comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
et̾ra nascit᷑. Nam cum semen
inhumũ fuerit abiectum. pͥmũ
in gramine pullulat: deinde ut
ut infinita pret̾eam demessum
tranfert᷑ domũ. pectitur. lauat᷑.¬
cunditur: teritur. & ingenti ut ita
dicam oꝑe excutitur: quo tale fiat
ex quo possit cinctoriũ aut aliud
quid inusus necessarios comparari.
& nos ergo uniuersi qui generationẽ
habemus et̾ra qui in cinctortum dĩ
prectim᷑. multa cura indigemus ut
pectam᷑. ut laueniur. ut colorem
t̾rȩ abiciamꝰ. Alius quippe color ge¬
nerationis in lino ẽ. alius cũ fuerit
adoꝑa mundatus. Qenerationis
color obseurior ẽ. & nigrior: oꝑis aut̾¬
lucidior. Cale inꝗͣ nescio qͥd & nob̃ in exorcͥio
euenit. Nigri sumus quando gene.¬
ramur: quando credimus. quando
incantico eanticoꝵ dicimus nigra
sum & speciosa ethiopib similem
animã habemus indecorã. dem̃ cura
elum᷑ ut fiamꝰ candidi. ut nitorẽ
qui nobis insitus ex natura non
fuerat. diligentia consequamur.

Expanded text:
de terra nascitur. Nam cum semen de terra nascitur. Nam cum semen in humum fuerit abjectum, primum in gramine pullulat, deinde, ut infinita praeteream, de messe transfertur domum, pectitur, lavatur, teritur, tunditur, et ingenti, ut ita dicam, opera excutitur, quo tale fiat, ex quo possit cinctorium aut aliud quid in usus necessarios comparari. Et nos ergo universi qui generationem habemuse terra, qui in cinctorium Dei plectimur, multa cura indigemus, ut pectamur, ut lavemur, ut colorem terrae abjiciamus. Alius quippe color generationis in lino, et alius est cum fuerit opere mundatum. Generationis color obscurior est, et nigrum dicimulucidior. Tale, inquam, nescio quid et nobis in exordio evenit. Nigri sumus quando regeneramur, quando credimus, quando in Cantico canticorum dicimus: « Nigra sum et speciosa ; » Aethiopibus similem animam habemus. Deinde cur eluimur, ut efficiamur candidi, ut nitorem qui nobis insitus ex natura non fuerat, diligentia consequamur,
Abbreviated transcription (Latin):
subsistentẽ. Ex quo unusquisq
nr̃m iuxta exordium natiuitatis
suȩ adignem refertur: unata studiũ
uero & ꝓfectum. dĩ corpus efficitur
illud suꝑius. ilttd ex electro: ab igne
nobis. apenis acruciatu recedentib
Ad iunge ergo circa lũbum tuum
cinctoriũ lineum. Our:ͦ Ut osten¬
eos quippe qui uolunt di accusare
ꝓuidentiam resistit & ꝓtegit dĩ sui
oꝑa: nec sinit aliquid indecens de¬
eius maiestate narrari. S cum
peccauerimus ut cinctoriũ istud
ꝓpħa deposuit & abiecit illud in
eufratren fluuium. ut ibidem con¬
putresceret. sic & nos abiciet alum¬
bis suis d̃s: & ꝓiectos relinquet ad
eufratren. fluuiũ mesopotamie. ubi
assyrii habitant inimici isrł ubi
baby lonii: & ibi conputrescemus.
Cur enĩ tantis in coto orbe flumini¬
b pretermissis de iudea adeufraten
ꝓpħam transmitit: nisi ut sacratũ
iuxta ium nominis doceat intelle¬
ctum: Post hȩc querimus. quare
cinctoriũ lineũ dicatur. Linum

Expanded text:
subsistentem. Ex quo unusquisque subsistentem. Ex quo unusquisque nostrum juxta exordium nativitatis suae ad ignem refertur: juxta studium vero et profectum, Dei corpus efficitur illud superius, illud ex electro, ab igne nobis, a poenis, a cruciatu abscedentibus. Adjunge ergo circa lumbum tuum cinctorium lineum. Cur? ut osteneos quippe qui volunt Dei accusare providentiam, resistit et protegit Dei sui opera, nec sinit aliquid indecens de majestate ejus narrari. Sed cum peccaverimus, ut cinctorium illud propheta deposuit, et abjecit illud in Euphratem fluvium, ut ibidem computresceret: sic et nos abjiciet a lumbis suis Deus, et projectos relinquet ad Euphratem fluvium Mesopotamiae, ubi Assyrii habitant inimici Israel, ubi Babylonii, et ibi putrescemus. Cur enim tantis in toto orbe fluminibus praetermissis, de Judaea ad Euphratem propheta transmittit, nisi ut sacramentum juxta vim nominis doceat intellectum? Post haec quaercinctorium lineum dicatur. Linum
Abbreviated transcription (Latin):
audierunt me. Igitur ꝓpħa in hoc
loco ꝓdeo accipitur circundans lũ¬
bos suos cinetorium lineum. ut po¬
płm ds̃. Adglutinaui quippe ait
cinctoriũ di homo iustus efficitur.¬
Si queras quã ob causam. lege ihe¬
⁊echiel & incellige quomͦ d̾s uideat᷑
incorpore. & quem obrem alumbis
eius usq ad pedes ignis appareat.¬
& alumbis usq ad caput ȩlectr̃u:
tunc poteris etiam in presenta seͥp¬
cuiȩ inuenire rationẽ. Quare in¬
feriores pardes dĩ igneȩ sunt. Re¬
nes generatione & lumbi igne cen¬
sentur. Om̃ia quippe quȩ excoitu.
& uoluptate sunt. indigent pur¬
gatione. & ipsa purgatio inmixta
ẽ supplicio. Ea uero quȩ arenib
insuꝑiora consurgunt & libidinis
oꝑa iurtute sua transcendunt.
electri similitudine referuntur
Dicit᷑ quippe electrũ auro ẽẽ pre¬
ciosius. Quia igitur exemplis
scriptura utitur. St ostendat
suꝑnũ di corpus eẽ magnificum
& in ferum uilius: iecirco nunc
introduxit dm̃ ex igne & ȩlectro

Expanded text:
audierunt me . Igitur propheta in loco pro Deo accipiatur, circumdans lumbos suos cinctorium lineum, id est populum Deus. Agglutinavi quippe, aitcinctorium Dei homo justus efficitur. Quaeres quam ob causam? Lege Ezechielem, et intellige quomodo Deus videatur in corpore, et quamobrem a lumbis ejus usque ad pedes ignis appareat, et a lumbis usque ad caput electrum : tunc poteris etiam praesentis Scripturae invenire rationem, quamobrem inferiores Dei partes igneae sunt. Renes generatione, et lumbi igne censentur. Omnia quippe quae ex coitu, et voluptate sunt, indigent purgatione, et ipsa purgatio immixta est supplicio. Ea vero quae a renibus in superiora consurgunt, libidinis opera sua virtute transcendunt, electri similitudinem referuntur. Dicitur quippe electrum auro esse pretiosius. Quid igitur exemplis Scriptura utitur, ut ostendat supernum Dei corpus esse magnificum, et inferius vilius? Idcirco nunc introduxit Dominum ex igne et electro
Abbreviated transcription (Latin):
depascar: & cõmouebo ciuitates
in habitatas. Siquis pot̾ intelli¬
gat quomodo nouisuimũ eiꝰ erit
stultum. Iste abeo quod fuit sapi¬
ens male. sapientior enim etat
le insipiens. Intelliges uero quid
sit nouissimũ eius erit insipiens.
si scias quomodo etiã tibi ꝑ apłm
precipiat᷑ ut ꝓsalute tua insipien¬
tiam recipias. Siquis inquit ui¬
det᷑ sibi sapiens ẽẽ inuobis: in isto
scło stultus fiat solum. quia cla¬
mauit stultus esto & fatuus ut
filii huius scł̃i sapientiores sunt¬
a filii lucis in generatione ista.
bonus ẽ d̾s qui contrariis diuersa
subuertit. ut faciat compleri id
quod dictũ ẽ. nouissimũ eius erit
in sipiens. Quando nouissimũ
eius erit insipiens: Oportet xp̃m̃
regnare: usq dum ponat om̃s ini¬
micos eius ds̃ subpedib eiꝰ. Cũ
aut̾ om̃iaˢ subicerit: nouissimus
inimicus destruetur mors. Cũ des¬
tructa fuerit mors. tunc extrema
ꝑ dicis erunt. & nouissimum
eius fiet insipiens. Hec de ꝑdice.

Expanded text:
depascam, et commovebo civitates inhabitatas . Si quis potest, intelligat, quomodo novissimum ejus erit stultum. Iste ab eo quod fuit sapiens male sapientior enim erat le insipiens. Intelliges vero quid sit: Novissimum ejus erit insipiens, si scias quomodo etiam tibi per Apostolum praecipiatur, ut pro salute tua insipientiam recipias: Si quis, inquit, videtur sibi sapiens esse in vobis in isto saeculo, stultus fiat . Solvit qui ante clamavit: stultus esto et fatuus, utfilii saeculi hujus sapientiores sunt filiis lucis in generatione ista, bonus est Deus qui contrariis diversa subvertit, ut faciat compleri id quod dictum est: Novissimum ejus erit insipiens. Quando novissimum ejus erit insipiens, oportet Christum regnare, usque dum ponat omnes inimicos ejus Deus sub pedibus ejus. Cum autem omnia ei subjecerit, novissimus inimicus destruetur mors; cum destructa fuerit mors, tunc extrema perdicis erunt, et novissimum ejus fiet insipiens. Haec de perdice.
Abbreviated transcription (Latin):
mortuis. De quo apłs ait. Non
rursum fundamentũ iacientes
penitentiȩ ab oꝑib mortius. Si
ergo non est ds̃ mortuorum. s uiuen¬
tium. & scimus eum iuuentẽ esse
qui conuersatur iuxta xp̃m ut fiat
particeps eius: & siuolumus ut &.
nrͣ ds̃ sit. renuntiemus oꝑib mor¬
tius ut pollicitationẽ suã in nobis
compleat dicens. & ero uobis in dm̃.

Expanded text:
mortuis, de quibus Apostolus ait: « Non mortuis, de quibus Apostolus ait: « Non rursum fundamentum jacientes poenitentiae ab operibus mortuis . eus non est Deus mortuorum, sed viventium: et scimus esse viventem eum qui conversatur in Christo, ut fiat particeps ejus: et si volumus ut et Deus noster sit, renuntiemus operibus mortuis, ut pollicitationem suam in nobis compleat dicens: Et ero vobis in Deum,
Abbreviated transcription (Latin):
lem parturientem ad qͣm dicitur
Letare sterilis quȩ non paris. erum¬
pe &clama quȩ non parturis: quia
plures filii desertȩ magis quam eiꝰ¬
quetam euis quȩ habet uirum.
Deserta ȩccłia alege. deserta erat a
habebat & dm̃. Quid ergo polli¬
cetur: Eritis michi in ppłm: & ego
ero uobis in dm̃. Non ẽ omniũ ds̾.
s eoꝵ tantum quib se largitus ẽ.¬
quomodo partriarchȩ illi adquẽ
rursum alii ero ds cuus. Nec ñ
de aliis ero inquit d̾s eorũ. Pu¬
tas ne aliquando consequitur id
quod ꝑsingulos dico. ut d̾s om̃iũ
fiat ds nr̃: Si aut̃ us pbenius dis¬
cere. quoꝵ sit d̾s. & quib uocabu¬
lum sui nominis largiat᷑: ego in¬
quit ds̃ abraham. & ds ysaac.
& ds iacob: idq ipsum exponens
saluator ait. D s̾ aut̃ non ẽ mor¬
tuoꝵ s uiuorum. Quis ẽ mor¬
tuus: Utiq peccator qui non
audit dicentẽ ego sum uita:
qui habet mortua oꝑa. qui nec
dum penitentiã agit ab oꝑib

Expanded text:
lem, parturientem, ad quam dicitur: lem, parturientem, ad quam dicitur: Laetare, sterilis, quae non paris; erumpe et clama quae non parturis: quia plures filii desertae magis quam ejus quae habet virum . Deserta Ecclesia a Lege, deserta a Deo ehabebat et Deum. Quid ergo pollicetur Deus? Eritis mihi in populum, et ego ero vobis in Deum. Non est omnium Deus, sed eorum tantum quibQuomodo patriarchae illi, ad quem rursum alii: « Ero Deus tuus: » nec non de aliis: « Ero, inquit, Deus eorum: » putasne aliquando consequimur id quod per singulos dico, ut Deus omnium sit Deus noster. Si autem vis plenius discere quorum sit Deus, et quibus vocabulum sui nominis largiatur: « Ego, inquit, Deus Abraham, Deus Isaac, et Deus Jacob . » Idque ipsum exponens Salvator ait: « Deus autem non est mortuorum, sed vivorum . » Quis est mortuus? Utique peccator qui non habet, dicentem: « Ego sum vita. » Qui habet mortua opera? qui nec dum poenitentiam egit ab operibus
Abbreviated transcription (Latin):
sis egrediens ext̾ra egypti de for¬
nace ferrea. & tibi dicatur audite
uerba mea & facite iuxta ħ om̃ia.
Deinde reꝓmissio dĩ ẽ ad audientes
si fecerint quȩcumq preceꝑit dñs
dicens. S eritis michi in ppłm. &
ego ero uobis indm̃. Non om̃is qͥ
se ppłm dĩ eẽ dicit: ppłs dĩ ẽ. Iud̃oꝵ
ppłs ppłm di se uendicans meruit
audire quia non ppłs m̃s uos: &
dictum ẽ adeum non ppłs meus.
quit me suꝑ non dm̃. De illis dic̃.
irritauerunt me in idolis suis:
& ego emulabor eos suꝑ non gentẽ.
ingentẽ aut̃ insipientẽ irritabo
eos. Nos igitur in ppłm dĩ facti
sumus: & annuntiat᷑ iusticia
ppło qui nascit᷑ degentib Iste
enĩ ppłs subito nascit᷑. & in ꝓph̾a
Nata ẽ aut̃ gens in simul quan¬
do saluator ascendit ad cȩlos:
& crediderunt una die quinq
milia . &. alia die additusunt
tria milia: uere tunc fuit cer¬
nere ppłm istum insimul na¬
cũ. sermone dĩ: & repente steri¬

Expanded text:
sis egrediens ex terra Aegypti de forsis egrediens ex terra Aegypti de fornace ferrea, et tibi dicatur. Audite vocem meam, et facite juxta haec omnia. Deinde repromissio Dei est ad audientes, si fecerint quaecumque praeceperit Dominus dicens: Et eritis mihi in populum, et ego ero vobis in Deum . Non omnis qui se ppulum se vinditans Dei, meruit audire, « quia non populus meus vos: » et dictum est ad eum: « non populus meus, quit, me super non Deum. » De illis dicit: « Irritaverunt me in idolis suis, et ego aemulabor eos super non gentem: in gentem enim insipientem irritabo eos . » Nos igitur in populum Dei facti sumus, et annuntiatur justitia populo, qui nascetur de gentibus. Iste enim populus subito nascitur: et in propheta ata est gens in semel. Quando Salvator ascendit ad coelos, et crediderunt una die quinque millia , et alia die addita sunt tria millia: vere tunc fuit cernere populum in semel natum sermone Dei, et repente steri
Abbreviated transcription (Latin):
daui patrib ur̃is. Quiꝰ magis
audit uerba testamenti quod mãda¬
uit ds patrib: nos qui in xp̃o cre¬
dimus. an illi qui neq moysi cre¬
diderunt. dum in xp̃o non credt̃.
ad quos saluator ait. si crederetis
moysi crederetis utiq & michi. de
me enĩ ille scripsit: si au̾t litteris
illius non creditis quomodo uerbis
in xp̃o credimus testamento quod
traditum ẽ ꝑmoysen. &e ad nos dr̃.
ne maledicti fiamus. Maledictꝰ
homo qui non audierit uerba tes¬
tamenti huius. quod mandaui
patrib ur̃is. Ergo illi maledicti
sunt: neq enĩ audierunt testam̃¬
cum. quod mandauit d̾s patrib.
Indie inquit qua eduxi uos de
t̾ra egypti defornace ferrea. Et
nos eduxit ds de tr̾a egypti defor¬
nace ferrea: maxime iuxta intel¬
ligentem id quod scriptum est
sp̃ualit̾ egyptus quippiam no-¬
minat᷑. & ñ ẽ egyptus scđm in¬
celligentiam corporalem. haud
dubium ẽ quin si intellexeris egỹp¬
tum sp̃ualem & exieris de ea tu

Expanded text:
davit patribus vestris. » Quis magis audit verba Testamenti quod mandavit Deus patribus, nos qui in Christo credimus, an illi qui neque Moysi crediderunt, dum in Christo non credunt, ad quos Salvator ait: « Si crederetis Moysi, crederetis utique et mihi; de me enim ille scripsit; si autem litteris illius non creditis, quomodo meis risto, credimus testamento, quod traditum est per Moysen, et ad nos dicitur, ne maledicti fiamus: Maledictus homo qui non audierit verba testamenti 804 hujus, quod mandavit patribus vestris. Ergo illi maledicti sunt, neque enim audierunt testamentum, quod mandavit Deus patribus: In die, inquit, qua eduxi eos de terra Aegypti, de fornace ferrea. Et nos eduxit Deus de terra Aegypti de fornace ferrea: maxime juxta intelligentem id quod scriptum est spiritualiter Aegyptus quispiam nominatur, et non est Aegyptus secundum intelligentiam corporalem: haud dubium est, quin si intellexeris Aegyptum spiritualem, et exieris de ea, tu
Abbreviated transcription (Latin):
quam a laico. Qui uero totius ec¬
cłiȩ arcem obtinet. ꝓ om̃i ȩccłia
reddet rationem. Propt̾ hoc apłs
iu delicet ut is cui fuerant multa
cõmissa aiebat. Sic nos existimet
homo ut ministros xp̃i. & dispen¬
satores sacramentoꝵ di. Hic iam
queritur int̾ dispensatores: ut fide¬
lis quis inueniat᷑. Intantũ rarũ
ẽ bonũ dispentorẽ inueniri. Lħe
qui antequã orirentur ea quȩ erant
frtura cognouerat. loquebatur.
Quis putas ẽ fidelis dispensator &
sapiens: quẽ consticuit dñs suꝑ
familiam suã dare intempore ciba¬
ria conseruis suis: & post pusillũ
causatus dequib dam dispensa¬
torib intulit dicens. Si autem
incipiat malus seruus dicere.
moratur dñs m̃s uenire & ceꝑit
cedere seruos & ancillas. & come¬
dere & bibere. & in ebriari: ueniet

Expanded text:
quam a laico. Qui vero totius Ecquam a laico. Qui vero totius Ecclesiae arcem obtinet pro omni Ecclesia reddet rationem: propter hoc apostolus Paulus, videlicet ut is cui fuerant multa commissa, aiebat: « Sic nos existimet homo quasi ministros Christi et dispensatores sacramentorum Dei. Hic jam quaeritur inter dispensatores, ut fidelis quis inveniatur . Intantum rarum est bonum dispensatorem invenire, ut Jesus, qui antequam orirentur ea quae erant futura cognoverat, loqueretur: Quis putas est fidelis dispensator et sapiens, quem constituit Dominus super familiam suam, dare in tempore cibaria conservis suis? Et post pusillum causatus de quibusdam dispensatoribus intulit dicens: Si autem incipiat malus servus dicere: Moratur dominus meus venire, et coeperit caedere servos et ancillas, et comedere, et bibere, et inebriari, venit
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ. consentiens eandemsfero. ñ
quasi ipse reꝑerim. s reꝑta iam
repetens. ut michi parit̾ uobisq
conducat. si tamen quȩ dicenda
sunt intentus animus excipiat.
Nos qui putamur aliquid eẽ. idẽ
qui inclericatus uobis ordine pre¬
sidemus. intantũ ut quidam de
minore gradu adhunc locum
cupiant ꝑuenire: nosse debetis
non statim in eo ẽẽ saluandos nõ qr
clerici sumus. multi enĩ & prb̃ri
s si ordinẽ clericatus & meream᷑
parit̾ & habeamus. Quia igitur
sunt quidam elerici non ita iuuen¬
tes ut & ipsi exordine capiant fruc¬
tum. & ornamento suȩ sint dig¬
nitati: itcirco auint qui exposuert̾
non ꝓderunt eis. Utilitas quippe
clericatus in eo non ẽ. si aliquis
hoc tantum de nobis ẽẽ dictum:
& nos & uos cõmonet diuina ma¬
iestas ut iuxta scripturarum
precepta uiuamus. & si sic expe
dit dicere: potentes potenter tor¬
menta patient᷑. Plus ame exigit᷑
quam adiacono. plus adiacono

Expanded text:
eorum, consentiens eamdem profero, non eorum, consentiens eamdem profero, non quasi ipse repererim, sed reperta jam repetens, ut mihi pariter, vobisque conducat: si tamen quae dicenda sunt, intentus animus excipiat. Nos qui putamur aliquid esse, id est, qui in clericatus vobis ordine praesidemus, intantum ut quidam de minori gradu ad hunc locum cupiant pervenire, nosse debetis non statim in eo esse salvandos, quia clerici sumus; multi enim et presbysed si ordinem clericatus et mereamur pariter, et habeamus. Quia igitur sunt quidam clerici non ita viventes, ut et ipsi ex ordine capiant fructum, et ornamento suae sint dignitati: idcirco aiunt qui exposuerunt non proderunt eis ; utilitas quippe clericatus non in eo est, si aliquis hoc 810 tantum de nobis esse dictum; et nos, et vos commonet divina majestas, ut juxta Scripturarum praecepta vivamus, et si sdit dicere: « potentes potenter tormenta patientur. » Plus a me exigitur quam a diacono, plus a diacono
Abbreviated transcription (Latin):
luxuria. non idolorum seruitus. nͣ
ueneficia. Dñs loquitur. Quid
putatis quia ueni pacem mittere
s gladium. Uere antequam ille
descenderet. non erat gla dius
suꝑ tr̃am: neq caro concupiscebat
ti sumus quȩ carnis. quȩue sint sp̃e
doctrina eius quasi gladius inmiss
diuisit carnẽ idẽ tr̃am a sp̃u ext̾mi
nauit. quia mortificationẽ iħu xp̃i
circumferimus inccorpore: & non
uiuimus ultra iuxta carnem ui¬
uit aut̃ sp̃e. & seminamus non
in carne. s in spũ: ut non metamus
corruptionẽ decarne. s de sp̃u ui¬
tam et̾nam. Dicit̾ aut̃ peccatorib
Seminastis aũt triticum. & spinas
metitis. Qui enĩ non uixta uolunta¬
tem scripturarũ. neq uixta fidei
ueritatẽ ꝓferunt eloquia di: semi¬
nant triticum & metunt spinas.
Hoc heretici faciunt qui legunt
scripturas: & spinas non delibris
scĩs. s de ꝓpriis sensib metunt.
Oleri eorum non ꝓderunt eis.
Hȩc ante me alii exposuerunt.
& quia non in ꝓbo int̾pretationẽ

Expanded text:
luxuria, non idolorum servitus, non beneficia, etc. Dominus loquitur: « Quid putatis, quia veni pacem mittere sed gladium . » Vere antequam ille descenderet non erat gladius super terram; neque caro concupiscebat ti sumus quae carnis quaeve sunt spiritus. Doctrina ejus quasi gladius immissus, dividit carnem, id est terram aam: quia mortificationem Jesu circumferimus in corpore nostro et non vivimus ultra juxta carnem, vivit autem spiritus, et seminamus non in carne, sed in spiritu, ut non metamus corruptionem de carne, sed de spiritu vitam aeternam . Dicitur autem peccatoribus: Seminatis triticum, et spinas metitis . Qui enim neque juxta voluntatem Scripturarum, neque juxta fidei veritatem profert eloquia Dei, seminat triticum, et metit spinas. Hoc haeretici faciunt qui legunt Scripturas, et spinas non de libris sanctis, sed de propriis sensibus metunt. Cleri eorum non proderunt eis. Haec ante me alii exposuerunt, et quia non improbo interpretationem
Abbreviated transcription (Latin):
inmortib sepe. A ideis quinquies
quadragenas una minus accepi. Cer
uirgis eesus sum. semel lapidatus
sum. ter naufragium passus sum.
Discamus differentias głarum. & ñ¬
nullos ẽẽ qui suꝑhis głentur quȩ
rubore digna sint: quorũ scdm apłm
gła inconfusione. In his quippe glo¬
riant᷑: quȩ cũ faciunt latebras &
secreta ꝑ quirunt. Post hec considẽ¬
mus quid decinctorio preceptũ sit.
Hec dicit dñs. Uade & accipe cinc¬
toriũ lineũ & circumda lumbos
tuos. & ꝑ aquã non transibis. E ac¬
adme dicens. accipe cinctorium qd̃
cirea lumbos tuos ẽ: & uade adeu¬
fraten & absconde illud̃. & ecce cõ¬
putruerat quod nully e̾etusuu. Ae
ne quis uixta uoluntatẽ animi sui
de hoc loco sibi presumeret incellee¬
tũ: dans dñs int̾pretationis occasi¬
onẽ addidit dicens. Sicut enim
adheret cinctoriũ cuta lumbos
hominis. sic ad glutinaui adme
domũ isrł. & omnẽ domũ iuda ut
fierent mͥ in ppłm nominatũ & in
exultationẽ & głam: & non ob¬

Expanded text:
eis quinquies quadragenas una minus accepi, ter virgis caesus sum, semel lapidatus sum, ter naufragium passus sum ? Discamus differentias gloriarum, et nonnullos esse qui super his glorientur, quae rubore digna sunt, quorum gloria est in confusione. In his quippe gloriantur, quae cum faciunt, latebras, et secreta perquirunt . Post haec consideremus quid de cinctorio praeceptum sit. Haec dicit Dominus: Vide et accipe tibi cinctorium lineum, et circumda lumbos tuos, et per aquam non transibis. Et acad me dicens: Accipe cinctorium, quod circa lumbos tuos est, et vade ad Euphratem, et absconde illud in cputruerat, quod nulli usui esset. Et ne quis juxta voluntatem animi sui de hoc loco sibi praesumeret intellectum, dans Dominus interpretationi occasionem, addidit dicens: Sicut enim adhaeret cinctorium circa lumbos hominis, sic agglutinavi ad me domum Israel, et omnem domum Juda, ut fierent mihi in populum nominatum, et in exsultatione
Abbreviated transcription (Latin):
sa quia dño restitisti. E rgo ne sola
babylon restitit dño: & non potius
om̃s gentes. dum creatore deserto ido¬
la ueneratȩ sunt. dño restiterunt:
inbabylone erant: & si peccabant
iherosolunitȩ mittebantur inbaby¬
lonẽ. &o si conuertebant᷑ adpeniten¬
tiam inbabylone consistentes: ite
rum regrediebantur in ibrłm.
Capitur ergo babẏlon & non cog¬
noseit. Babylon quippe legidei ñ
subicitur: neq enim pot̾. & inuen¬
hensa ẽ: & ob id comp̃hensa ẽ cũ
inuenta ẽ. quia dño restitit. De¬
inde exordium alterius capitulireqͥ
imꝰ. Aꝑuit dñs thesaurũ suum & ꝓ
tulit uasa irȩ suȩ. quia opus dño
uirtutum in t̾ra caldeoꝵ. Qm̃ ue
nerunt temꝑa eus: aꝑite apothecas
euis: scrutamini eam quasi speluncã.
& disꝑdite eam. uit non sint eius re¬
liquȩ. & siccate om̃s fluctus eius. &
descendat in oceisionẽ. Ue eis qmͣ
uenit dies eoꝵ. tempus uindictȩ eoꝵ.
Uolens intelligere hoc quod dictum

Expanded text:
sa, quia Dsa, quia DBabylon restitit Domino, et non potius omnes gentes, dum creatore deserto idola veneratae sunt, Domino restiterunt? catores in Babylone erant. Et si peccabant Jerosolymitae, mittebantur in Babylonem, et sic convertebantur ad poenitentiam in Babylone consistentes. Sancti vero regrediebantur Jerusalem. Capitur ergo Babylon et non cognoscit. Babylon quippe legi Dei non subjicitur neque enim potest invenhensa esse; sed ob id comprehensa est cum inventa est, quia Domino restitit. Deinde exordium alterius capituli. Aperuit Dominus thesaurum suum, et protulit vasa irae suae, quia opus Domino virtutum in terra Chaldaeorum. Quoniam venerunt tempora ejus aperire apothecas ejus, scrutamini eam quasi speluncam, et disperdite eam, ne sint ejus reliquiae. Exsiccate omnes fructus ejus, et descendat in occisionem. Vae eis, quoniam venit dies eorum, tempus vindictae eorum . Volens intelligere hoc quod dictum
Abbreviated transcription (Latin):
scõꝵ obseruare sermones. Quomodo
itaq fit inext̾miniũ babylon: Qñ
ext̾minatur om̃is confusio de
anima mea. nequlteruis me
confundit mors filii aut obitus
uxoris. cũ non ẽ qui me irritet &.
ꝓuocet adtristiciã ad iram. adcon¬
cupiscentiam. ad uoluptatẽ. quando
maneo inconfusus: assumens rationẽ
que me confirmet & roboret. tunc
accidit hoc quod dictũ ẽ: facta ẽ in
ext̾miniũ babylon. hoc ẽ unuiersa
confusio. fiunt aut̃ ista. idẽ confrmn¬
gi & conteri malleũ om̃is t̾re & de¬
moliri babylonẽ: cum gentes suꝑ
o mallee: ut confringaris & conteraris.
Quando ista facta sunt: In ad¬
euangeliũ cunctis gentib predi¬
catum ẽ. Cunc suꝑ positi sunt
& malleo unuiersȩ tr̃e. & impletum
nentur tibi. & capieris babylon & non
cognosces. Utinam caꝑetur babylon:
& ꝑsingulos nr̃m. Ex anteriorib aut̃
pot̾ intelligi captiuitas baby lonis.
confusionis. & capieris babylon &
non cognosces: inuenta es &. conp̃hen¬

Expanded text:
 observare sermones. Quando itaque fit in exterminium Babylon? Quando exterminantur omnes confusiones de anima mea, neque ulterius me confundit mors filii, aut obitus uxoris: cum non est qui me irritet, et provocet ad tristitiam, ad iram, ad concupiscentiam, 775 ad voluptatem, quando maneo inconfusus, assumens rationem, quae me confirmet, et roboret, tunc mihi accidit quod dictum est: Facta est in exterminium Babylon, hoc est universa confusio. Fiunt autem ista, id est, confringi, et conteri malleum omnis terrae, et demoliri Babylonem, cum gentes supeo mallee, ut confringaris et conteraris. Quando ista facta sunt? In adEvangelium cunctis gentibus praedicatum est, tunc superpositi sunt t malleo universae terrae, et implenentur tibi, et capieris, Babylon, et non cognoscis. Utinam caperetur Babylon et per singulos nostrum. Ex anterioribus autem potest intelligi captivitas Babylonis, confusionis. Et capieris, Babylon, et non cognoscis; inventa es, et comprehen
Abbreviated transcription (Latin):
det illum: & partem illius cum
in fidelib ponet. Hȩc ꝓ eo quod
scriptum ẽ. eleri eorum non ꝓde¬
runt eis. Sideamus aut̃ & in
reliquis necessariam correctionẽ:
quã ut michi uidetur in morali
loco debemus acciꝑe. Confunde¬
mini agłatione ur̃a: ab obꝓbrio in
conspectu dĩ. Multa sunt inquib
głantes in sipientiã nr̃am ostendimꝰ.
Uerbi grã. siqui in multis possessio¬
nib glłantur: dicit᷑ eis confundemi¬
ni agłatione ur̃a. Si qui głantur
ingeneris nobilitate: dicitur ad eos
confundemini aglatione ur̃a. Siqͥ
iactabundi incedunt suꝑ pretio
ex ornatam diuitiis. aliena ẽ quippe hig̃a
confundemini agłatione ur̃a. Ue¬
rum hoc parũ ẽ. Audi quidloqtͣ
in iheremia sermo diuinus: iubets
tia sua. ne fortis in forcitudine. nec
diues in diuitiis sus: s in isto głet᷑
qui głatur intelligere & scire qmͣ

Expanded text:
um infidelibus ponit . Haec in eo quod scriptum est: Cleri eorum non proderunt eis. Videamus autem et reliquis necessariam correptionem, quam, ut mihi videtur, in morali loco debemus accipere: Confundimini a gloriatione vestra, ab opprobrio in conspectu Domini . Multa sunt in quibus gloriantes insipientiam nostram ostendimus. Verbi gratia, si qui in multis possessionibus gloriantur, dicitur eis: Confundimini a gloriatione vestra. Si qui gloriantur in generis nobilitate, dicitur ad eos: Confundimini a gloriatione vestra. Si qui jactabundi incedunt  Al. quis exornata divitiis, aliena est quippe haec « confundimini a gloriatione vestra. » Verum hoc parum est: Audi quid loquatur in Jeremia sermo divinus, jubens tia sua, nec fortis in fortitudine sua, nec dives in divitiis suis sed in isto glorietur, qui
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ terra de qua saluator docuit dicenᷤ. Bea
Deinde adhec quȩ dixerat ds ꝓpħa
respondit. idẽ ad id quod ait. ma¬
ledictus homo qui non audierit
uerba testamenti huius. & dicit.
& respondi & dixi. fi̾at dñe. Quid

Expanded text:
t terra de qua Salvator docuit dicens: BeatDeinde ad haec quae dixerat Deus, propheta respondit, id est ad id quod ait: Maledictus homo qui non audierit verba testamenti hujus : et dicit: Et respondi, et dixi: Fiat, Domine. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
tes: ita inegypto legens diospolim.
bubaston. capbnim. menphym.
somnen. ꝓ intellectu rerum figura¬
bit. Quis sapiens & intelliget ista:
Aut quis intelligens & cognoscet
ea: Quis saltem in interiori sensu
constitutus agnoscere poterit ueri¬
tatem quã scĩ sp̃c habent litterȩ:
Uerum nunc aliud ꝓposicum: ẽ.¬

Expanded text:
tes: ita in Aegypto legens Diospolim, tes: ita in Aegypto legens Diospolim, Bubastim, Taphnim, Memphim, Syenem, pro intellectu rerum figurabit. Quis 761 sapiens et intelligit ista? aut quis intelligens et cognoscit ea? Quis saltem in tenuiori sensu constitutus cognoscere poterit voluntatem quam Spiritus sanctus habet litterae? Verum nunc aliud propositum e
Abbreviated transcription (Latin):
Si enim indansit qͥs. q̃ extremȩ par¬
tes uideȩ sunt. siue insuꝑioribus
paululum melioribq locis quam
dan: siue inmediis finib udee si
consistit. Qui uero peccator est. & nimiis scderib
oppressus: hic inbabylone ẽ. Hoc
modico minor. & necdũ usq ad
sũmum peccatorũ culmen ascen¬
dens: in egypto & inpartib egypti
commnoratur. & sicuti qui inuidea
sunt non equalia cuncti possident
loca. alius quippe in iherłm ẽ. &.
alius indan. alius inneptalin. aliꝰ
infinib gad. sic in egypto om̃s qui
sunt non equales egypti partes
incolunt. alius in tafnim. alius
in menphy. alius insiene. alius
inbubasti habitat: quȩ loca ꝓpħa
iherechiel plena misteriis uoce
testatur: nomina quoq parcium
egypti exponens. Dequib siquis
lector fuerit spualis diuidicans
om̃ia. & ipse anullo diuidicatus.
non solũ maiores regiones allegorita¬
bit ueluti uideam & egyptum. &
babylonem: s parciunculas quoq
& bethlehem ceterasq eius ciuita¬

Expanded text:
 enim in Dan est, quae extremae partes Judaeae sunt, sive in superioribus paululum melioribusque locis quam Dan, sive in mediis finibus Judaeaeconsistit. Qui vero peccator est, et nimis sceleribus oppressus, hic in Babylone est: hoc modico minor, et nec dum usque ad summum peccatorum culmen ascendens, in Aegypto et in partibus Aegypti commoratur. Et sicut qui in Judaea sunt non aequalia cuncti possident loca, alius quippe in Jerusalem est, alius in Dan, alius in Nephthalim, alius in finibus Gad: sic cum in Aegypto omnes sint, non aequales Aegypti partes incolunt, alius in Taphni, alius in Memphi, alius in Syene, alius in Bubasti habitat: quae loca propheta Ezechiel plena mysteriis voce testatur, nomina quoque partium Aegypti exponens. De quibus si quis lector fuerit spiritalis dijudicans omnia, et ipse a nullo dijudicatus, non solum majores regiones allegorizabit, veluti Judaeam et Aegyptum, et Babylonem, sed particulas quoque  Bethlehem, caeterasque civita
Abbreviated transcription (Latin):
Dñs qui fecit terrã infortitudine
sua. & erexit orbem insapientia
sua: & in sua prudentia extendit
celũ. & nos igitur intra nr̃a. dic¬
tum ẽ quippe ad adam tr̃a es & in¬
t̾ram ibis. necessariã habemus
fortitudinẽ di: quia absq ea
impossibile nobis ẽ id exsequi
quod carni repugnat. Cũ aut̃
mortificata fuerint menbra nr̃a¬
suꝑ t̾ram: Tunc parent sp̃s uo
Dñs ergo qui fecit in fortitudine
sua t̾ram. Si aut̃ & adhanc
t̾ram uenias. & consi deres id
quod in iob scriptum ẽ iuxta

Expanded text:
Dominus qui fecit terram in fortitudine Dominus qui fecit terram in fortitudine sua, et erexit orbem in sapientia sua et in sua prudentia extendit coelum. Et nos igitur in nostra terra dictum est quippe ad Adam: Terra es ; necessariam habemus fortitudinem Dei, quia absque ea impossibile nobis est exsequi quod carni repugnet. Cum autem mortificata fuerint membra super terram, tunc parent spiritus antur . Dominus ergo qui fecit terram in fortitudine sua. Si autem et ad hanc terram venias, et consideres id quod in Job scriptum
Abbreviated transcription (Latin):
qui desiderant diem dñi: & ista
possit dicere. diem hominis ũ
concupiui: Explanatio uerbi
conuincit nos: quia diem con¬
cupiscamus hominis. frequen¬
ter quippe egrotantes cum in
fantasmate febrium ẽẽ ceperi¬
mus. & mortis limine urgeri.
ad eos qui nos usitant fr̃s la-¬
sas manus attollimus. orantes
eos ut ꝓ nobis dnm deprecent᷑
atq dicentes. Rogate michi
aliquod uitȩ spatium: rogate
ut aliquantisꝑ hac luce ꝑma¬
neam. Ista memorantes: non
diem scm dñi. s diem homi¬
nis desideramus. Qua ꝓpt̾ lon¬
ge uitȩ amore deposito & desid̾io
humanȩ diei: queramus illam
diem uidere. inqua participes
eiꝰ beatitudinis quȩ in xp̃o ẽ effi¬
ciamur: cui ẽ gła & imꝑium in
scła scłorum amen.
Res quodamodo uirtutes dei
assumens ꝓpħa. fortitudinẽ. sa¬
pientiam. atq prudentiam.
Suni cuiq earum propria oꝑa
distribuit. Fortitudini tram. sapi¬
entiȩ orbem t̾rarũ. prudentie cęlũ.
Audi quippe scripture ordinem.

Expanded text:
qui desiderant diem hominis. Nam possit dicere: Et diem hominis non concupivi? Explanatio verbi convincit nos, quia diem concupiscamus hominis. Frequenter quippe aegrotantes, cum in phantasmate esse febrium coeperimus, et mortis limine urgeri, ad eos qui nos visitant fratres lassas manus attollimus, orantes eos, ut pro nobis Dominum deprecentur, atque dicentes: Roga mihi aliquod vitae spatium, roga ut aliquantisper in hac luce permaneam. Ista memorantes, non diem sanctum Domini, sed diem hominis desideramus. Quapropter, longae vitae amore deposito, et desiderio humanae diei quaeramus illam diem videre, in qua participes ejus beatitudinis, quae in Christo est, efficiamur, cui est gloria et imperium in saecula saeculorum. Amen.res quodammodo virtutes Dei assumens Propheta, fortitudinem, sapientiam, atque prudentiam, unicuique earum propria opera distribuit: fortitudini terram, sapientiae orbem terrarum, prudentiae coelum. Audi quippe Scripturae ordinem:
Abbreviated transcription (Latin):
& ueni sequere me: & qui non
dereliquerit patrem aut matrẽ.
& secutus fuerit me. non est
dignus nĩs ẽẽ discipłs. Si igit᷑
talis fueris ut semꝑ xp̃m sequa¬
ris: quantum plus secutus
fueris. tanto minus laborabis.
Non ẽ enim lasitudo in iacob.¬
neq apparebit dolor in isrł. Piop¬
t̾ea dixit ut non laboremus ulte¬
rius: laborantes andequam euͣ
inciperemus sequi. Uenite adme
om̃s qui laboratis. & onerati estis.
& ego reficiam uos. Si laborantes
uenerimus adiħm & eũ fuerimꝰ.
secuti. tunc poterimus dicere. Ego
aut̾ non laboraui subsequens pꝰ

Expanded text:
 veni, sequere me; » et: « qui non reliquerit patrem aut matrem, et secutus non fuerit me, non est dignus meus esse discipulus . » Si igitur talis fueris, ut semper Christum sequaris: quanto plus secutus fueris, tanto minus laborabis: non est enim lassitudo in Jacobneque apparebit dolor in Israel. Propterea dixit, ut non laboremus ulterius: laborantes ante quam eum incoeperimus sequi: « Venite ad me, omnes qui laboratis, et qui onerati estis, et ego reficiam vos . » Si laborantes venerimus ad Jesum, et eum fuerimus secuti, tunc dicere poterimus: « Ego autem non laboravi subsequens post
Abbreviated transcription (Latin):
tũ dans uocẽ in audientes ut p̾pa¬
rent᷑ ad mi liciȩ bellum. & qmͣ
malleus inuenit᷑ contraria fortitu¬
do & draco in cus inꝑductilis.istiꝰ
modi semꝑ inscripturis malleo uel
quacũq alia materia compositum
nom̃ assumens. instabo sermoni.
Caingenerauit filios: s de cain ortꝰ
ẽ faber eris. & ferri. Ergo ut ⁊abulꝰ
qui omniũ temptationũ pͣparator
ẽ. malleus dicit᷑: ita qͥ ei ministrat

Expanded text:
tam dans vocem in audientes, ut praepatam dans vocem in audientes, ut praeparentur ad militiae bellum. Et quoniam malleus invenitur contraria fortitudo, et draco incus producibilis, istius modi semper in Scripturis malleo, vel quacumque alia materia compositum nomen assumens, instabo sermone: Cain generavit filios, et de Cain ortus est faber aeris et ferri. Ergo ut Zabulus, qui omnium tentationum operator est, malleus dicitur: ita qui ministrat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbare lapides nesciunt ignoratur.
certissime auit̾ nouit ad amantinoꝵ
lapidũ naturã solus ds̃ plurimis
ignoratã. Ego adhuc nescio utrũ
ueniente malleo ac ꝑcutiente me
confringar. & conterar. & conuittꝰ
quia non sim adamas an certe uerᷤ
ad amas ostendar si uero ingruen¬
tib ꝑsecutionib. ꝑiculis temptatio¬
nib. non tam contritus fuero ad ictꝰ
dar. & tu ipse ꝑcurre scripturas &
quere si quod potes inuenire uesti¬
gium. bene adeo ꝑmitti: ut malle¬
us ꝑcutiat ꝑcutienda. Uerbi gr̃a dic¬
tum sit adintelligentiã enĩ obscuri¬
orum sumunt᷑ exempla: si malleus
legem adsollempnitates di excitat.
quȩ audientiũ animos clangore
suo accendit adbellũ. Necessarius
malleus ẽ: ut tuba ꝓduccił fiat.
Multa cooꝑtus ẽ iste malleus tube
ꝓductisi paulo. ut eũ ꝑuaria temp¬
tamenta ꝓ duceret & aꝓpbaret. quia
illesus posset excludi figuramq assu¬
mere tubȩ magnisone. non mnincer¬

Expanded text:
bare lapides nesciunt, ignoratur. bare lapides nesciunt, ignoratur. Certissime autem novit adamantinorum lapidum naturam solus Deus plurimis ignoratam. Ego ipse adhuc nescio utrum, veniente malleo, et percutiente me, confringar et conterar, convictus, quia non sum adamas, an certe verus adamas ostendar, si ingruentibus persecutionibus, periculis, tentationibus, tam contritus fuero ad ictus Et tu ipse percurre Scripturas, et quaeres, si quod potes invenire vestigium, bene a Deo promitti, ut malleus percutienda percutiat. Verbi gratia dictum sit ad intelligentiam enim obscuriorum sumuntur exempla, si malleus Legem ad solemnitates Dei excutiat, quae audientium animos clangore suo accendit ad bellum. Necessarius est malleus, ut tuba productilis fiat. Multa cooperatus est iste malleus tubae productili Paulo, ut eum per varia tentamenta produceret, et approbaret, quia illaesus posset excudi, figuramque assumere tubae magnisonae, non incer
Abbreviated transcription (Latin):
in manu d̃i &. in conspectu eius
consistens adamas ꝑpetit᷑. Duo
itaq contraria sunt a damanti
isti malleus & incus imꝓducibi¬
lis. Iam quoddam ẽ & apud nat¬
ones cricum uulgi sermone ꝓuer¬
bium: ut dehis qui anxietatib¬
& ingentib malis premuntur
dicant. int̾ malleũ sunt & incudẽ.
Tu aut̾ hoc referes ad ⁊abulum
& draconẽ: qui istiusmodi semꝑ
in scripturis ꝓuarietate causarũ
nominib insigniuntur. &. dices
quia sc̃s qui quasi murus ad aman¬
tinus uel in manu dĩ adamas est.
non curet neq demalleo neq de¬
incude. s quantũ plus cesus fui̾t
tanto plus uirtutẽ eius splendescere.
Aiunt eos qui mercimonia lapi¬
dũ exercent cum uoluerint ꝓbare
adamantẽ ignorantes utrum sit
adamas annon sit quã dui malleo
& incudi conuenerit. Cunc aut̃
ꝑsuadẽ eẽ uerissimũ adamantem.
malleo & incude supposita. durior
lapidis natura cõpugnet. Talis uir¬
sc̃s ẽ. Ante temptationes abhis qui¬

Expanded text:
in manu Domini, et in conspectu ejus in manu Domini, et in conspectu ejus consistens adamas perpetitur. Duo itaque contraria sunt adamanti justo Al., isti, malleus et incus improducibilis. Jam quoddam est, et apud nationes tritum vulgi sermone proverbium, ut de his qui anxietatibus et malis premuntur, dicant: Inter malleum sunt et incudem. Tu autem hoc refers ad diabolum et draconem, qui istiusmodi semper in Scripturis pro varietate causarum nominibus insigniuntur, et dicis, quia sanctus qui quasi murus adamantinus, vel in manu Domini adamas est, non curet neqincude; sed quanto plus caesus fuerit, tanto plus ejus virtutem splendescere. Aiunt eos, qui mercimonia lapidum exercent, cum voluerint probare adamantem, ignorantes utrum sit adamas, an non sit, quamdiu malleum et incudem non invenerint: tunc autem persuaderi esse verissimum adamantem, malleo, et incude supposita, durior lapidum natura compingit. Talis vir est ante tentationes, ab his pro
Abbreviated transcription (Latin):
ens & edificans eã. ubiq qͣsi in laude
dr̾ dedomo di quia malleus &
securis non sunt audita indo¬
mo dei. Ergo quomodo ñ audit᷑
malleus ĩ domo d̃i. sic qr domus dĩ
eccłia ẽ malleus mneccłia ñ audit᷑.
Quis ẽ iste malleus uolens quantũ
inse ẽ impedire lapides edificati¬
onis templi: ut contriti non con¬
ueniant fundamentis eiusͤ Hide
mͥ ⁊abulũ. si non ipse ẽ malleus
uniuerse t̾rx. Ogo aut̃ ꝓnuntiabo
confidens ẽẽ aliquẽ qui nͣ magnoꝑe
curet de malleo uniuerse t̾re. &
qm̃ exemplũ ad scm sp̃m ẽ. desensi¬
bili malleo quero materiã malleo
fortiorẽ. quȩ nichil abeo ꝑcussa pati¬
atur. quã qui dẽ querens reperio
in eo quod seriptum ẽ ecce uir stans
suꝑ muros ad amantinos & in
manu eius adamas. Refert aut̃
de adamante historia qui a fortior
sit om̃i cedenti se malleo: incontri¬
tus & inuincibilis ꝑseuerans. Li¬
cet suꝑstet malleus ⁊ abulus &
suppositus sit draco qui ẽ quasi
incus indomabilis. nichil tamen

Expanded text:
et aedificans eam. Ubique quasi in laude dicitur de domo Dei, quia malleus et securis non sunt audita in domo Dei. Ergo quomodo malleus non auditur in domo Dei: sic quia domus Dei Ecclesia est, malleus in Ecclesia non auditur. Quisin se est impedire lapides aedificationis templi, ut contriti non conveniant fundamentis ejus? Vide nunc diabolum si non ipse est malleus universae terrae. Ego autem pronuntiabo confidens esse aliquem, qui non magnopere curet de malleo universae terrae. Et quoniam exemplum assumptum est de sensibili malleo, quaero materiam malleo fortiorem, quae nihil ab eo percussa patiatur. Quam quidem quaerens reperio in eo quod scriptum est: « Ecce vir stans super muros adamantinos, et in manu ejus adamas. » Refert autem de adamante historia, quia fortior sit omni caedenti se malleo, incontritus et inconvicibilis perseverans. Licet super stet malleus diabolus, et suppositus sit draco, qui est quasi incus indomabilis, nihil tamen
Abbreviated transcription (Latin):
cor suũ. Uerum nos confidentes
timeamꝰ tabulũ. Cimor dĩ faciat
nos non timentes ⁊ abulũ nichil
abeo ꝑpeti. s & dicere non tantũ
generalit̾ uerũ & de nobis ipsis
quomͦ confractꝰ ẽ & contritus
malleus uniuerse tr̃ȩ. Illo aut̃
confracto & cõminuto babẏlon
fit in ext̾miniũ: nec prius confu¬
sionis ciuitas dissipatur quam
malleus uniuersȩ t̾rȩ confringat᷑
& conterat᷑. Unde & mirabiliter¬
& preclaro ordine ꝓpħa usus ẽ dicens.
quomodo confractus ẽ & contritꝰ
malleus uniuersȩ t̾rȩ. Quomodo
facta ẽ in ext̾miniũ babylon:

Expanded text:
cor suum. Verum nos confidentes cor suum. Verum nos confidentes timeamus Zabulum. Timor Dei facit nos non timentes Zabulum, nihilque ab eo perpeti, sed et dicere non tantum generaliter, verum et de nobis ipsis: Quomodo confractus est, et contritus malleus universae terrae? Illo autem confracto, et comminuto, Babylon fit in exterminium: nec prius confusionis civitas dissipatur, quam malleus universae terrae confringatur, et conteratur. Unde et mirabilitert praeclaro ordine propheta usus est dicens: Quomodo confractus est, et contritus malleus universae terrae? Quomodo facta est in
Abbreviated transcription (Latin):
confreg̾it eũ. Cũ uero recessit abeo
usq ad dempus. & cempore post ea
uenit instante. tunc contritus ẽ
non solum confractus ut pͥmum¬
malleus uniuersȩ t̾rȩ. & quia cõ¬
tritus ẽ. qui fuerat ante confractꝰ
malleus uniuersȩ t̾re. iccirco &
ꝑunũ queniq nr̃m confringitur
quidem quando introducimur in
teritur aut̃ & cõminuit᷑ quando
ad ꝑfectũ uenerimus. Quod si du¬
bitas quis conterat iabulũ ad ꝑfec
tũ uenientibꝰ nob̾. audi apłm benedie¬
tione quadã benedicentẽ iustos
atq dicentẽ. Ds aut̃ conterat sa¬
thanan subpedib urͣ̃is uelociter.
Animalis ẽ iste malleus. fortasse
nunc furit aduersũ nos & seuit
quia ista de eo pandimus & conte¬
ritur a nobis: neq enĩ confringi¬
tur tantũ: & non etiam conterit᷑
ꝑ nos : confringere nos econtrario
& conterere uult. & multos qͥdẽ
contriuit: qui non atcenderunt
sibi: neq oiͣ custodia seruauert᷑

Expanded text:
confregit eum. Cum vero secessit ab eo confregit eum. Cum vero secessit ab eo usque ad tempus, et tempore postea venit instante, tunc contritus est, non solum confractus ut pmalleus universae terrae. Et quia contritus est, qui fuerat ante confractus, malleus universae terrae, idcirco per unumquemque nostrum confringitur quidem quando introducimur in teritur autem, et comminuitur, quando ad profectum venimus. Quod si dubites conteri Zabulum ad profecnedictione quadam benedicentem justum, atque dicentem: Deus autem conterat Satanam sub pedibus vestris velociter . Animalis est iste malleus, fortasse nunc furit adversum nos, et quaerit quia ista de eo pandimus, et conteritur a nobis neque enim confringitur tantum, et non etiam conteritur per nos, confringere nos econtrario et conterere. Et multos quidem contrivit eos, qui non attendunt sibi, neque custodia servaverunt
Abbreviated transcription (Latin):
critus malleus partiũ t̾re:. Sed
uere nunc ammirandũ ẽ: quia u¬
niuerse tr̃e malleus confractus atq
contritus ẽ. Post hȩc quero quis
sit iste qui uniuerse t̾rȩ malleũ con¬
fregerit atq contriuerit: & dicam
non potuisse moy sen confringere
atq conterere malleũ uniuersȩ t̾rȩ.
neq ante eum abraham. neq pꝰeu̾
Quis ergo potuit talem tantumq
fringere & conterere: Quis est iste:
leũ uniuerse tr̃ȩ : & hoc nunc ãmirans
in spũ scõ ꝓphetes ait. Quomodo
confractus ẽ & contritus malleus
uniuerse tr̃ȩ: Primo confractus
ẽ. deinde contritus. & qmͣ repperi
saluatorẽ eẽ qui confregerit malleũ
uniuersȩ t̾re & contriuerit eum. ue¬
niam adeuangłium. & uideã pͥmã
temptationẽ quando dixit ei tabulꝰ.
ista om̃ia tibi dabo. si ꝑcidens ad¬
oraueris me & reliqua: & dicam
quia illo tempore non contriuerit
iħc malleũ uniuerse t̾rȩ. s tantum

Expanded text:
tritus malleus partium terrae? Sed tritus malleus partium terrae? Sed vere nunc admirandum est, quia universae terrae malleus confractus atque contritus est. Post haec quaero quis sit iste, qui universae terrae malleum confregerit et contriverit: et dicam Moysen non potuisse confringere atque conterere malleum universae terrae, neque ante eum Abraham, neque post eum Quis ergo potuit talem, tantumque fringere, et conterere? Quis est iste? leum universae terrae. Et hoc nunc admirans in Spiritu Sancto prophetes ait: Quomodo confractus, et contritus est malleus universae terrae? Primo confractus est, deinde contritus. Et quoniam reperi Salvatorem esse, qui confregerit malleum universae terrae et contriverit eum, veniam ad Evangelium, ut videam primam tentationem, quando dixit eIsta omnia tibi dabo si procidens adoraveris me, » etc. ; et dicam, quia illo tempore non contrivit Jesus malleum universae terrae, sed tantum
Abbreviated transcription (Latin):
ori substantiȩ conuenit malleus:
s crassiori. Si portes imaginem ter¬
reni: malleus te quia terrenus es ꝑ¬
cutit. Si peccas & t̾ra es. & int̾ram
uadis: exꝑieris malleũ uniuiersȩ
t̾rȩ etiam inte oꝑantem. Iuxta istũ
intellectũ. illud quoq anmaduer¬
tendum ẽ uniuerse trȩ malleum
qui aduersũ cuncta t̾rena potentiã
suã exerceat ia bulum eẽ: posse
aut̃ etiamminorem malleũ
intelligi qui non uniuierse t̾re sit
malleus. s illuis ut ita dicã. & illiꝰ
partis t̾rȩ. & quidẽ cũ una aliqua
& colluctatur mecũ non ualens si¬
mul cum uniuersis hominib con¬
gredi ut iabulus. tunc ẽquidem
malleus inme. s non unuierse t̾re
malleus: uerũ ut ita dicam meȩtan¬
tum ẽ malleus t̾rȩ. Confracto aut̃¬
& contrito malleo uniuerse terrȩ:
quid necesse ẽ arbitrari demalleo
partium t̾re: Simulq estimo
ammiratione dignũ. qm̃ uniuersȩ
t̾rȩ malleus cõminutꝰ sit. Quid
enĩ magnũ si fractus fuisset & cõ¬

Expanded text:
ori substantiae convenit malleus, sed crassiori. Si portas imaginem terreni, malleus te, quia terrenus es, percutit; si peccas, et terra es, et in terram ibis, experieris malleum universae terrae et in te operantem. Juxta istum intellectum, illud quoque animadvertendum est, universae terrae malleum, quia adversum cuncta terrena potentiam suam exerceat, Zabulum esse: posse autem etiam minorem malleum intelligi, qui non universae terrae sit malleus, sed illius, ut ita dicam, et illius partis terrae. Et siquidem una aliqua et colluctatur mecum, non valens cum universis simul hominibus congredi, ut Zabulus: tunc est quidem malleus in me, sed non universae terrae malleus; verum, ut ita dicam, meae tantum malleus terrae. Confracto autem et contrito malleo universae terrae, quid necesse est arbitrari de malleo partium terrae? Simulque existimo admiratione dignum, quoniam universae terrae malleus sit comminutus. Quid enim magnum, si fractus fuisset, et con
Abbreviated transcription (Latin):
qui głatur. intelligere & scire
quia ego sum dñs. B̾ eatus itaq
qui renuntiauerit om̃i glȩ quȩ
deorsum ẽ: ueluti suꝑ nobili
genere. suꝑ pulchritudine &
corporalib bonis: suꝑ diuitiis
& lactatione. Beatus qui con¬
tempta uana gła. dicit addnm:¬

Expanded text:
qui gloriatur intelligere et scire qui gloriatur intelligere et scire quia ego sum Dominus . » Beatus itaque vir, qui renuntiaverit omni gloriae, quae deorsum est: veluti super nobili genere, super pulchritudine et corporalibus bonis, super divitiis et jactatione: beatus, qui contentus una gloria dicit ad Dom