comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
enti: illud peccatum est. Iuomodo
corpus sine spũ mortuum. ẽ: sic & fi¬
des sine operibus mortua est. Nec
grande putemus unum dm̃ nosse.
cum & demones credant & intremes¬
cant. Iui dicit se inipso manere. de¬
b& sicut ille ambulauit. & ipse am¬
bulare Eligat aduersarius eduobus
quod uult: optionem ei damus: man&
ergo ambul Et ut xp̃s. Si autem te.¬
merarium. ẽ. similicudinem uir¬
tutum dñi polliceri: non manet
in xp̃o. quia non ingreditur ut xp̃c
Ille peccatum non fecit: neq inuntus
est dolus in ore eius. Iui cum maledi¬
ceretur. non remaledixit: & tamquam¬
agnus coram tondente . sic non ape¬
ruit os suum. Adquem uenit prin¬
ceps mundi istius: & inuenit in eo
nichil. Qui cum peccatum non fecis¬
s& ꝓ nobis peccatum eum fecu ds̃.
Nos autem iuxta epistolam iacobi.
multa peccamus omnes:& nemomun¬
dus a peccatis. ne hiunius quidẽ dici
fuerit uita cuis. Iuis enm gloriabrin
castum se habere cor. aut quis conbidur

Expanded text:
enti illud, peccatum est. Quomodo enti illud, peccatum est. Quomodo corpus sine spiritu mortuum est, sic et fides sine operibus mortua est. Nec grande putemus unum Deum nosse, cum et daemones credant et contremiscant. Qui dicit se in ipso manere, debet sicut ille ambulavit, et ipse ambulare . Eligat adversarius e duobus quod vult: optionem ei  Al. enim ergo ambulet ut Christus. Si autem temerarium est similitudinem virtutum Domini polliceri, non manet in Christo, quia non ingreditur ut Christus. Ille peccatum non fecit, neque inventus est dolus in ore ejus, qui cum maledicereturagnus coram tondente, sic non aperuit os suum ; ad quem venit princeps mundi istius, et invenit in eo nihil ; qui cum peccatum non fecisset, pro nobis peccatum eum fecit Deus . Nos autem, juxta Epistolam Jacobi, « multa peccamus omnes » , et nemo mundus a peccatis, nec si unius quidem diei fuerit vita ejus . Quis enim gloriabitur castum se habere cor, aut quis confidet
Abbreviated transcription (Latin):
I n hoc scimus qm̃ inipso sumus. Iuidic̃
se mipso manere. deb& sicut ille am¬
bulauit. & ipse ambulare. P ropterea
inquit scribo uobis fioli mei. Omnis
qui natus. ẽ. ex dõ non peccat. ut non
peccetis. & tamdiu uos sciatis ingene¬
ratione dm̃ permanere. quam diu
non peccaueritis. Immo qui ingene¬
ratione dñi perseuerant: peccar e
non possunt. Iuae enim commu¬
nicatio luci & tenebris. xp̃o & beliae:
Iuomodo dies & nox misceri nonque¬
unt: sie iusticia & iniquitas. peccatũ
& bona opera. xp̃s & antichristus.
Si peccauerimus. & per peccati ianuã
ingressus fuerit diabolus: protinus
xp̃s recedit. Unde & dauid post
peccatum. Redde michi aic leticiam
salutaris tui. scilic& quam peccando
perdiderat. Iui dicit se nosse eum
& mandata eius noncustodit. meri
dax. ẽ. in hoc ueritas non est. xp̃s.
ueritas appellatur. Ego sum inquit
uia. & uita. & ueritas. Exustra
nobis in eo applaudimus: cuius mandata
non facimus. Scienti bonum & non faci¬

Expanded text:
 quoniam in ipso sumus. Qui dicit se in ipso manere, debet sicut ille ambulavit, et ipse ambulare . Propterea, inquit, scribo vobis, filioli mei: Omnis qui natus est ex Deo, non peccat, ut non peccetis, et tamdiu sciatis vos in generatione Domini permanere, quamdiu non peccaveritis. Immo qui in generatione Domini perseverant, peccare non possunt. Quae enim communicatio luci et tenebris? Christo et Belial ? Quomodo dies et nox misceri nequeunt: sic nec justitia et iniquitas, peccatum et bona opera, Christus et Antichristus. Si peccaverimus, et per peccati januam ingressus fuerit diabolus, protinus Christus recedet. Unde et David post peccatum: Redde mihi, ait, laetitiam salutaris tui : scilicet quam peccando amiserat. Qui dicit se nosse eum, et mandata ejus non custodit, mendax est, et in hoc veritas non est . Christus veritas appellatur: Ego sum, inquit, via et vita et veritas . Frustra nobis in eo plaudimus  Al. applaudimus, cujus mandata non facimus. Scienti bonum, et non faci
Abbreviated transcription (Latin):
ceteras ecclesias. smyrnam. ꝑganum
thyatiram. sardis. philadelfiam.
la odiciam. ad poenitentiam ꝓuocat.
& nisi reuertantur adoꝑa pristina¬
I cõminatus
A mlartlis paucos habere se dicit. qui
quia digni sunt. Cui autem seribit
manento unde cecideris. & ecce missu¬
rus est diabolus exuobis incarcerem
ur temptemini. & scio ubi habitas
ibi sedes. ẽ. sacanae. & inmente habe
qualiter acceperis & audieris. & ser¬
ua & pęnitentiã age. & reliqua.
utiq ei dicit qui credidit & baptiza¬
tus.ẽ. & stans quondam corruit
perdelictum. P aulisper deueten
testamento exempla distuleram quia
solent ubicumq contra eos facit
ra dispensatione dĩ. omnes retro
scõs eiusdem fuisse meriti cuius nunc
xp̃iani sunt. Iuomodo ante abra¬
ham placuit inconiugio. sic nunc
uigines placent inperpetua castita¬
te. Seruiuit illelegi & temporisuo.
seruiamus & nos legi & tempori nr̃o
inquos fines sȩculorum decucurrert̃.¬

Expanded text:
caeteras Ecclesias, Smyrnam, Pergamum, caeteras Ecclesias, Smyrnam, Pergamum, Thyatiram, Sardis, Philadelphiam, Laodiciam ad poenitentiam provocat, et nisi revertantur ad opera pristina, comminatur. Et in Sardis paucos habere se dicit, qui quia digni sunt. Cui autem dicit  Al. scribit: Memento unde cecideris. Et, Ecce missurus est diabolus ex vobis in carcerem, ut tentemini. Et, Scio ubi habitas, ubi sedes est Satanae. Et, In mente habe, qualiter acceperis, et audieris, et serva, et poenitentiam age, et reliqua utique ei dicit qui credidit, et baptizatus est, et stans quondam, corruit per delicTestamento exempla distuleram; quia solent ubicumque contra eos facit,ra dispensatione Dei, omnes retro sanctos ejusdem fuisse meriti, cujus nunc Christiani sunt? Quomodo ante Abraham placuit in conjugio; sic nunc virgines placent in perpetua castitate. Servivit ille legi et tempori suo; serviamus et nos Evangelio et tempori nostro, in quos fines saeculorum decurrer
Abbreviated transcription (Latin):
A periunt enim quasi fontes scientiae
quia quam non habent doctrinarum
ꝓmittunt imbrem uelut nubes
ꝓpheticae adquas perueniat ueritas
dĩ. & turbinibus exagitantur dȩmo¬
num. atq uicior um loquuntur
grandia. & tocus corum superbia ell¬
omnis qui exaltat corsuum. Ucqi
paululum refugerant apeccatis au
suum reuertantur errorem. & suadnt
inluxuria cyborum carnisq deliuie
Quis enim non libenter audiat. man
regnabimus: Sapientes & pruden¬
tes prauos uocant. eos uero qui dus¬
ces sunt insermonibus plus audient
Io hannes apostolus. immo miohane
saluator. scribens angelo ccdesiae¬
ephesi. Scio inquit operatua. &la¬
borem & pacientiam tuam. & qua
sustinuisti propter nomen meum.
& non defecisti. Sed habeo aduersus
te. quod caritatem tuam primam
reliquisti. Memor esto unde cecidens
& age pęnitentiam. & prima opera¬
tua fac. Sin autem ueniam tibi. &
mouebo candelabrum tuum deloco
nisi penitentiam egeris. Similiter

Expanded text:
Aperiunt enim quasi fontes scientiae, Aperiunt enim quasi fontes scientiae, quia quem non habent, doctrinarum promittunt imbrem, velut nubes propheticae, ad quas perveniat veritas Dei, et turbinibus exagitantur daemonum atque vitiorum. Loquuntur grandia, et totus eorum sermo superbia eomnis qui exaltat cor suum . Ut qui paululum refugerant a peccatis, ad suum 327 revertantur errorem; et suadent in luxuria, ciborum carnisque delicias. Quis enim non libenter audiat  Al.regnabimus? Sapientes et prudentes, pravos vocant: eos vero qui dulces sunt in sermonibus, plus audiunt. Joannes Apostolus, immo in Joanne Salvator scribens Angelo Ephesi Ecclesiae: Scio, inquit, opera tua, et laborem et patientiam tuam, et quia sustinuisti propter nomen meum, et non defecisti: sed habeo adversus te, quod charitatem tuam primam reliquisti. Memor esto unde cecideris, et age poenitentiam; et prima opera fac. Sin autem, veniam tibi, et movebo candelabrum tuum de loco, nisi poenitentiam egeris . Similiter et
Abbreviated transcription (Latin):
& in hoc non sit certa & secura posses¬
sio. Secd& quippe leo in insidus
ut inoccultis interficiat innocentem.
& uasa figuli probat fornax Homi¬
nes autem iustos temptatio tribulati¬
onis. & malio loco seribitur. Eili ac¬
cedens adseruitutem dĩ. prepara te
adtemptacionem. Rursum idem
iacobus loquitur. Estote factores
uiro qui considerat uultum natiuta¬
tis suae inspeculo. Considerauit illud.
& statim recedens oblitus. ẽ. quale sit.
F rustra monuit ut iungerent opera
fidei. si post baptisma peccare non po¬
terant. Qui totam inquit legem serua¬
uerit. & peccauerit in uno. factus
est omnium reus Iuis nostrum
absque peccato.ẽ. Conclusit ds̃ omĩa
subdelicto: ut omnibus misereatur
doctoribus. Hi sunt fontes sine aqua.
& nebule turbinibus exagitatae.
quibus caligo tenebrarum reserua
tur. superba enim uanitatis loquen
& aderrorem reuersi sunt. Nonne
tibi uidetur pinxisse sermo apostoli.¬
cus nouam imperitiae factionem.

Expanded text:
et in hoc non sit certa et secura posseset in hoc non sit certa et secura possessio. Sedet quippe leo in insidiis et in occultis, ut interficiat innocentem. Et vasa figuli probat fornax, homines autem justos tentatio tribulationis. Et in alio loco scribitur: Fili, accedens ad servitutem Dei, praepara te ad tentationem . Rursum idem Jacobus loquitur: Estote factores viro, qui considerat vultum nativitatis suae in speculo. Consideravit illud, et statim recedens oblitus est, qualis sit . Frustra monuit, ut jungerent opera fidei, si post baptisma peccare non poterant. Qui totam legem, inquit, servaverit, et peccaverit in uno, factus est omnium reus . Quis nostrum absque peccato? Conclusit Deus omnia sub delicto, ut omnibus misereatur doctoribus: t nebulae a turbine exagitatae, quibus caligo tenebrarum reservata est: superba enim vanitatis loquentet ad errorem reversi sunt . Nonne tibi videtur, pinxisse sermo Apostolicus novam imperitiae factionem?
Abbreviated transcription (Latin):
uitae. quam repromisit ds̃ diligen¬
tibus se. Acneputaremus scđm illud
geneseos. ubi scribitur abraham a
dõ fuisse temptatus. nos quoque
temptari adõ Nemo inquit cum
tir. Ds enim intemptatoꝵ maloꝵ¬
&t Ipse autem neminẽ temptat.
Unusquisq uero temptatur acoN¬
cupiscentia sua. abstractus & in lec¬
tus. Dem concupiscentia cum con¬
ceperit. paͣrt peccatum. P eccatum
uero cum consummatum fuerit. gene
rat mortem. Liberi arbitrii nos con¬
didit ds̃. nec adiurtutem. nec aduitia
necessitate trahimur. Alioquin ubi
necessitas. nec corona. ẽ. sicut inbonis
operibus. perfector est ds̃. non est enim
uolentis. neq currentis. sed miserentis
& adiuuantis dĩ. ut peruenire uale¬
amus ad calcem. sic inmalis atque
peccatis semina nr̃a sunt. Incentiua
& perfectio diaboli. eum uiderit nos
fenum. ligna. stipulam. tunc sup¬
ponit incendium. Aedificemus au
rum & argentum. lapides preciosos.
& temptare non audebit. quamquã

Expanded text:
vitae, quam repromisit Deus diligenvitae, quam repromisit Deus diligentibus se . Ac ne putaremus secundum illud Geneseos, ubi scribitur Abraham a Deo fuisse tentatum, nos quoque tentari a Deo : Nemo, inquit, cum ntor. Deus enim intentator maloest. Ipse autem neminem tentat. Unusquisque vero tentatur a concupiscentia sua abstractus et inlectus. Deinde concupiscentia cum conceperit: parit peccatum. Peccatum vero cum consummatum fuerit: generat mortem . Liberi arbitrii nos condidit Deus, nec ad virtutes, nec ad vitia necessitate trahimur. Alioquin ubi necessitas, nec corona est. Sicut in bonis operibus perfector est Deus, non est enim volentis, neque currentis, sed miserentis et adjuvantis Dei, ut pervenire valeamus ad calcem: sic in malis atque peccatis, semina nostra sunt incentiva, et perfectio diaboli. Cum viderit nos fenum, ligna, stipulam, tunc supponit incendium. Aedificemus ergo aurum, argentum, lapides pretiosos, et tentare non audebit: quamquam
Abbreviated transcription (Latin):
deane qui contendunt non posse re¬
nouari per penitentiam eos quicru¬
cifixerunt sibim& filium di. & osti¬
tui habuerunt. Consequenter hunc
errorem soluit: & ait. Confidinus
autem deuobis dilectissimi meliora
& uiciniora salutis. tam & si italoqui¬
mur. Non enim in uistus. ẽ. ds̃. ut
obliuiscatur operis ur̃i. & dilectionis
quam ostendistis in nomine ipsius.
qui ministrastis sc̃ĩs. & nunc ministra
si tantum peccata punir&. & bona
qen nonsiuscipera. Locutius suno
nquit apostolus. ita ut uos apecca¬
fueitm cauciores. Ceterum confido
dcuobis dilectissimi. meliora & uici¬
mora salutis. Neq enim iusticiae
di ẽ. ut obluuscatur bonorum ope¬
rum. & ministerii quod propter no¬
men euis. & exhabuistis & exhibetis
niscõs. & tantum meminerit pecca¬
torum. Sed apostolus iacobus sciens
baparatos posse temptari. & ꝓpria
corruere uoluntate: beatus ait uir
qui suffert temptacionem. quia cũ
probatus fuerit accipi& coronam

Expanded text:
deant, qui contendunt non posse redeant, qui contendunt non posse renovari per poenitentiam eos qui crucifixerunt sibimet Filium Dei, et ostentui habuerunt; consequenter hunc errorem solvit, et ait: Confidimus autem de vobis, dilectissimi, meliora et viciniora saluti, tametsi ita loquimur. Non enim injustus est Deus, ut obliviscatur operis vestri, et dictionis, quam ostendistis in nomine ipsius, qui ministrastis sanctis, et nunc ministratsi tantum peccata puniret, et bona opera non susciperet. Ita locutus sum, inquit Apostolus, ut vos a peccafacerem cautiores. Caeterum confido de vobis, dilectissimi, meliora et viciniora saluti. Neque enim justitiae Dei est, ut obliviscatur bonorum operum, et ministerii quod propter nomen ejus exhibuistis, et exhibetis in sanctos, et tantum meminerit peccatorum. Sed et apostolus Jacobus sciens baptizatos posse tentari, et propria corruere voluntate: Beatus, ait, vir qui suffert tentationem, quia cum probatus fuerit, accipiet coronam
Abbreviated transcription (Latin):
Netempt& uos satanas: propter in¬
continentiam uestram. & rursum.¬
sus carnem. Haec inuicem aduersan¬
tur sibi. ut non quae uultis illa faci
utriusq contra se substantiae bella
patiamur. & ad ephesios. Non est
nobis pugna aduersus carnem & san¬
guinem. sed aduersus principatus
& potestaces. aduersus rectores tene¬
brarum istarum. aduersus spiri
Nec non & adhebrȩos. Inpossibile. ẽ.
enim. eos qui semel sunt inlumina¬
T. & gustauerunt donum cȩleste:
& participes facti sunt sp̃s sc̃i Qustaue
runt nichilominus bonum cdi uerbime
uirtucesq seculi futuri. & prolapsi sr
renonari iterun ad pęnitentiam rur¬
sum crucifigentes sibim& ipsis filium
dĩ. & ostentui habentes Certe eos
qui in luminati sunt & gustauerint
donum caeleste & participes factis̃
sp̃s seĩ. gustaueruntq bonum di uor¬
bum. negare non possumus baptira¬
tos. Si autem baptizati peccare
non possunc. quomodo nunc aposto¬
lus dicit. & prolapsi sunt : Uerim
ne montanus & nouatus. h cri.¬

Expanded text:
ne temptet uos satanas propter incontinentiam uestram. hoc ausus carnem: haec enim invicem adversantur sibi, ut non quae vultis illa faciautriusque contra se substantiae bella patiamur. Et ad Ephesios: Non est nobis pugna adversus carnem et sanguinem, sed adversus principatus, et potestates, adversus rectores tenebrarum istarum, adversus spiritmum? Necnon ad Hebraeos: Impossibile est enim eos qui semel sunt illuminati, et gustaverunt donum coeleste, et partnihilominus bonum Dei verbum, virtutesque saeculi futuri, et prolapsi sunt, renovari iterum ad poenitentiam, rursum crucifigentes sibimetipsis Filium Dei, et ostentui habentes . Certe eos qui illuminati sunt, et gustaverunt donum coeleste, et participes facti sancti, gustaveruntque bonum Dei verbum, negare non possumus baptizatos. Si autem baptizati peccare non possunt, quomodo nunc Apostolus dicit, Et prolapsi sunt? Verum ne Montanus, et Novatus hic ri
Abbreviated transcription (Latin):
mur debaptismate. quos sicut pecca¬
ta priora dimittit. sic infuturum
seruare non potest. Nisi baptiz at
omni custodia seruauerint cor
opponitur difficultas. ad hoc esse
cgeata omnia ut usui mortalium
deseruirent. & quomodo homo rati¬
onabile animal. quasi quidam habi¬
tatoꝵ & possessor mundi. dõ subia¬
c&. & suum ueneratur auctorem.
ita cuncta animantia aut incibos
hominum aut inuesticum aut ad¬
S scindendam terram aut adsubuectio¬
nem frugum & ipsius hominis crea¬
ta. Unde & iumenta ab eo quod
uuuent appellentur. quid . ẽ. inquic
homo dauid quod memor es eius
ate flus bominis qm̃ usitas cum.

Expanded text:
mur de baptismate: quod sicut priomur de baptismate: quod sicut priora peccata dimittit, sic in futurum servare non potest, nisi baptizati omni custodia servaverint cor opponitur difficultas: « Ad hoc creata esse omnia, ut usui mortalium deservirent. Et quomodo homo, rationale animal, quasi quidam habitator et possessor mundi, Deo subjacet, et suum veneratur Auctorem, ita cuncta animantia, aut in cibos hominum, aut in vestitum, aut ad scindendam terram, aut ad subvectionem frugum, aut ipsius hominis esse creata: unde et jumenta ab eo quod juvent, appellentur. Quid est, ait David, homo, quod memor es ejus, aut filius hominis, quoniam visitas eum?
Abbreviated transcription (Latin):
uultus eiꝰ quis aperi&. Saginantr
meo nationes. & partiuntur cumpho.¬
enicum gentes. Ac neforsitan tata
legentis cogitacio putar& cas tantum
phoenicum gentes. quos & populos
ȩhiopum significar Iuibus ddco
mescam dandussit: statim dehis qui
per mare huius sȩculi transeunt.
nant : dicitur. & in nauibus pisca¬
torum caput eius stat sicut in cudo
infatigabilis. reputat ferrum ut pa¬
leas: & sicut lignum putre. adͦ. &oñs
aurum maris sub eo. ẽ. sicut lutum.
Feruescere facit abyssum sicut uas
aeneum. aestimat mare sicut deletũ
& tartarum abyssi. ut captiuum.:
omne altum uid&. & arbitratur
louinianus meus facile sibi eum
posse succumbere: quid loquar de
scis uiris. & de anglis: quicũ eitaus
dĩ sint. possunt utiq recipere peccatũ.
ł ilium dĩ temptare ausus.ẽ: & prima
cius. & scda sententia repercussus.
nichil ominus caput leuat. & tercio
uulneratus. usq ad tempus recedit
differens magis temptacionem
quam auferens: & nos nobis blandi¬

Expanded text:
vultus ejus quis aperiet? Saginantur in eo nationes, et partiuntur eum Phoenicum gentes . Ac ne forsitan tacite legentis cogitatio putaret, eas tantum Phoenicum gentes et populus Aehiopum significari, quibus draco in escam datus sit, statim de his qui per mare hujus saeculi transeunt nant, dicitur: Et in navibus piscatorum caput ejus stat sicut incus Al. incudo infatigabilis: reputat ferrum ut paleas, et sicut lignum putre aes. Et omne aurum maris sub eo, sicut lutum. Fervescere facit abyssum, sicut vas aeneum: aestimat mare sicut deletum, et tartarum abyssi ut captivum. Omne altum videt . Et arbitratur Jovinianus meus facile sibi eum posse succumbere. Quid loquar de sanctis viris et de Angelis, qui cum creaturae Dei sint, possunt utique recipere peccatum? Filium Dei tentare ausus est, et prima ejus et secunda sententia repercussus, nihilominus caput levat, et tertio vulneratus, usque ad tempus recedit, differens magis tentationem, quam auferens: et nos nobis blandi
Abbreviated transcription (Latin):
prop sicio est eos qui fuerint bapare
acdabolo non posse tempti ⁊ q ne
hoc stulte dicere uidertur. aiere
Quicumq autem temptati fileror.
ostendi eos aqua cantum non aesu
baptiratos. quod in symone nuto
legimus: unde & iohannes diẽt
Omnis qui natus. ẽ. ex dõ. pecntin
non facit: qm̃ semen ipsius mana
ineo. & non potest peccare. quia e
dõ natus. ẽ. In hoc manifesti surt
filii dĩ. & filii diaboli: & inf̾ine qsꝰ¬
tolae. Omnis qui natus. ẽ. exto
non peccat: sed generacio dĩ conser¬
uat eum. & malignus non cangi¬
illum. Reuera fortis obiercio.
& quae indissolubilis permanera.
nisi ipsius iohannis testimonio solue¬
retur. Statim enim intulit: fili
custodite uos asimulacris. Sionis
qui natus . ẽ. ex dõ non peccat. &
adiabolo temptari non potest quo¬
modo precipit ut caueant netem¬
tentur: & in eadem rursus epła

Expanded text:
propositio est, eos qui fuerint baptizati, a diabolo non posse tentari. Et ne hoc stulte dicere videretur, adjecit: « Quicumque autem tentati fuerint, ostendi eos aqua tantum, et non spiritu baptizatos, quod in Simone Mago legimus. Unde et Joannes dicit: Omnis qui natus non facit, quoniam semen ipsius manet in eo; et non potest peccare, quia ex Deo natus est. In hoc etiam manifesti sunt filii Dei et filii diaboli. Et in fine epistolae: Omnis, qui natus est ex Deo, non peccat, sed generatio Dei conservat eum, et malignus non tangilum. --Revera fortis objectio, et quae indissolubilis permaneret, nisi ipsius Joannis testimonio solveretur. Statim enim intulit: Filioli, custodite vos a simulacris . Si omnis qui natus est ex Deo non peccat, et a diabolo tentari non potest, quomodo praecipit ut caveant ne tententur? Et in eadem rursus Epistola:
Abbreviated transcription (Latin):
tibus uitulos consumentis: nomades.
& trogoditae. & scythȩ. & hunorum.
noua feritas: semi crudis uescuntur
carnibus. Porro IXΘUOΦΑTΟ̃Ι
gens errans inlittore maris rubri. super
petras solis calore feruentes assant
pisces: & hoc solo alimento uictitant
Sarmatae. quadi. uandali. & innume¬
rabiles aliae gentes. equorum & uulpi.¬
um carnibus delectantur. Quid
loquar deceteris nationibus. cum ipse
scotos gentem brictannicam huma¬
nis uesci carnibus. & cum per siluas
porcorum greges & armentorum pe¬
cudumq repperiant pastorum nates.
& femina & papillas. solere abscidere.
& has solas cyborum delicias arbitra¬
ri. Scottorum natio uxores pro¬
prias non hab&. & quasi plator us

Expanded text:
tibus, vitulos consumentis. Nomades, tibus, vitulos consumentis. Nomades, et Troglodytae, et Scythae, et Hunnorum nova feritas, semicrudis vescuntur carnibus. Porro Ichthyophagi, gens errans in littore maris Rubri, super petras solis calore ferventes assant pisces, et hoc solo alimento victitant. Sarmatae, 335 Quadi, Vandali, et innumerabiles aliae gentes, equorum et vulpium carnibus delectantur. Quid loquar de caeteris nationibus, cum ipse os  Al. Scotos, gentem Britannicam, humanis vesci carnibus: et cum per silvas porcorum greges et armentorum pecudumque reperiant, pastorum nates et feminarum, et papillas solere abscindere, et has solas ciborum delicias arbitrari? Scotorum natio uxores proprias non habet: et quasi Platonis
Abbreviated transcription (Latin):
tagen & ficedula mulus & scarus inde¬
licus computantur. ita apud illos
ria. ẽ. Rursum orientales & libiae
populos. quia perdesertum & calidam
heremi uastitatem locustarum nubes
repperiuntur. locustis uesci moris. ẽ.
Hoc uerum ẽẽ ĩohannes quoq baptista
probat. Compelle frygem. & pon¬
ticum ut locustam comedat. nefas
putabit. Coge syrum. afrum. & ara¬
bem. ut uermes pontitos gluctiat.
ita eos aspici& ut muscas millepedias
& lacertos. Quamquam syri. &
crocodilis terrenis. afri & iam lacertis
uiridibus uesci soleant. In aegipto
& palestina. propter boum raritatem.
nemo uaccam comedat. Taurorum
carnes & boum uitulorumq ad su¬
munt incibis. Ac inr̃a ꝓuintia.
scelus putant uiculos deuorare.
Unde & imperator ualens
nuper legem per orientem dederat.
nequis uitulorum carnib uesceretur.
utilitati agricultuite ꝓuidens. & pessi¬
mam iudaizantis uulgi emendans
consuetudinem: pro altilibus & lactan¬

Expanded text:
tagen et ficedula, mullus et scarus in detagen et ficedula, mullus et scarus in deliciis computantur: ita apud illos ria est. Rursum Orientales et Libyae populos, quia per desertum et calidam eremi vastitatem locustarum nubes reperiuntur, locustis vesci moris est. Hoc verum esse Joannes quoque Baptista probat. Compelle Phrygem et Ponticum, ut locustam comedat, nefas putabit. Coge Syrum, Afrum et Arabem ut vermes Ponticos glutiat, ita eos despiciet, ut muscas, millepedas, et lacertos. Quamquam Syri et crocodilis terrenis, Afri etiam lacertis viridibus vesci soleant. In Aegypto et Palaestina propter boum raritatem nemo vaccam comedit, taurorumque carnes et boum vitulorumque assumunt in cibis. At in nostra provincia scelus putant vitulos devorare. Unde et Imperator Valens nuper legem per Orientem dederat, ne quis vitulorum carnibus vesceretur, utilitati agriculturae providens, et pessimam judaizantis vulgi emendans consuetudinem, pro altilibus et lacten
Abbreviated transcription (Latin):
expectat interitum. qui cum epicuro
uentri. & uenter escis: Ds̃ autem & hunc
phis doceremus: ceterum quis ignor&
unamquamq gentem non commiune
lege naturae uiuere: sedhis quorum
apud se copia.ẽ. uesci solitam: Uer
bi gratia. Arabes. & saraceni. & omnis
heremi barbaria. camelorum lacte
uiuit & carnibus. quia huiuscemodi
animal. pro temperie & sterilitate
regionum facile apud eos & gignitur
& nutritur. Hi nefas arbitrantur:
pocorum uesci carnibus. Sues enim
qui glande. castaneis. radicibus felicũ
& hordeo ali solent. aut raro apud eos
aut penitus non inueniuntur. & si
inuenti fuerint. alimenta non habent.
quae suprahiximus CregioNe
septentrionalłs populos. si ad esum
asmorum camelorumq conpellas
simile putabunt eorum uesci carnib.
ac si lupum comedere cogantur
& coruum. Inponto & frigia.
uerme albos & obesos. qui ngello
capite sunt. & nascuntur inlignorum
carie promagnis reditibus paterfami¬
lias exigit. & quomodo apudnos at.¬

Expanded text:
exspectat interitum; qui cum Epicuro ventri, et venter escis. Deus autem et hunc phis doceremus. Caeterum quis ignoret, unamquamque gentem non communi lege naturae, sed his, quorum apud se copia est, vesci solitam? Verbi 334 gratia, Arabes et Saraceni, et omnis eremi barbaria, camelorum lacte et carnibus vivit: quia hujuscemanimal pro temperie et sterilitate regionum facile apud eos et gignitur et nutritur. Hi nefas arbitrantur porcorum vesci carnibus. Sues enim, qui glande, castaneis, radicibus filicum, et hordeo ali solent, aut raro apud eos, aut penitus non inveniuntur: et si inventi fuerint, alimenta non habent, quae supra diximus. E regione septentrionales populos, si ad esum asinorum camelorumque compellas, simile putabunt eorum vesci carnibus, ac si lupum comedere cogantur, aut corvum. In Ponto et Phrygia, vermes albos et obesos, qui nigello capite sunt, et nascuntur in lignorum carie, pro magnis reditibus paterfamilias exigit. Et quomodo apud nos at
Abbreviated transcription (Latin):
lucifer qui mittebat aduniuersas
nationes. & ille qui inparadyso deli¬
ciarum inter duodecim nutritus
ẽ. lapides. uulneratus amonte dñ
ad inferna descendit. Unde & salua¬
toꝵ ineuangelio. Uidebam inquit
cadere non possit: Si incelo ruinȩ.
quantomagis interra: Et tamen
cum ceciderit lucifer. immo post
casum coluber antiquus. Uirtus
eiꝰ inlumbis eiꝰ ẽ. & potestas eiꝰ su per
umbilicum uentris. Obumbrantur
mneo arbores magnae & dormit uga
iuncum & calamum. & castem. Ipe c
rex omnium quae inaquis sunt. Ubi¬

Expanded text:
cecidit Lucifer, qui mittebat ad universas cecidit Lucifer, qui mittebat ad universas nationes. Et ille qui in paradiso deliciarum inter duodecim nutritus est lapides, vulneratus a monte Domini, ad inferna descendit. Unde et Salvator in Evangelio: Videbam, inquitcadere non possit? Si in coelo ruinae, quanto magis in terra? Et tamen cum ceciderit Lucifer immo post casum coluber antiquus, virtus ejus in lumbis ejus, et potestas ejus super umbilicum ventris. Obumbrantur in eo arbores magnae, et dormit juxta juncum et calamum et caricem. Ipse est rex omnium, quae in aquis sunt
Abbreviated transcription (Latin):
magna deleri uult misccłia. Salomor
amabilis dñi. & cui bis ds̃ fuerat re¬
uelatus. quia amatoꝵ mulierum
fuit. adĩ amore discessit. Manassen
imp̾issimum regem. post captiuitatẽ
babyloniam inpristinam dignitatem
iosias uir sc̃s incampo maggedo ab
aegipcio rege confoditur. Hiesus
quoq filius iosedech sacerdos magnꝰ.
quamquam incypo praecesserit sal¬
uatoris qui nr̃a peccata portauit.
& alienigenam sibi exgentibus eccłiam
copulauit: tamen scđ̾m licteram
post sacerdotium sordidatus inducit᷑.¬
& stat diabolus ad dextris eiꝰ. & can¬
tur. Superfluum .ẽ. demoysi. &
aaror. seribere. quod ad aquam
contradictionis offenderint dñ. & terra
repromissionis non intrauerint. Cum
beatus iob angelos quoq & omnem
creaturam peccare posse cominemor&
dicens. quid enim s numquid homo
coram dõ mundus. ẽ. aut aboperib
suis sine macula uir.: Si contra ser¬
uos suos noneredit & aduersum an¬
gelos suos prauum quid repperit.
quantomagis habitantes indomibus

Expanded text:
magna deleri vult misericordia. Salomon, amabilis Domini, et cui bis Deus fuerat revelatus; quia amator mulierum fuit, a Dei amore discessit. Manassen impiissimum regem post captivitatem Babylonicam, in pristinam dignitatem Josias vir sanctus, in campo Magedo ab Aegyptio rege confoditur. Jesus quoque filius Josedech, sacerdos magnus, quamquam in typo praecesserit Salvatoris, qui nostra peccata portavit, et alienigenam sibi ex gentibus Ecclesiam copulavit, tamen secundum litteram post sacerdotium sordidatus inducitur, et stat diabolus a dextris ejus; et cantur. Superfluum est de Moyse et Aaron scribere, quod ad aquam contradictionis offenderint Deum, et terram repromissionis non intraverint: cum beatus Job Angelos quoque et omnem creaturam peccare posse commemoret, dicens: Quid enim, numquid homo coram Deo mundus est? Aut in operibus suis sine macula vir? Si contra servos suos non credit: et adversum Angelos suos pravum quid reperit; quanto magis habitantes in domibus
Abbreviated transcription (Latin):
Qm̃tergi¬
uersaris. & sic ame ius doceri ut ad¬
uersarium in integro habeas: tuo a¬
nimo tẽ docebo. Consentimus infide.
consentimus & inhereticis recipiendis.
consentimus & inconuentu. Lucite¬
rianul dixit. Hoc non est docere.
sed argumentare¬
Quia tũ pacem cumꝰ
scuto petis. nol oliuae iamũ gladio
collo manus. caedo uicisti: Uerum
cum arma deponam sacrameruti
in quo me iurare compellis quaero
Gratuloꝵ interim tibi & xp̃õ do meo
gratias refero. quia animo afalsitate
sa rdorum ad totius orbis tẽ sapo¬
rem contulisti. nec dicis more qo
crucem xp̃i euacuat. dĩ filium sub¬
iugauit diabolo: & illam complora¬
tionem quae adño depeccatoribus
plorata est. nunc deuniuersis ho¬
minibus dictam intelligit:. Iuae
utilitas insanguine meo. dumdis¬
cendo incorruptionem: Sed ibsie.
ut xp̃c frustra mortuus sit. Ali¬
gatus est fortis: & uasa eius erepta
sunt. Allocutio patris: impleta est
Postula ame & dabo tibi gences here¬
ditatem tuam: & possessionẽ tuam

Expanded text:
m tergiversaris, et sic vis a me doceri, ut adversarium in integro habeas, tuo animo te docebo. Consentimus in fide, consentimus in haereticis recipiendis, consentiamus etiam in conventu. L. Hoc non est docere, sed argumentarQuia tu pacem cum scuto petis, et nos olivae ramum gladio ollo manus, cedo, vicisti. Verum cum arma deponam, sacramenti, in quod me jurare compellis, quaero Gratulor interim tibi, et Christo Deo meo gratias ago, quia animo bono a falsitate Sardorum ad totius orbis te saporem contulisti, nec dicis more quorcrucem Christi evacuat, Dei Filium subjugat diabolo, et illam complorationem, quae a Domino de peccatoribus prolata est, nunc de universis hominibus dictam intelligit: Quae utilitas in sanguine meo, dum descendo in corruptionem ? Sed absit, ut frustra Deus mortuus sit. Alligatus est fortis, et vasa ejus direpta sunt . Allocutio Patris impleta est: Postula a me, et dabo tibi gentes haereditatem tuam, et possessionem tuam
Abbreviated transcription (Latin):
uleit eus. Dõ plenis plilmsta cante
nimai defecerunt framnncȩ infinem.
quuitates corum destruxisti. &ubi
queso isti sunt nimium religiosi.
mino nimium profani qui plures
ẜnagogas asserunt esse quam
celesias: Quomodo destruet ae
sinc diaboli ciuitates. & infine id .ẽ.
nsculorum consummatione
dola corruperunt: Si aeccłiam
non hub& xp̃c. aut si insardinia
tnum hab&: nimium pauper fac̾
as&t. En brictannias. gallias.
orintm. indorum populos. bar¬
hanis nationes. & totum semel mun¬
inangulum uniuersae terrae: crucis
trophea collata sunt : nimirum
aduersarus potens concessit xp̃o
hiberniam & ceteram luridos homines
& inopem prouinciam delignatus
est possidere: quod si deilla quae
ieuangelio scripta. ẽ. sibi sententia
blandiuntur. putas cũ uenerit
filus hominis inueni& ssu p terram.

Expanded text:
. Deo plenus Psalmista canit: Inimici defecerunt frameae in finem, et civitates eorum destruxisti . 15. Et ubi, quaeso, isti sunt nimium religiosi, immo nimium profani, qui plures synagogas asserunt esse, quam Ecclesias? Quomodo destructae sunt diaboli civitates; et in fine, hoc est in saeculorum consummatione, idola corruerunt? Si Ecclesiam non habet Christus, aut si in Sardinia tantum habet, nimium pauper factus est. Et si Britannias, Gallias, Orientem, Indorum populos, barbaras Nationes, et totum semel munad angulum universae terrae Crucis 187 tropaea collata sunt? Nimirum adversarius potens concessit Christo Iberam excetram: luridos homines, et inopem provinciam dedignatus est possidere. Quod si de illa quae in Evangelio scripta est, sibi sententia blandiuntur: Putasne cum venerit filius hominis, inveniet fidem
Abbreviated transcription (Latin):
Ne id quidem spiritalis intelligen¬
tiae ueritate recipitur. ut pater
afilio interuentu non dico tem¬
poris quod diebus constar ae
noctibus: sed cuiuslib& aeui.
uel aetatis spatio separetur¬
Hoc si ita est: duo fateris inge¬
nita & quomodo altera patris¬
& altgra filu putatur cẽ plona.
cum per signisficationem communis
ingeniti. utraq uideatur esse con¬

Expanded text:
Ne id quidem spiritualis intelligenNe id quidem spiritualis intelligentiae veritate recipitur, ut Pater a Filio interventu, non dico temporis, quod diebus constat ac noctibus, sed cujuslibet aevi vel aetatis spatio separeturHoc si ita est, duo fateris ingenita. Et quomodo altera Patris, altera Filii putatur esse persona, cum per significationem communis ingeniti utraque videatur esse con
Abbreviated transcription (Latin):
Idem inquam
communione substantiaȩ: alterum
propretate personȩ. FOLICIANUS¬
dixNT Nescio quo pacto una cre¬
ditur. eẽ. substantia: cum non
una dicatur esse persoNa.
Non est inquam una persona: quia
una genuisse. & altera dicitur geni¬
ta. & est tamen nati & ingenit
non diuersa substantia : quia non
dissimilis generanti docetur exorta¬
Uelim quęso exemplo michi facilio.¬
.re dicta dilucide.
nrebus quidem in comprehensibi¬
lib exempla non iuppetunt.
disputandi tamen necessitate inquan¬
tum fieri potest. & iam in hac parte
non deero. Ecce igitur: homo pater
hab& hominem filium. Est com.¬
mune utrisq quod homo est: uni
tamen quod filius. alteri proprium
uidetur. eẽ. quod pater est. Nam
mutroq sic persona discernitur.
ut communis humanitas noN
negetur: dum unus gignit. & alius
gignitur. E que autem homo & qui
genuit dicitur.: & ille qui gignitur
Illud certe dicas uelim: genitus
ab ingenito utrum initio uerita.¬
te separetur. Annon

Expanded text:
Idem, inquam, communione substantiae, alterum proprietate personae. Fel. Nescio quo pacto una creditur esse substantia, cum non una dicatur esse persona. Non est, inquam, una persona, quia una genuisse, et altera dicitur genita: et est tamen nati et gignentis non diversa substantia, quia non dissimilis generanti docetur exortVelim, quaeso, exemplo mihi faciliore dicta dilucides. n rebus quidem incomprehensibilibus exempla non suppetunt disputanti; tamen in quantum fieri potest, etiam in hac parte non deero. Ecce igitur homo pater habet hominem filium. Est commune utriusque quod homo est, uni tamen quod filius alteri proprium videtur esse quod pater est. Nam in utroque sic persona discernitur, ut communis humanitas non negetur; dum unus gignit, alius gignitur: aeque autem homo et qui genuit dicitur, et ille qui gignitur. Illud certe dicas velim, genitus ab ingenito utrum 334 initio separetur, an non?
Abbreviated transcription (Latin):
fancasma dñi corporis asserebatur.
U alathas ad obseruationẽ legis craduc¬
¶tos
apostolus icerum partunt. cormthnos
resurrectionem carnis noncretlencisꝰ
plurimis anumentis aduerum ier
retrahere conatur. Iunc symoter
magus & menander discipulus cius
di sc̃ asseruere uirtutes. Tune bessi¬
des lummum dm̃ abraxas cum traqi¬
tis sexaginta quinq editionibus con¬
mentatus. ẽ. T unc nicolaus quid
sep̃tem diaconis fuit diei noctisq
nuptias faciens obscenos & audito
quoq erubescendos contus sominiua¬
uit. Tacet deuidais mꝯ hereticis qui
ance aduentum xp̃i legem triduitam
dissi pauerunt. quod dositeus sama
Quod sadducei exillius radice nasen¬
tes. & iam resurreccionem carnis ni¬
gauerunt quod pharisȩi aiudaeis
susceperunt. quod herodiani hero
Saturninum quendam & officas
haus succedborem. & cecoras pestes

Expanded text:
antasma Domini corpus asserebatur; Galatas ad observationem Legis traductos, Apostolus iterum parturit; Corinthios resurrectionem carnis non credentes, pluribus argumentis ad verum iter trahere conatur. Tunc Simon Magus, et Menander discipulus ejus, Dei se asseruere virtutes: tunc Basilides summum Deum Abraxas, cum trecentis sexaginta quinque editionibus commentatus est: tunc Nicolaus, qui unus de septem diaconis fuit, die noctuque nuptias faciens, obscoenos et auditu quoque erubescendos coitus somniavit. Taceo de Judaism haereticis, qui ante adventum Christi, legem traditam dissiparunt: quod Dosithaeus Samquod Sadducaei ex illius radice nascentes, etiam resurrectionem carnis negaverunt: quod Pharisaei a Judaeissusceperunt; quod Herodiani HerodSaturninum quemdam, et Ophitas, ujus successorem
Abbreviated transcription (Latin):
sermocinati sumus. & ꝓlixitas concer¬
tacionis audientium studia lassauit.
breuem tibi & apertam animi mei
sententiam proferam: In eccłia illa
esse permanendũ quae ab apłis fun¬
Sicubi audieris eos qui dicunt se
quam alio nuncupari. ut puta mar¬
cionitas. ualentiniano. montesses.
siue campitas: scito ibi non eccliam
xp̃i. sed antixp̃i. eẽ. sinagogam. Ex
hoc enim ipso quod postea instituci
sunt eos. eẽ. indicant. quos futuros
apłs p̃nuntiauit. Nec sibi blandians
tur si desctipturarũ capitilis uidentus
sibi affirmare quae dicunt. cum & dia¬
bolus descripturis aliqua sic locutus.
& scriptura nonl egendo constat. sed
intelligendo. alioquin si lit ceram
sequitur. possumus & nos quoque
nouum nobis dogina componere.
ut asseramus ineccłia non recipien¬
dos qui calciati sint: & duas tuni¬
nostrum palmas refert. Tumet.¬
& ego erroris. Utinamq sic semꝑ
michi disputare contingat: ut ad

Expanded text:
sermocinati sumus, et prolixitas concersermocinati sumus, et prolixitas concertationis audientium studia lassavit, brevem tibi apertamque animi mei sententiam proferam, in illa esse Ecclesia permanendum, quae ab Apostolis funSicubi audieris eos qui dicuntur Cquam alio nuncupari: ut puta Marcionitas, Valentinianos, Montenses, sive Campitas: scito non Ecclesiam Christi, sed Antichristi esse synagogam. Ex hoc enim ipso quod postea instituti sunt, eos se esse indicant, quos futuros Apostolus praenuntiavit. Nec sibi blandiantur, 202 si de Scripturarum capitulis videntur sibi affirmare quod dicunt, cum et diabolus de Scripturis aliqua sit locutus, et Scripturae non in legendo consistant, sed in intelligendo. Alioqui si litteram sequimur, possumus et nos quoque novum nobis dogma componere: ut asseramus in Ecclesiam non recipiendos, qui calceati sint, et duas tuninostrum palmam refert: tu mei, et ego erroris. Utinamque mihi sic semper disputare contingat, ut ad
Abbreviated transcription (Latin):
nimatris tuae domum adultus
nuipues. Nescio quid te unus adul
quspiam putauerit hereticos a
nuoribus nr̃is semper fuisse sus¬
iptos. legat beati cypriaru
epstolas inquibus stephanum ro¬
manȩ urbis ep̃m. & inueterate con¬
suetudinis lacerat errorem. Legat
& psius bilari libellos quos aduer¬
sum nos dehereticis bapti ⁊ andis
edidit. & ibi repperi& ipsum hila¬
rum confiteri a uilio marco silues¬
tro. & ceteris ueteribus episcopis
similit̃ inpenitentiam om̃s hereti¬
cos sisceptos: nec tamen sibi &
ueritati consuetudine p̃iudicare
cuius pauso ante fecimus mencionem
omnes hereticos suscipit. exceptis pauli
Samositani discipulis: & quod his
maius. ẽ. episcopo nouatianorum
si conuersus fuerit presbiterii gradũ
seruat. Iuae sententia & luciferum
impugnat & hilarum. dum idem
baptizatus.ẽ. Poteram diem istius¬
modi eloquio ducere. & om̃s ꝓposici¬
onum riuulos uno eccłiae sole sicca¬
re. Uerum quia iam multum

Expanded text:
in matris tuae domum jam adulteros in matris tuae domum jam adulteros recipis. Nescio quid te unus adultquispiam putaverit, haereticos a majoribus nostris semper fuisse susceptos, legat beati Cypriani epistolas, in quibus Stephanum Romanae urbis episcopum, et inveteratae consuetudinis lacerat errorem. Legat et ipsius Hilarii libellos, quos adversus nos de haereticis rebaptizandis edidit, et ibi reperiet ipsum Hilarium confiteri, a Julio, Marco, Sylvestro, et caeteris veteribus episcopis similiter in poenitentiam omnes haereticos susceptos: nec tamen sibimet veritatis consuetudinem praejudicare cujus paulo ante fecimus mentionem, omnes haereticos suscepit, exceptis Pauli Samosateni discipulis. Et quod his majus est, episcopo Novatianorum, si conversus fuerit, presbyterii gradum servat. Quae sententia et Luciferum impugnat, et Hilarium: dum idemtus. --Poteram diem istiusmodi eloquio ducere, et omnes propositionum rivulos uno Ecclesiae sole siccare. Verum quia jam multum
Abbreviated transcription (Latin):
non fuerunt. ipse quoque hilar uis
non . ẽ. xpĩanus. In ea quippe ceia
baptizatus. ẽ: quae semper ab hcx¬
ticis baptiz atos recipiet Antqua
ariminensis sy nodus ficret. antqua
lucifer exularet. hilarus romane
eccłiae diaconus abhereticis ueni¬
entes meo quod prius acceperant
baptismate suscipiebat. nisi forte
tantum arriani heretici sine &
abhis solis bapcizatum recipere
non lic&. & abalus lic&. Diaconis
eras o hilare. & a manicheo baptira¬
tos suscipiebas: Diaconus eras.
& ebionis baptisma comprobas:
Repente postquam ex orsus. ẽ. arrius:
totus tibi displicere coepisti. Segregas
tecum tuis uernulis: & nouum
balneum aperis. Site angelus
aliquis. sitẽ apostolus rebaptiz auit.
non infringo quod sequeris. si uero
insmu meo natus. si uberum
Ao sipetas aliter xpĩanus. Aleretrix
sun: sed camen mater tua sum.
Uoetus unius chori casitatem. talis
cam quando conceptus es. Cun
artio adulterium commicto feci
& ante cum praxea. cum hebione.

Expanded text:
non fuerunt, ipse quoque Hilarius non est Christianus. In ea quippe 200 Ecclesia baptizatus est, quae semper ab haereticis baptismum recepit. Antequam Ariminensis synodus fieret, antequam Lucifer exsularet, Hilarius Romanae Ecclesiae diaconus ab haereticis venientes, in eo quod prius acceperant baptismate suscipiebat. Nisi forte tantum Ariani haeretici sunt, et ab his solis baptizatum recipere non licet, ab aliis licet. Diaconus eras, o Hilari, et a Manichaeis baptizatos recipiebas. Diaconus eras, et Ebionis baptisma comprobabas. Repente postquam exortus est Arius, totus tibi displicere coepisti. Segregas te cum tuis vernulis, et novum balneum aperis. Si te angelus aliquis, aut apostolus rebaptizavit, non infringo quod sequeris. Si vero in sinu meo natus, si uberum esto, si potes, aliter christianus. Meretrix sum, sed tamen mater tua sum. Non servo unius tori castitatem, talis eram quando conceptus es: cum Ario adulteria committo, feci et antea cum Praxea, cum Ebione, c
Abbreviated transcription (Latin):
ab eis sine dampno erroris sui
reciperetur. Deniq sermonẽ suũ
quem super hac re adstephanum
romanum ep̃m habuit. tali sine¬
fine compleuit. haec ad scientiam
cuam frater carissime & ꝓhonore
communi & simplici dilectione
ꝑtulimus. credentes &iam tibi
ꝓreligionis tuae & fidei ueritate
placere quae religiosa pariter &
uera sunt. Ceterum scimuꝰ quosdã
quod semel biberunt nolle deponere
quae apud se semel sunt usurpata
retinere. Qua inre non cuiquam¬
uim facimus aut legem damus:
rationem actus sui dño redditurꝰ.
Ad iuuaxeum quoq dehereticis
baptizandis seribens. infine libri
sic locutus est. haec tibi breuit̾
ꝓ non mediocritate scripsimus fr̃
carissime. nemini prescribentes
aut prȩiudicantes quominꝰ unus¬
quisq ep̃s quod putat faciat. ha¬
bens arbitrui sui liberam potesta¬
tem: nos quantum in nobis est
ꝓpter hereticos cum collegis &

Expanded text:
ab eo sine damnatione erroris sui ab eo sine damnatione erroris sui reciperetur. Sermonem denique suum, quem super hac re ad Stephanum Romanum pontificem habuit, tali fine complevit: « Haec ad conscientiam tuam, frater charissime, et pro honore communi, et simplici dilectione protulimus, credentes etiam tibi pro religionis tuae et fidei veritate placere, quae et religiosa pariter et vera sunt. Caeterum scimus quosdam, quod semel imbiberunt, nolle deponere,quae apud se semel sint usurpata, retinere. Qua in re non vim cuiquam facimus, aut legem damus, rationem actus sui Domino redditurus. » Ad Jubaianum quoque de haereticis rebaptizandis scribens, in fine libelli sic locutus est: « Haec tibi breviter pro nostra mediocritate scripsimus, frater charissime, nemini praescribentes, aut praejudicantes, quominus unusquisque episcoporum quod putat, faciat, habens arbitrii sui liberam potestatem. Nos, quantum in nobis est, propter haereticos cum collegis et
Abbreviated transcription (Latin):
Qniautẽ talis uiri fecimꝰ mencionẽ.
Ar apocalypsin quoq eius approbe¬
nus hereticis sine rebaptis mate
phesi deserta caritas imputatur.
nanglo pergami eccłiae idolotitoꝵ
qus & nicholait᷑ rũ doctrina repre¬
henditur. Item apud angelum tia¬
tyrnorũ iezabel prophetissa
quoq futurȩ pene nisi conuertunt᷑
Uon autem cogeret penitere: si non
ess& penitentibus ueniam conces
baptizati sunt: uel imponatur eis
manus qui eo tempore apud per¬
gamenos crediderunt. Quod si
disciplinam tenebant balaam
quin potius age inquit penitentiã
sin autem ueniam tibi cito
a pugnabo cum eis in rumphea
re. esse coeperunt. ea descripturis
proferre quae beatus cyprianus
obhereticos baptizandos inepistolis
suis reliquit. sciant illum haec
non cum anathemate eorum
qui sequi noluerunt edidisse siqui¬
dem in communione eorum per¬
mansit. qui sententiae suae contra-¬
ierant. sed hortatum potius fuisse
ꝓpter nouatum & multas tunc
alias hereses enascentes. nequisquã

Expanded text:
autem talis viri fecimus mentionem, de Apocalypsi quoque ejus approbemus, haereticis sine baptismate Ephesi deserta charitas imputatur. In Angelo Pergamenae Ecclesiae, idolothytorum esus, et Nicolaitarum doctrina reprehenditur. Item apud Angelum Thiatyrorum, Jezabel prophetissa,quoque futurae poenae, nisi convertantur. Non autem cogeret poenitere, si non esset poenitentibus veniam concessbaptizati sunt? vel imponantur eis manus, qui eo tempore apud Pergamenos crediderunt, qui disciplinam tenebant Balaam? Quin potius, Age, inquit, poenitentiam: sin autem, ego veniam tibi cito, et pugnabo tecum in romphaea re esse coeperunt, de Scripturis ea proferre, quae beatus Cyprianus ob Haereticos rebaptizandos in epistolis suis reliquit, sciant illum haec non cum anathemate 199 eorum qui se sequi noluerant, edidisse. Siquidem in communione eorum permansit, qui sententiae suae contraierant: sed hortatum potius fuisse propter Novatum, et alias tunc haereses multas enascentes, ne quisquam
Abbreviated transcription (Latin):
saluos faci&. & in illa omniumgi
agni. ita hic iusti & pec catores
id ẽ. uasa aurea & argentea cũ lignis
& fictilibus morabantur. habuit ana
nidos suos. hab&: ecclłia plurissimas
mansiones. Octo animae hominum
tes iub& dare partem septem nec non¬
& octo. id ẽ. credere utiq testament:
ideo quidã psalmi ꝓ octaua scribunt᷑.
& per occonos uersus qui singulis
litteris subiecti st̃ incentesimo octauo
decimo iustus eruditur. Beatitudines
quoq quas dñs discipulis in monce
& hiezechiel mȩdificationẽ templi:

Expanded text:
Al. faciat . Ut in illa omnium anagni: ita et hic et justi et peccatores, id est, vasa aurea et argentea, cum ligneis et fictilibus commorantur. Habuit arca nidos suos: habet Ecclesia plurimas mansiones. Octo animae hominum tes jubet dare partes septem, dare partes octo, id est, credere utrique Testamento. Ideo quidam psalmi pro octava inscribuntur, et per octonos versus, qui singulis litteris subjecti sunt, in centesimo decimo octavo psalmo justus eruditur. Beatitudines quoque quas Dominus discipulis in monte Et Ezechiel in aedificationem T
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc. ẽ. qđ & ego dixi: ausculta quid
de om̃i eccł̃ia senciendũ sit. Iste enĩ
ut ais scrupulus multos ticillat.
&e songus fortase at mnenar rando.
Uerum tanti .ẽ. lucrum ueritataos.

Expanded text:
Hoc est quod et ego dixi, ausculta quid de omni Ecclesia sentiendum sit. Iste enim, ut ais, scrupulus 195 multos titillat. Et longus fortasse ero in enarrando: verum tanti est lucrum veritatis.