comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
garentiã de omĩbꝰ amꝑatoribꝰ pre¬
dictis habitatoribꝰ bdonaꝵ. Et ꝑ
hoc dono et absolutione p̃dictis
arnaldꝰ b̾nardi accepit exccarita¬
te . xxxxxx. soł. morlanoꝵ a p̃dictis fri¬
bus b̾donaꝵ. fecit aut̃ hoc donum
p̃dẽs arnaldꝰ b̾nardi consilio ⁊ uo¬
luntate Ramũdi b̾nardi de badea¬
ua nepotis sui. ⁊ Petͥ de mellan qͥ
tenebat p̃dc̃am t̾ram ab arnaldo
b̾nardo et faciebat ei seruictũ an¬
nuatim.iiii.d̾.q̃m Petrum de mei¬
lan dimisit lib̾um ab hoc seruitia¬
E t p̃dc̃is .xxxx. soł. Ramũdꝰ b̾nardi ha¬
buit.ui. soł. morlanoꝵ. Petrꝰ uͦ de
meilan de p̃dcĩs denariis.ii. soł.
habuit in partẽ suam. huiꝰ doni
et garentie fidenussores funt. Bddo
de logorchano albas de faied. Ra¬
mũdꝰ b̃nardi de badcaua. Petrus de
meilan. qui hanc cartam teñe sole¬
bat. factũ et firmatũ est hoc donũ
tn manu boanũdi comitis astara¬
censis qui debet audorgare p̃dẽm
donũ de om̃ibꝰ amꝑatoribꝰ p̾deĩs

Expanded text:
e omnibus amparatoribus predictis habitatoribus Berdonarum. Et pro hoc dono et absolutione predictus Arnaldus Bernardi accepit ex caritate XXX sol. morlanor. a predictis fratribus Berdonarum. Fecit autem hoc donum predictus Arnaldus Bernardi consilio et voluntate Ramundi Bernardi de Badcava, nepotis sui et Petri de Meilan, qui tenebat predictam terram ab Arnaldo Bernardo et faciebat ei servitium annuatim IIII denariorum, quem Petrum de Meilan dimisit libet pro dictis XXX sol. Ramundus Bernardi habuit VI sol. morlano. Petrus vero de Meilan de predictis denariis II sol. habuit in partem suam. Hujus doni et garentie fidejussores sunt : Oddo de Logorchano, abbas de Faied, Ramundus Bernardi de Badcava, Petrus de Meilan, qui hanc cartam tenere solebat. Factum et firmatum est hoc donum in manu Boamundi, comitis astaracensis, qui debet audorgare predictum donum de omnibus amparatoribus predictis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯuentui etꝰdẽ loci p̾senti ⁊ futoᷤ. acxͣi. de¬
narios singłis annis. scilic. xui. denanuos
de las quat̾ easales deusteules ⁊ del casale
del marcadiu.iii.d̾ e de lacasale qͥ fo de
poi segur. ii.d̾. Hoc donũ firmũ sit iuꝑꝑm
et maneat ad omnẽ uolũtatẽ fr̃m b̾donaꝵ
narii singłis amis ab ilłis qͥ tenuerĩt ⁊ pos¬
scd̾nt p̃dc̃os honores ꝑpetuo dati nõ fu̾int
et ꝑ soluti fr̃ibꝰ b̾donaꝵ. ip̃i fres accipiãt
et teneãt p̾dc̃os honores. scilie .iiii. casałes
deusteules. ⁊ casalet del marcadiu. e la casale
qͥ fo de poi seg᷑. Et ego fr̾ Gills albas b̃donaꝵ
et totꝰ ꝯuentꝰ recipimꝰ p̃dc̃m Arnald̾ giłłm.¬

Expanded text:
conventui ejusdem loci presenti et futuro XXI denarios singulis annis, scilicet XVI denarios de las quatre casaleres deus Teules et del casale de Marcadiu III denarios e de la casalere qui fo de Poisegur, II denarios. Hoc donum firmum sit in perpetuum et maneat ad omnem voluntatem fratrum Berdonarii singulis annis ab illis qui tenuerint et possiderint predictos honores perpetuo dati non fuerint et persoluti fratribus Berdonarum, ipsi fratres accipiant et teneant predictos honores, scilicet IIII casaleres deus Teules et casalet del Marcadiu e la casalere qui fo de Poisegur. Et ego frater Gillelmus abbas Berdonarum et totus conventus recipimus predictum Arnaldum Gi
Abbreviated transcription (Latin):
sentes ⁊ fut᷑os ĩ diuine pretatis ⁊ ꝓ salute
⁊̃ reanedio aĩe mee ⁊ pat̾s m̃ĩ ⁊ matͥs miee
atq õĩ̃ parentũ m̃oꝵ cũ hac p̾senti
carta int̾ uiuos fcã ĩ ppm ualitã titulo
ꝑ fc̃i doni irreuocabilit̾ fcĩ ĩ p̾senti dono

Expanded text:
te et remedio anime mee et patris mei et matris mee atque omnium parentum meorum cum hac presenti carta inter vivos facta in perpetuum valitura titulo perfecti doni irrevocabiliter facti in presenti, dono
Abbreviated transcription (Latin):
otum fit om̃ibꝰ hominibꝰ qd̃
Carsiuꝰ de montesquiu gratis
et bona uolutate bona fide ⁊ abs¬
que ulla retentione ꝑ se ⁊ ꝑ om̃s
suos p̃sentes ⁊ futuros donauit
lib̾e. ꝯcessit fidelit̾. confirmauit et
diffimiuit optime. deo ⁊ bẽ mͣ ⁊ ui
tali alb̃i berdonaꝵ ⁊ ꝯuentui eiꝰ¬
dem loci p̃senti et futuro totũ ius
siũ ⁊ totã suã dñationẽ. quam habe
ꝑsonam a paderns fuꝑ illud casa¬
le qd̃ bonꝰ homo de teus iam olion
donauerat deo ⁊ fr̃ibꝰ b̾donaꝵ sic̃
in carta eiꝰ continetur. hoc totũ
ficut p̃dictum est donauit p̃dictus
a rsuiꝰ p̃dicto alb̃i ⁊ p̃dicto conuẽtu
cum om̃ibꝰ suis ꝑtinẽtiis cultis ui¬
delicet ⁊ incultis ut habeant fr̃s b̃¬
donarũ ⁊ possideant lib̾e ⁊ quiete
ad om̃em suam espleitã ⁊ ad omem
suam uoluntatẽ faciendam sine om̃i
contradictione euiussib hominis in
ꝑpetuũ. Et debet inde fac̾ẽ bonam ⁊
firmam garentiam de om̃ibꝰ amꝑato

Expanded text:
otum sit omnibus hominibus quod Arsivus de Montesquiu gratis et bona voluntate, bona fide et absque ulla retentione per se et per omnes suos presentes et futuros donavit libere, concessit fideliter, confirmavit et difinivit optime Deo et beate Marie et Vitali abbati Berdonarum et conventui ejusdem loci presenti et futuro totum jus suum et totapersonam a Paderns super illud casale quod Bonushomo de Teus jam olim donaverat Deo et fratribus Berdonarum, sicut in carta ejus continetur. Hoc totum sicut predictum est donavit predictus Arsivus predicto abbati et predicto conventui cum omnibus suis pertinentiis, cultis videlicet et incultis, ut habeant fratres Berdonarum et possideant libere et quiete ad omnem suam espleitam et ad omnem suam voluntatem faciendam sine omni contradictione cujuslibet hominis in perpetuum ; et debet inde facere bonam et firmam garentiam de o
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ dompnꝰ Gilłmꝰ abbas b̾donas
et omĩs comuentꝰ eiusdem loci ascd¬
modauerũt arsiuo de montesqͥu.
co. soł morł. quos ꝓmisit se ẽẽ red¬
dituros sua bona fide.⁊ absq omni
malo ingeno usq ad festũ omniũ
scõꝵ. Tali tñ pacto qd̃ p̃dictus arsi¬
uus de montesqͥu de tota tr̃a sua
quam habet in toto astaraco nõ ac¬
cipiat de qestis quo adusq fr̃ibꝰ b̾do¬
narii redlantur p̃dicti.ce. soł morł.
Q uod si forte p̃dictus arfiuꝰ ante ꝙͣ
p̃dictam pecuniã ꝑsoluat᷑ fr̃ĩbus b¬
donarum obierit. dat eis p̃dictam
pecunam suꝑ omĩa iura que hab
⁊ hab̾e debet in castro de serris.
suꝑ hoĩes ⁊ suꝑ feminas ip̃iꝰ castͥ.
E t est uerum qd̃ fr̃s b̾donarũ hñt
.ecec. soł morł suꝑ p̃dictũ castrũ d̃
serris.cc. a p̃dicto arsiuo.⁊. cc. ab
arnaldo de ulmis. huiꝰ rei sunt
testes. Petrꝰ de marrenes.⁊ b̃nardꝰ
de siurag.⁊ fr̃ Petrꝰ de bilsano.
de laserra.⁊ fr̃ arnaldꝰ Gilłi des ba¬

Expanded text:
d dompnus Gillelmus abbas Berdonarum et omnis conventus ejusdem loci accommodaverunt Arsivo de Montesquiu CC sol. morl. quos promisit se esse reddituros sua bona fide et absque omni malo ingenio usque ad festum omnium Sanctorum, tali tamen pacto quod predictus Arsivus de Montesquiu de tota terra sua quam habet in toto Astaraco non accipiat de questis quoadusque fratribus Berdonarum reddantur predicti CC sol. morl. Quod si forte predictus Arsivus antequam predictam pecuniam persolvatur fratribus Berdonarum obierit, dat eis predictam pecuniam super omnia jura que habet et habere debet in castro de Serris super homines et super feminas ipsius castri. Et est verum quod fratres Berdonarum habent CCCC sol. morl. super predictum castrum de Serris, CC a predicto Arsivo et CC ab Arnaldo de Ulmis. Hujus rei sunt testes : Petrus de Marrencs et Bernardus de Siurag, frater Petrus de Bilsano de Lasserra et frater Arnaldus Gillelmus Desba
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃ibꝰ b̃donaꝵ. Et sciendũ quia ꝙͣ¬
atu p̃dicti fr̃s de p̃ddictis inpigña¬
toribꝰ p̃dictũ pignꝰ tenuerint: qͥc¬
quid de illo habuerĩt in solutione
debiti illis non computabitur. set
omĩa abq ulla contradictione fra¬
trum b̾donaꝵ erunt. Cum aũt p̃¬
diti inpigñatores p̾̃dictum pignꝰ
a p̃dictis fr̃ibꝰ solũe uoluerĩt: nec
ture legis nec pacis aregas in so¬
lutione debiti computabũt. set ab̾¬
q retentione ulla ⁊ contradictiõe
p̃dictos.x.x.x.u. soł morł. p̃dictis
fr̃ibꝰ b̾donaꝵ soluent. fic entm se
hoc facturos ꝓmiserũt et affirma¬
uerunt coram testibꝰ Terminus
redimendi huiꝰ pigñis est de in¬
artior en martror efpleitas foras.
datis pͥꝰ.x.x.x.u. soł morł p̃ctictis
sr̃ibꝰ bdonaꝵ. huiꝰ rei funt teste ᷤ
et laes fontarau sacerdos ⁊ ca¬
pelanꝰ montis securi. ⁊ Ramii
tum est hoc anno ab incarnatio¬
ne dñi.mͦ. ccͦ.xͦ. Philippo rege frã¬
coꝵ regnante. bnardo auaritano

Expanded text:
 et sciendum quia quamdiu predicti fratres de predictis impigneratoribus predictum pignus tenuerint, quicquid de illo habuerint in solitudine debiti illis non computabitur, sed omnia absque ulla contradictione fratrum Berdonarum erunt. Cum autem predicti impigneratores predictum pignus a predictis fratribus solvere voluerint nec jure legis nec pacis aregas in solutione debiti computabunt, sed absque retentione ulla et contradictione predictos XXV sol. morl. predictis fratribus Berdonarum solvent. Sic enim se hoc facturos promiserunt et affirmaverunt coram testibus, terminus redimendi hujus pigneris est de martror en martor, espleitas foras, datis prius XXXV sol. morl. predictis fratribus Berdonarum. Hujus rei sunt testes : Petrus des Fontarau, sacerdos et capellanus Montis Securi et Ramundtum est hoc anno ab incarnatione Domini MCCX, Philippo rege Francorum regnante, Bernardo auxitano
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ. ⁊ bnardꝰ filiꝰ eoꝵ. bono am̃o
et bona uoluntate ꝓ se ⁊ ꝓ om̃ibꝰ
fuccessoribꝰ fitis p̃sentibꝰ et futu¬
ris miserunt in pignꝰ deo ⁊ bẽ
marie b̃donarz. ⁊ Gilłmo abb̃i ⁊ co¬
uentiri eiusdem loci p̃senti et fu¬
turo. om̃em t̾ram cultam ⁊ meul¬
tam .⁊ om̃e ius fuum qd̃ habebis
et hab̾e debebant ꝑ se uel ꝑ alias
ꝑsonam a lauazenes. et i omil
ꝑtinentiis eiꝰ añ baisiam ⁊ reri
a stiritio auriefontis qmi desces¬
dit in baifiam: usq ad bartamd
nasenad ꝓ.xx.x .u. soł. morł. ut pi¬
dicti fratres b̾donaꝵ habeant ⁊ p¬
fideant illam lib̾e et quiete ad on¬
nem suam espleitam. cum deci¬
mis et pͥmiciis. cum aquis. nuicib
pratis. erbis pasciuis. nemoribꝰ. et
cum om̃ibꝰ aduenatũ ꝑtinentibꝰ
sine om̃i fua ⁊ fuoꝵ ꝯtradictione
quandiu in illoꝵ pigne fuerit.

Expanded text:
 Bernardus filius eorum, bono animo et bona voluntate pro se et pro omnibus successoribus suis presentibus et futuris miserunt in pignus Deo et beate Marie Berdonarum et Gillelmo abbati et conventui ejusdem loci presenti et futuro omnem terram cultam et incultam et omne jus suum quod habebant et habere debebant per se vel per aliam personam a Lavazencs et in omnibus pertinentiis ejus ante Baisiam et retro a fluvio Auriefontis qui descendit in Baisiam usque ad bartam de Nasenad pro XXXV sol. morl. ut predicti fratres Berdonarum habeant et possideant illam libere et quiete ad onem suam espleitam cum decimis et primiciis cum aquis, nucibus, pratis, erbis, pascuis, nemoribus et cum omnibus ad venatum pertinentibus sine omni sua et suorum contradictione quamdiu in i
Abbreviated transcription (Latin):
fiuis impignorauit. Gilło abbati b̃do¬
narũ. ⁊ ꝯuentin eiusdem loci pre¬
senti ⁊ futuro totũ qd̾ ħt ł hab̾e
debet a paderns. ⁊ in om̃ibꝰ t̾mmniis
et ꝑtinentiis eiꝰ. ꝓ uno pullo eqͥno.
p̃cii. L. solidor morlanensis monete.
⁊ sciendũ est quod p̃dicti fr̃s b̃dona¬
rum habebant pͥꝰ inpignore p̃dicãm
t̾ram de paderns totam exintegro
de Ramũdo aimuco patre eiꝰ.⁊ de
ł ictauina matre eiꝰ ⁊ de Ramũdo ai¬
m̃ico fr̃e suo.⁊ de ip̃o arsiuo ꝓ .c.
soł morł ⁊ ita sunt .c.L. quos modo
habent p̃dicti fr̃s b̃donarũ. iure
pignĩs ⁊ de hoc pigñe p̾dictus ar¬
siuꝰ debet facẽ bonam ⁊ firmam
garentiã de om̃ibꝰ amꝑatoribꝰ pre¬
dictis habitatoribꝰ berdonarũ. ter¬
minꝰ redimendi pigñis est de mar¬
tror en martror. datis pͥꝰ .cl. soł morł.
p̃dictis habitatoribꝰ b̃donarũ. Testes
huiꝰ rei fũt. forto desclasan. ⁊ aũieꝰ
no. ⁊ fr̃ Gasto. monachi b̾donarũ.

Expanded text:
inpignoravit Gillelmo abbati Berdonarum et conventui ejusdem loci presenti et futuro totum quod habet vel habere debet a Paderns et in omnibus terminiis et pertinentiis ejus pro uno pullo equino precii L solidorum morlanensis monete. Et sciendum est quod predicti fratres Berdonarum habebant prius in pignore predictam terram de Paderns totam ex integro de Ramundo Aimerico patre ejus et de Pictavina matre ejus et de Ramundo Aimerico fratre suo et de ipso Arsivo pro C sol. morl. et ita sunt CL quos modo habent predicti fratres Berdonarum jure pignoris et de hoc pignore predictus Arsivus debet facere bonam et firmam garentiam de omnibus amparatoribus predictis habitatoribus Berdonarum. Terminus redimendi pignoris est de martror en martror, datis prius CL sol. morl. predictis habitatoribus Berdonarum. Testes hujus rei sunt : Forto Desclasan et Americuno et frater Gasto, monachi Berdonarum.
Abbreviated transcription (Latin):
obaldꝰ reddid̾ se d̾o ⁊ bẽ mͤ ꝑ frẽm ⁊ famiba¬
rẽ domꝰ b̃ doñꝵ. Nouissime at̃ ad ꝯseruãdã
p̾dc̃o theobaldo ⁊ fr̃ibꝰ eiꝰ supͣdẽĩs.xxxxxxiiii.
soł. de mori̾. hoc totũ sic̃ p̾dẽm ẽ ⁊ supͣ sicͥ¬
ptũ. apd̃ petruciã fcm̃ fuit ĩ domo capella¬
ad huc purr. Gassias capellanꝰ de petrutia.
b̃. de pausader. Ds̃ ad iiua de canau. Ram̃.
qͥ uocat᷑ arroede. Gills de sadelan qͥ tũc erat̃
banilꝰ de petrucia. Arnaldꝰ nepes capellani
ua qͥ hãc cartulã scͥpsit. Ad huc ⁊̃ hꝰ rei ⁊
obaldo ac recepti ap̾fato grãgiario de artigis.
.b. de pode nas. Godo de arbeisano. Espaiol de
petͣcia . G. da raoches.S. de arrabei capellanꝰ
de ĩ sula. Fcã carta. ãno u̾bi ĩ caruati. mͦ. cͦe.¬

Expanded text:
amiliarem domus Berdonarum. Novissime autem ad conservandam predicto Theobaldo et fratribus ejus supradictis XXXIIII sol. morl. Hoc totum sicut predictum est et suprascriptum apud Petruciam factum fuit in domo capellaadhuc puer, Gassias, capellanus de Petrucia, B. de Pausader, Deusadjuva de Canau, Ramundus qui vocatur Arroede, Gillelmus de Sadelan, qui tunc erat bajulus de Petrucia, Arnaldus, nepos capellani va qui hanc cartulam scripsitobaldo ac recepti a prefato grangiario de Artigis, B. de Podenas, Oddo de Arbeisano, Espaiol de Petrucia, G. de Rosches, S. de Arrabei, capellanus de Insula. Facta carta anno Verbi incarnati MCC
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓͥmiciis ut habeant et possideãt
libere et qͥete sine om̃i sua et suo¬
rum contradictione inꝑpetuum.
S ꝓ hac̃ laratione et condonatiõe
p̃dictus Wilłmꝰ. accepit ex carita¬
te.xaͣxr. soł morlanoꝵ a fr̃ibꝰ b̾do¬
naz .&. receptus est particeps oĩ¬
um sp̃ualum bonoꝵ q̃ fieri pote¬
runt in domo bdonaꝵ. Et debet
iñ facere honam et firmã garen¬
tiam de oĩbus amparatoribꝰ p̃dic¬
tis habitatoribꝰ bdonaꝵ. Hoꝵ oĩum
fidenissores sunt. Centullꝰ de logor¬
chano. et caldaron fr̾ eis. Bddo de
asclachano. Testes et uidentes s
et firmatum hoc in calefactorio
Regnante Philippo rege francniꝰ
b̾nardo auritano archicpo.
li astaracensi comite.

Expanded text:
ant et possideant libere et quiete sine omni sua et suorum contradictione in perpetuum et pro hac laxatione et condonatione predictus Willelmus accepit ex caritate XXX sol. morlanor. a fratribus Berdonarum et receptus est particeps omnium spiritualium bonorum que fieri poterunt in domo Berdonarum. Et debet inde facere bonam et firmam garentiam de omnibus amparatoribus predictis habitatoribus Berdonarum. Horum omnium fidejussores sunt : Centullus de Logorchano et Caldaron, frater ejus, Oddo de Asclachano. Testes et videntes suet firmatum hoc in calefactorio egnante Philippo rege Francorum, Bernardo auxitano archiepiscopo, Vitali astaracensi comite.
Abbreviated transcription (Latin):
est qd̃ Will̃mꝰ de sagarano
dictus filiꝰ artinanni de logorchano.
bono aĩo et bona uoluntate. bona
fide et sine om̃i retentione. laxa¬
uit et condonauit om̃s q̃relas qͣs
habebat et faciebat uł facere pot̾at.
sine iuste siue in tuste aredomo b̾do¬
narum de om̃ibꝰ t̾ris cultis et in

Expanded text:
est quod Willelmus de Sagarano, dictus filius Artmanni de Logorchano bono animo et bona voluntate, bona fide et sine omni retentione laxavit et condonavit omnes querelas quas habebat et faciebat vel facere poterat sive juste sive injuste in domo Berdonarum de omnibus terris cultis et in
Abbreviated transcription (Latin):
tui eiusdem loci p̾̃senti ⁊ futuro totũ
hoc qd̃ habebat uł hr̃e debebat ꝑ se
uł ꝑ aliam ꝑsonam in t̾ritorio de bed¬
peul cultum uł incultum ⁊ totum
hoc qd̾ habebat uł hr̃e debebat ꝑ se
uł ꝑ aliam ꝑsonam alafita. hoc est
.II. soł. in casale de fortinꝰ de lafita.
hanc supͣdc̃am t̾ram ⁊ hunc sup̃dẽm
censum p̃dc̃s b̾trandꝰ de matrenes.
mifit inpignꝰ p̃dc̃o abb̃i ⁊ p̃dc̃o con¬

Expanded text:
ejusdem loci presenti et futuro totum hoc quod habebat vel habere debebat per se vel per aliam personam in territorio de Bedpeul cultum vel incultum et totum hoc quod habebat vel habere debebat per se vel per aliam personam a Lafita, hoc est II sol. in casale de Fortinus de Lafita. Hanc supradictam terram et hunc supradictum censum predictus Bertrandus de Marrencs misit in pignus predicto abbati et p
Abbreviated transcription (Latin):
mam garentiam de om̃ibꝰ am¬
paratoribꝰ p̾deis habitatoribꝰ b̃do¬
narum. Et p̃dẽs albas donauit
exeatitate p̃dc̃o btranno. xl. soł
morlanoꝵ ħ oꝵ om̃ium destes
sunt. atnaldꝰ bnardꝰ didrag. Ar¬
serꝰ de sariag. Gassias de perru¬
eo monachi b̃donaꝵ. Deus aide.
Bado de labeiano. conũfi bdonaꝵ.
F atum est hoc anno ab incarna

Expanded text:
de omnibus amparatoribus predictis habitatoribus Berdonarum. Et predictus abbas donavit ex caritate predicto Bertranno XL sol. morlanor. Horum omnium testes sunt : Arnaldus Bernardus Didrag, Arsenius de Sariag, Gassias de Peiruce, monachi Berdonarum, Deusaide, Oddo de Labejano, conversi Berdonarum. F
Abbreviated transcription (Latin):
et erbagges ꝑ om̃s t̾ras suas cultas
⁊ incultas quas habebat uł hab̾e d¬
bebat ꝑ se uł ꝑ aliam ꝑsonam ubicuas
fint lib̾um etiam intrortum et eil¬
tum exceptis t̾ris bladatis ortis ei
uineis cultis. Donauit etiam ⁊ ab¬
garrerio de marrenes et a fias et
quicqͥd inantea acqͥrere pot̾unt. Et
totum omnino qd̃ habebat uł hr̃e
debebat ꝑ se uł ꝑ aliam ꝑsonam
alafital. Donauit etiam et absolũ
p̃des b̾trandꝰ totum exintegro.
qd̾ demandare pot̾at in aeermis
et pͥmiciis et in om̃ibꝰ t̾ris qͣs
tenent ⁊ possident a b̾tranno pa¬
tre suo et ab ip̃o btranno. hec oĩa
p̃dẽa donauit ⁊ absolurt p̾dc̃s b̾¬
trandꝰ p̃dc̃o ałbi et p̾dc̃o conuẽtui
cum ingressibꝰ ⁊ egreffibꝰ aqͥs pas

Expanded text:
et erbagges per omnes terras suas cultas et incultas quas habebat vel habere debebat per se vel per aliam personam ubicumque sint, liberum etiam introitum et exitum, exceptis terris bladatis, ortis et vineis cultis. Donavit etiam et abGarrierio de Marrencs et a suis et quidquid in antea acquirere potuerant, et totum omnino quod habebat vel habere debebat per se vel per aliam personam a Lafital. Donavit etiam et absolvit predictus Bertrandus totum ex integro quod demandare poterat in decimis et primiciis et in omnibus terris quas tenent et possident a Bertrando patre suo et ab ipso Bertranno. Hec omnia predicta donavit et absolvit predictus Bertrandus predicto abbati et predicto conventui cum ingressibus e
Abbreviated transcription (Latin):
esplertas foras datis pͥꝰ .x.x. soł mor¬
lanoꝵ habitatoribꝰ bdonaꝵ. huiꝰ pig¬
ñis ⁊ garentie testes funt. arsemꝰ
de sariag. Gassias de petrucia mo¬
nachi b̾donaꝵ. Deus aide de scã doda.
Sanes fuert de lamazera conũfi b̃do¬
naꝵ. factum est hoc anno ab incar¬
de philippo rege francoꝵ. E xemeno

Expanded text:
XX sol. morlanor. habitatoribus Berdonarum. Hujus pigneris et garentie testes sunt : Arsenius de Sariag, Gassias de Petrucia, monachi Berdonarum, Deusaide de Sancta Doda, Sancs Fuert de Lamazera, conversi Berdorum. Factum est hoc anno ab incarte Phi
Abbreviated transcription (Latin):
oronum ⁊ oĩum spũalium bonoꝵ q̃
fieri poterũt in domo b̃donaꝵ. hoꝵ
om̃ium fideiussores sũt. Gassias gilłi
de las. Romeuꝰ de bedbezer. B̃nardꝰ
de bragarag.⁊ atnaldꝰ p̃dicti b̃nar¬
di auunculus. Testes uerõ s̃. Oddo de
arbeissano abbas scĩ mauii qͥ debet
audorgare p̃dc̃a dona de om̃ibꝰ am¬
ꝑat̃oribꝰ p̃dictis habitatoribꝰ b̾donaꝵ.
G ilłmꝰ de lafaurga. Sciend̾ uero qd̃ p̃¬
dictus arnaldꝰ donauit ⁊ absoluit.
ꝓ se ⁊ ꝓ om̃ibꝰ successoribꝰ fuis p̃senti¬
bꝰ ⁊ futuris p̃dc̃o b̾nardo nepoti suo
tam ex integro sup̃dictam tr̃am p̃¬
dicto abb̃i b̃donaꝵ ⁊ p̃dicto conuẽtui.
tali pacto ut siquis ꝓpinqͦꝵ suoꝵ iure
ꝓpinqͥtatis hanc p̃dictam tr̃am clama¬
uerit uł demandau̾it datis pͥꝰ ccc. soł
morlanoꝵ. habitatoribꝰ bdonaꝵ p̃dictã¬

Expanded text:
onum et omnium spiritualium bonorum que fieri poterunt in domo Berdonarum. Horum omnium fidejussores sunt : Gassias Gillelmi de Las, Romeus de Bedbezer, Bernardus de Bragarag et Arnaldus, predicti Bernardi avunculus. Testes vero sunt : Oddo de Arbeissano, abbas Sancti Mavii, qui debet audorgare predicta dona de omnibus amparatoribus predictis habitatoribus Berdonarum, Gillelmus de Lafaurga. Sciendum vero quod predictus Arnaldus donavit et absolvit pro se et pro omnibus successoribus suis presentibus et futuris predicto Bernardo, nepoti suo tam ex integro supradictam terram predicto abbati Berdonarum et predicto conventui, tali pacto ut si quis propinquorum suorum jure propinquitatis hanc predictam terram clamaverit vel demandaverit, datis prius CCC sol. morlanor. habitatoribus Berdonarum, predicta
Abbreviated transcription (Latin):
cõtradictione sui suoꝵq. hoc lau¬
dauit ⁊ ꝯcessit ita W̾ilłs arnaldi
p̃dictꝰ qd̾ post mortẽ suã totus ho¬
nor de toreces sit uiris ꝓprii im
ꝑpetuũ. domꝰ b̾donarũ. sine om̃i
cõtradictione alicꝰ ꝑsone. Et si ad
religionẽ uenire uoluerit debet
recipi in domo b̾donarũ ꝓ fr̃ẽ si
tamen scdm formã ⁊ ꝯsuetudinẽ
ordins uenire poterit. ⁊ int̾im
factꝰ est particeps omiũ bene¬
ficioꝵ spũaliũ que fient in domo
b̾donarũ. & de p̃dicto dono deb
facere bonã ⁊ firmã garentiã fr̃ibꝰ
b̃donarũ. de omnibꝰ amparatoribꝰ
huiꝰ rei sunt testes. fr̃ a maldꝰ. de¬

Expanded text:
contradictione sui suorumque. Hoc laucontradictione sui suorumque. Hoc laudavit et concessit ita Willelmus Arnaldi predictus quod post mortem suam totus honor de Toreces sit juris proprii in perpetuum domus Berdonarum, sine omni condradictione alicujus persone. Et si ad religionem venire voluerit, debet recipi in domo Berdonarum pro fratre, si tamen secundum formam et consuetudinem ordinis venire poterit. Et interim factus est particeps omnium beneficiorum spiritualium que fient in domo Berdonarum ; et de predicto dono debet facere bonam et firmam garentiam fratribus Berdonarum de omnibus amparatoribus. Hujus rei sunt testes
Abbreviated transcription (Latin):
concessit ⁊ absoluit deo ⁊ beate ma¬
rie b̃donarũ.⁊ Will̃o abb̃i eiusdem
loci ⁊ om̃i ꝯuentui p̃senti ⁊ futuro
ipsiꝰ loci totũ hoc qd̃ habebat uel
hab̾e debebat ꝑ se uel ꝑ aliam ꝑso¬
nam. in eccłiis decimis primiciisq
de logorchano.⁊ de scõ petro de la¬
na.⁊ de toreces ⁊ etiam totũ hoc qd̃
habebat ⁊ hab̾e debebat in totum
t̃ritoriũ de toreces in t̾ris uidelicet
cultis ⁊ mcłtis ad ipsũ quoquomͦ
ꝑtinentibꝰ. T̃ali tamen ꝯditione Wiꝰ
a rnaldi p̾dictꝰ hoc donum fecit fr̃ibꝰ
b̾donarũ. ut in infirmitorio mona¬
choꝵ ardeat lampada in noctibꝰ
semꝑ de decimis ⁊ primiciis p̃dic¬
tarũ eccłiaꝵ. Et sciend̾ qd̾ Wilłmꝰ
dedit p̃dicto Willo arnaldi tantũ
in uita sua medietatẽ fructuũ et
redituũ tociꝰ t̾ritorii de tore ces. ta¬
li tam̃ pacto qd̾ post mor tẽ ipsiꝰ
iam dictꝰ honor remaneat ⁊ reu̾¬
tatur lib̾e deo ⁊ beate marie b̾do¬
narũ ⁊ fribꝰ ilłiꝰ loci sine omni

Expanded text:
cessit et absolvit Deo et beate Marie Berdonarum et Willelmo abbati ejusdem loci et omni conventui presenti et futuro ipsius loci totum hoc quod habebat vel habere debebat per se vel per aliam personam in ecclesiis, decimis, primiciisque de Logorchano et de Sancto Petro de Lana et de Toreces et etiam hoc totum quod habebat et habere debebat in totum territorium de Toreces, in terris videlicet cultis et incultis ad ipsum quoquomodo pertinentibus. Tali tamen conditione Willelmus Arnaldi predictus hoc dBerdonarum ut in infirmitorio monacorum ardeat lampada in noctibus semper de decimis et primiciis predictarum ecclesiarum. Et sciendum quod Willelmus dedit predicto Willelmo Arnaldi tantum in vita sua medietatem fructuum et redituum tocius territorii de Toreces ; tali tamen pacte quod post mortem ipsius jam dictus honor remaneat et revertatur libere Deo et beate Marie Berdonarum et fratribus illius loci, sine omni
Abbreviated transcription (Latin):
Simłr ego p̃dẽs B̃nardꝰ de seiras. eodẽ
modo quo supͣ dono ⁊ laudo fr̃ibus
norem de lafite scĩ Romani ut frẽs
b̃donaꝵ totum illum honorẽ h̃ant ⁊
posfideant donͨ ab aliqͦ de ħedibꝰ m̃is
si forte illum honorẽ hr̃e uolũit. re¬
cuꝑent fr̃s b̾donaꝵ.M. soł morł. exm
degro.⁊ si int̾im fis b̃doñ. de fructibꝰ
illiꝰ t̾re aliqͥd inde ꝑceꝑint non illis
computet᷑ in sortem. huiꝰ rei testes
sunt. Bertrandꝰ de gosene. arnaldꝰ d̾
bastanos. Gilłmꝰ deuces. Arseniꝰ pͥor.
Uitał de laseira. Petrꝰ de mont alt. Rꝰ
Mͦ. ccͦ.xiͦx. Regnante philippo rege fran¬
coꝵ. Gassiele auaritano archiep̃o.¬

Expanded text:
 de Serras eodem modo quo supra dono et laudo fratribus norem de Lafite Sancti Romani ut fratres Berdonarum totum illum honorem habeant et possideant donec ab aliquo de heredibus meis, si forte illum honorem habere voluerit, recuperent fratres Berdonarum M. sol. morl. ex integro et si interim fratres Berdonarum de fructibus illius terre aliquid inde perceperint, non illis computetur in sortem. Hujus rei testes sunt : Bertrandus de Gosene, Arnaldus de Bastanos, Gillelmus Deuces, Arsenius, prior, Vitalis de Laserre, Petrus de Mont Alt, Ramundus MCCXIX, regnante Philippo rege Francorum, Gassia auxitano archiep
Abbreviated transcription (Latin):
suoꝵ contradictõne donec a fuccesso¬
tibus fuis p̃dc̃i .u. soł morł. p̃dcĩs fr̃ĩ¬
bus b̃donaꝵ dent᷑. ⁊ p̃dc̃a Galarda de¬
bet inde facẽ bonã ⁊ firmã garẽtiam
de om̃ibꝰ amꝑatoribꝰ p̃dc̃is fr̃ibꝰ b̃dona¬
rum. quamdui p̃dẽm casale ꝓ p̃dc̃is
.u.sos tenuerĩt. Tempꝰ p̃dẽi casał sol¬
uendi de martror en martror esplei¬
tas foras datis pͥꝰ .u. soł morł. p̃dc̃is
fr̃ibꝰ b̃donaꝵ. huiꝰ rei funt testes. fr̃
b nardꝰ de auriaco. monacꝰ ⁊ fr̃ Rai¬
mundꝰ arnaldꝰ coũsus b̃donaꝵ. filiꝰ
p̃dc̃e Galarde de bido. factum ẽ ħ
anno ab incarnatione dñi .mͦ. cͦeͦ. iͦxͦ.
Regnante philippo rege francoꝵ. Per-¬
nardo comite conuenaꝵ uicem comi

Expanded text:
radictione donec a successoribus suis predicti V sol. morl. predictis fratribus Berdonarum dentur et predicta Galarda debet inde facere bonam et firmam garentiam de omnibus amparatoribus fratribus Berdonarum quamdiu predictum casale pro predictis V sol. tenuerint, tempus predicti casalis solvendi de martror en martror, espleitas foras, datis prius V sol. morl. predictis fratribus Berdonarum. Hujus rei sunt testes : frater Bernardus de Auriaco, monachus et frater Raimundus Arnaldus, conversus Berdonarum, filius predicte Galarde de Bido. Factum est hoc anno ab incarnatione Domini MCCIX, regnante Philippo rege Francorum, Bernardo comite
Abbreviated transcription (Latin):
naldꝰ faciam eis bonam garentiã. ⁊ si
ad religionẽ uenire uoluero scđm for¬
mam ordinis. in domo b̃donaꝵ. debẽt
me reciꝑe. Et notand̃ qd̃ si forte ali¬
quis de ħedibꝰ nris curi honor p̃dẽs
de lafite den ꝑe ꝑtiñe uideat᷑ p̾dẽm

Expanded text:
naldus faciam eis bonam garentiam et si ad religionem venire voluero secundum formam ordinis in domo Berdonarum debent me recipere ; et notandum quod si forte aliquis de heredibus nostris cui honor predictus de L
Abbreviated transcription (Latin):
maus. bono am̃o ⁊ bona uoluntate.¬
bõna fide ⁊ absq ulla retentione qmͣ
ibi non fecit. amore dei ⁊ remissione
donauit ⁊ ꝯcessit in elesnosinã deo
et beate marie b̾donarũ ⁊ Gilło abb̃i
et ꝯuentui enisdẽ loci p̃senti ⁊ futuro¬
totũ hoc qd̃ habebat ⁊ hab̾e debebat
ꝑ se uel ꝑ aliam ꝑsonã a bezmaus.
et alpin. et a fredspalers. ⁊ ad altefaiẽ.
.s. casale de barbari. cũ om̃ibꝰ ꝑtinen¬
tiis suis. cultis uidelicet ⁊ incłtis. ut
frẽs b̾donarũ habeant ⁊ possideant
lib̾e ⁊ quiete sine om̃i sua ⁊ suoꝵ cõ

Expanded text:
salag bono animo et bona voluntate, absque ulla retentione quam ibi non fecit, amore Dei et remissionedonavit et concessit in elemosinam Deo et beate Marie Berdonarum et Gillelmo abbati et conventui ejusdem loci ptotum hoc quod habebat et habero debebat per se vel per aliam personam a Bezmaus et a Pin et a Fredspalers et a Altefaie, scil. casale de Barbari cum omnibus pertinenciis suis cultis videlicet et incultis, ut fratres Berdonarum habeant et possideant l
Abbreviated transcription (Latin):
e bẽ mͦ b̾donaꝵ et arnaldo alb̃i et
ꝯuentui eiusdem loci p̾senti et fut᷑o
ttum exintegro cultum et indtũ
aliam ꝑsonam in tarano et in om̃i t̾ri¬
torio eius. hoc donum sicut p̾dictũ
est donauit p̾dictus sauaricꝰ p̃dicto ab¬
bati et p̃dicto ꝯuentun amore dei et
redemptione peccoꝵ suoꝵ et parentũ

Expanded text:
e Berdonarum et Arnaldo, abbati et conventui ejusdem loci presenti et futuro totum ex integro cultum et incultum aliam personam in Tarano et in omni territorio ejus. Hoc donum, sicut predictum est, donavit predictus Savaricus predicto abbati et predicto conventui amore Dei et rede
Abbreviated transcription (Latin):
uenitum ꝑtinentibꝰ ut habeant et
possideant libe et qͥete sine om̃i sua
et suoꝵ ꝯtradictione in ꝑpetuum. Et
ꝓ hoc p̾dicto dono et absolutione p̃¬
dictus sauaricus accepit excaritate
a p̃dicto alb̃e.2x. soł morł. & debet
inde facere bonam et firmam garen¬
tam de om̃ibꝰ amparatoribꝰ p̾dictis
habitatoribꝰ b̾donaꝵ huiꝰ ãom et
garentie testes sunt. Bnardꝰ de pa¬
nasac. Augeriꝰ de mont lazun. Bnardꝰ
de bilambiz. Wꝰ de oson. monachi
b̾donaꝵ. Factum et firmatũ est
hoc donci in capło b̾donaꝵ in ma¬
mi. Arnaldi abbis in p̃sentia tociꝰ
ꝯuentus. anno ab incarnatione
philippo rege francoꝵ. Eisemeno asta¬
racensi comite. Giraldo auxitano
archi ep̃o. apłice sedis legato. De sꝯs¬

Expanded text:
 ut habeant et possideant libere et quiete sine omni sua et suorum contradictione in perpetuum et pro hoc predicto dono et absolutione predictus Savaricus accepit ex caritate a predicto abbate LX sol. morl. et debet inde facere bonam et firmam garentiam de omnibus amparatoribus predictis habitatoribus Berdonarum. Hujus doni et garentie testes sunt : Bernardus de Panasac, Augerius de Montlazun, Bernardus de Bilambiz, Willelmus de Ozon, monachi Berdonarum. Factum et firmatum est hoc donum in capitulo Berdonarum in manu Arnaldi, abbatis, in presentia totius conventus, anno ab incarnatione Philippo rege Francorum, Eisemeno Astaraci comite, Giraldo auxitano archiepiscopo, apostolice sedis legato.
Abbreviated transcription (Latin):
de logorsano. monachi eiusd̃ domꝰ.
F actum est hoc ãno ab incarna¬
tione dñi .Mͦ. cͦc.xͦuͦ. Philippo rege
francoꝵ. Gassiels auaritano archi¬
episcopo. C entullo comite astara

Expanded text:
de Logorsano, monachi ejusdem domus. Factum est hoc anno ab incarnatione domini M.CC.XV, Philippo rege Francorum, Gassiels auxitano archiepiscopo, Centullo comite astara
Abbreviated transcription (Latin):
ti eiusd̃ doci p̾senti ⁊ fut᷑o. totũ
hoc qd̃ habebat ⁊ hab̾e debebat ꝑ
se uel ꝑ aliam ꝑsonam cultũ ⁊ in¬
cultũ a tramalio urxta castrũ de
bosen. ut sit ꝓprii turis fr̃m b̾do

Expanded text:
tui ejusdem loci presenti et futuro totum hoc quod habebat et habere debebat per se vel per aliam personam cultum et incultum a Tramalio, juxta castrum de Bosen, ut sit proprii juris fratrum Berdo
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd petebãt uł pet̾e pot̾ant rõne dñii uel
alio aliqͦ mͦ int̾ra subeͥptos tĩnos. siẽ scilic
sic̃ riuꝰ de perremu descendit de serra eiꝰ dͣ
loci ⁊ uadit ĩ directũ us ad riuũ de lised.⁊
sic̃ idẽ riuꝰ descendit ⁊ intrat in aqͣm q̃
uocat᷑ Oce. ⁊ sic̃ ip̃a Dce descendit ⁊ uadit
us ad qͣndã foueã magnã q̃ ẽ in planicie
citͣ fontẽ de bretos.⁊ inde ascendit tĩnus
in directũ us ad serrã deu bassoau ubi ẽ
magna fouea ⁊ sic̃ ead̾ Serra recta uia as¬
cendit ⁊ uenit us ad sumitatẽ pͥmi t̾mini
scilis combe de peiremu. Qͥ eqͥd infra dẽos
tĩnos dc̃i nobiles petebat᷑ uł pet̃e pot̾ant
nõie suo uł alieno occasione dñii uł alio qͦlib
mͦ a fr̃ibꝰ dẽi monastĩi totũ illud qcqͥd sit.
siue suit tr̃e culte uł inculte. herbe. arbores

Expanded text:
oterant ratione dominii vel alio aliquo modo infra subscriptos terminos, scilicet, sicut rivus de Peirennu descendit de serra ejusdem loci et vadit in directum usque ad rivum de Lised, et sicut idem rivus descendit et intrat in aquam que vocatur Oce, et sicut ipsa Oce descendit et vadit usque ad quamdam foveam magnam que est in planitie citra fontem de Bretos, et inde ascendit terminus in directum usque ad serram deu Bassoan ubi est magna fovea et sicut eadem serra recta via ascendit et venit usque ad summitatem primi termini, scilicet combe de Peirennu, quidquid infra dictos terminos dicti nobiles petebant vel petere poterant nomine suo vel alieno occasione dominii vel alio quolibet modo fratribus dicti monasterii, totum illud quicquid sit, sive sint terre culte vel i
Abbreviated transcription (Latin):
a Ombs. ⁊ a sentlem. ⁊ a mazeroles.
de paderns. ⁊ casale scĩ Ioħis.⁊ casale
des castai. ⁊ casale de samarra. ⁊ casal
de spanicãp.⁊ casale destrei.⁊ casale de
borda.⁊ toriꝰ tr̃e q̃ est añ baisam ⁊ ntͦ.¬

Expanded text:
ad Oms et a Sentclem et a Mazeroles ede Paderns et casale Sancti Johannis et casale des Castai et casale de Samarcha et casale Despanicam et casale del Trei et casale de Borda ut tocius terre que est ante Baisiam et
Abbreviated transcription (Latin):
Bedes ⁊ successores eoꝵ ad ħ oĩa singła ⁊ uniũ¬
sa tenẽda ⁊ irreuccabilio obseruanda tene¬
ant᷑. Et. ad maiorẽ rei firmtatẽ ħ oĩa que
ii tes ꝑ se ⁊ ꝑ om̃s suos. alis filiis dc̃i Assi¬
in i minori etate existentibꝰ suꝑ sẽã dei ceũ¬
głia ab ip̃is corꝑalit̾ tacta teñe ⁊ obser¬
tiantes scient̃ ⁊ ꝯsulte oĩ uiri diumno ⁊
cause totiꝰ ignorãtie ⁊ õibꝰ aliis auxciliis eis
uł suis competẽtibꝰ uł competitis. Ad hec
ne qͥeqͣm de p̃missis ꝑ p̃donenses ĩ postum
possit reuocari : fr̃ uitał pͥor dẽi monastĩi
hanc cartã ĩ aĩa alb̃is ⁊ tociꝰ ꝯuentᷤ
ut. Aeca s̃ ħ in ecłia montis qͥui ĩ festo
nãte. Ledoineo francoꝵ rege ⁊ año. B.
renes miles ⁊ ł de bassee scẽdos ⁊ capłłs

Expanded text:
edes et successores eorum ad hec omnia singula et universa tenenda et irrevocabiliter observanda teneantur. Et ad majorem rei firmitatem hec omnia que isti tres per se et per omnes suos, aliis filiis dicti Assivi in minori etate existentibus super sancta Dei Evangelia ab ipsis corporaliter tacta tenere et obsertiantes scienter et consulte omni juri divino et cause totius ignorantie et omnibus aliis auxiliis eis vel suis competentibus vel competituris. Ad hec ne quicquam de premissis per Berdonenses in posterum possit recovari frater Vitalis prior dicti monasterii hanc cvit. Acta sunt hec in ecclesia Montesquivi in festo nante Lodovico Francorum rege et domino B. rencs, miles et Petrus de Bassoes, sacerdos et capellanus
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dc̃is arbitͣtoribꝰ. ut a suͣpdc̃a detĩnata
fossa us a cuend saute a ꝑte aqͥlonis ãalia
domꝰ b̾donaꝵ ⁊ fr̃m deu brul pascãt ĩbi
comunit̃ ⁊ maneãt ꝑit̃.⁊ faciãt sͥ caba¬
nas ꝓut eis placũit. Sunilit̾ de euend¬
sant eforas ãlalia doms b̾donaꝵ euiꝰ cũg
dc̃i arbitrii diacer̃ ⁊ diffimer̃. ut apn.¬
cipio m̃sis mareiius ad m̃sẽ septemb ui
lia domꝰ deu brul ñ intrent ad pascenda
in eod̾ casali de batosa. Et sciend̾ ꝙ ian
dẽi fr̃es deu brul ⁊ fr̃es bdonar bona fae
mãdãdo sͥ ad ĩncẽ ꝓmiser̃. ꝙ si ãliqͣ dsce¬

Expanded text:
ctis arbitratoribus ut a supradicta determinata fossa usque a Cucudsant a parte aquilonis animalia domus Berdonarum et fratrum deu Brul pascant ibi communiter et maneant pariter et faciant sibi cabanas prout eis placuerit. Similiter de Cucudsant e foras animalia domus Berdonarum cujuscumque dicti arbitrii dixerunt et diffinierunt ut a principio mensis marcii usque ad mensem septembris animalia domus deu Brul non intrent ad pascendum in eodem casali de Bairosa. Et sciendum quod jam dicti fratres deu Brul et fratres Berdonarum bona fide mandando sibi ad invicem promiserunt quod si aliq
Abbreviated transcription (Latin):
uentui etusdẽ loci p̃senti ⁊ futo. õs
hes filia eiusdẽ dñe dedeit monastĩo
ia dc̃o ꝓ ut inãstrum̃to iñ ofecto do¬
nat̃o eoꝵ plenissime contine: cuius
tenor̃e de ũbo ad ũbũ in hoc pb̃licoĩs¬
trum̃to ad maiorẽ rei firmitatẽ cõces
si ⁊ uolui apponi.cuius tenor tał est:
In dĩ noĩe ego Assiuul de mõtelqͥuo
dc̃s filiꝰ Ram̃di annerici.de mõtesqͥuͦ.
⁊ ego Braida soror p̃dcĩ Assuii.⁊ ego
Behes filia dñe Braide. nos om̃s ĩsmiͥ
bono aĩo ⁊ bona uołutate bona fide ⁊
sine dolo ⁊ sñ om̃i recẽtõe cũ hac p̃sen

Expanded text:
entui ejusdem loci presenti et futuro omnes hes filia ejusdem domine dederunt monasterio jam dicto, prout in instrumento modo confecto donatio eorum plenissime continetur, cujus tenorem de verbo ad verbum in hoc publico instrumento ad majorem reis tenor talis est : In Dei nomine ego Assivus de Montesquivo dictus filius Ramundi Aimerici de Montesquivo, et ego Braida soror predicti Assivi et ego Behes filia domine Braide, nos omnes insimul bono animo et bona voluntate, bona fide et sine dolo
Abbreviated transcription (Latin):
in ip̃a aqͣ adaqͣre aĩalia eabanar suar ⁊
tͣnsire sic̃ ẽ ꝯsuetudo. ⁊ qd̾ hẽant habeant
lib̾ã espleitã de fonte de bretos sic̃ comba
ascendit us ad Serrã. Et si tẽplarii uł alii
impedirẽt quoqͦ mͦ ꝙ b̾doneses nõ possent
ad duc̃e aĩalia ad Oce. sic̃ iã dc̃m ẽ. ꝯcesser̃
ac̃i nobiles eisdẽ bdonensibꝰ p̃sentibꝰ ⁊ futis
lib̾ũ ĩtroitũ ⁊ exxitũ.⁊ omnẽ espleitã cum
ãĩalibꝰ cabanaꝵ fuaꝵ us ad Merlieu ꝙ est
ualde remotũ ab eccłia de bretos. ⁊ ꝙ ind̾
possint aĩalia cabanaꝵ suaꝵ duc̃e eundo ⁊
redeundo lib̾e us ad Dee ⁊ ibi qͣqͣre ⁊ pꝰ mo¬
dũ pascendo reduc̃e us ad pascua sua . Item
dẽi nobiles laudauer̃ ꝯcesser̃ ⁊ in p̃senti

Expanded text:
am adaquare animalia cabanarum suarum et transire sicut est consuetudo et quod habeant liberam expleitam de fonte de Bretos sicut comba ascendit usque ad serram. Et si Templarii vel alii impedirent quoquomodo quod Berdonenses non possent adducere animalia ad Oce, sicut jam dictum est, concesserunt dicti nobiles eisdem Berdonensibus presentibus et futuris liberum introitum et exitum et omnem expleitam cum animalibus cabanarum suarum usque ad Merlieu quod est valde remotum ab ecclesia de Bretos, et quod inde possint animalia cabanarum suarum ducere eundo et redeundo libere usque ad Oce et ibi adaquare et postmodum pascendo reducere usque ad pascua sua. Item dicti nobiles laudaverunt, concesserunt et i
Abbreviated transcription (Latin):
Ss de uire obseruare debeãt. Ut gͥ fagetensi
lieue inseriuẽtos cł̃ici. diligẽtiores ⁊ deuotio¬
res in soluenda peccunia existãt datũ ẽ ilł cũ
b̾donesibꝰ religiose societatis fedꝰ hr̃e ꝑpetuũ.
ut altaris offcaa oronũ sutfragia mñ ⁊ bñfi¬
tia spiritalẽ gr̃ã ꝓm̃enda ĩ obitu ⁊ denceps
sibi incissĩ reddãt. hoc p̾dc̃m donũ ꝙ ego bea

Expanded text:
agetensi ecclesie inservientes clerici diligentiores et devotiores in solvenda pecunia existant datum est illis cum Berdonensibus religiose societatis fedus habere perpetuum ut altaris officia, orationum suffragia necnon et beneficia spiritualem gratiam promerenda in obitu et deinceps sibi vicissim r
Abbreviated transcription (Latin):
dẽi milites tenẽt ⁊ tenuer̾ se bñ ꝑ paccatos.
renĩtiãtes exceptioni pecunie ñ num̃ate.
Et ne de cet̾̃o huiꝰ modi lib̾tatis ꝯcessio cõ¬
firmatio siue qͥtatio debeat uł possit ab
aliqͦ infirmari : ꝓmiset̾ bona fide ⁊ firma
stipulatione ꝑ se ⁊ ꝑ om̃s suos ꝙ oĩa supͣdẽã¬

Expanded text:
dicti milites tenent et tenuerunt se bene per peccatos renuntiantes exceptioni pecunie non numerate. Et ne de cetero hujusmodi libertatis concessio, confirmatio sive quitatio debeat vel possit ab aliquo infirmari promiserunt bona fide et firma stipulatione per se et per omnes suos quod omnia supra
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ assensu. Petͥ dels barads frĩs m̃i. huiꝰ
rei testes s̃. B̾nardꝰ de baselag. Azemar
de mauleon. Aꝰ. dels barads nepos ei.
Pelago de mõ telugduno. Rꝰ. capellanꝰ
de durfort. B̾ trandꝰ. sci martini . U. de ec¬
cłia. Ram̃dꝰ de gorga. Forciꝰ de peraubes.
martinꝰ sacrista. Fr̃. Ioħs de sauag. ⁊
fr̃. Donatꝰ. Grangiariꝰ de cualas. fc̃a carta
strũ belli loci. iuxta uineã que mͦ ẽ dce b̾narde.
S̾tephanꝰ bauilꝰ montis cassun tutor. Arnaldi glłi
filii dẽi fortañii ꝯstitint uidices ĩ ip̃a c̃a. B onsom
pͥorẽ sẽe dode. ⁊ .B. defrespales. ⁊ .. de bungã. ⁊ R.
d̾ maur.⁊ W. fr̃em eiꝰ. quibꝰ ꝯstitutis dc̃e muligres
ne tr̃itorii belli loci. Ex adu̾so fr̃es b̾donaꝵ asse¬
rebant ꝙ dẽa tr̃a ad ip̃os ĩmediate spͣtabat rõ¬

Expanded text:
et assensu Petri dels Barads, fratris mei. Hujus rei testes sunt : Bernardus de Baselag, Azemar de Mauleon, Arnaldus del Barads nepos ejus, Pelagoz de Montelugduno, Ramundus capellanus de Durfort, Bernardus Sancti Martini, V. de Ecclesia, Ramundus de Gorga, Forcius de Peraubes, Martinus sacrista, frater Johannes de Saviag et frater Donatus, grangiarius de Cuelas. Facta carta castrum Belliloci juxta vineam que modo est dicte Bernarde Stephanus bajulus Montiscassini tutor Arnaldi Gillelmi filii dicti Fortanerii constitui judices in ipsam causam : Bonfom priorem sancte Dode et B. de Frespales et W. de Bungam et R. de Maur et W. fratrem ejus quibus constitutis dicte mulieres Ex adverso fratres Berdonarum asserebant quod dicta terra ad ipsos immediate spectabat rat
Abbreviated transcription (Latin):
deb̾mꝰ ⁊ aliqͦ mͦ ad uos ꝑtiñe uidetur.
de mazeras. ensus usq ad tels. excep¬
tis castris de paderns.⁊ de Serris.⁊ de bel¬
castroꝵ ⁊ serincus ⁊ usaticis eoꝵ.⁊ ex¬
ceptis honoribꝰ qͦs hoies p̃dc̃oꝵ castioꝵ
tenebãt in illũ diem qñ ħ carta fc̃a
fut. Alia uͦ om̃ia iura nr̃a aliqͦ mͦ¬

Expanded text:
debemus et aliquo modo ad nos pertinere videtur de Mazeras en sus usque ad Tels, exceptis castris de Paderns et de Serris et de Belcastorum et serviciis et usaticis eorum et exceptis honoribus quos homines predictorum castrorum tenebant in illum diem quando hec carta facta fuit. Alia vero omnia jura n
Abbreviated transcription (Latin):
p̃senti ⁊ futo ecłiã de brohol scił medietatẽ
ecłie cũ oĩbꝰ ꝑtinentiis suis ⁊ oĩa iura q̃ ĩbi
hebat uł ħre debebat qͣlib rõne. ut habeant
pdc̃i frẽs b̾donaꝵ iã deãm ecłiam deu brohol
q̃ cͥca castrũ de b̃ned. teneãt ⁊ possideãt lib̾e
⁊ qͥete sine om̃i sua ⁊ suoꝵ otͣdictõe nire ꝑꝑo¬

Expanded text:
cet medietatem ecclesie cum omnibus pertinentiis suis et omnia jura que ibi habebat vel habere debebat qualibet ratione, ut habeant predicti fratres Berdonarum jam dictam ecclesiam deu Brohol, qui circa castrum de Berned, teneant et possideant libere et quiete sine omni sua et suorum contradictione, jure
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ R. desparros abbi ⁊ lonuentui ei dem
loci p̃senti ⁊ fut᷑o illã domũ ⁊ illos honores
qͣm ⁊ qͦs emer̃ in uilla nr̃a de samatano
in loco qͥ appellat᷑ Esparrõ.⁊ tenẽt᷑ sub
ãmio censu ab. A .W. d̾ Cimorra burgẽ¬
se nr̃o.⁊ ꝯcludũt᷑ infra illa adiacẽtia exep̃ssa
dc̃e uille suꝑ hoc confectis. Pret̾ea concedimꝰ
ĩ lõgnudine ⁊ latitudĩe tenẽt᷑. ita ꝙ ñ liceat
alicui ibi piscari ił aliqͥd sͥ uendicare absq
eoꝵ uolũtate ⁊ assensu. constat eĩ ⁊ rei ĩntas
ita se ht̃ uallũ eẽ fc̃m ĩ honoribꝰ ⁊ expe̾¬
sis ꝓpriis fr̃m monastĩi suꝑiꝰ noĩati. Item

Expanded text:
abbati et conventui ejusdem loci presenti et futuro illam domum et illos honores quam et quos emerunt in villa nostra de Samatano, in loco qui appellatur Esparros et tenetur sub annuo censu ab A. Willelmo de Cimorre burgense nostro et concluduntur infra illa adjacentia expressa dicte ville super hoc confectis. Preterea concedimuin longitudine et latitudine tenetur, ita quod non liceat alium ibi piscari vel aliquid sibi vindicare absque eorum voluntate et assensu ; constat eis et rei veritas ita se habet vallum esse factum in honoribus et expensis propriis fratrum monasterii superi
Abbreviated transcription (Latin):
habitatoribꝰ b̾donaꝵ p̃sentibꝰ ⁊ futis fac̃e
de p̃dc̃is bonã ⁊ firmã garentiã de oĩbꝰ am¬
ꝑatoribꝰ ita ut nemini nõe eoꝵ liceat aliqͥd
to uł smñ scͥpto. Et uoluer̃ ⁊ ꝯcesser̃ sũpdc̃a
oĩa habntatoribꝰ dẽi monasfii tem̃ ĩ ꝑpetuũ¬

Expanded text:
itatoribus Berdonarum presentibus et futuris facere de predictis bonam et firmam garentiam de omnibus amparatoribus ita ut nemini nomine eorum liceat aliquid to vel sine scripto. Et voluerunt et concesserunt supradicta omnia habitatoribus dicti monasterii teneri
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃e.⁊ S̾tepħi baiuli nr̃i cũ hac p̃senti
carta in ꝑꝑm ualit᷑a restitumꝰ decimã
dẽĩ tr̃itorii fr̃ibꝰ bdonaꝵ qͣm Sauciꝰ de
cortade bauilꝰ nr̃ eisd̾ fr̃ibꝰ abstułat ino¬
lent̃ ⁊ iniuste. eid̾ Saneio ⁊ suis suꝑ dẽã
decima dela gauarra ꝑꝑni silentiũ ĩponẽdo.
Et ħ facimꝰ qr plenissime nb̵ ꝯstat decimã
dẽi tr̃itorii dela gauarra ex integͦ ẽe monast̾ii
b̃ donaꝵ rõne eccłie sc̃i Medardi. qui

Expanded text:
ri cum hac presenti carta in perpetuum valitura restituimus decimam dicti territorii fratribus Berdonarum quam Sancius de Cortade bajulus noster eisdem fratribus abstulerat violenter et injuste, eidem Sancio et suis super dicta decima de la Gavarra perpetuum silentium imponendo. Et hoc facimus quum plenissime nobis constat decimam dicti territorii de la Gavarre ex integro esse monasterii um ratione ecclesie Sancti Medardi, quam
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ocõs t̾minos ab antedc̃is arbittoribꝰ
assignatos ⁊ dc̃os diligent᷑ in ꝑꝑm cus¬
tod̾iat ⁊ firmit̾ obseruẽt. In cuiꝰ rei
testimonio fiãt duo instrum̃ta ꝑ alpha¬
betũ dͥiuusa. quoꝵ unũ teneãt fr̃es b̾do¬
stes s̃.S. darrabei capellanꝰ de insula.

Expanded text:
is arbitratoribus assignatos et dictos diligenter in perpetuum custodiant et firmiter observent. In cujus rei testimonio fiant duo instrumenta per alphabetum divisa, quorum unum teneant fratres Berdo testes sunt : Sancius Darrabei capellanus de Insula,
Abbreviated transcription (Latin):
çiend est qd ego arnaldꝰ dels barads mi¬
Les laborãs in ert̾nus dono i restitutoe
ialoꝵ ⁊ imuriaꝵ que feci indebite domui
siue pecuniã ad manũ nõ ħeo totũ ius mĩn
fr̃s b̾donaꝵ pecuniã supͣ dcãm. Pretã red¬
do deĩs fr̃ibꝰ oiã tam in decnus qmͣ in her¬
bagiis siue tr̃is irł aliis qͥb rebꝰ in quibꝰ
inuriã uł uioletiã eis facieb̾a. Insuꝑ
firmo oĩa dona que p̃decessores geñis m̃i
usq bodie in helemosinã uł alio qͦl mͦ p̃¬

Expanded text:
ciendum est quod ego Arnaldus dels Barads miles laborans in extremis, dono in restitutione malorum et injuriarum que feci indebite domui sive pecuniam ad manum non habeo totum jus meum fratres Berdonarum pecuniam supradictam. Preterea reddo dictis fratribus omnia tam in decimis quam in herbagiis sive terris vel aliis quibuslibet rebus in quibus injuriam vel molestiam eis faciebam. Insuper firmo omnia dona que predecessores generis mei usque hodie in helemosinam vel alio quolibet
Abbreviated transcription (Latin):
otũ sit p̾sentibꝰ atq futis Abbie.
ꝙ ego Boamundꝰ comes astaracẽsis
⁊ dña Rubea uxor m̃a ꝯsilio ⁊ assensu fi¬
lia nr̃aꝵ. Marie. Marchesie.⁊ Bonefemi¬
ne. dedimꝰ ꝑ nos ⁊ ꝑ om̃ẽ postĩtatẽ nr̃am
d̾o ⁊ bẽ Marie ⁊ sp̃alit̾ ł donensi ecłie in
cuiꝰ beneficiis suscepti sumꝰ tp̃ralit̾ ⁊ spiri¬

Expanded text:
otum sit presentibus atque futuris  ego Boamundus, comes astaracencis et domina Rubea uxor mea consilio et assensu filiarum nostrarum Marie, Marchesie, Bonefemine, dedimus per nos et per omnem posteritatem nostram Deo et beate Marie et specialiter Berdonensi ecclesie in cujus beneficii
Abbreviated transcription (Latin):
.s. in fr̃em . P. de cortade pͥorẽ b̾donaꝵ. ⁊
fr̃em. B. de ennorre gͣngiariũ de artigiis.
⁊ fr̃ẽm. R. de moster rectorẽ hospitał de
infula. ⁊ frẽm. A. arufad custodẽ uaccaꝵ
del brul. ut ip̃i ind̾ fac̾ẽt pacẽ ⁊ ꝯcordiã.
hii indelie.iiiͦiͦ. dc̃i uiri audita ⁊ tͣctata

Expanded text:
 in fratrem Petrum de Cortade priorem Berdonarum et fratrem B. de Cimorre, grangiarium de Artigiis, et fratrem B. de Moster rectorem hospitalis de Insula et fratrem A. Arufad custodem vaccarum del Brul, ut ipsi inde facerent pacem et concordiam. Hi videlicet IIII dicti viri audita et tractata