comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
calipsi. Et angelo ecclesiae ephesiorũ scribe cxxiIIi.
haminã poricupani panietẽ inpsaloro lxi
Quousq ieruitis io homines int̃ficitis uniuersi tt̃quã pa¬
m&i oclincto & machaeriae inpulsae uerũ tam̃ hono¬
rẽ ineũ cogita ueũ repellere Item inpsclmo lxxuiiii.
Vt quid destruxistimacaeriã eius Itetnexechiel
quã unxistis ꝓpterea haec dicit dñs rũpã sp̃m extol¬
lentẽ cũ ira & pluuia inundans in iramea erit & la¬
pides p&rarũ & glebas in iracundia met suꝑducã
in consummatione & suffodiã pari&ẽ quẽ unxistis
& cad& ponã illũ adtersã & reuelabuntur funda m̃a

Expanded text:
is: Et angelo ephesi ecclesiae scribe. CXXIIII. HOMINEM NVNCVPARI PARIETEM. In psalmo LXI: Quo usque inruitis in homines, inter- Scientes uniuersos tamquam parieti inclinato et maceriae in- pulsae? uerum tamen honorem meum cogitauerunt repellere. Item in psalmo LXXVIIII: Vt quid destruxisti maceriam eius? Item in ezechquam unxistis? propterea haec dicit dominus: rumpam spiritum extollentem cum ira, et pluuia inundans in ira mea erit, et lapides petrarum et glebas in iracundia mea superducam in consummatione. et effodiam parietem, quem unxistis, et cadet. et ponam illum ad terram et r
Abbreviated transcription (Latin):
dens & sciens uestrũ monstr& debona opera. conuer¬
sationẽ suã in mansu&udine & prudentia
XXXUI
desapientia. in proueriis

Expanded text:
dens et sciens uestrum? monstret de bona conuersatione opera sua in mansuetudine et prudentia. XXXVI. DE PATIENTIA. In prouerbiis
Abbreviated transcription (Latin):
terat morses mansu&us. p̃omnibus hominib:
qui sunt super terrã Item inpsalmo xxiiii. Dul¬
cis & mansu&us dñs propter hoc legem statu&
delinquentibus inuia dirigit mites iniuditio do¬
cebit mansu& os uias suas. Item in ꝓuerbis.
Mansu&us. uir. cordis medicus est. tinea autem
ossibu scor intellegens Irer in ꝓuerbus. Meli¬
or est mansu&us cũ humilitate: quã qui
diuidit praedã. cũ contumeliosis Ite in eccle¬
siastico Fili inmansu&udine operatua perfice:
& ab omne homine diligeris. Iteer ubi supra. Esto
mansu&us. ad audiendũ uerbũ ut intellegas . &cũ sa¬
pientia loquere responsũ uerũ Itemin ecclesi astico¬

Expanded text:
s prae omnibus hominibus, qui sunt super terram. Item in psalmo XXlIIJ: Dulcis et mansuetus dominus: propter hoc legem statuet delinquentibus in uia, dirigat mites in iudicio, docebit mansuetos uias suas. Item in prouerbiia solomonis: Man- suetus uir cordis medicus est: tinea autem ossibus cor intellegens. Item illic: Melior est mansuetus cum humilitate quam qui diuidit praedam cum contumeliosis. Item in ecclesiastico: Fili, in mansuetudine opera tua perfice, et ab omni homine diligeris. Item mansuetus ad audiendum verbum, ut intelligas, et cum sapientia loquere responsum verum . Nam et praefec
Abbreviated transcription (Latin):
filicbus filiarũ populitui. Nec accipies quẽ quã
ex his insubiectione causa in opiae & necessitatis.
qnm insuperbia abundat perditio. & infidelitas.
Nec consistit fortiter. cui gradus incalibus figitur
quia fructus stelionatus de coloratio . & deminutio
uitae est Item in euangelio secđm matħm. Vos¬

Expanded text:
filiabus filiarum populi tui: nec accipias quemquam filiabus filiarum populi tui: nec accipias quemquam ex his in subiectione causa inopiae et necessitatis: quoniam in superbia abundat perditio et infidelitas, nec consistit fortiter cui gradus in tabulis figitur: quia fructus stellionatus decoloratio et deminoratio uitae est: et in
Abbreviated transcription (Latin):
in esaia. Et qui superbi sunt contumelia conterent᷑
& humiliabuntur & cadent excelsi gladio Ireer
in esaia. Et contumelia suꝑborũ humiliabo. Item
inesaia. Cessauit superbia & diuitiae impiorum.
Item inamos ꝓph&a. Quia iurauit dñs ꝑsem&ip¬
sum quia ego ab ominor omnẽ suꝑbiã ia cob & re¬
giones illius odiui. Itet in ambacũ . Iustus autẽ
ex fide mea uiuit sibi. placens autẽ contemptor
& uir superbus nihil ꝓfici& ec indeutero no¬
miũ. Omnis quicũq: fecerit superbiã ut non ex¬
audiat sacerdotem. qui ad sistiministrare in
Nomine dĩ sui. aut iudices qui fuerint in diebus
& omnis populus cum audierit timebit & non
faci& in iustitiã¬
e Ireto in iob. Et quia annidi¬
numerati sunt suꝑbiae & sicut dispositi inaures.
dñi & cum uidebuntur pacificari ueni& illis euersio
quia qui in altis habitat. uid& in iuriã facientẽ &
humiliat superbos.¬
pos. Item tobi Propter quod fili¬
dilige fratres tuos & noli superbo corde agere cum

Expanded text:
illic: Et qui superbi sunt, contumelia conterentur, et humiliabuntur, et cadent excelsi gladio. Item illic: Et contumeliam superborum humiliabo. Item illic: Cessauit superbia et diuitiae impiorum. Item in amos propheta: Quia iurauit dominus per semet ipsum, quia ego abominor omnem superbiam iacob, et regiones illius odiui. Item in amba- cum: Iustus autem ea fide mea uiuit: sibi placeas autem, contemptor et uir superbus nihil proficiet. Item in deuteronomio: Et omnis quicumque fecerit audiat Sacerdotem, qui stat ad ministrandum in nomine Dei tui, vel judicem, quicumque fuerit in diebus et omnis populus cum audierit, timebit et non faciet iniuBtitiam. Item in iob: Et quia anni dinumerati sunt superbiae, et sic sunt dispositi in aures domini: et cum uidebuntur pacrficari, eueniet illis enersio. quia qui in altis habitat, uidet iniuriam facientem, et humiliat superbos. Item tobi: Propter quod dilige fratres tuos, et noli superbo corde agere cum
Abbreviated transcription (Latin):
sustine bonos fructos illius in opere enim illius
exiguum laborabis &cito edesdegenerationib:
illius. Itet in hieremia In nouate uobis noui¬
tatẽ. & nolite serere in spinis circũcidim ini dõ
ur̃o & circũcidite p̃putiũ cordis ur̃i. uiri iudoi
& qui habitatis inhierus alẽ. nequando ue¬
nicit sicut ignis indignatio mea & exardescat
& nionerit qui extinguat a facie nequitiae cogi¬
tationũ ur̃arũ Itet inpsclino .cxxvi. Qui
seminanit in lacrimis ingaudio m&ent eun¬
tes ibant & flebant mittentes semina sua ue

Expanded text:
ctus illius. in opere enim illius exiguum laborabis, et cito edes de generationibus illius. Item in hieremia propheta: Innouate uobis nouitatem, et nolite serere in spinis. circumcidimini deo uestro, et circumcidite praeputium cordis uestri, uiri iuda et qui habitatis in hierttsalem, ne quando exeat sicut ignis indignatio mea et exardescat, et non erit qui extinguat a facie nequitiae cogitationum uestrarum. Item in psalmo CXXV: Qui seminant in lacrimis, in gaudio metent. euntes ibant et fl
Abbreviated transcription (Latin):
laxiiiter tristitiaẽ
Quis gloriatur castũ sehabere cor aut quis aude¬
si fuero iustus non dubito. qui Nios meũ amiserit
iniquitatem & si dixero sige quaerela sũ. ad eaq:
difficilia loquutus sum. quisenim hominũ uel ui¬
rorũ ab operibus suis mundus & in maculatus est
corã drĩo. quia nemo mundus. a sorde nec unius
quidem &iã siuna die fuerit uita eius super t̃rã
quis enim hominũ est sine quaerela. aut quis po¬
terit iustus esse quinatus est exmuliere. Nã si nec
caelũ mundũ est ante conspectũ dñi. quantoma¬
gis ex secrabilis &immundus uir. Item lo hannes

Expanded text:
er tristitiam. Quis gloriabitur purum se habere cor? aut quis audin iob: Quoniam si fuero iustus, non dubito quin os meum admiserit iniquitatem. et si dixero: sine querella sum, adaeque difficilia locutus sum. quis enim hominum uel uirorum ab operibus suis mundus et inmaculatus est coram domino? quia nemo mundus a sorde, nec unus quidem, etiam si una die fuerit uita eius super terram. quis enim hominum est sine querella? aut quis poterit iustus esse, qui natus est ex muliere? nam si nec caelum mundum est ante conspectum domini, quanto magis exsecrabilis et inmundus uir? Item iohannes
Abbreviated transcription (Latin):
gabis et insigno suꝑ manũ tuã &erunt mobilia
ante oculos tuos & scribe ea superlimina domus
Etuos parentes nolite adiracundiã prouocare
filios ur̃os sed nutrite illos indisciplina &cor¬
reptionem . dñi. Item adtimotheum. Domũ
suam benere gentem filios habentem subditos
cũ omni castitate. Hetr ubi supra Diacone
sint unius uxoriuiri qui filiis bene p̃sunt & su¬
is domesticis. Item ad colo senses. Patres nolite
in indignatione ꝓuocare filios uestros nepusilla
nimes fiant
lxxi seminandũ anteiutia
et postea cretetidos fructos eius Inos aepi¬
eminate uobis iustitiã & uindemiate fructũ
uitae exquirite uobis lumen scientiae sustin&e
dnm donec ueniat uobis fructus iustitiae. ut quid
dilexistis impi&atẽ & iniquitates eius uindemias¬
tis . Itet in ecclesiastico. Fili aiuuentute tua ex¬
cipe doctrinam &usq: ad canos inuenies sapientiã¬

Expanded text:
in signo super manum tuam, et erimt mobilia ante oculos tuos: et scribes ea super limina domus Et uos parentes, nolite in iram prouocare filios uestros, sed enutrite illos in disciplina et correptione domini. Item ad timotheum: Domum suam bene regentem, filios habentem subditos cum omni castitate. Item illic: Biacones sint unius uxoris uiri, qui filiis bene praesunt et suis domesticis. Item ad colossenses: Patres, nolite ad indignationem prouocare filios uestros, ne pusillo animo fiant. LXXI. SEMINANDAM ANTE TVBTITIAM ET POSTEA METENDOS FRTCTVS EIVS. In oseeminate uobis iustitiam et uindemiate fructum uitae, exquirite uobis lumen scientiae, sustinete dominum, donec ueniat uobis fructus iustitiae. ut quid dilexistis impietatem, et iniquitates eius uindemiastis? Item in ecclesiastico: Fili, a iuuentute tua excipe doctrinam, et usque ad canos inuenies sapientia
Abbreviated transcription (Latin):
mus p̃dicauimus in uobis euangeliũ dĩ. uostes¬
tes estis &ds̃ quã scãe &iustae & sine quaerela
fuimus. uobis qui credidistis sic ut creditis qua¬
liter unũ quemq: ur̃m. sicut pat̃ filios suos. ob¬
sec rantes uos & consolantes ut ambul&is dig¬
nidõ qui uocauit uos in suũ regnũ & gloriam.
Item ubi supra. Hortamur autẽ uos fr̃s a¬
bundare magis &studiũ habere silendi & qui¬
&os eẽ & operari manibus ur̃is quod bonũ est.
sicut uobis p̃cipimus ut honestae ambul&is ad
eos qui foris sunt & nullius aliquid desider&is
Item ad thesa lonicenser secunda. Praecep¬

Expanded text:
mus praedicauimus in uobis euangelium dei. uos testes estis et deus, quam sancte et iuste et sine querella fuimus uobis qui creditis: sicut scitis qualiter unumquemque uestrum sicut pater filios suos obsecrantes uos et consolantes, ut ambuletis digne deo, qui uocauit uos in regnum suum et gloriam. Item illic: Hortamur autem uos, fratres, abundare magis et studium habere silendi et quietos esse, et operari manibus uestris quod bonum est, sicut uobis praecepimus, ut honeste ambuletis ad eos qui foris sunt et nullius quidquam desideretis. Item ad thes
Abbreviated transcription (Latin):
lante & Non secundũ traditionẽ quac̃ acceper̃¬
a nobis. ipsi en im scitis quem ammodũ oporteat
imitarinos. quia non in qui&e uiximus interuos
nec gratis panẽ manducauimus abaliquo ur̃m sed
in labore & fatigatione nocte & die operantes ne
quẽ urm grauaremus non quasi non habuerim
potestatẽ sed ut nos formã uobis dacremus ad imi¬
tandũ nos. Naro cũ essemus apuduos hocdenun¬
tiauimus uobis qñm siquis non uult operari nec
manduc&. Audiuim us enim quosdã inter
uos inqui&e ambulare nihil operantes sed curi¬
osae agentes hisautẽ qui eius modi sunt denuntia¬
mus &ortamus in dño ihuxpo ut cũ silentio ope

Expanded text:
nte et non secundum traditionem, quam acceperua uobis. ipsi enim scitis quemadmodum oporteat imitari nos: quoniam non inquiete uiximus inter uos nec gratis panem manducauimus ab aliquo, sed in labore et fatigatione, nocte ac die operantes, ne quem uestrum grauaremus. non quasi non habuerimus potestatem. sed ut nosmet ipsos formam uobis daremus ad imitandum nos. nam et cum essemus aput uos, hoc denuntiauimus uobis, quoniam si quis non uult operari, nec manducet. audiuimus enim quosdam inter uos inquiete ambulare, nihil operantes, sed curiose agentes. his autem qui eiusmodi sunt denuntiamus et hortamur in domino iesu
Abbreviated transcription (Latin):
lorũ. Paulus autẽ agnitus erat aquilae eo qđ
ess& unius gentis & unius artis & mansit apud
eum opusfaciens erant enĩ arte fabri. Itemr

Expanded text:
lorum: Paulus autem agnitus erat aquilae, eo quod essent unius gentis et unius artis, et mansit aput eos opus faciens: erant enim arte fabri. Item
Abbreviated transcription (Latin):
nm felix sterelis & in coinquitiata quaenescit
thorũ indelicto hab& fructũ indilectione animȩ
& spado quinon est operatus permanus iniquita tẽ nec
cogitauit aduersus dñm ne quissima dabitur enim
illi fideidonũ electũ & sors intemplodĩ placidior bo¬
norũ enim labiorũ fructus bonae famae & quae ñ
tus ut fidelis esse exͥstimo ergo bonũ esse ꝓpt̃ p̃sen¬
tẽ necessitatẽ quia optimũ est homini sic eẽ It epr
ubi supra Hoc atẽ dico fr̃s tempus breuae est re¬
liquũ est ut & qui habent uxores tãquã non habentes
sint &qui flent tãquã nonflentessint & qui gau¬
dent tãquã non gaudentes & qui emunt tam quã
non possidentes. & qui utuntur hocmundo tãquã
non utantur praterit enimfigura huius mundi
uolo uos sine sollicitudine esse qui sipe uxore est
sollicitus est quae drĩi sunt. qui autẽ uxorẽ hab&

Expanded text:
m felix sterilis et incoinquinata quae nescit thorum in delicto! habebit fructum in dilectione animae. et spado qui non est operatus per manus iniquitatem nec cogitauit aduersus dominum nequissima. dabitur enim illi fidei donum electum et sors in templo dei oblatior. bonorum enim laborum fructus bonae famae, et quae non tus, ut fidelis essem. existimo ergo hoc bonum esse propter praesentem necessitatem, quia optimum est homini sic esse. Item illic: Hoc autem dico, fratres, tempus breue est: reliquum est, ut et qui habent uxores tamquam non habentes sint, et qui flent tamquam non flentes sint, et qui gaudent tamquam non gaudentes sint, et qui emunt tamquam non possidentes, et qui utuntur hoc mundo tamquam non utantur: praeterit enim habitus huius mundi. uolo uos sine sollicitudine esse. qui sine uxore est sollicitus est qua
Abbreviated transcription (Latin):
IN prouersiis
Sicut tinea uestimento & uermis ligno itatris¬
titia uiro noc& coritemm ubi supra Corla&ũ
bonit̃ ualitudinẽ facit. uiro autẽ tristi arescunit
ossa Item in ecclesi astico. Beatus uir qui non est
lapsus uerbo orissui & non est stimulatus intris¬
titia delicti. felix qui non habuit animi sui maesti¬
tia & non excidit abspesua. CIII. quod iN
Baptismo omnia peccata dimit taritur¬

Expanded text:
In prouerbiis: Sicut tinea uestimento et uermis ligno, ita tristitia uiro nocet cor. Item illic: Cor laetum bonam ualitudinem facit: uiri autem tristis arescunt ossa. Item in ecclesiastico: Beatus uir, qui non est lapsus uerbo oris sui et non est stimulatus in tristitia delicti. felix qui non habuit maestitiam et non excidit ab spe sua. CIII. QVOD IN BAPTISMO OMNIA PECCATA DIMITTA
Abbreviated transcription (Latin):
parus in epistola secunda. ¶gratia uobis & pax
Nunc omnia Nobis diuina uir tute sua quae aduitã
& pi&atẽ ꝑtinent donauit ꝑ agnitionẽ eius qui nos¬
& maxima nobis ꝓmissa donantur . ut ꝑhaec
sitis diuinae consortes Haturae. post euasionẽ
quae est inmundo incupiditate ꝑditae uitae. sed
& uos ꝓperate omnes sub inferentes infide uintu¬
tẽ. inuir tutẽ scientiã inscientia abstinentiã.
in abstinentia patientiã. in patientia pia&tẽ in
pia &ate amicã frat̃nitatẽ in affectione frater¬
nitatis caritatẽ. haec uobis cũ sint & superent ut
nonuacu& s& sine fructu inueniamini in dñi nr̃i
haec caecitatẽ autẽ uanitatẽ & obliuionẽ accip¬
& si non purg&ur priorũ delictorũ contagione
ciul desuestantia dĩ inps almo lxui

Expanded text:
m in Epistola secunda: Gratia, inquit, vobis nunc omnia nobis divina virtute sua, quae ad vitam et pietatem pertinent, donavit per agnitionem suam, qui donantur, ut per haec sitis diuinae consortes naturae post euasioaem quae eat in mundo in cupiditate perditae uitae. sed et uos properate omnes, subinferentes in fide uirtutem, in uirtute scientiam, in scientia abstinentiam, in abstinentia patientiam, in patientia pietatem, in pietate amicam fraternitatem, in affectione fraternitatis caritatem. haec uobis cum sint et superent, ut non uacui nec sine fructibus inueniamini in domini noshaec, caecitatem autem, uanitatem et obliuionem accipiet, si non purgetur priorum delictorum contagione. CIIII. DE SVBSTANTIA DEI. In psalmo LXVI
Abbreviated transcription (Latin):
bonũ & beneplacitũ & ꝑ fectũ est Itemm ad corinths
Descitis qui modicũ fermentũ totã massã fermen¬
tat. expurgate u&us fermentũ ut sitis noua cons¬
parsio sicut estis arimi. & enim pascha nr̃m immo¬
latus est xp̃s itaq: sollempnitatẽ caelebremus. ponit
fermento u&eri. neq: infermento malitiae sed in

Expanded text:
bonum et bene placitum etperfectum est Item ad corinthios: Nescitis quia pusillum fermentum totam massam fermentat? expurgate uetus fermentum, ut sitis noua consparsio, sicut estis azymi. nam et pascha nostrum immolatus est christus. itaque sollemnitatem celebremus non in fermen
Abbreviated transcription (Latin):
ii incurribus & hu in equis riosautẽ in nomine
dñi dĩ nri magnificabimur. Ipsi obligatisunt & ce¬
ciderunt nos uero surreximus &erecti sumus.
Ite in psalmo xxxii. Anima autẽ pra paci
sperauimus. fiat misericordia tua dñe. sicut
sperauimus inte. Iter inpsclino  xxxiii. Inqͥ¬
siui dñm &exccudiuit me & ex omnibus angusti¬
is meis. emipuitme. immittit dñs angelũ.
incircuitu timentiũ eũ. Iten in psalmo exxoN¬

Expanded text:
ii in curribus et hii in equis, nos autem in nomine domini dei nostri magnificabimur. ipsi obligati sunt et ceciderunt, nos uero resurreximus et erecti sumus. Item in psalmo XXXII: Anima autem nostra pasperauimus. fiat misericordia tua, domine, super nos, sicut sperauimus in te. Item in psalmo XXXIII: Inquisiui dominum, et exaudiuit me et ex omnibus angustiis meis eripuit me. inmittit dominus angelum in circuitum timentium eum et eripiet eo
Abbreviated transcription (Latin):
uiuimus qui res idui sumus inaduentũ dñi Non
inclamore archangeli & intuba dĩ discend& de
caelo & mor tui qui in xp̃o sunit resurgent pri¬
mi deinde nos qui uiuimus simulcũ illis rapie
tuos pusillos. & magnos stantes inconspectu se¬
dis & libri apertisunit. & clius liber aꝑtus .ẽ.
qui est uitae & iudicati sunit mortui secun

Expanded text:
uiuimus, qui residui sumus, in aduentum domini non uiuimus, qui residui sumus, in aduentum domini non in clamore archangeli et in tuba dei ,descendet de caelo: et mortui qui in christo resurgent primi: deinde nos qui uiuimus simul cum illis rapietuos pusillos et magnos stantes in conspectu sedis. et libri aperti sunt: et alius liber apertus est, qui est uitae, et iudicati sunt m
Abbreviated transcription (Latin):
mus enim qnm si terrena domus Nr̃a huius
habitationis resoluatur. quod aedificationẽ
a dõ habetmus domũ non manu factã a&nã
incaelis Nam in hoc gemimus habitaculũ.
nrm quod de caelo est. suꝑ indui cupientes sita¬
men spoliati non nudiinueniamur. Nã qui
sumus in habitaculo hoc gemimus grauati
in eo quod nolumus spoliari sed suꝑ uestiri cupientes
ut absorbeatur mortale hocauita. qui autẽ efficit
nos in hoc ipsũ ds̃ quidedit nobis arma sp̃s item adphi¬
lippenses . Nostra ccutẽ conuersatio incaelis est
unde & saluatorẽ. expectamus dñm iħm xp̃m qui
reformauit corpus humilitatis Nr̃ae. conformẽ
corpori gloriae succe Item adtesa lonicenses
Uolumus autẽ uos ignorare fratres dedor¬
mientibus ut non tristemini sicut &c&eri
quispemnon habent. indño. sienim credi¬
mus quia iħsmortuus est. & resurrexit.
Ita & ds̃ eos quidormier̃. ꝑ iħm adduc& cũ illo.
hoc autẽ uobis dicimus. in uerbodnĩ quia posqui¬

Expanded text:
mus enim quoniam si terrestris domus nostra huius habitationis dissolvatur quod aedificationem ex Deo habeamus domum non manufactam aeternam in caelis nam et in hoc ingemescimus habitationem nostram quae de caelo est superindui cupientes si tamen vestiti non nudi inveniamur nam et sumus in habitaculo hoc, gemimus grauati in eo quod nolumus spoliari, sed superuestiri, cupientes, ut absorbeatur mortale hoc a uita. qui autem efficit nos in hoc ipsum, deus, qui dedit nobis arram spiritus. Item ad philippenses: Nostra autem conuersatio in caelis est, unde et saluatorem expectamus dominum ireformauit corpus humilitatis nostrae conforme corpori gloriae suae. Item ad thessalonicenses: Nolumus autem uos ignorare, fratres, de dormientibus, ut non tristes sitis sicut et ceteri qui spem non habent in domino. si enim credimus quia iesus mortuus est et resurrexit, ita et deus eos qui dormierunt per iesum adducet cum illo. hoc
Abbreviated transcription (Latin):
te secundus adã inspũ uiuificantẽ sed Nonprimũ
quod spiritale est. sed quod animale deinde spirita¬
le Ircin ad eosdem. Eccedico uobis mysteriũ om¬
nes quidem resurgimus. sed Non omnes immut&¬
bimur inmomento &inictu oculi in nouissima
tuba can& enim tuba. & mortui resurgunit:¬

Expanded text:
simus adam in spiritu uiuificante. sed non primum quod spiritale est, sed quod animale, deinde spiritale. Item illic: Ecce dico uobis mysterium: omnes quidem resurgimus, sed non omnes inmutabimur in momento, in ictu oculi, in nouissima tuba, canet enim tuba, et mortui resurgen
Abbreviated transcription (Latin):
&unicuiq: seminũ ꝓpriũ corpus. Non omnis ca¬
ro. etadem caro. sed alia quidem hominum alia
caelestiũ & corpora terrestriũ. alia quidẽ cae¬
lestiũ gloria &clia terrestriũ. alia claritas
solis. & ali claritas lunae. & clia claritas

Expanded text:
unicuique seminum proprium corpus. non omnis caro eadem caro, sed alia quidem hominis, aliacaelestia, et corpora terrestria: alia quidem caelestium gloria, alia autem terrestrium : alia gloria solis,
Abbreviated transcription (Latin):
Uon faci&is furtũ & nonmen tiemini hiem inpsal¬
mo xł uiiii. Siuidebas furem simulcurrebas cũ
eo. &cũ adulteris portionẽ tuã ponebas Item ubi¬
supra. Arguãte & statuã illã contrafaciem tũa
Item in prouerbus. Quipartitur cũ furẽ odit

Expanded text:
on facietis furtum et non mentiemini. Item in psalmo XLVIIII: Si uidebas furem, simul cum eo currebas, et cum adulteris portionem tuam ponebas. Item illic: Arguam te et statuam illa contra faciem tuam. Item in prouerbiis: Qui partitur cum fure, od
Abbreviated transcription (Latin):
Et dixit dñs adaaron & mariã audite uerb& mea.
loquar & non sicut famulo meo morsi. qui in toto
domo mar fidelis est. & os ados loquarei inspeciae
& non per enigmate & honorem dñi uidit & qu&r¬
re nontimuistis de tractare defamulo meo morsi.
& in dignatiodĩ etat super eos. Iremr inpsclmo xl .uiii
Sedens aduersus fratretuũ decrahebas: & aduersus
filiũ matristuae. ponebas scandalũ. haec fecisti
& tacui aestimasti in iquae quod ero tibi similis
arguãte & statuã illa ante faciem tuã. Iretr
inpscilmo .c. De trahentẽ aduersus ꝓximũ suũ
occulte huncper se quebar. Item in pralmo lxx
Confundantur & deficiant d&rahentes ani mae
meae Ireor in ꝓuerbus. Noli diligere d& rahere
ne eradiceris. adperioculos tuos & iusta uidebis
Irem

Expanded text:
Et dixit dominus ad aaron et mariam; audite uerba mea sloquar ei, non sicut famulo meo mpysi, qui in tota domo mea fidelis est; os: ad os loquar ei in specie et non per aenigmata, et honorem domini uidit. et quare non tim uistis detrectare de famulo IDeO moysi ? et ira indignationis domini super uos erit. Item in psalmo XLVIIII: Sedens aduersus fratrem tuum detrahebas, et aduersus filium matris tuae ponebas scandalum. haec fecisti, et tacui: aestimasti iniquitatem quod ero tibi similis. arguam te et statuam illa contra faciem tuam. Item in psalmo C : Detrahentem adnenras proximum suum occulte, hunc persequebar. Item in psalmo LXX: Confundantur et deficiant detrahentes animae meae. Item in prouerbiis: Noli diligere detrahere, ne eradiceris. adaperi autem oculos tuos, et iusta uidebis. Item
Abbreviated transcription (Latin):
curro Non quasi in incertũ sic pugno nonquasi
aerem caedens sed subiugans corpus meũ & serui¬
tuti redigo neforte aliis p̃dicans ipse reꝓbus in¬
adromanos. Propterea in ex¬
cusabilis es o homo omnis qui iudi caas. in quo
enim aliũ iudicas teipsũ condempnas edẽ enĩ
agis quae iudicas scimus autẽ qnm iuditiũ dĩ est
secundũ ueritatẽ in eos quitalia agunt. Exsti¬
mas autẽ hoc ohomo qui iudicas dehis quitalia
INPSALMO CXUII
onũ est sperare in dño quã sperare in homine
bonũ est confidere in dño quã confitere in princi¬
peitem in psalmo cxlu. Nolite confitere in
principibus nec infiliis hominũ quibus nonest
salus Item in hieremia. Maledictus homo qui
spem hab& in homine & confirmauerit carnem
brachii sui & ad nõ recesserit coreius Item ubi sup̃.
Qui confidunt in homine maledicti sunt quia ds̃
Nihil fecit illos. Item in michea. Vae ultiones eñi
tuae uener̃ ꝓbationes eorũ nolite fidere in ami¬

Expanded text:
uit, non ut in incertum, sic luctor, non ut aera caedens: sed castigo corpus meum, et servituti redigo; ne cum aliis praedicaverim, ipse reprobus ad romanos: Propterea iaexeuaa- bilis es, homo omnis qui iudicas: in quo enim de alio iudicas. te ipsum damnas: eadem enim agis qui iudicas. scimus autem quia iudicium dei est secundum ueritatem in eos qui talia agunt. aestimas autem hoc, homo, tu qui iudicas de his qui taliIn psalmo CXVII: Bonum est sperare in domino quam sperare in homine: bonum est confidere in domino quam confidere in principibus. Item in psalmo CXLV: Nolite 01aonfidere in principibus, neque in filiis hominum, quibus non est salus. Item in hieremia propheta: Maledictus homo, qui spem habet in homine, et confirmauerit carnem, brachii sui, et a deo recesserit cor eius. Item illic: Qui confidunt in homine, maledicti sunt, quoniam deus nihil fecit illos. Item in michaea propheta: Vae, ultiones enim tuae uenerunt, nunc erunt probationes eorum. nolite fidere in ami
Abbreviated transcription (Latin):
nũ suã suꝑ aratrũ respiciens r&ro aptus est regnodĩ
cxxxiii quod diapolus angelus puerit
sious murctus sit inps almo lxxxi
Ego dixi duestis & filii excelsi omnes uos autẽ sicut
homines moriemini & sicut unus de principibus ca¬
d&i iItem inpscilmo .ciii. Dra co hic quem formasti
ad inludendũ ei Item iob. Praecepto autẽ ꝑemit
ris & indeliciis paradysi dĩ. fuisticũ cherubbin posuite
inmonte scõdĩ & pec casti & uulneratus es amonte
dñi corrupta est doctrina tua cũ dedecore ꝓpt̃
multitudinẽ peccatorũ tuorũ interrã teꝓieci
in conioetu regũ dedite intraductionẽ ꝓpt̃ multitud

Expanded text:
est regno dei. CXXVIII. QVOD DIABOLVS ANGELVS A DOMINO SIONE MVTATVS SIT. In psalmo LXXXI: Ego dixi: dii estis et fili excelsi omnes: uos autem sicut homines moriemini, et sicut unus de principibus cadetis. Item in psalmo CIII: Draco hic, quem formasti ad inludendum eum. Item in iob: Praecepto autem peremit ris, et in deliciis paradisi dei fuisti. cum cherubin posui te in monte sancto dei et peccasti et uulneratus es a monte domini. corrupta est doctrina tua cum decore. propter multitudinem peccatorum tuorum in terram te proieci, in conspectu regum dedi te in tnduct
Abbreviated transcription (Latin):
uestri manna manducauer̃ indeserto & mortui surl
hic autẽ est panis quidecaelo descendit ut qui ex eo
manducauerit. non moriatur egosum panis uiuus
qui decaelo descendi siquis manduca uerit ex hoc papoe
uiu& in a&nũ & bic est panisquẽ egodabo ꝓhuius mun¬
di uita caro mea est commisser̃ igitur iudaei inuicẽ
dicentes quomodo potest iste nobis corpussuãdare
manducare : et dixit illis ihs amenamen dico uol
Nisi manduca ueritis corpus filihominis &biberitis
sanguinẽ eius ponhabebitis uitã in uobis quienĩ man¬
ducat mecĩ carnẽ & bibit meũ sanguinẽ hab& uit ã

Expanded text:
uestri manducauerunt mannam in deserto et mortui sunt. uestri manducauerunt mannam in deserto et mortui sunt. hic est autem panis, qui de caelo descendit, ut qui ex eo manducauerit non moriatur. ego sum panis uiuus, qui de caelo descendi: si quis manducauerit ex hoc pane, uiuet in aeternum: et hic panis, quem ego dabo pro huius mundi uita, corpus meum est. conmiserunt igitur inuicem iudaei dicentes: quomodo potest iste nobis corpus suum dare manducare? et dixit illis iesus: amen amen dico nobis, nisi manducaueritis corpus fili hominis et biberitis sanguinem eius, non habebitis uitam in uobis. qui enim manducat meam carnem et bibit m
Abbreviated transcription (Latin):
ac siti& iterũ qui autẽ biberit ex aqua quã ego dabo ei.
non siti& in a&nũ. sederit illi fons aquae salientis inuitã
a&nã int̾haec a utẽ rogabanit eũ discipuli dicentes
rabbi manduca ait autẽ illis iħs ego cibũ habeo mandu¬
care quẽ uos nescitis dicebant ergo discipuli eius int̃ seip
meus cibus est ut faciã uoluntatẽ eius quimisit me & ut
ꝑ ficiã opus eius Item ubi sup̃. Et dixit illis amendico
uobis ponmorses dedit uobis panẽ decaelo sed pat̾me¬
usdat uobis panẽ decaelo illũ uerũ panis enĩ dĩ est
qui descendit de caelo &uitã dat huic mundo dixer̃
ei dñe semꝑ da nobis panẽ istũ & dix̃ iħs. Egosũ panis
uitae quiuenit ad menone suri& & qui credit inme
non siti& umquã Iten ubi supra. Murmuraban
autẽ iudaei deeo quod dixit egosũ panis quid escendi
de caelo & dicebant ponne hicest ihs filius ioseph cus
pouimus patrẽ & matrẽ quomodo ergo hicdicit ego
decaclo descendi iterũ ait eis egosũ panis uitae patres

Expanded text:
hac sitiet iterum: qui autem biberit ex aqua, quam ego dabo ei, non sitiet in aeternum, sed erit illi fons aquae uiuae salientis in uitam aeternam. Inter haec autem rogabant eum discipuli dicentes: rabbi, manduca. ait autem illis iesus: ego cibum habeo manducare, quem uos non scitis. dicebant ergo discipuli eius inter et ut perficiam opus eius. Item illic: Et dixit illis: amen dico uobis, non moyses dedit uobis panem de caelo, sed pater meus dat nobis panem de caelo illum uerum. panis enim dei est qui descendit de caelo et uitam dat huic mundo. dixerunt: domine, semper da nobis panem istum. et dixit iesus: ego sum panis uitae: qui uenit ad me non esuriet, et qui credit in me, non sitiet umquam. Item illic: Murmurabant autem iudaei de eo quod dixit: ego sum panis qui descendi de caelo, et dicebant: nonne hic equ iesus filius ioseph, cuius nos nouimus patrem et matrem? quomodo ergo hic dicit: ego de caelo descendi? Iterum ait: ego sum panis uitae. patres
Abbreviated transcription (Latin):
urã st eminescia Ponã flumina in in sulas. stagna
dirigã haec uerba faciã & ponderelinquã eosIteor
in escia. Meus estu &iã sitransieris ꝑ ignẽ pon cõ¬
bureris. flãma autẽtenon cõburr&te : & si transi¬
eris ꝑ aquã tecũ sũ & fluminate Non concludent : quia
remia: Et nunc quid tibi est &uiae aegrpti ut bi¬
bas. aquã geon. &ut quidtibi &uiae assyriorũ ut
bibas aquã flumiNũ Item in esaia: Aqua ae¬
grpti dixit. ascendã &operiã terrã: CXXUII
quoduocarus ad pidem RerRo Redire
nori depsat inesa ia

Expanded text:
a propheta: Ponam flumina in insulis et stagna dirigam. haec uerba faciam et non derelinquam illos. Item illic: Meus es tu. etiam si transieris per ignem, non conbureris, flamma autem te non conburet. etiam si transieris per aquam, tecum sum et flumina te non concludent: quia eremia propheta: Et nunc quid tibi est et uiae aegypti, ut bibas aquam geon? et ut quid tibi et uiae assyriorum, ut bibas aquas fluminum? Item illic: Aqua aegypti dixit: ascendam et operiam terram., CXXVII. QVOD VOCATVS AD FIDEM RETRO REDIRE NON DEBEAT. In esaia
Abbreviated transcription (Latin):
ircũ deder̃ me gemitus mortis & torrentes in iqui¬
tates conturba uer̃ me Dolores inferni inuener̃
me p̃uener̃ me laquaei mortis assumpsit me de
multitudine aquarũ eripuit me deinimicis meis.
potentis simis Itet inpsalmo caaxvi Suꝑ flumina
Suꝑ flumina
babyllonis ullic sedimus & flebimus dũ recorda remur

Expanded text:
torrentes iniquitatis conturbauerunt me. dolores inferni inuenerunt me, praeuenerunt me laquei mortis. Adsumpsit me de multitudine aquarum, eruit me de inimicis meis potentibus. Item in psalmo CXXXVI: Super flumina babylonis, illic sedimus et fleuimus, dum reco
Abbreviated transcription (Latin):
maximã turbã circase p̃cepit ut irent trans re¬
gionẽ & accessit adeũ unus ex scribis & dixit ei
magister sequarte quocũq ieris ait illi iħs.
exdiscipulis eius dixitadeũ dñẽ ꝑmit te mihi prius irs & ss¬
pelire patrẽ meũ cui respondens ihs dixit sequere me

Expanded text:
maximam turbam circa eum, praecepit, ut irent trans regionem. et aeeesait ad eum unus ex scribis et dixit ei: magister, sequar te quocumque ieris. ait illi iesuex discipulis eius dixit ad eum: domine, permitte mihi prius ire et sepelire patrem meum. cui respondens iesus dixit: sequere me,
Abbreviated transcription (Latin):
truxit & d omos magnatorũ effodit uirtutes populo¬
rũ concidit & gentes fortes dissoluit quiad illã expec¬
comminu& ossa multi ceciderunt in casus gladii

Expanded text:
truxit et domos magnatorum effodit: uirtutes populorum concidit et gentes fortes dissoluit. qui ad illam speccomminuet ossa. . multi ceciderunt in casus gladii,
Abbreviated transcription (Latin):
udite mequi nostis iuditiũ populus meus in quo¬
rum corde lex mea est nolite m&uere obꝓbria
hominũ & d&ractionẽ eorũ nesu peremini. Ncc
sicut uestimentũ ita ꝑtempus. assumentur. & ue¬
lud lanam comed& eos. tinet iustitia autẽ meti
dicentes quomodo nontim & hic quiiam quaesi¬
tus est. ut occider&ur. huius reicausa & fugit.
quomodo iterũ sepelire coepit mortuos. Ego autẽ
intentus. in mandatis dĩ. Nontimebã quid loque¬
r&ur homo. Ireto in machabeis. Auerbis uimi
peccatoris nolite timere quia gloria eius ins

Expanded text:
udite me, qui nostis iudicium, populus meus, in quorum corde lex mea est: nolite metuere obprobria hominum et detractione eorum ne superemini. nam sicut uestimentum, ita per tempus absumentur: et uelut lanam comedet eos tinea. iustitia autem mea in dicentes: quomodo non timet hic qui iam quaesitus est, ut occideretur huius rei causa, et fugit? quomodo iterum coepit sepelire mortuos? ego autem intentus in mandatis dei non timebam quid loqueretur homo. Item in machabaeorum I: A uerbis uiri peccatoris nolite timere, quia gloria eiu
Abbreviated transcription (Latin):
EPISCOPI DEAGONE CRIS TIRN
ORONA UICTORIAE: NON PROMITTITUR NISI
CERTANTIBUS: Indiuinis autem scripturis: assidue
inuenimus promitti coronam siuicerimus. Sed Ne
longum sit multa commemorare: apud apłm paulũ
uersarius : quem siuicerimus coronabimur: Ipse est enim q
nr̃ prtor uicit. ut etiam nos in illo ꝑͥmanentes uincamus

Expanded text:
I. DE AGONE CHRISTIANO. Corona uictoriae non promittitur nisi certantibus. in diuinis autem scripturis adsidue inuenimus promitti nobis coronam, si uicerimus. sed, ne longum sit multa commemorare, apud apostolum Pasit ipse aduersarius, quem si uicerimus coronabimur. ipse est enim, quem dominus noster prior uicit, ut etiam nos in illo permanentes uincamus
Abbreviated transcription (Latin):
quȩtum propter uniuersalium
precepta regulas um quibus¬
eiusdem religionis intelligatur auctoritas : tum¬
propterea quod eius cultus pẽr omnes poere
mundi terminos emanauit. catholica uel uniuier

Expanded text:
quae cum propter uniuersalium praecepta regularum, quibuusdem religionis intellegatur auctoritas, tumpropterea, quod eius cultus per omnes paene mundi terminos emanauit, catholica, uel uniuer
Abbreviated transcription (Latin):
DECATECRANDIS
RUDIBUS: QUOD TIBI USUI ESSET SERIBERE
Dixisti enim quod sepe apud cartagi¬
nem ubi diaconus es adtẽ adducunt᷑
qui fide xp̾iana primitus imbuendist̃.
eo quod existimeris habere cathecizan¬
di uberem facultatem et doctrina fidei
auitate sermonis. Te autem pene semꝑ angustias

Expanded text:
de catechizandis rudibus, quod tibi usui esset, scriberem. Dixisti enim quod saepe apud Carthaginem, ubi diaconus es, ad te adducuntur, qui fide christiana primitus imbuendi sunt, eo quod existimeris habere catechizandi uberem facultatem, et doctrina fidei et suavitate sermonis: te autem pene semper angustias
Abbreviated transcription (Latin):
At haec cum quis indiuinam uerterit p̃dicationem:
cuncta mutantur quae prȩdicari possunt. Ad aliqͥd

Expanded text:
At haec cum quis in diuinam uerterit praedicationem, cuncta mutantur quae praedicari possunt. Ad aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
sed unam esse personaem. Quia uero paulo ante
diximus eutichen confiteri duas quidem in xp̃o
ante adunationem naturas. unam uero post
adunationem : cumque hunc errorem dupplicem

Expanded text:
sed unam esse personam. Quia uero paulo ante diximus Eutychen confiteri duas quidem in Christo ante adunationem naturas, unam uero post adunationem, cumque hunc errorem duplicem
Abbreviated transcription (Latin):
aut certe ꝓpria et particularis instructio. Sed
auctoritate totec constringitur: uniuersali tradi
tione maiorum nibd ominus tota. Priuatis uero

Expanded text:
aut certe propria et particularis instructio; sed auctoritate tota constringitur, untione maiorum nihilo-minus tota, priuatis uero
Abbreviated transcription (Latin):
ritus. Primusq mortem in abel filio suo meruit
experiri: ut quanta esset poena quam ipse ex¬
ceperit probaret in sobole: quod si ipse primꝰ

Expanded text:
ritus primusque mortem in Abel filio suo meruit experiri, ut quanta esset poena quam ipse exceperit probaret in subole. Quod si ipse prim
Abbreviated transcription (Latin):
euisdem religionis intelligatur auctoritas: tum
propterea quod eius cultus per omnes poene
mundi terminos emanauit: catholica uel unuier

Expanded text:
usdem religionis intellegatur auctoritas, tum propterea, quod eius cultus per omnes paene mundi terminos emanauit, catholica, uel uniuer
Abbreviated transcription (Latin):
pdicantes. in eius nomine multa signa faciebant: ita ut quedã mortuũ
transeunte ETPAO umbra eius tetigerit et resurrexerit. Sed cũ uideren
iudei tanta signa fieri in eius nomine quẽ partim ꝑinuidiã partim
ꝓerrorem crucifixer̃.: alii irritati sunt. et ꝑsequendos p̃dicatores eiꝰ apłos:
Alii uero idipsum amplius admirantes quod eius nomine quẽ ueluti
asẽ oppressum et uicꝰtum riserant tanta mitacula fierent. penitendo
conuersi credider̃ in eum milia iudeoꝵ. Nonerant iã illi temporalia
heneficia. terrẽnorumq regnum desiderantes adõ :Nec ꝓmissũ regẽ
xp̃m carnaliter expectantes: Sed immortaliter intelligentes et dili¬
gentes qui ꝑipsis abipsis tanta mortaliter ꝑtulit: et̃ eis usq ad sui
sanguinis peccata donauit. et immortalitatẽ a se sperandã. et desi

Expanded text:
praedicantes in ejus nomine multa signa faciebant, ita ut quemdam mortuum praedicantes in ejus nomine multa signa faciebant, ita ut quemdam mortuum transeunte Petro umbra ejus tetigerit et resurrexerit. Sed cum viderent Judaei tanta signa fieri in ejus nomine, partim per invidiam, partim per errorem crucifixerunt: alii irritati sunt ad persequendos praedicatores ejus apostolos, alii vero idipsum amplius admirantes quod in ejus nomine quem veluti a se oppressum et vinctum riserant, tanta miracula fierent, poenitendo conversi crediderunt in eum millia Judaeorum. Non erant jam illi temporalia beneficia terrenumque regnum desiderantes a Deo, nec promissum regem Christum carnaliter exspectantes, sed immortaliter intelligentes et diligentes eum qui pro ipsis ab ipsis tanta mortaliter pertulit: et eis usque ad sui sanguinis effusionem peccata donavit, et immortalitatem a se sperandam et desi
Abbreviated transcription (Latin):
et populus isrł exdiẽ quo primũ pascha in imagine cȩlebrar
ouem occidentes et manducantes. cuius sanguine postes eoꝵ ̾
ad salutis tutelam signatisunt. Ex ipso er̃go die quinquagesimꝰ
dies impletus est et legem acceper̃ scriptam digito dĩ. quo nomine
iam diximus significareͥ sp̃m sc̃m: sicut post dñi passionem et
resurretionẽ quod ẽ. uerum pascha. quin quagesimo die ipse sp̃s
sc̃s discipulis missus est non iam lapideis tabulis corda dura significan.
sedcum esfent inunum locum congregati in ipsa hierusalẽ. factus est
subito decelo sonus quasi ferretur flatus uehemens. et uisȩ sunt illis
unguȩ diuisȩ quasi ignis. & coeper̃ linguis loqui: ita ut om̃s qui adillos
uenerant suam linguam quisq cognosceret. Ad illam enim ciuitatem
ex omni t̾ra conueniebant udȩi: quacumq disꝑsi erant: et diuersas
singuas gentium diuersarum didicerant. Deinde cumtota fiducia xp̃m

Expanded text:
et populus Israel ex die quo primum pascha in imagine celebrarunt, et populus Israel ex die quo primum pascha in imagine celebrarunt, ovem occidentes et manducantes, cujus sanguine postes eorum ad salutis tutelam signati sunt ; ex ipso ergo die quinquagesimus dies impletus est, et legem acceperunt scriptam digito Dei , quo nomine jam diximus significari Spiritum sanctum : sicut post Domini passionem et resurrectionem, quodsanctus discipulis missus est: non jam lapideis tabulis corda dura significans, sed cum essent uno in loco congregati in ipsa Hierusalem, « Factus est subito de coelo sonus quasi ferretur flatus vehemens, et visae sunt illis linguae divisae quasi ignis, et coeperunt linguis loqui, ita ut omnes qui ad illos venerant suam linguam quisque cognosceret . » Ad illam enim civitatem ex omnibus terris conveniebant Judaei quacunque dispersi erant, et diversas linguas gentium diversarum didicerant. Deinde cum tota fiducia Christum
Abbreviated transcription (Latin):
corã conuitiantibus. ꝑ quem mutus locutus ẽ. et surdus audiuit
Uinctus est: qui de infirmitatum uinculis soluit. Fla gellatus ẽ
qui omniũ doloꝵ flagella de hominũ corporibus expulit.
Crucifixus est: qui cruciatus nr̃os finut. Mortuus est: qui
mortuos suscitauit. Sed et resurrexit. num quã moriturus. neabillo
quisquã sic disceret mortẽ contempnere. quasi numquã futurus
Inde confirmatis discipulis: conuersatus cum eis xl diebus. eisdem
spectantib ascendit in caelum. Et completis aresurrectione
cum iocunditate legem possent implere quae data est iudȩis
indecem p̃ceptis. quod appellant decalogum. Quae rursus ad
duo rediguntur. ut diligamus dm̃ extotõ corde. et extota anima
extota m̃ente. et diligãmus proximũ sicut nos mẽtipsos. Nã
in his duobus p̃ceptis. totam legem ꝓphetasq pendere. ipse
dñs et dixit in euangłio . et sũo manifestauit exemplo Nam

Expanded text:
coram conviciantibus, per quem mutus locutus est et surdus audivit. coram conviciantibus, per quem mutus locutus est et surdus audivit. Vinctus est qui de infirmitatum vinculis solvit, flagellatus est qui omnium dolorum flagella de hominum corporibus expulit. Crucifixus est, qui cruciatus nostros finivit. Mortuus est, qui mortuos suscitavit. Sed et resurrexit nunquam moriturus, ne ab illo quisquam sic disceret mortem contemnere, quasi nunquam moriturus. Inde conspectantibus ascendit in coelum; et completis a resurrectione cum jucunditate legem possent implere. Quae data est Judaeis in decem praeceptis, quod appellant decalogum. Quae rursus ad duo rediguntur, ut diligamus Deum ex toto corde, ex tota anima, ex tota mente; et diligamus proximum sicut nos ipsos. Nam in his duobus praeceptis totam Legem Prophetasque pendere, ipse Dominus et dixit in Evangelio , et suo manifestavit exemplo. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
quamuis a uiro in tacta conceperit. semꝑq in tacta ꝑ manserit.
inrgo concipiens. tnrgo pariens. uirgo moriens. tamen fabro
desponsata erat: omnẽ tiphum carñalis nobilitatis extinxit:
Natus etiam in ciuitate bethleem quae inter omnes iudȩ cuitates
ita erat exigua. ut hodieq uilla appelletur: noluit quem quã
de cuiusqua terrenȩ ciuitatis sublimitate głoriari. Pauꝑ etiã
factus est cuius sunt omnia. et ꝑquem creata funt omnia:
nequisquam cũ in eũ crederet decerrenis diuitus auderet extolli.
Noluit rex abhominib fieri. quia humilitatis ostendebat uiam
miseris. quosabẽo suꝑbia separauerat: quamuis sempiternum eius
regnum uniuersa creatura testatur. Esuriuit. qui omnes pascit
Sĩtiuit : ꝑquem creatur omnis potus. Et qui spiritaliter panis est
esurientiũ. fonsq sitientiũ: Abitinere terrestri fatigatus ÷: qui
seipsũ nobis uiã fecit in cęlum. Uelut obmutuit et obsurduit

Expanded text:
quamvis a viro intacta conceperit, semperque intacta permanserit, quamvis a viro intacta conceperit, semperque intacta permanserit, virgo concipiens, virgo pariens, virgo moriens, tamen fabro desponsata erat, omnem typhum carnalis nobilitatis exstinxit. Natus etiam in civitate Bethlehem, quae inter omnes Judaeae civitates ita erat exigua, ut hodieque villa appelletur, noluit quemquam de cujusquam terrenae civitatis sublimitate gloriari. Pauper etiam factus est, cujus sunt omnine quisquam cum in eum crederet, de terrenis divitiis auderet extolli. Noluit rex ab hominibus fieri: quia humilitatis ostendebat viam miseris, quos ab eo superbia separaverat, quamvis sempiternum ejus regnum universa creatura testetur. Esurivit, qui omnes pascit: sitivit, per quem creatur omnis potus, et qui spiritaliter panis est esurientium fonsque sitientium: ab itinere terrestri fatigatus est, qui seipsum nobis fecit viam in coelum. Velut obmutuit et obsurduit
Abbreviated transcription (Latin):
in iustissimos et suꝑbissimos homines. ut ꝓpt̃ eos mitteret unicũ
filium. ꝑ quem fecit omma. Nui non sin mũtatione. sed homi¬
nis assumptione homo factus nonsolum cumeis uiuere: sedeciã
peis etabeis posse̾ occidi: Itaq nouum testamentũ hȩreditatis
sempiternȩ manifestans. in quo renouatus homo ꝑ gr̃ãm dĩ
ageret nouã uitam hoc est uitã spiritalẽ. ut uctũs ostenderet
primũ in quo carnalis populus agens ueterẽ hominem. exceptis
paucis intelligentibus patriarchis et ꝓphetis. et non nullis la¬
tentib sc̃is carnaliter uiuens carnaliter p̾mia desiderabat
adno dõ. et infigura spiritalium bonorum accipiebat: Omĩa
ergo bona terreña comtempsit homo factus dñs xp̃s. ut con¬
tempnenda monstraret. Et omnia terrena mala sustinuit
quae sustinenda p̃cipiebat: Ut neq in illis quaereretur felicitas
neq inistis infelicitas timeretur. Natus enim de matre. quae

Expanded text:
injustissimos et superbissimos homines, ut propter eos mitteret unicum injustissimos et superbissimos homines, ut propter eos mitteret unicum Filium, per quem fecit omnia; qui non sui mutatione, sed hominis assumptione homo factus, non solum cum eis vivere, sed etiam pro eis et ab eis posset occidi? 40. Itaque novum testamentum haereditatis sempiternae manifestans, in quo renovatus homo per gratiam Dei ageret novam vitam, hoc est vitam spiritualem; ut vetus ostenderet primum, in quo carnalis populus agens veterem hominem, exceptis paucis intelligentibus Patriarchis et Prophetis et nonnullis latentibus sanctis, carnaliter vivens carnalia praemia desiderabat a Domino Deo, et in figura spiritualium bonorum accipiebat: omnia ergo bona terrena contempsit homo factus Dominus Christus, ut contemnenda monstraret; et omnia terrena sustinuit mala, quae sustinenda praecipiebat: ut neque in illis quaereretur felicitas, neque in istis infelicitas timeretur. Natus enim de matre quae
Abbreviated transcription (Latin):
declarantur: cum carnalis origo dñi ib̃u xp̃i commemorat᷑. Nãm
tertia est ababrabam. usq ad dauid regem. Quarta adauid. usq
adillã captiuitatẽ.: qua populus dĩ in babyloniam transiigrauit
Qcunta ab illa transmigratione: usq ad aduentum dñi nr̃i iħuxp̃i
paucis tunc patriarchis et ꝓphetis nota erant. manifestaretur
omnib gentib nequis quam dm̃ nisi gratis coleret. non uisibilia
pmia seruitutis suae. et presentis uitȩ felicitatem. sed solã uitam
aeternã inqua ipso dõ frueretur ab illo desiderans. ut hac sexta
actate mens humana renouetur adimaginẽ dĩ: sicut fexta die
homo factus est adimaginem dĩ. Tunc̃ enim ec lex impletur.
dum non cupiditate rerũ temporaliũ. sed caritate illius qui p̃¬
cepit fiunt. quȩcumq p̃cepit. Quis autem non reamare affec¬
tet iustissimũ et misericordissimũ dm̃. qui prior sic amauit

Expanded text:
declarantur, cum carnalis origo Domini Jesu Christi commemoratur. Nam declarantur, cum carnalis origo Domini Jesu Christi commemoratur. Nam tertia est ab Abraham usque ad David regem: quarta a David usque ad illam captivitatem qua populus Dei in Babyloniam transmigraverat: quinta ab illa transmipaucis tunc Patriarchis et Prophetis nota erat, manifestaretur omnibus gentibus: ne quisquam Deum nisi gratis coleret, non visibilia praemia servitutis suae et praesentis vitae felicitatem, sed solam vitam aeternam, in qua ipso Deo frueretur, ab illo desiderans; ut hac sexta aetate mens humana renovetur ad imaginem Dei, sicut sexta die homo factus est ad imaginem Dei . Tunc enim et lex impletur, dum non cupiditate rerum temporalium, sed charitate illius qui praecepit, fiunt quaecumque praecepit. Quis autem non redamare affectet justissimum et misericordissimum Deum, qui prior sic amavit