comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ sñtentie qua dicitur ⁊̃ ꝑ mali sac̾¬
dotis minist̾ium transfundi gram bñdie
animas que ñ moruntur. Si enim male
dicit ddominus bñdictionib eorum ⁊ si aĩe
quas uiuuficant ñ uiuunt quomͦ ꝑ eos
grã bñdictionis tranffunditur: S illud
capitulum maledicam ⁊ ẽ quidam refe¬
runt ad ħeticos qui ab eccłia p̃cisi sunt. ⁊
ad excomiuunicatos quorum benedictionẽ
fiunt maledictiones. his qͥ eorum sequunt᷑
gare ł solu̾e. S nullus officio sac̃dotis uti
debet: nͥ mimunis sit. ab illis qui in aliis
cator añ quem statuitur om̃is langnor
ĩ nullo eorum sit iudicandis quĩ ĩ auo
idicare ẽ ꝓmptꝰ. Iudicans enim auum
qui ẽ indicandus: condempnat se ip̃m.
Cognoscat gͥ se ⁊ purget in se quos alioᷤ ui¬
det cͥ offerre. caueat tit a se ꝓiec̾it qͥcquid
in aliqͦ dampnosum reꝑit. Animadu̾tat¬
in illam lapidem mittat. Iõ enim lib̾aũ
peccatricem. quia non erat qui iuste ꝓic̾et
lapidem. Quomͦ lapidaret qui se lapidan¬

Expanded text:
 sententiae qua dicitur etiam per mali sacerdotis ministerium transfundi gratiam beneanimas eorum, et si animae quas vivificant non vivunt, quomodo per eos gratia benedictionis transfunditur? Sed illud capitulum, Maledicam, etc., quidam referunt ad haereticos, qui ab Ecclesia praecisi sunt, et ad excommunicatos, quorum benedictiones fiunt maledictiones his qui eorum sequunturgare vel solvere. Sed nullus officio sacerdotis uti debet, nisi immunis sit ab illis quae in aliis cator, ante quem statuitur omnis languor, in nullo eorum sit judicandus, quae in alio judicare est promptus. Judicans enim alium, qui est judicandus, condemnat seipsum. Cognoscat ergo se, et purget in se quod alios videt sibi offerre; caveat ut a se projecerit quicquid in alio damnosum reperit. Animadin eam lapidem mittat. Ideo enim liberavit peccatricem, quia non erat qui juste projiceret lapidem. Quomodo lapidaret qui se lapidan
Abbreviated transcription (Latin):
tenendum. quod simul creata ẽ. sp̃ualis
creatura .i. angelica: et corporalis. Scdm qͣ.¬
alem naturam ⁊ ita nec prius temꝑe creati
sunt angeli quam illa corporał materia ini.
elementorum. Et tamen pͥma omnium:
creata ẽ. sapientia ⁊ si non tempore: preced̃
tamen dignitate. Quod autem simul cre
t̾ram: sp̃ualem corꝑalemq creaturam intel¬
cipio quia primo facta sunt.

Expanded text:
tem dicit quod simul creata est spiritualis creatura, scilicet angelica et corporalis, oralem naturam: et ita prius tempore creati sunt angeli quam illa corporalis materia quatuor elementorum; et tamen primo omnium creata est sapientia; quia etsi non tempore praecedit, tamen dignitate. Quod autem simul createrram spiritualem et corporalem creaturam intelel, in principio, quia primo facta sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
am sufficient
ut puto ostensum ẽ: qua necessitate
dicamꝰ tres ꝑsonas et qrͣ non simiłr
tes deos. uel c̃ẽntias. quia .s. in alt̾o:
obuiat scͥptura. in alt̾o diuersitatis
intelligentia. quia ibi nulla penitꝰ:
diu̾sitas. sicut nͨ singularitas uel so¬
litudo. s unitas ⁊ trinitas. Uñ augꝰ.
in li .uii. de trinitate ait. humana
mnopia querens quid dr̃et tria: dix̃
tres ꝑsonas uel substantias. quibus
nominib non diu̾sitatem uoluit in¬
telligi. ẜ singłaritatem noluit. ut nõ
solum ibi unitas intelligatur. ex eo q̃
dicitur una t̾e̾ntia. s. trinitas. ex eo q̃
sig̾cat. ⁊ indifferentem tam̃ nͣm ꝓfes¬
sio docet. Uisus ẽ. enim in filio pater
ꝑ nat᷑e unitam similitudinem. Unũ
sunt enim: natus ⁊ gn̾ans. unum st̃:
nec unꝰ. Non itaq solitarius filius ⁊
nec singularis. nec dispar. Item in
eodem. Sicut in patre et filio credẽ
duos deos impium. ẽ. ita prẽm ⁊ fili¬
um singłarem deum p̃dicare: sacͥle¬

Expanded text:
am sufficienter, ut puto, ostensum est qua necessitate dicamus tres personas, et quare non similiter tres deos vel essentias; quia scilicet in altero obviat Scriptura, in altero diversitatis intelligentia, quia ibi nulla penitus est diversitas, sicut nec singularitas vel solitudo, sed unitas et Trinitas. Unde Aug., in lib. 7 de Trin., cap. 4, ait: Humana inopia quaerens quid diceret tria, dixit tres personas vel substantias. Quibus nominibus non diversitatem voluit intelligi, sed singularitatem noluit; ut non solum ibi unitas intelligatur ex eo quod dicitur una essentia, sed Trinitas, ex eo quosignificat, et indifferentem tamen naturam professio docet. Visus est enim in Filio Pater per naturae unitam similitudinem. Unum sunt enim natus et generans; unum sunt, neque unus. Non itaque solitarius Filius est, nec singularis, nec dispar. Item in eodem: Sicut in Patre et Filio credere duos deos impium est, ita Patrem et Filium singularem Deum praedicare, sacrile
Abbreviated transcription (Latin):
filiꝰ distinctionem hñt. sepationem
uͦ ñ hñt. Item in eodem paĩ ⁊ filius
diumnitate unum sunt. nec est ibi
sub̃e differentia nec ulla diuersiraᷤ
Aloquin quomͦ unum deum dicimꝰ:
diuersitas enim płes facit. Constat
gͦ ex p̃dictis. quia in tͥnitate nulla :
diuersitas. si tamen aliqñ in scriptura
inuenitur dictum: tres diuerse ꝑsone ⁊
huiusm᷑i diuersas dicit distinctas. Qd̃
ñ debet dicids̃ multiplex.

Expanded text:
Filius distinctionem habent, separationem vero non habent. Item in eodem: Pater et Filius divinitate sunt unum, nec est ibi substantiae differentia, nec ulla diversitas; alioquin quomodo unum Deum dicimus? diversitas enim plures facit. Constat ergo ex praedictis quia in Trinitate nulla est diversitas: si tamen aliquando in Scriptura invenitur dictum, tres diversae personae, et hujusmodi, diversas dicit distinctas. 10. Quod non debet dici Deus multiplex.
Abbreviated transcription (Latin):
uniꝰ ÷ sub̃e: sꝑari non pͭ. ⁊ si non sit sin¬
gularitatis s unitatis. deus unꝰ cum
dicitur. neqͣquam deiratis trinita¬
tem excludit. ⁊ iõ non qd singularita¬
tis .s. quod unitatis. ẽ: predicatur. Ecce
ex p̃dictis ostenditur. q̃ nec singłaris
nec diuersus nͥ unicus uel solitariꝰ. cõfi¬
tendus ẽ dcus quia singłaritas uel so¬
litudo pͥrum płalitatem exelud̃ et di¬
uersitas unitatem eẽntie tollit. diu̾¬
sitas inducit seꝑationem diuinitatis.
Singłatitas adimit distinctionem tri¬

Expanded text:
iae, separari non potest; et si non sit singularitatis, sed unitatis Deus, unus cum dicitur, nequaquam deitatis Trinitatem excludit: et ideo non quod singularitatis, sed quod unitatis est praedicatur. Ecce ex praedictis ostenditur quia nec singularis, nec diversus nec unicus vel solitarius confitendus est Deus, quia singularitas vel solitudo personarum pluralitatem excludit, et diversitas unitatem essentiae tollit. Diversitas inducit separationem divinitatis, singularitas adimit distinctionem Tri
Abbreviated transcription (Latin):
formatum tulit deus ut scriptura do-
cet: et posuit in paradizo uoiuptatis quem plã¬
tauerat. a pͥncipio. His uerb̃ aꝑte moyses insi¬
nuat quod homo extra paradisum creatus
pꝰ nium in paradiso sit positꝰ quod iõ fc̃m
dicitur: quia non erat in eo ꝑmansurus. uel ut
tus ẽ tres enim gen̾ales de ꝑadiso sentientie¬

Expanded text:
formatum tulit Deus, ut Scriptura docet, Gen. 2, et posuit in paradiso voluptatis, quem plantaverat a principio. His verbis aperte Moyses insinuat quod homo extra paradisum creatus postmodum in paradiso sit positus. Quod ideo factum dicitur quia non erat in eo permansurus; vel ut tus est. Tres enim generales de paradiso sententi
Abbreviated transcription (Latin):
ad ꝗ dicimus. quia ñ uͥtumq crat homo trat: nͥ
mͦ uͥcumq ẽ homo ẽ quia uͥq ẽ secundum dita¬
tim nͨ uͥq homo quia nec uͥq homini unitus.
s uͥcumq ẽ secundum hominem ibi homo:
Temꝑe autem mortis ⁊ uͥq erat sicundum dm̃.
⁊ in sepulcro secundum hominem.⁊ ĩ infernos¬

Expanded text:
rat, homo erat; nec modo ubicumque est, homo est: quia ubique est secundum deitatem, nec ubique homo, quia non ubique homini unitus; sed ubicumque est secundum hominem, ibi homo est. Tempore autem mortis et ubique erat secundum Deum, et in sepulcro secundum hominem, et in inferno
Abbreviated transcription (Latin):
itferno erat homo. quia humanitati unitus s
ñ tou. quia anime tantum. S si in inferno aĩt
tm̃. ⁊ in sepulcrho carni tm̃ unitus erat. gͦ nͨ ĩ ĩfer¬
quia una eademq unione unitus erai amime
in inferno. ⁊ carni in sepultͦ. & sic erat ilł duob
tunc seꝑatis unitꝰ. sicut añ seꝑationem .i. añ mor¬
nitur. Si xͥ animam tantum ⁊ carnem tm̃
assumpsus ñ fuiss uerus homo.s pp̃ utriusq
assumpsionem u̾us homo fuit. Sic gͥ uͥ carnẽ
⁊ aninam s unitam ñ habebat. i̾nis bomo .i.
n erat .s. tempe mortis nusquam illa do unita.
habebat. quia nec in sepulcrho nec in inferno
nec alibi. Nusquam gͦ erat homo. ad q̃ dicimꝰ.
unionem indesinint tenuit. quam assum̃do
contrax. lõ ñ incongrue uͥcumq anime ł carnui
ł utͥq unitus ẽ ibi homo tẽ dicitur quia ibi
humanatus ẽ gͦ in sepulctho erat hõ. ⁊ ĩ ifno
erat homo quia uirobiq bumanatꝰ erat .xͦ.¬

Expanded text:
ia humanitati unitus, sed non toti, quia animae tantum. Sed si in inferno animae tantum, et in sepulcro carni tantum unitus erat: ergo nec in inferQuia una eademque unione unitus erat animae in inferno, et carni in sepulcro. Et sic erat illis duobus tunc separatis unitus, sicut ante separationem, id eus animam tantum vel carnem tantum assumpsisset, non fuisset verus homo, sed propter utriusque assumptionem verus homo fuit. Sic ergo ubi carnem et animam sibi unitam non habebat, verus homo ibi non erat. Sed tempore mortis nusquam illa duo vere unita habebat, quia nec in sepulcro, nec in inferno, nec alibi; nusquam ergo erat homo. Ad quod dicimuunionem indesinenter tenuit, quam assumendo contraxit; ideo non incongrue ubicumque animae vel carni, vel utrique unitus est, ibi homo esse dicitur, quia ibi humanatus est. Ergo et in sepulcro erat homo, et in inferno erat homo, quia utrobique humanatus erat
Abbreviated transcription (Latin):
in sepuicro unitus erat .xͥ. sicut anime ĩ ĩferno.
Alioqum si cammi mortue ñ ess unitus ñ in ia ditt᷑
iacuisse. in sepult᷑. Anima gͥ ad infernu des¬
cencł. caro in sepulcͦ iacuit. sap̃ia cum utroq
lux u̾a sapientie. illuminabat infernum s
in inferno ñ claudebatur. Quis enim locusẽ
dicit ñ ẽ in me. mare dicit. ñ ẽ mecum. gͦ n ĩ
temꝑt nͨ ĩ loco sapientia ẽ cui nec mors tͥbuẽda.
In ligno enim cato. ñ illa oꝑatͥr omnium suba
diuina pendebat. confitemtir tam̃ xp̃m pepñ¬
disse in ligno iatuisse inscpulcro. s: in carne

Expanded text:
in sepulcro unitus erat Christus, sicut animae in inferno. Alioquin si carni mortuae non esset unitus, non in ea diceretur jacuisse in sepulcro. Anima ergo ad infernum descendit, caro in sepulcro jacuit, sapientia cum utroque lux vera sapientiae, illuminabat infernum, sed in inferno non claudebatur. Quis enim locus esdicit: Non est in me; mare dicit: Non est mecum; ergo nec in tempore, nec in loco sapientia est, cui nec mors tribuenda est. In ligno enim caro, non illa operatrix omnium substantia divina pendebat. Confitemur tamen Christum pependisse in ligno et jacuisse in sepulcro, sed in carne
Abbreviated transcription (Latin):
scientia. prescientia. ꝓuidentia. dispõe
p̃destinatione. uoluntate et potentia.
Sciendum ẽgͦ quod sapientia et scientia
dei cum sit una et simplex. ꝑ uarios
diuersa sortitur nomina. dr̃ n ñ tm̃ scĩa:
et ꝓuidentia. Et est p̾scientia. siue ꝓ¬
uidentia: de futuris tantum . s. de
de faciendis. Predestinatio: de omĩb
antur: et in futuro coronabuntur. Pre¬
destinauit enim deus ab eterno ho¬
mines ad bona eligendo. et p̃destina-¬
uit eis bona preꝑando. quod homineᷤ
imaginis filii sui. ⁊ alibi. elegit nos
añ mundi constitutionem. ut essemꝰ
sancti ⁊ immaculati. Quod autem

Expanded text:
ntia, providentia, dispositione, praedestinatione, voluntate et potentia. Sciendum est ergo quod sapientia vel scientia Dei, cum sit una et simplex, tamen prodiversa sortitur nomina. Dicitur enim vel providentia. Et est scientia sive providentia non de futuris tantum, sed de de faciendis; praedestinatio, de omnibusic liberantur, et in futuro coronabuntur. Praedestinavit enim Deus ab aeterno homines, ad bona eligendo; et praedestinavit, eis bona praeparando. Quod homines imagini Filii sui, et Ephes. 1: Elegit nos ante mundi constitutionem, ut essemus sancti et immaculati. Quod autem
Abbreviated transcription (Latin):
eterno p̃destinauit quosdam futuroᷤ
bonos. et beatos .i. elegit ut ẽẽnt boni
nandorum. que utiq eodem modo
uidetur accipi: quo disp̃o. Int̾dum
tamen ꝓuidentia: accipitur ꝓ p̃scĩa. Sa¬
pientia uͦ uel scientia: q̃ de om̃ibꝰ est s
bonis ⁊ malis. ⁊ de presentib p̃teritis.
et futuris. et non tantum de tempali¬
b s etiam de eternis. Non enim ita sic
deus ista tempalia: ut se ip̃m nesciat
sed ip̃e solus: se ip̃m ꝑfecte nouit. cuiꝰ
scientie cõparatiõe: omnis treature
scientia imperfecta es⁊
utrũ scia ł p̃sesa¬

Expanded text:
aeterno praedestinavit quosdam futuros bonos et beatos, id est, elegit ut essent boni nandorum; quae utique eodem modo videtur accipi, quo dispositio. Interdum tamen providentia accipitur pro praescientia. Sapientia vero vel scientia de omnibus est, scilicet bonis et malis, et de praesentibus, praeteritis et futuris; et non tantum de temporalibus, sed etiam de aeternis. Non enim ita scit Deus ista temporalia, ut se ipsum nesciat, sed ipse solus seipsum perfecte novit; cujus scientiae comparatione omnis creaturae scientia imperfecta est. 2. Utrum sci
Abbreviated transcription (Latin):
cunus eos ꝑ penitentiam ueniam consecutos. Uñ
sanguinem ab exiremo lib̾ati supplicio: ñ tñ
in uia uita m̾uerunt ad ꝑadisum reuocari:
sic & caro peccati etiam remissis pecc̾is si hõ ĩ
ea iuste uit̾it. ñ continuo met᷑ eam mortem
ñ ꝑpeti quam traxit aꝓpagine peccati. Quod
peccata parentum uisitantur in filios et
quod non sunt adu̾sa q̃ dic̃ ds̃ ĩ etodo ⁊ in

Expanded text:
us eos per poenitentiam veniam consecutos. Undesanguinem ab extremo liberati supplicio, non tamen in illa vita meruerunt ad paradisum revocari; sic et caro peccati, etiam remissis peccatis, si homo in ea juste vixerit, non continuo meretur eam mortem non perpeti, quam traxit de propagine peccati. 9. Quod peccata parentum visitantur in filios, et quod non sunt adversa quae Deus dicit in Exodo et in
Abbreviated transcription (Latin):
Irã gͥ  superiora ⁊ equaua. nr̃a etiam sunt.
interiora qui ad seriuendum nobis facta.
quare ita homo institatus. ut anima sit

Expanded text:
sunt superiora et aequalia. Nostra etiam sunt inferiora, quia ad serviendum nobis facta. 10. Quare ita sit homo institutus, ut anima sit
Abbreviated transcription (Latin):
datur refertur.⁊ ad eum qui dat: ⁊ ad
illum cui datur. ⁊ sp̃c sanctus dat
se ip̃m utrum ad se ip̃m relatine di¬
catur. cum dicitur dari uel donari.
dici datum uel donatum: telatiue ⁊
ad dantem ⁊ ad illum cin dat᷑. dans
autem: sue donator. ÷ pat̾ cum fuio
⁊ sp̃u sancto. nec tamendicimꝰ. sp̃m
sanctum referri ad se. S apellatio
dati uel donati: refertur ad dantem:
⁊ ad recipientem. qr ñ pͭ aliquid dici
alicui detur. cum autem sp̃s sanctꝰ
daria se. uel datus a se d̾r relatuie.
quidem dicitur ad illum cui dicit᷑
⁊ ẽ applło reiatiua: in illo cui datur
mutatio fit. ñ in dante¬

Expanded text:
datur, refertur ad illum qui dat, et ad illum cui datur, et Spiritus sanctus dat seipcatur, cum dicitur dari vel donari. dici datum vel donatum relative, et ad dantem, et ad illum cui datur. Dans autem sive donator, est Pater cum Filio et Spiritu sancto. Nec tamen dicimus Spiritum sanctum referri ad se, sed appellatio dati vel donati refertur et ad dantem et ad recipientem, quia non potest aliquid dici alicui detur. Cum autem Spiritus sanctus dari a se vel datus a se dicitur, relative quidem dicitur ad illum cui datur, et est appellatio relativa; et in illo cui datur mutatio fit, non in dante
Abbreviated transcription (Latin):
non tamen dicendum est deum esse
omnia que uult. quod quidam de
dei uoluntate non recte sentientes:
nob obiciunt: dicentes. Si idẽ : dõ uel¬
it quod eẽ: gͦ cum dm̃s deum uelle
omnia que faut dicimꝰ eum esse
omnia que facit. alioquin non ibi
secundum tẽntiam. Si uͦ scđm eẽn¬
tiam non dicitut aliquando qͥmͣ
gͦ dicitur de deo: Relatiue enim nũ¬
quam dicitur. Ad quod dicimꝰ. quia
licet idem penitus sit de uelle quod
esse non tamen potest dici omniatẽ
que uult siuit idtm est deo esse qd
stire. nec tamen sicut dicitur om¬
na stire. ita quoq potest dici es se
omnia.
Quid sit sensꝰ horsubors ds̃

Expanded text:
non tamen dicendum est Deum esse omnia quae vult; quod quidam de Dei voluntate non recte sentientes, nobis objiciunt, dicentes: Si idem est Deo velle quod esse, ergo cum dicimus Deum velle omnia quae facit, dicimus eum esse omnia quae facit: alioquin non ibi secundum essentiam. Si vero secundum essentiam non dicitur aliquando, quomodo ergo dicitur de Deo? relative enim nunquam dicitur. Ad quod dicimus quia licet idem penitus sit Deo velle quod esse, non tamen potest dici omnia quae vult; sicut idem est Deo esse quod scire, nec tamen sicut scire omnia, ita quoque potest dici esse omnia. 3. Quis sit sensus horum
Abbreviated transcription (Latin):
orib quod sibi coaptant qͣi aliquam ues¬
tem mutent.⁊ uertant in quaslibet sp̃es corꝑ¬
ales. ⁊ ip̃as ueras. sicut aqua uera ĩ uerum ui¬
num conu̾sa ÷ a domino an ip̃a ꝓͥa corpora
⁊ sua transforment in id q̃ uolunt acommo¬
datum ad id quod agunt.s. q̃ horum sit:
quoniam homo sum: nullo exꝑimento ꝯp̃¬
hendẽ ualeo. sicut angłi qͥ ħ agunt attende
ua in relinquit. utrum angłi qui mittebant᷑
seruatis suis pͥis sp̃ualib corꝑib suꝑuestirent᷑
aliqua corpulentiori sp̃e. in qua p̾sent uideri:
an ip̃m corpꝰ mutarent. ⁊ transformarent in
qͣcumq uellent sp̃em: in qua p̾sent ecrm in

Expanded text:
corpus quod sibi coaptatum quasi aliquam vescorpus quod sibi coaptatum quasi aliquam vestem mutent et vertant in quaslibet species corporales et ipsas veras, sicut aqua vera in vinum verum conversa est a Domino; an ipsa propria corpora et sua trasforment in id quod volunt accommodatum ad id quod agunt. Sed quod horum sit quoniam homo sum nullo experimento comprehendere valeo; sicut angeli qui hoc agunt. Attendecussam reliquit, utrum angeli qui mittebantur servatis suis propriis spiritualibus corporibus supervestirentur aliqua corpulentiori specie, in qua possent videri; an ipsum corpus mutarent et transformarent in quamcumque vellent speciem in qua possent cerni. In
Abbreviated transcription (Latin):
ed uͥ deum homunib cͥorꝑalib imagnub
appariuisse asserit ꝑplexam questionem
ꝓponit. quam nec absoluit querens: utrum ĩ
illis corporalib apparitionib creatura aliqͣ
crearetur ad illud opꝰ tantum in qua deus
hominib appareret. an angłi qui añ erant:
ita mitt̾ent᷑ ut manentes in siis sp̃ualibus
corꝑib assum̾ent ex corpulenta inferiorum
lementorum mat̾ia. aliquam corꝑalẽ spãti¬
ĩm. quam coaptatam qiͣ aliquam uestem.
antiquis corporalib formis ⁊ uisis utrum ad
ħ opus tantum creatura tormata sit in qua
ds̃ tunc opͦtuisse indicauit. humanis osten¬
det᷑ aspectib an angili qui iam erant ita mit¬
tebant᷑ ut ex ꝑͣ dei loquerent᷑. assumentes cor¬
ꝑalem sp̃em de creatura corꝑea in usum mi¬
nift̾ii sui. aut ip̃m corpꝰ suum cui non subdũt᷑
s. subditum regunt. mutantes atq u̾tentes
in sp̃es qͣs uellent accomodatas atq aptas:
sumant᷑ ex inferiorib elementis corpulenti

Expanded text:
ed ubi Deum hominibus in corporalibus imaginibus apparuisse asserit, perplexam quaestionem proponit, quam nec absolvit, quaerens utrum in illis corporalibus apparitionibus creatura aliqua crearetur ad illud opus tantum, in qua Deus hominibus appareret: an angeli qui ante erant ita mitterentur, ut manentes in suis spiritualibus corporibus assumerent ex corpulenta inferiorum elementorum materia aliquam speciem corporalem, quam coaptatam quasi aliquam vestem antiquis corporalibus formis et visis utrum ad hoc opus tantum creatura formata sit, in qua Deus, sicut tunc oportuisse judicavit, humanis ostenderetur aspectibus; an angeli qui jam erant ita mittebantur, ut ex persona Dei loquerentur, assumentes corporalem speciem de creatura corporea in usum ministerii sui; an ipsum corpus suum cui non subduntur, sed subditum regunt, mutantes atque vertentes in species quas vellent accommodatas atque aptas sumant ex inferioribus elementis corpulentioribus
Abbreviated transcription (Latin):
uũ dicit exorram. nͥ ex bono: Si enim ex angło
quid ẽ angelus nͥ bonum opus dei : Si ex ho¬
mine quid ẽrat ip̃e homo nͥ bonum opus dei:
immo quid erant ħ duo: antequam oriret᷑.
in eis mala ualuntas. nͥ bonum opus dei.⁊
bona ⁊ laudanda natura: Ergo ex bono ori¬
tur malum. nͨ fuit uñ oriri poss nͥ ex bono
dico gͦ quia uoluntatem malam. nullum
malum precessit s ex bono originem hũit
hic aꝑte docet᷑. pͥmam causam ⁊ originem
mali. bonam fuisse naturam. Et nichominꝰ
ala autem uoluntas illa angeli ł lorum.
hominis causa ẽ etiam maiorum subsequẽ¬
tium . s. malorum oꝑum ⁊ malarum uolunta
ꝑtinent. causam ñ. eẽ nͥ bonitatem dei malarũ
nͦ abĩmit tabili bono deficientem. boni mutabił
uoliuitatem. Ptius angeli p̾ea hominis. hoc pͥ
bił .i. angeli. uel hominis deficientem abimmu-¬
tabili bono .i. deo causam eẽ. malarum rerum.
ad nos ꝑtinentium. quia cã ẽ tam peccorum

Expanded text:
unde dicit exortam, nisi ex bono? Si enim ex angelo, unde dicit exortam, nisi ex bono? Si enim ex angelo, quid est angelus, nisi bonum opus Dei? Si ex homine, quid erat ipse homo, nisi bonum opus Dei? Imo quid erant haec duo antequam in eis oriretur mala voluntas, nisi bonum opus Dei, et bona et laudanda natura? Ergo ex bono oritur malum, nec fuit unde oriri posset nisi ex bono. Dico ergo quia voluntatem malam nullum malum praecessit, sed ex bono originem habuit. Hic aperte dicitur primam causam et originem mali, bonam fuisse naturam. Et nihilominus Mala autem voluntas illa angeli et hominis, causa est etiam malorum subsequentium, scilicet, malorum operum et malarum voluntatpertinent, causam non esse nisi bonitatem Dei; malarum vero, ab immutabili bono deficientem boni mutabilis voluntatem, prius angeli, postea hominis; hoc pribilis, id est, angeli et hominis, deficientem ab immutabili bono, id est, a Deo, causam esse malarum rerum ad nos pertinentium, quia causa est tam peccatorum,
Abbreviated transcription (Latin):
Que enuim iusticia est: ut pater peccauerit ⁊ filiꝰ
osĩ predicta de peccato actuali diligenti
indagine quedam considanda sunt .s.
que fuerit origo.⁊ causa pͥma peccati. utrum res
bona an mala postea in qua te. et quid sit
peccatum: quot mis fiat. ⁊ differentia ip̃orum
peccatorum que fuit origo ⁊ cã peccĩ pruna
ausa et origo prima peccati. res bona ex¬
titit. quia añ pͥmum peccatum ũ crat
aliquid malum. unde oriretur. Cum enim ori¬
ginem ⁊ causam hũit aut ex bono aut ex ma¬
io hũit s malum añ ñ erat. Ex bono gͥ ortũ:
prius enim in angło ortum ẽ. peccatum ⁊ p̾ea
in homine. ⁊ quid erat angelus nͥ bona nͦ dĩs
on ex deo ortum ẽ malum quod fuit in angło
nonex alio. quam ex angelo. ex bono gͥ fuit
heticum qui direrat. Si ex natura peccatum
ex arbore mala fieri omnia oꝑa mala tamqͣ.
fructus malos. s ip̃am malam uoluntatẽ

Expanded text:
Quae enim justitia est, ut pater peccaverit, et filiQuae enim justitia est, ut pater peccaverit, et filiPost praedicta, de peccato actuali diligenti indagine quaedam consideranda sunt: scilicet, quae fuerit origo et causa primi peccati; utrum res bona, an res mala; postea, in qua re sit peccatum, et quot modis fiat; et de differentia ipsorum peccatorum. 2. Quae fuit origo et causa peccati prima. Causa et origo prima peccati res bona extitit, quia ante primum peccatum non erat aliquid mali unde oriretur. Cum enim originem et causam habuit, aut ex bono, aut ex malo habuit. Sed malum ante non erat; ex bono ergo ortum est. Prius enim in angelo ortum est peccatum, et postea in homine. Et quid erat angelus, nisi bona natura Dei? Non ex Deo ortum est malum quod fuit in angelo; non ex alio quam ex angelo; ex bono ergo ort Julianum haereticum, qui dixerat: Si ex natura peccatum ex arbore mala, fieri omnia opera mala, tanquam fructus malos; sed ipsam malam voluntatem
Abbreviated transcription (Latin):
gestionis uel cogitationis. Filium uͦ: si cogiᷤ¬
tatio conceꝑit peccatum in quo notat᷑ con¬
sens. ⁊ delectatio mulieris. Depotem si qͣ
cogitau̾is. atq conceꝑis. oꝑe compleueris. ł
complete deciei̾us. in quo notat᷑ consens ui¬
ri. suit patratio peccati. ꝑnepotẽ autem. si
non solum fec̾is. s in eo głeris. Et est quarta
generatio. non quia ires ꝓcescerunt. s. qͣrta
dicitur. quia quarto loco a pͥmo motu qui:
quasi pat̾: enum̾atur. deus gͥ pͥmos ⁊ scdos
stunłos cogitationum. quos g̃ci ꝓphatheiᷤ
uoeant. sine quib nulius hominum eẽ p̃.
nõ puniet et̾nalit̾. S si cogitata quis facẽ decũit
d ꝓbandum uͦ ut ait ieronimus. quod pri¬
mus pulsus cogitationis ñ puniatur a deo¬
eternalit̾ illud de genesi afferendum est. cham
enum peccauit. itridens nuditatem patris. ⁊ sentẽ¬
tiam ñ ip̃e s filius eius canaan: accepit. Male¬
ledictus canaan seruus erit fiatrum suorum.

Expanded text:
gestionis vel cogitationis; filium vero, si cogigestionis vel cogitationis; filium vero, si cogitatio conceperit, peccatum; in quo notatur consensus et delectatio mulieris; nepotem, si quod cogitaveris atque conceperis, opere compleveris, vel complere decreveris; in quo notatur consensus viri, sive patratio peccati; pronepotem autem, si non solum feceris, sed in eo glorieris: et haec est quarta generatio, non quia tres praecesserint, sed quarta dicitur, quia quarto loco a primo motu, qui est quasi pater, enumeratur. Deus ergo primos et secundos stimulos cogitationum, quos Graeci propatheis vocant, sine quibus nullus hominum esse potest, non puniet aeternaliter; sed si cogitata quis facere decreverit, Ad probandum vero, ut ait Hieron., quod primus pulsus cogitationis non puniatur aeternaliter a Deo, illud de Genes., c. 9, afferendum est: Cham enim peccavit, irridens nuditatem patris; et sententiam non ipse, sed filius ejus Chanaan accepit. Maledictus Chanaan servus erit fratrum suorum.
Abbreviated transcription (Latin):
malorum illud accipitur. quare in t̾ciam
et quartam gn̾ationem tamtum memorauit:
cum in qualibet gen̾atione rei teneant᷑. qui
peccata patrum immitantur: ⁊ quare patres
cominemorauit. cum ⁊ omnes illi mali sint.
qͥ quorumlibet malorum pecc̃a iminitant᷑.
Siõ patres sp̃alit̾ nominauit: quia marie
patres filii immitari solent. quos p̃cipue di-¬
ligunt. ⁊ t̾ciam ⁊ quartam generationem iõ
memorauit: quia solent parentes int̾dum
tam diu uiu̾e. donec filios ⁊ t̾cios ⁊ quartos
b̾ant qui patrum iniquitates uidentes. co¬
tum impietatis hedes: ꝑ immitonem esfi¬
cunt᷑. Secundum hunc mum recte intelligͥ.¬
ad litt̾am. quod in exodo dr̃. Quomͦ illud̾
uod etiam mistice intelligendum eẽ os¬
tenditur. ex eo quod parabola dicitur.
Si enim patabola ẽ ut ait ieronimus. aliud
uerbi sonat. aliud sensu continet. Uñ auqͥ
ita edisserunt. pr̃em in nob̃. eẽ dicunt. leuẽ
punctum sensuum s. pͥmum motum sug¬

Expanded text:
malorum illud accipitur, quare tertiam et quartam generationem tantum commemoravit, cum in qualibet generatione rei teneantur qui peccata patrum imitantur? Et quare patres commemoravit, cum et illi omnes mali sint, qui quorumlibet malorum peccata imitantur? Sed ideo patres specialiter nominavit, quia maxime patres filii imitari solent, quos praecipue diligunt. Et tertiam et quartam generationem ideo commemoravit, quia solent parentes interdum tamdiu vivere, donec filios tertios et quartos habeant; qui patrum iniquitates videntes, eorum impietatis haeredes per imitationem efficiuntur. Secundum hunc modum recte intelligQuomodo illud Quod etiam mystice intelligendum esse ostenditur ex eo quod parabola dicitur. Si enim parabola est, ut ait Hier., aliud verbis sonat, aliud sensu continet. Unde aliqui ita edisserunt: patrem in nobis esse dicunt levem punctum sensuum, scilicet primum motum sug
Abbreviated transcription (Latin):
nem mouens: sic ait. Queritur quomͦ in¬
mortał factus sit homo ꝑre alus aĩantib
⁊ quomͦ cum ił communem acceꝑit ali¬
moniam. S alia ẽ immortalitas carnis ꝗͣ
in adam accepimus. alia quam ĩ resurrõne

Expanded text:
nem movens sic ait: Quaeritur quomodo immortalis factus sit homo prae aliis animantibus: et quomodo cum illis communem acceperit alimoniam. Sed alia est immortalitas carnis quam in Adam accepimus, alia quam in resurre
Abbreviated transcription (Latin):
ut ñ poss mori. si nõ peccaret: moreret᷑ aut̃
si peccarz. Pilii uͦ resurrõnis nec pot̾unt ult
peccare nec mori. cato nr̃a: nõ tunc egebat
iefectione ciborum. qͥa nulla pot̾it. ẽẽ defec
rupt ibił condita ẽ caro hominis ut suam
immortalicatem ⁊ incorruptionem ꝑ obs̾¬
uantiam mandatorum dĩ c̾todiret. In qͥb
mandatis ħ continebat᷑. ut de ilł lignis
concessis manducaret: ⁊ ab int̾dicto absti¬
neret. ꝑ horum edulium immortalitatiᷤᷤ
dona conseruaret. doñ corpalib increm̃ti
ꝑductꝰ ad etatem. q̃ conditori plac̾ młti¬
plicata ꝓgenie ip̃o iubente sum̾et de lig¬
no uite. quo ꝑfecte immortał factus ci¬
bi alimenta ñ ult̾ius requiteret: ecce his¬
ueibis. augꝰ uidet᷑ trade: ꝗͣ caro pͥmi hõis
unmortalitatem in se hũit q̃ ꝑ alimoniam ci¬
borum conseruaret᷑ usq ad tempꝰ suȩ trans¬
lationis in melius quando de ligno uite
cominedẽt. ⁊ fieret omnino inmortał ita uͭ

Expanded text:
ut non posset mori si non peccaret, moreretur autem si peccaret; filii vero resurrectionis non poterunt ultra peccare, nec mori. Caro nostra non tunc egebit refectione ciborum, quia nulla poterit esse defectruptibilis condita est caro hominis, ut suam immortalitatem et incorruptionem per observantiam mandatorum Dei custodiret. In quibus mandatis hoc continebatur, ut de illis lignis concessis manducaret, et ab interdicto abstineret. Per horum edulium immortalitatis dona conservaret, donec corporalibus incrementis oductus ad aetatem conditori placitam, ipso jubente sumeret de ligno vitae, quo perfecte immortalis factus, ultra cibi alimenta non requireret. Nec ur Augustinus tradere quod caro primi hominis immortalitatem in se habuerit, quae per alimoniam ciborum conservaretur usque ad tempus suae translationis in melius, quando de ligno vitae comederet, et fieret omnino immortalis, ita ut
Abbreviated transcription (Latin):
dici pͥ in nomine trinitatis.s. in ea forma
in qua baptrau̾unt pꝰea gs̃. que añ passio¬
nem pͣ intelligi fuisse tradita. licet ñ sit
scͥptum. Nõ g tunc illam formam xͥ priuᷤᷤ
tradidit. cum ad euangłrz andum gñtib
misit. s quamͣ ñ tradiderat mitteni in ii
deam pꝰ it̾auit cum ad gs̃ misit. Commo
ñ quia mundari uolu̾it cum sñ peccato
fũit.s quia cum tactu munde carnis sue
iuim regñatiuam contulit aquis. ut qͥ pꝰ¬
ea inmg̾etur. inuocatio nomĩt tͥnitatisa
peccatis purgaretur. Tunc gͥ institutus ẽ
innotuit. int̾ius hominem baptizat.
b Quare in aqua tantum fiãt

Expanded text:
 In nomine Trinitatis, scilicet, in ea forma in qua baptizaverunt postea gentes; quae ante passionem potest intelligi fuisse tradita, licet non sit scriptum. Non ergo tunc illam formam Christus prius tradidit, cum ad evangelizandum gentibus misit; sed quam ante tradiderat mittens eos in Judaeam, post iteravit cum ad gentes misit. Commodnon quia mundari voluit, cum sine peccato fuerit, sed quia contactu mundae carnis suae vim regenerativam contulit aquis, ut qui postea immergeretur, invocato nomine Trinitatis, a peccatis purgaretur. Tunc ergo invocato nominnotuit, interius hominem baptizat. 8. Quare in aqua tantum fiat
Abbreviated transcription (Latin):
que dicitur principał unctio. quia mea pͥnci¬
palit̾ paraclitus datur. Tlñ ⁊ pp̃ habundã¬
tiam gr̃e duos liquores mixtos ht̃.
sanctificatum crisma uocatur: ẜ illud so¬
lum quod miscitur cum balsamo quo cã¬
pita regum ⁊ pontificum unguntur. qͦ
etiam baptratos sacerdos ungit in uertice
⁊ pontiter ꝑ imposionem manus confirmã¬
dos ungit in fronte. Est ⁊ alia unctio qͣ
catecumini ⁊ in eophiti unguntur in pec¬
toie ⁊ int̾ scapuias in ꝑccptione baptismi.
Tercia uͦ unctio ẽ. que dicitur olcum infir¬

Expanded text:
quae dicitur principalis unctio, quia in ea principaliter Paracletus datur. Unde et propter abundantiam gratiae duos liquores mixtos habetsanctificatum chrisma vocatur, sed illud solum quod miscetur cum balsamo, quo capita regum et pontificum unguntur, quo etiam baptizatos sacerdos ungit in vertice, et Pontifex per impositionem manus confirmandos ungit in fronte. Est et alia unctio qua catechumeni et neophyti unguntur in pectore et inter scapulas, in perceptione Baptismi. Tertia vero unctio est quae dicitur oleum infir
Abbreviated transcription (Latin):
origo mali. ⁊ in qua re sit. ex bona enim re
ortum. et in bona re consist̾e̾. p̃missis testimo¬
niis compbator
Sententie illi quẽ dictum
ẽ bonumeẽ malum. opponitur de ꝓpħia

Expanded text:
origo mali, et in qua re sit. Ex bona enim re ortum, et in re bona consistere praemissis testimoniis comprobatur. 8. Scientiae illi qua dictum est bonum esse malu
Abbreviated transcription (Latin):
fiat uerum intelligis. Si autem ꝑ dis¬
iunctionem intelligas: ut dicas ħ aliter
non posse euenire quam euenit qͣmͦ
futurum deus p̃sciuit: falsum ẽ. hoc
enim aliter pͥ euenire: quam euenit.
et tamen hm ds̃ futurum: p̃sciuit.
S imiliter et alia determina .s. impossibi
ł cum deus presciuerit si coniunctum
intelligas: uerum dicis. si disiunctim
falsum. Ita etiam et illud. impossibi¬
le est: non eẽ prescitum: omne quod
fiat et non sit prescitum. hic sensus
uerus est. Si uͦ dicis deum non potu¬
isse. non prescire omne quod fit fal¬
sum est. Potuit enim facere ut non

Expanded text:
fiat, verum intelligis; si autem per disfiat, verum intelligis; si autem per disjunctionem intelligas, ut dicas hoc aliter non posse evenire quam evenit, et quomodo futurum Deus praescivit, falsum est. Hoc enim aliter potest evenire quam evenit, et tamen Deus hoc modo futurum praescivit. Similiter et alia determinatio, scilicet: vel dum Deus praescierit, si conjunctim intelligas, verum dicis; si disjunctim, falsum. Ita etiam et illud: Impossibile est non esse praescitum omne quod fiat et non sit praescitum, hic sensus verus est. Si vero dicis Deum non potuisse non praescire omne quod fit, falsum est. Potuit enim facere ut non
Abbreviated transcription (Latin):
dei falli non posse. solet a quibusdam
sic opponi. deus prescunt hunc lectu¬
tum uel aliquid huiusmodi. s pͣ esse:
ut iste non legat. gͦ non pot̾ ẽẽ alit̾
quam deuspresciuit. gͦ pͭ falli dei pre¬
seientia. quod omnino falsum est. pͥ
equidem non fieti aliquid. ⁊ illud ta¬
men prescitum ẽ. fieri. non tamen
p̾ falli dei prescientia. quia si illud
non fieret nec adeo prescitum eẽt fiꝰ
aut alit̾ potest fien quam ds̃ p̾scint
aut non aliter. Si non alit̃ gͦ necessa¬
tio cuncta eueniunt. Si uͦ alit̾: p gͥ¬
potest aliter fieri quam fiat. ita utẽ
fit ut prescitum est. alit̾ gͦ p̾ fieri:
quam p̾scitum ẽ. ad quod dicimus
illã locutionem multiplicem fc̃e
non esse quod deus presciuit. ⁊ impoᷤ¬
sibile: ñeẽ. quid deus presciuit ⁊ ĩp̾sibile
est non eẽ. prescita omnia que fiunt. ⁊
huiusmodi. Possunt enim bec con¬
uncti m intelligi. ut conditio sit
implicita et disunctim. si eñi ita in¬
telligas non potest fieri alit̾ quam

Expanded text:
Dei falli non posse, solet a quibusdam ita opponi: Deus praescivit hunc lecturum vel aliquid hujusmodi: sed potest esse ut iste non legat; ergo potest aliter esse quam Deus praescivit: ergo potest falli Dei praescientia, quod omnino falsum est. Potest equidem non fieri aliquid, et illud tamen praescitum est fieri, non ideo tamen potest falli Dei praescientia; quia si illud non fieret, nec a Deo praescitum esset fieri. Aut aliter potest fieri quam Deus praescivit, aut non aliter: si non aliter; ergo necessario cuncta eveniunt; si vero aliter, potest aliter fieri quam fiat, ita autem fit ut praescitum est; aliter ergo potest fieri quam praescitum est. Ad quod dicimus illam locutionem multiplicem facere on esse quod Deus praescivit; et: Impossibile est non esse quod Deus praescivit; et: Impossibile est non esse praescita omnia quae fiunt et hujusmodi. Possunt enim haec conjunctim intelligi, ut conditio sit implicita, et disjunctim. Si enim ita intelligas: Non potest aliter fieri quam
Abbreviated transcription (Latin):
enim ꝓͥe dicitur. ꝗ n signum ẽ gr̃e dĩ ⁊ inui¬
sibił grẽ di forma it ip̃iꝰ imaginem g̾at.⁊
cã existat. Hon gͥ ig̾candi tantum gr̃a sa-¬
c̃m̃ta instituta suit. s ⁊ sanctificandi. Que
enim sig̾candi cã tantum ĩstituta sunt.
solum signa syit ⁊ ñ sacram̃ta sit̃ fu̾unt sa¬

Expanded text:
 ita signum est gratiae Dei, et invisibilis gratiae forma, ut ipsius imaginem gerat et causa existat. Non ergo significandi tantum gratia sacramenta instituta sunt, sed etiam sanctificandi. Quae enim significandi gratia tantum instituta sunt, solum signa sunt, et non sacramenta; sicut fuerunt sa
Abbreviated transcription (Latin):
p̃t̾mutendum . ꝙ fides spes caritas & oꝑatio
secundum aliquid equalia sunt in p̃senti Uñ
dum in hac uita uinmus. equaless ẽẽ apud
nos inuenimus. quia quantum credimꝰ tm̃
amamus:⁊ quantum amainus tm̃ de spe p̃¬
sumimus. Qsq enim fideł tantum credit. qͣtũ
sꝑat ⁊ amat. ⁊ tantum oꝑatur quamtum
credit ⁊ amat ⁊ sꝑat s tamen maior fide ⁊ spe
caritas dicitur. quia cum ad dĩ spͣm puenit᷑
spes ⁊ fides transit. s. caritas ꝑmanet ⁊ qi cari¬
tas mr̃ . ẽ. omnium uitutum. q̃ ñ iõ pꝰ fidem
⁊ spem ponitur: quod exeis oriatur.s quia pꝰ illa
temanebit aucta. Caritas enim numquam
ħ ⁊ supuis dem̃e s. quod caritas ñ est ex fide. &
spe .s cconuerso: uidr obuiare quod ait apłs.
inquit caritas ẽ. finis precepti: ꝓcedens de corde p

Expanded text:
ttendum, quod fides, spes, charitas et operatio secundum aliquid aequalia sunt in praesenti. Udum in hac vita vivimus, aequales sibi esse apud nos invenimus; quia quantum credimus, tantum amamus, et quantum amamus, tantum de spe praesumimus. Quisque enim fidelis tantum credit, quantum sperat et amat; et tantum operatur, quantum credit, et amat, et sperat. Sed tamen major spe et fide charitas dicitur, quia, cum ad Dei speciem pervenitur, spes et fides transit, sed charitas permanet; et quia charitas mater est omnium virtutum, quae non ideo post fidem et spem ponitur, quod ex eis oriatur, sed quia post illa remanebit aucta. Charitas enim nunquam  scilicet quod charitas non est ex fide et spe, sed e converso, videtur obviare quod ait Apostoinquit, charitas est finis praecepti procedens de corde p
Abbreviated transcription (Latin):
demonstratum uidetur quomͦ omĩa
dicantur. cẽ. in deo: et d̃s in omnibus
quam disceptonem quasi incidenten
suscłpimus. quia idem uidebatur pꝰ.¬
tulare res: circa quam nost̾ u̾sabatur
sermo. disserebamus enim de scientia
siue de sapientia dei et cum doc eremꝰ
dm̃ scire omnia. quesitum ẽ. utrum
ꝓpt̾ cognitionem quam de omnib
ht̃: dicetentur omnia eẽ. in deo. an a¬
lia ratione quidem ħ dr̃et scriptura.
huius gͦ questionis. occasio: in p̃mis¬

Expanded text:
demonstratum esse videtur quomodo omnia dicantur esse in Deo, et Deus in omnibus; quam disceptationem quasi incidenter suscepimus, quia id videbatur postulare res circa quam noster versabatur sermo. Disserebamus enim de scientia sive sapientia Dei; et cum diceremus Deum scire omnia, quaesitum est utrum propter cognitionem quam de omnibus habet, dicerentur omnia esse in Deo an alia ratione hoc diceret Scriptura. Hujus ergo quaestionis occasio in praemis
Abbreviated transcription (Latin):
s. quin iste m sit predestinatus: ab et̃¬
no enim iste sit predestinatus ẽ distin¬
guendum enim est: cum ait. Iste non
enim ⁊ coniunctum ⁊ disiunctum inteb¬
ligi pͭ. Non enim p᷑ cẽ. ut ab eterno sit
predestinatus ⁊ mͦ non sit predestinatꝰ
nec potest esse simul ut sit p̃destinatꝰ
et non sit predestinatus s potuit esse
ab eterno quod non ess predestinatus
et potuit ab eternoͬ tẽ predestinatus
⁊ sicut ab eterno deus potuit eum nõ
predestinare: ita conceditur a quib¬
dam quod et mͦ potest eum ds̃ non
predestinasse ab eterno. gͦ pͥ eum deuᷤ
non p̃destinasse ab et̾no. gͦ pͭ iste nõ
gͦ p᷑ mͥ non eẽ predestinatꝰ. Ita ⁊ de
prescientia: ⁊ prescitis dicunt. quod
in actionib uel in oꝑationib dei et
hominum nullatenis concedunt. Ex
quo enim aliquid factum ÷ uel dictum
non concedunt quod possit non esse
uel non fuisse: immo impossibile est
non eẽ non fuisse: quod factum est ł
dictum referentes possibilitatem uel

Expanded text:
 quin iste modo sit praedestinatus; ab aeterno enim iste praedestinatus est. Distinguendum enim est cum ait: Iste non enim conjunctim vel disjunctim intelligi potest. Non enim potest esse ut ab aeterno sit praedestinatus, et modo non sit praedestinatus; nec potest esse ut sit praedestinatus, et non sit praedestinatus: sed tamen potuit esse ab aeterno quod non esset praedestinatus, et potuit ab aeterno non esse praedestinatus. Et sicut ab aeterno Deus potuit eum non praedestinare, ita conceditur a quibusdam quod et modo potest Deus eum non praedestinasse, ab aeterno ergo potest Deus non praedestinasse eum; ergo potestt non esse praedestinatus. Ita et de praescientia et de praescitis dicunt, quod in actionibus vel in operationibus Dei et hominum nullatenus concedunt. Ex quo enim aliquid factum est vel dictum, non concedunt quod possit non esse vel fuisse: imo impossibile est non esse vel non fuisse quod factum est vel dictum, referentes possibilitatem vel
Abbreviated transcription (Latin):
erumptamen adhuc instant et
secundum coniunctionem argumentan
destinatꝰ ab et̾no enim predestinatus
et non pͥ mͦ non ẽẽ. predestinatꝰ. Cum gͦ
impossibile sit. simul utrumq esse ⁊ im
se alt̾um esse .s. ut dampnet᷑. Quod si ẽ¬
gͦ non pͣ eẽ. ut non saluetur. In huius
questionis solutione: mallem alios au¬
dire quam doc̾e. dicimus tamen: de
pre scientia similem posse moueri ques¬
tionem. Ideoq tam hic quam ibi: unã
facimus responsionem dicenteᷤ detͥmi¬
nandum fore illud cui innititur. totaħ¬

Expanded text:
erumtamen adhuc instant, et secundum conjunctionem argumentanddestinatus ab aeterno enim praedestinatus est, et non potest modo esse praedestinatus. Cum ergo impossibile se alterum esse, scilicet ut damnetur. Quod si ergo, non potest esse ut non salvetur. In hujus quaestionis solutione mallem alios audire quam docere. Dicimus tamen de praescientia similem posse moveri quaestionem. Ideoque tam hic quam ibi unam facimus responsionem, dicentes determinandum fore illud cui innititur tota
Abbreviated transcription (Latin):
uoluptatis raptꝰ. si tantum creandorum
hib̃i a nob̃ ñ debet acciꝑe qui in igneᷤ
positus nescit arłe Qum uͦ ñ amor ꝓtre
andum soboł. s uoluptas dominat᷑ ĩ oꝑe
commixtionis. hant coniuges ⁊ d̾ c̃mixti-¬
one sua ꝗ defleant. Tunc autem uir qͥ pꝰ
ammixtionem coniugis lotꝰ aqua fu̾it ⁊
sacrã cominunionem ualet acciꝑe: c̃
ei secundum p̃sinitam sententiam et¬
diam licu̾it intrare.

Expanded text:
voluptatis raptus, sed solummodo creandorum nobis prohiberi non debet accipere, qui in igne pandae sobolis, sed voluptas dominatur in opere commixtionis, habeant conjuges etiam de commixtione sua quod defleant. Tunc autem vir qui post admixtionem conjugis lotus aqua fuerit, etiam sacram communionem valeat accipere, cum ei secundum praefinitam sententiam ecclesiam licuerit intrare.
Abbreviated transcription (Latin):
untr: si amisisset abcedens. ht̃ aũ ħ quod
recesserit ad cumulum supplicii ñ ad m̾it̃
p̃cii. It̾ quib placuit ex c̃sensu ab usu camał
concupiscentie ĩ ꝑpetuum contin̾e: absit.
ut uinculum int̾ illos ꝯiuigale rumpat᷑
imino firmuis erat. ꝙ mag̃ ea pacta secũ

Expanded text:
unti, si amisisset abscedens. habet hoc autem qui recesserit ad cumulum supplicii, non ad meritum praemii. Quibus uero placuit ex consensu ab usu carnalis concupiscentiae in perpetuum continere, absit ut uinculum inter illos coniimo firmius erit, quo magis ea pacta secum
Abbreviated transcription (Latin):
.t. Manet enim uinculum coniugale
it̾ eos: ⁊ si aliis a se discedentes adhesint.
uentes semel int̾a uira nuptiarum. uͭ po¬
quib adheserurunt. It̾. Manet int̾ inuñ¬
ꝑatio nec cum alt̾o coputatio possit aufre
sic̃ apͤtata auima łut de comugio xͥ recedñs

Expanded text:
rsonae sint. Manet enim vinculum conjugale inter eos, etiamsi aliis a se discedentes adhaeserinventes semel inita jura nuptiarum, ut poquibus adhaeserunt. Et post: Manet inter vivenec separatio, nec cum altero copulatio possit auferre, sicut apostata anima velut de conjugio Chris
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ asserunt. u̾um congͥnim nõ
contrahi añ traductionem ⁊ carnalem
copulam. nͨ u̾e ꝯiuges eẽ aliquos añ-¬
quam int̾cedat commirtio serꝰ.s a
prima fide desponsationis. uir spõsꝰ¬
⁊ mulier sponsa ẽ ñ comunr. Sponsos aut̃.
et sponsas conuges frequent̾ appellari di-¬
tunt. ñ quia sint s quia futuri sunt. eꝰ
rei sponsionem muicem fecerunt. ⁊ ẜ ħ u̾ba
fore tradeint.
Qua ratione nituntur

Expanded text:
tamen asserunt verum conjugium non contrahi ante traductionem et carnalem copulam: nec vere conjuges esse aliquos antequam intercedat commixtio sexus; sed a prima fide desponsationis vir sponset mulier sponsa est, non conjux. Sponsos autem et sponsas conjuges frequenter appellari dicunt, non quia sint, sed quia futuri sunt; cujus rei sponsionem invicem fecerunt. Et secundumfore tradunt. 7. Qua ratione nituntur
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ mobedientiam unius multi constito¬
ti sunt peccatores. eo sensu dictum ẽẽ intelligẽ¬
dumẽ quia ex mnobedientia adꝑ .s. ex peccato
actuali ade ꝓcessit originale peccm̃ qͦ omneᷤᷤ
peccõres nascunt᷑ ut et in illo esẜ ⁊ in omnes tͣn¬
sitet. quod peccatum originale in adam fu¬
it ⁊ in nobis est.

Expanded text:
inobedientiam unius multi constituti sunt peccatores, eo sensu dictum esse intelligendum est, quia ex inobedientia Adae, scilicet ex peccato actuali Adae, processit originale peccatum quo omnes peccatores nascuntur; ut et in illo esset, et in omnes transiret. 11. Quod peccatum originale de Adam fuit, et in nobis est.
Abbreviated transcription (Latin):
unitus u̾bo ñ quia hominis ꝑͣ sit assumpta ł uni¬
ta u̾bo. s quia anima illa ⁊ caro illa assumpta sunt
⁊ unita u̾bo in quib subsistit ꝑͣ dei ⁊ hominis. uͥ ad
hominis naturam ñ ad pͥm respitias. cum assump¬
tum ł unitum. quendam ł auquem in huiusm̾i lo¬
cutionib scciptura mimorat. Quo ciea cum q̃rit᷑
sine ꝓposita auctoritate. an auquis ł quidam horno¬
sit assumptꝰ a u̾bo uel unitꝰ ubo sñ distinctione
intelligentie nõ ẽ sic reddenda responsio quoniam mł¬
tiplex p̃missa ẽ questio. S instantie querentis ita de-¬
terminatio. Si de hominis ꝑsona queris respondeo ñ
si de hominis natura dico

Expanded text:
unitus Verbo; non quia hominis persona sit assumpta vel uniunitus Verbo; non quia hominis persona sit assumpta vel unita Verbo, sed quia illa anima et caro ita assumpta sunt et unita Verbo, in quibus subsistit persona Dei et hominis, ut ad hominis naturam, non ad personam respicias, cum assumptum vel unitum, vel quemdam vel aliquem in hujusmodi locutionibus Scriptura commemorat. Quocirca cum quaeritur sine proposita auctoritate, an aliquis vel quidam sit assumptus a Verbo vel unitus Verbo; sine distinctione ntelligentiae non est hic reddenda responsio, quoniam multiplex praemissa est quaestio; sed instantiam quaerentis ita determinando: Si de Hominis persona quaeris, respondeo: Non; si de hominis natura, dico
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsonam. Persona enim c̃ suba rationał. indiuidue
nature ħ autem ẽ anima. G si aniniam assump¬
sit ⁊ ꝑsonam. Quod iõ nõ sequitur quia anima
ꝑ se est absoluta enim a corꝑe ꝑsona est sieutian¬
gelus. Iua autem anima numquam fuit quin
eẽt aui rei couiuncta. Iõ ꝙ ñ ea assumpta. pͣ ẽ as¬
sumpta. Aut̾ quoq nituntur ꝓbare u̾bum dei
assumpsisse ꝑͣm. quia assumpsit aliq̃ hominem.
dicens. Si quis dir̾it atq credidit hominem ibm
xp̃m a filio dĩ assumptum ñ fuisse anatͥema sit.
Qui ⁊̃ ⁊ in płib scripture locis hiuusim᷑i utitur locu¬
tionib Ille homo a uerbo ẽ assumptꝰ ille homo sẽs.¬
cx Et ꝓpħa de homine. xͦ loquens dõ au. Beatus
quem elegisti ⁊ assumpsisti. Et quib consequi uidet᷑ q
aliquis homo assumptus sit a u̾bo ⁊ ia pͣ a ꝑͣ sit
locutiones eisq similes secundum banc intelligen¬
tiam. sane accipi debent ut homo .xͥ. suie homo ille
siue quidam homo dicatur assumptꝰ a ubo. siuie

Expanded text:
sonam. Persona enim est substantia rationalis individuae naturae, hoc autem est anima. Ergo si animam assumpsit, et personam; quod ideo non sequitur quia anima ed quando per se est, absoluta enim a corpore persona est, sicuti angelus. Illa autem anima nunquam fuit, quin esset alii rei conjuncta. Ideoque non ea assumpta, persona est assumpta. Aliter quoque nituntur probare Verbum Dei assumpsisse personam, quia assumpsit aliquem hominemdicens: Si quis dixerit atque crediderit hominem Jesum Christum a Filio Dei assumptum non fuisse, anathema sit; qui etiam in pluribus Scripturae locis hujusmodi utitur locutionibus: Ille homo a Verbo est assumptus: Ille homo  de homine Christo loquens Deo ait: Beatus quem elegisti et assumpsisti, etc. Ex quibus consequi videtur quod aliquis homo assumptus sit a Verbo, et ita persona locutiones eisque similes secundum hanc intelligentiam sane accipi debent, ut homo Christus, sive homo ille, sive quidam homo dicatur assumptus a Verbo, sive