comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
alius sanguis sanguis nouest iinacu.
tiendo inquinatur. sicut qui tangebat
mortuũ comquinabatur. nec intrat is¬
te incelumsicut nec ille in templũ emũ¬
re deo. qui dat inuere qui est uita ex se ui¬
uens. N emo ergopot̾ ei seruire. qui mor¬

Expanded text:
alius sanguis non est immaculatus. tiendo inquinatur, sicut qui tangebat mortuum coinquinabatur, nec intrat iste in coelum, sicut nec ille in templum emunre Deo qui dat vivere, qui est vita ex se vivens. Nemo ergo potest ei servire qui mor
Abbreviated transcription (Latin):
qĩ id̾o nondebetis ꝯsentire: qr uos estis tem. dĩ ui
qui nos uuere fatiet. sic̃ dñs dicit in erechiele:
priros fatiam. ⁊ int̾ eoꝰ
inam .i. in corde eor de¬
ambulabo. quasi in¬
lato ꝑ caritatem. de¬
ambilat enim ĩ no¬

Expanded text:
 debetis consentire, quia vos estis templum Dei vivi, qui vos vivere faciet. Sicut Dominus dicit, in Ezechiele , puros faciam, et inter eos id est in corde eorum deambulabo, quasi inper charitatem. Deambulat enim in no
Abbreviated transcription (Latin):
s. nolite serua fi̾. liber¬
cate amissa. c̾hus in¬
sidelib qui predicãt
carnales obseruanti¬
as. si iam suscepistis
iugum legis. nolite

Expanded text:
st nolite servi fieri libertate amissa, cum his infidelibus qui praedicant carnalos observantias, si jam suscepistis jugum legis, nolite
Abbreviated transcription (Latin):
aita fuit uob̾ tuc cum seruiretis pecc̃o. nt̃ u̾o
ou̾si estis lib̃ati estis apecẽo cuius tisẽ serui era¬
tis. notati supradixit eos liberos fuisse iusticie.
ñ liberatos nẽautem a pecc̃o ñ lsbos dicit. ne sib
hoc tribuant. s dicit puude. nt uigilanter liue¬
ratos. referens ħ ad utam dnĩ sententiã. si filiꝰ
uos liberau̾it: uere libert xxitis. s ħ uobaitas
lum ñ potest uelle. ⁊ sõ ingilantissime hic dixit
liberatos a pecc̃o. ⁊ supͣ uberos iusticie. liberum
enimarbitrium usꝙ ad eo in pecoõre ñ ꝑut. ut¬

Expanded text:
Ita fuit tunc, cum serviretis peccato. Nunc vero cum conversi estis, liberati estis a peccato, cujus tunc servi eratis. Nota quod supradixit eos liberos fuisse justitiae, non liberatos; nunc autem a peccato non liberos dicit, ne sibi hoc tribuant, sed dicit provide ac vigilanter liberatos, referens hoc ad illam Domini sententiam: Si Filius vos liberaverit, vere liberi eritis . Sed haec voluntas lum non potest velle. Et ideo hic vigilantissime dixit liberatos a peccato, et supra, liberos justitiae. Liberum enim arbitrium usque adeo in peccatore non
Abbreviated transcription (Latin):
.I. catuistũ dño iusticie.¬
beraliter uero seruit
ad peceandum liber
est qui pecc̃seruus e.
sic ⁊ iusticie lib seruit.
qui amat. qui letat᷑.
lpã est uera libertas.¬

Expanded text:
 caruistis dominio justitiae.beraliter enim servit,ad peccandum liber est quia peccati servus est, sic et justitiae libere servit, qui amat, qui laetatur. Ipsa est vere libertas
Abbreviated transcription (Latin):
portant᷑. ħ onera pectã sitt̃ alia gͦ sunt. in
quib quisq ꝓprium pecc̃m portat. nec portait
cum alio: necͣ ꝑicit matcum. Ala sunt que
t̃alis ⁊ ꝑ alus portantur. Item pp̃dinersos ħ¬
homines dicit. contra eosenim qmi putant̃
inquinatur. nisi ꝯsentiendo. ł imitando fe¬
cedit suũ. It̾em contra neggligentes. qͥ nł¬
ꝯtaminentur peceatis dicit inuicẽ onera por¬
talfuus onera ifirmitatis muicẽ portamus
dum lenitate nam alt̾us sustinemꝰ. ⁊ dũ ei
qui lesit̃. si petit. indrugemus. ⁊ hurusmõi
uł ꝑ onus indelligitur btatũ opuis. In sccp¬
turis enstronus. ⁊̃ in bonam ⁊ in malam par

Expanded text:
portantur. Haec onera, peccata sunt; alia ergo sunt in quibus quisque proprium portat, nec portat cum alio, nec projicit in alterum; alia quae cum aliis et pro aliis portantur. Item, propter diversos homines haec dicit. Contra eos enim qui putant inquinatur, nisi consentiendo vel imitando fecerit suum. Item, contra negligentes qui nntaminentur peccatis, dicit: Invicem onera portate. Onera infirmitatis invicem portamus, dum lenitate iram alterius sustinemus, et dum ei qui laesit, si petit, indulgemus. Vel per onus, intelligitur bonum et malum opus. In Scripturis enim onus et in bonam
Abbreviated transcription (Latin):
alicui rõnabiliter
atcendenti menbr
quit fĩ. nisi illa esti¬
mẽ ut stercora qͦmͦ¬
menbrum᷑ subdit. ĩ¬

Expanded text:
niar, rationabiliter tendenti membrum it fieri, nisi illa existiment ut stercora. Qmembrum, subdit, i
Abbreviated transcription (Latin):
manam. qua minor ẽ prẽ utrumq ã simuł nõ
duo sunus est xpẽ. ne sit quat̾ntas nõ trinitas
deus. Ac ꝓ hoc xp̃c est deus. amnua rõnasis ⁊ caro.
tanta ẽ enum unno utrusq nature: ut totum
dicatur deus. totum łͥo ⁊ iucissim deusłõ. ⁊ hõ
deus. ¶̾si difficile intelłr. mens fide purgetur.
magis magisq a pect̾is abstinendo. ⁊ bona o¬
utrat igitur est in xp̃o forma. qr utraq uera
inalt̾abiliter unitesunt adinucẽnature.n
duuna distante a ppria simplicicate. neq hi¬
mana. aut conuersa in deitatis naturã aut
mnon exisfẽtiam duusa. neq ex duab una
est. gemine substantie. nec tñ deus uel sẜ.
pars huius ꝑsone dicipot̃. alioquin fili̾ dei.
antequam formam serui susciꝑet. ñ erat
cotus ⁊ ciruit. t̃ ħo diuinitati euis accessit.

Expanded text:
manam qua major est Pater. Utrumque autem simul, non duo, sed unus est Christus, ne sit quaternitas, non trinitas Deus. Ac per hoc Christus est Deus, anima rationalis et caro. Tanta est enim unio utriusque naturae ut totum dicatur Deus, totum homo, et vicissim Deus homo, homo Deus. Quod si difficile intelligitur, mens fide purgetur magis magisque a peccatis abstinendo, et bona outraque ergo est in Christo forma, quia utraque vera inalterabiliter unitae sunt ad invicem naturae: neque divina distante a propria simplicitate, neque humana aut conversa in deitatis naturam, aut in non existentiam divisa, neque ex duabus una est geminae substantiae: nec tamen Deus et homo pars hujus personae dici potest: alioquin Filius Dei, antequam formam servi susciperet, non erat totus, et crevit cum homo divinitati ejus accessit.
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩem fc̃m. sĩ tã in hoc ꝙ fcm̃ est. conuersum.
atq mutatum. s carneut carnalio ꝯgruẽ¬
terappateret. indutũ. Ita sane fcm̃ut ibisit
non tm̃ u̾bum dei. ⁊ hoĩs caro. s etiam rõnalis
hoĩs aĩa. atq hoc totũ ⁊ deus dicatur. pp̃ deum:¬

Expanded text:
hominem factum; non tamen in hoc quod factum est, conversum atque mutatum; sed carne, ut carnalibus congruenter appareret, indutum. Ita sane factum, ut ibi sit non tantum Verbum Dei et hominis caro, sed etiam rationalis hominis anima. Atque hoc totum et Deus dicatur propter Deum
Abbreviated transcription (Latin):
in fide. qui nesciunt
adhuc ydolũ nicħ eẽ.
⁊ pot̾ ẽẽ ꝯffendiculũ.
iquis .Ni. infirmus
luderit eum qui ht̃ sci¬
entiam recumbentẽ

Expanded text:
in fide, qui nesciunt adhuc idolum nihil esse, et potest esse offendiculum. Si quis enim infirmus viderit eum qui habet scientiam, recumbentem
Abbreviated transcription (Latin):
datur .i. scõ spũ nõ solum anima cuidatur salua.
eritꝰ in natura sua muncissimũ. hiceludentis¬
sententia. ut nõ expositore. s lestore indigeat. ⁊ no¬
scdã sub lege. tercia sub gr̃a. suarta i uita et̾na
In primaactione añlogem ntta pugna ẽ t̃ uolup¬
tatib hunis scli. In secunda: sublege pugnamꝰ.
s uncimur. Int̾cia pugnamꝰ ⁊ uincimus. In qͣrta
ñ est pugna s quies. ⁊ pax et̃na. qr subiugabit᷑¬

Expanded text:
to Spiritu, non solum anima, cui datur, salva eritque in natura sua mundissimum. Ipse enisententia, ut non expositore, sed lectore indigeat. Et nosecunda sub lege, tertia sub gratia, quarta in vita aeterna. In prima actione ante legem, nulla pugna est cum voluptatibus hujus saeculi; in secunda sub lege, pugnamus, sed vincimur; in tertia, pugnamus et vincimus; in quarta, non est pugna sed quies, et pax aeterna, quia
Abbreviated transcription (Latin):
q ãtuc̃ facit rebellat enim concupiscentia. ⁊ ñ
sseitt. delectat. delectat uxor aliena ⁊ ñ anmuit.
mĩtem adu̾tit. in secretariũ m̃tis intrat. uidet fo¬
ris serpattẽ concupisciãm. ⁊ rtus mundat ꝯsciẽ¬
si pfict uonumut .s. porĩo ñ concupiscat. sic ⁊
uet malum ⁊ delidetium. s ñ ꝑficit malũ. qr ñ ꝑtͣ

Expanded text:
 nihil facit; rebellat enim concupiscentiae, et non consentit. Delectat enim uxor aliena, et non annuit; mentem avertit, in secretarium mentis intrat, videt foris strepentem concupiscentiam et intus mundat consciensvet malum desiderium, et non perficit malum, quia non
Abbreviated transcription (Latin):
trarq dediu̾si pͥncipus uenientes. s ego ip̃ẽ iñ¬
te seruo legi dei. carneaut̾ seruo legi pecc̃ ꝙͣ
ne. ⁊ magis sum in mente ꝙͣ in carneꝙ ĩmẽte.¬
ñ enim sunt duenature dontratie ut maniche
mentiuutur. s exutroq unus hõ. qr unꝰ est d̾s.

Expanded text:
ariis de diversis principiis venientes, sed ego ipse mente servio legi Dei. Carne autem servio legi peccati, ne, et magis sum in mente quam in carne. Non enim sunt duae naturae contrariae, ut Manichaei mentiuntur, sed ex utroque unus ho
Abbreviated transcription (Latin):
osentit pecc̃otitillanti suggerenti. blandiẽti.
quia h̃t alias int̾ris delectationes delectatiõib
carnis mulla ex parte conferendas. mors gͥ. con¬
tendit: s mens ñ consentit. ⁊ est in me quiddã
mortuũ ⁊ quiddã uiurũ. ł lex pecc̃ accipi pot̾¬
osensus ⁊ oꝑatio pect̃i lex t̾iocarns ł incnbroꝵ¬

Expanded text:
sentit peccato titillanti, suggerenti, blandienti, quia habet interius alias delectationes, delectationibus carnis nulla ex parte conferendas. Mors ergo contendit, sed mens non consentit; et est in me, quiddam mortuum, et quiddam vivum. Vel lex peccati accipitur consensus et operatio peccati. Lex vero carn
Abbreviated transcription (Latin):
me. ecce partim restat᷑ infirmitas. lex que in
menbris est repugnans menti uitium carms
ratione spiritali. ⁊ manet i carne pocẽi mortau
remissa est qͣr solutus est sacramentõ quore¬
nascuntur fideles. manet aut̃. quia oꝑatur desi¬
deria. contra que climicant ⁊ fideles. repu. legi m̃.
nis morbidus quidam effestus ł languorqui
ꝯmouet illicitum desideriũ .i. carnalem coritu¬
piscentiam ꝙͣ legem pecẽi uocat. que ħ carnale
ut̃m captiuum tenet. lex ergo carnis me capti¬
uat. sut ipsalege pecẽ .i. sub contupiscentia sua.
daptinũ aũ mẽ ducit ñ extãte: s ex carne. ñ ixg
to s ex parte. qr mens repugnat:.⁊ condelectat

Expanded text:
. Ecce partim restat infirmitas. Lex quae in membris est repugnans menti, vitium carnis ratione spirituali, et manet in carne mortali: remissa est, quia reatus solutus est sacramento quo renascuntur fideles; manet autem, quia operatur desideria, contra quae dimicant fideles. Repugnantem legvel carnis est morbidus quidam affectus, vel languor qui commovet illicitum desiderium, id est carnalem concupiscentiam, quam legem peccati vocat, quae hoc carnale nostrum captivum tenet. Lex ergo carnis me captivat sub ipsa lege peccati, id est sub concupiscentia sua. Captivum autem me ducit non ex mente, sed ex carne; non ex toto, sed ex part
Abbreviated transcription (Latin):
li concupiscĩa. quicꝙͥ enim peccõ ẽ: in dcĩs. in
ftĩs. in cogitatõib non ortur nsi ex maia cõ¬
cupiscentia q̃ apecc̃o facta est. ⁊ si consentien¬
tem trax̾it. atq illusent. ꝯcipit. paritq pecea¬
generat. Qd̃.ty det̾minat quaut̾ secarnalem
approbo. non accepto. ñ michiplacet. ñ consentio.
aliter enim uideretur eẽ contrariũ illi sentẽcie.
qua dixit. pecẽm ut appareat prcẽm ꝑ manda¬
tum quomodo enim apparet. sugnoratur.s ig¬
noro. sic dcm estͥ s o̾co. ut intellig̾atur ñ appbo.
scd̃m hanc locutionem dicit dns pecc̃orib. nõ¬

Expanded text:
is, in factis, in cogitationibus, non oritur nisi ex mala concupiscentia, quae a peccato facta est, et si consentientem traxerit atque illexerit, concipit paritque peccagenerat. Quod enim determinat qualiter se carnalem approbo, non accepto, non mihi placet, non consentio. Aliter enim videretur contrarium esse illi sententiae qua dixit, peccatum ut appareat peccatum per mandatum. Quomodo enim apparet si ignoratur? Sed ignoro, sic dictum est, hoc loco, ut intelligatur, non approbo. Secundum hanc locutionem dicit Dominus peccatoribus: No
Abbreviated transcription (Latin):
um inftruis .i. carosu¬
prate est dãs turis ĩ
fratecaro tua serui
melioriut seruiat tͥ¬
inferioꝵ contẽpsisti su¬

Expanded text:
um inferius, id est caro. Supra te est Dominus tuus, fra te caro tua. Servi meliori ut serviat tinferior. Contempsisti su
Abbreviated transcription (Latin):
non appbat. dum ꝯsentire phibet. cuiin hoc oͣ¬
sentio qr concupiscentie resuto. auerto mentẽ. ne¬
go arma. teneo menbra. ⁊ tñ fit in me ꝙ nolo. ꝙ
lex ñ concupisces. ⁊ ego nolo concupiscere si uellẽ
concupiscete legi non consentirem nuc̃ aut̃ ꝙ ñ¬
cupiscentie non consentio. feruet ergo pugna ñ
concupiscere nãq omnino ꝑfecti est post ꝯcupisꝰ¬
centiam u̾o ñ ire luctatoris est. ⁊ laborantis. ¶at
centia est. q̃ in pͥmo motu ẽ. q̃ est ueniale pecc̃m.
si ergo lex dicitur illã nolle .i. phibere. ⁊tũc phi¬

Expanded text:
non approbat, dum consentire prohibet, cui in hoc consentio; et quia concupiscentiae resisto, averto mentem, nego arma, teneo membra. Et tamen fit in me quod nolo, quod lex, non concupisces, et ego nolo concupiscere; si vellem concupiscere, legi non consentire. Nunc autem consentio. Augustinus Fervet ergo pugna non concupiscere. Namque omnino perfecti est; post concupiscentias vero non ire luctantis est, et laborantis. Attecentia est, quae est in primo motu quae est veniale peccatum. Si ergo lex dicitur illam nolle, id est prohibere, tunc prohi
Abbreviated transcription (Latin):
Multũ uo fauitur homo. qui consentiens ꝯcipiscĩẽ
pitat sibi adhuc eẽ dicendũ. ñ ego ꝯps il. eciã lẽ
oderit. qr consentit. simꝰ emmest utrũq. ⁊ ip̃ odit
qr malum eẽ nouit. ⁊ ipe facit. qr facere statiit. si
decernit ⁊ facit. displicet sibi tr̃errat. ut nec se¬
ip̃m agnoscat. qñ cum ex coto ip̃e sit. ⁊ corde sta¬
porto illicit᷑ desiderii cu ñ obediendo. ñ eũ oꝑanur.
sideria pect̃i. s iam nos ea ñ oꝑanuir ñ eis obediendo

Expanded text:
Multum autem fallitur homo, qui consentiens concupiscentputat sibi adhuc esse dicendum, Non ego operor illud: etiamsi oderit quia consentit. Simul enim est utrumque, et ipse odit, quia malum esse novit; et ipse facit, quia facere statuit. Jam decernit et facit, displicet sibi, tantum errat, ut nec seipsum agnoscat, quando cum ex toto ipse sit, et corde staporro illiciti desiderii, cui non obediendo, non cum operamur: sideria peccati, sed jam nos ea non operamur, non eis obediendo
Abbreviated transcription (Latin):
lariter de aliqua ꝑsona. s ꝯmuniter de om¬
nib .a. de trmitate hoc accipiuuxta illam q̃
p̃cessit expositionem. uł potest hoc legi ita
ut fiat distinctio ꝑsonaꝵ. Qui. ⁊ c̃. Qasi u
nus est deus. ⁊ pater. cum sint tͥñ tres ꝑsone.
ras excellit. ⁊ filus ẽ ꝑ oĩa: ꝑ quemi repara¬

Expanded text:
lariter de aliqua persona, sed communiter de omnibus, id est de Trinitate haec accipi, juxta illam quae praecessit expositionem. Haimo Vel potest hoc legi ita ut fiat distinctio personarum. Qui, etc. quasi dicat: Unus est Deus et Pater, cum sint tamen tres personae, ras excellit, et Filius est per omnia, per quem repara
Abbreviated transcription (Latin):
dñs. nõ tres. ꝓ qu¬
rum̃ diuersis uõ¬
luntatib uos opor¬
deat discordare ⁊ una
Si ergo fides hic accip̾
ꝓ eo ꝙ creditur. hic est¬
senius. una ẽ fides .i.
idem iubemini cred̾e̾.
est ꝙ creditura cunctis fide¬
lib. unde fides cathalica dicitur .i. uinu̾sa¬
lis. uł accipitur hic fides quacreditur. aliud
enum sũt ea que creduntur: aliud fides qͣ
creditur. Illa quippe in reb sic̃t. que uł eẽ
imocredentis est. ei tm̃ ꝯspicũa. cuuis ẽ

Expanded text:
nus non tres pro quorum diversis voluntatibus voeat discordare. Et una Si ergo fides hic accipitur pro eo quod creditur, hic estsensus: Una est fides, id est idem jubemini credere, est quod creditur a cunctis fidelibus. Unde fides catholica dicitur universalis. Vel accipitur hic fides qua creditur. Aliud enim sunt ea quae creduntur, aliud fides qua creditur. Illa quippe in rebus est, quae vel esse, animo credentis est, ei tantum conspicua, cujus est,
Abbreviated transcription (Latin):
solebant intrinsecus. fideles
oppugnant ⁊ extrinsecus. s¬
A ñ exꝑugnat᷑. ⁊ trans. nos dẽ mundo. in reg. fi
nummeum nõ est de hoc mundo. ñ ait. ñ eist
hic. s ñ est hiic. qi pegrinatur quidẽ ĩ mũdo
s ñ est de mundo. Regnoͫ .t. suo dicit. de mũ¬
do ñestis s ego elegiuos de mundo. erant de
mundo. quando ad mundi principem ꝑtine¬
attollens nos de imo tartarrinduxit in celũ.
cͥ uero filio suo. Iam enun credentes. qriifra
m̃te deuoti sut̃. ixeuntes de scło. duce dextre
pãs angło. induuntur in celum. filii dico:
ꝙ dicit. filii cari. sue. Sĩ caritas. ꝙͣ pader dilig̾
furm: i patrem diligit filius. ineffabiliter
omumonẽ demonstrat ambor. quid ꝯuemi¬
filii sui. ꝙ si drc̃t: uerissimedeẽt. s ait. silii.
catita. sue. filius ergo est: etiam spc̃ sc̃i si nõ
cum sit absutdissim ũ restat. ut ñ solũ ibist

Expanded text:
solebant intrinsecus, fideles oppugnant extrinsecus, sed non expugnant. Et transtulit nos de mundo in regnum Finum meum non est de hoc mundo Non ait non est hic, sed non est hinc, quia peregrinatur quidem in mundo; sed est in mundo. Regno enim suo dicit: De mundo non estis , sed ego elegi vos de mundo . Erant de mundo quando ad mundi principem pertine, scilicet quando attollens nos de imo tartari, induxit in coelum cum vero Filio suo. Jam enim credentes qui fixa mente devoti sunt exeuntes de saeculo, duce dextrae Patris angelo, inducuntur in coelum. Filii, dico, quod dicit, filii charitatis suae. Si charitas qua Pater diligit Filium, et Patrem diligit Filius, ineffabiliter communionem demonstrat amborum, quid conveniFilii sui, quod si diceret verissime diceret. Sed ait, filii charitatis suae. Filius ergo est etiam Spiritus sancti, si non nctus: quod cum sit absurdissimum, restat ut non solum ibi sit
Abbreviated transcription (Latin):
ture quam corrupit peimus adam . filios a̾
diffidentie. reg̾ princeps iste .i. diabolus ad ar¬
bitnium suum ꝙ nec ip̃e ht liberum. ad uñ fa¬
maliuolentiam suis scełib obduratũ. Unde
nemo sane fider credit uł dicit. hos apostatas
angłos ad pristinem pietatem correcta. ali¬
quando uoluntate ꝯu̾ti. quid aut̃ oꝑatur. ħͥ
peinceps in filios diffidentie. nisi oꝑa sua
ergo obstinationem cum deus plerumq fa¬
cere dicitur. ñ instigando. ⁊ inspirando. s de¬
n quib. pec̾catis.⁊ nos

Expanded text:
turae quam corrupit primus Adam. Filios autem turae quam corrupit primus Adam. Filios autem diffidentiae regit princeps iste, id est diabolus, ad arbitrium suum, quod nec ipsum habet liberum ad famalevolentiam suis sceleribus obduratum. Unde nemo sanae fidei credit vel dicit hos apostatas angelos ad pristinam pietatem correcta aliquando voluntate converti. Quid autem operatur hic princeps in filios diffidentiae, nisi opera sua ergo obstinationem cum Deus plerumque facere dicitur non instigando et inspirando, sed den quibus, peccatis, et nos
Abbreviated transcription (Latin):
longo usu. ambu. de alio adaluid decłmãte.
⁊ebub. qui est princeps malignoꝵ sp̃uũ uł¬
gioio. nõ cum hominib in mundo. qiuad
ista caliginosa de apparatu suꝑior angłoxt
angelis apostatis lapsus est. tam ꝙͣ ad carte¬
iem. caligiunosus enim aer: infernus est de¬
monum. usꝙ ad iuditium. iuide in canomi¬
ca epła dicitur. carcerib caliginis inferui.
ergo ercoris. dicit principem aeris qui inloi
aere dominatur. hanc. t pardem sibi uli¬
mendi. qui principes nc̃ etiam adhri
opatur. quantum deus sinit. in filiosd
salute. nos diffidimus. ⁊ id̾o erepti ei sut s¬
ti ereptori xpo. qui intrauit indom̃ fu¬
tis in suo dommatu genus humañ hnts
hibuit potestatem potestatis sue fotior e
uinciuis.⁊ sic eripuit uasa euis q̃ aunt
predestinauit eripere arditrium ese lub
rans: ab euis potestate. ut illo ñ impediẽ¬
te. credant inistum libera uoluntate. ꝓinde
hoc opus est grẽ. ꝙͣ attulit scd̾m adam. nͣ na¬

Expanded text:
longo usu, ambulastis, de alio ad aliud declinantes. lzebub qui est princeps malignorum iginoso, non cum hominibus in mundo, qui ad ista caliginosa de apparatu supernorum angelorum cum angelis apostatis lapsus est tanquam ad carcerem. Caliginosus enim aer infernus est daemonum usque ad judicium. Unde in canonica Epistola dicitur: Carceribus caliginis inferni rpiritum ergo erroris dicit principem aeris, quia in hoc aere dominatur. Hanc enim partem sibi usumendi. Qui principes nunc etiam adhuc operantur, quantum Deus sinit, in filiis dsalute nos diffidimus, et ideo erepti ei sint grati ereptori Christo. Qui intravit in domum fortis in suo dominatu genus humanum habentis, ohibuit potestatem, potestatis suae fortioribus vinculis, et sic eripuit vasa ejus quaecunque praedestinavit eripere. Arbitrium eorum ab ejus liberans potestate, ut illo non impediente credant in istum libera voluntate. Proinde hoc opus est gratiae quam attulit secundus Adam, non na
Abbreviated transcription (Latin):
nia. ut̃ quidam di¬
cebant. uł ab aluis.
ut quidam ab apo¬
stolis elesti. ⁊ missi
fuerũt. ⁊ auideis p̾eu¬
ꝑ homi purum. s ꝑ¬

Expanded text:
nia, ut quidam dicebant: vel ab aliis, ut quidam ab apostolis electi et missi fuerunt, et a Judaeis pseuper hominem purum, s
Abbreviated transcription (Latin):
eum ꝑ sꝑm docuit ut ꝑ hoc sit maior ꝑ qd̾
uidebatur eẽ minor. scderi enim apłi inde¬
bantur eẽ maiores: qr priores. iste minimꝰ
qr nouissimus. s inde apparet dignior. q pͥ
niiiẽ .i. mottalem. nouissimus uero pauł¬

Expanded text:
m docuit; ut per hoc sit major, per quod videbatur esse minor. Caeteri autem apostoli videbantur esse majores, quia priores; iste minimus, quia novissimus. Sed inde apparet dignior, quia minem, id est mortalem; novissimus vero Pau
Abbreviated transcription (Latin):
patre constitutus est¬
ꝑ filium. qui est salua¬
tor ⁊ cex. nõ ergo con¬
traruis est deo. a quo
contraria deo predi¬
caret. eo ꝙ legem a
deo datam destruere¬
ł ita. neq constitut᷑¬

Expanded text:
constitutus est Filium, qui est salvator et rex. Non ergo contrarius est Deo a quo d contraria Deo praedicaret, eo quod legem a Deo datam desererel ita, neque constitut
Abbreviated transcription (Latin):
nius actutus ẽ. dicit enĩq sibi licet᷑ ab hus sũptꝰ
acciꝑe. sic̃ alii apłi accipiebant a subditis suis. S
qm̃ sciebat Seudo occasionẽ querere accipiendi. tio¬
iuitab hiis accipe. ne cã uentris. uigor euatgłice ⁊¬
uidetur. pp̃ libertatem concessi arbitris hoc apłm
dixisse .q. omĩa liceant. s ñ expediant. s nũꝙͣ dr̃
mulieri chananee aiti fonlicet panem filior mit
feriorem qr sumptus nõ accipio estimatis. s nõ
id dirtto ꝙ michi ñ lceat accipere. Nam oiã m̾
siqui multa ꝓ duritia illuis ppłi ꝓhibuit. hoc diẽ
uitus arguebat. auctoritatẽ magist̾i in cinaret.
Non enim pot̾ instant᷑ argura quo accipitut. maxi¬
me cum ille ꝓraptus addandum sit. ut sibi hunr¬
liet p̃positum. unde dicit. S egosub nł. re. po. mi

Expanded text:
nius acturus est. Dicit enim quod sibi licet ab aliis sumptus accipere, sicut alii apostoli accipiebant a subditis suis. Sed quoniam sciebat pseudo occasionem quaerere accipiendi, noluit ab his accipere, ne causa ventris vigor ecclesiasticae vvidetur propter libertatem concessi arbitrii hoc Apostolum dixisse, quasi omnia liceant, sed non expediant, sed nunquam mulieri Chananaeae ait: Non licet panem filiorum miferiorem, quia sumptus non accipio, aestimatis: sed non ideo dimitto quin mihi liceat accipere. Nam omnia mihabet, non Mosi qui multa pro duritia illius populi prohibuit. Hoc dicit vitiis arguebat, auctoritatem magisterii inclinaret. Non enim potest instanter argui a quo accipitur, maxime cum ille promptus sit ad dandum ut sibi humiliet praepositum. Unde et dicit: Sed ego sub nullius redi
Abbreviated transcription (Latin):
diatur ad salutem: uitanda sunt. etiait ea nͦ ñ licẽ.
⁊ ido ñ expdire. que sic ip̃a iisticia uetant᷑ ut fati¬
enda non sint.eciam si abeis landentur. quib ĩ no¬
ticiam fuñt ꝑlada. ꝙ si itã est. id̾o ñ nisi illicita
ꝓhibentur adnõ. ut eaque licita sunt ⁊ ñ expediũt.
non legis uincło. s libera dilectionis benefitientia.
⁊ cousiuo caritatis caueantur. ħautem sũt q̃ am¬
plius irrogantur sautio. qui curandus ad stabu¬
uim samaritani illius miseratoe ꝑductus est. hec

Expanded text:
salutem, vitanda sunt; ea vero non licere, et ideo non expedire; quae sic ipsa justitia vetantur, ut facienda non sint, etiamsi ab eis laudentur quibus in notitia fuerint prolata. Quod si ita est, ideo non nisi illicita prohibentur a Domino, ut ea quae licita sunt, et non expediunt, non legis vinculo, sed libera dilectionis beneficentia et consilio charitatis caveantur. Haec sunt quae amplius erogantur saucio, qui curandus ad stabulum Samaritani illius miseratione perductus est. Haec
Abbreviated transcription (Latin):
licita sunt repeti .i. oiã
mea licet repedere rͥet
um. s impediunt. Item
ꝑaliam cãm idem osten¬
sub potestate iuidicis. ⁊
nolo ẽẽ sub drio. alicꝰ
cei. ut causa eiꝰ ftm of¬

Expanded text:
licita sunt repeti, id est omnia mea licet repetere mihi,um, sed impediunt. Item aliam causam idem ostensuo potestate judicis: vel, nolo esse sub dominio alicujus rei, ut causa ejus fratrem of
Abbreviated transcription (Latin):
uł iõat intuba. qr qiͣ ad bellũ ueniet. sicut
tuba in belł sonat qr tũc inrinicos debellabit.
⁊ sic̃ tuba. in festis sonabat: sic amicos ad sollẽpni
suos excitans. ⁊ malos t̾reas q̃ tuba erit deyi .xͥ.

Expanded text:
uba, quia quasi ad bellum veniet sicut tuba in bellis sonat, quia tunc inimicos debellabit; et sicut tuba infestis sonat, sic amicos ad solemnisuos excitans, et malos terrens: quae tuba erit Dei, id es
Abbreviated transcription (Latin):
ad apłatum. ita ⁊ ꝙ.
etram ego. qui erã
sapiens fui quasi nõ¬
eẽm sapiens. Cũ ne.
ad uos. nõ in subli.¬

Expanded text:
ad apostolatum, ita et, etiam ego, qui eram sapiens, fui quasi noem sapiens, cum venissem ad vos non in subli
Abbreviated transcription (Latin):
uuit in se ipã ꝑculdrbiod̾e est. atq in ꝯmuta¬
bilit̾ uiuit. sicut aut̃ cum sit in seuitaetiã nob̃
ndep̃ .i. qr prius redenut nos patiendo. ⁊ hoc
totum sdxo sic fcm̃ est. ut nullus głietur. insi
debonis dei. ut .i. quemad̾m scrip. est. in iere¬

Expanded text:
se ipsa, procul dubio deus est atque incommutauiuit. sicut autem, cum sit in se ipsa uita, etiam nobis quia prius redemit nos patiendo. Et hoc totum ideo sic factum est ut nullus glorietur nisi de bonis Dei, quemadmodum scriptum est in Jere
Abbreviated transcription (Latin):
nequirent: ppłm contra nos excitare molie¬
bantur. ⁊ ideo cessimus subrectiom coꝵ. cirtũ¬
cidendo thymotheum ad horam cessums ita¬
cessisse. dieat se cessisse. nec ad horam ita dicẽẽ
tytum supradixit ñ eẽ compulsum circunti¬

Expanded text:
nequirent, populum contra nos excitare moliebantur: et ideo cessimus subjectioni eorum, circumcidendo Timotheum; ad horam cessimus, itacessisse, cum dicat se cessisse, nec ad horam, ita dicens: Titum supra dixit, non esse compulsum circumci
Abbreviated transcription (Latin):
uideis. q enim infideles ꝑ se non poterant: ꝑ
falsos frẽs mokebantur quos sub spetie reli¬
gionis inmserant. ut exploraret quelibtas
introiennt aliud querendo. aliud fingede.
predicationis sue ꝯferedat. nullateñ uelut

Expanded text:
uod enim infideles per se non poterant, per falsos fratres moliebantur, quos sub specie religionis immiserant, ut explorarent quae libertas introierunt; aliud quaerendo, aliud fingendo,praedicationis suae conferebat, nullatenus voluit
Abbreviated transcription (Latin):
ut arcumesderetur. s¬
susceptus est ab apłis
in sotietatem icnt̃¬
cisuscur ergo uislas
cui u̾ltro a gratia re¬
tedentes ad legẽ tran

Expanded text:
ut circumcideretur, ssusceptus est ab apostolis in societate inccisus. Cur ergo vultis, cur ultro a gratia recedentes ad legem tran
Abbreviated transcription (Latin):
cidendo tytum ne occasionem daret eis qui
sũilia circumcisione dicebant. credentes sal¬
uos eẽ nonposse: ⁊ adꝰ ceptationẽ gentium
hoc etiana paulum sertuto i cictabant ialidi
u̾oubi obfuit᷑. circumcidit chymotheũ ꝓ
scandaio uidoꝵ. ne udeis sicuidetur detestaricir
iliam deus deus fieriprecepit. hanc sathanasꝑ
suaserit. Id ergo ñ fecit in ꝙͣto ꝙ in tymotheo.
ut ostend̾et illa sactamtta. nec tamq̃ neccia de¬
bere appeti. nectamꝙͣ facrilega debere damp¬
nati. uł scd̾m aliam lct̃am. Quidam .ti. co¬
q titus non est conpuisus cutumtidi. sed ali¬
seditionem. si ntum finum udee. incirtũcisũ
ordinaret ep̃m. ⁊ hoc est ꝙ ait. cssimius dico.

Expanded text:
cidendo Titum, ne occasionem daret eis, qui sine illa circumcisione dicebant, credentes salvos esse non posse, et ad deceptionem gentium hoc etiam Paulum sentire jactabant. Ibi on obfuit, circumcidit Timotheum pro scandalo Judaeorum, ne Judaeis sic videretur cirillam Deus fieri praeceperit, hanc Satanas persuaserit. Ideo ergo non fecit in Tito quod in Timotheo, ut ostenderet illa sacramenta nec tanquam necessaria debere appeti, nec tanquam sacrilega debere damnari. Vel secundum aliam litteram. Quidam enim Latini co Titus non est compulsus circumcidi, sed aliseditionem, si illum filium Judaeae incircumcisum ordinaret episcopum: et hoc est quod ait, ces
Abbreviated transcription (Latin):
deberet. cur etiam eeplorator es dãsunt. si ħͣ
iltum facere uolebant ꝙ fcũtus erat. s pre
istos ñ fecit. sinant̾ non erat fcl̃irus sã dubiõ
pp̃istos fecit. litera ħ indicat q ceslit. hysto¬
tͣia fc̃m etclamat. quomodo .ii. ad horã negtai¬
ad horam cessisse. qui nũꝙͣ muerret᷑ cessisse
nec ad horam .Ni. cessit̃. qui nũꝙͣ cessit ꝙ si abi¬
qñ cessit: quomꝰ nec ad horã. cur ꝯͣ dict se ces¬
sisse pp̃ faisos frẽs. si ꝑse fcũtus erat. aut ent̃
cessurus. ꝓ̃ falsos fr̃es non cessit aut as̃ cellurꝰ
pp fausos trẽs cessit u nim etiam ex ẜressur¬
ob restat intelligi. cesti g muttus noitõte¬
legi curumeiso tͥmotseo att douir stanaln
uid̾or cessaret. qui parati erant ꝯmou̾e turoł¬
tum. ⁊ seditionem. si atum fuiumuidee. incir¬
data erat. ubi dicebatur ñ oꝑtere eos cirtumtidi.
S iudei credentes circumcidebant filios suos. nec
nifcauerat. Unde nec tytus est ꝯpulsus circũti¬

Expanded text:
deberet. Cur igitur exploratores dicti sunt, si hoc illum facere volebant quod facturus erat? sed propter istos non fecit. Sin autem non erat facturus, sine dubio propter istos fecit. Littera hic indicat quia cessit, et historia factum exclamat. Quomodo enim ad horam negaad horam cessisse, qui nunquam inveniretur cessisse. Nec ad horam enim cessit qui nunquam cessit: quod si aliquando cessit, quomodo nec ad horam? Cur etiam dicit se cessisse propter falsos fratres, si per se facturus erat? aut enim cessurus propter falsos fratres non cessit, aut non cessurus propter falsos fratres cessit. Unum enim ex his duobus restat intelligi. Cessit ergo invitlegi circumciso Timotheo, ut dolus et scandalum Judaeorum cessaret, qui parati erant commovere tumultum et seditionem, si illum filium Judaeae incirdata erat, ubi dicebatur non oportere eos circumcidi. Sed Judaei credentes circumcidebant filios suos, nec nificaverat. Unde nec Titus est compulsus circumci
Abbreviated transcription (Latin):
stra hoc sacerdotiũ
carnale aliquid of¬
ferret. ergo celeste¬
nalis concupiscentie. caro nata in ittero.⁊
ex ut̾o uirginali: ⁊ quid tam grane offer¬
ri ⁊ suscipi poss quam carosacrifitii nrĩ:
ut qr .iiii. consiterantur in omĩ sacrifitio.
unus uerus qͣ mediator ꝑ sacrifitiũ pacis
reꝯcilians nos d̾o. unũ cum illomaneret
dare humanũ genus. nec ẽẽt aliquis sacer¬
ẜ le .i. qui offerrent legalia. s quria ilu mor¬
tales erant.⁊ pecr̃ores.⁊ ideo mundare huma¬
nũgenus ñ ualentes uenit xp̃c qui suffice¬
offerendum. ergo uł est terrenus .ł celestu
non aaron. aaron enim qr mortuus ẽ. nõ
est sacerdos. xp̃c uero qui iuit sempiter¬
nus est sacerdos. non talis quales sunt
umbratile sacerdotium gerentes. Uł. ita.

Expanded text:
stra hoc sacerdotium carnale aliquid offerret. Ergo coelesternalis concupiscentiae caro nata in utero, et ex utero virginali? Et quid tam grate offerri et suscipi posset, quam caro sacrificii vestri? Ut quia quatuor considerantur in omni sacrificio, unus verusque Mediator per sacrificium pacis reconciliavit nos Deo, unum cum illo maneret dare humanum genus, nec esset aliquis sacer est, qui offerrent legalia. Sed quia illi mortales erant, et peccatores, et ideo mundare humanum genus non valentes, venit Christus qui sufficeofferendum: ergo vel est terrenus, vel coelestis non Aaron. Aaron enim quia mortuus est, non est sacerdos. Christus vero qui vivit, sempiternus est sacerdos, non talis quales sunt umbratile sacerdotium gerentes. Vel ita:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯpleuit. m euangłio. illa enim spũalis pro¬
exp̃ssum. Nempe in ueterib libris aut nꝰ¬
quam aut difficile p̃tet hũc ꝓpħicũ locũ.
hic est spẽ qui uunficat. Iuud uetus qr a
uetustate poecati nontiberat. hoc nouum.
qr innouat. Si autem quesitum a nobis fue
rit. cur illius testĩ auctoritatem teneamꝰ.¬
qrin umbra facta sunt omnia iua futu
instrumento ueteris .t. quale a nob̾ obs¬

Expanded text:
complevit in Evangelio. Illa enim spiritualis proexpressum. Nempe in veteribus libris, aut nusquam, aut difficile praeter hunc propheticum locum hic est spiritus qui vivificat. Illud Vetus, quia a vetustate peccati non liberat; hoc Novum, quia innovat. Si autem a nobis fuerit quaesitum cur illius testamenti auctoritatem teneam, quia in umbra facta sunt omnia illa futuinstrumento Veteris Testamenti quale a nobis obs
Abbreviated transcription (Latin):
dico plus. s pret̾ ꝙͣ
usu honestũ. fine
ꝯmodum. ana. sit.
siora ꝙ non ido ait.
nos uł angłs qui bonus pocest intelligi. ꝙ̃
hoc contingat unquam. s ad eo certus est᷑ de
ucritate euangelii sui. ꝙ si eciam angłs
aluid murtiaret. nõ crederet. s inatheina¬
tizaret. Atten dend̾ etiã ꝙ nõ ast. pliis qua¬
ceret. sibi ip̃e p̾idicaret. qui cupiebat ueruire
adquosdam quibe scribebat. sic̃ ad thessaloni¬
censes. ut suppła. que illoꝵ fidei deerant. s qui
supplet ꝙ minus erat addit. non ꝙ merat tob¬
lit. Qui ãut̃ pret̾greditur fidei regulam. nõ
accedit inua. s recedit auia. sequitur
infert .&. quando quidẽ
nos uł angłm excõ¬
municarẽ. magil pseu¬
do exꝯmunicandi sunt.

Expanded text:
dico plus, sed praeter quam usu honestum, fide commodum, anathema sit. Nota quod non ideo ait, nos, vel angelus, qui bonus potest intelligi, quod hoc contigerit unquam, sed adeo certus est de veritate Evangelii sui, quod etiam angelus si aliud nuntiaret, non crederet sed anathematizaret. Attende etiam quod non ait plusquaceret, sibi ipse praejudicaret, qui cupiebat venire ad quosdam quibus scribebat, sicut ad Thessalonicenses, ut suppleret quae illorum fidei deerant. Sed qui supplet, quod minus erat addit, non quod inerat tollit. Qui autem praetergreditur fidei regulam, non accedit in via, sed recedit a via. Sicut, infert. Quandoquidem nos vel angelum excomunicarem magis pseudo excommunicandi sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
si michi quubiua
lui nõ prosunt. cur¬
uos eaqueritie: Qd̾
aut̃ michi nõ ꝑfint
peremplum uestri
potestatem dandi sꝑmi ministerio. nĩ auctori¬
tate.⁊ oꝑandi miracula. deeo qui sublege fue¬
rant possent dubitati. s ꝑsimiliudinem isto¬
rum liquet. deinde adhibet exempium pũs
abraham. cui arite citeumtisionem fides re¬
putata est adiusticiam. Subdens. sicut. ⁊ ẽ
ostendit hic iuisticiam eẽ ꝑx fide. quasi ita

Expanded text:
si mihi qui ibi valui non prosunt, curvos ea quaeritis? Quod autem mihi non prosint per exemplum vestri potestatem dandi spiritum ministerio, non auctoritate, et operandi miracula. De eo quod sub lege fuerat, posset dubitari, sed per similitudinem istorum liquet. Deinde adhibet exemplum patris Abraham, cui ante circumcisionem fides reputata est ad justitiam subdens: Sicut, etc. Et ostendit hic justitiam esse ex fide; quasi dica
Abbreviated transcription (Latin):
ri: si non ꝑse. ꝑalios gesserunt dum ꝑ eos credide¬
riuit. ł non credid̾unt. qñ baptrrati. uł h ñ bapti¬
zati sunt. scd̾m ꝙ uidicantur. ñ scd̾m ꝙ gesturi
erant. si dui uiuerent. dicit enimꝑ ut g̾essit in
corꝑ. ñ ꝓut gesfurus erat si du uiueret. frustra
ergo sibi homo post hoc corpuis ꝓmiteitiꝙ ĩ hoccor

Expanded text:
iderunt vel non crediderunt, quando baptizati vel non baptizati sunt; secundum quod judicantur, non secundum quod gesturi erant, si diu viverent. Dicit enim, prout gesserit in corpore, non ut gesturus erat, si diu viveret. Frustra ergo sibi homo post hoc corpus promittit, quod in hoc cor
Abbreviated transcription (Latin):
falsa oppinione. ut
dii gentium. ł uñfi
colitur.ut deus tri¬
nitas. excollitur dico
plo anmanis destr¬
ucto. ꝙ iud̾i tũc ree¬

Expanded text:
falsa opinione, ut dii gentium; vel colitur, ut Deus Trinitas. Extollitur dico, plo, a Romanis destructo
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ip̃m principẽ tm̃ s uinu̾sũ corpus eus .i.
ad eum ꝑtinentẽ hominũ muttitudinẽ. sani
c̃ ip̃õ principe suo. hoc loco intelligi uolunt.
rectius c dici putant. sicut ⁊ nigcto est. ñ¬
ñ intemplo. s in templũ di sedeat ꝙp̃ir̃ e suis¬

Expanded text:
m principem tantum, sed universum corpus ejus, id est ad eum pertinentem hominum multitudinem simul cum ipso principe suo, hoc loco intelligi volunt: rectiusque dici putant, sicut et in Graeco est non in templo, sed in templum Dei sedeat, id e
Abbreviated transcription (Latin):
ĩmolaticiis ydoloꝵ. in qͥb adeo indiscretũ usũ
quidam hebant. ut ex eo aut scandalirarent᷑. aut
saltem ꝯfunderentur infirim.⁊ ip̃i qua ucitis ĩor¬
dinate utebantur. eccłasticã in se formã qfĩm¬
derent. ⁊ unitatẽ scind̾ent. s cientes enim ꝯmĩ¬
eẽ ex creatione munda. ĩmolata ydolis coram i¬
firmis in ẏdoło manducabant. ⁊ ꝙ mfirmi uniden¬
tes putabant eos edere. sub ueneratione ydoli.:
exemplo eoꝵ subueneratõe ydoli edebant. illos
de istis scitis. ut ego. ⁊ hoc est ꝙ ait. de hiis aut̾ que
ẏdolis sacrificantur an liceat ed̾eł noi

Expanded text:
immolatitiis idolorum, in quibus adeo indiscretum usum quidam habebant, ut ex eo aut scandalizarentur, aut saltem confunderentur infirmi: et ipsi qui licitis inordinate utebantur, ecclesiasticam in se formam confunderent, et unitatem scinderent. Scientes enim omnia ex creatione munda, immolata idolis coram infirmis in idolio manducabant. Quod infirmi videntes, putabant eos edere sub veneratione idoli, et exemplo eorum sub veneratione idoli edebant. Illos de istis scitis ut ego. Et hoc est quod ait: De his autem quae idolis immolantur, an licet edere vel non?
Abbreviated transcription (Latin):
doctores. Numqͥ
oms uirtutes. nũ¬
quidonĩs grãm
hent curationũ:
Iũquid omnes
linguis locunt᷑:
Numꝙͥ om̃s int̾¬
mulamimaũ
liora. Et adhuc
excellentiorẽ uo

Expanded text:
Doctores? numquid omnes virtutes? numquid omnes gratiam habent curationum? numquid omnes linguis loquuntur? numquid omnes intemulamini ajora, et adhuc excel
Abbreviated transcription (Latin):
o resistere diabolo. ꝙ uit̾ium ꝑ ꝯcupiscentiam
hominis qui ꝑ delectationẽ cibi uecitise ⁊ om̃s
alios uendidit. Adam enim uendidit se prior
adequippe pͥuancatõe. atq ut ita dicã damp¬
nosa negatione fraudulentaq ꝯmestione.
uenditi sumus. omnẽ enlplem suã serpentis
ꝑfuasione seductus illicitacibi geptõe. ꝓpe¬
tue seruituti addixiti soletq hic mos. int̾ uendẽ¬
tes ementes q seruari. ut is qui se alieno cupit
dominio mancipari: aliquid p̃cii. ꝓ iactura ppͥe
libertatis.⁊ addictione ꝓpecue seruitutis. a suo cõ¬
sequatur emptore. ꝙ etiam int̾ adam ⁊ scipẽ¬
tem manifestũ est int̾cessisse. ille enim p̃ctum
luritatis norie ⁊ mortiferi pomi a serpenteac¬
cipiens a naturali libertate discessit maluit
titi pomuietale prequm acceꝑati quam dem¬

Expanded text:
o resistere diabolo, quod vitium per concupiscentiam hominis qui pro delectatione cibi vetiti se et omnes alios vendidit. Adam enim vendidit se prior,Adae quippe praevaricatione atque, ut ita dicam, damnosa negotiatione fraudulentaque comestione venditi sumus. Omnem enim prolem suam serpentis persuasione seductus, illiciti cibi perceptione perpetuae servituti addixit. Soletque hic mos inter vendentes ementesque servari, ut is qui se cupit alieno domino mancipari aliquid pretii pro jactura propriae libertatis et additione perpetuae servitutis, a suo consequatur emptore, quod etiam inter Adam et serpentem manifestum est intercessisse. Ille enim pretium libertatis noxiae, et mortiferi pomi a serpente accapiens a naturali libertate discessit illiquetiti pomi letale pretium fuerat ad
Abbreviated transcription (Latin):
aipecc̃i redimim̃ iusticia fideu sangras enĩ ĩno¬
care datris est ꝓnobis. ut iediemur. In uendi:¬
tore ego erubescat suꝑbia in redẽptore głecuri
grã. uendidit se homõ ꝑlberũ arbitrium sub
dnante inquitate. ⁊ accepit ꝓp̾cio yxiguã
de artore uetita noluntatem. treatus ẽ igit᷑
pairaus horectus sñ culpasũ uitio. s ip̃ẽ nõ
rectu se fecto qi deseruit imꝑatorẽ. ⁊ diuercit¬
se ad̃ desertorem cadensq a manui figisli uas.
Scattũ estꝙ deus ꝑmisit ut miseria fua ꝓbaret.
qr sũ do nicħpotest se ergo ⁊ alios uendidit.
uosurctaria oncupiscĩa. ut subpecc̃o .i seru

Expanded text:
cati, redimimur justitia fidei. Sanguis enim innocens datus est pro nobis ut redimeremur. In venditore ergo erubescat superbia, in redemptore glorietur gratia. Vendidit se homo per liberum arbitrium, sub dominante iniquitate, et accepit pro pretio exiguam de arbore vitae voluptatem. Creatus est ergo primus homo rectus sine culpa, sine vitio, sed ipse non rectum fecit se, quia deseruit imperatorem, et divertit ad desertorem, cadensque a manu figuli vas fractum est, quod Deus permisit, ut miseria sua probaret, quia sine Deo nihil potest. Se ergo et alios vendidit, voluntaria concupiscentia ut sub peccato, id est
Abbreviated transcription (Latin):
mõĩ alia fatiat. s ut ꝙ ppłis p̃cepturꝰ est: priꝰ
templi c̾mulierib dormiebat̃. ⁊ religionẽ pre¬
dam putantes. ꝙ in hostiis erat. in suas delicias
iquis aut̃ do

Expanded text:
smodi alia faciat, sed ut quod populis praecepturus est: prius templi cum mulieribus dormiebant, et religionem praedam putantes quod in hostiis erat, in suas delicias quis autem do
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ dat accepit qr ipse m suis est ineccła. in qͣ
accipit. hoc est in hominib accipere. Nec mo¬
ueat ꝙ ait dona. si donum. cui etiam ꝯcordat
ꝓpħa. procul dubio spc̃s ẽs donum dei est.de
qͣuo diĩs ato. Simaritane. Si scires donum
uis ip̃m donũ a quo unicuiq ꝓpria didĩ¬

Expanded text:
 ait, accepit, quia ipse in suis est in Ecclesia, in qua accipit. Hoc est in hominibus accipere. Nec moveat quod ait dona non donum, cui etiam concordat Propheta, procul dubio Spiritus sanctus donum Dei est: de quo Dominus ait Samaritanae: Si scires donum vis ipsum donum a quo unicuique propria divi
Abbreviated transcription (Latin):
reducuntur. Ipõs ita¬
q homines applłauit captiuitatẽ. qr cap¬
tiui tenebantur subdiabolo. sicut milicia c̃
dicitur antelliguittur qui militãt. eandẽ
captiuitatẽ. a xꝑo captiuatam dicit. ut sit
captiuitas feli. possũt enim hoĩes ad bonũ
capi. unde petro dc̃m est. ex hoc iam hoiẽs ens
capiens. captiuati ergo dicuntur: qr capti. ⁊¬
capti: qr subiugati. sub leue uigũ milłi. libe
dm̃n iħm. cum post resurectionẽ asscendiss
in celum dedisse spm scm. quo impleti credẽ¬
des loquebantur omib liniguis.In p̃almo
tñ ita legitur. accepistidona in homũb. sict¬
enim psures codioes hent ⁊ tuaxime greci. ⁊
ex hebreo sic interpretatũ sẽmus. dona autẽ
dixit apłs. sicut ꝓpħa. non donum. s c̃ ꝓpħa
dixerit accepistiᷤ in homĩb. paulus aposto¬
lica auctoritate maluit dicere. dedit hõib.
quia in utroq ẽ diumi sermonis auctori¬
tas. sensus plenissimus redd̾etur. utrũq .ii.

Expanded text:
reducuntur. Ipsos itaque homines appellavit captivitatem, quia captivi tenebantur sub diabolo, sicut militia cum dicitur, intelliguntur qui militant. Eamdem captivitatem a Christo captivam dicit, ut sit captivitas felix. Possunt enim homines ad bonum capi. Unde Petro dictum est: Ex hoc jam eris homines capiens . Captivati ergo dicuntur quia capti, quia subjugati, sub leve jugum missi, libeDominum Jesum, cum post resurrectionem ascendisset in coelum, dedisse Spiritum sanctum, quo impleti credentes loquebantur omnibus linguis. In Psalmo tamen ita legitur: Accepisti dona in homienim plures codices habent, et maxime Graeci; et ex Hebraeo sic interpretatum habemus. Dona autem dixit Apostolus sicut Propheta, non donum. Sed cum Propheta dixerit, accepisti in hominibus, Paulus apostolica auctoritate maluit dicere, dedit hominibuquia in utroque est divini sermonis auctoritas, sensus plenissimus redderetur. Utrumque enim
Abbreviated transcription (Latin):
ues. ad indigͥna. con¬
tra uos uł ad iracun¬
diam. alia litera. ut
non pusillo aĩo ueĩ
pusillanimes fiant
tes pati. Mhodestos p̃¬
emmdeus in nocenti¬
pene. fit innocens.
s amore iusticie. nã
qui timore ñ peccat
quãuis ñ noceat aliis
.sibi tñ plurim̃ no¬
cet. simulata ĩnocẽ
catũ pecc̃m. in quo
est ⁊ iniquitas.⁊ si¬

Expanded text:
s ad indignationem contra vos. Vel, ad iracundiam, alia littera: ut non pusillo animo vel pusillanimes fiant, diutius pati. Modestos prm Deus innocentipoenae fit innocens, sed amore justitiae: nam qui timore non peccat, quamvis non noceat aliis, sibi tamen plurimum nocet. Simulata aequitas catum peccatum. In quo est iniquitas et si
Abbreviated transcription (Latin):
barnabe. de qͦ acce¬
pistis mandata.
siuen̾it aduosex¬
cipite illum. ⁊ iħx
qui d̾r iustꝰ qui
sũt ex circũcisio¬
ne. hii solisunt
adiutores mei ĩ
regno dei. qui mͥ
alutat uos epa¬
phras. qui ex uo¬
b̾ est seruꝰ iħuxꝑi

Expanded text:
e de quo accepistis mandata si venerit ad vos excipite illum et Iesus qui dicitur Iustus qui sunt ex circumcisione hii soli sunt adiutores in regno Dei qui mihi alutat vos Epaphras qui ex vobis est servus Chri
Abbreviated transcription (Latin):
qui sꝑu errastis o¬
lim: dicite archip.
sicut ꝑ mobedien¬
tiam istor oessau̾.
ita ꝓ correctione.
acringatur. et nõ
pit. sit sollicitus
ñ ad rectorem des¬
tinatur. s adec

Expanded text:
qui spiritu errastis olim, dicite Archipposicut per inobedientiam istorum cessavit, ita per correctionem accingatur. Et notapit sit sollicitus n ad rectorem destinatur, sed ad Ec
Abbreviated transcription (Latin):
apłi in hacepła: prauos ⁊ incorrectos corrige
⁊ bonos ad ꝑseuerantiã. aliorq correctionem
cohortari. Modus tał est. de more suo salutatio¬
nem p̃mutit. qua p̃missa: de bonis eor grãs a¬
git. ꝯmemorans. ñ solum fidẽ ⁊ oꝑa. s etiã con¬
uersionis mod̾. ⁊ maloꝵ sustinẽtiam.⁊ ut ad ꝑ¬
seierand mag̾ eos ꝓuocet. de sins quoq labo¬

Expanded text:
i in hac Epistola pravos et incorrectos corrigere, et bonos ad perseverantiam, aliorumque correctionem cohortari. Modus talis, more suo salutem praemittit: qua praemissa de bonis eorum gratias agit, commemorans non fidem et opera, sed etiam conversionis modum et malorum sustinentiam ut ad perseverandum provocet; de suis quoque labo
Abbreviated transcription (Latin):
padeos illummnasa
ꝗui st̃ foris .a. extra es¬
est it̾ ꝑfidos nescaudi¬
lentur. nefiat cis acdo
blasphemanti. ⁊ ñ ne
mettent᷑ ad ꝑsequend̾.
sapiẽder ambulate dici
ñ impedientesis redris¬
des tempus .ł aliquibi
modis ꝑ̃parantes oꝑtis¬

Expanded text:
ad eos illuminandos, qui sunt foris, id est extra Ecest inter perfidos ne scandalizentur, ne fiat eis occasio blasphemandi, et ne incitentur ad persequendum. Sapienter ambulate dico, non impedientes, sed redimentes tempus, id est aliquibus modis praeparantes o
Abbreviated transcription (Latin):
dendem. ⁊ ideo dalia
exigite: qualia uul¬
fatrũt uiri iusti bo¬
ni ti. ex side uinen¬
tes: etiam adhucab
leruiũt eis. quibus
udentur imꝑare. qr
ñ cupiditade imꝑãt¬

Expanded text:
tentem, et ideo talia exigite qualia vulfaciunt viri justi. Boni enim ex fide viventes, etiam adhuc abserviunt eis, quibus videntur imperare, quia non cupiditate im
Abbreviated transcription (Latin):
transit ad singłaria
sos separatinrut in
uicem sibi seruiant.
ñsolũ obediendo: ut¬
mulieres. uiris.⁊ filii.
parentib. ⁊ sẽrui dõ¬

Expanded text:
transit ad singulariaiversos separatim, ut icem sibi serviant, non solum obediendo umulieres viris, et filii parentibus, et servi do
Abbreviated transcription (Latin):
acerdi. ad illas. ꝑh
⁊ rigorem dñiemol¬
lit. ut potestatẽ dñii¬
qua p̃ualet quis ĩ do¬
miãtu uxoris. ñ ru¬
mis seuere utat᷑.⁊
uos aliiobedite ꝑen.¬

Expanded text:
acerbi, ad illas. Per hoc rigorem dominii emollit, ut potestate qua praevalet quis in dominatu uxoris, non nimis severe utatur. Et vos filii, obedite par
Abbreviated transcription (Latin):
ticia uictus. ⁊ hoc un¬
culo. uinctus ẽ fortis¬
⁊ ideo ñ est opus aliis
Die si peccannus.⁊ nõ¬
est opus abiis hostiis
ip̃e est. qui ẽ yma da¬

Expanded text:
titia victus, et hoc vinculo vinctus est forti ideo non est opus aliis die si peccamus, est opus aliis, et bene ipse est