comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qm inhac uita gerisolet. notandum
qđ illud dñi redeuntis examen etiam
nunc exparte cȩlebratum. sed tunc
est uniuersaliter implendũ. Coti¬
die namq accepto a patre regno re¬
dit : quia ꝑegrinantis int̾ra aeccłiȩ
semꝑstatum conspicit. Cotidie in
tanto fideliũ seruorũ Numero huic
pecuniam Negotiuturo cõmodat.
In altero modũ consũmati oꝑis exami¬
nat. hunc fideliter prudenterq labo¬
rantem amplioris gr̃ae munere donat
Illum desidia mollem & marcido lu-¬
xii otia sectantem. & eo qđ dederat
pͥuat. Uerum uniuersali manifesta¬
to iudicio qđ dictu quoq terribile
est: multi qui addocendam uideban¬
tur idonei. obneglegentiȩ suȩ noxam
inter indoctos rẽputabunt᷑. At alii
simpliciores fr̃s & elem̃torum pęnitus
ignari obconuersationis tam̃ eximiae
deuotionem inter apłicos doctores
p̃mia sũma ꝑcipient. Qui enĩ recipit
accipi&. Uerũ tamen mnimicos meos
illos qui noluerunt me regnare suꝑse:

Expanded text:
quoniam in hac vita geri solet, notandum quoniam in hac vita geri solet, notandum quod illud Domini redeuntis examen etiam nunc ex parte celebratum, sed tunc est universaliter implendum. Quotidie namque accepto a Patre regno redit, quia peregrinantis in terra Ecclesiae semper statum conspicit: quotidie in tanto fidelium servorum numero huic pecuniam negotiaturo commodat, in altero modum consummati operis examinatur: hunc fideliter prudenterque laborantem amplioris gratiae munere donat, illum desidias molles et marcida luxu otia sectantem, et eo quod dederat, privat. Verum universali manifestato judicio, quod dictu quoque terribile est, multi qui ad docendum videbantur idonei, ob negligentiae suae noxam inter indoctos reputabuntur. At alii simpliciores fratres, et elementorum penitus ignari ob conversationis tamen eximiae devotionem inter apostolicos doctores praemia summa percipient. Qui enim recipit accipiet . Verumtamen inimicos meos, illos qui noluerunt me regnare super se,
Abbreviated transcription (Latin):
Rec ammittit conlatam gr̃am quam
p̃dican do aliis cõmunicare Neglegit
ut ei augeatur qui inde laborauit.
Tuxta qđ angłõ ephesi ȩccłiae dicitur.
Et mouebo candelabrũ tuũ deloco suo:
nisi pȩnitentiam egeris. Et cũ regiũ
chrisma quod suꝑbiendo saul amisit:
dauid obȩdiendo ꝓmeruit. sp̃s qͥdẽ¬
dñi discessit asaul & directus est in
dauid adie illa & deinceps. Quod
uero ablata anequã seruo mna ei
qui decem mnas hab& dari uissa . ẽ:
misticȩ ut reor indicat. intrante
plenitudine gentiũ om̃em isrł sal¬
uum futurũ. & tunc habundantiam
grae spiritalis quam modo nos tepe¬
tenter exercemus. illius popłi docto¬
ribus esse conferendam. Dico autem
uob̾ quia om̃i habenti dabit᷑. ab eo
autem qͥ non hab&: & quod hab&e
auferetur abeo. Haec adsuperiora
sententia respicit. docens & illum
posse ammittere munus dĩ : qui ha¬
bens non hab& id est nonutitur. &
in eo augeri qui habens hab&. hoc ẽ.
bene utitur. Quae gr̃arum mutatio

Expanded text:
e amittit collatam gratiam, quam praedicando aliis communicare neglexit, ut ei augeatur qui inde laboravit, Juxta quod angelo Ephesi Ecclesiae dicitur: Et movebo candelabrum tuum de loco suo, nisi poenitentiam egeris . Et cum regium chrisma, quod superbiendo Saul amisit, David obediendo promeruit: Spni discessit a Saul, et directus est in David a die illa , et deinceps. Quod vero ablata a nequam servo mina, ei qui decem minas habebat dari jussa est, mystice, ut reor, indicat, intrante plenitudine gentium omnem Israel salvum futurum, et tunc abundantiam gratiae spiritalis, quam modo nos tepenter exercemus, illius populi doctoribus esse conferendam . Dico autem vobis quia omni habenti dabitur: ab eo autem qui non habet, et quod habet, auferetur ab eo. Haec ad superiora sententia respicit, docens et illum posse amittere munus Dei, qui habens non habet, id est, non utitur; et in eo augeri qui habens habet, hoc est, bene utitur. Quae gratiarum mutatio
Abbreviated transcription (Latin):
UIA ENIM AD fidem xp̃i
totus orbis contra sediuisus
est: una quaeq domus & in¬
fideles habuit & credentes. Et ꝓpt̾ea
bellũ missũ est bonũ: ut rumꝑetur
pax mala. Quod & esaras subtr̃po
aegr̃pti : ꝓpheticȩ p̃cinuit dicens.
Eccẽ dñs ascendet suꝑ nubem leuem.
& in grediet᷑ aegr̃p̃tum. & mouebun¬
tur simulachrã aegrpti a facie eus.

Expanded text:
uidem ad fidem Christi totus orbis contra se divisus est, unaquaeque domus et infideles habuit et credentes, et propterea bellum missum est bonum, ut rumperetur pax mala. Quod et Isaias sub typo Aegypti prophetice praecinuit dicens: Ecce Dominus ascendet super nubem levem, et ingredietur Aegyptum, et movebuntur simulacra Aegypt
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ cordis inmutationẽ incit. Ecce fr̃s km̃i
gorduna quam suꝑius dixi a scĩmonialis
habitus excellentia corruit ad poenam.
& fr̃ hic dequo ista narraui. ab ipso mor-¬
tis articulo. reduit ad aeternam uitam.
Nemo gͦ scit qđ dese in occultis dĩ iudiciis
agatur. qͥa multi sunt uocati. pauci uero
aelecti. Quia igitur non nulli dese certir̃ẽ.
aelectum sẽ. ẽẽ : restat ut om̃s crepident.
om̃s de sua actione formident: om̃s in sola
diuina miscdia gaudeant. Nullus desuis
uirib p̃sumat. est qui ꝑfitiat fidutiam
nr̃am ille scilic& qui inse dignatꝰ. ẽ. ad¬

Expanded text:
per cordis immutationem vicit. Ecce, fratres mei, per cordis immutationem vicit. Ecce, fratres mei, Gordiana, quam superius dixi, a sanctimonialis habitus excellentia corruit ad poenam, et frater hic, de quo ista narravi, ab ipso mortis articulo rediit ad aeternam vitam. Nemo ergo scit quid de se in occultis Dei judiciis agatur; quia multi sunt vocati, pauci vero electi. Quia ergo nulli de se certum est electum se esse, restat ut omnes trepident, omnes de sua actione formident, omnes in sola divina misericordia gaudeant, nullus de suis viribus praesumat. Est qui perficiat fiduciam nostram, ille scilicet qui in se dignatus est as
Abbreviated transcription (Latin):
cruti&. sed faci& qđ facturus est. Si ei
ad deuorandũ datus sum: quare ꝓpter uos
Quid .ẽ. quid loqueris fr̃ Signũ tibi scaẽ
crucis in prime. Respondebat ille ut po-¬
terat dicens. U olo me signare. sed non
possum: quia adracone premor. Cũ que
fr̃s hoc audirent: ꝓstrati in terram cum
lacrimis. coepunt pro ereptione illius ue¬
hem̃tius orare. Et ecce subito cep̾it me¬
lioratus aeger: quib ualebat uocibus exul.¬
tare dicens. Grãs deo. ecce draco qui
me ad deuorandum acceꝑat fugit. oratio.¬
nibus ur̃is expulsus est: stare non potuit.
Pro peocatis meis modo intercedite: quia
conuerti paratus sum: & secularem uitã
funditus relinquere. Homo gͦ qui sic̃
iam dictum ẽ: ab extrema corporis fue.¬
rat parte prȩmor̾tuus reseruatꝰ ad uitam:
toco addm̃ corde conuersus est. Longis &
continurs in conuersatione eadem flagel:¬
lis eruditus. atq ante paucos dies excres¬
cente corporis molestia de functus. quia

Expanded text:
non cruciet, sed faciat quod facturus est. Si ei non cruciet, sed faciat quod facturus est. Si ei ad devorandum datus sum, quare propter vos Quid est quod loqueris, frater? signum tibi sanctae crucis imprime. » Respondterat, dicens: Volo me signare, sed non possum, quia a dracone premor. Cumque hoc fratres audirent, prostrati in terra cum lacrymis coeperunt pro ereptione illius vehementius orare. Et ecce subito coepit melioratus aeger quibus valebat vocibus exsultare, dicens: Gratias Deo, ecce draco qui me ad devorandum 1645 acceperat fugit, orationibus vestris expulsus stare non potuit. Pro peccatis meis modo intercedite, quia converti paratus sum, et saecularem vitam funditus relinquere. Homo ergo, qui, sicut jam dictum est, ab extrema corporis fuerat parte praemortuus, reservatus ad vitam, toto ad Deum corde conversus est. Longis et continuis in conversatione eadem flagellis eruditus, atque ante paucos dies excrescente corporis molestia defunctus est. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
loqueretur. Facta aut̃ fuerat iita illiꝰ
cunctis fr̃ibus uisu grauis: sed tam̃ ut
dictũ. ẽ. ꝓfr̃is sui grã erat cunctis cole¬
rabis Asꝑnabatur ualde: siquis sibi
aliquid deprauitatis suae correptione
loqueretur. Bona non solum facere :
sed etiam audire ñ poterat. Nũ quam
se ad sc̃ȩ conũsationis habitum uenire.
uirando. ira scendo deridendo testabat᷑.
In hac aut̃ pestilentia quae nuꝑ eius urbis
popłm magna exparte consũpsit: ꝑcussus
egressum illiꝰ orando ꝓcegerent. Iam corpꝰ
eius ab extrema fuerat parte prȩmortiũ.
in solo aut̃ tantũ modo pectore uitalis ad¬
huc calor anhelabat. Cuncti aut̃ fr̃s tanto
iam nidebant sub caeleritate discedere.
Cum repente coepit eisdem fr̃ibus ad sisten-
recedite. ec ce draconi ad deuorandum datꝰ
sum: qui ꝓpter ur̃am p̾sentiã deuorare me¬
non potest. Caput meum insuo ore iã
absorbuit. date locum. ut non me amplius

Expanded text:
loqueretur. Facta autem fuerat vita illius loqueretur. Facta autem fuerat vita illius cunctis fratribus visu gravis, sed tamen, ut dictum est, pro fratris sui gratia erat cunctis tolerabilis. Aspernabatur valde si quis sibi aliquid de pravitatis suae correctione loqueretur. Bona non solum facere, sed etiam audire non poterat. Nunquam se ad sanctae conversationis habitum venire, jurando, irascendo, deridendo, testabatur. In hac autem pestilentia, quae nuper hujus urbis populum magna ex parte consumpsit, percussus egressum illius orando protegerent. Jam corpus ejus ab extrema fuerat parte praemortuum, in solo tantummodo pectore vitalis adhuc calor anhelabat. Cuncti autem fratres qujam videbant sub celeritate discedere, cum repente coepit eisdem fratribus assistentRecedite, ecce draconi ad devorandum datus sum, qui propter vestram praesentiam me devorare non potest. Caput meum in suo ore jam absorbuit; date locum, ut me amplius
Abbreviated transcription (Latin):
in huius intae incertitudine quise finis
sequatur ignorat. Sed quia rem reculi. quȩ
uos ex diuina districtione ꝑterruit:. aliud
Quod tamen insermone alio iam dixisse¬
me memini: sed uos nequaquam ad fuistis.
Ante biennũ fr̃ quidam in monasteriũ
meum quod uixta beatoꝵ martyrum
ioħis & pauli eccłiam situm est. gr̃a
comĩsitionis uenit: qui dui regulariter
ꝓtractus. quandoq susceptus ẽst. Quẽ
fr̃ suus ad monasterium non conuer¬
sationis studio. sed carnali amore serutꝰ
est. Is aut̃ qui ad conuersationem uene-¬
rat. ualde fr̃ibus placebat. At contͣ
ft̃ illius longe auita eius ac moribus
discrepabat. U iuebat tam̃ in monasterio:
necessitate potius quam uoluntate. Et
cum in cunctis actibus ꝑuersus existe¬
r&: ꝓfrẽ suo ab omibus aequanimiter
tolerabatur. E rat enim leuis eloquio.
prauus actione cultus uestibus: morib
incultus. Ferre uͦ non poterat. si quis.¬
quam illi de scĩ habitus conuersatione

Expanded text:
in hujus vitae incertitudine quis se finis in hujus vitae incertitudine quis se finis sequatvos ex divina districtione perterruit, aliud quod tamen in sermone alio jam me dixisse memini, sed vos nequaquam adfuistis. 16. Ante biennium frater quidam in monasterium meum, quod juxta beatorum martyrum Joannis et Pauli Ecclesiam situm est, gratia conversationis venit, qui diu regulariter protractus, quandoque susceptus est . Quem frater suus ad monasterium non conversationis studio, sed carnali amore secutus est. Is autem qui ad conversationem venerat valde fratribus placebat; at contra, frater illius longe a vita ejus ac moribus discrepabat. Vivebat tamen in monasterio necessitate potius quam voluntate. Et cum in cunctis actibus perversus existeret, pro fratre suo ab omnibus aequanimiter tolerabatur. Erat enim levis eloquio, pravus actione, cultus vestibus, moribus incultus; ferre vero non poterat si quisquam illi de sancti habitus conversatione
Abbreviated transcription (Latin):
ueni. Ei ordiana etenim soror nr̃a: inter
laicas deputata est. Quam uisiont̃ mox
molestia corporis est secuta. atq ita ut
dictum fuerat: ante dñicae apparitionis
diem. eadem molestia in grauescente de¬
functa est. E ordiana autẽ mox ut solã
remansisse se repperit: eius prauitas
excreuit. Et qđ prius latuit indeside¬
rio cogitationis: hoc post effectui
pͣuae actionis exercuit. Nam oblita
dñici cimoris: oblita pudoris & reue¬
rentiae. oblita consecrationis. conducꝰ
torẽ agrorum suorum postmodum
maritum duxit. Ecce om̃s tres uno
prius ardore conuersae sunt. sed non
in uno eodemq studio ꝑmanserunt:
quia uixta dominicam uocem multi¬
sunt uocati: pauci uͦ electi. Haec igitur
dixi. nequis in bono iam oꝑe positus sibi
iures boni oꝑis tribuat. nequis de pro.¬
pria accione confidat: quia & si iam
nouit hodie qualis sit: adhuc cras
quid futurus sit nescit. Nemo gͦ desuis
iam oꝑibus securꝰ gaudeat: quando adbuc

Expanded text:
Veni, Gordiana etenim soror nVeni, Gordiana etenim soror nlaicas deputata est. Quam visionem mox molestia corporis est secuta; atque ita ut dictum fuerat, ante Dominicae apparitionis diem, eadem molestia ingravescente, defuncta est. « Gordiana autem mox ut solam remansisse se reperit, ejus pravitas excrevit; et quod prius latuit in desiderio cogitationis, post effectu pravae actionis exercuit. Nam oblita Dominici timoris, oblita pudoris et reverentiae, oblita consecrattorem agrorum suorum postmodum maritum duxit. Ecce omnes tres uno prius ardore conversae sunt, sed non in uno eodemque studio permanserunt; quia, juxta Dominicam vocem, multi vocati, pauci vero electi. Haec igitur dixi, ne quis in bono jam opere positus sibi vires boni operis tribuat, ne quis de propria actione confidat; quia, etsi novit hodie qualis sit, adhuc cras quid futurus sit nescit. Nemo ergo de suis jam operibus securus gaudeat, quando adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
uersione coepit circum stantibus ola-¬
mare dicens. Recedite recedite: iħo
uenit. Cumq in eum intender& quẽ
uidebat: scã illa anima carne soluta¬
est. Tantaq subito flagrantia miri
odoris ad sꝑsa est: ut ipsa quoq suaui-¬
tas cunctis ostenderet illie auctorẽ
suauitatis uenisse. Cumq corpus eiꝰ
ex more mortuorum ad lauandũ. eẽt. nu¬
datum: longe oracionis usu. incubitis eiꝰ &
genibus camelorũ more inuenta ẽ. obdir¬
rata cutis excreuisse. Et qd uiuens eiꝰ sp̃s
sẽper egerit: caro mortua testabatur. N aec
aut̃ gesta sunt: aute dñici natalis diem
Quo transacto: mox emilianae sororis suae
ꝑ uisionem noc turnae uisionis apparuit
dicens. V eni. ut qͥa natalem dñicum sine
te feci: scm̃ te ophania iam tecũ fatiam.
Cui illa ꝓtintis desororis suae gordianae
salute sollicita. respondit. Et si sola uenio.
sororẽ nr̃am gordianam cui dimitto: Cui
sic̃ asserebat tristis uultu: iterum dixit

Expanded text:
versione coepit circumstantibus claversione coepit circumstantibus clamare, dicens: Recedite, recedite, Jesus venit. Cumque in eum intenderet quem videbat, saest; tantaque subito fragrantia miri odoris aspersa est, ut ipsa quoque suavitas cunctis ostenderet illic auctorem suavitatis venisse. 1643 Cumque corpus ejus ex more mortuorum ad lavandum esset nudatum, longo orationis usu in cubitis ejus et genibus, camelorum more, inventa est obdurata cutis excrevisse, et quid vivens ejus spiritus semper egerit, caro mortua testabatur. Haec autem gesta sunt ante dominici Natalis diem. Quo transacto, mox Aemilianae sorori suae per visionem nocturnae visionis apparuit, dicens: Veni, ut quia Natalem dominicum sine te feci, sanctum Theophaniae diem jam tecum faciam. Cui illa protinus de sororis suae Gordianae salute sollicita respondit: Et si sola venio, sororem nostram Gordianam cui dimitto? Cui, sicut asserebat, tristis vultu iterum dixit:
Abbreviated transcription (Latin):
sibat. ꝓtinus & suꝑ ducta grauitas hones-¬
tatis: moxq ad leuia uerba rediebat. p̃uel.¬
larum gaudebat societate laicarum: ẽi que
ꝑsona ualde honerosa erat. quae cũq hiuc
mundo dedita non erat. Quadã uͦ nocte
hiuic trsillae amitae meae quae inter
sorores suas uirtute continue orationis.
afflictionis. studiose abstinentiae singu-¬
laris. grauitate uitae uenerabilis. in ho¬
nore & culmine scĩtatis excreuerat:
sic̃ ipsa narrauit ꝑuisionem attanus
m̃s felix huiꝰ romae aeccłiae antistes ap¬
paruit. eiq mansionẽ ꝑpetuae clarita-¬
tis ostendit dicens. U eni. quia in hac
te lucis mansione suscipio. Quae subse-¬
quenti mox febre correpta : ad diem ꝑue¬
nit extremum. Et sicut nobilibus fe¬
minis uirisque morientib multi con-¬
ueniunt. qui eoꝵ ꝑximos consolentur.
quas: mater quoq mea ad fuit. Cum su-¬
bito sursum illa respioiens. iħm ueni¬
entem uidit: & cum magna animad¬

Expanded text:
sibat protinus et superducta gravitas honessibat protinus et superducta gravitas honestatis, moxque ad levia verba redibat. Puellarum gaudebat societate laicarum, eique persona valde onerosa erat quaecunque huic mundo dedita non erat. Quadam vero nocte huic Tharsillae amitae meae, quae inter sorores suas virtute continuae orationis, afflictionis studiosae, abstinentiae singularis, gravitate vitae venerabilis in honore et culmine sanctitatis excreverat, sicut ipsa narravit, per visionem atavus meus Felix, hujus Romanae Ecclesiae antistes, apparuit, eique mansionem perpetuae claritatis ostendit, dicens: Veni, quia in hac te lucis mansione suscipio. Quae subsequenti mox febre correpta, ad diem pervenit extremum. Et sicut nobilibus feminis virisque morientibus, multi conveniunt qui eorum proximos consolentur, quas mater quoque mea adfuit. Cum subito sursum illa respiciens, Jesum venientem vidit, et cum magna animad
Abbreviated transcription (Latin):
conuersae. uno eodemq tempore saerae. sub
distlictione regulari degentes indomo ꝓ.¬
pria: socialem uitam ducebant. Cumq eeñt.
diutius in eadem conũsatione. cȩpit cotidia.¬
nis increm̃tis in amore conditoris sui
tarsilla. & emiliana succrescere. Et cũ
solo hic eent corpore: cotidie anmo ad aet̃na
transire. At contra gordianȩ animꝰ coepit
acalore amoris intimĩ. ꝑcotidiana detrim̃ta
tepescere: & paulisper adbuiꝰ scli amorem
redire. Crebro aut̃ tarsilla dicere emili-¬
anae sorori suae cum magno gemitu so-¬
lebat. U ideo gordianã sororem nr̃am de
nr̃a sorte noneẽ. ꝑpendo enim qͥa foras
defluit: & cor ad quod ꝓposuit ñ custodit.
Q uam curabant blanda cotidie redargu¬
tione corripere: atq aleuitate morum:
ad grauitatem sui habitus reformare.
Quãe quidem resumebat uultũ subito gra-¬
uitatis: inter uerba correptionis. S ed cũ
eiꝰdem correptionis hora transiss&: tran-¬

Expanded text:
conversae, uno eodemque tempore sacratae, sub conversae, uno eodemque tempore sacratae, sub districtione regulari degentes, in domo propria socialem vitam ducebant . Cumque essent diutius in eadem conversatione, coeperunt quotidianis incrementis in amorem conditoris sui Tharsilla et Aemiliana succrescere, et, cum solo hic essent corpore, quotidie animo ad aeterna transire. At contra Gordianae animus coepit a calore amoris intimi per quotidiana detrimenta tepescere, et paulisper ad hujus saeculi amorem redire. Crebro autem Tharsilla dicere Aemilianae sorori suae cum magno gemitu solebat: Video Gordianam sororem nostram de nostra sorte non esse; perpendo enim quia foras defluit, et cor ad quod proposuit non custodit. Quam curabant blanda quotidie redargutione corripere, atque a revitate morum ad gravitatem sui habitus reformare. Quae quidem resumebat vultum subito gravitatis inter verba correptionis, sed cum ejusdem correptionis hora transisset, tran
Abbreviated transcription (Latin):
hunc contingit aderroris nequitiam.
unta finem uitae declinare. Alius bonũ
bene inchoat: melius consũmat. alius
in malis actibus a primeua aetate. se de¬
icit. & in eisdem oꝑibus semꝑ se ipso dete¬
rior consũmatur. Tanto gͦ sibi unusqͥsq
sollicite metuat. quanto ignorat qđ res-¬
tit: quia qđ sepe dicendũ dicendum. ẽ..¬
& sine obliuione retinendum. multi sunt
uocati: pauci uͦ electi. Sed qͥaͥ non nũquã
m̃tes audientiũ plus exempla fideliũ. quã
docentiũ uerba conũtunt: uolo uob̃ ali¬
quid de ꝓximo dicere. qđ corda ur̃a tanto
formidolosius audiant. quanto eis hoc
de ꝓpinquo sonat. N eq enim res longe
ante gestas dicimus. sed eas de quib tes.¬
tes ęustunt. eisq interfuisse se referunt
memoramꝰ. Tres pater meus sorores habu¬
it. quae cunctae tres sacrae uirgines fuer̃.
Quarum una tarsilla. alia gordiana. alia¬
emiliana dicebantur. U no aut̃ om̃s ardore

Expanded text:
hunc contingit ad erroris nequitiam hunc contingit ad erroris nequitiam juxta finem vitae declinare. Alius bonum bene inchoat, melius consummat; alius in malis actibus a primaeva aetate se dejicit, et in eisdem operibus semper seipso deterior consummatur. Tanto ergo sibi unusquisque sollicite metuat, quanto ignorat quod restat, quia, quod saepe dicendum est, et sine oblivione retinendum: Multi sunt vocati, pauci vero electi. 15. Sed quia nonnunquam mentes audientium plus exempla fidelium quam docentium verba convertunt, volo vobis aliquid de proximo dicere, quod corda vestra tanto formidolosius audiant, quanto eis hoc de propinquo sonat. Neque enim res longe ante gestas dicimus, sed eas de quibus testes existunt, eisque interfuisse se referunt, memoramus. Tres pater meus sorores habuit, quae cunctae tres sacrae virgines fuerunt: quarum una Tharsilla, alia Gordiana, alia Aemiliana dicebatur. Uno omnes ardore
Abbreviated transcription (Latin):
subiaceant: quae hic singulis quibusq ui¬
ciis subierta seruiebant. Sed repulso uno.
in qͦ uidelic& om̃e maloꝵ corpꝰ exprimitur.
generalis ꝓtinus sententia subinfert᷑ qua
dr̃. multi aut̃ st̃ uocati: pauci uͦ elecci. Tre.¬
mendũ ualde .ẽ. fr̃s km̃i: qđ audimꝰ
Ecce nos om̃s iã uocati ꝑ fidẽ ad caelestis
regis nupt̾is uenimꝰ. in carnationis eiꝰ mis¬
cerium & credimꝰ & confitem᷑. Diuini
uerbi aepulas sumimꝰ. sed futuro die ui-¬
dicii rex intraturꝰ est. Quia uocati sumꝰ
nouimꝰ. si sumꝰ electi. nescimus. Tanto gͦ
necesse est. ut unus quisq nr̃m in humili:¬
tate se deprimat. quanto si sit electus ignorat.
Nonnulli enĩ bona nec incipiunt. non nulli
uͦ in bonis quae inceꝑant minime ꝑsistunt.
Alter uͦ penȩ cotam uitam ducere in pͣuitate
conspicitur. sed uixta finem uitae apͣuitate
sua ꝑdistrictae penitentiae lam̃ta reuocat᷑.
alter electã uidetur uitã ducere. & tam̃

Expanded text:
subjaceant quae hic singulis quibusque visubjaceant quae hic singulis quibusque vitiis subjecta serviebant. 14. Sed repulso uno, in quo videlicet omne malorum corpus exprimitur, generalis protinus sententia subinfertur, qua dicitur: Multi enim sunt vocati, pauci vero electi. Tremendum valdEcce nos omnes jam vocati per fidem ad coelestis regis nuptias venimus, incarnationis ejus mysterium et credimus et confitemur, divini Verbi epulas sumimus, sed futuro die judicii rex intraturus est. Quia vocati sumus, novimus; si sumus electi, nescimus. Tanto ergo necesse est ut unusquisque nostrum in humilitate se deprimat, quanto si sit electus ignorat. Nonnulli enim bona nec incipiunt, nonnulli vero in bonis quae incoeperunt minime persistunt. Alter pene totam vitam ducere in pravitate conspicitur, sed juxta finem vitae a pravitate sua per districtae poenitentiae lamenta 1642 revocatur; alter electam videtur vitam ducere, et tamen
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ modo a prauis oꝑibus ligari noluerint
ꝑ melioracionẽ uitae. U el certe tunc ligat
pena: quos mͦ abonis oꝑibus ligauit culpa.
P edes enim qͥ uisitare aegrum neglegunt.
manusque nichil indigentib tribuunt:
abono oꝑe iam ex uoluntate ligatae sunt.
Q uae gͦ nẽ sponte ligantur in uitioi tunc in
supplitio ligant᷑ inuitae. Nene aut̃ dr̃ qđ
in exteriores tenebras ꝓitiantur. In exteriores
quippe dicinꝰ tenebras. caecitatẽ cordis: exte¬
riores uͦ tenebras. aet̾nam noctem dãpnatio¬
nis. Tunc gͦ dãpnatꝰ quisq nori in interiores
sed in exteriores cenebras mittitur: quia illie
inuitꝰ ꝓicitur in noctem dãpnationis. qui
hic sponte cecidit in caecitatem cordis Ubi
fletꝰ quoq & stridor dentium. eẽ. ꝑhibetur.
ut illic dentes strident. qui hic de edacitate
gaudebant: illic oculi defleant. qͥ hio ꝑ inli¬
citas coucupiscentias uersabantur in mundo.¬
quatenꝰ singula quaeque menbra supplicio

Expanded text:
qui modo a pravis operibus ligari noluerunt qui modo a pravis operibus ligari noluerunt per meliorationem vitae. Vel certe tunc ligat poena, quos modo a bonis operibus ligavit culpa. Pedes enim qui visitare aegrum negligunt, manus quae nihil indigentibus tribuunt a bono opere jam ex voluntate ligatae sunt. Qui ergo nunc sponte ligantur in vitio, tunc in supplicio ligantur invite. Bene autem dicitur quod in exteriores tenebras projiciatur. Interiores quippe tenebras dicimus caecitatem cordis, exteriores vero tenebras aeternam noctem damnationis. Tunc ergo damnatus quisque non in interiores sed in exteriores tenebras mittitur, quia illic invitus projicitur in noctem damnationis, qui hic sponte cecidit in caecitatem cordis. Ubi fletus quoque et stridor dentium esse perhibetur, ut illic dentes strideant, qui hic de edacitate gaudebant; illic oculi defleant, qui hic per illicitas concupiscentias versabantur; quatenus singula quaeque membra supplicio
Abbreviated transcription (Latin):
uocat. & repbat. Ac si aꝑtius ei dicat. Ami-
ce. & ñ amice. Amice ꝑfidem: sed ñ amice
ꝑoꝑationem. At ille obmutuit. Quia qđ
dici sine gemitu ñ potest. in illa districtione
ultimae in crepationis. ome argum̃tum cessat
excusacionis: quippe quia ille foris increpat.
qͥ testis conscientiae intus animũ accusat.
Sed inter haec sciendum ẽ: quia quisqͥs hanc
uestem uirtutis hab&: sed tam̃ adhuc ꝑfecce
ñ hab&. Adpii regis ingressum desꝑare de
uenia ñ deb&. quiã ipse quoq spem nobis ꝑ
psalmistã cribuens dicit. In ꝑfeccum meu̾
uider̃ oculi tui. & in libro tuo om̃s seribentur.
Sed quia haec pauca in consolatione habentis
& infirmantis diximꝰ: nc̃ ad eum qͥ hane
om̃i modo ñ hab&: uerba uertamꝰ. Seqͥtur.
Tunc rex dixt ministris. Ligatis pedibus
& manibus. mitate cũ incenẽbras exteriores.
Sibi erit fletus & stridor dentium. Ligintur
tẽ pedes & manus ꝑ districtionẽ sententiae:

Expanded text:
vocat et reprobat. Ac si apertius dicat: Amice, vocat et reprobat. Ac si apertius dicat: Amice, et non amice. Amice per fidem, sed non amice per operationem. At ille obmutuit. Quia quod dici sine gemitu non potest in illa districtione ultimae increpationis, omne argumentum cessat excusationis. Quippe quia ille foris increpat, qui testis conscientiae justus animum accusat. Sed inter haec sciendum est quia quisquis hanc vestem virtutis habet, sed tamen adhuc perfecte non habet, ad pii regis ingressum desperare veniam non debet, quia ipse quoque spem nobis per Psalmistam, tribuens, dicit: Imperfectum meum viderunt oculi tui, et in libro tuo omnes scribentur . Sed quia pauca haec in consolatione habentis et infirmantis diximus, nunc ad eum qui hanc omnimodo non habet, verba vertamus. Sequitur: 13. Tunc dixit rex ministris: Ligatis manibus ejus et pedibus, mittite eum in tenebras exteriores: ibi erit fletus et stridor dentium. Ligantur tunc pedes et manus per districtionem sententiae,
Abbreviated transcription (Latin):
exhibendũ difficilii. sed tam̃ ista .ẽ. uestis
nuptialis. Quisquis hano recumbens in nup.¬
cus non hab&: iam sollicitꝰ mecuat ingre¬
diente rege: quando mittatur foras. E ece
enim dr̃. In trauit aut̃ rex adnuptias ut
uider& discũbentes : & uidit ibi hominẽ non
uestitum ueste nuptiali. Nos sumꝰ fr̃s qͥ in
habemus: qui scripturae sacre aepulis pas.¬
cim᷑: qͥ conuinctã dõ aeccłiam. eẽ. gaudemꝰ.
Considerate rogo. Sic̃ nuꝑtiali ueste ad has
nuptias uenistis. cogitationes ur̃as sollicita
inquisitione discutite. De rebus singulis
corla ur̃a trutiuate: si iam contͣ nullũ odiĩ
habetis. si contra felicitatem alienã nulla
uos in uidie face succenditis: suꝑ occultã
malitiã nemini nocere festinatis. Ecce rex
ad nuptias ingreditur. et cordis nr̃i habitũ
contẽplatur : atq ei quẽ caritate uestitum ñ
Sinuenit ꝓtinus iratus dicit. Amice. quomͦ
buc intrasti ñ habens uestem nuptialem:

Expanded text:
exhibendum difficilia, sed tamen ista est vestis exhibendum difficilia, sed tamen ista est vestis nuptialis. Quisquis autem hanc recumbens in nuptiis non habet, jam sollicitus metuat, ingrediente rege, quando mittatur foras. Ecce enim dicitur: Intravit rex ad nuptias ut videret discumbentes, et vidit ibi hominem non vestitum veste nuptiali. Nos sumus, fratres chabemus, qui Scripturae sacrae epulis pascimur, qui conjunctam Deo Ecclesiam esse gaudemus. Considerate, rogo, si cum nuptiali veste ad has nuptias venistis, 1641 cogitationes vestras sollicita inquisitione discutite. De rebus singulis corda vestra trutinate, si jam contra nullum odium habetis, si contra felicitatem alienam nulla vos invidiae face succenditis, si per occultam malitiam nemini nocere festinatis. ad nuptias ingreditur, et cordis nostri habitum contemplatur. Et quem charitate vestitum non invenit protinus iratus dicit. Amice, quomodo huc intrasti non habens vestem nuptialem?
Abbreviated transcription (Latin):
ueritas p̃dicat dicens. Quae uultis ut faci¬¬
ant uobis homines: & uos eadem facite illis.
Si enĩ & qđ impendi nob̾ recce uolumꝰ aliis
imꝑtimur: & qđ nob̾ fieri nolumꝰ. hoc aliis
facere ipsi deuitamꝰ caritatis iuira in lȩsa
seruamꝰ. Sed neno cum quempiam diligit.
hab̾e se ꝓtinus caritatẽ putet: nisi pͥus ipsã
ium suae dilectionis examinet. Nã siquis
quẽ lib& amat. sed ꝓpt̃ dm̃ ñ amat. caritatẽ
ñ hab&. sed habe se putat. C aritas aut̃
uera est. cũ & indeo diligitur amicꝰ. & ꝓpt̃
dm̃ diligitur inimicus. Ille enĩ ꝓpt̃
dm̃ diligit eos quos. diligit: qui iam et eos
diligerẽ a quib ñ diligĩtur scit. Probari
enĩ caritas ꝑ solã odii aduersitatẽ solet :
unde & ꝑsema ipsum dns dicit. Diligite
inimicos ur̃os: benefacite his qui oder̃
uos. Ille gͦ securꝰ amat: qͥ ꝓpter dĩ &
illũ amat. a quo se intelligit ñ amari.
Magna st̃ haec. alta st̃ haẽc : & multis ad

Expanded text:
Veritas praedicat, dicens: Quae vultis ut faciVeritas praedicat, dicens: Quae vultis ut faciant vobis homines, et vos eadem facite illis . Si enim et quod impendi nobis recte volumus, hoc aliis impartimur, et quod nobis fieri nolumus, hoc aliis facere ipsi devitamus, charitatis jura illaesa servamus. Sed nemo, cum quempiam diligit, habere se protinus charitatem putet, nisi prius ipsam vim suae dilectionis examinet. Nam si quis quemlibet amat, sed propter Deum non amat, charitatem non habet, sed habere se putat. Charitas autem vera est cum et in Deo diligitur amicus, et propter Deum diligitur inimicus. Ille enim propter Deum diligit eos quos diligit, qui jam et eos diligere a quibus non diligitur scit. Probari enim charitas per solam odii adversitatem solet. Unde et per semetipsum Dominus dicit: Diligite inimicos vestros, benefacite his qui oderunt vos . Ille ergo securus amat, qui propter Deum illum amat a quo se intelligit non amari. Magna sunt haec, alta sunt haec, et multis ad
Abbreviated transcription (Latin):
rẽ ꝓxini. Qui enĩ sic amat dm̃ ut ꝑ con-¬
templacionẽ illius neglegat ꝓximum: coc.¬
cus quidẽ est. sed bis cinocus non est. Rur-¬
sum qͥ sic amat ꝓximũ. ut tam̃ contẽplatio.¬
nẽ dĩ ꝑ eius amorem relinquat coccus ẽ.
sed bis tuictus non est. Ut gͦ caritas urã
bis tinctꝰ coccus. eẽ. ualeat. & ad amorem
se dĩ. & ad amorem se ꝓximi accendat:
quatemis nec ex compassione ꝓximi. con.¬
templationẽ dĩ relinquat. nec plusquã
deb& inherens contemplationi dĩ cõpas.¬
sionem abitiat ꝓxĩm. Om̃is itaq homo
inter homines uiuens. sic adeũ anhelet.
quẽ desiderat. ut tam̃ hunc ñ deserat cũ qͦ
currebat. Et sic huic adiutorium ferat.
ut ab illo nullatenus torpeat ad quẽ festina:¬
bat. Sciendum quoq est: qđ ipsi dilectio
ꝓximi in duob p̃ceptis subdiuiditur. cum
quidã sipiens dicit. Om̃e qđ tibi odis fieri:
uide ne ipse alteri fatias Et ꝑsem&e ipsã:

Expanded text:
rem proximi. Qui enim sic amat Deum, ut per conrem proximi. Qui enim sic amat Deum, ut per contemplationem illius negligat proximum, coccus quidem est, sed bis tinctus non est. Rursum qui sic amat proximum, ut tamen contemplationem Dei per ejus amorem relinquat, coccus est, sed bis tinctus non est. Ut ergo charitas vestra bis tinctus coccus esse valeat, et ad amorem se Dei, et ad amorem proximi accendat, quatenus nec ex compassione proximi contemplationem relinquat Dei, nec plusquam debet inhaerens contemplationi Dei, compassionem abjiciat proximi. Omnis itaque homo inter homines vivens, sic ad eum anhelet quem desiderat, ut tamen hunc non deserat cum quo currebat; et sic huic adjutorium ferat, ut ab illo nullatenus torpeat ad quem festinabat. 11. Sciendum quoque est quod ipsa dilectio proximi in duobus praeceptis subdividitur, cum qui dam sapiens dicat: Omne quod tibi odis fieri, vide ne ipse alteri facias . Et per semetipsam
Abbreviated transcription (Latin):
Quia ille ueraciter dm̃ diligit: qui sibi de
se nichil relinquit. Puo gͦ haec necesse ẽ.
ut caritatis p̃cepta custodiat: quisqͥs ha¬
bere innuptias uestem nuptialẽ curat.
Ninc ẽ. enĩ qd apud ezechielẽ ꝓpħam.
portae ipsius ciuitatis in monte consti¬
tutae uestibulũ duob cubitis m̃suratur.
quia nimirũ accessus nob̾ caelestis ciui¬
tatis non panditur. si in hac aeccłia quę
peo qđ adhuc foris. ẽ. uestibulũ dr̃: dĩ
et ꝓximi dilectio non tenetur. ¶ inc. ẽ.
qđ in cortinis tab̾naculi intexi cocous
bis tinctꝰ uibetur. Uos estis fr̃s. uos estis
cortinae tab̃naculi: qui ꝑfidem in ur̃is
cordibus secreta caelestia uelatis. Sed
cortinis tab̾naculi bis tinctus coccus de-¬
bet ineẽ. Coccus quippe ignis spetiẽ
tenet. Quid uͦ ẽ. caritas nisi ignis: Sed
ista caritas. eẽ. bis tincta debet. ut intin.¬
guatur ꝑ amorẽ dĩ: tinguatur & ꝑ amo¬

Expanded text:
quia ille veraciter diligit, qui sibi de quia ille veraciter diligit, qui sibi de se nihil reliquit. Duo ergo haec necesse est ut charitatis praecepta custodiat, quisqbere in nuptiis vestem nuptialem curat. Hinc est enim quod apud Ezechielem prophetam, portae ipsius civitatis in monte constitutae vestibulum duobus cubitis mensuratur , quia nimirum accessus nobis coelestis civitatis non panditur, si in hac Ecclesia, quae pro eo quod adhuc foris est, vestibulum dicitur, Dei et proximi dilectio non tenetur. Hinc est quod cortinis tabernaculi intexi coccus bis tinctus jubetur . Vos estis, fratres, vos estis cortinae tabernaculi, qui per fidem in cordibus vestris secreta coelestia velatis. Sed cortinis tabernaculi bis tinctus coccus debet inesse. Coccus quippe ignis speciem habet. Quid vero est charitas, nisi ignis? Sed ista charitas esse bis tincta debet, ut tingatur et per amorem Dei, tingatur et per amo
Abbreviated transcription (Latin):
core ostenderet: inter gaudentes & festa
caelebrantes. despectis uestib apparere eru-¬
besceret. Nos ad dĩ nuptias uenimꝰ. & cordis
uestem mutare dissimulamꝰ. Congaudent
angł̃i: cum ad caelum ad sumuntur electi
Quã gͦ mente haec spĩtalia festa conspicimꝰ.
qui nuptialẽ uestem id est caritatẽ quae sola
nos speciosos exhibeat non habemus Sci:¬
endum uero est quia sicut in duobus lig¬
nis. suꝑiori udelicet & inferiori uestis
texitur: ita induobus p̃ceptis caritas
habetur. indilectione scilicet dĩ & di¬
lectione ꝓximi.Scriptũ quippe est.
Diliges dñm dm̃ tuũ ex toto corde tuo. et
excota anima tua. et ex tota urtute cua
inre notandũ est: quia in dilectione
ꝓrimi mñsura ponitur amoris. cũ dĩ
tio nulla m̃sura constringitur. cum dr̃¬
diliges dñm dm̃ cuum ex toto corde tuo
et ex cota amma tua: et ex cota uirtute
tua. Non enĩ iubet᷑ quisque quantũ
diligat: sed ex quanto ecum dr̃ ex coto¬

Expanded text:
core ostenderet, inter gaudentes et festa core ostenderet, inter gaudentes et festa celebrantes despectis vestibus apparere erubesceret. Nos ad Dei nuptias venimus, et cordis vestem mutare dissimulamus. Congaudent angeli, cum ad coelum assumuntur electi. Qua ergo mente haec spiritalia festa conspicimus, qui nuptialem vestem, id est charitatem, quae sola nos speciosos exhibet, non habemus? 10. Sciendum vero est quia sicut in duobus lignis, superiore videlicet et inferiore, vestis texitur, ita in duobus praeceptis charitas habetur, in dilectione scilicet Dei, et proximi. Scriptum quippe est: Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota virtute tua; in re notandum est, quia in dilectione proximi mensura ponitur amoris, cum dicitio nulla mensura constringitur: Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota virtute tua. Non enim jubetur quisque quantum diligat, sed ex quanto, cum dicitur, ex toto
Abbreviated transcription (Latin):
S ibi hominẽ. non uestitum ueste nuptiali.
putamus : Si enim uestẽ nuptialẽ baptisma
uł fidem dicimꝰ quis sine baptismate &
fide has nuptias intrauit: Eo eñi ipso forisẽ.
quo necdum credidit. Quid gͦ debemꝰ intel¬
ligere nupNtialem uestem. nisi caritatẽ:
ntrat autem̃ admiptias. sed cum nuptiali
ueste non intrat: qui inscã aeccłia assistens
fidem hab&: sed caritatem non hab&. Nec¬
ce em̃ caritas nuptialis uestis uocatur
quia hanc inse conditor nr̃ habuit: dũ ad
sociandae sibi aeccłiae nupcias uenit. Sola
quippe dilectione di actum est: ut eius
unigenitus mentes sibi electorũ hominũ
tuit uestem. ẽẽ. nuptialem. O mis gͦ urm̃
qui in accłia positus dõ credidit. iam ad
nuptias intrauit. Sed cum nuptiali
ueste non uenit: si caritatis grãm non custo¬
dit. Et certe fr̃s siquis ad carnales nuptias
.eẽt. inuitatus. uestem mutaret. congaudere
se sponso & sponsae: ex ipso sui habitus de-¬

Expanded text:
 ibi hominem non vestitum veste nuptiali.  ibi hominem non vestitum veste nuptiali. tialem vestem putamus? Si enim vestem nuptialem baptisma vel fidem dicimus, quis sine baptismate et fide has nuptias intravit? Eo enim ipso foris est, quo necdum credidit. Quid ergo debemus intelligere nuptialem vestem, nisi charitatem? Intrat enim ad nuptias, sed cum nuptiali veste non intrat, qui in sancta Ecclesia assistens fidem habet, sed charitatem non habet. Recte enim charitas nuptialis vestis vocatur, quia hanc in se conditor noster habuit, dum ad sociandae sibi Ecclesiae nuptias venit. Sola quippe dilectione Dei actum est ut ejus unigenitus mentes sibi electorum hominum tuit vestem esse nuptialem. Omnis ergo vestrum qui in Ecclesia positus Deo credidit, jam ad nuptias intravit; sed cum nuptiali veste non venit, si charitatis gratiam non custodit. Et certe, fratres, si quis ad carnales nuptias esset invitatus, vestem mutaret, congaudere se sponso et sponsae ex ipso sui habitus de
Abbreviated transcription (Latin):
ad ꝑditionem: & multi sunt qͥ uadunt ꝑ eã.
Et angusta. ẽ. porta quae duc̃ ad uitam: & pau-¬
ci sunt qͥ inueniunt eam. Eo aut̃ usq archa
angustatur in sũmis. quousq ad mensurã
unius cubiti ꝑducatur. qͥa inscã aecelia
quanto sanctiores quippe sunt. tanto pau-¬
tiores. Quae in sũmo ad illum ꝑducitur qͥ
solus homo in hominib & sine alterius cõ¬
paratione natꝰ ẽ. sp̃s: qui uixta psalmistae
uocẽ factꝰ ẽ. sic̃ passer unicus in aetdiffica.
tio. Tanto gͦ magis mali tolerandi sunt:
quanto & amplius habundant: qͥa & ĩn aree
tritura pauca sunt grana quae seruant᷑
horreis. & grandes acerui palearir̃ qui ig¬
nib cõburuntur. Sed iam quia largiente
do nuptiarum domũ idẽ. scãm aeccłiam
intrastis. sollert̃ fr̃s aspicite. ne aliquid de
mentis urãe habitu rex ingrediens rep̃hen-¬
dat. Cum magno enim cordis timore pen:¬
sandum. ẽ : qđ ꝓtinus subditur. Intrauit
autẽ rex ut iuider& discumbentes: & uidit¬

Expanded text:
ionem, et multi sunt qui vadunt per eam; et angusta est quae ducit ad vitam, et pauci sunt qui inveniunt eam . Eo autem usque arca angustatur in summis, quousque ad mensuram unius cubiti perducatur, quia in sancta Ecclesia quanto sanctiores quique sunt, tanto pauiores. Quae in summo ad illum perducitur, qui solus homo in hominibus, et sine ullius comparatione natus est sanctus. Qui juxta psalmistae vocem: Factus est sicut passer unicus in aedificio . Tanto ergo magis mali tolerandi sunt, quanto et amplius abundant, quia et in areae tritura pauca sunt grana quae servantur horreis, et grandes acervi palearum qui ignibus comburuntur. 9. Sed quia jam, largiente Domino, nuptiarum domum, id est sanctam Ecclesiam intrastis, solerter, fratres, aspicite, ne aliquid de mentis vestrae habitu rex ingrediens reprehendat. Cum magno enim cordis timore pensandum est quod protinus subditur: Intravit autem rex ut videret discumbentes, et vidit
Abbreviated transcription (Latin):
inpossibile credimus tantũ nob̃ ad sꝑan-¬
dum fiat facilius. quantũ ꝑ hoc transisse
iã & alios audiuimꝰ. Sequit᷑. Illi aut̃
neglexer̃. Et abier̃ alius inuillã suam:
alius uͦ ad negotiacionẽ suam. In uillã
ire est: labori terreno immoderate incumb̾e
In nego ciationẽ uͦ ire est: accionũ scłariũ lucris
inhiare. Quia enĩ alius intentꝰ labori terreno.
alius uͦ mundi huiꝰ accionib deditus minis.¬
terium incarnationis dñicae pensare. et
scđm illud uiuere dissimulat: quasi ad uil¬
lã uł negotium ꝑgens uenire ad regis nup-¬
tias recusat. Et pleruinq qđ ẽ. grauius
non nulli uocantis grãm non solum respu-¬
unt : sed etiã ꝑsecuntur. Vnde & subditur.
Neliqui uͦ tenuer̃ seruos eiꝰ: & contumeliis
Saffectos occiderunt. Sed rex ista cognos

Expanded text:
impossibile credimus. tanto nobis ad speranimpossibile credimus. tanto nobis ad sperandum fiat facilius, quanto per hoc transisse jam et alios audimus. 5. Sequitur: Illi autem neglexerunt, et abierunt, alius ialius vero ad negotiationem. In villa ire est labori terreno immoderate incumbere, in negotiationem vero ire, est actione saecularium lucris inhiare. Quia enim alius intentus labori terreno, alius vero mundi hujus actionibus deditus, mysterium incarnationis Dominicae pensare, et secundum illud vivere dissimulat, quasi ad villam vel negotium pergens, venire ad regis nuptias recusat, et plerumque quod est gravius nonnulli vocantis gratiam non solum respuunt, sed etiam persequuntur; unde et subditur. Reliqui vero tenuerunt servos ejus, et contumeliis affectos occideru
Abbreviated transcription (Latin):
suos uirtutis corporeae cornii feriebant.
Quid uͦ ꝑ altilia. nisi patres testam̃ti noui fi¬
gurantur : Qui dum gr̃ãm pinguedinis
int̾nae ꝑcipiunt. aet̾nis desideriis inniten¬
tes. ad sublimga contẽplationis suae penna
subleuantur. Inimo quippe cogitationẽ
ponerȩ. quid. ẽ. aliud quã quȩdã ariditas
m̃tis: Qui autẽ intellectu caelestiũ iã per
guescunt. Haec enim pinguedine sagina¬
ri psalmista concupierat: cũ dicebat.
Sic̃ adipe & pinguedine: repleatur anima
runt: inuitatis & uenire nolentib dicit᷑.
Tauri mei. & altilia occisa sunt: & om̃a pa-¬
rata. Ac si aꝑtins dicatur. Patrũ p̃ceden:¬
tiũ mortes aspicite: & remedia uitae ur̃e
cogitate. Notandũ uͦ qđ p riori inuita¬
tione. Nil de tauris & altilibus dr̃. In scđa
aut̃ iam tauri. & altilia mactata memo¬
rantur: qͥa om̃ps ds̃ cũ uerba eiꝰ audire
nolumꝰ. ad iuingit exempla: ut om̃e qđ

Expanded text:
suos virtutis corporeae cornu feriebant? suos virtutis corporeae cornu feriebant? Quid vero per altilia nisi patres testamenti novi figurantur, qui dum gratiam pinguedinis internae percipiunt, a terrenis desideriis enitentes, ad sublimia contemplationis suae pennis sublevantur? In imo quippe cogitationem ponere, quid est aliud quam quaedam ariditas mentis? Qui autem intellectu coelestium jaguescunt. Haec enim pinguedine saginari Psalmista concupierat, cum dicebat: Sicut adipe et pinguedine repleatur anima runt, invitatis et venire nolentibus dicitur: Tauri mei et altilia occisa sunt, et omnia parata. Ac si apertius dicatur: Patrum praecedentium mortes aspicite, et remedia vitae vestrae cogitate. Notandum vero quod in priori invitatione nil de tauris et altilibus dicitur, in secunda autem jam tauri et altilia mactata esse memorantur, quia omnipotens Deus cum verba ejus audire nolumus, adjungit exempla, ut omne quod
Abbreviated transcription (Latin):
dicit᷑. Ecce prandium meũ paraui. tauri
mei & altilia occisa st̃. & om̃a parata. Quid
ueteris testam̃ti patres accipiis. Quia
em̃ uulgo loquor: et iam ipsa me necesse. ẽ.
uerbã euangłicae lectionis explanare. Al-¬
tilia enim : saginata dicimus. Ab eo enĩ
qđ . ẽ. alere: altilia qͣsi altilia uocamꝰ. Cũ
uͦ in lege scriptũ sit. Diliges amicũ tuum:
&̾ odio habebis inmicũm tuũ. Accepta
tẽ iustis licentiafiera ut dĩ suosq adũ-¬
sarios quanta possint uirtute. conprime¬
re: eosq uire gladio ferirent. Q uod
in uno ꝓcul dubio testam̃to conpescitur.
cũ ꝑsem&e ipsam ueritas p̃dicat dicens.
Diligite inimicos ur̃os benefacite his qͥ oder̃
uos. Quid gͦ ꝑtauros. nisi patres testam̃ti
ueteris significantur: Nam dũ ex ꝑmis.¬
sione legis acceꝑant. quatenus aduersarios
suos odu retributione ꝑcuterent. utita dicã
quid aliud quã tauri erant qui inimicos

Expanded text:
dicitur: Ecce prandium meum paravi, tauri dicitur: Ecce prandium meum paravi, tauri mei veteris testamenti patres accipimus? Quia enim vulgo loquor, etiam ipsa me necesse est verba evangelicae lectionis explanare. Altilia enim sagiuata dicimus; ab eo enim quod est alere, altilia quasi alitilia vocamus. Cum vero in lege scriptum sit: Diliges amicum tuum, et odio habebis inimicum tuum , accepta tunc justis licentia fuerat ut Dei suosque adversarios quanta possent virtute comprimerent, eosque jure gladii ferirent. Quod in Novo procul dubio Testamento compescitur, cum per semetipsam Veritas praedicat, dicens: Diligite inimicos vestros, benefacite his qui oderunt vos . Qui ergo per tauros nisi patres testamenti veteris significantur? Nam dum ex permissione legis acceperant quatenus adversarios suos odii retributione percuterent, ut ita dicam, quid aliud quam tauri erant, qui inimicos
Abbreviated transcription (Latin):
uitamꝰ. Aꝑtius igitur atq securius dici
pocist. quia in hõc pat̃ regi filio nuptias
fecit : quo ei ꝑincarnationis mysterium.
scãm aeccłiã sotiauit. Uterus aut̃ genitricis
uirginis huiꝰ. sponsi chalamꝰ fuit. Unde¬
& psalmista dic̃. Insole posuit tab̃na-¬
culum suum: & ipse tãquam sponsus ꝓce-¬
dens de chalamo suo. Tamꝗ sponsus quip¬
pe dethalamo suo ꝓcessit: qui ad coniun¬
gendã sibi aeccłiam. in carnatꝰ ds̃ de in cor-¬
rupto utero uirginis exiuit. Misit gͦ ser.¬
uos suos: ut ad istas nuptias amicos in.¬
uitarent. Misit semel. misit iterum: qui
in carnationis dñicae p̃dicatores. & prius
ꝓpħas. & postmodũ apłos fecit. Bis itaq
seruos ad inuitandũ misit. qͥa incarnatio¬
nem uiugeniti. & ꝑ ꝓpħas dixit futuram:
& ꝑ apłos nuntiauit factam.Sed qͥaͥ hi qͥ
prius inuitati st̃ adnuptiarũ conuiuiũ
uenire noluer̃: in scđa mutatione iam

Expanded text:
vitamus. Apertius ergo atque securius dici vitamus. Apertius ergo atque securius dici potest quia in hoc Pater regi Filio nuptiafecit, quo ei per incarnationis mysterium sanctam Ecclesiam sociavit. Uterus autem virginis genitricis hujus sponsi thalamus fuit: Unde psalmista dicit: In sole posuit tabernaculum suum, et ipse tanquam sponsus procedens de thalamo suo . Tape de thalamo suo processit, quia ad conjungendam sibi Ecclesiam incarnatus Deus de incorrupto utero Virginis exivit. Misit ergo servos suos ut ad istas nuptias amicos invitarent. Misit semel, misit iterum quia incarnationis dominicae praedicatores, et prius prophetas, et postmodum apostolos fecit. Bis itaque servos ad invitandum misit, quia incarnationem Unigeniti et per prophetas dixit futuram, et per apostolos nuntiavit factam. Sed quia hi qui prius invitati sunt ad nuptiarum convivium venire noluerunt, in secunda invitatione jam
Abbreviated transcription (Latin):
caelũ gͦ est anima iusti. Hinc ꝑ psalmistã
de scĩs p̃dicatoribus dicitur. Caeli enarrant
glim dĩ. Regnũ gͦ cacłorum. ẽ. aecelia uis-¬
torum: quia dum eorũ corda interra nil am¬
biunt. ꝑ hoc qđ ad suꝑna suspirant: iam in-
eis dñs quasi in caelestib regnat. Dicatur
ergo. Simile .ẽ. regnũ caelorum homini
regi: qui fecit nuptias filio suo. Iam intelli¬
gat caritas ur̃a.quis. ẽ. rex regis filui pater :
⁊ule nimirum cui psalmista ait̃. Deus uiditi:¬
um cuũ regida: & iustitiã tuam filio regis.
Qui fecit nũptias filio suo. Tunc enĩ dĩ pat̃
dõ filio nuptias fecit: quando hunc in utero
iurginis humanae naturae coniunxit. quan-¬
do dñ ante scła fieri uoluit hominem in
fine scłoium. Sed quia ex duab ꝑsonis fieri
sol& ista conunctio. absit hoc ab intellec
credamꝰ unitam. Ex duab quippe atq
in duab hunc naturis ex sistere dicimus.¬
sed exduab ꝑsonis cõpositũ. credi ut nefas

Expanded text:
am de sanctis praedicatoribus dicitur: Coeli enarrant gloriam Dei . Regnum ergo coelorum est Ecclesia justorum, quia dum eorum corda in terra nil ambiunt, per hoc quod ad superna suspirant, jam in eis Dominus quasi in coelestibus regnat. Dicatur ergo: Simile est regnum coelorum homini regi, qui fecit nuptias filio suo. 3. Jam intelligit charitas vestra quis est iste rex, regis filii pater: ille nimirum cui Psalmista ait: Deus judicium tuum regi da, et justitiam tuam filio regis . Qui fecit nuptias filio suo. Tunc enim Deus pater Deo Filio suo nuptias fecit, quando hunc in utero Virginis humanae naturae conjunxit, quando Deum ante saecula fieri voluit hominem in fine saeculorum. Sed quia ex duabus personis fieri solet ista conjunctio, absit hoc ab intellectcredamus unitam. Ex duabus quippe atque in duabus hunc naturis existere dicimussed ex duabus personis compositum credi, ut nefas,