comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
crationem. Et quia ẜmo
ip̃i creaturam mutat: sic
ex pane fit corpus xp̃i. Et
uinun cum aqua ĩ calice
mixtum: fit sangus cou¬
secratione uerbi celestis.
E
dicis. Speciem sã¬
guinis non uideo: sed ha¬
bet similitudinem. Sicut
enim mortis similitudine
assumpsisti: ita etiam xͥ
bibis ut nullus horror cru¬
oris sit: et preciun tamẽ
operetur redemptionis. Di¬
Accipe que sunt u̾ba. Di¬
cit sacerdos. Fac nobis in¬
quit hanc oblationem a¬
sanguinem. inde uerba xͥ
sunt. Accipite et bibite ex
hoc omines: hic est enĩ sau¬
guis meus. Uide singula.
consecietur paius ẽ Ubi¬
autem uerba xp̃i accesser̃t:
di dicentem. Accipite et e¬
dite ex hoc omines: hoc est
enim corpus meum. Et
ante uerba ap̃i calix est ui
no et aqua plenus. Ubi
fueruit: ibi sanguis effi¬
citur. qui plebem redemit.

Expanded text:
nem, quia sermo Christi creaturam mutat, et sic ex pane fit corpus Christi, et vinum cum aqua in calice missum fit sanguis consecratione verbi coelestis. e dicis: Speciem sanguinis non video; sed habet similitudinem. Sicut enim mortis similitudinem sumpsisti, ita etiam simbibis; ut nullus horror cruoris sit, et pretium tamen operetur redemptionis. DiAccipe quae sunt verba. Dicit sacerdos: Fac nobis, inquit, hanc oblationem asaChristi: Accipite, bibite ex eo omnes; hic est enim sanguis meus. Vide singula. consecretur, panis eautem uerba Christi accesserint, di dicentem: Accipite et edite ex eo omnes; hoc est enim corpus meum. Et ante uerba Christi calix est uino et aqua plenus: ubi fuerint, ibi sanguis Christi efficitur, qui plebem redemit. »
Abbreviated transcription (Latin):
sub figura an sub
ueritate hoc mysticum cã¬
licis sacramentum fiat.
ueritas ait. Caro mea u̾e
est cibz: et sanguis meus
uere est potus. Alioquin
quomodo uerus erit pa¬
nis quem ego dabo caro-
mea est ꝓ nundi uita. nisi
uera sit caro xp̃i: Sed quia
est: uoluit hunc panem ⁊
uinum ĩ mysterio carius¬
nen suain et sanguinem¬
suum consecrationem sp̃s
sancti. potentialiter creari.
et cotidie ꝓ mundi uita my¬
stice ĩ molari. Ut sicut de
uirgine per sp̃m sanctum
uera caro sine cohitu creatͤ.
ita per eundem ex subã pa
nis et uini mystice idẽ cor¬
pus xp̃i consecretur. Corpꝰ¬
xp̃i: et ueritas et figura est.
et sanguis ĩ uirtute sp̃us
sancti. et ĩ uirtute ip̃ius ex
panis uini q substancia
efficitur. ffigura uere est:
id quod exterius sentitur.

Expanded text:
sub figura, an in veritate hoc mysticum calicis sacramentum fiat. Veritas ait: Caro mea vere est cibus et sanguis meus vere est potus. Alioquin quomodo magnum erit, panis quem ego dabo, caro mea est pro mundi vita , nisi vera sit caro? Sed, quia est, voluit hunc panem et vinum in mysterio vernem suam et sanguinem consecratione Spiritus sancti potentialiter creari et quotidie pro mundi vita mystice immolari, ut sicut de Virgine per spiritum vera caro sine coitu creatur, ita per eumdem ex substantia panis et vini mystice idem corpus Christi consecretur. Corpi et veritas et figura est: et sanguis virtute Spiritus sancti in virtute ipsius ex panis et vini substantia efficitur; figura vero est d, quod exterius sentitur.
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ peccatis sine quib morta¬
lis infirmitas uiuere nõ
potest. Quia licet omnia
pecrata con donata sint
ĩ baptismo: ĩfirmitas tam̃
ne. Uude psalnusta. Bene¬
dic anima mea dño. qui
propiciatur omnibz ĩiqui¬
tatibz tuis: qui sanat om̃s
ĩfirmitates tuas. Et ideo
et passio xp̃i ĩ mysterio tra¬
ditur. ut qui semel moriẽ¬
do mortem uicerat: cotidie
recidina delictoꝵ per hec sa¬
cramenta corporis et sãgui¬
nis peccata relaret. Unde
oranus. Duutte nobis
debita nostra. Quia si di¬
xerimus ꝙ pecratum non
habenus: ip̃i nos seducimꝰ.
et ueritas ĩ nobis non est.
⁊ memorationẽ passionis
xp̃i: sicut ip̃e ait. Hoc quoti¬
enscumq agitis: ĩ mean
ꝯ memorationem facite.
Quotienscũq ergo hunc
panem sumitis et bibitis
hunc calicem: mortẽ dñi
annunciabitis donec ue¬
mat. Non itaqz sic accipi¬

Expanded text:
in peccatis, sine quibus mortain peccatis, sine quibus mortalis infirmitas vivere non potest, quia, licet omnia peccata donata sint in baptismo, infirmitas tamen net. Unde Psalmista: Benedic anima mea Domino, qui propitiatur omnibus iniquitatibus tuis, qui sanat omnes infirmitates tuas. Et ideo,et passio Christi in mysterio traditur, ut qui semel moriendo mortem vicerat, quotidie recidiva delictorum per haec sacramenta corporis et sanguinis peccata relaxet. Unde oramus: Dimitte nobis debita nostra, quia, si dixerimus, quod peccatum non habemus, ipsi nos seducimus et veritas in nobis non est. commemorationem passionis Christi, sicut ipse ait: Hoc quotiescunque feceritis, in meam commemorationem facite. Quotiescunque ergo hunc panem sumitis, et bibitis hunc calicem, mortem Domini annunciabitis, donec veniat. Non utique sic est accipi
Abbreviated transcription (Latin):
caro eiꝰ est quã forͣ panis oꝑtã.
in sacͣmẽto accipimꝰ: ⁊ sãguis
eius. quẽ sub uini specie.¬
et sub sapore potamꝰ. Caro
uidelicet ẽ carnus. et sãguis¬
est sacramentũ sanguinis.
carne et sanguine utroq ĩ
bile. plenum gracia omniũ
uirtutum: et diuina maie¬
state. Sicut ergo celestis pa¬
nis qui uere est xp̃i caro suo
modo uocatur corpus xusti.
cum re uera sit sacramentũ
corporis xp̃i illius uidelicet
pabile. mortale. ĩ cruce est po¬
situm. uocaturq ip̃a carnis
ĩmolatio que sacerdotis ma¬
nib fit: xp̃i passio mors. cru¬
cifixio. non rei ueritate. sed
significati mist̾io: sit sacra¬
mentum fidei qd̃ laptismꝰ
ĩtelligitur fides est. lcõ .iii.
teratur cotidie hec obla¬
tio: licet xp̃us semel pas¬
sus ĩ carne per unam eandẽ¬
qz mortis passionem semel
saluauerit mundũ. ex qua
morte idem resurgens ad ui¬
tani: mors ei ultra non do¬
minabitur. Quod ꝓfecto
sapiencia dei patris neces¬
sarium ꝓuidit ꝓ multis

Expanded text:
caro eius est quam forma panis opertam in sacramento accipimus, et sanguis eius quem sub uini specie ac sapore potamus. Caro uidelicet 424 carnis, et sanguis sacramentum est sanguinis. Carne et sabile: plenum gratia omnium virtutum, et divina majestate. nis que uera Christi caro est suo modo uocatur corpus Christi cum re ucorporis Christi illius videlicet pabile, mortale, in cruce est positum, vocaturque ipsa carnis immolatio, quae sacerdotis manibus fit, Christi passio, mors, crucifixio, non rei veritate, sed significanti mysterio, sic sacramentum fidei quod baptismus intelligitur, fides est. CAP. CXXXVIII. tem quotidie haecoblatio, licet Christus semel passus in carne, per unam eamdemque mortis passionem semel salvaverit mundum, ex qua morte idem resurgens ad vitam, mors ei ultra non dominabitur: quia profecto sapientia Dei Patris necessarium pro multis
Abbreviated transcription (Latin):
dictioneni uerboꝵ celestiũ:
alia species nonunat᷑. post
consecrationem corpus xͥ¬
significatur. Ip̃e dicit san¬
guinem suum. Ante con¬
secrationem aliud post cõ-¬
secrationem sangus xp̃i
nuncupatur. Tu dicis am̃.
hec est. Uerum est quod ser¬
mosonat: affectus sonat.
est in altari usita¬
tus: ante uerba sacrame¬
secratio: de pane fit caro xͥ.
Quomodo autem potest
quod panis est esse corpus
quibz uerbis. et cuius ser¬
monibz est donuni ihesu:
Nani per reliqua omnia
que dicuntur: laus deo
offertur. Per orationes pe¬
titur pro ppło: pro regib.
pro ceteris. Ubi autem sa
dos: sed utitur sermonib
ficit sacramentum. Quis
sermo xp̃i: Hic nempe quo
quam operatorius sit ser¬
mo xp̃i. Si eugo tauta ius
est in sernone domini nr̃i¬
ihũ xp̃i ut inciperet esse ꝙ
non erat: quanto magis
operatorius est ut sit que
erant et in aliud conuer¬

Expanded text:
rum coelestium alia species nominatur, post consecrationem corpus significatur. Ipse dicit sanguinem suum. Ante consecrationem aliud dicitur; post consecrationem sanguis nuncupatur. Tu dicis: Amen, hoc est, verum est. Quod sermo sonat, affectus sentiat. est tus, ante verba sacraonsecratio, de pane fit Christi caro. Quomodo autem potest quod panis est, esse corpus quibus verbis est, et cujus sermonibus? Domini Jesu. Nam per reliqua omnia, quae dicuntur, laus Deo defertur; oratione petitur pro populo, pro regibus, pro ceteris. Ubi venitur, dos, sed utitur sermonibus onficit sacramentum. Quis sermo Christi? nempe is, quo quam operatorius sit sermo Christi. Si ergo tanta vis est in sermone Domini Jesu, ut inciperent esse quae non erant, quanto magis operatorius est, ut sint quae erant, et in aliud commu
Abbreviated transcription (Latin):
etur. Sed donec ip̃e donunꝰ
ad iudicium ueniat. Int̾¬
dun autem et seuꝑ mors
est per seculi uitam postĩs
nuncianda ut discant qua
caritate dilexit suos qui
ꝓ eis mori dignatus est.
cui omnes uicem debemꝰ
rependere caritatis. Quia
ad hoc prior nos dilexit cũ
ẽẽmus gehenne filii: ut
diligeremus eum ian a¬
morte liberati. Quia mor¬

Expanded text:
onec ipse Dominus ad judicium veniat. Interdum autem semper mors Christi pro saeculi vita posteris nuntianda, ut discant qua charitate suos dilexit, qui pro eis mori dignatus est: cui omnes vicem debemus rependere charitatis, quia ad hoc nos prior dilexit, cum essemus gehennae filii, ut diligeremus eum a morte jam liberati.
Abbreviated transcription (Latin):
ctib terre acceptum et p̃¬
ce mystica consecratũ re¬
cte sumunus ad salutem
spiritualem: ĩ memoriam¬
ad illam insibilem speciẽ
perducatur non sanctifica¬
tur ut sit tam magnum
sacramentum nisi oꝑante
ĩuisibiliter spiritu scõ: cũ
les motus in illo opere fiũt.

Expanded text:
ctibus terrae acceptum et prece mystica consecratum rite sumimus ad salutem spiritualem in memoriaad illam invisibilem speciem perducatur, non sanctificatur ut sit tam magnum sacramentum, nisi operante invisibiliter Spiritu Dei. Cum hcorporales motus in illo opere fiunt
Abbreviated transcription (Latin):
nostri ih̃u xp̃i carne et san¬
guine et sacramento et re-
sacramenti id est corpore xp̃i.
Sicut xp̃i persona constat¬
et conficitur ex deo et hoĩe.
cum ip̃e xp̃c uerus sit deus
et uerus homo: quia om̃s
res illaꝵ rerum naturam
et ueritatem ĩ se continet
ex quib conficitur. Confi¬
citur autem sacrificiũ ecc̃e¬
cet et re sacramenti. id est
corpore xp̃i. Est igitur sacri

Expanded text:
stri Jesu Christi carne et sanguine; sacramento, et re sacramenti, id est corpore Christi, sicut Christi persona constatet conficitur Deo et homine, quum ipse Christus verus sit Deus, et verus homo, quia omnis res illarum rerum naturam et veritatem in se continet, ex quibus conficitur. Conficitur autem sacrificium ecclto, et re sacramenti, id est corpore Christi. Est igitur sac
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e ihc testificatur
quod corpus suum et san
de cuius fide et testificatio¬
ne dubitare non debemus.¬
xp̃us panis est: de quo qui
manducat uiuet ĩet̾num.
De quo ip̃emet dixit. Et
panis quem ego dabo caro
mea est: pro mundi uita.
Determinat quoniodosit
unum cum illa effecta ui¬
uit de sp̃u eius sicut uiuit
corpus de sancto sp̃n. Qui
uero non est de corpore xp̃i:

Expanded text:
s Jesus testificatur nobis quod corpus suum et sangid debemus de ejus fide et testificatione dubitare? Haec beatusus panis est, de quo qui manducat vivit in aeternum, de quo ipsemet dicit: Et panis, quem ego dabo, caro mea est, pro mundi vita, etc. Determinat, quomodo sit unum cum illo effecta, vivit de spiritu ejus, sicut vivit corpus de suo spiritu. Qui vero non est de corpore Christi,
Abbreviated transcription (Latin):
eniqz iani expouit
quomodo id fiat
quod loquitur. et quid sit
manducare corpus et sã¬
guinem bibere: et qui mã¬
bibit meum sanguinẽ.
ĩ me manet et ego in eo.
Hoc est ergo manducare
illam escani et illũ potũ
habere. Ac per hoc qui nõ
manet in xp̃o et in quo ñ
manet xp̃us: procul du¬
bio non manducat car¬
cet carnaliter et uisibilit̾
premat dentibz sacraĩ¬
ta corporis et sanguinis
xp̃i. Sed magis tante rei
sacuamentum ad iudiciũ
sibi manducat et bibit: qͥ

Expanded text:
enique jam exponit quomodo id fiat quod loquitur, et quid sit manducare corpus ejus et sanguinem bibere: Et qui manbibit meum sanguinem in me manet et ego in eo. Hoc est ergo manducare illam escam, et illum biberehabere, ac per hoc qui non manet in Christo, et in quo non manet Christus, procul dubio non manducat spircet carnaliter et visibiliter premat dentibus sacramentum corporis et sanguinis Christi, sed magis tantae rei sacramentum ad judicium sibi manducat
Abbreviated transcription (Latin):
mundi operibus
legisti quia ip̃e
dixit et facta sunt: ipse¬
mandauit et creata sunt.
Sermo igitur qui potuit
ex nichilo facere quod nõ
erat: nunquid poterit ea
que sunt in id mutare qd̃
Sed quid: Cuius argu¬
mentis utiiur sius uta¬
mur exemplis: ĩcarnatio¬
nisq astruanus nust̾n
ueritatem. Nunquidna¬
ture usus persensit cum
ne nasceretur: Si ordinẽ
queriius: uro nuxta fe¬
mina generare consueue¬
rat. Liquet igitur: qued p̾¬
ter nature ordinem uirgo
generauit. Et hoc quod cõ¬
ficimus: corpus xp̃i ex uir
gine est. Quid hic queris
nature ordinem in xp̃i cor¬
pore cum preter naturam¬

Expanded text:
mundi operibus legisti: quia ipse dixit et facta sunt: mandavit ipse et creata sunt. Sermo igitur Christi, qui potuit ex nihilo facere quod non erat, non potest ea, quae sunt, in id mutare, quod nSed quid argumentis utimur? Suis utamur exemplis, incarnationisque astruamus mysterii veritatem. Nunquid naturae usu processit, cum nasceretur? Si ordinem quaerimus, viro mista femina generare consuevit. Liquet igitur quod praeter naturae ordinem Virgo generavit. Et hoc quod conficimus corpus Christi gine est: quid hic quaeris naturae ordinem in Christi corpore, cum praeter naturam
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ueloces articulos armonia
puerpere cõcrepent. Conci¬
nant letantes chori: et al¬
t̾nantib modulis dulcis-¬
sona carmina misceant᷑.
amus pio menͣtis affectu.
audiamus quemadmodũ
tympanistria nr̃a doctrinis
concrepet uirgo maria. Au-¬
diamus inquã: et huic ar¬
monie moribus respondea¬
mus. Beniq cũ hec mubier
beatissima ab angło iam
salutata. sp̃u scõ repleta.
plentudine diuinitatis af¬
flata ad domũ elisabech ue-¬
nisset cognate. post exulta¬
tionẽ ioh̃is in utero matris:
hoc domino decantainit can-¬
ticũ laudis: Magnificat a¬
nima mea dominũ: et exul¬
tauit sp̃c meus in deo saluta¬
ri meo. Primo igit᷑ hoc inlo¬
co querendũ est: quid sit ma-¬
gnificare dommũ. Neq enim
magnꝰ fit acreatura creator
sed sciendũ nobis est duob
modis dici magnificare. id
est aut magnũ facere. aut
magnum adorare: aut mag.¬
num admirari. Magnificat᷑
enin deus a nob̾: cũ magni¬
ficari dignatur in nobis. Sed

Expanded text:
er veloces articulos harmonia er veloces articulos harmonia puerperae conant laetantes chori, et alternantibus modulis dulcisona carmina misceantur. amus pio mentis affectu, audiamus quemadmodum tympanistria nostra doctrinis concrepet Virgo Maria. Audiamus, inquam; et huic harmoniae moribus respondeamus. Denique cum haec mulier beatissima ab angelo jam salutata, Spiritu sancto repleta, plenitudine divinitatis afflata, ad domum Elisabeth venisset cognatae, post exsultationem Joannis in utero hoc Domino decantavit canticum laudis: Magnificat anima mea Dominum; et exsultavit spiritus meus in Deo salutari meo . Primo igitur hoc in loco quaerendum est, quid sit magnificare Dominum: neque enim magnus fit a creatura Creator. Sed sciendum nobis est, duobus modis dici magnificare; id est, aut magnum facere, aut magnum adorare magnumque admirari. Magnificatur enim Deus a nobis, cum magnificari dignatur a nobis. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
cũ uerus ex patre deus dei uni¬
genitus imꝑaret. Nam aucto¬
rem tuũ ip̃a concipiens. edidi¬
sti in tempore puberẽ: quem
habebas ante tempora condi¬
torem. Ofelix puerperium le-¬
tabile angli̾s. optabile scĩs.
necessariũ ꝑditis. congruum
ꝓfugatis. Qui post multas as¬
sumpte carnis iniurias. ad
ultimũ uerberatus flagellis.
potatus felle affixus patibu¬
lo. ut te ueram matr̃e osten¬
deret: uerũ sehominem pa-¬
tiendo monstrauit. Sed qͥd
dicam pauꝑ ingenio cũ dete
quicquid dixero. minor laus
est quã digaitas tua merere¬
tur: Si celũ uocem: altior es.
Si matre gentiũ dicam: pre¬
cedis. Si formã dei appellem:
digna ex istis. si dominam
ꝓbaris. Quid ergo de te dig¬
ne dicam: Quid referam
cũ ñ sufficiat lingua carnis
tuas enarrare untutes: Has
interim laudes sileat lingua
carnis: quas semꝑ aident
intus ꝓfert aninis. Nunc
nr̃as peto ut aures: doc tri¬
narum tuaꝵ demulceas
organis. plaudant nunc
tympanis sc̃e manus. et in-¬

Expanded text:
cum verus ex Patre Deus Dei unigenitus imperaret! Nam auctorem tuum ipsa concipiens edidisti in tempore puberem, quem habebas ante tempora conditorem. O felix puerperium, laetabile Angelis, optabile sanctis, necessarium perditis, congruum profligatis! Qui post multas assumptae carnis injurias, ad ultimum verberatus flagris, potatus felle, affixus patibulo, ut te veram matrem ostenderet, verum se hominem patiendo monstravit. Sed quid dicam pauper ingenio; cum de te quidquid dixero, minor laus est, quam dignitas tua meretur! Si coelum te vocem, altior es. Si matrem Gentium dicam, praecedis. Si formam Dei appellem, digna existis. Si dominam probaris. Quid ergo de te digne dicam, quid referam; cum non sufficiat lingua carnis tuas enarrare virtutes? Has interim laudes sileat lingua carnis, quas semper ardenter intus profert animus. Nunc nostras peto ut aures doctrinarum tuarum demulceas organis. Plaudant nunc tympanis sanctae manus, et int
Abbreviated transcription (Latin):
Ideoq et qd̃ nascetur exte scm̃:
uocabitur filius dei. Quecũ¬
q tam̃ anima sc̃a: dei u̾bũ
concipere potest credendo. pa¬
rere p̾dicando: magnificare
amando. unde et dauid ꝓpha
dicit. Magnificate dominũ
mecũ. et exaltemus nomen
eius minuicẽ. Acsi diceret.
dicate: et nominis eiꝰ p̃coma
magna uoce actollite. Hĩc
iterũ dicit. Dñe deus m̃s
magnificatus es uehemen¬
ter. Unde autem magni¬
ficetur in nobis isd̃e ꝓpħa¬
cata est usq ad celos misen¬
cordia tua.

Expanded text:
d nascetur ex te Sanctum, vocabitur Filius Dei . Quaecumque tamen anima sancta Verbum concipere potes credendo, pare praedicando, magnifica amando. Unde et David propheta dicit, Magnificate Dominum mecum, et exaltemus nomen ejus in invicem : ac si diceret, dicate, et nominis ejus praeconia magna voce attollite. Hinc iterum dicit, Domine Deus meus, magnificatus es vehementer . Unde autem magnificetur in nobis, idem pcata est usque ad coelos misericordia tua
Abbreviated transcription (Latin):
lecturus apłos dñs
ĩ montana subiit.
turbas uero docturus ad
campestria rediit. quia nõ
nisi in humili xp̃m turbe
udere sufficiunt. Nai hec
est norma. quam secutus
apls ait.Non potui uob̾
loqui quasi spiritualibus.
sed quasi carualibz. Qua¬

Expanded text:
lecturus apostolos Dominus, in montana subiit; turbas vero docturus, ad campestria redit, quia non nisi in humili Christum turbae videre sufficiunt. Nam haec est norma quam secutus Apostolus ait: Non potui vobis loqui quasi spiritalibus, sed quasi carnalibus. Qua
Abbreviated transcription (Latin):
speculationem nos ducere.
cum eum quem ĩ humani¬
tate ĩ iudicio ceruimꝰ. etiã
ĩ diuinitate post iudicium
pe ueniens ĩ forma serui
omnibz apparet. quia scͥp¬
tum est. Di debunt ĩ queni
tranffixerunt. Sed cum
reprobi ĩsupplicium corru¬
unt. iusti ad claritatis eiꝰ
glam ꝑtrahuntur. sicut
scriptun est. Tollatur ni¬
pius. ne uideat gł̾am dei.
Sed quid si serui ĩ prima
iugilia negligentes exi¬
stunt: Prima quippe ui¬
gilia. primeue etatis custo¬
dia est. Sed neq sic despe¬
randum est. et a bono opere
cessandum. Nai longani¬
nutatis sue patientiam ĩ¬
sinuans domunus subdit.
Et si uenerit ĩ secunda ui¬
gilia. et si ĩ tercia uigilia
uenerit et ita ĩ uenerit: Lĩ
sunt serui illi. Prima
quippe uigilia. prinieuũ
tempus est id est puericia.
Secunda: adolescentia uł
inuentus. que auctorita¬
te sacri eloquii ununi st̃

Expanded text:
speculationem nos ducere, speculationem nos ducere, cum eum quem in humanitate in judicio cernimus, etiam in divinitate post judicium 1483 veniens, in forma servi omnibus apparet, quia scriptum est: Videbunt in quem transfixerunt . Sed cum reprobi in supplicium corruunt, justi ad claritatis ejus gloriam pertrahuntur, sicut scriptum est: Tollatur impius, ne videat gloriam Dei . 5. Sed quid si servi in prima vigilia negligentes existunt? Prima quippe vigilia primae aetatis custodia est. Sed neque sic desperandum est, et a bono opere cessandum. Nam longanimitatis suae patientiam insinuans Dominus, subdit: Et si venerit in secunda vigilia, et si in tertia vigilia venerit, et ita invenerit, beati sunt servi illi. Prima quippe vigilia primaevum tempus est, id est pueritia. Secunda, adolescentia vel juventus, quae auctoritate sacri eloquii unum sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
dum enuu poteratis. sed
nec nunc quidemi potestis.
Apł̃i autem ip̃i secundũ
macheum. quasi ꝑfectio¬
res et ĩ monte et aꝑto ore
saluatoris docti esse me-¬
morantur. Ubi si quis di¬
ligentius utrumq uelit
enuangelistã ꝑscrutari:
potest ĩtelligere eun cum
ĩ monte duodecim discipu
habuisse sermoneni que
macheus ĩ terposuit et lu¬
cas tacuit. hoc est ĩ monte.
ac deinde. cui des cendisser
ĩ loco campestri habuisse
alterum similem de quo
matheus tacet et lucas nõ
tacet. utrumq uero sermo¬
nem eodem modo esse con¬
clusum. Ab onni uidea et
ierłm et maritima. et tyri

Expanded text:
enim poteratis, sed ne nunc quidem potestis stoli autem ipsi secundum Matthaeum quasi perfectiores, et in monte et aperto Salvatoris ore docti esse narrantur. Ubi si quis diligentius utrumque velit evangelistam perscrutari, potest intelligi, cum in monte duodecim discipulhabuisse sermonem quem Matthaeus interposuit et Lucas tacuit, hoc est in monte. Ac deinde cum descendisset, in loco campestri habuisse alterum similem, de quo Matthaeus tacet, Lucas non tacet, et utrumque sermonem eodem modo esse conclusum. Ab omni Judaea et Jerusalem et maritima, et Tyri
Abbreviated transcription (Latin):
cui et linteũ dedit unde pe-
fc̃a mundicia posuerũt eñ¬
usq ad uesꝑum. Iam hora
uesꝑtina sepelierunt in
cripta in uia tiburtina in
predio ciriace in agrum ue-¬
ranũ. Iiiͦi. idus augustas:
et ieumauerũt et agentes
uigilias noctis triduo cũ
multitudine xp̃ianorum
ñ cessabant mugitũ lacri¬
iustinus prb̃r optulit sacri¬
ficium laudis: et participa¬
ti sunt om̃s corpore et san

Expanded text:
Cui et linteum dedit . unde pedefactum mundicia . posuerunt usque| ad uesperum. Iam hora uespertina sepelierunt| in cripta . in uia tiburtina . in praedium ciriacę| in agrum ueranum . IIII . idus augusti . et ieiunauerunt .| et agentes uigilias noctis triduo . cum multitudine| christianorum . non cessabant mugitum lacriiustinus obtullit sacrificium| laudes et participati su
Abbreviated transcription (Latin):
recta sapientem ato uera¬
cissime respondentẽ ꝑcutis
iuuenem: Nam et nos lł.
sit eos in carcerem. ut ni¬
mium illos torqueret. qͦs
nimis aute amauerat. Et¬

Expanded text:
recta sapientem et veracissime respondentem percutis juvenem? Nam et nos milisit eos in carcerem, ut nimis illos torqueret quos nimis ante amaverat. P
Abbreviated transcription (Latin):
Quaꝓpt̾ iterum paulus eiꝰ
est oblatus conspectib Hero
sime exclamaiit dicens.
Tollite tollite maleficum:
decollate inpostorẽ. nolite

Expanded text:
Quapropter Paulus iterum est ejus oblatus conspectibus. Nersime exclamavit: « Tolle magum, tollite maleficum; decollate impostorem, auferte
Abbreviated transcription (Latin):
dest nobis dilectissi-¬
mi fĩs dies ualde ue-¬
nerabilis: dies om̃iũ
scoꝵ solennitates precellens.
adest in qͣm dies preclara.¬
dies inclita. dies in qua mũ¬
do migsse creditur uirgo ma¬
tia. Et ĩdeo cũ summa exulta¬
tione laudes intonet uniu̾sa
terra tante uirginis illu¬
strata excessu. quia et in¬
dignum ualde est. ut illiꝰ
recordationis solennitas sit¬
honore: ꝑqm meruimus
susciꝑe uite auctorẽ. Satis¬
q p̾posterũ iudicandũ est.
ut cũ sc̃oeum celebramus
uictorias. n martyrum. illiꝰ
solennitatem illis non p̾¬
feramus: que huic mundo
edidit principe martyrũ.
In hac siquidem die: com
petenter sponso illi celesti
ꝓclamat beata uirgo ma¬
ria. Temusti manũ dexte¬
ram meam. et inuolun¬
tate tua deduxisti me. et
cũ gła assumpsisti me. Ho¬
die inqũa et ipsa al spon¬
congrue audit. Iam enin
hiens transiit: imberabiit
et recessit. Surge proxima

Expanded text:
dest nobis, dilectissimi fratres, dies valde venerabilis, dies omnium sanctorum solemnitates praecellens. Adest, inquam, dies dies inclyta, dies in qua e mundo migrasse creditur virgo Maria. Et ideo cum magna exsultatione laudes insonet universa terra, tantae virginis illustrata excessu, quia et indignum valde est ut illius recordationis solemnitas honore per quam meruimus suscipere vitae Auctorem; satisque praeposterum judicandum est, ut cum sanctorum celebramus victorias martyrum, illorum solemnitatem illi non praeferamus quae huic mundo edidit principem martyrum. In hac siquidem die competenter sponso illi coelesti proclamat beata Virgo Maria: Tenuisti manum dexteram meam; et in voluntate tua deduxisti me, et cum gloria assumpsisti me . Hodie, inquam, et ipsa a sponcongrue audivit: Jam hiems transiit, imber abiit et recessit; surge, proxima
Abbreviated transcription (Latin):
remotꝰ nimius. Et cucur¬
rit ppłs romanus: et con¬
prehenderunt eos in loco
qui dicitur catacũba. uia
custodita. st̃ corpora anno
uno et mensib septem:
quousq fabricarentur lo¬
corpora eorũ. Et illic post¬
modũ reuocata sunt: et¬
sc̃i petri inuaticano nau

Expanded text:
remotus nimius et cucurrit populus Romanus et comprehenderunt eos in locum qui dicitur Catacumba, via custodita sunt corpora anno uno et mensibus .VII., quousque fabricarentur locorpora eorum; et illuc revocata sunt s
Abbreviated transcription (Latin):
Grãs ago tibi bone pastor:
qua oues quas tradidisti
michi cõpatiuntur michi.
peto domine ut participẽt
oues bone pastor xp̃e. qͣs mͥ
tradidisti: ut non sentiãt
se sine me ẽẽ. qui te habent
ꝑquẽ ego gregẽ hunt rege¬
re potui. Et hec dicens: e¬
misit sp̃m. Statĩ ergo appa
ibi uiderant: nec antea nec
marcello illustri uiro qui¬

Expanded text:
as ago tibi, bone pastor, quia oves quas tradidisti mihi compatiuntur mecum. Peto, Domine, ut participent oves, bone pastor Christe, quas mihi tradidisti, ut non sentiant se sine me esse qui te habent, per quem ego gregem hunc regere potui. » Et haec dicens, emisit spiritum. Statim viri, qui pparuere, nec antea nec Marcello illustri viro
Abbreviated transcription (Latin):
capite demerso crucifigi
numerabilis ppłi mł̾¬
pleni: ut uellent etiam
ip̃m neronẽ imꝑatorem
incẽdere. petrus autem ꝓ¬
hibebat eos dicens. Nolite
filioli: nolite q̃so hoc age

Expanded text:
capite demerso crucifigi.numerabilis populi mule ut vellent etiam ipsum Neronem imperatorem incendere. Petrus autem prohibebat eos, dicens: « Nolite, filioli, nolite impedire ite
Abbreviated transcription (Latin):
ira magna replecus. dixit
tos homines irreligiosos
necesse est ꝑdere male: et
sdeo cardis ferreis acceptis. iube¬
eos innau machiã consũ¬

Expanded text:
ira magna repletus dixit atos homines irreligiosos necesse est perdere male; et ideo cardis ferreis acceptis, eos in Naumachiam consu
Abbreviated transcription (Latin):
mei. Et ideo filioli: nolite
impedire it̃ meum. Iam
pedes mei uiam celestem
ambulant. nolite tristari
sed gaudete mes: qr hodie

Expanded text:
ite, filioli, nolite impedire iter meum. Jam pedes mei viam coelestem ambulant. Nolite tristari, sed gaudete mecum, quia hodie
Abbreviated transcription (Latin):
kiñi altaris uel
templi festiuitatẽ
colimus: si fideliter et diligentͤ
actendimus. et pie ac iuste ui¬
uimius. quicquid intemplis
manufactis agitur. totũ in
nobis spũali edificatõne com
pletur. Non enĩ mentitur ille:
qui dix. Templũ em̃ dei sc̃m
est: quod estis uos. Et iterum.
Nescitis quia corpora ur̃astẽ¬
plum est spus santti: Quib
meritis. insi ꝑ grãm deis me¬
ruimus fieri templum dei:
Quãtũ ergo possimius. cũ
ip̃ius adintorio laboremus:
ne deus nr̃ in templo suo.
loc est ĩnobis ip̃is inueniat.
quod ocules sue maiestatis
osfendat. S hĩtaculum cor¬
dis nr̃ euacuetur uitiis. et¬

Expanded text:
i, altaris vel templi festivitatem colimus, si fideliter ac diligenter attendimus, et sancte ac juste vivimus, quidquid in templis manufactis agitur, totum in nobis spirituali aedificatione cpletur. Non enim mentitus est ille qui dixit: Templum enim Dei sanctum est, quod estis vos ; et iterum: Nescitis quia corpora vestra templum sunt Spiritus sancti . Quibus meritis per gratiam Dei meruimus fieri templum Dei, quantum possumus cum Dei adjutorio laboremus, ne Deus noster in templo suo, hoc est in nobis ipsis inveniat quod oculos suae majestatis offendat; sed habitaculum cordis nostri evacuetur vitiis;
Abbreviated transcription (Latin):
scienciam suam. et quando
se aliquo crimine nulnera¬
tum ẽẽ cognouent: prius
oratõnibz. ieuiniis. nel elemõ¬
sinis studeat mundare cõsciẽ¬
tiam suam. et sic encaustiã
p̾sumat accipere. Si enii
agnoscens reatum suũ ap̃e¬
se a diuino altari subduxerit:
cito ad indulgenciam diume
econtrario qui se humiliat. ex¬
altabitur. Qui eni sicut dixi.
agnoscens reatum suũ. ip̃e
se humiliter ab altari eodem.
nõ timebit. Rogo uos frẽs:
diligent actendite. Si ad
mensain cuiuscũq potentis
hc̃ snemo p̾sumit cũ nestib
conscissis et inqͥnatis accede̾
quãtõmagis a cõmuio et̃¬
ni regis. id est ab altari dĩn.
debet se unusquisqz mndie
uel odii ueneno ꝑcussus. ira¬
cundie furore repletus. cũ¬

Expanded text:
m suam, et quando se aliquo crimine vulneratum esse cognoverit, prius orationibus, jejuniis vel eleemosynis studeat mundare conscientiam suam, et sic eucharistiam praesumat accipere: si enim agnoscens reatum suum, ipse a divino altari se subduxerit, cito ad indulgentiam divinae contrario, qui se humiliat exaltabitur . Qui enim, sicut dixi, agnoscens reatum suum, ipse se humiliter ab altari ecclesinon timebit. Rogo vos, fratres, diligenter attendite: si ad mensam cujuscunque potentis hominis nemo praesumit cum vestibus conscissis et inquinatis accedere, quanto magis a convivio aeterni Regis, id est ab altari Domini debet se unusquisque invidiae vel odii veneno percussus, iracundiae veneno repletus, ava
Abbreviated transcription (Latin):
um omnes bĩ apłi
parem gr̃am apud
dominum sanctitatis obtine¬
ant: nescio quo tamen pacto
petrus et paulus uidentur pe
fidei uirtute precellere. Qd̃
quidem ex ip̃ius dñi iudicio
possumus approbare. Nani
petro si cut bono dispensatori
clauen regni celestis de dit.
paulo tanquam ydoneo do¬
ctori magisterium eccłastice
institutioiis ĩ uixit. Sci¬
licet ut quos iste erudierit ad
salutem: ille suscipiat ad qͥe¬
tem. et quoꝵ corda paulus pa¬
tefecerit doctrina uerboꝵ: eoꝵ
anunabz petrus aperiat reg¬
na celoꝵ. Clauem enĩ quodã
modo a xp̃o sciencie. et paulus

Expanded text:
um omnes beati Apostoli parem gratiam apud Dominum sanctitatis obtineant, nescio quo tamen pacto Petrus et Paulus videntur prafidei virtute praecellere. Quod quidem ex ipsius Domini judicio possumus approbare. Nam Petro, sicut bono dispensatori, clavem regni coelestis dedit; Paulo, tanquam idoneo doctori, magisterium ecclesiasticae institutionis injunxit: scilicet ut quos iste erudierit ad salutem, ille suscipiat ad quietem; ut quorum corda Paulus patefecerit doctrina verborum, eorum animabus Petrus aperiat regna coelorum. Clavem enim quodam modo a Christo scientiae et Paulus
Abbreviated transcription (Latin):
met ip̃os prius in illorũ
calamitate defleamus.
Quia fortasse insimilib
aut lapsi sumus:autla¬
bi possumus si lapsi non
sumus. Et si censura ma¬
gisterii debet semꝑuirtu¬
te discipline uitia ꝑsequi.
oportet tamen ut sollicite
discernamus. quia diftric¬
tionem debemus uitiis:
compassionẽ nature. Si
enim feriendus est pec¬
cator nutriendus est. ꝓ¬
ximus. Cum uero iam ꝑ
penitentiam ꝑcucit ip̃e
qd̾ fecit: iam nr̃ proximꝰ:
peccator ñ est. quia cũ
dei se iusticia contra se
dirigit. et hoc in se punit:
qd̃ ĩusticia diuina repre¬
hendit: sed iam iste su¬
ꝑb et arrogans qua sen¬
tentia conuincatur: su¬
diamus. De duob qͥppe ei-
debitorib ꝑadignia opponi¬
tur. quorũ unus minus
et alius amplius debet.
Utrorũq debito dimis¬
so:quis amplius lar¬
gitorem debiti diligat
int̾rogat᷑. Quib u̾bis ꝓ¬
tinus ille respendit. Ille
plus diligit. cui plus
dimittitur. Qua inre
notandum est: quia dũ

Expanded text:
metipsos prius in illorum metipsos prius in illorum calamitate defleamus, quia fortasse in similibus aut lapsi sumus, aut labi possumus, si lapsi non sumus. Et si censura magisterii debet semper virtute disciplinae vitia persequi, oportet tamen ut sollicite discernamus quia districtionem debemus vitiis, compassionem naturae. Si enim feriendus est 1595 peccator, nutriendus est proximus. Cum vero jam per poenitentiam percutit ipse quod fecit, jam noster proximus peccator non est, quia cum Dei se justitia contra se dirigit, et hoc in se punit, quod justitia divina reprehendit. 4. Sed jam iste superbus et arrogans qua sententia convincatur audiamus. De duobus quippe ei debitoribus paradigma opponitur, quorum unus minus, et alius amplius debet; utrorumque debito dimisso, quis amplius largitorem debiti diligat, interrogatur. Quibus verbis protinus ille respondit: Ille plus diligit cui plus dimittitur. Qua in re notandum est quia dum
Abbreviated transcription (Latin):
quoq de elationis uulne¬
re egrotabat et ignora¬
bat. Int̾duos autem egros
medicus aderat. S ed unꝰ
eger in febre integrũ sẽ¬
sum tenebat: alter uero
in febre carnis. et sensũ
ꝑdididerat mentis. Illa
Nuipe flebat qd̃ fecerat.
phariseus autẽ de falsa
iusticia elatus: ium
sue inualitudĩs exag¬
gerabat. In egritudine
ergo et sensum ꝑdide¬
rit: qui hoc ip̃m qͦq qd̾a
salute longe eẽt igno¬
ed int̾hec nos gemi¬
tus cogit quosdam
nr̃i ordinis uiros intue¬
ri qui sacerdotali officio
p̃diti. siquid fortasse iu¬
ste exteriꝰ uel tenint ege¬
rint: protinꝰ subiectos
despiciunt. et peccatores
quosq in plebe positos
dedignantur. eisq com-¬
pati culpam suã confi¬
tentib nolunt. ac uelut
pharisei more a peccatri¬
ce muliere tangi despi¬
ciunt. Que profecto mu¬
lier si ad pharisei pedes
uenisset: nimirũ calci¬
b repulsa discederet. In¬
quinari enim se alieno
peccato crediderat: quia
hunc uera sua iusticia

Expanded text:
quoque de elationis vulnequoque de elationis vulnere aegrotabat, et ignorabat. Inter duos autem aegros medicus aderat; sed unus aeger in febre integrum sensum tenebat, alter vero in febre carnis et sensum perdiderat mentis. Illa quippe flebat quod fecerat; Pharisaeus autem de falsa justitia elatus, vim suae invaletudinis exaggerabat. In aegritudine ergo et sensum perdiderat, qui hoc ipsum quoque, quod a salute longe esset, ignoed inter haec nos gemitus cogit quosdam nostri ordinis viros intueri, qui, sacerdotali officio praediti, si quid fortasse juste exterius vel tenuiter egerint, protinus subjectos despiciunt, et peccatores quosque in plebe positos dedignantur, eisque compati culpam suam confitentibus nolunt, ac, velut Pharisaei more a peccatrice muliere tangi despiciunt. Quae profecto mulier si ad Pharisaei pedes venisset, nimirum calcibus repulsa discederet. Inquinari enim se alieno peccato crederet. Sed quia hunc vera justitia
Abbreviated transcription (Latin):
unguentũ sibi pro odore
sue carnis adhibuit. Qd gͦ
sibi turpit̾ exhibuerat: hoc
iam dommo laudabiliter
offerebat. Ocłis t̾rena con¬
cupierat. sed hos iam per pe¬
nitentiam conterens fle¬
bat. Capillos ad composi¬
tionẽ uultus exhibuerat:
sed ĩa capillis lacrimas
t̾gebat. Ore suꝑba dixerit
sed pedes domini osculãs
hoc in redemptoris sui ue¬
stigia figebat. Quot ergo
in se habuit oblectamen¬
ta: tot dese inuenit o¬
locausta. Conu̾tit ad uir¬
tutum numerum nume¬
rũ criminũ. ut totũ ser¬
uiret deo in penitentia:
quicquid ex se deũ con¬
tempserat in culpa. Sedh
phariseus intuens despi¬
cit. et ñ solum uenientẽ
peccatrĩcem mulierem.
sed etiam suscipientem
dominum reprehendit di¬
cens intͣ se. Hic si e̾ẽt ꝓpba:
sciret utiq que et qualis
ẽẽt mulier que tangit
eum quia peccatrix est.
Ecce phariseus ueraciter
apud se suꝑb. et fallacit̃
iustus egr̃a reprehendit
de egritudine. medicum
desubuentione. qui ipse

Expanded text:
unguentum sibi pro odore unguentum sibi pro odore suae carnis adhibuit. Quod ergo sibi turpiter exhibuerat, hoc jam Deo laudabiliter offerebat. Oculis terrena concupierat, sed hos jam per poenitentiam conterens flebat. Capillos ad compositionem vultus exhibuerat, sed jam capillis lacrymas tergebat. Ore superba dixerat, sed pedes Domini osculans, hoc in Redemptoris sui vestigia figebat. Quot ergo in se habuit oblectamenta, tot de se invenit holocausta. Convertit ad virtutum numerum, numerum criminum, ut totum serviret Deo in poenitentia, quidquid ex se Deum contempserat in culpa. 3. Sed hoc Pharisaeus intuens despicit, et non solum venientem peccatricem mulierem, sed etiam suscipientem Dominum reprehendit, dicens intra se: Hic, si esset propheta, sciret utique quae et qualis est mulier quae tangit eum, quia peccatrix est. Ecce Pharisaeus veraciter apud se superbus, et fallaciter justus, aegram reprehendit de aegritudine, medicum de subventione, qui ipse
Abbreviated transcription (Latin):
Et quid septem demoniis
nͥ uniu̾sa uitia designan¬
tur: Quia enim septem
diebz om̃e tempus compre¬
henditur: recte septenanio
numero uniu̾sitas figura¬
tur. Septem ergo demonia
maria habuit: que uniũ¬
sis uitiis plena fuit: Sed ec¬
ce quia turpitudinis sue
maculas aspexit: lauan¬
da ad fontem misericordie
cucurrit. conuiuiantes nõ
erubuit. nam qr semet ip¬
sam grauit̃ erubescebat in¬
tus: nichil eẽ creclidit qd̾
uerecondaret᷑ foris. Quid
uenientem.: an dominĩ
suscipientem: Suscipien¬
tem dicam. an trahentẽ
dicam: Sed melius trahentẽ
et suscipientem. Quia m¬
mirum ip̃e eam ꝑ miseri-¬
cordiam traxit intus: qui
ꝑ mansuetudine suscepit
foris. Sed textũ sci eungelii
ꝑcurrentes: ip̃m quoq or¬
dinẽ quo uenerit sananda
uideamus. Attulit alabas¬
trum unguenti. et stans te¬
tro secus pedes ih̃u. lacrimiᷤ
cepit rigare pedes eius. et
capillis suis t̾gebat. et os¬
culabatur pedes eius et un¬
guento ungebat. Lc.Uiii.
prius mulier intẽta.

Expanded text:
Et quid per septem daemonia, nisi universa vitia designantur? Quia enim septem diebus omne tempus comprehenditur, recte septenario numero universitas figuratur. Septem ergo daemonia Maria habuit, quae universis vitiis plena fuit. Sed ecce quia turpitudinis suae maculas aspexit, lavanda ad fontem misericordiae cucurrit, 1594 convivantes non erubuit. Nam quia semetipsam graviter erubescebat intus, nihil esse credidit quod verecundaretur foris. Quid venientem, an Dominum suscipientem? Suscipientem dicam, an trahentem? dicam melius, trahentem et suscipientem, quia nimirum ipse eam per misericordiam traxit intus, qui per mansuetudinem suscepit foris. Sed jam textum sancti Evangelii percurrentes, ipsum quoque ordinem quo venerit sananda, videamus. 2. Attulit alabastrum unguenti, et stans retro secus pedes Jesu, lacrymis coepit rigare pecapillis capitis sui tergebat. Et osculabatur pedes ejus, et unguento ungebat. Liquet omprius mulier intenta,
Abbreviated transcription (Latin):
ssimpsit iħs petrũ¬
et iacobum et iohã¬
so cum eis seorsum monte
excelso. claritatem ilł głie
sue demonstrauit. Quia li¬
cet intellexissent ĩ eo maie¬
statem dei: ip̃ius tamen cor¬
poris quo diuinitas te geba¬
tur potentiam nesciebant.
Et ideo proprie siguantur¬
que ꝓmiserat quosdani de
astantibz discipulis ñ priꝰ
gustare mortem quan ui¬
derent fil uu honunus ne¬
mentem ⁊̃ regno suo: id est
i regia claritate quͣ speci¬
aliter ad naturam suscepti
honinis pertinentem. hiis
tribz uins uoluit esse con¬

Expanded text:
ssumpsit Jesus Petruet Jacobum, et fratso cum eis seorsum monte praecelso, claritatem illis suae gloriae demonstravit: quia licet intellexissent in eo majestatem Dei, ipsius tamen corporis, quo Divinitas tegebatur, potentiam nesciebant. Et ideo proprie signanterque promiserat quosdam de astantibus discipulis non prius gustare mortem, quam viderent Filium hominis venientem in regno suo , id est in regia claritate, quam specialiter ad naturam suscepti hominis pertinentem, his tribus viris voluit esse con
Abbreviated transcription (Latin):
autem probatissimus
uenit diũi presentis as¬
sertor. Plusquai pro¬
pheta est. cuius manib
quod nulli est prestitum
prophetarum. baptizan¬
dum se dei filius inclina

Expanded text:
autem probatissimus venit Domini praesentis assertor. Plusquam propheta est, cujus manibus, quod nulli est praestitum prophetam, baptizandum se Dei Filius inclina
Abbreviated transcription (Latin):
igitur die beati apo¬
stoli sanguinem profuder̃t.
Sed uideanius causã. qͣre
ista perpessi sunt. Scilicet
quod inter cetera mirablia.
etiam magum illum symo¬
nem or̃onibz sius de aeris
nacuo precipiti riuna pro¬
strauerint. Cum enini idẽ
symon se xp̃m diceret. et tan¬
quam filium ad patren as¬
sereret uolando posse conscẽ¬
dere. atiz elatus subito ma¬
gitis artib uolare cepisset:
tum petrus ficis genibz pre¬
catus est donnum. et pre¬
catione sanrta uicit magicã
leuitatem. Prior enim as¬
cendit ad domnum oratio
quam uolatus. et ante per¬
uenit iusta peticio quam ũ¬
qua presumptio. Ante in ꝙͣ
petrus in terris positus obti¬
nuit qued petebat: quam sy¬
mon peruenuet in celestia
quo tendebat. lcõ .ui.

Expanded text:
igitur die beati Apostoli sanguinem profuderunt: sed videamus causam quare ista perpessi sunt: scilicet quod inter caetera mirabilia etiam magnum illum Simonem orationibus suis de aeris vacuo praecipiti ruina prostraverint. Cum enim idem Simon se Christum diceret, et tanquam filium ad Patrem assereret volando se posse conscendere, atque elatus subito magicis artibus volare coepisset; tunc Petrus fixis genibus precatus est Dominum, et precatione sancta vicit magicam levitatem. Prior enim ascendit ad Dominum oratio quam volatus, et ante pervenit justa petitio quam iniqua praesumptio. Ante, inquam, Petrus in terris positus obtinuit quod patebat, quam Simon perveniret ad coelestia quo tendebat. Tunc i
Abbreviated transcription (Latin):
ret in iordane spiritum
quoq sanctum uenien¬
tem cerueret in columba.
et attestantis uocem pa¬
tris audiret ecelo. Hic ẽ
ille quem inspirante deo.

Expanded text:
ret in Jordane, Spiritum quoque sanctum venientem cerneret in columba, et attestantis vocem Patris audiret e coelo . Hic est ille, quem inspirante Deo
Abbreviated transcription (Latin):
feras: Sanctus hermes ait.¬
Ego prefecturam ñ ꝑdidi:
sed mutaui. Nam dignitas
Dignitas uero celestis: eterna
sublimitate consistit. Dicit
ei quirimis. Miror te pruden¬
tem uirũ ad tantã stulticiã
deuenisse: ut credas te extͣ
istam uitã aliqͥd habiturũ.
postqm cineres humani cor¬
poris ad nichilĩ redigent᷑.
ut nec ip̃a ossa subsistant.
hos annos te deridebam: et
istam carnalem ẽc utilem

Expanded text:
feras? Sanctus Hermes ait: Praefecturam non perdidi, sed mutavi. Nam dignitas dignitas vero coelestis aeterna sublimitate subsistit. Dicit ei Quirinus: Miror te prudentem virum ad tantam stultitiam devenisse, ut credas extra istam vitam te aliquid habiturum, postquam cineres humani corporis ita ad nihilum redigantur ut nec ossa ipsa subsistant. hos annos illam deridebam, et istam carnalem vitam utilem
Abbreviated transcription (Latin):
non dubitat suꝑ angłos ele
uatam cũ xp̃o regnare. le. nͣ¬
ufficere debet tantum
noticie humane hanc
uere fateri reginã celorũ : pro
eo qd̾ regem peperit angłorũ.
Sed nec inuenitur apud lati
nos aliqͥs tractator. de eius mor¬
te quippiã aꝑte dixisse. Nam
tere docent. mariã gladio uitã
finisse. Hinc et ysidorus. incercũ
est inquit ꝑ hoc dc̃m. utrũ gla¬
diũ sp̃c. an gladiũ dixerit ꝑse¬
cutionis. Sed quid dehis quib
hoc posteris aliquid retinendũ
scͥptis mandauit: Hullus eñĩ
hoc fidelius narrare potuit.
Si illud deus manifestari uo¬
qui hanc nutriendam susce¬
pit. nec contra morem filius
matrem reliquit. Restat ergo
ut homo mendaciter ñ finge
nere occultũ. Uera autẽ de eiꝰ
assumptione sententia
hec ẽẽ ꝓbatur: ut sccl̃m

Expanded text:
non dubnon dubvatam cum Christo regnare. Sufficere debet tantum notitiae humanae, hanc vere fateri reginam angelorum, pro eo quod Regem peperit angelorum. Sed nec invenitur apud Lnos aliquis tractatorum de ejus morte quidpiam aperte dixisse. Nam terae docent, Mariam gladio vitam finisse. Hinc et Isidorus: Incertum est, inquit, per hoc dictum, utrum gladium spiritus, an gladium dixerit persecutionis. Sed quid de his de quibus hoc posteris aliquid retinendum scriptis mandaverit? Nullus enim hoc fidelius narrare potuit, si illud Deus manifestari voqui hanc nutriendam suscepit, nec contra morem filius matrem reut homo mendaciter non fingat luit occultum. Vera autem de ejus Assumptione sententia haec esse probatur, ut sec
Abbreviated transcription (Latin):
oc iccirco diximus fr̃s.
quia sicut iam incõ¬
suetudinẽ xp̃i suscepit ec-¬
cl̃ia. hodiernadie ad celos
assumpta fuisse traditur
uirgo maria. s .. quo ordi¬
ne nunc ad suꝑna transi¬
erit regna: nulla catholi¬
ca narrat hystoria. Non so¬
lum aute respuere apocri-¬
fa. uerũ etiam ignorare
dr hec eadẽ dei eccl̃ia. Et qͥ¬
dem sunt ñ nulla sine au¬
ctoris nomine de eius assũp¬
tione conscripta: que ut
dixi ita cauentur ut ad con-¬
firmandam rei ueritatem
legi minime ꝑmittantur.
Hinc sane pulsantur ñ¬
nulli.: quia nec corpus. eius
in t̾ra inuenitur:. nec assũptõ
eius cũ carne ut apocrifa le¬
gitur: in catholica hystoria
repperitur. Quibz dicendũ est.
quia moysi corpus ab homine
ñ inuenitur in t̾ris. cũ quolo¬
cutus est deus facie ad faciem:
illius querere dem̃tie est: per
qua id̃e maiestatis deus incar¬
natus effulsit in t̾ris. Neq eñi
dignũ est de corporis eius no¬
ticia sollicitũ quẽ piã ẽe: ꝙͣ

Expanded text:
oc idcirco dicimus, fratres, quia sicut jam in consuetudinem Christi suscepit Ecclesia, hodierna die ad coelos assumpta fuisse traditur virgo Maria. Sed quo ordine hinc ad superna transierit regna, nulla catholica narrat historia. Non solum autem respuere apocrypha, verum etiam ignorare dicitur haec eadem Dei Ecclesia. Et quidem sunt nonnulla sine auctoris nomine de ejus assumptione conscripta; quae, ut dixi, ita caventur, ut ad confirmandam rei veritatem legi minime permittantur. Hinc sane pulsantur nonnulli, quia nec corpus ejus in terra invenitur, nec assumptio ejus cum carne, ut in apocrypha legitur, in catholica historia reperitur. Quibus dicendum est, quia si Moysi corpus ab homine non invenitur in terris, cum quo locutus est Deus facie ad faciem; illius quaerere dementiae est, per quam idem majestatis Deus incarnatus effulsit in terris. Neque enim dignum est de corporis ejus notitia sollicitum quempiam esse, quam
Abbreviated transcription (Latin):
in domũ suã. et dedit pacẽ
om̃ib etiã seruis suis et an¬
allis. et cõmunicauit de sa¬
crificio altaris beati lauren¬
tii martyris. Et posita men¬
sa: priusꝙͣ cibũ sumeret. ue¬
nerunt milites et tenueĩt
eũ. et ꝑduxerunt ad deciũ¬
cesar: subridens dicit ei.
Nunquid et tu magus fc̃s
es. quia corpus laurentii
abstulisse diceris: Lespon
si magus. sed qͣli xp̃ianus.¬
furore arreptus: iussit ut
cũlapidib os enis tonderet᷑.

Expanded text:
domum suam rediens, dedit pacem omnibus servis suis et ancillis; et communicavit de sacrificio altaris beati Laurentii martyris. Et posita mensa, priusquam cibum sumeret, venerunt milites et tenuerunt et perduxerunt ad Deciudit, subridens dixit ei: Nunquid et tu magus effectus es, quia corpus Laurentii abstulisse diceris? Sanctussi magus, sed quasi Chrisfurore repletus, jussit ut cum lapidibus os ejus contunderetur.
Abbreviated transcription (Latin):
utebatur. Et dixit deciꝰ ad¬
ypolitũ. Recole militiam
et esto nr amicus: et incõ¬
spectu nr̃o utere militia pͥs¬
tina quã semꝑ habiusti.
clara dixit. Militia mea ħ
est: xp̃ianũ firmũ me mi¬
litare. unde cupio ce
lerem ad palmam cum
sar iracundia plenus:
fectũ. Accipe om̃s faculta¬
tes eius et int̾fice eũ cru-
deli examinatione. Eode¬
exquisita om̃i facultate
eius inuenit in dolno ypo¬
liti omnem familiam xp̃i

Expanded text:
utebatur, et dixit ei: Recole militiam, et esto noster amicus, et in conspectu nostro utere militia pristina quam semper habuisti. yr dixisset: Militia mea haec est, Christianum firmum militare, unde cupio ad celerem palmam cum racundia plenus o: Accipe omnes facultates deli examinatione. exquesita omne facultate ejus, invenit in domu Ipoliti omnem familiam chri
Abbreviated transcription (Latin):
magis pudice mori: qũa
impudice uiuere. le. an
nisi cũ suppliciis non emen-¬
datur. Et iussit. ut concor¬
dia cũ plumibatis cederet᷑.
Et cũ diu cederetur: emisit

Expanded text:
o pudice mori quam impudice vivere. Ad hoc nisi cum suppliciis non emendatur. Et jussit ut beata Concordia cum plumbatis caederetur. Et cum caederetur emisit