comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ILECUIO OUL CEUOR¬
pac tum. Se m ps re do
illa lo qui non possumꝰ. multa enim
agimus & diuersae actiones disten¬
dũnt nos: ut non uacent linguȩ nrae
semꝑ dedilectione loqui: Nam nihil
melius ager& lingua nr̃a Sed dequa
semꝑ lo q̃ui nonlie&. semꝑ eam custo¬
direlic& Sicut nunc quod cantimus Allelua: Num quid
semꝑ hoc ficimus : Vix unius horac Nontoto spatio sedpi¬
ua particula cantimus Aleliua : & uacamus ad aliud Est cu
Alleliua sicut iam nostis. laudatt dm̃: Quidm̃ lingua laudi¬
non semꝑ potest laudare : Quidm̃ morib laudit: semꝑ po¬
test: Operimiscricordiȩ affectus carititis scitis pictatis in cor¬
ruptio castititis modestia sobrietatis. semꝑ haec tenenda sunto
siue cum in publico sumus siuecum indomo siue ante homi¬
nes siue in cubiculo siue loquentes siue tacentes siue aliquid
agentes. siue uacantes: Semꝑ haec tenenda sunt : quia intus sun
oms iste uirtutes quas nominaui : Quis autem sufficit oms

Expanded text:
ilectio dulce verfactum. Semper de illa loqui non possumus. Multa enim agimus, et diversae actiones distendunt nos, ut non vacet linguae nostrae semper de dilectione loqui: nam nihil melius ageret lingua nostra. Sed de qua semper loqui non licet, semper eam custodire licet. Sicut nunc quod cantamus, Alleluia, numquid semper hoc facimus? Vix unius horae non toto spatio, sed parva particula cantamus, Alleluia; et vacamus ad aliud. Est autem Alleluia, sicut jam nostis, Laudate Deum. Qui Deum laud: qui moribus Deum laudat, semper potest. Opera misericordiae, affectus charitatis, sanctitas pietatis, incorruptio castitatis, modestia sobrietatis, semper haec tenenda sunt: sive cum in publico sumus, sive cum in domo, sive cum ante homines, sive cum in cubiculo, sive loquentes, sive tacentes, sive aliquid agentes, sive vacantes; semper haec tenenda sunt; quia intus sunt omnes istae virtutes quas nominavi. Quis autem sufficit omnes
Abbreviated transcription (Latin):
dum utinamomnes uestiti essent & non essa istinccessitis
Sepelis mortuum utinam ueniat aliquando illauiti. ubii
momoriatur: Concordas litigantes utinam aliquando
sit pax illa aeterna iherusulem ubi nemodiscordat: Ho
caritatis extinguitur: Cermanius amabis felicem homi¬
nem. cui non habes quod prestes Purior ille amor e
multoq: sincerior : Namsi prestiteris miscris fortissisex¬
tollere tecupis aduersus eum & eum tibiuis et̃. subicetim
qui auctor es tui beneficii : Ille indiguit tuimperitia e
quisi muor uideris quiatu prestitisti : quam ille cui pre¬
titum est : opti equalem ut ambo sub uno sitis cui nihil pra¬
tari potest: Nam in hoc excessit modum suꝑba anima. &
quodam modo auara fuit . quia radix omnium i alorum
iuarita : Ot item dictum est : Initium om̃is pecciti sup¬
bia: Et quȩrimus aliquando quo modo sibi concord sit
istic duȩ sententiac.: Ridix omnium malorũ uuorter

Expanded text:
nudum: utinam omnes vestiti essent, et non esset ista necessitas! nudum: utinam omnes vestiti essent, et non esset ista necessitas! Sepelis mortuum: utinam veniat aliquando illa vita ubi nemo moriatur! Concordas litigantes: utinam aliquando sit pax illa aeterna Jerusalem, ubi nemo discordet! Hacharitatis exstinguetur? Germanius amas felicem hominem, cui non habes quod praestes; purior ille amor erit, multoque sincerior. Nam si praestiteris misero, fortassis extollere te cupis adversus eum, et eum tibi vis esse subjectum, qui auctor est tui beneficii. Ille indiguit, tu impertitus es; quasi major videris quia tu praestitisti, quam ille cui praestitum est. Opta aequalem, ut ambo sub uno sitis cui nihil praestari potest. 6. Nam in hoc excessit modum superba anima, et quodammodo, avara fuit; quia radix omnium malorum avaritia . Et item dictum est, Initium omnis peccati superbia . Et quaerimus aliquando quomodo sibi concordent istae duae sententiae: Radix omnium malorum avaritia;
Abbreviated transcription (Latin):
rebus dici: in meliorib rebus accip̃i: Tamen om̃is dilec¬
tio fratres lem̃i utiq beniuolentiam quandã hab& erga
eos qui diligunt᷑ : Non enim sic debemus diligert homines.
aut sic possumus diligere uelamare: Hoc enim etiam
uerbo usus est dñs cum dicer&: petreamasme : Nonsic debo
anart homines quo modo audiuimus gulosos dicere : am
turdos: Quaeris quare : Vt occidat ut consumat : Etan¬
re se tamendicit. & ad hoc illos amat. ut non sint: Adhor
amat ut perimat : Et quicquid adqbandum amamus
ad hoc amamus. ut illud consumatur. & nosreficiamur.
Num quid sic amandi sunt homines tamquam consumendi
Sed amicitia quandam beni uolentiae ut aliquando presto
cis quosamamus: Quid si non sit quod prestemus: Suaben¬
uolentia sufficit amanti : Non enim optare debemus eẽ mi¬
seros ut possimus exercere operamiseri cordiȩ: Daspanen
esurienti : sed mdius nemo esurir& & nullis dares: Uestsn

Expanded text:
rebus dici, in melioribus accipi: tamen omnis dilecrebus dici, in melioribus accipi: tamen omnis dilectio, fratres charissimi, utique benevolentiam quamdam habet erga eos qui diliguntur. Non enim sic debemus diligere homines, aut sic possumus diligere, vel amare; hoc enim verbo etiam usus est Dominus cum diceret, Petre, amas me ? non sic debemus amare homines, quomodo audimus gulosos dicere, Amo turdos. Quaeris quare? Ut occidat, et consumat. Et amare se dicit, et ad hoc illos amat ut non sint, ad hoc amat ut perimat. Et quidquid ad cibandum amamus, ad hoc amamus, ut illud consumatur, et nos reficiamur. Numquid sic amandi sunt homines, tanquam consumendi? Sed amicitia quaedam benevolentiae est, ut aliquando praestemus eis quos amamus. Quid, si non sit quod praestemus? Sola benevolentia sufficit amanti. Non enim optare debemus esse miseros, ut possimus exercere opera misericordiae. Das panem esurienti: sed melius nemo esuriret, et nulli dares. Vestis
Abbreviated transcription (Latin):
igitur quod promagno nobis ad ꝑfectionem quandam. fra¬
ternam dilectio nemꝰ commendat iohannes a postolus : Dñs
iutem dicit nobis sufficere ut fr̃s diligamus. sed deberenos
extendere ipsam dilectionem. ut ꝑueni amus ad in imicos:
uiusq: ad inimicos ꝑ uenit. non transilit fratres. Nec esseest sicut
ignis prius occup& proxima & sic se in longinquiora dis¬
iendit Propinquior est tibi frater. quam nescio quis homo
ursus tibi magis adher& ille quem non noueras. quitibi tam̃
non aduersatur : quam in imicus qui etiam aduersatur: Ex¬
tende dilectionẽ in proximum: neuo ces illam extentionẽ.
ropeenim te diligis. quia eos diligis quitibi adherent. Ex¬
tende adignotos qui tibi nihilma li fecerunt: transcende &
ipsos perueni ut diligas inimicos: Hoc certe dñs uib&.ꝰ
quareiste tacuit dedilectione inimici: Omis dilectio. siue
quȩ carnalis dicitur. non dilectio sed magis amordici so¬
la : Dilectio nis enim nomen. magissol& inmelioribus

Expanded text:
ectionem quamdam fraternam dilectionem commendat Joannes apostolus; Dominus autem dicit non nobis sufficere ut fratres diligamus, sed debere nos extendere ipsam dilectionem, ut perveniamus ad inimicos? Qui usque ad inimicos pervenit, non transilit fratres. Necesse est sicut ignis, prius occupet proxima, et sic se in longinquiora distendat. Propinquior est tibi frater quam nescio quis homo. Rursus tibi magis adhaeret ille quem non noveras, qui tibi tamen non adversatur, quam inimicus qui etiam adversatur. Extende dilectionem in proximos, nec voces illam extensionem. Prope enim te diligis, qui eos diligis qui tibi adhaerent. Extende ad ignotos, qui tibi nihil mali fecerunt. Transcende et ipsos; perveni, ut diligas inimicos. Hoc certe Dominus jubet. Quare iste tacuit de dilectione inimici? 5. Omnis dilectio, sive quae carnalis dicitur, quae non dilectio, sed magis amor dici solet dilectionis enim nomen magis solet in melioribus
Abbreviated transcription (Latin):
erba quȩ forinsecus dicimus: quomodo sunt : Agricola ad arborem: fo¬
rin secus operatur. adhibet aquam & diligentiam culturae. quȩ lib&
forinsecus adhib& : Numquid poma format: num quid nuditatem
lignorũ. uestit umbra foliorum : Num quid tale aliquid intrinsecus
agit : Sed suis agit hoc: Audite agricolam apłm. & uidete quid sum.
& audite magistrum interiorem : Ego plantaui. apollo rigauit.
sed pls̃ incrementum dedit: Neq qui plantat est aliquid neq quiri¬
gat. sed qui incrementum dat. ds̃ : Hoc ergo uobis dicimus siue plan¬
temus siue rigemus: lo quendo non sumus aliquid. sed ille qui in¬
crementum dat ds̃: id est unctio illius doc& uos deommbas

Expanded text:
 quae forinsecus dicimus, quomodo est agricola ad arborem: fo quae forinsecus dicimus, quomodo est agricola ad arborem: forinsecus operatur, adhibet aquam et diligentiam culturae: quaelibet forinsecus adhibeat, numquid poma format? numquid nuditatem lignorum vestit umbra foliorum? numquid tale aliquid intrinsecus agit? Sed quis agit hoc? audite agricolam Apostolum, et videte quid sumus, et audite magistrum interiorem: Ego plantavi, Apollo rigavit; sed Deus incrementum dedit: neque qui plantat est aliquid, neque qui rigat; sed qui incrementum dat Deus . Hoc ergo vobis dicimus: sive plantemus, sive rigemus loquendo, non sumus aliquid; sed ille qui incrementum dat Deus, id est, unctio illius quae docet vos de omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
mnanis fit stẽpitus noster : Ad eo fr̃s uultis nosse : Numquid non sermonẽ
stum om̃s audistis: Quam multihinc indocti exituri sunt : quantum ad
me ꝑtin&. omib: locutus sum. sed quib: unctio illa intus nonloquitur. quos
spssc̃s non docet : indocti redeunt : Magisteria forinsecus ad iutoria quȩ¬
dam sunt & am monitiones: cathedrãs incaelo hab& : qui corda doc&
ropterea ait & ipse in euangelio : Nolite uobis dicere magistrum in ter¬
ra unus est enim magister uester̃ xp̃s: Ipse uobis ergo in tus loquatur.
quando nemo hominum illic est: Quia & si aliquis est a latere tuo.
nullus est incorde tuo: Et non sit nullus incordetuo. Xpc̃ sit incor¬
de unctio ipsius sit incorde. nesit insolitudine corsitiens. & non ha¬
bens fontes quib: irrigetur : Interior ergo magister est: quido c&.
non est : forinsecus in anit̃ ꝑstrepunt uerba : sic sunt ista uerba fratres-¬

Expanded text:
inanis fit strepitus noster. Adeo, fratres, vultis nosse? Numquid non sermonem inanis fit strepitus noster. Adeo, fratres, vultis nosse? Numquid non sermonem istum omnes audistis? Quam multi hinc indocti exituri sunt? Quantum ad me pertinet, omnibus locutus sum; sed quibus unctio illa intus non loquitur, quos Spiritus sanctus intus non docet, indocti redeunt. Magisteria forinsecus, adjutoria quaedam sunt, et admonitiones. Cathedram in coelo habet qui corda docet. Propterea ait et ipse in Evangelio: Nolite vobis dicere magistrum in terra: unus est magister vester Christus . Ipse vobis ergo intus loquatur, quando nemo hominum illic est; quia etsi aliquis est a latere tuo, nullus est in corde tuo. Et non sit nullus in corde tuo: Christus sit in corde tuo; unctio ipsius sit in corde, ne sit in solitudine cor sitiens, et non habens fontes quibus irrigetur. Interior ergo magister est qui docet, non est, forinsecus inaniter perstrepunt verba. Sic sunt ista verba, fratres,
Abbreviated transcription (Latin):
ardente sole arescere non potest: Ome quod radicatum est num¬
tur. calore solis non arescit : Et non habetis necessitatem ut aliquis d
ceat uos quia unctio ipsius doc& uos de om̃ib: Quid ergonos facimis
fratres quia docemus uos: Si unctio ipsius doc& uos deom̃ibus quis
nos sinecausa laboramus: Et ut quid tantum clamamus Dimi¬
tamus uos unctioni ipsius & doceat uos unctio ipsius: Sed quomodi
mihi facio quȩstionem & illi ipsi apło facio s dignetur audire par¬
uulum querentem a sẽ: ipsi io hanni dico: Vnctionem habebant
quib: loquebaris: Tudixisti quia unctio ipsius doc& uos deomn¬
bus: Vt quid talem epłam fecisti : Quid illos tudo cebas: Quid in¬
struebas: quid aedificabas : Lam hic uidete magnum sacramentun
frs: Sonus uerborum nr̃orum. aures ꝑcutit: magister intus est :
nolite putare quem quã hominem aliquid discere. ab homine: Am¬
monere possumus ꝑstrepitum uocis nrãe : si non sit intus qui doceat

Expanded text:
ardente sole arescere non potest. Omne quod radicatum est, nutardente sole arescere non potest. Omne quod radicatum est, nutritur calore solis, non arescit. 13. Et non habetis necessitatem ut aliquis vos doceat, quia unctio ipsius docet vos de omnibus. Quid ergo nos facimus, fratres, quia docemus vos? Si unctio ejus docet vos de omnibus, quasi nos sine causa laboramus. Et utquid tantum clamamus? Dimittamus vos unctioni illius, et doceat vos unctio ipsius. Sed modo mihi facio quaestionem, et illi ipsi apostolo facio: dignetur audire parvulum quaerentem a se; ipsi Joanni dico, Unctionem habebant quibus loquebaris? Tu dixisti, Quia unctio ipsius docet vos de omnibus. Utquid talem Epistolam fecisti? Quid illos tu docebas? quid instruebas? quid aedificabas? Jam hic videte magnum sacramentum, fratres: sonus verborum nostrorum aures percutit, magister intus est. Nolite putare quemquam aliquid discere ab homine. Admonere possumus per strepitum vocis nostrae; si non sit intus qui doceat,
Abbreviated transcription (Latin):
ergo fratresmci quia uitam accernam nobis promisit xp̃c : Haec
inquit pollicitatio quam ipsepollicitus est nobis uitam aeternam
Laec scripsi uobis dehis quiuos seducunt : Nemouos seducait admoro
promissio nemuitȩ aeternȩ desiderate : Quid potest mundus promitto¬
re : Quic quid lib& promittat. fortassis crastino morituro promittat
& qua fronte adillum quiman& in acternum exiturus es : Sed minit
mihi potens homo. ut aliquid mali faciat: Quidminatur : Carcen
catenas ignes tormenta bestias : Num quid ignem acternum ex horrs
quod mminatur omnipotens : Ama quod pollicetur omp̃s & uilescitor
uos seducunt. ut sciatis quia unctionem habetis & nosunctionem qu
accepimus abeo ꝑman& in nobis Vnctionis sac ramentum est uirts
ipsa in iusibilis : Vnctio in uisibilis sp̃s scs̃ : Vnctio in uisibilis carita
illa est. quae in quocumq fuerit. tam quam radix illierit quam

Expanded text:
ergo, fratres mei, quia vitam aeternam nobis promisit Christus: Haergo, fratres mei, quia vitam aeternam nobis promisit Christus: Haec est, inquit, pollicitatio quam ipse pollicitus est nobis, vitam aeternam. Haec scripsi vobis de his qui vos seducunt. Nemo vos seducat ad mortem; promissionem vitae aeternae desiderate. Quid potest mundus promittere? Quidquid libet promittat, fortassis crastina morituro promittit. Et qua fronte ad illum qui manet in aeternum, exiturus es? Sed minatur mihi potens homo, ut aliquid mali faciam. Quid minatur? Carceres, catenas, ignes, tormenta, bestias: numquid ignem aeternum? Exhorresce quod minatur Omnipotens, ama quod pollicetur Omnipotens; et vilevos seducunt; ut sciaaccepimus ab eo, permaneat in nobis . Unctionis hujus sacramentum est virtus ipsa invisibilis, unctio invisibilis, Spiritus sanctus; unctio invisibilis, charitas illa est quae in quocumque fuerit, tanquam radix illi erit, quamvis
Abbreviated transcription (Latin):
sit ueritas Cuinec succedi potest. nec mori : nec fallere potest eum
cui promisit. Et quid est promissum : Videamus quid promisit:
iurum est. quod hic multum amant homines. an argentum. an
possession es. ad quas fundunt homines aurum. quamuis hoc mul¬
tum ament auruan amoen a predia. amplae domus. multa man¬
cipia. animalia numerosa: Non haec est quȩ dam merces. ad quã
nos hortatur. ut in labore duremus: Quid dicit᷑ merces ista : Ui¬
ta acterna:. Audistis. & gauisi exclamastis:Amate quod audistis.
& liberamini alaborib ur̃is in requiem uitae aeternae : Ec cequid
promittit ds̃: Uitam aeternam: Ecce. quid minatur ds̃: Ignẽ
aeternam : Quid illis addexteram constitutis : Uenite benedicti
patrismei. ꝑcipite regnum quod uobis paratum est ab origine mun¬
di Adsinistros quid dicit : Ite mnignem acternum quiparitus est
diabolo et angłlisei : Illud nondum amas uel hoctime : Mementor

Expanded text:
sit veritas, cui nec succedi potest, nec mori, nec fallere potest eum sit veritas, cui nec succedi potest, nec mori, nec fallere potest eum cui promissum est? Et quid est promissum? Videamus quid promisit. Aurum est, quod hic multum amant homines, an argentum? An possessiones, ad quas fundunt homines aurum, quamvis multum ament aurum? An amoena praedia, amplae domus, multa mancipia, animalia numerosa? Non haec est quaedam merces ad quam nos hortatur, ut in labore duremus. Quid dicitur merces ista? Vita aeterna. Audistis, et gavisi exclamastis: amate quod audistis, et liberamini a laboribus vestris in requiem vitae aeternae. Ecce quid promittit Deus, vitam aeternam. Ecce quid minatur Deus, ignem aeternum. Quid illis ad dexteram constitutis? Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab origine mundi. Ad sinistram quid? Ite in ignem aeternum, qui praeparatus est diabolo, et angelis ejus . Illud nondum amas, vel hoc time. 12. Mementote
Abbreviated transcription (Latin):
cedem & diceres: Ecce in me quod abinitio audiui custodio. & obtẽ¬
pero: Pericula. labores, temptationes proista permansionẽ sustineo : Quo
fructu : qua mercede : quid mihi postea dabit. quia in hoc saeculo meiu¬
deo laborare intertemptationes: Non uideo hic requiem. eẽ. aliquã.
ortalitas ipsa aderanat animam. & corpus quodcorrumpitur premit
id inferiora: Sed tolero om̃a. ut illud quod ab initio audiui maneat
inme : & dicam dõ meo : Propt̃ uerba labiorum tuorũ. ego custo di¬
iu uias duras: Ad qđm ergo mercedem: Audi. & nolideficere : Side¬
ficiebas in laborib: promissa mercede fortis esto : Quis est qui opere¬
uir in uinea. & recedat illi decorde quod accepturus est : F ac illum
oblitã mercedem suam. deficiunt manus: Memoria promissȩ
mercedis. ꝑ seuerantem facit in opere : Et homo promisit. qui te
potest fallere: Quanto fortior ee debes in agrodĩ : Quando promi¬

Expanded text:
eres, et diceres: Ecce in me quod ab initio audivi custodio, obtemeres, et diceres: Ecce in me quod ab initio audivi custodio, obtempero; pericula, labores, tentationes pro ista permansione sustineo: quo fructu? qua mercede? Quid mihi postea dabit, quia in hoc saeculo me video laborare inter tentationes? Non video hic requiem esse aliquam; mortalitas ipsa aggravat animam, et corpus quod corrumpitur premit ad inferiora: sed tolero omnia, ut illud quod ab initio audivi, maneat in me; et dicam Deo meo, Propter verba labiorum tuorum ego custodivi vias duras . Ad quam ergo mercedem? Audi, et noli deficere. Si deficiebas in laboribus, promissa mercede fortis esto. Quis est qui operetur in vinea, et recedat illi de corde quod accepturus est? Fac illum oblitum mercedem suam, deficiunt manus. Memoria promissae mercedis perseverantem facit in opere: et homo promisit qui te potest fallere. Quanto fortior esse debes in agro Dei, quando promi
Abbreviated transcription (Latin):
cant uni uersitati redemptae sanguine xpi. Habemus ipsum din
resurgentem amortuis. qui se dubitantib inib: discipulorũ pm¬
buit palpandum: Et cũ adhuc illi dubitarer. ait illis: Oporte
ditatis: Quis quis huic hereditati non comnunicat. foras exut.
sed non contristemur : Ex nobis exierunt. ed non erant ex nobis
N am si fuissent ex nobis. ꝓmansissent utiqnobiscum: Siergo ex
nobis exierunt. anti christi sunt : Sianti hristi sunt menda ces
ad difficultatem quȩstionis. Singulos urerroga consitentir
litigante quod anti christus sit: Dicit eixp̃s: Paciens esto : Si falsum au¬
disti. gaude mecum : quia & ego falsa ab antichristis audio: Si autem ue¬
n audisti. conueni conscientiam tuam. & saudire times. esse plustime :¬
quod ab initio audistis: & uos infilio & patre manebitis. & hȩc
pollicitatio quam ipse pollicitus est nobis: Forte enim quȩ reres mer¬

Expanded text:
icant universitati redemptae sanguine Domini. Habemus ipsum Dominum icant universitati redemptae sanguine Domini. Habemus ipsum Dominum resurgentem a mortuis, qui se dubitantium manibus discipulorum praebuit palpandum. Et cum adhuc illi dubitarent, ait illis: Oportebditatis. Quisquis huic haereditati non communicat, foras exiit. 8. Sed non contristemur: Ex nobis exierunt, sed non erant ex nobis: nam si fuissent ex nobis, permansissent utique nobiscum. Si ergo ex nobis exierunt, antichristi sunt; si antichristi sunt, mendaces ad difficultatem quaestionis. Singulos interroga, confitenturlitigante quod antichristus sit. Dicit ei Christus: Patiens esto; si falsum audisti, gaude mecum, quia et ego falsa ab antichristis audio: si autem verum audisti, conveni conscientiam tuam; et si audire times, esse plus timequod ab initio audistis; et vos in Filio et Patre manebitis. Haec est pollicitatio quam ipse pollicitus est nobis. Forte enim mercedem quaer
Abbreviated transcription (Latin):
antichristi sint. Et quo modo probantur antichristi : Exineno¬
roga̾mus hereticos. Quem inuenis hereticum: Quinegat. quia
ihs̃ non est xp̃c. Uideat caritis ur̃a magnum sacramentum. adtena¬
te quod inspirauerit uobis dñs ds̃ & quid in sinuare uobis uelit : Q¬
ce exierunt a nobis. & faicti sunt donatistȩ : Interro gemus cosu
christus qui negat iħm essexpm. nec nos possunt illi dicere antie¬
tatesumus: Si in unitate sumus quid faciunt inhac ciuitatt duo
altiria quid faciunt diuisae domus. diuisa comugia : Quid faq
communis lectus: & diuisus xpẽ am mon& nos uult nos fateriq
uerum est: Aut ipsi anobis exierunt aut nos abipsis sed ab sit ut
nos ab ipsis. Habemus enim testamentum dominicae heredi tati
recitamus. & ibiꝰ. in uenimus: Dabo tibi genteshereditatemtuam
& possessionem tuam t̃minos terrae : Tenemꝰ Iereditatemxpĩ. uli
eam nontenent : non cõmunicant orbi terraum. non cõmun¬

Expanded text:
ichristi sunt. Et quomodo probantur antichristi? Ex menichristi sunt. Et quomodo probantur antichristi? Ex menChristus? Interrogemus haereticos: quem invenis haereticum, qui negat quia Jesus non est Christus? Videat Charitas vestra magnum sacramentum. Attendite quid inspiraverit nobis Dominus Deus, et quid insinuare vobis velim. Ecce exierunt a nobis, et facti sunt Donatistae: interrogamus eos utrtichristus qui negat Jesum esse Christum, nec nos possunt illi dicere antitate sumus. Si in unitate sumus, quid faltaria? quid faciunt divisae domus, divisa conjugia? quid facit communis lectus, et divisus Christus? Admonet nos, vult nos fateri quod verum est. Aut ipsi a nobis exierunt, aut nos ab ipsis. Sed absit ut nos ab ipsis: habemus enim testamentum dominicae haereditatis, recitamus, et ibi nos invenimus, Dabo tibi gentes haereditatem tuam, et possessionem tuam terminos terrae . Tenemus haereditatem Christi: illi eam non tenent; non communicant orbi terrarum, non commun
Abbreviated transcription (Latin):
lapis paruus erat. ꝓffenderunt in illum : & fracti sunt: Sedereuit
lapis. & factus est nons magnus. Et quid ait scriptura: Qquicũ¬
q: offenderit in lapidem istum. conquassabitur : Et suꝑ quemue¬
nerit lapis iste. coner& eum: Discernenda sunt uerba : Con¬
rimo quia humils uenit. offenderunt in illum homines. quia
excelsus uenturus et aduidicium. sup erquem uenerit conterłt
cum. Sed illum no conterit uenturus. quem non quassauit cũ
uenit : Qui inhumlem non offendit. non formidabit excelsũ:
Breuiter audistis frares. qui inhumilem non offendit : non for¬
& uidete. Om̃s cere qui exeunt deeccła. & ab unitate ecđȩ
p̃cidunt᷑ anti christũnt: Nemodubit&. ipse enim sic designa¬
uit: Ex nobis exieunt. sed non erant ex nobis. Nam si fuis¬
sent ex nobis. ꝑmansssent utiq: nobis cum: Quicumq: ergo ñ
man& nobiscum. seiex eunt ex nobis manifestum est quod¬

Expanded text:
lapis parvus erat, offenderunt in illum, et fracti sunt. Sed crevit lapis parvus erat, offenderunt in illum, et fracti sunt. Sed crevit lapis, et factus est mons magnus ; et quid ait Scriptura? Quicumque offenderit in lapidem istum, conquassabitur; et super quem venerit lapis iste, conteret eum . Discernenda sunt verba: ofPrimo quia humilis venit, offenderunt in illum homines: quia excelsus venturus est ad judicium, super quem venerit, conteret eum. Sed illum non conteret venturus, quem non quassavit cum venit. Qui in humilem non offendit, non formidabit excelsum. Breviter audistis, fratres: qui in humilem non offendit, non foret videte. Omnes certe qui exeunt de Ecclesia, et ab unitate Ecclesiae praeciduntur, antichristi sunt nemo dubitet; ipse enim designavit, Ex nobis exierunt, sed non erant ex nobis: nam si fuissent ex nobis, permansissent utique nobiscum. Quicumque ergo non manent nobiscum, sed exeunt ex nobis, manifestum est
Abbreviated transcription (Latin):
uisibili : Hanc unctionem xp̃i dicit om̃s qui habent cognos¬
cere malos & bonos nec opus et ut doceant᷑ qui lipsaunas¬
doc&: Scribo uobis non qđ nesciretis ueritatem. sed quuans¬
tisem : & quia omne mendacium non est ex ueritate : Eca
ad moniti sumus. quomodo cognoscamus antichristum : Qi
est xp̃s : ueritas. Ipsedixit : Ego sum ueritas omne auten
mendatium non est exueritut : Om̃s ergo qui mentiuntꝰ
atis. neuos inludatis: omẽ mendacium non est exueritate : Vid eamus
ergo quo modo antichristi mentitur. quia non est unum genus m̃¬
dacu: Quis est mendax. nisi isqui negat quod iħs non sit xp̃c:¬
cum unus sit iħc xp̃c saluator nr̃: Ihs tamen. proprium nomen
est illia Quomodo moyses proprio nomine appellatus ẽ. quo¬
modo helias. quo modo abraham: sic tamquam proprium nom̃
proph&a. quomodo sidicatur sacerdos. sic xpc̃ commendatur unꝰ.
rus apopulo iudȩorum : & quia humilis uenit : non est agnitus : Quia

Expanded text:
isibili. Hanc unctionem Christi dicit omnes qui habent, cognoscere malas et bonos; nec opus esse ut doceantur, quia ipsa un6. Scribo vobis, non quod nescieritis veritatem; sed quia nostis eam, et quia omne mendacium non est ex veritate. Ecce admoniti sumus quomodo cognoscamus Antichristum. Quid est Christus? Veritas. Ipse dixit, Ego sum veritas . Omne autem mendacium non est ex veritate: omnes igitur qui mentiuntur, atis, ne vos illudatis: Omne mendacium non est ex veritate. Videamus ergo quomodo antichristi mentiuntur quia non est unum genus mendacii. Quis est mendax, nisi is qui negat quod Jesus non est Ch unus Jesus Christus salvator noster, Jesus tamen proprium nomen est illi. Quomodo Moyses proprio nomine appellatus est, quomodo Elias, quomodo Abraham; sic tanquam proprium nomenpropheta, quomodo si dicatur sacerdos; sic Christus commendatur unctus, rus a populo Judaeorum; et quia humilis venit, non est agnitus; quia
Abbreviated transcription (Latin):
promis sum est. sed uenturũ speramus: Fid elis alitem qui promisit.
nonte fallit. Tantum tu noli deficere. sed expecta promissorem
Non enim nouit fallere ueritas. tunoli ee. mendax. ut aliud pro sitea

Expanded text:
promissum est, sed venturum speramus. Fidelis autem est qui promisit; promissum est, sed venturum speramus. Fidelis autem est qui promisit; non te fallit: tantum tu noli deficere, sed exspecta promissionem. Non enim novit fallere veritas. Tu noli esse mendax, ut aliud profitea
Abbreviated transcription (Latin):
testantib signis & prodigus. ut crederetur illis qui ea dicebant quae
uiderant. & credimus in eum quem non uidemus. & uenturum eum
ex pectamus: Quicumq fideillum expectant. cum uenerit gaude¬
bunt: Qui sinẽ fide sunt : cum uenerit. quod nunc non uident. erubes¬
cent: Et con fusio illa. nonerit unius diei. & transi&. quomodo so¬
lent confundi. qui in ueniuntur in aliqua culpa. & eis insultatur ab
hominibus : Confusio illa. traduc& confusos ad sinistram ut audi¬
ant. Itȩ inignem acternum: qui paratus est diabolo & angelis eiꝰ:
Min eamus ergo in uerbis eius. ne con fundamur cum uenerit: Ipse e¬
nim dicit in euangelio : eis qui in eum crediderant: Si ꝑ manseritis
in uerbo meo. uere discipuli mei eritis: Et quasi dicerent. quo fruc¬
tu & cognoscetis inquit ueritatem. & ueritas liberabit uos: Modo
enim salus nrid in spẽ non dum inrẽ : Non enim tenemus iam quod

Expanded text:
testantibus signis et prodigiis ut crederetur illis, quia ea dicebant quae testantibus signis et prodigiis ut crederetur illis, quia ea dicebant quae viderant. Et credimus in eum quem non vidimus, et venturum eum exspectamus. Quicumque illum fide exspectant, cum venerit gaudebunt: qui sine fide sunt, cum venerit quod nunc non vident, erubescent. Et confusio illa non erit unius diei et transiet, quomodo solent confundi qui inveniuntur in aliqua culpa, et eis insultatur ab hominibus. Confusio illa traducet confusos ad sinistram, ut audiant, Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus . Maneamus ergo in verbis ejus, ne confundamur cum venerit. Ipse enim dicit in Evangelio eis qui in eum crediderant: Si permanseritis in verbo meo, vere discipuli mei estis. Et quasi dicerent, Quo fructu? Et cognoscetis, inquit, veritatem, et veritas liberavit vos . Modo enim salus nostra in spe, nondum in re: non enim tenemus jam quod
Abbreviated transcription (Latin):
ait dñs iħs: Princeps huius mundi missus est foras: Vnde miss
est : Numquid excaelo & terra : Nũquid extra fabricãm undis
Sed extra corda credentium: Foras misso inuasore. ab itat redem¬
tor : quia ipse redemit qui creauit. & diabolus iam forinsecusop¬
pugnat: Non uincit illum qui intus possidet. forinsecus autem
oppugnat : immittendo uarias temptationes.: Sed ille consenit
nunc filioli ꝑmanete in co. Ut cũ manifestatus fuerit. habcamus
fiduciam in conspectu ei. ut non confunda mur ab eo in aduentu
eius: Uidetis fratres. credimus in ihm̃quem non uidemus: ad¬
nuntiauerunt eum qui uiderunt. qui contrectauerunt. qui
uerbum exore ipsius audierunt : Et ut hoc persuaderent generi
humano. ab illo missi sunt . non a se ipsis ire ausi sunt : Et quo missi
sunt audistis cum euangelium legeretur : Ite prȩdicate euangelium
omni creaturȩ. quȩ sub caelo est. ubiq ergo discipuli missi sunt. ad¬

Expanded text:
ait Dominus Jesus? Princeps hujus mundi missus est foras . Unde missus ait Dominus Jesus? Princeps hujus mundi missus est foras . Unde missus est? numquid extra coelum et terram? numquid extra fabricam mundi? Sed extra corda credentium. Foras misso invasore, habitet redemptor; quia ipse redemit qui creavit. Et diabolus jam forinsecus oppugnat, non vincit illum qui intus possidet. Forinsecus autem oppugnat, immittendo varias tentationes: sed ille non consennunc, filioli, manete in eo, ut cum manifestatus fuerit, habeamus fiduciam in conspectu ejus, ut non confundamur ab eo in adventu ejus. » Videtis, fratres; credimus in Jesum quem non vidimus: annuntiaverunt eum qui viderunt. qui contrectaverunt, qui verbum ex ore ipsius audierunt; et ut haec persuaderent generi humano, ab illo missi sunt, non a seipsis ire ausi sunt. Et quo missi sunt? Audistis cum Evangelium legeretur, Ite, praedicate Evangelium universae creaturae quae sub coelo est . Ubique ergo discipuli missi sunt, at
Abbreviated transcription (Latin):
iustus est : sicut & ille iustus est: Qui facit peccatum dediabolo est : quia
EMTNIS TIS FR̃S HOS¬
ternam lectionem ad hoc termin¬
tum. quia non habetis necessitatem
ut quis doceat uos. sed ipsa unctio
doc& uosde omĩb: Hoc autem si¬
cut uos recordari certus sum. sic ex¬
posuimus uobis : quia nos qui forinso¬
cus loquimur ad aures urãs. ita sumus
quasi operarii adhibentes culturam forinsecus ad arborem. sed in¬
crementum dare non possumus. nec fructus formare : Ille autem
qui uos creauit. & redemit. & uocauit ꝑ fidem. & spm suum habitad
in uobis. nisi loquatur uobis intus. sine causa nos ꝑstrepimus. Vn¬
de hoc apparet. quia cum multi audiant. non omĩb: ꝑ sua detun
quod dicitur : sed illis solis quib in tus loquitur ds̃. Illis autem
intus loquitur. qui cilo cum p̾bent: Illi autẽ locum dõ prebent
qui diab olo locum non p̃bent: Habitare enim uult diabolus cor¬
da hominũ. & loqui ibi quȩ que ualent ad seductionem: Sed quis

Expanded text:
iustus est, sicut et ille iustus est. qui facit delictum, ex diabolo est, quoniaeministis, fratres, hesternam lectionem ad hoc terminatam, quia non habetis necessitatem ut quis doceat vos, sed ipsa unctio docet vos de omnibus. Hoc autem, sicut vos recordari certus sum, sic exposuimus vobis, quia nos qui forinsecus loquimur ad aures vestras, ita sumus quasi operarii, adhibentes culturam forinsecus ad arborem, sed incrementum dare non possumus, nec fructus formare: ille autem qui vos creavit, et redemit, et vocavit, per fidem et Spiritum suum habitans in vobis, nisi loquatur vobis intus, sine causa nos perstrepimus. Unde hoc apparet? Quia cum multi audiant, non omnibus persuadetur quod dicitur; sed illis solis quibus intus loquitur Deus. Illis autem intus loquitur, qui ei locum praebent: illi autem Deo locum praebent, qui diabolo locum non praebent. Habitare enim vult diabolus corda hominum, et loqui ibi omnia quae valent ad seductionem. Sed quid
Abbreviated transcription (Latin):
sunt ab homine facta: & uides in illo quod adõ factũsit : Quo
autẽ homo factus est. adõ factus est : Quod autẽ te odit ipses
Q uod inuid&: ipse fecit : Et quid dicis in animotuo: Onẽpi¬
pitius illi esto : dimitie illipeccata. in cute illi terrorem. mu
lum . Nam amas in illo quod est: sed quoduisut sit : Ergo cu

Expanded text:
sunt ab homine facta; et vides in illo quod a Deo factus est. Quod sunt ab homine facta; et vides in illo quod a Deo factus est. Quod autem homo factus est, a Deo factus est. Quod autem te odit, ipse fecit; quod invidet, ipse fecit. Et quid dicis in animo tuo? Domine, propitius illi esto, dimitte illi peccata; incute illi terrorem, muta illum. Non amas in illo quod est, sed quod vis ut sit. Ergo cu
Abbreviated transcription (Latin):
lum: incertasunt: Opta illi ut habeat uitam aeternam: Opti¬
.lli ut sit fratertuus: Siergo hoc optas. diligendo in imicum ut
fritertuus & cum diligis. fratrem diligis: Non enim amas in il
quod est: sed quodius ut sit : Dixeram aliquando caritatiurȩ.
nfallor: robur est ligni positum anteo culos: ł aberoptimus
uid& lignum non dolatum desilua p̃cisum: Ad amauit. nes¬
uo quidꝰ in de uult facere: Non enim adhoc amauit : ut sem ꝑ
ic maneat : In arteuidit quid futurum est: non in amore
quod est : Et amauit quod inde facturiis est: non illud quodẽ.
ec catores: ait enim non est opussanis medicus. sed maleha¬
bentib: Num quid ad hoc amauit peccatores. ut peccatores
rtmaneamus : Quasi lignum desilua uidit nos faber. & cogi¬
tauit aedificium quoddam qđ inde factisus est : non siluame
erat: Sic & tu respicis in imicum tuũ aduersantem. saeiuen
mordentem uerbis. ex asperantem contumeliis. in sectintem
dus: ad tendisibi quod homo est uides ista om̃a quiadiuers

Expanded text:
um; incerta sunt. Opta illi ut habeat tecum vitam aeternam; opta illi ut sit frater tuus. Si ergo hoc optas, diligendo inimicum, ut sit frater tuus; cum eum diligis, fratrem diligis. Non enim amas in illo quod est; sed quod vis ut sit. Dixeram aliquando Charitati vestrae, nisi fallor: Robur est ligni positum ante oculos; faber optimus vidit lignum non dolatum, de silva praecisum, adamavit: nescio quid inde vult facere. Non enim ad hoc amavit, ut semper sic maneat. In arte vidit quod futurum est, non in amore quod est; et amavit quod inde facturus est, non illud quod estt peccatores: ait enim, Non est opus sanis medicus, sed male habentibus . Numquid ad hoc amavit peccatores, ut peccatores remaneremus? Quasi lignum de silva vidit nos faber, et cogitavit aedificium quod inde facturus est, non silvam quod erat. Sic et tu respicis inimicum tuum adversantem, saevientem, mordentem verbis, exasperantem contumeliis, insectantem odiis; attendis ibi quia homo est. Vides ista omnia quae adversa
Abbreviated transcription (Latin):
precepti est caritas de cordepuro & conscientiabona : & fide n
ficta: alio loco. Plendtudo autem legis. caritis: Quid tam fi¬
nitum & terminatum quam plenitudo : Et enim fratres fino
ponĩ laudibiliter: Nolite putare consumptionẽ sed consum¬
mationem : Aliter enim dicitur finiui panem. alit̃ dicitur
finiui tomeam: finiu panem manducando. finiui tonicam
intexendo: Et ibi sinissonat. & illic finis sonat : sed tamen pa¬
nis finitur ut consumȩtur t̾nicafinitur ut consũmetur
Panis finitur ut non sit. tnici finitur ut perfectasit: Ergo sic
audite finem : Et quando legitur psalmus & auditis insi¬
nempsalmus dauid. assidue aũditehoc in psalmis & debetis

Expanded text:
praecepti est charitas de corde puro, et conscientia bona, et fide non praecepti est charitas de corde puro, et conscientia bona, et fide non ficta ; et alio loco, Plenitudo autem legis charitas . Quid tam finitum et terminatum quam plenitudo? Etenim, fratres, finem ponit laudabiliter. Nolite putare consumptionem, sed consummationem. Aliter enim dicitur, Finivi panem; aliter Finivi tunicam. Finivi panem manducando; finivi tu nicam intexendo. Et ibi finis sonat, et illic finis sonat: sed tamen panis finitur ut consumatur, tunica finitur ut consummetur; panis finitur ut non sit, tunica finitur ut perfecta sit. Ergo sic audite finem, et quando legitur Psalmus, et auditis, In finem Psalmus David. Assidue auditis hoc in Psalmis, et debetis
Abbreviated transcription (Latin):
& sic implebitis legem xpi: Ip saest consummatio om̃ium ope¬
sum nrorum dilectio : Ibi est finis Propter hoc currimus¬
siidipsum currimus: Cum uenerimus requiescemus. Au
distis in psalmo : Om̃is consummationis uidi finem. Dixit
om̃is consummationis uidifinem: Quiduderat iste : Puta¬
mus ascenderat inuerticem aliciius altissimi montis & acutis¬
sim. & per spexerit & uderat ambitum terrȩ & circulos or¬
bis uniuersi & ideo dixit. om̃is consũmationis uidifinem :¬
ihoc laudabile oculos carnis quȩramus ad nõtam acutos. ut
aliquem excel sissimum montem qui est interra requiramus.
deciuus cacumin euidcamus om̃is consummationis finem: Noli
urt longe : Ec cedico tibi: Ascende in montem. & uidefinem:
Xp̃sOMonsest ueni ad xp̃m : iude inde finem omnis consũ¬
mationis : Quis est istefinis : paulum in terroga : Finis autẽ

Expanded text:
et sic adimplebitis legem Christi . Ipsa est consummatio omnium opeet sic adimplebitis legem Christi . Ipsa est consummatio omnium operum nostrorum, dilectio. Ibi est finis: propter hoc currimus; ad ipsam currimus; cum venerimus ad eam requiescemus. 5. Audistis in Psalmo, Omnis consummationis vidi finem . Dixit, Omnis consummationis vidi finem: quid viderat iste? Putamus, ascenderat in verticem alicujus altissimi montis et acutissimi, et perspexerat, et viderat ambitum terrae et circulos orbis universi; et ideo dixit, Omnis consummationis vidi finem? Si hoc laudabile est, oculos carnis quaeramus a Domino tam acutos, ut aliquem excelsissimum montem, qui est in terra, requiramus, de cujus cacumine videamus omnis consummationis finem. Noli ire longe: ecce dico tibi, ascende in montem, et vide finem. Christus mons est; veni ad Christum, vides inde finem omnis consummationis. Quis est iste finis? Paulum interroga: Finis autem
Abbreviated transcription (Latin):
ussit auaritia : Implestido inum timentur latrones: Ad¬
quisisti aurum: ꝑdidisti somnum. Ecce quod tibi iussit aua¬
sitia: Fac: & fecisti: Quidtibi iub& ds̃: Diligeme: Aurum
diligis quȩ siturus es aurum: & forte non inuenturus. Quisqͥs
me quȩrit cum illosum: Amaturus es honorem & forte non
ꝓuenturis: Quis me amauit. & non ad meperuenit dicit tibi ds̃.
itronum uis facere aut amicum potentem: amabis ꝑ alium in¬
feriorem: Me ama. dicit tibi ds̃: Non ame amabitur ꝑ aliquẽ.
pse amortibi praesentem mefacit  Quid dulcius dilectione hac
tratres : Nonsine causamodo audistis in psalmo fratres: Nar¬
auerunt mihi in iusti delectationes. sed non sicut lextua dñe
uae est lex dĩ: mandatum dĩ: Quodest mandatum dĩ nouũ
llud mandatum. quodideo nouum dicitur: quia in nouat
quia ipse est lexdi: Apłs dicit : In uicem onera urã portate:

Expanded text:
jussit avaritia: implesti domum, timentur latrones; acjussit avaritia: implesti domum, timentur latrones; acquisisti aurum, perdidisti somnum. Ecce quid tibi jussit avaritia, Fac, et fecisti. Quid tibi jubet Deus? Dilige me. Aurum diligis, quaesiturus es aurum, et forte non inventurus: quisquis me quaerit, cum illo sum. Amaturus es honorem, et forte non perventurus: quis mo amavit, et non ad me pervenit? Dicit tibi Deus, Patronum tibi vis facere, aut amicum potentem; ambis per alium inferiorem. Me ama, dicit tibi Deus: non ad me ambitur per aliquem; ipse amor praesentem me tibi facit. Quid dulcius dilectione ista, fratres? Non sine causa modo audistis in Psalmo, fratres, Narraverunt mihi injusti delectationes; sed non sicut lex tua, Domine . Quae est lex Dei? Mandatum Dei. Quod est mandatum Dei? Novum illud mandatum, quod ideo novum dicitur, quia innovat: quia ipsa est lex Dei: Apostolus dicit, Invicem onera vestra portate,
Abbreviated transcription (Latin):
uobis ut uos inuicem diligatis: Nemose excus& ꝑ aliam dileca¬
nem ad aliam dilectionem: Omino sic̃ se ten& isti dilecuo.
Quomodo ipsa com paginata est in unum. sic om̃s qui ex illa pen¬
dent unum facit : & quasi conflat ignis: Aurum est conflatꝰ
massa : & sit unum aliquid: Sed ñisi feruor caritatis accendut
exmultis inunum conflari non potest: Quia dm̃ diligimus u¬
de cognoscims : Quia diligimus filios dĩ: Et unde cognosci¬
mus quiadiligimus filiosdĩ : Quiadm̃ diligimus & precep¬
ta eius facimus : Sus piramus hic edifficultate faciendiprt¬
ceptum dĩ : audiquid sequitur : Homo quilaboras amando
a uaritiam. cum labore amatur quod amas. sine labore amu¬
tur ds̃. Auaritia iussura est labores pericula. trituras tribi:¬
lationes & obtemperitus es: Quofine: Vt habea sunde im¬
pleas archam: ꝑdas securitatem: Securior forte eras anit¬
quam haberes quam cum habere coepisti Ecec quidtibi

Expanded text:
vobis, ut vos invicem diligatis . Nemo se excuset per aliam dilectiovobis, ut vos invicem diligatis . Nemo se excuset per aliam dilectionem, ad aliam dilectionem; omnino sic se tenet ista dilectio: quomodo ipsa compaginata est in unum, sic omnes quae ex illa pendent, unum facit, et quasi conflat illos ignis. Aurum est, conflatur massa, et fit unum aliquid: sed nisi fervor charitatis accendat, ex multis in unum conflari non potest. Quia Deum diligimus, inde cognoscimus quia diligimus filios Dei. 4. Et unde cognoscimus quia diligimus filios Dei? Quia Deum diligimus, et praecepta ejus facimus. Suspiramus hic ex difficultate faciendi praeceptum Dei. Audi quid sequatur. Homo, quid laboras amando? Amando avaritiam. Cum labore amatur quod amas: sine labore amatur Deus. Avaritia jussura est labores, pericula, trituras, tribulationes; et obtemperaturus es. Quo fine? Ut habeas unde impleas arcam, perdas securitatem. Securior forte eras antquam haberes, quam cum habere coepisti. Ecce quid tibi
Abbreviated transcription (Latin):
edlge tibi quod diligas. secuntur tecetera. Dicas: dm̃ solum d¬
ligo : dm̃ patrem mentiris Sidiligis non solum patrem di¬
gus sedsi diligis patrem diligis & filium Eccein quis dilio
patrem : & diligo filium : Sed hoc solum patrem dm̃ & filium
teram patris : Illud uerbum ꝑ quod ficti sunt omnia & uerb
caro factum est : & habitauit in nobis: Hoc solum diligo mo¬
uris: Sienim diligis ciput : diligis & membra : Siautem mem¬
bra nondiligis. nec̃ caput diligis Non expauescis uocem capttis
de cado clam antem promem brissup aule saule quidme per¬
sequeris: Persecutorem membrorum suorum: dilectorem su¬
um uocauit dilectorem membrorum suorum: Iam ql memb
cus sunt nostis fratres ipsa est eccła dĩ. In hoc cognoscimus q
diligimus filios dĩ quia dm̃ diligimus. Et quomodo : nonu
liud sunt nisi filu dĩ aliud ds̃ : Sed qui dm̃ diligit: precepta
cĩ diligit : Et quȩ sunt preceptidĩ : Mandatum nouum do

Expanded text:
Elige tibi quid diligas; sequuntur te caetera. Dicas, Deum solum dElige tibi quid diligas; sequuntur te caetera. Dicas, Deum solum diligo, Deum Patrem. Mentiris: si diligis, non solum diligis; sed si diligis Patrem, diligis et Filium. Ecce, inquis, diligo Patrem, et diligo Filium: sed hoc solum, Patrem Deum et Filiumxteram Patris, illud Verbum per quod facta sunt omnia, et Verbum caro factum est, et habitavit in nobis ; hoc solum diligo. Mentiris: si enim diligis caput, diligis et membra; si autem membra non diligis, nec caput diligis. Non expavescis vocem capitis de coelo clamantem pro membris, Saule, Saule, quid me persequeris ? Persecutorem suum vocavit persecutorem membrorum suorum: dilectorem suum vocavit dilectorem membrorum suorum. Jam quae sunt membra ejus, nostis, fratres; ipsa est Ecclesia Dei. In hoc cognoscimus quia diligimus filios Dei, quia Deum diligimus. Et quomodo? Non aliud sunt ejus diligit. Et quae sunt praecepta Dei? Mandatum novum do
Abbreviated transcription (Latin):
pus unum sunt unicifiludĩ : Et cum illecaput. nos membra.
unus est filius dĩ . Ergo qui diligit filios. filium dĩ diligit. & qui
diligit filium dĩ. patrem diligitꝰ Nec potest quis quamꝰ diligere
patrem. nisi diligat filium Et qui diligit filium. diligit filios dĩ
luos filios dĩ: membra filiidĩ: Et diligendo fit & ipse membrũ.
& fit ꝑ dilectionem in cõpagem corp̾oris xp̃i: & erit unus xpẽ
amans seipsum: Cum se en̾im inuicem̃ amant membra. cor¬
pusse amat : Et si patitur unum membrum: compatiuntur
omnia membra : Et siglorificatur unum membrum: congau¬
dent omma membra: Et quid sequitus aitͦ Uos autemes¬
̃ & membra: Dicebat paulo ante dedilectione
fraterna &ait : Qui non diligit fratrem quem uid& diñquẽ
non uid& quomodo potest diligere : Si autem diligis fratrẽ.
forte fratrem diligis: & xp̃m non diligis: Quo modo: Quan¬
dilig̃is: & patrem diligis: Non potest er̃go sep arari dilectio

Expanded text:
pus sunt unici Filii Dei; et cum ille caput, nos membra, pus sunt unici Filii Dei; et cum ille caput, nos membra, unus est Filius Dei. Ergo qui diligit filios Dei, Filium Dei diligit; et qui diligit Filium Dei, Patrem diligit: nec potest quisquam diligere Patrem, nisi diligat Filium; et qui diligit FiliQuos filios Dei? Membra filii Dei. Et diligendo fit et ipse membrum et fit per dilectionem in compage corporis Christi, et erit unus Christus amans se ipsum. Cum enim se invicem amant membra, corpus se amat, 'et si patitur unum membrum, compatiuntur omnia membra; et si glorificatur unum membrum, congaudent omis corpus Christi et membra . Dicebat paulo ante de dilectione fraterna, et ait, Qui non diligit fratrem quem videt, Deum quem non videt quomodo poterit diligere ? Si autem diligis fratrem, forte fratrem diligis, et Christum non diligis? Quomodo, quandiligis, et Patrem diligis. Non potest ergo separari dilectio.
Abbreviated transcription (Latin):
ronȩ : Nam & illi puniri timebant: Ad de huic fidei dileo¬
tionem ut fiat fides qualem dicit apostolus paulus: Fides
quȩ ꝑ dilectionem operatur: In uenisti xp̃ianum inuenis¬
ti ciuem hierusalem: in uenisti ciuem añ gelorum : In uenisu
muia sus pirantem peregrinum. ad iungete cum illo. comestius
est curre cum illo sitamen & tuhoc es. Omĩs qui diligit qͥ
enuit eum. diligit eum qui genitus est ab illo: Quis genuit:
Qiter: Quis est genitus : Filius: Quid ergo ait: omĩs quidiligit
patrem : diligitꝰ filium : In hoc cognoseimus. quia diligimus
flios dei: Quid esthoc fratres : Paulo antt filio dĩ dicebatꝰ. non
defiliis dĩ: Ecce unus positus ẽ. xpc̃ contemplandus nobis.
& dictam᷑ nobis: Omnis qui credit quod iħssit xp̃s. exdõ na¬
si dicturus ess& inhoc cognoscimus quiã diligimus filium dĩ.
ilios dĩ dixit. qui filium dĩ paulo ante dicebat. quia filudi cor¬

Expanded text:
ronae: nam et illi puniri timebant. Adde huic fidei dilecronae: nam et illi puniri timebant. Adde huic fidei dilectionem, ut fiat fides qualem dicit Apostolus Paulus, Fides quae per dilectionem operatur : invenisti christianum, invenisti civem Jerusalem, invenisti civem Angelorum, invenisti in via suspirantem peregrinum; adjunge te illi, comes tuus est, curre cum illo, si tamen et tu hoc es. Omnis qui diligit qui genuit eum, diligit eum qui genitus est ab ipso. Quis genuit? Pater. Quis est genitus? Filius. Quid ergo ait? Omnis qui diligit Patrem, diligit Filium. 3. In hoc cognoscimus quia diligimus filios Dei. Quid est hoc, fratres? Paulo ante de Fili o Dei dicebat, non de filiis Dei: ecce unus positus est Christus contemplandus nobis, et dictum est nobis, Omnis qui credit quod Jesus sit si dicturus esset, In hoc cognoscimus quia diligimus Filium Dei: filios Dei dixit, qui Filium Dei paulo ante dicebat; quia filii Dei cor