comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dicbolus hoc ei obiceret quia non gratis. sed prop¬
ter quod acceperat colebatdm̃: H oc obiecit ad¬
uersarius sc̃o uiro. ⁊ innłationibus suis ꝓbatus est
quam gratis iob colebat dm̃ Non propt̃ illa quae
acceperat: sed ꝓpter eum qui dederat Amissis
itaq om̃ibus repentina afflicͣcione. & tem¬
ptacione. amisst hereditate. a missis heredib.
sola con iuige sibi derelicta. non ad consolationem.
sed ad temptacioiem: Ait quod Nostis:
Dñs dedit dñs abstulit: sicut drĩo placuit ito
factum ẽ sit nomeN dñi benedictum:
Impletũ ÷ in eo quod cotidie cantamus: si & mo¬
ribus corsoniemus: Benedicam dñm in om̃i tẽpore: semꝑlaus
eius in ore meo: E rgo in istis trib nominib: significata sunt
tria genera hominum : Et in illis trib rursus in euuen¬
gło quae cõ memoraui: Quid ergo dicunt illi qui no¬
bis de Nomine monachorum insultant o fortasse dic¬

Expanded text:
diabolus hoc ei objiceret, quia non gratis, sed propdiabolus hoc ei objiceret, quia non gratis, sed propter ea quae acceperat, colebat Deum. Hoc objecit adversarius sancto viro: et in tentationibus suis probatus est quam gratis Job coleret Deum, et non propter illa quae acceperat, sed propter eum qui dederat. Amissis itaque omnibus repentina afflictione et tentatione, amissa haereditate, amissis haeredibus, sola conjuge sibi relicta, non ad consolationem, sed ad tentationem, ait quod nostis, «Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit, ita factum est: sit nomen Domini benedictum» . Impletum est in eo quod quotidie cantamus, si eribus consonemus: «Benedicam Dominum in omni tempore; semper laus ejus in ore meo» . Ergo in istis tribus nominibus significata sunt tria genera hominum, et in illis tribus rursus in Evangelio, quae commemoravi. 6. Quid ergo dicunt illi qui nobis de nomine monachorum insultant? Fortasse dic
Abbreviated transcription (Latin):
si fuerint in medio eorũ. nͦer. danihel. & iob: non liberabuN
filios neq filias. sed ipsi soli saluier̃: lam illi olim libe¬
rati sunt. sed intribus istis nominib: tria genera quȩ¬
dam significauit: Noe significat rectores a eccłae.
quia ipsae archam indilu uio gubernauit danihel
autem uitam quietem elegitꝰ incelibatu serui redõ.
idest uxorem non quaerens Erat uir sc̃s indeside¬
riis caelestibus uitam gerens. temptatus in multis.
& inuentus aurum obritum: Quã quietus erat.
qui & inter leones lecurus erat. Ergo in nominȩ.
danihelis qui &iam uir desideriorũ appellatus est.
sed utiq castorum atq sc̃orũ: significantur seruidĩ
dequibus dicitur: Eccequã bonum ⁊ quã iocundũ
ab itare fratres in unum In nomine iob significa¬
tur una illa demolendino. quae assu metur. ha¬
bebat enim uxorem. habebat filios: habebat mul¬
tas diuicias. & tã multa habebat in isto scło: ut

Expanded text:
tsi fuerint in medio eorum Noe, Daniel et Job, non liberabunt tsi fuerint in medio eorum Noe, Daniel et Job, non liberabunt filios neque filias; sed ipsi soli salvi erunt» . Jam illi olim liberati sunt, sed in istis tribus nominibus tria genera quaedam significavit. Noe significat rectores Ecclesiae, quia ipse arcam in diluvio gubernavit . Daniel autem vitam quietam elegit, in caelibatu servire Deo, id est, uxorem non quaerens. Erat vir sanctus, in desideriis coelestibus vitam gerens; tentatus in multis, et inventus aurum obrizum. Quam quietus erat, qui et inter leones securus erat ! Ergo in nomine Danielis, qui etiam «vir desideriorum» est appellatus ; sed utique castorum atque sanctorum, significantur servi Dei, de quibus dicitur, «Ecce quam» «bonum et quam jucundum habitare fratres in unum.» In nomine Job significatur una illa de molendino quae assumetur. Habebat enim uxorem, habebat filios, habebat multas divitias; et tam multa habebat in isto saeculo, ut
Abbreviated transcription (Latin):
considerantem. quia illu o m̃t praetereunt &
preterfluunt. qui & nihil attulit inhunc mundum.
nihil potest demundo auferre: Cogitantem quem¬
ad modũ diues ille qui ardebat inflamma apud in¬
feros guttam sibi stillari dedigito desidera uit e¬
ius. qui micas de mensa eus concupierat: Cogitan¬
tes istat: faciunt quod ait apłs: Neq. sperare in in¬
certo di uitiarum. sed in dño uiuo qui prestat no¬
bis oma abundanter ad fr̃uendum: diuites
dam̃tum boNum infuturum: ut apprehendant
ueram uitã: Ecce quae assu metur: demolendino.
Qualis autem diues ille erat . qui in duebatur pur¬
pura & bisso. ⁊ epulabatur cotidie splendide. &
iacentem ad ianuam suam pauperem contemne¬
bat. relinquetur: quia de molendo una assumetur
& una relinquetur: Sic dicit ⁊ ie⁊ echihel detrib
personis: in quibus non absurde. triaha ec genera
intelligimus: Cũ miserit ds̃ gladium interra: &¬

Expanded text:
considerantem quia illa omnia praetereunt et considerantem quia illa omnia praetereunt et praeterfluunt, quia nihil attulit in hunc mundum, nihil potest de mundo auferre; cogitantem quemadmodum dives ille qui ardebat in flamma apud inferos, guttam sibi destillari de digito desideravit ejus qui micas de mensa ejus concupierat. Cogitantes ista, faciunt quod ait Apostolus: «Neque sperare in incerto divitiarum, sed in Deo vivo, qui praestat nobis omnia abundanter ad fruendum. Divites damentum bonum in futurum, ut apprehendant veram vitam» . Ecce quae assumetur de molendino. Qualis autem dives ille erat qui induebatur purpura et bysso, et epulabatur quotidie splendide, et jacentem ad januam suam pauperem contemnebat , relinquetur. Quia de molendino una assumetur, et una relinquetur. 5. Sic dicit et Ezechiel de tribus personis, in quibus non absurde tria haec genera intelligimus: «Cum miserit Dominus gladium in terram, e
Abbreviated transcription (Latin):
tiones mundi faciunt dilectores scłi: fraudatores.
si mu latores Alii autem sic ibi sunt quomodo
ait a postolus: Et qui utuntur hoc mundo: tãquã
Non utentes sint. preterit enim figura huuis mun¬
di. Uolo uos sine sollicitudineeẽ Audis quae
assumentur de molendino: Certe enim : uden¬
tur multa pec cata uidentur addiuites ꝑtine¬
re: Cum enim plus agunt & plus ad minis¬
trant. & plus ad eos pend& res familiaris ampla:
difficile ẽ ut non plura peccata contrahant Et deillis dictũ
tem in regnũ caelorum: Et cum contristati essent discipłi
ꝓ illis dequibus iam desperabant : consolatus ẽ eos dñs
dicenis: Quae hominib impossibilia sunt: dõ facilia s̃.
Quomodo illud aut̃ facit facileds. Audi a postolum.
sinion neglegas quod p̃cepit: Precipe inquit diuitibus
huius scłi: Non superbe sapere In uenis enim paupe¬
rem suꝓbientem: diuitem hu milem Xpĩanũ bene

Expanded text:
tiones mundi faciunt dilectores saeculi, fraudatores, tiones mundi faciunt dilectores saeculi, fraudatores, simulatores. Alii autem sic ibi sunt, quomodo ait Apostolus, «Et qui utuntur hoc mundo, tanquam non utentes sint; praeterit enim figura hujus mundi: volo vos sine sollicitudine esse» . Audis quae assumetur de molendino? Certe enim multa peccata videntur ad divites pertinere. Cum enim plus agunt, et plus administrant, et plus ad eos pendet res familiaris ampla, difficile est ut non plura peccata contrahant; et de illis dictum divitem in regnum coelorum.» Et cum contristati essent discipuli pro illis, de quibus jam desperabant, consolatus est eos Dominus dicens: «Quae hominibus impossibilia sunt, Deo facilia sunt» . Quomodo autem illud facile facit Deus? Audi Apostolum, si non negligas quod praecepit: «Praecipe,» inquit, «divitibus hujus saeculi non superbe sapere.» Invenis enim pauperem superbientem, divitem humilem; christianum bene
Abbreviated transcription (Latin):
sumetur. & una relinquetur: Et duo in lecto. unus as¬
sumetur. ⁊ unus relinquetur: In agro sunt qui guber¬
ntnt aeccłam. Unde dicit apostolus Uidete si non in
agro erat: Ego plantaui. a pollo rigauit: sed ds̃ increm̃¬
tum dedit: In lecto autẽ eos intelligi uoluit: qui a¬
maueruNt quietem: Perlectum enim quietem uolu¬
it intelligi: Monse miscentes turbis. Non tumultui
generis humani. in otio seruientes dõ Et inde ta¬
m̃ unus assumetur: ⁊ unus relinquetur: Sunt ibi
probi: & sunt ibi reꝓbi Ne ex pauescatis: quando ibi
inuenuentur nisi infine Duae item in molendino:¬
In molendmo : ex nomine generis feminini appella¬
uit: Plebes enim: intelligi uoluit: Quare in mo¬
lendino.o quia in istoꝰ mundo uersantur: ubi
molendinum intelligitur : quia sic uertitur mun¬
dus iste. quomodo mola: Ue enim quos conterit:
Sic ibi uersantur fideles boni: ut una ex eis con¬
sumatur. Altera assumatur: Quosdam enim ac¬

Expanded text:
sumetur, et unus relinquetur: et duae in molendino; una assumetur, et unus relinquetur: et duae in molendino; una assumetur, et una relinquetur» . In agro sunt qui gubernant Ecclesiam. Unde dicit Apostolus videte si non in agro erat: «Ego plantavi, Apollo rigavit; sed Deus incrementum dedit» . In lecto autem eos intelligi voluit, qui amaverunt quietem; per lectum enim quietem voluit intelligi; non se miscentes turbis, non tumultui generis humani, in otio servientes Deo: et inde tamen unus assumetur, et unus relinquetur. Sunt ibi probi, et sunt ibi reprobi. Ne expavescatis quando ibi iinveniuntur nisi in fine. Duae item in molendino ex nomine generis feminini appellavit; plebes enim intelligi voluit. Quare in molendino? Quia in isto mundo versantur, ubi molendinum intelligitur; quia sic vertitur mundus iste, quomodo mola: vae enim quos conterit. Sic ibi versantur fideles boni, ut una ex eis consumatur, altera assumatur. Quasdam enim ac
Abbreviated transcription (Latin):
Sed Nion iNquiunt uocamur cir& ncelliones. sed¬
forte corrupto sono nominis eos nominamus. Dicturi
sunt nobis. in tegrum nom̃ ipsorun forte circum celli¬
ones uocaNtur: Non circil clliones. Plane si hoc
uocantur : exponunt quid sit.: Nam circum celliones
dicti sunt : quod circum eundo cellas uagantur: So¬
lent enim ire huc illuc nusquam habentes sedes.
& facere quae nostis. Et quae illi norint: uelint
nolint. Uerum tam̃ carissimi sunt: quia & mona¬
chi falsi surit Et nos nouimus tales: sed non
perit fraternitas piu propter eos. qui profitentur
quod Non sunt: Iam sunt. etum monachi
falsi: quam & clerici falsi: et fideles falsi Omã
genera fratres mei. tria. quae aliquando uobis
cõ mendauimus. & ut puto Non semel: habent
bonos suos. habent malos suos Detrib enim
ipsis generibus dictum ẽ. Duo in agro: unus assume¬
tur : & unus relinquetur: Et duae in molendino. una as¬

Expanded text:
Sed non, inquiunt, vocantur circelliones. Sed non, inquiunt, vocantur circelliones. Forte corrupto sono nominis eos appellamus. Dicturi sumus vobis integrum nomen ipsorum? Forte circumcelliones vocantur, non circelliones. Plane si hoc vocantur, exponant quid sint. Nam circumcelliones dicti sunt, quia circum cellas vagantur: solent enim ire hac, illac, nusquam habentes sedes; et facere quae nostis, et quae illi norunt, velint, nolint. 4. Verumtamen, charissimi, sunt et qui monachi falsi sunt; et nos novimus tales: sed non periit fraternitas pia, propter eos qui profitentur quod non sunt. Tam sunt enim monachi falsi, quam et clerici falsi, et fideles falsi. Omnia genera, fratres mei, tria quae aliquando vobis commendavimus, et ut puto, non semel, habent bonos suos, habent malos suos. De tribus enim ipsis generibus dictum est: «Duo in agro; unus assumetur, et unus relinquetur: et duo in lecto; unus as
Abbreviated transcription (Latin):
ipsi aliquid dõ : ut dictum ẽ. uouete & reddite dño dõ
ur̃o M elius ÷ autem non uouere : quam uouere & ñ
reddere: Sed deb& eẽ inpiger animus. ut & uoueat¬
& reddat : necum se minus idoneum putat adred¬
dendũ: piger sit ad uouendũ: Plane nũquã redd&.
si desuo seputabit redditurũ Ex uocehuius psalmi: appellati
sunt & monachi Nequis uobis deisto nomine insult& cat¬
holicis: quando recte hereticis decircum cellionibus insulta¬
re ꝑhibetis. ut erubescendo sanentur : Illi uobis insultant
demonachis Primo si cõparandi sunt uos uidete : Si uerbis
ur̃is opus ẽ: iam laboratis: Non opus ẽ: nisi ut admone¬
as unumquẽq ut ad tendat solum. ad tendat & cõpar&:
Quid opus ÷ uerbis nr̃is.& Cõparentur ebriosi cũ sobrus.
precipites cũ consideratis. furentes cum simplicibus.
uagantes cum congregatis: Sed tam̃ dicere consuerunt
Quid sibi uult Nomen monachorũ. Quanto melius
dicimus nos: Quid sibi uult Nom̃ circum cellionum.

Expanded text:
quid Deo, et dictum est: «Vovete, et reddite Domino Deo vestro» . Melius est autem non vovere, quam vovere et non reddere . Sed debet esse impiger animus, ut et voveat, et reddat; ne cum se minus idoneum putat ad reddendum, piger sit ad vovendum. Plane nunquam reddet, si de suo se putaverit redditurum. 3. Ex voce hujus psalmi appellati sunt et Monachi, ne quis vobis de isto nomine insultet Catholicis. Quando vos recte haereticis de Circellionibus insultare coeperitis, ut erubescendo salventur; illi vobis insultant de monachis. Primo si comparandi sunt, vos videte; si verbis vestris opus est, jam laboratis. Non opus est, nisi ut admoneatis unumquemque ut attendat; solum attendat, et comparet. Quid opus est verbis vestris? Comparentur ebriosi cum sobriis, praecipites cum consideratis, furentes cum simplicibus, vagantes cum congregatis. Sed tamen dicere consueverunt: Quid sibi vult nomen monachorum? Quanto melius dicimus nos: Quid sibi vult nomen circellionum?
Abbreviated transcription (Latin):
ta ipsa caritas in eo Nam illi aborrentes a uerbo. tãqua
tenebrae fugientes alumine: adlapides currere coepe¬
runt. stephanum lapidare: Sicut antea stephani uerba
lapidabant illos: sic postet lapides eorum stephanum:
Quando debuit plus irasci stephanus. quando audiebatur.
an quando lapida batur. e Eccemitis factus ÷ cum lapida
eos a quibus audiebatur: Uenientibus inse lapidibus
Non uicta ẽ caritas: quia ungentum a capite in bar¬
bam descenderat. & audierat ab ipso capite: Diligite
inimicos urõs. & orate pro eis qui uos ꝑsecuntur: Audie¬
rat ab ipso capite pendente incruce & dicente Pater
ignosce illis: quia nesciuntquid faciunt: Eo modo ergo
ungentum a capite descenderat inbarbam: quia &
ille cum lapidaretur. fixo genu ait: Dñe. nestatuas
illis hoc peccatum: Ergo illi : tamquã barba erant:
Multi eNm fortes erant: & multas ꝑ secutiones passi

Expanded text:
ta charitas ipsa in eo: nam illi abhorrentes a verbo, tanquam ta charitas ipsa in eo: nam illi abhorrentes a verbo, tanquam tenebrae fugientes a lumine, ad lapides currere coeperunt, Stephanum lapidare. Sicut antea Stephani verba lapidabant illos, sic postea lapides eorum Stephanum. Quando debuit plus irasci Stephanus, quando lapidabatur, an quando audiebatur? Ecce mitis factus est dum lapideos a quibus audiebatur. Venientibus in se lapidibus non victa est charitas: quia unguentum a capite in barbam descenderat, et audierat ab ipso capite, «Diligite inimicos vestros, et orate pro eis qui vos persequuntur» . Audierat ab ipso capite pendente in cruce, et dicente, «Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt» . Eo modo ergo unguentum a capite descenderat in barbam; quia et ille cum lapidaretur, fixo genu ait: «Domine, ne statuas illis hoc peccatum» . 9. Ergo illi tanquam barba erant. Multi enim fortes erant, et multas persecutiones passi
Abbreviated transcription (Latin):
perunt : persecutionem passi sunt: Sed quia descenderat in¬
barbam ungentum: passi sunt in uicti: Et enim & caput
iam praecesserat : unde descendit unguentum: Precedente tali
exemplo: quis uincer& barbam.e Ex illabarba: erat ste¬
phanus sc̃s : Et hoc ÷ Non uinci : ut caritas non uincatur
ab inimicis: Nam uisi sunt sibi uicisse : qui ꝑsecuti sunt scos:
Iui cedebant: sillu cedebantur: Illi occidebant: illi occide¬
bantur: Quis non putar& illos uincere. illos uinci.cꝰ Sed
quia non uicta ÷ caritas: idõ ungentum descendit iN
barbam: Adtende stephanum: saeuiebat in eo cantas.
saeuiebat in eos cum audirent: rogauit ꝓ eis cum lapi¬
dareNit: Quid enim ait. cum audirent dura ceriuice
barbam: Nũ quid adulauit. nũquid timuit. Ilicũ audirent
ista quae in illos dicebantur: quasi saeuiebant: Sae uiebat e¬
nim stephanus. seuĩ ebat ore. corde diligebat: & non ẽ uic¬

Expanded text:
perunt, persecutionem passi sunt: sed quia descenderat unperunt, persecutionem passi sunt: sed quia descenderat unguentum in barbam, passi sunt, non victi. Etenim et caput jam passum praecesserat, unde descendit unguentum. Praecedente tali exemplo, quis vinceret barbam? 8. Ex illa barba erat Stephanus sanctus. Et hoc est non vinci, ut charitas non vincatur ab inimicis. Nam visi sunt sibi vicisse, qui persecuti sunt sanctos. Illi caedebant, illi caedebantur; illi occidebant, illi occidebantur. Quis non putaret illos vincere, illos vinci? Sed quia non victa est charitas, ideo unguentum descendit in barbam. Attende Stephanum. Saeviebat in illo charitas: saeviebat in eos, cum audirent; rogavit pro eis, cum lapidarent. Quid enim ait, cum audirent? «Dura cervicebarbam. Numquid adulavit? numquid timuit? Illi cum audirent ista, quae in illos dicebantur: quasi saeviebat enim Stephanus; saeviebat ore, corde diligebat; et non est vic
Abbreviated transcription (Latin):
qui dicebat ecce : Videmus & nos fratres : & benedicimus dm̃ & ora¬
mus. ut dicamus et nos ecce : Cui reisimiles sumus dicat psalmꝰ
sicut ungentum in capite quod des cendit inbasbam
barba aaron. Quod descendit in ora uestim̃ti eius: Quid
Quis est iste sacerdos. nisi qui fuit & uictima ⁊ sacerdos. o.¬
nisi ille quicũ in mundo non in uenir& mundũ quod offerr&.
seipsum obtulit. In capite ipsius unguentum: quia totus xp̃s
cũ aeccła. sed a capite uenit unguentum: Caput nr̃m xp̃s
& uenit sp̃ssc̃s a capite: Quo ad barbam: b arba significat
fortes: Barba significat iuuenes strenuos. inpigros. alacres
Idõ quando tales describimus: barbatus homo ÷ dicimus: Ergo
primo illud ungentum descendit in apostolos: descendit
in illos qui primos impetus scłi sustinuerunt: Descendit ergo
in illos sp̃s sc̃s : nam & illi quiprimum in unum habitare coe¬

Expanded text:
qui dicebat, «Ecce.» Videmus et nos, fratres, et benedicimus Deum; et oraqui dicebat, «Ecce.» Videmus et nos, fratres, et benedicimus Deum; et oramus, ut dicamus et nos, «Ecce.» Et cui rei similes sunt, dcut unguentum in capite, quod descendit in barbam, barbam Aaron; quod descendit in oram vestimenti ejus. Aaron» quid n sancta sanctorum? Quis est iste sacerdos, nisi qui fuit et victima et sacerdos? nisi ille qui cum in mundo non inveniret mundum quod offerret, seipsum obtulit? In capite ipsius unguentum, quia totus Christus cum Ecclesia: sed a capite venit unguentum. Caput nostrum Cht venit Spiritus sanctus a capite. Quo? Ad barbam. Barba significat fortes; barba significat juvenes, strenuos, impigros, alacres. Ideo quando tales describimus, Barbatus homo est, dicimus. Ergo illud primum unguentum descendit in Apostolos, descendit in illos qui primos impetus saeculi sustinuerunt: descendit ergo in illos Spiritus sanctus. Nam et illi qui primum in unum habitare coe
Abbreviated transcription (Latin):
muresg souuunt inunum. ut unum heminem faciant.
corporu. sed non multa corda : recte dicitur monos. ide
unus solus:unde ille unus sanabatur in piscina. ses¬
pondeant nobis & exponant qui insultant nominimo¬
nathorum quare ille qui inuentus ẽ triginita octo
annos habens in infirmitate. hoc respondiss& dño. Cum
cõ mota fuerit aqua: Non habeo qui me deponat. ali¬
us ante me descendit Descenderat unus. nam alius
non descendebat : Unis solus sanabatur: unitatẽ aecclae
figurabat᷑: Merito insultant nomina uauseise & quone
ab unltte praeciderunt Alenieo ilsi lisp lic& nomen
M onahorum : qui et illi nolunt in unum habitorer¬
cum ftatribus: sed sequentes donatum : dimiserurt¬
upm Hoc deiino & deuno solo audiuit caritus uera
⁊Am iocundetur cum psalmo : ut sequentiu iuideanit
pati iocipotest a nobis curri quantum dñs suggerit:
puto enim ex his quaedicta sunt. patere possequae
secuntur: quamius illa uideantur obscura: Ecce

Expanded text:
Qui ergo sic vivunt in unum, ut unum hominem faciant, corpora, sed non multa corda; recte dicitur μόνος, id est unus solus. Unde et ille unus sanabatur in piscina. Respondeant nobis et exponant, qui insultant nomini monachorum, quare ille qui inventus est triginta octo annos habens in infirmitate, hoc respondisset Domino: «Cum mota fuerit aqua, non habeo qui deponat me; alius ante me descendit» . Descenderat unus, jam alius non descendebat. Unus solus sanabatur; unitatem Ecclesiae figurabat. Merito insultant nomini unitatis, qui se ab unitate praeciderunt. Merito illis displicet nomen monachorum, quicum fratribus; sed sequentes Donatum, Christum dimiserunt. Haec de uno, et uno solo audivit Charitas vestra; jam jucundemur cum Psalmo, ut sequentia videamus. Brevis est; potest a nobis curri, quantum Dominus suggerit. Puto enim ex his quae dicta sunt, patere posse quae sequuntur, quamvis illa videantur obscura. 7. «
Abbreviated transcription (Latin):
&iã monasteria peperit: Ad hunc sonum ex citati sunt
fr̃s: qui habitare in unum concupierunt: Iste uersus
fuit tuba ipsorum: sonuit ꝑ omnem orbem terra¬
rũ. Et quidiuisi erant: congregati sunt: Clamor
dĩ clamor sp̃s scĩ. clamor propheticus. non audieba¬
tur in iudaea: & auditus ÷ in coto orbe terrarũ. Ad¬
uersus istum sonũ surdierant. interquos cantabatur. & aꝑtis au¬
ribus inuenti sunt de quibus dictum ẽ: Quibus non est
Nuntiatum deillo uidebunt: & qui Non audierunt
INtelligent: Ueruntam̃ dilectissimi consideremus.
de illo pariete circũcisionis prius nata ẽ ista benedic¬
tio Non enim om̃s udaei perierunt Et unde a posto¬
li filii ꝓphetarum. filii ex cussorum. e sicut iam scien¬
tibus loquimur: Unde illi quingenti qui dnm post re¬
surrectionem uiderunt. quod cõmemorat a postolus
paulus. unde illi centũ uiginti. quisimul. in uno loco

Expanded text:
etiam monasteria peperit. Ad hunc sonum excitati sunt etiam monasteria peperit. Ad hunc sonum excitati sunt fratres qui habitare in unum concupierunt; iste versus fuit tuba ipsorum. Sonuit per omnem orbem terrarum, et qui divisi erant, congregati sunt. Clamor Dei, clamor Spiritus sancti, clamor propheticus non audiebatur in Judaea; et auditus est in toto orbe terrarum. Adversus istum sonum surdi erant, inter quos cantabatur; et apertis auribus inventi sunt, de quibus dictum est: «Quibus non est nuntiatum de illo, videbunt; et qui non audierunt, intelligent» . Verumtamen, dilectissimi, si consideremus, de illo pariete circumcisionis prius nata est ista benedictio. Num enim omnes Judaei perierunt? Et unde Apostoli, filii Prophetarum, «filii excussorum» ? Sicut jam scientibus loquimur. Unde illi quingenti qui Dominum post resurrectionem viderunt, quos commemorat apostolus Paulus ? Unde illi centum viginti qui simul erant in uno loco
Abbreviated transcription (Latin):
Dsalmus breuis ẽ : sed ualde Notus & nominatus. Ecce
quam bonium et quami ocundum habitare fr̃s
INUNIũ: Ita sonus iste dulcis ÷: ut & qui psalterium nes¬
ciunt: ipsum uersum cantent: Tamdulcis ẽ quam dulcis
est caritas : quae facit fratres habitare in unũ: Et hoc qui¬
dẽ fr̃s non indig& int̾pretacione aut expositione : quam
bonum ⁊ quã iocundũ sit habitare in unũ: Sed ea quae se¬
cuntur habent aliquid quod pulsantib aperiatur: Uerũ¬
tam̃ ut abisto uersu descendat Nobis intellectus. uniuer¬
sae texturae ꝑsalmi: hoc primũ &iam atq &iã conside¬
remus. utrum de omnib xp̃ianis sit dictum. quã bo¬
num ⁊ quã iocundũ habitare fr̃s in unũ: an aliqui sint
certi atq ꝑ fecti quihabitant in unũ. Mec ad om̃s ꝑtineat
ista benedictio. sed ad quosdam: a quibus tam̃ descendat
ad ceteros Ista enim uerba psalterii. istedulcissonus. is¬
ta suauis melodi e. tam in cantico quã in intellectu.

Expanded text:
salmus brevis est; sed valde notus et nominatus. «Ecce quam bonum et quam jucundum habitare fratres in unum.» Ita sonus iste dulcis est, ut et qui Psalterium nesciunt, ipsum versum cantent. Tam dulcis est, quam dulcis est charitas quae facit fratres habitare in unum. Et hoc quidem, fratres, non indiget interpretatione, aut expositione, quam bonum et quam jucundum sit habitare in unum; sed ea quae sequuntur, habent aliquid quod pulsantibus aperiatur. Verumtamen ut ab isto versu descendat nobis intellectus universae texturae Psalmi, hoc primum etiam atque etiam consideremus: utrum de omnibus Christianis dictum sit, «Quam bonum et quam jucundum habitare fratres in unum;» an aliqui sint certi atque perfecti qui habitant in unum, nec ad omnes pertineat ista benedictio, sed ad quosdam, a quibus tamen descendat ad caeteros. 2. Ista enim verba Psalterii, iste dulcis sonus, ista suavis melodia, tam in cantico quam in intellectu,
Abbreviated transcription (Latin):
me aiuuaentute mea: Et enim audent. etiam foe¬
Neratores dicere:
Non habeo aliud unde uiuã:
hoc mihi latro diceret: deprehensus in fauce: hoc et effrac¬
tor dicer&: appraehensus: cira parietem a lienumen
oemihi & leno dicer& emens puellas. ad prostitutionem
hocet maleficus incantant᷑ mala. et uendens nequitiã
suam: Quicquid tale prohibere conaremur. respon¬
derent omnes quia non haberet unde uiuerentu
quia inde sepascerent. quasi non hoc ipsum millisma¬
aime pumendum est. quia artemnequitiae dilexe¬
runt : unde uictum transigant. & inde seuoluni pas¬
cert unde offendant dm̃t a quo omnes pascuntiusic
Sedcum clamaueris hoc et dic̾eris: illi respondent : disic
nonbuc accedimus si sic non intramus in ipsam ecđam:
Y emiant intrent audiant: sepe expugnauerine au
uentute mea. Et enĩñ potuer mihi Sũpra dorsum
meum fa bricauerunit consentiam. fererunt

Expanded text:
me a juventute mea.» Audent etiam feme a juventute mea.» Audent etiam feneratores dicere: Non habeo aliud unde vivam. Hoc mihi et latro diceret, deprehensus in fauce; hoc et effractor diceret, deprehensus circa parietem alienum; hoc mihi et leno diceret, emens puellas ad prostitutionem; hoc et maleficus incantans mala, et vendens nequitiam suam; quidquid tale prohibere conaremur, responderent omnes quia non haberent unde viverent, quia inde se pascerent; quasi non hoc ipsum in illis maxime puniendum est, quia artem nequitiae delegerunt, unde vitam transigant, et inde se volunt pascere, unde offendant eum a quo omnes pascuntur. 7. Sed cum clamaveris hoc et dixeris, illi respondent: Si sic, non huc accedimus; si sic, non intramus in ipsam Ecclesiam. Veniant, intrent, audiant: «Saepe expugnaverunt me a juventute mea. Etenim non potuerunt mihi: supra dorsum meum fabricaverun
Abbreviated transcription (Latin):
te quemipse fecit: Noli foenerari: tu: Accusasscriptu¬
ram dicentem. qui pecuniam suam non dedit ad usu¬
Numquid foeneratur quiperipsum loquitur: si fa¬
cit quod tibi dicit. et tu non facis. tu ibis inignem ille
in regnum: Si non facit quod tibi dicit & pariter fac̃
malã quae facis. et dicit bona quae non facit. pariter
in ignem foenum ardebit. uerbum autem dni manet
inae ternum: Nuimquid ardet sermo qui tibi per
illum locutus est: aut moyses est qui tibi loquitur.
id est bonus et iustus famulus domini. autphariseus ÷
cathedra moysi sedens: Audisti & deipsis. Qua edicunt
facite. quae autem faciunt facere nolite : Non habes
tu unde :ͣex cuses. quando sermo dĩ tibiloquitur.
quia non potes interficere sermonem dñi : Crimina¬
ri quaeris eos. perquos tibiloquitur sermodĩ Quae¬
re quantum uis. dic quantum uis. blasphematuan¬
tum uis. saepe expugnauerunt me aciuuantute
mea dicat nunc israhel: saepe expugnauerunt

Expanded text:
e quod ipse fecit. 6. Noli fenerare. Tu accusas Scriptue quod ipse fecit. 6. Noli fenerare. Tu accusas Scripturam dicentem, «Qui pecuniam suam non dedit ad usunumquid fenerat qui per ipsum loquitur? Si facit quod tibi dicit, et non tu facis; tu in ignem, ille in regnum. Si non facit quod tibi dicit, et pariter facit mala quae facis, et dicit bona quae non facit; pariter in ignem. Fenum ardebit, verbum autem Domini manet in aeternum . Numquid ardet sermo qui tibi per illum locutus est? Aut Moyses est qui tibi loquitur, id est, bonus et justus famulus Dei; aut pharisaeus est cathedram Moysi sedens. Audisti et de ipsis: «Quae dicunt, facite; quae autem faciunt, facere nolite» . Non habes tu unde te excuses, quando sermo Dei tibi loquitur. Quia non potes interficere sermonem Dei, criminari quaeris eos per quos loquitur tibi sermo Dei. Quaere quantum vis, dic quantum vis, blasphema quantum vis: «Saepe expugnaverunt me a juventute mea, dicat vero Israel, Saepe expugnaverunt
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a cho hi beamus. quia bonasunt omnia: quia
bonus deus fecit omnia. & laudant illum opera
sua: Considerate quia bonasunt ab eo quihabet sp̃m
considerandi sp̃mpietatis & sapientiae : Undique¬
deus laudatur: aboperibus suis: Quomodo illum
laudant oꝑasua. peros trium ꝓuerorum in camino¬
ignis: Quid praeter missum est. laudat caelũ.
laudant angłi. laudant si dera. laudant sol et
luna. Laudant dies et noctes: laudat quicquid ger¬
minat de terra: laudat quicquid nattet in mari.
laudat quicquid in aere uolat: Laudant om̃s
oontes & colles laudant frigora et ȩstus. et cetera omnia
quae deus fecit: Audistis quia laudant eum. numquid
audistis ibi quia laudat dnm auaricia. qui a dñm
laudat luxuria: non laudantista. quia non ipse illa
fecit: Laudant ibi homines dm̃. hominis creator est đs
Auaricia opus est mali hominis: homo ipse opus ÷ dei:
E tquid uult deus: occidere inte quodipsefecisti. & saluare¬

Expanded text:
nostra cohibeamus! quia bona sunt omnia, quia nostra cohibeamus! quia bona sunt omnia, quia bonus Deus qui fecit omnia; et laudant illum opera sua, considerata quia bona sunt, ab eo qui habet spiritum considerandi, spiritum pietatis et sapientiae. Undique laudatur Deus ab operibus suis. Quomodo illum laudant opera sua per os trium puerorum? quid praetermissum est? Laudant coeli, laudant Angeli, laudant sidera, laudant sol et luna, laudant dies ac noctes, laudat quidquid germinat de terra, laudat quidquid natat in mari, laudat quidquid volitat in aere, laudant omnes montes et colles, laudant frigora et aestus; et caetera omnia quae Deus fecit, audistis quia laudant Deum : numquid audistis ibi quia laudat Deum avaritia, quia laudat Deum luxuria? Non laudant ista, quia non ipse illa fecit. Laudant ibi homines Deum; hominis creator est Deus. Avaritia opus est mali hominis; homo ipse opus est Dei. Et quid vult Deus? Occidere in te quod ipse fecisti, et salvar
Abbreviated transcription (Latin):
Ista & ista. siue que faciunt. siue quae non faciunt. et quae ñ¬
fiunt dicuntur fieri : et quaefiunt bene: dicuntur male
fieri et quae toleramus ad culpam nr̃am applicantur:
Nos quidres pondemus noli me attendere: serm onem
istum attende: ipse tibi loquitur ꝑquem libet: huc
tu inimicus es: cum corda cum aduersario tuo: cum es
cumeo inuia : Aduersarium tuũ: sermonem dĩ fecisti:
Noli attendere : quia ille tibi loquitur I: Sermonem¬
peruenisse eos dequibus dicitur. saepe expugnaue¬
runt me aiuuentute mea. ut etiam ipsum dm̃ ac¬
cusare non dubitent: Accusas auarum. & ille accu¬
sat deum qui fecit aurum Noli aunrus eẽ : Etnon
faceret deus alrum: iam hoc restat. Quia tuopera
mala cohibere non potes: accusas opera dĩ bona:
Displicet tibi creator & fabricator mundi Nonfa¬
cer& & solem: quia anmulti infenestris contendunt
deluminaribus. & adiudicia se trahunt: Osiuitia

Expanded text:
ipsi? Et ista sive quae fiunt, sive quae non fiunt, ipsi? Et ista sive quae fiunt, sive quae non fiunt, dicuntur fieri; et quae fiunt bene, dicuntur male fieri: et quae toleramus, ad culpam nostram applicantur. Nos quid respondemus? Noli me attendere; sermonem istum attende: ipse tibi loquitur per quemlibet; huic tu inimicus es. Concorda cum adversario tuo, cum es cum eo in via : adversarium tuum sermonem Dei fecisti. Noli attendere quia ille tibi loquitur: mpervenisse eos de quibus dicitur, «Saepe expugnaverunt me a juventute mea,» ut etiam ipsum Deum accusare non dubitent? Accusas avarum, et ille accusat Deum quia fecit aurum. Noli avarus esse. Et non faceret Deus aurum. Jam hoc restat, quia mala tua opera cohibere non potes, accusas opera bona Dei: displicet tibi creator et fabricator mundi. Non faceret et solem; quia multi in fenestris contendunt de luminaribus, et ad judicia se trahunt. O si vitia
Abbreviated transcription (Latin):
lite peccare: Sonat uerbum. sonats contradictor libidi¬
nis: Atille amicus libidinis suae. & inimicus sermoni
contradicendi amicae suae. infestus est et odit sermo¬
nem dei: tacta est amica auaricia : inimicus deus.
Contra dicit enim deus auariciae : et uult nihil possi¬
deri auarica: Ego possideam lamat : Quiduis aba¬
uaricia possideri. o dura uibet. leuia iubeo: Onus
eius graue est: sarcina mea leuis est: Iugum eius
asperum est: iugum meumlene est: Noli uelle ab a¬
uaricia possideri lubet auaricia. mare transeas.
& obtemperas: iubet ut te uentis ꝓcellisq commit¬
tas: iubeo ego ut ante hostium tuum ex eo quod
habes des pauperi. piger es ad faciendum ante
te opus bonum. et strenuus es ad transeundum
mare : Quia auaricia imperat seruis. quia iubet¬
deus: odisti: Etquid cum odisset cȩperit: incipit
uelle criminari eos aquibus audit bona prȩcepta
et uelle persuspiciones suas crimina quaerere
seruorum dĩ: Quid nobis istadicunt. & ipsi ñ faciuts:

Expanded text:
lite peccare» . Sonat verbum, sonat sermo contradictor libidinis: at ille amicus libidinis suae, et inimicus sermoni contradicenti amicae suae infestus est, et odit sermonem Dei. Facta est amica avaritia, inimicus Deus. Contradicit enim Deus avaritiae, et vult nihil possideri ab avaritia. Ego possidear, clamat. Quid vis ab avaritia possideri? Dura jubet, levia jubeo: onus ejus grave, sarcina mea levis est; jugum ejus asperum est, jugum meum lene est . Noli velle ab avaritia possideri. Jubet avaritia ut mare transeas, et obtemperas: jubet ut te ventis procellisque committas; jubeo ego ut ante ostium tuum ex eo quod habes des pauperi: piger es ad faciendum ante te opus bonum, et strenuus es ad transeundum mare. Quia avaritia imperat, servis; quia Deus jubet, odisti. Et quid? Cum odisse coeperit, incipit velle criminari eos a quibus audit bona praecepta, et velle per suspiciones suas crimina quaerere servorum Dei. Qui nobis ista dicunt, ista non faciunt
Abbreviated transcription (Latin):
cripti sunt: quodam loco scripturarum: P recordia
fatui : sicut rota carri Quid ẽ precordia fatui sic
rota carri: fęnum portat & murmurat: Non
enim potest rota carri requiescere amurmure: Sic sunt
multi fratres Nonhabitant in unum: nisi corpore:
ed qui sunt qui habitant in unum. e Et erat illis
tisunt. des cripti sunt qui ꝑtineant ad barbam:
qui ꝑtineant ad oxim uestim̃ti. qui numerentur int̾ motel sron.
łtsi sunt ibi alii murmuratores: meminerint dicti dñi
unus assumetur: & unus relinquetur¬

Expanded text:
cripti sunt quodam loco Scripturarum: «Praecordia cripti sunt quodam loco Scripturarum: «Praecordia fatui sicut rota carri» . Quid est, «Praecordia fatui sicut rota carri?» Fenum portat, et murmurat: non enim potest rota carri quiescere a murmure. Sic sunt multi fratres; non habitant in unum nisi corpore. Sed qui sunt qui habitant in unum? Illi de quibus dti sunt, descripti sunt, qui pertineant ad barbam, qui pertineant ad oram vestimenti, qui numerentur inter montes Sion. Et si sunt ibi alii murmuratores, meminerint dicti Domini: «Unus assumetur, et unus relinquetur
Abbreviated transcription (Latin):
tare inunum optate porem istum. compluimini inde
Alioquin non poteritis tenere quod ꝓfitemini. nec ꝓfiteri
audere potestis. nisi ille in tonuerit. nec ꝑmanere poteri¬
tis nisi eiussagina Nondesit uobis Ipsa enim sagina
qui ibi sunt: montes sunt magni: Quos significant
montes hos significat barba: hossignificat hora uesti¬
menti Barba non intelligitur : nisi in ꝑfectis : Noner¬
go habitant inunum: nisi in quibus ꝑfecta fuerit
caritas cp̃i Nam in quibus non est ꝑfecta caritas¬
xp̃i. & cum in uno sunt odiosi sunt. molesti sunt: turbu¬
lenci sunt: Anxietate sua turbant c& eros. & quaerunt
quid deillis dicant. quomodo in iunctura. inquietum
ium̃tum Norasolum Nontrahit: sed & frangit
calcibus quod unctum ẽ: Si autem hab& roremher¬
mon qui descendit suꝑ montem sioN: q̃uietus est
placatus. humilis. tolerans pro murmure precem
fundeNs Nam om̃s murmuratores magͥnificedes¬

Expanded text:
tare in unum, optate rorem istum, compluimini inde. tare in unum, optate rorem istum, compluimini inde. Alioquin non poteritis tenere quod profitemini, nec profiteri audere poteritis, nisi ille intonuerit; nec permanere poteritis, nisi ejus sagina non desit vobis: ipsa enim sagina qui ibi sunt montes? Magni. Quos significant montes, hos significat barba, hos significat ora vestimenti. Barba non intelligitur nisi in perfectis. Non ergo habitant ia charitas Christi. Nam in quibus non est perfecta charitas, cum in unum sunt, odiosi sunt, molesti sunt, turbulenti sunt, anxietate sua turbant caeteros, et quaerunt quid de illis dicant; quomodo in junctura inquietum jumentum non solum non trahit, sed et frangit calcibus quod junctum est. Si autem habet rorem Hermon, «qui descendit super montes Sion,» quietus, placatus, humilis, tolerans, pro murmure precem fundit. Nam murmuratores omnes magnifice des
Abbreviated transcription (Latin):
ros hermon quidescendit suꝑ montemsion: cũ mons
hermon longe it disiunctus abierusalem: Nã trans
iordanem esse dicitur: Eigo aliquam interp̃tationem
herinon quaeramus: Nomen enim hebreum e & ha¬
benius interptacionem abeis qui illã lingũa nouerunt
Nermon interp̃tari dicitur: lumen ex altatum A xepo
ergo ros Nam nullũ lumen ex altatume: nisi a xp̃o
Quom odo ex altatum ẽ Primo incruce. Postea incaelo
ex altatus. In cruce cum humilia retur: sedhumilia¬
tio illius. Non potuit nisi alta ẽẽ : hominis dispen¬
satio minus fiebat quac significabatur in iohanne
& natalibus eorum hostenditur : Namillenatus :
quando iam dies incipiunt crescere : Audi ipsum io¬
hannem confitentem: illũ oport& crescere: meaut̃
minui: Et passiones ipsorum : hoc indicant. Drus
in cruce exaltatus ẽ. illeteso capite diminutus Ergo lumen
ex altatus ÷ x p̃s: inde ẽ hermon: Sed quicumq uultis habi¬

Expanded text:
ros Hermon, qui descendit super montes Sion;» cum mons ros Hermon, qui descendit super montes Sion;» cum mons Hermon longe sit disjunctus ab Jerusalem: nam trans Jordanem esse dicitur. Ergo aliquid interpretatione Hermon quaeramus. Non enim hebraeum est, et habemus interpretationem ab eis qui illam linguam noverunt. Hermon interpretari dicitur, Lumen exaltatum. A Christo enim ros: nam nullum lumen exaltatum, nisi Christus. Quomodo exaltatum est? Primo in cruce; postea in coelo. Exaltatus in cruce, cum humiliaretur; sed humiliatio illius non potuit nisi alta esse. Hominis dispensatio minus minusque fiebat, quae significabatur in Joanne; t: quod et natalibus eorum ostenditur. Nam ille natus est, o jam dies incipiunt crescere. Audi ipsum Joannem confitentem: «Illum oportet crescere, me autem minui» . Et passiones ipsorum hoc indicant. Dominus in cruce exaltatus est; ille caeso capite deminutus. Ergo lumen exaltatum, Christus: inde est ros Hermon. Sed quicumque vultis habi
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc uoluit intelligi fratres mei grãm dĩ ee quod
fratres habitant in unum Noñ ex suis uiribus ñ
ex suis meritis. sed ex illius dono sed exillius gra.
sicut ros decaelo Non enim terra sibi pluit.
autnon quicquid genuerit arescit. nisi pluuia de¬
suꝑ descendat: Dicit quodam loco in psalmo: Pluuiã
uoluntariam segregans ds̃ hereditati suae. Quaredixit uolunta¬
riam  quia non meritis nr̃is: sed illius uoluntate: Quid
enm boni meruimus peccatores ÷ Quid enimboni merumꝰ
iniquis. Ex adam. adam: & suꝑ adã multa peccata:
asciturquisq Nascitur adam: Nascitur dampnatus
dedampnato. & addidit male uiuendo suꝑ adam
Quid eigo boni meruit adam. It tam̃ misericors amauit
Et sponsus dilexit non pulchram: sed ut facer& pulchrami
Ergo gram dĩ dixit rorem hermon: Sed hermon quid sic.
scire debetis. Mons est quidam longedisiunctus ab ieru¬
salem ide a sion Itaqmirum ÷ quod sic e ait a hirru

Expanded text:
Hoc voluit intelligi, fratres mei, gratiam Dei esse quod fratres habitant in unum; non ex suis viribus, non ex suis meritis, sed ex illius dono, sed ex illius gratia, sicut ros de coelo. Non enim terra sibi pluit, aut non quidquid genuerit arescit, nisi pluvia desuper descendat. Dicit quodam loco in psalmo: «Pluviam voluntariam segregabis, Deus, haereditati tuae» . Quare dixit «voluntariam?» Quia non meritis nostris, sed illius voluntate. Quid enim boni meruimus peccatores? quid boni meruimus iniqui? Ex Adam Adam, et super Adam multa peccata nascuntur. Quisquis nascitur, Adam nascitur, damnatus de damnato, et addidit male vivendo super Adam. Quid enim boni meruit Adam? Et tamen misericors amavit, et sponsus dilexit, non pulchram, sed ut faceret pulchram. Ergo gratiam Dei dixit rorem Hermon. 11. Sed Hermon quid sit, nosse debetis. Mons est quidam longe disjunctus ab Jerusalem, id est a Sion. Itaque mirum est quod sic ait, «Sicut
Abbreviated transcription (Latin):
peperit monasteriat: Nam uestis sac erdo talis: aer¬
łam significat. Ipsa ÷ uestis. dequa dicit a postolus
ut exiber& sibi gloriosam a eccłam. non habentẽm a¬
culam aut rugam: Mundatur utnon habeat maculã:¬
extenditur ut non habeat rugam: Ubi eã extendit fullo. nisi
in ligno & uidemus cotidie afullonib: tunicas quodã modo
crucifigi Crucifiguntur : ut rugam non habeant: Q uid
ẽ ergo hora uestimenti: Fratres mei inora uestim̃ti quid accep
unum  illi ꝑfecti quilegem implenit : Quomodo
autem impletur lex xp̃i ab eis. qui habitant fratresu
inunum. se audi apostolum: In uicem honera ur̃a
portate & sic implebitis legemꝰ xp̃i haec ẽ hora ues¬
timti Quomodo fratres mei intelligimus quam
horamꝰ dicat quo potuit descendere ungentilm .o
Nonputo quod honim uestim̃ti in lateribus uoluit
in telligi: Sunt enim honie.: in lateribus: Seda
barba descendere ungentum adhoram potuitquae
incapite e: ubi aperitur caput: Tales suntquiha¬

Expanded text:
peperit monasteria. Nam vestis sacerdotalis Ecclesiam significat. Ipsa est vestis de qua dicit Apostolus, «Ut exhiberet sibi gloriosam Ecclesiam, non habentem maculam, neque rugam» . Mundatur, ut non habeat maculaextenditur, ut non habeat rugam. Ubi eam extendit fullo, nisi in ligno? Videmus quotidie a fullonibus tunicas quodammodo crucifigi: crucificuntur, ut rugam non habeant. Quid est ergo ora vestimenti? fratres mei, in ora vestimenti quid acceptunum? Illi perfecti qui legem implent. Quomodo autem impletur lex Christi ab eis qui habitant fratres in unum? Audi Apostolum: «Invicem onera vestra portate, et sic implebitis legem Christi» . Haec est ora vestimenti. Quomodo, fratres mei, intelligimus, quam oram dicat, quo potuit descendere unguentum? Non puto quod oram vestimenti in lateribus voluit intelligi. Sunt enim orae in lateribus. Sed a barba descendere unguentum ad oram potuit, quae in capite est, ubi aperitur capitium. Tales sunt qui ha
Abbreviated transcription (Latin):
pit dominum hospitio. gaudens suscepit. & dimidium
patrimonii sui. pauperibus seꝓmi sit daturum: et sicui
aliquid abstulerat qua druplum redditurũ : ut intelligas prop¬
cerea sibi eum tenuisse dimidium non uthaber& quod posicle¬
multum dedit. multa: seminauit: ł rgo uidua ullar
quat duo minuta misit parum seminauit. immo tantũ
quantum tacheus Ml inores enim facultates ferebat. seđ
parem uoluntatem habebat: Misit duo minuta detanta uo

Expanded text:
pit Dominum hospitio, gaudens suscepit, et dimidium pit Dominum hospitio, gaudens suscepit, et dimidium patrimonii sui pauperibus promisit se daturum, et si cui aliquid abstulerat, quadruplum redditurum ; ut intelligas propterea sibi eum tenuisse dimidium, non ut haberet quod possidemultum dedit, multum seminavit. Ergo vidua illa quae duo minuta misit, parum seminavit? Imo tantum, quantum Zacchaeus. Minores enim facultates ferebat, sed parem voluntatem habebat . Misit duo minuta de tanta vo
Abbreviated transcription (Latin):
tempore enim ꝓprio metemus: Infatigabiles itaq dumtem¬
pus habemus operemur bonum ad om̃nes. maxime aut̃
addomesticos fidei: Loquens itaq deipsis ȩlemosynis.
quid ait. hoc autem dico: qui parce seminat. parce et
met&: Ergo qui multum seminat : multum & met&.¬
et qui parce seminat : parce & met&: Quare desideratis
latos fundos. ubi multa semina seminetis: latior uob
non est ubi seminetis. quam xp̃s qui inse uoluit seminari:
Terra ur̃a a ecclesia est: seminate quantũ potestis Sed pa¬
rum habes unde facias. habe bonam uoluntatem: Quomo¬
do nihil e̾et quodhabes. sinon ad ess& bona uoluntas. sic et
quia non habes. noli e̾e tristis. siest tibi bona uoluntas: Quid
enim seminas : misericordiã: Etquid metis: pacem : Num¬
quid autem dixerunt angłi. pax in terra diuitibus homi¬
nibus sed pax in terra hominibus bonae uoluntatis: Inza¬
cheo magna uoluntas. in zacheo caritas magna: Susce¬

Expanded text:
tempore enim proprio metemus infatigabiles. Itaque dum temtempore enim proprio metemus infatigabiles. Itaque dum tempus habemus operemur bonum ad omnes, maxime autem ad domesticos fidei» . Loquens itaque de ipsis eleemosynis, quid ait? «Hoc autem dico, Qui parce seminat, parce et metet» . Ergo qui multum seminat, multum metet: «qui parce seminat, parce et mlatos fundos, ubi multa semina seminetis? Latior vobis non est ubi seminetis, quam Christus, qui in se voluit seminari. Terra vestra Ecclesia est; seminate quantum potestis. Sed parum habes unde facias. Habes voluntatem? Quomodo nihil esset quod habes, si non adesset bona voluntas; sic et quia non habes, noli esse tristis, si est tibi bona voluntas. Quid enim seminas? Misericordiam. Et quid metes? Pacem. Numquid autem dixerunt Angeli, Pax in terra divitibus hominibus? Sed, «Pax in terra hominibus bonae voluntatis» . In Zacchaeo magna voluntas, in Zacchaeo charitas magna. Susce
Abbreviated transcription (Latin):
tiuitate constringebant nos peccata ñra. flauit aust
spus sc̃s. dimissa sunt nobis peccata . soluti sumus afrigor
iniquitatis . Tam quam glacies insereno soluuntur peccata nr̃a:
Curramus ad patriam quasi torrentes in austro diu enĩ
labora uimus & laboramus: Etiam facientes bene: Nam
ipsa uita humana quam ingressi sumus. misera est. laborib
plena dolorib periculis. erumnis. temptationib: Nolite
seduci gaudio rerum humanarum. flendo in reb humanis
aduertite: Poterat ridere priuspuer qui nascitur. quare afle¬
tu incipit uiuere : ridere nondum nouit. quare plorare iam
nouit. quia coepit ire in istã uitã: Sedsi deillis capauis est.
Qui seminant in la crimis. ingaudio metenit:
In ista uita quaeplena ÷ lacrimis. seminemus: Quidseminabi¬
mus: opera bona. opera misericordiae. semina nr̃a sunt: Dequib: semi¬
nibus: ait apłs Bonum autem facientes. non deficiamus.

Expanded text:
tivitate; constringebant nos peccata nostra: flavit austivitate; constringebant nos peccata nostra: flavit auster Spiritus sanctus; dimissa sunt nobis peccata, soluti sumus a frigore iniquitatis; tanquam glacies in sereno, solvuntur peccata nostra. Curramus ad patriam, quasi torrentes in austro. Diu enim laboravimus, et laboramus etiam facientes bene. Nam ipsa vita humana quam ingressi sumus, misera est, laboribus plena, doloribus, periculis, aerumnis, tentationibus. Nolite seduci gaudio rerum humanarum; flenda in rebus humanis advertite. Poterat ridere prius puer qui nascitur: quare a fletu incipit vivere? Ridere nondum novit; quare plorare jam novit? Quia coepit ire in istam vitam. Sed si de illis captivis est, «Qui seminant in lacrymis, in gaudio metent.» In ista vita, quae plena est lacrymis, seminemus. Quid seminabimus? Opera bona. Opera misericordiae semina nostra sunt: de quibus seminibus ait Apostolus, «Bonum autem facientes non deficiamus;