comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Ille natura filius. nos gr̃a filii. Ille unigenitus de patre
natus. hoc est quod pater scdm naturam. scđm substan¬
tiam. Qui autem dicit eum ꝓpterea quia natus est ideo
alterius ẽẽ. naturȩ : negat uerum filium. Habemus au¬
tem scripturam. ut simus in uero filio euis iħ̃u xp̃o. Ipse
est eleus uerus. & uita et̾na. Quare uerus as̃: Quia
uerus dei filuis. Si eñi animalib dedit ut non generent
nͥ quod sunt. homo hominem generat. canis canem. & ds̃
dm̃ non generat: Si gͦ eusdem substantiȩ est quare
dicis minorem: An forte quia homo pater quando ge¬
nerat filium. & si homo hominem generat. tñ maior
minorem generat: Expectemus gͦ ut xp̃s crescat. quomo¬
do crescunt om̃s quos generant homines. Si autem xp̃c
ex quo natus est quod non est a tempore s ab ȩt̾nitate
quod est hoc est & tñ minor est: melior est. humana con¬
ditio. quia homo uł crescere potest. & aliquando uenire

Expanded text:
ille natura Filius, nos gratia filii: ille unigenitus de Patre ille natura Filius, nos gratia filii: ille unigenitus de Patre natus, hoc est quod Pater secundum naturam, secundum substantiam. Qui autem dicit eum propterea quia natus est, ideo alterius esse naturae, negat verum filium. Habemus autem Scripturam: Ut simus in vero Filio ejus Jesu Christo; ipse est Deus verus et vita aeterna . Quare verus Deus? Quia verus Dei Filius. Si enim animalibus dedit ut non generent nisi quod sunt; homo hominem generat, canis canem, et Deus Deum non generat? Si ergo ejusdem substantiae est, quare dicis minorem? An forte, quia homo pater quando generat filium, etsi homo hominem generat, tamen major minorem generat? Exspectemus ergo ut crescat Christus, quomodo crescunt homines quos generant homines. Si autem Christus ex quo natus est, quod non est a tempore, sed ab aeternitate, quod est hoc est, et tamen minor est; melior est humana conditio: quia homo vel crescere potest, et aliquando venire
Abbreviated transcription (Latin):
cit. ego & pater unum sumꝰ: sic se nouit minorem. quia
uerbum caro factum est & habitauit in nob̃. Non rapi¬
iram. arbitratus est eẽ. equalis deo. Natura eñĩ erat: non
rapina. Non eñi usurpauit hoc: s natus est hoc. uerun¬
tamen semet ipsum exinanitut. Formam serui accipiens.
Agnouisti equalem.iam incipe agnoscere minorem.
formã serui accipiens. in similitudinem hominum fac
ior est pater. Discerne dispensationem suscepti hominis
a manente immortaliter diuinitate. & non erras in
uerbis quȩ multum amas dicere. & ea non dignaris
saꝑe. Profiteor autem sicut dicis patrem innatum. fili¬
um natum. S non ideo sunt diuersȩ naturȩ atq subs¬
tantiȩ: quia ille non natus est ille natus est. Et eñi si
natus est: filius est. Si filius est uerus filius est: qui a
unigenitus est. Nam & nos dicti sumus filii. S nunquid
unigeniti sumus tot filii: Aliter ille filius unigenitus.

Expanded text:
cit, Ego et Pater unum sumus ; sic se novit minorem, quia cit, Ego et Pater unum sumus ; sic se novit minorem, quia Verbum caro Factum est, et habitavit in nobis . Non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo. Natura enim erat, non rapina: non enim usurpavit hoc, sed natus est hoc. Verumtamen semetipsum exinanivit, formam servi accipiens: agnovisti aequalem, jam incipe agnoscere minorem: formam servi accipiens, in similitudinem hominum factjor est Pater: discerne dispensationem suscepti hominis a manente immortaliter divinitate, et non erras in verbis, quae multum amas dicere, et ea non dignaris sapere. Profiteor autem, sicut dicis Patrem innatum, Filium natum. Sed non ideo sunt diversae naturae atque substantiae, quia ille non natus est, ille natus est. Etenim si natus est, Filius est: si Filius est, verus Filius est, quia unigenitus est. Nam et nos dicti sumus filii: sed numquid unigeniti sumus tot filii? Aliter ille Filius unigenitus:
Abbreviated transcription (Latin):
est. Sapientia dei ẽ. xp̃s. Humana sapientia inusibi¬
lis est & dei sapientia uisibilis ẽ: Quanto gͦ attinec
ad illam naturam inqua ȩqualis est patri. pariter est
ds̃: pariter omĩpotens. parter iniusibilis. pariter im¬
mortalis. Dixisti etiam quanto aduerci. sic accipiendũ
ẽẽ. qđ ait apl̃s qui solus habet immortalitatem: ut in
hac sententia solus pater accipi debeat. Ergo uerbum
dei mortale uis ẽẽ. Sapientia dei non est. immortalis.
scđ̃m te. Non intelligis quia non potuisset ullo modo
mori filius. nisi carnem mortalem suscepisset a nob̾:
Demiq caro in illo mortua ẽ: non ipse motuus ẽ. quan¬
tum addm̃ ꝑtinet. quantum. ad diuinitatem atcinet
qua ȩqualis est. patri. Sic enĩ hominib ait. Nlolite time¬
re eos qui occidunt corpus. & postea non habent quod
faciant: quia anima mori non potest. Uerbum dei mo¬
ri potest. sapientia dei mori potest. unigenitus ille non
qua factus est homo sicut ȩqualem se nouit quando di¬

Expanded text:
ntia Dei est Christus: humana sapientia invisibilis est; et Dei sapientia visibilis erit? Quantum ergo attinet ad illam naturam in qua aequalis est Patri, pariter est Deus, pariter omnipotens, pariter invisibilis, pariter immortalis. Dixisti etiam, quantum adverti, sic accipiendum esse quod ait Apostolus, Qui solus habet immortalitatem ; ut in hac sententia solus Pater accipi debeat. Ergo Verbum Dei mortale vis esse? Sapientia Dei non est immortalis secundum te. Non intelligis quia non potuisset ullo modo mori Filius, nisi carnem mortalem suscepisset a nobis? Denique caro in illo mortua est, non ipse mortuus est quantum ad Deum pertinet, quantum ad divinitatem attinet, qua aequalis est Patri. Sic enim hominibus ait, Nolite timere eos qui corpus occidunt, et postea non habent quid faciant : quia anima mori non potest; Verbum Dei mori potest? Sapientia Dei mori potest? Unigenitus ille non s est homo, sicut aequalem se novit quando di
Abbreviated transcription (Latin):
qr ꝓpt̾ formã serui dictum ẽ: hoc dico & de inisibilitate.
q̃m uisibilis filius ꝓpter eandẽ formã serui dictꝰ ẽ. Cȩcerũ
quantum actinet ad ipsam diuinã substantiã uł patris uł
diuinitas ostendebat. ꝑ subiectã creaturam se uisibilẽ de¬
monstrabat. Nlã ꝑ ipsã suam naturam usq adeo inuisibi¬
lis ẽ: ut ipse moyses ei cum quo facie ad faciem loquebatur
diceret. Si inueni grãm ante te: ostende mͥ temet ipsum. Ma¬
nnfeste enĩ uolebat eũ uidere: sicut uidebat᷑ ds̃ ocłis cordis.
Beati enĩ mundi corde. qr ipsi dm̃ iudebt̃. Sic uolebat uidẽ
moyses eum cui dicebat. ostende mͥ temet ipsum manifester¬
sic̃ conspiciunt᷑ & inuisibilia dĩ ꝑ ea quȩ facea sunt. Sic eñi

Expanded text:
quia propter formam servi dictum est; hoc dico et de invisibilitate, quia propter formam servi dictum est; hoc dico et de invisibilitate, quoniam visibilis Filius propter eamdem formam servi dictus est. Caeterum, quantum attinet ad ipsam divinam substantiam, vel Patris, divinitas ostendebat, per subjectam creaturam se invisibilem demonstrabat. Nam per ipsam suam naturam usque adeo invisibilis est, ut ipse Moyses ei cum quo facie ad faciem loquebatur, diceret: Si inveni gratiam ante te, ostende mihi temetipsum manifeste . Volebat enim eum videre, sicut videtur Deus oculis cordis. Beati enim mundo corde, quia ipsi Deum videbunt . Sic volebat videre Moyses eum cui dicebat, Ostende mihi temetipsum manifeste: sicut et invisibilia Dei, per ea quae facta sunt, c
Abbreviated transcription (Latin):
aluid unus ẽ. Quando dr̃ unum sunt & si non dicatur
quid unũ: intelligitur una substantia. Quando dr̃ unus
ẽ. de duab diuersisq substantiis. necesse ẽ. ut quęratur
quid unus. Uerbi grã. Diuersa substantia ẽ. anima & corpꝰ.
tam̃ unꝰ homo. Diuersa substantia ẽ. sp̃s hominis & sp̃s dei.
sunt. Ubi autem dr̃ tinum sunt. una substantia significa¬
tur qđ uos non uultis: & audetis dicere uerum xp̃m dei filiũ
uos confiteri. Non autem ideo maior ẽ. pater: qr testimoniũ
filius filius ẽ: non quia unũ non sunt aut unis ds̃ non sunt:
quando coherentes atq coniuncti st̃ qd̾ semꝑ sunt. Sic autẽ
dicis hinc int̃ patrem & filium ẽẽ. diuersitatem. qr pater
diligit & filus diligitur: quasi negare possis quod filius
diligat patrem. Si ambo se inuicem diligunt. cur negatis
cos uniꝰ eẽ. naturȩ : Qd̃ dixi de patre unde dietꝰ sit maior

Expanded text:
aliud, unus est. Quando dicitur, Unum sunt; etsi non dicatur aliud, unus est. Quando dicitur, Unum sunt; etsi non dicatur quid unum, intelligitur una substantia. Quando dicitur, Unus est, de duabus diversisque substantiis, necesse est ut quaeratur quid unus. Verbi gratia, diversa substantia est anima et corpus, tamen unus homo: disunt. Ubi autem dicitur, Unum sunt, una substantia significatur, quod vos non vultis, et audetis dicere verum Christum Dei Filium vos confiteri. Non autem ideo major est Pater, quia testimonium Filius Filius est. Non quia unum non sunt, aut unus Deus non sunt, quando cohaerentes atque conjuncti sunt, quod semper sunt. Sic autem dicis hinc inter Patrem et Filium esse diversitatem, quia Pater diligit et Filius diligitur; quasi negare possitis quod Filius diligat Patrem. Si ambo se invicem diligunt; cur negatis eos unius esse naturae? Quod dixi de Patre unde dictus sit major,
Abbreviated transcription (Latin):
uens adeo : Nlonne si templũ alicui sc̃o angło excellentis
cem. que uni tantum debetur dõ: Si gͦ sacrilegi essemus
faciendo templum cuicumq creaturȩ. quom̃ non ẽ. dt̃
uerus eui non templũ facimꝰ s nos ipsi templũ sumnꝰ.: Quo¬
modo Autẽ dicerit xp̃s. sic̃ habet pater uitam inseinet ip¬
so. sic dedit & filio hab̾e uitam in semet ipso: suꝑiꝰ respondi.
oncordia. autem & caritate quia dicis factũ fuisse ut iũ
suit pacer & filius. quando mͥ ꝓtuleris dictũ es̃. qd unu
sunt que sunt diuerse substantiȩ: tẽ cogitabo quid de¬
beam respondere. Legimnꝰ eñi. Qui plantat & qui rigad imnũ
sanit. Si ambo homines erant. eiꝰdẽ substantiȩ suerant:
nor diuerse. Itẽ legimꝰ ipso xp̃o dicente. ut sint unũ sic̃ ce
nos unũ sumꝰ. Non dixit. ut ipsi & nos unũ. s ut ipsi sit¬
unũ in natura sua. & insubstantia sua concordi ȩqualitate
apt̾ indiuiduã eandemq naturam. Aliud ẽ. eñ inium st̃:

Expanded text:
habetis a Deo ? Nonne si templum alicui sancto angelo excellentisseam servitutem, quae uni tantum debetur Deo? Si ergo sacrilegi essemus faciendo templum cuicumque creaturae, quomodo non est Deus verus cui non templum facimus, sed nos ipsi templum sumus? Quomodo autem dixerit Christus, Sicut habet Pater vitam in semetipso, sic dedit Filio habere vitam in semetipso , superius respondi. Concordia autem et charitate, quia dicis factum fuisse ut unum sint Pater et Filius; quando mihi protuleris dictum esse quod unum sint quae sunt diversae substantiae, tunc cogitabo quid debeam respondere. Legimus enim, Qui plantat et qui rigat unum sunt : sed ambo homines erant, ejusdem substantiae fuerant, non diversae. Item legimus ipso Christo dicente, Ut sint unum, sicut et nos unum sumus unum in natura sua et in substantia sua, concordiae qualitate opter individuam eamdemque naturam. Aliud est enim, unum sunt;
Abbreviated transcription (Latin):
es xp̃m. Ego autem dico. imo catholica fides quam cũ
ẽẽ. uerbum carnem: ut nulla de humano genere & de
humana carne contagia pateretur. Uenit enim mun¬
⁊ carnem humanamꝰ inseipso saluare dignatus est.
S quia de eius inuisibilitate ueritati quantum iuideo
non uis ad quiescere: rogote: ut cogites seđm caruem

Expanded text:
es Christum. Ego autem dico, imo catholica fides, quam cumes Christum. Ego autem dico, imo catholica fides, quam cumsic factum esse Verbum carnem, ut nulla de humano genere et de humana carne contagia pateretur. Venit enim munet carnem humanam, in se ipso salvare dignatus est. Sed quia de ejus invisibilitate veritati, quantum video, non vis acquiescere, rogo ut cogites secundum carnem
Abbreviated transcription (Latin):
sit pat̾ & filuis: dic patrem uni genitum. dic pͥmogeni¬
tum. dic quȩ sunt patris in filio. Dic filium ingenitum.
dic innatum. dic quia nemo eum udit unquam. neque
uidere potest. Prosequere de sp̃u sco talia qualia de pa¬
tre legunus: ut ȩqualem ostendas sp̃m scm patri. Dic
rogo. habe me discipłm. Prosequere de filio quod filius
sit innatus. quod sit sine origine. Si equalis: utiq talis.
Si talis: utiq in natus. Si innatus: utiq nec uidit eum
quisquam hominum. Da destimonia. & instrue. & doce.: &
eoli dixisti. Sicut te loquente a duertere potui. consequens
est. ut aut non colatis xp̃m. aut non unum dĩ colatis:
s duos. Dixisti etiam de patre quod nec adhumana conta¬
gia nec ad humanam carnem descenderte. Si forte nescis
coutagia ubi dicuntur: aliquam contaminationem
significant. Uoliusti ergo xp̃m intelligi uensse ad hu¬
mana contagia. G humana carne inquinatum. ꝓfessus

Expanded text:
sit Pater et Filius, dic Patrem unigenitum, dic primogenisit Pater et Filius, dic Patrem unigenitum, dic primogenitum: dic quae sunt Patris in Filio, dic Filium unigenitum, dic innatum, dic quia nemo eum vidit unquam, neque videre potest. Prosequere de Spiritu sancto talia qualia de Patre legimus, ut aequalem ostendas Spiritum sanctum Patri. Dic, rogo, habe me discipulum. Prosequere de Filio, quod Filius sit innatus, quod sit sine origine. Si aequalis, utique talis: si talis, utique innatus: si innatus, utique nec vidit eum quisquam hominum. Da testimonia, et instrue, et doce, et coli dixisti, sicut te loquente advertere potui: consequens est ut aut non colatis Christum, aut non unum Deum colatis, sed duos. Dixisti etiam de Patre, quod ad humana contagia et ad humanam carnem non descenderit. Si forte nescis, contagia ubi dicuntur, aliquam contaminationem significant: voluisti ergo Christum intelligi venisse ad humana contagia: ergo humana carne inquinatum professus
Abbreviated transcription (Latin):
euanglista. Audiui utiq ipsum clamautem & dicentem de
iniusibilitate om̃ipotentis dei. quod dm̃ nemo uidit unqͣ
Uiuigenitus filius qui est in sinu patris: ipse narrauit.
Hĩc instructus paulus clamat & dicit. Beatus & solus po¬
tens rex regum. & dñs dñantium. qui solus habet in¬
mortalitatem & lucem habitat in accessibilem: quem ui¬
dit hominum nemo. neq uidere potest. eui honor & po¬
testas in scła ameN. De hoc iterum dicit. soli sapienti dõ
ꝓnuntiatur. quia unus est suꝑ omĩa ds̃ in natus. infectꝰ.
ut ꝓsecuti sumus. filiũ autem natum. si paulo non cre¬
dis dicenti pmogenitum uniuersȩ creaturȩ: uł ipsi filio
crede diceuti adpylatum. cum ei diceret. Ergo tu rex es:
Ait xp̃s. Ego in hoc natus sum. Natum lego. ꝓfiteor quod le¬
go. Primogenitum lego. non discredo. Unigenitum lego. etiã¬
si ad eculeum suspendar. aliter non sum dicturus. Quoã
docent nos scẽ scripturȩ. ꝓfiteor. li em̃ qui dicis quod unꝰ

Expanded text:
evangelista. Audi utique ipsum clamantem et dicentem de invisibilitate omnipotentis Dei, quod Deum nemo vidit unquam; unigenitus Filius qui est in sinu Patris ipse narravit . Hinc instructus Paulus clamat, et dicit: Beatus et solus potens, Rex regum et Dominus dominantium; qui solus habet immortalitatemdit hominum nemo, neque videre potest; cui honor et potestas in saecula. Amen . De hoc iterum dicit: Soli sapienti Deo,pronuntiatur, quia unus est super omnia Deus innatus, infectus, ut prosecuti sumus. Filium autem natum si Paulo non credis dicenti, primogenitum universae creaturae: vel ipsi Filio crede dicenti ad Pilatum, cum ei diceret, Ergo tu rex es? Ait Christus, Ego in hoc natus sum . Natum lego, profiteor quod lego: primogenitum lego, non discredo: unigenitum lego, etiamsi ad equuleum suspendar, aliter non sum dicturus: quod docent nos sanctae Scripturae, profiteor. Tu enim qui dicis quod unus
Abbreviated transcription (Latin):
fuerit aliquando sine uita: ut accͥpet uitam. Dedit eñi
ei uitam: gignendo uitam. Gignendo uita eum. dedit ei
uitam. Equalitatem autem ostendit dicendo. Sicut ha¬
bet pater uitam in semet ipso: sic dedit & filio uitam ha¬
bere insemet ipso. Uitam in semet ipso habet pater. Equalẽ
uitȩ patris. uitam in se habet filius. S tam̃ filius a se ip¬
so uitam non accepit: quia non a se ipso natus est. A patre
natus est: gignendo dedit. non quia iam erat filus sine
uita & dedit ei uitam. quomͦ nos peccatores facti sumus
sine uita. & ꝑ indulgentiam & grãm accepimus uttam.

Expanded text:
fuerit aliquando sine vita, ut acciperet vitam. Dedit enim fuerit aliquando sine vita, ut acciperet vitam. Dedit enim ei vitam, gignendo vitam: gignendo cum vitam, dedit ei vitam. Aequalitatem autem ostendit dicendo: Sicut habet Pater vitam in semetipso, sic dedit et Filio vitam habere in semetipso . Vitam in semetipso habet Pater; aequalem vitae Patris vitam in se habet Filius: sed tamen Filius a se ipso vitam non accepit, quia non a se ipso natus est, a Patre natus est. Gignendo dedit, non quia jam erat Filius sine vita, et dedit ei vitam, quomodo nos peccatores facti sumus sine
Abbreviated transcription (Latin):
re: tit tam̃ nr̃m est ꝑscrutatis diuinis scripturis ostende.
quia & nc̃ sedens addexteram patris interpellat pro nobis.
Ca eñi causa dixi. & orauit & orat: quia nunc utiq interpel
qui & uiterpellat pro nob̃. E que cum discipłis positus xp̃s.
sic se rogaturum ꝓmisit dicens. Si diligitis me: mandata
mea seruate. Et ego rogabo patrem. & alium aduocatum
dabit uob̾: ut uob̾cum sit in et̾num. sp̃m ueritatis quem
hic mundus acciꝑe non potest: qm̃ non uidet eum nec no¬
uit eum. Uos autem audistis eum. & cognoscitis eum: quia
aquȩ nos ipsi confitem᷑ : probare nob̾ non debes.
Hoc eiuim faciendo. nichil aluid sicut suꝑuis dixi. quam
necessarium tempꝰ ablumis. Scimus filium dei filium eẽ.
dei. SIcius a se ipso non ẽẽ. s genitum eẽ. a patre. Patrem
uero ipsum ingenitum ẽẽ. a nullo ẽẽ. a nullo uitam acce¬
pisse. filium uero a patre accepisse uitam. s non ita tanqͣ

Expanded text:
re; attamen nostrum est perscrutatis divinis Scripturis ostendere, re; attamen nostrum est perscrutatis divinis Scripturis ostendere, quia et nunc sedens ad dexteram Patris interpellat pro nobis. Ea enim de causa dixi, et oravit et orat; quia nunc utique interpelqui et interpellat pro nobis ? Aeque cum discipulis positus Christus, sic se rogaturum promisit, dicens: Si diligitis me, mandata mea servate; et ego rogabo Patrem, et alium advocatum dabit vobis, ut vobiscum sit in aeternum, Spiritum veritatis, quem hic mundus accipere non potest, quoniam non videt eum, nec novit eum: vos autem vidistis eum, et cognoscitis eum, quia Ea quae nos confitemur, nobis probare non debes. Hoc enim faciendo, nihil aliud, sicut superius dixi, quam necessarium tempus absumis. Scimus Filium Dei Filium esse Dei: scimus a se ipso non esse, sed genitum esse a Patre. Patrem vero ipsum ingenitum esse, a nullo esse, a nullo vitam accepisse: Filium vero a Patre accepisse vitam, sed non ita tanquam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfessus es: pater. pater. ẽ. qui nunquã fuit filius. filius
tus ac talis est. ut etiam angłi ipsi concupiscant in eum ꝓs¬
picere. Tantus est iste sp̃s sc̃s. ut sufficiat ubiq omĩum pos¬
tulationes susciꝑe. & aduocatione fungi. Et in hoc testem ꝓ¬
fero beatum paulum qui ait. Nam quid orem sicut oportet
uescimꝰ. s ipse sp̃s postulat pro nob̃ gemitib menarrabilib.
Quod lego credo: quia gemitib inenarrabilib postulat sp̃s
sc̃s. Et ideo isto eruditꝰ magisterio. in tantũ dico subiectum
ẽẽ. sp̃m sc̃m. ut gemitib postulet pro nob̃. Unum autem pro¬
fiteor dm̃. non ut tres unus fit. s unus unꝰ est incomꝑabi¬
lis. immensꝰ. infinitus. innatus. inuisibilis. quem & filius
ipse & orauit & orat. apud quem & sp̃s sc̃s aduocatione fun¬
gitur. Nam quia orat filius patrẽ. quãuis enĩ soletis omĩa
illa testumonia que in scõ legimus euangłio corpori applica¬

Expanded text:
professus es, Pater Pater est, qui nunquam fuit Filius; Filius professus es, Pater Pater est, qui nunquam fuit Filius; Filius tus ac talis est, ut etiam Angeli ipsi concupiscant in eum prospicere . Tantus est iste Spiritus sanctus, ut sufficiat ubique omnium postulationes suscipere, et advocatione fungi. Et in hoc testem profero beatum Paulum, qui ait, Nam quid oremus, sicut oportet, nescimus; sed ipse Spiritus postulat pro nobis gemitibus inenarrabilibus . Quod lego credo, quia gemitibus inenarrabilibus postulat Spiritus sanctus. Et ideo isto eruditus magisterio in tantum dico subjectum esse Spiritum sanctum, ut gemitibus postulet pro nobis. Unum autem profiteor Deum, non ut tres unus sit; sed unus Deus est, incomparabilis, immensus, infinitus, innatus, invisibilis, quem et Filius ipse et oravit et orat, apud quem et Spiritus sanctus advocatione fungitur. Nam quia orat Filius Patrem; quamvis enim soleatis omnia illa testimonia quae in sancto legimus Evangelio, corpori applica
Abbreviated transcription (Latin):
milia animarũ unã animã dixit sp̃s sc̃s quam ipse unã
animã fecit. quanto magis nos unũ dm̃ dicimꝰ. semꝑ sͥ in¬
uicem & inseꝑabiliter & in effabili caritate coherentes. patrẽ
& filium & sp̃m scm: Maximinus respondit.
pares atq equales dixisti. quod quidem testimoniis docere
non ualiusti. & obistã rem. ad aliam causam deuertisti. Hos
eni non diffidimꝰ. s certa cognoscentes fide. qd̾ erat cor ꝙ am¬
ma una omium credentium. Nec enĩ hoc p̃iudicat religi¬
oni nr̃e. s magis concordat. Sine dubio autem si om̃ium cre¬
dentium erat cor & anima una. quare non pater & filius
p̃cepit pater. in quib non ob tẽꝑauit filiꝰ: Quando eñi sp̃s
sẽs contraria xp̃o aut patri tradidit mandata: Constat
scđm saluatoris sententiam qđ ait ego & pater unum sumꝰ
ẽẽ. illos inconcordia & in consensu unum. Sic̃ autem ipse

Expanded text:
millia animarum unam animam dixit Spiritus sanctus, quam ipse unam millia animarum unam animam dixit Spiritus sanctus, quam ipse unam animam fecit: quanto magis nos unum Deum dicimus, semper sibi invicem et inseparabiliter et ineffabili charitate cohaerentes Patrem et Filium pares atque aequales dixisti, quod quidem testimoniis docere non valuisti, et ob istam rem ad aliam causam divertisti. Nos enim non diffidimus, sed certa cognoscentes fide, quod erat cor et anima una omnium credentium. Nec enim hoc praejudicat religioni nostrae, sed magis concordat. Sine dubio enim si omnium credentium erat cor et anima una, quare autem non Pater et Filius praecepit Pater, in quibus non obtemperavit Filius? Quando enim Spiritus sanctus contraria Christo aut Patri tradidit mandata? Et constat secundum Salvatoris sententiam, quod ait, Ego et Pater unum sumus ; esse illos in concordia et in consensu unum. Sicut autem ipse
Abbreviated transcription (Latin):
tes. quomͦ non dicimꝰ tres deos. Si eñi de singulis interro¬
gem᷑ utrum ds̃ sit pater: respondemꝰ ds̃. Utrum ds̃ sit fi¬
lius: respondemꝰ ds̃. Utrum ds̃ sit sp̃s sc̃s: respondemus
dĩ. Cum autem de om̃ib interrogati fuerimus utrum tres
ne condiscimus. eandem ipsam tͥnitatem unum ẽẽ. dm̃.
Sic & de singulis si quęratur utrum pater omũpotens sit:
respondemꝰ om̃ips. Si filuis. hoc idem respondemus. Si sp̃s
ds̃. sic siul illi tres unus omĩpotens est: & inuisibilis unus
ds̃. pater & filus & sp̃s sc̃s est. Sine causa gͦ putas nos nu¬
mero coartari. cum diuinitatis potentia eciam rationem
numeri excedat. Si eñi animȩ multorum hominum accep¬
to sp̃ sc̃o. & quodam mͦ cflate igne caritatis unam animã
fecerunt de qua dicit apl̃s. erat enim eis anima & cor unũ.
tot corda. tot milia cordium unũ fecit caritas sp̃s scĩ. tot

Expanded text:
tes, quomodo non dicimus tres deos. Si enim de singulis interrotes, quomodo non dicimus tres deos. Si enim de singulis interrogemur, utrum Deus sit Pater; respondemus, Deus: utrum Deus sit Filius; respondemus, Deus: utrum Deus sit Spiritus sanctus; respondemus, Deus. Cum autem de omnibus interrogati fuerimus, utrum tres ne condiscimus, eamdem ipsam Trinitatem unum esse Deum. Sic et de singulis si quaeratur, utrum Pater omnipotens sit; respondemus, Omnipotens: si Filius; hoc idem respondemus: si Spiritus Deus, sic simul illi tres unus omnipotens est, et invisibilis unus Deus Pater et Filius et Spiritus sanctus est. Sine causa ergo putas nos numero coarctari, cum divinitatis potentia etiam rationem numeri excedat. Si enim animae multorum hominum accepto Spiritu sancto et quodam modo conflatae igne charitatis unam animam fecerunt, de qua dicit apostolus, Erat enim eis anima et cor unum : tot corda, tot millia cordium, unum cor fecit charitas Spiritus sancti; tot
Abbreviated transcription (Latin):
testimoniis docerem. Et ipse pares atq equales ꝓfiteris tres
ꝓfessus sis: iterum conuersꝰ ꝓtulisti qͥdem testimonium
diuinarũ scripturarum. non ad equalitatẽ ꝑtinens: s ad
singłaritatem omĩpotentis dĩ. qđ unꝰ sit om̃ium auctor.
Gͣ q etate p̃cedis. & auccoritate maiores: ꝓfer. instrue priꝰ
testimoniis qđ tres sint ȩquales. tres omĩpotentes. tres in¬
nati. tres inuisibiles tres incapabiles. & tunc demũ neces¬
se ẽ. testimoniis ut ad quiescamꝰ. Si quominꝰ reddere rati¬
onem de diuinis scripturis non ualueris: necesse me est
ut ad omĩa quȩ inp̃cedenti dixi. suie enĩ patrẽ solum qui
uiuit anemine uitam accipiens. suie filium. qđ sum ꝓfes¬
sus qr qđ uiuit a patre accepit. siue de sp̃u scõ quȩ dixi:
etiam quanta desid̾as testimonia ꝓferam. Aygustinus
dixit. Ego qđ quȩsiuu ut dicere dignareris. non dixis¬

Expanded text:
testimoniis docerem: et ipse pares atque aequales profiteris tres,testimoniis docerem: et ipse pares atque aequales profiteris tres,professus sis iterum conversus protulisti quidem testimonium divinarum Scripturarum, non ad aequalitatem pertinens, sed ad sing aetate praecedis, et auctoritate major es, profer, instrue prius testimoniis, quod tres sint aequales, tres omnipotentes, tres innati, tres invisibiles, tres incapabiles: et tunc demum necesse est testimoniis ut acquiescamus. Si quo minus reddere rationem de divinis Scripturis non valueris, necesse me est, ut ad omnia quae in praecedenti dixi: sive enim Patrem solum qui quod vivit a nemine accipiens, sive Filium, quod sum professus, quia quod vivit a Patre accepit, sive de Spiritu sancto quae dixi: etiam quanta desideras testimonia proferam. 12. AUG. dixit: Ego quod quaesivi ut dicere dignareris, non dixis
Abbreviated transcription (Latin):
caro factum ẽ.: nibhil aliud ẽ. quam uerbũ homo factũ ẽ.
Quia uidebit om̃is caro salutare dei. nichil est aliud quã
om̃is homo. Et in lege non iustificabitur om̃is caro: nichil
est aluid quã om̃is homo. Propter qd̵ gͦ uerbum earo factũ
est & ille semet ipsum exinaniuit formã serui accipiens:
tas est una substantia ẽ. eadem diuinitas. Idõ quã ius
trinitatẽ colamꝰ. qr pater ñ ẽ. filiꝰ nec filius ẽ. pat̃. nec sp̃s
sẽs aut pater aut filiꝰ : tñ unum dm̃ colimus. qr ipsa
trinitas ineffabilis & excelsa coniunctio. unum dm̃. os¬
tendit. unũ dñm. Ideoq dictum ẽ. Audi ifcl̃: dñs ds̃ tuus.
ds̃ unus ẽ. Quid nob̃ uultis facere duos dõs. & duos dños:
xp̃m. Int̾rogo utrũ ambo simul unꝰ sit. Respondetis. duo
dii. Suꝑ ẽ. ut eis & tẽpla & idola faciatis. Maximinus res¬
pondit. Religionis auetores. nunꝗͣ in calumpniam
uertuntur. Interrogasti testimonia. ut eaquȩ ꝓfessus sum

Expanded text:
caro factum est ; nihil aliud est quam, Verbum homo factum est. Quia, Videbit omnis caro salutare Dei ; nihil est aliud quam, Omnis homo. Et, In lege non justificabitur omnis caro ; nihil est aliud quam, Omnis homo. Propter quod ergo Verbum caro factum est, et ille semetipsum exinanivit, formam servi accipiens , tas est, una substantia est, eadem divinitas. Ideo quamvis Trinitatem colamus, quia Pater non est Filius, nec Filius est Pater, nec Spiritus sanctus aut Pater aut Filius: tamen unum Deum colimus, quia ipsa Trinitatis ineffabilis et excelsa conjunctio unum Deum ostendit, unum Dominum. Ideoque dictum est: Audi, Israel; Dominus Deus tuus, Dominus unus est . Quid nobis vulstum: interrogo, utrum ambo simul unus sit. Respondetis, Duo dii. Superest ut eis et templa et idola faciatis. MAX. respondit: Religionis auctores nunquam in calumniam vertuntur. Interrogasti testimonia, ut ea quae professus sum
Abbreviated transcription (Latin):
noscere dm̃: ꝓpter quod dictum est immo cogniti a deo.
Facit abraham ds̃ cognoscenten: ꝓpter qd̵ ei dixit nunc¬
modo cognoui. Maximinus respondit.
N quib nos
rep̃hendis. in ipsis ipse detegeris. Certum est eñi & diuina
nos monet scriptura. quod ex multilo quio non effugies
peceatum. Parcens autem labiis. sapiens eris. Quamuis etiã.
& si ꝑ totum diem quisq de diuinis scripturis ꝓferat tes¬
timonia: non uerbositati illi imputabitur. Reuera quod
si aut litteraria arte usus ant ex p̃ssione sp̃s sui. quisq eñi
continet uerba quȩ non continent scẽ scripture: & otiosi
sunt & suꝑ flui. Sufficit mͥ qui ad istam regulam te acddu¬
xi: ut ꝓfitearis quod pater pater est quia innatus est qi
A nemine accepit uitam. & quia filius a patre consecutus
dm̃. bene quidem faceres: si confitendo uium dm̃. non pa
tentiam tuam ueniens. A nob̾ unus colitur ds̃. in natus.

Expanded text:
noscere Deum, propter quod dictum est, Imo cogniti a Deo. noscere Deum, propter quod dictum est, Imo cogniti a Deo. Facit Abraham Deus cognoscentem, propter quod ei dixit, Nunc cognovi. MAX. respondit: In quibus nos reprehendis, in ipsis ipse detegeris. Certum est enim, et divina nos monet Scriptura, quod ex multiloquio non effugies peccatum; parcens autem labiis, sapiens eris Prov. X, 19. Quamvis etiam etsi per totum diem quisque de divinis Scripturis proferat testimonia, non in verbositate illi imputabitur revera: quod si aut litteraria arte usus, aut expressione spiritus sui quisque concinnet verba quae non continent sanctae Scripturae; et otiosa sunt et superflua. Sufficit mihi, qui ad istam regulam te adduxi, ut profitearis quod Pater Pater est, quia innatus est, quia a nemine accepit vitam; et quia Filius a Patre consecutus Deum, bene quidem faceres, si confitendo unum Deum, non Patsententiam veniens. A nobis unus colitur Deus, innatus,
Abbreviated transcription (Latin):
a deo: ut intelligerent dm̃ fecisse in eis cognitionem suã.
Cognoscentes dm̃. Quid est cognoscentes dm̃: Nolite uob̃
arrogare. nolite suꝑbire. cogniti estis a deo. Quid est cog¬
niti estis a deo: Cognitores suos ds̃ uos fecio. Ds̃ uob̃ dedit
ut cognoscatis. Quomͦ est & illud dñi. Nunc cognoui dicit
ad holocaustum abraham: dicit ei ds̃. Nunc cognoui. Ipsa
est tota p̃scientia: Lunc cognouit. quando dixit nunc
cognoui. S quid est nunc cognoui: Id est nunc cognosce¬
re. te feci. Si gͦ has locutiones sicut libris diuinis eruditꝰ
agnosceres: de gemitib illis quib dictum est gemitibus
interpellare sp̃m scm̃. non eum faceres miserum. Quid est
alud semꝑ gemens. quam semꝑ miser: Ideo nos gemuus.
quia miseri sumtis. Et gr̃as sp̃ui scõ. quia caritate ȩterni
scłi facit nos gemere: ꝓpter quod dictꝰ est gemere. facit
nos clamare. ꝓpter quod dictꝰ ẽ. clamans. Facit nos ag¬

Expanded text:
a Deo; ut intelligerent Deum fecisse in eis cognitionem suam. a Deo; ut intelligerent Deum fecisse in eis cognitionem suam. Cognoscentes Deum. Quid est, Cognoscentes Deum? Nolite vobis arrogare, nolite superbire: Cogniti estis a Deo. Quid est, cogniti estis a Deo? Cognitores suos Deus vos fecit: Deus vobis dedit ut cognoscatis. Quomodo est et illud Domini: Nunc cognovi, dicitad holocaustum Abraham, dicit ei Deus, Nunc cognovi. Ipsa est tota Dei praescientia? tunc cognovit, quando dixit, Nunc cognovi? Sed quid est, Nunc cognovi? Id est, Nunc cognoscere te feci. Si ergo has locutiones sicut Libris divinis eruditus agnosceres, de gemitibus illis quibus dictum est gemitibus interpellare Spiritum sanctum, non eum faceres miserum. Quid enim est aliud, semper gemens, quam semper miser? Ideo nos gemimus, quia miseri sumus. Et gratias Spiritui sancto, quia charitate aeterni saeculi facit nos gemere, propter quod dictus est gemens. Facit nos clamare propter quod dictus est clamans. Facit nos cog
Abbreviated transcription (Latin):
n quia gemitib interpellat pro nob̃. Uidetur eñi tibi illa
ꝑfectio sc̃itatis in gemitib semꝑ eẽ : nec respirare a gemen¬
do. Nȩterna miseria. Intellige locutionem: et blasphemiã
deuitabis. Dic eñi dictum est gemitib interpellat: ut intel¬
ligeremus gemitib interpellare nos facit. Ad est eñi nob̃.
& infundendo caritatem nob̃: facit nos interpellare ge¬
mitib. Deniq alio loco eum dicit apl̃s clamantem abba
pater. alio loco dicit. in quo clamamus abba pater. Expo¬
suit quid sit clamantẽ abba pater. dicendo in quo lama¬
mus. Ac per hoc. quid est clamantem. nͥ clamare facien¬
tem: Do exemplum locutionis huus. Nonne ds̃ omĩum¬
est prescius futurorum: Quis hoc negabit insanus: La¬
men ait apls. Nunc autem cognoscentes dm̃. immo cog¬
niti ad eo. Si nunc eos cognouit ds̃. non eos nouerat. ñ
elegerat. non p̃destinauerat aute mundi constitutionem.
S sic dixit. nunc autem cognoscentes dm̃. immo cogniti

Expanded text:
 quia gemitibus interpellat pro nobis. Videtur enim tibi illa perfectio sanctitatis in gemitibus semper esse, nec respirare a gemendo. O aeterna miseria! Intellige locutionem, et blasphemiam devitabis. Sic enim dictum est, Gemitibus interpellat; ut intelligeremus, Gemitibus interpellare nos facit. Adest enim nobis, et infundendo charitatem nobis, facit nos interpellare gemitibus. Denique alio loco cum dicit Apostolus, Clamantem, Abba, Pater ; alio loco dicit, In quo clamamus, Abba, Pater : exposuit quid sit, Clamantem, Abba, Pater; dicendo, In quo clamamus. Ac per hoc quid est, Clamantem, nisi, clamare facientem? Do exemplum locutionis hujus. Nonne Deus est omnium praescius futurorum? Quis hoc negabit insanus? Tamen ait Apostolus, Nunc autem cognoscentes Deum, imo cogniti a Deo . Si nunc eos cognovit Deus, non eos noverat, non elegerat, non praedestinaverat ante mundi constitutionem. Sed sic dixit, Nunc autem cognoscentes Deum, imo cogniti
Abbreviated transcription (Latin):
tis. in sc̃o ait euangłio. Si diligeretis me gauderetis utiq q̃m̃
uado ad patrem: qm̃ pater maior me est. Ista enĩ legentes. cre¬
dimus & ꝓfitemur scd̃m apł̃m quod cum omĩa subiecta sit
ut magno deo. iste eñi magnus ds̃. quem talem genuit ut
ipse ꝓsecutus est: utiq maiorem patrem confessus est ut sta¬
tuat illum. unum dm̃. in cuius & sinu describitur a ioh̃e¬

Expanded text:
tis, in sancto ait Evangelio: Si diligeretis me, gauderetis utique, quoniam tis, in sancto ait Evangelio: Si diligeretis me, gauderetis utique, quoniam vado ad Patrem; quoniam Pater major me est . Ista enim legentes credimus, et profitemur secundum Apostolum, quod ei omnia subjecta sint ut magno Deo . Iste enim magnus Deus, quem talem genuit Pater, ut ipse prosecutus es, utique majorem Patrem confessus est, ut statuat illum unum Deum, in cujus et sinu describitur a Jo
Abbreviated transcription (Latin):
Autem uoluistis adhoram exultare in lumine eius. Ego aut̃
habeo testimonum. mauis ioħ̃e. Oꝑa quȩ dedit mͥ pater ut ꝑ¬
ficiam ea : ipsa oꝑa quȩ ego facio testificantur de me: quia pat̾
me misit. Q qui misit me pater. ipse testificatur de me. Quis
tam staltus est. ut non inrtelligat qm̃ alius de alio testimoniũ
ꝑhibuit. ut pater de filio: Qui utiq & dicebat. Hic est filius
m̃s dilectus: in quo bene complacui. Ipsum audite. Dilectũ lego.
& credo quod pater est qui diligit: & filiuis qui diligitur. Uni¬
genitum audio xp̃m. & non dubito quia unus abuno ẽ. geni¬
tus. Primogenitum paulus clamat dicens qui est unago dei
inuisibilis. pͥmogenitus uniuersȩ ereature. & ꝓfiteor sed̃m
sententiam diuinarum scripturarum quod est filius pͥmo¬
genitus & non ingenitus. & quia in illo creata sunc. & ipse¬
trem meum loquor. Iste filius etiam quod nos earni asscribi¬

Expanded text:
autem voluistis ad horam exsultare in lumine ejus. Ego autem autem voluistis ad horam exsultare in lumine ejus. Ego autem habeo testimonium majus Joanne. Opera quae dedit mihi Pater ut perficiam ea, ipsa opera quae ego facio, testificantur de me, quia Pater me misit. Et qui misit me Pater, ipse testificatur de me . Quis tam stultus est, ut non intelligat quoniam alius de alio testimonium perhibuit, Pater de Filio, qui utique et dicebat: Hic est Filius meus dilectus, in quo bene complacui; ipsum audite ? Dilectum lego, et credo quod Pater est qui diligit, et Filius qui diligitur. Unigenitum audio Christum, et non dubito quia unus ab uno est genitus. Primogenitum Paulus clamat, dicens: Qui est imago Dei invisibilis, primogenitus universae creaturae. Et profiteor secundum sententiam divinarum Scripturarum, quod est Filius primogenitus, et non ingenitus: et quia in illo creata sunt omtrem meum, loquor . Iste Filius etiam, quod vos carni ascribi
Abbreviated transcription (Latin):
eñi subiectione unum statuit dm̃. Iste est gͦ unus ds̃ ut iam
tam̃ quod copulatio. uł ꝑmixtio filii cum patre. aut uł cer¬
te sp̃s scĩ cum filio uł cum patre faciat unum dm̃: s quia
ille solus unus ꝑfectus ẽ. ds̃. qui ut ipse ꝓsecutus es uitam
a nemine accepit. qui filio dedit suo exemplo hab̾e uitam
insemet ipso. Copulatos quidem dicinus in caritate & in
concordia. iam ut suꝑius reddidimus rationem. Alterum
ẽẽ. patrem. & non ipsum filium: ipse nos instruit saluator
dicendo. Si ego testimonium dico de me: testimonium meũ
non est uerum. Alius est qui testificatur de me. Et ne p̃sũp¬
torio sp̃u quidam putarent quod aut de ioh̃e baptista di¬
xerit alium. aut forte de petro apło uł paulo: ipse ꝓsecutus ẽ.
uos muisistis ad ioh̃em: & testimonium reddidit ueritati. Ego
autem testimonium ab homine non accipio. s hec dico ut
uos saluemini. Ille inquit lucerna fuit ardens & lucens. uos

Expanded text:
 subjectione unum statuit Deum. Iste est ergo unus Deus, ut jam tamen quod copulatio vel permistio Filii cum Patre, aut vel certe Spiritus sancti cum Filio vel cum Patre, faciat unum Deum. Sed quia ille solus unus perfectus est Deus, qui, ut ipse prosecutus es, vitam a nemine accepit, qui Filio dedit suo exemplo habere vitam in semetipso: copulatos quidem dicimus in charitate et in concordia. Jam ut superius reddidimus rationem, alterum esse Patrem, et non ipsum Filium, ipse nos instruit Salvator, dicendo: Si ego testimonium dico de me, testimonium meum non est verum; alius est qui testificatur de me. Et ne praesumptorio spiritu quidam putarent, quod aut de Joanne Baptista dixerit alium, aut forte de Petro apostolo vel Paulo; ipse prosecutus est: Vos misistis ad Joannem, et testimonium reddidit veritati. Ego autem testimonium ab homine non accipio: sed haec dico, ut vos salvemini. Ille, inquit, lucerna fuit ardens et lucens; vos
Abbreviated transcription (Latin):
citatum eẽt: maximinus respondit. Ut uidecur potiꝰ
dilationi studes. ut ñ ad pͥncipalẽ causam recurramꝰ:
s ꝑ totũ diem uis argumentis nos inunã detinere questi
& non tantum beatũ paulũ testem ꝓduximꝰ: uerũ etiã
& petrũ priorem apłoꝵ. Habet eñi ꝓsecutio nr̃a qđ spc¬
sẽs a xp̃o accepit. scđm p̃cedens testimonium. Ille me głĩ¬
ficabit qr de meo accipiet. & annunciabit uob̃. Idemtidẽ
cõpulsus iterum dico. q sine illuminat sp̃t sc̃s. siue do¬
genitore suo om̃ia hȩc consecutꝰ est & uiuit ꝓpt̾ patrem.

Expanded text:
citatum est: MAX. respondit: Ut videtur, ipse potius dilationi studes, ut non ad principalem causam recurramus, sed per totum diem vis argumentis nos in una detinere quaestioet non tantum beatum Paulum testem produximus, verum etiam et Petrum priorem Apostolorum. Habet enim prosecutio nossto accepit, secundum praecedens testimonium: Ille me clarificabit, quia de meo accipiet et annuntiabit vobis. Idem itidem compulsus iterum dico, quia sive illuminat Spiritus sanctus, sive dogenitore suo omnia haec consecutus est, et vivit propter Patrem,
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c docens nos illuminat. pater illuminat qͥ eum destina¬
uit : siue sp̃s sc̃s illuminat. illuminatio ad auctorẽ recur¬
rit qui ẽ. fons bonitatis. a quo consecutꝰ siue beatꝰ apl̃s. siue
etiã om̃s scĩ: illuminant qͥdem credentes. s hec illuminatio
ad unũ auctoren recurrit : & ea de causa dicebat ꝓpħa. Dñs
illuminatio mea & salus mea quẽ tunebo: Auous IiN dixit.
maximinus respondit. ¶redo non latere religionẽ tuam.
beatũ dixisse apłm paulum. Cum autẽ benignitas & hu¬
manitas apparuit saluatoris nr̃i dĩ. non ex oꝑib iusticiȩ
quȩ fecimꝰ nos. s scd̾m suam miscłiam saluos nos fec̃. ꝑ laua

Expanded text:
 . Sive ergo Christus docens nos illuminat, Pater illuminat qui eum destinavit; sive Spiritus sanctus illuminat, illuminatio ad auctorem recurrit, qui est fons bonitatis: a quo consecutus, sive beatus Apostolus, sive etiam omnes sancti, illuminant quidem credentes, sed haec illuminatio ad unum auctorem recurrit. Et ea de causa dicebat propheta: Dominus illuminatio mea, et salus mea; quem timebo ? 6. AUG. dixit: MAX. respondit: Credo non latere Religionem tuam, beatum dixisse apostolum Paulum, Cum autem benignitas et humanitas apparuit Salvatoris nostri Dei, non ex operibus justitiae quae fecimus nos, s
Abbreviated transcription (Latin):
gauerit me cõrã hominib. negabo & ego eũ coram patre
meo qͥ in celis est. Istud ꝑiculũ timens. qũauisem̃ leges in¬
ꝑͥabiles non ignoro: tñ prȩcepto saluatoris edoctꝰ q monu¬
it nos & dixit. nolite timere eos qͥ occidunt corpꝰ. animam
autẽ non possunt occidere: respondeo euidenter. Credo qd̾
rum. Et hec de diuinis scripturis assero. Si iubes: ꝓsequor
testimonia. Si maliquo rep̃hendit religio tua: dabo res¬
ponsum in his in qͥb rep̃hendi uideor. auGUS IINUs dix̃.
lo audire quid sentias: maximiNꝰ. respondit. Nos eñi unum
auctorẽ dm̃ patrem cognoscimꝰ. a quo illuminatio om¬
nis ꝑgradꝰ descendit. Nam demiq & apls paulus pro¬
fert de se testimonium in actib apłoꝵ dicens. Qm̃ sic man¬
dauit nob̃ ds̃. Et intercetera. Posui te inlumen gentiũ.
Si apłs in lumine gentium positꝰ ẽ. ut doctor. qͣnto ma¬
gis sp̃s sc̃s qui illuminator est apłi. in quo & apłs locutꝰ¬

Expanded text:
gaverit me coram hominibus, negabo et ego eum coram Patre meo qui in coelis est : istud periculum timens, quamvis leges imperiales non ignoro, tamen praecepto Salvatoris edoctus, qui monuit nos et dixit, Nolite timere eos qui occidunt corpus, animam autem non possunt occidere ; respondeo evidenter: Credo quodrum. Et hoc de divinis Scripturis assero. Si jubes, prosequor testimonia: si in aliquo reprehenderit Religio tua, dabo responsum in his in quibus reprehendi videor. 5. AUG. dixit: lo audire quid sentias. MAX. respondit: Nos enim unum auctorem Deum Patrem cognoscimus, a quo illuminatio omnis per gradus descendit. Nam denique et apostolus Paulus profert de se testimonium in Actibus Apostolorum, dicens. Sic enim mandavit nobis Deus; et inter caetera, Posui te in lumen gentium . Si Apostolus in lumine gentium positus est ut doctor, quanto magis Spiritus sanctus, qui illuminator est Apostoli; in quo et Apostolu
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ ait in euangło xp̃s. Multa habeo uob̃ dicere. s non po¬
testis portare modo. Cum autẽ uenerit ille sp̃s ueritatis. di¬
riget uos in omnẽ ueritatẽ. Non eñi loquetur a se. s quȩcunq
audierit loquet᷑. & uentura annuntiabit uobis. Ille me cla¬
rificabit. qr de meo accipiet: & annuntiabit uob̃. Ergo sp̃s

Expanded text:
s: Multa habeo vobis dicere, sed non potestis portare modo: cum autem venerit ille Spiritus veritatis, diriget vos in omnem veritatem. Non enim loquetura se, sed quaecumque audierit loquetur, et ventura annuntiabit vobis. Ille me clarificabit, quia de meo acci
Abbreviated transcription (Latin):
tis factũ tͥ suisse. Augus ⁊INIUs dixit. Dixisti sp̃m scm ꝑ
xp̃m illuminare. an non dixisti: Rogo te ut unũ de duob
breuit̾ mͥ respondere digneris. Dixisti an non dixisti: Maxi¬
toris magisteriũ. qr siue illuminat a xp̃o accepit. siue docet
a xp̃o accepit: & oĩa quȩcunq gerit sp̃s sc̃s. ab unigenito
dõ consecutꝰ ẽ. Et si parua st̃ testimonia: addo. Augus ⁊̃i¬
Nus. dixit. e dicat nos calũpniari: legantur uerba
ipsiꝰ paulo suꝑiꝰ. Antonuis notariꝰ ad locum recitauit. Dico

Expanded text:
tisfactum tibi fuisse. 9. AUG. dixit: Dixisti Spiritum satisfactum tibi fuisse. 9. AUG. dixit: Dixisti Spiritum sanctum per Christum illuminare, an non dixisti? Rogo te ut unum de duobus breviter mihi respondere digneris. Dixisti, an non dixisti? MAXterium, quia sive illuminat, a Christo accepit; sive docet, a Christo accepit; omnia quaecumque gerit Spiritus sanctus, ab unigenito Deo consecutus est: et si parva sunt testimonia, addo. 10. AUG. dixit: Ne dicat nos calumniari, legantur verba ipsius paulo superius. Antonius notarius ad locum recitavit: Dico
Abbreviated transcription (Latin):
cuiꝰ nos om̃s testes sumus. Dextera itaq dĩ exaltatꝰ. ꝓmis
uos uidetis & auditis. Dixi eñi qđ omĩa quȩcunq suggerit
te lata. & inuenies ita. Ayous ⁊ iiIus dixit. Cum uis co¬
nari ꝓbare quod ipse non nego: in reb suꝑfluis necessari¬
um tẽpus absumis. Ego ñ nego ꝑ xp̃m diffusum fuisse
suꝑ credentes sp̃m scm̃. Sine causa hoc ꝑ tantas moras tes¬
timoniis ꝓbare uoluisti. qd̵ ipse confiteor. Ego hoc dixi. hoc
re sp̃m sc̃m. Si aũ non recolis: recitantur uerba tua in ges¬
tis. ut appareat ea nos uississe recitari. & ꝓbabo te dixisse
quod quero. Maximinus respondit. Probatio erat ne¬
cessaria. si non ipse temet ipsum placasses. Iam eñĩ ꝑsecutꝰ
es in testimoniis quȩ ꝓtuli. uł in ratione quã dedi: quod
& ipse sic habeas. Cum finita sit gͦ ista quęstio: ꝓpone aliã.
ad quã tͥ respondeã. Nam ꝓfessus es iam in quęstione ista sa¬

Expanded text:
cujus nos omnes testes sumus. Dextera itaque Dei exaltatus, et cujus nos omnes testes sumus. Dextera itaque Dei exaltatus, et vos et videtis et auditis . Dixi enim quod omnia quaecumque suggerit te lata, et invenies ita. 8. AUG. dixit: Cum vis conari probare quod ipse non nego, in rebus superfluis necessarium tempus absumis. Ego non nego per Christum diffusum fuisse super credentes Spiritum sanctum. Sine causa hoc per tantas moras testimoniis probare voluisti, quod ipse confiteor. Ego hoc dixi, hoc re Spiritum sanctum. Si autem non recolis, recitentur verba tua in Gestis, ut appareat ea nos jussisse recitari, et probabo te dixisse quod quaero. MAX. respondit: Probatio erat necessaria, si non ipse temetipsum placasses. Jam enim prosecutus es in testimoniis quae protuli, vel in ratione quam dedi, quod et ipse sic habeas. Cum finita sit ergo ista quaestio, propone aliam ad quam tibi respondeam. Nam professus es jam in quaestione ista sa
Abbreviated transcription (Latin):
raꝑe illud potest de manu patris mei. Q sic ait. Ego &
pater unum sumꝰ. Ergo addefendendas oues & ad illu¬
minandas. pater & filius unum sunt. concordes atq una¬
nimes scdm hanc rationẽ quã audisti. qm̃ nemo potest raꝑe
de uianu mea oues quas mͥ dedit pater. simili mͦ nec de ma¬
nu patris. auobs ⁊tꝰ dixit. Res loqueris necessarias qͥdẽ:
s non ad caulã. Ad int̃rogationẽ meam non respondisti.
& tam multa dixisti. Si uelis relicta quęstione quȩ int̃
nos uertitur reddere totum euangłm. qui dies sufficiunt.
quantũ spacium tẽporis necessarium ẽ: Breuiter mͥ die.
Qm̃ interrogaui te utrũ illuminet ꝑ se ipsũ xp̃s. an non
illuminare dixisti. Maximinus respondit. Non decet
in religione presertim cũ de dõ loquam᷑: calũpinã inferre.
Ego & responsũ dedi. & si ñ sufficiunt que diximꝰ: addimꝰ
Sic eñĩ legimꝰ beatum petrum dixisse. Hc̃ iħm suscitauit ds̃.

Expanded text:
re illud de manu Patris mei. Et iterum sic ait: Ego et Pater unum sumus . Ergo ad defendendas oves, ad illuminandas, Pater et Filius unum sunt, concordes atque unanimes secundum hanc rationem quam audisti, Quoniam nemo potest rapere de manu mea oves quas mihi dedit Pater: simili modo nec de manu Patris. 7. AUG. dixit: Res loqueris necessarias quidem, sed non ad causam. Ad interrogationem meam non respondisti, et tamen multa dixisti. Si velis, relicta quaestione quae inter nos vertitur, reddere totum Evangelium, qui dies sufficiunt, quantum temporis spatium necessarium est? Breviter mihi dic, quoniam interrogavi te, utrum illuminet per se ipsum Christus, an non m per Christum illuminare dixisti. MAX. respondit: Non decet in religione, praeterea cum de Deo loquamur, calumniam inferre. Ego et responsum dedi, et si non sufficiunt quSic enim legimus beatum Petrum dixisse: Hunc Jesum suscitavit Deus,
Abbreviated transcription (Latin):
ris ore tuo audiam. Noli me mittere ad ea scripta. quȩ mͦ
aut p̃manu non sunt : aut eoꝵ auctoritate non teneor
Dic quid credas de patre & filio & spu sc̃o. maximinus res¬
pondit. Non ad excusandũ me ariminensis concilii de¬
cretũ intereẽ. uolui. s ut ostendã auctoritatẽ patrũ. qͥ
scđ̃m diuinas scripturas fidem nob̃ tradiderunt: illã
quã a diuinis scripturis didicert̃. Sin uͦ placet. qr corde
credit᷑ ad iusticiã. ore autem confessio fit ad salutẽ: ins¬
tructi & eñi sumꝰ parati ad respondendũ omi exposcen¬

Expanded text:
ris, ore tuo audiam. Noli me mittere ad ea scripta, quae modo ris, ore tuo audiam. Noli me mittere ad ea scripta, quae modo aut prae manu non sunt, aut eorum auctoritate non teneor. Dic quid credas de Patre et Filio et Spiritu sancto. MAX. respondit: Non ad excusandum me Ariminensis concilii decretum interesse volui, sed ut ostendam auctoritatem Patrum, qui secundum divinas Scripturas fidem nobis tradiderunt illam quam a divinis Scripturis didicerunt. Sin vero placet; quia corde creditur ad justitiam, ore autem confessio fit ad salutem : instructi