comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
In ueritate quid̃ sicut hebrei cradunt. hec mulier iudua duos
filios habuit. qui tixati siuit in agro suꝑ hereditate patris sui. et
alter ab altero int̾emptus. se ipsam tñ eadem uidua in ꝑsona ara¬
mon dauid posuit. et duos filios suos inꝑsona ammon et absalon.
Cognationem uͦ que ꝯsurrexit ad uersus filium suum in ꝑsona
ramento posita ÷. acsi diceret. Recordetur rex ꝓmissionis sue ĩmo
uramenti quom̃ ꝑ dũm dm̃ suum pollicitus:. ut non multiplcẽ¬
tur ꝓximi sanguinis adulciscendum. Quare cogitasti istius mõi
r .c.p.d. Popłm dei uocat eundem absalon. siue eos qui cũ eo e¬
rant. qui quasi captiui. et eiecti erant eo quod non reducerentur
ad hereditatem di. ne forte coacti diis alienis in terra aliena ser¬
uirent. non reducat eiectũ suũ. Ex hoc loco demonstratur illud
quod paulo suꝑus dictum ÷. cessauit dauid rex exire post absalon
.i. cessauit ut non exiretur ab aliquo. et recduceretur absalon. nec¬

Expanded text:
In veritate autem, ut Hebraei tradunt, haec mulier vidua duos filios habuit, qui rixati sunt in agro super haereditatem patris sui, et alter ab altero interemptus; seipsam tamen eadem vidua in persona David posuit, et duos filios suos in persona Ammon et Absalon. Cognationem vero quae consurrexit adversus filium suum, in persona ramento posita est. Ac si diceret: Recordetur rex promissionis suae, imo juramenti quo mihi per Dominum Deum suum pollicitus est, ut non multiplicentur proximi sanguinis ad ulciscendum. « Dixitque muli Populum Dei vocat eumdem Absalom, sive eos qui cum illo erant: qui quasi captivi et ejecti erant, et quod non reducerentur ad haereditatem Dei, ne forte coacti diis alienis in terra aliena seret non reducat ejectum suum? » etc. Ex hoc loco demonstratur illud quod paulo superius dictum est: « Cessavit David rex ire post Absalom, » id est, cessavit, ut non exiretur ab aliquo, et reduceretur Absalom.
Abbreviated transcription (Latin):
dauid salomoni filio suo precepit de uista retributione eoꝵ quisͥ
solatio fuerunt. itł iniuste nocuerunt. licet ipse pacientissime
eos reguans toleraret. quid meluis significare potest. quam futu¬
ram recributionem uenturi udicũ in qua unpii ꝓ mercede penã
ꝑpetuam. iusti aut̃ eternam beatitudinem ꝑcipient: In presen-¬
ti quoq temꝑe pacientia dei sepe bonos tribulari. atq angusta¬
ri ꝑmittit. Et econtrario reꝓbos delitiis temporalibus ⁊ ꝓsꝑitate
terrena uti concedit. Quibus tũ utrisq ꝑ xꝑm mediatorem dei¬

Expanded text:
David Salomoni filio suo praecepit de justa retributione eorum qui sibi solatio fuerunt vel injuste nocuerunt, licet ipse patientissime eos regnans toleraret, quid melius significare potest quam futuram retributionem judicii futuri, in qua impii pro mercede poenam perpetuam, justi autem aeternam beatitudinem percipient? In praesenti quoque tempore patientia Dei saepe bonos tribulari atque angustiari permittit, et e contrario reprobos deliciis temporalibus et prosperitate terrena uti concedit: quibus tamen utrisque per Judicem vi
Abbreviated transcription (Latin):
ammon que nunc phidelphia uocatur: cuius meminit et iheremi¬
as ꝓpħa. Interpretatur aut̃ rabbath multi. et saluator in euugłio
dicit. Quia multi uenient ab oriente et occidente. et recunbent cũ
iectione nominum ponitur: rabbath scubitur: sicut÷ rabbath fili¬
oꝵ ammon. Quando uͦ sine adiectione nominum. non rabbath. s
gis uictoriam significat. dux enĩ dauid contra hostes bellum agit.
solummꝰ xꝑm defertur: quia ipsi omnis potestas. et potentia reg¬

Expanded text:
Ammon, quae nunc Philadelphia vocatur, cujus meminit et Jeremias propheta . Interpretatur ergo Rabbath multi. Et Salvator in Evangelio dicit: « Quia multi venient ab oriente et occidente, et recumbent cum jectione nominum ponitur Rabbath, sicut est Rabbath filiorum Ammon. Quando vero sine adjectione nominum, non Rabbath, sed in cunctis gentibus? Dux enim David contra hostes bellum agit, Christum solummodo defertur, quia ipsi omnis potestas et potentia reg
Abbreviated transcription (Latin):
cidet. Absalon quidẽ pater pacis. siue patris pax. interpretatur: am¬
mon. donans. et thamar amaritudo. latine ꝓnuntiatur. Qui enĩ
membra sua donat libitini. et semet ipsum tradit seruire iniqui¬
tati ad iniquitatem in peccati cadit amaritudinem. licet in imicꝰ
se quasi patrem pacis ostendat. et ꝓsꝑa ꝓuenire. ꝓ talibus factis
falso ꝓmittat. Necẽẽ ÷ enim cito ad penitenciam: post ꝯmissum sce¬
lus redeamus. ne forte diabolus. si ad huc ebrietati inseruierimus.
et in huius scl̃i luxum resoluti fuerimus ꝑ obtemꝑantes sibi malig¬
nos sỹc innecem nr̃am conspirans morti ꝑpetue tradat. absalon.
matris absalon quam dicunt hebrei a dauid in prelio captam. et
cesarie. et ungiuibus precisis scđ̃m legem uxorem sibi daiuid eam so-¬
quod quotiens eum uideret. cociens dolorem mortis ammon ad me-¬
moriam rectuceret. iccuto cessasse dicitur exire post absalon. Subau¬

Expanded text:
cidet. Absalon ergo Pater pacis, sive Patris pax, interpretatur; Amcidet. Absalon ergo Pater pacis, sive Patris pax, interpretatur; Ammon donans, et Thamar amaritudo, Latine pronuntiatur. Qui enim membra sua donat libidini, et semetipsum tradit servire iniquitati ad iniquitatem, in peccati amaritudinem cadit, licet inimicus se quasi patrem pacis ostentet, et prospera provenire pro talibus factis falso promittat. Necesse est enim cito ad poenitentiam post commissum scelus redeamus, ne forte diabolus, si adhuc ebrietati inservierimus, et in luxum hujus saeculi resolvemur, per obtemperantes sibi malignos spiritus in necem nostram conspiret ac morti perpetuae tradat. « matris Absalon, quam dicunt Hebraei a David in praelio captam, et caesarie et unguibus praescisis, secundum legem eam uxorem sibi David soquod quotiens eum videret, totiens dolorem mortis Ammon ei ad memoriam reduceret, idcirco cessasse dicitur exire post Absalon, subau
Abbreviated transcription (Latin):
dauid coronam melchon de capite eius. et inuenit in ea auripondo
calentum. et preciosissimas gemmas. fecitq sibi inde diadema. Mel¬
chon quippe non ÷ ꝓprium nomen regis. s melchon interpretat᷑
rexeoꝵ. Rex eor uocatur ut hebrei uolunt. idolum illoꝵ quod
hic uocatur melchon. cuius diadematis aurum dauid et gem
lit. ppłm aut̃ qui erat iu ea eduxit. et fecit suꝑ eos tribulas. et
trhaas. et ferrata carpenta transire. ita ut dissicarentur. et conte¬
rerentur. Sic fecit dauid cunctis urbibus filioꝵ ammon. Et reuer¬
Incestum quod amion dd̾ maior filius in sorore sua chamar cõ¬
fecit. et paricidium. quod absalon in ammon fr̃e suo ꝑpetrauit. qͥd
sp̃aliter significare possit non inuenio. nisi forte moraliter nos ca¬
le factum moneat. quod semꝑ caute. et prudenter agamus. ne for¬
te dũẽtur in nobis uicia. et princeps peccati. qui falsam pacem ꝑi¬
clitantibus spondet. ne nos in paratos inueniens. atq inꝓiusos tru¬

Expanded text:
David coronam Melchom de capite ejus; et invenit in ea auri pondo talentum, et pretiosissimas gemmas, fecitque sibi inde diadema . » Melchom quippe non nomen proprium est regis, sed Mechom interpretatur rex eorum. Rex eorum vocatur, ut Hebraei volunt, idolum illorum, quod hic vocatur Melchom, cujus diadematis aurum et gemmlit. Populum autem qui erat in ea, eduxit; et fecit super eos tribulas et trahas, et ferrata carpenta transire, ita ut dissecarentur et contererentur. Sic fecit David cunctis urbibus filiorum Ammon; et reverIncestum ergo quod Ammon, David major filius, in sorore sua Thamar confecit, et parricidium, quod Absalon in Ammon fratre suo perpetravit, quid spiritaliter significare possit non invenio, nisi forte moraliter nos tale factum moneat, quod semper caute et prudenter agamus, ne forte dominentur in nobis vitia, et princeps peccati, qui falsam pacem periclitantibus spondet, ne nos imparatos inveniat atque ex improviso tru
Abbreviated transcription (Latin):
Cunctis quidẽ exultantibus. et ad arche celestis introitũ hun¬
nos resonantibus sola michol filia saul archam ducentibꝰ ab ⁊
Quin oẽ e speculis dauid humiliatum despicit. quia credentibꝰ
michol que ob figurandam instabilitatem carnalium. a qͣ omĩs
interpretatur. non uxor dauid. si filia saul appellatur. quia xꝑo
fidetenus seruiunt. non illius regno coronandi. si ꝑsecutoꝵ euis
quos unitati sint anathemate dampnandi. Qui licet praue suc¬
nichilominꝰ tñ archa dñi suum iocum ingreditur. et posuerũt
nium quos dñs ad uitam preordinauerat eternã. offerens holo cau
stum ⁊ .ꝑ. fidem .s. deuotionemq eccl̃ie. comendat patri xꝑo qui
fideles. humilesq benedicens. salutaris misterii pascit alimentis.¬

Expanded text:
cunctis exsultantibus, et ad arcem coelestis introitus hymnos resonantibus, sola Michol filia Saul arcam ducentibus abest. Quin etiam e speculis David humiliatum despicit, quia credentibus Michol, quae ob figurandam instabilitatem carnalium, aqua omnis interpretatur, non uxor David, sed filia Saul appellatur, quia Christo fide tenus serviunt, non illius regno coronandi, sed persecutorum ejus, quos imitavere, sunt anathemate damnandi. Verum pravi sucnihilominus arca Domini suum locum ingreditur, et ponitur innium, quos Dominus ad vitam praeordinaverat aeternam. Offert David holocauDomino, fidem devotionemque Ecclesiae commendat Patri Christusfideles humilesque benedicens, salutaris mysterii pascit alimentis
Abbreviated transcription (Latin):
alii sermonem scientie. alii gn̾a linguarũ. alii gr̃am curacionũ.
.i. crescente eccł̃ia primitiua uentum ÷ ad aream nahon .i. aream
preparatam gentium uidl̃ eccłlam. fidei ueritate consecrandam.
cham incautius quasi corrigendo tetigit. mor a dño ꝑcussus occu¬
buit. quia iudeoꝵ ppłs dum gentibus inuidet. salutis se munere
euuglii liberius cura sidem agere. Heq scđ̃m consuetudinem leg̃
ingredi. si sabbata. neomenias. cucũcisionem. uictimasq: spaliter
interpretari. Quos ułt errantes corrigere temptabant. qui descen-¬
dentes de uidea docebant fres. quia nisi circũcidamini scđ̃m mo-¬
rem moy si non potestis salui fieri. Et de quibus iacobus ad pau¬
lum. Uides inquit fr̃. quod milia sunt in uideis qui crediderũt.
et omnes hi emulatores sunt legis. ⁊ c̾. Et excimuit dauid dñm.
Quesruit archam dauid inciuitatem suam adducere. s causa

Expanded text:
alii sermonem scientiae, alii genera linguarum, alii gratiam curationum, alii sermonem scientiae, alii genera linguarum, alii gratiam curationum, est, crescente Ecclesia primitiva, ventum est ad aream Nachon, id est, aream praeparatam, gentium videlicet Ecclesiam, fidei veritate consecrandam, cam incautius quasi corrigendo tetigit, mox a Domino percussus occubuit. Quia Judaeorum populus dum gentibus invidet, salutis se munere Evangelii liberius circa fidem agere, neque secundum consuetudinem legis ingredi, sed sabbata, neomenias, circumcisionem, victimasque spiritualiter interpretari. Quos velut errantes corrigere tentabant, qui descendentes de Judaea docebant fratres: quia « nisi circumcidamini secundum morem Moysi, non potestis salvi fieri . » Et de quibus Jacobus ad Paulum: « Vides, inquit, frater, quot millia sunt in Judaeis, qui crediderunt, et omnes hi aemulatores sunt legis . » Ob causam David arcam in civitatem suam adducere; sed, causa
Abbreviated transcription (Latin):
historia beati regis. et ꝓphe dauio. qua archan dei adduxisse narrat᷑.
humilitas apꝓbata. suꝑbia dampnata. et temeritas iuindicata mon-¬
stratur. Quia et ipse dauid. qui coram archa dñi humiliter sattare
non erubuit: mox ꝓmissionem filii dei. ex sua stirpe nascituri: susci¬
ꝑe ꝓmeruut. et coniĩit que eandem humilitatem despexit. eius se-¬
miue fecundari. non merita ꝑpetue sterilitatis. penas luit. Sacerdos
quoq qui archam in considerata temeritate tetigit. ausus sui reatum. ĩ¬
matura morte purgauit. Ubi necẽẽ : intueri quantũ delinquat. qui
ad corpus dñi reus accesserit. si deuotus ille sacerdos morte multatur.
qui archam illam dñici uicll̃ corꝑis figuram nunori quam debuit ue¬
archa lu̾ȩbat dauid et omns isrł coram dño diuersis musicoꝵ ge¬
neribus. quia mox inchoante noue gr̃e preconio dñs ad exiben-¬
das deo patri laudes humilitatis omnes inuitat dicens. Quimͥ
ministrat me sequatur. Alii dando ꝑ sp̃m sermonem sapientie.

Expanded text:
historia beati reges et prophetae David, qui arcam Domini adduxisse narrantur, humilitas approbata, superbia damnata, et temeritas vindicata monstratur: quia et ipse David, qui coram arca Domini humiliter saltare non erubuit, mox promissionem Filii Dei ex sua stirpe nascituri suscipere promeruit: et conjux, quae eamdem illius humilitatem despexit, ejus semine fecundari non meruit, sed perpetuae sterilitatis poenas luit. Sacerdos quoque, qui arcam inconsiderata temeritate tetigit, ausus sui reatum immatura morte purgavit. Ubi intueri necesse est quantum delinquat, qui ad corpus Domini reus accesserit, si devotus ille sacerdos morte mulctatur, qui arcam illam, Dominici videlicet corporis figuram, minori quam debuit vearca ludebat David, et omnis Israel coram Domino diversis musicorum generibus, quia mox inchoante novae gratiae praeconio Dominus ad exhibendas Deo Patri laudes humilitatis, omnes invitat, dicens: Qui mihi ministrat me sequatur: alii dando per spiritum sermonem sapientiae,
Abbreviated transcription (Latin):
sic eẽ. ut montes ore ꝓpħe maledicerentur. ut dũ fructus in eis ex are¬
scente terra non orirentur possessores terre. qui mortem regis ap̃ se su¬
boe int̾pretatur decursus. ł lubrici. ꝑ saul aut̃ unctum et mortuũ
mors nr̃i mediatoris exprimitur. non inmerito ꝑ gelboe montes su¬
ꝑba uideoꝵ corda: designantur. Que dũ in huius mundi desideriis
Et quia i eis unctus rex corꝑaliter moritur: ĩpsi ab omni gr̃e roresic¬
cantur. Rex et ꝓpħa clauid. quiin recribuentibus mala non reddidit.

Expanded text:
 Gelboe montes ore Prophetae maledici, ut dum fructus ex arescente terra non oritur, possessores terrae sterilitatis boe interpretatur decursus, per Saul autem unctum et mortuum mors nostri Mediatoris exprimitur: non immerito per Gelboe montes superba Judaeorum corda signantur, quae dum in hujus mundi desideriis et quia in eis unctus rex corporaliter moritur, ipsi ab omni genere rore sicc
Abbreviated transcription (Latin):
aut ꝓtinus occimbit. quia ꝯmote mentes dũ et parci sibi sentiũ.
et tñ responsoꝵ racione in intimis sub tranquillitate tanguntur.
ab eo quod se erexerant statim cadunt. Qui gͥ a ffuroris siu impetu
sub lenitatis ꝑcussione resiliunt. quali sine fecro moriuntur. Facta¬

Expanded text:
autem protinus occubuit, quia commotae mentes dum parci sibi sentiunt, autem protinus occubuit, quia commotae mentes dum parci sibi sentiunt, et tamen responsorum ratione in intimis sub tranquillitate tanguntur, ab eo quod se erexerant, statim cadunt. Qui ergo a fervoris sui impetu sub lenitatis percussione resiliunt, quasi sine ferro moriuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
Cuius a sahel typum cenuit. nsi eoꝵ quos uehementer arripiẽs
furor in preceps ducit. Qui in eodem furoris impetu tãto
cautius declinandi suitt. quanto et insane rapiuntur. Uñ
et abuer qui sermone nr̃o patris lucerna dicitur fugit. quia
doctoꝵ lingua que suꝑnum dei lumen indicat. cũ ꝑ ab rupta
furoris mentem cuiuspiam ferri conspicit. cũq contra irascentem
dissimulat. uerboꝵ iacula reddere. quali ꝑsequentem non uult
ferire. Cum uͦ iracundi nulla consideratione se mitigant. qua¬
si asahel: ꝑsequi et insanre non cessant. Heceẽ ÷ aut̃ ut hi qui
furentes reprimere conantur. neuticam se in furorem engant.s
quicquid: tranquillitatis ostendant. Quedam uͦ sũptiliter ꝓferãt.
in quibus ex oblaguo furentis animum purgent. Ecussit gͥ eur
aepationis obuiare. Auerła uͦ hasta ꝑsequentem ferue: furentẽ
tranquile quibusdã tangere. et quasi parcendo suꝑare. Asahel

Expanded text:
Cujus Asahel typum tenuit, nisi eorum quos vehementer arripiens Cujus Asahel typum tenuit, nisi eorum quos vehementer arripiens furor, in praeceps ducit, qui in eodem furoris impetu tanto cautius declinandi sunt, quanto et insanius rapiuntur. Unde et Abner, qui sermone nostro Patris lucerna dicitur, fugit, quia doctorum lingua quae supernum Dei lumen indicat, cum per abrupta furoris mentem cujuspiam ferri conspicit, cumque contra irascentem dissimulat verborum jacula reddere, quasi persequentem non vult ferire. Sed cum iracundi nulla consideratione se mitigant, quasi Asahel persequi et insanire non cessat, necesse est ut ii qui furentes reprimere conantur, nequaquam se in furore erigant, sed quidquid est tranquillitatis ostendant; quaedam vero subtiliter proferant, in quibus ex obliquo furentis animum pungant. Unde et Abnercrepationis obviare; aversa vero hasta persequentem ferire, est furentem tranquille ex quibusdam tangere, et quasi parcendo superare. Asahel
Abbreviated transcription (Latin):
ibi tres patriarte. Abraham. ysaac. et iacob. sepulti sunt. et adam mag̃¬
nus. ut in iħu libro scriptum ÷. licet eum quidam conctitum i loco
tinoꝵ. et habitaculum gigantum. regnuniq postea dauid. intribuiu-¬
da ciuitas sacerdotalis. et fugitiuoꝵ. Distat aitt̃ ad meriadianã plagã
ab helia milibus circiter .xx. duobus. Ubi et quercus abraham que
et manbre usq ad constantii regis imꝑium monstrabatur. et mansole¬
uit eius inpresentiarum cernitur. Cumq a nr̃is ibidem eccłia iã sit
exstructa. in circuitu a cunctis gentibus terebuiti locus suꝑstione
bulum ÷. Lege uerba dierum. Condita aut̃ ÷ añ .uii. annos. quã
tans urbs egipti conderetur. Egressusq ÷ abner. ⁊c̾. hunc locum¬
iosephus ita exponit. Abuer aut̃ ꝓmouit electum nimis exercitum
ut congrederetur cũ tribu uida. Iarascebatur enĩ aduersus eos a qͥb

Expanded text:
ibi tres patriarchae, Abraham, Isaac, et Jacob sepulti sunt, et Adam magibi tres patriarchae, Abraham, Isaac, et Jacob sepulti sunt, et Adam magnus, ut in Genesi libro scriptum est. Licet eum quidam conditum in loco thinorum, et habitaculum gigantum, regnumque postea David in tribu Juda, civitas sacerdotalis, et fugitivorum. Distat ad meridianam plagam ab Elia millibus circiter viginti duobus, ubi et quercus Abraham, quae et Mambre, usque ad Constantii regis imperium monstrabatur, et mausolaeum ejus in praesentiarum cernitur. Cumque a nostris ibidem Ecclesia jam exstructa sit, in circuitu a cunctis gentibus, Therebinthi locus superstitione bulum est. Lege Verba dierum. Condita est autem ante septem annos, quam Tamnes urbs Aegypti conderetur. « Egressus est Abner Josephus ita exponit: « Abner autem promovit electum nimis exercitum, ut congrederetur cum tribu Juda. Irascebatur enim adversus eos, a quibus
Abbreviated transcription (Latin):
ner .⁊c̃. Quid hoc ÷ quod filius saul hisboseth qui interp̃tatur uir
confusionis abner auxiliante. qui intpretatur patris lucerna regna¬
uit suꝑ isrł uniuersum. et domus uicla sola sequebatur dauid. nisi
quod solis credentibus. et uere dm̃ confitentibus ex priore ppło dauid
ceteris regnis. diabolo instigante qui sepe transfigurat se in angłm lu¬
que et sponsa eius ÷. ꝑ omne tempus istius uite. quod septenario die¬
rum numero decurrit: regnat. Scdm illud. Ecce ego inquit uobiscũ
sum ommibus diebus usq ad consumationem scłi. Et qui post exple-¬
tionem senarii numerii .i. ꝑfectionem boni oꝑis omnes electos suos ad
sabbatum uerum .i. ad requiem paradisi sempiternam ꝑducet. ubi et
Chebron ÷ cuittas in tribu uida que quondam uocabatur arbe.¬
licet male ingrecis codicibus habeatur arboc. Corrupte gͥ in nr̃iᷤ
codicibus arboc scribitur. cũ in bebreis legatur arbe .i.iiiͬ. ex eo qd̃

Expanded text:
 » Quid est autem quod filius Saul Isboseth, qui interpretatur vir confusionis, Abner auxiliante, qui interpretatur patris lucerna, regnavit super Israel universum, et domus Juda sola sequebatur David, nisi quod solis credentibus et vere Dominum confitentibus, ex priori populo Davregnat, diabolo instigante, qui saepe transfiguratur in angelum luquae et sponsa ejus est, per omne tempus istius vitae, quod septenario dierum numero decurrit, regnat secundum illud: « Ecce ego, inquit, vobiscum sum omnibus diebus usque ad consummationem saeculi . » Et post expletionem senarii numeri, hoc est, perfectionem boni operis, omnes electos suos ad sabbatum verum, id est, ad requiem sempiternam perducet, ubi et Hebron civitas in tribu licet male in Graecis codicibus habetur Arboe. Corrupte igitur in nostris codicibus Arboe scribitur, cum in Hebraeis legatur Arbae, id est quatuor, ex eo quod
Abbreviated transcription (Latin):
ne rectum quod dicitur ꝑuersũm uidetur. Uñ et recte nabal e¬
hrio culpam suam abigal laudabiliter tacuit. Quam digesto ui¬
brei tralunt. non cognouit eam. idem falti. quoniã si cognouisset
eam: nunquã dlauid illam sibi postea sociassi. Quia in lege penttus
baurim .i. de electis. qñ aũ a saule michol ei datur. falti euadendũ
adeo interpretatur. Euadens adeo dicitur. quia custodutt eum
ne tangeret eam ne fieret trausgressor legis: secutusꝙ⁊ eam iuir sũ.

Expanded text:
ne certum quod dicitur perversum videtur. Unde et certe Nabal ene certum quod dicitur perversum videtur. Unde et certe Nabal ebrio culpam suam Abigail laudabiliter tacuit: quam, digesto vibraei tradunt, non cognovit eam; id est, Phalti: quoniam si cognovisset eam, numquam David sibi eam postea sociasset, quia in lege penitus Bahurim, id est, de electis. Quando autem a Saule Michol ei datur, Phalti, id est, a Deo interpretatur. Evadens a Deo dicitur, quia custodivit eum, ne tangeret eam, ne fieret transgressor legis. Secutusque est eam vir su
Abbreviated transcription (Latin):
ut his aoniti artius se. ad inuicem mutua caritate conectant. et sic¬
in unitate fidei conexi ad inuicem manu sui redemptoris: inꝑpecuum cõ¬
seruentur. At uero reꝓbi quanto latius in hac uita uoluptatibus ꝓpͥis.
uelud liberi dimittuntur: tanto longus in futuro a diuine uisionis gla
ꝓiciuntur. ut de eis merito dicatur. Et quidem ipli de manu
paaee sensus. quia anima dauid ꝑsẽquentibus licet bostious cus¬
todita semꝑ fuit: in sorte uiuentium. Porro iumici euus iusisten¬
cibus uibi aduersitatibus. sic̃ lapis inpetu funda cirũactus. sic iu¬
stabsli motu ꝑturbanddi. et siuis ẽẽnt de fiuibus expellenci. ł de
niui quos ratiuidos melius corriginus. si in ipsa ire s̃ue cõmotione
dedinamus  Eturbati quippe quid audiant ignorant. Si cũ ad
se redeunit. canto libentius exhortacionis uerba recipiunt. quanto
se tranquilliuis coleratos erubescunt. Menti aut furore ebrie om¬

Expanded text:
ut his admoniti arctius se ad invicem mutua charitate connectant, cut his admoniti arctius se ad invicem mutua charitate connectant, coadunati ad invicem manu sui Redemptoris in perpetuum conserventur. At vero reprobi quanto latius in hac vita voluptatibus propriis, velut liberi, dimittuntur, tanto longius in futuro a divinae visionis gloria projiciuntur, ut de eis merito dicatur: « Et quidem ipsi de manu ae sensus, quia anima David, persequentibus licet hostibus, custodita semper fuit in sorte viventium. Porro inimici ejus, insistentibus sibi adversitatibus, sicut lapis fundo circumactus, sic instabilinisi quod iracundos melius corrigimus, si in ipsa irae suae commotione declinamus? Perturbati quippe, quid audiant ignorant. Sed cum ad se redeunt, tanto libentius exhortationis verba recipiunt, quanto se tranquillius toleratos erubescunt. Menti autem furore ebriae om
Abbreviated transcription (Latin):
ditam. Sic̃ enĩ facillimum : cuilibet fasciculum herbe. ł feni sua ma-¬
lectos ab inicio usq in finem secłi nequi ex eis ulla racione ꝑeant. sine
labore tuetur. uixta quod in euugłio ipse sub figura ouium de eis lo-¬
quens. et seguentur me inquid. et ego uitam eternam do eis. et non ꝑ¬
ibunt in eternum. nec rapiet eas quisquam de manumea. Sic̃ fasci¬
culus unus quibuslibet uinculis alligatur. sic omnis sanctoꝵ cetus. u¬
na eademq fide. spe. et caritate ad inuicem constringitur: unoq diui¬
ne ꝓtectionis munimine cutũdatur. ¶ Pulcherria compara¬
pellat uiuentes. ut illoꝵ e contrario sp̃ali morte preocupatas insuuet.
Iuxta illud ꝓpħe. anima que peccauerit ipsa morietur. hos fasciculis. il¬
los lapidi funde assimilat. fasciculus enĩ constringitur. ut integer ma¬
neat. et conseruetur. Lapis in funda expeditus ponitur: ut abiciatur.
Sic etenĩ. sic in hoc seculo electi p̃suris tribulationum coangustantur.

Expanded text:
ditam: sicut enim facillimum est cuilibet, fasciculum herbae, vel feni sua malectos, ab initio usque in finem saeculi, ne qui ex eis ulla ratione pereant, sine labore tuetur. Juxta quod ipse in Evangelio sub figura ovium de his loquens : Et sequuntur me, inquit, et ego vitam aeternam do eis: et non peribunt in aeternum, nec rapiet eas quisquam de manu mea. Sicut fasciculus unus quibuslibet vinculis alligatur, ita omnis sanctorum coetus una eademque fide, spe, et charitate ad invicem constringitur, uno divinae protectionis munimine circumdatur. Patet sapellat viventes, ut illorum e contrario spiritali morte praeoccupatas insinuet, juxta illud prophetae: « Anima quae peccaverit, ipsa morietur . » Hos fasciculo, illos lapidi fundae assimilat. Fasciculus enim constringitur, ut integer maneat et conservetur. Lapis in funda expeditus ponitur, ut abjiciatur. Sic etenim, sic in hoc saeculo electi pressuris tribulationum coangustantur,
Abbreviated transcription (Latin):
frixã oleo. carnem uidł apeccati labe mundissimam. s oleo ca
crucis sartagine tostam. ¶ Aliter hec munera fideles accipi¬
unt. qñ unus panis. ⁊ unum corpus. multi sumus in xꝑo sue car
conpassione ꝓximi feruere faciunt. At coutra filia saul frustra cu-¬
bidulum regis ingressa. nullos concepti semiinis fructus dat. Quia
qui uerbum d̃ĩ auretenꝰ ꝑcipiunt. absq boni oꝑis ꝓle diem ꝑpe¬

Expanded text:
frixam oleo, carnem videlicet a peccati labe mundissimam; sed ob crucis sartaginae tortam. Et unt: quando « unus panis, et unum corpus multi sumus » in Christo, ecompassione proximi fervere faciunt. At contra filia Saul frustra cubiculum regis ingressa, nullos concepti seminis fructus dat; quia qui verbum Dei aure tenus percipiunt, absque boni operis prole diem perpe
Abbreviated transcription (Latin):
non uidit samuhel saulem usq indiem mortis sue. quom̃ hic ꝓpħaᷤ¬
se coram samuhele dicatur. Quam questionem hebrei his duobus mo¬
dis soliuiit. Aut non iudit eum. quia qñ unctus: saul cuneo ꝓpħaꝵ
abscondit se samuhel: ne uideretur ab eo. aut non uidit eum. indutꝰ
habitu regio. quo inditus erat qñ dictum÷ non uidit eum usq ĩ diẽ
mortis sue. Subauditur indutus habitu regio. Expoliase uero se
non omnibus uestimentis. s regalibus tm̃ intelligendum est. Descende ᷤ¬

Expanded text:
non vidit Samuel Saulem usque in diem mortis suae: et hic prophetasnon vidit Samuel Saulem usque in diem mortis suae: et hic prophetasse coram Samuele dicatur. Quam quaestionem Hebraei his duobus modis solvunt. Aut non vidit eum, quia quando junctus est Saul cuneo Prophetarum, abscondit se Samuel, ne videretur ab eo. Aut non vidit eum indutum habitu regio, quo indutus erat quando dictum est: Non vidit eum usque in diem mortis suae, subauditur indutum habitu regio. Exspoliasse vero se non omnibus vestimentis, sed regalibus tantum, intelligendum est. Et
Abbreviated transcription (Latin):
saulis. nuntioꝵq eius. in hoc loco iudeoꝵ. non incongrue gestat ꝑsonam.
Qui dum cupiunt aduersari xp̃o habent in ore sacramenta legis. et ꝓ¬
pħaꝵ. ad testimonium xp̃i. et cũ ecclĩa quasi cũ ꝓpħis de scripturis. sic̃¬
qui missi fuerant ad hominem tenendum. et ad necem ducendum. talis
sp̃c participes efficimeruerint. et saul ipse qui miserat ueniens et ip¬
se sanguinem innocentem querens esfundere accipe meruit. sp̃m alum
et ꝓpħare. Quantum uero ad litteram᷑ ꝑtinet. non: mirum hominẽ
repbum ad momentum transitorie ꝓpb̃asse. dum cẽ multis similes ꝙ¬
pħie donum legantur habuisse. Sicut ille balaam reꝓbus quem nõ
Hec ula uetba parum attestantur huic sentencie que in euugl̃io scri
ta÷ Muitos.s. dicturos in illa die. dñe dñe in nomine tuo manducaui¬
ram .s. ⁊c̾. hic oritur questio magna. cũ in precedentibus legatur. et

Expanded text:
Saul nuntiorumque ejus in hoc loco Judaeorum non incongrue gestat personam, Saul nuntiorumque ejus in hoc loco Judaeorum non incongrue gestat personam, qui dum adversari cupiunt Christo, habent in ore sacramenta legis et prophetarum ad testimonium Christi, et cum Ecclesia, quasi cum 521 prophetis, qui missi essent ad tenendum hominem et ad necem ducendum, talis spiritus participes effici meruerint? Et Saul ipse, qui miserat, veniens, et ipse sanguinem innocentem quaerens effundere, accipere meruit spiritum illum etare. Quantum enim ad litteram attinet, non est mirum hominem reprobum ad momentum transitorie prophetasse, dum etiam multi simile prophetiae donum legantur habuisse: sicut Balaam ille reprobus, quem non bat. Nec illa verba parum attestantur huic sententiae, quae in Evangelio scripta sunt, multos dicturos in illa die: Domine, Domine, in nomine tuo manducavia hic oritur, cum in praecedentibus legatur: Et
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce dauid in nahioth. ĩ.r. locus ÷ in rama. ubi dauid sedit. rama
ad septemtrionalem plagam contra bothel. Meminit huius et ie-¬
remias. est aut̃ alia rama in tribu aser. ¶ Nahioth pulcͥtudo
his expletis conueniunt. quia ꝓpħaꝵ ddicta. et celsitudinem habẽt
cia figurat. non nullos hereticos quialiquid boni de muneribus sc̃i
sp̃c habent. sic̃ testamenta legis. et euugłũ. sic̃ baptisii sacramentũ.
et cetera huius mõi. Qui cũ ad eccłiam catholicam uentunt. non ÷ in
eis iullo mͦ uiolancdum. aut quasi non habeant tradendium. s tñ eos
concedimus. si oportet eos cognoscere unitatem. et societatem uinculi
caritatis. si ne qua omnĩo quicquid habere potuerut. quamuis sit¬
sanctum. atq uenerandum. ipsi tñ nicłi sunt. tanto indigniores effecti
premio uite eterne. quanto illis donis non bene usi sunt que in hac uita:
que transitoria: acceperunt. ¶ Item exemplum atq imago huius

Expanded text:
etc. Najoth locus est in Ramatha, ubi David sedit. Rama ad septentrionalem plagam contra Bethel. Meminit hujus et Jeremias. Alia autem Rama est in tribu Aser, Najoth, pulchritudo his expletis, quia prophetarum dicta et celsitudinem habent tia figurat nonnullos haereticos, qui aliquid boni de muneribus sancti Spiritus habent, sicut testamenta legis et Evangelii, baptismi sacramenta.cramentum. Qui cum ad Ecclesiam catholicam veniunt, non est in eis ullo modo violandum, aut, quasi non habeant, tradendum; sed tamen ecredimus. 5. Sed oportet eos cognoscere unitatem, et societatem vinculi charitatis, sine qua omnino quidquid habere potuerunt, quamvis sanctum sit atque venerandum, ipsi tamen nihil sunt, tanto indigniores effecti praemio vitae aeternae, quanto illis donis non bene usi sunt, quae in hac vita, quae transitoria est, acceperunt. 6. Item exemplum, atque imago hujus
Abbreviated transcription (Latin):
si desit qui accipiat. Quomodo gͦ offendit dauid legem sine gr̃a operari
non posse nsi cũ illos lapides quinq. quib lex significabatur in quinq
libris uolens conuingere gr̃e.: posuit in uase pastorali quo lac mulg̾e

Expanded text:
si desit qui accipiat. Quomodo ergo ostendit David legem sine gratia operari si desit qui accipiat. Quomodo ergo ostendit David legem sine gratia operari non posse, nisi cum illos lapides quinque quibus significabatur lex in re volens gratiae, posuit in vase pastorali, quo lac mulgere
Abbreviated transcription (Latin):
in dauid xp̃c intelligitur. qui tempus reuelationis noui .t. insinuande.
et comendande gr̃e preuidens: arma deposuit .u. lapides tulit. Deposu¬
it enĩ corporalia sacramenta legis. que non sunt inposita gentibus. de¬
posuit quia non obseruamus. s tñ ad aliquam significationem p̃mis¬
contigebant illis. Deniq hec arma deposuit. tanquam honera sacra¬
mentoꝵ ueteris legis. et ipsam legen accepit. Quinq enĩ lapides. u.
libros moysi significant. Tulit gͦ illos quinq lapides. de flumine .i. de
seculo. Labitur enĩ mortale scłm. et preter fluit quicquid uenit in mũ¬
dum. Erant in flumine tanquam lapides iu illo pruno ppło. Erant. Nt.
inittiles et uacabant. nicħ ꝓderant. transibat supra fluuius. S qͥd
fecit ut lex ipsa utilis eẽt: accepit gr̃am. lex enim sine gr̃a impleri
nificatur aut̃ gr̃a lacte. Hoc ÷ enĩ in carne gratuitum. ubi mater nõ
querit accipere. s satagit dare. hoc mater gratis dat: et contristatur.

Expanded text:
in David Christus intelligitur. Qui, tempus revelationis Novi Testamenti insinuandae et commendandae gratiae praevidens, arma deposuit, quinque lapides tulit. Deposuit ergo corporalia sacramenta legis, quae non sunt imposita gentibus; deposuit quae non observamus, sed tamen ad aliquam significationem praemisntelligimus. Denique haec arma deposuit, tanquam onera sacramentorum veteris legis, et ipsam legem accepit. Quinque enim lapides quinque libros Moysi significant. Tulit ergo illos quinque lapides de flumine, id est, de saeculo. Labitur enim mortale saeculum, et praeterfluit quidquid venit in mundum. Erant enim in flumine, tanquam lapides in populo illo. Primo erant illic inutiles et vacabant, nihil proderant, transibat supra fluvius. Sed quid fecit David, ut lex ipsa utilis esset, accepit gratiam. Lex enim sine gratia impleri  impleri significatur gratia lacte. Hoc est enim in carne gratuitum, ubi mater non quaerit accipere, sed satagit dare; hoc mater gratis dat, et contristatur
Abbreviated transcription (Latin):
uero uocatis udeis et gretis. xꝑm dei uir tutem. et dei sapientiã.
quia quod stultum: dei sapientius : hominibus. Saliueenun
significant infirmitatem. Si quia stultum dei fortius: hominib.
nota quia saliue offendant. s aitende. quia suꝑ barbam decurr̃.¬
Quomodo etũ in saluiis infirmitas. sic in barba uirtus ostenditur.
Texit gͦ uirtutem suam corꝑe infirmitatis sue. et quod forinsetꝰ
infirmabatur: tanquam in saliua apparebat. Intus aut diuina
uirtus tanquam barba tegebatur. Quod cũ audissent fres eius.¬

Expanded text:
catis, Judaeis et Graecis, Christum Dei virtutem, et Dei sapientiam; quia quod stultum est Dei, sapientia est hominibus . » Salivae enim significant infirmitatem. Sed quia stultum Dei fortius est hominibus: nota quia salivae ostendant, sed attende, quia suQuomodo enim in salivis infirmitas, sic in barba virtus ostenditur. Texit ergo virtutem suam corpore infirmitatis suae, et quod forinsecus infirmabatur, tanquam in saliva apparebat: intus autem divina virtus, tanquam barba tegebatur. . « Dehinc in e
Abbreviated transcription (Latin):
saulem compescebat. non quod eius cythara cantam uirtutem hr̃et¬
cantabatur. iam tunc sp̃c demonicos opprimebat.¶ Tropologi¬
ce aut̃ hoc facto dauid ad conpaciendum ꝓximo instriumur. Plerũ¬
q enĩ suꝑbus diues exhortacionis blandimento placandus : quia ple¬
rumq dura uuluera ꝑ lenia fõmenta mollescunt. et furor insanoꝵ se¬
pe ad salutem medico blandiente reducitur. Cũq eis in dulcedinẽ
condescenditur. langor insanie mitigatur. Neq enĩ negligenter intu¬
cythara. eius uesaniam secdabat. Quid enĩ ꝑ saulem nisi elatio potẽ¬
tium. et quid ꝑdauid innuitur. nisi humilis sc̃oꝵ uita᷑ Cumgͦ saul¬

Expanded text:
Saulem compescebat: non quod ejus cithara tantam virtutem haberSaulem compescebat: non quod ejus cithara tantam virtutem habercantabatur, jam tunc spiritus daemoniacos opprimebat. Tropologice autem, hoc facto David ad compatiendum proximo instruimur. Plerumque enim superbus dives exhortationis blandimento placandus est: quia et plerumque dura vulnera per lenia fomenta mollescunt, et furor insanorum saepe ad salutem, medico blandiente, reducitur; cumque eis in dulcedinem condescenditur, languor insaniae mitigatur. Neque enim negligenter intucithara, ejus vesaniam sedabat. Quid enim per Saulem, nisi elatio potentium? Et quid per David innuitur, nisi humilis vita sa
Abbreviated transcription (Latin):
quia oẽ omnib sp̃ibus malis bene utitur d̾s. ł ad dampnationem.
quoꝵdam. ł ad emendationem. ł ad ꝓbationem. Et quamuis malig¬
nitas a deo non sit. potestas tñ nisi adeo non ÷. Ecce unus idemq sp̃c.
et dñi appellatur. ⁊ malus. Domini uidł ꝑ licentiam potestatis uiste.
malus aũ ꝑ desiderium uoluntatis inuste. Sic et alibi dictum est.
Etiam sopor dũi. ⁊c̾. non quia sopor tunc ẽẽt in dño. ut ipsẽ dormiret.
s quia sõpor ille qui tunc homines apprehenderet. nutu dĩ erat infusꝰ.
ne dauid scđ̃m uim eius in eo loco presentia sentiretur. Igit᷑ quic̃q¬
Erat quidẽ dauid in canticis musicis eruditus. Diuersoꝵ enim
sonoꝵ rationabił. moderatusq concentus. concordi uarietate conpac¬
tam orcdinate eccł̃ie insinuat unitatem. que uariis modiis cotidie
resonat. et suauitate mistica modulatur. Dauid adhuc puer in cy¬
thara suauit̃. immo fortiter canens. malignum sp̃m. qui exagitabat

Expanded text:
iam spiritibus malis bene utitur Deus, vel ad damnationem quorumdam, vel ad emendationem, vel ad probationem. Et quamvis malignitas a Deo non sit, potestas tamen, nisi a Deo, non et Domini appellatur et malus: Domini videlicet per licentiam potestatis justae, malus autem per desiderium voluntatis injustae. Sic et alibi dictum est etiam : « Sopor Domini, sed quia ille sopor , qui tunc homines apprehenderat, nutu Dei erat infusus, ne David a servis ejus in eo loco praesentia sentiretur. DicituErat quidem David in canticis musicis eruditus. Diversorum sonorum rationabilis moderatusque concentus concordi varietate compactam ordinatae Ecclesiae significat unitatem, quae variis modis quotidie resonat, et suavitate mystica modulatur. David adhuc puer in cithara suaviter, imo fortiter canens, malignum spiritum qui exagitabat
Abbreviated transcription (Latin):
inde auctus ÷ gloriosiori tropheo. ita et iudei dum contra uoluntatem
dei xp̃m interficere nituntur. salutem gentrum in hoc egerunt. quo
enigenarum preputia attulit. et sic denuo filie saul nuptiis hesit. sig¬
nificabat quia xꝑc non prius sinagogam conubio suo coniungeret. nͥ
antea gloriosus fieret in gentibus. Prius enĩ in nationib carnis pollu¬
scriptum ÷ introierit plenitudo gentium. sic omnis isrł saluus fiet.
ue quia maior÷ numerus acquisicionis ppłi gentium: quam credentiũ¬

Expanded text:
inde auctus est gloriosiori tropaeo. Ita et Judaei dum contra voluntatem Dei Christum interficere nituntur, per id salutem gentium egerunt per quod enigenarum praeputia attulit, et sic denuo filiae Saul nuptiis haesit, significabat quod Christus non prius Synagogam connubio suo sponderet, nisi antea gloriosus in gentibus fieret. Prius enim in nationibus scriptum est, introierit plenitudo gentium, tunc omnis Israel salvus fiet .ve quia major est numerus acquisitionis populi gentium, quam credentiu
Abbreviated transcription (Latin):
filios. Si queritur. cur octo filitis habere dicatur. cũ in paralipome
non amplius quam .uii. non legantur. quod ita soluitur. Hathan quid̃¬
ꝓpħam filium sẽmaa. filii sui. quem in loco filii nutrierat. inter filios
manifestum ÷. qui et ionathan uocatur. de quo in extrema parte sa-
muhelis dicitur. Ecussit aut̃ eum ionathas. filius sẽmaa fratris od̾̃.
Et notandum quod ubicunq ꝓpħa uocatur. nathan scribitur not
ud. leonem.
Alterum nunc hominibus latenter insidiantem. alterum postmocdũ

Expanded text:
s. Quaeritur cur hic octo filios habere dicatur, cum in Paralipomenon non amplius quam septem legantur. Quod ita solvitur. Nathan, Prophetam filium Sammaa filii sui, quem in loco filii educaverat et nutrierat, inter filios manifestum est, qui et Jonathan vocatur. De quo in extrmuelis dicitur: « Percussit autem eum Jonathan filius Samaa fratris David . » Et notandum quod ubicunque propheta vocatur, Nathan scribitur, non ui leonem alterum nunc hominibus latenter insidiantem; alterum in posterum
Abbreviated transcription (Latin):
in tumulum sempit̾num. dicimus quia locus antique cuuitatis uix
fundamentoꝵ prebet uestigia. hec aut̃ que nũc certutur. in alio loco ꝓilla
fuit edificata. Apud ueteres aut̃ erat terminus cananeoꝵ iuxrta egiptum. ce-¬
ciditq insortem cribus uide. s eam tenere non potuit. quia gigantes aliophiloꝵ
fortissime restiterunt. et estusq hodie insignis ciuitas palestine. ascalon unũ.¬

Expanded text:
in tumulum sempiternum? Quod solvitur ita, antiquae civitatis locum vix fundamentorum praebere vestigia; haec autem, quae nunc cernitur, in alio loco pro illa terfectis. Apud veteres erat terminus Chananaeorum juxta Aegyptum, ceciditque in sortem tribus Judae, sed eam tenere non potuit, quia Enachim, id est, gigantes Allophylorum, fortissime restiterunt. Et est usque hodie insignis civitas Palaestinae. Quaeritu
Abbreviated transcription (Latin):
euidenti signo p̃figuratum: Postea tand̃ extincto sac̾dotio iudeoꝵ: car¬
nalem int̾ilłe sinagogam. illi carnalit̃ in herentẽ. ꝓstratoꝙ heli de sella.
pontifices uideoꝵ sedem hr̃e uacuam. et głam sacerdotũ regniq ꝓrsus
sic̃ iosepħꝰ dicit: qd nomen designat inglorium. quia illo cp̃r exercituihiuꝰ¬
modi deformitas accessisset. Trau̾lata: gła de isrł: Habuit pͥncipatũ
de domo eleatari: sacerdotes erant. ex quo honorẽ filius a patre ꝑcipiebat.
et eleatar finees suo filio tradidit. Post quẽ abieter eius filius hunc ho¬
norem accepit. quẽ bori suo filio dereliquit. Cui rursũ oti filius succes¬
HNuius genus usq ad tp̃ra inꝑii salomonis hoc habuerat. Tunc .it. sacer¬
docium ex domo eleatari denuo receperit̃. alapide aduitoriĩ azotũ¬

Expanded text:
evidenti signo praefiguratum est, post exstinctum sacerdotium Judaeorum, carnalem interiisse Synagogam, illi carnaliter adhaerentem; prostratoque Heli de sella, pontifices Judaeorum sedem habuere vacuam, et gloriam sacerdotii, regnique Ichabod, quod nomen designat inglorium, eo quod illo tempore exercitui hujusmodi deformitas accessisset. » Habuit autem principatum de domo Eleazari sacerdotes erant: ex quo honorem filius a patre percipiebat, et Eleazar Phinees suo filio tradidit. Post quem Abiezer ejus filius hunc honorem accepit, quem Ozi suo filio dereliquit. Cui rursum Ozi filius succesitus. Cujus genus usque ad tempora Salomonis hoc habuerat. Tunc enim sacerdotium ex domo Eleazari denuo receperunt. Unde evidenti
Abbreviated transcription (Latin):
nullum delicti uigum trahunt. Nam sic̃ ille pignoꝵ affẽctib a recto itu̾ie
minue digresse sunt: ita sc̃i mundo renuntiantes. parentele obtentu non de:¬
bent a bono p̃pediri ꝓposito. Sic̃ et moyses ait. Qui dicunt patri suo. ⁊ mat̾.
tamentum di et precepta eius seruauerunt. iuditia tua iacob. et legem tuam õ
ifrł. Ille etenĩ scire dm̃ familiariꝰ appetit. qui p̃ amore pietatis eius nescire de¬
sanies ciuitas : sacerdotał in cribu beiniamin. que usꝙ hodie demonstratur
de eleute ropoli ꝑgentib nichopolim in xͦ miliario contͣ orientalem plagam.
Bechsames : altera in tribu neptalun. inqua et ipsi cultores prinstim ꝑmansere.
indomum soł. in locum uił iusticie et ueritatis. Sethsames enĩ int̾pretat᷑ domus
soł. ec significat celestem ihrłm. ubi sol iusticie semꝑ lucet. Ibant aut̃ in directũ

Expanded text:
gum traxerunt. Nam sicut illae pignorum affectibus a recto itinere minime digressae sunt, ita sancti mundo renuntiantes parentelae obtentu, non debent a bono praepediri proposito: sicut et Moyses ait, Qui dicunt patri suo et matri, tamentum Dei et praecepta ejus servaverunt. Judicia tua, Jacob, et legem tuam, o Israel . Ille enim scire Deum famularius appetit, qui pro amore pietatis ejus nescire desamis civitas est sacerdotalis in tribu Benjamin, quae usque hodie demonstratur de Eleutheropoli pergentibus Nicopolim, in decimo milliario contra orientalem plagam. Bethsamis altera in tribu Nephthalim, in qua et ipsi cultores pristini permansere. in domum solis, in locum videlicet justitiae et veritatis. Bethsamis enim interpretatur domus solis, et significat coelest
Abbreviated transcription (Latin):
lum. Uides inquit fr̃. quod milia sunt in uideis qui crediderũt.
et omnes hi emulatores sunt legis. ⁊ c̾. Et excimuit dauid dñm.
Quesruit archam dauid inciuitatem suam adducere. s causa
uiterueniente contraria ad tempus eam alibi deuertit. Ac sic dein¬
expleuit. Quia dñs in carne apparens. euugłium filiis isrł sue ui-

Expanded text:
lum: « Vides, inquit, frater, quot millia sunt in Judaeis, qui crediderunt, lum: « Vides, inquit, frater, quot millia sunt in Judaeis, qui crediderunt, et omnes hi aemulatores sunt legis . » Ob causam David arcam in civitatem suam adducere; sed, causa interveniente contraria, ad tempus eam alibi divertit, ac sic dein. Quia Dominus in carne appar
Abbreviated transcription (Latin):
ministrat me sequatur. Alii dando ꝑ sp̃m sermonem sapientie.
alii sermonem scientie. alii gn̾a linguarũ. alii gr̃am curacionũ.
⁊c̃. Si his atq huiusmodi carismatum gn̾ibus ꝓgrediente archa
.i. crescente eccł̃ia primitiua uentum ÷ ad aream nahon .i. aream
preparatam gentium uidl̃ eccłlam. fidei ueritate consecrandam.
cham incautius quasi corrigendo tetigit. mor a dño ꝑcussus occu¬
buit. quia iudeoꝵ ppłs dum gentibus inuidet. salutis se munere
euuglii liberius cura sidem agere. Heq scđ̃m consuetudinem leg̃
ingredi. si sabbata. neomenias. cucũcisionem. uictimasq: spaliter
interpretari. Quos ułt errantes corrigere temptabant. qui descen-¬
dentes de uidea docebant fres. quia nisi circũcidamini scđ̃m mo-¬
rem moy si non potestis salui fieri. Et de quibus iacobus ad pau¬

Expanded text:
ministrat, me sequatur ; alii dando per Spiritum sermonem sapientiae, ministrat, me sequatur ; alii dando per Spiritum sermonem sapientiae, alii sermonem scientiae, alii genera linguarum, alii gratiam sanationum, » etc. Sed his atque hujusmodi charismatum generibus progrediente arca, id est, crescente Ecclesia primitiva, ventum est ad aream Nachon, id est, aream praeparatam, gentium videlicet Ecclesiam, fidei veritate consecrandam, cam incautius quasi corrigendo tetigit, mox a Domino percussus occubuit. Quia Judaeorum populus dum gentibus invidet, salutis se munere Evangelii liberius circa fidem agere, neque secundum consuetudinem legis ingredi, sed sabbata, neomenias, circumcisionem, victimasque spiritualiter interpretari. Quos velut errantes corrigere tentabant, qui descendentes de Judaea docebant fratres: quia « nisi circumcidamini secundum morem Moysi, non potestis salvi fieri . » Et de quibus Jacobus ad Pau
Abbreviated transcription (Latin):
historia beati regis. et ꝓphe dauio. qua archan dei adduxisse narrat᷑.
humilitas apꝓbata. suꝑbia dampnata. et temeritas iuindicata mon-¬
stratur. Quia et ipse dauid. qui coram archa dñi humiliter sattare
non erubuit: mox ꝓmissionem filii dei. ex sua stirpe nascituri: susci¬
ꝑe ꝓmeruut. et coniĩit que eandem humilitatem despexit. eius se-¬
miue fecundari. non merita ꝑpetue sterilitatis. penas luit. Sacerdos
quoq qui archam in considerata temeritate tetigit. ausus sui reatum. ĩ¬
matura morte purgauit. Ubi necẽẽ : intueri quantũ delinquat. qui
ad corpus dñi reus accesserit. si deuotus ille sacerdos morte multatur.
qui archam illam dñici uicll̃ corꝑis figuram nunori quam debuit ue¬
archa lu̾ȩbat dauid et omns isrł coram dño diuersis musicoꝵ ge¬
neribus. quia mox inchoante noue gr̃e preconio dñs ad exiben-¬
das deo patri laudes humilitatis omnes inuitat dicens. Quimͥ

Expanded text:
historia beati reges et prophetae David, qui arcam Domini adduxisse narrantur, humilitas approbata, superbia damnata, et temeritas vindicata monstratur: quia et ipse David, qui coram arca Domini humiliter saltare non erubuit, mox promissionem Filii Dei ex sua stirpe nascituri suscipere promeruit: et conjux, quae eamdem illius humilitatem despexit, ejus semine fecundari non meruit, sed perpetuae sterilitatis poenas luit. Sacerdos quoque, qui arcam inconsiderata temeritate tetigit, ausus sui reatum immatura morte purgavit. Ubi intueri necesse est quantum delinquat, qui ad corpus Domini reus accesserit, si devotus ille sacerdos morte mulctatur, qui arcam illam, Dominici videlicet corporis figuram, minori quam debuit vearca, ludebat David et omnis Israel coram Domino diversis musicorum generibus; quia mox inchoante novae gratiae praeconio, Dominus ad exhibendas Deo Patri laudes humilitatis omnes invitat dicens: « Qui mihi