comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
an eiꝰ pͥncipes ac duces leones ñ erant. qͥ ꝑ
diuersas mundi ꝓuincias discurrentes p̃¬
dam seuiendo ⁊ intficiendo rapiebant:
hic leonũ catuli inueniebant pascua. qr
pueri. adolescentes. uiuenes. scłares. et se¬
culariũ filii. huc undiq concurrebant. cũ
ꝓficere in hoc mundo uoluissent. D ecce¬
iã dissoluta ecce contrita. ecce gemitibus
opp̃ssa ẽ. lam nemo ad eam currit ut in hoc
mundo ꝓficiat. iam nullus potens ⁊ uio¬
lentꝰ remansit qͥ oppͥmendo. p̃dã diripiat.
Dicamꝰ gͦ. Ubiẽ. habitaculũ leonũ. ⁊ pas¬
cua catulorũ leonũ. contigit ei qđ de iudea
in solo capite fieri solet. Caluitiũ uͦ aqͥle.
in toto fit corpore. qr cũ ualde senuerit plu¬
mȩ eiꝰ ac pennę ex om̃ib illius membris
cadunt. Caluitiũ gͦ suũ sicut aquila dilatat.
quia plumas ꝑdidit. quȩ popłm amisit. Ala¬
rum quoq pennȩ ceciderunt. cũ quib uola¬
re ad p̃dam consueuerat. quia om̃is eiꝰ po-¬

Expanded text:
 principes leones non erant, qui, per diversas mundi provincias discurrentes, praedam saeviendo et interficiendo rapiebant? Hic leonum catuli inveniebant pascua, quia pueri, adolescentes, juvenes saeculares, et saecularium filii huc undique concurrebant, cum proficere in hoc mundo voluissent. Sed jam ecce desolata, ecce contrita, ecce gemitibus oppressa est. Jam nemo ad eam currit, ut in hoc mundo proficiat; jam nullus potens et violentus remansit, qui opprimendo praedam diripiat. Dicamus ergo: Ubi est habitaculum leonum, et pascua catulorum leonum? Contigit ei 1376 quod de Judaea in solo capite fieri solet, calvitium vero aquilae in toto fit corpore, quia cum valde senuerit, plumae ejus ac pennae ex omnibus illius membris cadunt. Calvitium ergo suum sicut aquila dilatat, quia plumas perdidit dum populum amisit. Alarum quippe pennae ceciderunt cum quibus volare ad praedam consueverat, quia homines ejus po
Abbreviated transcription (Latin):
Congere ossa quȩ igne suecendã cõsumt᷑
carnes. ⁊ coquetur uniu̾sa compositio eiꝰ¬
⁊ ossa tabescent. Ubi enĩ senatꝰ. ubiiam
popłs : contabuer̃ ossa. consũptȩ sunt
carnes om̃is in ea scłariũ dignitatum ordo
extinctus ẽ. Ex cocta ẽ. uniu̾sa compositio
p̃munt. Dicatur gͦ. Pone quoq eã
suꝑ prunas uacuam. Quia enĩ senatus
deẽ. popłs interut. ⁊ tam̃ in paucis qͥ st̃
dolores ⁊ gemitꝰ cotidie multiplicant᷑. i ã
uacua ardet roma. Quid aut̃ ista de
hominibꝰ dicimꝰ. cũ ruinis crebrescentibꝰ.
ipsa quoq eiꝰ destrui ȩdificia uidemꝰ.
U nde apte de ciuitate iã uacua subdit᷑.
Ncalescat & liq̃fiat aes eus. lam enĩ ⁊ ipsa
olla consimitur: in qua priꝰ carnes ⁊ ossa
parietes cadunt. Ubiautẽ sunt qui in eiꝰ
aliquando gła lȩcabant᷑ : ubi eoꝵ pompa :
ubi suꝑbia : ubi frequens ⁊ in moderatum
gaudiũ : impletũ ẽ. in ea qđ contͣ destruc¬

Expanded text:
Congere ossa quae igne succendam, consumentur Congere ossa quae igne succendam, consumentur carnes, et coquetur universa compositio, et ossa tabescent. Ubi enim senatus? ubi jam populus? Contabuerunt ossa, consumptae sunt carnes, omnis in ea saecularium dignitatum ordo extinctus est. Excocta est universa compositio premunt. Dicatur ergo: Pone quoque eam super prunas vacuam. Quia enim senatus deest, populus interiit; et tamen in paucis qui sunt dolores et gemitus quotidie multiplicantur: jam vacua ardet Roma. Quid autem ista de hominibus dicimus, cum ruinis crebrescentibus ipsa quoque ejus destrui aedificia videmus? Unde apte de civitate jam vacua subditur: Incalescat et liquefiat aes ejus. Jam enim et ipsa olla consumitur, in qua prius carnes et ossa mines, etiam parietes cadunt. Ubi enim sunt qui in ejus aliquando gloria laetabantur? Ubi eorum pompa? ubi superbia? ubi frequens et immoderatum gaudium? Impletum est in ea quod contra destruc
Abbreviated transcription (Latin):
coccio eiꝰ. ⁊ discocta sunt ossa illius in me¬
dio eiꝰ. Atq iterũ. Congere ossa quȩ
igne succendam. cõsument᷑ carnes. ⁊ coq̃t᷑
uniuersa compositio. ⁊ ossa tabescent. Po¬
ne quoq eã suꝑ prunas uacuã ut in cales¬
cat ⁊ liquefiat aes eiꝰ. Tunc enĩ nob̃ olla
posita ẽ. cũ hec ẽ. eiuitas constituta. Iunc
in ea aqua missa ẽ. ⁊ frusta eiꝰ congesta
sunt. qͣndo ad eam undiq ppłi defluebãt.
qͥ uelut aqua qu̾alens. actionib mundi
feruescerent. ⁊ quasi frusta carniũ in ip¬
so suo feruore liquarent᷑. de qͣbene dr̃.
Efferbuit eoctio eiꝰ. ⁊ discocta sunt ossa illiꝰ
in medio eiꝰ. quia pͥus quidẽ in ea uehem̃¬
ter incaluit actio głe scłaris. s postmodũ
ipsa gła cum suis sequacib defecit. ꝑ ossa
tentes scłi. infirmitas regit᷑ popłorũ. S
ecce iam de illa om̃s huius scłi potentes
nes eiꝰ liquefacte sunt. Dicatur itaq.

Expanded text:
coctio ejus, et decocta sunt ossa ejus in mecoctio ejus, et decocta sunt ossa ejus in medio illius; atque iterum: Congere ossa quae igne succensa tabescent. Pone quoque eam super prunas vacuam, ut incalescat et liquefiat aes ejus . Tunc enim nobis olla posita est, cum haec est civitas constituta. Tunc enim in ea aqua missa est, et frusta ejus congesta sunt, quando ad eam undique populi confluebant, qui, velut aqua calens, actionibus mundi fervescerent, et quasi frusta carnium in ipso suo fervore liquarentur. De qua bene dicitur: Efferbuit coctio ejus, et decocta sunt ossa illius in medio ejus: quia prius quidem in ea vehementer incaluit actio gloriae saecularis, sed postmodum ipsa gloria cum suis sequacibus defecit. Per ossa tentes saeculi infirmitas regitur populorum. Sed ecce jam de illa omnes hujus saeculi potentes nes ejus liquefactae sunt. Dicatur itaque:
Abbreviated transcription (Latin):
dicimꝰ. cũ ipsi quoq antiqͥ patres p̾dicatoꝵ¬
cũ dicebat. mͥ autẽ nimis honorati sunt
amici tin ds̃. nimis confortatꝰ ÷ pͥncipatꝰeoꝵ:¬
⁊ sic̃ colũbe ad fenestras suas: Recte autẽ
p̃dicatores scĩ nubes appellati sunt. qr uerb̾
pluunt miracuł choruscant. Qui uolare
qͦq ut nubes dicunt᷑. qr int̾ra uiuentes extͣ
terrã fuit om̃e qđ eger̃. Unde ⁊ ꝑ quandã
nubẽ dr̃. In carne enĩ ambulantes ñ scłm
carnẽ militamꝰ. Priores ⁊ enĩ patres coniu¬
giis utebant᷑. filios ꝓcreabant. substantias.
possidebant. curis rei familiaris intende
tantias deserere. coniugia ñ appetere. filios
Qiad fenestras suas quasi colũbȩ sunt. qr ꝓ
mansuetudinis sue sp̃ũ in hoc mundo per
ocłos nil concupiscunt. Considemꝰ gͦ qͣnte
altitudinis istę sp̃ualis ȩdificii porte sunt.
quas ⁊ispuales patres admirant᷑. Quanta
itaq nos inearũ admiratione humiliari
necesse ẽ. qͥ pauim̃tũ sumꝰ. s quia sub lon¬

Expanded text:
iramur, cum ipsi quoque antiqui Patres illocum dicebat: Mihi autem nimis honorificati sunt amici tui, Deus; nimis confortatus est principatet quasi columbae ad fenestras suas? » Recte autem praedicatores sancti nubes appellati sunt, quia verbis pluunt; et miraculis coruscant. Qui volare quoque ut nubes dicuntur, quia in terra viventes, extra terram fit omne quod agunt. Unde et per quamdam nubem dicitur: « In carne enim ambulantes, non secundum carnem militamus . » Priores enim patres conjugiis utebantur, filios procreabant, substantias possim praevidentes substantias deserere, conjugia non appetere, filios Qui et ad fenestras suas quasi columbae sunt, quia per mansuetudinis suae spiritum in hoc mundo per oculos nil concupiscunt. Consideremus ergo quantae altitudinis istae spiritalis aedificii portae sunt, quas et spiritales patres admirantur. Quantum itaque nos in earum admiratione humiliari necesse est, qui pavimentum sumus? Sed quia sub lon
Abbreviated transcription (Latin):
errore obligata gentilitas. do uͦ cõfes¬
sionis laudem dare nesciebat. S hoc
ipsum erroris frenũ iã uob in canticũ
uersũ ẽ. cũ gaudendo psallimꝰ atq
cantamꝰ. Om̃s dii gentiũ demonia. dĩs
aũt celos fec̃. & rursũ. Simulacra genti¬
ũ argentũ ⁊ aurũ oꝑa manuũ hominũ.

Expanded text:
errore obligata gentilitas Deo vero confeserrore obligata gentilitas Deo vero confessionis laudem dare nesciebat. Sed hoc ipsum erroris frenum jam nobis in canticum versum est, cum gaudendo psallimus atque cantamus: Omnes dii gentium daemonia, Dominus autem coelos fecit . Et rursum: Simulacra gentium argent
Abbreviated transcription (Latin):
nomine de gentilitate sermo se intulit.
considerare libet quantũ suꝑ nos effusa
sunt uiscera creatoris nr̃i. Om̃s enĩ nos
ex gentilitate uenimꝰ. antiqͥ parentes
nr̃i lignis ⁊ lapidib seruierunt. ⁊ dere¬
linquentes dm̃ a quo facti sunt. dõs ue¬
nerati sunt quos fecer̃. Nos autẽ ꝑ om̃ũ¬
potentis dĩ grãm ad lucẽ de tenebris de¬
ducti sumus. Recolamus gͦ de quib
tenebris uenimus: ut de luce quã ae
mire fiunt. cũ nob̃ ad memoriã miserie
nr̃e reuocantur. Quia recolentes qđ
fuimus. intelligimꝰ. cui debemꝰ. qd sumꝰ
Cantemꝰ itaq eũ gaudio creatori nr̃o.
quia de seruitio creature colla m̃tis
excussimus. Gaudeamꝰ in nob imple
tum eẽ. qđ ꝑ ẜsaiã dictũ ẽ. Et frenũ
erroris qđ erat in maxillis ppłorum
canticũ erit uob̃. sic̃ uox scĩficate sol¬
lẽpnitatis. Frenũ quippe erroris maxil¬
las ppłorũ constrinterat. qͣndo idoloꝵ

Expanded text:
nomine de gentilitate sermo se intulit, nomine de gentilitate sermo se intulit, considerare libet quantum super nos effusa sunt viscera Creatoris nostri. Omnes enim nos ex gentilitate venimus. Antiqui parentes nostri lignis et lapidibus servierunt, et, derelinquentes Deum a quo facti sunt, deos venerati sunt quos fecerunt. Nos autem per omnipotentis Dei gratiam ad lucem de tenebris educti sumus. Recolamus ergo de quibus tenebis venimus, ut de luce quam accmirae fiunt, cum nobis ad memoriam miseriae nostrae revocantur, quia, recolentes quid fuimus, intelligimus cui debemus quod sumus. Cantemus itaque cum gaudio Creatori nostro, quia de servitio creaturae colla mentis excussimus. Gaudeamus in nobis imple Et frenum erroris quod erat in maxillis populorum, canticum erit vobis, sicut vox sanctificatae solemnitatis . Frenum quippe erroris maxillas populorum constrinxerat, quando idolorum
Abbreviated transcription (Latin):
domare. Iacrimis insistere. uerbis celesti¬
bus occupari. nil transitorii honeris ap¬
petere. quid aliud debemus nisi eos ꝑ¬
fectos credere scõs estimare : quia gͦ
ꝑ hoc qđ aspicimꝰ eẽ. eos ꝑfectos udemꝰ.
corum uitã ꝑcentũ cubitos extrinsecus
metim᷑. Et quia multi in udea pleriq
uero ingentilitate positi. ad hanc ꝑfe
ctionis fũmã uener̃. recte subiungit᷑.
Ad orientẽ ⁊ ad aquilonẽ Iudaicus et¬
enĩ ppłs oriens iuire dictus ẽ: decuius
carne ille natꝰ ẽ: qͥ sol iusticie uocat᷑¬
solusticie
Per aquilonẽ uͦ gentilitas figurat᷑. quȩ
diu in ꝑfidie sue frigore torpuit. ⁊ in
cuiꝰ corde ille regnauit. qͥ attestante pro-¬
pheta apud semet ipsum dix̃. Ponam
sedem meã ad aquilonẽ. Quia gͦ incar-¬
natus omp̃s dñs alios ꝑfectos ex iudea.
centũ cubitos ñ solum ad orientẽ m̃sus :
s ȩtiã ad aquilonẽ. S quia sub aqͥlonis

Expanded text:
domare, lacrymis insistere, verbis coelestidomare, lacrymis insistere, verbis coelestibus occupari, nil transitorii honoris appetere: quid aliud debemus nisi eos perfectos credere, sanctos aestimare? Quia ergo per hoc quod aspicimus, esse eos perfectos videmus, orum vitam per centum cubitos extrinsecus metimur. 20. Et quia multi in Judaea, plerique vero in gentilitctionis summam venerunt, recte subjungitur: Ad orientem et ad aquilonem. Judaicus etenim populus oriens jure dictus est, de cujus carne ille natus est, qui sol justitiae vocatSol justitiae . Per Aquilonem vero gentilitas figuratur, quae diu in perfidiae suae frigore torpuit, et in cujus corde ille regnavit, qui, attestante propheta, apud semetipsum dixit: Ponam sedem meam ad Aquilonem . Quia itaque incarnatus omnipotens Deus alios perfectos ex Judaea, centum cubitos non solum ad Orientem mensus est, sed etiam ad Aquilonem. 21. Sed quia sub Aquilonis
Abbreviated transcription (Latin):
declinauit : ⁊ sunt quidã qͥ sic̃ dictũ ẽ. ab
alim̃tis abstinent. carnẽ cruciant. s tam̃ si
pulsati fuerint cognoscunt᷑. qr ad mundi
glam anhelant. Isti frontẽ atrii int̾ioris
ostendunt. s ꝑcentũ cubitos ñ m̃surant᷑.
Hi gͦ in numero ꝑfectionis sunt de quib
qđ ñ dr̃ qđ intrinsecꝰ s extrinsecus ista m̃su¬
rant᷑. qr indelcet redẽptor nr̃. cũ ꝑnos fa¬
cta hominũ uł approbat uł iudicat ñ in¬
trinsecus s extrinsecus metit᷑. Unde ⁊ ꝑ
euangłium dicit. Ex fructib eognoseetis
eos. Qui enĩ ꝑ hoc qđ udemꝰ. cognoscimꝰ
oꝑantis animũ quẽ ñ uidemꝰ. siue latitu¬
dnẽ quȩ ẽ. in facie porte inferioris. siue
frontem atrii interioris extrinsecus
largiri helemosinã afflicto concurrere.
opp̃sso subuenire. nichil eos in hoc mun¬
do głe querere. nullis huis mundi cõ-¬
pendiis inhiare. atq alios uidemus carnẽ

Expanded text:
declindeclinalimentis abstinent, carnem cruciant: sed tamen si pulsati fuerint, cognoscuntur quia ad mundi gloriam anhelant. Isti frontem atrii interioris ostendunt, sed per centum cubitos non mensurantur. Hi ergo in numero perfectionis sunt de quibusquod intrinsecus, sed extrinsecus ista mensurantur, quia videlicet Redemptor noster cum per nos facta hominum vel approbat, vel judicat, non intrinsecus, sed extrinsecus metitur. Unde et per Evangelium dicit: Ex fructibus eorum cognoscetis eos . Qui enim per hoc quod videmus cognoscimus operantis animum quem non videmus, sive latitudinem quae in facie portae est inferioris, sive frontem atrii interioris extrinselargiri eleemosynam, afflictis concurrere, oppressis subvenire, nil eos in hoc mundo gloriae quaerere, nullis hujus mundi compendiis inhiare, atque alios videmus carnem
Abbreviated transcription (Latin):
tiã uidentur cruciari gemitib insistere. s
eorũ m̃sura ad centũ cubitos minime ducit᷑.
quia in his quȩ agunt. ab humano uidicio
fauores requir̃. Quis gͦ ẽ. qͥ ꝑcentũ cubi¬
tos iñsurat᷑. nisi his cuius bona oꝑatio recta
iitentione utitur. ut in eo qđ agit. ñ ad
t̾rena luera appetenda. aut ad laudes tͣn¬
sitorias reflectiꝰtur Ecce enĩ miscdiã ꝓxi¬
mis exhibere. possẽssa largiri cũ celeritate in¬
digenti tribuere. latitudo in faciȩ porte infe¬
rioris ẽ. S si tua donas. aliena ñ appetas. si
t̃renã głam de ipsobono oꝑe ñ requiras. rec¬
Nam qͥ uidet᷑ dare miscditer ꝓpria. ⁊ rapit
forsitan uolent aliena. iste adhucque sit
uia ꝑfectionis ignorat. nec cognouit unde
ad ꝑfectionẽ tendit᷑. qr nec ipsũ eiꝰ mitium
inuenit. Prius enĩ appetitũ euellere am̃te
debuit: ⁊ p̾ea que iure possidet largiri. Un¬
de seriptum ẽ. Declma amalo & fac bonũ.
Qd enĩ potest ẽẽ. boni qđ facit. qͥ necdũ amalo

Expanded text:
tinentiam cruciari, gemitibus insistere; sed eorum mensura ad centum cubitos minime ducitur, quia in his quae agunt ab humano judicio favores requirunt. Quis ergo est qui per centum cubitos mensuratur, nisi is cujus bona operatio recta intentione utitur, ut in eo quod agit non ad terrena lucra appetenda aut ad laudes transitorias reflectatur? 18. Ecce enim misericordiam proximis exhibere, possessa largiri, cum celeritate indigenti tribuere, latitudo in facie portae inferioris est. Sed si tua dans aliena non appetas, si terrenam gloriam de ipso bono opere non requiras, recNam qui videtur dare misericorditer propria, et rapit forsitan violenter aliena, iste adhuc quae sit via perfetionis ignorat, nec cognovit unde ad perfectionem tenditur, quia nec ipsum ejus initium invenit. Prius enim appetitum evellere a mente debuit, et postea quae jure possidet largiri. Unde scriptum est: Declina a malo et fac bonam . 1373 Quid enim potest esse boni quod facit, qui necdum a malo
Abbreviated transcription (Latin):
ienĩ igentilitate sic̃ dictũ ẽ. ad scĩtatis
culm̃ excreuer̃ quãuis intelligi ꝑ orientẽ
naquilonẽ. ȩtiã iusti ⁊ peccatores possint.
Oriens quippe ñ imerito iusti nominant᷑.
quia sic̃ in luce fidei nati sunt. in innocen¬
tia ꝑstiterunt. Paquilonẽ uͦ recte pecca¬
tores accipimus. qͥ in m̃tis suȩ frigore di¬
lapsi. sub peccati sui umbra torpuer̃. S
qr omĩpotentis dĩ miscdia. etiã tales ad
penitentiã reuocat conpunctione & la¬
crimis lauat uirtutib ditat. usq ad ꝑ

Expanded text:
 est, ad sanctitatis culmen excreverunt. Quamvis intelligi per Orientem et Aquilonem etiam justi et peccatores possint. Oriens quippe non immerito justi nominantur, qui, sicut in luce fidei nati sunt, in innocentia perstiterunt. Per Aquilonem vero recte peccatores accipimus, qui mentis frigore dilapsi sub peccati sui umbra torpuerunt. Sed quia omnipotentis Dei misericordia etiam tales ad poenitentiam revocat, compunctione et lacrymis lava
Abbreviated transcription (Latin):
tos adño. Omp̃s enĩ ds̃ sc̃e eccłe ꝓpugna¬
cula iaspidẽ qͥ lapis uiridi coloris ẽ. posuit.
quia p̾dicatorũ illius m̃tes. int̾ne uiridita¬
tis amore solidauit: ut tͣnsitoria cuncta
despiciant. nichil in hoc mundo qđ fine
clauditur appetant. cuncta eiꝰ gaudia ue¬
lud arida contẽpnant. Unde ⁊ ipse pas¬
tor ȩccłe. auditores suos ad pascua et̾nȩ
uriditatis: uoeans. de dõ loquit᷑ dicens

Expanded text:
nacula jaspidem, qui lapis viridis coloris est, posuit, quia praedicatorum illius mentes internae viriditatis amore solidavit, ut transitoria cuncta despiciant, nihil in hoc mundo qui fine clauditur appetant, cuncta ejus gaudia velut arida contemnant. Unde et ipse pastor Ecclesiae, auditores suos ad pascua aeternae viriditatis vocans, de Deo loqu
Abbreviated transcription (Latin):
transire possunt. false nominant᷑. De
his diuitiis ꝑ salomonẽ dr̃. Thesaurus
desiderabilis requiescit inore sapientis.
Excepto autẽ eo qđ ad et̾nã patriã diuicie
spũales ducunt. ẽ. eis a terrenis diuitiis
erogant᷑ ⁊ deficiunt aut retinent᷑. ⁊ utiles
ñ sunt. Qui gͦ has in se ueras continent.
gazofilatia pauim̃tũ ꝑ circuitũ. qr eis ad¬
heret. aut subiacet humilitas auditorũ.
dr̃. qr in latitudine caritatis. incissimͥ
iuncte sunt anime fideles. que ⁊ lapides
appellant᷑. ꝓ fortitudine fidei. ⁊ strate in
pauim̃to sunt. in compage humilitatis.
Has fideliũ m̃tes petrus apłs fortes in fide
conspexerat cũ dicebat. Ꝙ uos tãquã lapi¬
des uiui suꝑȩdificamini domos sp̃uales.

Expanded text:
ssunt falsae nominantur. De his divitiis per Salomonem dicitur: Thesaurus desiderabilis requiescit in ore sapientis . Excepto autem eo; quod ad aeternam patriam divitiae spiritales ducunt, est eis a terrenis divitiis erogantur et deficiunt, aut retinentur et utiles non sunt. Qui ergo has in se veras divitias continent, gazophylacia pavimentum per circuitum, quia eis adhaeret ac subjacet humilitas auditorum. quia in altitudinem charitatis vicissim sibi junctae sunt animae, quae et lapides appellantur propter fortitudinem fidei, et stratae sunt in pavimento in compage humilitatis.Has fidelium mentes Petrus apostolus fortes in fide conspexerat, cum dicebat: Et vos tanquam lapides vivi superaedificamini domus spiritalis .
Abbreviated transcription (Latin):
ne suscitabat. Hle igit᷑ iucrepationis
uerba dedignaret᷑ audire om̃ia dona
quȩ acceperat. quasi a memoria repu¬
lit. ut unũ fortit̃ humilitatis donũ
teneret. Quis rogo nr̃m si uł extre¬
mum aliqđ signii fecisset aminore frẽ
increpatꝰ. ierepationis uerba pacien¬
ter audiret: Nichil enĩ signi fecimꝰ. ⁊
si quis nos fortasse de actione nr̃a re¬
p̃henderit. statim intumescimꝰ. magna
quedã taciti cogitamꝰ uirtutes nobis ad
animũ reducimꝰ. etiã quas ñ habemꝰ.
At contra petrus cũ uirtutib humilis in
rep̃hensione ꝑmansit. s porta surrex̃
in altitudinẽ. Hanc autẽ tantũ mansu¬
etudinẽ nos mmitari ñ possumꝰ. s quia

Expanded text:
ne suscitabat . Ne igitur increpationis ne suscitabat . Ne igitur increpationis verba dedignaretur audire, omnia dona quae acceperat quasi a memoria repulit, ut unum fortiter humilitatis donum teneret. Quis rogo nostrum, si vel extremum aliquod signum fecisset a minori fratre increpatus, increpationis verba patienter audiret? Nihil enim signi fecimus, et si quis nos fortasse de actione nostra reprehenderit, statim intumescimus, magnos quosdam nos tacite cogitamus, virtutes nobis ad animum reducimus, etiam quas non habemus. At contra Petrus cum virtutibus humilis in reprehensione permansit, sed porta surrexit in altitudinem. Hanc autem tantam mansuetudinem nos imitari n
Abbreviated transcription (Latin):
lia atq terrena contẽpnit. ⁊ hic ꝑfectionẽ
m̃tis recipit. ut iã ea ñ appetat q̃ contẽpnit.
& insequenti soło ad et̾̃ne uite głam ꝑuenit.
Centies itaq recipit qđ dedit. qui ꝑfectionis
sp̃m accipiens t̾renis ñ indiget etiã si hec
ñ habet. Ille enĩ pauꝑẽ. qui eget eo qđ non
habet. Nam & qui ñ habens habere ñ appe¬
tit: diues ẽ. Pauꝑtas quippe inopia m̃tis ẽ.
iĩ in quantitate possessionis. Nã qͥ cũ pauꝑ¬
gͦꝰ uir latitudiẽ a facie porte int̾ioris usq
ad frontẽ atrii int̾ioris extrinsecus. centum
cubitos. qr redẽptor nr̃ cotidie ꝑ magistros
atq doctores in m̃sura ꝑfectionis. metitur
uitã fideliũ. uł ineribitione boni oꝑis ꝑfidẽ

Expanded text:
ectionem mentis recipit, ut jam ea non appetat quae contemnit, et in sequenti saeculo ad aeternae vitae gloriam pervenit. Centies itaque recipit quod dedit, qui perfectionis spiritum accipiens, terrenis non indiget, etiamsi haec non habet. Ille enim pauper est, qui eget eo quod non habet. Nam qui et tit, dives est, paupertas quippe inopia mentis est, non in quantitate possessionis: nam cui cum paupergo vir latitudinem a facie portae inferioris, usque ad frontem atrii interioris extrinsecus, centum cubitos, quia Redemptor noster quotidie per magistros atque doctores in mensura perfectionis metitur vitam fidelium, vel in specie boni operis per fidem,
Abbreviated transcription (Latin):
scientia designatur : S recte hac inre q̃¬
ri potest cum doctores scĩ spũalia. atq
interna doceant. cur ꝓpħa eductũ se ex¬
terius dic̃. ⁊ garofilatia foris uidisse. S
sciendũ ẽ. quia alia ẽ. contẽplatio. quȩ¬

Expanded text:
scientia designatur? Sed recte hac in re quaeri potest, cum doctores sancti spiritalia atque interna doceant, cur propheta eductum se exterius dicit, et gazophylacia foris vidisse? Sed sciendum est quia alia est conte
Abbreviated transcription (Latin):
restitistis. Cum̃q illi ad lapides eurrerẽt.
neũ lapidibꝰ necarent. flexogenu ꝓ eisdẽ
ꝑsectudrb orauit dicens. Bne nestatuas
ilł hoc peccatũ. Quȩ itaq ista uirtꝰ ẽ.
sic telo feruere. ut eis a quibꝰ tenebat᷑ ꝑfi¬
diȩ suȩ imꝓperia fiducialit̃ diceret. ⁊ siedi¬
bat᷑ oraret : Sic quippe ex relo inferbint.
acsi mansuetudinis nil hab̾et. Sic mansu¬
eos nichil habuisset. Pensemꝰ mt̾ hec ubi
nr̃e conscientie reatꝰ iacet. Quis enĩ nr̃m si
saltẽ uerbi concumeliã a ꝓximo acceꝑit. ñ
statim contunieliã reddit. ñ corfunditꝰ coͣ¬
mouet. ñ ad odium erũpit. ñ p̃ceptũ dilec¬
tionis obliuscitur: S hoc stephanꝰ ex om̃ł¬

Expanded text:
restitistis . Cumque illi ad lapides currerent, et eum lapidibus necarent, flexo genu pro eisdem persecutoribus oravit, dicens: Domine, ne statuas illis hoc peccatum . Quae itaque ista virtus est, sic zelo fervere, ut eis a quibus tenebatur perfidiae suae improperia fiducialiter diceret; et sic diibus moriebatur oraret? Sic quippe ex zelo inferbuit, ac si mansuetudinis nihil haberet; et sic mansuris nihil habuisset. Pensemus inter haec ubi nostrae conscientiae reatus jacet. Quis enim nostrum, si saltem verbi contumeliam a proximo acceperit, non statim contumeliam reddit, non funditus commovetur, non ad odium erumpit, non praeceptum dilectionis obliviscitur
Abbreviated transcription (Latin):
notus nis. qui simul mecũ dulces capi¬
quantũ mansuecꝰ int̾ disciptos fuerit.
Certe chorintũ ueniens ab idolorũ ser
uitio chorintios retraxit quis eẽt. ds̃ ue
rus innotuit. etne eis uite gaudia p̃dica¬
uit. & cũ magnã multitudinẽ ppłi infi¬
de collegisset. tantã illic inopiam ꝑtulit.
ut uictus sus. necessitate laboraret: &
panẽ terre adiscipłis ñ accepit. quib
panẽ celi p̃dicauit. Insistebat uerbo ꝓ
uita audientiũ. insistebat oꝑe laboris
manuũ ꝓuita corporis sui. De terris
Qͦq aliis ei stipendia a discipłis mite¬
bantur : ut chorintus p̃dicare sufficerae.¬

Expanded text:
notus meus, qui simul mecum dulces capinotus meus, qui simul mecum dulces capiquantum mansuetus inter discipulos fuerit. Certe Corinthuvitio Corinthios retraxit, quis esset verus Deus innotuit, aeternae eis vitae gaudia praedicavit. Et cum magnam multitudinem populi in fide collegisset, tantam illic inopiam pertulit, ut victus sui gravi necessitate laboraret: et panem terrae a discipulis non accepit, quibus panem coelvita audientium, insistebat labori manuum pro vita corporis sui. De terris quoque aliis ei stipendia a discipulis mittebantur, ut Corinthiis praedicare sufficere
Abbreviated transcription (Latin):
itaq euangłiũ ⁊ ꝓtinꝰ agnoscant. qr
cũ uox ista de celo uenit. petrꝰ apłs cũ
dño in montestetit. Ipse gͦ hanc epłan
scripsit. qui hanc uocẽ in monte de dño
audiuit. S quia pauca de petro diximꝰ
nẽ si placet ad pauli mansuetudinẽ cõ¬
uertam. ⁊ pensemꝰ si possumꝰ ille qͥ tanti
ardoris ẽ. inaelo p̃dicationis: ut apłorũ
quoq pͥmo ñ parceret. qͣnte sit mansu¬
etudinis instudio longanimitatis. Tace¬
amꝰ autẽ qđ ter iurgis cesus ẽ. quia se¬
mel lapidatus ẽ. quia ter naufragium
fecit. quia nocte ac die in ꝑfundo maris
fuit. qđ auideis quinqͥes quadragenas
una minꝰ accepit. Minis enĩ animum
ad iracundiã cõmouent ea mala que no¬
bis ab aꝑtis aduersarus irrogantur. hoc
plus solet dolere qđ aꝓpriis patim̃. Un¬
torẽ suũ loquitur dicens. Qm̃ si iinu¬
cus m̃s maledixisset mͥ subportassem
utiq tu uͦ homo unauimis dux m̃s &

Expanded text:
itaque Evangelium, et protinus agnoscent quia itaque Evangelium, et protinus agnoscent quia cum vox ista de coelo venit, Petrus apostolus cum Deo in montescripsit qui hanc vocem in monte de Domino audivit. 12. Sed quia pauca de Petro diximus, nunc si placet, ad Pauli mansuetudinem convertamur, et pensemus si possumus ille qui tanti ardoris est in zelo praedicationis, ut apostolorum quoque primo non parceret, quantae fuerit mansuetudinis in studio longanimitatis. Taceamus autem quod ter virgis caesus est, quia semel lapidatus est, quia ter naufragium fecit, quia nocte ac die in profundo maris fuit, quia a Judaeis quinquies quadragenas una minus accepit . Minus enim animum ad iracundiam commovent ea mala, quae nobis ab apertis adversariis irrogantur: hoc plus solet dolere, quod a propriis patimur. Untorem suum loquitur, dicens: Quoniam si inimicus meus maledixisset mihi, supportassem utique. Tu vero unanimis dux meus, et
Abbreviated transcription (Latin):
uero ñnulli qͥ ñ petrũ apłorũ pͥncipem
s quendã aliun eo nomine quiãpau¬
lo ẽ. rep̃hensus accipunt. Qui si pauli
apłi studiosius uerba legissent: ista
ñ dicerent. Dicturꝰ ⁊ enĩ paulus cum
uenisset petrꝰ antrochiã in faciẽ ei resti¬
ti. ut de quo petro loqueret᷑ ostenđet.
in ipso sue narrationis iratiũ p̃misit di¬
cens. Creditũ ẽ. mͥ euangłiũ p̃pucui.¬
Sic̃ ⁊ petro circũcisionis. Qui onĩ oꝑatꝰ :
petro in apłatũ cireũcistonis. oꝑarus. ẽ.
⁊ mͥ int̾ gentes. Patec gͦ de quo petro pau¬
lus loquit᷑. quẽ ⁊ apłm nominat. ⁊ p̃fu¬
isse euangłio circũcisionis narrat. Et
fuerunt quidã qui scdam petri epłam.
in qua epłe. pauli laudate sunt eiꝰ dicãt.
ñ fuisse. S si ciusdem epłe uerba pen¬
sare uoluissent. longe alit sentire pote¬
rant. In ea quippe scriptu ẽ. uoce delap¬
sa ad eũ huiuscemodi a magnifica gła.
Hic ẽ. filius nis dilectꝰ in qͦ mͥ complacui.

Expanded text:
ero nonnulli, qui non Petrum apostolorum principem, sed quemdam alium eo nomine, qui a Paulo est reprehensus, accipiunt: qui si Pauli apostoli studiosius verba legissent, ista non dicerent. Dicturus etenim Paulus, cum venisset Petrus Antiochiam, in faciem ei restiti: ut de quo Petro loqueretur, ostenderet, in ipso suae narrationis initio praemisit dicens: Creditum est mihi Evangelium praepuicut Petro circumcisionis. Qui enim operatus est Petro in apostolatum circumcisionis, operatus est et mihi inter gentes. Patet ergo de quo Petro Paulus loquitur, quem et apostolum nominat, et praefuisse Evangelio circumcisionis narrat. Et fuerunt quidam, qui secundam Petri Epistolam, in qua Epistolae Pauli laudatae sunt, ejus dicerent non fuisse. Sed si ejusdem Epistolae verba pensare voluissent, longe aliter sentire poterant. In ea quippe scriptum est: Voce delapsa ad eum hujuscemodi a magnifica gloria: Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi complacui .
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ despecti in nr̃is morib iacemꝰ. Ecce aũt
dii de duob ducib celestis exercitꝰ loquor:
martyr quoq stephanꝰ memoriȩ decurrit.
qͥ tentꝰ ꝓcreatoris sui nomine ⁊ in medio

Expanded text:
et despecti in nostris moribus jacemus. 14. Ecce autem et despecti in nostris moribus jacemus. 14. Ecce autem dum de duobus ducibus coelestis exercitus loquor, martyr quoque Stephanus memoriae occurrit, qui tentus pro Creatoris sui nomine, et in medium
Abbreviated transcription (Latin):
animũ urm ꝓqͦ de uob̃ głior. apd̃ mache¬
donas. qm achaia parata ẽ. ab anno pͥore:
⁊ ur̃a emulatio ꝓuocauit plurimos. De qͥb
rursus ait. Qui ñ solum facere. s ⁊ uelle
cȩpistis ab anno pͥore. In quib enĩ ñ tã oꝑa
quã pia uota requirebat. in eis ꝓculdubio
plus laudat pia uota quã oꝑa. Notandum
tam̃ ẽ. qr habet inꝑperiũ hec ipsa cõsolatio
cũ dr̃ ab anno pͥore bonũ tam̃ s tarde fece¬
rant. atq ideo hoc magister ñ sine rep̃hen¬
sione laudabat. Medicus quippe medicam̃tũ
uulneri apponit: qđ ⁊ ea quȩ purgata sunt
refouet. ⁊ ea que putrida inueniunt᷑ mor¬
det. S hec tolerando atq p̃dicando ex¬
pleuit qđ cȩpit:: imire longanimitatis
uirtꝰ discipuloꝵ duriciã emolliuit ad nu¬
sericordiȩ uiscera. qr longitudo porte sur¬
rex̃ inaltitudinẽ. S infirmi nos ad imi¬
tandũ tante mansuetudinis longanimitatẽ
idonei ñ sumꝰ. quia uidelicet pauim̃tũ sumꝰ.

Expanded text:
quo de vobis glorior apud Macedonas, quoniam Achaia parata est ab anno priore, et vestra aemulatio provocavit plurimos . De quibus rursus ait: Qui non solum facere, sed et velle coepistis ab anno priore . In quibus enim non tam opera quam pia vota requirebat, in eis procul dubio plus laudat pia vota quam opera. Notandum tamen est quia habet improperium haec ipsa consolatio, cum dicitur: Ab anno priore. Bonum quidem, sed tarde fecerant, atque ideo hoc magister non sine reprehensione laudabat. Medicus quippe est, medicamentum vulneri apponit, quod et ea quae purgata sunt refovet et ea quae putrida inveniuntur mordet. Sed haec tolerando atque praedicando, explevit quod coepit. Et mira longanimitatis virtute discipulorum duritiam emollivit ad misericordiae viscera, quia longitudo portae surrexit in altitudinem. Sed infirmi nos ad imitandum tantae mansuetudinis longanimitatem idonei non sumus, quia videlicet pavimentum sumus,
Abbreviated transcription (Latin):
tas ignota. Quare autẽ hoc post modũ
longe positus seribit : ne om̃i modo disci¬
puli incorrecti remanerent. ⁊ quales ma
tales ñ eẽnt. Uere ⁊ in hoc paulus uere
magister gentiũ: sua negligens. aliena
curans : impleuit qđ p̾dicauerat. Hemo
qđ suũ ẽ. querat. s quod alt̾ius. ⁊ ñ que
sua sunt singuli cogitantes. s ea quȩ alioꝵ
Quanta itaq ista mansuetudinis ẽ. uirtꝰ
ceret: ⁊ illũ sibi uite subsidia ñ p̃bere.
casum laborasse se diceret. qͥs nabeiꝰ
exhortatione obmutesceret. quẽ insemet ip¬
solidatus ꝑstitit. p̃dicauit: dilexit: & bonũ
qđ ceꝑat expleuit. atq portando. n ꝑsistendo.
discipuloꝵ corda ad miscdia ꝑdux̃. Nam eorũ¬

Expanded text:
tas ignota. Quare autem hoc ad hos postmodum tas ignota. Quare autem hoc ad hos postmodum longe positus scribit? Ne omnimodo discipuli incorrecti remanerent, et quales in tales essent. Vere et in hoc Paulus, vere magister gentium, sua negligens, aliena curans, implevit quod praedicaverat: Nemo quod suum est, quaerat; sed quod alterius : et non quae sua sunt singuli cogitantes, sed ea quae aliorum. Quanta itaque ista mansuetudinis est virtus! ceret, et illum sibi vitae subsidia non praebere, cassum laborasse se diceret? quis non ab ejus exhortatione obmutesceret quem in semetipsolidatus perstitit, praedicavit, dilexit, et bonum quod coeperat, explevit, atque portando et persistendo discipulorum corda ad misericordiam per
Abbreviated transcription (Latin):
Lepłam. loqͥtur dicens. Cũ eẽm apud
uos. ⁊ egerẽ. nulli onerosus fui. nã qđ mͥ
deerat suppleuer̃ fr̃s qui uener̃ a macedo¬
nia. Quib ad magnũ quoq impꝑium
p̃misit dicens. Alias ȩccłas expoliaui. ac¬
cipiens stipendiũ ad ministeriũ ur̃m.
Pensemus gͦ si possuinus euiꝰ hic mansue
tiis instruere. ⁊ unt̾ eosdem discipłos fi¬
deles ⁊ habundantes fame laborare. int̃
saciatos pati in optã. nec tam̃ qđ pacie¬
batur dicere. que paciebatur ñ dicere:
nec tam̃ dolere. uidere dura erga se corda
auditorũ tenatiũ. nec ap̃dicatione desis¬
tere. Nam sicut apłorum acta testantur.
anno ⁊ sex mensib continue in eadẽ ei¬
uitate p̃dicauit. Cũq ab eisdem chorm¬
tiis recessisset: ad eos postmodũ scripsit.
quȩ apud eos positus ꝑtulit. Quare aũt¬
hoc eis cum int̾ eos uiueret. nũquã dix̃:
ne qđ erga eũ factũ ex bona uoluntate
ñ fuerat. fieret ex iussione. Et cũ inno¬
tesceret eorũ miscđia remaneret uolun¬

Expanded text:
s: Cum essem apud vos, et egerem, nulli onerosus fui; nam quod mihi deerat suppleverunt fratres qui venerunt a Macedonia . Quibus ad magnum quoque improperium praemisit, dicens: Alias Ecclesias spoliavi, accipiens stipendium ad ministerium vestrum . Pensemus ergo, si possumus, cujus hoc mansrnis instruere, et inter eosdem discipulos fideles et abundantes fame laborare; inter satiatos pati inopiam, nec tamen quod patiebatur dicere; quae patiebatur non dicere, nec tamen dolere; videre dura erga se corda auditorum tenacium, nec a praedicatione desistere. Nam sicut apostolorum Acta testantur, anno et sex mensibus continue in eadem civitate praedicavit . Cumque ab eisdem Corinthiis recessisset, ad eos postmodum scripsit quod apud eos positus hoc eis cum inter eos viveret nunquam dixit? Ne quod erga eum factum ex bona voluntate non fuerat fieret ex jussione, et cum innotesceret eorum miseria, remaneret volun
Abbreviated transcription (Latin):
centũ cubitos ad orientẽ ⁊ ad aquilonẽ. Ini
quibꝰ uerb̃ si portã aditũ accipimꝰ: qͦ ad cog¬
nitionẽ dñi intramꝰ. porta inferior fides ÷.
atriũ uͦ interiꝰ contẽplatio. habet enĩ porta
inferior latitudinẽ in facie. qr uidelicet fi¬
des. ꝑ caritatis sue amplitudinẽ. habeteã
que uidet᷑ aꝑximis oꝑationẽ. Quã dum¬
fortit̃ a ꝑsequutorib agi conspicimꝰ. nos qͥ
in bonis actib angustamur. exẽpla ꝑ eos
magne oꝑationis accipimꝰ. ⁊ una queq scã
actio quasi quedã nob̾ fit latitudo itineris
que priꝰ erat angustia difficultatis. Hab&
qͦq atriũ int̾ius frontẽ. quia cõtẽplatiua
uita ꝑ quedã signa desidiorũ & gemituũ
ostendit quantũ intꝰ uideat que tantũ amat.
Denariꝰ autẽ numerꝰ ꝑ semet ipsũ multiplicatꝰ
incentenariũ surgit. Unde recte ꝑcente¬

Expanded text:
tem et ad Aquilonem. 16. In quibus verbis si portam aditum accipimus, quo ad cognitionem Domini intramus, porta inferior fides est, atrium vero interius contemplatio. Habet autem porta inferior latitudinem in facie, quia videlicet fides per charitatis suae amplitudinem habet eam quae videtur a proximis ofortiter a perfectioribus agi conspicimus, nos qui in bonis actibus angustamur, exempla per eos magnae operationis accipimus, et unaquaeque sancta actio quasi quaedam nobis fit latitudo itineris, quae prius erat angustia difficultatis. Habet quoque atrium interius frontem, quia contemplativa vita per quaedam signa desideriorum et gemituum ostendit quantum intus videat quam tantum amat. Denarius autem numerus per semetipsum multiplicatus in centenarium surgit. Unde recte per cente
Abbreviated transcription (Latin):
Haiꝰ scẽ eccłe uniu̾sos t̾minos in lapides
desiderabilos positos uidemꝰ. dũ in ca fide¬
les quosq fortes infide ⁊ caritate conspici¬
mus. Qui ut quos dixerit lapides demons¬
traret adiunxit. Om̃s filios tuos doctos
adño. Qđ gͦ isaias uniuersos ęccłe t̾mi¬
nos lapides desiderabiles uidit. Hoc iere¬
chiel paiuim̃tũ lapide stratũ ꝑ circuitũ eẽ.
ꝑhibuit qͥ ashuc de gazofilatiis subdit.
Riginta garofilatia in circuitu paum̃ti.
Denarius numerꝰ ꝑ ꝑfectione semꝑ accipi¬
tur. quia in decẽ p̃ceptis legis custodia con¬
tinctur.Acttua ienĩ contẽplatiua uita. si¬
mul in decalogi mandatis coniuncta ẽ. qr
tur. Amor quippe dĩ ad contẽplatiuã. amor
uͦ ꝓxini ꝑtinet ad actiuã. S unusquisq
doctor. ut in actuã uitã plene se dilatet.
utq in contõplatiuã uigilant̾ surgat. in
sc̃ẽ trinitatis fide debet eẽ. ꝑfectꝰ. Unde
ut cũ denariꝰ ter ducitur. uita ilirgua

Expanded text:
tae Ecclesiae universos terminos in lapides desiderabiles positos videmus, dum in ea fideles quosque fortes in fide et charitate conspicimus. Qui, ut quos dixerit lapides demonstraret, adjunxit: Omnes filios tuos doctosa Domino. Quod ergo Isaias universos Ecclesiae terminos lapides desiderabiles vidit, hoc Ezechiel pavimentum lapide stratum per circuitum esse perhibuit, quia adhuc de gazophylaciis subdit: « Triginta gazophylacia in circuitu pavimenti. » Denarius numerus pro perfectione semper accipitur, quia in decem praeceptis legis custodia continetur. Activa etenim et contemplativa vita simul in decalogi mandatis conjuncta est: quia tur. Amor quippe Dei ad contemplativam, amor vero proximi pertinet ad activam. Sed unusquisque doctor, ut in activam vitam plene se dilatet atque in contemplativam vigilanter surgat, in sanctae Trinitatis fide debet esse perfectus. Unde ut cum denarius ter ducitur, vita et lingua
Abbreviated transcription (Latin):
spicit. in cogitationib remordet. adducta
auditorũ suoꝵ uita ad memioriã. semet ip¬
sum hunuliat. ⁊ quibꝰ p̾ualet modis agit
ne elatio pͥncipet᷑ in m̃te. ne dñetur inoꝑe.
Scriptũ quippe ẽ initiũ om̃is peccati suꝑbia.
qͥs gͦ erit ante dñi fructus bonioꝑis. si ex
radice putruit elationis s Sepe ut p̾dic¬
tũ ẽ. eiusanimꝰ. tẽptat᷑ ex ira. s citiusse ad
se cireũspiciendũ recolligit. ⁊ discipline se
pondere depͥmens agit. ne motꝰ atimu tͣnseat
insermone ne erũpat in uoce. Fitq ut ira
ꝑturbati animi. ubi ꝑ neglegentiã oritur.
ibi ꝑiuditiũ suffocata moriat᷑. Qua ex re
agitur. iut ex concepta culpa animꝰ uirtu¬
tẽ pariãt. qͥ isi se fortiter custodire noluit.
ne ad motũ surgeret. s tam̃ in cõmotione
fortiter uicit. Unde bene ꝑ salomoriẽ dr̃.
M elior ẽ. sapiens uiro forti.⁊ qui dñatur ani¬
mo suo expugnatore urbiũ. Recte aurẽ

Expanded text:
spicit, in cogitationibus remordet adducta spicit, in cogitationibus remordet adducta auditorum suorum ad memoriam, semetipsum humiliat, et in quibus praevalet, agit ne elatio principetur in mente, ne dominetur in opere. Scriptum quippe est: « Initium omnis peccati superbia . » Quis ergo erit ante Dei oculos fructus boni operis, si ex radice putruit elationis? Saepe, ut praedictum est, ejus animus tentatur ex ira, sed citius se ad se circumspiciendo colligit, et disciplinae se pondere deprimens, agit ne motus animi transeat in sermone, ne erumpat in voce: fitque ut ira perturbati animi ubi per negligentiam oritur, ibi per judicium suffocata moriatur: qua ex re agitur, ut ex concepta culpa animus virtutem pariat, quia etsi sese fortiter custodire noluit ne ad motum surgeret, se tamen in commotione fortiter vicit. Unde bene per Salomonem dicitur: « Melior est patiens viro forti, et qui dominatur animo suo expugnatore urbium
Abbreviated transcription (Latin):
ut mͦ eleuetur iactatione suꝑbie. mͦ ire
stimulis inflãmet᷑. S cũ bonoꝵ audi¬
torũ uitã consid̾ant. eamq ꝓfecisse suis
exortationibꝰ pensant. erubesc nt tales
ñ ẽe. quales auctore dõ ꝑ se conspiciunt
alios factos eẽ. ⁊ ante se in m̃te resstabi¬
liunt quã plene in culpã labantur. Nã
Os enĩ nr̃m nos compellit ad laborẽ. qͣndo
turpe nimis ẽ. ibi nos negligendo eade
unde p̾dicando conati sumꝰ alios leua¬
re. Habent gͦ garofilatia in circuitu
paium̃tũ. qr doctoꝵ magna custodia
ẽ. uita uenerabił auditoꝵ. Et suus
ci sermo fit in adiutorio. qr erubeseunt
pulsantibꝰ uitis ñ resistere. qͥ cõtͣ uitia
alios amauer̃. Quia enĩ quã in hac uita
diu uiuimꝰ. contͣ malignos sp̃s quid aliud quã
inatiȩ stamus: sicut p̃diximꝰ dortoris animꝰ
forsitan aliqua elatione pulsatur. s siuie ne
ipse ꝑeat: seu ne ꝑexemplũ suũ alios ad ꝑ¬
ditionẽ trahat. uigilant̃ se ⁊ festine circum¬

Expanded text:
tur jactationis superbia, modo irae stimulis inflammetur. Sed cum bonorum auditorum vitam considerant, eamque profecisse suis exhortationibus pensant, erubescunt tales non esse quales auctore Deo per se conspiciunt alios factos esse, et ante se in mente stabiliunt quam plene in culpam labantur. Nam Os enim nostrum nos compellit ad laborem, quando turpe nimis est ibi nos negligendo cadere, unde praedicando conati sumus alios levare. Habent ergo gazophylacia in circuitu pavimentum, quia doctorum magna custodia est vita veei sermo fit in adjutorium, quia erubescunt pulsantibus vitiis non resistere qui contra vitia alios armaverunt. Quia enim quandiu in hac vita vivimus, contra malignos spiritus qaid aliud quam in acie stamus? Sicut praediximus, doctoris animus forsitan aliqua elatione pulsatur, sed sive ne ipse pereat, seu ne per exemplum suum alios ad perditionem trahat, vigilanter se et festine circum
Abbreviated transcription (Latin):
git. garofilatia in circuitu pauim̃ti.
ut ⁊ paium̃tũ in cireuitu garofilatioꝵ
tia eo sunt ordine distincta. ut garofila¬
tia intra pauim̃tã ⁊ pauim̃tũ. intra
garofilatia fuerit stratũ. Non hoc fr̃s
sine magno misterio ẽ. qđ incircuitu ga¬
paium̃ti narrantur eẽ. gar ofilatia. Ha¬
bet enĩ pauim̃tũ in circuitu gazofilatia
qr uitã audientiũ crudit cotidie ⁊ cus¬
todit lingua doctorũ. Noctores ⁊ enim
boni in sc̃e eruditionis uerb. mͦ fom̃tis
dulcedinis. mͦ asꝑitate increpationis in¬
uigllat. ut auditorũ suoꝵ uitã a uiciis

Expanded text:
circuitu pavimenti, et pavimentum in circuitu gazophylaciorum cia eo sunt ordine distincta, ut gazophylacia inter pavimentum et pavimentum inter gazophylacia fuerit stratum. Non hoc, fratres, sine magno mysterio est, quod in circuitu gapavimenti narrantur esse gazophylacia. Habet enim pavimentum in circuitu gazophylacia: quia vitam audientium erudit quotidie, et custodit lingua doctorum. Doctores enim boni in sanctae eruditionis verbis modo fomentis dulcedinis, modo asperitate increpationis invigilant, ut auditorum s
Abbreviated transcription (Latin):
aut filios. aut agros. ꝓpt̾ nom̃ meũ: cen¬
tuplũ accipiet ⁊ uitã etnam possidebit.
H eq ⁊enĩ ses quisq ideo terrena deserit. ut
hec posside in hoc mundo multiplius pos¬
rit centũ recepturꝰ ẽ. s ꝑ centenariũ nume¬
rũ ꝑfectio designat᷑. Postquã ȩtiã uita et̃na

Expanded text:
os, aut agros propter nomen meum, centuplum accipiet, et vitam aeternam possidebit . Neque etenim sanctus quisque ideo terrena deserit, ut haec possidere in hoc mundo multiplicius posrit centum recepturus est; sed per centenarium numerum perfectio designatur, postquam
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ scientia atq doctrina que tantũ udet.
quantũ expͥmere ꝑ linguã possĩt. In con¬
pͥmi ñ potest. quasi totũ hoc foris ẽ quod
expͥmi uoce potest. Ait itaq.
E eduxit me ad atrium exteriꝰ. ⁊ eccẽ ga¬
garofilicia. & paim̃tũ stratũ lapide in
atrio ꝑ circuitũ. Quia sermone greco
sicca duncie uocant᷑. gazofilatiũ locus
appellari solet quo diuicie seruant᷑. Qͥ d
itaq ꝑ garofilatia designatur. nͥ ut p̃di¬
ximus corda electorũ sapientię atq scien

Expanded text:
det quantum exprimere per linguam possit. In coprimi non potest quasi totum hoc foris est quod exprimi voce potest. Ait itaque: «  eduxit me ad atrium exterius, et ecce gazophylacia, et pavimentum stratum lapide in atrium per circuitum. 2. Quia sermone Graeco sica divitiae vocantur, gazophylacium locus appellari solet quo divitiae servantur. Quid itaque per gazophylacia designatur, nisi, ut praediximus, corda doctorum sapientiae a
Abbreviated transcription (Latin):
exponi a doctoribꝰ ñ audier̃. Hi uidelicet
sermonẽ sapientie acceper̃. Et sunt qͥdã
qui ꝑ semet ipsos intelligere audita ne.¬
queunt. s ea que in expositoribꝰ legerint
retinent. atq scienter ꝓfer̃. quȩ lecta
didicerint. Unde itaq isti nisi sermone
scientie pleni sunt :  quãuis hoc intelligi
⁊ aliter possit. qr sapientia ad uitã. sci¬
entia uͦ ꝑtinet ad doctrinã. Qui igitur
bene uiuit. ⁊ prudent̃ p̃dicat. garofila¬
tiũ spũalis edificii recte nominat᷑. quia
ab eius ore celestes diuitiȩ dispensant᷑: his
dunciis habundare discipłos isdẽ magis¬
ter gentiũ uiderat cũ dicebat. Diuites
facti estis in illo in om̃i uerbo ⁊ in om̃i
scientia. Sunt itaq in soẽ eccłe edificio¬
constructa garofilatia. quia habundat
diuiciis scientie lingua doctorũ. Has ue¬
ras eẽ. diuicias. ipsa ꝑse ueritas denun¬
ciat. cũ de transitorus diuiciis dic̃. falla cia

Expanded text:
doctoribus non audierunt; hi videlicet 1364 sermonem sapientiae perceperunt. Et sunt quidam qui per semetipsos intelligere audita nequeunt, sed ea quae in expositoribus legerint retinent, atque scienter proferunt quae lecta didicerunt. Unde itaque isti nisi sermone scientiae pleni sunt? Quamvis hoc intelligi et aliter possit, quia sapientia ad vitam, scientia vero pertinet ad doctrinam. Qui igitur bene vivit, et prudenter praedicat, gazophylacium spiritalis aedificii recte nominatur, quia ab ejus ore coelestes divitiae dispensantur. His divitiis abundare discipulos idem magister gentium viderat, cum dicebat: Divites facti estis in illo, in omni verbo et omni scientia . Sunt itaque in sanctae Ecconstructa gazophylacia, quia abundat divitiis scientiae lingua doctorum. Has veras esse divitias ipsa per se Veritas denuntiat, cum de transitoriis divitiis dicit: Fa
Abbreviated transcription (Latin):
tius in hereditatẽ. incorruptibilẽ. ⁊ inconta¬
minatã. ⁊ in marcescibilẽ. conseruatã in ce¬
lis. Hinus sc̃ẽ eccłȩ portȩ in scaptos lapi¬
des ponuntur. quia ꝑ quorũ nos uoces
ad uitã et̃nam ingredinur. scã oꝑa quę
diuinitꝰ p̃cepta sunt. dũ in semet ipsisos.¬
tendent. hȩc quasi scalpta tenuer̃. Porte
⁊ enĩ ñ scapte s pure eẽnt. si uocẽ quidem
ꝓmerent. s scã inseã oꝑa ñ demonstrarẽt.

Expanded text:
ilem et incontaminatam et immarcessibilem, conservatam in coelis . 4. Hujus sanctae Ecclesiae portae in sculptos lapides ponuntur, quia hi, per quorum nos vocem ad vitam aeternam ingredimur, sancta opera quae divinitus praecepta sunt, dum in semetipsis ostenderent, quasi in se sculpta tenuerunt. Portae etenim non sculptae, sed purae essent, si vocem quidem promerent, sed sancta in se opera non demonstrare
Abbreviated transcription (Latin):
sicuti est. Et quia similitudinẽ quoq illiꝰ etiã
corporã nr̃a ꝑcipient. in configuratione : dicat᷑
eis. Haec nos ut expositionis exordio p̃libasse

Expanded text:
sicuti est; et quia similitudinem quoque illius etiam corpora nostra percipient in configuratione, dicatur eis. Haec nos in expositionis exordio praelibasse
Abbreviated transcription (Latin):
dit. cũ intꝰ ꝑ cõpunctionẽ ingreditur :
subtiliori intellectu e. quasi lineo indum̃¬
to uestiatur. S cli ad ppłm foras ggro.¬
ditur: oportet ut uestim̃ta in quibꝰ intrin¬
secus ministrauerat reponat: atq ppło
aliis uestib indutꝰ appareat. qr si in con¬
punctionis sue rigore se teneat. si in eo
quẽ orationis tempore habuit merore ꝑ¬
duret: exterarũ rerũ uerba susciꝑe non
amittat. Et quid grex de necessariis faci¬
at. si audire atq ꝑpendere & hoc qđ pre¬
sens tempꝰ exigit pastor recusat: Grossio¬
ra gͦ uestim̃ta sacerdos exiens ante p̾płm
induat: ut m̃tis suȩ habitũ ꝓ utilitate
filiorũ & iã ad terrena toleranda cõponat.
⁊ ad sublimia cor tenđe. & hoc repente
ad ima reuocare. ⁊ in sublimitate cogniti¬
onis intime extenuare animũ. ⁊ ꝓpt̾ exti¬
ores causas ꝓximorũ ut ita dicã subito
in cogitatione crassescere. Nongͦ mͥ ne¬

Expanded text:
dit, cum intus per compunctionem ingreditur, dit, cum intus per compunctionem ingreditur, subtiliori intellectu necesse est quasi lineo vestimento vestiatur. Sed cum ad populum foras egreditur, oportet ut vestimenta in quibus intrinsecus ministraverat reponat, atque populo aliis vestibus indutus appareat, quia si in compunctionis suae rigore se teneat, si in eo quem orationis tempore habuit moerore perduret, exteriorum rerum verba suscipere non admittit. Et quid grex de necessariis faciat, si audire atque perpendere et hoc quod praesens tempus exigit, Pastor recusat? Grossiora ergo vestimenta sacerdos exiens ante populum induat, ut mentis suae habitum pro utilitate filiorum etiam ad terrena toleranda componat. et ad sublimia cor tendere, 1293 et hoc repente ad ima revocare, et in sublimitate cognitionis intimae extenuare animum, et propter exteriores causas proximorum, ut ita dicam, subito in cogitatione crassescere. 29. Non