comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
saciati desi derant : & desiderant igitur
sine labore. quia desideriũ sacietas comitat᷑
& saciant᷑ sine fastidio quia ipsa satieta sex
desiderio seꝑ accendit᷑  Sic quoq & noserimꝰ
quando ad ipsũ fontẽ uitȩ uenerimꝰ: Erit
nobis delectabilit̃ in pressa: sitis simul
& sacietas: Sed lange abista siti necessitas
longe a sacietate fastidiũ : quia & sicrentes
saciabim᷑ & saciati sitiem᷑ : Videbimꝰigitur
dm̃ ĩpsũq: erit prȩmiũ laboris nrĩ ut post mortali¬
tatis huius tenebras. accessa eiluce gaudeamꝰ sed¬
cũ eius lucẽ dicimꝰ ac cessã obsistr animo quod
paulus dic̃ : qui lucẽ habitat in accessibilẽ quẽ
uidit nullus hominũ. sed nec uidere potest:
Eccerur sũ audio : quod psalmista ait:
Accedite a deũ & in luminamini : quo¬
modo ergo accedendo in luminam᷑ supsam
lucẽ qua in luminari possimꝰ non uidemus
si uero accedendo ad eũ ipsã qua in lum in am

Expanded text:
satiati desiderant. Et desiderant igitur satiati desiderant. Et desiderant igitur sine labore, quia desiderium satietas comitatur; et satiantur sine fastidio, quia ipsa satietas ex desiderio semper accenditur. Sic quoque et nos erimus quando ad ipsum fontem vitae venerimus. Erit nobis delectabiliter impressa sitis simul atque satietas. Sed longe abest ab ista siti necessitas, longe a satietate fastidium, quia et sitientes satiabimur, et satiati sitiemus. Videbimus igitur Deum, ipsumque erit praemium laboris nostri, ut post mortalitatis hujus tenebras, accessa ecum ejus lucem dicimus accessam, obsistit animo quod Paulus dicit: Qui lucem habitat inaccessibilem, quem vidit nullus hominum, sed nec videre potest. Ecce rursum audio quod Psalmista ait: Accedite ad eum, et illuminamini . Quomodo igitur accedendo illuminamur, si ipsam lucem qua illuminari possumus non videmus? Si vero accedendo ad eum, ipsam qua illuminamur
Abbreviated transcription (Latin):
dedõ ꝑ primũ a eccłȩ prȩdicatorẽ dr̃ inquem
desiderant angłi ꝓspicore : sunt non nulli
qui nequa quã dm̃ uidere uel angelos suspi¬
cant᷑ a tam̃ dictũ ꝑueritatis sententiam
scimꝰ : Angłieoꝵ incȩlis sempuident faci¬
empatris mei qui incaelis ẽ Nũ quid
ergo aliudueritas aliud predicator
insonat ueritatis: sed si sententia
descaq confertur quia sibi nequaquã
iudent & uidere desiderant & intueri
ne ꝑsruant desideriũ sine fuetian¬
uero angłi ab omni poena anxietatis longes
qui anũquã simulpoena & beatitudo con¬
ueniuNt : Rursũ cũ eos dicimꝰ dĩuisione sati¬
ari quia & psalmistaait. satiabor dũ ma¬
nifestabi tur głatua : considerandũ nobsẽ
qm̃ satietatẽ sol& fastidiũ subsequi: It ergo
recte sibi utraq: c̃ueniant : dicat ueritas
quia sempuident dicat prȩdicator egregius
quia semꝑuidere desiderant: Ne enĩ sit
indesiderio anxietas desiderantes saci¬
ant᷑ Ne autẽ sit in sacietate fastidium

Expanded text:
Deo per primum Ecclesiae praedicatorem dicitur: In quem desiderant angeli prospicere, sunt nonnulli qui nequaquam Deum videre vel angelos suspicantur, et tamen dictum per Veritatis sententiam scimus: Angeli eorum semper vident faciem Patris mei, qui in coelis est . Nunquid ergo aliud Veritas, aliud praedicator insinuat Veritatis? Sed si sententia utraque confertur, quia sibi nequaquam vident, et videre desiperfruantur, desiderium sine fructu anvero angeli ab omni poena anxietatis longe sunt, quia nunquam simul poena et beatitudo sibi conveniunt. Rursum cum dicimus, eos Dei visione satiari, quia Psalmista ait: Satiabor, dum manifestabitur gloria tua , considerandum nobis est quoniam satietatem solet fastidium subsequi. Ut ergo recte sibi utraque conveniant, dicat veritas: Quia semper vident; dicat praedicator egregius: Quia semper videre desiderant. Ne enim sit in desiderio anxietas, desiderantes satiantur; ne autem sit in satietate fastidium,
Abbreviated transcription (Latin):
dnm : quiait : Anno quomortuus ẽ rexozras uidi
dmñ seden tẽ suꝑ soliũ excelsũ& eleuatũ. Vidit mihȩ¬
as dm̃n : qui dicit: Vidi dm̃n sedentẽ suꝑ soliũ suũ : &

Expanded text:
Dominum, qui ait: Anno quo mortuus est rex Ozias, vidi Dominum, qui ait: Anno quo mortuus est rex Ozias, vidi Dominum sedentem super solium excelsum et elevatum . Vidit Michaeas Dominum, qui d
Abbreviated transcription (Latin):
Quia ergo & min sibilis ẽ. dequo ꝓdut. & incertũ nobis est :¬
Vnde ergo sapientia ueni & &quis ẽ locus intelligentiȩ
Sedhoc ualde mirũ ẽ : quod ꝓtinꝰ sub infert᷑. Abscondi¬
ta ẽ. ab occulis omniũ uiuentiũ: Sapientia quippe
quae dsẽ siemniũ uiuentiũ oculis ociulta ess& : hanc
ꝓculdubio scoꝵ nemo uidiss&: Sed ecce huic sententiȩ
iohannẽ audio concordantẽ quiait : Dm̃ nemo uidit
umquã : Rursumq: cũ testam̃tiueteris patres intu¬
eor multos hoꝵ teste ipsa sacraeelocutionis histo¬
ria dm̃ uidisse cognosco: Vidit ia cob quippe dmm̃n : qui
Ait Uididm̃ facie ad faciẽ : & salua facta ẽ anima
mea Vidit moy sesdm̃ : dequo scriptũ ẽ: Loquebat᷑ drt
Ad moy sen facie ad faciẽ : sicut loqui sol& homo ad ami
cũ suũ Vidit isdẽ iobdmm̃ : quidicit : Auditu auris.
audiuite : Nunc autẽ cculus insuid& te : Vidit isauas

Expanded text:
Quia ergo et invisibilis est de quo prodiit, et incertum nobis est Quia ergo et invisibilis est de quo prodiit, et incertum nobis est VERS. 20. Unde ergo sapientia veniet, vel quis est locus intelligentiae? - Sed hoc valde mirum est quod protinus subinfertta est ab oculis omnium viventium. Sapientia quippe quae Deus est, si omnium viventium oculis occulta esset, hanc procul dubio sanctorum nemo vidisset. Sed ecce huic sententiae Joannem audio concordantem, qui ait: Deum nemo vidit unquam . Rursumque cum testamenti veteris patres intucor, multos horum, teste ipsa sacrae lectionis historia, Deum vidisse cognosco. Vidit quippe Jacob Dominum, qui ait: Vidi Dominum facie ad faciem, et salva facta est anima mea . Vidit Moyses Deum, de quo scriptum est: Loquebatur Dominus ad Moysen facie ad faciem, sicut loqui solet homo ad amicum suum . Vidit etiam Job Dominum, qui dicit: Auditu auris audivi te; nunc autem oculus meus videt te . Vidit Isaias
Abbreviated transcription (Latin):
ponit non alba sed de albata memoratur:
& notandũ quod superius cũ dixiss&. Non con¬
fert᷑ indiȩ tinctis coloribus : eosdẽ colores
non intulit mundos. hoc uero in loco. ut
tincturã ueratiũ uirtutũ . ab illa phy¬
losophoꝵ factione distinguer& tinctu¬
ras dicens ad dit mundissimas. Tinctu¬
rȩ enĩ mundissimȩ recte nominant᷑.
in qui prius ꝑpraua oꝑa fȩdi fuerant.
quã erant : Vnde etiã baptisma idẽ
tinctio dr̃ ipsa nrã in aqua descensio :
Tinguim᷑ quippe : & qui prius indecori
eramꝰ deformitate uitioꝵ. accepta
fide reddim pulchri. grã & or nam̃to uirtutũ :
locus intelligentiae : Abscondita e abocul
omniũ uiuentiũ : pensandũ magnopere ẽ quod
ascõuiro requiritur. unde sapientia ueniatt
ui sibili&̃ coaet̃ nopatre nascit᷑ eiꝰ uia occulta est :
Vnde & ꝑ ꝓphȩtã dicit᷑ : Generationẽ illius quis
enarrabit : Locis uero intelligentiae eiꝰ ẽ. huma¬
namers quã haecdĩ sapientia dũ repleuerit. scãm fac:

Expanded text:
ponitur; non alba, sed dealbata memoratur. Et notandum, quod superius cum dixisset: Non conferetur tinctis Indiae coloribus, eosdem colores non intulit mundos; hoc vero in loco, ut tincturam veracium virtutum ab illa philosophorum fucatione distingueret, tincturas addidit mundissimas. Tincturae enim mundissimae recte nominantur hi, qui prius per prava opera foedi fuerant, quam erant. Unde etiam baptisma, id est tinctio, dicitur ipsa nostra in aqua descensio. Tingimur quippe, quia qui prius indecori eramus deformitate vitiorum, accepta fide reddimur pulchri gratia et ornamento virtutum. locus intelligentiae? Abscondita est ab oculis omnium viventium. Pensandum magnopere est quod a sancto viro requiritur, unde sapientia veniet. visibili et coaeterno Patre nascitur, ejus via occulta est. Unde et per prophetam dicitur: Generationem illius quis enarrabit? Locus vero intelligentiae ejus est humana mens, quam haec Dei Sapientia dum repleverit, sanctam facit.
Abbreviated transcription (Latin):
seruer̃ se dolorib: multis: qui enĩ multosdo¬
loresdixit : quasi nascentes innotuit ex hac
radice punctiones : in iuniperis ergo : pecca¬
ta Inradice uero iumperoꝵ quid aliud quã
auaritiã idẽ materiã intelligimꝰ peccato¬
rã : qua igit᷑ plerũq heretici sola in uerbessius
extemora lucra sectant᷑ nec ignorant quia
ꝑuersa astruunt sed herroris prȩdicam̃ ta
non de ser̃ dũ sumptꝰ ꝑcipere quasi doctores
uolunt : bene de eas scĩ uiri uoce nunc dicit᷑
totis suȩ mengis sensib: auiritia cogi¬
tant quasi eo alim̃tonascunt᷑ deqͦ nasciꝓ
culdubio pecutoꝵ sequentiũ puntiones so¬
lent: qui siquando insacro eloquioquȩ da quisi
prudent inueniunt quaedũ ñ intellegurit
ꝓsuis ẽe assertionib: suspicantur mexque
miseris auditorib: siuis quoꝵ ñ ammnas seau¬
stantias appetunt hacc uoci feranti sas ꝑcu

Expanded text:
nseruerunt se doloribus multis . Qui enim multos donseruerunt se doloribus multis . Qui enim multos dolores dixit, quasi nascentes innotuit ex hac radice punctiones. In juniperis ergo peccata, in radice vero juniperorum quid aliud quam avaritiam, id est, materiam intelligimus peccatorum? Quia igitur plerumque haeretici sola in verbis suis exteriora lucra sectantur, nec ignorant quia perversa astruunt, sed erroris praedicamenta non deserunt, dum sumptus percipere quasi doctorum voluntotis mentis suae sensibus avaritiam cogitant, quasi eo alimento vescuntur, de quo nasci procul dubio peccatorum sequentium punctiones solent. Qui si quando in sacro eloquio quaedam quasi prudenter inveniunt, quae dum non intelligunt, pro suis esse assertionibus suspicantur, mox miseris auditoribus suis, quorum non animas, sed substantias appetunt, haec vociferantes apsergunt.
Abbreviated transcription (Latin):
non seruiunt : sed suouentri : Inde recte quoque:
sub uingit᷑ : Et radix iniperoꝵ : erat cibusillorum
Arbor nãq: umiperi : ꝓfolus punctiones hab&
Sic quippe sunt hirsuta quae ꝓfert ut spinis¬
similia contrectantẽ pungere ualeant Spina
gendo lacerat mentẽ . Vnde iustiuoce. & peniten¬
tis dr̃ Conuersus sũ inerumna : dũ configit᷑ spina
Quia scilic& mens ad lam̃tũ uertit᷑ : ut pec cati
punctio penitendo frangat᷑ : Intrans latione uero
alia non confringi. sed configispina ꝑ hibet᷑ : quod
uidelica ab eodẽ sensu non dissonat : quia peniten¬
tis animꝰ adluctũ ducit᷑ dũ ꝑpetrata culpa
toꝵ omniũ spinȩ ꝓducuntur : Dequa & ꝑpaulã
dr̃ Radixomniũ maloꝵ : ẽ cupiditas : Ipsa quip¬
pelatent̃ orit᷑ inmente : sed punctione s om
deli c& punctiones ab hac radice surgentes
statĩ prȩdicator egregius insinuat : cũ subdt
quã quidã appetentes errauerut a fide & i¬

Expanded text:
non serviunt, sed suo ventri . Unde rectnon serviunt, sed suo ventri . Unde rectum est: Radix juniperorum erat cibus eorum . Arbor namque juniperi pro foliis punctiones habet: sic quippe sunt hirsuta, quae similia contrectantem pungere valeant. Spinagendo lacerat mentem. Unde justi voce et poenitentis dicitur: Conversus sum in aerumna mea dum confringitur spina , quia scilicet mens ad lamentum vertitur, ut peccati punctio poenitendo frangatur. In translatione vero alia non confringi, sed configi spina perhibetur, quod videlicet ab eodem sensu non dissonat, quia poenitentis animus ad luctum ducitur, dum perpetrata culpa torum omnium spinae producuntur? De qua per Paulum dicitur: Radix omnium malorum est cupiditas . Ipsa quippe latenter oritur in mente, sed punctiones peccdelicet punctiones ab hac radice surgentes, statim praedicator egregius insinuat, cum subdit: Quam quidam appetentes erraverunt a fide, et i
Abbreviated transcription (Latin):
dũ insacris uoluminib: uim caritatis erga
dm̃ ac ꝓximũ medullitus ñ ex quir̃. quasi
exherba & cortice uescunt᷑ quia uel imas
uel exteriora quȩ mentes suꝑbi entium
nutriunt : Velcerte herbas mandere ẽ
descriptura sacra minima precepta ser¬
uare maiora c̃tẽpnere : quos bene : ue¬
ritas increpat dicors : Vae uobis scribȩ
& pharisgi hypocritȩ : qui decimatis
mentã & a netũ & cyminũ & reliquistis
quȩ grauiora sunt legis : qui arboꝵ quoq:
cortices mandunt : quia sunt non nulli qui
in sacris uoluminib: solã litterȩ suꝑficiẽ
uenerant᷑ nec quiquã despirita li in¬
tellestucustodiunt. cũ nihil in uerbis
dĩ amplius nisi hoc quod ex terius audie¬
rint eẽ suspicant᷑ : quos tam̃ incunctis
herrorib: suis in anis głȩ appetitꝰ possi¬
da : eosq honoris ambitus captiuos ten&
et plerũq: ipsa quae locunt᷑ : nihilaliud
quã t̃rena lucra appetunt : De quib:

Expanded text:
dum in sacris voluminibus vim charitatis erga dum in sacris voluminibus vim charitatis erga Deum ac proximum medullitus non exquirunt, quasi ex herba et cortice pascuntur, quia vel ima, 646 vel exteriora sunt, quae mentes superbientium nutriunt. Vel certe herbas mandere est de Scriptura sacra minima praecepta servare, majora contemnere. Quos bene Veritas increpat, dicens: Vae vobis, Scribae et Pharisaei hypocritae, qui decimatis mentam, et anethum, et cuminum, et reliquistis quae graviora sunt legis . Qui arborum quoque cortices mandunt, quia sunt nonnulli qui in sacris voluminibus solam litterae superficiem venerantur, nec quidquam de spiritali intellectu custodiunt, cum nihil in verbis Dei amplius nisi hoc quod exterius audierint esse suspicantur. Quos tamen in cunctis erroribus suis inanis gloriae appetitus possidet, eosque honoris ambitus captivos tenet, et plerumque per ipsa quae loquuntur nihil aliud quam terrena lucra appetunt. De quibus
Abbreviated transcription (Latin):
intelligunt : quasi ñ edunt : Et quia ꝑsuꝑnã
gram ñ aduiti hanc edere nequerint : quasi
trestant cũ quidẽ conant᷑ sed non a deius
interiorapueniunt: Qui quia abuniuersa¬
lisaecđȩ sociȩtate disiuncti sunt : non quo¬
lib& rodere: sed insolitudine memorantur :
Ad quã nimirũ solitudinẽ quia prȩdicato¬
res falsi sequaces suos traherent : longe
ante ueritas prȩmonuit dicens : Si dixeriu
uobi secce indeserto ẽ. uolite exire : qui
recte ꝑhibent᷑ calamitate & miseria
squalidi quia & moꝵ sunt ꝑnitiȩ & sensuũ
prauitate despecti : qui herbas quoq &
arborũi cortices mandunt : quia elati¬
onis suȩ obice repulsi insacro eloquio mag
na & intima ꝑcipere Nequeunt sed uix in
illa quȩdã tenera & ex teriora cognoscun :
Perherbas quippe dicta planiora : ꝑ arboꝵ
cortices patrũ eloquia exteriora signan¬
tur : quiergo ea scire appetunt. ex qui¬
bus docti nequa quã sint sed eẽ uideantur

Expanded text:
intelligunt quasi non edunt; et quia per supernam intelligunt quasi non edunt; et quia per supernam gratiam non adjuti hanc edere nequeunt, quasi trectant, cum quidem conantur, sed non ad ejus interiora perveniunt. Qui quia ab universalis Ecclesiae societate disjuncti sunt, non quolibet rodere, sed in solitudine memorantur. Ad quam nimirum solitudinem, quia praedicatores falsi sequaces suos traherent, longe ante Veritas praemonuit, dicens: Si dixerint vobis: Ecce in deserto est, nolite exire . Qui recte perhibentur calamitate et miseria squalidi, quia et morum sunt pernicie, et sensuum pravitate despecti. Qui herbas quoque et arborum cortices mandunt, quia elationis suae obice repulsi, in sacro na et intima percipere nequeunt, sed vix in illa quaedam tenera et exteriora cognoscunt. Per herbas quippe dicta planiora, per arborum cortices Patrum eloquia exteriora signantur. Qui ergo ea scire appetunt ex quibus docti nequaquam sint, sed esse videantur,
Abbreviated transcription (Latin):
Vnde nob̵ ꝑmoysendicit᷑ ut comedentes
agnũ. quic quid de eo reliquũ fuerit
igni cõburamꝰ : Agnũ quippe comedimꝰ
cũ multa dominice humanitatis intel¬
legendo recondimꝰ inuentrẽ mentis
Exquo quȩdã nob̵ remanent quȩ comedi
neque unt : quia multa adhucde illo res-¬
tant quȩ intelleginequaquã possunt:
Quae tam̃ igni cõburenda sunt : quia e a
quȩ capere de illo ñ possumꝰ humilit̃ sc̃o
spirituai reseruamꝰ : quȩ plerũq humili¬
tas eactiã electoꝵ sensib aperit : quȩ
da resententias ctiã de in cognitis
praesumunt : Vnde fit ut ipsa eos elatio
quȩ intꝰ apud illos eleuat. aueritate foras
repellat. uixq: indictisdĩ exceriora capi¬
ant quise secreta spiritalia penetrasse
singularit̃ putabant : Vnde : hc quoque
lentescalamitate & miseria : & mande¬
bant herbas & arboꝵ cortices Rodi sol&
quod comedi ñ potest heretici autẽ quia
scripturã sa crã intelligere suauirtu¬
te moliunt᷑ : eã ꝓculdubio possunt ne

Expanded text:
nde nobis per Moysen dicitur: Ut comedentes agnum, quidquid de eo reliquum fuerit igni comburamus . Agnum quippe comedimus, cum multa dominicae humanitatis intelligendo recondimus in ventrem mentis. Ex quo quaedam nobis remanent, quae comedi nequeunt, quia multa adhuc de illo restant, quae intelligi nequaquam possunt. Quae tamen igne comburenda sunt, quia ea quae capere de illo non possumus, humiliter sancto Spiritui reservamus. Quae plerumque humilitas ea etiam electorum sensibus apdare sententias etiam de incognitis praesumunt. Unde fit ut ipsa eos elatio, quae intus apud semetipsos elevat, a veritate foras repellat, vixque in dictis Dei exteriora capiant, qui se secreta spiritalia penetrasse singulariter putabant. Unde hic quoque llentes calamitate et miseria, et mandebant herbas et arborum cortices. - Rodi solet, quod comedi non potest. Haeretici autem, quia Scripturam sacram intelligere sua virtute moliuntur, eam procul dubio apprehendere
Abbreviated transcription (Latin):
comẽ quod sufficit tibi neforte saciatꝰ eto¬
ma sillud : Dulcedinẽ quidẽ spiritalis intel¬
ligendiae quiultra quã capit comedere
a ppetit. etĩa quod comederat comit : quia
dũ suna intelligere ultra uires quarriet.
etiã quȩ bene intellex erat amit eet : hinc
rarsum dic̃ : Sicut qui mel multũ comedit ñ ei
bonũ : sic quiscrutator ẽ. maiestatis opprimet
agła : Cla quippe in uisibilis conditoris quȩ mo¬
derate in quisita nos erigit. ultra uires ꝑscrutata
premit : Itaq: hȩretici quia de sublimi intelligen¬
tia quanto amplius ambiunt repleri tanto
amplius in ardescunt : bene de eis dr̃ ł gesta¬
te & fame steriles : in moderatis nãq ausib:
cognitionis suꝑ ne scientiã quo plus appetunt:
uera oi t̃ sunt humiles & ueracit̃ doctĩ nor̃
desccretis caelestib: & quȩdã tamtel¬

Expanded text:
comede quod sufficit tibi, ne forte satiatus evomas illud. Dulcedinem quippe spiritualis intelligentiae qui ultra quam capit comedere appetit, etiam quod comederat evomit; quia, dum summa intelligere ultra vires quaerit, etiam quod bene intellexerat amittit. Hinc rursum dicit: Sicut qui mel multum comedit, non est ei bonum; sic qui scrutator est majestatis opprimeta . Gloria quippe invisibilis conditoris, quae moderate inquisita nos erigit, ultra vires perscrutata premit. Itaque haeretici, quia de sublimi intelligentia quanto amplius repleri ambiunt, tanto amplius inanescunt, bene de eis dicitur: Egestate et fame steriles. Immoderatis namque ausibus cognitionis supernae scientiam quo plus appetunt, veraciter sunt humiles, et veraciter docti, norunt de secretis coelestibus et quaedam
Abbreviated transcription (Latin):
uelsup glarea : Torrentes dicimꝰriuos qui
aqiisintinalib: colligunt᷑ : quicertis etia tem¬
poribus a rescunt iure itaq inuentoresꝑuersoꝵ
ditmnatĩ torrentes uocan ÷̃ : quia a calor
caritatis frigidi. quasi intorpore tẽporis hiȩ¬
malis ex erescunt: qui ñ ꝑpetua plenitudine p¬
fluunt : sed catholi coꝵ alligationib: quasi aeftib

Expanded text:
es.---Torrentes dicimus rivos qui aquis hiemalibus colliguntur, qui certis etiam temporibus arescunt. Jure itaque inventores perversorum dogmatum torrentes vocantur, quia a calore charitatis frigidi, quasi in torpore temalis excrescunt, qui non perpetua plenitudine profluunt, sed catholicorum allegationibus quasi aestibus
Abbreviated transcription (Latin):
& manꝰ non leuat  Quisquis uero operat᷑ & ñ
orat manꝰ leuat & cor ñ leuat : luxta ergo
io hannis uocẽ Tunccor fidutiã accipitinorati
recte fiducia ascõuiro nunc dicit᷑. Neque
enĩ reprehendit me cormeũ momniuita
mea : Acsi aꝑte dicat: Nequaquã se fecisse:
reminiscit᷑ unde in suis precib: c̃fandat᷑:
hendi sedenegat : quise petcasse superius¬
accus at dicens: Peccaui : quid faciã tibi ocus¬
tos hominũ : Certe si iustificare me uolu¬
ero : os meũ condempnabit me Sed sciendũ
est quod sunt peccata quȩ a iustis uitaripos¬
sunt : & sunt non nulla quȩ etiã aiustis
uitari ñ pos sunit : cuius enĩ cor in haccor¬
ruptibili carne consistens ansinistra cogita¬
cione ñ labit᷑. uelsiusq: ad consensus foueã

Expanded text:
et manus non levat; quisquis vero operatur et non et manus non levat; quisquis vero operatur et non orat, manus levat et cor non levat. Iuxta ergo Iohannis vocem recte fiducia a sancto viro nunc dicitur: Neque enim reprehendit me cor meum in omni vita mea. Ac si aperte dicat: Nequaquam se fecisse reminiscitur unde in suis precibus confundatuhendi se denegat, qui se peaccusat, dicens: Peccavi, quid faciam tibi, o custos hominum? Vel certe si justificare me voluero, os meum condemnabit me. - Sed sciendum est quod sunt peccata quae a justis vitari possunt, et sunt nonnulla quae etiam a justis vitari non possunt. Cujus enim cor in hac corruptibili carne consistens in sinistra cogitatione non labitur, vel si usque ad consensus fovea
Abbreviated transcription (Latin):
Acsiaꝑte dicat: pro uobis ñ debeo adculpã
ꝑtrahi : qui pet care in ꝓpriis formidaui:
Sciendũ uero ẽ quod quisquis a prȩceptis do¬
minicis discordat opere : quotiens ea audit¬
corde suore prehendit᷑ atq c̃fundit᷑ quia id
quod ñ fecerit memorat᷑ : Nã in quose erras¬
se c̃siderat : ipsa se latent̃ conscientia accu¬
sat. Vnde dauid ꝓpheta dĩ precat᷑ dicen
Tunc ñ confundar : dũ respiero i nomnia man¬
datatua : Grauit̃ nãq unꝰquisq c̃funditur:
quando mandata dĩ uellegendo. uelaudiendo
respicit quae uiuendo etempsit: hinc enĩ iohan¬
nisuoce dicit᷑ : Si cornr̃mre prehenderit nosiu
fidiuiã habemus addm̃ & quicquid petierimus
abeo accipiemꝰ Acsi dicer&. Si id quod prtee¬
gruunt : ut & oratione operatio &operati¬
one fulciat᷑ oratio : I inc& enĩ hieremia s ait
onũ int̾na discutere : Corda uero cũmainib:
leuat : quiorationẽ suã operib: roborat : Nam
quifquis orat & operari dissimulat: cor leuat

Expanded text:
aperte dicat: Pro vobis non debeo ad culpam pertrahi, qui peccare in propriis formidavi. Sciendum vero est quod quisquis a praeceptis dominicis discordat opere, quotiecorde suo reprehenditur atque confunditur, quia id quod fecerit memoratur: nam in quo se errasse considerat, ipsa se latenter conscientia accusat. Unde David propheta deprecatur dicens: « Tunc non confundar dum respicio in omnia mandata tua . » Graviter namque unusquisque confunditur, quando mandata Dei, vel legendo, vel audiendo respicit, qui vivendo contempsit. Hinc quoque Joannis voce dicitur: Si cor nostrum non reprehenderit nos, fiduciam habemus ad Deum; et quidquid petierimus ab eo, accipiemus ; ac si diceret: Si id quod praecigruunt, ut et oratione operatio, et operatione fulciatur oratio. Hinc enim Jeremias ait: onum interna discutere; corda vero cum manibus levat, qui orationem suam operibus roborat. Nam quisquis orat, sed operari dissimulat, cor levat
Abbreviated transcription (Latin):
Sic ꝓuectꝰ eẽ contẽplationis deb& ut
expaucis ad multa ex multis a domnia con¬
sideranda rapia t᷑ quatinꝰ gradatĩducta
excrescat : Unde scs uircũ prauoꝵ głam
defectũq: discuter& ad cuncta p̃tinꝰ
menti soculũ tetendit dicens. humilia¬
bunt᷑ sicut omnia : & auferent᷑ Omã
ꝓsecto terrena: Acsiaꝑte dicat : Stare
ullomodonequeunt : quia ipsa quoq fugi¬
unt quib: innitunt᷑: Dũq: tẽporalia diliguñ
cũ his extẽporis uolubilitate ꝑcurrunt
Sedqueri pot est cũ psalomonẽ dicit᷑. Gene¬
ratio preterit & generatio aduenit.
terrauero in act̃nũstat: Curbeatus
iob omã humiliari asserat & auferri:
Quod tam̃ facile discutimꝰ : si terra & celũ
uel qualit̃ transeat uel qualit̃ maneat
distinguamꝰ : Utraq nãq: haec peã quã
nunc habent imaginẽ transeunt : sed tam̃
pessentiã sine fine subsistunt . hincnãq:
ꝑ ꝓphetã dicit : Prȩterit enĩ figurabuiꝰ
mundi : hinc ꝑsem& ipsã ueritas dic̃ : cȩlũ

Expanded text:
Sic provectus esse contemplationis debet, ut ex paucis ad multa, ad omnia consideranda rapiatur, quatenus gradatim educta scat. Unde sanctus vir cum pravorum gloriam defectumque discuteret, ad cuncta protinus mentis oculum tetendit, dicens: Humiliabuntur sicut omnia, et auferentur. Omnia profecto terrena. Ac si aperte dicat: Stare ullo modo nequeunt, quia ipsa quoque fugiunt quibus innituntur; dumque temporalia diligunt, cum his ex temporis volubilitate percurrunt. Sed quaeri potest cum per Salomonem dicitur: Generatio praeterit, et generatio advenit, terra vero in aeternum stat , cur beatus Job omnia humiliari asserat et auferri? Quod tamen facile discutimus, si terra et coelum vel qualiter transeat, vel qualiter maneat distinguamus. Utraque namque haec per eam quam nunc habent imaginem transeunt, sed tamen per essentiam sine fine subsistunt. Hinc namque per Paulum dicitur: Praeterit enim figura hujus mundi . Hinc per semetipsam Veritas dicit: Coelum
Abbreviated transcription (Latin):
Cũq uniuscuiusq gentis uelculpor uł iusti¬
cia ad suꝑnȩ curiae c̃siliũ ducit᷑: erusdẽ
gentis prȩpositꝰ uel obtinuis se incertami¬
ne uol non obtiniuis se ꝑ hibet᷑. quoꝵ tam̃
omniũ unauictoria ẽ siu suꝑ se opificis.
uoluntas sũma : quã dũ semꝑ aspiciunt.
quod obtinere ñ ualent nũ quã uolunt:¬
Hene ergo dicit᷑. qui fac concordia in subli¬

Expanded text:
Cumque uniuscujusque gentis vel culpa vel justiCumque uniuscujusque gentis vel culpa vel justitia ad supernae curiae consilium ducitur, ejusdem gentis praepositus vel obtinuisse in certamine, vel non obtinuisse perhibetur. Quorum tamen omnium una victoria est sui super se opificis voluntas summa, quam dum semper aspiciunt, quod obtinere non valent nunquam voluntBene ergo dicitur: Qui facit concordiam in subli
Abbreviated transcription (Latin):
egredit᷑ grecoꝵ sibi princeps adueniens
appar& : qua exremnuit᷑. quod ad uersũ
grecos quoq: aliquid uidea cõmiserat. quoꝵ
ꝓfecto causa creptioni illius resistebat:
ꝓphetȩ igit᷑ preces angłs ex audit sed psarũ
prince psresistit : quia & suta uita iusti depre¬
cantis ereptionẽ popłi exigit eiusdẽ tamen
adhucuita c̃tradicit : Vt quia nec dũ plenȩ
hii qui incaptiuitat ẽ fuerant ducti purga¬
ti sunt iure eis adhuc pse dominent᷑ : michael
Adiuuat sed grecoꝵ princeps ad preliũ uenit
quia mereri quidẽ ueniã tã longa oppre¬
soꝵ captiuitas poterat . sedereptionis eorum
beneficio hoc quoq: quod ingrecosdeliquerañ
obiuabat Recte ergodicitur quod contra
se angłi ueniunt: quia subiectarũ sibi ger¬
tiũ uicis simmerita contradicunt : Nam
sublimes sp̃s. ei sdẽ gentib: princi pantes
nequa quã ꝓiniuste agentib: decertant
sed eoꝵ facta iuste iudicantes &aminant:

Expanded text:
egreditur, Graecorum sibi princeps apparet egreditur, Graecorum sibi princeps apparet adveniens; qua ex re innuitur quod adversum Graecos quoque Judaea aliquid commiserat, quorum profecto causa ereptioni illius resistebat. Prophetae igitur preces angelus exaudit; sed Persarum princeps resistit, quia et si jam vita justi deprecantis ereptionem populi exigit, ejusdem tamen populi adhuc vita contradicit; ut quia nec plene hi qui in captivitatem fuerant ducti purgati sunt, jure eis adhuc Persae dominentur. Michael adjuvat, sed Graecorum princeps ad praelium venit: quia mereri quidem veniam tam longa oppressorum captivitas poterat, sed ereptionis eorum beneficio, hoc quoque quod in Graecos deliquerant, obviabat. Recte ergo dicitur quod contra se angeli veniunt, quia subjectarum sibi gentium vicissim merita contradicunt. Nam sublimes spiritus eisdem gentibus principantes nequaquam pro injuste agentibus decertant, sed eorum facta juste judicantes examinant.
Abbreviated transcription (Latin):
nemo e ad iuttrm̃s in omnnbus his. p̃isi michael
princepsur̃ : Dequo & hoc quod prȩonisimꝰ dic̃ Et ec ce
micha el unus de principib: primis: uenit inadiuto¬
riũ mihi : quidũ nequaquã simuleẽ sed uenire in
adiutoriũ dicit᷑ aꝑte ei populo prelatꝰ agnoscit᷑
qui captꝰ in alia parte tenebatur : quidẽ ergo
angłm dicere ego ueni propt̃ sermones tuos prm¬
cep̃sautẽ regni psirũ restitit mim nisi sua subdi¬
tisoꝑa nuntiare : Acsia ꝑte dicat: prȩcũ quidẽ
tuarũ merita exiguntꝰ ut israheliticus popłs
aiugo suȩ seruitutis exuat᷑. sed ẽ adhuc quod
in eodẽ populo ꝑsarũ dominio purgari debeat ut
de creptione illius ꝑsarũ princeps mihi iure con¬
tradicat quã uis precestuas eoꝵ quoq: lacrimȩ
quiiniudet relicti sunt. adiuiuent Vnde hoc
quoq: quod diximꝰ adiingit micha el prin¬
cepsur uenit in adiutoriũ mihi : Cũ que
ut aduersũ ꝑsarũ principẽ prelietur

Expanded text:
Nemo est adjutor meus in omnibus his, nisi Michael Nemo est adjutor meus in omnibus his, nisi Michael princeps vester . De quo et hoc, quod praemisimus, dicit: Et eccpibus primis venit in adjutorium mihi. Qui dum nequaquam simul esse, sed venire in adjutorium dicitur, aperte ei populo praelatus agnoscitur, qui captus in alia parte tenebatur. Quid est ergo angelum dicere: Ego veni propter sermones tuos, princeps vero Persarum restitit mihi, nisi sua subditis opera nuntiare? Ac si aperte dicat: Precum quidem tuarum merita exigunt, ut Israeliticus populus a jugo suae captivitatis exuatur; sed est adhuc quod in eodem populo Persarum dominio purgari debeat, unde de ereptione illius Persarum princeps mihi jure contradicat. Quamvis preces tuas eorum quoque lacrymae qui in Judaea relicti sunt, adjuvent. Unde hoc quoque quod diximus, adjungit: Michael princeps vester venit in adjutorium mihi. Cumque ut adversum Persarum principem praelietur
Abbreviated transcription (Latin):
sarũ restitit mihi uiginti & uino dieb: & eccemi¬
chael unꝰde principib: primisuenit inadiutori¬
ummihi & paulo post puncreuertar ut prelier
aduersus principẽ ꝑsarũ : cũ enĩ egrederer ap¬
paruit princeps grecorũueniens : quosita que¬
alios principes gentiũ nisi angłos appellat qui
sibi resistere ex eunti potius senit : Quae ergo eẽ
paxin sublimib: potest sunt̃ ipsos etiã angelicos
sp̃s prelundi certam̃ agit᷑ qui semꝑ conspectui
ueritatis adsistunt : Sed quia certa angłorũ
mi. steria dispensandis singulis quibusq gentibrs
sunt prȩlata: cũ subtoꝵ mores aduersũ seuicissi
prȩpositorũ spiritiuuĩ opemmerent᷑ ipsiqui prȩs¬
daniheliloque batur: captiuis israhelitici papuli
in ꝑside constitutis prȩlatus agnoscit:
Michabel autẽ. eoꝵ qui exeadẽ plebe iniudeȩ
terra remanserant prepositꝰ inuenit᷑ : Vnde
a hoc eodẽ angło : paulo post damheli dicitur

Expanded text:
inti et uno diebus. Et ecce Miinti et uno diebus. Et ecce Michahel unus de principibus primis venit in adiutorium meum. Et paulo post: Nunc revertar, ut prelier adversus principem Persarum. Cum enim egrederer, apparuit princeps Grecorualios principes gentium, nisi angelos appellat, qui sibi resistere exeunti potuissent? Quae ergo esse pax in sublimibus potest, si inter ipsos quoque angelicos spiritus praeliandi certamen agitur, qui semper conspectui veritatis assistunt? Sed quia certa angelorum ministeria dispensandis singulis quibusque gentibus sunt praelata, cum subjectorum mores adversum se vicissim praepositorum spirituum opem merentur, ipsi qui praesDanieli loquebatur captivis Israelitici populi in Perside constitutis praelatus agnoscitur. Michael autem eorum qui ex eadem plebe in Judaeae terra remanserant praepositus invenitur. Unde et ab hoc eodem angelo paulo post Danieli dicitur:
Abbreviated transcription (Latin):
baldat suites ex ei correptione ꝓficiens a pud
quẽ uera sit potentia agnoscit dicens : Potes
da mortaliũ ueracit̃ terr& qui haec ex di¬
uinitat assuae potentia ueracit̃ possid&
humana enĩ potentia quẽ terrorẽ incutit.
quȩ iure eiusdẽ potentiȩ quando careat nescit :
Reste autẽ dicitur qui fac̃ concordiã insubli¬
mib: suis : quia multa sibim& inferius dissi¬
dunit sed ad concordẽ suꝑnoꝵ plenitudinem
currunt : Et ex int̃ nȩ pacis causa agit᷑ : ut sepe
ea quae sunt exterius sine pace disponantur:
Nã bono somp̃s ds̃ ad meritũ ꝓuehit : cũ con¬
traeoꝵ uitã malos seuire pͥmittit: Atq in
concordiã cõponunt᷑ sũma dũ confunduntur
infima : quia inde in caelestib: electos suos
Angłoꝵ choros sociat unde &int̃renis & infimis
reꝑborũ mores suis ntib: aduersantesportat :
Sed int̃ haec lib& inquirere si pax in sublimib sũma
retine t quidẽ quod pangłm damhelidicit᷑ ego¬

Expanded text:
Baldad Suhites ex ejus correptione proficiens, apud Baldad Suhites ex ejus correptione proficiens, apud quem vera sit potentia agnoscit, dicens: CAPUT da mortalium veraciter terret, qui ex divinitatis suae potentia veraciter haec possidet. Humana enim potentia quem terrorem incutit, quae jure ejusdem potentiae quando careat nescit? Recte autem dicitur: Qui facit concordiam in sublimibus suis, quia multa sibimet inferius dissident, sed ad concordem supernorum plenitudinem currunt; et ex internae pacis causa agitur, ut saepe ea quae sunt exterius sine pace disponantur. Nam bonos omnipotens Deus ad meritum provehit, cum contra eorum vitam malos saevire permittit. Atque in concordiinfima, quia inde in coelestibus, electos suos angelorum choris sociat, unde in terrenis et infimis reproborum mores suis nutibus adversantes portat. Sed inter haec libet inquirere, si pax in sublimibus summa retinetur, quid est quod per angelum Danieli dicit
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ dicta fallatia ueracit̃ reprehendit : audi-¬
ta cogitans atq: haec ex regula ueritatispen¬
sinis uerba ante dm̃ ponit : quia apud se in cons¬
pectu ueritatis examinat quid foris contra fal.¬
latiã decernat: Ante dm̃ quippe uerba ponere
est : considerato intimo iudice. exteriora ũba
pensare : Virigit᷑ scs̃ ab amicis supbientibus uer¬
basua ante dm̃ poni posse non a ẽstimat : Aesi
aꝑtedicat : Id circo quaelo quor ante iudicẽ ponere
nonualetis quia eius faciẽ uobis peccant es
absconditis : quod tam̃ : & extyposcã e aecłe
nilobstat intellegi: quae cũ de infimissuis
abhereticoꝵ in risione reprehendit᷑ : ipsam
inrisionis eoꝵ astuciã dedignat᷑ : quia tole¬
rabilius dõ ẽ ut in firmitate quis atq: igno¬
rantia cũ humilitate iaceati quã cu
elatione alta cõprehendat: Sed quia sc̃s
uir multa contra eos ꝓtulit. qui sugitiua potestate
suꝑbiunt & uentosis honeribu sintumescunt.

Expanded text:
enim dicta fallacia veraciter reprehendit, audienim dicta fallacia veraciter reprehendit, audita cogitans, atque haec ex regula veritatis pensans, verba ante Deum ponit: quia 541 apud se in conspectu veritatis examinat, quid foris contra fallaciam decernat. Ante Deum quippe verba ponere est considerato intimo judice, exteriora dicta pensare. Vir igitur sanctus ab amicis superbientibus verba sua ante Deum poni posse non aestimat. Ac si aperte dicat: Idcirco quae loquor ponere ante judicem non valetis, quia ejus vobis faciem peccantes absconditis. Quod tamen et ex typo sanctae Ecclesiae nil obstat intelligi, quae cum de infirmis suis ab haereticorum irrisione reprehenditur, ipsam irrisionis eorum astutiam dedignatur, quia tolerabilius Deo est ut in infirmitate quis atque ignorantia cum humilitate jaceat, quam cum elatione alta comprehendat. Sed quia sanctus vir multa contra eos protulit qui fugitiva potestate superbiunt, et ventosis honoribus intumescunt
Abbreviated transcription (Latin):
ere hunc om̃s possunt : Cur ergo dicitur.
siita non ẽ mentitũ me arguere quis
potest dũ salic& nouerimꝰ quod fallacẽ
reprehendere cuilib& lic&  Sed si loquen¬
tis sensũ subtili int̃rogatione discutim: quã sipł
recta quae ꝓtulit citius inuenimꝰ: Iustus nãque
& siquid umquã delinquendo loquit᷑ : dignum
nonest ut ab iniustis & prauȩ uiuetibus iudicet᷑ :
Vnde sc̃s uiramicoꝵ suꝑbiã de primens non solũ si
ita ẽ. uerũ etiã suta non ẽ ut ꝓtulit. nequaquã
reprehendi se posse confidit: quia Nimirũ illi
reste redarguere falsa possunt : qui falsa a gere
nesciunt. Nã correptionis ausum contra falla¬
tã ꝑdunt : qui ad buc fallacit̃ uiuunt: Ait ergo:
Quod si nonita ẽ. quisme poterit arguere eẽ men
quae tam̃ siita ñ esserit a uobis redargui ne quaꝗ
posse : quadũ ad huo ꝓpriae subcũbitis alienã
reprehendere fallatiã non ualetis: Vbi & apte¬
subditur & ponere ante dm̃ uerbamea : quisquis

Expanded text:
ere esse mentitum? - Cur ergo dicitur: Si non est ita, mentitum me arguere quis potest, dum scilicet noverimus quod fallacem reprehendere licet? Sed si loquentis sensum subtili interrogatione discutimus, quam sint recta quae protulit citius invenimus. Justus namque etsi quid unquam delinquendo loquitur, dignum non est ut ab injustis et prave viventibus judicetur. Unde sanctus vir amicorum superbiam deprimens, non solum si ita est, verum etiam si ita non est ut protulit, nequaquam se reprehendi posse confidit, quia nimirum illi recte redarguere falsa possunt, qui falsa agere nesciunt. Nam correptionis ausum contra fallaciam perdunt, qui adhuc fallaciter vivunt. Ait ergo: QQuae tamen si ita non essent, a vobis redargui nequaquam possem, quia, dum adhuc propriae succumbitis, alienam reprehendere fallaciam non valetis. « Esubditur: Et ponere ante Deum verba mea. Quisquis
Abbreviated transcription (Latin):
sinu& quia & quousq ipse carne mortali
infirmus ẽ. eaquae suꝑna sunt cuncta
nonsentit : prȩdicare ergorudib: non deb&
quantũ cognoscit: quia & ipse de suꝑnis mys¬
teriis cognoscere nonual& quantu sint
hinc ẽ enĩ quod paulus apłspostquã inrste¬
rus caelestib: int̃ fuit. dicit : Vdemꝰ uunc

Expanded text:
sinuet, quia et quousque ipse carne mortalitatis sinuet, quia et quousque ipse carne mortalitatis infirmus est, ea quae superna sunt cuncta non sentit. Praedicare ergo rudibus non debet quantum cognoscit, quia et ipse de supernis mysteriis cognoscere non valet quanta sint. Hinc est enim quod Paulus apostolus, postquam mysteriis coelestibus interfuit, di
Abbreviated transcription (Latin):
fidelẽparuulũ aut infidelẽ quicredere
potuis s& interimat : Ex morte enĩiumon¬
toꝵ deb& pretiũ : quia illud scilic& amisisse
conuincitur unde ad agendã poenitentiã
reus tenet᷑ : Operienda ẽ itaq: cisterna
quia corã paruulis m̃tib: tegenda ẽ alta
scientia ne unde cordocentiũ ad sũma
at tollit᷑ inde in firmitas auditoꝵ abima
delabat᷑: Dicat᷑ igitꝰ recte : quiligata quas
innubibus : ut ñ erũ pant parit̃ deorsũ: pa¬
rit̃ nãq: aquȩ erũ perent sicorã infirmis
auditoribus quanta ẽ scientia exore lo¬
quentis emanar& sisimulse omnisplenitudo
predicationis effunder& & nil sibi cũ ꝓficien¬
tib: reseruar& : Dignũ quippe ẽ ut qui p̃¬
dicat dudientis modũ consider& : quatinlis
ipsa prȩdicatio cũ auditoris sui increm̃tis
crescat : Sic quippe agere unꝰquisq: prȩ¬
dicator deb& sicut cũ illo diuͥnitꝰ agitur
ut nequaquã cuncta quaesentit infir mis in¬

Expanded text:
fidelem parvulum, aut infidelem, qui credere fidelem parvulum, aut infidelem, qui credere potuisset, interimat. Ex morte enim jumentorum debet pretium, quia illud scilicet admisisse convincitur, unde ad agendam poenitentiam reus tenetur. Operienda est itaque cisterna, quia coram parvulis 549 mentibus legenda est alta scientia, ne unde cor docentium ad summa attollitur, inde infdilabatur. Dicatur itaque recte: Qui ligat aquas in nubibus, ut non erumpant pariter deorsum. Pariter namque erumperent, si coram infirmis auditoribus, quanta est scientia, ex ore loquentis emanaret; si simul se omnis plenitudo praedicationis effunderet, et nil sibi cum proficientibus reservaret. Dignum quippe est ut qui praedicat audientis modum consideret, quatenus ipsa praedicatio cum auditoris sui incremen tis crescat. Sic quippe agere unusquisque praedicator debet, sicut cum illo divinitus agitur, ut nequaquam cuncta quae sentit infirmis in
Abbreviated transcription (Latin):
desienatur : De quã ut dñsturbis predi¬
precipi remouer pfuto sĩgnficrs
predicatores suos rudibus debere poplis
nec altanimis decȩlestibus nectañe ⁊oplis
predicare : Aqua itaq ligat᷑ in nubibus
qui e predicatoꝵ seientiat infiriiorus
mentib Loqueꝵs quantũ sentire uala¬
docere ꝓhibet᷑ : Nã plerũq si auditoꝵ cor
uerbi inm̃sitate corrũpit᷑ : lingua docen¬
tiũ indiscretionis poena multat᷑ Vnde scrip¬
tũ ẽ. Si qui sa peruerit cisternã & foderit
& n operuerit eã cecideritq bos uel asinus
inea : dominꝰ cisternȩ redd& preciũ iumen¬
toꝵ : quid ẽ enĩ aperire cisternã nisuntel¬
lectuua lido scripturȩ sacrȩ archana pene¬
fidelisquisq: uł infidelis accipit᷑. quiergo
cisternã fodit cooperiat ne illucbos aut
asinꝰ ruat . Idẽ qui insacro eloquio iã altu
intellegit sublimes sensus corã ñ capientib
ꝑsilentiũ tegat neꝑ scandalũ mentis aut

Expanded text:
figuratur. De qua, ut Dominus turbis figuratur. De qua, ut Dominus turbis praecipit removeri, profecto significans praedicatores suos rudibus debere populis, nec alta nimis de coelestibus, nec tamen terrena praedicare. Aqua itaque ligatur in nubibus, quia praedicatorum scientia infirmorum mentibus loquens quantum sentire valior scientia.---Nam plerumque si auditorum cor verbi immensitate corrumpitur, lingua docentium indiscretionis poena multatur. Unde scriptum est: Si quis aperuerit cisternam et foderit, et non operuerit eam, cecideritque bos vel asinus in eam, dominus cisternae reddet pretium jumentorum . Quid est enim aperire cisternam, nisi intellectu valido Scripturae sacrae arcana penefidelis quisque et infidelis accipitur? Qui ergo cisternam fodit, cooperiat, ne illud bos vel asinus ruat, id est, qui in sacro eloquio jam alta intelligit, sublimes sensus coram non capientibus per silentium tegat, ne per scandalum mentis aut
Abbreviated transcription (Latin):
spiritalibus sed quasi carnalibus : Taquam
pariuli s im xp̃o. lacuobis potũ dedi ñ ȩscam:¬
Quisenĩ ferre potuiss& si raptꝰ ad terciũ cȩlũ
raptꝰ m para dysũ etiã archana uerba
audien quae dici homini Nonlicer& tã
in mensos suꝑnȩ scientiae sinus a perir&
aut cuius uirtutẽ auditoris opprimer&
sieaquȩ intrinsecꝰ durire poterat in
quantũ carnis lingua sufficer& intrin¬
secusinundans aquȩ̃ huius inmensitas ema
undatione scientiȩ sed moderata prȩ¬
dicationis distillatione foueant᷑ ligat
ds̃ aquas innubibus ut ñ erũpant parit̃
deorsũ : quia doctorũ prȩdicationẽ tẽ¬
perat ut auditoꝵ infirmitas dictorũ
rore nutrita conualescat: Quod bene
in eugło mistica descriptione narrat᷑ dũ
dicit᷑: Ascendit iħsinnauiculã petri
& rogauit ut a terra reducer& pusillũ
&ita sedens prȩdicabat turbis ꝓnauẽ
petim quid aliud quã cõmissa pa ȩccta

Expanded text:
spiritalibus, sed quasi carnalibus, tanquam spiritalibus, sed quasi carnalibus, tanquam parvulis in  ferre potuisset, si raptus ad tertium coelum, raptus in paradisum, etiam arcana verba audiens quae loqui homini non liceret, tam immensos supernae scientiae sinus aperiret ? Aut cujus non virtutem auditoris opprimeret, si ea quae intrinsecus haurire poterat, in quantum carnis lingua sufficeret, extrinsecus inundans aquae hujus immensitas emanundatione scientiae, sed moderata praedicationis distillatione foveantur, ligat Deus aquas in nubibus, ut non erumpant pariter deorsum, quia doctorum praedicationem temperat, ut auditorum infirmitas, dictorum rore nutrita convalescat. Quod bene in Evangelio mystica descriptione narratur, dum dicitur: Ascendit Jesus in naviculam Petri, et rogavit uet sedens praedicabat turbis . Per navem Petri quid aliud, quam commissa Petro Ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
Quid hoc loco aquã nisi scientiã quidnu-
dicit᷑: salomone at testante didiciimꝰ qui
ait: Aqua ꝓ funda uerba exore uiri . &
torrens redundan fonssapientiȩ : Aqua
signariscientiã : dauid ꝓpheta testatur
dicens: Tenebrosa aqua innubib aeris
id ẽ occultascientia in ꝓphetis: quia
ante aduentũ dñi dũ occultis sacram̃¬
tis grauidi misteria in mensa gestanT
intuentiũ oculis eoꝵ intel legenti a
ca ligabat: nubiũ uero nomine quid
hoc in loco aliud quã prȩdicatores scĩ
circũ quaq transmissi đ uerbis nouerant
isti quiut nubes uolant : quia igit᷑ iur
rudibus opulis plana &cuipabilia ñ sũro
quac hidaquae Nomine designat᷑ utrlun¬
rielant corde itaore funderent in men¬
sctati eiꝰ auditores suosopprimerent potuis
quã rigarent Ande religatti intemscrus seuenta
ut qonderi sũ parit erũpera&: auditoressuos
distillatione uerboꝵ nutriens nubesilla
loquebat᷑ dicens : Non potiu loqui uobis quasi

Expanded text:
Quid hoc loco aqua, nisi scientia, quid vero nubedicitur, Salomone attestante didicimus, qui ait: Aqua profunda verba ex ore viri; et torrens redundans, fons sapientiae . Aquam significare scientiam, David propheta testatur dicens: Tenebrosa aqua in nubibus aeris , id est occulta scientia in prophetis; quia ante adventum. Domini dum occultis sacramentis gravidi immensa mysteria gestarent, intuentium oculis eorum intelligentia caligabat. Nubium vero nomine, quid hoc loco aliud quam praedicatores, sanccircumquaque transmissi, et verbis noverant isti, qui ut nubes volant? Quia igitur beatus rudibus populis plana et capabilia, non summa quae hic aquae nomine designatur, ut hauriebant corde, ita ore funderent, immensitate ejus auditores suos opprimerent potius quam rigarent. Unde religata intrinsecus scientia, ut non pariter deorsum erumperet, auditores suos distillatione verborum nutriens, nubes illa loquebatur, dicens: Non potui loqui vobis quasi
Abbreviated transcription (Latin):
transiui & ecce ñ erat Hinc rursũ ait: pusil¬
lũ adhuc & nerit peccator Hinc iacob dic̃ :
Quȩ ẽ enĩ uitaura: uapor ẽ ad modicũ pa¬
rens. hinc ꝓpheta breuitatẽ głae carnalis
pensans denuntiat dicens Omniscaro
foeiũ : & omnis głaeiꝰsicut flos foeni  Iniquoꝵ
Sicnãq: a urarũ flatu in altũ stipula rapitꝰ
sed casiconcito adima reuocat᷑. Sicad nubi¬
la fumꝰ attollit᷑ sed repente nnichilũ tu¬
mescendo dissipat᷑ : Si cabinsimis nebula
densiscendo se erigit sed exortus hanc
solis radius acsi non fuerit abstergit:
Sic inherbarũ suꝑficie noc turniroris hu¬
mor asꝑgit᷑ : sed diurniluminis subito
calorẽ siccat᷑ Sic spumose a quarũ bullȩ
in coantib pluuiis excitatȩ. abintimis
certatĩ ꝑdeunt : sed eo cȩlerius disrupte
depereunt quo inflatȩ altius extendun¬
tur : Cũq: crescunt ut appareant c̃res¬
cendo pagunt nesubsistant : De iniqui sigit᷑

Expanded text:
transivi, et ecce non erat . Hinc iterum ait: Pusiltransivi, et ecce non erat . Hinc iterum ait: Pusillum adhuc, et non erit peccator . Hinc Jacobus dicit: Quae est enim vita vestra? vapor est ad modicum parens . Hinc propheta brevitatem gloriae carnalis pensans, denuntiat, dicens: Omnis caro fenum, et omnis gloria ejus sicut flos feni . Iniquorum Sic namque aurarum flatu in altum stipula rapitur, sed casu concito ad ima revocatur. Sic ad nubila fumus attollitur, sed repente in nihilum tumescendo dissipatur. Sic ab infimis nebula densescendo se erigit; sed exortus hanc solis radius, ac si non fuerit, abstergit. Sic in herbarum superficie nocturni roris humor aspergitur, sed diurni luminis subito calore siccatur. Sic spumosae aquarum bullae inchoantibus pluviis excitatae, ab intimis certatim prodeunt; sed eo celerius diruptae depereunt, quo inflatae altius extenduntur. Cumque excrescunt ut appareant, crescendo peragunt ne subsistant. De iniquis igitur
Abbreviated transcription (Latin):
Quiaigit᷑ considerare peccator uia sdĩnegle¬
git sed solis inquibus carnalit̃ delecte tur
intendit. undenunc dicit᷑. Oculi eiꝰ sunt inui¬
noꝵ multitudine tendit᷑ ab infirmorũ
mentib: & longa & qua sistabilis a estimat᷑
Sedcũ repentinus hanc finis in t̃cipit : bre¬
uem ꝓcul dubio fuisse redarguit: qm̃finis
de t̃minansinnotescit : quia quod prȩterire
potuit modicũ fuit : Eleuantur ergo ad mo¬
dicũ & minime subsistunt : quia eo ipso quo
uideri alti a ppetunt suera dĩ essentia lon
geꝑelationẽ fiunt : Subsistere & enĩ nequeunt
quia abaet̃nȩ essentiae soliditate diuidim¬
tur : Atq hanc primã ruinã tolerant quia
ꝑpriuatã głam in sem& ipsiscadunt. hinc
enĩ ꝑpsalmistã dr̃. Deiecisti eoscũ alleuaren¬
tur. Quia eo intrinsecus corruunt: quomale
tẽ poralisa spiciens ĩ terũ dic̃. Udi impiũ suꝑ¬
exaltatũ & euatũ sicut cȩdr̃os libani : &¬

Expanded text:
Quia igitur considerare peccator vias Dei negliQuia igitur considerare peccator vias Dei negligit, sed solis in quibus carnaliter delectetur intendit, recte nunc dicitur: Oculi enim ejus sunt in vinorum multitudinem tenditur, ab infirmorum mentibus esse longa et quasi stabilis aestimatur. Sed cum repentinus hanc finis intercipit, brevem procul dubio fuisse redarguit, quoniam finis determinans innotescit, quia quod praeterire potuit, modicum fuit. Elevantur ergo ad modicum, et minime subsistunt, quia eo ipso quo videri alti appetunt, a vera Dei essentia longe per elationem fiunt. Subsistere etenim nequeunt, quia ab aeternae essentiae soliditate dividuntur, atque hanc primam ruinam tolerant, quia per privatam gloriam in semetipsis cadunt. Hinc enim per Psalmistam dicitur: Dejecisti eos, cum allevarentur , quia eo intrinsecus corruunt, quo male di impium superexaltatum et elevatum sicut cedros Libani;