comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
orp̃ Iustinianꝰ .ã. Ioħi ip̃. Dec̃stetucione diuȩ recerdacionis. iustinui pati nrt̃ suꝑ togatis ampis.
uȩ sedis ꝓlata illiriciani aouocati postulauĩnt a nobis eis olarũ ficri. si loc̃ ñ circa eos poni¬
qũcnuũ de matrida penit̾ aboleat᷑. Nulla leenoia ei danda gritoũ suũ uendicart: nec um unsi
dissertissiis tagatis eiusdẽ sedis absistere. ꝑfrũ ant᷑ gͥ aoudete eiusdẽ sublimuiitis ura gr¬
onꝰ. ant̃ .ã. Claudio. Cũ te fisci cansã agistasse ꝓponas. qiuis iuste salari¬
ũ ꝑcepisse neges. tñ placitis ao qͥesce. eos enĩ qͥ causã fisci egissent ꝓhibitũ: eousuis fis c̃ patio cinun

Expanded text:
or Justinianus . De constitutione divinae recordationis Iustini patris nostri super togatis amplissimae tuae sedis prolata Illyriciani advocati postulaverunt a nobis eis clarum fieri, si locum etiam circa eos posquennium , de matricula penitus aboleatur: nulla licentia ei danda gradum suum vindicare nec iterum viris disertissimis togatis eiusdem sedis adsistere. Perfruantur igitur advocati eiusdem sublimitatis haoninus A. Claudio. Cum te fisci causam agitasse proponas, quamvis te salarium percepisse neges, tamen placitis adquiesce. eos enim, qui causam fisci egissent, prohibitum est adversus fiscum patrocinium
Abbreviated transcription (Latin):
luĩ Consordio p̃sidi numidiȩ: Ita nob pudor cordi :: ut remoueamꝰ pͥsei uiris ãbages.⁊ c̃stituam̃ in
tõnẽ iliã ĩ que p solutũ priꝰ matͥmoniũ ante denũciacionẽ nuptȩ cõpentt fidẽ cͥminis nosci
idignũ: enĩ ut ultionẽ pudoris p̃stig̾ia u̾suti iuris excludãt.¬
s. Const ã. africano. Quȩ ad ultiũ cõmisit. utrũ dñã caupone anministra fiũti reqͥri debebit. utta

Expanded text:
 Concordio praesidi Numidiae. Ita nobis pudor cordi est, ut removeamus Prisci iuris ambages et constituamus in onem, illam etiam, quae post solutum prius matrimonium ante denuntiationem nuptae competit, fidem criminis nosci. Indignum est enim, ut ultionem pudoris praestigiae versuti iuris excludantinus A. Africano. Quae adulterium commisit utrum domina cauponae an ministra fuerit, requiri debebit, et
Abbreviated transcription (Latin):
uclinacionib ⁊inmodicis pũsioriib: intͥouit in eetricabiles redigat᷑ nedũ in infinitũ ꝯputa cio reeueitu
siu inpossibilitate cadat: ꝯ seim ngee nate congruũ eas tantũ mͦ penas erigi. quȩ cũ competenti modamine ꝓstrut᷑ .I. otita .i. Si as.

Expanded text:
ionibus in circuitus inextricabiles redigatur, ne, dum in infinitum computatio reducitur, pro sua impossibilitate cadat, cum scimus esse naturae congruum eas tantummodo poenas exigi, quae cum competenti moderatio
Abbreviated transcription (Latin):
inusꝗͣ p̾nũptias celebratas ta¬
li tonatio ꝓcedebat. s pͥmiuis
ꝗdẽ diuus iustinꝰ pat̃ nir̃ cũau¬
geri dotes ⁊ p̾nũptias fuerat
nte nũptias doãtionẽ auge¬
ri i costante matͥronios
uaꝯstitutione ꝑmisit. s ta

Expanded text:
st nuptias celebratas talis donatio procedebat. sed primus quidem divus Iustinus, pater noster, cum augeri dotes et post nuptias fuerat nte nuptias donationem augeri et constante matrimonio sua constitutio
Abbreviated transcription (Latin):
stro fruant᷑ beneficio lib̾tate cõ
affectu ꝓceoente cũiꝰ fauore ⁊
ãtiquos legis latores młta cͣcͣ to
munẽ regłam statuisse mani¬
festissimũ ẽ ⁊ eo ꝗ eã ĩposuit si¬
ue lib̾alitatis stabilitate gaudẽ¬
te ⁊ socio ĩ dẽni ꝯsẽuato. p̃tiũꝙ¬

Expanded text:
stro fruantur beneficio, libertate cum effectu procedente cuius favore et antiquos legislatores multa et contra communes regulas statuisse manifestissimum est et eo qui eam imposuit suae liberalitatis stabilitate gaudente et socio indemni
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ ĩposuit. ł iũdicta ut testam̃i¬
to eo casu pãs ẽ ãmittebat᷑
locio adescebat. s cũpessimins
dari. ⁊ exea humaniorib ꝗdẽ
iucrũ adc̾scẽ. hoc qĩ ĩ uidia ple¬

Expanded text:
ei imposuit vel vindicta vel testamento, eo casu pars eius amittebatur et socio adcrescebat. sed cum pessimum dari et ex ea humanioribus quidem lucrum adcrescere: hoc quasi invidiae ple
Abbreviated transcription (Latin):
suspectionẽ cũs ita donat. Ut
siꝗͥ humaritus eiꝯtigiiset ha¬
beret isqacceꝑit. dinaũ suꝑ ui¬
donationis penitinstz. aut si¬
pͥor decessit̃ is cui doãtũ sit. hee
gen eã ret̾hebãt. A nob̾ ꝯstitutũ
ẽ ut ꝑoĩã fere legatis ꝯnuetũ.
⁊ sic ꝓcedat q̃ adinodũ eã nra
fõmauit ꝯstitutio. ⁊ ĩsũm̃a mõ¬
tis cũ doãtio ẽ cũ magis se Cue¬

Expanded text:
suspicionem, cum quis ita donat, ut, si quid humanitus ei contigisset, haberet is qui accepit: sin autem supervidonationis poenituisset, aut prior decesgenus eam retrahebant, a nobis constitutum est, ut per omnia fere legatis connumeretur: et sic procedat quemadmodum eam nostra formavit constitutio. et in summa mortis causa donatio e
Abbreviated transcription (Latin):
p̾nũptias aũ tale accipiebat
ĩc̾m̃tũ s nos plenissimo fi¬
ni tͣdẽ sac̃tionẽ cupientes
desꝯstitium̃. ut tales dona¬
tiones ñaugeant᷑ tm̃ s ⁊̃ cõ¬
stante matͥmonio inttiũ
accipiant. ⁊ ñ añ nũptias
s ꝓpt̃ nũptias uocẽt᷑ ⁊ dotib

Expanded text:
post nuptias autem tale accipiebat incrementum. sed nos plenissimo fini tradere sanctiones cupientes tes, constituimus, ut tales donationes non augeantur tantum sed et constante matrimonio initium accipiant et non ante nuptias, sed propter nuptia
Abbreviated transcription (Latin):
nationes tñ si ĩgͣti extãt hoiẽs
ĩquos beneficiũ collatũ ẽ doã
reuocare. Neq suas res ĩ auos
ꝯtuler̃t̃. Abhriquãdã patiãtũ
ĩ iuriã. ł iacturã scdm enumtie

Expanded text:
nationes, tamen si ingrati existant homines in quos beneficium collatum est, donrevocare, ne, qui suas res in alios contulerunt, ab his quandam patiantur iniuriam vel iacturam, secundum enume
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ aq̃ icc̃. Diodoro. Si seruos distraristi. ac p̃ciũ de peculio eoꝵ qđ aote ꝑtinebat nescies¬
uñ solueret᷑ accepisti. ẽseqn̾̃s. unintegrũ te p̾cũ accione habere cũ ꝓprũ uendior¬
nũmi soluti. non praestant emptori libacionẽ.
p̃dusius omẽ penes se eũ retnuisse certũ. Nec enim ulut tradieionis factȩ uecto

Expanded text:
. et CC. Diodoro. Si servos distraxisti ac pretium de peculio eorum, quod ad te pertinebat, nesciesolveretur accepisti, consequens est integram te pretii actionem habere, cum proprinummi soluti non praestant emptori liberationemdii, ius omne penes se eum retinuisse certum est. neque enim velut traditionis factae vect
Abbreviated transcription (Latin):
dõpnũ fueit tactũ.neq cõpꝰ lesu fu¬
ect̃ set alio moto tãpnũ aliciugt̃ig̃.¬
cũ ñ sufficit neq directa. neq u¬
tił a qua placuit eũ ꝗ ob noxius

Expanded text:
 fuerit datum neque corpus laesum fuerit, sed alio modo damnum alicui contigcum non sufficit neque directa neque utilis Aquilia, placuit eum qui obnoxius
Abbreviated transcription (Latin):
tceo quo ꝗcũ equo ueheret᷑ ĩpecũ
ĩꝑitiã suã retinere nõ potuerit. ¶¬
N is aut̃t ĩ tħ legis quantiꝰ ĩ eo ãnoplu¬
ruta fuerit illa serctentia expͥmitu.
Ut si ꝗ hoiẽm titiũ ꝗ hodie claudus
aut luscus. aut mascus eit̃ occidit᷑
ꝗ ĩ eo ãno ĩteger aut p̃tiosus fueĩt
ñ tãti teneatur. quãti is hocdie erit.

Expanded text:
impetum imperitiam suam retinere non potuerit. His autem verbis legis ‘ quanti id in eo anno plurimi fuerit ’ illa sententia exprimitur, ut si quis hominem tuum, qui hodie claudus aut luscus aut mancus erit, occiderit, qui in eo anno integer aut pretiosus fuerit, non tanti teneatur quanti is hodie e
Abbreviated transcription (Latin):
dedit̾ ittilei accõnes tari solent. Ue¬
liti siꝗ hoĩem alienũ aut petus ita
ĩ cdusit̾ ut fame netaret᷑ aut ium̃¬
ñi tã uehem̃t̃ egit᷑ ut rũperet᷑. aut
pecus intãtũ exagitauit ut p̃cipita¬
ret᷑. aut si aliena sẽn̾o ꝑsuaserit
ut ĩ a̾borẽ ascenderet uł ĩpittrũ de¬
scendẽt.⁊ isascendento uł descentẽ¬
to aut mõtuus aut aliqua pãte¬

Expanded text:
dederit, utiles actiones dari solent: veluti si quis hominem alienum aut pecus ita incluserit ut fame necaretur, aut iumentum tam vehementer egerit ut rumperetur, aut pecus in tantum exagitaverit ut praecipitaretur, aut si quis alieno servo persuaserit ut in arborem ascenderet vel in puteum descenderet, et is ascendendo vel descendendo aut mortuus fueri
Abbreviated transcription (Latin):
reb q̃ aiã carẽt tãpnũ ĩ iuria datũ
hac pãte uẽdicat᷑. s i q̃ eñi ustũ aut
ruptũ. aut fractũ fueit᷑. accõ ex hoc
capite ꝯstituit᷑ quã qͣ potĩt sola rup¬
ti appellatio ĩ oẽs istus causas suffice̾.
rũptũ enĩ intelligit ꝙ quoquo
moto cõruptũ ẽ uñ ñ solũ usta
aut fracta set ⁊̃ scissa ⁊ colluia. ⁊ ef¬
fusa ⁊ quo quo modo ꝑ ẽp̃ta atq
teteriora facta hoc u̾bo ꝯtinẽtũ
deniq responsũ ẽ siꝗ ĩalienũ iu¬
nũ aut oleũ id ĩmisit quo natu¬
rał boniras uini łolei cõrũperet᷑
ex hac pãte legis eũ teneri. Qu
palam ẽ sicut expͥmo capite ita
tenũ esq tenet᷑ sitolo aut culpa
eiꝰ hõ aut quatrupes occisus orai¬
saue fueit᷑. Ita exhoc capite exdo¬
lo aut culpa tecetõ tãpno q̃ꝙ te¬
neri. ¶ hõc tam̃ capite ñqũati
ĩeo ãno set quanti ĩ dieb tͥgĩ¬
ta ꝓximis res tuert᷑ obligatũ is

Expanded text:
 damnum iniuria datum hac parte vindicatur. si quid enim ustum aut ruptum aut fractum fuerit, actio ex hoc capite constituitur: quamquam potuerit sola rupti appellatio in omnes istas causas sufficere: ‘ ruptum ’ enim intellegitur quoquo modo corruptum. unde non solum usta aut fracta, sed etiam scissa et collisa et effusa et quoquo modo perempta atque deteriora facta hoc verbo continentur: denique responsum est, si quis in alienum vinum aut oleum id immiserit quo naturalis bonitas vini vel olei corrumperetur, ex hac parte legis eum teneri. Illud palam est, sicut ex primo capite ita demum quisque tenetur, si dolo aut culpa eius homo aut quadrupes occisus occisave fuerit, ita ex hoc capite ex dolo aut culpa de cetero damno quemque teneri. hoc tamen capite non quanti in eo anno, sed quanti in diebus triginta proximus res fuerit, obligatur is
Abbreviated transcription (Latin):
cairauit cauere. extͣ culpõ ẽ putatõ.
Eque extͣ culpã eẽ t̃celligit᷑. si seõs ũ
auia fõte uł ĩmedio fundo cedebat.
licet ñ p̃clamauit ꝗaso loco nulli ex¬
tͣneo ius suerat u̾sandi. ¶ p̃tẽa si
m̾edicus ꝗ sẽiũi tuũ secuit dereliq̃it᷑
curationẽ atq obis mõtuus fuerit
seruus culpe reus ẽ. ¶ Imꝑitia ꝙͦ cl¬
pe atnũatur ueluti si medicus idõ

Expanded text:
ravit cavere, extra culpam est putator. aeque extra culpam esse intellegitur, si seorsum a via forte vel in medio fundo caedebat, licet non praeclamavit, quia eo loco nulli extraneo ius fuerat versandi. Praeterea si medicus, qui servum tuum secuit, dereliquerit curationem atque ob id mortuus fuerit servus, culpae reus est. Imperitia quoque culpae adnumeratur, velut
Abbreviated transcription (Latin):
ptu nob̾ allatũ fuert ueluti sisẽuũ
tuũ hr̃dẽ abaliquo ĩ stitutũ antea
adiret. Mã nr̃litatis qͦ ãmisse rõnẽ
ẽẽ habentã ꝯstat. ¶ It̃ siexpari mu¬
laꝵ unã uł ex quatrigis equoꝵ unũ
octidit᷑ ut ex comecuis unus seuus fu¬
eĩ occisus ñ solũ occisi fueit᷑ extima

Expanded text:
mni vobis adlatum fuerit, veluti si servum tuum heredem ab aliquo institutum ante adiret: nam hereditatis quoque amissae rationem esse habendam constat. item si ex pari mularum unam vel ex quadriga equorum unum occiderit, vel ex comoedis unus servus fuerit occisus: non solum occis
Abbreviated transcription (Latin):
ut neꝙ deferis bestiis. neq detanib
cautũ eẽ ĩtelligimus sidehis tãtũ
ꝓpie q̃ propie pasci dicũtũ quales c̃
eꝗ. muli. asini. boues. oues. capre.
pecudũ appellatioẽ ꝯtinent᷑ ꝗa ⁊hĩ ĩ

Expanded text:
ut neque de feris bestiis neque de canibus cautum esse intellegamus, sed de his tantum quae proprie pasci dicuntur, quales sunt equi, muli, asini, boves, oves, caprae. pecorum appellatione continentur, qui
Abbreviated transcription (Latin):
ores. Leo. ⁊ ant̃. ad̃. Eritrio hac edictali lege imꝑpetiũ ualitura sc̃imꝰ si erpͥore matmonio ꝓ¬
ilicitũ noũcȩ seu iuitrico testam̃to uł sine soͥptura seu codicillis hrditatis ue uire sea leg
ł fioei ẽmissi titulo plus derelinquere: nec dotis aut añ nupcias donacionis noie seu mor

Expanded text:
o et Anthemius AA. Erythrio pp. Hac edictali lege in perpetuum valitura sancimus, si ex priore matrimonio proei licitum novercae seu vitrico testamento vel sine scriptura seu codicillis, hereditatisve iure sive legati vel fideicommissi titulo plus relinquere, nec dotis aut ante nuptias donationis nomine seu mor
Abbreviated transcription (Latin):
sieratisimȩ urbis ubere głatur nattles suos nõ illustris ordine eiuitatis. iluminet. hȩc siuie
sorte curiali. seu testam̃to. sou actor fide c̃stituet. ita ratũ eẽ stabilit̾q uolumꝰ obseruami. ut
siue abstinendo frtuitatib siue abdicando donaciones natales lib̾i curialẽ uoliunt eiutare

Expanded text:
sacratissimae urbis ubere gloriatur, naturales suos non inlustris ordine civitatis inluminet. Haec sive cum sorte curiali seu testamento seu actorum fide constituat, ita ratum esse stabiliterque volumus observari, ut, sive abstinendo
Abbreviated transcription (Latin):
Rã. ⁊ ec̃. ulpianȩ. cũ citra fidẽ ĩ instrum̃toꝵ datã detẽ aliundę ꝓbanti. p̃ diuoreiuim.
quondã uroris scđ̾m bonã fidẽ restitui debere ostet amissis & instrum̃tis. sine dubio¬
bacionũ indicia iure ꝓdita. nõ hantur irrita
di aũ. ⁊ cc̃. Emilio ante diuisionẽ soror tua incestam̃to patri &̃ ipsa suecedẽs. ꝓ indiuso pori

Expanded text:
m datam dotem aliunde probanti post divortium quondam uxoris secundum bonam fidem restitui debere constet, amissis etiam instrumentis sine dubationum indicia iure prodita non habentur irrita. em AA. et CC. Aemiliano. Ante divisionem soro
Abbreviated transcription (Latin):
uõsis inductꝰ. eũ ipse ꝓponas dui te in possessionẽ fuisse: omĩaq ut dñm gessise. licet enĩ instrim̃to nõ sit
conphensũ qđ tͥ tradita sit possessio ipsa tñ reiũtate ido cõseoutꝰ es. si sciente uenditore in possessiane fiusti.

Expanded text:
sis inductus, cum ipse proponas diu te in possessione fuisse omniaque ut dominum gessisse. Licet enim instrumento non sit comprehensum, quod tibi tradita sit possessio, ipsa tamen rei veritate id consecutus es, si sciente venditore in possessione fuisti
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ qͥhos fecit. inmo fieri passus fuerit uł inquacũq ꝓrsus huĩ moĩ uẽdicione se¬
u donacione. ł cõmutõne nͥ ea quã p̾senti lege concedimꝰ. postremo inquac̾q alienatõ

Expanded text:
ui hoc fecerit, immo fieri passus fuerit vel in quacumque prorsus huiusmodi venditione seu donatione vel commutatione nisi ea quam praesenti lege concedimus, postremo in quacumque alienat
Abbreviated transcription (Latin):
aparre ctas res ut pocunias accepisset. ⁊ pactꝰ fuisset quatenꝰ de in officioso testam̃to q̃rela adũsus testi
pat̃nũ. minime ab eo moueret᷑. ⁊p̃ obitũ patris filiꝰ cognito pat̾no testam̃to nõ agnouit eiꝰ uidicium

Expanded text:
a patre certas res vel pecunias accepisset et pactus fuisset, quatenus de inofficiosi querella adversus testamentum paternum minime ab eo moveretur, et post obitum patris filius cognito paterno testamento non agnoverit eius iudicium
Abbreviated transcription (Latin):
remahatur S. isi erutraq parte aliqͥd fuerit depositũ: nec in hoc casu cpensacionis p̃pe¬
iloio oriatur s. deposite quidẽ res ut peccuniȩ abutraq parte quã celerrime sine
intgrȩ eis seruentur. Iđ optinere sic̃ is dictũ: oportet. isi abuna parte dꝙoliui
elednata:. eraltera aut̃ conpensa eio fuerit opposita ut integra omĩ legitima raciore
uata: depositȩ res ut pecunię. ꝓͥma fronte restituantur Iđ̾ si inscriptis dotestacio ñ

Expanded text:
rahatur. Sed et si ex utraque parte aliquid fuerit depositum, nec in hoc casu compensationis praepeditio oriatur, sed depositae quidem res vel pecuniae ab utraque parte quam celerrime sine integrae ei reserventur. Quod obtinere sicut iam dictum est oportet et si ex una parte depositio celebrata est, ex altera autem compensatio fuerit opposita, ut integra omni legitima ratione servata depositae res vel pecuniae prima fronte restituantur. Quod si in scriptis attestatio n
Abbreviated transcription (Latin):
ilo. dũ ꝓherede usucapio loc̃ nõ ħat intelligis neq matretuã cui heres extitisti. ne
te usueapere mancipia exea causa posse.

Expanded text:
ilo. Cum pro herede usucapio locum non habeat, intellegis neque matrem tuam, cui heres extitisti, neque te usu mancipia ex ea causa cape
Abbreviated transcription (Latin):
ons̃. aler̃.ã asclepiadi. inpostulandis suspectis titorib: se ucuratorib: nõ iuires patrimonirũ
pͥncipalit̃ s annict segnit̃ nicħ sraudulent᷑ gerat᷑. ꝑpendi oportit.
ꝓtegere ogtaris Sigͥtutores ut curatores eoꝵ nõ recte ãministrant: suspectis eis postilius
atq ostensis. ut alĩ in loco eoꝵ ẽstetuant᷑. facile inpetrabis : Idsi uioł insr aude egerit̃ uerũ
ita egoni st̃. ut in administrãcione frĩ tui filioꝵ suła ꝑiolitet᷑: in eis in uingend usst curato

Expanded text:
ribus seu curatoribus non vires patrimoniorum principaliter, sed an nihil segniter, nihil fraudulenter geratur, perpendi oportet. protegere conaris. Si igitur tutores vel curatores eorum non recte administrant, suspectis eis postulatis atque ostensis, ut alii in loco eorum constituantur, facile impetrabis. Quod si nihil in fraudem egerunt, verum ita egeni sunt, ut
Abbreviated transcription (Latin):
cionis. abstinere abãministracione rerũ tuau. donec causa finiat᷑. p̃ses ꝓiunciȩ uibeuis
Clius tñ uitẽa inloc̃ eĩ in ãministracione rerũ ordinã d̾ ÷
nistra cione bonoꝵ pupili eurauis. admitti neq̃ qͣ pot̾. racio desiđu tui. iãnẽ posulẽais ae¬
lã tibi notẽ eiusdẽ pupilli restitui.
onc̃s  ioias aã amiuano. Suspectos tutores er aolo. nõ ⁊̃ eos qͥ obncglegenciã remoa leꝰ

Expanded text:
tionis abstinere ab administratione rerum tuarum, donec causa finiatur, praeses provinciae iubebit. Alius tamen interea in locum eius in administratione rerum ordinandus inistratione bonorum pupilli curaveris, admitti nequaquam potest ratio desiderii tui iam nunc postulantis tutelam tibi nomine eiusdem pupilli restitui.ocletianus, Maximianus . Suspectos tutores ex dolo, non etiam eos, qui ob neglegentiam remoti
Abbreviated transcription (Latin):
añ habebat cũmultis diuisioĩ¬
b ĩ extipulatu accõnẽ q̃ dedoti¬
b exigendis ꝓponit᷑ tñs tulimꝰ.
Merito rei uxorie accõe subla¬
ta extipulatu q̃ ꝓea ĩtͦductaẽ.¬
Nã natura bone adĩ iudicĩĩ tñ
ĩ exactatioẽ dotis meruit. ut bo¬
nefiõĩ sit. Set ⁊ tacitã ei declimꝰ
ypothecã. p̃ferri aũt̃ aliis c̾di¬
torib in xpothetis tc̃ cẽsuimus¬

Expanded text:
 habebat cum multis divisionibus in ex stipulatu actionem, quae de dotibus exigendis proponitur, transtulimus, merito rei uxoriae actione sublata, ex stipulatu, quae pro ea introducta est, naturam bonae fidei iudicii tantum in exactione dotis meruit ut bonae fidei sit. sed et tacitam ei dedimus hypothecam: praeferri autem aliis creditoribus in hypothecis t
Abbreviated transcription (Latin):
petat. aut gn̾alit̃ uinũ stipłat̾¬
sit. ⁊sp̃alit̃ cã panũ petat. aut
gn̾alit᷑ pupurã scipłatus sit. dem̃
sp̃alit̃ ariã petat. plus petẽ utił¬
ligit᷑. ꝗa eleccionẽ adu̾sario tollit.
cuiꝰ scipłatioĩ iure lił̾eꝵ fuit ali¬
ud solue̾ quã ꝙ peteret᷑. Quin ⁊̃
licet uilissimũ sit ꝙ quisq petcit
nichillominus plus pete t̃telli¬
gĩt. ꝗa sepe accidit ut ꝓmissori
facilius sit illud soluẽ ꝓ maio¬

Expanded text:
um stipulatus, specialiter Campanum petat, aut generaliter purpuram stipulatus sit, deinde specialiter Tyriam petat: plus petere intellegitur, quia electionem adversario tollit, cui stipulationis iure liberum fuit aliud solvere quam quod peteretur. quin etiam licet vilissimum sit quod quis petat, nihilo minus plus petere intellegitur, quia saepe accidit ut promissori facilius sit illud solvere quod maio
Abbreviated transcription (Latin):
diem ⁊ añ cocutionẽ peuerit.
Qua rõne eũ ꝗ tãduus soluit
quã soluere deberet minui
soluere ĩtellgĩt eadẽ rõne
ꝗ p̃mature petĩt plus petẽ
uidet᷑. loto plus petit᷑ uelu¬
stipłatus sit. alio leco petit s m̃
cõmemoratioẽ illius loci inqͦ

Expanded text:
diem vel ante condicionem petierit. qua ratione enim qui tardius solvit quam solvere deberet minus solvere intellegitur, eadem ratione qui praemature petit plus petere videtur. 33c. Loco plus petitur, velustipulatus est alio loco petit, sine commemoratione illius l
Abbreviated transcription (Latin):
iẽ pꝰsideat e quã titius suã eẽ
a ffirmet. ⁊ possessõ dnm̃ se eẽ
dicat. Nã sititius suã eẽ ĩtendat
inrẽ accioẽ. Eque siagat ius
sibi ẽẽ fundo fõte ił hedib u¬
pendu. scuendi u ꝑfundum
itini eundi. agero. ꝓpñ¬

Expanded text:
 possideat quis, quam Titius suam esse affirmet, et possessor dominum se esse dicat: nam si Titius suam esse intendat, in rem actio est. Aeque si agat ius sibi esse fundo forte vel aedibus utendi fruendi vel per fundum vicini eundi agen
Abbreviated transcription (Latin):
bitrio iuclicis pentet. In his a¬
ute acc̃onib ⁊ cẽt̾is similib
ꝑmittit᷑ iuidici ex bono ⁊ eqͦ
scd̾m cuiꝰq rei dequa actũ est
naturã existmare quẽ admo¬
dũ acc̃õnis satis fieri opõteat.¬
¶ Curare aũ debet uidex ut oĩ¬
modo quãtũ possibile ei sit cẽ¬
te pecunie uł rti sentt̃tiã feãt

Expanded text:
icis pendet. in his enim actionibus et ceteris similibus permittitur iudici ex bono et aequo, secundum cuiusque rei de qua actum est naturam, aestimare quemadmodum actori satisfieri oporteat. Curare autem debet iudex, ut omnimodo, quantum possibile ei sit, certae pecuniae vel rei sententiam ferat,
Abbreviated transcription (Latin):
nisi minor.xtu. ãnis. huic eñi
sicut ĩ aluis causis causa ꝯgͥta
sucturebãt si lapsus iuuentute
fucrat. ita eñi ⁊ ĩ hac cã sutt̃mnꝰ
solitũ erat. Sane tã mãgna
cã iusti erroris ĩ t̃ueniebat ut ⁊̃
costãtiss nruis qꝙ labi posset ⁊̃

Expanded text:
nti quinque annis. huic enim, sicut in aliis causis causa cognita succurrebatur si lapsus iuventute fuerat, ita et in hac causa succurri solitum erat. sane si tam magna causa iusti erroris interveniebat ut etiam constantissimus quisque labi posset, etiam
Abbreviated transcription (Latin):
scendũt. Alie aũt̃ sut̃ qͣl p̃tõ
ex sua iuris dictiõe cõꝑatas ht̃
tã ĩ rẽ quã ĩ ꝑsonã quas upãs
necessariũ ẽ exẽplis ostendere.
Ecce plerũꝙ ꝑmittit ĩ rẽ agẽ.
ut ł accõ diceret se qĩ usu cepi¬
possessõ diceret adu̾sariũ suũ
usu nõcepisse ꝙ usu ciperit.
Nãꝙ sicui ex iuxta causa resali¬
qua tͣdita suert̃ ueluti excouisa
ẽptionis. aut donationis. aut
dotis aut legatoꝵ nec dũ eĩ re
dñis effectus ẽ siel rei casu psessi¬
onẽ ãmisit᷑ nullã ht̃ darectã
ĩ rẽ acc̃onẽ ad eã rẽ ꝑsequendã.
ꝯiuppe ita ꝓlite sũt iure ciuui¬
cet. ¶Set qr sane durũ erat
eo casu deficere accõnẽ ĩuen¬
ta ẽ ap̃tore accõ qua dicit is ꝗ
possessionẽ ãmisit eã rẽ usu¬
cepisse. ⁊ ita uẽicat suã eẽ.
q̃ accõ publiciana appellatũ
qm̃ pͥmũ apublicio p̃tore in
edicto ꝓpoĩta ẽ. ¶ Rusus exdli¬
u̾so siꝗ cũ rei publice cã ab¬

Expanded text:
or ex sua iurisdictione comparatas habet tam in rem quam in personam, quas et ipsas necessarium est exemplis ostendere. ecce plerumque ita permittit in rem agere, ut vel actor diceret, se quasi usucepipossessor diceret, adversariam suum usu non cepisse quod usu ceperit. Namque si cui ex iusta causa res aliena tradita fuerit, veluti ex causa emptionis aut donationis aut dotis aut legatorum, necdum eius rei dominus effectus est, si eius rei casu possessionem amiserit, nullam habet directam in rem aquippe ita proditae sunt iure civicet. sed quia sane durum erat, eo casu deficere actionem, inventa est a praetore actio, in qua dicit is qui possessionem amisit eam rem se usucepisse, et ita vindicat suam esse. quae actio Publiciana appellatur, quoniam primum a Publicio praetore in edicto proposita est. Rursus ex diverso si quis, cum rei publicae causa ab
Abbreviated transcription (Latin):
tͣaititẽ nuda cõuẽtiõe tenetur
ꝓpie ypotecte appellatioẽ ꝯtinẽ
ex sua iurũ dictice ꝓpositas ht̃
nascit᷑ ꝯstituta cui similis ui de¬
bat᷑ receptiua. Set exnrã ꝯstiro¬

Expanded text:
traditione nuda conventione tenetur proprie hypothecae appellatione contineri ex sua iurisdictione propositas habet nstituta, cui similis videbatur recepticia: sed ex nostr
Abbreviated transcription (Latin):
ex lege cõcutitia emandore. ¶¬
Quatrupli ueluti. fũti manife¬
sti. It̃ deeo ꝙ menus cã factã sit.
temiq en petunia q̃ ĩ hãc datał
ut is cui dat̃ calũpnie cã negoti¬
ũ alicui faceret uł ñ faceret.
ortt᷑ ĩ quadruplũ ꝯdẽpnationẽ
ĩ ponẽs i exenictorib litiũ ꝗcc in

Expanded text:
ex lege condicticiam emanare. Quadrupli veluti furti manifesti, item de eo quod metus causa factum sit, deque ea pecunia quae in hoc data sit ut is cui datur calumniae causa negotium alicui faceret vel non faceret: oritur, in quadruplum condemnationem imponens
Abbreviated transcription (Latin):
git᷑. aut cõtumdx adu̾sus dnmñfac¬
tra ẽ. aut licuriose uinere cepeĩt.
aut demq gͦlib⁊ mõ deu̾or factus
sit. Inqua accõne ⁊̃ eaꝵ reꝵ quas
fugiento seruus obtulit. extimati¬
odeducit̃. It̃ exlegato ꝙ uenero¬
bilib locis relictũẽ scd̾m ea q̃ supͣ
drximus. Tripli uõ cũꝗdã ma¬
iorem uere ytimationis quãti¬
tatẽ in libello cõuentionẽ ĩ teru¬
it. ut ex hac cã uiatores idẽ txe¬
attores litiũ ãpliorẽ sũma spor¬
ꝓ pt̃ eoꝵ cau sam dãpnũ passũ

Expanded text:
 aut contumax adversus dominum factus est aut luxuriose vivere coeperit aut denique quolibet modo deterior factus sit in qua actione etiam earum rerum quas fugiendo servus abstulit aestimatio deducitur: item ex legato quod venerabilibus locis relictum est, secundum ea quae supra diximus. Tripli vero, cum quidam maiorem verae aestimationis quantitatem in libello conventionis inseruit, ut ex hac causa viatores, id est exsecutores litium, ampliorem summam sporpropter eorum causam damnum passus
Abbreviated transcription (Latin):
ullud t̃imet᷑. ut ꝗ ĩuicẽ acto¬
rẽ pr̃are opõtez eo cõpẽsato
ĩ reliquũ is cũ quo actũ ẽ tõdẽ¬
pnari debet. Set ⁊ ĩstrictis iucli¬
ciis exres cͥpto dliui mãci oͬposita
doli mali excepticẽ ꝯpẽsatio ĩ dlu¬
ĩt᷑duxit. ut accõnes ipo iure ntĩ¬
siue alias qͣs cũꝙ excepta iola dep¬
ositi acc̃onẽ cui aliꝗͥ cõpẽsatiorr
noĩe opponi satis ĩ prũ eẽ ẽdidinꝰ
ne sub p̃testatu ꝯpẽsationis depo¬
sitoꝵ reꝵ q ex accõne tefraudetũ¬

Expanded text:
 actorem praestare oporteat, eo compensato, in reliquum is cum quo actum est condemnari debeat. sed et in strictis iudiciis ex rescripto divi Marci opposita doli mali exceptione compensatio induintroduxit, ut actiones ipso iure misive alias quascumque, excepta sola depositi actione, cui aliquid compensationis nomine opponi satis impium esse credidimus, ne sub praetextu compensationis depositarum rerum quis exactione defraudetu
Abbreviated transcription (Latin):
tetua nascurtur fere õi rei pleqͣ¬
de cã cõparate uident᷑. Uelittiq¬
b mutuã pecuniã ł ĩ snpulatũ
deductã petit actor. Itẽꝙ cõmo¬
decti. depositi. mandati. ꝓsocio
ex ep̃to uendito. locito ꝯclucto.
plane sitepositi aget᷑ eo noĩe ꝙ
tumultus ĩtendũ. ruine nau¬
fragii cã deposituã sit. aut cũ hr̃¬

Expanded text:
fere omnes rei persequendae causa comparatae videntur: veluti quibus mutuam pecuniam vel in stipulatum deductam petit actor, item commodati, depositi, mandati, pro socio, ex empto vendito, locato conducto. plane si depositi agetur, eo nomine quod tumultus, incendii, ruinae, naufragii causa depositum sit, in du
Abbreviated transcription (Latin):
a sdlẽ ĩ obseruare ⁊ lites cxpirare. i huuꝰ modi luctuosls. infelicitatib patrimonia hoi̾nũ ti¬
ulare. ꝑ hoc fortune releuantes insioias seĩmꝰ ũ iti unũ dic̃ fatalẽ standũ eẽ imposterũ s siue at̃
srũ dic̃ fatilis luminis. ⁊ ipsũ satalẽ suie pꝰ qͥnq dies ex qͥ fatalis ortꝰ esflurĩt arpellator uenĩt
ileas̃ instuondã curaũt. ⁊ eõ in ẽpetẽs uidi ciũ dedurĩt. legi uideri satisfactũ. ne ĩgemi sait mortuȩ
ius aispendiũ s tr̃o gaudeat. bͥnficio. cũ nob cognitũ sit ⁊̃ ex errore caleuli. dierũ quẽ officiũ
habuit sope eẽ eausis ꝑielitatas. qđ in posterũ nõ fieri exremedio legis p̃sentis sꝑandũ ÷. eo dẽ bes¬

Expanded text:
fatalem non observari et lites expirare et huiusmodi luctuosis infelicitatibus patrimonia hominum titubare: propter hoc fortunae relevantes insidias sancimus non in unum diem fatalem standum esse in poseffluxerit, appellator venerit et litem instituendam curaverit et eam in competens iudicium deduxerit, legi videri satisfactum, ne ingemiscat mortuae causae dispendium, sed nostro gaudeat beneficio, cum nobis cognitum sit etiam ex errore calculi dierum quem officium habuit saepe esse causas periclitatas: quod in posterum non fieri ex remedio legis pra esentis sperandum est. 1d . E
Abbreviated transcription (French):
ipso mandato .si ꝑꝑ manoatũ eralio õtractu nascatur. accĩa. qͥño queti plaguet &¬
cionẽ. Si itaq dnõ ignorante emi te mandasti acte nũmi subnĩ nistrante perulb¬
ñ si tradita net matumissa es eandati de ancilla. iempti de pͥcio ei eren

Expanded text:
ipso mandato, sed propter mandatum ex alio contractu nascatur actio, domino quaeri placuit obligationem. Si itaque domino ignorante emi te mandasti ac te nummos subministrante pecun si tradita nec manumissa es, etiam mandati de ancilla et empti de pretio con
Abbreviated transcription (Latin):
ã aũ martiȩ. dotis accione successores mariti suꝑeo qd ei noiẽ dotis fiũt datũ. c̃uenire debes I¬
grediendi enĩ in possessionẽ reu dotaliũ frdib mariti nõ csencientib. sine auctoritate c̃pe¬
tentis iudicis: nullã łs facultatẽ:¬
Lã Srigo. Si socero filiȩ tuȩ dotẽ dedisti. ueet in ei posit̾ potestate gener tuus reb hamanis

Expanded text:
anus . Dotis actione successores mariti super eo, quod ei dotis nomine fuerat datum, convenire debes. Ingrediendi enim in possessionem rerum dotalium, heredibus mariti non consentientibus, sine auctoritate competentis iudicis nullam habes facultate Epigono. Si socero filiae tuae dotem dedisti, licet in eius positus potestate gener tuus rebus humanis
Abbreviated transcription (Latin):
atd mertricabilis locũ ħat. Neq enĩ ferendũ: suponẽ quosdã ita eõ supinos. ut eundẽ seruũ ⁊ firdẽ
instuant sine libtate. utẽ aliĩ ꝑlegatũ eundẽ seruũ assignent ¶s eñ uetẽs ⁊ aliã ꝓposuert̃ am¬
gutat̃ alicentes. siquis seruũ suũ uitestam̃to quidẽ lird ẽ ex parte sine lib̵tate scripsis. ineodicilis

Expanded text:
abilis tractatus locum habeat. neque enim ferendum est supponere quosdam ita esse supinos, ut eundem servum et heredem instituant sine libertate et item alii per legatum eundem servum adsignent. Sed cum veteres et aliam proposuerunt ambiguitatem dicentes, si quis servum suum in testamento quidem heredem ex parte sine libertate scripsisset, in codicillis
Abbreviated transcription (Latin):
Iust ã Iuliano. pp̃. sc̃imꝰ licenciã eẽ soli tutori recte fieri sidĩ cõmissi noĩe uniũ sitatis restõnẽ
qđ pupillo relictũ : ⁊ sine honere fidũussienis. uͥ tũ pupillus farino possit. Eab eẽ noseit᷑ nedũ uuna subri¬
litare circa res utim̃ pupillares: ipsa subtilitas ao ꝑniciem eoꝵ reu̾tat᷑: I ẽq uiris eẽ oportet. ulifurio¬
sofidĩ cõmussiria debeat᷑ hreditas. ut restirucio cuimtori ei soli. noĩe scł steriosi celebret᷑. Iuis eni sensus. que uor
certa furi oso eẽ intelligitur: Cũ inutroq casu restituentes. plenissimã sequant̾ ei nr̃a lege securtate. hoci
obseruando: ⁊si ips pupilli ł furiosi resfõne grauatist. ¶ Cũ aut̃ aliqͥs frditite restituere usus. eredele
malo ł postlit̃ atestatã. ł antea sese ꝯtumacia celaũt. łsi suppost̃ fidi cotimussarie restom antũ resitae¬

Expanded text:
us A. Iohanni pp. Sancimus licentiam esse etiam soli tutori recte fieri fideicommissi nomine universitatis restitutionem, quod pupillo relictum est, et sine onere fideiussionis, ubi tamen pupillus fari non possit vel abesse noscitur, ne, dum nimia subtilitate circa res utimur pupillares, ipsa subtilitas ad perniciem eorum revertatur. Idemque iuris esse oportet, et si furioso fideicommissaria debeatur hereditas, ut restitutio curatori eius soli, nomine scilicet furiosi, celebretur. quis enim sensus, quae vox certa furioso esse intellegitur, cum in utroque casu restituentes plenissimam consequantur ex nostra lege securitatem? Hoc eodem observando, et si ipsi pupilli vel furiosi restitutione gravati sunt. Cum autem aliquis hereditatem restituere iussus est et dolo malo vel post litem contestatam
Abbreviated transcription (Latin):
ũ nat̃e eꝰ obseruacio omĩ scrupulo sitate ⁊ oifficultate ꝯp̃osita ÷ c̃muitũ ꝯcurrere oebent ut ea nascatiu
uiñ illuo spaciũ annale alũ ꝗđ itaꝯfusȩ int̃p̃rabant᷑: ut possit usq ad decẽniũ extendi: ali uidi cãtes usꝙ

Expanded text:
urae eius observatio cum omni scrupulositate et difficultate composita est, cum multa concurrere debent, ut ea nascatur. Deinde illud spatium annale alii quidem ita effuse interpretabantur, ut possit usque ad decennium extendi, alii iudicantes usque
Abbreviated transcription (Latin):
Sultima uoluntate transmissa. nullus abio qꝗ ꝑtine eristimet : qđ ab ipso parente daetũ. tante nuprias doni¬
cionis causa ꝓuna exmemoratis ꝑsonis p̃stitũ fuerat ut adcũ minime sicasus tulerit reñ̾tatu: dpien
dũ: ⁊ enĩ. nt hac iniecta formioine parentũ circa libos munificencia retard et̃ s ut his fotefatis iuite

Expanded text:
ultima voluntate transmissa, nullus ad id quoque pertinere existimet, quod ab ipso parente datum vel ante nuptias donationis causa pro una ex memoratis personis praestitum fuerat, ut minime ad eum, si casus tulerit, revertatur  prospiciendum est enim, ne hac iniecta formidine parentum circa liberos munificentia retardetur : sed ut his potestatis iure
Abbreviated transcription (Latin):
cripto aut pͥgmnatica sẽĩone. ł sacra nr̃ȩ pietatis annotacione moño poliũ audeat exercẽ. tieue illi citis
habitis coniencionib. c̃uirare aut pacisci. ut spẽs diũsoꝵ corpoꝵ negõnis nõ minoris ꝗͣ uit̃ se statuerunt.

Expanded text:
cripto aut pragmatica sanctione vel sacra nostrae pietatis adnotatione, monopolium audeat exercere, neve quis illicitis habitis conventionibus coniuraret aut pacisceretur, ut species diversorum corporum negotiationis non minoris, quam inter se s
Abbreviated transcription (Latin):
t̃ cerõs ex hitlent᷑ aliꝗd en lege¬
filius ⁊ de inceps placuit ñ alit᷑
sui locũ succedendo qi agna¬
scendo siut parẽtib suihr̃des.
Ut ecce. siq filiũ. ⁊ ex eo nepotẽ
neptẽut ĩ potestute ht̃. qr fi¬
uꝰ gradu p̃cedit is solus iura
sui hr̃dis ht̃. quãius nepos qͦ
⁊neptis exeo ĩ endẽ porestate s̃.
d ⁊ si filiꝰ eiꝰ uiuo eõ moriat᷑ a¬
ut qualib aliaratione exeat
d̾ eiꝰ pͥotestate.incip̃ ne pos ne¬
iura suoꝵ hr̃dũ qĩ agnatiõẽ
naciscũt᷑. Megͦ eo modo rũpa
eĩ testam̃tũ sic̃ ipum filiũ
phr̃dẽ ĩ stituere ł noatĩ ex¬
hr̃dare debet testator. nec ñ
iure faciat testam̃tũ. Ita ne
potẽ nep̃tẽue exfilio neces¬
dare nefõte uiuo eo filio
mõtuo succedendo ĩ locũ e
nepos neptisue qi agnatio¬
ne rũpãt testam̃tũ. Idq le¬
ge iulia ꝓuisũ ẽ ĩqna simł¬

Expanded text:
 aliquid eis legefilium et deinceps, placuit non aliter heredis locum succedendo quasi adgnascendo fiunt parentibus sui heredes. ut ecce si quis filium et ex eo nepotem neptemve in potestate habeat, quia filius gradu praecedit, is solus iura sui heredis habet, quamvis nepos quoque et neptis ex eo in eadem potestate sunt: sed si filius eius vivo eo moriatur aut qualibet alia ratione exeat de potestate eius, incipit nepos neiura suorum heredum quasi adgnatione nanciscuntur. ne ergo eo modo rumpatur eius testamentum, sicut ipsum filium vel heredem instituere vel nominatim exheredare debet testator, ne non iure faciat testamentum, ita et nepotem neptemve ex filio necesedare, ne forte, vivo eo filio mortuo, succedendo in locum eius nepos neptisve quasi adgnatione rumpant testamentum. idque lege Iunia
Abbreviated transcription (Latin):
ancipati uõ apatre adoptiuo. ne¬
q uire ciuili. neq ꝙ ad edictũ p̃toĩs
ꝑtinet ĩt libos nuant᷑ qua ratio¬
ne accidit ut exdiu̾so ꝓadnatuã¬
lem parentẽ aitinet quã diu ꝗdẽ
sit̃ ĩ adtiua familia extͣneoꝵ nui¬
Cũ nõ emãcipati fuert̃ abadop¬
tiuo patre tc̃ ĩcipiat ĩ ea cũ ẽẽ ĩ
qua futĩ eeñt. siabipõ e natãli
patre emãcipati fuissz̃. s⁊ ħꝗdẽ¬

Expanded text:
patre adoptiuo neque iure ciuili neque quod ad edictum praetoris pertinet inter liberos numerantur. Qua ratione accidit, ut ex diuerso, quod ad naturalem parentem pertinet, quamdiu quidem sint in adoptiua familia, extraneorum nuo emancipati fuerint ab adoptiuo patre, tunc incipiant in ea causa esse, qua futuri essent, si ab ipso naturali patre emancipati fuissent. Si
Abbreviated transcription (Latin):
Emãcipto ubos ure ciu¬
li neq hr̃des ĩsitruere n
ex hr̃dare necesse ẽ. qr ñ s̃
feminini quã masculini
ri ĩubet. Uirit sexus noã¬

Expanded text:
os iure ciuili neque heredes instituere neque exheredare necesse est, quia non sunt feminini quam masculini ri iubet, uirilis sexus nomi
Abbreviated transcription (Latin):
stumo ⁊ ĩquolib excetĩs liłris siũ
feminini sexꝰ sĩ masculim p̃¬
tͣito ualet ꝗtẽ testam̃tũ. s ⁊ por¬
tea agnatione postumi siue
hac ratioẽ totũ ĩ firmat᷑. Iõꝙͣ
si mulier ex qua postil au̾ po¬
stuma sꝑabat᷑ abortũ fetit in¬
cħ ĩpedim̃to ẽ scͥptis hr̃csib ad

Expanded text:
ex ceteris liberis siue feminini sexus siue masculini praeterito ualet quidem testamentum, sed postea adgnatione postumi siue ea ratione totum infirmatur. ideoque si mulier, ex qua postumus aut postuma sperabatur, abortum fecerit, nihil impedimento est scriptis heredibus ad
Abbreviated transcription (Latin):
ã datimo. bib̃um fuit anteq̃ adũsus om̃s fideiussores lis contestaret᷑ unũ eoꝵ eligere. creditori.si mͦ cetõs minꝰ

Expanded text:
 Fuit liberum, antequam adversus omnes fideiussores lis contestaretur, unum eorum eligere creditori, si modo ceteros min
Abbreviated transcription (Latin):
iũ sludio. fedissimȩ mulieris neqͥcia ꝓmouemut: Cũ gͥ frliã tuã ab hostib: cuptã. acpslitutã abea quȩ eã
aminat. obretinede pudioieiȩ cultũ ac seruandã nataliũ honestatẽ adte cõfugisse ꝓponas : p̃ẽs ꝓiũciȩ fiuiȩ tuȩ¬
dietã inuirũ ab ea quȩ sciebut ingenuã eẽ inflictũ aogrouĩt: cũ huis cemadi ꝑsona indigna sit p̃ciũ reciꝑi

Expanded text:
us . Foedissimae mulieris nequitia permovemur. Cum igitur filiam tuam captam ac prostitutam ab ea quae eam redemerat ob retinendae pudicitiae cultum ac servandam natalium honestatem ad te confugisse proponas, praeses dictam iniuriam ab ea, quae sciebat ingenuam esse, inflictam cognoverit, cum huiusmodi persona indigna sit pretium recipe
Abbreviated transcription (Latin):
õs. Seũ ⁊ anto aã Nblice son: int̾̃dictiĩ tutorib ł curatoris. ⁊s ereo titulo iudicati debito
it esittuti cũ suceaua resias alienare. Potuit gͥ curator tuus fundũ diũ cũ lohoñe oolgos

Expanded text:
Severus, Antoninus . Non est interdictum tutoribus vel curatoribus, etsi ex eo titulo iudicati debitores sunt constituti, cum sua causa res suas alienare. Potuit ergo curator tuus fundum suum cum suo onere obl
Abbreviated transcription (Latin):
añt .ã. fanio. Cũpꝰ om̃s hrdũ gradus exbirdacio scribatur. sidoiciat testator ab om̃b se gradib et hraa
nõ dubitatur iuri satffacttũ. Et toẽ ⁊ siio nõ adiciatui. apareat tñ cũ eũ es comsilio scripssist. ut aboib
ex frdaret. recte factũ testam̃tũ uidetur.diñ ꝯpat̾ familias filũs institutis . inlucẽ substititis fiui
Serfr aauit. intelligetidũ ÷ exłrdacionẽ. abutroq gradu fecisse. ãcũ oẽ h̃rs es instituti st᷑. nuila racio
reodi pot̃. qr̃ uideatur inpostĩore tantũ casu ex ħrdare uoluisse.¬
ot̃ alex̃ ã eraclioe. Siauus tuus qͥ patrẽ tiuĩ inoũcã eqͥs portionib hrdes indituit. cũ te qͦ. habit
in potestate. testam̃to noĩatĩ nõ exħrdauit. mortuo patre tuo uuo auosine unpeduñto legis uelle¬
Ne suocedendo inpatris tiu locũ rupisti aui testam̃tũ. ⁊ aote ħrditas eius tota ꝑtinuit.

Expanded text:
nus . Cum post omnes heredum gradus exheredatio scribatur, si adiciat testator ab omnibus se gradibus exheredare, non dubitatur iuri satisfactum. Et ideo, etiamsi id non adiciatur, appareat tamen eum cum eo consilio scripsisse, ut ab omnibus exheredaret, recte factum testamentum videtur Proinde cum pater familias filiis institutis et invicem substitutis filiam exheredaverit, intellegendus est exheredationem ab utroque gradu fecisse. Nam cum idem heredes instituti sunt, nulla ratio reddi potest, quare videatur in posteriore tantum casu exheredare voluissecam aequis portionibus heredes instituit, cum te quoque haberet in potestate, testamento nominatim non exheredavit, mortuo patre tuo vivo avo sine impedimento legis vellaeae succedendo in patris tui locum rupisti avi testamentum et ad te hereditas eius tota pertinuit.
Abbreviated transcription (Latin):
Mẽ. Alex̃. cresoenti mit. Si dñiũ anoillȩ dequa agis admatrẽ tuã ꝑtinuit. ne r¬
re apatre tuo uenũ data ÷: eiꝰq ꝓpͥetatt̃ tͥ uendicare paratꝰ es. p̃ses ꝓiunciȩ erib

Expanded text:
er A. Crescenti militi. Si dominium ancillae, de qua agis, ad matrem tuam pertinuit nec iure a patre tuo venumdata est eiusque proprietatem tibi vindicare paratus es, praeses provinciae exhib
Abbreviated transcription (Latin):
las eccilio causus ł letes transactõnib legitinis finitas inꝑiali rescripto resuseta
tansaecione decisã. eĩq acceptis quȩ negocis̃ dirim̃di causa placuerit dari. nẽ de con¬
cione resiliusse. ac petas ⁊ pacto stari. ł restaui oata ꝑspicis. s qͥ delus reodẽtdis manẽte

Expanded text:
aecilio. Causas vel lites transactionibus legitimis finitas imperiali rescripto resuscitaransactione decisam eamque acceptis quae negotii dirimendi causa placuerat dari nunc de conventione resiluisse, ac petas vel pacto stari vel restitui data, perspicis, si quidem de his reddendis manente
Abbreviated transcription (Latin):
onẽ. Plnltpꝰ .a. & c̃. aixeno. Si ea lege possessionẽ mat̾ tua ap̃d creditorẽ tuũ obliȩa¬
uit. ut fructꝰ inuicẽ usuraꝵ ꝯsequeretur. obtẽtu maioris ꝑcepti emolum̃ti. ꝑꝑ iI.
certũ fructuũ euentũ: rescindi placita nõ postt᷑.

Expanded text:
et Philippus C. Aurelio Euxeno. Si ea lege possessionem mater tua apud creditorem tuum obligavit, ut fructus in vicem usurarum consequeretur, obtentu maioris percepti emolumenti propter incertum fructuum eventum rescindi placita non pos
Abbreviated transcription (Latin):
niue it ereditorib ipse satissticeret. acsi plaorta obseruata non cent donacio ssolueretur eiq ẽt̃t

Expanded text:
navit, ut creditoribus ipsa satisfaceret ac, si placita observata non essent, donatio resolveretur, eaque
Abbreviated transcription (Latin):
dũ ⁊cõ. Adthenudi. Subseripcio filũ dĩ manumatentis: nec addẽ secuta. neo omissa detrahere. lid̃tati

Expanded text:
 CC. Athenaidi. Subscriptio filii domini manumittentis nec addere secuta nec omissa detrahere libertati
Abbreviated transcription (Latin):
pepinꝰ somĩs qͥ incuuli set causa seł suũ p̃beant testimoniũ. seꝑato itanꝗͣ añ iudiciũ
untĩ deposto ercepcionis fori pͥuilgio humoĩ p̾sidio denudatos ita uidicintis intrare secre¬
ñ ut quotũq aures eiꝰ offendnit. nõ dubitent smet formidandũ. data cunctis iudicibꝰ abs

Expanded text:
scilicet causa suum praebeant testimonium, separato et tamquam ante iudicium interim deposito exceptionis fori privilegio huiusmodi praesidio denudatos, ita iudicantis intrare secretum, ut, quodcumque aures eius offenderit, non dubitent sibimet formidandum: data cunctis iudicibus abs
Abbreviated transcription (Latin):
uetib suũ ꝓpositũ defriuduare. tantaq̃ indeuo er onẽ. quibdã quasi legitunis uelamttis ꝓtegere: tantoq
mag̃ heo firma eẽ si pus actib Freligiosis ꝑsonis dondeio deputata sit. monim̃toꝵ obseruacione in his malis
are ꝓmiserit cuiꝰ cũq ꝗͣtitatis. cognoscat se neq repeticionẽ hab̵e. Deq ex accionẽ caucionis p
declinare. ut puta gestis. sic̃ in donacionib nõsub secutis suꝑ insinuacione eid ẽ g̃titatis. eo uiđł qͥ pecu P¬
nuas accepit. ł pͥma uice ł pꝰ caucronẽ inte necessitatẽ pussimã administracion ẽ ad implere. nulla ei
t ł inqͥetu dine inferenda tabeo qͥ pecunias p̃buit. Fabaliis ex legũ auctoritate ꝑmunis. hoc reqͥs¬

Expanded text:
artibus suum propositum defraudare tantamque indevotionem quibusdam quasi legitimis velamentis protegere. Tantoque magis haec firma esse, si piis actibus vel religiosis personis donatio deputata sit monumentorum observatione in his modiserit cuiuscumque quantitatis, cognoscat se neque repetitionem habere neque exactionem cautionis posse declinare, utpote gestis sicut in donationibus non subsecutis super insinuatione eiusdem quantitatis: eo videlicet, qui pecunias accepit vel prima vice vel post cautionem, n inquietudine inferenda vel ab eo qui pecunias praebuit vel ab aliis ex legum auctoritate permissis hoc req
Abbreviated transcription (Latin):
dicũt᷑. aut sui ⁊ necessaru. au¬
res ĩstitutus. Idõ sic appellatur
qr siũ uelit. siue nolit oñnodo
tates suas suspectas ht̃ibẽt. so
sic̾ditorib saus ñfiat potius
eĩ hr̃dis boã quã ip̃tꝰ testatoĩs

Expanded text:
Necessarius hres institutus, ideo sic appellatus, quia siue uelit siue nolit, omni modo tates suas suspectas habet, solet si creditoribus satis non fiat, potius huius heredis quam ipsius testatoris
Abbreviated transcription (Latin):
quã i p̃oꝵ boã ĩtłit̃ ac̾ditorib pos¬
ĩiteantur. Cetͣ ꝗtestutoris uiri
subiecti ñsit̃ extͣnei hr̃des appel¬
b̾ ĩ sictuti. extͣnei hr̃des uident.
eodẽ nuo habet᷑. In extͣneis nr̃¬
dib illud obseuatur ut sit cũ es
testumm̃ti factio. siũ ip̃i nr̃des in¬
aituant̃. siũ hii ꝗ ĩpotestate eoꝵ
sit̃t. Et id duob tpͣib ĩ spicit̃. te

Expanded text:
 bona similiter a creditoribus possideantur. Ceteri, qui testatoris iuri subiecti non sunt, extranei heredes appelbis instituti, extranei heredes videntur. eodem numero habetur. In extraneis heredibus illud observatur, ut sit cum eis testamenti factio, sive ipsi heredes instituantur, sive hi qui in potestate eorum sunt. et id duo
Abbreviated transcription (Latin):
familiares elasquib hoies plerũq com̃dant absente u iotrahere conuenit ut pecu¬
niã q̃ nõ rogatꝰ fuerat impendisse ꝓp̃diis m̃ciatur: cũ nͥ spãlit̃ ut pecuniã p̃stet aonõ

Expanded text:
las, quibus homines plerumque commendant absentem, in id trahere convenit, ut pecuniam, quam non rogatus fuerat, impendisse pro praediis mentiatur, cum, nisi specialiter ut pecuniam praestet a do
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ cõ. Magnifero. Si mãcipiũ tuũ ꝑiũ ut furtũ ablatũ alii exriulla uista causa distraterunti

Expanded text:
 CC. Magnifero. Si mancipium tuum per vim vel furtum ablatum alii ex nulla iusta causa distraxerunt,
Abbreviated transcription (Latin):
Illuste ib ꝑfectꝰ urbis adhibitis .x. iuris enumero senat. ⁊ p̃¬
tore cdarissimo uiro. qͥ tutelarib cognicionib p̃sidet: tutores curatores ue ex quolib et oridine idoneos sa

Expanded text:
Illustris praefectus urbis adhibitis decem viris e numero senatus tore clarissimo viro, qui tutelaribus cognitionibus praesidet, tutores curatoresve ex quolibet ordine idoneos fa
Abbreviated transcription (Latin):
monũ ciast. Uꝙ ite gestũ sit hac auctoritate nr̃a firmũ illibatũq custodiri. ita tam̃e
ris seu ꝑsonas. c̃sensũ propũ accomo dantes usę st̃ uł fiunt. cadẽ reneia cio in
uios ꝯtraetꝰ & illis res seu ꝑsonas quib osensũ ꝓpͥi ac comodauerũt. uił acomodatũm
coartetur nec alus quib dd̃ ꝯtractib ⁊ illis quib mitume mulieres consensert ut

Expanded text:
odque ita gestum sit, hac auctoritate nostra firmum illibatumque custodiri: ita tamen,res seu personas consensum proprium accommodantes usae sunt vel fuerint, eadem renuntiatio ad illos contractus et illas res seu personas quibus consensum proprium accommodaverunt vel accommodaverint coartetur, nec aliis quibusdam contractibus, quibus minime mulieres consenseru
Abbreviated transcription (Latin):
pella cionẽ nõ int̃posustis: contra uis desidat᷑ Empti sane uidicio ꝓeuictone si cũeniri cepitis
neo uos ut defendatis negociũ ꝓbet᷑ denũ oiatũ: intelligitis quatinꝰ uosmet ipsos tuori debetis
eimptori suerit conꝑbatũ.: Si itaq is quẽ te coparasse cõmemoras nõ inlittatẽ ꝓclamne intp̃ellure¬

Expanded text:
non interposuistis, contra ius desideratur. Empti sane iudicio pro evictione si conveniri coeperitis, nec vobis, ut defendatis, negotium denuntiatum probetur, intellegitis, quatenus vosmet ipsos tueri debeatisemptori fuerit co
Abbreviated transcription (Latin):
beo qͥ incͥm̃ subscripsit fidẽ tuã astranxisti. isq destitit. ⁊ cõmissa stipulacio ẽ
u ultra quantitatẽ quã spospondisti obligat es. eo qͥ clestitii infamia ncħominꝰ notando ⁊ ett᷑ ordinẽ seđm

Expanded text:
eo, qui in crimen subscripsit, fidem tuam adstrinxisti isque destitit et commissa stipulatio est, non ultra quantitatem quam spopondisti obligatus es: eo qui destitit infamia nihilo minus notando et extra ordinem se
Abbreviated transcription (Latin):
At si receptũ uis securitatẽ emptori p̃stutĩt: arbitriũ tͥ libum conueruendi eos qͥ ꝓpͣortione

Expanded text:
aut si receptum ius securitatem emptori praestitit, est arbitrium tibi liberum conveniendi eos, qui pro portione