comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
siuesmn oriente. q̃d in italia. qd in creta. q̃d
in cypro. qd̾ in affrica. q̃d in illirico. q̃d in
hispania. q̃d in brittannia. qd enã ex par-
te ꝑgallias. qd̃ in om̃ib locis ubi humili
eor legisẽe dispositas ut t̾rena contẽpnas.
ut nichil tͥ d̾ mundi istius conuersatione
sacram̃ta custodi. Nichil sit tͥ commnune cũ
ceteris. qͥ errorẽ suũ illicita pręsũptione de¬
fendunt. & consuetudinis dicunt ẽẽ qd uoti
ẽ. ilã si aliqͥs nr̃ͣm prȩteriti tẽporis consue-¬
tudinẽ possit agnoscere. ꝓbare tͥ hoc q̃d lo¬
exsus fuisse seruata. & postmodũ odio sin¬
gulor uitiata aliqua. aliqͣnta pͣsũpta. Seo
neno dapnandus ẽ. nemo uidicandus eͣ: im¬
mo om̃s in mansuetudine ꝙ caritate spͣs am
plectendi. ut dũ nobiscũ bonitatis xpͣi fun¬
dam̃ta cognoscunt. ad ȩdificiũ dĩ sponta¬
nea uoluntate conueniant. ut in culmine
tẽpli nobiscũ ꝑmanere mereant᷑. Septimꝰ¬

Expanded text:
sive quod in Oriente, quod in Italia, quod in Creta, quod in Cypro, quod in Africa, quod in Illyrico, quod in Hispania, quod in Britannia, quod etiam ex parte per Gallias, quod in omnibus locis ubi humiliteorum legis esse dispositas, ut terrena contemnas, ut nihil tibi de mundi istius conversatione sacramenta custodi. Nihil tibi sit commune cum caeteris, qui errorem suum illicita praesumptione defendunt, et consuetudinis dicunt esse quod voti est. Nam si aliquis nostrum praeteriti temporis consuetudinem possit agnoscere, probarem tibi hoc quod loecclesiis fuisse servatum, et postmodum odio singulorum vitiata aliqua, aliqua praesumpta. Sed nemo damnandus est, nemo judicandus, immo omnes in mansuetudine et charitateplectendi, ut dum nobiscum bonitatis Christi fundamenta cognoscunt, ad aedificium Dei spontanea voluntate conveniant, ut in culmine templi nobiscum manere mereantur. VI
Abbreviated transcription (Latin):
maea rat̾io e atq hic ordo legitamꝰ conse¬
riantẽi Babtiatũ aͥm e isimilitudinẽ columbe
enspecie crismaris ã patre unctũ fuisse ma¬
ifestũ ẽ ac postea sacram̃tis corpꝰ eiꝰ & san¬
quis ei ostensus. Quȩ cũ offerre licet etiã
reliqͥ quȩ in eo sunt consecrari. qͥa in xrpõ
cere. qͣuia in corpore eiꝰ crisma eiꝰ ẽ. Siquidẽ
hee regisa etiã nc̃ seruat᷑ a plurimis.¬

Expanded text:
ea ratio est, atque hic ordo legitimus consecrandi, baptizatum Dominum et in similitudine columbae in specie chrismatis a patre unctum fuisse manifestum est, ac plenitudo sacramenti, corpus ejus et sanguis ostensus. Quae cum offerre licet, etiam reliqua, quae in eo sunt consecrare, quia in Chriscere, quia in corpore ejus chrisma est. Siquidem haec regula etiam n
Abbreviated transcription (Latin):
habes in xp̃o iħu. ac sacerdo¬
talis nominis dignitatẽ artã
tꝰ angustã intellectus uiam
in dño reserare: qͥa pͣceden¬
tib meritis ac uirtutib insignib. ad hoc
officiũ electꝰ ã año es. Licet in multis grĩa
ficent. tam̃ qͥa tu p̾rȩ cęteris dilectus ã
dño ob hoc cõꝓbaris. qͥa & legis opera coͣ¬
ples. & commorans in gria usq ad suꝑe

Expanded text:
habes in Christo Jesu ad sacerdotalis ordinis dignitatem, arctam tibi et angustam intellectus viam in Domino reserare, quia praecedentibus meritis ac virtutis insignibus, ad hoc officium electus a Deo es. Licet in multis gratiaficient. Tamen quia tu prae caeteris electus a Deo ob hoc comprobaris, qui et legis opera impleas,
Abbreviated transcription (Latin):
rimus gͦ in clericis fossarior ordo
est: qui in similitudẽ tobiȩ scĩ sepelire
mortuos ammnonent᷑. ut exhibentes uisi¬
biliũ terũ eurã. ad inuisibiliu̾ festinent.
& resurrectionẽ carnis credentes. in
dño totũ se qd faciunt dõ se prestare nͣ
mortuis cognoscant. Tales gͦ fossarios eo
eliȩ conuenit. qualis tobias ꝓpħa fuit. eius
fidei. eiꝰ scĩtatis. eiꝰ scientiȩ atq uirtutis. slon
gͦ putes paruũ eẽ ꝯfficiũ fossarioꝵ. ac sic̃
cȩteri sacerdotes in famulis d̃i despicias
sacram̃tũ. ac plus diuersoꝵ seruis de fe¬
ras uł amicis qͣm xp̃i in tẽplo. cui p̃ces
fundis. cuiꝰ membra ueneraris. Cũ omĩb
paticipare te conuenit ñ solũ in altari.
domesticos parietes simplicit᷑ residere.
plũ. si imples qd scriptũ ẽ. qͥ recipit pro¬
phetã in nomine ꝓpħȩ mercedẽ ꝓphȩ acci¬
piet. caue ne huic officio ꝑ suꝑbiam tuaͣ¬

Expanded text:
rimus igitur in clericis fossariorum ordo est: qui in similitudinem Tobiae sancti, sepelire mortuos admonentur, ut exhibentes visibilium rerum curam, ad invisibilium festinent: et resurrectionem carnis credentes in Domino, totum quod faciunt, Deo se praestare, non mortuis cognoscant. Tales ergo fossarios esse Ecclesiae convenit, qualis Tobias propheta fuit: ejus fidei, ejus sanctitatis, ejus scientiae atque virtutis. Non ergo putes parvum esse officium fossariorum, aut sicut caeteri sacerdotes in famulis Dei despicias sacramentum, ac plus diversorum servis deferas vel amicis, quam Christi in templo, cum preces fundis, cujus membra veneraris, cum omnibus participare te convenit, non solum in altari, domesticos parietes simpliciter residere. plum, si imples quod scriptum est: Qui recipit prophetam in nomine prophetae, mercedem prophetae accipiet : ca
Abbreviated transcription (Latin):
in ifrł. donec plenitudo gentiũ sub intra¬
reti ꝙ sic omis isrł saluus fieret. Conclusit
as eñi omĩa sub peccato. ut om̃ĩb misere¬
at᷑: Ante omĩa humilitatẽ dilige. qr suꝑ-¬
bia apostatare facit ã dño. & initiũ pecca¬
tisupbia ẽ. Ds enĩ nr̃ formã serui acci¬
piens. humiliauit se usq usq ad mortem.
mortẽ aũ crucis: Oñs scripturas mente
ꝑcurre. totũ canone̾ lege. atq habens
aute oculos exẽpla sc̃oꝵ. imitare q̃d bo-¬
solima. cȩlestia dõ uota restituȩ. Domũ
in templo salomonis edifica. taberna¬
culi fabricã diligentiꝰ exornare festi¬
na. iutra in scã scõr. indeficiens semꝑ¬
lum accend̾. ꝑfectionẽ in om̃ib tene.
Pone custodiã ori tuo: & ostiũ circũstan¬
tiȩ labũs tuis. Ss on des in tẽp̃tationẽ

Expanded text:
Israel; donec plenitudo gentium intraret, et sic omnis Israel salvus fieret. Conclusit ergo Deus omnia sub peccato, ut omnium misereatur . Ante omnia humilitatem dilige: quia superbia apostatare facit a Deo: et initium s enim noster formam servi accipiens, humiliavit se usque ad mortem, mortem autem crucis . Omnes Scripturas mente percurre, totum Canonem lege: atque habens ante oculos exempla sanctorum, imitare quod bosolyma coelestis, Deo vota restitue. Domum in te, et templum Salomonis aedifica, tabernaculum fabrica, et diligentius exornare festina. Intra Sancta sanctorum, indeficiens lumen accende, perfectionem in omnibus tene. Pone custodiam ori tuo, et ostium circumstantiae labiis tuis. Non des in tentationem
Abbreviated transcription (Latin):
luuiũ uiris. qͥ pꝰ annos nͣ gentos nͣ dicaͬ
senilib s pene iã cariosis curuosisq ar¬
tub neqͣꝗͣ puellares quesiuere cõplexus.
go tam feruens: ut frigidu calefaceret.
tã sc̃a ut calentẽ ad libidinẽ ñ ꝓuocaret.
Exponat. Sapientissimꝰ salomon patͥs sui
diuitias. ꝙ pacificꝰ bellatoris uiri enar¬
ret amplexus. Posseͥd̾ sapientiã. posid̾ in¬
telligentiã. Ne obliuiscaris & ne declinaue¬
rifã tibif oris mer. sle dereliqueris et s ap

Expanded text:
uvium viris, qui post annos nongentos, non dico senilibus, sed pene jam cariosis artubus, nequaquam puellares quaesiere amplexus. go, tam fervens, ut frigidum calefaceret, tam sancta, ut calentem ad libidinem non provocaret? Exponat sapientissimus Salomon patris sui delicias, et pacificus bellatoris viri narret amplexus. « Posside sapientiam, posside intelligentiam. Ne obliviscaris, et ne declinaveris a verbis oris m
Abbreviated transcription (Latin):
rã sororẽ beate memoriȩ lucim ꝑ se cõm̃da¬
tã meo sermone cõm̃do. ut incepto itinere¬
ñ lasset᷑. ut ad terrã scãm multo ꝑ heremũ
iabore pueniat. ut ñ putet ꝑfectã ẽẽ uirtu¬
tẽ exisse s egypto. s ꝑinnumeras insidias
admontẽ nabo & adiordanẽ fluuiũ pueni¬
re a accipiat scdam in galgala circũcisi¬
one ut illi muri iherico corruant sac̾do¬
taliũ tubarũ subũsi clangorib ut iugu¬
let᷑ adonibereo. & au& aror. pulcherri¬
me qͦndã corruant ciuitates. ẜr̃s qͥ nobis¬
cũ in monaftiolo st̃. te salutant. Scõs qͥ nos
diligere dignant᷑ ꝑ te opido salutamus.

Expanded text:
ram, sororem beatae memoriae Lucinii, per se commendaram, sororem beatae memoriae Lucinii, per se commendatam, meo sermone commulto per eremum labore perveniat: ut non putet perfectam esse virtutem exisse de Aegypto; sed per innumerabiles insidias ad montem Nabo, et ad Jordanem fluvium pervenire : ut accipiat secundam in Galgala circumcisionem: ut illi Jericho corruat, sacerdotalium tubarum subuersa clangoribus, ut iuguletur Adonibezec, ut Gai et Asor pulcherrimae quondam corruant ciuitates. fratres, qui nobiscum in monasteriolo sunt, te salutant. sanctos, qui nos diligere dignantur, per te oppido salutamus.
Abbreviated transcription (Latin):
si hoc ñ habeas qd formiculȩ & muscȩ & ser¬
pentes habent. io ẽ carnis oculos. s illũ te o
nulnerasti me soror mea sponsa amo d̾ oculis
tuis s̃ quo d̃s uidet᷑. s qͦ a moyse d̃r. transi¬
ens ui debo uisionẽ hanc magnã. Dene̾q qͦs¬
da etiã mundi philosophos legimꝰ. ut totam
eogitationẽ ad ñitis cogerent puritatẽ. sibi
oculos eruisse. Et ã ꝓpħa dr̃. Intrauit mors
ꝑ fenestras urãs. & apłi audiunt. Qui uiderit
sor & rabsaces & nabutardan & olofernes
in te occidant᷑ nũꝗͣ nrã auxilia postulares
si in te iuuerent. S qr illi in te mortui funt
& cũ rorobabel & cũ ihũ filio iosedech sac̾¬
dote magno & cũ erdra qͦ ꝙ neenua rumas
ihersm̃ edificare cepisti. nec mutis mercedes
in sacculũ ꝑtusũ. s thesauros tͥ in cęlestib
paras. idcirco nras appetis amicitias. qͦs xp̃i
famulos arbitraris. Scãm filiã meã theodo¬

Expanded text:
si hoc non habeas, quod formiculae et muscae et sersi hoc non habeas, quod formiculae et muscae et serpentes habent, id est carnis oculos; sed illum te oanticorum: uulnerasti me,, soror mea sponsa, uno de oculis tuis, de quo deus uidetur, de quoa Moyse dicitur: transiens uidebo uisionem hanc magnam. denique quosdam etiam mundi philosophos legimus, ut totam cogitationem ad mentis cogerent puritatem, sibi oculos eruisse. et a propheta dicitur: intrauit mors per.fenestras uestras. et apostoli audiunt: qui uiderit sor, et Rapsaces, et Nabuzardan, et Holofernes in te occidantur, NUNQUAM nostra auxilia postulares, si in te viverint. Sed quia illi mortui sunt, et cum Zorobabel, et cum Jesu filio Josedec Sacerdote magno , cum Ezra quoque, et Neemia ruinas Jerusalem aedificare coepisti; nec mittis mercedes in pertusum sacculum, sed thesauros tibi in coelestibus paras, idcirco nostras appetis amicitias, quos Christi famulos arbitraris. 457 Sanctam filiam meam Theodo
Abbreviated transcription (Latin):
sim consciꝰ peccatoꝵ. & cotidie
in oratione flexis genib la qͣr
tũ eẽ ab apło ne inflatꝰ suꝑbia incidat in
iuidiciũ diaboli & in alio loco scriptũ sũpbis
ãs resistit humilib aũ dat grãm. nichil ã pu¬
eritia ita cognatꝰ sũ uitare. quã tum̃tẽ animũ
Noui enĩ magistrũ & dñm & d̃m meũ in car¬
m̃to dñe dd̾ & onũs mansuetudinis eiꝰ. Et in
alio loco legimꝰ. Ante głam humiliat᷑ corui¬
ri & ante riunã ex altat᷑. Itaq obsecro te ne me
putes sũͣptis luteris tuis ante tacuissẽ. & alioꝵ
t infidelitatẽ ł negligentiã in me referas. dͥd
enĩ causȩ erat ut ꝓuocatꝰ officio tacerẽ. ꝙ
amicitias tuas meo filentio repellerẽ qͥ ultro
soleo bonoꝵ appet̾e necessitudinẽ. & me eoꝵ
ingerere caritatiꝰ Qa meliores st̃ duo quã u¬
nus & si altͣ ceciderit ab altero fulciet᷑. ẜ uni¬
uans exaltabitur. Scribe gͥ audact᷑ & absenti¬
ã corpoꝵ crebro uince sermone. Nlec doleas

Expanded text:
sim conscius peccatorum, et quotidie in oratione flexis genibus loquartum esse ab Apostolo: « Ne inflatus superbia incidat in judicium diaboli » : Et in alio loco scriptum: « Superbis Deus resistit; humilibus autem dat gratiam » , nihil ita a pueritia conatus sum vitare quam tumentem animum, Novi 456 enim magistrum et Dominum et Deum meum in carudinis ejus » . Et in alio loco legimus: « Ante gloriam humiliabitur cor viri; et ante ruinam elevatur » . Itaque obsecro te, ne me putes sumptis litteris tuis ante tacuisse; et aliorum, vel infidelitatem, vel negligentiam in me referas. Quid enim causae erat, ut provocatus officio, tacerem, et amicitias tuas meo silentio repellerem, qui ultro soleo bonorum appetere necessitudinem, et me eorum ingerere caritati? « Quia meliores sunt duo, quam unus: et si alter ceciderit, ab altero fulcietur. Funiuans exaltabitur. scribe igitur audacter et absentiam corporum crebro uince sermone. Ne doleas,
Abbreviated transcription (Latin):
audit loquentẽ. Ueritas angulos ñ amat. nos¬
nec querit susurrones. Tineo dr̃. Adu̾sus¬
prb̃m accusationẽ cito ñ recepis. Peccantẽ
coram om̃ĩb argue. ut cęt̾i metũ habeant.
slon ẽ facile s̃ ꝑfecta ętate credenđu. quã
& uita pͣtͣita defendit. & honorat uocabulũ
dignitatis. Uerũ qͥa homines sumꝰ & int̾dũ
contra annor maturitatẽ pueror uitiis labi¬
m̃. si me uis corrigi delinquentẽ. apte increpa
tantũ ne occulte mordeas. Corripiet me iustꝰ

Expanded text:
audit loquentem. ueritas angulos non amat audit loquentem. ueritas angulos non amat nec quaerit susurrones. Timotheo dnem cito ne receperis. peccantem autem coram omnibus argue, ut et ceteri metum habeant. non est facile de perfecta aetate credendum, quam et uita praeterita defendit et honorat uocabulum dignitatis, uerum, quia homines sumus et interdum contra annorum maturitatem puerorum uitiis labimur, si me uis corrigi delinquentem, aperte increpa, tantum ne occulte mordeas; corripiet me iustus
Abbreviated transcription (Latin):
ones in peccatis. ista p̃tendimꝰ. Xpe arte nͣ¬
deu dit᷑ Neqͥ quã mea.s apłĩ sententia ẽ. Noli¬
te errarȩ. ds̃ ñ irridet᷑. Iile in cord̃. nos uide¬
n in fatiȩ. Salomon loqͥt᷑ in ꝓuerbiis. Uentꝰ
aquilo dissipat nubes. & uultꝰ cristis lin¬
qdas detrahentiũ Sicut eñĩ sagita simittat᷑ itͣ durã
qen at̾iẽ ñnonquã in nittentẽ reu̾tit᷑. & uul¬
nerat uulnerantẽ. illudq cõplet᷑. facta st̃ mͥ
i arcũ prauũ. & alibi. qͥ mittit in altũ lapi¬
dem recidet in capud eiꝰ. ita detractor. cum
cristẽ faciẽ uidit audientis ĩmo ñ audientis
quide s opturantis aures suas ne audiat iudi¬
eiũ sangumis. ilico conticessit. pallent uultꝰ.
herent labia. saliua siccat᷑. Und̾ idẽ uir sa
piens. eũ detractorib inqͥt ne miscearis. qmͣ̃
repente ueniet ꝑditio eoꝵ. & ruinã utriusq
quis nouit.  tã scilicet eiꝰ qͥ loqͥt᷑. quã illiꝰ qui

Expanded text:
ones in peccatis ista praetendimus. Chrones in peccatis ista praetendimus. Chrquam mea, sed apostoli sententia est: nolite errare; deus non inridetur. ille in corde, nos uidemus in facie. Salomon loquitur in Prouerbiis: uentus aquilo dissipat nubes et uultus tristis linguas detrahentium. sicut enim sagitta, si mittatur contra duram materiam, nonnumquam in mittentem reuertitur et uulnerat uulnerantem illudque conpletur: facti sunt mihi in arcum prauum et alibi: qui mittit in altum lapidem, recidet in caput eius, ita dtristem faciem viderit audientis, imo ne audientis quidem, sed obturantis aures suas, ne audiat judicium sanguinis, illico conticescit, pallet vultus, hpiens: Cum detractoribus, inquit, ne miscearis: quoniam repente ueniet perditio eorum; et ruinam utriusque quis nouit? tam scilicet eius, qui loquitur, quam illius, qui
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ libri. ut ꝙ manꝰ opet᷑ cibos. & anima lectione
saturet᷑. In desideriis ẽ oñis otiosꝰ. Egyptioꝵ
monasteria hc̃ morẽ tenent. ut nullũ absq
ope ꝙ labore suscipiant. ñ tã ꝓpt̾ uictꝰ neces¬
saria quã ꝓpt animȩ salutẽ. ne uaget᷑ pnius¬
sis cogitationib. & instar fornicationis ihersiu
oñ transeunti diuaricet pedes suos. Dũ ẽm
iuuenis & solitudinis me deserta uallarent il¬
centiua uitior ardorẽq naturȩ ferre ñ po¬
terã. Quẽ cũ crebris ieuiniis frangerẽ. men
tam̃ his cogitationib estuabat. A d̾ quã edo¬
manđa cinda friͣ qͥ ex hebreis credidatis
in disciplinã dedi. ut pꝰ quintilliani acunse¬
solit sunt sermones eoꝵ suꝑ oleũ. ipsi aũ sunt
acula. Et aꝑtius in ecclesiaften. Si mordeat ser¬
iesis in silentio. sic qͥ frĩ suo occulte detrahit.
sdices: Ipse ñ detraho. dlis loquentib ip¬
e facere qͥd possũ: Ad excusandas exeusati¬

Expanded text:
et libri, ut et manus operetur cibos, et anima lectione et libri, ut et manus operetur cibos, et anima lectione saturetur. In desideriis est omnis otiosus . Aegyptiorum monasteria hunc morem tenent, ut nullum absque opere ac labore suscipiant, non tam propter victus necessaria quam propter animae salutem, ne uagetur perniciosis cogitationibus et instar fornicantis Hierusalem omni transeunti diuaricet pedes suos. Dum essem iuuenis et solitudinis me deserta uallarent, incentiua uitiorum ardoremque naturae ferre non poteram; quae cum crebris ieiuniis frangerem, mens tammandam cuidam fratri qui ex Hebreis crediderat me in disciplinam dedi, ut post Quintiliani aculiti sunt sermones ejus super oleum, et ipsi sunt jacula . Et apertius in Ecclesiaste: Sicut mordet serpens in silentio, sic qui fratri suo occulte detrahit . Sed dices: Ipse non detraho, aliis loquentibus quid facere possum? Ad excusandas excusati
Abbreviated transcription (Latin):
bant manib ne quẽ grauarent. aliis tribue¬
bant refrigeria quoꝵ ꝓ spuͣalib debebant
metere carnalia. curtu in usus tuos successu¬
ra. ñ pͣpares: Uel fiscellã texe iunco. ł canis¬
trũ lentis plecte uiminib. Sariat᷑ humꝰ. are¬
olȩ ȩqͦ limite diuidant᷑: In qͥb cũ olerũ fue¬
rint iactata semina uł plante ꝑ ordinẽ po-¬
site. aquȩ ducant᷑ irrigue ut pulcher rimor
ũsuũ spectator assist as. Ecce suꝑ cilio cliuo¬
si tramitis unda elicit. illa cadens raucũ
ꝑ leuia murmur saxaciet. scatebrisq
arentia tempet arua. Inserant᷑ in fructuose
arbores uł gẽmis uł surculis. ut paruopꝰ
tẽpore laboris tui dulcia poma decerpas.
Apũ fabricare aluearia ad qͣs te mittunt¬
salonionis ꝓuerbia. & monasterioꝵ ordinẽ
ac regiã disciplinã in paruoꝵ disce corpori¬
b. Tȩxant᷑ & lina capiendis piscib. scribant᷑

Expanded text:
bant manibus suis, ne quem grauarent, et aliis tribuebant manibus suis, ne quem grauarent, et aliis tribuebant refrigeria, quorum pro spiritalibus debebant metere carnalia, cur tu in usus tuos cessura non praepares ? uel fiscellam texe iunco uel canistrum lentis plecte uiminibus, sariatur humus, areolae aequo limite diuidantur; in quibus cum holerum iacta fuerint semina uel plantae per ordinem positae, aquae ducantur inriguae, ut pulcherrimorum uersuum spectator adsistas: ecce supercilio cliuosi tramitis undam elicit, illa cadens raucum per leuia murmur saxa ciet scatebrisque arentia temperat arua. inserantur infructuosae arbores uel gemmis uel surculis, ut paruo post tempore laboris tui dulcia poma decerpas. apum fabricare aluearia, ad qSalomonis Proverbia . Monasteriorum ordinem ac regiam disciplinam in parvis disce corporibus. Texantur et lina capiendis piscibus. Scribantur
Abbreviated transcription (Latin):
& patientissimas dĩ uie̾ aures. ut missus angłs
pessimꝰ nabal carmelo diceret. Stulte hac noc¬
te auferent animã tua ã te. quȩ auͣ pͣparas¬
ti cunꝰ ert̃.ᷤᷤ uolo gͦ te & ꝓptͣ causas qͣs supͣ
exposuimꝰ ñ habitare cũ matrȩ. & p̃cipue
ne aut offerentẽ delicatos cibos renuendo con¬
tristes. aut si accepis oleũ igni adicias. ꝙ ut̃
frequentiã puellarũ ꝑ diẽ uideas q̃d noctib
cogites. Nũ ꝗͣ d̾ manib & oculis tuis lib̃ psal
one. uigil sensus nec uagis cogitationib pa¬
tens. corpꝰ parit᷑ animꝰq tendatur ad dm.In
uince patientia. Ama scientiã scripturaruͣ.
ꝙ̃ carnis uitia nͣ amabis. Nec uacet mens
tua uariis ꝑturbationib. quȩ si pectori in¬
siderint dominabunt᷑ tui. & te deducent
ad delictũ maximu. Fac & aliqͥd operis. ut
semꝑ te diabolꝰ inueniat occupatũ. Si apłi
habentes potestatẽ d̾ eugłio uiuere labora¬

Expanded text:
et patientissimas Dei vicit aures, ut missus Angelus et patientissimas Dei vicit aures, ut missus Angelus pessimus, Nabal Carmelio diceret: Stulte, hac nocte auferent animam tuam a te; quae autem pratrum, qui Uolo ergo te et propter causas, quas supra exposui, non habitare cum matre et praecipue, ne aut offerentem delicatos cibos rennuendo contiistes aut, si acceperis, oleum igni adicias et inter frequentiam puellarum per diem uideas, quod noctibus cogites. numquam de manu et oone, uigil sensus nec uanis cogitationibus patens. corpus pariter animusque tendatur ad dominum. iram uince patientia; ama scientiam scripturarum et carnis uitia non amabis. nec uacet mens tua uariis perturbationibus, quae, si pectori insederint, dominabuntur tui et te deducent ad delictum maximum. fac et aliquid operis, ut semper te diabolus inueniat occupatum. si apostoli habentes potestatem de euangelio uiuere labora
Abbreviated transcription (Latin):
huiꝰcemodi uolumꝰ egredi milites. qͦs here-¬
mi dura rudinͣta ñ t̾reant. qui speciẽ c̃uersa¬
nonis suȩ multo tẽpore dederint. qͥ omĩum
fuerint minimi. ut pͥmi omĩũ fierent. qͦs
nec esuries. nec saturitas aliqͣndo suꝑauit.
qͥ pauptate lȩtant᷑: quoꝵ habitꝰ. sermo. uultꝰ.
in cessus. doctrina uirtutũ ẽ. qͥ nesciunt
scd̃m quosda in eptos homines demonum
pugnantiũ contra se portentũ confingere.
ut apõ imꝑitos & uulgi homines miraculũ
sui faciant. ut exind̃ sectent᷑ lucra. Nidimꝰ nu¬
ꝑ & planximꝰ croesi opes uniꝰ morte depͣhen¬
sas uirbisq stipes quasi in usus paupũ congre¬
gatas. stirpi & post̃is derelictas. Tc̃ ferrũ qd̃
latebat in ꝓfundo suꝑ natauit a quȩ ꝙ int̾
palmarũ arbores mẏrre amaritudo mon¬
strata eͣ. Nec mirũ si tale̾ & sociũ habuit &
tias. & miseris derelicta in suã miseriã te
nuit. Quoꝵ clamor tande ꝑuenit ad cęlum.

Expanded text:
hujuscemodi volumus egredi milites, quos erehujuscemodi volumus egredi milites, quos eremi dura rudimenta non ttionis suae multo tempore dederint, qui omnium fuerunt minimi, ut primi omnium fierent, quos nec esuries nec saturitas aliquando superauit, qui paupertate laetantur, quorum habitus, sermo, uultus, incessus doctrina uirtutum est, qui nesciunt secundum quosdam ineptos homines daemonum obpugnantium contra se portenta confingere, ut apud inperitos et uulgi homines miraculum sui faciant et exinde sectentur lucra. Vidimus nuper et planximus Croesi opes unius morte deprehensas urbisque stipes quasi in usus pauperum congregatas stirpi et posteris derelictas. tunc ferrum, quod latebat in profundo, supernatauit aquae et inter palmarum arbores Merrae amaritudo monstrata est. nec mirum: talem et socium habuit et tias; et miseris derelicta, in suam reservavit miseriam. Quorum clamor tandem pervenit ad coelum,
Abbreviated transcription (Latin):
suo imposuit. Primũq tra ctandũ ẽ. utrũ solꝰ
ancũ alis in monastĩo uiuere debeas. Michi
placet ut habeas scoꝵ contub̾ niũ. nec ipse te
doceas: & absq ductore ingrediaris uiã
qm ñꝙ̃. ingresiꝰ es. statiq in partẽ alterã de¬
clinandu sit. & errori pateas. Non plus aut
minꝰ ambules quã necesse ẽ: ne currens las¬
seris. morãq faciens ob dormias. In solitudine
cito subrẽpit suꝑbia. & si parũp reninauerit
hominẽq ñ uidit putat se eẽ alicuiꝰ mom̃ti.
oblitꝰq sui. und̃. qͦ uenerit. int̾ cord̾. foris lin¬
gua uagat᷑. iudicat contra apłi uoluntatẽ
alienos seruos. Ad q̃d gula poposcerit porri¬
git manũ. dormit quantũ uoluerit. fac̃ qd uo
crebriusq in urbib quã incella ẽ. & int̾ fr̃s
simulat uerecundiã. qͥ platearũ turbis colli¬
me. quippe qͣm sepe laudaurmꝰ s dludo monasteriorũ

Expanded text:
suo inposuit. Primumque tractandum est, utrum solus suo inposuit. Primumque tractandum est, utrum solus an cum aliis in monasterio uiuere debeas. mihi placet, ut habeas sanctorum contubernium nec ipse te doceas et absque doctore ingrediaris uiam, quam numquam ingressus es, statimque in partem tibi alteram declinandum sit et errori pateas plusque aut minus ambules, quam necesse est, ut currens lasseris, moram faciens obdormias. in solitudine cito subrepit superbia, etsi parumper jejunaverit hominemque non viderit, putat se esse alicujus momenti, oblitusque sui, unde, quo venerit, intus corde, foris lin vagatur. Judicat, contra Apostoli voluntatem, alienos servos: quo gula voluerit, porrigit manum: dormit quantum voluerit: nullum verecrebriusque in urbibus, quam in cellula est: et inter fratres simulat verecundiam, qui platearum turbis colliime: quippe quam saepe laudavimus. Sed de ludo monasteriorum,
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. Qͥo desideramꝰ urbiũ frequentiã. qͥ de
singularitate censemꝰ: Moyses ut pͣ eẽt po¬
pło udȩoꝵ. quadraginta annis erudit᷑ in
heremo. Pastor ouiu̾ hominũ factꝰ ẽ pastor.
dplĩ s̃ piscatione lacꝰ genesar. ad piscatio¬
nẽ hominũ transier᷑. Tc̃ habebant patre̾.re¬
te nauiculã. secuti dñm ꝓtinꝰ omĩã reliquer.
portantes cotidie crucẽ suã & ne uirgã qͥdẽ
inmanu habentes. Noc dico. ut etiã sĩ clerica
tꝰ tiilat te desidiũ. discas qd̃ possis docere.
& rationalẽ hostiã offeras. xp̃o. ne miles au-¬
tequã tyro. ne pͥus magist᷑sis autequã dis
appiã dicere sinistrũ. Habeant illi ordinẽ
& gradũ suũ. quẽ si tenueris. quomͦ in
eo tͥ inuendũ sit editꝰ ad ne potianũ lib̃ te
docere potͣit. S cͣ monachi in cunabula mo¬
resq discutimꝰ & eiꝰ monachi qͥ lib̃alib
studiis eruditꝰ in adolescentia uigũ. xp̃ĩ collo

Expanded text:
esideramus urbium frequentiam, qui de esideramus urbium frequentiam, qui de singularitate censemur? Moyses, ut praeesset populo Iudaeorum, quadraginta annis eruditur in heremo, pastor ouium hominum factus est pastor; apostoli de piscatione lacus Genesar ad piscationem hominum transierunt. tunc habebant patrem, rete, nauiculam: secuti dominum protinus omnia reliquerunt portantes cotidie crucem suam et ne uirgam quidem m manu habentes. hoc dico, ut, etiam si clericatus te titillat desiderium, discas, quod possis docere, et rationabilem hostiam offeras Christo, ne miles ante quam tiro, ne prius magister sis quam diippiam dicere. habeant illi ordinem et gradum suum, quem si tenueris, quomodo tibi in eo uiuendum sit, editus ad Nepotianum liber docere te poterit. nunc monachi incunabula moresque discutimus et eius monachi, qui liberalibus studiis eruditus in adulescentia iugum Christi collo
Abbreviated transcription (Latin):
ardorẽ suȩ repugnare sententiȩ. ut qd nͣ uult
hoc agͣe coͣpellatur. & qͣsi uim patiens uoci¬
ferat᷑ & dic̃. Miser ego homo. qͥs me lib̾abit
d̃ corpore mortis huiꝰ. & tu te arbitraris
absq lapsu & uulnere posse transire. nͥ
onii eustodia seruaueris cor tuũ. ꝙ cũ sal¬
uatore dixeris matͣ mea & frͣs mei hi stͣ
Crudelitas ista pietas ẽ. Immo qͥd ta̾ piũ. quã
sc̃e matͥ scm̃ filiũ custodire. Optat & illa
te uiuere. ñ uidẽ ad tẽpꝰ. s ut semꝑ cũ xpo
uideat. Anna samuhelẽ ñ sibi s tab̃naculo
genuit. Filũ ionadab qͥ uinũ & sicerã ñ
bibebant. qͥ habitabant intentoriis. & qͣs
nex cõpulerat sedes habebant. scribunt᷑
in psalmo q̃d pͥmi captiuitatẽ sustinuerint
qͥ ab exercitu caldeoꝵ uastante iherłm
urbes introire cõpulsi sunt. Uideris qͥd
alii sentiant. unꝰqͥsq enĩ suo sensu aucitur.
Michi tam̃ opicdu carcer. & solitudo paradisus

Expanded text:
ardorem suae repugnare sententiae, ut, quod non uult, ardorem suae repugnare sententiae, ut, quod non uult, hoc agere conpellatur, et quasi uim patiens uociferatur et dicit: miser ego homo, quis me liberabit de corpore mortis huius? et tu te arbitraris absque lapsu et uulnere posse transire, nisi omni custodia seruaueris cor tuum et cum saluatore dixeris: mater mea et fratres mei hi sunt, crudelitas ista pietas est; immo quid tam pium, quam sanctae matri sanctum filium custodire? optat et illa te uiuere, non uidere ad tempus, ut semper cum Christo uideat. Anna Samuhelem non sibi, sed tabernaculo genuit. filii Ionadab, qui uinum et siceram non bibebant, qui habitabant in tentoriis et, quas nox conpulerat, sedes habebant, scribuntur in psalmo, quod primi captiuitatem sustinuerint, quia exercitu Chaldaeorum uastante Iudaeam urbes introire conpulsi sunt. Uiderint, quid alii sentiant — unusquisque enim suo sensu ducitur —, mihi oppidum carcer est et solitudo par
Abbreviated transcription (Latin):
chos inuet̾i legimꝰ testam̃to. ȩdificabant sibi
casulas ꝓpe fluenta iordanis. & turbis & ur-¬
bib derelictis. polenta & herbis agrestib
uictitabant. Quã diu in patͥa tua es. Habe¬
to cellulã ꝓ paradiso. uaria scripturarũ po¬
ma decerpe.Nis utere delitiis. harũ frue¬
re cõplexii. Si scandalirat te oculus. pes. ma-¬
nꝰ tua. ꝓice ea. slulli parcas. ut soli parcas a¬
nimȩ tuȩ. Qui inderit mulierẽ ad c̃cupis¬
cendu. iã mechatꝰ ẽ eã in cord̃ fuo. Qis glori¬
abit᷑ castũ se hab̃e cor Astra ñ sunt mun
da inconspectu c̃ni. quantomnagis homineᷤ
quor uita teptatio ẽc Ue nob̃ qͥ qͣties c̃cupis¬
cimꝰ. toties fornicamͣ. In ebriatꝰ ẽ in qͥt gladiꝰ
m̃s in cęlo. multo ampliꝰ in t̾ra quȩ spinas &
tribulos germinat. Uas electionis in cuiꝰ ore
xꝑc resonat. macerat corpꝰ suuͣ & subieit
seruituti. & tam̃ cernit naturalẽ carnis

Expanded text:
chos in ueteri legimus testamento — aedificabant sibi chos in ueteri legimus testamento — aedificabant sibi casulas propter fluenta Iordanis et turbis urbium derelictis polenta et herbis agrestibus uictitabant. quamdiu in patria tua es, habeto cellulam pro paradiso, uaria scripturarum poma decerpe, his utere deliciis, harum fruere conplexu. si scandalizat te oculus, pes, manus tua, proice ea. nulli parcas, ut soli parcas animae. qui uiderit mulierem ad concupiscendum eam, iam moechatus est eam in corde suo. quis gloriabitur cda in conspectu Domini: quanto magis homines , quorum 937 vita tentatio est? Vae nobis, qui quoties concupiscimus, toties fornica mur. Inebriatus est, inquit, gladius meus in coelo , multo amplius in terra, quae spinas, et tribulos generat. Vas electionis, in cujus ore Christus resonabat, macerat corpus suum, et subjicit servituti ; et tamen cernit naturalem carnis
Abbreviated transcription (Latin):
t. Balnearũ fom̃ta ne queras. qͥ calorẽ cor¬
pis ieiunioꝵ cupis frigore extinguere.
Que & ipsa moderata sint: ne nimia debi¬
ltent stomachũ. & maiorẽ refectionẽ pos¬
centia erũpant in crud.itatẽ. quę parens
ubidinũ ẽ. Modicꝰ ac tẽperatꝰ cib & carm
ꝙ animȩ utilis ẽ. Satrẽ ita uid̾. ne ꝑ illam
alias uide coneris. quarũ uultꝰ cordi tuo
hereant. ꝙ tacitũ uiuat sub pectore uul¬
N. Ancillulas quȩ ei in obseqͥo st̃. tͥ sciaᷤ eẽ
minsidiis. Quanto uilior earũ conditio.
tano fa̾lior ẽ ruina. Et ioħes baptista
scãm matrẽ habuit. pontificisq filiꝰ erat.
& tam̃ nec matris affectu. nec patͥs opib
uincebat᷑ Nle in domo parentũ cũ picłõ
uiueret castitatis. uiuebat in heremo. & o¬
culis desiderantib xpm nichil aliud dig¬
nabat᷑ aspicere. Uestis asꝑa. cona pellicia.
eib locustȩ. melq siluestre. omĩa uirtuti &

Expanded text:
at. balnearum fomenta non quaeras, qui calorem corat. balnearum fomenta non quaeras, qui calorem corporis ieiuniorum cupis frigore extinguere. quae et ipsa moderata sint, ne nimia debilitent stomachum et maiorem refectionem poscentia erumpant in cruditatem, quae parens libidinum est. modicus ac temperatus cibus et carni et animae utilis est. matrem ita uide, ne per illam alias uidere cogaris, quarum uultus cordi tuo haereant et tacitum uiuat sub pectore uulnus. ancillulas, quae illi in obsequio sunt, tibi scias esse in insidiis, quia, quantum uilior earum condicio, tanto facilior ruina est. et Iohannes Baptista sanctam matrem habuit pontificisque filius erat et tamen nec matris affectu nec patris opibus uincebatur, ut in domo parentum cum periculo uiueret castitatis. uiuebat in heremo et oculis desiderantibus Christum nihil aliud dignabatur aspicere. uestis aspera, zona pellicia, cibus locustae melque siluestre, omnia uirtuti et
Abbreviated transcription (Latin):
pere. in licentiã maritalẽ. din sorores ul¬
gies deser̃. & extͣnis uidius copulantis
St̃ quȩ oder suos & nͣ suoꝵ palpant᷑ affe¬
tu. Ouarũ impatientia index amini nl¬
lã recipit exeu sationẽ. & cassa pudiestis
uelam̃ta quasi aranearũ fila disrũpi. l¬
deas ñ millos accinctis renib pullasas¬
mea barba ꝓlixa ã mulierib ñ posse discedẽ.
suo coae manere tecto simul ire ẽuuia.
mesias uiuenes hab̾e. in ministerio & p̃ter
ascabuila nuptiarũ omĩa ẽẽ matͥmonii. Nec
colpa e nominis. x p̃iam si fimulator religi¬
cuea iuideant ȩccłus displicere quȩ homi¬
uib bonis ñ placent. Tu uͦ si monachus eẽ
uis nͣ uideri. habeto curã ñ rei familiaris
eui renuntiando hoc ẽẽ cȩpisti. s animȩ tuȩ.
Sordes uestiũ. candid̃ m̃tis inditia st̃. Uilis
tunica. & c̃tep̃tũ scłi ꝓbet. ita du taxat ne
animꝰ cumeat. ne habitꝰ sermoq dissenti¬

Expanded text:
pere in licentiam maritalem. Aliae sorores vipere in licentiam maritalem. Aliae sorores virgines deserunt, et externis viduis copulantur. Sunt quae oderunt suos, et non suorum palpantur affectu: quarum impatientia, index animi, nullam recipit excusationem; et cassa impudicitiae velamenta, quasi aranearum fila disrumpit. Videas nonnullos accinctis renibus, pulla tunica, barba prolixa, a mulieribus non posse discedere, sub eodem manere tecto, simul inire convivia, ancillas juvenes habere in ministerio, et praeter uocabulum nuptiarum omnia esse matrimonii. nec culpa est nominis Christiani, si simulator religicum ea uident ecclesiis displicere, quae omnibus bonis non placent. Tu uero, si monachus esse uis, non uideri, habeto curam non rei familiaris, cui renuntiando hoc esse coepisti, sed animae tuae. sordes uestium candidae mentis indicio sint, uilis tunica contemptum saeculi probet ita dumtaxat, ne animus tumeat, ne habitus sermoque dissenti
Abbreviated transcription (Latin):
uit infantẽ. & pꝰ studia galliarũ quȩ uel
florentissima st̃ͣ misit romã. ñ parcens simp¬
tib. & absentiã filii spe sustinens futuroꝵ at
ub̃tatẽ gallici nitorẽq sermonis grauitas
romana ẽdiret. nec calearib in te s frenis
uteret᷑ q̃d & in disertissimis uiris gretiȩ lȩ¬
gimꝰ qͥ asianũ tumorẽ attico siccalant sa¬
le. & luxuriantes flagellis uineas faceibuis
repͥmebant. ut ȩloquentiȩ torcularia ñu
boꝵ pãpinis s sensuũ qͣsi uuarũ exp̃ssiq¬
b redundaret. Hanc cu suscipe ut pare¬
tẽ. ama ut nuitricẽ. uenerare ut scãm. ner a¬
loꝵ uniteris exemplũ. qͥ relinquunt sualẽ
alienas appetunt. quoꝵ dedecꝰ in ꝓpanilo e.
sub nominib pietatis querentiũ suspeda
ẽsortia. Nlomi ego qͣsda iã maturioris gati¬
& plerasq generis lib̃tin adolescentib d¬
lectari. & filios quererȩ spũales paulatis
pudore fupato ꝑfecta matrũ nomina e¬

Expanded text:
uit infantem et post studia Galliarum, quae uel uit infantem et post studia Galliarum, quae uel florentissima sunt, misit Romam non parcens sumptibus et absentiam filii spe sustinens futurorum, ut ubertatem Gallici nitoremque sermonis grauitas Romana condiret nec calcaribus in te sed frenis uteretur, quod et in disertissimis uiris Graeciae legimus, qui Asianum tumorem Attico siccabant sale et luxuriantes flagellis uineas falcibus reprimebant, ut eloquentiae torcularia non uerborum pampinis, sed sensuum quasi uuarum expressionibus redundarent. hanc ntem, ama ut nutricem, venerare ut sanetam. Nec aliorum imiteris exemplum, qui relinquunt suas et alienas appetunt, quorum dedecus in propatulo est sub nominibus pietatis quaerentium suspecta consortia. Novi ego quasdam ia plerasque libertini generis adolescentibus delectari, et filios quaerere spirituales: paulatimque pudore superato, per ficta matrum nomina erum
Abbreviated transcription (Latin):
quales custodes habet auartua. Quorsũ ista
ꝑspicuũ ẽ Si negotiatores scłi tanta sustinent
ut ad incertas pueniant ꝑiturasq diuitias.¬
culis quęsier̃ qͥd.xp̃i negotiatori faciendu:
ꝑit thesaurũ. quẽ nec fur effode nec latro
possit aufferre :ᷤ Seio me offensuruͣ quã plu¬
rimos. qui generałe d̃ uitiis disputationem
in suã refert̃ contumeliã. & dũ mͥ irascun¬
t suã indicant conscientiã.multoq pel de
se quã d̾ me uidicant. Ego enĩ nemine̾ uo¬
minabo. nec ueteris comediȩ licentiea
certas ꝑsonas eligã atq ꝑstringa̾. Pruden¬
tis uiri eͣ ac prudentiũ feminarũ dissimu¬
lare ĩmo em̃dare qd in se intellegunt: &
indignare̾ sibi magis quã mͥ: nec in monito¬
rẽ maledicta cong̾ere. qͥ ꝗͣ uis ut isdẽ tene¬
atͣ criminib certe in eo melior eͣ qd sua ei
mala ñ placent. dudio religiosã hab̃e te matrĩ
multoꝵ annoꝵ uiduã. quȩ aluit quȩ nutri¬

Expanded text:
quales custodes habeat avaritia. 4. Quorsum ista? quales custodes habeat avaritia. 4. Quorsum ista? Perspicuum est, si negotiatores saeculi tanta sustinent, ut ad incertas periturasque divitiasunt, quid Christi negotiatori faciendum periat thesaurum, quem nec fur effodere, nec latro possit auferre? 5. Scio me offensurum esse quamplurimos, qui generalem de vitiis disputationem, in suam referunt contumeliam; 935 et dum mihi irascuntur, suam indicant conscientiam: multoque pejus de se, quam de me judicant. Ego enim neminem nominabo: nec veteris Comoediae licentia certas personas eligam atque perstringam. PRUDENTIS VIRI EST, ac prudentium feminarum, dissimulare, imo emendare quod in se intelligunt, et indignari sibi magis quam mihi; nec in monitorem maledicta congerere. Qui etsi iisdem teneatur criminibus, certe in eo melior est, quod sua ei mala non placent. 6. Audio religiosam habere te matrem, multorum annorum uiduam, quae aluit, quae erudi
Abbreviated transcription (Latin):
optandũ ẽ nobis ut uerꝰ pharao cũ suo mergat᷑ exer¬
citu. Multis difficultatib & ꝑiculis ad urbẽ
maximã ꝑuenit᷑. Utroq litore gentes uage
imino beluę habitant ferocissime. semꝑ sol¬
lciti. semꝑ armati. totiꝰ uehunt cibaria. La¬
tentib saris uadisq durissimis plena sunt
omĩa. ita ut speculator & doctor in suma ma¬
li arbore sedeat. & ind̾ regend̃ & circum¬
flectend̃ nauis dictata pͣdicat. Pelixcursus
ẽ si pꝰ.ui.menses supͣdictȩ urb̃ portũ teneant.
ã qͦ se incipiat aꝑire oceanꝰ. ꝑ quẽ uixanno ꝑ¬
petuo ad indiã puenit᷑. & cad gange̾ fluuiũ
quẽ phison scã scriptura cognominat qui
circuit omne̾ terrã eiulat. ꝙ multa genera
pigm̃ͣtoꝵ d̾ paradysi dr fonte deuehere. ubi
nascit᷑ carbunculus & smaragd̃. & margarita
candentia. & uniones qͥb nobiliu feminaruͣ
stra hominib impossibile ẽ ut ostendat᷑ nob̃

Expanded text:
optandum nobis est ut verus Pharao cum suo mergatur exeroptandum nobis est ut verus Pharao cum suo mergatur exercitu, multis difficultatibus ac periculis ad urbem Abisamam perveniunt. Utroque litore gentes vagae, immo beluae habitant ferocissimae. Semper solliciti, semper armati totius anni vehunt cibaria. Latentibus saxis vadisque durissimis plena sunt omnia, ita ut speculator et ductor in summa mali arbore sedeat et inde regendae et circumflectendae navis dictata praedicat. Felix cursus est, si post sex menses supra dictae urbis portum teneant, a quo se incipit aperire oceanus, per quem vix anno petuo ad Indiam pervenitur, et ad Gangem fluvium quem Phison Sancta Scriptura commemorat qui circumit totam terram Evila, et multa genera pigmentorum de paradisi dicitur fonte devehere. Ubi nascitur carbunculus, et smaragdus; et margarita candentia, et uniones, quibus nobilium feminarum stra, hominibus impossibile est: ut ostendatur nobis,
Abbreviated transcription (Latin):
riens in iuideis cornelii saturat᷑ fid̾. ꝙ fam̃ in¬
credulitatis eor gentiũ conũsione restinguit
atq in uase ȩuangłioꝵ quadrangulo qd s
cȩlo descendit ad t̾ras docet᷑. ꝙ discit om̃s
homines posse saluari. rursũq qd uiderat
in spetiȩ candidissimi linteaminis in suꝑna
transfert᷑. & credentiũ turba d̃ tͣris in cȩlũ
rapit᷑. ut pollicitatio dñi cõpleat᷑ beati mun¬
do cord̃. qͣm ipsi d̃m uidebt̃. Cotũ q̃d apphen¬
samami insinuare tͥ cupio q̃o qͣsi doctꝰ nau
ta pꝰ multa naufragia rudẽ conor instrue-¬
re uictorẽ illud ẽ. in qͦ litore pudicitiȩ pira¬
te sint noueris ubi caribdis & radix om̃iũ
maloꝵ cupiditas. ubi scillei obtrectatoꝵ ca
tuo consuminanini qͦmͦ in media tranqͥllita¬
te securi. lybicis int̾dũ uitioꝵ sortib obrua¬
mͣ qͥd uenenatoꝵ animantiũ desertũ huius
scsi nutriat nauigantes mare rubrũ in qͦ

Expanded text:
riens in Iudaeis Cornelii saturatur fide et famem inriens in Iudaeis Cornelii saturatur fide et famem incredulitatis eorum gentium conuersione restinguit atque in uase euangeliorum quadrangulo, quod de caelo descendit ad terras, docetur et discit omnes homines posse saluari. rursumque, quod uiderat, in specie candidissimi linteaminis in superna transfertur et credentium turbas de terris in caelum rapit, ut pollicitatio domini conpleatur: beati mundo corde, quoniam ipsi deum uidebunt. totum, quod adprehensa manu insinuare tibi cupir sit sale conditus —, quod, si infatuetur, ta post multa naufragia rudem conor instruere vectorem, illud est, ut, in quo litore pudicitiae pirata sit, noveris, ubi Charybdis et radix omnium malorum avaritia, ubi Scyllaei obtrectatorum ctuo consumamini, quomodo in media tranquillitate securi Libycis interdum vitiorum Syrtibus obruamur, quid venenatorum animantium desertum huius saeculi nutriat. Navigantes Rubrum Mare, in quo
Abbreviated transcription (Latin):
pit. Sermo ur̃ sit sale conditꝰ. Qd̃ si infatua
foris ꝓncit᷑: in tantũq pdit nominis digni¬
tatẽ ut nec insterquilino quidẽ utile sit qͦ
solent credentiũ arua condiri. & sterile ara¬
animarũ solũ pinguescere. Nȩc dicimꝰ. ut
pͥma te fili rustice fronte doceamꝰ magna
cepisse excelsa sectari. & adolescentiȩ im¬
mo pub̾tatis incentiua calcantẽ ꝑfecte qͥd̾e
ȩtatis gradũ seandẽ. s lubricũ it̃ eẽ ꝑ q̃d in¬
grederis. uec tantũ seqͥ glłȩ pꝰ uictoriã qͣntũ
ignominiȩ pꝰ ruinã. Non m̾ñc ꝑ uirtutũ pra¬
ta ducend̾ ẽ riuuł. nec laborandu ẽ ut os¬
tenda tͥ uarior pulchritudinẽ flor. qͥd in
se lilia habeant puritatis. qͥd rosarũ uerecun¬
dia possideat. qͥd molȩ purpura ꝓmittat in
regno. qͥo ratilantiũ spondeat pictura gẽma¬
rũ. Iã enĩ ꝓpitio dño statũ tenes. iã intectum
atq solariũ eũ petro apło conseendisti. qͥ esu¬

Expanded text:
pit: sermo uester sit sale conditus —, quod, si infatuetur, foras proicitur in tantumque perdit nominis dignitatem, ut ne in sterquilinio quidem utile sit, quo solent credentium arua condiri et sterile animarum solum pinguescere. haec dicimus, ut prima te, fili Rustice, fronte doceamus magna coepisse, excelsa sectari et adulescentiae, immo pubertatis, incentiua calcantem perfectae quidem aetatis gradum scandere, sed lubricum iter esse, per quod ingrederis, nec tantam sequi gloriam post uictoriam, quantam ignominiam post ruinam. Non mihi nunc per uirtutum prata ducendus es nec laborandum, ut ostendam tibi uariorum pulchritudinem florum, quid in se lilia habeant puritatis, quid rosarum uerecundia possideat, quid uiolae purpura promittat in regno, quid rutilantium spondeat pictura gemmarum. iam enim propitio domino stiuam tenes, iam in tectum atque solarium cum Petro apostolo conscendisti, qui esu
Abbreviated transcription (Latin):
retur orationis. & ñ latronũ spelunca. Nuiꝰ tu
uicini sectare uestigia. & cȩteroꝵ qͥ uirtutũ
illĩ similes st̃. qͦs sac̃dotiũ & humiliores fac̃
& paupiores. Aut si ꝑfecta desidas. exi cũ abra-¬
hã s pata & d̾ cognatione tua. & ꝑge qͦ nes¬
cis. Si habes substantiã. uend̾ & da paupe¬
rib Si ñ habes. grandi onere lib̾atꝰ es. Andũ¬

Expanded text:
retur orationis et non latronum spelunca. huius e retur orationis et non latronum spelunca. huius e uicino sectare uestigia et ceterorum, qui uirtutum illius similes sunt, quos sacerdotium et humiliores facit et pauperiores, aut, si perfecta desideras, exi cum Abraham de patria et de cognatione tua et perge, quo nescis. si habes substantiam, uende et da pauperibus, si non habes, grandi onere liberatus es; nu
Abbreviated transcription (Latin):
nec patiat᷑ in partẽ aliã declinando uiã re-¬
linquere regiã. ꝑquã isrł ad t̾rã reꝓmissionis
ꝓuans. se transiturũ eẽ ꝓmitit. atq utinam
exaudiat᷑ uox eccłiȩ cõplorantis. Dnẽ pa¬
cẽ da nob̃. omiã enĩ dedisti nob̃. Utinã qd̃
renintiam̃ scło uoluntatis sit ñ necessita¬
tis. & pauptas habeat expetita głam nͣ illa¬
ta cruciatũ. Ceterũ iuxta miserias huiꝰ
tẽporis & ubiq gladios seuientes. satis diues
ẽ qͥ ꝑ ane ñ indiget. ninuũ potens ẽ qͥ ser¬
uire ñ cogit᷑. Sc̃s exsupuis tolose ep̃c ui
duȩ sareptenis amitator esuriens pascit ali¬
os. & ore pallente ieuinꝰ fame torquet᷑ alie¬
tiã ꝓiecit d̾ tẽplo. qͥ absq funculo ꝙ mere¬
patione cathedras uendentiũ colũbas. id ẽ¬
dona sp̃s scĩ. m̃sasq subu̾tit mãmonȩ s nũ¬
mularioꝵ era dispsit. ut domꝰ dĩ domꝰ uoca¬

Expanded text:
nec patiatur te in partem alteram declinando uiam renec patiatur te in partem alteram declinando uiam relinquere regiam, per quam Israhelad terram repromissionis properans se transiturum esse promittit. atque utinam exaudiatur uox ecclesiae conplorantis: domine, pacem da nobis; omnia enim reddidisti nobis. utinam, quod renuntiamus saeculo, uoluntas sit, non necessitas, et paupertas habeat expetita gloriam, non inlata cruciatum. ceterum iuxta miserias huius temporis et ubique gladios saeuientes satis diues est, qui pane non indiget, nimium potens, qui seruire non cogitur. sanctus Exuperius, Tolosae epividuae Sareptensis imitator, esuriens pascit alios: et ore pallente jejuniis, fame torquetur alietiam ejecit e Templo: qui absque funiculo et increpatione, cathedras vendentium columbas, id edona spiritus sancti, mensas subuertit mammonae et nummulariorum aera dispersit, ut domus dei domus uoca
Abbreviated transcription (Latin):
git d̃ns corripit. castigat auͣ omnẽ filñ quẽ
recipit. Et ꝑ isaia̾ clamat ds̃. Popłe m̃s. qͥ bea¬
referas. si me nesciente peccatis meis ĩmo de¬
tractionib tuis aliũ uulneres. & cũ certatiͣ
om̃ib narres sic singulis loqͣris qͣsi nulli alii
dixeris: Noc ñ ẽ. me em̃dare. s uttio tuo sa¬
tis facere. Prȩcepit adns peccanteᷤ in nos ar-¬
gui debere. secreto. ł adhibito teste. & si auꝰ¬
dire noluerinit referri ad ȩccłam. haben¬
dosq in malo ꝑtinaces. qͥsi ȩthnicos & publi¬
canos. Nec exp̃ssius loqrͦ. ut a dolescentẽ meũ
& lingua & auriũ prurigine libẽ. ut renatũ
in xp̃o sine ruga & macula quasi pudicã uir¬
ginẽ exhibeã scãmq tã m̃te quã corpe.ne
solo nomine gloriet᷑. & absq oleo bonoꝵ opũ
textincta lãpada excludatur r ab sponso.
Nabes ibi scm̃ doctissimũ pontificẽ̾ ꝓcu¬
lũ. qͥ uiua & pͣsenti uoce nr̃as scedulas su¬
pet. cotidianisq tractatib itͣ tuũ dirigat.

Expanded text:
corripit, flagellat autem omnem filium, quem recipit. et per Esaiam clamat deus: populus meus. qui beareferas, si me nesciente peccatis meis, immo detractationibus tuis alium uulneres et, cum certatim omnibus narres, sic singulis loquaris, quasi nulli alteri dixeris ? hoc est non me emendare, sed uitio tuo satisfacere. praecepit dominus peccantes in nos argui debere secreto uel adhibito teste et, si audire noluerint, referri ad ecclesiam habendosque in malo pertinaces quasi ethnicos et publicanos. Haec expressius loquor, ut adulescentem meum et linguae et aurium prurigine liberem, ut renatum in Christo sine ruga et macula quasi pudicam uirginem exhibeam sanctamque tam mente quam corpore, ne solo nomine glorietur et absque oleo bonorum operum extincta lampade excludatur ab sponso. habes ibi sanctum doctissimumque pontificem Proculum, qui uiua et praesenti uoce nostras scidulas superet cotidianisque tractatibus iter tuum dirigat
Abbreviated transcription (Latin):
laboriosiꝰ. qui cotidie d̃ uita picli¬
tat᷑ nichil fortiꝰ qͥ uincit diabolũ.
nichil inbecilliꝰ dͥ carne suꝑat᷑. Utriusq rei
exẽpla sc̃ plurima. Latro credidit in cru
gio in ꝓditionis tartarũ labit᷑. & nec fami¬
lixitate cͣ̃uiuii. nec intĩctione bucelle. nec
osculi grã frangit᷑. ut ñ quasi hominẽ tra-¬
dat quẽ filiũ di nouerat. Qło samaritana
uiliꝰ : Nlon solũ illa credidit. & pꝰ .ui. uiros
unũ inuenit. dñm messiaͣq cognoseit ad fon¬
tẽ. quẽ in templo iudȩoꝵ popłs ignorabat.
s autor fit multorũ salutis. & apłis em̃tib
cibos esurientẽ refic̾. lassũq sustentat. Qto
salomone sapientiꝰ ᷤ Aitam̃ infatuat᷑ ãmorib
feminarũ. Bonũ ẽ. sal. nullũq sacrificiũ¬

Expanded text:
laboriosius, qui cotidie de vita periclitatur. Nihil fortius, qui vincit diabolum; nihil inbecillius, qui a carne superatur. Utriusque rei exempla sunt plurima. Latro credidit in crucgio in proditionis tartarum labitur et nec familiaritate conuiuii nec intinctione buccellae nec osculi gratia frangitur, ne quasi hominem tradat, quem filium dei nouerat. quid Samaritana uilius? non solum ipsa credidit et post sex uiros unum inuenit dominum Messiamque cognoscit ad fontem, quem in templo Iudaeorum populus ignorabat, sed auctor fit multorum salutis et apostolis ementibus cibos esurientem reficit lassumque sustentat. quid Salomone sapientius ? attamen infatuatur amoribus feminarum. bonu