comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
alii interpretatio sermonũ. Haec
autem om̃ia operatur unus atq idem
sp̃s. diuidens singulis ꝓut uult. Quia
ergo de plenitudine conditoris nr̃i noni
quidam sed om̃s quicquid boni habe¬
mus accepimus: curandum sum mopere
est. nequispicm de sua se bona actione
uel cogitatione incautus extollat.
ne si ingratus largitori remanserit.
perdat bonũ quod accepit: Cum aut̃
dixiss& euangelista nos om̃s de ple¬
nitudine xp̃i accepisse: confestim
sub unxit & aitꝰ Gratiã ꝓ gratia.
Geminam ergo nos gratiam accepisse
testatur. unam uidelic& in presenti.
alteram uero in futuro. In presenti qui¬
dem. fidem quae ꝑdilectionẽ operatur:
in futuro autem uitam aeternam :
fides quippe quae ꝑdilectionem oꝑatur
gra dĩ est: quia ut crederemus. ut di¬
ligamus. ut operemur bona quae no
ipso largiente ꝑcepimus. qui dicit.
non uos me elegistis. sed ego elegi uos
& posui uos ut eatis & fructum rd¬
feratis. Et ut uitam propter fidem.
dilectionem. & opera bona. ꝑcipiam

Expanded text:
alii interpretatio sermonum. Haec autem omnia operatur unus atque idem Spiritus, dividens singulis prout vult . Quia ergo de plenitudine Conditoris nostri non quiddam, sed quidquid boni habemus, accepimus, curandum summopere est ne quispiam de sua se bona actione vel cogitatione incautus extollat, ne si ingratus largitori remanserit, perdat bonum quod accepit. Cum autem dixisset evangelista nos omnes de plenitudine Christi accepisse, confestim subjunxit, et ait: Gratiam pro gratia. Geminam ergo nos gratiam accepisse testatur, unam videlicet in praesenti, alteram vero in futuro. In praesenti quidem fidem, quae per dilectionem operatur ; in futuro autem vitam aeternam. Fides quippe, quae per dilectionem operatur, gratia Dei est, quia ut credamus, ut diligamus, ut operemur bona, quae noipso largiente percepimus qui dicit: Non vos me elegistis, sed ego elegi vos, et posui vos, ut eatis, et fructum afferatis, et ut vitam propter fidem, dilectionem et opera bona percipiatis .
Abbreviated transcription (Latin):
suluit miscđia: qualiter ꝑuenire
possint ut illã uerã lucem cernerent.
& eẽnt filii lucis: qui fuerant filii
tenebrarum: Et huius cognitionis
initium fuit: quod sequitur : fuit¬
homo missus ado: cui nomen erat
iohannes: Hic uenit in testimonium
ut testimonium ꝑ hiber& de lumine.
ut om̃s crederent perillum: Non
ait ut om̃s crederent in illum Ma¬
ledictus enim homo qui confidit
in homine. & ponit carnem brachiũ
suum: Sed ut om̃s inquit crede¬
rent ꝑ illũ. Hoc est ut per illius
testimonium crederent inlucem quam
sum lux mundi. qui sequitur me non
ambulcbit intenebris: sed habebit

Expanded text:
suluit misericordia, qualiter pervenire suluit misericordia, qualiter pervenire possint, ut illam veram lucem cernerent, et 469 essent filii lucis, qui fuerunt filii tenebrarum. Et hujus cognitionis initium fuit, quod sequitur: omen erat Joannes. Hic venit in testimonium, ut testimonium perhiberet de lumine, ut omnes crederent per illum. Non ait, Ut omnes crederent in illum. Maledictus enim homo qui confidit in homine, et ponit carnem brachium suum ; sed ut omnes, inquit, crederent per illum, hoc est, ut per illius testimonium crederent in lucem, quam sum lux mundi; qui sequitur me, non ambulat in tenebris, sed habebit
Abbreviated transcription (Latin):
namq qui edimaginẽ dĩ facti sune
ꝑcipere sapientia possunt: animalio
non possunt: Sed & animalis quicũq
est homo: non ꝑcipit ea quae sunt
sp̃s dĩ Unde bene cum dixiss& &
uita erat lux hominum: sub unx̃
& dehis qui abhumanȩ conditionis
honore ꝓcul recedentes. conparati sues
iumentis insipientibus: & similes facti sunt
illis. Atq ideo : rectȩ uoluntatis luce
priuantur: Et lux inquit in tenebris
luc& : & tenebrȩ eam non conprehendert̃ :¬
Lux quippe est hominum xp̃e. qui om̃ia
quae in luminari merentur corda ho¬
minũ : suce presentia cognitionis in¬
lustrat Tenebre autem stulti sunt &
iniqui : quorum cȩca precordia lux
aeternȩ sapientiȩ. qualia sint mani¬
feste cognoscit: quamuis ipsi radios
eiusdẽ lucis nequaquam capere per
incelligentiam possint. ueluti si quilib&
cecus iubtire solis offendatur nec tam̃
ipse solem cuius lumine perfruatur
aspiciat: Ialibus tamen diuina con¬

Expanded text:
namque, qui ad imaginem Dei facti sunt, namque, qui ad imaginem Dei facti sunt, percipere sapientiam possunt, animalia non possunt. Sed et animalis quicunque est homo, non percipit ea quae sunt Spiritus Dei . Unde bene cum dixisset: Et vita erat lux hominum, subjunxit et de his qui, ab humanae conditionis honore procul recedentes, comparati sunt jumentis insipientibus, et similes facti sunt illis, atque ideo recte veritatis luce privantur. VERS. 5.-- Et lux, inquit, in tenebris lucet, et tenebrae eam non comprehenderunt. Lux quippe est hominum Christus, quia omnia, quae illuminari merentur, corda hominum suae praesentia cognitionis illustrat. Tenebrae autem stulti sunt et iniqui quorum caeca praecordia, lux aeternae sapientiae, qualia sint, manifeste cognoscit, quamvis ipsi radios ejusdem lucis nequaquam capere per intelligentiam possint; veluti si quilibet caecus jubare solis perfundatur, nec tamen ipse solem, cujus lumine perfunditur, aspiciat; » talibus divina con
Abbreviated transcription (Latin):
euangłita factã quidem intempore
creturam. sed inceterna creatoris
scpientia. quando & qualis creacet᷑
semꝑ fiusse dispositum: Et hoc est quod
erat. id est. quod factum est in
tempore. siue uiuum siue uita carers
apparuit: omne hoc inspiritali fac¬
toris ratione quasi semꝑ iuxerat &
uiuit: Non quia cocieternum est
creatori quod creauit: sed quia cocie¬
terna est illi ratio uoluntatis suce.
inqua ab aeterno habuit & habet.:
atum gubern& ut maneat. adqũe¬
finem singula quae creauit ꝑducat :
Idõ ita distinguendum est & sub in¬
ferendum quasi alia uoce: in ipso
uita erat: uia quicquid ꝑipsum fac¬
tum est: etiam & inpso uiuit. sic̃
ars inanimo artificis uiuit: lic&
arca uel aliud aliquid abipso factũ
pereat: Sequitur: Et uita erat lux
hominum: Quo uerbo aperte docet᷑.
quod ipsa uitalis ratio ꝑ quam om̃ia
disposita sunt & reguntur: non omem
creciturã. sed rationabilem tantũ ut
scipere possit: in luminat Homines

Expanded text:
Evangelista, factam quidem in tempore Evangelista, factam quidem in tempore creaturam, sed in aeterna Creatoris sapientia, quando et qualis crearetur, semper fuisse dispositum, et hoc est quod erat. Id est, quod factum in tempore, sive vivum, sive vita carens apparuit, omne hoc in spiritali factoris ratione quasi semper vixerat, et vivit; non quia coaeternum est Creatori quod creavit, sed quia coaeterna est illi ratio voluntatis suae, in qua ab aeterno habuit et habet qatum gubernfinem singula quae creavit perducat. Ideo ita distinguendum est, et subinferendum quasi alia voce: In ipso vita erat, quia quidquid per ipsum factum est, etiam in ipso vivit, sicut ars in animo artificis vivit, licet arca vel aliud alpereat. Sequitur: « Et vita erat lux hominum. Quo verbo aperte docetur quod ipsa vitalis ratio, per quam omnia disposita sunt et reguntur, non omnem creaturam, sed rationabilem tantum, ut sapere possit, illuminat. Homines
Abbreviated transcription (Latin):
iohannes cpud dm̃ semꝑ fuisse declarat
dicens. Et uerbum erat apud dm̃:
Alii enum uerum hominẽ: ille
ipsũ uerum confirmat eẽ dm̃ dicea. & ds̃
erat uerbum: Alii hominẽ eum apud
homines temporaliter conuersatum:
ille dm̃ apuddm̃ in principio manen¬
tem ostendit dicens. hoc erat in princi¬
pio apuddm̃: Si etiam superius prin¬
hoc sequens principium ad crecituras.
intelligitur aeternaliter uerbum id ÷
magnalia quae in homine gessit per¬
hibent: ille quod omnẽ crecturam
uisibilem & inuisibilem ꝑ ipsum ds̃ pac̾
fecerit docet dicens: omĩa ꝑ ipsum facta
sunt. & sine ipso factum est nihil:
Sienim nihil creciturarũ sine ipso est¬
factum: pat& ꝓfecto quia ipse crecitura
non est: perquem om̃is cretitura factaẽ:
Et nequis audiens factam ꝑdĩ filium
creccuram. mutabilem credat eius
uoluntatem. quasi qui subito uell&
facere crecicuram. quã ab aeterno
numquã ante feciss&: manifeste doc&

Expanded text:
Joannes apud Deum semper fuisse declarat, Joannes apud Deum semper fuisse declarat, dicens: Et Verbum erat apud Deum. Alii eumipsum verum confirmat esse Deum, dicens: Et Deus erat Verbum. Alii hominem eum apud homines temporaliter conversatum, ille Deum apud Deum in principio manentem ostendit, dicens : Hoc erat in principio apud Deum. » Si etiam superius prinhoc sequens principium ad creaturas, intelligitur aeternaliter Verbum, id emagnalia quae in homine gessit perhibent, ille quod omnem creaturam visibilem et invisibilem per ipsum Deus fecerit, docet, dicens : Omnia per ipsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil. Si enim nihil creaturarum sine ipso factum est, patet profecto quia ipse creatura non est, per quem omnis creatura facta est. Et ne quis audiens factam per Dei Filium creaturam, mutabilem credat ejus voluntatem, quasi qui subito vellet facere creaturam, quam ab aeterno nunquam ante fecisset; manifeste docet
Abbreviated transcription (Latin):
tibus huius euangłu uidȩis interrogantib
quis eẽt ipse ds̃ dĩ filius: respondit. priu¬
cipium qui & loquor uobis: Sienĩ filius
principium est. qui hab& patrem. quaNo
facilius ds̃ pater intelligendus est esse
principium. qui hab& quidem filium
cui patersit: Filius enim: patris est
filius : Ed pater: utiq filii pater est:
Et pater ds: sed nondedõ: ds̃: filius u:
ds̃ dedõ est: Et pater dicitur lumen:
sed non delumine: Filius dr̃ lumen.:
sed lum̃ de lumine: Sic pater prin¬
cipium : sed de principio: Filius prin¬
cipium : sed e principio principium:
Quod enĩ erat in principio: non finitur
tempore. non principio preuenitur:
Si uero adcretiturarum uel temporũ¬
habuit ut eẽt: erat tunc uerbum dĩ
per quod facta sunt om̃ia: Idõ qua ter
dicit euangłista erat erat. erat erat.:
ut intelligeres omĩa tempora preuenisse
cocieternũm dõ patri uerbum: Alii
euangłistȩ inter homines subito appa¬
russe di filium demonstrant: beatus

Expanded text:
ntibus quis esset, ipse Deus Dei Filius respondit: Principium, qui et loquor vobis . Si enim Filius principium est, qui habet Patrem, quanto facilius Deus Pater intelligendus est esse principium, qui habet quidem Filium, cui Pater sit? Filius enim Patris est Filius, et Pater, utique Filii Pater est, et Pater Deus, sed non de Deo Deus; Filius vero Deus de Deo est, et Pater dicitur lumen, sed non de lumine: Filius dicitur lumen, sed lumen de lumine. Sic Pater principium, sed non de principio; Filius principium, sed a principio principium. Quod enim erat in principio, non finitur tempore, non principio praevenitur. Si vero ad creaturarum vel tempohabuit ut esset, erat tunc Verbum Dei, per quod sunt omnia. Ideo quater dicit evangelista, erat, erat, erat, erat, ut intelligeres omnia tempora praevenisse coaeternum Deo Patri Verbum. Alii evangelistae inter homines subito apparuisse Dei Filium demonstrant; beatus
Abbreviated transcription (Latin):
ternus ante secula ds̃ erat: Propterea:
me licet posterior natus. gloria ma¬
iestatis ętiam in adsumpta humani.¬
tate prȩibit: E xposito aut̃ euange.¬
lista precursoris dñi testimonio. qd
de illo perhibuerat: redic statim
suȩ quoq ad sertionis quod ceperat
illi testimonium dare: Nam sequitur:
namq dixit: Quia uerbum cecro faccũ
est. & habitauit in nobis. & uidimus
głam eius gloriam quasi unigeniti a

Expanded text:
ternus ante saecula Deus erat, propterea ternus ante saecula Deus erat, propterea me licet posterior natus, gloria majestatis etiam in assumpta humanitate praeibit. Exposito autem evangelista praecursoris Domini testimonio quod de illo perhibuerat, reddit statim suae quoque assertionis, quod coeperat, illi testimonium dare. Nam sequitur: namque dixit: Quia Verbum caro factum est, et habitavit in nobis, et vidimus gloriam ejus gloriam quasi unig
Abbreviated transcription (Latin):
manȩ dispensationis qua post eumnat.
post eum cetiam predicaturus. bapti¬
taturus. signa facturus. & mortem
erat passurus : insinuat In eo uero quoo
subiungit. ante me factus est: subli¬
mitatem euisdem humainitatis qua
cȩteris om̃ibus crecituris erat merito
preferenda: designat: Quod enim
ait ante me: non adordinem tem¬
poris. sed addistantiam pertin& dig¬
nitatis. Iuxta quod de ioseph filiis
benedicente iacob scriptum est .:
Constituitq effraim ante manassen.:
ubi recte potuit dicere mandses.
qui post me uenit ante me factus :.
idest qui post me natus est: potentia
me regni ante cessit. quem cidmo¬
dum ioħs dedño. qui post me inquit
uenturus est ante me factus est.
idest qui post me aadpredicandum
uenturus est: culmine me regni et
scccer docii perennis ante cellit.
Quare autem is qui post eum
uenturus erat eum dignitate ante.¬
celler&: aperuit cum subiunxit.
quia prior me erat. Idest quia cie-¬

Expanded text:
manae dispensationis, qua post eum natus, manae dispensationis, qua post eum natus, post eum etiam praedicaturus, baptizaturus, signa facturus, et mortem erat passurus insinuat. In eo vero quod subjungit, ante me factus est, sublimitatem ejusdem humanitatis, qua caeteris omnibus creaturis erat merito praeferenda, designat. Quod enim ait, ante me, non ad ordinem temporis, sed ad distantiam pertinet dignitatis, juxta quod de Joseph filiis benedicente Jacob scriptum est: Constituitque Ephraim ante Manassen , ubi recte potuit dicere Manasses, qui post me venit, ante me factus est, id est, qui post me natus est, potentia me regni antecessit. Quemadmodum Joannes de Domino, qui post me, inquit, venturus est, ante me factus est, id est, qui post me ad praedicandum venturus est, culmine me regni et sacerdotii perennis antecellit. Quare autem is qui post eum venturus erat, eum dignitate antecelleret, aperuit, cum subjunxit: Quia prior me erat, id est, quia ae
Abbreviated transcription (Latin):
cui singulari munere preceteris mor¬
talibus datum est. ut statim ex quo
in utero uirginis concipi & homo
fieri inciper&e uerus eẽt & ds̃: Vnde et
ecdem gloriosa semꝑ uirgo maria.
nonsolum hominis xp̃i : sed & dĩgenitrix
recte credenda & confitenda est Idem
ueritate plenus erat & est. ipsci uidelic&
uerbi diuinitatequȩ hominẽ illum sin¬
gulariter electum. cum quo una xp̃i
persona eet ad sumere dignata est.
non aliquid sucie diuinę substantiȩ
ut heretici uolunt infaciendam homi¬
nis naturam cõmutans. sed ipsa apud
patrem manens totum quod erat to¬
tam de semine deuid naturã ueri ho¬
minis quam non habebat suscipiens:
Redemptoris nr̃i precursor. testimo¬
nium de ipso perhibens. celsitudinem
humanitates eius pariter & diuini¬
tates cieternitatem: manifesta uoce
pronunciat Clamat enim dicens:
Hic erat: quem dixi uobis: qui post me
uenturus est ante me factus est quia
prior me erat : In eo namq quod ait
qui post me uenturus est: ordinem hu¬

Expanded text:
cui singulari munere prae caeteris mortalibus 471 datum est, ut statim ex quo in utero virginis concipi et homo fieri inciperet, verus esset et Deus. Unde et eadem gloriosa semper virgo Maria, non solum hominis Christi, sed et Dei genitrix recte credenda et confitenda est. Idem veritatis plenus erat et est, ipsa videlicet Verbi divinitate, quae hominem illum singulariter electum, cum quo una Christi persona esset, assumere dignata est; non aliquid suae divinae substantiae, ut haeretici volunt, in faciendam hominis naturam commutans; sed ipse apud Patrem manens, totum quod erat, totam de semine David naturam veri hominis quam non habebat, suscipiens.Redemptoris nostri praecursor testimonium de ipso perhibens, celsitudinem humanitatis ejus pariter et divinitatis aeternitatem manifesta voce pronuntiat. Clamat enim dicens: Hic erat, quem dixi vobis, qui post me venturus est, ante me factus est, quia prior me erat . In eo namque quod ait, qui post me venturus est, ordinem hu
Abbreviated transcription (Latin):
gurati in monte scõ contemplari me¬
ruerunt: uoce delapsa ad eum huiꝰ¬
scemodi a magnifica gła. hic est
filius m̃s dilẽctus: in quomichi con
placui & post passionem. resurrecti¬
onis ascensionisq ipsius gloria cons¬
pecta : spseius sunt doño mirifice
refecti: Quibus omnibus: manifeste
cognouerunt quod huius modi gła
non cuilib& scõrum. sed illi soli ho¬
mini qui eẽt indiuinitate unigenitꝰ
a patre: conuenir& Quod autem̃ seqͥt᷑¬
S ẜlenum gr̃ȩ & ueritatis. Gratice¬

Expanded text:
gurati in monte sancto, contemplari megurati in monte sancto, contemplari meruerunt, voce delapsa ad eum hujuscemodi a magnifica gloria: Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi placui , et post passionem resurrectionis, ascensionisque ipsius gloria conspecta, Spiritus ejus sunt dono mirifice refecti ; quibus omnibus manifeste cognoverunt quod hujusmodi gloria non cuilibet sanctorum, sed illi soli homini qui esset in divinitate unigenitus a Patre, conveniret. Quod autem sequitur: Plenum gratiae et veritatis
Abbreviated transcription (Latin):
uel animȩ sine corporibus in aegip¬
tum descendere. uel coro sine anima
uidere aliquid potest: sed hic per
animam totus homo. ibi signatur
ꝑcarnem: Sic ergo hoc in loco qd
dicitur. & uerbum caro factum
est : nihil aliud deb& intelligi
quã sidiceretur. & ds̃ homo factus¬
est. carnem uidelic& induendo
& animã ut sicut quisq nr̃m unꝰ
homo ex carne constat & anima:
ita unusab incarnationis tem¬
pore. xp̃c ex diumitate. carne et
anima const&: Ds̃ ab aeterno in cet̾nũ
existens uerus ut erat. hominem extem¬
pore ad sumens inunitatem suce ꝑsonȩ
uerum quem non habuerat: Sequitur :
Et uidimus glãm eius gloriam quasi¬
S unigeniti a patre. plenum gratię &
Sueritatis: Gloriam xp̃i quam ante
incarnationem uidere non poterant
homines: post incarnationẽ uiderunt:
Aspicientes humanitatem miraculis
refulgentem : & intelligentes intus
latitantem: Illi maxĩme qui& eius
claritatem ante passionem transfi¬

Expanded text:
vel animae sine corporibus in Aegypvel animae sine corporibus in Aegyptum descendere, vel caro sine anima videre aliquid potest; sed hic per animam totus homo, ibi signatur per carnem. Sic ergo hoc in loco, quod dicitur: Et Verbum caro factum est, nihil aliud debet intelligi quam si diceretur: est, carnem videlicet induendo et animam. Ut sicut quisque nostrum unus homo ex carne constat et anima, ita unus ab incarnationis tempore Christus ex divinitate, carne et anima constat: Deus ab aeterno in aeternum existens verus, ut erat, hominem ex tempore assumens in unitatem suae personae verum, quem non habuerat. Sequitur: Et vidimus gloriam ejus, gloriam quasi unigeniti a Patre, plenum gratiae et veritatis. Gloriam Christi quam ante incarnationem videre non poterant homines, post incarnationem viderunt, aspicientes humanitatem miraculis refulgentem, et intelligentes divinitatem intus latitantem; illi maxime, qui et ejus claritatem, ante passionem transfi
Abbreviated transcription (Latin):
neratio. ex stinguinib idest ex semine
maris & femĩne ac complexi conugii:
duxit originem: At uero spiritalĩs:
sp̃s scĩ grã mairustr̾atur. quã accornali
distinguens dñs̃ ait: nisi quis rencitus
fuerit exaqua & sp̃u: non potest in
dubit& filium sedĩ & coheredem xp̃i posse
fieri : dat exemplum euangłista. quia
& ipse filius di homo fieri & inter hom ines
habitare dignatus sit. ut humanȩ par¬
ticeps existendo fragilitatis: homines
diuinȩ uirtutis suce doncur& ẽẽ parci¬
cipes : Et uerbum inquit cetro factũ
Sest & habitauit in nobis.: quod est dicere.
filius di homo factus est: & inter ho¬
mines conuerscitus : Sol& namq scrip¬
tura: modo animȩ. modo carnis uoca¬
bulo : totum designare hominem:
Animȩ uidelic& ut scriptum est:
Quia descendit ia cob incegiptum.
in animab septuaginta: Carnis
uero : ut rursus scriptum est. & uide¬
bit omis catro salutare di: Neq enĩ

Expanded text:
neratio ex sanguinibus, id est, ex semine neratio ex sanguinibus, id est, ex semine maris et feminae, a complexu conjugii duxit originem; at vero spiritalis Spiritus sancti gratia ministratur; quam a carnali distinguens Dominus ait: Nisi quis renatus fuerit ex aqudubitet filium esse Dei, et cohaeredem Christi posse fieri, dat exemplum evangelista, quia et ipse Filius Dei homo fieri, et inter homines habitare dignatus sit, ut humanae particeps existendo fragilitatis, homines divinae virtutis suae donaret esse participes. Et Verbum, inquit, caro factum est, et habitavit in nobis. Quod est dicere: Filius Dei homo factus est, et inter homines conversatus. Solet namque Scriptura modo animae, modo carnis vocabulo, totum designare hominem. Animae, videlicet, ut scriptum est: Quia descendit Jacob in Aegyptum, in animabus septuaginta . Carnis vero, ut rursum scriptum est: Et videbit omnis caro salutare Dei . Neque enim
Abbreviated transcription (Latin):
datur hominib filios dĩ fieri: Unde
bene scriptum est: quia uistus ex
fide uiuit: Ui uit enim iustus ex¬
fide. non illa quae labiorum tantum
confessione ꝓfertur : sedea. quce ꝑ dilec¬
tionem operatur: Alioquin fides si
non habeat opera: mortua est insem&¬
ipsa: Nullus se ipsum despiciait: nullꝰ
de sua sclute desper& Curramus om̃s.
curramus singuli : ut quieramus longe:
meretimur fieri ꝓpe insanguine xp̃i:
Uidetimus quoddicitur. quia quot qt̃
receperunt eum: dedit illis potestatem
filios dĩ fieri  Quot quot inquit rece¬
perunt. non est enim ꝑsonarum accep¬
tor d̃. sed in om̃i gente qui tim& eũ
& operatur iusticiam: acceptus est illi :
Quo autem ordine credentes filii di
possent fieri. & quantum hȩc genera¬
tio accirnali dist&: subsecutus euan¬
gelista designat: Qui non ex scingui¬
nib inquit. neq ex uoluntate ccirnis.
neq ex uoluntate uiri: sed ex dõ nati st ::
Cernalis quippe nr̃a singulorum ge

Expanded text:
datur hominibus filios Dei fieri. Unde datur hominibus filios Dei fieri. Unde bene scriptum est, Quia justus ex fide vivit . Vivit enim justus exfide, non illa quae labiorum tantum confessione profertur, sed ea quae per dilectionem operatur; alioquin fides si non habet opera, mortua est in semetipsa. Nullus seipsum despiciat, nullus de sua salute desperet: curramus omnes, curramus singuli, ut qui eramus longe, mereamur fieri prope in sanguine Christi. Videamus quod dicitur, Quia quotquot receperunt eum, dedit eis potestatem filios Dei fieri. Quotquot, inquit, receperunt: Non est enim personarum acceptor Deus, sed in omni gente, qui timet Deum et operatur justitiam, acceptus est illi . Quo autem ordine credentes filii Dei possent fieri, et quantum haec generatio a carnali distet, subsecutus evangelista designat. Qui non ex sanguinibus, neque ex voluntate carnis, neque ex voluntate viri, sed ex Deo nati sunt. Carnalis quippe nostra singulorum ge
Abbreviated transcription (Latin):
ostendit: ipsi eum recipere uenientem
magna exparte recusarunt: Neq enĩ
om̃s recuscrunt: alioquin nullus eẽt
sclius & suꝑ uacua eiuis eẽt̃ incarnatio:
Nunc autem mulcieum exutroq popło
non credendo respuerunt: multi creden¬
do receperunt. de quib euangłista
consequenter in sinuat dicens : Quot ꝗt̃¬
hem̃i : quanta grã redemptoris nr̃i.
quã magna sit multitudo dulcedinis
euis: Unicus expatre natus est: &¬
noluit remanere unus: Descendit ad
terram. ubi fr̃s sibi quib regnum pa¬
tris sui dare poss& ad quirer& : ds̃ ex
dõ nctus est: & nolens di tantũ filuꝰ
manere : hominis quoq filius fieri
dignatus est: Non amittens quod
erat : sed assumens quod nonerat.
ut ꝑ hoc homines uidĩ filios trans¬
ferr&. gloriȩq succe facer& coheredel.
qui quod ipse semper habebat per
naturam: inciperent habere per
gratiam: Consideremꝰ quanta uir¬
tus est fidĩ cuius merito potestas

Expanded text:
ostendit, ipsi eum recipere venientem ostendit, ipsi eum recipere venientem magna ex parte recusarunt. Neque enim omnes recusarunt; alioquin nullus esset salvus, et supervacua ejus esset incarnatio. Nunc autem multi eum ex utroque populo non credendo respuerunt, multi credendo receperunt: de quibus evangelista consequenter insinuat dicens: 470 mi, quanta gratia Redemptoris nostri, quam magna sit multitudo dulcedinis ejus. Unicus ex Patre natus est, et noluit remanere unus; descendit ad terram, ubi fratres sibi, quibus regnum Patris sui dare posset, acquireret: Deus ex Deo natus est, et noluit Dei tantum Filius manere; hominis quoque filius fieri dignatus est, non amittens quod erat, sed assumens quod non erat, ut per hoc homines in Dei filios transferret, gloriaeque suae faceret cohaeredes: ut quod ipse semper habebat per naturam, inciperent habere per gratiam. Consideremus quanta virtus est fidei, cujus merito potestas
Abbreviated transcription (Latin):
ingente iudȩa quam sibi preceteris
nationib speciali grã copulauerat.
incarnari dignatus est in mundo : Ergo¬
inmundo erat: & inmundum uenit:
Inmundo erat per diuinitatẽ: in mun¬
dum uenit ꝑ incarnationẽ : Uenire
quippe uel abire humanitatis est.
manere & eẽ diuinitatis. Quia ergo
cum in mundo eẽt ꝑ diuinitatem
mundus eum non cognouit: dignatꝰ
est uenire inmundum ꝑ humanitate.
ut uel sic eum mundus cognoscer&:
Sed uideamus quid sequitur : In ꝓpͥa
uenit : & sui eum non receperunt :
Quem enĩ inpotentia deitatis cuncta
miraculis coruscantem recipere
noluerunit : Et quod grauius est
sui eũ non receperuntꝰ. homines
scilic& quos ipse cretuit: iudȩi quos
peculiarem sibi elegerat inplebem.
quib sucie cognitionis reuelauerat
archanum : quos mirificis patrum
glorificauerat actis. quib suae
legis doctrinam contulerat. ex quib
se incarnandum ꝓmiserat. & iN
quibus se incarnatũ ut ꝓmiserat

Expanded text:
in gente Judaea quam sibi prae caeteris in gente Judaea quam sibi prae caeteris nationibus speciali gratia copulaverat, incarnari dignatus est. In mundo ergo erat, et in mundum venit. In mundo erat per divinitatem, in mundum venit per incarnationem. Venire quippe vel abire humanitamanere et esse, divinitatis. Quia ergo, cum in mundo esset per divinitatem, mundus eum non cognovit, dignatus est venire in mundum per humanitatem, ut vel sic eum mundus cognosceret. Sed videamus quid sequitur In propria venit, et sui eum non receperunt. Quem enim in potentia divinitatis cuncta miraculis coruscantem recipere noluerunt. Et quod gravius est, sui eum non receperunt, homines scilicet, quos ipse creavit; Judaei, quos peculiarem sibi elegerat in plebem, quibus suae cognitionis revelaverat arcanum, quos mirificis patrum glorificaverat actis, quibus suae legis doctrinam contulerat, ex quibus se incarnandum promiserat, et in quibus se incarnatum, ut promiserat,
Abbreviated transcription (Latin):
enim nemo a se ipso eẽ : ita &iam nemo
a se ipso sapiens eẽ potest. sed illo in¬
lustrante : de quo scriptum est: Om̃is
naturã & diuinã uidelic& qua semꝑ
ubiq totus man&. & humanã exqua
intempore natus. loco inclusus ap¬
paruit: consequenter euangłista
descripsit dicens: In mundo erat. &
mundus ꝑ ipsum factus est: & mund
eum non cognouit: In ꝓpria uenit:
& sui eum non receperunt: In mundo
quippe erat & mundus ꝑ ipsum fac¬
tus ÷ : quia ds̃ erat. quia totus ubiq
quia su ȩpresentia maiestatis sine
labore regens. & sineͭ onere continens
quod fecit : Et mundus eum non
cognouit: quia lux intenebris luc&.
& tenebrȩ etm non conprehenderunt :
Mundum namq hoc in loco dicit homi
nes mundi amore deceptos : atq in¬
heren do creaturȩ. ab agnoscenda
creatoris sui maiestate reflexos: In
ꝓpria uenit: quia in mundo quem
per diuinitatẽ fecit. ꝑ humanitatem
natus pparuit: In ꝓpria uenit: quia

Expanded text:
enim nemo a se ipso esse, ita etiam nemo enim nemo a se ipso esse, ita etiam nemo a se ipso sapiens esse potest: sed illo illustrante, de quo scriptum est: Omnis naturam, et divinam scilicet, qua semper ubique totus manet, et humanam, ex qua in tempore natus loco inclusus apparuit, consequenter describit evangelista, dicens: In mundo erat, et mundus per ipsum factus est, et mundus eum non cognovit. In propria venit, et sui eum non receperunt. In mundo quippe erat, et mundus per ipsum factus est, quia Deus erat, quia totus ubique, quia suae praesentia majestatis, sine labore regens, et sine onere continens quod fecit. Et mundus eum non cognovit, quia lux in tenebris lucet, et tenebrae eam non comprehenderunt. Mundum namque hoc in loco dicit homnes mundi amore deceptos, atque inhaerendo creaturae a cognoscenda creatoris sui majestate reflexos. In propria venit, quia in mundo, quem per divinitatem fecit, per humanitatem natus apparuit: in propria venit, quia
Abbreviated transcription (Latin):
recte uocciti: dicente adeos dño. uox
estis lux mundi: & apłs paulus  fius¬
tis aliquando tenebrȩ: nunc autem
lux indño: Sed multum distat in¬
ter lumeni quae illuminatur. et
lucem quae inluminat. inter eos qui
participationem uere lucis accipiunt
ut luceant: & ipsam lucem ꝑpetuam
quae non solum lucere inse ipsa. sed &
sua presentia quoscumq adtigerit
in lustrare sufficit: Adcuiuis cõpara¬
tionem uerȩ lucis: non tantum minores
quilib& elecci. uerum &iam ipse iohas
quo maior inter natos mulierum nemo
surrexit: lux non eẽ cisseritur. ut ui¬
delic& xp̃c non eẽ quod putabatur
monstretur: Ille enim ut scriptum
est erat lucerna ardens & lucens.
ardens scilic& fide & dilectione.
lucens uerbo & ciccione: Graticm
uero lucis pectoribus in fundere soluis¬
S est euis: dequo dicitur: Erat lux uera.
quae inluminat omnẽ hominẽ ueni¬
entẽ in mundum: Omnem uidelic&
qui inluminectur : siue naturali iN¬
genio : seu sapientia diuina: Sicut

Expanded text:
nte ad eos Domino: Vos estis lux mundi , et apostolo Paulo: Fuistis aliquando tenebrae, nunc autem lux in Domino . Sed multum distat inter lucem quae illuminatur et lucem quae illuminat. Inter eos qui participatione verae lucis accipiunt ut luceant, et ipsam lucem perpetuam, quae non solum lucere in seipsa, sed et sua praesentia, quodcunque attigerit, illustrare sufficit. Ad cujus comparationem verae lucis, non tantum minores quilibet electi, verum etiam ipse Joannes, quo major inter natos mulierum nemo surrexit , lux non esse asseritur, ut videlicet Christus non esse quod putabatur monstretur. Ille enim, ut scriptum est, erat lucerna ardens et lucens . Ardens scilicet fide et dilectione, lucens verbo et actione. Gratiam vero lucis pectoribus infundere, solius est ejus de quo dicitur: Erat lux vera, quae illuminat omnem hominem venientem qui illuminatur sive naturali ingenio, seu sapientia divina. Sicut
Abbreviated transcription (Latin):
inuenit patris & toto hausit̾ pectore.
Nam quis tantum cum in uenerit relin¬
quat bonum : unguentum enim ex¬
inanitum est nomen tuum. ꝓpterea
adolescentulȩ dilexerunt & ad traxer
te. Postremo non meum est illud: qm̃
quae non nubunt neq nubuntur.
erunt sicut angeli in ccelo. Nemo
ergo miretur: si angelis conparentur.
quȩ angelorum dño copulantur

Expanded text:
Patris invenit, et toto hausit pectore. Patris invenit, et toto hausit pectore. Nam quis tantum cum invenerit, relinquat boni? Unguentum enim exinanitum est nomen tuum: propterea adolescentulae dilexerunt te, et attraxerunt te . Postremo non meum est illud, quoniam quae non nubent, neque nubentur, erunt sicut angeli in coelo . Nemo ergo miretur si angelis comparentur, quae angelorum Domino copulantur
Abbreviated transcription (Latin):
Stetit orauit. ceruicem inflexit. cer¬
neres trepidare carnificem. quasi ipse
ad diccus fuiss& tremere ꝑcussorisdex¬
teram pallere ora. alieno timentis
periculo cum puella non timer& suo.
Habetis igitur in una hostia duplex
martirium : pudoris & teligionis.
& iurgo ꝑ mansit. & martirium op¬
amore. & tu soror scã uel mutis tacita
moribus aliquid de uirginitate dicam.
ne uelut intransitu quodam prestric¬
ta uideatur. quȩ principalis est
uirtus. Non enĩ ideo laudabilis uir¬
ginitas: quia & in martirib reppe¬
ritur. sed quia ipsa mareyres faciut.
Quis cutem humano eam possit ingenio
conprehendere quam nec natura suis
inclusit legibus. aut quis naturali uoce
complecti quod supra usum naturȩ sit.
Ecaelo ac cersiuit quod imitaretur
in terris. nec in merito uiuendi usum
quesiuit ecęlo. quȩ sponsum sibi inuenit
inccielo. Haec nubes atria angelos sidera¬
que transgrediens: uerbũ di in ipso sinu

Expanded text:
Stetit, oravit, cervicem inflexit. CerStetit, oravit, cervicem inflexit. Cerneres trepidare carnificem, quasi ipse addictus fuisset: tremere percussoris dextram, pallere ora alieno timentis periculo, cum puella non timeret suo. Habetis igitur in una hostia duplex martyrium, pudoris et religionis. Et virgo permansit, et martyrium obamor, et tu, soror sancta, vel mutis tacita moribus, ut aliquid de virginitate dicamus; ne veluti transitu quodam perstricta videatur, quae principalis est virtus. Non enim ideo laudabilis virginitas, quia et in martyribus reperitur, sed quia ipsa martyres faciat. 11. Quis autem humano eam possit ingenio comprehendere, quam nec natura suis inclusit legibus? Aut quis naturali voce complecti, quod supra usum naturae sit? E coelo accersivit quod imitaretur in terris. Nec immerito vivendi sibi usum quaesivit e coelo, quae sponsum sibi invenit in coelo. Haec nubes, aera, angelos, sideraque transgrediens, Verbum Dei in ipso sinu
Abbreviated transcription (Latin):
Magisterium uirtutis impleuit:
quee pre iudicium uehebat aetatis.
Non sic adthalamũ nupta properar&.:
ut ad supplicui locum lȩta successu
gradu festinai uirgo processit. Nlon
intortori crine capud compta : sed
xp̃o. Non flosculis redimita : sed
moribus. Fere om̃s: ipsa sine fletu
mirari: pleriq quod tam facile uitȩ
suce ꝓdiga. quam non dũ hauserat.
iam quasi ꝑfuncta donar&. Stupere
uniuersi : quod iam diuinitatis testis
exister& quaȩ adhuc arbitra sui per
cetatem. eẽ. non poss&. Effecit denq
ut ei dedõ crederetur: cui de homine
adhuc non crederetur : quia quod
ultra naturam est: de cuictore natu¬
ra est. Quanto terrore egit carnifex
ut timeretur : quantis blanditi is
ut sucider&: quanto uoto. ut sibi ad
nupticis prouenir&. At illa & hȩc
sponsi in uiria est. expettare placiturã:
qui me sibi prior elegit accipi&.
Quid percussor moraris. e Pereat corpus
quod amari potest oculis quibus nolo.

Expanded text:
magisterium virtutis implevit, magisterium virtutis implevit, quae praejudicium vehebat aetatis. Non sic ad thalamum nupta properaret, ut ad supplicii locum laeta successu, gradu festina virgo processit, non intorto crine caput compta, sed Christo: non flosculis redimita, sed moribus. Flere omnes, ipsa sine fletu. Mirari plerique quod tam facile vitae suae prodiga, quam nondum hauserat, jam quasi perfuncta donaret. Stupere universi, quod jam divinitatis testis existeret, quae adhuc, arbitra sui per aetatem esse non posset. Effecit denique ut ei de Deo crederetur, cui de homine adhuc non crederetur. Quia quod ultra naturam est, de auctore naturae est. 9. Quanto terrore egit carnifex ut timeretur, quantis blanditiis ut suaderet! quantorum vota ut sibi ad nuptias perveniret! At illa: Et haec Sponsi injuria est exspectare placiturum. Qui me sibi prior elegit, accipiet. Quid, percussor, moraris? Pereat corpus quod amari potest oculis quibus nolo.
Abbreviated transcription (Latin):
annorum martirium fecisse tradi¬
tur : quo de testabilior drudelitas
quae nec minuscule ꝓepercit aetati:
Immo magna uis fidei quae ceticĩ
ab illa testimonium inuenit aecate.
ł uit ne in illo corpusculo uulneri locus.
& quae non habuit quo ferrũ reciper&.
þabuit in quo ferrum uincer&e. Ac
stud cietatis puellȩ. toruos aeticum
liultus parentum ferre non possunt:
& acudestricta. solent puncta flegre
quasi uulnera: haec cruentas carni¬
ficum in pauida manus: heec stri¬
dentium grauib umobilis tractib
catenarum: nunc cruento mucroni
militis totum offerre corpus: mori
adhuc nescia sed p̃arata. Uel si ad
cras inuita raperetur: tendere xp̃o
inter ignes manus. atq in ipsis sacri¬
legis focis thropheum dñi signare
uictoris. N unc ferratis colla manusq
inserere nexibus. sed nullus tam cenua
menbra poterat nexus includere. no
uum martirii genus: nondum ido¬
nea pęne cetiam matura uictoriae
certare difficilis: facilis coronari.

Expanded text:
annorum martyrium fecisse 148 tradiannorum martyrium fecisse 148 traditur. Quo detestabilior crudelitas, quae nec minusculae pepercit aetati: immo magna vis fidei, quae etiam ab illa testimonium invenit aetate. Fuitne in illo corpusculo vulneri locus? Et quae non habuit quo ferrum reciperet, habuit quo ferrum vinceret. At istius aetatis puellae torvos etiam vultus parentum ferre non possunt, et acu districta solent puncta flere, quasi vulnera. Haec inter cruentas carnificum impavida manus, haec stridentium gravibus immobilis tractibus catenarum, nunc furentis mucroni militis totum offerre corpus, mori adhuc nescia, sed parata: vel si ad aras invita raperetur, tendere Christo inter ignes manus, atque in ipsis sacrilegis focis tropaeum Domini signare victoris: nunc ferratis colla manusque ambas inserere nexibus: sed nullus tam tenuia membra poterat nexus includere. 8. Novum martyrii genus? Nondum idonea poenae, et jam matura victoriae: certare difficilis, facilis coronari:
Abbreviated transcription (Latin):
ut qm̃ hodie natalis est uirginis.
de uirginib sit loquendũ : & ex¬
p̃dicatione liber sumat ex ordium.
Natalis est uirginis: integritatẽ sequam᷑
Natalis est martiris: hostias immolemꝰ.
Natalis est scẽ agnes. mirentur uiri non
desperent paruuli. Stupetino nuptȩ:
inmitentur innuptȩ. Sed qui dignum
allo qui possumus: ne nomen quidem
ucicuum luce laudis fuit. Deuotio
supra cietatem : uirtus supra naturã.:
ut michi uideatur non hominis ha¬
buisse nomen: sed oraculum martiris.
quae indicciuit quid eẽt futura. Habeo
tamen unde michi subsidium cõparat᷑.
Nomen uirginis: titulus est pudoris.
Appellabo martirem : prediccuu mar¬
tirem. scitis ꝓlixa laudatio est. quȩ
non quȩritur : sed tenetur. Facessant
igitur ingenia : eloquentic contices¬
cat: uox una preconium est. Hanc
senes. hanc uiuenes. hanc pueri canaos:
nemo esł leuulabiligri qut̃o qui ccbom̃ib
laudari patests quotihmines tot
precones qui martirem predicant
dum locuntur. Haec duodecim

Expanded text:
ut quoniam hodie natalis est virginis, de virginibus sit loquendum, et a praedicatione liber sumat exordium. Natalis est virginis, integritatem sequamur. Natalis est martyris, hostias immolemus. Natalis est sanctae Agnes, mirentur viri, non desperent parvuli; stupeant nuptae, imitentur innuptae. Sed quid dignum de ea loqui possumus, cujus ne nomen quidem vacuum luce laudis fuit? Devotio supra aetatem, virtus supra naturam; ut mihi videatur non hominis habuisse nomen, sed oraculum martyris, quo indicavit quid esset futura. 6. Habeo tamen unde mihi subsidium comparetur. Nomen virginis titulus est pudoris. Appellabo martyrem, praedicabo virginem. Satis prolixa laudatio est, quae non quaeritur, sed tenetur. Facessant igitur ingenia, eloquentia conticescat, vox una praeconium est. Hanc senes, hanc juvenes, hanc pueri canant. Nemo est laudabilior, quam qui ab hominibus laudari potest. Quot homines, tot praecones, qui martyrem praedicant, dum loquuntur. 7. Haec duodecim
Abbreviated transcription (Latin):
retur. Ecce urgo inutero accipi& et
pariet filium: & uoccibitis nomeneiꝰ
emmanuel: Emmanuel quid sit.
euucingelium nobis aperuit dicens.
quod interpretatur nobiscum ds̃ : Non
tibi ergosit quaecumq infidelis ani

Expanded text:
retur, Ecce virgo in utero concipiet, et retur, Ecce virgo in utero concipiet, et pariet filium, et vocabitur nomen ejus Emmanuel . Emmanuel quid sit, Evangelium nobis aperuit dicens, quod interpretatur, Nobiscum Deus . Non tibi ergo sit mirum, quaecumque infidelis ani
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓphetauit: Nullus gradus preter missus est.
de quo non haber& testimonium sclus
omnium: Num quid enĩ solȩ uirgines
ad regnum caelorum ꝑueniunt. per¬
cum uiro suo: Quodefuncto: usq ad
senilem cetatem ꝑuenerat. Et senec¬
tute scã expectabat infantiam sal¬
uatoris : Ut paruum uider& annosa.
paruum cognoscer& anacula. intran¬
tem inmundum saluatorem. uide¬
r& itura: Et in masculino sexu.
tria ipsa genera commendata sunt:
continentiam uouentes puero Ipse
uero in tegritatem pueritiȩ consecra¬
uit : qui suȩ matri foecunditatem
adtulit. uirginitatem non abstulit:
Simeon ille senexdiu uixerat: cuius
aetas conptratur annę. & cuidierat
responsum. quod non eẽt uisurus mor¬
illum uenturum. & om̃s qui cupiebat
dicebant: O si hic me inueniet illa
naciuitas. Osi quod credo inscriptu¬
ris dĩ. udeam oculis meis: Et ut no¬
ueritis quantum de siderium habebass
sc̃ĩ qui nouerant descripturis uirginem
pcrituram: sicut audistis cũ ꝑscuas lege¬

Expanded text:
prophetavit. Nullus gradus praetermissus est, de quo non haberet testimonium salus omnium. Numquid enim solae virgines ad regnum coelorum perveniunt? Percum viro suo; quo defuncto usque ad senilem aetatem pervenerat, et in senectute sancta exspectabat infantiam Salvatoris; ut parvum videret annosa, parvum agnosceret anicula, intrantem in mundum Salvatorem videret itura . Et in mastria ipsa genera commendata sunt. continentiam voventes puero. Ipse vero integritatem pueritiae consecravit, qui suae matri fecunditatem attulit, virginitatem non abstulit. Simeon ille senex diu vixerat, cujus aetas comparata est Annae, et audierat responsum quod non esset visurus morillum esse venturum, et omnes qui pie vivebant, dicebant, O si hic me inveniat illa nativitas! o si quod credo in Scripturis Dei, videam oculis meis! Et ut noveritis quantum desiderium habebant sancti, qui noverant de Scripturis sanctis virginem parituram, sicut audistis cum Isaias lege
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ uictores : unus enim moritur &
triumphat . alius euadit & regnat.
Ueni iam uirgo ad thalamũ quem
quęsisti. & ꝓamore sponsi gladium ꝑcus¬
uirginum: quib studium est tuce sequi¬
confessionis uestigia. Habebunt enim
tetum coronam inccelo: quȩ tecum su¬
perauerint inimicum inmundo. Nam
sicut ibi uestigia mariȩ prosequenti par¬
ticipatio aeternȩ remunerationis ap¬
paruit: Itd iste imitantibus aeterna
credimus gaudia non neganda. Itaq¬
osplendida xp̃o. pulchrã dĩ filio. &
om̃ibus angelis & archangelis grata.
ut nostri meminisse digneris quib
possumus pretib exorramus : ut nobis
quitibi tuorũ om̃ium laborũ tradidit
palmam. Qui regnat cum patre &¬

Expanded text:
esse victores; unus enim moritur et esse victores; unus enim moritur et triumphat, alius evadit et regnat. 11. Veni jam, virgo, ad thalamum, quem quaesisti: et pro amore sponsi gladium percusvirginum, quibus studium est tuae confessionis sequi vestigia; habebunt enim tecum coronam in coelo, quae tecum superaverint inimicum in mundo. Nam sicut tibi Mariae vestigia prosequenti participatio aeternae remunerationis apparuit; ita his imitantibus aeterna credimus gaudia non neganda. o splendida Christo, et pulchra Dei Filio, et omnibus angelis et archangelis grata, ut nostri meminisse digneris, quibus possumus precibus exoramus, ut nobis qui tibi tuorum omnium laborum tradidit palmam, qui regnat cum Patre
Abbreviated transcription (Latin):
corpus quod incendia libidinũ suꝑauerat.
refrigerium in mediis flammis inuenit.
Et quae cidhoc focos ingressa fuerat ut
arder& : coepit ꝑ scãm uirginitatem
algere. ut disceret uirginitas. flã¬
mas sibi & incendia pęnitus dominari
nomposse. Nec illos perisse cestimes: quos
ꝓnomine xp̃i consumpsit incendium.
Namq cum legeris heliam ignibus
raftum. & pueros tres in mẽdi is ignib
nulla ratione consumptos. Aut quia
laurentium graticula susceptum reco¬
les. & agnem sicut theclam flammarũ
globos eucsisse cognoscis: Nullã in his
suspiceris uarietatem fidei tunc fuisse.
Vna & enĩ fides scõs dĩ inpassione exercuit.
& diuerso genere glorirum reddidit
utrosq uictores. Nam qui consumptus
est martir exultat: & qui eucsit
uictor exultat & iscutis sectus mar¬
tirem fecit. & danielem leonum ra¬
biem. morsusq contempnens proba¬
tissimum ds̃ confessorem expressit.
Quo facto utrosq xp̃c di ciboli ostendit

Expanded text:
corpus quod incendia libidinum superaverat, corpus quod incendia libidinum superaverat, refrigerium in mediis flammis invenit: et quae ad hoc focos ingressa fuerat, ut arderet, coepit per sanctam virginitatem algere; ut disceret virginitas flammas sibi et incendia penitus dominari non posse. 10. Nec illos periisse aestimes, quos pro nomine Christi consumpsit incendium; nam cum legeris Eliam ignibus raptum, et pueros tres in mediis ignibus nulla ratione consumptos: aut quia Laurentium craticula consumptum recolis et Agnem sicut Theclam flammarum globos evasisse cognoscis, nullam in his suspiceris varietatem fidei tunc fuisse; una etenim fides sanctos Dei in passione exercuit, et diverso genere gloriarum reddidit utrobique victores. Nam qui consumptus est martyr, exsultat: et qui evasit victor, exsultat: et Isaiam sectum martyrem fecit, et Danielem leonum rabiem morsusque contemnentem, probatissimum Deus confessorem expressit: quo facto utrosque diaboli ostendit
Abbreviated transcription (Latin):
uocar& adluctum. uitã quam uidebat᷑
habere aimisit: & mortẽ quam quȩrebat
inuenit. Succedunt ridentibus lacri¬
inte: & insultantibus finem lamenta¬
tionis inponunt. Adtendit urgo
lugentem iudicem: & quem minantẽ
ante contempserat. nunc dep̃cantem
excuidit. Ilico igitur ut coepit orare
ꝓmortuo : & amortius excitat saluũ
qui morti fuerat deputatus. & ed
gaudium euocat qui fuerat p̃cipitat
inluctum. Nam qui incestus fuerat
mortuus. castus exsurgit: & fit pre¬
dicator castimonii. qui ꝑsecutor ex¬
titerat castitatis. Ad haec sacrilegi
conturbantur intemplis: & xp̃m ista
mirabilia facientem contremescun
Excitant seditiones ignobilis uulgi:
ut ratio quae suadebat fidem. sediti¬
onum clamorib pulsa locum in
mentib hominũ inuenire ñ poss&.
Pater uͦ suscitati filii tristis abscessit:
& ut legitur turbis furentib uicarium
dereliquit. Uirgineo itaq corpori stri¬
dentes preparauerunt flaminas: sed

Expanded text:
provocaret ad luxum, vitam quam videbatur provocaret ad luxum, vitam quam videbatur habere, amisit; et mortem quam quaerebat, invenit. Succedunt ridentibus lacrymae, et insultantibus finem lamentationes imponunt. Attendit virgo lugentem judicem, et quem minantem ante contempserat, nunc deprecantem exaudit. Illico igitur ut coepit orare pro mortuo, et a mortuis excitat salvum, qui morti fuerat deputatus; et ad gaudium evocat, qui fuerat praecipitatus in luctum. Nam qui incestus fuerat mortuus, castus 458 exsurgit; et fit praedicator castimonii, qui persecutor exstiterat castitatis. 9. Ad haec sacrilegi conturbantur in templis, et Christum ista miracula facientem non timentes, excitant seditionem ignobilis vulgi; ut ratio quae suadebat finem seditionum, clamoribus pulsa, locum in mentibus hominum invenire non posset. Pater vero suscitati filii tristis abscessit, et ut legitur, turbis furentibus vicarium dereliquit. Virgineo itaque corpori stridentes praeparavere flammas, sed
Abbreviated transcription (Latin):
Nam expolicta uirgos crinibus tegitur:
& nudcita ab hominib malis: uestitur
abangelis bonis & dampnata in ꝓstibulo
turpitudinis: ingremio appariue cas¬
titatis. Efficitur oratorium angłorũ:
locus qui ꝑditdrum fuerat animarũ.
& ubi semꝑ naufragauerat castitas: illic
est coronata uirginitas. Deniq popłos
quos preco adlibidinem inuitauerat.
uirgo adtaptiuitatem obtinuit: & quos
etidem dicibolus inquincͥdos induxit:
illa a se mundos eiecit. Omnes nãq
singillatim ingressi. unus alterum
sustinebat ingressum: quem egressum
dum non creder& mundum. se exhibe¬
bat mundum. Sed ingressus adlibidinẽ.
adorandum dñm meritis uirgims tenebat̃.
& exiebat inde dĩ seruus. qui seruus diaboli
fuerat intus ingressus: & tot factisunt
xp̃ĩ cultores quot diabolus corruptores sẽ
putauerat uirginis inuenisse. Remansit
itaq uiuenis qui ꝓbationis huius auctor
extiterat: qui se putabat defensorem uir¬
ginis superare. Hic splendorem dumꝓ

Expanded text:
nam exspoliata virgo, crinibus tegitur: et nudata ab hominibus malis, vestiebatur ab angelis bonis: et damnata in prostibulo turpitudinis, in gremio apparuit castitatis. Efficitur oratorium angelorum locus, qui perditarum fuerat animarum; et ubi semper naufragaverat castitas, illic est coronata virginitas. Denique populos, quos praeco ad libidinem invitaverat, virgo ad captivitatem obtinuit: et quos ad eam diabolus inquinatos induxit, illa a se mundos ejecit; omnes namque singillatim ingressi, unus alterum sustinebat ingressum, quem egressum, dum non crederet mundum, se exhibebat immundum: sed ingressus ad libidinem, ad adorandum Dominum meritis virginis tenebatur; et exibat inde Dei servus, qui diaboli fuerat servus intus ingressus; et tot facti sunt Christi cultores, quot diabolus corruptores se putaverat virginis invenisse. 8. Remansit itaque juvenis, qui reprobationis hujus auctor exstiterat: qui se putabat defensorem virginis superare, hic splendorem dum