comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
numeratis eccle uirtuti¬
b sub nomine aromatũ:
sciens dñs qui est sponsus
& redemptor eccle: ipsã ec¬
clesiã ꝑsecutionib esse mł¬
tiplicandam subsequent̃
ipsam qͦdãmodo iubet
uenire ꝑsecudionẽ non
p̃cipiendo sed ꝑmittendo
Surge inquit aquilo: &
ueni auster. Paquilonẽ &
austrum flatus ꝑsecutio¬
num & ꝑdurbationum
indelligunt᷑. contra eccłã
seuiendes.Aquilo quidẽ
frigidissimꝰ uentus est au¬
ster calidus. & ideo ꝑ aqͥlo¬
nem t̾rores & mine desig¬
nant᷑ ꝑ austrũ blandim¬
dors decipule: quib duo¬
b modis ꝓbatur ecclla.
derrorib iudelicet ul blan¬
dimentis. Qd̃ autẽ dicit
surge aquilo & uen au¬
ster. iOn imꝑat malis. nec
cogit eos ad mala facien¬
da sed ꝑmitrit & facul¬
tadem illis dat: ut possint
seuire contra eccłam.quadi¬
nus ꝑ illorũ maliciã eccl̃ia
ꝓbetur & illi grauiꝰ pumi¬
antur. Nouit enim dñs de
malis hominũbona que¬
Qui facit uentis pondus:qͥa
uidelicet flatib ꝑsecutionũ

Expanded text:
numeratis Ecclesiae virtutibus sub nomine aromatum, sciens Dominus, qui est sponsus et redemptor Ecclesiae, ipsam Ecclesiam persecutionibus multiplicandam, subsequenter ipsam quodammodo jubet venire persecutionem, non praecipiendo, sed permittendo. « Surge inquit, Aquilo, et veni Auster. » Per Aquilonem et Austrum, flatus persecutionum et perturbationum intelliguntur, contra Ecclesiam saevientium. Aquilo quidem frigidissimus ventus est, Auster calidus. Et ideo per Aquilonem terrores et minae designantur, per Austrum blandimentorum decipulae. Quibus duobus modis probatur Ecclesia, terroribus videlicet et blandimentis. Quod autem dicit: « Surge, Aquilo, et veni, Auster, » non imperat malis, nec cogit eos ad mala facienda, sed permittit, et facultatem illis dat, ut possint saevire contra Ecclesiam, quatenus per illorum malitiam Ecclesia probetur, et illi gravius puniantur: novit enim Dominus malis hominum bona quaeQui facit ventis pondus, » quia videlicet flatibus persecutionum
Abbreviated transcription (Latin):
uenit: ideoq ꝑ lac designa¬
tur simplex docꝰtrina: qͣ
mitia credentiũ imbuun¬
tur. mel uero quod de ro¬
re celi confici credit᷑ cele¬
stem & spiritalem doctͥ.¬
nnam significat: que ꝑfe¬
ctis & instrucꝰtis conue¬
nĩc. Sub lingua gͦ eccłe

Expanded text:
enit, ideoque per lac designatur simplex doctrina, qua initium credentium imbuitur; mel vero, quod de rore coeli confici creditur, coelestem et spiritualem doctrinam significat, quae perfectis et instructis convenit. Sub lingua
Abbreviated transcription (Latin):
di sunt excellentia sc̃e con¬
uersationis celo ꝓximi. &
odore & fama uirtutũ lon¬
ge lateq flagrantes. Hinc
& apłs de se sibiq similib
dicit nr̃a conu̾sadio incelis
est. Et alibi xp̃i bonꝰ odor
sumꝰ dõ. in omni loco. Xp̃e¬

Expanded text:
Dei sunt, excellentia sanctae conversationis coelo proximi, et odore ac fama virtutum longe lateque fragrantes. Hinc Apostolus de se suique similibus dicit: « Nostra conversatio in coelis est. » Et alibi: « Christi bonus odor sumus in omni loco.
Abbreviated transcription (Latin):
qui me de lecto quietis surg̾e
precipis: & ut tibi faciẽ meã
ostendam hortaris. reu̾tere
hoc est claritatẽ diunitatiᷤ
tue me speculari ꝑmitte:
& hoc qd̃ mͥ ꝑfec̾te ꝓmittis.
in alia uita: beaditudinem
uidelicet duã: in hac ad huc
ꝑegrinatione me saltem
in figura & enigmate hab̾e
ꝑmitte. Similis esto capree
aut humulo ceruoꝵ fuper
mondes bethel. lamdictũ
est suꝑiꝰ: qđ caprec campos
despiciunt: & ad alta mon
carnem resurgens amor¬
tiuis celoꝵs alta petiit. Hin¬
nulus uero ceruorũ uocat᷑
hoc ẽ filius antiquoꝵ pa
carnis d̾uxit originẽ. fert᷑
hinnulus hanc habere na¬
turã: ut feruente sole um¬
brosa loca ⁊ opaca loca re¬
quirat: in quib abestu ꝓ.¬
mentib requiescit: qui rore
sp̃s sc̃i ab estib carnalium
uoluptatũ tẽꝑant᷑. Ac si di¬
ceret. O dilecte: reu̾tere. hoc
est sepius me tua uisita¬
tione illustrando letifica.
quiꝑ carnẽ quã assũpsi¬
sti. iam celoꝵ sullumia pe¬
netrasti. Mondes autẽ be

Expanded text:
qui de lecto meo me surgere praecipis, et ut tibi faciem meam ostendam hortaris, revertere, hoc est claritatem divinitatis tuae me speculari permitte, et hoc quod mihi perfecte promittis in alia vita, beatitudinem videlicet tuam, in hac adhuc peregrinatione me saltem in figura et aenigmate habere permitte. « Similis esto capreae aut hinnulo cervorum super montes Bethel. » Jam dictum est superius quod capreae campos despiciunt, et ad alta montdum carnem resurgens a mortuis, coelorum alta petiit; hinnulus vero cervorum vocatur, hoc est filius antiquorum pbus Christus carnis duxit originem. Fertur hinnulus hanc habere naturam, ut fervente sole opaca et umbrosa loca quirat, in quibus ab aestu prmentibus requiescit, qui rore Spiritus sancti ab aestibus carnalium voluptatum temperantur. Ac si diceret: O dilecte mi, revertere, hoc est, saepius me tua visitatione illustrando laetifica, qui per carnem quam assumpsisti, jam coelorum sublimia penetrasti. Montes autem Bet
Abbreviated transcription (Latin):
Imnib quidem se pie qͤ¬
rentib semꝑ ad est dñs. se
q inuocantib respondet:
idest ad salutẽ exaudit:
sed plerumq fidelem am¬
mam se desiderantẽ: & ad
se ꝑuenire cupiendẽ. non
exaudit. ad hoc ut ita se ei
inpresenti ostendat: sicut
se in futuro ostensurum
ꝓmitdit. Uel ediam non res¬
pondet: idest non exaudit
ad hoc: ut ad libitũ suum
sc̃s quisq uinculis corpo¬
ris exuatur. & liber am¬
plexib sponsi sui demol¬
ceatur. Nam quando
apłs dicebat. Cupio dis¬
solui & esse cũ xp̃o: qua¬
si querebat inherere spõ¬
so suo: & uocabat illũ
desiderio mentis: sed ta¬
men non respondebat
illi: quia non statim de
corpore eum liberabat.
sed adhuc laborib exerce¬
ri: & utilitatib eccłe in
sudare ꝑmittebat. Inue

Expanded text:
Omnibus quidem se pie quaerentibus adest Dominus semper: se invocantibus respondet, id est, ad salutem exaudit; sed plerumque fidelem animam se desiderantem, et ad se venire cupientem non exaudit, ad hoc ut ita se ei praesenti ostendat, sicut se in futurum ostensurum promittit: vel etiam non respondet, id est, non exaudit, ad hoc ut libito suo sanctus quisque vinculis corporis exuatur et liber amplexibus sponsi sui demulceatur. Nam quando Apostolus dicebat: Cupio dissolvi et esse cum Christo , quasi quaerebat inhaerere sponso suo, et vocabat illum desiderio mentis; sed tamen non respondebat illi, quia non statim de corpore eum liberabat, sed adhuc laboribus exerceri, et utilitatibus Ecclesiae insudare permittebat. Ve
Abbreviated transcription (Latin):
iurauerat eum suꝑius
ipsa sponsa filias ierłm.
ut nuntiarent sponso
qđ amore eiꝰ langueret.
int̾rogauerant cedem
filie ierłm: qualis esset
sponsus: & illa conseq̃n¬
ter formam sponsi sui
exposuerat: nunc int̾ro¬
gant ipse filiͭͤ ierłcꝯ. quo
abierit sponsus ille: ut
querant eum cũ ea. Hoc
faciunt scẽ anime: qͣndo
adinuicem de et̾na salu¬
te colloquunt᷑. flagran¬
pectum desiderantes. si¬
ue cũ diligenter inuesti¬
gant. in qu̾oꝵ maxime
ut eorum exemplo &
conuersatione edificent᷑.¬
iii. Notandũ autẽ qđ dicit᷑.
quo abiit uel quo decli¬
nauit dilectus duus. Qͣ¬
si enim ad dempꝰ declinat
dum querit᷑. ut maiꝰ ad
se querendũ desideriũ
excitet. Adhoc enim diffe
runt᷑ uota & orationes
scõrum. ut ardentiꝰ eum
desiderare incipiant: si¬
cut & qͦndã marie se qͤ¬
rendi non stadm se osten¬
dit: sed inspecie horto¬
lan apparens: tande
ergo xp̃c semꝑ elec̾tos su¬
os: sed tamen quasi de¬
clinat cũ non stadm po¬

Expanded text:
uraverat enim superius ipsa sponsa filias Hierusalem, ut nuntiarent sponso quod amore ejus langueret; interrogaverant eaedem filiae Hierusalem, qualis esset sponsus, et illa consequenter formam sponsi sui exposuerat; nunc interrogant ipsae filiae Hierusalem quo abierit sponsus ille, ut quaerant eum cum ea: hoc faciunt sanctae animae, quando ad invicem de aeterna salute colloquuntur, flagranpectum desiderantes; sive eum diligenter investigant, in quorum maxime ut eorum exemplo et conversatione aedificentur. Notandum autem quod dicitur, Quo abiit, vel « quo declinavit dilectus tuus? » Quasi enim ad tempus declinat dum quaeritur, ut majus ad se quaerendum desiderium excitet. Ad hoc enim plert vota et orationes sanctorum, ut ardentius eum desiderare incipiant, sicut et quondam Mariae se quaerenti non statim se ostendit, sed in specie hortulani apparens, tandemergo Christus semper electos suos, sed semper quasi declinat, cum non statim po
Abbreviated transcription (Latin):
rborem malũ crucẽ dm̃¬
cam debemꝰ acciꝑe. sub qͣ
arbore suscita est synago¬
ga: quia ipsa a p̃uaricat'¬
ne originalis peccati & a
potestate diaboli ꝑ crucẽ
xp̃i redempta est. ibi susci¬
tata est que peccatis erat¬
mortua. Et bene ardorem
ligna siluarũ: sic dilec̾tus
meus int̾ filias. Ibi in qͥt¬
corrupta est mater tua
Matrem & genitcem sina¬
goge maiorem & pͥncipa¬
liorem iudaice partis ple¬
bem dicit. quales erant
pilato tradidert̃. qui re¬
liquã plebem tanquã
suadentib ipsis pͥncipi¬
b imꝓbe adclamabanł.
crucifige crucifige eum.
Hec gͦ mat̾ synagoge sub
arbore malo corrupta &
uiolata ẽ. quando se suoᷤ¬
q posteros erudeli maledi¬
ctione constrinxit dicens.
sanguis eius suꝑ nos & suꝑ
filios nr̃os. Nam & isti sub
cruce xp̃i erant licet non
fide & deuotione: tam̃ cru¬
deli uindic̾te sibi & suis
posteris in p̃catione.
Pone me ut signaculũ
suꝑ cor tuum ut signacu¬
lum suꝑbrachiũ duum qͥa¬

Expanded text:
rborem malum, crucem dominicam debemus accipere, sub qua arbore suscitata est Synagoga: quia ipsa a praevaricatione originalis peccati, et a potestate diaboli per crucem Christi redempta est: ibi suscitata est quae peccatis mortua erat. Et bene arborem ligna silvarum, sic dilectus meus inter filios. Ibi corrupta est mater tua, Matrem et genitricem Synagogae, majorem et principaliorem Judaicae plebis patrem dicit, quales erant Pilato tradiderunt, qui reliquam plebem tanquam suadentibus illis principibus, improbe acclamabant: « Crucifige, crucifige eum. » Haec ergo mater Synagogae sub arbore malo corrupta est et violata, quando se suosque posteros crudeli maledictione constrinxit, dicens: « Sanguis ejus super nos et super filios nostros; » nam et isti sub cruce Christi erant, licet non fide et devotione, tamen crudeles vindictae sibi et suis posteris imprecatione. « Pone me ut signaculum super cor tuum, ut signaculum super brachium tuum
Abbreviated transcription (Latin):
eadẽ dez genitrix ⁊ inde qͥ¬
dem beata qr u̾bi incarnã¬
di ministra fc̃a est temꝑa¬
lis: s inde multo beatior. qr
eiusdem semꝑ amandi cu¬
stos manebat et̾na. Tu au¬

Expanded text:
eadem Dei genitrix, et inde quidem beata, quia Verbi incarnandi ministra est facta temporalis, sed inde multo beatior quia ejusdem semper amandi custos manebat aeterna. Qua
Abbreviated transcription (Latin):
ctum uirtutũ accendit.
seu etiam cũ nos ad me¬
moriam oꝑum suorum
reuocat. ut cogidemꝰ quia
cum ds esset: pro nobis
homo fieri dignatus est:
ut derrena nr̃a suscipieis.
celestes nos faceret: & mo¬
riendo ꝓnobis. uitam et̃¬
nam nobis donaret. Qd̃
cum fit: uenter intremit:
quia cũ talia cogitare in¬
cipimꝰ. cordis nr̃i archana
se concutiunt: dũ stupere
incipimꝰ: quanta dignati¬
one hoc condidor. ꝑnobis
agere dignatus est.Nam
quod uenter cor significet.
ostendit ꝓph̾a dicens. uen¬
trem meum: uentrem
meum coleo. Quod qͥd
esset: ostendit subdens.
sensus cordis mei dissipati
Surrexi ut apirem dilec¬
to meo. A perimꝰ dilecto
non solum cũ aduentũ
mus: uerũ etiam cũ aliis
predicamus. & eos qui ꝑ
maliciam pectus clause¬
rant: nr̃a predicatione
conuersos facimus: ut ip¬
si quoq ianuã cordis xp̃o
aꝑiant. Bene autẽ primo
dicitur surrexi: deinde
surgere: hoc est ad studia
bonorũ operum erigi. &
oꝑe implere: qd p̃dicat.

Expanded text:
ctum virtutum accendit: seu etiam cum nos ad memoriam operum suorum revocat, ut cogitemus: quia cum Deus esset, pro nobis homo fieri dignatus est; ut terrena nostra suscipiens, coelestes nos faceret, et moriendo pro nobis vitam aeternam nobis donaret. Quod cum fit, venter intremit: quia cum talia cogitare incipimus, cordis nostri arcana se concutiunt, dum stupere incipimus, quanta dignatione haec Conditor pro nobis agere dignatus est Nam quod venter cor significet, ostendit propheta dicens: Ventrem meum, ventrem meum doleo ; quod quid esset ostendit, dicens: Sensus cordis mei dissipati Surrexi, ut aperirem dilecto meo. Aperimus dilecto non solum cum adventum mus, verum etiam cum aliis praedicamus; et eos qui per malitiam pectus clauserant, nostra praedicatione conversos, facimus ut ipsi quoque januam cordis Christo aperiant. Bene autem primo dicitur, Surrexi; deinde,surgere, hoc est, ad studium bonorum operum erigi, et opere implere quod praedicat:
Abbreviated transcription (Latin):
docꝰtores auferunt. & eam
solumm sponsum xp̃m
diligere faciunt. Hi dales
possunt dicere cũ apło:
michi mundꝰ crucifixus. ẽ.
aliis quoq predicare posst̃.
qualis paulus erat. qui
timotheũ: ticum muios
utiq huiꝰ ciuitatis instru¬
ebat & custodiebat. hoc
est exhortabatur ad ꝑfec̃¬
tionem boni oꝑis. Adiuro
uos fitie icrłm. si inuene¬
ritis dilectum ncũ: ut
annundietis ei: qͥa amore

Expanded text:
doctores auferunt, et eam doctores auferunt, et eam solummodo sponsum Christum diligere faciunt. Hi tales possunt dicere cum Apostolo: « Mihi mundus crucifixus est, aliis quoque praedicare possunt, qualis erat Paulus, qui Timotheum, Titum, muros utique hujus civitatis, instruebat et custodiebat, hoc est exhortabatur ad perfectionem boni operis. « Adjuro vos, filiae Hierusalem, si inveneritis dilectum meum, ut nuntiet
Abbreviated transcription (Latin):
igiles qui custodiunt
ciuitatem scisunt do¬
ctores. qui ciuitadẽ dei
idest eccłiam circueunt:
puigilem eius curam a¬
gendes. quo illam & ab¬
aduersariis tueantur. & uer¬
bo suo uel exemplo ad
celestia desideranda ac¬
cendant. Inueniunt ergo
sponsam dilectum que¬
rentem: cũ sc̃i doctores
ammam celestib desi¬
deriis indentam: uel p̃¬
sendes uerbo. uel absen¬
des scriptis sius institu¬
unt & informant. Pcus-¬
serunt inquit me:&
uulnerauerunt me. Uer¬
bum dei gladius est di¬
cende apło. Uiuus est ser¬
mo dei & efficax: & pe¬
netrabilior omni gla¬
dio ancipiti: & ꝑtingeis
usq ad diuisionẽ ani¬
me & sp̃s. Hoc gladio
sponsa ꝑcutitur & uul¬
neratur: quando pre¬
dieadionis sermo de
deo loquidur. & audito¬
dam spiculo compunc̃ti
perius tumca indelligit᷑.
ubi dicitur: expoliaui me
tunca mea: deginen uide¬
licet scłariũ desideriorũ.
Quod custodes auferunt:
quia quicquid de amore
presentis scł̃i inmende sc̃i¬
alicuiꝰ remansit. totum sc̃i

Expanded text:
s qui custodiunt civitatem, sancti sunt doctores, qui civitatem Dei id est Ecclesiam circumeunt, pervigilem ejus curam agentes, quo illam et ab adversariis tueantur, et verbo suo vel exemplo ad coelestia desideria accendant. Inveniunt ergo sponsam dilectum quaerentem, cum sancti doctores animam coelestibus desideriis intentam, vel praesentes verbo, vel absentes Scripturis suis instituunt et informant. « Percusserunt, inquit, et vulneraverunt me. » Verbum Dei gladius est, dicente Apostolo: « Vivus est sermo Dei et efficax, et penetrabilior omni gladio ancipiti, et pertingens usque ad divisionem animae ac spiritus . Hoc gladio sponsa percutitur et vulneratur, quando praedicatoris sermo de Deo loquitur, et auditodam spiculo compunctionperius tunica intelligitur, ubi dicitur: Exspoliavi me tunica mea, tegmine videlicet saecularium desidequod custodes auferunt, quia quidquid de amore praesentis saeculi in mente alicujus remanserit, totum sancti
Abbreviated transcription (Latin):
delib. capide inquit nobiᷤ
uulpes paruulas.Uulpes.
dolosũ est animal & fray¬
dulentũ: in cauernis & spe¬
cub habitans. nec recꝰto s
tortuoso incedens itinere
ideoq significat hereticos
& sciscꝯaticos. qui demoli¬
untur uineas hoc est eccla
dei: plebem uidelicet fide¬
lacerare & deciꝑe ñ cessast.
Precepit gͦ ut paruulas uul¬
pes capiant: idest ut here-¬
ticam prauitatẽ in ipsoi¬
nidio debellare & destru¬
ere ñ cessent: ne robusta
net. Nam uinea nr̃a floru¬
it: idest eccłia ꝑuniuersũ¬
lade mundũ flores urtu¬
cũ emisit. Et nota cũ suꝑiꝰ
uieas pluralit̾ dixerit:
mͦ dicit singularit̾ uinea
nr̃a floruit: quia ex multis

Expanded text:
ite inquit nobis vulpes parvulas. » Vulpes est dolosum animal et fraudulentum, in cavernis et specubus habitans, nec recto, sed tortuoso incedens itinere: ideoque designat haereticos vel schismaticos, qui demoliuntur vineas, hoc est Ecclesiam Dei, plebem videlicet fidelacerare et decipere non cessant. Praecipit ergo ut parvulas vulpes capiant, id est, ut haereticam pravitatem in ipso initio debellare et destruere non cessent, ne robusta net. « Nam vinea nostra floruit, » id est Ecclesia per universum mundum flores virtutum emisit. Et nota quia cum superius vineas pluraliter dixerit, modo dicit singulariter, « vinea nostra floruit, » quia ex multis
Abbreviated transcription (Latin):
it:imber abiit & recessit
yemis & imbris nomi¬
ne: asꝑitas infidelitatis
expͥmitur. que totũ mun¬
dum tenebat usq ad ad¬
Surge amica mea & ueni.
tis transut sole iusucie
apparente: & ymber infi¬
delitatis recessit: ac sereni¬
tas uere fidei iun:ando
resplenduit. Tale est qd
apłs ait. Nox p̃cessit: dies
autẽ appropinquauit. Flo¬

Expanded text:
it, imber abiit, et recessit. Hiemis et imbris nomine asperitas infidelitatis exprimitur, quae totum mundum tenebat usque ad adSurge, amica mea, et veni, transiit Sole justitiae apparente; et imber infidelitatis recessit, ac serenitas verae fidei in mundo resplenduit. Tale est quod Apostolus ait: Nox praecessit, dies autem appropinquavit
Abbreviated transcription (Latin):
de uertice sanir & her mon.
de cubilib leonũ. de mon¬
tib pardoꝵ. Amana:
ipsum dicunt esse mon¬
dem cilicie amanũ: qui
& taurus appellatur.
sanir uero & hermon:
mondes sunt iudee ĩqͥb
leones & pardi ferunt᷑
habitare. ꝑhos autem
mondes scł̃i podestates:
reges uidelicet & pͥnci¬
pes intelligunt᷑. qui ue¬
luti mondes in suꝑbia
extollunt᷑ & malignis
spiritib quasi leonib
& pardis cubilia p̾beñ
Maligni enĩ sp̃s. leones
pardi ꝓpͣter ferocitatẽ:
uel etiã ꝓpt̾ mille ardes
nocendi. quia pardus ua¬
rium anmal est. De his
gͦ montib coronat᷑ eccła
quando pͥncipes scłi ad
fidem xp̃i conuertunt᷑.
& non solũ ꝓpt̾ suas uir¬
tudes. sed etiam ꝓpt̾ tali¬
um conuersionem & sa¬
lutem remunerat᷑ eccłia.
Potest hoc & inp̃senti acci¬
pi: nam coronadur eccłia
de uertice horũ montiũ:
quando subiectis pͥncipi
so. mirabilit̾ glorificata
est eccła. Coronat᷑ & de cu¬
bilib leonũ: & mondib

Expanded text:
de vertice Sanir et Hermon, de cubilibus leonum, de montibus pardorum. » Amana ipsum dicunt esse montem Ciliciae Amanum, qui et Taurus appellatur. Sanir vero et Hermon montes sunt Judaeae, in quibus leones et pardi feruntur habitare. Per hos autem montes, saeculi potestates, reges videlicet et principes, intelliguntur, qui veluti montes in superbia extolluntur, et malignis spiritibus quasi leonibus et pardis cubilia praebent. Maligni enim spiritus leones pardi propter ferocitatem, vel etiam propter mille artes nocendi, quia pardus varium animal est. De his ergo montibus coronatur Ecclesia, quando principes saeculi ad fidem Christi convertuntur, et non solum propter suas virtutes, sed etiam propter talium conversationem et salutem remuneratur Ecclesia. Potest et hoc in praesenti accipi: Nam coronatur Ecclesia de vertice horum montium, quando subjectis principierso mirabiliter glorificata est Ecclesia. Coronatur et de cubilibus leonum, et montibus
Abbreviated transcription (Latin):
ira responsio. Inuitatur¬
eccł̃ia ad p̃dicandum & ut
sponsus audiat uocem eiꝰ.
illa uͦ hortatur sponsum
suum ut fugiat. sed mag¬
a est huiꝰ mysterii conse¬
quentia. Nam quia suꝑiꝰ
p̃dicta fuerꝰ txp̃i natiuitaᷤ
tumdixit qͥs det de fratrem
meum suggentẽ ubera. p̃
dicta etiam fuerat eiꝰ passio
ubi dictum est sub arbore
malo suscitaui de. nunc con¬
sequenter hortat᷑ sponsũ
ut fugiat. hoc uelocissime ꝑ
ascensionem ad patrẽ redeat.
Et est sensus. Iubes me predi¬
care: uis uocem meã audire:
fuge dilecte mi. id impleto
incarnationis & passionis¬
tue mysterio: reuertere ad
celum: ut ñ de iamsicut ho¬
minẽ. sed sicut dm̃ suꝑ oĩa
cogitare incipiam. Iunc
enim audies uocem meã. qͥa
tunc de liberiꝰ omni mundo
p̃dicabo. Et hoc est qd̾ dñs
in euangłio dicit. Ego ueri¬
tadem dicouobis. expedit
uobis ut ego uadam. Expedi¬
omni eccłie. ut xp̃c rediret.
& p̾sentiam corꝑalem absen¬
tar&. qͥa dum in corꝑe p̃senᷤ¬

Expanded text:
ira responsio. Invitatur ad praedicandum, et ut sponsus audiat vocem ejus, illa vero hortatur sponsum suum ut fugiat. Sed magna est mysterii consequentia. Nam quia superius praedicta fuerat Christi nativitas, cum dixit: « Quis det te fratrem meum sugentem ubera. » Praedicta enim fuerat ejus passio, ubi dictum est: « Sub arbore malo suscitavi te, » nunc consequenter hortatur sponsum ut fugiat, hoc est velocissime per ascensionem ad Patrem redeat. Et est sensus: Jubes me praedicare? vis vocem meam audire? fuge, dilecte mi, id est, impleto incarnationis tuae et passionis mysterio, revertere ad coelum, ut non jam te sicut hominem, sed sicut Deum super omnia cogitare incipiam. Tunc enim audies vocem meam, quia tunc te liberius omni mundo praedicabo. Et hoc est quod Dominus in Evangelio dicit: « Ego veritatem dico vobis, expedit vobis ut ego vadam. » Expediomni Ecclesiae ut Christus rediret, et praesentiam corporalem absentaret, quia dum in cor
Abbreviated transcription (Latin):
dcia. Pertimescamꝰ
gͥ p̃cepta d̃i. si celebͣ¬
mus ueraciter solẽp¬
nitatẽ di. Gratũ nãq
sacrificiũ dõ ẽ: afflic̃¬
dio contra peccatum
psalmista testante qͥ¬
contribulatus. Pecca¬
ta nr̃a p̃derita in bap¬
tismatis ꝑceptione
donata sunt: & tam̃
post baptisma multa
commisimꝰ. sed lauari
iterũ baptismatis aqͣ
non possumꝰ. Qui gͦ
& post baptisma inqͥ¬
nauimꝰ uitam: bap¬
tiremꝰ lacͥmis consci¬
entiam. Quatinꝰ regi¬
onẽ nr̃am ꝑ uiã aliã
repetentes. qui ex ea
bonis delec tati
discessimꝰ: ad eam
malis amaricati re¬
deamꝰ. prestante dño

Expanded text:
ia . Pertimescamus ergo praecepta Dei, si celebramus veraciter solemnitatem Dei. Gratum namque Deo sacrificium est afflictio contra peccatum, Psalmista testante, qucontribulatus . Peccata nostra praeterita in baptismatis perceptione laxata sunt, et tamen post baptisma multa commisimus, sed lavari iterum baptismatis aqua non possumus. Quia ergo et post baptisma inquinavimus vitam, baptizemus lacrymis conscientiam, quatenus regionem nostram per viam aliam repetentes, qui ex ea bonis delectati discessimus, ad eam malis amaricati redeamus, praestante Do
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. filie illius suꝑne ci¬
uitatis: in qua est sũma
pax. & felicitas diuine con¬
templationis. Sed hoc loco
filias ierłm: animas debe¬
mꝰ acciꝑe dm̃ desiderantes.
sed adhuc in hac pegrina¬
dione uersandes. Adiurat
gͦ sponsa filias ierłm: ut
nuntient sponso qͥa amo¬
re languet. cum anima
eiq nuntient suo illam
amore deneri. Bene autẽ
se amore languere dicit.
Quanto enim suꝑna desi¬
derare ceꝑit. tandomagis
erga ea que mundi sunt¬
cit. Nec mirũ si tales lan¬
guere dicunt᷑. cũ apl̃s cos
mortuos dicat. mortui ĩ¬
quiens estis: & uita ur̃a
abscondita est cum xp̃o¬
sponse: respondent filie¬

Expanded text:
st filiae illius supernae civitatis in qua est summa pax et felicitas divinae contemplationis. Sed hoc loco filias Hierusalem animas debemus accipere Deum desiderantes, sed adhuc in hac peregrinatione versantes. Adjurat ergo sponsa filias Hierusalem, ut nuntient sponso quia amore languet, cum anima nuntient suo illam amore teneri. Bene autem se amore languere dicit: quanto enim magis superna desiderare coeperit, tanto erga ea quae mundi sucit. Nec mirum si tales languere dicuntur, cum Apostolus eos mortuos dicat: « Mortui inquiens estis, et vita vestra abscondita est cum Chrisponsae respondent fili
Abbreviated transcription (Latin):
mbilicus fragilissima
umbilicum fragilitatem
nr̃e mortalitatis debemꝰ
acciꝑe. Crater uero est ca¬
lix maior: ansas hinc in¬
de habens. Umbilicus gͦ
eccle: crater est dornatibiͤ
quia quandomagis doc¬
dores eccle sue fragilicotiᷤ
memin erint. tantomia¬
gil uerbo p̃dicationis in¬
sistunt: ut elemosinam
Et bene crater dornatilis
rose nec hesitando elemo¬
lomon dicit. Ne dixeris
amico tuo uade & reu̾tere:¬
& cras dabo tͥ cũ statim
possis dare. Quod etiã torno
fit non eget exteriꝰ adhibita
regula uel linea: sed certo
seret᷑ ꝓ remuneratione tẽ¬
porali uł laude. crater est
gͦ crater nunquã indiget
poculis: quia p̃dicatorib
nunquã deest p̃dicatio u̾bi
di. quia ipse quẽ predicant
pocula scientie. & uirtutẽ
constantie illis subministt.
unde psalmista. dñs dabit
u̾bum euangłizantib uir

Expanded text:
mbilicus, fragilissima umbilicum fragilitatem nostrae mortalitatis debemus accipere. Crater vero est calix major ansas hinc inde habens. Umbilicus ergo Ecclesiae, crater est tornatilis: quia quanto magis doctores Ecclesiae suae fragilitatis meminerint, tanto magis verbo praedicationis insistunt; ut eleemosynamsequantur. Et bene crater tornatilis rose, nec haesitando eleemolomon dicit: Ne dixeris amico tuo: Vade et revertere, cras dabo tibi, cum statim possis dare . Quod etiam torno fit, non eget exterius adhibita regula vel linea: sed inerraseretur pro remuneratione temporali vel laude, crater est,  crater nunquam indiget poculis, quia praedicatoribus nunquam deest praedicatio verbi Dei: quia ipse quem praedicant, pocula scientiae, et virtutem constantiae illis subministrat; unde et Psalmista: Dominus dabit verbum evangelizantibus vir
Abbreviated transcription (Latin):
clesie: firma sermonũ
eiꝰ stabilitas intelligit᷑.
Quibene gregi ouium
cõparantur que de laua-¬
cro ascend̾unt: quia u̾¬
ba eccłe nchib nisi inno¬
centiã & mansuetũdinẽ
sonant. nchilq: in se
fedum. nichil turpe uł

Expanded text:
clesiae firma sermonum ejus stabilitas intelligitur. Qui bene gregi ovium comparantur quae de lavacro ascenderunt, quia verba Ecclesiae nihil nisi innocentiam et mansuetudinem sonant, nihilque in se foedum, nih
Abbreviated transcription (Latin):
er ma¬
nus quib oꝑamur:. ipsa
oꝑatio designadur. ꝑ di-¬
gidos uero discretio oꝑa¬
donis: quia in nullo m̃¬
bro tante sunt distinc̃ti.¬
ones articulorũ. quante
in digitis. Manus gͦ eccł̃e
myrramstillant: cũ p̃¬
dicadores eius continen¬
die & mortificationi car¬
nis sue oꝑam dant di¬
centes cum apło castigo
corpus meũ: & inserui¬
cutem redigo. siue cum
ꝓ xp̃o mori parati sunt.
sicut ioħs dicit. sicut xp̃s
ꝓ nobis ammã suã po¬
suit. & nos debemꝰ ꝓ fr̃ibꝰ
aminas ponere. Oigiti
uero nr̃i sunt pleni myr¬
ra ꝓbat sima: cũ ipsum
opus mortificationis sub¬
tiliter discernimꝰ utrũ
ꝓ intuitu suꝑne merce¬
dis fiat: an ꝓ laudib scħ
Qui enim p̾ro humanns
fauorib ieiunat. uel ab¬
stinendie siue continen¬
tie oꝑib insistit. in ma¬
nib quidem myrram
habet. sed indigitis non
habet: quia non discerit
quare hoc faciat. de qua¬
se ipsos aptant
Pessulũ
hostii mei aꝑui dilecto
meo: at ille declinauerat

Expanded text:
er manus quibus operamur, ipsa operatio designatur; per digitos vero discretio operationis: quia in nullo membro tantae sunt distinctiones articulorum, quantae in digitis. Manus Ecclesiae myrrham stillant, cum praedicatores ejus continentiae et mortificationi carnis suae operam dant, dicentes cum Apostolo: Castigo corpus meum, et in servitutem redigo . Sive cum pro Christo mori parati sunt; sicut Joannes dicit: Si Christus pro nobis animam suam posuit, et nos debemus pro fratribus animas ponere vero sunt pleni myrrha probatissima, cum ipsum opus mortificationis subtiliter discernimus, utrum pro intuitu supernae mercedis fiat, an pro laudibus saeculi. Qui enim pro humanis favoribus jejunat, vel abstinentiae sive continentiae operibus insistit, in manibus quidem myrrham habet, sed in digitis non habet, quia non discernit quare hoc faciat. De quaseipsos aptant. « Pessulum ostii mei aperui dilecto meo, at ille declinaverat
Abbreviated transcription (Latin):
quã eccła uel anima ado
dilecꝰta in se caritatẽ ordina¬
tam dixit. qualit̾ uelit re¬
quiescere. uel in quo lec̾to
cũ dilecto sponsosuo pau¬
sare: ostendit subdens. ful¬
cite me florib: stipate me¬
mas: iam ꝑfecte diuino a¬
mori mnherentes. Pflores.

Expanded text:
quam Ecclesia vel anima Deo dilecta in se charitatem ordinatam dixit, qualiter velit requiescere, vel in quo lecto cum dilecto sponso suo pausare, ostendit dicens: « Fulcite me floribus, » emas jam perfecte divino amori inhaerentes. Per flore
Abbreviated transcription (Latin):
emo dubitat locum cordis
int̾ ubera esse. dicit gͦ. Inter
ubera mea cõmorabit᷑ id
incordis mei memoria et̾¬
nalider habebit᷑ & nunqͣ
tantorũ eiꝰ beneficiorũ ob¬
liuiscar sed siue inꝓspis si¬
ue maduersis recordabor
eiꝰ qui me dilexit. & mor¬
tuus est ꝓ me. Botrus cy¬
pri dilectus meusmͥ: mui

Expanded text:
emo dubitat locum cordis inter ubera esse. Dicit ergo: « Inter ubera mea commorabitur. » Id est cordis mei memoria aeternaliter habebitur, et nunquam tantorum ejus beneficiorum obliviscar: sed sive in prosperis sive in adversis, recordabor ejus qui me dilexit, et mortuus est. « Botrus Cypri dilectus meus mi
Abbreviated transcription (Latin):
missiones eccłe ut dic̾tum
est incrementa sunt fidei
& disseminatio p̃dicadio¬
ins: que emissiones paradi¬
sus sunt. Paradisus grece:
hortus latine. quia illa pͥ¬
mitiua eccła que inuidẽa
quasi hortꝰ fuit. postea per
unu̾sũ mundum multiᷤ
hortos idest eccłas emisit.
Mala autẽ punica: que ry¬
bicundũ habent corticem.
eos significant. qui non so¬
lum generali baptismosq̃¬
ficati sc̃ uerũ etiã ꝓpriosan¬
guine in passione baptira¬
ctus uero pomoꝵs oꝑa sig¬
nificant uirdutũ. siue eos
qui ipsas uirtutes opere
exercent. Emissiones gͦ ec¬
clesie: paradisus malorũ
puncoꝵ fuerunt qui pri¬
mũ locũ in eccła post apłõ
martires obtinuerunt. qͥ
ipsam dñi passionẽ pro¬
ipso patiendo mmutari stu¬
duerunt. Quãuis generalit̾
paradisus malorũ puni¬
corũ possit accipi. Qui ma¬
la punica st̃: quia passio¬
nem sui redẽptoris semꝑ
in memoriã retinent. Et
sicut malũ punicũ intra
unũ corticem multitudi¬

Expanded text:
missiones Ecclesiae ut dictum est incrementa sunt fidei et disseminatio praedicationis. Quae emissiones paradisus sunt. Paradisus Graece, hortus Latine, quia illa primitiva Ecclesia, quae in Judaea quasi hortus fuit, per universum mundum multos hortos, id est Ecclesias emisit. Mala autem Punica, quae rubicundum habent corticem, eos significant qui non solum generali baptismo sanctificati sunt, verum etiam proprio sanguine in passione baptizactus vero pomorum opera significant virtutum, sive eos qui ipsas virtutes opere exercent. Emissiones ergo Ecclesiae paradisus malorum Punicorum fuerunt, quia primum locum in Ecclesia post apostolos martyres obtinuerunt, qui ipsam Domini passionem patiendo imitari studuerunt; quamvis generaliter paradisus malorum punicorum possit accipi, qui mala punica sunt, quia passionem sui Redemptoris semper in memoria retinent. Et sicut malum punicum intra unum corticem multitudi
Abbreviated transcription (Latin):
nire condendit. Adiurat
excident ab hoc sonmo sua¬
uissime quietis & condem¬
plationis. donec ipsa uelit.
Sominꝰ autẽ merito mors
appellat᷑ quia sicut dormi¬
ens auisibilib oculos clau¬
dit. & inuisibilia contẽpla¬
tur: ita is qui diuine con¬
tẽpladoni insistit. quasi
alienꝰ est& dormit exterio¬
rib quia sola spiritalia &
celestia uidet. Nec mirũ si
amor somnꝰ uocatur: cum
insequentib morᷤ amor
appelletur. fortis ẽ ut mor̾
dilectio. Cum autẽ dicit:
donec ipsa uelit ostendit
eccłam de gentib uolũp¬
tarie se p̃paraturã ad la¬
bores. & ꝑsecutiones ꝓ xp̃o

Expanded text:
nire contendit. Adjurat nire contendit. Adjurat excitent ab hoc somno suavissimae quietis et contemplationis donec ipsa velit. Somnus autem merito mors appellatur, quia sicut dormiens a visibilibus oculos claudit, et invisibilia contemplatur, ita is qui divinae contemplationi insistit, quasi alienus est et dormit exterioribus, sola spiritualia et coelestitia videt. Nec mirum si amor somnus vocatur, cum in sequentibus mors amor appelletur: « Fortis est ut mors dilectio. » Cum autem dicit: « Donec ipsa velit, » ostendit Ecclesiam de gentibus voluntarie se praeparaturam et ad labores et persecutiones pro
Abbreviated transcription (Latin):
camporũ. ne suscitetis neq
euigilare faciatis dilectam.
donc ipsa uelit. is repe¬
titur iste uersiculus: nam
ad eccłam pͥmidiuã de iude¬
is collectam ꝑtinet. hic ue¬
ro ad eccłam de gentib con¬
gregatã: & amoris uinculo
enim eademq cura est deo
de scĩs: qui uel in circũcisio¬
ne uel iam temꝑe baptis¬
matis coruscande gr̃a euan¬
gelii:illi placuerunt. Quia
uero supͣ iste uersiculus ex
positus est iam hoc uidendũ
est quare nunc ueludi dor¬
mientẽ inducat eccłam. un¬
de & adiurat filiã ierłm ne
illã excident: cũ paulo supiꝰ
non dormiendẽ uel quiescen¬
dem sed studio laboriosissi¬
me inquisitionis insistentẽ qͣ
sponsũ reqͥrebat ĩtroducit Si gͦ
requirebat sponsũ qͦmodo
reqͥescebat: Sed dulcissimꝰ
querere. Dormit gͦ eccl̃a: &
sponsũ querit: dormit ui¬
delicet a desideriis t̾renis:
ab acꝰtib scłi uigilat autẽ &
requirit sponsum. qͥa eius
condẽplationi in heret. cũ
solũ desiderat. ad illũ ꝑue¬

Expanded text:
camporum, ne suscitetis neque evigilare faciatis dilectam, quoadusque ipsa velit. » Bis repetitur iste versiculus: nam ad Ecclesiam primitivam de Judaeis collectam pertinet, hic vero ad Ecclesiam de gentibus congregatam, et amoris vinculo enim eademque cura est Deo de sanctis, qui vel in circumcisione, vel etiam tempore baptismatis, coruscante gratia Evangelii, illi placuerunt. Quia vero iste versiculus superius expositus est, jam videndum est quare veluti dormientem inducat Ecclesiam, unde et adjurat filias Hierusalem, ne eam excitent, cum paulo superius non dormientem vel quiescentem, sed studio laboriosissimae inquisitionis insistentem, qua sponsum inquirebat, introducat. Si ergo requirebat sponsum, quomodo requiescebat? Sed dulcissimus quaerere. Dormit ergo Ecclesia, et Christum quaerit, dormit videlicet a desideriis terrenis, ab actibus saeculi, vigilat autem et requirit sponsum, quia ejus contemplationi inhaeret, eum solum desiderat, ad illum perve
Abbreviated transcription (Latin):
eͥ am ꝑuentrem. quia uent̾
nulla ossium firmitate
aceruo tritici cõparat᷑ qͥa
ad ꝓferendos bonoꝵ operũ
fructus insistunt. Et rec̾te
non copiam tritici: sed acer¬
uum tritici dicit. ut ꝑ hoc
significet incrementa uir¬
tutum que ueludi aceruisˢ
ab inferiorib ad suꝑiora
crescendo conscendunt. Nã
sicut aceruus in inferioribꝰ
lata amplitudine spaciat᷑.
suꝑiꝰ uero quadã breuitate
condrahit᷑ & acuminat᷑. ita
in eccłia mecclia multi st̃
qui indulgentꝰ uiuunt.
pauci uͦ qui sũme ꝑfec̾tio¬
ni insistunt. Plures enim
inueniunt᷑ qui de bonis su¬
is elemosinam faciant qͣm
qͥ sua ꝓ deo relinqͣnt. Hic a¬
ceruus liliis uallatus dicit᷑.
quia sc̃ibona que faciunt
ꝓ desiderio suꝑne clarita¬
tis & candoris agunt. nã
ꝑ lilia celestis illa claritaᷤᷤ
designat᷑. Potest ediam ꝑ
uentrem eccł̃ie: diuinus
fonsbaptismatis accipi.
quo fideles. in nouã crea¬
turam regenerant᷑. Hic.
gͦ uent̾ aceruo tritici ual.¬

Expanded text:
er ventrem, quia venter nulla ossium firmitate acervo tritici comparatur, quad proferendos bonorum operum fructus insistunt. Et recte non copiam tritici, sed acervum tritici dicit, ut per hoc significet incrementa virtutum, quae veluti acervus, ab inferioribus ad superiora crescendo conscendunt. Nam sicut acervus in inferioribus lata amplitudine spatiatur, superius vero quadam brevitate contrahitur et acuminatur: ita in Ecclesia multi sunt qui indulgentius vivunt, pauci vero qui summae perfectioni insistunt. Plures enim inveniuntur qui de bonis suis eleemosynam faciunt, quam qui sua pro Deo relinquunt. Hic acervus liliis vallatus dicitur, quia sancti bona quae faciunt, pro desiderio supernae claritatis et candoris agunt. Nam per lilia coelestis illa claritas designatur. Potest etiam per ventrem Ecclesiae divinus fons baptismatis accipi, quo fideles in novam creaturam regenerantur. Hic ergo venter acervo tritici val
Abbreviated transcription (Latin):
ligna siluarũ. sic dilectꝰ meꝰ
int̾ filios.S
unc sponsa
laudata a sponso: uicem
ei redlit: & dicit qualis
quoq ipse sit. Sicut inqͥt¬
der filios. Sicut malũ pul¬
chridudinem hab& pomo¬
rum & gratũ odorem in¬
der agrestia ligna siluarũ.
ita mediator di & hominũ
homo xp̃c iħs: speciali refulg&
gr̃a inter filios. idest inter
elecꝰtos. Ipse enim ꝑ natu
ta& abumco filio di: ut
cũq sed quasi uingeniti¬
apatre

Expanded text:
ligna silvarum, sic dilectus meus inter filios. Nunc sponsa laudata a sponso vicem ei reddit et dicit qualis quoque ipse sit. Sicut et reliqua. Sicut malus 509 pulchritudinem habet pomorum, et gratum odorem inter agrestia ligna silvarum: ita et Mediator Dei et hominum homo Christus Jesus speciali refulget gratia inter filios, id est inter electos. Ipse enim Dei Filta ab unico Filio Dei, ut cunque, sed quasi UnigenitiPatre
Abbreviated transcription (Latin):
ris refrigerat & dilectionẽ
dei & proximi in mende
accendit. Fistula & cinna¬
momũ. fistula breuis est
arbuscula: que & ca̾sia
uocatur. cortice purpereo
significato scõs in eccłia.
humilitate & padentia
precipuos: pauꝑes uideli¬
cet sp̃u: quorũ est regnũ
celorũ. Purpureus autẽ cor¬
tex. significat similitudi¬
nem passionis xp̃i quam
illi qui inuera humilita¬
de fecundant᷑. in corde sẽꝑ
retinere & imitari satagĩ.
Cynnamomũ: & ipsabre.¬
us est arbuscula. sed mi¬
re urtutis & odoris: ideo¬
q ꝑfectum designat hu¬
militatis. que & ꝑfistulã
designat᷑. fistula gͦ & cin¬
namonũ ineccła st̃: cum
sci di humilitatẽ & pati¬
endiam: & incorde ueracit᷑¬
retinent: & foris aliis osten¬
dunt. Quod audẽ fistula
rubicundũ hab& cordicẽ.
cynnamonũ uero cocci¬
neũ hab& colorem signi¬
ficat qͥa sc̃ĩ di quanto plꝰ
memores st̃ passionis re¬
demptoris sui: tanto in
oculis suis uiliores sibi &¬

Expanded text:
ris refrigerat, et dilectionem ris refrigerat, et dilectionem Dei et proximi in mente accendit. » Fistula et cinnamomum. » Fistula brevis est arbuscula, quae et casia vocatur, cortice purpureo. Significat sanctos in Ecclesia, humilitate et patientia praecipuos, pauperes videlicet spiritu, quorum est regnum coelorum. Purpureus autem cortex significat similitudinem passionis Christi, quam illi qui in vera humilitate fundantur, in corde semper retinentes, imitari satagunt. Cinnamomum et ipsa brevis est arbuscula, sed mirae virtutis et odoris, ideoque profectum designant humilitatis, quae et per fistulam designatur. Fistula ergo et cinnamomum in Ecclesia sunt, cum sancti Dei humilitatem et patientiam, 519 et in corde veraciter tenent, et foris aliis ostendunt. Quod autem fistula rubicundum habet corticem, cinnamomum vero cinericeum habet colorem, significat quod sancti Dei quanto plus sunt memores passionis Redemptoris sui, tanto in oculis suis viliores et
Abbreviated transcription (Latin):
Cyprusgͦ inordo eccłe nas¬
citur: cũ fideles quiq do¬
cent᷑ gr̃am celestem om̃ib
p̃ferre: & ꝑ illam salutẽ
sꝑare. Nemo enim suisui¬
rib sed sola gr̃a saluari
a .ii. podest. Hardus typus est
clĩnce passionis unde &
maria nardo pistica id:¬
unxit. Hardus ergo ĩ hor¬
do eccłe est cũ scĩ quiq me¬
moriã dm̃ce passionis ue¬
nerant᷑ eiq gr̃as agunt:
qđ in tantum eos dilexe¬
rit: ut ꝓeorũ salude & libe¬
ratione mordẽ susciꝑet. Nar¬
dus cũ crocho.Crochus auro¬
ficat caritatẽ. Sicut enim
aurũ int̾ omnia metalla
preciosiꝰ est ita caritas int̾
om̃s uirtutes pͥncipatum
denet dicente apło. Nunc
autẽ manent: fides. spes. ca¬
horum est caritas. Cũ nar¬
do gͦ crocus inhorto eccłe
nascit᷑ cũ menbra xp̃i hoc
est fideles quiq caritadem
dei & ꝓxini efficacit̾ tene¬
re student. Crocus audẽ fer¬
dur ignitas febres refrige¬
rare: sic uera caritas ardo¬
rem concupiscendie secula¬

Expanded text:
orto Ecclesiae nascitur, cum fideles quique docentur gratiam coelestem omnibus praeferre, et per illam salutem sperare. Nemo enim suis virtutibus, sed sola gratia Dei salvari potest. Nardus typus est Dominicae passionis. Unde et Maria nardo pistica unxit. Nardus ergo in horto Ecclesiae est, cum sancti quique memoriam Dominicae passionis venerantur, eique gratias agunt, quod intantum eos dilexeut pro eorum salute et liberatione mortem susciperet. « Nardus et crocus. » Crocus auroficat charitatem. Sicut enim aurum inter omnia metalla pretiosius est, ita charitas inter omnes virtutes primatum tenet, dicente Apostolo: « Nunc autem manent fides, spes, chahis est charitas. » Cum nardo ergo crocus in horto Ecclesiae nascitur, cum membra Christi, hoc est, fideles quique charitatem Dei et proximi efficaciter tenere student. Crocus autem fertur ignitas febres refrigerare, sic vera charitas ardorem concupiscentiae saecula
Abbreviated transcription (Latin):
stacte dicit᷑ dante uirtutiᷤ
ut quicqͥd eo dactũ fuerit:
abomm pudredine & uer¬
mib seruet᷑ illesũ. Aloe ar¬
bor est suauissimi odoris
adeo ut uice timiamatis
altarib adoleat᷑. habet ue¬
ro succũ amarissimũ: re¬
sistendẽ pudredim & uer¬
mib. Hinc & inpassione
dm̃ nichodemꝰ detulisse
dicitur mixturã myrre
& aloes: quasi libras centũ.
Phas gͦ arbores designat᷑
carnis continendia & ca¬
stimomia: nam putredo
luxuriã sol& designare.
iuxta qd̾ ꝓpħa de quibꝰdã
dixit. Computruerunt
umenta instercore suo.
& aloe. hoc est mences
caste. & omnis corrupti¬
onis immunes audientes
ab apło pacem sectamini
cũ omnib & castimomã
sine qua nemo uidebit dc̃o.
Cum om̃ib pͥmis unguen¬
dis.Prima unguenta qͥd
melius quã caritas intel¬
ligunt᷑: De qua apłs dicit.
Adhuc excellendiorem uiã
uobis demonstro. Ac dem¬
de: silinguis inquit homi¬
nũ loquar & angłoꝵ ca¬
ritatẽ autẽ non habeam:
nichil mͥ ꝓdest. Post mirrã

Expanded text:
acte dicitur, tantae virtutis, ut quidquid eo tactum fuerit, ab omni putredine et vermibus servetur illaesum. Aloe arbor est suavissimi odoris, adeo ut vice thymiamatis altaribus adoleatur. Habet vero succum amarissimum, resistentem putredini et vermibus. Hinc et in passione Ddicitur mixturam myrrhae et aloes quasi libras centum. Per has ergo arbores designatur carnis continentia et castimonia. Nam putredo luxuriam solet designare, juxta quod Propheta de quibusdam dicit: « Computruerunt jumenta in stercore suo. et aloe, hoc est, mentes coelestes et omnis corruptionis immunes, audientes ab Apostolo: « Pacem sectamini cum omnibus et castimoniam, sine qua nemo videbit Deum. » « Cum omnibus primis unguentis. » Prima unguenta quid melius quam charitas intelliguntur? de qua Apostolus dicit: « Adhuc excellentiorem viam vobis demonstro, » ac deinde: « Si linguis inquit hominum loquar et angelorum, charitatem autem non habeam, nihil mihi prodest. » Post myrrham
Abbreviated transcription (Latin):
te ac robore p̾minent. ideo¬
q significant doctores &
ꝑfectos quosq in eccłia: de
quib suꝑius domꝰ eccłie
legit᷑ edificata dicente ea¬
dem eccła. Tigna domorũ
nr̃arũ cedrina. laquearia
cipressina. quia uidelicet
sc̃i doctores: predicadione
muniunt. Cũ fistulagͦ &
cynnamomo uniu̾sa lig¬
na libani in hordo eccłie¬
ẽeᷤ memorant᷑. quia siue
humiles & padientes. siue
ꝑfec̃ti quiq docꝰtores: ean¬

Expanded text:
ideoque significant doctores et perfectos quosque in Ecclesia, de quibus superius domus Ecclesiae legitur facta, dicente eadem Ecclesia: Tigna domorum nostrarum cedrina, laquearia nostra cypressina, » quia videlicet sancti doctores praedicatione muniunt. Cum fistula ergo et cinnamomo universa ligna Libani in horto Ecclesiae memorantur, quia sive humiles et patientes, sive perfecti quique doctores eam
Abbreviated transcription (Latin):
uiuersis lignis libani.
Cyprus arbor est aroma¬
tica. semen simile corian¬
dri habens. idest albũ &
sublicidum: qd oleo coqͥt᷑.¬
& exinde expͥmit᷑ quod cy¬
pros uocat᷑ unde regium
unguentũ parat᷑. Legimꝰ
mexodo: qd manna erat
quasi semencoriandri al¬
bum. Cyprusgͦ & man¬
na unã habent significa¬
tionem. significant enĩ ce¬

Expanded text:
niversis lignis Libani. Cyprus arbor est aromatica, semen simile coriandri habens, id est album et sublucidum, quod oleo coquitur, et inde exprimitur quod cyprus vocatur, unde regium unguentum paratur. Legimus in Exodo quod manna erat quasi semen album coriandri . Cyprus ergo et manna unam habent significationem: significant enim
Abbreviated transcription (Latin):
inquit uicimꝰ aduentum
sponsi mei presentis ad ta¬
ctũ secrete inspirationis conpre
tandomagis quicdir
me erat frigidũ incaliit:
ita ut nichil michi iam
libeat. nisi in lacrimas dis¬
solui. Loquit᷑ enim spon¬
sus: cũ inderna sui inspi
suggerit. & ita eo loquen¬
de liquefit: quo magis ce¬
lestib affladur desideriis:
eo amplius terrenis emo¬
ritur: &e quasi insensibilis
Quis surdus. nisi adquẽ
nuncios meos misi: Cecus¬

Expanded text:
inquit vicinius adventum sponsi mei persensi ad tactum secretae inspirationis, tanto magis quidquid in me erat frigidum, incaluit, ita ut nihil jam libeat nisi in lacrymas resolvi. Loquitur enim sponsus, cum interna sui inspirsuggerit, et ita eo loquente liquefit, quia quo magis coelestibus afflatur desideriis, eo amplius terrenis emoritur, et quasi insensibilis Quis surdus, nisi ad quem nuntios meos misi? « Qu
Abbreviated transcription (Latin):
ista: idest qualis. quan¬
ar miratione digna que
nou circũc sione munda¬
ta: nec adhuc baptisno
scĩficata. iam currit ab
dm̃: Ascendit inquit
ꝑ desertum. hoc dicitur
ad unitationẽ prisce
plebis iudaice: que li¬
berata de egiptia serui¬
tute: ꝑ desertũ mari ru¬
bro transito. uenit ad t̾rã
repmissionis. Sic & eccla
ꝑ desertũ nationũ ascen¬
debat: iam de egipto hoc
ẽ de confusione ydolate
liberata & pharaone. id:
diabolo submerso:ut ce¬
lesti manna pasceret᷑ & ue
rã terrã repmissionis in¬
grederedur. Ascendit in¬
quit: ad mondes scilicet¬
uirtutũ uel etiã ad ipsy
celum uirtutib suble¬
uata: que inpsalmo di¬
cit. Leuaui oculos meoᷤᷤ

Expanded text:
id est qualis. Quanadmiratione digna, quae non circumcisione mundata, nec adhuc baptismo sanctificata, jam currit ad Deum? « Ascendit inquit per desertum. » Hoc dicitur ad imitationem priscae plebis Judaicae, quae liberata de Aegyptia servitute, per desertum mari Rubro transito, venit ad terram repromissionis. Sic et Ecclesia per desertum nationum ascendebat jam de Aegypto, hoc est, de confusione idololatriae liberata, et Pharaone, id est diabolo submerso, ut coelesti manna pasceretur, et veram terram repromissionis ingrederetur. Ascendit inquit ad montes virtutum, vel etiam ad ipsum coelum virtutibus sublevata; quae in psalmo dicit: Levavi
Abbreviated transcription (Latin):
& thuris eccła assimilat᷑.
quia sc̃i mortificatione car¬
nis sue: & orationib mun¬
do ac simplici corde ꝓfusiᷤ.
do placere student. Etum
uersi inquit pulueris pig¬
mentarii idest congerie
omniũ uirtutũ respsa. Nõ
autẽ indegra fuisse aroma¬
ta. sed inpuluerẽ redacta¬
fuisse dicunt᷑. quia scoꝵ
actiones magna discredio¬
ne considerande st̃: & tan¬
quam cribio subtilissime
considerationis euentilan¬
de: ne quid forte in illis du¬
rum aut ĩconueniens existat.
ne saltem ꝑ ipsas iurtudᷤ
surrepat: qui callidus etiã

Expanded text:
et thuris Ecclesia assimilatur, et thuris Ecclesia assimilatur, quia sancti mortificatione carnis suae, et orationibus mundo ac simplici corde perfusis, Deo placere student. « Et universi inquit pulveris pigmentarii, » id est congerie omnium virtutum. Non enim integra fuisse aromata, sed in pulverem redacta dicuntur: quia sanctorum actiones magna discretione considerandae sunt, et tanquam cribro subtilissimae considerationis eventilandae, ne quid forte in illis durum aut inconveniens existat: ne saltem per ipsas virtutes subrepat, qui callidus