comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
algitẽt᷑ gͦ cãe: sic̃ oportet. Nam is
modus qui freqñtat᷑. est execrabilis
ligiose aures tue. audire sustiuent
huiꝰ modi disputacõues ad uoca¬
gis ad subũsionẽ: qmͣ ad ĩuẽtõnẽ
ꝓficiũt u̾itatis. Corrige p̃nũ morẽ:
losa clande. hu sũt qui docuerũt lĩ¬
gas suas loqui mdatiũ: diẜti adu̾¬
sus insticiã. eruditi ꝓfłitate. Sapiẽ¬
tes sũt ut faciãt malũ: eloqñtes
ut impugnẽt uerũ. Hii sũt qͥ ĩstru
ũt de ꝓp̾ͥo calũpinas in nocẽtie. Des¬
truũt simplicitatẽ u̾itatis: obstru¬
ũt indicii mas. Nich̾ ita absq labo¬
re manifestã facit u̾itatẽ: ut bre¬
ius ipura narracõ. Ergo qͣs ad te
necesse erit intrare cisas: neq
b̾uiter decid̾e assuescas: frustratori¬
as q ⁊ uenatorias pcide dilacõnes
Cansa indue intret ad te: cãs paupe¬
ris reuis qui nõ ht̃ qd̾ det. Alus alias
multas pot̾is ꝯmitt̾e t̾minãdas: qmͣ
plures ne dignas audĩa iudicare. Q d

Expanded text:
ae, sed sicut oportet. Nam is modus, qui frequentatur, exsecrabilis ligiosae aures tuae audire sustinent hujusmodi disputationes advocagis ad subversionem, quam ad inventionem proficiunt veritatis. Corrige pravum morem, et losa claude. Hi sunt qui docuerunt linguas suas loqui mendacium, diserti adversus justitiam, eruditi pro falsitate. Sapientes sunt ut faciant malum, eloquentes utunt de proprio calumnias innocentiae; destruunt simplicitatem veritatis, obstruunt judicii vias. Nihil ita absque labore manifestam facit veritatem, ut brevis et pura narratio. Ergo illas quas ad te necesse erit intrare causas nequbreviter decidere assuescas, frustratoriasque et venatorias praecidere dilationes. Causa viduae intret ad te, causa pauperis, et ejus qui non habet quod det. Aliis alias multas poteris committere terminandas, quam plures nec dignas audientia judicare. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
fixũ aĩo. ꝙ neglectu et tꝑ̃r nõ ab¬
solescat. Wlueri uetusto megleto
callus obducit᷑. ⁊ eo insanabile quo
insensibile fit. Demq dolor ꝯtumꝰ¬
iatͥb: diut᷑nꝰ eẽ nõ patit᷑. Nã si nõ
aliũde extñdit᷑: uecesse ẽ cedat ułi
bi. Enĩ u̾o cito aut de remedio ꝯso¬
lacõnẽ reciꝑet: aut de assiduitate
stuporẽ. Quid cĩ ñõ ĩn̾tat ꝯsuetudo:
Ꝙͥ nõ assiduitate duxetut: Q̾ non

Expanded text:
fixum animo, quod neglectu et tempore non obsolescat. Vulneri vetusto et neglecto callus obducitur, et eo insanabile, quo insensibile fit. Denique dolor acerbus, diuturnus esse non patitur. Nam si non aliunde extunditur, necesse est cedat vel sibi. Enimvero cito aut de remedio consolationem recipiet, aut de assiduitate stuporem. Quid non invertat consuetudo? quid non assiduitate duretur? quid non
Abbreviated transcription (Latin):
iinas incħ oĩo nõ p̾t̾it. Presentiũ
intħ nõ perit: fut̾oꝵ: nulla uisi forte
la cõplectar: ip̃m ẽ ꝙ nec deũtim.
net hoĩem reu̾et᷑. En quo trah̾e te
shabent occupacõnes. hee maledc̃e.
si tñ ꝑgis ut cepisti dare ita te totũ
illis: uultmi tͥ relinqũs.¬

Expanded text:
ias, nihil omnino non praeterit; praesentium nihil non perit; futurorum nulla, nisi forte la complectar, ipsum est quod nec Deum timet, nec hominem reveretur. En quo trahere te habent hae occupationes maledictae: si tamen pergis, ut coepisti, ita dare te totum illis, nil tui t
Abbreviated transcription (Latin):
lato remedio dolorẽ nõ sustinẽs. ꝑt¬
cło te ureuocabiłr desꝑatus in mer¬
gas. Uerror in qm ne ĩ mediis occu
to prudencus te illis sb̾thas uł adtõ¬
pus. qm paciare trabi ab ip̃is iterte
panlatĩ duci quo tu nõ uis. Quens
quo: ad cordurũ. Ne ꝑgas q̃rere qd
illud sit. si nõ expainsti tuũ ẽ hos.
Solũ emĩ ẽ cor durũ: ꝙ semet ip̃u
nõ exhorret qr nec seutit. Qͥd me

Expanded text:
lato remedio, dolorem non sustinens, periculo te irrevocabiliter desperatus immergas. Vereor, inquam, ne in mediis occuplto prudentius te illis subtrahas vel ad tempus, quam potiare trahi ab ipsis, et duci certe paulatim quo tu non vis. Quaeris quo? Ad cor durum. Nec pergas quaerere, quid illud sit: si non expavisti, tuum hoc est. Solum est cor durum, quod semetipsum non exhorret, quia nec sentit. Quid m
Abbreviated transcription (Latin):
ca or̃o: dũ certatim illi ꝯͣria ĩ¬
ꝑare ꝯtendũt. maiestas .s. atq amor
Aempe uget ille: inhibet illa. S ĩt̾¬
s petis: cũ p̾ciꝑe magis te deteat. se¬
terũ amor domnnũ nescit: agnoser
quitur sponte: gͣtis obtẽꝑat. libe r

Expanded text:
a oratio: dum certatim illi contraria imperare contendunt majestas, atque amor. Nempe urget ille, inhibet illa. Sed intesed petis, cum praecipere magis te deceat. tui. Amor dominum nescit, agnoscitquitur sponte, gratis obtemperat, liber
Abbreviated transcription (Latin):
accendite ⁊ iudete. si ẽ dolor siłis sit̃
dolor mens. Attendite dolorẽ me¬
ũ: ut indolore meo uideatis dolorẽ
irestrũ. Uolor meus: ymago uestri
doloris ẽ. Ed attenditis incorpe inco:
attendite ⁊ indete si siłis dolor nõ ẽi
corde uestro. Transitis a nobis ame
tnͣsitis ⁊ nõ actenditis: magis ẽ flẽ

Expanded text:
attendite et videte, si est dolor sicut dolor meus. Attendite dolorem meum, ut in dolore meo videatis dolorem vestrum; dolor meus imago vestri doloris est. Quid attenditis in corpore meo? Attendite et videte, si similis dolor non est in corde vestro. Transitis a vobis ad me, transitis, et non attenditis, magis est flen
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ. Iam dies erat: s uec dũ clarus. q
pc̃ti ad huc tenebris caligabat. ue̾it
gͦ dies u̾itatis dies salutans. qͥ pec¬
catũ destrrueret claritatẽ pͥoris diei
illiũaret. ⁊timorẽ nõ tolłet. S ĩme¬
lius ꝯmutaret. S nec dũ pleua enit
clautas. douet ad m̃g̾et᷑ nitati clan

Expanded text:
 jam dies erat, sed necdum clarus; quia peccati adhuc tenebris caligabat. Venit ergo dies veritatis, dies salutis, qui peccatum destrueret, claritatem prioris diei illuminaret, et timorem non tolleret, sed in melius commutaret. Sed necdum plena erat cla
Abbreviated transcription (Latin):
lutẽ oparetur. tres dies hr̃e uoluit.
ita ⁊ nobis ut nram in nobis ꝑ ip̃m
salutẽ oꝑxm̃. tres dies dedit. Idõ em̃¬
pulcro iacuit. octano die resur̾cxił.
ut simili m̃o pͥmũ potentia indie
suo ꝑtimorẽ nos a carnalib desidi¬
is foris occidat. Nenide sapĩa indie
suo uitꝰ in abscondito ꝯtẽplacõi̾
sepeliat: ꝑ̾ostremo benignitas ĩ dic
suo pdesideriũ diuini amioris uin¬
sicatos exurge̾ faciat. qr sextus dies
adlaborẽ: seꝑtimꝰ ad requiẽ. octainis
ꝓtinet ad resurrect̃õñ¬

Expanded text:
lutem operaretur, tres dies habere voluit, ita et nobis, ut nostram in nobis per ipsum salutem operemur, tres dies dedit. Qui tacuit, octavo die resurrexit, ut simili modo primum potentia in die suo per timorem nos a carnalibus desideriis foris occidat, deinde sapientia in die suo intus in abscondito contemplationis sepeliat; postremo benignitas in die suo per desiderium divini amoris vivificatos exsurgere faciat; quia sextus dies ad laborem, septimus ad requiem, octavus pertinet ad resurrection
Abbreviated transcription (Latin):
nał fetoris. uolutare ingurgite ama¬
nitudĩs. qui delectatus es in uõlutabͦ
turpitudinis. Terror horribił ĩncror
ruite obrutte. ꝑ turbate. obuoluite.
possid̾e̾. Iustũ ẽ. Iustũ ẽ. Impudenti
audacia ꝯtẽpsi uos. ⁊ putenti delet
fornicator inf̾u̾alis torm̃ta q̃ meru¬
it. ꝑ gustet quod p̾ꝑauit. alsuescat

Expanded text:
 luxus. Volutare in gurgite amaritudinis, qui delectatus es in volutabro turpitudinis. Terror horribilis, dolorruite, obruite, perturbate, obvolvite, possidete. Justum est, justum est. Impudenti audacia contempsi vos, et putenti delectfornicator inferni tormenta quae meruit, praegustet quod praeparavit, assuescat
Abbreviated transcription (Latin):
q ex actores eaꝵ. et̾no ꝯnathenia¬
ti sb̾didit uir gͥ dñi aliqͣnͣto tẽ¬
pore iucuria demoratus: tandẽ
lẽ ꝯcupiuit ⁊ accepit. Misso aũt
ad dũm pp̃m tũc seuonis como¬
rãtẽ: secreciꝰ ñcio hĩtũ religionis
fr̃ dilecte habitũ. ño qͣleni uolmi¬
mꝰ s qͣlemi habuimꝰ. Cognosceus
gͥ rex augloꝵ inqnͣto honore ue¬
n̾andꝰ põtifex. ad nõ ppͣ susceptus

Expanded text:
 exactores earum aeterno anathemati subdidit. Vir igitur Domini aliquanto tempore in curia demoratus, tandem lem concupivit et accepit. Misso autem ad dominum papam tunc Senonis commorantem secretius nuntio, habitum religionis frater dilecte, habitum, non qualem voluimus, sed qualem habuimus. » Cognoscens igitur rex Anglorum in quanto honore venerandus pontife
Abbreviated transcription (Latin):
ẜ uire nõ poss: in suos mandito
crudelitatis gen̾e debachatꝰ est
p̾cepitq. ut ubicũq aliquis decog¬
nacõne eins. uir aut mlr inuei¬
ri potuiss: exh̾edatus ispoliatus
bonis ꝓp̾is a regno pessẽtur. exac¬
to pͥus ab eo sacͣm̃to: qd̾ pontig¬
cisce̾tur ⁊ se ei p̾sentaret. Bñt ex¬
pulsi sũt senes riuuenes. ad cog¬
nacõnẽ eius ꝑtinẽtes: s ⁊ mulie¬
res cũ pñis lactentib ⁊ q̃dã eciam

Expanded text:
saevire non posset, in suos inaudito crudelitatis genere debacchatus est; praecepitque ut, ubicunque aliquis de cognatione ejus vir aut mulier inveniri potuisset, exhaeredatus et spoliatus bonis propriis a regno pelleretur; exacto prius ab eo sacramento, quod Pontincisceretur, et se ei praesentaret. Tunc expulsi sunt senes et juvenes ad cognationem ejus pertinentes; sed et mulieres cum pueris lactentibus, et quaedam
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩnũ. Indiluuo sũ archa sũt
infideles. quos caris desid̾ia ĩuol¬
nũt. qui pt̾ hauc uitã tñsitoriam.
aliam ẽẽ nesciũt. Ĩdiluuo archam
habeut. s in ea nõ mauẽt: hii qui

Expanded text:
manent. In diluvio sine arca sunt infideles, quos carnis desideria involvunt, qui praeter hanc vitam transitoriam aliam esse nesciunt. In diluvio arcam habent, sed in ea non manent ii, qui
Abbreviated transcription (Latin):
landan audit. ⁊ se tñim̃o testimo¬
mo u̾itatis ꝯsensũ pbe existruat
nõ ip̃a eam u̾itas s adulacõ pociꝰ
delectat ut aũt ꝓrsus ab elacõis ui¬
cio ĩnocẽs eẽ uideatur. maiori ad¬
huc caliditate se paliat.⁊ postqmͣ
ne ullo nĩo sibi tͥbũe existimet. sta¬

Expanded text:
ue se tantummodo testimonio veritatis consensum praebere existimat, non ipsa eam veritas, sed adulatio potius delectat. Ut autem prorsus ab elationis vitio innocens esse videatur, majori adhuc calliditate se palliat; et postqne ullo modo sibi tribuere existimet, sta
Abbreviated transcription (Latin):
tendat neq cogit utrũ u̾mi sit
qd̾ de se dr̃. Alut dignũ qd̾ sibi exi¬
bef᷑:. s statim ne decepta mẽs ꝑma
nẽ głam laudẽ qua foris pulsat᷑ ĩtꝰ
suscipiat ex ip̃o suo incio ei oppon̾e
curet ude pociꝰ crubescat: dicetis
cũ psal ͭ ͣ eutant᷑ statĩ er. Qͥsqͥs enĩ
laudatꝰ de uͥtute. cõsult᷑us ꝯscĩam
addit. ex eo ip̃o iam ꝯsentire adula
cõm ꝯuĩcit᷑. qr occõnẽ aꝓplacõis eiꝰ

Expanded text:
tendat neque cogitet utrum verum sit quod de se dicitur, aut dignum quod sibi exhibetur, sed statim ne decepta mens per inanem gloriam laudem qua foris pulsatur intro suscipiat, ex ipso suo vitio ei opponere curet unde potius erubescat, dicens cum Psalmista: Avertantur statim erubescestatim ne decepta mens per inanem gloriam laudem qua foris pulsatur intro suscipiat, ex ipso suo vitio ei opponere curet unde potius erubescat, dicens
Abbreviated transcription (Latin):
mẽri quidam semor sb̾seq̃batꝰ qui
restitit ⁊ait. Cuiꝰ est oagͥcola agͥ
iste ꝙ̃ colis. Qͥ ait. scĩ petͥ. et dõni
alb̃is clumacensis et semor ad hec.
qm̃ post modicũ tẽpꝰ huiꝰ uite fi¬
nẽ sorcietur. Dit aũt ei petrũ apos¬
situs recoles amusariũ gaufridi
archiep̃i ⁊ indonis abbatis obliniosos
ad monuit. Tam teuacis erat me¬
morie ⁊ tante caritatis ꝙ ibi fĩne
salutis erat nõ ĩ memor ubi raro
quisqͣm rem̃scit᷑ ꝓp̾e. In ip̃a uoc¬
te q̃ mortuus ẽ: bndictõnes lectõ¬
nũ lectorib inposuit. Extremũ
enis u̾bũ fuit adcͥcũstantes bñ¬
dicites Corpꝰ eius incapło a fr̃ibus
delalbatũ pͥus aq̃ de uide mno ab

Expanded text:
 qui restitit et ait: « Cujus est, agricola, ager iste quem colis? » Qui ait: « B. Petri et Domini abbatis Cluniacensis. » Et senior ad haec: quia, post modicum tempus, hujus vitae finem sortietur. Dic autem ei Petrum apossitus, recolens anniversarium Gaufridi archiepiscopi et Mendonis abbatis, obliviosos admonuit; tam tenacis erat memoriae et tantae charitatis, quia ibi fraternae salutis non erat immemor, ubi raro quisque reminiscitur propriae. In ipsa nocte qua mortuus est, benedictiones lectionum lectoribus imposuit. Extremum ejus verbum fuit ad circumstantes: « Benedicite. » Corpus ejus in capitulo a fratribus dealbatis, prius aqua,
Abbreviated transcription (Latin):
citus epłm t̃ des legendã. gtatĩ fiet.
qd̾ postulas. sic fcm̃ ẽ. Int̾ cet̾os tñse¬
untes iudit ibi młrẽ oruatu m̃e¬
tͥcõ mulã mequitantẽ. cͥne soluto ꝑ
hum̾os iactato uitta aurea suꝑne
ꝯstricto. aureã uͥgã gentẽ in mãi¬
b q̃ mulani regetat. p̾tenuitate
uestiũ pene muda apparcbat. gestus
exeqñs inpudicos. ultimꝰ dñs t̾be
fribiles iniuuenẽ oculos exacuens

Expanded text:
citus epistolam trades legendam, statim fiet quod postulas. » Sic factum est. Inter caeteros transeuntes vidit ibi mulierem ornatu meretritio mulam inequitantem, crine soluto per humeros jactato, vitta aurea superius constricto, auream virgam gerentem in manibus; qua mulam regebat, prae tenuitate vestium pene nuda apparebat, gestus exsequens impudicos. Ultimus dominus turbae terribiles in juvenem oculos exacuens
Abbreviated transcription (Latin):
ab axe suꝑbo smaragdis i innombus
ꝯposito. cãsine ab eo requirit. Nitħ̾
ille ꝯtͣ. s ꝓtenta mann porrigit ei epłã.
Deño notũ sigillũ ñ ansus ꝯtẽpne
legit scͥptũ moꝵ q brathiis incelũ
paciens nequitias palũbi p̾bri: N
mora satellites alat̾e suo mittit qͥ
anilũ extorq̃rẽt a neu̾e. Illa multũ
t̾giu̾sata: ix tandẽ reddidit. Ita in¬
uenis noti ꝯpos sũ obstado potitus
ẽ di suspiratis amorib. Palũbꝰ
aũ ubi demonis clamorẽ ad deui
audunt de se intlł̾eit p̾signari sibi
finẽ dieꝵ. Quo. ccͣ om̃ib mẽbris ul¬
tro truncatis. miẜabili pena defũc¬
tus ẽ ꝯfessus coram ppło romano

Expanded text:
ab axe superbo smaragdis et unionibus composito, causas viae ab eo requirit. Nihil ille contra, sed pertenta manu porrigit ei epistolam. Daemon notum sigillum non ausus contemmere, legit scriptum. Moxque brachiis in coelum patieris nequitias Palumbi presbyteri? » Nec mora, satellites a latere suo mittit, qui annulum extorquerent a Venere. Illa multum tergiversata, vix tandem reddidit. Ita juvenis voti compos sine obstaculo potitus est diu suspiratis amoribus. Palumbus autem, ubi daemonis clamorem ad Deum audivit, intellexit praesignari sibi finem dierum. Quocirca omnibus membris intus truncatis miserabili poena defunctus est, confessus coram populo Romano
Abbreviated transcription (Latin):
noctẽ illam. młtũ sccũ delibans. Sic
cũ spõsa ꝯcũb̾e uellet illd idem senti¬
ret ⁊ audiret. Erat sane alias ualẽs.
⁊ domi aptus ⁊ milicie. Tandẽ q̃relis
uxoris ꝯmonitꝰ rem ꝑentib detulit.
Illi habito ꝯsilio palimuibo cuidam
p̾b̾ro suburbano rem paudũt. Is erat
ingromanticꝰ ipotẽs in maleficiis.
Illectus gͦ ꝓmissis młtis. ꝯpositam
epłam dedit iuueni. dicens. uade il¬
la hora noctis ad ꝯpitũ. ubi qͣtuor

Expanded text:
llam, multum secum deliberans. Sic cum sponsa concumbere vellet, illud idem sentiret et audiret. Erat sane alias valens, et domi aptus et militiae. Tandem querelis uxoris commonitus rem parentibus detulit. Illi, habito consilio, Palumbo cuidam presbytero suburbano rem produnt. Is erat nigromanticus et potens in maleficiis. Illectus ergo promissis multis, compositam epistolam dedit juveni, dicens: « Vade illa ho
Abbreviated transcription (Latin):
mulo rediens digitũ inuenit extẽ¬
tũ. ⁊ anulũ sb̾reptũ. Dissimlatoi
dãpno: ad imptã redut. Eñq se in
lecto iux cã collocasset. sensit quid¬
dam nebulosũ ⁊ densũ int̾ se ⁊ illã
uolutari qd̾ sentiri quid̃ s nõ in¬
deri pot̾at. ħ obstacło ab amplexu
philet᷑. audunt ⁊ uocem. Metũ cõ¬
ꝯbeqr hodie me desponsasti. Ego

Expanded text:
nit extentum, et annulum subreptum. Dissimulato damno ad nuptam rediit: cumque se in lecto juxta eam collocasset, sensit quiddam nebulosum et densum inter se et illam volutari, quod sentiri quidem, sed non videri poterat. Hoc obstaculo ab amplexu prohibitus audivit et vocem. Mecum concumbe; quia hodie me desponsasti. Ego
Abbreviated transcription (Latin):
Uome ꝑ idem tẽpꝰ erat inueĩs
quidam locuples mobił. qui
uxore nouit᷑ dux̾at ⁊ sodalib siis
ꝯuiniũ freqũs ꝑau̾at. Post cibũ
itur incampũ ut lude̾t. Rex ꝯu¬
ii ludo sigͥfꝰ pilam poposcit. Int̾i amili
sponsalitiũ digito extento / statue ue¬
neris eree q̃ pxĩo astabat ꝯposuit /⁊
cũ pene om̃s solũ inpete̾nt suspii¬
olus extis ni calescentib pͥmul ge

Expanded text:
er idem tempus erat juvenis quidam locuples, et nobilis qui uxorem noviter duxerat, et sodalibus suis convivium frequens paraverat. Post cibum itur in campum, ut luderent. Rex convivii ludi signifer pilam poposcit. Interim annulum sponsalitium digito extento statuae Veneris aereae, quae proxime astabat, composuit: et cum pene omnes solum impeterent, suspiciosus ex
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃s w̾ib̾tus gẽmelacese cenobiũ fun¬
dauit. qui dinicus nobilitate ipoten¬
cia claxus. ciagłm mudane milicie de¬
ponẽs cingło icẽ religionis in mona
ligiose in boemia pͥncipatur. ⁊post
te p̾clarus. cui fr̃ sinis bolizlaus minis
franciã. alsaciam. alemãniam. saxo¬
mamq de populantib. Henritus rex
ixͣ urbem meresburch ꝯg̾ssus: uo¬
uens ado ꝓ adipiscenda iuctoria Se
hesim symomacam de regno suo e¬
cus quoscũq fures aut latrones aut
siccarios mami fortes in bellis ap¬
tos eẽ uidebat: indulta eis uenia a¬
gros ⁊ anma dabat.⁊ legionẽ ex eis
tatiens ad de bellandos barbaros ex
auxilio lothariẽsiũ mxͣ urbem sues¬
sionũ pugnãs ꝯͣ robertũ frẽm odo¬
nis regis qui ꝯͣ se regnũ francoꝵ in¬
uadebat: eñ cũ multis ꝑemit ⁊ se ⁊
franciã heurico regi sub̾mittit in a
auro gẽmisq inclusam. Nuo¬

Expanded text:
undavit; qui divitiis, nobilitate et potentia clarus, cingulum mundanae militiae deponens, cingulo sanctae religionis in monacte et religiose in Boemia principabatur, et post te praeclarus, cui frater suus Boleslaus nimis Franciam, Alsatiam, Alemaniam, Saxoniamque depopulantibus, Henricus rex juxta urbem Meresburch congressus, vovens Deo pro adipiscenda victoria se haeresin Simoniacam de regno suo ecus quoscunque fures, aut latrones, aut sicarios manu fortes, et bellis aptos videbat, indulta eis venia, agros et arma dabat, et legionem ex eis faciens, ad debellandos barbaros expauxilio Lothariensium juxta urbem Suessionem pugnans contra Robertum fratrem Odonis regis, qui contra se regnum Francorum invadebat, cum multis peremit, et se et Franciam Henrico regi submittit, eiqueauro gemmisque inclusam.
Abbreviated transcription (Latin):
bũc eĩ mẽti ł spm̃ agg̾gandi sũt
fructus sui: ut ex inde ł in habũ¬
dancia bñdc̃onis dei in quietem
noctis relaxem᷑ uł surgentib no¬
dis noct᷑ins uigiliis.nõ expedit
młtitudine psalmoꝵ obruere
pietati afficiẽdꝰ ẽ. ⁊ suo itin̾e diri¬
gendꝰ ad dñm. donec dilatato

Expanded text:
unc enim menti et spiritui aggregandi sunt fructus sui, ut exinde vel in abundantia benedictionis Dei in in quietem noctis relaxemur: vel surgentibus nodis nocturnis vigiliis non expedit multitudine psalmorum obruere  invenitur, pietati afficiendus est, et suo itinere dirigendus ad Deum: donec dilatato
Abbreviated transcription (Latin):
Ingulis horis scdm̃ comñis
instituti canonẽ sua dist̾¬
bue ex̾cicia: cui spũalia spnalia.
cui cõrlia corꝑalia inquib sic
exsoluat omne dehitũ sp̃c deo.
corpꝰ spñi: ut si quid fuerit ĩter¬
tẽpre nõ habeat inpunitũ. ł ⁊̃ ĩ¬
recõpẽsatũ. In quib extͣ illas ho¬
ras de quib dicit ꝓpħ̾a. sepcies ĩ
die laudẽ. di .t. matutinũ ac ues¬
ꝑtum̃ sacrificiũ ac medie noc¬
tis maxĩe ẽ obẜuaudũ. Nõ em̃

Expanded text:
ingulis horis secundum communis instituti canonem sua distribue exercitia: cui spiritualia, spiritualia; cui corporalia, corporalia: in quibus sic exsolvat omne debitum spiritus Deo, corpus spiritui, ut si quid fuerit intertempore non abeat impunitum, vel irrecompensatum. In quibus, extra illas horas, de quibus dicit Propheta, Septies in die laudem dixi tibi , matutinum, ac vespertinum sacrificium, ac mediae noctis
Abbreviated transcription (Latin):
b. S ei statim/ aludonico fr̃e suo bellũ
ꝑatur qd̾ se inꝯsulto/ solus mꝑiũ fra¬
truelis usmpau̾it. Cometes solito ru¬
tilancior apparuit Subita ⁊ nmia aqͣ¬
rum inundacõ. fca est in inmo. ita ut
in saxomia / uilla quedam longe ator¬
rentibus ⁊ flui̾b remota in momĩto cũ
hõib ⁊ bestiis ⁊ arborib ⁊ edificus tum
ecc̃a ⁊ altari penitus ab sorta sit. ut uł¬
lum hĩtacõnis remanẜit uestignĩ ¶ e¬
cones rege suo sałone mortuo ꝑ ꝯtẽ¬
cõne regnandi intestino int̾ se bello
collidunt᷑ sic q inuiti cessant agal¬
lie ext̾minio Ex ert¬

Expanded text:
. Sed ei statim a Ludowico fratre suo bellum paratur, quod se inconsulto solus imperium fratruelis usurpaverit. tilantior apparuit. Subita et nimia aquarum inundatio facta est in Junio, ita ut in Saxonia villa quaedam longe a torrentibus et fluminibus remota, in momento cum hominibus et bestiis, cum arboribus et aedificiis, cum aecclesia et altari penitus absorta sit, et nullum habitationis remanserit vestigium. ones rege suo Salomone mortuo, pro contentione regnandi intestino inter se bello colliduntur; sicque inviti cessant a Galliae exterminio.
Abbreviated transcription (Latin):
oia tibi dabo: si cadẽs ad orau̾is me.
eite gͥ cadẽs ad orasti ⁊ ad orãs eũ
cetidisti. Iłi enĩ nõ ad orat᷑. insi
Nõne ip̃c mẽdax ẽ: ⁊ ab inicõ ĩ u̾i¬
tate nõstetit.. Quõ huiꝰ dñi fedis¬
ragi. exactoris seuissimi iutolle¬
rabilem coleras ẜuitutẽ: Miror tñ
uehem̃it: inde suppetant ẜurtutis
expẽse. Nõ ht̃ unde suũ: pauꝑtas
pascat amorẽ. Nõ ht̃ uñ tuũ pas¬
cis furibũde furorẽ: uñ tuũ. Cõ sid̾o

Expanded text:
i cadens adoraveris me . Ecce qui cadens adorasti, et adorans eum cecidisti. Aliter enim non adoratur, nisi Nonne ipse mendax est, ab initio in veritate non stetit? Quomodo hujus domini foedifragi exactoris saevissimi intolerabilem toleras servitutem? Miror tamen vehementer, unde suppetant servitutis expensae. Non habet unde suum paupertas pascat amorem: Non habet unde tuum pascas, furibunde, fu
Abbreviated transcription (Latin):
requie: frigore. peste. faine. O ou̾o¬
sa seruitꝰ: o amara sb̾iectõ. seruire
.s. reg̾e. famulari. ⁊ tbulari: hułi¬
ari. ⁊culcari. Deus boue quid ama¬
rius. quid ou̾osius pauꝑtate plena
gͦ ꝯsiliũ meũ. falle illũ qui te fe
equit᷑ de ludo: inquo noĩe
uitlłigo omnẽ iocũ. Est ãt

Expanded text:
te, fame. O onerosa servitus! o amara subjectio! servire et egere, famulari et tribulari, humiliari et conculcari. Deus bone, quid amarius, quid onerosius paupertate plena consilium meum. Falle illum qui te fefequitur de ludo: in quo nomine intelligo omnem jocum. Est aut
Abbreviated transcription (Latin):
ieroꝰ. uiiũ in olescẽcia bibe ẽ oleñ
adde̾ camno. ⁊gladiũ ueneno.
Deꝓsꝑitate. legis apud ouidiũ
luxͣiant aĩmi: reb ploꝵq scd̾is. Nõ
facile ẽ eq̃ ꝯmoda m̃te capi. unde
angustimis de salone. Scd̾e̾ res q̃
sapiẽtũ aĩos fatigãt. plus obfue¬
rũt saloni: quiͣ ꝓ fuit ipsa s apĩa.
etiã tũc laudabilis. ⁊ uũc lõge late¬
q memorialis. Et ip̃e sałon. ĩ pu¬
ait. ꝓsꝑitas stultoꝵ: ꝑdet illos. uñ
iuuenał. pͥma ꝑeg̾nos obͤcena pe¬
cuia mores. Intulit itͣpi fregrit̃
scła luxii: dinicie molles. Sĩc aũt
ꝓsꝑitas atͣthit ad pccm. sic pleꝵ q
adusitas rethit apcc̃o. Uñ gͥgorius.¬
adisitatib pleuꝰ ẽ ut uos mittat
ut semitas tuas nõ in uenires: ⁊p̾
amatores tuos ñ curres. Quõ gͦ
nõ dicis. uadam ⁊ nõ reu̾tur adm
rũ meũ pͥorẽ. qr m bene erat tũc
melius qm̃ nũt: Quare nõ ꝯuenis
ide fed̾e̾ qd̾ tetũ ꝑ cussit. i ꝓponis ei

Expanded text:
 Vinum in adolescentia bibere est oleum addere camino, et gladium veneno. » De prosperitate legis apud Ovidium: Luxuriant animi rebus plerumque secundis, Non facile est aequa commoda mente capi. Unde Augustinus de Salomone: « Secundae res, quae sapientium animos fatigant, plus obfuerunt Salomoni, quam profuit ipsa sapientia, etiam tunc laudabilis, etiam nunc longe lateque memorabilis. » Et ipse Salomon in Pait: Prosperitas stultorum perdet illos . Unde Juvenalis: Prima peregrinos obscoena pecunia mores Intulit, et turpi fregerunt saecula luxu Divitiae molles. Sicut autem prosperitas attrahit ad peccatum, sic plerumque adversitas retrahit a peccato. Unde Gregoriusadversitatibus plenus est, ut nos mittat ut semitas tuas non invenires, et post amatores tuos non curreres . Quomodo ergo non dicis: vadam, et revertar ad virum meum priorem, quia mihi bene erat tunc melius quam nunc? Quare non convenis de foedere quod tecum percussit; et proponis ei
Abbreviated transcription (Latin):
uio sci sebastim corpꝰ accepit ⁊ suessio¬
nis ini basilica sc̃ĩ medardi collo cauit
ubi dũ ad huc mhumatũ in loco qͣ
gr̃a ĩ noĩe eiꝰd̾ martiris enrtuit: ut a
nullo mortaliũ uł emim̾ari uł enar¬
rari:. potuit. Quoꝵ quidam tanti stu¬
poris ẽẽ dicũt᷑. ut hũanã fidẽ excedãt.
uͥ̾ c̾tũ eẽt deũ ꝓ quo idem martyr pas¬
cellini ⁊ pet̾ martytũ de roua sblata
infranciã tũslata sũt. ⁊ młtis signis

Expanded text:
iani martyris corpus accepit, et Suessionis in basilica sancti Medardi collocavit. Ubi dum adhuc inhumatum in loculo, gratia in nomine ejusden martyris enituit, ut a nullo mortalium vel enumerari vel enarrari possint. Quorum quaedam tanti stuporis esse dicuntur ut humanam fidem excedant, nisi certum esset, Deum, pro quo idem martyr pascellini et Petri martyrum de Roma sublata in Franciam translata, multis signis
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Amalariꝰ librũ de officus ecc̃asticis ad ĩ¬
ꝑatorem ludouicũ scͥbit/ Angelomiꝰ ⁊̃ ad
cũd̾ ipꝑatorẽ tractatus inlibros regũ
edit./ Ansegisus albas lobiensis editã in¬
ꝑatoris magmi karoli ⁊ ludouici filii eiꝰ
ad ecc̃asticam legem ꝑtinẽciaĩ .ii. li¬
bellus digessit. Idem e dicta coꝵ dem ad
mũdanam. legẽ ꝑtinẽcia. in .ii. eq̃ libelł

Expanded text:
 Amalarius librum De eccperatorem Ludowicum scribit. Angelomus etiam ad eundem imperatorem tractatus in libro regnum edit. Ansigisus abbas Lobiensis edicta imperatoris Karoli Magni et Ludowici filii ejus ad aecclesiasticam legem pertinentia in duobus libellis digessit. Idem edicta eorumdem ad mundanam legem pertinentia in duobus eq
Abbreviated transcription (Latin):
tore ultõ d̾iua corripuit. ⁊ maniis q̃
saclegiũ ꝑpetũant ac pedes quib rap¬
tor aufugerat a refaciens. intołabili do¬
lore ꝯstͥnxit. Mor itaq laugore ꝯpul¬
sus. ad ecc̃am bĩ maioli manib alie¬
nis ad uehit᷑. ⁊ mantile sb̾latũ adꝯ
missi reatus indiciũ coram cunctił ap
reddidit alienũ ⁊ recepit semet ip̃m
ꝓbauit gͦ quo p̾mno dignus eẽt: qui

Expanded text:
orem vltio diuina corripuit, & manus quæ sacrilegium perpetrauerant, ac pedes quibus raptor aufugerat, arefaciens, intolerabili dolore constrixit. Mox itaque languore compulsus, ad Ecclesiam beati Maioli manibus alienis aduehitur, mantile sublatum, ad commissi reatus indicium coram cunctis appreddidit alienum, & recepit semetipsum. Probauit ergo quo præmio dignus esset, qui
Abbreviated transcription (Latin):
scũs cũ oĩ ꝯmeanciũ turba sb̾ sequit᷑.
ific om̃s in ultiorẽ aluei crepidinẽ
lut enuili p̾cedenaũ. ceꝑũt actẽp¬
tare meatum. S mox ut adorsi st̃
extremos cit̾ioris ripe fluctus actin¬
entis aque m̾si uoragine ꝓculdu¬
bio naufragiũ ꝑtulissent./ Unꝰ aũt
Quo fc̃o intẽpeste noctis silencio nẽ
tus uehem̃cor irruit. ⁊ lucͥuam q̃ ĩ dor¬
nuẽtiũ cubicło dependebat extiuxit.
potẽs qui lumĩe es ũ. ꝓ amore ẜm¬
tui odilionis ad hac domo tenebras
Confestim gͦ corusce lucis splendor e¬
mcint: ⁊ totam domũ suꝑni splendo¬
ris claritas illust̾uit. Si hoc gͥ agehat
odilo tũc sopore de p̾ssus. quid putas
ũc apud deũ pot̃. carnał saitine cor

Expanded text:
sanctus cum omni commeantium turba subsequitur, & sic omnes in vlteriorem aluei crepidinem,lut æmuli præcedentium, cœperunt attentare meatum. Sed mox vt adorsi sunt extremos citerioris ripæ fluctus attinentis aquæ submersi voraginebio naufragium pertulissent. Unus autem Intempestæ vero noctis silentio, vis venti vehementior irruit, & lucernam, quæ in dormientium cubiculo dependebat, extinxit. potens, qui lumen es verum, pro amore servi tui Odilonis, ab hac domo tenebras Confestim de coelo coruscae lucis splendor emicuit, et totam domum superni splendoris claritas illustravit. Si ergo hoc agebat Odilo tunc sopore depressus, quid putas nunc apud Deum potest carnalis sarcinae cor
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ rõue tam in mẽse ⁊ maudite
magnitudĩs credendus ẽ fuisse p̾ẜ¬
tim cũ lex dicat lectũ illuis ferceũ
nõ nͥ .x. cubitos habuisse. quo ne pas¬
to tantꝰ hõ tam facili uuln̾e corru¬

Expanded text:
qua ratione tam immensae et inauditae magnitudinis credendus est fuisse, praesertim cum lex dicat lectum ejus ferreum non nisi novem cubitos habuisse , quove pacto tantus homo tam facili vulnere cecid
Abbreviated transcription (Latin):
nruit repente suꝑ barlaros ociosos. e¬
rũ płimis occsis. reliqui cũ rege suo de
drum quẽ nri gurmundũ nocant tũ
xxx. ꝓcerib tomni pene ppło baptizatus.
rnifiliũ ab elfirdo irge susceptus e aeti

Expanded text:
irruit repente super barbaros otiosos, qirruit repente super barbaros otiosos, quorum plurimis occisis, reliqui cum rege suo deddrum, quem nostri Gurmindum vocant, cum 30 proceribus et omni pene populo baptizatus, et in filium ab Elfredo rege susceptus est.
Abbreviated transcription (Latin):
hostib pugnauit. Hic cũ q̃dam indie
un insula iiclusus solus domi eẽt soci
pus curis egrũ sopori dedit ⁊ ecte sanc¬
tus cucb̾tus lindifarnẽsis quõdã ep̃c
sic dormientẽ alloquit᷑. Ego sũ cuchb̾¬
tus. si aud̾isti. misit me dñs. ut tibi ꝓ¬
sꝑa mĩciem. Anglia iam dudũ pcc̃oꝵ su¬
oꝵ penas lut/ mõ tand̾ indigenaꝵ scõ¬
rũ m̃itis a dño respetta est. bu miẜabi¬
łr regno ex torris. post pancũ tempus ĩ
solio głose repoins. Et ħ tibi signũ. ue¬
mẽt hodie piscatores tui. magnam
pisciũ młtitudinẽ corbib euchentes.
Qd̾ mirũ est. cũ gelante aq̃ fł̾ius ml ta.¬
le sꝑetur. S ⁊ tempꝰ frigidũ omnẽ artẽ¬
memĩto lib̾atoris tm ⁊ eius nũcii. ħ idẽ
insum ẽ ꝑ somptuñ matris sue. Ex piec¬
ti ambo sõpnia sua refẽbant. ⁊ ccce pis¬
catores adnemũt cũ magna pisciũ co¬
pia. Nam młto post. ergastulũ exire au¬
sus in quo a danis teuebatur magne

Expanded text:
hostibus pugnavit: qui cum, quadam die in insula inclusus, solus domi esset, socpus curis aegrum sopori dedit; et ecce sanctus Cuthbertus Lindifarnensis quondam episcopus sic dormientem alloquitur: « Ego sum Cuthbertus, si audisti, misit me Dominus, ut tibi prospera nuntiem. Anglia jamdudum peccatorum suorum poenas luit. Modo tandem indigenarum sanctorum meritis a Domino respecta est. Tu miserabiliter regno extorris post paucum tempus in solio gloriose reponeris. Et hoc tibi signum. Venient hodie piscatores tui magnam piscium multitudinem corbibus evehentes, quod mirum est; cum gelante aqua fluminis nihil tale speretur, sed et tempmemento liberatoris tui, et ejus nuntii. » Hoc idem visum est per somnium matri suae. Experrecti ambo somnia sua referebant; et ecce piscatores adveniunt cum magna piscium copia. Non multo post ergastulum exire ausus, in quo a Danis tenebatur, magna
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ ad illud claustrũ ꝑfc̃e beatitudi¬
uis ꝑuenire desid̾at: necesse ẽ ut ad¬
huc indomo ꝓbacõis manẽs. ordi¬
nẽ pdã claustri diligent᷑ ad discat¬
Domꝰ siquidẽ ꝓbacõis: ẽ uita re¬
gularis. In hac domo diftimiꝰ. qͥd in
fut᷑a fac̾e̾ deleamꝰ. Hic ꝓlam᷑: ut
ibi recipiam̃. In hac enĩ domo hẽmꝰ¬
ꝑfc̃e beatitudĩs in qͣdro ponit᷑ ut ex
oĩ ꝑte firmitas eqͣlitaris mea tene
turis aliqͥd simstrũ posse ꝯtĩge̾ ꝑti¬

Expanded text:
ur ad illud claustrum perfectae beatitudinis pervenire desiderat, necesse est ut adhuc in domo probationis manens, ordinem praedicti claustri diligenter addiscatDomus siquidem probationis est vita regularis. In hac domo discimus quid in futura facere debeamus. Hic probamur, ut ibi reficiamur. In hac domo hperfectae beatitudinis in quadro ponitur, ut ex omni parte firmitas aequalitatis in eo teneaturis aliquid sinistrum posse contingere perti
Abbreviated transcription (Latin):
t cũ paululũ ꝓcessissẽt. ind¬
uus ꝓclarũ. Erat enĩ argenteus.
totꝰ splendidꝰ ualde ⁊ decorꝰ. Et cum
nulla ibi porta apperet: tundalus
tñ uesciens quõ intͣuit. Et ctũspi¬
ciẽs uidit cħoros scõꝵ. Exultãciñ¬

Expanded text:
t cum paululum processissent, vidpraeclarum. Erat enim argenteus totus, splendidus valde et decorus. Et cum nulla ibi porta appareret, Tundalus tamen nesciens quomodo intravit, et circumspiciens, vidit choros sanctorum exsultan
Abbreviated transcription (Latin):
t̾nitatẽ. laudantes. Caudor añt nes¬
tim̃toꝵ sicut uix recẽs erat. ptussa
solis radio. uoces n̾o ꝯsonãtes. qi
musicũ melos reddebãt sonos. sla¬
ntas aũt. ioꝯditas. amenitas ⁊ hyla¬
ntas. pulc̾tudo. honestas. sanitas.
et̾nitas. nuanimitas om̃ib erat
eq̃lis ⁊ cantas. O dor illius cãpi uͥ
erãt isti.suꝑabat oĩa aromata ro
doram̃ta. Tũc tũdalo ait angłs.¬

Expanded text:
nitatem laudantes. Candor autem vestimentorum, sicut nix recens erat, percussa solis radio. Voces vero consonantes, quasi musicum melos reddebant sonos, claritas autem, jucunditas, amoenitas, hilaritas, pulchritudo, honestas, sanitas, aeternitas, unanimitas, omnibus erat aequalis, et charitas. Odor illius campi in quo erant isti, superabat omnia aromata et odoramenta. Tunc Tundalus ait a
Abbreviated transcription (Latin):
ciare. Sñ aũt sic płias t̾bas ꝑtñsis¬
sent. apparuit alius murꝰ tam alłꝰ
ut magis delectaretur q̃ cũq ui
merũt illis płima sedilia de au
nauitis cooꝑta. Inquib sedelunt
semores uri ⁊ femñe. uestiti sericis
istolis cãdidis ruariis. ⁊ nuiu̾sis or¬
natib q̃lia nec ante inderat. nec
cogitare pot̾at. Et erat facies unꝰ¬
cuiꝰq splendida. sic̃ sol spleudẽs in
mendie. Et capillos habebãt auro
simillimos ⁊ coronas aureas huisdẽ
gẽinis ornatas. S ⁊ lectoria posita
erãt coram eis aurea quib suꝑ po¬
siti erãt libri. aureis licteris scͥpti et
cantabãt dño alleluya. cũ nouo cã¬
tico. ⁊tam dulci melodia: ut cũc¬
audiret uoces eoꝵ. Tñc ait ãgłus
ad tũdalũ. Isti sũt scĩ qui ꝓtestañ

Expanded text:
ciare. Cum autem sic plurimas turbas pertransissent, apparuit alius murus tam altuut magis delectaretur quaecunque iuerunt illis plurima sedilia de aurnamentis cooperta: in quibus sedebant seniores viri et feminae, vestiti sericis et stolis candidis et variis, et universis ornatibus; qualia nec ante viderat, nec cogitare poterat: et erat facies uniuscujusque splendida sicut sol splendens in meridie; et capillos habebant auro simillimos, et coronas aureas iisdem gemmis ornatas. Sed et lectoria posita erant coram eis aurea, quibus superpositi erant libri aureis litteris scripti, et cantabant Domino Alleluia in novo cantico, et tam dulci melodia, ut cuncaudiret voces eorum. Tunc ait angelus ad Tundalum: Isti
Abbreviated transcription (Latin):
soli fastidio ꝯsulatur: Ip̃a de inde
q̃litas reꝵ. talis deforis apparere
curat᷑: ut nõ minꝰ aspectu qmͣ
gustu delectet᷑. Et cũ iã stomachꝰ.
crebris ructib inpletũ se indicet:
uet dũ tam̃ curiositas saciatur.
s dũ ocłi colorib palatũ sapori¬
b alliciũt᷑. infelix stomachꝰ cui uͦ
colores lucent nec sapores de mul¬
cent dũ oĩa susciꝑe cogit᷑. oppͥsius
magis obrurtur quã reficit᷑. Iam
u̾o de aque potu qͥd dicã: qũ net
ullo quidẽ pacto ninũ aqͣtũ admͦ¬
tit᷑. Om̃es niminĩ ex quo mõach
suuiꝰ. infirmos stomachos habem
⁊tam necessariũ apłi de utendo
modico tamẽ ꝙ ille p̾milit ues¬
cio cur p̾t̾misso. Et u̾tinã uł so¬

Expanded text:
soli fastidio consulatur? Ipsa deinde qualitas rerum talis deforis apparere curatur, ut non minus aspectus, quam gustus delectetur: et cum jam stomachus crebris ructibus repletum se indicet, necdum tamen curiositas satiatur. Sed dum oculi coloribus, palatum saporibus illiciuntur, infelix stomachus, cui nec colores lucent, nec sapores demulcent, dum omnia suscipere cogitur, oppressus magis obruitur quam reficitur. 21. Jam vero de aquae potu quid dicam, quando ne 536 ullo quidem pacto vinum aquatum admittitur? Omnes nimirum, ex quo monachi sumus, infirmos stomachos habemus, et tam necessarium Apostoli de utendo modico tamen, quod ille praemisit , nescio cur praetermisso. Et utinam vel so
Abbreviated transcription (Latin):
birati. ł delectabiliꝰ. S cũ uene
suenit inno in gurgitate. toto ĩta¬
prte iulpitãtes: sic surgẽti am̃sa
quid aliud libet nisi dormire: Si
pis: nõ cantũ s planctũ pocius
ertorq̃bis. Eñ u̾o adlectulũ deuen̾o

Expanded text:
bibatur, vel delectabilius. Sed cum venae fuerint vino ingurgitatae, toto in capite palpitantes, sic surgenti a mensa quid aliud libet, nisi dormire? Si gis, non cantum, sed planctum potius extorquebis. 22. Cum vero ad lect
Abbreviated transcription (Latin):
illi. cũ se ĩ intem ꝑtẽpꝰ extaritate
reuiserẽt. tñta ab ĩincẽ aiidita¬
te. pauẽ aĩaꝵ ꝑcipielãt. ut cor¬
poris cibũ penitus obliti: diem
mẽtib tnͣsig̾ent. Et hic erat r ͨͤ¬
tus ordo: qñ digniori ꝑti pͥus ĩ¬
ẜmebatur. Hec sũma discrecõ:
cũ amplius sumebat q̃ maior e

Expanded text:
se invicem per tempus ex charitate reviserent, tanta ab invicem aviditate panem animarum percipiebant, ut corporis cibum penitus obliti, diem mentibus transigerent. Et hic erat rectus ordo, quando digniori parti prius inserviebatur: haec summa discretio, cum amplius sumebat quae major e
Abbreviated transcription (Latin):
nentũ. Int̾ prandẽdũ qnͣtũ fau¬
ces dapib tantũ aures pascum¬
tur rumorib: quib totus intẽ¬
tus modũ nescias medendo. Itĩ
aut̃ fercula ferculis apponũtur.
tantaq accurratõne ⁊ arte co¬
quoꝵ cũcta appantur. qͣtmꝰ qua¬
tuor aut qͥnq ferculis deuoratis. p¬
na nõ inpediãt nouissima. uec
sacietas iinuat appetitũ. Pala¬
tũ quippe dũ nouellis ꝯdmũrtis.¬

Expanded text:
ventum. Inter prandendum quantum fauces dapibus, tantum aures pascuntur rumoribus: quibus totus intentus, modum nescias in edendo. 20. Interim autem fercula ferculis apponuntur: quippe accuratione et arte coquorum cuncta apparantur, quatuor aut quinque ferculis devoratis, prima non impediant novissima, nec satietas minuat appetitum. Palatum quippe, dum novellis seduci
Abbreviated transcription (Latin):
rictas tollit fastidiñ. Quia em̃
puras ut eas natuͣ creauit epu¬
quos deus iudidit. reb quibdã
ad ult̾mis gula ꝓuocat᷑ saporib
trausitur nimirũ meta necessi¬
tatis. s nec dũ delectatõ suꝑat᷑.
Quis erũ dr̃e sufficit qͦt modis
ut tateami cet̾a sola oua n̾sãt᷑

Expanded text:
rietas tollit fastidium. Quia enim puras, ut eas natura creavit, epuquos Deus indidit rebus, quibusdam adulterinis gula provocatur saporibus; transitur nimirum meta necessitatis, sed necdum delectatio superatur. Quis enim dicere sufficit, quot modis ut caetera taceam sola ova
Abbreviated transcription (Latin):
erãt regulã obẜuari. loqͥnt᷑ alt̾¬
utrũ qd̾ sigulos monet. pant̾ q
int̾se tractãt. q̃łr illũ u̾sictłm ad¬
mpleant. Reddam tͥ nota mea.
q̃ distinxerũt labia mea. Quid ꝑ¬
morie rob̾to eg̾ssi ꝯmuni ꝯsilio

Expanded text:
lam observari, locuntur alterutrum, quod singulos movet, pariterque inter se tractant, qualiter illum versiculum adimpleant, Reddam tibi vota mea, quae distinxerunt labia mea. Quid pmorie Roberto, egressi, communi consilio,
Abbreviated transcription (Latin):
l ẽẽ societas ħ quidam ex illa fc̃a ꝯ¬
g̾gacõne uiri nimirũ sapientes
altius in telligentes cleg̾unt poꝰ
studiis celestib occupan qmͣ t̾re¬
nis inplicari negotus. uñ ⁊ mox
ututũ amatores de pauꝑtate fe¬

Expanded text:
let esse societas, hoc quidam ex illa sancta congregatione viri nimirum sapientes altius intelligentes, elegerunt potius studiis celestibus occupari, quam terrenis implicari negotiis. Unde et mox virtutum amatores de paupertate fa
Abbreviated transcription (Latin):
plꝰ exigat᷑ qm̃ ꝓmisi. Uota mea nec
augcat siue mea uolũtate: nec mi¬
nuat sine c̾ta necessitate. Necessi¬
tas qͥppe nõ ht̃ legẽ: ⁊ ob hoc extu¬
sat dispensacõnẽ. uolũtas u̾o qͥa so

Expanded text:
plus exigat quam promisi. Vota mea nec augeat sine mea voluntate, nec minuat sine certa necessitate. Necessitas quippe non habet legem, et ob hoc excusat dispensationem. Voluntas vero, quia so
Abbreviated transcription (Latin):
conuuẽtia maioris ꝑtis ex̾citus uruẽ¬
tes in soldanũ p̾dictum. surgentẽ in
exeuntẽ. ut poss fuge bnficio lib̾ari.
uidentib fere om̃ib admuiratis. ⁊ ali¬
oriul̃ s aracenoꝵ inmltitudĩe fiusttur

Expanded text:
conniventia vel majoris partis exercitus, irruentes in Soldanum praedictum surgentem in exeuntem, ut posset fugae beneficio liberari, videntibus fere omnibus admiratis, et aliorum Sarracenorum multit
Abbreviated transcription (Latin):
na illa tua insio ꝑnegligẽtiã obi¬
scura ẽ. ⁊ teniet ipãm ut decet ⁊ey
pedit cõtẽplari nõ sufficis: cursas¬
tẽ quid de te existimare debeas ex
iudicõ alieno ñ ꝑpendis: Sponsũ
spẽm illiꝰ ud̾es nõ ampliꝰ de tua pul¬
critudine ambig̾es. Scires enĩ qd tñ
tus nõ eẽt: si eum sigłans decori
ultͣ cet̾os ad mirãdꝰ uõ t̾heret. Qd¬

Expanded text:
rna illa tua visio per negligentiam obscurata est, et temetipsam ut decet et expedit contemplari non sufficis, cur saltem quid de te existimare debeas, ex judicio alieno non perpendis? Sponsum s videres, non amplius de tua pulchritudine ambigeres: scires enim quod tam tus non esset, si non eum singularis decor et ultra caeteros admirandus traheret. Q
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ in arpinati litũ ẽ. Expleto t̾mi¬
no t̾gnisari cepit.⁊ altas enisdem
raffines sibi cognatos ⁊ affines sub
hac actestacõne ꝯtͥuxit. Ob secro
nos inquit ꝑcaritatẽ q̃ deus ẽ ut ne¬
mo me huit mortali inte reddi de¬
poscat. ne me inꝑatũ qd̾ ab sit ĩꝓ
qnͣto tẽpre post mortem suã alb̾i
illi aꝑꝑuit nocte ꝑuisũ. uidebat ⁊¬
ecce inspacõsa campi planicie ĩꝑa¬
tor uł quelib excella potestas cũ to¬
cius regni copioso ꝯueniebat exc̃ci¬
tu. Eñqz ille stupeft̃s. huc illucq o¬
culos deduc̾et. ecce hardumꝰ aqui¬
brdam custodib celit̾ ducebatur.
Hens inquit ablas siste gͣdũ prñꝑ
michi nõ loquens hardinue. Eya tr̃.
quid tͥ ẽ: letaris an pat̾is: In pena
es an ingła: Gũc ille tristis itlebił.
quid me inquit int̾rogas de gła.
qui iugib peniis afficõr adꝙ̃ abbas.
Sc̃s in quit incẽcius dui me fecit
sꝑare collo quiũ. s qr dudũ fati¬
gatur hoc obtin̾e nõ i̾m. spem

Expanded text:
in Arpingia situm est. Expleto termino tergiversari coepit, et abbas ejusdem es sibi cognatos et affines sub hac attestatione constrinxit: « Obsecro vos, inquit, per charitatem, quae Deus est, ut nemo me huic mortali vitae reddi deposcat, ne me imparatum, quod absit! mors quanto tempore post mortem suam abbati illi apparuit nocte per visum. Videbar, et ecce in spatiosa campi planitie imperatori vel quemlibet excelsa potestas cum totius regni copioso conveniebat exercitu. Cumque ille stupefactus huc illucque oculos deduceret, ecce Harduinus a quibusdam custodibus celeriter deducebatur: « Heus, inquit abbas, siste gradum parumper. Mihi non loqueris, Harduine? Eia, frater, quid tibi est? Laetaris, an pateris? In poena es, an in gloria? » Tunc ille tristis et flebilis: « Quid me, inquit, interrogas de gloria, qui jugibus poenis afficior? » Ad quod abbas: « ssperare colloquium; sed quia dudum fatigatus hoc obtinere non merui, spem
Abbreviated transcription (Latin):
abstulit. Plorauit illa: nõ ẽ ex¬
audita. Qui dñ ꝯmedet ꝑcussꝰ
est ingutt̾e. qd̾ uulnꝰ dũ uixit a
medicis lanari nõ potuit. Bñt gͦ
ꝯn̾sus ẽ ad religionẽ quͣ młto añ¬
postea inꝯu̾sione iuxit tanta labo¬
rãs gutt᷑is molestia ut cũ magna
difficultate alim̃ta ꝑcipet ⁊ ad ge¬
mnã refeccõnrẽ frm sibi succeden¬
ciũ discũb̾et. iuxq intanto spacõ
capet unde stomacũ recrearet. Un
quidam diues barduiꝰ certa deuo¬
cõne michi spospõd̾at qd̾ si nõ poss
añ: saltem expleto decẽnio tñsiret

Expanded text:
abstulit, ploravit illa, non est exaudita. Qui dum comederet, percussus est in gutture: quod vulnus quandiu vixit a medicis sanari non potuit. Tunc ergo conversus est ad religionem, quod multo anpostea in conversione vixit, tanta laborans gutturis molestia, ut cum magna difficultate alimenta perciperet; et ad gemmam refectionem fratrum sibi succedentium discumberet; vixque in tanto spatio caperet, unde stomachum recrearet. Vir quidam dives Harduinus certa devotione mihi spoponderat, quod si non posset ante, salt
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ ducit ad istum. Entes aut̃ lõgnus
iultra mod̾ laborãtes: neuu̾t ĩ ual¬
lẽ fabroꝵ. Ibiq ind̾unt fabritas. ĩ qͥb
moximꝰ audiebatur luctus. Tũc ait
angłs. Tortor iste uocatur uulcanꝰ.
ꝑcuiꝰ igeniũ corruerũt płuni ⁊ ab
debeo pati eius smpliciũ: Debes ait.
Quo dco. p̾cedebat eam. Illa autẽ. pło¬
rãs seq̃bat᷑ eñ. Et ecce tortores cũ
ignitis forcipib. angło scõ nicħ dicẽ¬
te ceperũt illam: ⁊ ꝑiecerũt in cami¬
nũ ignis ardentem. Et sic sufflãtes
follib. sic̃ sol ferrũ infornace exa¬
umari. ita exammabãt eam: doĩ
ad nchilũ redig̾ent᷑ aĩe q̃ ibi pacie¬
lant᷑. Cũq ita liq̃fierẽt ut inthil ali¬
ud nisi aqua apparerẽt. ingulabãt᷑
tͥdentib ferrcis. Et posite suꝑ ĩcudẽ
ꝑcuciebat᷑ malleis: donec incene.I
cem dicentes. Nũquit sufficit.: Et
am inalia fabrita rendebãt. Poroi¬
ate nobis: ut uideauiꝰ si sufficiãt. Et
piciełũt ⁊ alu capietãt eas inforci¬

Expanded text:
 longius, et ultra modum laborantes, venerunt in vallem fabrorum: ibique viderunt fabricas, in quibus maximus audiebatur luctus. Tunc ait angelus: « Tortor iste vocatur Vulcanus, per cujus ingenium corruerunt plurimi, et ab debeo pati ejus supplicium? » -- « Debes, » ait. Qui ductor praecedebat eam. Illa autem plorans, sequebatur eum. Et ecce tortores cum ignitis forcipibus, angelo sancto nil dicente, ceperunt illam, et projecerunt in caminum ignis ardentis; et sic sufflantes follibus, sicut solet ferrum in fornace examinari, ita examinabant eam, donec ad nihilum redigerentur animae, quae ibi patiebantur. Cumque ita liquefierent, ut nil aliud nisi aqua apparerent, jugulabantur tridentibus ferreis: et positae super incudem percutiebantur malleis, donec vicenae, cem dicentes: « Nunquid sufficit? » Et alii in alia fabrica respondebant: « Projicite nobis, ut videamus si sufficit; et projiciebant, et alii capiebant eas in forci
Abbreviated transcription (Latin):
lacõnes inpeccatis: actͥbuens na¬
tẽ ꝙ ẽ mentis inpure. uecessitati
d̾ ẽ uolũtatis: difficiliorẽ faciẽs
ordinẽ qm̃ sit. te molliorẽ qmͣ eẽ
debeas: infirmorẽ qm ẽẽ possis.
siemo enĩ tãtã inf̾i̾nitate potest
inicurrere ut rigor ordĩs ei de mĩa¬

Expanded text:
 attribuens naturae, quod est mentis impurae; necessitati, quod est voluntatis; difficiliorem faciens ordinem, quam sit; te molliorem, quam esse debeas; infirmiorem, quam esse possis. Nemo enim tantam infirmitatem potest incurrere, ut rigor ordinis ei de mi
Abbreviated transcription (Latin):
equitarẽt usq ad genua eqͦꝵ. Cũ
q ordinatũ eẽt qui irłm debent
retiñe. iam pͥncipib de repatando
agentib. ecce rey saraçenoꝵ ad de¬
bellandos eos uenit ascalonam cũ
centũ milib equitũ ⁊ q̃ dringentis
milib peditũ. Quib cũ occurtiss
ex̃citus dñi. in quo nõ plasqm̃ qm̃

Expanded text:
equitarent usque ad genua equorum. 10. equitarent usque ad genua equorum. 10. Cum ordinatum esset qui Jerusalem deberet retinere, principibus jam de patriando agentibus, ecce rex Sarracenorum ad debellandos eos venit Ascalonam cum centum millibus equitum et quadringentis millibus peditum. Quibus cum occurrisset exercitus Domini, in quo