comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
teneret. repente prostratꝰ est: et doriẽ¬
ti siuiiliuiꝰ iacuit. nõ tñ trerẽs sicut ẽt
ꝑsõnũ solebat. Stupẽtib qͥ aderãt atq¬
pauentib aliis atq aliis dolentib. cũ
eũ quidẽ uellent erigere. nõnulli ꝓhibu¬
erũt: et potiꝰ exitũ exspectãdũ ẽẽ dixe¬
rũt. Et ecce surbexit᷑ et nõ tremebãt
qm̃ sauatꝰ erat: et stabat ĩcoluis ĩtuẽs
intuẽtes. Quis gͤ se tenuit a landib
dei. Clamanciũ gratulãciũq uotib
ecclia usqueqͣq ꝯpleta est. Inde ad me
curritur. ubi sedebã iã ꝓcessurus. Irrut
alter quisq post alterũ : oĩs posterior qͣiͣ
nouũ qd̵ alius pͥor dixerat nũtiãtes.
Meqz gandente. et apud me deo grãs
agente: ingreditur eciã ip̃e cũ plurib.
inclinatur ad genua mea. erigitur
ad ostulũ meũ. Procedimiꝰ ad ppłm:
plena erat eccłiã. ꝑsonabat uotib gau¬
dioꝵ. deo gr̃as. deo landes nemiue tatẽte.

Expanded text:
teneret, repente prostratus est, et dormienteneret, repente prostratus est, et dormienti simillimus jacuit: non tamen tremens, sicut etiam per somnum solebat. Stupentibus qui aderant, atque aliis paventibus, aliis dolentibus, cum eum quidam vellent erigere, nonnulli prohibuerunt, et potius exitum exspectandum esse dixerunt. Et ecce surrexit, et non tremebat, quoniam sanatus erat, et stabat incolumis, intuens intuentes. Quis ergo se tenuit a laudibus Dei? Clamantium gratulantiumque vocibus ecclesia usquequaque completa est. Inde ad me curritur, ubi sedebam jam processurus: irruit alter quisque post alterum, omnis posterior quasi novum, quod alius prior dixerat, nuntiantes: meque gaudente et apud me gratias Deo agente, ingreditur etiam ipse cum pluribus, inclinatur ad genua mea, erigitur ad osculum meum. Procedimus ad populum, plena erat ecclesia, personabat vocibus gaudiorum, Deo gratias! Deo laudes! nemine tacente,
Abbreviated transcription (Latin):
sime tulit: tali pena sunt diuinitꝰ co¬
herciti. ut horribiliter qͣcerẽt᷑ omis tre¬
more mẽbroꝵ. In qua fedissima specie
ocłos suoꝵ ciuiũ nõ ferẽtes : qͣqua u̾sũ
cuiqz ire uisũ est. toto pene uagabãtur
orbe romano. Ex hiis eciã ad nos uene¬
rũt duo. frater et soror. paulus et palla¬
dia: multis aliis locis miseria diffamã¬
te iã coguiti. Uenerũt autẽ aute pastha
ferme dies qͥudetim ad eccłiam cotidie.
et in ea memoriã glosissuui stephani
freq̃ tabant orãtes ut iã sibi placaretur
deus: et salutẽ pͥstiuã redderet. Et illit.
et quacũqz ibant: ꝯuertebãt in se tiui¬
tatis aspectũ. Et nõnulli qui eos alibi
uiderant cãmqz tremoris eoꝵ nouerãt:
aliis ut cuiqz poterãt iudicabant. Ueĩt
et pastha. atq ip̃o die dnĩco mane cũ
iã frequẽs ppłs pñs esset et loci stĩ cãcel¬
los ubi martiriũ erat idẽ iuuenis orans

Expanded text:
sime tulit, tali poena sunt divinitus cosime tulit, tali poena sunt divinitus coerciti, ut horribiliter quaterentur omnes tremore membrorum: in qua foedissima specie oculos suorum civium non ferentes, quaquaversum cuique ire visum est, toto pene vagabantur orbe Romano. Ex his etiam ad nos venerunt duo, frater et soror, Paulus et Palladia, multis aliis locis miseria diffamante jam cogniti. Venerunt autem ante Pascha ferme dies quindecim, ecclesiam quotidie, et in ea memoriam gloriosissimi Stephani frequentabant, orantes ut jam sibi placaretur Deus, et salutem pristinam redderet. Et illic, et quacumque ibant, convertebant in se civitatis aspectum. Nonnulli qui eos alibi viderant, causamque tremoris eorum noverant, aliis, ut cuique poterant, indicabant. Venit et Pascha, atque ipso die dominico mane, cum jam frequens populus praesens esset, et loci sancti cancellos, ubi martyrium erat, idem juvenis orans
Abbreviated transcription (Latin):
ĩnotescũt: neq ut nõ extidant aĩo qͣi
glarea memorie crebra lectione tũdũt᷑.
Nam et ubi diligentia est. q̃ nũt apud
nos ẽẽ cepit. ut libelli eoꝵ qui beneficia
ꝑcipiũt recitẽtur in ppło. semel hͦ audi¬
ũt qui adsũt. pluresq nõ adsũt: ut nec
illi qui ad fuerũt post aliqͣt dies quod
audierũt mẽte retineant. ut uix quisq
reperiat᷑ illoꝵ qui ei quẽ nõ affusse ꝯgno¬
uerit indicet qd̾ audunt. Unũ ẽ apud
nos factũ nõ maius ꝙͣ illa q̃ dixi. s tã
clarũ atq illustre miraculũ: ut nullũ
arbitrer ẽẽ ypponẽsiũ qui hͦ uel nõ uide¬
rit. uel didicerit nullũ qͥ obliuisti ulla
ratione potuerit. Decẽ quidẽ frẽs ꝙͦꝵ
septẽ sunt mares tres feĩe. de cesarea
capadotie suoꝵ ciuiũ nõ ignobiles. ma¬
ledicto matris recẽte prĩs eoꝵ obitu des¬
titute que i̾iuriã sibi ab eis factã acerbis¬

Expanded text:
innotescunt neque, ut non excidant animo, quasi innotescunt neque, ut non excidant animo, quasi glarea memoriae, crebra lectione tunduntur. Nam et ubi diligentia est, quae nunc aput nos esse coepit, ut libelli eorum, qui beneficia percipiunt, recitentur in populo, semel hoc audiunt qui adsunt pluresque non adsunt, utilli qui adfuerunt, post aliquot dies, quod audierunt, mente retineant, et vix quisquam reperiatur illorum, qui ei quem non adfuisse cognoverit, indicet quod audivit. 22. Unum est apud nos factum, non majus quam illa quae dixi, sed tam clarum atque illustre miraculum, ut nullum arbitrer esse Hipponensium, qui hoc non vel viderit, vel didicerit, nullum qui oblivisci ulla ratione potuerit. Decem quidam fratres quorum septem sunt mares, tres feminae de Caesarea Cappadociae suorum civium non ignobiles, maledicto matris recenti, patris eorum obitu destitutae, quae injuriam sibi ab eis factam acerbis
Abbreviated transcription (Latin):
simultũ eodẽ ãnulo ꝓiecit in flumen.
Non credũt h ͦ qui eciã dñm nr̃m ihm̃
xp̃m ꝑintegra uirginalia matris eui¬
uñ et ad discipłos hostiis clausis ĩgressũ
fuisse non tredũt. S hͦ certe querant.
et si uerũ ĩuenerĩt illa credant. Claris¬
sima feĩa ẽ. nobiliter nata. nobiliter
impta: carthagine habitat. ampla
ciuitas. ampla ꝑsona: rẽ querentes
latere nõ sunt. Martir certe ip̃e qͦ ĩperã¬
te illa sanata ẽ: in filiũ ꝑmanẽtis uir¬
gius credidit ĩ eũ qui hostiis clausis
ad distipulos ĩgressus est credidit: postre¬
mo ꝓpter qd̾ oĩa ista dicũtur a nobis. in
eũ qui astendit in celũ cũ carne ĩ qͣ resur¬
rexit credidit. et ideo ꝑ eũ tãta fuĩt. qr
ꝓ ista fide aĩam posuit. Fũit gͦ eciam
nũc multa miratula. eodẽ deo faciẽte
per qͥs uult ut quẽadmodũ uult: qͥ et illa
q̃ leginus fecit. Sz ista nec similiter

Expanded text:
simul cum eodem annulo, projecit in flumen. simul cum eodem annulo, projecit in flumen. Non credunt hoc, qui etiam Dominum Jesum per integra virginalia matris enixum et ad discipulos ostiis clausis ingressum fuisse non credunt; sed hoc certe quaerant et, si uerum inuenerint, illa credant. Clarissima femina est, nobiliter nata, nobiliter nupta, Carthagini habitat; ampla ciuitas, ampla persona rem quaerentes latere non sinit. Martyr certe ipse, quo inpetrante illa sanata est, in filium permanentis uirginis credidit: in eum, qui ostiis clausis ad discipulos ingressus est, credidit; postremo. propter quod omnia ista dicuntur a nobis, in eum, qui adscendit in caelum cum carne, in qua resurrexerat, credidit; et ideo per eum tanta fiunt, quia pro ista fide animam posuit. Fiunt ergo etiam nunc multa miracula eodem Deo faciente per quos uult et quem ad modum uult, qui et illa quae legimus fecit: sed ista nec similiter
Abbreviated transcription (Latin):
ruit. In quo posuit eciã qd̾ hic retice̾
nõ possũ : ꝙͣuis ad ea q̃ hͦ opus urgẽt
festiuare ꝯpellar. Aiquodã iudeo
dixit sibi fuisse ꝑ suasum ut ãnulũ
capillacio uinculo insereret. qͦ sub oĩ
ueste ad nuda corꝑis tingeretur: qui
auulus haberet sub gẽma lapidem ĩ
renib ĩuẽtũ bonis. Hoc alligata qͣi ze¬
medio: ad sc̃ti martiris luuiua uenie¬
bat. S ꝓfecta a carthagine cũ ĩ cõfi¬
nio fluuiuis bagrade in sua possessione
mãsiss : surgẽs ut iter ꝑageret aute
pedes suos illũ iatẽtẽ ãnulũ uidit: et
capillatiã zonã qua fuerat alligatus
nurata tẽptanit. Quã cũ oĩno suis
nodis firiuissuuis. situt erat ꝯperiss
astrictã: crepuisse atq exiluisse ãnulũ
suspicata est. Qui eciã ip̃e cũ integer¬
rimꝰ fuiss inuẽtus: future salutis qͦdã¬
modo pignus de tãto miraculo se acce¬
pisse p̃sumpsit: atq illud uinculũ soluẽs.

Expanded text:
ruit. In quo posuit etiam, quod hic reticere ruit. In quo posuit etiam, quod hic reticere non possum, quamvis ad ea quae hoc opus urgent, festinare compellar. A quodam Judaeo dixit sibi fuisse persuasum, ut annulum capillatio cingulo insereret, quod sub omni veste ad nuda corporis cingeretur: qui annulus haberet sub gemma lapidem in renibus inventum bovis. Hoc alligata quasi remedio ad sancti Martyris limina veniebat. Sed profecta a Carthagine, cum in confinio fluminis Bagradae in sua possessione mansisset, surgens ut iter perageret, ante pedes suos illum jacentem annulum vidit, et capillatiam zonam qua fuerat alligatus, mirata tentavit. Quam cum omnino suis nodis firmissimis, sicut fuerat, comperisset adstrictam, crepuisse atque exsiluisse annulum suspicata est: qui etiam ipse cum integerrimus fuisset inventus, futurae salutis quodammodo pignus de tanto miraculo se accepisse praesumpsit, atque illud vinculum solvens,
Abbreviated transcription (Latin):
qͣ apud yponẽ regiũ cepit ẽẽ ista
memoria. et mltis qd̾ nobis certis¬
sumũ est non datis libellis de hiis q̃
mira biliter facta sũt: illi ip̃i qui
dati sũt ad septuaginta ferme mͣm
puenerant. qñ ista ꝯstripsi. Calamẽ
uero ubi et ip̃a menioria priꝰ eẽ cepit.
et crebrius dantur: ĩ ꝯꝑabili młtitudĩe
superãt. Uzali etiã que colonia utice
uiciua est multa pͥclara ꝑ eũdẽ marti¬
rẽ facta cognonimiꝰ: cuiꝰ ibi memoria
longe priusꝙͣ apud nos as ep̃o euodio
ꝯstituta est: s libelloꝵ dãdoꝵ ibi ꝯsue¬
tudo nõ ẽ: uel potiꝰ non fuit: nã fortasse
nũt ẽẽ iã cepit. Cũ eñi nuper illic
eẽnius. petroniã clarissiuã feĩam
q̃ ibi mirabiliter ex magno atz diurno
in qͦ meditoꝵ adiutoria cũcta fecerãt
langore sanata ẽ: hortati sumiꝰ uolẽte
supͣdc̃o loci ep̃o ut libellũ daret qui re¬
citaretur in ppło: et obediẽtissime pa¬

Expanded text:
quo aput Hipponem Regium coepit esse ista quo aput Hipponem Regium coepit esse ista memoria, et multis, quod nobis certissimum est, non datis libellis de his, quae mirabiliter facta sunt, illi ipsi qui dati sunt ad septuaginta ferme numerum peruenerant, quando ista conscripsi. Calamae uero, ubi et ipsa memoria prius esse coepit et crebrius dantur, inconparabili multitudine superant. Uzali etiam, quae colonia Uticae uicina est, multa praeclara per eundem martyrem facta cognouimus; cuius ibi memoria longe prius quam aput nos ab episcopo Euodio constituta est. Sed libellorum dandorum ibi consuetudo non est uel potius non fnunc esse jam coepit. Cum enim nuper illic essemus, Petroniam, clarissimam feminam, quae ibi mirabiliter ex magno atque diuturno, in quo medicorum adjutoria cuncta defecerant, languore sanata est, hortati sumus volente supradicto. loci episcopo, ut libellum daret, qui recitaretur in populo; et obedientissime pa
Abbreviated transcription (Latin):
tudine ex amiuatũ posuit ĩfantulũ
filiũ suũ. Et post or̃ouem quã młtis
cũ lacrimis ibi fudit: uiuẽtẽ leua¬
uit. Quid fatiã: urget huiꝰ oꝑis
implenda ꝓiuissio: ut nõ hic possi
oĩa ꝯmemorare q̃ scio. Et proculdu¬
bio pleriq nr̃oꝵ cũ hec legẽt. dole¬
stant rogo: et cogitent ꝙͣ ꝓlixi la¬
boris sit facere. qd me hic nõ facere
sustepti operis necessitas cogit. Si
eñ miracula sauitatũ ut alia taceã
ea tũimͦ uelimi scribere que per hũt
martirẽ id est gloriosissiutũ stepha¬
nũ facta sũt in colonia calamensi
et innr̃a: plurimi ꝯficiendi sũt lib ͥ
nec tñ oĩa colligi poterũt: s tñ̃ de
quib libelli dati sũt. qui recitarent᷑
in ppłis. Id nãq fieri uoluimꝰ. cum
underemꝰ antiqͥs siurilia diuinarũ
signa uirtutũ etiã nrĩs tp̃ib frequẽ¬
tari: et ea nõ debere młtoꝵ notitie
deperire. Nondũ est autẽ bieumũ e

Expanded text:
tudine exanimatum posuit infantulum tudine exanimatum posuit infantulum filium, et post orationem, quam multis cum lacrimis ibi fudit, uiuentem leuauit. Quid faciam? Urget huius operis inplenda promissio, ut non hic possim omnia commemorare quae scio; et procul dubio plerique nostrorum, cum haec legent, dolescant, rogo; et cogitent quam prolixi laboris sit facere, quod me hic non facere suscepti operis necessitas cogit. Si enim miracula sanitatum, ut alia taceam, tantummodo uelim scribere, quae per hunc martyrem, id est gloriosissimum Stephanum, facta sunt in colonia Calamensi et in nostra, plurimi conficiendi sunt libri, nec tamen omnia colligi poterunt, sed tantum de quibus libelli dati sunt, qui recitarentur in populis. Id namque fieri uoluimus, cum uideremus antiquis similia diuinarum signa uii-tutum etiam nostris temporibus frequentari et ea non debere multorum notitiae deperire. Nondum est autem biennium, ex
Abbreviated transcription (Latin):
spũ salua facta est. Apud ypponem
bassus quidã syrus ad memoriam
eiꝰdem martiris orabat ꝓ egrotãte
et periclitante filia eoq secũ uestẽ eiꝰ
attulerat: cũ ecce pueri de domo cucur¬
rerũt: qui ei mortuã nũciarẽt. S
cũ orãte illo ab amicis suis exciperẽt᷑
ꝓhibuerũt eos illi dicere: ne ꝑ pu¬
blicũ plangeret. Qui cũ domiũ rediss
iã suoꝵ eiulatus ꝑsonãtẽ. et uestem
filie quã ferebat super eã ꝓieciss: rur¬
sus reddita ẽ uite. Rursus iludem apd̾
nos hyrenei cuiusdã collectarii filiꝰ
egritudiue extinctus ẽ. Cũqz corpus
iaceret exauime atq a lugẽtib et
plangẽtib exequie pararẽtur: ami-¬
torũ eius quidã inter alioꝵ ꝯsolacio¬
nũ u̾ba suggessit: ut eiusdem mar¬
tiris oleo corpus ꝑungeret᷑. Factũ ẽ:
et reuixit. Itemqz apud nos uir
tribunitius eleusmus sr̃ memoriã
martirũ q̃ in sub urbano eiꝰ est : egri¬

Expanded text:
spiritu salua facta est. Aput Hipponem spiritu salua facta est. Aput Hipponem Bassus quidam Syrus ad memoriam eiusdem martyris orabat pro aegrotante et periclitante filia eoque secum uestem eius adtulerat, cum ecce pueri de domo cucurrerunt, qui ei mortuam nuntiarent. Sed cum orante illo ab amicis eius exciperentur, prohibuerunt eos illi dicere, ne per publicum plangeret. Qui cum domum redisset iam suorum eiulatibus personantem et uestem filiae, quam ferebat, super eam proiecisset, reddita est uitae. Rursus ibidem aput nos Irenaei cuiusdam collectarii filius aegritudine exstinctus est. Cumque corpus iaceret exanime adque a lugentibus et lamentantibus exsequiae pararentur, amicorum eius quidam inter aliorum consolantium uerba suggessit, ut eiusdem martyris oleo corpus perungueretur. Factum est, et reuixit. Itemque aput nos uir tribunicius Eleusinus super memoriam martyrum, quae in suburbano eius est, aegri
Abbreviated transcription (Latin):
tima fuisse nestiret: q̃ huic ꝙ ultĩa
fuerũt. Nam nõ multo post eciã ip̃e
defunctus est. Sanati sũt illit ꝑ eũdẽ
martirẽ etiã podagri duo: unus cuiis.¬
ꝑegrinis unus. Sed ciuis oĩuodo.
ꝑegriuꝰ autẽ ꝑ reuelationẽ quid ad hi¬
beret. qñ doleret audiuit. Et cũ hoc
fecerit: dolor ꝯtinuo quiestit. Audur
nomen est fundi ubi ecclia et in ea
memoria martiris stephaui ẽ. puerũ
quẽdã parnulũ cũ in area luderet. ex¬
orbitãtes bones qui uehiculũ trahebãt
rota obtriuerũt: et ꝯfestim palpaitanit
exspirãs. Hũc mater arreptũ ad eãdẽ
memoriã posuit et non solũ reuixit:
uerũ eciã illesus apparuit. Sctunonia¬
lis quedam in uitiua possessione que
caspaliaua dr̃. cũ egritudine laboraret
ac desperaretur: ad eãdem memoriã
tuuita eiꝰ allata est: q̃ añꝙͣ reuocaret᷑
illa de functa est Hac tñ tuuita oꝑue¬
rũt tadaner eiꝰ parentes: et recepto

Expanded text:
tima fuisse nesciret; quae huic quoque ultima tima fuisse nesciret; quae huic quoque ultima fuerunt; nam non multo post etiam ipse defunctus est. Sanati sunt illic per eundem martyrem etiam podagri duo ciues, peregrinus unus: sed ciues omni modo; peregrinus autem per reuelationem, quid adhiberet quando doleret, audiuit; et cum hoc fecerit, dolor continuo conquiescit Audurus nomen est fundi, ubi ecclesia et in ea memoria martyris Stephani. Puerum quendam paruulum, cum in area luderet, exorbitantes boues, qui uehiculum trahebant, rota obtriuerunt, et confestim palpitauit exspirans. Hunc mater arreptum ad eandem memoriam posuit, et non solum reuixit. uerum etiam inlaesus apparuit. Sanctimonialis quaedam in uicina possessione, quae Caspaliana dicitur, cum aegritudine laboraret ac desperaretur, ad eandem memoriam tunica eius adlata est; quae antequam reuocaretur, illa defuncta est. Hac tamen tunica operuerunt cadauer eius parentes, et recepto
Abbreviated transcription (Latin):
ffuit ibi uir in ordiue suo pͥmarins
Habebat saue fidelem filiã: et generũ
eodẽ amno baptisatũ. Qui cũ eũ egro¬
tantẽ multis et magnis lacrimis ro¬
garet ut xp̃ianus fieret. prorsus¬
abuit. eosq a se turbida indignacõe
subiuouit. Uisũ ẽ genero eiꝰ ut irẽt
ad menioriã sct̃ĩ stephaui. et illit pro
eo ꝙͣtũ posset oraret ut deus illi daret
mẽtẽ bonã qua credere nõ differret
in xp̃mii. fecit hͦ iungẽti gemitu et
fletu. et sinceriter: ardente pietatis
affectu. Deuide abstedẽs aliquid de
altari florũ qd̾ occurrit tulit: eiq cñ
iam nox ẽẽt ad caput posuit. Tũt
dormitũ ẽ: et ecce aute diluculũ clamat
ut ad ep̃m curueret᷑: qui mecũ forte
tũc erat a put ypponẽ. Cũ gͦ eũ audiss
absentẽ. uenire p̾sbrõs postulaut. Ue¬
nerũt. credere se dixit: adiuirantib
accipe spm̃ meũ: cũ hec u̾ba bt̃issuui
stephani qñ lapidatus ẽ a iudeis ul¬

Expanded text:
Fuit ibi uir in ordine suo primariusFuit ibi uir in ordine suo primariusHabebat sane fidelem filiam et generum eodem anno baptizatum. Qui cum eum aegrotantem multis et magnis lacrimis rogarent, ut abnuit, eosque a se turbida indignatione submovit. Visum est genero ejus, ut iret ad memoriam sancti Stephani, et illic pro eo quantum posset oraret, ut Deus illi daret mentem bonam, qua credere non differret in Christum. Fecit hoc ingenti gemitu et fletu, et sinceriter ardente pietatis affectu: deinde abscedens, aliquid de altari florum, quod occurrit, tulit; eique, cum jam nox esset, ad caput posuit: tum dormitum est. Et ecce ante diluculum clamat, ut ad episcopum curreretur, qui mecum forte tunc erat apud Hipponem. Cum ergo audisset eum absentem, venire presbyteros postulavit. Venerunt, credere se dixit, admirantibus accipe spiritum meum1; cum haec uerba beatissimi Stephani, quando lapidatus est a Iudaeis, ul
Abbreviated transcription (Latin):
ferebat dedit. recepit. oclĩs adiuouit:
ꝓtiuus uidit. Stupẽtib qui aderant.
p̾ibat exultãs. uiã carpens: et uie ducẽ
ulteriꝰ nõ reqͥreus. Memorati memoriã
martiris q̃ poĩta est in castello sinitẽsi
qd yponẽsi colonie uitiuũ est. eiusdem
quẽte portabat. Fistula cuiꝰ molestia
iã diu laborauerat. et famliarissimi
sui medici qui eũ secaret operiebatur
manꝰ: illiꝰ pie sarcine uectatõe repente
sanata ẽ. Nami deinceps eã in suo corꝑe
nõ ĩuenit. Enchariꝰ ẽ p̾ͥsbiter ex hispa¬
nia calame habitãs ueteri morbo caltuli
laborabat: ꝑ memoriã supradicti mar¬
tiris quã possidius illo aduexit ep̃s.
saluus factus ẽ. Idẽ ip̃e postea morbo
alio pͥualestente mortuus sit iacebat
ut ei iã pollices ligarẽtur: opitulacõe
memorati martiris cũ de memoria eiꝰ
reportata ẽẽt. et super iacẽtis corpus
missa ip̃iꝰ p̾sbrĩ tunica sustitatꝰ est.

Expanded text:
ferebat, dedit, recepit. oculis admouit, ferebat, dedit, recepit. oculis admouit, protinus uidit. Stupentibus qui aderant praeibat exsultans, uiam carpens et uiae ducem ulterius non requirens. Memorati memoriam martyris, quae posita est in castello Sinitensi, quod Hipponiensi coloniae uicinum est, eiusdem  adque sequente portabat. Fistula, cuius molestia iam diu laborauerat et familiarissimi sui medici, qui eum secaret, opperiebatur manus, illius piae sarcinae uectatione repente sanata est; nam deinceps eam in suo corpore non inuenit. Eucharius est presbyter ex Hispania, Calamae habitat, uetere morbo calculi laborabat; per memoriam supradicti martyris, quam Possidius illo aduexit episcopus, saluus factus est. Idem ipse postea morbo alio praeualescente mortuus sic iacebat, ut ei iam pollices ligarentur; opitulatione memorati martyris, cum de memoria eius reportata esset et super iacentis corpus missa ipsius presbyteri tunica, suscitatus est.
Abbreviated transcription (Latin):
qui forte aderant irrisores: eñqz dĩste¬
dentẽ exagitãtes ꝑsequebãtur: qrͣ a mar¬
tiribz qͥnquagenos folles uñ uestuuẽtũ
eneret petiuiss. At ille tacitus ãbulãs
eiectũ grandẽ pistẽ palpitãtẽ uidit in
littore: eũq illis fauẽtib atq adĩuuã¬
tib apprehendit: et cuidã coco cattoso
noĩe bene xpĩano ad coqͥuã ꝯditariam
iudicãs quid gestũ sit. tricẽtis follibus
uendidit: lauã ꝯparare inde disponens
ut uxor eius quouiͦ poss ei qͦ indueret᷑
efficeret. S cocus cõcidẽs piscẽ aniuilũ
aureũ in uentriculo eiꝰ ĩuenit: moxq
miseracõe flexus et religione ꝑterritus:
hom̃i eũ reddidit dicẽs. Ecce quoni te
uigiiti martires uestierũt. Ad᷑ quas
tibilitauas ep̃o afferẽte ꝓiecto martiris
gloriosissui stephaui memoriã. uenie¬
bant magne multitudiues ꝯcursu et
occursu. Ubi ceca mulier ut ad ep̃m
portantẽ duceretur orauit. Flores qͤs

Expanded text:
qui forte aderant inrisores eumque discequi forte aderant inrisores eumque discedentem exagitantes prosequebantur: quasi a martyribus quinquagenos folles, unde uestimentum emeret, petiuisset. At ille tacitus ambulans eiectum grandem piscem palpitantem uidit in litore eumque illis fauentibus adque adiuuantibus adprehendit et cuidam coquo, Catoso nomine, bene Christiano, ad coquinam conditariam, . indicans quid gestum sit, trecentis follibus uendidit, lanam conparare inde disponens, ut uxor eius quo modo posset ei quo indueretur efficeret. Sed coquus concidens piscem anulum aureum in uentriculo eius inuenit moxque miseratione flexus et religione perterritus homini eum reddidit dicens: \'Ecce quo modo te uiginti martyres uestierunt/ Ad aquas Tibilitanas episcopo adferente Praeiecto martyris gloriosissimi Stephani memoria ueniebat magnae multitudinis concursu et occursu. Ibi caeca mulier, ut ad episcopum portantem duceretur, orauit; flores, quos
Abbreviated transcription (Latin):
rẽt: rursus tñ ꝓpter ocłm eiꝰ ꝯtristati.
meditũ querendũ ẽẽ dicebant. Ibi ma¬
ritus sororis eiꝰ qui eũ illuc detulerat.
qui fugauit demonẽ lumen reddere.
Tũt sicut potuit ocłin lapsũ atq pẽ¬
dentem loco suo reuocatũ ligauit ora¬
rio: nec sibi post septẽ dies putauit
ẽẽ soluẽdũ. Qd̾ cũ fecisset: sauissimũ
ĩuenit. Sanati sũt illit et alii duo:
de quib dic̾e̾ longũ est. Ipponensem
quãdam uirginem stio cũ se oleo ꝑunxiss
cui pro illa orãs p̾sbiter instillauerat la¬
crimias suas: mox a demonio fuisse saua¬
tam. Scio etiã ep̃m̃ semel ꝓ adolestẽte
quẽ non uidit orasse: illũq ilico demo¬
ne caruisse. Erat quidã seuex y ponẽsis
toris se arte pascebat: casulã ꝑdiderat:
et unde sibi eiueret non habebat: ad
uigniti martires qͦꝵ memoria est apud
nos celeberrima et clara uoce ut uestire-¬
tur orauit. Audierũt eũ adolestentes

Expanded text:
rent, rursus tamen propter oculum ejus contristati, rent, rursus tamen propter oculum ejus contristati, medicum quaerendum esse dicebant. Ibi maritus sororis ejus, qui eum illo detulerat, qui fugavit daemonem, lumen reddere. Tunc, sicut potuit, oculum lapsum atque pendentem, loco suo revocatum ligavit orario: nec nisi post septem dies putavit esse solvendum. Quod cum fecisset, sanissimum invenit. Sanati sunt illic et alii, de quibus dicere longum est. 8. Hipponensem quamdam virginem scio, cum se oleo perunxisset, cui pro illa orans presbyter instillaverat lacrymas suas, mox a daemonio fuisse satam. Scio etiam episcopum semel pro adulescente, quem non uidit, orasse illumque ilico daemone caruisse. Erat quidam senex Florentius toris se arte pascebat; casulam perdiderat et unde sibi emeret non habebat; ad uiginti martyres. quorum memoria est aput nos celeberrima, clara uoce ut uestiretur orauit. Audierunt eum adulescentes
Abbreviated transcription (Latin):
tinos illuc hyniuos et orones cũ ãcillis
suis et quibisb̃ sc̃ĩmonialib ex more
dña possessionis intrauit: atq puios
cantare ceperũt. Qua uote ille quasi
ꝓ cussus. excussus est. et cũ terribili fre¬
mitu altare adp̾hensũ mouere non
audẽs. siue nõ ualens. tãquã eo fuerit
alligatus aut affixus tenebat: et cũ
grandi eiulatu parti sibi rogãs. cõfite¬
batur ubi adolestentẽ. et qñ et quoniꝰ
ĩnaserit. Postremo se exiturũ ẽẽ denũ¬
tians. mẽbra eiꝰ siungłã noĩabat: q̃
se amputaturũ exieus minabatur.
atq inter hec u̾ba distessit ab hoĩe.
S ocłs eiꝰ in maxillã fusus tenui
uenula ab interiore qiͣ radice pende¬
bat: totũq eiꝰ mediũ qd̾ ingellũ fue¬
rat albitauerat. Quo uiso qui aderãt.
ꝯturrerant autẽ eciã alii uocib eius
acciti. et se oñs in or̃onem ꝓ illo stra¬
uerãt : ꝙͣuis eũ sana mẽte stare gaude¬

Expanded text:
tinos illuc hymnos et orationes cum ancillis tinos illuc hymnos et orationes cum ancillis suis et quibusdam sanctimonialibus ex more domina possessionis intravit; atque hymnos cantare coeperunt. Qua voce ille quasi percussus, excussus est: et cum terribili fremitu altare apprehensum movere non audens sive non valens, tanquam eo fuerit alligatus, aut affixus, tenebat: et cum grandi ejulatu parci sibi rogans, confitebatur ubi adolescentem, et quando, et quomodo invaserit. Postremo se exiturum esse denuntians, membra ejus singula nominabat, quae se amputaturum exiens minabatur: atque inter haec verba discessit ab homine. Sed oculus ejus in maxillam fusus, tenui venula ab interiore quasi radice pendebat, totumque ejus medium, quod nigellum fuerat, albicaverat. Quo viso qui aderant concurrerant autem etiam alii vocibus ejus acciti, et se omnes in orationem pro illo straverant, quamvis eum sana mente stare gaude
Abbreviated transcription (Latin):
tabat. quã diutiꝰ in cubiculo suo reue¬
rentie cã hr̃e nolebat. Forte accidit
ut ego et tollega tñt meꝰ ep̃s siuitẽsis
ecclie maximinꝰ in ꝓximo essemus:
ut ueniremus rogauit: et ueniuius.
Cũq nobis oĩa retuliss eciã hͦ petiuit
ut infoderet᷑ alitubi. atq ibi or̃onũ
locus fieret: ubi etiã possent xp̃iaui
ad celebranda q̃ dei sunt congregari.
Non restitimus: factũ est. Erat ibi
iuuenis paraliticus rusticanus. Hoc
audito petiuit a parẽtib suis. ut illũ
ad eũ locũ sauctũ nõ cunctãter afferrẽt.
Quo cũ fuiss allatus orauit: atq ĩde
ꝯtiuuo pedib saluus abscessit. Uicto¬
riaua dr̃ uilla ab yppone regio inchilo¬
minꝰ trignnita milib abest. memoria
martirũ ibi est mediolauẽsiũ geruasti
et prothash. Portatus est eo quidam
adolestens. Qui cũ diiudio tẽpore esta¬
tis equũ ablueret in flumiuis gurgite:
demonẽ ĩcurrit. Ubi cũ latet uel morti
ꝓximꝰ uel sumiliuꝰ mortuo. ad uesper¬

Expanded text:
tabat, quam diutius in cubiculo suo reuerentiae causa habere nolebat. Forte accidit, ut ego et collega tunc meas, episcopus Sinitensis ecclesiae Maximinus, in proximo essemus; ut ueniremus rogauit, et uenimus. Cumque nobis omnia rettulisset. etiam hoc petiuit, ut infoderetur alicubi adque ibi orationum locus fieret, ubi etiam Christiani possent ad celebranda quae Dei sunt congregari. Non restitimus; factum est. Erat ibi iuuenis paralyticus rusticanus. Hoc audito petiuit a parentibus suis, ut illum ad eum locum sanctum non cunctanter adferrent. Quo cum fuisset adlatus, orauit, adque inde continuo pedibus suis saluus abscessit. Victoriana dicitur uilla, ab Hippone Regio minus triginta milibus abest. Memoria martyrum ibi est Mediolanensium Protasii et Geruasii. Portatus est eo quidam adulescens, qui cum die medio tempore aestatis equum daemonem incurrit. Ibi cum jaceret vel morti proximus, vel simillimus mortuo, ad vesper
Abbreviated transcription (Latin):
tibilem factã celo ꝯuemẽtẽ futurã:
sicut nũc ignis corruptibilis hiis
ꝯuenit terris: Nichil igr̃ affuerũt
exponderib atq ordine elementoꝵ.
uñ oĩpotenti deo qͦ minꝰ faciat cor¬
pora nr̃a talia ut etiam in celo pos-¬
sit habitare prestribant.

Expanded text:
tibilem factam coelo convenientem futuram, tibilem factam coelo convenientem futuram, sicut nunc ignis corruptibilis his convenit terris? Nihil igitur afferunt ex ponderibus atque ordine elementorum, unde omnipotenti Deo, quominus faciat corpora nostra talia, ut etiam in coelo possint habitare, praescribant.
Abbreviated transcription (Latin):
terra uĩgãtur. celiq obtineat ille
sũmi locũ. hec autẽ imi ueluti fũ¬
damiuis mũdi et ideo in celo ẽẽ nõ
p̃t terra: cur ẽ ip̃e ignis in terra
Scdm̃ hãc quippe ⁊acõem ita ista
duo eleuiẽta in locis ꝓpriis imo at
sũmo terra et ignis ẽẽ debuerunt:
ut quẽadiuodũ nolũt in sũmo ẽẽ pos¬
se qd̾ nui est: ita nec in yno poss
ẽẽ qd̾ sũmi est. Sicut gͦ nullã putat
uel ẽẽ uel futurũ ẽẽ terre ꝑticulam
ut eũ eructent uertices monciũ. p̾ter
qd̾ in usib hoĩ et ẽẽ ignẽ in terra.
ut eũ nasti uidenus ex terra. Qñ
quidẽ et de lignis et lapidib nastit᷑
que sũt corꝑa sine dubitacõe terrena
Sz ille inquiũt ignis est trãsquillꝰ.
purus. ĩuoxiꝰ. sempiternus: iste autẽ
turbidus. fumeꝰ. corruptibilis atq
milis ut terrenis habitacoib ꝯgru¬
at. Cur gͦ nolũt ut credamus na-¬
turã corporũ terrenoꝵ aliqñ ĩ corrup¬

Expanded text:
terra jungantur, coelique obtineant illi terra jungantur, coelique obtineant illi summum locum; haec autem imum velut fundamentum mundi, et ideo in coelo non potest esse terra. Cur est ignis in terra? Secundum hanc quippe ratione ista duo elementa in locis propriis, imo ac summo terra et ignis esse deut, quem ad modum nolunt in summo esse posse quod imi est, ita nec in imo posset esse quod summi est. Sicut ergo nullam putant uel esse uel futuram esse terrae particulam ut eum eructent uertices montium, praeter quod in usibus hominum et esse ignem in terra et eum nasci uidemus ex terra; quando quidem et de lignis et de lapidibus nascitur, quae sunt corpora sine dubitatione terrenaSed ille, inquiunt, ignis est tranquillus, purus, innoxius, sempiternus: iste autem turbidus, fumeus, corruptibilis atque milis, ut terrenis habitationibus congruat: cur ergo nolunt ut credamus naturam corporum terrenorum aliquando incorrup
Abbreviated transcription (Latin):
deus omĩpotẽs qui oĩa ip̃e creauit
elemẽta terueno corpori grane pondus
auferre nõ poterit: ut in eodẽ elemẽ¬
to habitet uiuifitatũ corpus ĩquo uo¬
luerit uiuificãs sp̃s ͤ Deide cum
aerem mediũ ponãt inter ignẽ desr̾.
et aquã subter: quid est qd̾ eũ inter
aquã et aquã. et inter aquã et t̾rã
sepe ĩuenimus; Quid em̃ uolunt
ẽẽ aquosas nubes: inter aquas et
maria aer mediꝰ reperitur: Quo¬
nã queso elemẽtoꝵ pondere atq
ordine efficitur: ut toruentes uio¬
lentissiuu atq undosissum añꝙͣ
sub aere in terris turrant. super
aera in nubib pendeant: Curd
niq aer est mediꝰ inter sũma celi
et yma terraꝵ quaqͣ u̾sũ orbis ex¬
tenditur: si locus eiꝰ inter celũ etͤ
aquas situt aquaꝵ inter ip̃m et tras
est constitutus: Postremo si ita ẽ
elemẽtoꝵ ordo dispositus ut stdm̃
platonẽ duob mediis id ẽ aer et
aqua. duo extrena id est ignis et

Expanded text:
Deus omnipotens, qui omnia ipsa creauit Deus omnipotens, qui omnia ipsa creauit elementa, terreno corpori graue pondus auferre non poterit, ut in eodem elemento habitet uiuificatum corpus, in quo uoluerit uiuificans spiritus? Deinde cum aera medium ponant inter ignem desuper et aquam subter, quid est quod eum inter aquam et aquam et inter aquam et terram saepe inuenimus? Quid enim uolunt esse aquosas nubes, inter quas et maria aer medius reperitur? Quonam, quaeso, elementorum pondere adque ordine efficitur, ut torrentes uiolentissimi adque undosissimi, antequam sub aere in terris currant, super aera in nubibus pendeant? Quur denique aer est medius inter summa caeli et nuda terrarum, quaqua uersum orbis extenditur, si locus eius inter caelum et aquas, sicut aquarum inter ipsum et terras est constitutus? Poelementorum ordo dispositus, ut secundum Platonem duobus mediis, id est aere et aqua; duo extrema, id est ignis et
Abbreviated transcription (Latin):
depͥmere aĩas deorsum: aliqñ et aĩe
leuare sursũ teruena corꝑa nõ uale¬
bũt: Iã si ad eoꝵ miratula uenia¬
mus que facta a diis suis opponũt
martirib nrĩs: nõne eciã ip̃a pro
nobis facere. et nobis reꝑiẽt᷑ oĩno
ꝓficere: Nã inter magna miracła
deoꝵ suoꝵ ꝓfecto magnũ illud ẽ qd
uarro ꝯmemorat. uestalẽ uirgiẽ
cũ ꝑiclitaretur falsa suspicõe de stupro
cubrũ implesse aqua de tiberi et ad
suos iudices nulla eiꝰ parte stillãte
portasse. Quis aque pondus super
cribrũ tenuit: Quis tot cauernis
patẽtib nichil inde in t̾rã cadere
ꝑmisit: Responsuri sũt. diliquis deꝰ.
aut aliqͥs demon. Si dens: nũquid
maior est deo. qui fecit hũc nũdũ:
Si demon: nõquit potẽcior ẽ angło
qui deo seruit a qͦ factus ẽ mũdus:
Si gͦ deus minor. uel angelus. uel
demon potuit pondus humdi ele-¬
menti sit suspendere ut aquaꝵ ui¬
deatur mutata fuisse natura: itane

Expanded text:
deprimere animas deorsum, aliquando et animae deprimere animas deorsum, aliquando et animae leuare sursum • terrena corpora non ualebunt? Iam si ad eorum miracula ueniamus, quae facta a dis suis obponunt martyribus nostris, nonne etiam ipsa pro nobis facere et nobis reperientur omnino proficere? Nam inter magna miracula deorum suorum profecto magnum illud est, quod Varro commemorat, Vestalem uirginem, cum periclitaretur falsa suspicione de stupro, cribrum inplesse aqua de Tiberi et ad suos iudices nulla eius parte stillante portasse. Quis aquae pondus supra cribrum tenuit? Quis tot cauernis patentibus nihil inde in terram cadere permisit? Responsuri sunt: \'Aliquis deus aut aliquis daemon.\' Si deus, numquid maior est Deo, qui fecit hunc mundum? Si daemon, numquid potentior est angelo, qui Deo seruit, a quo factus est mundus? Si ergo deus minor uel angelus uel daemon potuit pondus umidi elementi sic suspendere, ut aquarum uideatur mutata fuisse natura: itane
Abbreviated transcription (Latin):
sr̃ aquã: et ut accipiat q̃litatẽ corpus
humanũ qua ferri in celũ et ẽẽ possit
in celo oĩpotenti artifici ꝯͣdicit᷑ Iam¬
uero ꝯtra illud qd̾ iã dixi superiꝰ etiã
istũ ꝯsiderãtes atq tractãtes elemẽtoꝵ
ordinẽ qͦ ꝯfidũt nõ ĩueniũt oĩno quod
dicãt. Sic est enĩ huic sursũ uersus
terra pͥma. a qua stdã. tertius aer.
quartũ celũ: ut supͣ oĩa sit aĩe natura.
Nã et aristoteles qͥntũ corpus eam
dixit eẽ: et plato nullũ. Si qͥntũ eẽt:
certe superiꝰ ẽẽt ceteris. Cũ u̾o nullũ
est: multomagis superat oĩa. In t̾re¬
no gͦ quid facit corpore: In hac mo¬
le: quid agit subtilior oĩb: In hoc
pondere: quid a git leuior oĩbz; In
hac tarditate: quid a git celerior
oĩb. Itane ꝑ huiꝰ tã excellentis
nature meritũ nõ poterit esfici. ut
corpus eiꝰ leuetur in celũ: Et cũ
ualeat nũc natura corpoꝵ frenoꝵ

Expanded text:
super aquam: et ut accipiat qualitatem corpus super aquam: et ut accipiat qualitatem corpus humanum, qua ferri in coelum, et esse possit in coelo, omnipotenti Artifici contradixi superius, etiam istum considerantes adque tractantes elementorum ordinem, quo confidunt, non inueniunt omnino quod dicant. Sic est enim hinc sursum uersus terra prima, aqua secunda, tertius aer, quartum caelum, ut super omnia sit animae natura. Nam et Aristoteles quintum corpus eam dixit esse et Plato nullum. Si quintum esset, certe superius esset ceteris; cum uero nullum est, multo magis superat omnia. In terreno ergo quid facit corpore? In hac mole quid agit subtilior omnibus? In hoc pondere quid agit leuior omnibus? In hac tarditate quid agit celerior omnibus? Itane per huius tam excellentis naturae meritum non poterit effici, ut corpus eius leuetur in caelum, et cum ualeat nunc natura corporum terrenorum
Abbreviated transcription (Latin):
qui ꝑ plumarũ et penuarũ leuitatẽ
donauit amũ terrenis corporibz ut
portentur in aere: ĩmortalib factis
corporib hoĩ non poterit douare uir¬
tute qua eciã in sũmo celo ualeãt ha¬
bitare. Aĩalia qͦ ip̃a terrena q̃ uola¬
re non possũt. in quibz et hoĩes sunt.
sicut sub aqͣ pistes qui sũt aquaꝵ aui¬
malia. ita sub terra uiuere debuerũt
Cur gͦ non saltẽ de stdõ id est de aquis:
s de elemiẽto tertio teruenũ aĩal carp
hanc uitã: Quare cũ ꝑtineat ad
terrã in scdõ qd̾ super teruã ẽ elemẽto
uniere si cogatur. ꝯtinus suffocatur:
et ut uiuat uiuit in t̾tio: din errat
hic ordo elemẽtoꝵ: uel potius nõ in
natura rerũ. s in istoꝵ arginuẽtacõib
deficit: Quuicto dicere qd̾ iã in tercio¬
deciuo libͦ dixi. ꝙͣ multa grania trena
sint corpora sicut plũbũ. et formã tñ
ab artifice accipiant qͣ natare ualeãt

Expanded text:
qui per plumarum et pennarum leuitatem qui per plumarum et pennarum leuitatem donauit auium terrenis corporibus, ut portentur in aere, inmortalibus factis corporibus hominum non poterit donare uirtutem, qua etiam in summo caelo ualeant habitare. Animalia quoque ipsa terrena, quae uolare non possunt, in quibus et homines sunt, sicut sub aqua pisces, quae sunt aquarum animalia, ita sub terra uiuere debuerunt. Quur ergo non saltem de secundo. id est de aquis, sed de elemento tertio terrenum animal carpit hanc uitam? Quare, cum pertineat ad terram, in secundo, quod super terram est, elemento uiuere si cogatur, continuo suffocatur et ut uiuat uiuit in tertio? An errat hic ordo elementorum, uel potius non in natura rerum, sed in istorum argumentationibus deficit? Omitto dicere, quod iadecimo libro dixi , quam multa gravia terrena sint corpora, sicut plumbum, et formam tamen ab artifice accipiant, qua natare valeant
Abbreviated transcription (Latin):
facere mira. In eis ueris est p̾cipuũ
qd xp̃s resurrexit a mortus et ĩmor¬
talitatẽ resuruectionis in sua carne
p̾mus ostendit: quã nõb affuturã.
uel in p̃ntipio noui sclĩ uł ĩ eiꝰ fie ꝓuiisit.¬
de uatura bib elemẽtoꝵ ponderibus
argumentant᷑ terrenũ corpus. in
celo esse non posse.
Dutra qd̾ magnũ dei donũ ra¬
elemẽtoꝵ argumẽtãtur: quã stil
magr̃o platone didicerũt mũdi duo
corꝑa maxima atq postrema duob¬
mediis. aere st et aqua ẽẽ copulata
ab huit sursũ uersa est p̾ma. stdã
aqua super terrã. tertiꝰ aer super
aquã. quartũ suꝑ aera celũ: nõ p̃t ẽẽ
terrenũ corpus in celo. Momẽtis enĩ
ꝓpriis ut ordinẽ suũ teneant: singu¬
la elemẽta liberantur. Ecce qualibz
argumẽtis oĩ potẽtie dei hũana ꝯͣdicit
infirmitas: quã possidet uanitas. Q̾d
gͦ faciũt in aere terrena tot corpora:
cũ a terra sit aer tertiꝰ: Nlisi forte

Expanded text:
facere mira. In eis ueris est praecipuum, facere mira. In eis ueris est praecipuum, quod Christus resurrexit a mortuis et inmortalitatem resurrectionis in sua carne primus ostendit, quam nobis adfuturam uel in principio noui saeculi uel in huius fine promisit.de naturalibus elementorum ponderibus argumentantur terrenum corpus in coelo esse non posse. 1. Contra quod magnum Dei donum raelementorum argumentantur: quoniam scilicet magistro Platone didicerunt, mundi duo corpora maxima atque postrema duobmediis, aere scilicet et aqua, esse copulata abhinc sursum uersus est prima, secunda aqua super terram, tertius aer super aquam, quartum super aera caelum, non potest esse terrenum corpus in caelo; momentis enim propriis, ut ordinem suum teneant, singula elementa librantur. Ecce qualibus argumentis omnipotentiae Dei humana contradicit infirmitas, quam possidet uanitas. Quid ergo faciunt in aere terrena tot corpora, cum a terra sit aer tertius? Nisi forte,
Abbreviated transcription (Latin):
rias sicut hõib mortuus qͦꝵ apd̾ deũ
uiuũt sp̃s fabricamꝰ. Nec ibi erigi¬
mus altaria in quib sacrificemus
ꝯfessione uirerũt suo loco et ordine no-¬
minãtur: nõ tñ a sacerdote qui sacrificat
ĩuocãtur. Deo quippe nõ ip̃is sacrificat.
ꝙͣuis ĩ memoria sacrificet eoꝵ: qr dei
sacerdos est nõ illoꝵ. Ipm̃ uero sacrifi¬
hͦ sũt et ip̃i. Quib igit᷑ potiꝰ credẽdũ
est. mratula faciẽtib. eisue qͥ seipõs
uolũt haberi deos ab eis quib ea faciũt:
an eis qui utͭ deũ credatur qd̾ et xp̃s ẽ.
faciũt quicqͥd muirabile facĩt. Eisue
qui sacra sua. eciã crimina ẽẽ uoluerũt
an eis qui nec laudes suas uolũt ẽẽ sa¬
s totũ qd̾ ueratiter laudãtur ad eius
gliam ꝓficere ĩ qͦ laudãtur: In dño
quippe landãtur aĩe eoꝵ. Credamꝰ gͦ
eis ut uera ditẽtib: et mira faciẽtib
Dicendo eñi uera passi sũt. ut possint

Expanded text:
rias sicut hominibus mortuis, quorum apud Deum rias sicut hominibus mortuis, quorum apud Deum vivunt spiritus, fabricamus; nec ibi erigimus confessione vicerunt, suo loco et ordine nominantur, non tamen a sacerdote qui sacrificat invocantur. Deo quippe, non ipsis sacrificat, quamvis in memoriis sacrificet eorum, quia Dei sacerdos est, non illorum. Ipsum vero sacrifihoc sunt et ipsi. Quibus igitur potius credendum est miracula facientibus? Eisne qui se ipsos uolunt haberi deos ab his quibus ea faciunt, an eis qui, ut in Deum credatur, quod et Christus est, faciunt quidquid mirabile faciunt? Eisne qui sacra sua etiam crimina sua esse uoluerunt, an eis qui nec laudes suas uolunt esse saod ueraciter laudantur, ad eius gloriam proficere in quo laudantur? in Domino quippe laudantur animae eorum. Credamus ergo eis et uera dicentibus et mira facientibus. Dicendo enim uera passi sunt, ut possint
Abbreviated transcription (Latin):
deos ex hoĩb mortuis. sicut hertulẽ.
sunt romulũ. sint alios multos: qͦs¬
in deoꝵ nuuerũ receptos opinãt᷑: S
nobis martires nõ sũt dii: qr unũ eũdẽ¬
q deũ et nr̃m scimꝰ: et martirũ. Nec
tanien miraculis que ꝑ menorias
sũt miratula. que facta ꝑ templa
ꝑhibentur illoꝵ. Uerũ si qua similia
uidentur. sicut a moy se magi phara¬
onis: sic eoꝵ dii uicti sũt a martirib
ur̃is. Fecerũt autẽ ea demones eo fastu
impure superbie. qͦ eoꝵ dii ẽẽ uoluerũt:
facĩt autẽ ista martires. uel potius
deus. aut cooperãtibz aut orãtibus
eis ut fides illa ꝓfitiat: qua eos nõ¬
deos ẽẽ nr̃os. s unũ deũ habere nobistũ
credamus. Deniqz illi talib diis suis.
et tẽpla edificauerũt. et statuerũt
aras. et sacerdotes iustituerũt. et sa-¬
crificia fecerũt: nos autẽ martirib
nrĩs nõ templa sicut diis: s menio¬

Expanded text:
deos ex hominibus mortuis, sicut Herculem, deos ex hominibus mortuis, sicut Herculem, sicut Romulum, sicut alios multos, quin deorum numerum receptos opinantur? Sed nobis martyres non sunt di, quia unum eundemque Deum et nostrum scimus et martyrum. Nec tamen  miracula, quae facta per templa perhibentur illorum. Verum si qua similia uidentur, sicut a Moyse magi Pharaonis, sic eorum di uicti sunt a martyribus nostris. Fecerunt autem illa daemones eo fastu inpurae superbiae, quo eorum di esse uoluerunt; faciunt autem ista martyres uel potius Deus aut cooperantibus aut orantibus eis, ut fides illa deos esse nostros, sed unum Deum habere nobiscum credamus. Denique illi talibus diis suis et templa aedificaverunt, et statuerunt aras, et sacerdotes instituerunt, et sacrificia fecerunt: nos autem martyribus nostris non templa sicut diis, sed Memo
Abbreviated transcription (Latin):
est xp̃s: tur et mortui tãta possũt.
qui pro ea fide qua hec resurrectio
p̃dicatur occisi sũtͤ Siue eñ deus
ip̃e ꝑ se ip̃m miro modo qͦ res tp̃ales
operatur eternus. siue ꝑ suos mini-¬
stros ista faciat. et eadem ip̃a que
ꝑ anglos quib iuisibiliter. ĩ corꝑalit̾.
ĩuitabiliter. imperat oꝑetur. ut q̃
per martires fieri dicũtur eis orãtib
tm̃ et ĩpetrũtib non eciã operantib
fiant: siue alia istis. alia illis modis
qr nullo mͦ ꝯpͥhendi a mortalib pos¬
sunt: ei tñ attestantur hec fidei ĩ qua
carnis iet̾nũ resurrectio p̾dicatur.¬
¶ Capłm asͬͫ ¶ Quãto dignius
honorẽtur martires qͥ ideo młta mira
obtinẽt ut deus uerꝰ colatur ꝙͣ demo¬
nes qͥ ob hͦ q̃dã fatiũt ut ip̃i dii ẽẽ cͤdãt᷑.
Ut forte dicturi sũt eriã deos suos
aliqͣ niua fecisse. Bene: si iã
incipiũt deos suos nrĩs mortuis ho¬
minib ꝯparare. An dicẽt etiã se hr̃e

Expanded text:
est Christus: quur et mortui tanta possunt, est Christus: quur et mortui tanta possunt, qui pro ea fide, qua haec resurrectio praedicatur, occisi sunt? Siue enim Deus ipse per se ipsum miro modo, quo res temporales operatur aeternus, siue per suos ministros ista faciat; et eadem ipsa, quae per angelos, quibus inuisibiliter, incorporaliter, inmutabiliter imperat, operetur, ut, quae per martyres fieri dicuntur, eis orantibus tantum et inpetrantibus, non etiam operantibus fiant; siue alia istis, alia illis modis, qui nullo modo conprehendi a mortalibus possunt: ei tamen adtestantur haec fidei, in qua carnis in aeternum resurrectio praedicatur. CAPUT X. Quanto dignius honorentur martyres, qui ideo multa mira obtinent, ut Deus uerus colatur, quam daemones, qui ob hoc quaedam faciunt, ut ipsi di esse credantur. Hic forte dicturi sunt etiam deos suos aliqua mira fecisse. Bene, si iam incipiunt deos suos nostris mortuis hominibus conparare. An dicent etiam se habere
Abbreviated transcription (Latin):
b exultãtiũ inisi fides xp̃i pro qua
stephani sanguis effusus est.¬
¶ Capłm.ꝯͬ. ¶ Quod unu̾sa mira¬
cula que ꝑ martires in xp̃i noĩe fuĩt
ei fidei testimoniũ ferãt qͣ in xp̃m
martires crediderunt.
ui nisi huic fidei attestantur iste
miracula: in qua p̾dicat᷑ xp̃s
resurrexisse in carne. et in celũ astẽ¬
disse cũ tarne: Quia et ip̃i martires
huiꝰ fidei martires id est huiꝰ fidei
testes fuerũt. Huic fidei testimoniũ
plribentes. mũdũ inimicissumũ et
crudelissimũ ꝑtulerũt: eũq nõ repu¬
gnando. s moriendo uicerũt. Pro
ista fide mortui sũt. qui hec a dño
ĩpetrare possũt: ꝓpter cuiꝰ nomen
occisi sũt. Pro hac fide p̾cessit eoꝵ
mira paciẽcia: ut hiis miraculis
tãta ista potẽtia sequeret᷑. Nã si car¬
uis in et̾nũ resurrectio. uel nõ p̃ue¬
uit in xp̃o. uel non uentura ẽ sicut
ta est aꝓphĩs. a quib p̾mĩciatus

Expanded text:
bus exsultantium, nisi fides Christi, pro qua bus exsultantium, nisi fides Christi, pro qua Stephani sanguis effusus est? CAPUT IX.-- Quod universa miracula, quae per martyres in Christi nomine fiunt, ei fidei testimonium ferant, qua in Christum martyres crediderunt. Cui, nisi huic fidei attestantur ista miracula, in qua praedicatur Christus resurrexisse in carne, et in coelum ascendisse cum carne? Quia et ipsi martyres hujus fidei martyres, id est, hujus fidei testes fuerunt, huic fidei testimonium perhibentes mundum inimicissimum et crudelissimum pel\'tulerunt, eumque non repugnando, sed moriendo uicerunt; pro ista fide mortui sunt, qui haec a Domino inpetrare possunt, propter cuius nomen occisi sunt; pro hac fide praecessit eorum mira patientia, ut in his miraculis tanta ista potentia sequeretur. Nam si carnis in aeternum resurrectio uel non praeuenit in Christo uel non uentura est, sicuta est a prophetis, a quibus praenuntiatus
Abbreviated transcription (Latin):
diũtur. Conuersi sũt eo qͥ me audie¬
bant: ceperũtq ꝯcuruere. Illa eñ
ubi de gradib descendit in qͥb steterat
ad stĩn martirem orare perrexerat.
Que mox ut tãtellos actigit collap¬
sa siuuiliter uelut in sõnũ sana surrexͭ
Dũ gͦ reqͥreremus quid factũ fu̾it.
unde ille strepitus letꝰ ꝯstiterit: ĩgressi
sũt cũ illa ĩ basilitã ubi eramꝰ adducẽtes
eã sanã de martiris loco. Tũ uo tãtus
ab utroqz sexu admiracõis clanior ex¬
ortus ẽ: ut uox ꝯtinuata cũ lacrimuis
nõ uideret᷑ posse finiri. Perducta est
ad eũ locũ ubi paulo aute steterat tre¬
mẽs. Exultabant eã similẽ frata:
cui doluerãt remãsisse dissimilẽ. Et
nõdũ fusas p̾ces suas ꝓ illa. iã tñ pͥmã
uoluntatẽ tã cito exanditã ẽẽ ternebãt
Exultabant in dei laudẽ uoces sine
uerbis tanto sonitu: ꝙͣtũ aures nr̃e
ferre uix possent. Quid erat ĩcordi¬

Expanded text:
diuntur. Conuersi sunt eo, qui me audiediuntur. Conuersi sunt eo, qui me audiebant, coeperuntque concurrere. Illa enim, ubi de gradibus descendit in quibus steterat, ad sanctum martyrem orare perrexerat; quae mox ut cancellos adtigit, conlapsa similiter uelut in somnum sana surrexit. Dum ergo requireremus quid factum fuerit, unde iste strepitus laetus exstiterit, ingressi sunt cum illa in basilicam, ubi eramus, addueam sanam de Martyris loco. Tum vero tantus ab utroque sexu admirationis clamor exortus est, ut vox continuata cum lacrymis non videretur posse finiri . Perducta est ad eum locum, ubi paulo ante steterat tremens. Exsultabant eam similem fratri, cui doluerant remansisse dissimilem: et nondum fusas preces suas pro illa, jam tamen praeviam voluntatem tam cito exauditam esse cernebant. Exsultabant in Dei laudem voce sine verbis, tanto sonitu, quantum aures nostrae ferre vix possent. Quid erat in cordi