comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tibus luuinaria suffodit aut
parietum iuucturas ierumpit
uel per tegulas infusus illabr
prosecto sur est et latro. ¶ Qui
uero xp̃o aperiente ostium Idest
ecclesia uocante ingreditur. et
postiodum sub uibra pasto¬
ris esficitur persecutor idest
spoliat mactat occidit et ꝑdit
sur indubitatus est. ¶ Tu
uide in quo gradu poneudi ui¬
deantur quibus nou sufficit
domuni iuris licencia toudere
et deuorare pecus uisi secula¬
rium legum unplorent auxilia
et officiales principum facti
ea connctere non uerentur
que facile alius quilz publicci¬
uus erubescar. ¶ Interu uo¬
luptati seruient aut auaricie
et qui eos elegerunt uel adini¬
serunt in custodiam sui depo¬
pulcitur et premunt mortẽ¬
qz eorum desiderant quos soue¬
ri oportebat in carue et spiritu
tenent profecto memoriter Illud
propheticum. ¶ Ecce constitui
te super gentes et super regna
edifices et plantes que ergo
plantata inuenerunt intun¬
tur ciuellere ut edificent sͥ

Expanded text:
tibus liminaria suffodit, aut tibus liminaria suffodit, aut parietum juncturas irrumpit, aut per tegulas infusus illabitur, profecto fur est et latro. Qui vero Christo aperiente ostium, id est ecclesia vocante ingreditur, et postmodum sub umbra pastoris efficitur persecutor, id est spoliat, mactat, occidit et perdit, fur indubitatus est. Tu vide in quo gradu ponendi videantur, quibus non sufficit divini juris licentia tondere et devorare pecus, nisi saecularium legum implorent auxilia, et officiales principum facti, ea committere non verentur, quae facile alius quilibet publicanus erubescat. Interim voluptati servient, aut avaritiae; et qui eos elegerunt, vel admiserunt in custodiam sui, depopulantur et premunt, mortemque eorum desiderant, quos foveri oportebat in carne et spiritu. Tenent profecto memoriter illud propheticum: Ecce constitui te super gentes, et super regna, edifices, et plantes . Quae vero plantata invenerunt, nituntur evellere, ut aedificent sibi
Abbreviated transcription (Latin):
et lectitant et eniii sicut oiis
ad occisionem ductus est et os
suum coram se tondente non
aperuit respicere dedignantur
aut nequeunt nec discpulum
ueritatis int̾pretem douec de¬
scendant ad aquas quibus
niundentur ab operibus mor¬
tis dediguantur colligere.¬
¶ Utiq licet scripturarum
insideant rotis et penuatoꝵ
auualium impetu perferan¬
tur liugua eorum cum de su¬
perioribus disputauerit terrã
liigit uec scripturas intelli¬
gunt quia cor eorum nou
aperit scienciarum domuius
aperuit sicut ui actibus apłorum
script un est cor lidie purpurarie
ut audirei ea que dicebantur
a paulo que fidelius humili obe¬
diencia maudatorum ꝙͣ dispu¬
tacione uerbosa deum tuuenti¬
bus umotescunt. ¶ Itur aute
quid sit duplici racione colligr̃
nau ille qui de conuersacione
terreua per superbie scalam am¬
biciois et uiciorum gradibus
inntentem in ouile ascendit xpõ
contempto idest neglecta recta
uia et plana sumosis amsrac¬

Expanded text:
et lectitant, et eum qui sicut ovis et lectitant, et eum qui sicut ovis ad occisionem ductus est, et os suum coram se tondente non aperuit , respicere dedignantur, aut nequeunt, nec discipulum veritatis interpretem, donec descendant ad aquas, quibus mundentur ab operibus mortuis, dignantur colligere. Utique licet Scripturarum insideant rotis, et pennatorum animalium impetu perferantur, lingua eorum cum de superioribus disputaverit, terram lingit: nec Scripturas intelligunt, quia cor eorum non aperit scientiarum Dominus, aperuit, sicut in Actibus apostolorum scriptum est , cor Lydiae purpurariae, ut audiret ea, quae dicebantur a Paulo, quae fidelius humili obedientia mandatorum, quam disputatione verbosa Deum timentibus innotescunt. Fur autem quis sit, duplici ratione colligitur. Nam ille qui de conversatione terrena, per superbiae scalam, ambitionis et vitiorum gradibus innitentem, in ovile ascendit, Christo contempto, id est neglecta recta via et plana, sinuosis anfrac
Abbreviated transcription (Latin):
eis est quod camino morsui
pateat aut samia ut satiri¬
cus ait postica uereatur si
tamen quispiam hoc p̾sumpse¬
rit ei uno ualidissimo re¬
spondebitur argumento cui
debunt omines aduersarii ur̃i
ris effectum quo de cause sui¬
ceritate coustet actende amis
emm opus bonui ipsum quo¬
qz bonum est si auctorem eum
qui au a fructibus eorum cog¬
uoscetis cos nou enun pt arbor
mala fructus bouos facere aut
couuersim arbor bona fructus
maios possent pro eis si quis
tamen est qui eis censeat de¬
trahendum plura proponi sz
in deffensione eorum hoc unũ
sufficiat. ¶ Coustat enum qr
aploruu oportet adorare ue¬
stigia et illos ee ui patres ho¬
norandos coleudos ut domnnos
qui eorum possident sedem et
iunitantur uitam illos pocius
hec pagina respicit qui plumis
uehuntur pensilibus in satu¬
ritate disputant de Ieiumis
Et quod uerbis astriunt opeꝰ¬
ribus destruunt in curru eu¬
nuchi regine ethiopum aau¬
sis occulis scripturas loquuntur

Expanded text:
eis est, quod canino morsui eis est, quod canino morsui pateat, aut sannam, ut satyricus ait, posticam vereatur. Si tamen quispiam hoc praesumpserit, ei uno validissimo respondebitur argumento, cuidebunt omnes adversarii nostri. ris, effectum quo de causae sinceritate constet, attende; cujus enim opus bonum est, ipsum quoque bonum est. Si auctorem? eum qui ait: A fructibus eorum cognoscetis eos. Non enim potest arbor mala fructus bonos facere; aut conversim, arbor bona fructus malos . Possent pro eis, si quis tamen est, qui eis censeat detrahendum, plura proponi; sed in defensione eorum hoc unum sufficiat. Constat enim quia apostolorum oportet adorare vestigia; et illos esse ut Patres honorandos, colendos ut dominos, qui eorum possident sedem et imitantur vitam. Illos potius haec pagina respicit, qui plumis vehuntur pensilibus, in saturitate disputant de jejuniis, et quod verbis astruunt, operibus destruunt: in curru eunuchi reginae Ethiopum clausis oculis Scripturas loquuntur,
Abbreviated transcription (Latin):
alieuos ut solident suos uerhis
predicent paupertatem et
crumiuibus ad diuicias prope¬
reut bouorum spiritualium
dampuent comunercia ut cum
eis duui taxat in talibus con¬
trahere liceat id agentes ui
oninibus sit terrori amentur
a nullo quietem doceant ut
faciant rixas humilitatem
indicant et siuuilent ut uen¬
diceut sastum ¶Alienam
pulscuites et suam souentes
auariciam dictantes largitate
teuacitati insistentes et ut
pancis loci huius aifractus
et uolumua spaciosa comple¬
ctar cum sceleratis et flagicio¬
sis ouinibus pouentes porcõez
aut flagitia uendicantes in
solidi ut uideantur consi¬
lium rauitatis iuiqua gerẽ¬
tibus siuagoga ecclesia ma¬
liguancium in quorum ma¬
uibus iquitates sunt et
dextera eorum repleta est nui¬
neribus absit ut hoc quisꝙͣ
audeat suspitari nec cadat
in quemꝙͣ tantum scelus ut
es suum ponat in celum et
patrum que non sunt pu¬
deuda demidet. ¶ Dniuia eor
alba sunt et decora nichil in

Expanded text:
alienos, ut solident suos, verbis alienos, ut solident suos, verbis praedicent paupertatem, et criminibus ad divitias properent, bonorum spiritualium damnent commercia, ut cum eis duntaxat in talibus contrahere liceat, id agentes ut omnibus sint terrori, amentur a nullo, quietem doceant, ut faciant rixas, humilitatem indicant et simulent, ut vindicent fastum, alienam pulsantes, et suam foventes avaritiam, dictantes largitatem, tenacitati insistentes; et, ut paucis loci hujus anfractus et volumina spatiosa complectar, cum sceleratis et flagitiosis omnibus ponentes portionem, aut flagitia vindicantes in solidum, ut videantur concilium vanitatis, iniqua gerentium in synagoga, ecclesia malignantium, in quorum manibus iniquitates sunt, et dextera eorum repleta est muneribus? Absit ut hoc quisquam audeat suspicari! ne cadat in quemquam tantum scelus, ut os suum ponat in coelum, et Patrum quae non sunt pudenda denudet. Omnia eorum alba sunt et decora, nihil in
Abbreviated transcription (Latin):
ribus lac comedebatis lainis
operiebanum. Et quod cͣssum
erat occidebatis gregem aute
meum nou pascebatis quod
insiruium fuit non consolida¬
stis et quod egrotum nou
saucistis quod fractum nou
alligastis quod abiectum no
reduxistis quod perierat non
requisistis sed cum austeritate
ipabrtis eis et cum potencia
et disperse sunt oues mec cru¬
cifixi uicarius petri. pastor
aiumarum quod uigente iu¬
sidelium disciplina uicarius
imperatoris sub officio consu¬
lis rector corporum p̾suniere
nou audebat. ¶Peua repe¬
tidarum ex superioribus
liquet et tam iustitutis le¬
gum ꝙͣ hystoriarum exem¬
plis seculo nostro iuuotuit
et ꝙ uisi in causa esculenti
et poculenti uidia a ꝓiuncia¬
libus accipere non licebat Ita
tamen ut accepta nequaꝙͣ ce¬
derent in minieris racionem¬
¶ Quis ergo credet quod pa¬
tres ecclesie uidices orbis
Et ut Ita dicam clarissura
lumina inundi diligant nu¬
nera seqũtur retribuciones
prouincias concuciant ut ex¬
cuciant loculos exiuamant

Expanded text:
tis, lanis operiebamini, et quod crassum erat occidebatis, gregem autem meum non pascebatis. Quod infirmum fuit non consolidastis, et quod aegrotum, non sanastis, quod fractum est, non alligastis, quod abjectum, non reduxistis, quod perierat, non requisistis, sed cum austeritate imperabatis eis, et cum potentia; et dispersae sunt oves mecifixi, vicarius Petri, pastor animarum, quod vigente infidelium disciplina, vicarius imperatoris sub officio consulis, rector corporum praesumere non audebat? Poena repetundarum ex superioribus liquet, et tam institutis legum, quam historiarum exemplis saeculo nostro innotuit, et quod nisi in causa esculenti et poculenti judici a provincialibus accipere non licebat, ita tamen ut accepta nequaquam cederent in muneris rationem. Quis ergo credet, quod Patres Ecclesiae, judices orbis, et, ut ita dicam, clarissima lumina mundi, diligant munera, sequantur retributiones, provincias concutiant, ut excutiant loculos, exinaniant
Abbreviated transcription (Latin):
bomi et ammum liberum quo¬
cuinqz uult traussert. ¶Quod
corpore nou pĩ cogitacione com¬
plectitur Et si hom mopia
sucrit loquetur cum deo.
erit ꝙͣ cum solus sueru.
Porro liberorum causa uxo¬
rem ducere ut uel nomen
nostrum nou intercat uel ha¬
certis utaiur heredib stoli¬
dissumum est quid enim cid.
nos pertinet recedentez e
mundo si nomine nostro ai¬
lur non uocetur cum et fili¬
us non statun patris uocabu¬
lum referat et iunmerabi¬
les sint qui appellautur eode
nomune aut que seuectutis
auxilia nutrire doni qui aui
prior te forte moriatur aut
peruersissuurz moribus sit
cuit certe cum admaturam
etatem ueneru tardeei uidearu
mori ¶Deredes autem me
liores et cerciores sunt aun¬
ci et propinquo iudicio eli¬
gas ꝙͣ quos uelis nolis
habere coctaris licet certa he¬
reditas sit dum adiuius bene
uti substancia tua ꝙͣ labore
tuo quesita in iicertos u¬
sus relinquere hec et huioi
iheosrastuz que uel sola

Expanded text:
boni, et animum liberum quoboni, et animum liberum quocumque uult transfert. Quod corpore non potest, cogitatione complectitur. Et si hominum inopia fuerit, loquitur cum Deo. erit quam cum solus fuerit. Porro liberorum causa uxorem ducere, ut uel nomen nostrum non intereat uel hacertis utamur haeredibus, stolidissimum est. Quid enim ad nos pertinet recedentes a mundo, si nomine nostro alius non uocetur, cum et filius non statim patris uocabulum referat et innumerabiles sint, qui appellantur eodem nomine? Aut quae senectutis auxilia nutrire domi, qui aut prior te forte moriatur, aut perversissimis moribus sit, aut certe cum ad maturam aetatem pervenerit, tarde ei videaris mori? Haeredes autem et meliores, et certiores, sunt amici, et propinqui, quos judicio eligas, quam quos, velis nolis, habere cogaris. Licet certa haereditas sit, dum advivis, bene uti substantia tua, quam tuo labore quaesita, in incertos usus relinquere. Haec et hujusmodi Theophrastus, quae vel sola
Abbreviated transcription (Latin):
dignetur minore tamen mi¬
seria defornus habetur ꝙͣ for¬
mosa seruatur nichil tutum
est in quo tocius populi uota
suspirant, alius forma alius
liberalitate sollicitat aliquoꝰ
cessit᷑ quod si ꝓpter dispeusa ͤ
donius et languoris solacii
et fugã solitudis ducũt᷑ bxores
et dispensacioui eius obtempe¬
raus ꝙͣ uror que in eo se esti¬
mat dominam si aduersus
uiri fecerit uoluntatem. Idest
quod placet non quod iubetur
assidere tamen egrotanti inci¬
gis possunt amiti et ueriuule
beneficus obligati ꝙͣ illa que
nobis imputet lacrumias suas
et hereditatisz spe uendat il¬
iuiem et sollicitudinem fac¬
tans languentis auinuin
desperacione conturhet quod si
languerit coegrotandum est
et numqͣm ah eus lectulo
recedendum. ¶ Aut si bona
fuerit et sucuns uxor que
tamen rara ains est cami
parturiente geninius cun
periclitante torquenur sa¬
piens autem numq̃ solu
esse pt habet secum ouines
qui sunt quiqz umꝙͣ fuerũt

Expanded text:
dignetur. Minore tamen midignetur. Minore tamen miseria deformis habetur, quam formosa servatur. Nihil tutum est, in quod totius populi vota suspirant. Alius forma, alius liberalitate sollicitat. Aliquo cessitur. Quod si propter dispensationem domus et languoris solatia, et fugam solitudinis, ducuntur uxores: et dispositioni eius obtemperans, quam uxor quae in eo se aestimat dominam si aduersum uiri faciat uoluntatem, id est quod placet, non quod iubetur. Assidere autem aegrotanti magis possunt amici et uernaculae, beneficiis obligati, quam illa quae nobis imputet lacrymas suas et haereditatis spe uendat illuuiem, et sollicitudinem iactans, languentis animum desperatione perturbet. Quod si languerit, coaegrotandum est et numquam ab eius lectulo recedendum. Aut si bona fuerit et suauis uxor, quae tamen rara aut uix est, cum parturiente gemimus, cum periclitante torquemur. Sapiens autem numquam esse solus potest. Habet secum omnes qui sunt quique umquam fuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
salutem illius ut sit supeestes
optandum honoranda nutrix
eus et gerula seruus pater¬
nus et alumpuus et sormosus
assecla ei procurator calami¬
stratus et in longam secura¬
q libidiuem exectus spado sub
quibus nominibus adulteri
delitescunt. ¶ Quoscumq
Illa dilexerit in grati etiam
amandi ii totam er donuum
Regendam cõnuseris seruien-¬
dum est si aliquid tuo arbi
trio reseruaueris fidem sibi
hberi non putabit et in odiu
consulueris parabit uenenai
auꝰ et aurifices et ariolos et
iuscitores gemmarum serica¬
rumqz uestium si intromissis
periculum pudicicie est si ꝓ¬
hibueris suspicionis iuiuria
Incun quid prodest eti am di¬
ligens custodia. cum uxor in¬
pudica non debeatur infida
enimi custos est castitaitis nec
cessitas. Et illa pudica uere¬
dicenda est cui licuit peccare
si uoluit. ¶ Pulcra cito uda¬
matur feda faicillune concupi¬
scit difsicile custoditur quod
plures amant molestum est
possidere quod nemo habere

Expanded text:
salutem illius, ut sit superstes salutem illius, ut sit superstes optandum, honoranda nutrix ejus et gerula. Servus paternus et alumnus, et formosus assecla, et procurator calamistratus, et in longam securamque libidinem exsectus spado, sub quibus nominibus adulteri delitescunt. Quoscunque illa dilexerit, ingrati etiam amandi. Si totam ei domum regendam commiseris, serviendum est. Si trio reseruaueris, fidem sibi haberi non putabit et in odium consulueris, parabit uenena. Anus et aurifices et hariolos et institores gemmarum sericarumque uestium, si intromiseris, periculum pudicitiae est; si prohibueris, suspicionis iniuria. Verum, quid prodest etiam diligens custodia, cum uxor sepudica non debeat? Infida enim cessitas; et illa vere pudica dicenda est, cui licuit peccare si voluit. Pulchra cito adamatur, foeda facile concupiscit. Difficile custoditur, quod plures amant. Molestum est possidere, quod nemo habere
Abbreviated transcription (Latin):
dra deciurata deuide per totas
hec houoratur ab omnibus eno
in conuentu femuiarum in sel¬
la depicior Cur aspiciebas uici¬
nam quid cum aucillula lo¬
quebaris de foro ueniens quid
acculisti non ama habere
possumus non sodalem alieriꝰ
¶Si docissuius preceptor
in qualibet urhumi suerut nec
uxorem reliuquere nec cum
sarciua ire possumus pauꝑe¬
alere difficile est diuitem ferre
tormentum. ¶ Adde ꝙ nulla
est uxoris electio sed qualiscũq
obueuerit habenda. si iracunda
si fatua si desorius si superba
si sedida quodcumqz uicii est.
post nupcias discinius. equs
cisinus, bos caiis et uilissuna
mancipia uestes quoqz et lebetes
sedile ligneum calix et urceo¬
lus sictilis probantur prius.
et sic ennuitur ¶Sola uxor
nou ostenditur ne ante displi¬
ceat ꝙͣ ducatur actendenda est
semper eius facies et pulcri¬
tudo laudanda ne si alteram
aspexceris se estimet displicere
poccuida domina celebrandꝰ
natalis eius iurandum per

Expanded text:
dra deaurata; deinde per totas dra deaurata; deinde per totas hec honoratur ab omnibus; ego in conventu feminarum misella despicior: cur aspiciebas vicinam? quid cum ancillula loquebaris? de foro veniens quid attulisti? Non amicum habere possumus, non sodalem, alteriuSi doctissimus preceptor in qualibet urbium fuerit, nec uxorem relinquere, nec cum sarcialere difficile est; divitem ferre, tormentum. Adde, quod nulla est uxoris electio, sed qualiscunque obvenerit habenda, si iracunda, si fatua, si deformis, si superba, si foetida, quodcunque vitii est, post nuptias discimus. Equus, asinus, bos, canis, et vilissima mancipia, vestes quoque et lebetes, sedile ligneum, calix et urceolus fictilis probantur prius, et sic emuntur. Scia uxor non ostenditur, ne ante displiceat, quam ducatur. Attendenda est semper ejus facies, et pulchritudo laudanda, ne, si alteram aspexeris, se aestimet displicere. Vocanda domina, celebrandus natalis ejus, jurandum per
Abbreviated transcription (Latin):
modinu tõtus recte phancium
chorus ut si qui xpĩane reli¬
gioius abhorrent rigorem di¬
scant uel ab enuchis castitatẽ
non tamen ꝙ conuigali detra¬
ham castitati sed centesinum
uel sexagesinium fructum licet
de radice tricesum oriantur
ninume arbitror trice simo com¬
pouendum zeno epytectus
aristotiles critolaus et epycureo¬
rum ꝙͣ plurum tradinitur po¬
steris hanc publicasse sinam¬
¶ Fertur auctore Iheronuno
aureolus theophrasti lib̃ de nup¬
ciis in quo querit an uir sapi¬
eus ducait uxorem Et cum dis¬
siuisset si pulcra esset si benc
mrata si honestis parentibus
orta si ipe sauus et diues si
scipieus aliquando iuire ma¬
trimonium statum uitulit hec
ciis concordant ¶Nou est
igitur uxor ducenda sapienti
pͥiͥnum enim impediri studia
phie nec posse quemꝙͣ libris
et uxori pariter inseruire, mul
ta ee que matronarum usibz
ueccessaria suit. preciose restes
aurum gemme sumptus an¬
cille suppellex uaria lectite et exe¬

Expanded text:
modum totus recte philosophantium modum totus recte philosophantium chorus, ut si qui Christianae religionis abhorrent rigorem, discant vel ab ethnicis castitatem. Non tamen quod conjugali detraham castitati, sed centesimum, aut sexagesimum fructum, licet de radice tricesimi oriantur, minime arbitror tricesimo componendum. Zeno, Epictetus, Aristoteles, Critolaus, et Epicureorum quamplurimi traduntur posteris hanc publicasse sententiam. Fertur, auctor Hieronymo, aureolus Theophrasti liber de nuptiis: in quo quaerit, an vir sapiens ducat uxorem. Et cum diffinisset, si pulchra esset, si bene morata, si honestis parentibus orta; si ipse sanus et dives, sic sapientiam aliquando inire matrimonium, statim intulit: Haec versa concordant. Non est igitur uxor ducenda sapienti. Primum enim impediri studia phie, nec posse quemquam libris et uxori pariter inservire, multa etiam esse que matronarum usibus necessaria sunt, pretiose vestes, aurum gemme, sumptus ancille, suppellex varia, lectice et exe
Abbreviated transcription (Latin):
scernitur decus bom conuiga¬
lis Illustrat nam et hyeme¬
neus lucem amat. Et alacer
pharetrat puer cupido furtuia
succendens slamnai laiebras
et angulos querit licet autem
honesta sit et utilis copula
maritalis angustie ꝙͣ leticie se¬
cundior est. ¶ Paru enun in
dolore uel silios nec aliquem ꝑ¬
ducit fruitum quem non auia¬
ritudo precedat aut sequatur
¶Uude referente ualerio so¬
crates humane sapiencie q̃si
quoddam terrestre oraculum
ab adolescentulo quod̃ consuliꝰ
utrum uxorem duceret. au ie
ouini matruomo abstineret.
respondut enm utrum eorum
secisset accurum puiam hic
te inquit solitudo hic orbitas
hic geueris interitus hic heres
alieuus exapiet Illie perpetua
sollicitudo contextus querelar
dotis exprobracio assinium
graue supercilium garrula so
crus lingua subresoria aliem
matrinionii incertus liberorum
euentus non passus est iune¬
nem in contextu rerum aspaꝵ
quasi lete materie sacere de¬
lectum. ¶ Concunt in hunc

Expanded text:
untate sternitur, decus boni conjugauntate sternitur, decus boni conjugalis illustrat. Nam Hymenaeus lucem amat, et alacer pharetra puer Cupido, furtivam succedens flammam, latebras et angulos quaerit. Licet autem honesta sit, et utilis copula maritalis, angustiae quam laetitiae fecundior est. Parit enim in dolore vel filios: nec aliquem producit fructum, quem non amaritudo praecedat, aut sequatur. Unde, referente Valerio, Socrates humanae sapientiae quasi quoddam terrestre oraculum, ab adolescentulo quodam consultus, utrum uxorem duceret, an se omni matrimonio abstineret, respondit, eum, utrum eorum fecisset, acturum poenitentiam. « Hic te, inquit, solitudo, hic orbitas, hic generis interitus, hic haeres alienus excipiet. Illic perpetua sollicidotis exprobratio, adfinium graue sucrus, lingua subcaesoria alieni matrimonii, incertus liberorum eventus. » Non passus est juvenem in contextu rerum asperarum, quasi laetae materiae facere delectum. Concinit in hunc
Abbreviated transcription (Latin):
sa recreantibus corpora lotide
p̾ceteris captuui referunt et
tandem cum omi irrisione
quent nec etas nec uerecur¬
dia refreuabat asin sui rugi¬
tu reuocatum. ¶ Omius ergo
uoluptas libiduus turpis est
ea excepta que excusatur federe
coniugali. Et indulte licencie
beneficio quicquid erubescencie
poterat messe abscondit. ¶ Dn
et imuꝑcie a nubendo dici ma¬
iores tradiderunt quia puden¬
da humaue infirinitatis iuibit
i. abscondit ut ait nouiꝰ mar¬
cellus indulgencia legis. ¶ Ino¬
leuit etiam consuetudo ut qͥͦs
in commercium carius ecclie
iuugit auc̃tas pallio uelentur
astaris aut asio ab ecclia con¬
stituto ut thorus qui xp̃o con¬
ciliante coustruitur sic in side
castitatis fragilitatis sue ma¬
culas contegat ut tocus sit
probri aut confusionis igna¬
rus, preserinitur et saces laui¬
pades et liuiuaria accenduit
et genimum thorum qui pala
et non sua urgente libidine
sed honesta consencium uo ᵗ ͤ

Expanded text:
sa recreantibus corpora, Lotide sa recreantibus corpora, Lotide prae caeteris captum referunt, et tandem cum omnium irrisione, quem nec aetas, nec verecundia refrenabat, asini sui ruditu revocatum. Omnis ergo voluptas libidinis turpis est, ea excepta, quae excusatur foedere conjugali, et indultae licentiae beneficio, quidquid erubescentiae poterat inesse, abscondit. Unde et nuptiae a nubendo dici majores tradiderunt, quia pudenda humanae infirmitatis nubit, id est abscondit, ut ait Nonnius Marcellus, indulgentia legis. Inolevit etiam consuetudo, ut quos in commercium carnis ecclesiae jungit auctoritas, pallio velentur altaris, aut alio ab ecclesia constituto, ut torus qui Christo conciliante construitur, sic in fide castitatis, fragilitatis suae maculas contegat, ut totius sit probri, aut confusionis ignarus. Praeferuntur et faces, lampades, et luminaria accenduntur, quia geminum torum, qui palam, et non sua urgente libidine, sed honesta consentientium vol
Abbreviated transcription (Latin):
conuiuiis neccessaria est. Ita re-¬
bus ouinibus ueccesse est ad¬
ee modestiam. si quidei de sa¬
turitate libido de libidine un¬
nundicia et multiplex perui¬
cies geueratur at ex hiis nich
dolor penitudiuis a gitur sequi¬
tur, et bene agitur cum men¬
tibus si sructuosa sit peuitudo¬
¶ Dude hebetati cordis uidetͫ
opuno que sue explectione li¬
biduns diffuiit per fectam nõ
ẽẽ boluptatem traditur hoc
sensisse epycurum sed quicqͣd¬
gregis Illius gruniuant sues
tai iuiuridam et tam sune¬
stani uocem nulli phõrum ar¬
bitror placuisse, ne duui ex¬
epycuro qui tantus fuit ut
inter phõs propriam fecerit
sectaui. ¶ Sunt eius auctore
seneca egregia multaqz pas¬
sun possurit apud plys iuue¬
niri. et pro parte expressa sunt
et congesta in libro qui de ue
rati uidetur amencia pocius
cui insedebat brucior. cui hoc ne¬
quicia poturt suadere. ¶ Id ip̃m
sorte iniuiunt fignienta gen¬
tilium que delirum senem
uno estuantem aliis nature
obtemperantibus et quiete fes¬

Expanded text:
conviviis necessaria est, ita rebus omnibus necesse est adesse modestiam. Siquidem de saturitate libido, de libidine immunditia, et multiplex pernicies generatur. At ex his nihil nisi dolor poenitudinis sequitur: et bene agitur cum moerentibus, si fructuosa sit poenitudo. Unde hebetati cordis videtur opinio, quae sine expletione libidinis, diffinit perfectam non esse voluptatem. Traditur hoc sensisse Epicurum. Sed quidgregis illius grunniant sues, tam immundam, et tam funestam vocem nulli philosophorum arbitror placuisse, nedum Epicuro; qui tantus fuit, ut inter philosophos propriam fecerit sectam. Sunt ejus, auctore Seneca, egregia multa, quae passim possunt apud philosophos inveniri, et pro parte expressa sunt, et congesta in libro, qui de verati videtur amentia, potiuscui insidebat brutior, cui hoc nequitia potuit suadere. Id ipsum forte innuunt figmenta gentilium, quae delirum senem vino aestuantem, aliis naturae obtemperantibus, et quiete fes
Abbreviated transcription (Latin):
me et comedite bonuin et
delectabitur in crassitudine
ainiua ura non utiqz ini illa
quia delectacionem nou hz
amina sed caro in illa in qua
recalcitrauit dilectus iicrassa¬
tus inpingͣtus dilatatus sed
in qua beuedicitur filius ui in
rore superue uientis gracie et
pinguedine liberi arbitrii uo¬
luntatem dei prudenter intel¬
ligat potenter impleat toleret
pacienter. ¶ Dec Itaq impin¬
quantes et dulces a que sunt
et que alias ouines tempant
quia his salsuginem earum
absor buit lignuui crucis et
dulcorauit eas Et sapiencie
celestis infusio casdem in sa¬
lucem amimarum et sacietatẽ
secit ee potabiles ¶ Hee quoq
liberant et tocius tpraniudis
incur sum impediuint aut
premiunt aut puniunt. non
ergo uanl uires sed ueritas
liberat in equitate consistens
Et licet uauitas ꝓuiutat libe¬
iisi quos filius liberauit ¶En
uature gracie et glorie distui¬
que libertate et iuuenies nul¬
lan carum de uaruitate contui¬
gere uec tibi condicio magis
suilis occurret ꝙͣ tỹrampu

Expanded text:
bonum, et delectabitur in crassitudine anima vestra . Non utique in illa, in qua delectationem non habet anima, sed caro; in illa in qua recalcitravit dilectus, incrassatus, impinguatus, dilatatus, sed in qua benedicitur filius ut in rore supervenientes gratiae, et pinguedine liberi arbitrii voluntatem Dei prudenter intelligat, potenter impleat, toleret patienter. Hae itaque impinguantes et dulces aquae sunt, et quae alias omnes temperant, quia his salsuginem earum absorbuit lignum crucis, et dulcoravit eas, et sapientiae coelestis infusio, easdem in salutem animarum et satietatem fecit esse potabiles. Hae quoque liberant, totius tyrannidis incursum impediunt aut premunt, aut puniunt. Non ergo vanae vires, sed veritas liberat in aequitate consistens, et licet vanitas promittat libenisi quos filius liberaverit. Tu naturae, gratiae et gloriae distingue libertatem, et invenies nullam earum de vanitate contingere, nec tibi conditio magis servilis occurret, quam tyranni.
Abbreviated transcription (Latin):
siducieui rostumi abstraxit. ui
librum conscriberet: quo eloquen¬
ciam caui hestrionia compararet.
deui dictatore donatus est tanta
antem gracia fiui et gloria ut
mercedem durnam de publico
nuille dencirios suie gͥgalibus
solus acciperet ¶ Esopum
quoqz ex pari arte duceucies
sestercumi reliquisse constat¬
¶ Ned ut si histriones uideu¬
tur ob auctoritatem ciceronis
et predictorum heroni in cetũ
sapientium admictendi: cligau¬
tur rostio similes et esopo, qui
et si non sacere quod tameu
Illi uouerant ut intelligere li¬
bros sciant. et amatores sunt
pocius ꝙͣ impugnatores lite¬
rarum quas nemo umꝙͣ sa¬
pieus aut bonus odio habuit¬
¶ Ciceroneu refert ualeruis
licteras contempsisse, et in con¬
temptu ipso fuisse foutem ha¬
buridantissimum licteraruum.
ob hoc porte ꝙ studium negocus
post pouebai, nam iustitit eis
etiam dum contempsit. lpe qz
contemptus citeronis multor
studio studiosior est. non iacile

Expanded text:
fiduciam Roscium abstraxit, ut fiduciam Roscium abstraxit, ut librum conscriberet, quo eloquentiam cum histrionia compararet. b eodem dictatore donatus est. Tanta autem fuit gratia et gloria, ut mercedem diurnam de publico mille denarios sine gregalibus solus acciperet. Aesopum quoque ex pari arte ducenties sestertium reliquisse constat. Sed utinam, si histriones videntur ob auctoritatem Ciceronis, et dmittendi, eligantur Roscio similes, et Aesopo, qui etsi non facere, quod tamen illi noverant, vel intelligere libros sciant, et amatores sint potius, quam impugnatores litterarum, quas nemo unquam sapiens, aut bonus odio habuit. Ciceronem refert Valerius litteras contempsisse, et in contemptu ipso fuisse fontem abundantissimum litterarum, ob hoc forte quod studium negotiis postponebat. Nam institit eis etiam, dum contempsit: ipseque contemptus Ciceronis, multorum studio studiosior est. Non facile
Abbreviated transcription (Latin):
salture discebant. ad eo quide
ut ab heroicis conuiuiis nequa¬
ꝙͣ arceretur saltatorius ludus.
nam et socraticum simposiũ
ab auccoritate phorum qui il¬
lic conuenerant celebre est
Et tamen nou defuit qui sub
illorum supercilio peteret sal¬
triam intronucti ut puella
supra naturam mollior ca¬
nora dulcedine et saltaciouy
lubrico exerceret Iulecebris phi¬
phantes ¶Ceterum histriones
iusi uiter turpes habitus aicero
auctor est qui sicut furus albiuꝰ
referi rostio et esopo sauuliari¬
ter usus est ad eo quidem ui res
roẽsq eorum sua sollercia tuere¬
tur quod tum ex aliis multis
tum ex epłis eius declaratur.¬
¶ Naui iua orauo celebritate
sui inuotuit. in qua populum
romanuii obuirgat quod rostio
a gente tumiltuarit. Et quiden
constat, cum ipso histrione cou¬
tendere solitumi utrum ille sepuis
eandem suiam uariis gestibus
esficeret: au ipse per cloquencie
copiam sermone diuerso pronu¬
ciaret, que res adhaut artis sue

Expanded text:
saltare discebant. Adeo quidem, saltare discebant. Adeo quidem, ut ab heroicis conviviis nequaquam arceretur ludus saltatorius. Nam et Socraticum symposium ab auctoritate philosophorum, qui illic convenerant, celebre est, et tamen non defuit qui sub illorum supercilio peteret psaltriam intromitti, ut puella, supra naturam mollior, canora dulcedine, et saltationis lubrico, exerceret illecebris phisophantes. Caeterum histriones non inter turpes habitos, Cicero auctor est, qui, sicut Furius Albinus refert, Roscio et Aesopo familiariter usus est, adeo quidem, ut res rationesque eorum sua solertia tueretur. Quod cum ex aliis multis, tum ex epistolis ejus declaratur. Nam illa oratio celebritate sui innotuit, in qua populum Romanum objurgat, quod Roscio agente tumultuarit. Et quidem constat cum ipso histrione contendere solitum, utrum ille saepius eamdem sententiam variis gestibus efficeret, an ipse per eloquentiae copiam, sermone diverso pronuntiaret. Quae res ad hanc artis suae
Abbreviated transcription (Latin):
petitoris puerum bullatum
non minorem aunis duodeci
cum crotał saltare crotongre¬
ce pulsus dicitur Et iude cim¬
bala sic dicunitur uel musicũ
uocat instrumentum quod in
sono uocem cicome iuutatur na
apud egiꝑcios crotalus appellai¬
¶ Crotala quoqz dicutur sono¬
re sꝑule que quibusd̃ granis
iutra posit pro quantitate sui
et spẽ metalli uarios iouos edũt
quani saltacoemi ipudicus
seruulus houeste saltare non
pot. ¶ Patet ergo quanto ci¬
fectu ingenuerit affricanus
ꝙ uidisset cum crotalis salta¬
re filium petitoꝵ .i. candidati
quem ne tauuen quid̾ spes et
racio adipiscendi magrãtus
quo tempore se suosqz ab ounu
probro debuit uiudicare potue¬
ri cohercere quo nuus face̾̃t
quod .s. turpe non habebatur¬
¶ Maui et ab eo tempore
quo optimis moribus in urbe
uiuebatur .s. inter duo bella
puinica. in genui filii senator¬
mini ludum saltatorium comeu¬
bant: et Illie crotala gestautes

Expanded text:
petitoris, puerum bullatum, petitoris, puerum bullatum, non minorem annis duodecim, cum crotalis saltare. Croton Graece pulsus dicitur, et inde cymbala sic dicuntur; vel musicum notat instrumentum, quod in sono vocem ciconiae imitatur: nam ipsa apud Aegyptios crotalus appellatur. Crotala quoque dicuntur sonorae sphaerulae, quae, quibusdam granis interpositis, pro quantitate sui et specie metalli, varios sonos edunt. Quam saltationem impudicus servulus honeste saltare non posset. Patet ergo quanto affectu ingemuerit Africanus, quod vidisset cum crotalis saltare filium petitoris, id est candidati, quem ne cum quidem spes et ratio adipiscendi magistratus, quo tempore se, suosque, ab omni probro debuit vindicare, potuerit coercere, quo minus faceret, quod scilicet turpe non habebatur. Nam et ab eo tempore quo optimis moribus in Urbe vivebatur, scilicet inter duo bella Punica, ingenui filii senatorum in ludum saltatorium commeabant, et illic crotala gestantes
Abbreviated transcription (Latin):
fundere El alibi preterca cau¬
tat ub̃i collibuit interdum gre¬
cos uersus agit Iocos dicit uo¬
ces demͤtat staticulos dat.
¶Porro Illa uoluptas cuiriu
grata est honestati: q̃ uirtutis
est amca, aut non est conscia
turpitudims ¶ Occulorum u̾o
uoluptas histriones introduxit
et iniuios quod et scipio affrica¬
nus enulianus in oracione con¬
tra legem iudiciariam tỹberni
gracci non mediocriter repre¬
hendit. docentur prestigias in¬
houestas cum cinedulis et
sauibuca psalterioqz eunt in
ludum histrionum discunt
cautare que iuaiores nostri
iugeuius probro ducier uolue¬
runt eunt inꝙͣ in ludum sal¬
tatorium inter cuiedos uirgi¬
nes pueriqz iugenm ħ cum
mͥ quisꝙͣ uarrabat non pote¬
ram auimum inducere ea li¬
beros suos homines docere¬
¶ Sed cum ductus sum in
ludum saltatorium plus me¬
dius fidius in eo ludo uidi pu̾is
uirginibusqz ducentis in his
quod me rei .p. maxune mni¬
sertum est uidi unum filiumr

Expanded text:
fundere. » Et alibi: « Praeterea canfundere. » Et alibi: « Praeterea cantat ubi collibuit, interdum Graecos versus agit, jocos dicit, voces denuctat, staticulos dat. » Porro illa voluptas aurium grata est honestati, quae virtutis est amica, aut non est conscia turpitudinis. Oculorum vero voluptas histriones introduxit, et mimos: quod et Scipio Africanus Aemilianus, in oratione contra legem judiciariam Tiberii Gracchi, non mediocriter reprehendit. Docentur praestigias inhonestas, cum cinaedulis, et sambuca, psalterioque eunt in ludum histrionum, discunt cantare, quae majores nostri ingenuis probro ducier voluerunt eunt, inquam, in ludum saltatorium inter cinaedos virgines, puerique ingenui. Haec cum mihi quisquam narrabat, non poteram animum inducere, ea liberos suos homines nobiles docere. Sed cum ductus sum in ludum saltatorium, plus medius fidius in eo ludo vidi pueris virginibusque ducentis. In his, quod me reipublicae maxime misertum est, vidi unum filium
Abbreviated transcription (Latin):
ini ea tamen niuium occupari
citra philosophicam grauitatẽ
est Nuniquid enim uirun
decebi sapientem presertun q.
etiam in sexu muliebri turpitu¬
diuis non esfugit notaur na
et salustiꝰ sempuiam repreheu¬
dit non quid ꝙ saltare et ꝑsal¬
lere sed ꝙ optime scierit. ¶ Au
eium psallere saltare elegan¬
cius ꝙͣ uccẽ est probe. ¶ Optime
tamen cantare; si citra leuitate
posset haberi. plane desiderabile
est in omnibus enum que sun¬
pliciter expectibilia sunt quo
intensiora sunt in qualitate
boui eo expectibiliora sunt sed
ex aduuict̃ possunt nouiuilla
ee suspecta. ¶ Lutius silla utr
tanti nomius optune cauitas¬
se traditur sed dotem libidinis
et crudelicatis uota perstriuxu¬
¶ Catoui quoqz uisum est bñ
cautare uon seru homins ee.
unde iiuirum marcum seua¬
torem non ignobilem cecilium
spectatorem et facenuum uo¬
cat eumqz stauculos dare his
uerbis ait descendit de canterio
uide staticulos dare ridicularia

Expanded text:
In ea tamen nimium occupari, In ea tamen nimium occupari, citra philosophicam gravitatem est. Nunquid enim virum decebit sapientem, praesertim quod etiam in sexu muliebri turpitudinis non effugit notam? Nam et Sallustius Semproniam reprehendit, non quidem quod saltare, et psallere, sed quod optime scierit. Ait enim, psallere et saltare elegantius quam necesse est probae. Optime tamen cantare, si citra levitatem posset haberi, plane desiderabile est. In omnibus enim quae simpliciter expetibilia sunt, quo intensiora sunt in qualitate boni, eo expetibiliora sunt. Sed ex adjunctis possunt nonnulla esse suspecta. Lucius Sylla vir tanti nominis, optime cantasse traditur, sed dotem, libidinis et crudelitatis nota perstrinxit. Catoni quoque visum est bene cantare, non serii hominis esse. Unde nimirum Marcum senatorem non ignobilem, Cecilium spaciatorem, et Fescennium vocat, eumque staticulos dare his verbis, ait: « Descendit de cantherio, inde staticulos dare, ridicularia
Abbreviated transcription (Latin):
natus est imꝑare qui ad specta¬
cula conslunut aut euocant
a se spectacula inhouesta aut
seipsos affectatis iuigis uolunt
eẽ spectaculo iunsipientium qui
ħ lenocuria uauitatis recte sa¬
pienti placere nou prĩt occulo¬
rum capiuntur illecebris et
licet mitius elidantur corruunt
tamien a diguitcue condicionis
sue, et ad eaui quam diffitentur
seriulem relabuntur. ¶ Quid
ergo aliud facuurt iuiii hi¬
strioues parasiti et huioi
moustra honii nisi ꝙ inepta
connincunt felicium seruitute:
.sed et illi qui uocul capiuitur
ticer cuxium seusus purissinus
et defecatissinius sit seruiut
quidem ugo tamen preuinit᷑
iitiori si alias non preuale¬
uix ciͥs omnino capitur insi
forte locofagum uiuat, nou
aliquid aduersus cantores aut
muisitos struo cum teste quin¬
tiliano ualerio slauiano et aliis
uiultis. socrates etiam in seuet¬
tuce didiscerit musicam cre¬
deus si nusica desorei sibi cu¬
mulum sapiencie defuturum

Expanded text:
natus est imperare. Qui ad spectanatus est imperare. Qui ad spectacula confluunt, aut evocant ad se spectacula inhonesta, aut se ipsos affectatis nugis volunt esse spectaculo insipientium, quoniam haec lenocinia vanitatis recte sapienti placere non possunt, oculorum capiuntur illecebris, et licet mitius elidantur, corruunt tamen a dignitate conditionis suae, et ad eam, quam diffitentur, servilem relabuntur. Quid ergo aliud faciunt mimi, histriones, parasiti, et hujusmodi monstra hominum, nisi quod ineptam convincunt felicium servitutem? Sed et illi qui voculis capiuntur, licet aurium sensus purissimus et defaecatissimus sit, serviunt quidem, jugo tamen premuntur mitiori, si alias non praevalevix aliquis omnino capitur, nisi forte Lotophagum vivat. Non aliquid adversus cantores, aut musicos struo, cum teste Quintiliano, Valerio, Flaviano, et aliis multis, Socrates etiam in senectute didicerit musicam, credens si musica deforet, sibi cumulum sapientiae defuturum.
Abbreviated transcription (Latin):
qui dui se neuse copiis et
auditate discendunt ciram¬
stantes seruos mouere labra
nec in hoc quidem ut laqnͣtur
perunctunt. ¶ Uirga muriur¬
ouine compescitur et ne forͫ
quidem uerberibus excepta sunt
trissis steruutamentum singal¬
tus magno malo luitur sic
sit ut isti de domino loqñtur
quibus coram domino loqui
non licet ai Illi quibus non
tantum putibus donui
sed cum ipsis erat seruio quoꝵ
os non consuebatur parati e¬
rant pro domnno porrigente
ceruicem et periculuni inimi¬
uens in caput suum uertere
¶In conuiuiis loquebantur
sed in tormentis tacebant ħ
pretextatus et de fide seruorum
multa et predara subuingit
et que ceut in quantaius nobi¬
litate sangiius gloriosa et cui¬
ius Inutanda. ¶Nichil emn
decorum est quod non a uirtute
prosluxerit. et se iuucem turpi¬
tudo et uicium in fausto ambi¬
tu circuiscribunt. in hoc autẽ
solo uiciorum impulsu quisqz
prolabitur: ut eorum se deiciat
et deuoueai seruituti quibus

Expanded text:
qui dum se mensae copiis, et qui dum se mensae copiis, et aviditate distendunt, circumstantes servos movere labra, nec in hoc quidem, ut loquantur, permittunt. Virga omne murmur compescitur, et ne fortuita quidem verberibus excepta sunt. Tussis, sternutamentum, singultus, magno malo luitur. Sic fit, ut isti de domino loquantur, quibus coram domino loqui non licet. At illi quibus non tantum praesentibus dominis, sed cum ipsis erat sermo, quorum os non consuebatur, parati erant pro domino porrigere cervicem, et periculum imminens in caput suum vertere. In conviviis loquebantur, sed in tormentis tacebant. » Haec Praetextatus: et de fide servorum multa et praeclara subjungit, et quae essent in quantavis nobilitate sanguinis gloriosa, et cuivis imitanda. Nihil enim decorum est, quod non a virtute profluxerit, et se invicem turpitudo et vitium infausto ambitu circumscribunt. In hoc autem solo vitiorum impulsu quisque prolabitur ut eorum se dejiciat et devoveat servituti, quibus
Abbreviated transcription (Latin):
aut ex ueste, aut ex condicione
ni foro et in curia queras si di¬
ligenter accenderis Inuemes
et dou tu modo uiue cum
numꝙͣ admicte consilium.
¶Naui et maiores nr̃i om¬
uem donuius iuiuidiam omem
serius contumeliam detraheu¬
tes domnum patrem faiilias
seruos familiares appellauerut¬
¶ Colãt ergo te poaus serui
tui michi crede ꝙͣ timeant.
nec tibi parum uideatur esse
quod diis satis est. nam qui
colitur: etiam amatur. nec põt
amor cum tumore misceri.
¶Unde enm putas arrogan¬
tissumum illud in anasse ꝓuer¬
bium quod Iactatur totidem
nobis esse hostes quot seruos
saciuius cum in illos supecbis¬
suui contumeliofissum et cru¬
delissumi sunius et ad rabiem
nos cogunl uenire delicie ut
quic quid non ex uoluntate re¬
sponderit iram furoremqz pro¬
nocet doini enu nobis aiimos
induinius tyrampnorum et nõ
quautum decet sed quantum
licet exercere uoluiius in ser¬
uos ¶Nam ut cetera crude¬
litatis genera preteream sunt

Expanded text:
aut ex veste aut ex condicione aut ex veste aut ex condicione in foro et in curia quaeras: si diligenter attenderis, invenies et domi. Tu modo vive cum quam admitte consilium. Nam et majores nostri, omnem dominis invidiam, omnem servis contumeliam detrahentes, dominum patremfamilias, servos familiares appellaverunt. Colant ergo te potius servi tui, mihi crede, quam timeant, nec tibi parum videatur esse quod diis satis est. Nam qui colitur, etiam amatur. Nec potest amor cum timore misceri. Unde enim putas arrogantissimum illud manasse proverbium, quo jactatur, totidem nobis hostes esse, quot servos? facimus, cum in illos superbissimi, contumeliosissimi et crudelissimi sumus, et ad rabiem nos cogunt venire deliciae, ut quidquid non ex voluntate responderit, iram furoremque provocet. Domi enim nobis animos induimus tyrannorum, et non quantum decet, sed quantum licet, exercere volumus in servos. Nam ut caetera crudelitatis genera praeteream, sunt
Abbreviated transcription (Latin):
dem crercere. haber enun et res¬
p. impiorum capud et mem¬
bra sua et quasi ciuilibus in¬
stitutis legitune rei .p. iutitur
ee conforimis. ¶ Caput ergo
eius tycampnus est ymago dỹa¬
boli auria heretiu scisiatici
sacrilegi sacerdotes. Et ui uerbo
plutarchi utar prefecti religio¬
nuuii impuguantes legem
douumi Cor consiliarii impii
quasi sencitus unquitatis
occuli aures liugua manus
merines iudices et legis ossi¬
cialis iuiusti manus armata
uules uiolenti quos cicero la¬
troues appellat pedes qui in
ipsis humulioribus negociis
preceptis douiun et legitinus
iustitutis aduersantur hec
quidem ounua possunt a su¬
perioribus faciluine compre¬
hendi. ¶ Michi uero udig¬
uari non debeut sacerdotes si
et in eis facear iuueniri posse
tyrampnos alioqum quor sum
est illud ꝓpħicum filn hominis
ꝓpheta de pastoribus isrl ꝓpha

Expanded text:
dem exercere. Habet enim et resdem exercere. Habet enim et respublica impiorum caput et membra sua, et quasi civilibus institutis, legitimae reipublicae nititur esse conformis. Caput ergo ejus tyrannus est, imago diaboli: anima haeretici, schismatici, sacrilegi sacerdotes, et ut verbo Plutarchi utar, praefecti regionum impugnantes legem Domini. Cor consiliarii impii, quasi senatus iniquitatis. Oculi, aures, lingua, manus inermis, judices et leges, officiales injusti. Manus armata, milites violenti, quos Cicero latrones appellat. Pedes, qui in ipsis humilioribus negotiis praeceptis Domini, et legitimis institutis adversantur. Haec quidem omnia possunt a superioribus facillime comprehendi. Mihi vero indignari non debent sacerdotes, si et in eis fatear inveniri posse tyrannos. Alioquin quorsum est illud propheticum: Fili hominis, prophetiza de pastoribus Isra
Abbreviated transcription (Latin):
rescripsit h. ¶Propter uos
o pater sancte uolui nuilier
cule imsereri sed non potui
proeo ꝙ tributis subiacet.
Sauctus uero rescripsit hoc ei
si quidem uoleus non potuisti-
bene ut cuuiqz res se hz. si aute
potens uoluisti ducet te xpistus
ad indigencium chorum ut qñ
uoles non possis sed orgauo suo
que semper electis ad est uerias
ucquaꝙͣ defuit nam in uren
princeps Idem imperiali indig¬
uacione temptatus ductu
est inter captiros uinctus uel
peua sua sacisfaciens iniuste
oppressis oracione tamen basilu
post sextum diem de abditione
liberatus est de ascendente siguo
imperiali sicut uir sanctus opta¬
uerat Itaqz et tyrampui nouue
rex et econuerso interdum pͥn¬
cipis nomime tyrampnus appel¬
latur iuxta illud principes tui
insideles socii furum Et alibi
rari. ¶ Nami et in sacerdocio
iuuenuuitur ꝙͣplures id tota
agentes ambicione et omnibz
artibus eius ut sub pretextu
ofsicu suam possut tyram pu¬

Expanded text:
rescripsit haec: « Propter vos, rescripsit haec: « Propter vos, o Pater sancte, volui misereri mulierculae, sed non potui, pro eo quod tributis subjacet. » Sanctus vero rescripsit ei: « Siquidem volens non potuisti, bene utcunque se res habet; si autem potens noluisti, ducet te Christus ad indigentium chorum, ut quando voles, non possis. » Sed organo suo quae semper electis adest veritas, nequaquam defuit. Nam in brevi princeps idem, imperiali indignatione tentatus, ductus est vinctus inter captivos, vel poena sua satisfaciens injuste oppressis. Oratione tamen Basilii, post sextum diem de abductione liberatus est, descendente signo imperiali, sicut vir sanctus optaverat. Itaque et tyranni nomine rex, et e converso interdum principis nomine tyrannus appellatur; juxta illud: Principes tui infideles, socii furum . Et alibi:rari. Nam et in sacerdotio inveniuntur complures, id tota agentes ambitione, et in omnibus artibus ejus, ut sub praetextu officii, suam possint tyranni
Abbreviated transcription (Latin):
tota ꝑit si pendere iusta ma¬
pit euertitqz cicies respectus
honesti liber tas scelerui est
latusq modus gladii facere
omiua seue nou impune licet
nnisi cum fcicis exeai aula qui
uult ee pus uirtus et sumna
potestas nou coeunt semper
ietuet quem seua pudebunt
ergo respectus houesti et iusti
uiiiuis aut nullus infacie
tyrampnorum et siue eccłiasti¬
posse uolunt contempnentes
quid poͣ autecedat hanc Et
sequatur utrisqz tamen hoc pet¬
suaderi uellem dininum non¬
dum expirasse iudicium quo
et ꝓuerbio dici solet, quia qui
non uult cum potest non utiq
poterit cum uolet huius uerbi
et maguus basilius auc ͦ est
Rogatus enim a nuiliercula
ut pro ea principi intercede̾t
car tam eius accipiens si sc̃p¬
sil principi paupercuia hec
accessit ad me, dicens me pos
se apud te si ergo possum ostẽ¬
de et dedit mulieri cartam
que abieus dedit eplam priu¬
cipi legeusqz eam princeps

Expanded text:
tota perit, si pendere justa Intota perit, si pendere justa Incipit: evertitque acies respectus honesti. Libertas scelerum est, latusque modus gladii; facere omnia saeve Non impune licet, nisi cum facis, exeat aula Qui volet esse pius: virtus et summa potestas Non coeunt, semper metuet, quem saeva pudebunt. Ergo respectus honesti et justi, minimus, aut nullus est, in facie tyrannorum, et sive ecclesiastiposse volunt, contemnentes quid potentiam antecedat hanc aut sequatur. Utrisque tamen hoc persuaderi vellem, divinum nondum exspirasse judicium, quod et proverbio dici solet: « Quia qui non vult cum potest, non utique poterit cum volet. » Hujus verbi etiam magnus Basilius auctor est. Rogatus enim a muliercula, ut pro ea principi intercederet, chartam ejus accipiens sic scripsit principi: « Paupercula haec accessit ad me, dicens, posse me apud te. Si ergo possum, ostende. » Et dedit mulieri chartam. Quae abiens dedit epistolam principi; legensque eam princeps,