epistula diui exprimitur.Inter eos autem, qui in metallum et eos, qui in opus metanantur, grauioribus uinculis premuntur, qui in opus metalli, leualli in metallum dantur, ex metallo grauius coercentur.Quisquis autem in opus publicum damnatus refugit, duplicato tempore damnari solet: sed
Abbreviated transcription (Latin):
iriutiꝗ dominum in prelio adiu¬
uauĩt ꝙ cc̃ latrones tutus sit qd
eum sanauit ꝙ insidias detexit⁊
longum ẽ si exeqm uo liũmus qr
mutta mt̾ta incide̾ possunt quib
lrestum ẽ nb̃tatem cum decto prĩe¬

Expanded text:
i quod dominum in proelio adiuuauerit, contra latrones tuitus sit, quod aegrum sanauerit, quod insidias detexerit. et longum est, si exequi uoluerimus, quia multa merita incidere possunt, quibus honestum sit libertatem cum dec
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ iu̾s e̾ namq ꝑabsurdum est
ĩ eligendo tutore firmum ur̃or ec̃
iudiciumoꝰ pupilli ĩ oninib reb̾
ut infirmum urdicium tutore. ae¬
tore regiti¬

Expanded text:
ius est: namque perabsurdum est in eligendo tutore firmum videri esse iudicium pupilli, cuius in omnibus rebus ut infirmum iudicium tutore auctore regit
Abbreviated transcription (Latin):
tionib se declisse uix̃̾ nib̾tatem
legem elrescenciam c̾cendumc̃.
Si quis minori .xc. anis hac
legem datam ⁊ ꝑclucẽ.ad lib̾ta¬
tem ergo hic d ostende hocint̾
ciomis uł ex a ffectoẽ illiꝯ quidoã
uerit res extimatim.

Expanded text:
tionibus dedisse iustam libertatem legem Aeliam Sen tiam credendum. Si quis minori uiginti annis hac legem datam, et perducere ad libertatem: ergo hic debet ostendere hoc inter tionis uel ex affectione eius qui dedit re
Abbreviated transcription (Latin):
ut intestato demde fili ꝯ ignorã
prem suum mortuum ub̾tatẽ
imposiũt ub̾tas ẜuo fauore nb¬
tatis ⁊tingit cumñ ꝓpet mutata
cẽ domini uoluntas omanteni¬

Expanded text:
erit intestato, deinde filius ignorans patrem suum mortuum libertatem imposuerit, libertas seruo fauore libertatis contingit, cum non appareat mutata esse domini uoluntas. sin autem i
Abbreviated transcription (Latin):
Suimm̃̾ rendid̃it tu qr reuerst
ratum habis omiminodo accessi
ex pacto pignus uendẽ id q uendide¬
ninemptori accessio tui tempis
dari celcb̾. l inuito te pignora dus¬
possessa oitres nichominnus repleiꝰ

Expanded text:
i uendiderit tuque reuersus ratum habueris, omnimodo accessioex pacto pignus uendere idque uendiderim, emptori accessio tui temporis dari debebit, licet inuito te pignora dispossessa sit res, nihilo minus repleatur,
Abbreviated transcription (Latin):
tũ ꝑ soarumimutatio cum ab
singuł suo nomine agitur a¬
bamatq. ibam rem facit ⁊ oi
actumsit cum hrde de dolo de¬
functi dem̃ dedolo agat᷑ b̃rdis

Expanded text:
sonarum mutatio, cum quibus singulis suo nomine agitur, aliam atque aliam rem facit. et si actum sit cum herede de dolo defuncti, deinde de dolo heredis
Abbreviated transcription (Latin):
coclicills ꝓlatis uestem quorm̃
qr n littigatores n udexde
auo qmͣ de argento actum ĩ¬
telligant. ¶Si peciero ggem
rauctoł minutonumo ꝯͥgis
iterum eutem gregem ob¬
stabit m̃ excercio. S ⁊ si spãle
corpus ex grege petam sifui̾t
ni eo oge putoobstatiramere¬
epconem ¶ Sistichunrapi
phium i tuos ẽẽ pecieas tab¬
souto adũsario stichuntuũ¬
eẽ petas ab ecrłm erceroemt̾
tam qr ex ill cã ex q̃ fundrn̾¬

Expanded text:
codicillis prolatis uestem quoque quia neque litigatores neque iudex de alio quam de argento actum itellegant. Si petiero gregem aucto uel minuto numero gregis iterum eundem gregem stabit mihi exceptio. sed et si speciale corpus ex grege petam, si adfuit in eo grege, puto obstaturameptionem. Si Stichum et philum tuos esse petieris et absoluto aduersario Stichum tuse petas ab eodem, exceptionem tam, qui ex illa causa, ex qua fund
Abbreviated transcription (Latin):
pric hii hñtur ꝗ recori ex paf᷑¬
cius ł cxarmentis sub thunt ⁊
quodammau dep̃dantur ⁊ abi¬
gendistudium artemexoent
equos de gregib uł toues dear¬
mentis arducentess crt̾insiꝗs

Expanded text:
proprie hi habentur, qui pecora ex pastu et ex armentis subtrahunt et quodammodo depraedantur et abigei studium quasi artem exercent equos de gregibus vel boves de armentis abducentes. Ceterum s
Abbreviated transcription (Latin):
terit attuĩ qui hõestiore locom
ti sunt n debent. ad hñc penim
ꝑtinẽ s aũ relegandi eruntaũ
remouendiabordine saneꝗ
cum gladio abigunt ñ miq̃
bestus sp̃iciantur qupecora
de quorum ꝓprietate faciebat
atrou̾siam abegit ut sat̾nmꝰ
auicem scrib̃ ad examinacoẽm
cunlem remittend ẽ s hoc itade¬
mum ꝓbandumẽ sui co lor ab¬

Expanded text:
tuerit, attamen qui honestiore loco nati sunt, non debent ad hanc poenam pertinere, sed aut relegandi erunt aut movendi ordine. sane qui cum gladio abigunt, non inique bestiis obiciuntur. Qui pecora, de quorum proprietate faciebat controversiam, abegit, ut Saturninus quidem scribit, ad examinationem civilem remittendus est. sed hoc ita demum probandum est, si non color ab
Abbreviated transcription (Latin):
accusit᷑ am̃ de prioris accͦitoris p̃¬
ueato pͥuaricacionis crimenintẽ¬
datur publicum iudicum ñ ẽ nec
intẽst publico an priuato iudicio
dicit᷑ crimen uidicii pu destitinse
indicium publicum nͥe̾ qr n lage

Expanded text:
accusetur, quam de prioris accusatoris puocato praeuaricationis crimen intendatur, publicum iudicium non est: nec interest, publico, an priuato iudicio dicatur crimen iudicii publici destituisse, iudicium publicum non e
Abbreviated transcription (Latin):
ad usucapionemadem pot̾ dici ⁊si
i nomine erit clubitacõ reluti si
ticio legatum sit cum sint duo
ticu ⁊ alt̾ eorum de se agitatum
ex istimauit.

Expanded text:
ad usucapionem. idem potest dici et si in nomine erit dubitatio, ueluti si Titio legatum sit, cum sint duo Titii, ut alter eorum de se cogitatum existimauerit.
Abbreviated transcription (Latin):
mimimisint defuncto posse¬
dõaccẽn in filium collatam
exstimunt porcoẽmenm a
frẽ domino frẽm eunidemq co¬
h̾rdem citͣ campnum uolũta¬
tis rediĩt ñ agendum nec ob
eudemerrorem cet̾a quepr̃ i

Expanded text:
manumississe defunctus posonem in filium collatam existimauit: portionem enim a fratre domino fratrem eundemque coeredem citra damnum uoluntatis redimere non cogendum. nec ob eundem er
Abbreviated transcription (Latin):
defend imus iti det̾mirandum
est ut ngeninquiõ ex eo die nas¬
canturex quomora lib̾tati fc̃a ẽ
manuittiantem ꝑ tum dicide¬
reat ex quo peti lib̃tas potuit
ꝯm̃us ñ sit petita c̾te minoribꝰ¬

Expanded text:
defendimus, ita determinandum est, ut ingenui quidem exinde nascantur, ex quo mora libertati facta est, manumitti autem partum dici debeat, ex quo peti libertas potuit, quamuis non sit petita. certe minorib
Abbreviated transcription (Latin):
te nb̃titis comp̾bendisse qui ⁊ pu¬
tanoi sunta die testamenti fci
nisi a liud uolunte testo̾remp ba¬
retim. ¶ Spondo forus cum far¬
a mea in famibami nupẜit s ires¬

Expanded text:
tae libertatis comprehendisse, qui computandi sunt a die testamenti facti, nisi aliud uoluiss‹e› testatorem probaretur. 'Spendophorus, cum filia mea in familia nupse
Abbreviated transcription (Latin):
si ꝑ commoditatib rei suc al¬
ministñde es. alicium taroiax
souiit rerum si maĩfeste studi¬
umi ñ soluentis ei rei ꝑatum ũ
ubtatib mora fi̾et ⁊ ꝓbaret᷑re
la exca̾tꝰ frat q̃ro an eisdem ẜ¬
nis nõtatem prãre debent tuto¬
res quim locumeritidati tute
tres ⁊ stichum notarium õm pe¬
tonainumittas sciꝰ eceem testõ¬

Expanded text:
si pro commoditatibus rei suae administrandae aes alienum tardius exsoluerit: uerum si manifeste studium non soluentis ei rei paratum, ut libertatibus mora fieret, probaretur, la excusatus fuerat: quaero, an eisdem seruis libertatem praestare deberent tutores, qui in locum excusati dati tuteltres et Stichum notarium, quem peto manumittas.' Seius eodem test
Abbreviated transcription (Latin):
pris naturr iudicium ĩ cetis
iegttis filia agnouit ñ posse
eu compelliancillamꝓprum
ex cã fidei cominissi maninintte̾¬
molegunt ipetut ut n ab eo

Expanded text:
patris naturalis iudicium in ceteris legatis filia adgnouit, non posse eam compelli ancillam propriam ex causa fideicommissi manumittere.uio legauit et petit, ut neque ab eo
Abbreviated transcription (Latin):
tate fidercominissaria. ancilla pe¬
pit studio tñ hrois fuit esfectũ
ut numdum ub̾tas debetur uel¬
uti ꝙ taroiꝰ adient b̾rditatem
ut quiniti sut ex ancilla ẜueĩ
fiant placet mammnttendos st̃¬
dimũ oportẽ ut abea miuimiit¬
stam quos mdignus ẽ hr̃s ẜuos

Expanded text:
 ancilla peperit, studio tamen heredis fuerit effectum, ut nondum libertas deberetur, uelut‹i› quod tardius adit hereditatem, ut qui nati sint ex ancilla serui eius fiant, placet manumittendos, sed tradi matri oportere, ut ab ea manumittnam quos indignus
Abbreviated transcription (Latin):
tamento darenbtatem utiq
directam sic fit ut quoc̃ sit quis
libtatem accepit fidei cominisa¬
riam si ab alio qm̃ quuierat rog
manumtteitur auxilium ⁊ stõ¬

Expanded text:
tamento dare libertatem utique direct‹a›m. sic fit, ut, quotiens quis libertatem accepit fideicommissariam, si ab alio quam qui erat rogatus manumittatur, auxilium co
Abbreviated transcription (Latin):
scrpsit. cum acceꝑit legtum
ireutimur ut multum ĩt¬
at suum quisq irgatus sit
minimittte .analenum. Si
suum agẽtur minumittẽ ĩ¬
oimodicum acceꝑit ꝙ si ali

Expanded text:
t, cum ceperit legatum, iure utimur, ut multum intersit, suum quisque rogatus sit manumittere an alienum: si suum, cogetur manumittere, etiamsi modicum accepit: quod si ali
Abbreviated transcription (Latin):
alueo mutato ał cepit cuntre.
¶i insula in publico flumierata
pullico loco fĩ. illa cium insula
aũ cccuꝑantis ẽ sinimititi agri
fuint aũ eius cꝯuꝑam ꝯtingat

Expanded text:
alueo mutato alia coepit currere. Si insula in publico flumine fuerit publico fieri. illa enim insula aut occupantis est, si limitati agri fuerunt, aut eius
Abbreviated transcription (Latin):
uideri in fraudem editorum feci¬
sc. Nemo emi uid fraudare eõ
cum puꝑ illo gestum oit ĩ fra¬
reuccand um si fraudati st̃ ccli¬
tores qr pupilli ignorancia q̃ ꝑ
capriosa cclitorib ⁊ ipĩ lucio sa

Expanded text:
ditorum fecse: nemo enim videtur fraudare eos, cum pupillo gestum sit in frarevocandum, si fraudati sitores, quia pupilli ignorantia, quae per captiosa creditoribus et ipsi lucrosa
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ renoumansciente eo cui doã¬
tum ẽ gestumsit s hoctiuan¬
fraudentur alitores nec udr i¬
uiria asficiis qui ignorauit cũ
uiciu extorqueatur ñ damp¬
ignorantes ab eo ꝗ soluendo ñ

Expanded text:
quaerendum, an sciente eo, cui tum, gestum sit, sed hoc tafraudentur creditores: nec uiuria adfici is qui ignorauit, cum um extorqueatur, non damntes ab eo qui soluend
Abbreviated transcription (Latin):
LP̃. SSiendum ẽ sepa¬
cieto pretoris solz. autẽ
sepacio ꝑmitticlitorib ex hiiꝰ
cuisait puta debitorem quis
seium hui̾t. hicq decessit.ħr̃s ei
extitit ticus. ñ est bic soluendo
patitur iõrum uendo̾em c̾cdito¬
res sen dicunt bona sen suff̾icẽ
sibia cilitores ticn ꝯtentos eẽde

Expanded text:
endum est sepacreto praetoris. Solet autem separatio permitti creditoribus ex his causis: ut puta debitorem quis Seium habuit: hic decessit: heres ei extitit Titius: hic non est solvendo: patitur bonorum venditionem: creditores Seii dicunt bona Seii sufficere sibi, c
Abbreviated transcription (Latin):
in fc̃m actiẽ s ita si ꝑtistys fraudi e.
neri deb̾at ñ enim caret fraude ꝗauẽtꝰ
qm cnitorem hre̾ si cum eo gc̃lat sĩ¬
torrupilli scit ipẽ pupillus ignori¬
u̾it iudamus an actõni locus sitỹ
scia tutoris nereat icem ⁊̃ incuratore
funosi⁊ adolescentis ut putem hac¬
torumãtens si quidad eos ꝑueit.
¶Pretẽa sciendum c̾ posseq̃̾ri ꝙ dr̃¬

Expanded text:
in factum actione, sed si particeps fraudis est. neri debeat: non enim caret fraude, qui coniquem creditores habere, si cum eo contrahat simupilli scit, ipse pupillus ignoravit? videamus, an actioni locus sit, ut scientia tutoris noceat: idem et in curatore furiosi et adulescentis. et putem hacatorum, quatenus quid ad eos pervenit. Praeterea sciendum est posse quaeri,
Abbreviated transcription (Latin):
amsetutisunt. ⁊ putemnchꝰ̃ eiꝓ
desse los enim cumoditorib hrdis
go placere cetitores auidem yrdis
Siquio suꝑfui̾t. ex bonis testatoriᷤᷤ
pose hrẽ insinim debitumaditorẽ
N testatoris ex bonis yrdis ichcꝰ¬

Expanded text:
secuti sunt. et putem nihil eis prodesse: hos enim cum creditoribus heredis go placere creditores quidem heredis, si quid superfuerit ex bonis testatoris, posse habere in suum debitum, creditores uero testatoris ex bonis heredis nih
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ in tempore fĩ. ¶ Sian solutũ
quidem ñ fuit s inuetꝰ c̾clitũ
uitur ut ẽ sepissime ꝯstitutum
Si cum mułr fraudandorum
tono eicemq debitorun f udc̃
clitorum acceptum debitum
am̃niritꝰ debuĩt exigit᷑ nec
mulr de dote ht actoem neqe
accõms erit ut stipułoq̾ accep¬

Expanded text:
 solutum quidem non fuerit, sed in vetus creditum bitur, ut est saepissime constitutum. Si, cum mulier fraudandorum to suo eidemque debitori in fraudem creditorum acceptum debitum quam maritus debuerat, exigitur nec mulier de dote habet actionem: neque actionis erit, ut stipula
Abbreviated transcription (Latin):
añqmͣ mulitar forte cebant separi
ꝙ puto ꝓbandumergo quiañcͣs¬
tluntur ñ possunt uenire cum cas¬
trensib alitorib ¶ Item siqo
inrem pris u̾su ẽ fortepotit ⁊ c̾ci¬
torib ꝯdici ne castrense pedium ĩ¬
quietet cum possit poꝰ cum prẽ expi¬
ri. ¶ Illud sciendume eos dennm
clitores posse mipetre seꝑacrẽmqñ¬
nouandi ammo ab ħr de stipłitist.
Ceterum siemi ħ. ammo esecuti
ount amisunt repacoĩs comino¬
dum. quirpe ⁊ secutis unt nom̃ hr̃¬
clis. necpossunt tam seabeo separe
qui quodamind eumelegi̾nit.si
Si usuras ab eo ea menteqiͣ einneli¬
gendo exegunt id̃ erit ꝓbandum

Expanded text:
am militaret, fortasse debeant separari: quod puto probandum. ergo qui ante ctrahantur, non possunt uenire cum castrensibus creditoribus. item si quid in rem patris uersum est, forte poterit et creditori contradici, ne castrense peculium inquietet, cum possit potius cum patre experiri.Illud sciendum est eos demum creditores posse impetrare separationo ab herede stipulati sunt. ceterum si eum hoc animo secuti sunt, amiserunt separationis commodum quippe cum secuti sunt nomen heredis nec possunt iam se ab eo separare, qui quodammodo eum elegerunt. sed et si usuras ab eo ea mente quasi eum eligendo exegerunt, idem erit probandum.
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃ principa lemorligrem que
maie fuit exclusit dampno
ligent ꝓspexit quidergos dr
uomis ficeiussoris seutis inso¬
ldum ex broita testipłator⁊
scꝯ m ñ possĩt utuum porciocu
erit an etentus eẽ ẜ deleb̃ boĩs
cunsepari milutis  cum stipł¬
ulatoriste ñ alita ficeiusioris
areo hrditate bonis fideuissorĩ¬
uenditis in residinim ꝓmis c̾ide¬
bitoris clitorib potit io ñ pati

Expanded text:
 principalem obligationem, quae maior fuit, exclusit, damno ligenter prospexerat. Quid ergo, si bonis fideiussoris separatis solidum ex hereditate stipulator consequi non possit? utrum portio cum erit an contentus esse debebit bonis, quae separari maluit? sed cum stipulator iste non adita fideiussoris a reo hereditate bonis fideiussorivenditis in residuum pro misceri debitoris creditoribus potuerit, rati
Abbreviated transcription (Latin):
precium possit ꝙ si quid suo mi¬
to acquisient dndum ẽ nb̃tatẽ
redemiss E qui cum fructuariꝰ
ess ꝓprictatem redemit in ei ⁊dc̃eẽ¬
Duum redem̾nnt alt̾ in propriis
numinis alt innumnis strin
dicendum erit con stoem cessare
nsi forte is qui ppriis numimis
redem̃t mammnttẽ fu̾it patus
s ⁊ si ꝑtem quis redemit poalta

Expanded text:
d suo merito adquisierit, dicendum est libertatem redemit. Sed qui, cum fructuarius esset, proprietatem redemit, in ea condiservum redemerint, alter propriis nummis, alter nummis servi, dicendum erit constitutionem cessare: nisi forte is qui propriis nummis redemit manumittere fuerit paratus. Sed et si partem quis redemit, pars altera
Abbreviated transcription (Latin):
cum ei nomen empcõnis ymigi¬
rarius ipẽ emptor accominodet.
intẽst a quo quissius numms
enitur a fi soo ł. acuutateł a pri¬
uato curuscumq sit itxꝰ is qui
is quiuendioit int̾uemet estõ¬

Expanded text:
cum et nomen emptionis imaginarius iste emptor accommodet et interest, a quo quis suis nummis ematur, a fisco uel ciuitate uel a priuato, cuiusque sit sexus is qui is qui uendidit, interueniet co
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ si ñ minumisiss ⁊uenit ut
rendi eã int̾uenit itq nec petin¬
a petetur cum emoluntumiegy
uoluntatem uenditoris secutu
ut honio ub̃tatis cãtͣdita po .u.

Expanded text:
 si non manumisisset, conuenit, uti rendi causa interuenit: itaque nec pecunia petetur, cum emolumentum legis uoluntatem uenditoris secutum ut homo libertatis causa traditus post
Abbreviated transcription (Latin):
tis cam tacita ⁊ doc̃ in uoluntate
iranumissoris qm̃adm̃ cum re
ita tͣclident ut moriente eo fi̾e̾t
accipientis queita demum ali¬
entur si dõator in eadem ꝑ ma¬

Expanded text:
tis causae tacitam condicionem voluntate manumissoris: quemadmodum cum rem ita tradiderit, ut moriente eo fieret accipientis, quae ita demum alienatur, si donator in eadem perma
Abbreviated transcription (Latin):
gñde dampnum flumen eitre
sontum p̾dia eiꝰ deppłari si forte
adhibuit ut agrum suumitũe
ea qr res cursum fluminis ad
anquid mimutauit eu ei ñ ⁊¬
sulatur płosq scioprsꝰ flumã
autisse alucos q mutasse dum

Expanded text:
nde damnum flumen ei dare solitum, praedia eius depopulari, si forte adhibuit, ut agrum suum tueretur eaque res cursum fluminis ad aliquid immutauit, cur ei non consulatur? plerosque scio prorsus flumina auertisse alueosque mutasse, dum
Abbreviated transcription (Latin):
tatis nure utat is qm̃ scissimusi
nobilisimꝯ impr̾ intalibꝰ suis
icitituit. s ea res nec dubitoem
ħt nec umqm̃ hũit qu exꝑ lora¬
tum sit ad omnem ingenutati
statum restitui eum ꝯ isto princi¬

Expanded text:
tatis iure utatur is, quem sanctissimus et nobilissimus imperator natalibus suis restituit. sed ea res nec dubi tationem habet nec umquam habuit, quin exploratum sit ad omnem ingenuitatis statum restitui eum, qui isto ben
Abbreviated transcription (Latin):
quoq ꝗ foro eodemagat sicra
columpras au̾staci̾es se arłt
uceri latitare retẽs yoluerunt
⁊ posse qm̃i aduiss alt̾m latitare
aluss. altm̃ ñ. constat autemũ
ipẽ eius possit bona uent̾e a lũsd
debitor latitet añqm̃ dies łdõ¬

Expanded text:
qui in foro eodem agat, si circa columnas aut stationes se occultet, uideri latitare ueteres responderunt, et posse quem aduersus alterum latitare, aduersus alterum non. constat autem, ut ipse eius possit bona uendere, aduersdebitor latitet, antequam dies
Abbreviated transcription (Latin):
latitancium tr̃a possident᷑. ¶ Si
pot᷑ emm quis latitare n turpi de
careiti am tiranin erudelitatem
tum aũ uii hostuaũ domesti¬
cis sediciones. ¶ Siisꝗ frautncõiꝰ¬

Expanded text:
latitantium bona possidentur. Si qpotest enim quis latitare non turpi de causa, veluti qui tyranni crudelitatem timet aut vim hostium aut domesticas seditiones. Sed is,
Abbreviated transcription (Latin):
deici in so ẽqmͣ qui deicit possicet sũ
autem corpe suĩ ammo possidens qͦ
deiectꝰ ẽ palam ẽ enmxideiectum
inderi idcuro si quis de agrosuoł de
domo ꝓcessis neminc ẜuorum relic¬
to moxreĩtens ꝓ uitus sit ingcli

Expanded text:
i possidet.Siue autem corpore siue animo possidens quis deiectus est, palam est eum ui deiectum uideri. idcircoque si quis de agro suo uel de domo processisset nemine suorum relicto, mox reuertens prohibitus sit ingredi
Abbreviated transcription (Latin):
na deiecit nec enim indorego
deietisre si ame fannha deiec̃¬
rõ esequs fuit addc̃ au fimi¬
ferreuisume suis minib qs
ierit eguintor deiecisse ¶ Quo¬

Expanded text:
lia deiecit nec enim ego uideor deiecisse, si familia mea deiecerit, consequens fuit addere 'aut famiferre uisum est, suis manibus quis deiecerit, ego uideor deiecis
Abbreviated transcription (Latin):
co q̃lenicãn possidendi habeat.
Q autrmait ptor si actõdesr¬
ficie postulabr ẽi cognita uidi¬
dumdabo sic intlligendumẽ
ut si ad tr̃r quis sr̃ficiem ꝯlu¬
xit negetur ei inremactio⁊ sãe¬
c̃a cognita eiqui ñ admodicu
actio competit. Is autem ĩ cꝯ¬

Expanded text:
eo, quam causam possidendi habeat: Quod ait praetor 'si actio de superficie postulabitur, causa cognita dabo', sic intellegendum est, ut, si ad tempus quis superficiem it, negetur ei in rem actio. eusa cognita ei, qui non ad modicum actio competet.Is autem, i
Abbreviated transcription (Latin):
autemcum possit comrenderieal¬
portare q̃ refatõi nccĩa sũt logiori
itine̾ uent. ad portare. ut defiorem
cameundi facat imyimeei is
fiet. qr ipẽ abumredim̃to sit quo
miinis reficiat.

Expanded text:
autem, cum posset compendiaria adportare, quae refectioni necessaria sunt longiori itinere uelit adportare, ut deteriorem causam eundi faciat, impune ei uis fiet, quia ipse sibi impedimento sit, quo minus reficiat.
Abbreviated transcription (Latin):
fuant iprius eẽ ut ĩ in culpa ensmo.¬
tiuo lominib estimacre̾m eorum ꝑ
intictum restitue deb̾at sicuti fur
rominis⁊ mortuo eo tmͣr. ¶Huicrse¬
quens eẽ ait ut uille qͦ ⁊ ediumincẽ¬
tuse uidr quomimus restituetur ro¬
illic ñ huit complectatur ¶ Saneyͭ¬
ꝙ ait p̃toribi quaniomo accipimir¬

Expanded text:
fuerant, propius esse, ut etiam sine culpa eius mortuis hominibus aestimationem eorum per interdictum restituere debeat, sicuti fur hominis etiam mortuo eo tenetur. huic consequens esse ait, ut uillae quoque et aedium incentisse uidetur, quo minus restitueret.Idillic non habuit, complectatur.Sane quod ait praetor 'ibi', quomodo accipim
Abbreviated transcription (Latin):
lacio non pot
absens quidem. qm exaudue¬
se muncem debent. Si quis gͥ
presentem stipinetur.⁊ acꝗret
ei exstiplatu actonem ¶Iter
si quis obligari uelit. iubeat
erit ꝙ uissuobligatus q ut pre¬
sens ntirganit. Si antemant¬

Expanded text:
latio non potest absens quidem, quoniam exaudire invicem debent. si quis igitur praesentem stipuletur, et adquiret ei ex stipulatu actionem. item si quis obligari velit, iubeat et erit quod iussu obligatus. Qui praesens interrogavit, si ante
Abbreviated transcription (Latin):
putlicis quoq iudiciis easdem pc̃ã
andronicus ẜ uus meus hr̃dimeo
decent .x. lib̾ esto deinde de ronis hii
cepit controu̾saee̾ qui se lege kr̾dem
aiebit cẽis eam hrditatemad septi¬
nẽcicebat alt̾ qui h̾rditatem possi¬
debataiebat testamento se ħ̾rdem eẽ

Expanded text:
publicis quoque iudiciis easdem poenasAndronicus servus meus heredi meo dederit decem, liber esto". deinde de his bonis coeperat controversia esse: qui se lege heredem aiebat esse, is eam hereditatem ad se pertinere dicebat, alter, qui hereditatem possidebat, aiebat testamento se heredem esse.
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ refimdicebuit ex fide iñtatĩ
ñ emm nõtati sufficit br̾cer
in moram fuisse sin̾ idfat ꝑ
statuliberum ꝙ remota mora
ub̾tati ad itumdaret ꝗd enim
ꝓrio fiuctꝰ cregitlib esto

Expanded text:
ebuit ex fide veritatis: non enim libertati sufficit heredem in mora fuisse, si non id fiat per statuliberum, quod remota mora libertati aditum daret. quid enim proximo fructus coegerit, liber esto"
Abbreviated transcription (Latin):
emf is cui dareuusdẽ redem̃¬
it statulirerimi eumq rursꝰali
uendidert nouisaimo emptorida¬
bit. ii eminicum ap̃ eum cuitirͣ
nit. si eum alien ⁊cc̃em quoq.ibeo

Expanded text:
Si is, cui dare iussus est, redemerit statuliberum eumque rursus alii vendiderit, novissimo emptori dabit: iam enim cum apud eum, cui dare nit, si eum alienet, condicionem quoque
Abbreviated transcription (Latin):
quo poss si ita fuiss scriptum
ita sit fideicominissum irli¬
ctum cui eorumuoles irgo
restitins si nulum elegiis
cuirestitue̾t omnib ceb̾i mi¬

Expanded text:
quo posset, si ita fuisset scriptum ita sit fideicommissum relictum 'cui eorum uoles, rogo restituas', si nullum elegisset cui restitueret, omnibus deberi imp
Abbreviated transcription (Latin):
mutabił ẽ. si adita hr̾ditas
fuit ceterum anͥ aditam hrdi¬
tatem mn ppriam u sucapiturẜ
uitutemlib̾tatis spes infringĩ.
q actitapea hrditate spes libta¬
tio fauore sin redinteg̃bitur

Expanded text:
mutabilis est, si adita hereditas fuerit: ceterum ante aditam hereditatem in propriam usucapitur servitutem libertatisque spes infringitur: sed adita postea hereditate spes libertatis favore sui redintegrabitur
Abbreviated transcription (Latin):
duia s ementib renorõit quas
porccs h̾ro ib de statulib debũ
eastemdab emptorib labõ at̃ ait
si nomina dumitaxat ħ̾roumĩ
testamento poĩta omit uiriles ꝑ¬
hrdis cẽnemo e ꝗ ignorire debãt
eapp̃ noxe decli ñ potit s declitus
spare ad huc lib̾tatem potĩt nͨ emi
decticio spem illi admuit ub̃tatis.

Expanded text:
is ementibus vendiderit, quas portiones heredibus dare statuliber debuit, easdem dabit emptoribus. Labeo autem ait, si nomina dumtaxat heredum in testamento posita sint, viriles parheredis esse nemo est qui ignorare debeat: eapropter noxae dedi poterit, sed deditus sperare adhuc libertatem poterit: nec enim deditio spem illi adimit libertatis.
Abbreviated transcription (Latin):
ipã cum oditoris fraudandicã mi¬
numittunt Nancum inc̾tũ
est an cclitor iuresuo utat inti̾
stitu lib̾isũt om̃ frius cum
esfcũ in lege elestencia accipi.¬

Expanded text:
ipsa, cum creditoris fraudandi causa manumittuntur: nam dum incertum est, an creditor iure suo utatur, interim statuliberi sunt, quoniam fraus cum effectu in lege Aelia Sentia accipi
Abbreviated transcription (French):
cntur. ¶Idem de sa licto dicẽ¬
uirgas instituendi salicticã
ces egint succidanturaũ euel¬
lantur iecte rompstripsit ñ
posse agi de arborib sucrisis
cum nulla arbor ꝓpric dicitur

Expanded text:
ntur. Idem de salicteto dicevirgas instituendi salicti causa ces coegerint, succidantur aut evellantur, recte Pomponius scripsit non posse agi de arboribus succisis, cum nulla arbor proprie dicatur
Abbreviated transcription (Latin):
lp̃ NE pudatores nocte iu¬
mine ostenso fallant naiungã
dam p̃dam uarent p̾sides pni¬
cie ieligiosa estancia esficiat.
dum fcm sit uenia in digetñ

Expanded text:
 Ne piscatores nocte lumine ostenso fallant navigantendam praedam parent, praesidis provinciae religiosa constantia efficiat. d
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃tum sipresẜ̾it neõ enm ideo
impune reti tablas ꝙmaiꝰ facii
admisit cum exhibitis tibulis
admissumcio mag̾man festetur
⁊ possealiam dolo ialo facẽ ut in¬

Expanded text:
tamentum suppresserit. nemo enim ideo impune retinet tabulas, quod maius facinus admisit, cum exhibitis tabulis admissum eius magis manifestetur. et posse aliquem dolo
Abbreviated transcription (Latin):
tuo fcm̃e ut desm̾enteẽ. ita eas illi
exibas item oi ubellus aluidir ꝗo
relctum eẽ dicet᷑ decreto xp̾hendam.
Si quis forte ⁊ fitert penes se essen
ei dandumẽ ut exibat. sm̃ pot̾ mp̃¬

Expanded text:
tum est, ut desinerent esse, ita eas illi exhibeas. item si libellus aliudue quid relictum esse dicetur, decreto comprehendam'. Si quis forte confiteatur penes se esse ei dandum est, ut exhibeat, s