comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sanguinis xp̃i. Alia sunt que et si
necessaria non sunt ad salutem. qͥa
sine his salus haberi non potest. ꝓ¬
ficiunt tamen ad scĩficationẽ. quia
his uirtus exerceri et gr̃a amplior ad¬
quiri potest. ut aqua asꝑsionis et sus¬
ceptio cineris et similia. Sunt rur¬
sum alia sacramenta que ad hoc solũ
instituta eẽ. uidentur ut ꝑipsa ea q̃
ceteris sacramentis scĩficandis ⁊ institu
endis necessaria. sunt quodammodo
p̃pararent᷑ et sc̃ificent᷑ uel circa ꝑsonaᷤᷤ
in sacris ordinibꝰ ꝑficiendis. ueł in his
que ad habitum sacroꝵ ordine̾m ꝑti¬
nent iniciandis. ⁊ ceteris huius modi.
Prima gͦ ad salutem. scđa ad exerci¬
tationẽ. tercia ad ppationẽ constitu¬
ta sunt. his gͥ. pro ut ratio postula¬
re uidebatur ꝑtractatis ad ea que
restant explicanda transimus¬

Expanded text:
i. Alia sunt quae etsi necessaria non sunt ad salutem quia sine his salus haberi potest proficiunt tamen ad sanctificationem, quia his virtus exerceri et gratia amplior acquiri potest, ut aqua aspersionis, et susceptio cineris, et similia. Sunt rursum alia sacramenta quae ad hoc solum instituta esse videntur, ut per ipsa ea quae caeteris sacramentis sanctificandis quodammodo praeparentur et sanctificentur, vel circa personas in sacris ordinibus perficiendis, vel in iis quae ad habitum sacrorum ordinum pertinent initiandis et caeteris hujusmodi. Prima ergo ad salutem, secunda ad exercitationem, tertia ad praeparationem constituta sunt. His igitur prout ratio postulare videbatur pertractis, ad ea quae restant explicanda transimus
Abbreviated transcription (Latin):
horcat᷑ cũctos ad orandum. His ꝯpleti
incipit de finistro angulo basilice abo¬
riente ꝑ paum̃tũ scb̾e alphabetũ usq
ĩ sinistrũ angulũ occidentis. De hĩc
ad altiora ꝯscendit. ⁊ stans añ altare
dñi s in adiutoriũ ĩuocat dicens. Deus

Expanded text:
hortatur cunctos ad orandum. His completis incipit de sinistro angulo basilicae ab oriente per pavimentum scribere alphabetum, usque in dextrum angulum occad altiora conscendet et stans ante altare, Deum sibi in adjutorium vocat dicens: « Deus
Abbreviated transcription (Latin):
ałła. Post ħ a qu̾a bñdi x̃ salẽ ⁊ cine¬
rem admiscens.⁊ faciẽs ter signũ cruci
sr᷑ ipsã. Cui mixt̾e uinũ ⁊̃ addit᷑. Post¬
ħ aingit digitũ in aqua. ⁊ fac̾ crucem
ꝑ .iiii. cornua alcaris. Inde uenit añ al¬
tare. ⁊ circũiens asꝑgit illud .uii. uici¬
bus asꝑsorio facto de ysopo. Circuit
de hinc ter totã eccłam intͥnsecꝰ asꝑgẽs
parietes ipsiꝰ ead̾ aꝗͣ. faciens hoc ⁊ t̾cio.

Expanded text:
a. Post hoc aquam benedicit, salem et cinerem admiscens, et faciens ter signum crucis super ipsam, cui misturae vinum etiam additur. Posthaec tingit digitum in aqua, et facit crucem per quatuor cornua altaris. Inde venit ante altare, et circuiens aspergit illud septem vicibus, aspersorio facto de hyssopo. Circuit dehinc totam Ecclesiam, intrinsecus aspergens parietes ipsius eadem aqua faciens hoc et tertio.
Abbreviated transcription (Latin):
tippicum sal admiscens. dein̾
eccłam ipsam extͥnsecus tergirando as¬
ꝑgit. clero ⁊ populo subsequente. Int̾m
aut̃ uices ad port̾ã basilice ueniens qͣ
obsacͣm̃ti sigam clausã eẽ oportet. ꝑ¬
cutit uirga pastorali suꝑ liminare ipsiꝰ
Cui diaconꝰ int̾ positꝰ respondet. Quis
itͣt pontifex cũ clero ⁊ popło dicẽs c̾cio.
Pax huic domui. Demñ cũ sac̾dotibus
⁊ leuitis ⁊ tłicis ad oration̾ẽ ꝓst̾nitur.
ꝓ scĩficatione ipsius domꝰ dedicande. Pos¬
tea ꝯsurgens ab oratione nõdũ salutãs

Expanded text:
typicum sal admiscens, deinde ecclesiam ipsam extrinsecus ter gyrando aspergit, clero et populo subsequente. Interim autem vices ad portam basilicae veniens, quam ob sacramenti figuram clausam esse oportet, percutit virga pastorali super liminare Cui diaconus intus positus respondet: Quis intrat pontifex cum clero et populo, dicens ter: Pax huic domui . Deinde cum sacerdotibus et levitis et clericis ad orationem prosternitur, pro sanctificatione ipsius domus dedicandae. Postea consurgens ab oratione nondum saluta
Abbreviated transcription (Latin):
Deiñ ipsũ altare linteo ext̾git᷑. ⁊ pon¬
tifex incensũ defert suꝑ illud. Postea
facit cruce̾ in medio altaris⁊ ꝑ .iiiͬ.
Rurfꝰ dein̾ it̾m ad altare accensum
chus sr̃ illud offert in modũ crucis. et
sic ꝑ acta deniq ꝯsecͣtione ipsũ altare
albis uelaminib oꝑitꝰ¬

Expanded text:
Deinde seipsum altare linteo extergitur, pontifex incensum defert super illud. Postea facit crucem in medio altaris, et per quReversus deinde itur ad altare accensum, thus super illud offert in modum crucis, et sic peracta denique consecratione, ipsum altare albis velaminibus o
Abbreviated transcription (Latin):
trueles uocari. Si aut̃ ex duobꝰ fribꝰ
filiȩ nascerent᷑. sorores patrueles ap¬
pellant᷑. At eos qͥ ex fr̃e ⁊ sorore et
sorore ꝓgenerant᷑. amitinos ꝓpͥe dici.
Amite Fil i i ꝯsobrinũ te ap
mitȩ tuȩ filii ꝯsobrinũ te appellant.
tu illos amitinos. Quinto supͣ aitauus

Expanded text:
trueles vocari si autem ex duobus fratribus filiae nascantur, sorores patrueles appellantur: at eos, qui ex fratre et sorore propagantur, amitinos proprie dici amitae tuae filii consobrinumite tue filii consobrinum te appellant, tu illos amitinos. Propatruus
Abbreviated transcription (Latin):
os autem qui ab illo nascendo
originẽ txmmꝰ. q illi actuale fu¬
it. originale hm̃s. quia ĩnos ꝑ solam
natiuitatẽ descendit. q in illo ꝑ acti¬
onẽ fuit. Natura enini nr̃a corrup¬

Expanded text:
os autem qui ab illo nascendo originem traximus, quod illi actuale fuit, originale habemus, quia in nos per solam nativitatem descendit quod in illo per actionem fuit. Natura enim n
Abbreviated transcription (Latin):
duc̃ ⁊ rõ nos nascẽdo pec̃em ꝯcipimꝰ:
qͣ ille nõ nascendo s agendo hũit
a qͦ ꝑ natiuitatẽ uenimus. In illo qͥppe
entiam ñ tenuit ⁊ iccirto c̃ãtor ad ui¬
ciscendã ĩuiriã suã sp̃m qͥd̾ ignorã¬
tia carnẽ uͦ ꝯcupiscentia dampnauit.
ũ ĩ se bonũ agendo ñ uideat. ĩ carne
aut̃ sua malũ ag̾e ꝯcupiscat. ħ
auo uicia ad puniendã suꝑbiam
hõis. ite ĩ ipso ꝯfirmarent᷑. Ignorã¬
tia quid̃ dum ab aĩo subtͣhitur
lum̃ u̾itatis. Concupiscentia uͦ dũ

Expanded text:
Et ideo nos nascendo peccatum concipimus, quod ille non nascendo sed agendo habuit, a quo per nativitatem venimus. In illo quippeentiam non tenuit; et idcirco creato ad ulciscendam injuriam suam spiritum quidem ignorantia, carnem vero concupiscentia damnavit, ut in se bonum agendum non videat; in carne autem sua malum agere concupiscat. Haec duo vitia ad puniendam superbiam hominis juste in ipso confirmantur. Ignorantia quidem, dum ab animo subtrahitur lumen veritatis
Abbreviated transcription (Latin):
intꝰ scͥptꝰ .⁊bis foris. foris pͥmũ. ꝑ uisibi¬
lium ꝯditionẽ. Scdo foris ꝑ carnis as¬
sumptionẽ. pͥmũ ad iocũditatẽ. Scdo
tificaret᷑. duo illi bona ꝯditor suꝰ a
pͥncipio p̃parabat. Unũ uisibi le
alt̾m ĩuisibile. Unũ corꝑale. alterũ
spũale. Unũ tͣnsitorium. alterũ et̾num.
Utrũq plenũ. ⁊ utrũq ĩ suo gn̾e ꝑfectũ.
Unũ carni. alt̾ũ spĩu. ut ĩ uno: sensus
carnis ad iocũditatẽ fou̾et᷑. ĩ alt̾o: sensus
mentis ad felicitatẽ repleret᷑. carni: ui¬
sibilia. sp̃ui: ĩuisibilia carni: ad solatiũ.
spũi: ad gaudiũ. ex his bonis unũ dedit
aliud ꝓmisit. Unũ ut gͣtis possideret᷑.
alterum ut ꝑ m̃itũ q̃reret᷑. qͥ uisibile
erat. bonũ. gratis dedit. Qͦd aũ ĩuisibile
erat m̾ito q̃rendũ ꝓposuit. ut ex dono
gtuito ꝓbaret᷑. et excellentia ꝓmissioĩs
& fides ꝓmittentis. Si enĩ tale ⁊ tm̃ ÷ qͥ¬
illud ꝓ qͦ seruitiũ q̃rit: Rursũ si tãta

Expanded text:
. Foris primo per visibilium conditionem, secundo foris per carnis assumptionem. Primo ad jucunditatem, secundo tificaretur, duo ejus illi bona; conditor a principio praeparabat unum visibile, alterum invisibile. Unum corporale, alterum spirituale. Unum transitorium, alterum aeternum. Utrunum carni, alterum spiritui, ut in uno sensus carnis ad jucunditatem foveretur, in altero sensus mentis ad felicitatem repleretur. Carni visibilia, spiritui invisibilia; carni ad solatium, spiritui ad gaudium. Ex his bonis unum dedit, alterum promisit. Unum ut gratis possideretur, alterum per meritum quaereretur. Quod visibile erat bonum gratis dedit; quod autem invisibile erat merito quaerendum proposuit, ut ex dono gratuito probaretur et excellentia promissionis, et fides promittentis. Si enim tale et quo servitium quaerit? Rursum si tanta
Abbreviated transcription (Latin):
manducare ñ ꝯtingat rem sacͣmti habet.
quauis sacͣm̃tũ ñ hãt. Qui sumit sac̾m̃¬
tum ht̃. qui c̾dit ⁊ dilig̾ rem sacͣm̃ti ht̃.
Meliꝰ gͦ ÷ illi qui credit ⁊ dilig̃ ⁊̃ si
sum̃e ⁊ manducare ñ possit: qͣ illi qui su¬

Expanded text:
manducare non contingat, rem sacramenti habet quamvis sacramentum non habeat. Qui sumit sacramentum habet, qui credit et diligit, rem sacramenti habet. Melius ergo est illi qui credit et diligit, etiamsi sume
Abbreviated transcription (Latin):
ad effectum remissionis peccõrũ. bap¬
cismi uicem g̾ebat. mare rubrum aut̃¬
eiusdem similitudinem ⁊ fig̾am p̾ferebat:
ita agnus paschał cuiꝰ carnes appło ede¬
bantur. ⁊ sanguinẽ postes domorum
dio sublatum ÷ ex qͦ iam ñerat resquȩ
Mansit tñ fig᷑a qũa diu res n̾dũ fuit
et exhibitum ÷ pͥꝰ in similitudine q̃
pꝰmodum ꝯplendũ erat inueritate.
fgiptus: mũdꝰ. extminator: diabolus.
agnꝰ: x. sãguis agni: passio xͥ. domus
animarũ corꝑa. domͦ cogitationum
corda. ħ sanguine tingimus ꝑ passionis
fidem. illa sanguine tingimus ꝑ passi¬
onis imitationem. crucis signũ intus
⁊ foris opponentes: ꝯtͣ aduersarias potes¬
tates. Deniq carnes agni comedimus.
qn̾ in sacm̃to uerum corpus eius sum̃do
ꝑfidem ⁊ dilectionẽ xͦ incorꝑamus. Ali¬
bi qd manducatur in corꝑatur. qñ aut̃¬

Expanded text:
ad effectum remissionis peccatorum baptismi vicem gerebat, mare Rubrum autejusdem similitudinem et figuram praeferebat, ita agnus paschalis cujus carnes a populo edebantur, et sangudio sublatum est: ex quo jam non erat res quaeMansit tamen figura quamdiu res nondum fuit; et exhibitum prius est in similitudine quod postmodum complendum erat in veritate. Aegyptus mundus, exterminator diabolus, Agnus Christus, sanguis agni passio Christi, domus animarum corpora, domus cogitationum corda. Haec sanguine tingimus per passionis fidem; illa sanguine tingimus per passionis imitationem, crucis signum intus et foris opponentes contra adversarias potestates. Denique carnes agni comedimus, quando, in sacramento verum corpus ejus sumendo, per fidem et dilectionem Christo incorporamur. Alibi. Quod manducat
Abbreviated transcription (Latin):
utrobiq ẽ.⁊ in multis locis similiter.
Noli mirari. Qui locũ fec corpꝰ fec̃. ⁊ locũ
in corpore. ⁊ corpus in loco. Et qui fec̾
ut corpus unum in loco uno esset. fec̾
sicut uoluit. ⁊ si uoluisset alit̃ facere
potuisset. Nam ⁊ qñ uult alit̾ facit.
⁊ ÷ sic̃ ipse uult semꝑ. Quia aut̃ sic
ipse fec̾ ut corpus unum in loco uno es¬
set. tu q̃ factum ÷ uidisti .⁊ nescis aliud
nͥ q factum : q̃ uidisti. Iccuro miraris
qñ aliud uides. uł audis ꝗͣ uidere et
audire consuesti. Ipse aut̃ ñ miratur
illud fec̾ sciuit ⁊ tc̃ qͥ alit̃ facere potuis¬
set si uoluisset. Iecito cum quid mirari
mirabile quicquid illud fuerit. Et si
forte mirabile ẽẽ ñ desierit. tñ incredi¬
bile n̾erit. si factor om̃ĩp̾s cogitat᷑ nõ
erit impossibile quicquid erit.

Expanded text:
utrobique est, et in multis locis. Similiter noli mirari. Qui locum fecit corpus fecit, et locum in corpore, et corpus in loco. Et qui fecit ut corpus unum in loco uno esset, fecit sicut voluit; et si voluisset, aliter facere potuisset. Nam et quando vult aliter facit, et est sicut ipse vult semper. Quia autem sic ipse fecit, ut corpus unum in loco uno esset, tu quod factum vidisti, et nescis aliud nisi quod factum est quod vidisti, idcirco miraris quando aliud vides vel audis, quam videre et audire consuevisti. Ipse autem non miratur, illud fecit, scivit et tunc quod aliter facere potuisset, si voluisset. Idcirco cum quid mirari mirabile, quidquid illud fuerit. Et si forte mirabile esse non desierit, tamen incredibile non erit. Si factor omnipotens cogitatur, non erit impossibile quidquid erit.
Abbreviated transcription (Latin):
pra nacuram. Q gͦ ex natura sola bo¬
num ÷ in sola natura ⁊ m̾itum simł.
⁊ p̾mium illius ÷. Itaq qͥ sine caritate
in sola natura fit ad illud ꝗd in deo ÷.
supͣ naturam p̾mium ñ ꝑtingit. Liq̃t
gͦ quia boñ oꝑando summum bonum
ñ m̾etur. nͥ is solum qͥ id q fac bonum¬

Expanded text:
pra naturam. Quod ergo ex natura sola bonum est in sola natura et meritum simul et praemium illius est. Itaque quod sine charitate in sola natura fit ad illud quod in Deo est supra naturam praemium non pertingit. Liquet ergo quod bonum operando summum bonum non meretur n
Abbreviated transcription (Latin):
ritate quia uirtꝰ ÷ uirtutum omnium
⁊ placent ꝓpt̾ ipsam. quȩ sine ipsa.
⁊ si ad aliquid bona essent. ad sũmũ
tñ boñ obtinendum bona eẽ ñ possent
ħomnia de caritate dicta libenter
suscipimus. quasi principium bonũ
ut cum illa ing̾diatur. ⁊ ꝓ illa susci¬
piatur. S nos lucem discernimus a
tenebris.⁊ deribemus obscurum qͥ
lumini se ĩg̾it. ⁊ stare seputat cum
lumine. Si enini caritas lum̃ ÷. error

Expanded text:
ritate, quia virtus est virtutum omnium, et placent propter ipsam, quae sine ipsa, etsi ad aliquid bona essent, ad summum tamen bonum obtinendum bona esse non possent. Haec omnia de charitate dicta libenter suscipimus quasi principium bonum ut cum illa ingrediatur et pro illa suscipiatur. Sed nos lucem discernimus a tenebris, et deridemus obscurum quod se lumini ingerit et stare se putat cum lumine. Si enim charitas lumen est, error
Abbreviated transcription (Latin):
crucians torm̃ta non irrationa¬
biliter putat᷑. Iuod ꝓpt̾ea fortas¬
sis solum erit ut semꝑ sũmũ
esse possit quia qͥcqͥd ꝓillo mu¬
tarotur. de illo minueret᷑. Qdã
ueniunt. Dict̃ eñi q̃dã scͥpture
animarũ sp̃ualit̾ intelligi opor¬
tet. flammas qͦ ⁊ torm̃ta. nͥ cor¬
poralia. s sp̃alia cogitanda. Eiꝰmͦi
ambiguitatib u̾boꝵ fluctuant.
qui non radicati in fide. Qd eñĩ¬
necesse fuit ꝓpt̾ea torinta gehẽne
sp̃ualia tantũ credere. qr sub̾a in¬
feroꝵ sp̃uał. ⁊ non corporalis dicta
maligni. qͥ asũmis adinfima. ⁊ ꝑ
culpã lapsi sunt. ⁊ ꝑ penã dep̾ssi:
Quoꝵ nimirũ sub̾a ⁊̃ pꝰ culpã
quia licet in eis uoluntas ꝑma
liciam ad aliud mutata sit. na
tarũ sub̃a non corꝑalis. s sp̃ua¬
lis recte ꝑhibetur. quia nunc a
corꝑibꝰ salute in sola sp̾itali natͦ
illic ĩtorm̃tis detinent᷑. udcͥco
q de ipsis in scͥptura saera scłm
naturã rerum corꝑaliũ ꝯmemo¬

Expanded text:
crucians, tormento non irrationabiliter putatur. Quod propterea fortassis solum erit, ut semper summum esse possit, quia quidquid pro illo mitteretur, de illo minueretur. Quidvenerunt. Dicunt enim quaedam Scripturae animarum intelligi oportet , flammas quoque et tormenta non corporalia, sed spiritualia cogitanda ejusmodi ambiguitatibus verborum fluctuant qui non sunt radicati in fide. Quid eninecesse fuit propterea tormenta gehennae spiritualia tantum credere, quia rum spiritalis et non corporalis dicta maligni, qui a summis ad infima, et per culpam lapsi sunt, et per poenam depressi. Quorum nimirum substantia et post culpam quia, licet in eis voluntas per malitiam ad aliud mutata sit, nattarum substantia non corporalis, sed spiritualis recte perhibetur, quia nunc a corporibus solutae in sola spirituali natura illic in tormentis detinentur. Et idcirco quod de ipsis in Scriptura sacra secundum naturam rerum corporalium commemo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓeo qͥ carne maledix. & ĩ car
crueiatu ꝯsciencie. ⁊ ignẽ ñ ex¬
tiuuguendũ in carne. S qͦmͦ
illa frigora niuiũ ⁊ calores ig¬
niũ int̾p̃tabimur. ad ꝗͣ cruciã¬
di impii alt̾naci transire dĩ.
An forte hoc de illa t̾m pena in¬
telligendũ ÷. quia nc̃ in sp̃u an
ultuni udicu diẽ cruciant. ut
uidelicet ꝑuarictatẽ torm̃torũ

Expanded text:
eo quod carnem maledixit, in carncruciatu conscientiae, et ignem non exstinguendum in carne. Sed qilla frigora nivium et calores ignium interpretabimur, ad quae cruciandi impii alternatim transire dicuntur? An forte hoc de illa tantum poena intelligendum est, quia nunc in spiritu ante ultimi judicii diem cruciantur, ut videlicet per varietate
Abbreviated transcription (Latin):
significamꝰ. uita ⁊ moribꝰ sẽꝑ teneamꝰ.
Iccireo sem̃ pascba in albis uetibꝰ septẽ
diebis celebramus. ut mundiciã
corporis. letitiã resurrecꝰtionis sẽꝑ
habere moneam᷑. Un ꝑ sapientiã¬
d̾r. Om̃i tp̃r sint uestim̃ta tua can¬
dida. ⁊ oleũ capiti tuo ñ deficiat.
Qđ ẽ. dicere. Huqͣm mundicia
a corpore. nͣꝗͣ letitia sp̃ał absit a
corde. hoc idẽ significat᷑ cũ ppłs ui¬
bat᷑. Qd̾ in re apłs significata ita
int̾p̃tat᷑. Expurgate uetus ferm̃tũ.¬
dicat. Ut ad celebrandũ uer̃ pasca
⁊ edendã carnẽ ueri agnrũmacłati
sitis i donei. ex purgate uetꝰ ferm̃tũ.
idẽ.tollite uetꝰ pece̾m. ut sitis noua

Expanded text:
significamus, vita et moribus semper teneamus. Idcirco sanctum Pascha in albis vestibus septem diebus celebramus, ut munditiam corporis et laetitiam resurrectionis semper habere moneamur. Unde per SapientiaOmni tempore sint tua vestimenta alba, et oleum de capite tuo nunquam deficiat . » Quod est dicere: Nunquam munditia a corpore, nunquam laetitia spiritalis absit a corde. Hoc idem significabat, cum Jutolus in re significata ita interpretatur: « Expurgate vetus fermdicat: Ut ad celebrandum verum Pascha et edendum carnem veri Agni et immaculati sitis idonei, expurgate vetus fermentum, etc. Tolle vetus peccatum, ut sitis nova
Abbreviated transcription (Latin):
um cet̾ę festiuitates in recorda¬
tionẽ rerũ gestarũ letitia sp̃ali
fideliũ m̃tes afficiãt. in xͥ res
furrectione simili ratioe corda simul le
int̾ior amorte peccati ei ꝯsuscitatꝰ est.
⁊ ext̾ior spes suę resurrec tiõis ꝓbatissi¬
mo argum̃to ꝯfirmata ẽ. Merito ut᷑q¬

Expanded text:
um caeterae festivitates in recordatione gestarum rerum laetitia spirituali fidelium mentes afficiant, in Christi resurrectione, simili ratione, corda simul laeinterior a morte peccati ei consuscitatus est, et exterior spes suae resurrectionis probatissimo argumento confirmata est. Merito
Abbreviated transcription (Latin):
astrologoꝵ inqͥsitionẽ globꝰ lunȩ dim
diꝰ seꝑ lucet. ⁊ dimidiꝰ nͣ lucet. Luna enĩ
na qͥppe in scͥpt᷑a sacͣ tipũ gerit ȩccłȩ
quȩ ⁊ defectũ suȩ mortalitatis ex origi¬
minat. Huic innouatȩ ⁊ cũ aͦ suscitate

Expanded text:
astrologorum inquisitionem, globus lunae semper dimidius lucet et dimidius non lucet. Luna enim na quippe in Scriptura sacra typum gerit Ecclesiae quae et defectum suae mortalitatis ex orgiminat. Huic innovatae et cum Christo suscitate
Abbreviated transcription (Latin):
dit᷑. qd̾ dnĩca passio ꝑ hȩc ad memo¬
riam reuocet᷑. ⁊ fideliũ deuotio ad ꝯpa-¬
tiendũ excitet᷑. ut ille sangus digne
suscipiat᷑ ab ore fideliũ. qͥ indigne fu¬
fus ẽ. manib infideliũ. Hoc sangui¬
ne agni ĩmacłati utriq postes signen¬
tur .i. m̃tes ⁊ frontes. ut corde credat᷑
ad iusticiã. ore aut̃ ꝯfessio fiat ad salu¬
tẽ. ⁊ memoria crucis suauit inhere¬
at mͣti. cuiꝰ signũ ĩprimat᷑ ⁊ fronti.
Ergo fr̃s in hac recordatiõe dnĩcȩ pas¬
sionis xp̃o digne ꝯpatiam᷑. ut xp̃o re¬
furgenti ꝯfuscitari m̾eam᷑. Dimutamꝰ
debitorib nr̃is debita sua. qr xp̃c qui

Expanded text:
ut Dominica passio per hoc ad memoriam revocetur, et fidelium devotio ad compatiendum excitetur, ut ille sanguis digne suscipiatur ab ore fidelium, qui indigne effusus est manibus infidelium. Hoc sanguine agni immaculati utrique postes signentur, id est mentes et frontes, ut corde credatur ad justitiam, ore autem confessio fiat ad salutem : et memoria crucis suaviter inhaereat menti, cujus signum imprimatur et fronti. Ergo, fratres, in hac recordatione Dominicae passionis Christo digne compatiamur, ut Christo resurgenti consuscitari mereamur. Dimittamus debit
Abbreviated transcription (Latin):
Humiliem᷑ ⁊ nos ad portanda oña
ꝓrimoꝵs. Nemo nr̃m fublime sa¬
piat. nec sꝑet in incerto diuitiarũ.
s deposita struma cuproitatis ⁊ su¬
ꝑbiȩ tanqͣm ꝑ foram̃ acus ingredi

Expanded text:
Humiliemus et nos ad portanda onera proximorum; nemo nostrum sublime sapiat, nec speret in incerto divitiarum, sed deposita quasi struma cupiditatis superbiae, tanquam per foramen acus ingredi
Abbreviated transcription (Latin):
mã rep̃sentatis. qđ uirore signat᷑ in
manib sẽꝑ teneat᷑ in moribꝰ nec hi¬
eme decidat. nec estate marcescat.
ut dicere possitis cũ psalmista. Bene¬
eri. Laudate pueri dñm dic̃ psalmista.
Qͥ sint isti pueri apłs exponit diceis.
Malicia paruuli estote. sensib aut̃

Expanded text:
aesentatis, si quod virore signatur in manibus, semper teneatur in moribus, si non hieme decidat, si non aestate marcescat: ut dicere possitis cum Psalmista: « Beneeri: « Laudate, pueri, Dominum, » dicit Psalmista . Qui vero sint isti pueri, Apostolus exponit, dicens: « Malitia parvuli estote, sensibus autem
Abbreviated transcription (Latin):
atꝰ ẽ. E scã sensit ⁊ momordit. s haniꝰ
eũ diuinitatis aduncauit. maxillã
eiꝰ ꝑforauit. ⁊ a potestate solita relȩ¬
gauit. Accubuit catulus leonis. ad
uocẽ patris surrecturꝰ c̃ fortitudine

Expanded text:
eratus est. Escam sensit et momordic, sed hamus eum divinitatis aduncavit, maxillam ejus perforavit, et a potestate solita religavit. Accubuit catulus leonis ad vocem patris, cum fortitudine
Abbreviated transcription (Latin):
passionis suȩ uenienti occurrert. ho¬
minẽ humilẽ suꝑ asinã sedentẽ uide¬
runt. ⁊ tñ triũphalẽ ei glam ramos
arboꝵs portando ac ꝑ uias sternendo
exhibuert᷑. laudes imꝑiales ei cecine¬
runt. qr p̾sago sp̃u ꝗ eũ triũphatorẽ
tiaboli ⁊ mortis ac uite largitorẽ

Expanded text:
nis suae venienti occurrunt: hominem humilem super asinam sedentem viderunt, et tamen triumphalem ei gloriam, ramos arborum portando, et per viam sternendo exhibuerunt, laudes ei imperiales cecinerunt , quia praesago spiritu eum triumphatorem diaboli et mortis, et vitae lar
Abbreviated transcription (Latin):
hominẽ exhib̾e ꝑfectũ in
xp̃o reꝑiet omĩa docum̃ta
uirtutũ. int̾ qͣs humilitate ⁊ patien¬
tia se tanꝗͣ potentiorib armis accuir.
cũ qͥb mundũ intrauit. cũ quib de
⁊ sibi mundata retinuit. Humili¬

Expanded text:
hominem exhibere perfectum, in Christo reperiet omnia documenta virtutum. Inter quas humilitate et patientia se tanquam potentioribus armis accinxit, cum quibus mundum intravit, cum quibus de  sibi mundata retinuit . Humili
Abbreviated transcription (Latin):
&e causa⁊ ut non orent sc̃i homĩes
tis. nisi quia de eis utiq quos eĩ¬
no supplicis deputaxos iam nouer̃
an ali uidicis iusti ꝯspectũ orois
sue m̾̃itum cassari refugunt.

Expanded text:
 causa est ut non orent sancti homines tis, nisi quia de eis utique quos aeterno supplicio deputatos jam noverunt, ante illum judicis justi conspectum orationis suae meritum cass
Abbreviated transcription (Latin):
tem ꝯfessionis spectat. ut pͥꝰ ꝯpungaris
pea ꝯfitearis. Nam sũt qͥdã sic̃ ĩpudentẽ
ad faciendum. sic inuerecundi addicen¬
dum. Qui qñ t̾pitudinem suam in faciẽ
eris meretricis facta ÷. uͥ nesciuisti eru¬
bescere. Isti ñ nũꝗͣ sine aliqͦ ꝓunctiõis
motu. sine aliqͦ cimoris uł amoris dĩ
atẽtu. ꝓsola ꝯsuetudine explenda. ad
dicenda pecc̃a sua se ingerunt. estimã¬
tes seppt̃ solam uerboꝵ ꝓlacionẽ a de¬
bito peccatorũ suorũ absolui. Quib
In confessione uaniq peccõꝵs hominẽ
⁊ u̾ecũdari oportet: ut humilit̃ qđ
fecit agnoscat. ⁊ tñ ñ sic u̾ecũdari ut
taceat. ħ bn nouit peccatrix illa quȩ
⁊ uenit ut peccã sua se absconde nol
ut u̾ecundiã qͦpitudinis suȩ: se atten¬
dere demonstraret. Propt̃ ħ recte dr̃.¬

Expanded text:
tem confessionem spectat ut prius compungaris, postea confitearis. Nam sunt quidem sicut impudentes ad faciendum sic inverecundi ad dicendum; qui, quoniam turpitudinem suam in facienderis meretricis facta est tibi, nescivisti erubescere . Isti nonnunquam sine aliquo compunctionis motu, sine aliquo timoris vel amoris Dei attractu, pro sola consuetudine explenda ad dicenda peccata sua se ingerunt, existimantes se propter solam verborum prolationem a debito peccatorum suorum absolvi, quibus In confessione namque peccatorum hominem et verecundari oportet ut humiliter quod fecit cognoscat, et tamen non sic verecundari, ut taceat. Hoc bene novit peccatrix illa quae etiam venit ut peccata sua se abscondere nollut verecundiam turpitudinis suae se attendere demonstraret. Propter hoc recte d
Abbreviated transcription (Latin):
penitẽ. Satis facere potes. nimis
facere ñ potes. MLelius : ut plꝰ faci¬
as ꝗͣminus. Iccirco sollicitꝰ esto. sa¬
tage. da oꝑã. studiũ inpende. ut cui¬
ꝑa sit cum fine. deuotio sine fine.
Tam̃ ut aliquando peccatͥx ꝯscien¬
tia ꝯsolet᷑. positꝰ ÷ mod̾. ⁊ m̃sura pe¬
nicentiȩ ext̾ioris. ut illa expleta uł
ꝑfecta. fiduciam hr̃e incipias.⁊ scã
qͣdã p̾̃sumptiõe ĩ spe mĩȩ diuine de¬

Expanded text:
poenitere. Satisfacere potes, nimis poenitere. Satisfacere potes, nimis facere non potes, melius est ut plus facias quam minus. Idcirco sollicitus esto, satage, da operam, studium impende, ut culpa sit cum fine, devotio sine fine. Tamen ut aliquando peccatrix conscientia consoletur, positus est modus et mensura poenitentiae exterioris, ut illa expleta vel perfecta fiduciam habere incipias, et sana quadam praesumptione, in spe misericordiae d
Abbreviated transcription (Latin):
Penitentia extĩor ÷ in afftictione
carnis. Penitentia int̾ior ÷ in ꝯtͥcione
cordis. ꝑ penitentiã ext̾iorẽ castigatur
culpa praui oꝑis. ꝑ penitentia int̾iorẽ
qͣtitatem delicti. m̃sura correctionis pẽ¬
sanda ÷. Agite inquit fructus dignos
penicentiȩ. Aliud ÷ enĩ fructꝰ peniten
cie: aliud penitentia ipsa. Sict̃ aliud÷
arbor ⁊ aliud: fructꝰ eius. sic aliud ÷ pe¬
mala tua penitentiam habes. Qñ aut̃
satisfactione subsequente. ⁊ punis et
conrigis mala tua: fructꝰ penitentiȩ
hab es. Si displicet tͥ q̃ fecisti: penitẽ¬
ciam agis. Si ꝑsequeris ⁊ punis qd fecis¬
ti: fructus penitentie facis. Penitentia
ẽ facti in ꝓbatio. Fructus penitentie:
delicti correctio. S q scdm m̃suram
oportet. Si ĩ correptione minor ÷ afflic¬
cio. ꝗͣ in culpa delectatio fuit . nͥ:
dignus fructus penitentiȩ tuȩ. S.
dicis mͥ. Quomͦ scire possum qũ con¬
digna sit penitentia mea: Quia
scire ħ ñ potes. iõ necesse habes sẽꝑ

Expanded text:
exterior est in afflictione carnis, poenitentia interior est in contritione cordis. Per poenitentiam exteriorem castigatur culpa pravi operis; per poenitentiam interiorem quantitatem delicti mensura correptionis pensanda est. Agite, inquit, fructus dignos poenitentiae. Aliud enim est fructus poenitiae, aliud ipsa poenitentia. Sicut aliud est arbor, et aliud fructus ejus: sic aliud est poemala tua, poenitensatisfactione subsequente et punis et corrigis mala tua, fructus poenitentiae habes. Si displicet tibi quod fecisti, poenitentiam agis. Si persequeris et punis quod fecisti, fructus poenitentiae agis. Poenitentia est facti improbatio, fructus poenitentiae est delicti correctio. Sed quia secundum oportet. Si in correctione minor est afflictio quam in culpa delectatio fuerit, non est dignus fructus poenitentiae tuae. Sed dicis mihi: quomodo scire possum quando 178 condigna sit poenitentia mea? Quia hoc scire non potes, ideo, necesse habes semper
Abbreviated transcription (Latin):
tatem dedit dinuttendi peccata. Sed
sic̾ discipłis potestatem dedit ꝯficenti¬
um pecc̾a dimittendi : Audi qr. Uoluit
xẜͦ ut atem et ipso surg̾et. ut ñ qͣsi excorta.
uł coacta uideret᷑ ꝯfessio tua. Iecirco q
a̾ se ꝑtinuit officium suum discipłis
ꝑagendum iniunx̾. ut medicorum
more egros uenientes exciꝑent ⁊ sana¬
rent. Medicis gͦ dix̾ ut carent. sed in¬
firims ñ dix̃ ut admedicos candi ue¬
uirent. Hoc quasi certum ẽẽ uoluit
q̃ egri libent̃ salutem quererent. ⁊ se
c̾andos offerrent. si medicos inueni¬
rent. Propterea solos medicos monu¬
it. Infirinum enĩ. ipse morbus suus
sufficient̾ ammonet. neq opꝰ p̃cepto
ht̃ si dolet. Tam̃ ipsi medici pꝰea qui a
negligentes in curatione sua egrotos
inuenerunt. eos ad salutem queren¬
dam ⁊ ad monitione sua excitauert᷑.
⁊ p̃cepto attraxer̃. Confitemini in qͥt
te ꝓ inuicem ut saluemini. Quid ÷ al¬
cerutrum : alt̾ alt̾ĩ. homo homini. ñ

Expanded text:
ra potestatem dedit dimittendi peccata. Sed sicut discipulis potestatem dedit confitentium peccata dimittendi. Audi quare voluit Christus ut a temetipso surgeret, ut non quasi extorta vel coacta videretur confessio tua. Idcirco quod ad se pertinuit officium suum discipulis suis peragendum injunxit, ut medicorum more aegros ad se venientes exciperent et sanarent. Medicis ergo dixit ut curarent, sed infirmis non dixit ut ad medicos curandi venirent. Hoc quasi certum esse voluit, quod aegri libenter salutem quaererent, et se curandos offerrent, si medicos invenirent. Propterea solos medicos admonuit; infirmum enim ipse morbus suus sufficienter admonet, neque opus praecepto habet si dolet. Tamen ipsi medici postea quia negligentes in curatione sua aegrotos invenerunt, eos ad salutem quaerendam, et admonitione sua excitaverunt, et praecepto attraxerunt. Confitemini, inquit te pro invicem, ut salvemini. . Quid est alterutrum, alter alteri, homo homini? Non
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ħ c̃derent q̃ uidere ñ pot̾ant. Propter
ħ gͦ d̃s factus ÷ homo. ut se ad ꝯfabu¬
landum hõi ꝓximum ⁊ familiarem ex¬
hib̾et. ut in una ead̾q ꝑsona:⁊ suum
gͦ hõ inueniret. cui fiducialit̾ infir¬
mitatem suam reuelaret. ⁊ supͣ hoĩe
dm̃ c̃dens de accepta ab illo remissione
peccatorũ suorum ñ diffidet. Deinde
ut dispensationis gr̃a largiꝰ multipli¬
caretur. ds hõ homines qui puri hoĩes
erant participes fecit pocestatis suȩ ut
officium eiꝰ implerent. penitentium
ꝯfessionẽ suscipiendo. ⁊ potestatẽ eius
ex̾cent penicentib ⁊ ꝯficentib pecc̾a¬

Expanded text:
e non poterant. Propter hoc ergo Deus factus est homo, ut se ad confabulandum homini proximum et familiarem exhiberet, ut in una eademque persona et suum genus homo inveniret, cui fiducialiter infirmitatem suam revelaret, et supra hominem Deum credens, de accepta ab illo remissione peccatorum suorum non diffideret. Deinde ut dispensationis gratia largius multiplicaretur. Deus homo homines qui puri homines erant participes fecit potestatis suae, ut officium ejus implerent poenitentium confessionem suscipiendo, et potestatem ejus ex
Abbreviated transcription (Latin):
erubescenda st̃ de dei pietate ꝯfidas.
Opponis adhuc lacͥmas illas petri qͣs
legis. ꝯfessionem ñ legis lacͥme lauant
delictum qd ore pudor ⁊ ꝯfiteri. Has
gͥ lacͥmas opponis. ñ qr amas ꝯpunc¬
tionem. s qr fugis ꝯfessionẽ. Dicis gͦ
quia lacrimis petri legis. satis factionẽ
ñ legis. audisti quia fleu̾it. s qͥd dix̾it
ñ audisti. Iõ lacͥme lauant delictum

Expanded text:
erubescenda sunt de Dei pietate confidas. erubescenda sunt de Dei pietate confidas. Opponis adhuc lacrymas illas Petri, quas legis confessionem non legis. Lacrymae lavant delictum quod ore pudor est confiteri. Has igitur lacrymas opponis non quia amas compunctionem; sed quia fugis confessionem. Dicis ergo quia lacrymas Petri legis, satisfactionem non legis. Audisti quia fleverit, sed quid dixerit non audisti. Ideo lacrymae lavant delictum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtritionis. Similit̾ cũ tͥ dr̃. si homini
cere hõi. ut hõi ñ dicas. s dõ. s ma¬
suetudo dĩ tͥ demõstrat᷑. qui tã mitis
⁊ suauis ÷ omnib ad se ꝯfugientib. ut¬
ab ipso inꝑꝑum aliq̃ de formidare ñ
oporteat. ⁊ si talia fuerint pecc̃a cua
ut ea ce hõi manifestare. sine erubescẽ¬
tia non posse ꝯtingat. In eo enĩ de qͦ
erub escis cum hõi dicis erubescere
te ñ oportet cum deo dicis. qr ñ u̾pe¬
rat dicenti. s ꝯdonat ꝯficenti. Dic gͦ
hõi ut salubrit̾ ad tp̃s ꝯfundaris corã
deo. Tamen ne force tͥ dicẽt cogitatio
tua. Sitam gͣue ⁊ homini reuelare
peccata. ⁊ si ita erubescͥius coram
hoĩe quid faciemus añ am̃ cuius
tͥ mansuetudo dĩ gͣ penitentes ⁊ ꝯfi¬
tentes qd peccata oĩa penitentibus ꝯ
donat. ⁊ ꝯfitentib ñ ĩpperat. Sic gͦ
accipe quod dictum ⁊ aic deo qui non
imꝑꝑat. Qua si diceret ⁊̃ si erubescas
dicas. s ut in his ⁊̃ quȩ corã homine

Expanded text:
tritionis. Similiter cum tibi dicitur: Si homini cere homini ut homini non dicas, sed Deo. Sed mansuetudo Dei tibi demonstratur qui tam mitis et suavis est omnibab ipso, aliquid te formidare non oporteat, etiam si talia fuerint peccata tua, ut ea te homini manifestare sine erubescentia non posse contingat. In eo enim de quo erubescis cum homini dicis, erubescere te non oportet cum Deo dicis quia non improperat dicenti, sed condonat confitenti. Dic ergo homini ut salubriter ad tempus confundaris coram Deo; tamen ne forte tibi diceret cogitatio tua, si tam grave est homini revelare peccata; et si ita erubescimus coram homine, quid faciemus ante Deum, cujus tibi mansuetudo Dei erga poenitentes et confitentes, quod peccata on improperat. Sic ergo accipe quod dictum est. Dic Deo, qui non improperat, quasi diceret etiam si erubescis dicas; sed ut in iis etiam quae coram homine
Abbreviated transcription (Latin):
ces ñ qr uitatẽ querant in eis. s quia
maliciam suam defendẽ uolt̾ ex eis.
Dict̾ enim. qͥd nos ꝯstringitis. qͥd nos
artatis : Pudenda sunt facta nr̃a.
ñ nos ꝑmittit u̾ecũdia eloqͥ. crubes¬
cunus conficeri qd fecimus. Quodpos¬
sumus tñ facimus. cor contͥtũ ⁊ hu¬
miliacum offerimꝰ. dolemꝰ ꝓ eo qͥ ma¬
le egimus. lacͥmas fundimus. carnis
maceratione reacum punimꝰ. Quid
die pairimus. Quod gͦ dic̃e hoĩ erubes¬

Expanded text:
eritatem capiant in eis, sed quia malitiam suam defendere volunt ex eis. Dicunt enim: Quid nos constringitis; quid nos arctatis? Pudenda sunt facta nostra, non nos permittit verecundia eloqui, erubescimus confiteri quod fecimus. Quod possumus tamen facimus, cor contritum et humiliatum offerimus, dolemus pro eo quod male egimus, lacrymas fundimus, carnis maceratione reatum punimus. Quiddiae parcimus. Quod ergo dicere homini erubes
Abbreviated transcription (Latin):
terutrum: Non cm̃ imus qͥsq unicuiq
s alterutrũ. ħ ÷ ĩt̾ uos homines hõib.
oues pastorib subiecti p̾latis. hii qui
peccata hñt. his qui pecc̃a dimittere
potestatem hñt. Debitum qͥd̾ erat. ut
ꝯfessionem facturi ad illum iretis qͣ÷
cem uob̃ ꝯfiteamini int̾ uos. liuc qͥdem
qui solus ꝯfessionem acciꝑet. ꝯfessionẽ
ñ facẽt. quia peccata ñ hrẽt. Hic aut̃
qui ꝯfessionem peccatoꝵ accipuit̃ et ꝯfi

Expanded text:
usquisque unicuique, sed alterutrum, hoc est inter vos, homines hominibus, oves pastoribus, subjecti praelatis. Ii qui peccata habent, iis qui peccata dimittere potestatem habent. Debitum quidem erat ut confessionem facturi ad illum iretis qui cem vobis confiteamini inter vos. Ille quidem qui solus confessionem acciperet, confessionem non faceret quia peccata non haberet, hi autem qui confessionem peccato
Abbreviated transcription (Latin):
ħ fortassis tu audire noluisti. qͥ lacebras
queris ⁊ absẽ dis scelera tua ut ñ iustifi
fiteri nolunt peccata sua saluari non
possunt. Propterea fortassis conaris ad
aliud dictum apłi intorquere. ut in¬
telligatur conficentib quid̾ ꝑ misisse
saluationẽ. cñ ñ ꝯficentib : ñ negasse
pͣ qͥs iustificari a pecc̃o nͥ ꝯfessus fue¬
rit añ pecc̃m. Itẽ beda in ead̾ epła
ia cobi de qua suꝑius cestimonium
sumpsimus. sine ꝯfessione inquit. ne¬
queunt dimitti pecc̃a. S in ħ illa dis¬
cetio ẽẽ debet. ut cotidiana leuiaq
pecc̃a alt̾utrũ coequalib ꝯfiteamur.¬
Ut orationib inuicem saluemur.
Porro gͣuioris lepre in mũdiciã sac̾do¬
ti pandamꝰ. ⁊ ad eiꝰ arbitrium iustifi¬
cari curemus. Uidete qͦmͦ c̾cordant
testimonia u̾itatis. Est q̃dam ꝯmunis
in eccła penitentia ꝗͣ cotidie adinuicẽ
facimꝰ. in qua oratione fusa ꝓinuicem
ꝓ cotidianis ⁊ leuiorib pecc̃is indul¬
genciam ⁊ remissioneni ꝯsequimur.

Expanded text:
Hoc fortassis tu audire noluisti, quia latebras quaeris et abscondis scelera tua ut non justificqui confiteri nolunt peccata sua salvari non possunt; propterea fortassis conaris ad aliud dictum Apostoli intorquere, ut intelligatur confitentibus quidem promisisse salvationem, tamen non confitentibus non negasse  quis justificari a peccato nisi confessus fuerit ante peccatum. » Item, Beda in eadem epistola Jacobi, de qua superius testimonium sumpsimus: « Sine confessione, inquit, nequeunt dimitti peccata. » Si in hoc illa discretio esse dicitur, ut quotidiana leviaque peccata alterutrum coaequalibut orationibus invicem salvemur. Porro gravioris leprae immunditiam sacerdoti pandamus, et ad ejus arbitrium justificari curemus. Videte quomodo concordant testimonia veritatis. Est quaedam communis in Ecclesia poenitentia, quam quotidie adinvicem facimus; in qua oratione fusa pro invicem, pro quotidianis et levioribus peccatis indulgentiam et remissionem consequimur.
Abbreviated transcription (Latin):
erat. ⁊ in ipso qͥ hominis erat. familiariꝰ
homini: iungebatur. In eo uͦ qͥ dei
erat : potñtius ĩ hoĩe oꝑabatur. Prop¬
terea dix̃. ut sciatis inquit qr filius
hominis potestatẽ ht̃ intra dimittendi

Expanded text:
erat. In eo namque quod hominis erat, familiarius homini jungebatur. In eo vero quod Dei erat potentius in homine operabatur. Propterea: Ut sciatis, inquit, quia Filius hominis potestatem habet in
Abbreviated transcription (Latin):
ñ uultis. qr auctoritatem tacendi non
habeatis: Tamen quia uuctoritatem
queritis. accipite auctoritatẽ. Antiqͣ
lex peccata ꝯficeri ubet. ⁊ homines
ad sac̾dotes mittit ut ꝯfiteant᷑ peocata
peccata sua. ut indulgentiã accipiant.
Illic gͦ p̃uaric̾o legis ꝯfessione ⁊ obło¬
ne aboletur. qn̾ adhuc umbra fuit. et
adhuc ꝯfessio cͥminis penã potius tim̃e

Expanded text:
 vultis cum auctoritatem tacendi non habeatis? Tamen quia auctoritatem quaeritis, accipite auctoritatem. Antiqua lex peccata confiteri jubet, et homines ad sacerdotes mittit ut confiteantur peccata sua, ut indulgentiam accipiant. Illic ergo praevaricatio legis confessione et oblatione aboletur, quando adhuc umbra fuit, et adhuc confessio criminis poenam potius timere
Abbreviated transcription (Latin):
ñ iustificabitur. Quid ÷ eium absꝯ¬
dere nͥ tacere ⁊ ꝯficeri uolle: Nam
qͥ secła sua ꝑ inpudentiã pͣue agendi
manifestant. ñ iꝰtificationem me¬
rentur. s dampnationem. Igit᷑ tegen¬
da sunt mala ꝗͣtum ꝑtinet ad inpu¬
dentiã pͣui oꝑis. ⁊ reuelanda sũt ꝑ
humilitatem ꝯfessionis. Uultis ad huc
scire ꝑicłm tacit̾nitatis ⁊ utilitatem
ꝯfessionis: Qm̃ tacui inquit psalmis¬
ca in uet̾auerũt ossa mea dũ clamarẽ
totadie. ⁊ it̾m. Delictũ meũ cognitũ
tͥ feci: ⁊ iniusticiam meã ñ absꝯdi.¬

Expanded text:
justificabitur . » Quid est enim abscondere, nisi tacere et confiteri nolle. Nam qui scelera sua per impudentiam prave agendi manifestant, non justificationem merentur, sed damnationem. Igitur tegenda sunt mala quantum pertinet ad impudentiam pravi operis, et revelanda sunt per humilitatem confessionis. Vuscire periculum taciturnitatis et utilitatem confessionis? Quoniam tacui, inquit Psalmista, inveteraverunt ossa mea, dum clamarem tota die Et iterum: Delictum meum cognitum tibi feci,
Abbreviated transcription (Latin):
peccata tua inuet̾antur. si ꝯfitearis
condonant᷑. S dicis. Ecce dico pecc̾in
meum. s deo ñ homini. Scͥpturã seqͦr.
llla mͥ dic̃ ut deo ꝯfitear pece̾m neũ.
ũ me adhomin̾ẽ mittit in quo salꝰ ñ÷ͥ.
s illuc tͣhitꝰ ꝯͦfessionem un pmittit
remissionem. Dixi ꝯficebor aduersum¬

Expanded text:
peccata tua, inveterantur; si confiteris, condonantur. Si dicis: Ecce dico peccatum meum, sed Deo, non homini, Scripturam sequor. Illa mihi dicit: Ut Deo confitear peccatum meum, non me ad hominem mittit in quo salus non est, sed illuc trahit confessionem, unde promittit remissionem. Dixi: Confiteor, e
Abbreviated transcription (Latin):
ab oꝑe. Prima die facta ẽ lux. sca die factũ ẽ firmam̃tũ. Tercia die congͣga¬
te st̃ aquȩ. Quarta die facta st̃ lummaria. Quinta die pisces ⁊ uolueres.
Sexta die. bestię. ium̃ta. reptilia. nouissime eadẽ tn die hõ. Hoc pͥmum
ĩ hoc loco lectorẽ admoni̾e uolumꝰ. ũ qͦtiẽs ĩ his oꝑibꝰ ndelicet sex dierum
aliqͥd fieri audierit. ut u̾bi gr̾a cũ dr. Prima die facta ẽ luyx. Scd̾a die fact
mat̾ia formata ĩtellegat. Etiã si aliqñ u̾bũ c̾ationis positũ reꝑerit ut ẽ ibi.
Creauit ds cȩte gͣndia: ⁊ om̃e aĩa uiuentẽ atq mutabise. ñ ad mat̾iã qͣ ẽe̾ ce

Expanded text:
cta est lux; secunda die, factum est firmamentum; tertia die, congregatae sunt aquae; quarta die, facta sunt luminaria; quinta die, pisces et volucres; sexta die, bestiae, jumenta, reptilia; novissime eadem tamen die homo. Hoc primum in hoc loco lectorem admonere volumus, ut quoties in his operibus, videlicet sex dierum aliquid fieri audierit, ut verbi gratia, cum dicitur, prima die facta est lux; secunda die, famateria formata intelligat. Etiam si aliquando verbum creationis positum reperit, ut est ibi: Creavit Deus cete grandia, et o
Abbreviated transcription (Latin):
sores usi fuisse legunt᷑. adiectis ma¬
nicis formã tͣhens. Sig̃cat aut̃ dal¬
matica ꝓpt̾ sui latitudin̾e̾ curã ꝓxi¬
morĩl quȩ se extendit ꝑ dilectionem
ut płib ꝓficiat. Ad unũ gͦ fine̾ ten¬
dit. ⁊ significatio dalmaticȩ ĩ leuitis.

Expanded text:
sores usi fuisse leguntur, adjectis manicis formam trahens. Significat autem dalmatica propter sui latitudinem curam proximorum, quae se extendit per dilectionem, ut pluribus proficiat. Ad unum ergo finem tendit, et significatio dalmaticae in levitis,
Abbreviated transcription (Latin):
regorius papa requisitus ab au¬
gustino anglorũ gentis ep̃o qͦta
generatione fides debeant copulari di¬
uł duarũ soroꝵ filius ⁊ filia misceat᷑¬
o sobolem ñ posse succrescere. Unde
tione fideles licent̃ sibi iugantira.
Itẽ ioħs dicit.

Expanded text:
regorius papa requisitus ab Augustino Anglorum gentis episcopo quota generatione fideles debeant copulari, divel duarum sororum filius et filia misceano sobolem non posse succrescere. Unde atione fideles licenter sibi jungantur. Item Joannes dicit
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ diuersus ab eo ꝑmiseriã. Propter
ħ necesse hũit homo pͥmũ quidem
iustificari aculpa ut rec̃ciliaretur:
pꝰ ea uͦ lib̾ari amiseria. ut reformaret᷑.
In ħ gͦ: mediatore eguit homo addm̃.
ut recõciliaret᷑ illi ⁊⁊ reduc̾et᷑ ad illũ.
S causã dissidentium agẽdũ ꝯueni¬
ter susciꝑe ñ posset. qͥ ñ aliqͣ societatis
ac pacis amicicia utriq familia¬
ris atq ꝓpin qͦ exist̾et. Propt̃ ħ gͦ filiꝰ
liationis ⁊ pacis mediator ẽẽ posset.
Suscep̾ humanitatẽ. ꝑ ꝗͣ hominibus
adppinquaret. retinuit diuinitatem.
ꝑ ꝗͣ adeo ñ recederet. Factus hõ sus¬
tinuit pen̾a. ut demonstraret affectũ.
seruauit iꝰticiã: ut ꝯferret remedium.
Ubum quippe qd cum patre deo unũ
erat ꝑ in effabilem unitatẽ. cũ hoĩe
assumpto unũ factũ ÷ ꝑ ad mirabitẽ¬
unionẽ. Unitas in natura. unio in
ꝑsona. Cũ patre deo unũ in natura
non in ꝑsona. cum homine assumpto
unũ in ꝑsona. ñ in natura. Quid ma¬

Expanded text:
 diversus a Deo per miseriam, propter hoc necesse habuit homo primum quidem justificari a culpa, ut reconciliaretur; postea vero liberari a miseria, ut reformaretur. In hoc ergo mediatore eguit homo ad Deum, ut reconciliaretur illi, et reduceretur ad illum. Sed causam dissidentium agendam convenienter suscipere non posset, qui non aliqua societatis ac pacis amicitia utrinque familiaris, atque propinquus existeret. Propter hoc ergo Filius liationis et pacis mediator esse posset. Suscepit humanitatem per quam hominibus appropinquaret. Retinuit divinitatem per quam a Deo non recederet. Factus homo, sustinuit poenam, ut demonstraret affectum; servavit justitiam, ut conferret remedium. Verbum quippe quod cum Patre Deo unum erat per ineffabilem unitatem, cum homine assumpto unum factum est per admirabileunionem. Unitas in natura, unio in persona, cum Patre Deo unum in natura, non in persona, cum homine assumpto unum in persona, non in natura. Quid ma
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ unionẽ inꝑsona. quȩ sociata ñ erat
ꝑ unitatẽ in nat᷑a. ut ꝑ id quto quod
de nr̃o unũ secũ faceret. I s uniret.
ut cum ipso unũ essemus ꝑ id q̃ nr̃m
serua eos in nomine cuo quos dedisti mͥ.
ut sint unũ sicut ⁊ nos. Non ꝓ eis aut̃¬

Expanded text:
sona, quae sociata non erat per unitatem in natura, ut per id quidem, quod de nostro unum secum faceret, nos sibi uniret, ut cum ipso unum essemus per id, quod serva eos in nomine tuo, quos dedisti mihi, ut sint unum, sicut et nos. Non pro eis aut
Abbreviated transcription (Latin):
erit. Propt̃ q̃ ⁊ pꝰ resurreccionem corpꝰ
Seminatur corpꝰ animale. surget spia¬
le. qͣm erit tanta t̾e̾ ꝯcordia carnis
& sp̃c : uuuficante sp̃u sine susten¬
taculo alicꝰ in digencie subditã car¬
nẽ. ut nichil nob̾ repugnet ex ub̾.
s sic̃ foris neminẽ. ita nec ĩtus nos

Expanded text:
Propter quod post resurrectionem corpus Seminatur corpus animale, surget spirituale ; quoniam tanta erit concordia carnis et spiritus vivificante spiritu sine sustentaculo alicujus indigentiae subditam carnem, ut nihil nobis repugnet ex nobis, sed sicut foris neminem, ita nec intus nos
Abbreviated transcription (Latin):
iacet carni. ⁊ scđa quę pueritia nũ¬
cupatur bi ñ dũ rõ suscepit ꝯtra¬
uicia pugnam. ⁊ fere s om̃ib uicio¬
sis delectacionibꝰ iacet. quia licet fa¬
ri iã ualeat. ⁊ iõ infanciã tͣnsisse ui¬
deat᷑. ñ dũ ĩ ea ẽ p̾cepti capax. ĩfir¬
mitas mentis. si sacramenta mediato¬
ris acceꝑit. ⁊̃ si hanc in eis annis ui¬
tã fimat. tͣnslata. s. apotestate tenebͣ¬
rũ in regnũ dĩ. non solũ penis. nõ
p̃paretur ȩt̾nis. s ne illa pꝰ morte̾: pͦ
gatoria torm̃ta paciatur.Sufficit
eñi sola sp̃ualis regeneratio. ne pꝰ
ꝯortem obsit qͦd carnalis gn̾atio tͣx.
cum morte. Cum aut̃ uentũ fu̾it
adetatẽ quȩ p̾ceptũ iã capit. ⁊ subdi

Expanded text:
iacet carni. et secunda, quae pueritia nuniacet carni. et secunda, quae pueritia nuncupatur, ubi nondum ratio suscepit hanc pugnam et fere sub omnibus uitiosis delectationibus iacet, quia, licet fari iam ualeat et ideo infantiam transisse uideatur, nondum in ea est praecepti capax infirmitas mentis, si sacramenta Mediatoris acceperit, etiamsi hanc in eis annis uitam finiat, translata scilicet a potestate tenebrarum in regnum Christi non solum poenis non praeparetur aeternisgatoria tormenta patiatur. Sufficit enim sola spiritualis regeneratio, ne post mortem obsit quod carnalis generatio traxit cum morte. Cum autem ventum fuerit ad aetatem quae jam praeceptum capit, et subdi
Abbreviated transcription (Latin):
niantur. ꝯfitemur. Rarissimi s̃ aũ
qͥ nullas in hac uita. s tm̃ pꝰea pe¬
nas luunt. Fuisse tñ aliqͦs qͥ usq
ad dec̾pitã senectutẽ ne leuisfimã
qͥdẽ febriculã senserint ꝗͣtãcũq
cduxert̾ uitã ⁊ ipsi nouimꝰ. ⁊ audi
uimus: quãꝗͣ uita ipsa mortaliũ
tota pena sit. Nõ eñi paruꝰ : penͣ
ipsa uisipiencia uł ĩꝑicia. q̃ usq
ad̾o fugienda m̾ito uidicat᷑. ut ꝑ
petuas doloribꝰ penas pueri cogãt᷑
queq artificia. uł litteras discere.
ipsũq disce̾. ad qd penis adigunt᷑.
quã disc̾e̾. Quis aut̃ ñ exhorreat¬
⁊ mori eligat. si ꝓponat᷑ ei aut mors
ꝑ penã aut r᷑sꝰ in fancia:. Quȩ qͥdẽ
q̃ ñ arisu. s afletu orditur hanc lu¬
cem: quid maloꝵ in g̾ssa st nesciens:¬
risisse ⁊erastrẽ. Nec enimͤ  boni
aliqͥd monstruosꝰ risꝰ ille ꝑtendit.
bello suꝑatꝰ occubuit. Uerũ tanta :¬
ingłiam. ut ĩ pͥma hominis etas
.i. in fancia q̃ sine ullo renisu sub¬

Expanded text:
iam supra diximus. Rarissimi sunt autem qui nullas in hac uita, sed tantum postea poenas luunt. fuisse tamen aliquos, qui usque ad decrepitam senectutem ne leuissimam quidem febriculam senserint quietamque duvimus, quanquam vita ipsa mortalium tota poena sit. Non enim parva est poena ipsa insipientia vel imperitia, quae usque adeo fugienda merito judicatur, ut per plenas doloribus poenas pueri cogantur quaeque artificia vel litteras discere, ipsumque discere ad quod poenis adiguntur quam discere. Quis autem non exhorreat et mori eligat si proponatur ei aut mors per poenam, aut rursus infantia? Quae quidem quod non a risu, sed a fletu orditur, hanc lucem, quid malorum ingressa sit nesciensrisisse Zoroastrem. Nec tamen boni aliquid ei monstruosus risus ille portendit. bello superatus occubuit. Verum tanta in gloriam, ut etiam prima hominis aetas, id est infantia, quae sine ullo renisu sub