comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uia sunt culpȩ. in quibus culpaẽ
relaxare uindictam: querenda c̃¬
semper ueritas. ut inquuri dehe¬
at. utrum accusatũ nota condẽ¬
pnet: an apena innocentia pate¬
facta subducat. Itaq peruenit ad
nos. fantinum defensorem. ultio¬
nem exercere in petrum latorem
p̃sentium uoluisse: proco quod ꝗͣ¬
tum dicitur. relictam cuilidam
diaconitpr conductor fuerit ma¬
nito tradiderit. Si qm̃ iste coniu¬
gem diaconi asserit nõ fuisse. dices
nec eã uirginem ad cum uenisse.
cro promotus ẽ: addiciens. ⁊ prius¬
quã ad liaconem ueniret et pꝰ ea
praua illã opinione uicisse. iõ fra¬
ternitatem tuam his ortamur a fa
stigatione ꝑquiras. ut si in coniu¬
gio diaconi mulierẽ de qua agitur
fuisse constiterit: ⁊̃ suprascriptus la¬
tor. memorato defensori. ⁊ rectori
tione hui qui male sociati sunt diꝰ¬
iungantur. Si uõ eius inconiugio
non fuĩt memoratum fantinum
ex nr̃o mandato cõmonere te uo¬
lumus. ut ei facere nil p̃sumat. ne¬

Expanded text:
uia sunt culpae in quibus culpa est relaxare vindictam , quaerenda semper est veritas, ut inquiri debeat utrum accusatum noxa condemnet, an a poena innocentia patefacta subducat. Itaque pervenit ad nos Fantinum defensorem ultionem exercere in Petrum latorem praesentium voluisse, pro eo quod, quantum dicitur, relictam cujusdam diaconi, tempore quo conductor fuerat, marito tradiderit. Sed quoniam iste conjugem diaconi asserit non fuisse, dicens nec virginem illam ad eum venisse, cro promotus est, adjiciens etiam priusquam ad diaconem perveniret et postea prava illam opinione vixisse, ideo fraternstigatione perquiras, et si in conjugio diaconi mulierem de qua agitur fuisse constiterit, et suprascriptus lator memorato defensori et rectori tione hjungantur. Si vero in ejus conjugio non fuit, memoratum Fantinum ex nostro mandato commonere te volumus, ut ei facere nil praesumat, ne
Abbreviated transcription (Latin):
stioĩ fides sit hñda facile soluit᷑. si scõ
patrũ auctoĩtaᷤᷤ. diligent̃ inspiciatur
Ut enĩ scĩ pttres difinũt nulliꝰ ꝑsoẽ
qñtũ lib exẽcitate c̃fessioĩ fides ẽ ad¬
hibenda nͥcõpetente ꝓbatioes ad hibe

Expanded text:
tioni fides sit habenda? facile solvitur, si sanctorum patrum auctoritas diligenter inspiciatur. Ut enim sancti patres diffiniunt, nullius persone quantumlibet exercitate confessioni, fides est adhibenda, nisi compet
Abbreviated transcription (Latin):
remedio cã uitiata subleuetur. ⁊ sireme¬
diũ illd sit dandum ei ꝗcã dilatioĩs uocẽ
appellatiois exhibuit. Cã uõ iutiata re¬
medio appellatioĩs subleuari potĩt. Uñ
fabianus. pp̃. ait

Expanded text:
remedio causa vitiata sublevetur, et si remedium illud sit dandum ei, qui causa dilationis vocem appellationis exhibuerit? Causa vero vitiata remedio appellationis sublevari poterit. Unde Fabianus Papa ait
Abbreviated transcription (Latin):
erit appis  iuditiũ ⁊ anullo ꝓ hibeat̃
Si aut̃ disfitiles cause. aut amaiora
negona orta fuerit̃. admdiore sede
referant᷑. ⁊ si illic fatile discerni nõ
poter᷑. aut tꝰte t̾minari: ubi fuit sũ¬

Expanded text:
nullo prohibeatur, Si autem difficiles causae aut majora negotia orta fuerint, ad majorem sedem referantur. Et si illic facile discerni non poterunt aut juste terminari, ubi fuerit sum
Abbreviated transcription (Latin):
romane sedic ep̃i petierit audiri ullꝰ
super illum smitiuã p̃sumat dare sentẽ¬
tiã.s oiõ eum audiri decernimꝰ ¶S
Huł sp̃ali pͥuilegio declicis romane
tione ministroꝵ dĩ repente ꝓ siliũt.
Quoꝵ uõ uita ado laudabił ẽ. ut oĩb¬

Expanded text:
Romanae sedis episcopi petierit audiri, nullus super illum finitivam praesumat dare sententiam: sed omnino cum audiri decernimus speciali privilegio de clericis romane tionem ministrorum dei repente prosiliunt. Quorum vero vita adeo laudabilis est, ut o
Abbreviated transcription (Latin):
quia cosdem nec sedes a postolica
recepit: nec scĩ patres iłł consensũ
p̃buerunt pro eo quod abhr̃ticis su¬
Bnomine apłoꝵ cõpositi di noscũ¬
tur quãuis meis inuenianturutilia

Expanded text:
quia eosdem nec sedes apostolica recepit, nec sancti Patres illis assensum praebuerunt, pro eo quod ab haereticis sub nomine apostolorum compositi dignoscuntur, quamvis in eis utilia
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑmittas. Quã us enĩ illoꝵꝵ ĩtitũ
dissimulare pͥsemus. ꝗ ñ accusanti¬
bus nr̃is.s illoꝵ notariis ad quos
tuencte publice pacis uigilantia
ꝑtinebat. p̃sentati uideant᷑ exami¬
ficere uolumus. ut᷑uiui ⁊ nulla parte
cione dirigantur: ł amalignis oꝑib¬
quid ⁊ ista ctap̃natio. S quis ñ intel¬
ligat mag̃ bñsitium ꝗͣ si ꝑplicium
nuncupandum. ubi nec seuienapiter¬
laxatur aucdatia. nec peniten asilitan¬
cina subtrahitur. Imple xͥ mne iudex
memineris. ut ñ inpeccõꝵ atrocita¬
tib exerceas ulciscenti libidinem.
s peccõĩꝵ uulnib curanctiadhibeas
uoluntatẽ. Noli ꝑctẽ pat̾nam dilign¬

Expanded text:
mittas. quamuis enim ab eorum interitu dissimulare possumus, qui non accusantibus nostris sed illorum notoria, ad quos tuendae publicae pacis uigilantia pertinebat, praesentati uideantur examificere uolumus, ut uiui et nulla corpocitione dirigantur uel a malignis oquidem et ista damnatio, sed quis non intellegat magis beneficium quam supplicium nuncupandum, ubi nec saeuiendi relaxetur audacia nec paenitendi medicina subtrahatur? Imple, Christiane imemineris nec in peccatorum atrocitatibus exerceas ulciscendi libidinem, sed peccatorum uulneribus curandi adhibeas uoluntatem. noli perdere paternam diligen
Abbreviated transcription (Latin):
aconẽ. adep̃atũ marcelliensiꝰ ecłe. si¬
ue cusilinatũ abom̃ib fuisseelectũ.
Qd iam añ ħ tp̃s retulisti.⁊ ussimꝰ
eiꝰ abep̃o suo dimissorias accepisse.
diem ñ occurrerit: coget᷑ usq adqͣr¬
ti m̃sis ieuinia sustinẽ ¶ Histpĩb¬

Expanded text:
cellionensis ecclesiae sive Clusitanae ab omnibus fuisse electum, quod jam ante hoc tempus retulisti; et jussimus, ona ejusdem ab episcopo suo dimissorias accepisse. diem non occurrerit, cogetur usque ad quarti mensis jejunia substinere. DISTI
Abbreviated transcription (Latin):
uscipitis ne ubertatem uerbiliben¬
ter accipitis: quod lex xpĩ sacerdota¬
luos subicit potestati itq istis tri¬
bunalibus subdit: DSedir etinobis
potestatem dedit principatum mu¬
ito ꝑfeciorem principaribruris abu
numquid iustum uobis uidetur. si ce
u dat sp̃carni. si aterrenis celestia super¬
rentur. si diuinis p̃feranturhumana:
eclesiasticis legib postponende sunt.
ubi autẽ euangelicis. atq canoniciᷤ
decretis non obuiauerim: omĩ reue¬
rentia dignehabeantur. Unde in di¬
i in adiutorium uestrum terrenum¬
perii leges a sumendas putatis non re

Expanded text:
uscipitisne libertatem verbi? Libenter accipitis, quod lex Christi sacerdotali vos subjicit potestati atque istis tribunalibus subdit? Dedit enim et nobis potestatem, dedit et principatum multo perfectiorem principatibus vestris. Aut numquid justum vobis videtur, si cedat spiritus carni, si a terrenis coelestia superentur, si divinis praeferantur humana?ecclesiasticis legibus postponendae sunt. Ubi autem evangelicis atque canonicis decretis non obviaverint, omni reverentia dignae habeantur. Unde Ani in adjutorium vestrum terreni imperii leges assumendas putatis, non re
Abbreviated transcription (Latin):
b nec cõpunctio humilitatis. nec̃
instantia oranti appareat. nec be¬
atum daũ imitent. qui dic̃ laua¬
bo ꝑsingłas noctes lectum meũ la¬
emis meis stratum neũ rigabo. Et

Expanded text:
uibus nec compunctio humilitatis, nec instantia orandi vel plangendi appareat, nec beatum David imitentur, qui dixit: Lavabo per singulas noctes lectum meum, lacrymis meis stratum meum rigabo. Et
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓculcdubio infirmitati ẽ descẽtr̃ ac
testis. saltĩ tales estote infruotubo¬
non oꝑum: qͣles fuistis dudũ ĩ ac¬
nioẽ uicioꝵ. Neͤ debilioreᷤᷤ uõ hãt
scã lib̾taᷤᷤ aeris. quos incarne ualido
habuit usus t̃rene uoluptatis. Itẽ¬
dines usimirii ꝓmoueri ñ cħ.

Expanded text:
cul dubio infirmitati condescenditur, ac testis, saltem tales estote in fructu bonorum operum, quales fuistis dudum in actione vitiorum, ne debiliores vos habeat sancta libertas aeris, quos in carne validos habuit usus terrenae voluptatis. dines usurarii, promoveri n
Abbreviated transcription (Latin):
qiͣ aliaꝵ arborum more. deorsũ ua¬
sti s̃. sursum angusti. Ꝙ a forte̾ ĩ in¬
feriora subsistunt. s ad suꝑiora d si¬
cunt. At cc̃ ex qͣlitate palmait de¬
ẽ in t̾renis desideriis forte̾. ⁊ in cele¬
stibus debiles. ẜ longiꝰ atq distã¬
tiꝰ studiosos se dõexhib. ꝗ̃ scło fuiꝰ¬

Expanded text:
si aliarum arborum more deorsum vant, sursum angusti, quia fortes in inferiora subsistunt, sed ad superiora deficiunt. At contra ex qualitate palmarum det in terrenis studiis fortes, et in coelestibus debiles, sed longius atque distantius studiosos se Deo exhibent, qu
Abbreviated transcription (Latin):
gnittate .. ẽ in offõ quolib ecłastico
sit. an pbrm sedeat. nͥ cum locũ ha¬
buit ꝓͥrpatriarche. aut metropolitaĩ su
ꝓ aliquo capitulo. ⁊ c̃ enĩ. sic̃ illiꝰ locũ
tenẽs honorabitur. Siquis uõ pre¬
suꝑsit ħ tirannce facẽ: apͥo gradu
repulsuᷤ. ultimꝰ oĩum fiat ꝓnordine

Expanded text:
gnitate, hoc est in officio quolibet ecclesiastico sit ante presbyterum sedeat, nisi quum locum habuerit proprii patriarchae aut metropolitani sui pro aliquo capitulo; tunc enim sicut illius locum tenens honorabitur. Si quis vero praesumserit hoc tyrannice facere, a proprio gradu repulsus ultimus omnium fiat in ordine
Abbreviated transcription (Latin):
itat. Tc̃ aut̃ scit. sieiꝰ rei deqͣ uirat̃
testiꝰ fuit. aut uidens. uut c̃sciꝰ fuit.
i aliqͦmõ cognou̾it. aut ocul sis
isli. ita enĩ potuit eẽ c̃scius. s int̃
timorẽ ħ pecẽi.⁊ timorem ꝓdi¬

Expanded text:
et tacet. tunc autem scit, si ei rei de qua iuratur testis fuit aut uidit aut conscius fuit, id est aliquo modo cognouit aut oculis suis it; ita enim potuit esse conscius. sed inter timore
Abbreviated transcription (Latin):
alus causis. q̃ adhon estatem eiꝰ ꝑtiuẽ
uidentꝰ Utile. ne su ei indãpnũ de
siuis pꝰsessiõib. Facile. ł p̾sibile. ne id bo¬
num o dns̃ suus facẽ leuit̃ porerat.
faciat ei difficile. neue id ꝙ p̾sibie e¬
rat: eldat eimpꝰsibile. Ut icdelis ħ¬

Expanded text:
s, quae ad honestatem ejus pertinere videntur. Utile, ne sit ei in damnum de suis possessionibus. Facile vel possibile, ne id bonum, quod dominus suus facere leviter poterat, faciat ei difficile, neve id, quod possibile erat, reddat ei impossibile. Ut fidelis
Abbreviated transcription (Latin):
Socure indiciniłis caritati: ut ab ãpo¬
stolicis institutis nullo ulterius re¬
cedatis excessu. Quia inultum pꝰp
cẽ non poterit. siquis quam aposti¬
ucas regulas in aliquo credidere

Expanded text:
strae indicimus charitati, ut ab apostolicis institutis nullo ulterius recedatis excessu, quia inultum post haec esse non poterit, si quisquam apostolicas regulas in aliquo crediderit
Abbreviated transcription (Latin):
consuetudo maior sit ueritate. aut
plane uerum ẽ: quia rãtio.⁊uenitas:
suetudinipreponenda ẽ. sisi consue¬
tudini ueritas suffragatur nichilop¬
portet firmius retinen. It cprianus.
ualeat. ⁊ uincat. Nam consuctudo sine
ueritate uetustas erroris ẽ. Propterq.¬
derelicto errore: sequamur ueritatem.
Scientes quia ⁊ psiaram uenfas ult¬
cit ut serptum ẽ. Ueritas ualet tinua¬
test simplicit̾ erranti sicut de ipõdi¬
cit apłs paulus. Qi primo fuiblasp¬
hemus persecutor.⁊ imuriosus.s⁊ mi¬
sericordiam meruiquia ignorans fe¬
ci post imspirationem uõ i reuelatio¬
nem factã: qui in co quod errauerat

Expanded text:
consuetudo maior sit ueritate aut nplane uerum est, quia ratio et ueritas consuetudini praeponenda est. sed cum consuetudini ueritas suffragatur, nihil oportet firmius retineri. ualeat et uincat. nam consuetudo sine ueritate uetustas erroris est. propter quod relicto errore sequamur ueritatem scientes quia et apud Hesdram ueritas uicit, sicut scriptum est: ueritas manet et inuat, simpliciter erranti, sicut de se ipso dicit apostolus Paulus: \'qui primo fui blasphemus et persecutor et iniuriosus, sed misericordiam merui, quia ignoransfeci\' postinspirationem uero et reuelationem factam, qui in eo quod errauerat
Abbreviated transcription (Latin):
uittes. pliminia. federa pacis. incli¬
tie łegatorum non uiotandorũ reli
ꝯnubia int alcnigena p ros itata:
iurconines feregentes utuntur. Qd
siꝗͣnodato egressio inostẽ. ⁊ coniiss.¬
o. it. signodato. recepti o. ⁊t̃ flagitu
ntatn discipuna. suocus descratur
tem stipen diorum moclus. lignitattn
suacsus. pͥreimorum honor. t uticũme
rora ł torques donatur Item pde dei¬

Expanded text:
rvitutes, postliminia, foedera pacis, indutiae, legatorum non violandorum religio, conubia inter alienigenas prohibita. iure omnes fere gentes utuntur. Quisigno dato egressio in hostem vel commissio. Item signo dato receptio; item flagitii militaris disciplina, si locus deseratur; item stipendiorum modus, dignitatum gradus, praemiorum honor, veluti cum corona vel torques donantur. Item prae
Abbreviated transcription (Latin):
ne. diuincnatura. humane moribus
constant. Ideoqne dicrepant: quoni¬
am alie aliis gentibus placent. fas ler:¬
x duunaẽ. ius. lerhumana. Habire per
ĩgrum alienum fac est. ius none¬
erdi buius actorbua tatis cuide¬
ler datur intelligi. i quo differant.
interse. lexcliuina. ł humana cum
omne quod fas est. nomine diuine.⁊
naturalis legis accipiatur. nomineũo
legis hum ane mores unrt conscrip¬
ti. itradii steilganturꝰ est autem
ius gentrale nomen muttas subse fe¬

Expanded text:
ne. Divine, natura, humane, moribus constant. Ideoque he discrepant, quoniam alie aliis gentibus placent. Fas lex divina est, ius lex humana. Transire per alienum agrum fas est, ius nonerbis hujus auctoritatis evidenter datur intelligi, in quo differant inter se lex divina et humana, cum omne quod fas est, nomine divinae vel naturalis legis accipiatur, nomine vero legis humanae mores jure conscripti et traditi intelligantur. § 1. Est autem jus generale nomen, multas sub se co
Abbreviated transcription (Latin):
suam: nͥ cũ adult̾iũ seꝑatioẽ sanauũ. In ce¬
sto uõ. nullo c̃iugiinoĩe d putandos. qͦ
nam uxorẽ acceꝑit: siꝗ nouercã eduxĩt.
relicte. uł filie auũcłi misceat᷑: aut pa¬
trui filie. ł pͥingne sue: aut ꝗ ex ꝓͥa cõ¬
sangumitate aliqͣ. aut ꝗ c̃ sangum eus
habuit c̃ cubitu pollueit: aut ux̃oe du

Expanded text:
si quum adulterium separatione sanaverint. Incestuosos vero nullo conjugii nomine deputandos, quos nam uxorem acceperit; si quis novercam duxerit; relictae vel filiae avunculi misceatur, aut patrui filiae vel privignae suae, aut qui ex propria consanguinitate aliquam, aut quam consanguineus habuit, concubitu polluerit aut du
Abbreviated transcription (Latin):
qͣ si ei ad ĩpetendum cõmiẜit quẽ
tulo. Ueniamus ⁊ ad scãm calce¬
donensem sinodum. ⁊ ꝗd nob̾ de ip̃o¬
athanasio ꝑrenoꝵ referat ep̃o au¬
diamus. Is enĩ antistes t̃cio euocatꝰ
nonuce cdepnatug extitãt. S solũ
qͥa cum uocaret᷑ ad sinodum ꝙ ini¬
micꝰ eẽt᷑ ipa ᷤ qͣui iudicabat. clam

Expanded text:
 si ei ad impetendum commiserit, quum. Veniamus ad sanctam Chalcedonensem synodum, et quid nobis de Athanasio Perrenorum referat episcopo audiamus. Is enim antistes tertio evocatunonice condemnatus exstiterat. Sed solum, quia cum vocaretur ad synodum, quod inimicus esset ipse qui judicabat
Abbreviated transcription (Latin):
cał calculi satisfactio postulatur.
clusa. necessaiõ iuc̃tumacẽ iugor
iudiciariꝰ exercet᷑. sabe fecutione
sententie appellaĩ ñ põt nͥ forte ex¬
re seretu ł ne hii quo scͥptos ͤ patiũt

Expanded text:
 calculi satisfactio postulatur aclusa necessario in contumacem vigor judiciarius exercetur. § 16. Ab exsecutione sententiae appellari non potest, nisi forte exsreseretur, vel ne ii, quos scriptos patuerit
Abbreviated transcription (Latin):
scelusq c̃fessus: audiat᷑ appellas̃.
stio ꝓductis. instrum̃tis ꝓlatiꝰ a¬
nsq argum̃tiꝰ p̃stitis. sentñtia cc̃
minime uoce sua c̃fessus sit au for
ꝓuocandi licentia ei ñ denegatur.¬

Expanded text:
scelusque confessus audiatur appellans. stibus productis, instrumentis prolatis, aliisque argumentis praestitis sententia contra minime voce sua confessus sit aut for dixerit, provocandi licentiam ei non denegar
Abbreviated transcription (Latin):
urbat᷑ acum̃ legentium. ⁊ dficẽ
cogit: qui eosꝰ legendis scłarib li¬
bris. om̃imõĩs eͣstimat ꝓhibendos.
Inꝗb siqua inuenta s̃ utilia: qͣi sua
sumẽ licet. alioquin moyses ⁊ dani¬
el sapientia ⁊ littis egyptioꝵ chalde¬
oriq ñ paterent᷑. erudiri. quoꝵ tam̃
suꝑstitiones simul ⁊ delitias horrebã
tis. ¶ Cur gͦ legi ꝓhibentur q̃tam rõ¬
nabilit̃ legenda ꝓbant᷑: S⁊ scłareᷤ lit¬
teras quidam legunt aduoluptatẽ.
de testentur. ⁊ utilia q̃ in eis inuen̾it̃:
ad usum sacre erudicionis iuertat̃.

Expanded text:
urbat acumen legencium et deficere cogit, qui eos a legendis secularibus libris omnimodis estimat prohibendos, in quibus si qua inventa sunt utilia, quasi sua sumere licet. Alioquin Moyses et Daniel sapiencia et litteris Egipciorum Caldeorumque non paterentur erudiri, quorum tamen supersticiones simul et delicias horrebant.tis. Cur ergo legi prohibentur, que tam rationabiliter legenda probantur? Sed seculares literas quidam legunt ad voluptatem,detestentur et utilia que in eis invenerint, ad usum sacre eruditionis devoti mutant:
Abbreviated transcription (Latin):
ehec domus: Si autem ut teneãturista
ahoͥmib regũ uiã fecerunt ustis reti¬
egͥnus leges ut gaudeatis. It relegantur
legesuͥ. manifeste preceper imperato¬
usurpant sibi nomenxpĩanum nec
uolunt in pace colere pacis autoremni
chil nomine eclesie audeant possidere
Si dicitis. Quid nobis ⁊ imperatori. s.
iam dixi. deiuẽ humano agͥ. Apłs uo¬

Expanded text:
ea est? Si autem ut teneantur ista ab hominibus regum jura fecerunt, vultis recitemus leges, ut gaudeatis? Ac rursum. Legantur leges, ubi manifeste praeceperunt imperatousurpant sibi nomen Christianum, nec volunt in pace colere pacis auctorem, ut nihil nomine Ecclesiae audeant possidere. Sed dicitis, quid nobis et imperatori? Sed ut jam dixi de jure humano agitu
Abbreviated transcription (Latin):
uo iuẽ defendis uillas eccle eliuino
anhumano : Diuinum ius in scri¬
ptͣis diuinis habemuꝰ. humanum: in.¬
legibus regum.Uñ quisq: possidet ꝙ
posidet non neuare humano. namͣ

Expanded text:
uo iure defendis villas ecclesie, an humano? Divinum ius in scripturis divinis habemus, humanum inlegibus regum. Unde quisque possidet, quod possidet? Nonne iure humano? Nam
Abbreviated transcription (Latin):
uisnatu le sumiliter preualet consu¬
etudini constitutioni. quecũq nuł mo¬
ribus recepta sunt. uł scriptis comp¬
hensa si naturalituĩ fuent ad uersaua

Expanded text:
ius naturale similiter prevalet consuetudini et constitutioni. Quecunque enim vel moribus recepta sunt vel scriptis comprehensa, si naturali iuri sunt adversa,
Abbreviated transcription (Latin):
orcũs clippeo tueat. ꝗ iacuł hostiũ
sese feriendum exponit: aut qͥlẽ
peste radix in fecta ẽ. Maior gͦ metu¬
enła e locis ił calamitas. ubitalc̾ ĩ¬
tcessões ad locũ regiminis ad dueũt

Expanded text:
onis clipeo tuetur, quiacculeis hostium sese feriendum exponit? Aut qualem peste radix infecta est? Maior ergo metuenda est locis illis calamitas, ubi tales intercessores ad locum regiminis adducunt
Abbreviated transcription (Latin):
ceat pul spios nõ quotiens appellauit
cause ñnͥ ĩ loco admissi cͥminis de¬
p̃hñdi pot̃. aut nͥ altã par̾ iuditiũ
maioris ꝑ soẽ int̃pellauĩt. snue decli¬
nando iuditium. siue releuando sẽ¬

Expanded text:
ceat. Pulsatus etiam quoties appellaverit, cause non nisi in loco admissi criminis deprehendi potest, aut nisi altera pars iudicium maioris persone interpellaverit, sive declinando iudicium sive relevando sen
Abbreviated transcription (Latin):
ullam potestatẽ đ cetõ nullã licẽtiõ¬
o monachis relinꝗmꝰ ꝓarbtrio suo aut¬
abbate expellẽ. aut sibim alio̾ or¬
amare. ꝗa nulla auetoitã remaneb:
abbati. simonachoꝵ potestati cepit
subiacẽ.ũ de cet̃o fidelr̃ ⁊ studiose u¬
niũsa q̃ uł addiuini cultꝰ reuentiaui¬

Expanded text:
ullam potestatem de cetero, nullam licentiam monachis relinquimus pro arbitrio suo aabbates expellere, aut sibimet alios ordinare, quia nulla auctoritas remanebit abbati, si monachorum potestati coeperit subjacere, ut de cetero fideliter et studiose universa, quae vel ad divini cultus reverentia
Abbreviated transcription (Latin):
pedes tuos ⁊ loquar tecum. Qenĩ ia
locuturum: S sciendum ẽ quia alia
sunt q̃iacentes: alia q̃stantes audiẽ
debemus. Iacenti enĩ dr̃ ut surgat.
stanti aut̃ p̃cipitur ut ad p̃dicatiõe
ꝓficisci debeat. ad huc enĩ nob ĩfir¬
mitatis c̃fusioẽ iacentib p̃beri ñcđ¬

Expanded text:
pedes tuos, et loquar tecum? Qui enim locuturum? sed sciendum, quia alia sunt, quae jacentes, alia quae stantes audire debeamus. Jacenti enim dicitur, ut surgat; stanti autem praecipitur, ut ad praedicationem proficisci debeat. Adhuc enim nobis in infirmitatis confusione jacentibus praeberi n
Abbreviated transcription (Latin):
as sos enĩ  tpre idigemus ut aliq
maturiꝰ agamus nep̃cipitemus c̃sci
mus eum. ⁊ frño corripiamus affectu
inaliqͦ delicto. uos qui spãle estis ĩstru¬
ite hmoĩ inspũ lenitatis. alt̃ iltiꝰ .ꝯ.

Expanded text:
as. Nos enim tempore indigemus, ut aliquid maturius agamus, nec praecipitemus consilmus eum et fraterno corripiamus affectu, in aliquo delicto, vos, qui spiritales estis, instrui
Abbreviated transcription (Latin):
at. Ealibi drꝰ a scis̃ meis incipite. In
filiis aut̃ leui. omẽ sac̃dotalem intel¬
ligens diguitatẽ. Si aut̃ sac̃ dote pur¬
gandis ⁊ co landi ut pint auir rema¬
neat ⁊ argentum: ꝗd decet̃is ẽ dicẽdũ
Q cum emũdati fum̃t ⁊ colati: tunc
offerũt uiᷤ ta sacͥficia. ⁊ placeb̾ sacͥfici¬

Expanded text:
 scribitur: A sanctis meis incipite . In filiis autem Levi: omnem sacerdotalem intellige dignitatem. Si autem sacerdotes purgandi sunt et colandi, ut purum aurum remaneat et argentum, quid de caeteris est dicendum? Qui cum emundati fuerint et colati, tunc offerent Domino justa sacrificia, et placebit sacrifici
Abbreviated transcription (Latin):
ex nr̃a auctoitate p̃cipimus. nec ali¬
ꝗd ampliꝰ ex iñ abaliquo exigatur.
sinuõ nil tale c̃stitĩt. mediant᷑e te
ꝗd ipĩ epõ. noie eulogie afferri dełut.
int̃ ip̃os monachoᷤᷤ ⁊ pbrm̃ uoluuiᷤ

Expanded text:
ex nostra auctoritate praecipimus, nec aliquid amplius exinde ab aliquo exigatur. Si vero nil tale constiterit, mediante te po ipsi nomine eulogiae offerri debeat in
Abbreviated transcription (Latin):
officiunt. ⁊ uiles cibi appetent᷑ acceptiĩ¬
pediunt ꝓfectum abstinentie dauro
uesci. utantur c̃suetudine infirmita¬
tis sue ᷤͤ olẽant alit̃ se ñ possẽ. Sicͣ sue¬
tudinẽ mutant. egrotant. Utantur
sũꝑflius. dent inopib necessaiã. Utãt̃
p̃ciosis.dent pauꝑib uilia. Id inlibto¬

Expanded text:
officiunt, et viles cibi appetenter accepti impediunt profectum abstinentiae. David vesci, utantur consuetudine infirmitatis suae; sed doleant aliter se non posse: si consuetudinem mutant, aegrotant. Utantur superfluis, dent inopibus necessaria; utantur pretiosis, dent pauperibus vilia. C. I
Abbreviated transcription (Latin):
gibus postponenda censentur natura
turali iuri contrarie ꝑrobantur.peni¬
tus sunt excludende ¶ Constitutiones¬
uero principum eclasticis constitu¬
tionib non preminent. s⁊ obsecũ.¬

Expanded text:
gibus postponenda censentur, eisdemturali juri contrariae probantur, penitus sunt excludendae. DISTINCTIO principum ecclesiasticis constitucionibus non preminent, sed obsequ
Abbreviated transcription (Latin):
egtimperatorum non in omĩb ece¬
lasticis controuersiis utendum e. p̃¬
sertim: cum inueniatur euanglice
accanonice sanctioni aliquociens
obuiare Idem leximperatorum nõ
xandrum antiocͥenumẽpiscopum a
it. Quod siͦscnaris inquiens utrum
diuisis imperiali iudicio prouinciis
ut due metropoles fiant si duo metͦ

Expanded text:
e imperatorum non omnibus ecclesiasticis controversiis utendum est, praesertim quum inveniantur evangelicae ac canonicae sanctioni aliquoties obviare. Item: Lex imperatorum non xandrum Antiochenum episcopum, ait: Nam quod sciscitatis, inquiens, utrum divisis imperiali judicio provinciis, ut duae metropoles fiant, sic duo met
Abbreviated transcription (Latin):
rimus quod aliter senserint:quã ueri¬
tas habet: diuino adiutoriouel ab ali¬
is intellecta uel anobis.Talis ego sum
inserptis aliorum. quales uolo eẽ in¬
tellecto resmeorum.Idem ad casula¬
anꝰ quipe roeta emplis s pncesis¬
nenda e.uiquidem exempla con¬
cordant filla que tãtum digniora
sunt imitatione: quantum excellenci
ds̃ prohibi fieri. Deniq cum in cano¬
nica scriptura nichil aliud quam in
diuinis legibus inuenatur.Diuine
. uõ leges natura consistant: pater quod
ĩcumq diuine uoluntati seu canoni¬
ce serpturtꝯtraria probantur: eadẽ
inaturali iuri inueniantur aduer¬
sa. Unde quecũq diuine uoluntati se¬
u canonice scripture. seu diuinis le

Expanded text:
remus quod aliter senserint quam veritas habet, divino adiutorio vel ab aliis intellecta, vel a nobis. Talis ego sum in scriptis aliorum, quales volo esse intellectores meorum. DECana quippe ratio etiam exemplis anteponenda est: cui quidem et exempla concordant, sed illa, quae tanto digniora sunt imitatione, quanto excellentioDeus prohibet fieri; denique quum in canonica scriptura nihil aliud, quam in divinis legibus inveniatur, divinae vero leges natura consistant: patet, quod quaecunque divinae voluntati, seu canonicae scripturae contraria probantur, eadem et naturali juri inveniuntur adversa. Unde quaecunque divinae voluntati, seu canonicae scripturae s
Abbreviated transcription (Latin):
tiat pot̃ facẽ uõ. nemo nͥquiscit se
ĩuiriam facẽ.⁊ si nesciat oui faciat.
Qr̃ siq̃ ꝑ iocum ꝑcutia    aut dum
certat: inuiriaꝵ ñ tenetur. Si qui
uni suũ: in ea cã ẽ. ne inuiriaꝵ te¬

Expanded text:
tiat, potest, facere nemo, nisi qui scit se iniuriam facere, etiamsi nesciat cui faciat. Quare si quis per iocum percutiat aut dum certat, iniuriarum non tenetur. Si quis ruum suum, in ea causa est, ne iniuria
Abbreviated transcription (Latin):
rantie simił ẽ. Ex utraq  q̃dã fiũt.
q̃ inputantur. qdam uõ. q̃ minine.
Cecuqͥnamq sbitum sue uxori
ex ercitatioẽ uprium. uł uenatioẽ
iaculum mittens liq̃ ꝑurat qui
ab eapenitus ħ đ eẽ alienum. ho¬
micidi reus hr̃ ¶Mens uõ alienata
ñ eis imputẽtur apenam: q̃ exm̃tis

Expanded text:
rantie similis est. Ex utraque enim quedam fiunt que imputantur, quedam vero que minime. Cecus namque, si debitum sue uxori exercitatione virium, vel venatione jaculum mittens aliquem perimat, quia ab eo penitus hoc debet esse alienum, homicidii reus habetur. Mens vero alienata non eis imputentur ad poenam quae ex mentis
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntate itaq peccã ꝓeetũt. q̃
libo m̃tis arbitrio.⁊ d elinqñdi ꝓ
poit̃o cõmituntur. P orro infirmi¬
tas alia ẽ aĩalia carnis. Infirmita
animi: ẽ iguorantia. carnis ĩ firmi¬
tas. ẽ exc̃cupiscentia. Ex utraq aũt
infirmitate q̃ ꝓcedut. inputant
adpenam. Uñ deꝗbdam ignorã¬
tib dicume. Siquis quorat. i gno¬

Expanded text:
oluntate itaque peccata procedunt, quae libero mentis arbitrio et delinquentis proposito committuntur. § 2. Porro infirmitas alia est animi, alia carnis. Infirmitas animi est ignorantia; carnis infirmitas est concupiscentia. Ex utraque autem infirmitate quae procedunt imputantur ad poenam. Unde de quibusdam ignorantibus dictum est: Si quis ignorat
Abbreviated transcription (Latin):
Quomõ infornicatioẽ. ñ ĩdecodi¬
ũsa sit fornicatio. si muliapuł ẽ aut
d formis ancilla. aut ingenua.
pauꝑaaut opulenta. s qͣl cũq illa
fuĩt: una ẽ foruicatio. ita infurto

Expanded text:
quomodo in fornicatione, non idcirco diversa sit fornicatio, si mulier pulchra aut deformis, ancilla, aut ingenua, pauper aut opulenta; sed qualiscunque illa fuerit, una est fornicatio. Ita in furto
Abbreviated transcription (Latin):
It Placuit huic scẽ sinodo.ũ amo¬
do cõfirmata. trata sint: canoũ
cesariensem gangrensẽ.antiocenã.
La odicensem constantino politanã
hephesinã pͥmã. calcedonensẽ. sardi¬
censẽ. ⁊ cartaginensẽ. ⁊ opuscula the

Expanded text:
Item: § 1. Placuit huic sanctae synodo, ut amoItem: § 1. Placuit huic sanctae synodo, ut amodo confirmata et rata sint canonum caesariensem, Grangrensem, Antiochenam, Laodicensem, Constantinopolitanam, Ephesinam primam, Chalcedonensem, Sardicensem, et Carthaginensem, et opuscula The
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ignorantiam scandalirãtur. proca¬
nonib istis dicentes. Nũquio ui .si¬
nodus canones fec̃: Seiant gͦ. qm̃ se
xta scã sinodus. sub cõstatino congͣ¬
gata ẽ. cc̃ tos qui dicebant unã opeta¬
subiustiniano istis canonib subscrip¬
serunt. oportebat enĩut sinodusu¬
gatam ab ea diffinitionẽ cẽ motͣio see¬
litas constantino imꝑatore qui
eã cõngregauerat. non multo pꝰ defuẽ
to.austiniano filio eius regnante pro
co: Eadẽ scã sinodus diuinitus in spi¬
anno congreta ẽ. ⁊ canones numero.C.
¶Exhis ergo colligitur. quod uͣi si¬
nodus bis congregata ẽ. Primo subẽ¬
stantino: ⁊ nullos canones constituit.
scðo sub iustiniano filio eius. ⁊ p̃fatoᷤ
canones promulgauit. Uñ scĩ patres
niano. aug̃.ui. sub constantino aug̃ p
atre suo de misterio fidei plenissime
disputantes canones nõ fẽcert̃. sicut ce¬
tẽ.iiii. uniuersales sinodi: Propt̃tea
nos conuenientes in hanc imperialẽ
urbem.sacros canones conscripsimꝰ.

Expanded text:
 ignorantiam scandalizantur pro canonibus istis dicentes: Nunquid sexta synodus canones fecit? Sciant ergo quoniam sancta synodus sexta sub Constantino congregata est, contra eos qui dicebant unam ope episcopi sub Justiniano istis canonibus subscripserunt. Oportebat enim, ut synodus ugatam ab ea diffinitionem contra Monothelitas, Constantino imperatore, qui eam congregaverat, non multo post defuncto, et Justiniano ejus filio regnante pro eo, § 4. Eadem sancta synodus divinitus inspianno congregata est, et canones numero CII. Gratian. Ex his ergo colligitur, quod sexta synodus bis congregata est: primo sub Constantino et nullos canones constituit; secundo sub Justiniano filio ejus, et praefatos canones promulgavit. Unde sancti Patres niano Augusto, sexta sub Constantino patre tuo Augusto, de mysterio fidei plenissime disputantes, canones non fecerunt, sicut ceterae quatuor universales synodi: propterea nos convenientes in hanc imperialem urbem sacros canones conscripsimus.
Abbreviated transcription (Latin):
tum dissonantia adc̃cordiã reuoca¬
riualeat: hreuit᷑ inspiciamꝰ. Sũt
ebitio celsioris: adpenitentiã cog̃.
hos sacͥcanones in recuꝑabiliter
deiciunt. ꝗa ꝗ simulatioẽ penitẽ¬
tie ł affectioẽ honoris adõñc̃ seqr̃¬

Expanded text:
tum dissonantia ad concordiam revocari valeat, breviter inspiciamus. Sunt  gradus et ambitio celsioris ad poenitentiam cogit. Hos sacri canones irrecuperabiliter dejiciunt, quia qui simulatione poenitentiae vel affect
Abbreviated transcription (Latin):
si qui pͥoris gd̾ elati suꝑbia coionem
fortasse c̃tepẜint. aut ecłãm freqñ¬
tare ł offĩ suũ implẽ neglexĩt. ꝑ¬
egrina eis coĩo tͥbuat᷑: itaut cũ eos
penitentia correxĩt. rescptimniatͥ¬
cũia gradũ dignitatẽq suñ recipi¬

Expanded text:
lati superbia, communionem fortasse contempserint, aut ecclesiam frequentare, vel officium suum implere neglexerint, peregrina eis communio tribuatur, ita ut cum eos poenitentia correxerit, rescripti in matricula gradum suum dignitatemque recipi
Abbreviated transcription (Latin):
one illum arbitrant᷑ intelligi. ut
obqͣlib forncationẽ uir licite
dimitrat uxorem. uiuẽte dimisa
alian ducat Sͦ eincestuosa tm̃ fõ¬
nicatione intelligͥ. cũ uxor uidł¬

Expanded text:
one illud arbitrantur intelligi, ut ob quamlibet fornicationem vir licite dimittat uxorem, et vivente dimissa aliam ducat, sed de incestuosa tantum fornicatione intelligi, quum uxor vid
Abbreviated transcription (Latin):
ascismatico eccłastico more celebratũ.
ratum eẽ. ⁊ mĩto ꝗa alia inbaptimo
zalia in reliquis sacm̃tis c̃siderano ẽ.
quippe ⁊cum ordine pͥor⁊ necessãiõ
sit. Subito enĩmorituro. pͥus baptis¬
mate quã dnĩci corporis comuniõe.
ł aliis sacͣntis c̃sulitur. ⁊dum forte
datholicus ñ inuenitur: satiꝰ ẽ abhr̃ti¬
co baptismisacram̃tum sumere: quã ĩ
et̃ium ꝑire. ⁊ hac̃ sententiã p̃scͥpto¬
rum pontificum cornelii ⁊ stephani

Expanded text:
schismatico ecclesiastico more celebratum ratum esse; et merito, quia alia in baptismo, et alia in reliquis sacramentis consideratio est: quippe cum et ordine prior et necessarior sit; subito enim morituro prius baptismate, quam Dominici corporis communione vel aliis sacramentis consulitur. Et dum forcatholicus non invenitur, satius est ab haeretico baptismi sacramentum sumere quam in aeternum perire. Et hanc sententiam praescriptorum pontificum Cornelii, Stephani
Abbreviated transcription (Latin):
scismate.ł hr̃si. ab eccła ñ separentur.
eoꝵdem ordinationes. ⁊ reliqͣ sacra¬
menta scã ⁊ uenetanda ñ negamus.
seqñtes beatum augustinum. qui sr̃
iohannẽ deh̾mõi tam copiose. quã
ueracit̃ disserit. ait enĩ. baptitat ẜuus
bonus. siũ siuiꝰ malus. nesciat se ille ꝗ
refpiciat dni potestatẽ. At tñ do¬
cessores nr̃i nicholaus.⁊ gg̃. amissis
sac̃dotum quos tales reuera eẽ con¬
stituit fideles abstinẽ decreuerunt.
ut  pedcinti ucentiã ceteris aufer̃.¬

Expanded text:
aeresi ab Ecclesia non separantur, eorumdem ordinationes, et reliqua sacramenta sancta et veneranda non negamus, sequentes beatum Augustinum, qui super Joannem de hujusmodi tam copiose quam veraciter disseruit. Ait enim: « Baptizet servus bonus, sive servus malus, non sciat se ille qurespiciat Domini potestatem. Si cessores nostri Nicolaus et Gregorius a missis sacerdotum, quos tales revera esse constiterit, fideles abstinere decreverunt, ut et peccandi licentiam ceteris aufer
Abbreviated transcription (Latin):
oiõ cẽdicimus. ut nussam ũcantet.
sorib nr̃is obedientes castitatẽ sua¬
uit uꝑxta eccłas sic̃ oport religiosoᷤᷤ
seu oblationes uiuoꝵ ⁊ mortuoꝵ ec¬
cłus dĩfideliter reddant̃ alaicis. ⁊ ut

Expanded text:
ontradicimus, ut missam non cantet, cessoribus nostris obedientes castitatem sias suas, sicut oportet religiosos seu oblationes vivorum et mortuorum ecclesiis dei fideliter reddantur a laicis, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ħent uxores. ⁊stipendia sua exteriu
scp̃tum ꝙ diuidebatur singuł ꝓut cuq
opus erãt. De eoꝵ gͦ stipendio cogitãdũ
atq ꝓuidendum ẽ. ⁊ sub eccłastica regła
s̃ tenendiat bonis morib uiuant. ⁊ ca¬

Expanded text:
ent, et stipendia sua exterius st: Dividebatur singulis, prout cuique opus erat. De eorum quoque stipendio cogitandum atque providendum est, et sub Ecclesiae regula sunt tenendi, ut bonis morib
Abbreviated transcription (Latin):
cem constantino politanum abatẽ
uerbi dĩ ⁊ cainis unam naturam ꝓ
I ip̃m rursum nestorium epm̃ cum
ceteris hereticis una patrum sententia
p̃cdampnauit. Predicans eadem sino
ut in eũm subãm ⁊ diuine: ⁊ humane
confiteamur nature. hec sunt.iiͦii. si no¬
di principales fidei naturam plenissi¬
me predicantes. S⁊ et siqua sunt con¬
cilia. que scĩpatres spũ dĩ pleni sanc¬
xerunt. Post illoꝵ uinͬ auetoritates
oĩ manẽt stabilia uigore. quorũ gesta
in hoc opere condita c̃tinentꝰ. Sino¬
dus au greco interpretat᷑ comitatus
uł cetus. Concilii uõnomen tractum¬
ẽ ex more romano. tpr̃ ii quo causa
agebat̃ conueniebant om̃s inunum
cpiq intentione tractabant. Uñ ⁊ cõ

Expanded text:
em Constantinopolitanum abbatem Verbi Dei et carnis unam naturam prscopum, et ipsum rursum Nestorium cum reliquis haereticis una Patrum sententia condemnavit; praedicans eadem synodut in eo substantiam et divinae et humanae confiteamur naturae. Haec sunt quattuor synodi principales, fidei doctrinam plenissime praedicantes; sed et si qua sunt concilia quae sancti Patres spiritu Dei pleni sanxerunt, post istorum quattuor auctoritatem omni manent stabilita vigore, quorum gesta in hoc opere condita continentur. Synodum autem ex Graeco interpretari comitatum vel coetum. Concilii vero nomen tractum ex more Romano. Tempore enim, quo causae agebantur, conveniebant omnes in unum communique intentione tractabant.
Abbreviated transcription (Latin):
uenerabiles sinodique totam pru¬
cipalit fidem coplectunt. quasi ꝗͦ¬
tuoreuangelia ułtoͬ idem paradi¬
si fiumina. Harum prior nicena
qua afriane perfidie condẽpnata c̃¬
blasthemia: quã de inequalitate
scẽ trinitatis idem amus asseie

Expanded text:
enerabiles synodos, quae totam principaliter fidem conplectunt, quasi quattuor evangelia, vel totidem paradisi flumina. Harum prior Nicaenaqua Arianae perfidiae blasphemia condemnata, quam de inaequalitate sanctae Trinitatis idem Arius
Abbreviated transcription (Latin):
tificis. manifesta cb eẽ cognitio uĩta¬
tis. hic̃ ⁊̃ uectes quib arca portabat̃:
cͥa eẽt portanda. nulla fierꝰ mora
đintromittendis uectib ꝙ a p̃dica¬
tores ꝑ quos eccłacͥcum fert᷑: sacͥs lit¬
teris semꝑ d insistẽ. ne tuc̃ q̃rãt di¬
scẽ: cum ex officio alios debeant docẽ¬

Expanded text:
tificis manifesta debet esse cognitio veri§ 1. Hinc etiam vectes, quibus arca portabatur, et portanda, nulla fieret mora de intromittendis vectibus, quia praedicatores, per quos ecclesia circumfertur, sacris litteris semper debent insistere, ne tunc quaerant discere, quum ex officio alios debeant doce
Abbreviated transcription (Latin):
gotus hominum custodiendas et̃
precepit multo magis circa reuerẽ¬
tiam beatipetri apostolipro sue fe¬
licitatis augmento uelle serua¬
cutꝰ actenus humana lex uiguitab¬
ꝙ uniuersis procellis . pro nullius
corrupta Ata nunc suũ robur pro
sidorũs testatur in sinonimis libro
pp̃ michaeli imperatori.
on sequens ẽ ut quod ab huius se
quendo uoluntates remoueatur.

Expanded text:
gotiis hominum custodiendas esse praecepit, multo magis circa reverentiam beati Petri apostoli pro suae felicitatis augmento velle servacut hactenus Romana lex viguit absque universis procellis, et pro nullius corrupta, ita nunc suum robur propsidorus testatur, dicens in Synonymis, lib. Papa I Michaeli Imperatori. Consequens est, ut quod ab hujus sedquendo voluntates removeatur,
Abbreviated transcription (Latin):
uisitaẽ. collectis malitie sue seq̃cibus.
iniꝗtatiꝰ cõplicib. nefariaᷤᷤ inuasione̾
dp̃datiõe uiolentaᷤ inferre demoni
pollutis amꝑe manib qͣiuilia ⁊ adu¬
sum coẽm aptei p̃sup̃sit. diloctio nos

Expanded text:
suae sequacibus et iniquitatis complicibus, nefarias invasiones raedationes violentas inferre daemoniapollutis arripere manibus quasi vilia et ad usum communem apta praesumsit, dilectio nos
Abbreviated transcription (Latin):
ẽclam dĩ ing̾diantut:: int dudiente
sihis pͥorib trib eo fructuosus fuĩt
peuitentie labor. toiõi fideliũ restitu¬
antur. totaq m̃tis nitentioe spõdẽ¬
tes. talia se ultiꝰ num ꝗ̃ facturo. cõpꝰ
⁊ sanguinẽ dni susciꝑe mereantur.¬

Expanded text:
esiam Dei ingrediantur, et inter audientes si his prioribus tribus annis fructuosus fuerit poenitentiae labor, communioni fidelium restituantur, totaque mentis intentione spondentes talia se ulterius nunquam facturos, corpus et sanguinem Domini suscipere mereantur
Abbreviated transcription (Latin):
uanto apłica sedes auctoitate
cunctis p̃lata c̃stat ecłiis. tanto
int̾multiplices curas⁊ illa nõ uald̾
sollititat. uͥ ad c̃ secͣndum antistitẽ
nr̃m spectatur arbitriũ. Defũc¬

Expanded text:
uanto apostolica sedes Deo auctore cunctis praelata constat ecclesiis, tanto inter multiplices curas et illa nos valde sollicitat, ubi ad consecrandum antistitem nostrum expectatur arbitrium. Defunc
Abbreviated transcription (Latin):
timediolanensiũ coacti barbaĩca
feitate c̃sistunt: eoꝵ te uoluntateᷤ
oport c̃uocatis eis in cõmune per¬
scrutari. Et sinulla eos diũsitas
abelectioĩs unitate dift̾iminat. siꝗͥ
inp̃dicto filio nrd c̃stantio oĩũ uo¬
luntates atq c̃sensum ꝑ cdura re

Expanded text:
Mediolanensium coacti barbarica feritate consistunt, eorum te voluntates t, eis convocatis, in commune perscrutari. Et si nulla eos diversitas ab electionis unitate disterminat, siquidem in praedicto filio nostro Constantio omnium voluntates atque consensum perdurare c
Abbreviated transcription (Latin):
qr̃. an scłaium negotioꝵ oporteat
eos hab̃e ꝑitiam hac̃ p̃latis eẽ necẽ¬
sariam. multis rõib ꝓbatur. Deb̃
namq p̃lati subditis. ñsolum spiri
exemplo x qui tlirba seqñtes. ñsolũ
ũbo docebat. s ⁊̃ uͥtute sanabat: cor¬
poralib alim̃tis reficiebat. Ut aut̃

Expanded text:
r, an saecularium negotiorum oporteat eos habere peritiam? Hanc praelatis esse necessariam, multis rationibus probatur. Debent namque praelati subditis non solum spiriexemplo Christi, qui turbas sequentes non solum verbo docebat, sed etiam virtute sanabat et corporalibus alimentis reficiebat. Ut autem
Abbreviated transcription (Latin):
ũs aut aut naturalee. aut ciuile aut gen
rique. capiuntur. It depo site rei. ⁊ cõ¬
mo date pecume restrauto. auolenti¬
ẽ pertum repr so. nam hoc aut siꝗd
huic simileẽ num quam iniustums

Expanded text:
us autem aut naturale est, aut civile, aut genrique capiuntur; item depositae rei vel commendatae pecuniae restitutio, violentiae per vim repulsio. § 1. Nam hoc, aut si quid huic simile est, nunquam injustum, sed
Abbreviated transcription (Latin):
tic legatorum non uiolandorũ religio
ꝯnubia int auenigen ac  ros itatat
iurcomnes fere gentes utuntur. Qd̾
siꝗnodato egres sio inostẽ. ł conmissi¬
o. it. signodato. recepti o. ⁊t̃ flagitu
iatn disciplina. suocus destatur
temstipen dioruem molus. clgnitatum

Expanded text:
violandorum religio, conubia inter alienigenas prohibita. iure omnes fere gentes utuntur. Quidsigno dato egressio in hostem vel commissio. Item signo dato receptio; item flagitii militaris disciplina, si locus deseratur; item stipendiorum modus, dignitatum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓculdubio ñ pꝰsumꝰ. Quãius nec
usq ad huc ꝗfũĩt illiexcessus di¬
antiste. nec ne cum ip̃o̾ excessus
ꝑpetrabat. eiudent̃ ostenderis.
Satiusq arbitramur. ꝗͣlib ĩtim¬

Expanded text:
cul dubio non possumus, quamvis nec usque adhuc qui fuerint illi excessus diantistes, necne, cum ipsos excessus perpetrabat evidenter ostenderitis: satiusque arbitramur, quamlibet int
Abbreviated transcription (Latin):
dona dĩ:ad epm̃ pertinet basilicaꝵ
consecratio. unctio altaris. et con¬
fectio crismatis. Ipẽ p̃dicta officia
⁊ ordines ecclasticos distribuit. ip¬
se saeras uirgines benedicit. Et dũ
p̃cessit unusquisq. in singlaris iste
tm̃ auetoritate pontificali in ar
chidiaconus enim cura imperat
subdiaconib ⁊ leuitis ad quẽ ista
pertinent ministeria. Ordinatio
responsonia ĩ dnicis dieb aut so¬
lennitatib decantet sollicitudo qͦ
parochiaꝵ. et ordinatio. ⁊ iurgia ao
refert. Colectam pecumam decõĩ
chidiacono nuntiatur ep̃o. exces¬
sus diaconoꝵ ipẽ denuntiat sac̃¬
doti insacrario ieiumoꝵ dies atq:¬
in eccła p̃dic̾atur. Quando uero ar¬
eiusq p̃ceptis sic̃ epĩ sui obedire
sciat. atq specialiterad eius mini¬
sterium pertinet. super om̃s pb̃rõs
sui abs entia cõtingerit. ipẽ eius
uice missarum sollemnia celebri
⁊ collectas dicat. uł cui ipẽ inun¬
xerit ad primicerium ꝑtinet aco¬
uti ⁊ exorciste. psalmiste atq lec¬

Expanded text:
dona Dei. Ad episcopum pertinet basilicarum consecratio, unctio altaris et confectio chrismatis. Ipse praedicta officia et ordines ecclesiasticos distribuit, ipse sacras virgines benedicet; et dum praecessit unusquisque in singulis, hic ttamen auctoritate pontificali in arcchisubdiaconibus et levitis; ad quem ista pertinent ministeria: ordinatio responsorium in Dominicis diebus aut solemnitatem decantet. Sollicitudo quoque parochiarum et ordinatio et jurgia ad refert. Collectam pecuniam de commit. Ab archidiacono nuntiantur episcopo excessus diaconorum. Ipse denuntiat sacerdoti in sacrario jejuniorum dies atq praedicatur. Quando vero arejusque praeceptis sicut episcopi sui obedire sciat, et quod specialiter ad ejus ministerium pertinet, super omnes pressui absentia contigerit, ipse vice ejus missarum solemnia celebret, et collectas dicat, vel cui ipse injunxerit. Ad primicerium pertinent acolythi, exorcistae, psalmistae atque lec
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ in consequentib insinuare¬
eloquii tui sermo studuit.Grãs a¬
go dõ quod sollicitudinem officu
pastoralis impendis. qualit̃q eccła
Et licet oiã prudentie tue. sint co¬
gnita. tñ quia affectu fr̃no me cõ¬
sut. ex parte qua ualeo expediam.
⁊ de omĩb eccłȩ gradibus quid ad
iqu ẽq ꝑtinẽt dicam. Ad hostiari
umn ꝑtinẽt claues eccłȩ. ut claudđ
⁊ aperiat templum dĩi oiã quȩ s̃
intus extraq custodiat. fideles re

Expanded text:
quae in consequentibus insinuareloquii tui sermo studuit, gratias ago Deo quod sollicitudinem officii pastoralis impendis; qualiter et quomEt licet omnia prudentiae vestrae sint cognita, tamen quia affectu fraterno me consulis, ex qua parte qua valeo expediam, et de omnibus Ecclesiae gradibus, quid ad quem pertineat, eloquar. Ad ostiarium namque pertinent claves ecclesiae, ut claudat et aperiat templum Dei, et omnia quae sunt intus extraque custodiat, fideles re
Abbreviated transcription (Latin):
officio clericoꝵ. prouite honestate
et officium cantandi. ⁊ pro agendi
sollicite lectiones psalmum. lauelc
offertorium responsoria quis elico
rum dicere debeat. Ordo quoeĩ mo¬
dus psallendi. in choro pro sollemp¬
nitate. ⁊ tpr. Ordinatio quoq prol¬
uminarib deportandis. Siquis ĩ
necessarium fuĩt ꝓ repatione basili¬
carum. quȩ sunt in uibe ipẽ denũ¬
tiet sacerdoti. Epłas epĩ pro dicbus
ieumioꝵ parrochianis per ostiarioᷤ¬
ipẽ dirigat dicos. quos delinquere
cognoscit ipẽ dissinguat. quos uõ
emendare non ualet. eoꝵ excessus.
ad agitionem epĩ deferat Balllica¬
rios. ipẽ constituat. ⁊ matriculasi¬
pẽ disponat. Quando autem primi¬
cerius absens ẽ. ea que dicta sunti¬
pẽ exquirat. qui ei aulege ẽ proxi¬
rium ptinent ostiarii hasilicarã
ordinatio incensi pparatio cura
crimatis confidiendi cura bapti¬
steni ordinandi p̃paratio lumina¬
rorum in sacrificio. et sacrificus.¬

Expanded text:
officio clericorum, pro vitae honestate et officium cantandi, et peragendi sollicite lectiones, psalmum, laudes, offertorium, resporum dicere debeat. Ordo quoque et modus psallendi in choro pro solemnitate et tempore. Ordinatio quoque pro luminaribus deportandis, si quid etiam necessarium est pro reparatione basilicarum, quae quales sunt in urbe, ipse denuntiat sacerdoti. Epistolas episcopi pro diebus jejuniorum parochianis per ostiarios dirigit. Clericos quos delicognoscit ipse distringat: quos vero emendare non valet, eorum excessus ad agnitionem episcopi deferat. Basilicarios ipse constituat, et matriculas ipse disponat. Quando autem primicerius absens est, ea quae praedicta sunt ipse exquirat, qui ei aut lege est proxirium pertinet ostiarii basilicarum ordinatio, incensi praeparatio, cura chrismatis conficiendi, cura baptisterii ordinandi, praeparatio luminariorum in sacrificio et sacrific
Abbreviated transcription (Latin):
iquis pb̃r. aut diaconus sine ali¬
qua examinatione ordinati sunt:
aut certe dum discutentur crim¬
nosa peccata sua confessi sunt. a¬
ut pꝰ orclinationem ab alus dete
cti abiciantur excło. Similiter uͦ
ne seruetur.Nam hoc sibi quod
inrephẽsibile ẽ scã catholica de¬

Expanded text:
quis presbyter aut diaconus sine aliqua examinatione ordinati sunt, aut certe, quum discuterentur, criminosa peccata sua confessi sunt, aut post ordinationem ab aliis detecti sunt, abjiciantur ex clero. § 1. Similiter vero um servetur; nam hoc sibi, quod irreprehensibile est, sancta catholica de
Abbreviated transcription (Latin):
cipiatꝰ excoĩcatos ⁊ infideles exci¬
ad acolitũ ꝑtinet oꝑatio lumina¬
riorum in sacrario. Ipẽ cereum por¬
tat. ipẽ sub esta pro eucharistia
tinet officium canendi. dicere

Expanded text:
cipiat, excommunicatos et infideles exciAd acolythum pertinet praeparatio luminariorum in sacrario. Ipse cereum portat, ipse suggesta pro eucharistia,ertinet officium canendi, dicere
Abbreviated transcription (Latin):
edulo monendi s̃ scolastici. ut hu¬
militate induti xͥana: discant ñ
cõtep̃nẽ quos coguouiñt moꝵ ui¬
cia quã ũboꝵ amp̾liꝰ deuita ẽ. s cor¬
dicasto. linguã ex̃citatam nec c̃ferie
p̃ponendasub sentias. ut p̃poĩtur
animus corꝑi. Ex quo fit: ut ita mal
le debeant iũore̾. qͣm dissertioes au¬
dire ẜmones. sic̃ malle deb prudẽ¬
tioẽs qͣm formosioẽs habe amicos
Noruñt ⁊̃ ñ eẽ uocem adaures dei.
iͥ animi affectum. Itaemm ñ irride¬
bunt. si aliquos antistites.⁊ ministroᷤᷤ
pieto lerancta s̃ ab eis quididicerũ¬

Expanded text:
edulo monendi sunt scholastici, ut, humilitate induti Christiana, discant non contemnere quos cognoverint morum vitia quam verborum amplius devitare, et cordi casto linguam exercitatam nec conferrepraeponendas verbis sententias, ut praeponitur animus corpori. Ex le debeant veriores, quam dissertiores audire sermones sicut malle debent prudentiores, quam formosiores habere amicos. non esse uocem ad aures dei nisi animi affectum. ita enim non irridebunt, si aliquos antistites et ministros n, sed tamen pie toleranda sunt ab eis qui didicer