comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uoꝵ. Inueterastis int̾ra aliena. cũ mor¬
tuis deputati.⁊ clementissimꝰ pat̾ ad
nouitatẽ monet. inquiens. facite uob̾
cor nouum. ⁊ sp̃m nouum. Ecce qͣntis
titulis sue in nos dilectionis. nos ꝯsolat᷑
querunt. Mendaces sunt illi in stateris et

Expanded text:
 Inveterastis in terra aliena, cum mortuis deputati estis, et clementissimus Pater novitatem monet, inquiens: Facite vobis cor novum et spiritum novum. Ecce quantis titulis suae in nos dilectionis nos consolatur et equaerunt. Mendaces sunt illi instantis  f.
Abbreviated transcription (Latin):
scł m̃se positio. specule ⁊templatio. sur¬
rectio. ⁊ clipei arreptio. ut his insigni¬
ti. ñ inuidicium.s in uitam edamus
⁊ bibamus. ubi ordo mirabił. plenus
doctrine ⁊ gr̃e elucescit. Srius em̃ iu¬
bemur ponere mensam. inde contem¬
plari in specula. deinde surgere ⁊ arri
tualis magis quam insibil. fidei ẽ hec
plex siquidem m̃sa nob̃ comm̃datur
in scͥptura. una in lege. scd̾̃a in eugłio:
t̃cia in celo. Prima moysi: sod̾a xp̃i:¬
tercia dĩ. Prima fuit infigun: scd̃̾a in
u̾itate. t̾cia in claritate. Prima docet:
scd̾̃a ꝑficit: tcia głificat. Prima enim in

Expanded text:
sae positio, speculae contemplatio, surrectio et clypei acceptio; ut his insigniti, non in judicium, sed in vitam edamus et bibamus. Hic ordo mirabilis, plenus doctrinae et gratiae elucescit. Prius enim jubemur ponere mensam, inde, contemplari in specula, deinde surgere et accitualis magis quam visibilis. Fidei haec plex siquidem mensa nobis commendatur in Scriptura, una in lege, secunda in Evangelio, tertia in coelo; prima Moysi, secunda Christertia Dei. Prima fuit in figura, secunda in veritate, tertia erit in claritate. Prima enim docet, secunda perficit, tertia glorificat. Prima in
Abbreviated transcription (Latin):
u̾sus eã. Porte inferi sunt pecc̃a. mine.
blandim̃ta. hereses. quib infirmi ru¬
tnt in mortẽ. qui ñ supra petr̃a. s su¬
per arenã domum ꝓfessionis sue edi
tione xꝑm secuntur. Qui eñi intimo
portis mortis. ⁊ locatur in portis uite.
ut adnuntiet d̾i laudationes. Unde
ꝓph̃a. Qui exaltas me de portis. mortis:
ut annuntiem om̃s laudationes tu¬
as in portis filie syon. Eoce porte ꝯtra
portas. Porte syon contra portas baby¬
lonis. porte paradisi contra portas in¬
feri. Hee enim porte sunt uirtutes &
queq optima studia. ꝑ que ad usionẽ
pacis. ꝑuenit᷑. Has uir ꝓpħicus sibi aꝑi¬
ri cupit dicens. apite mͥ portas iusticie.
ad quid: Ecce. Ingressus in eas confite¬
bor domino. id: laud̾e dñi annuntiabo.
uos rex magnꝰ. scł leo ascendens. de cu¬
bili. Immo de cubilib leonis coronas
uob̾ cõꝑabitis. Uñ ad sponsam sponlus
ait in canticis. ueni de libano sponsa
mea. coronaberis. de cubilib leonum

Expanded text:
e. Portae inferi sunt peccata, minae, blandimenta, haereses, quibus infirmi ruunt in mortem, qui non vere supra petram, sed super arenam domum professionis suae tione Christum sequuntur. Qui enim intimo portis mortis, et locatur in portis vitae, ut annuntiet Dei laudationes. Unde Propheta: « Qui exaltas me de portis mortis, ut annuntiem omnes laudationes tuas in portis filiae Sion . » Ecce portae contra portas; portae Sion contra portas Babylonis: portae paradisi contra portas inferi. Hae enim portae sunt virtutes, et quaeque optima studia, per quae ad visionem pacis pervenitur. Has nisi propheticus sibi aperiri cupit, dicens: « Aperite mihi portas justitiae . » Ad quid? « Ingressus in eas, confitebor Domino, » id est laudem Domini annuntiabo. vos Rex magnus, scilicet leo ascendens de cubili; imo de cubilibus leonis coronas vobis comparabitis. Unde ad sponsam sponsus ait in Canticis: « Veni de Libano, sponsa mea, veni coronaberis, de cubilibus leonum,
Abbreviated transcription (Latin):
u̾itatis. quo eugłizante mens fidelis
concipit u̾bum d̾i deinde parit. Con¬
cipit quide credendo parit in luc̃e bo¬
ni oꝑis ꝓducendo. Fides enim sine oꝑi¬
bus mortua est. ⁊ sicut uirgo post an¬
geli affatum. ⁊ saluatoris conceptum.
in montana abiit cũ festinatione. sic
fideł anima concepto fidei uerbo post̾i̾o¬
rum oblita. in anteriora semꝑ se exten¬
dit. ut ad brauium suꝑne uocationis
ꝑuenire possit. Gaudete gͥ in domino di¬
lectissimi. iterum dico gaudete. quia
nouum uirginis conceptum nob̃ hodi¬
erna comm̃dat festiuitas qua nr̃e re¬
parationis celebrat᷑ exordium. ⁊ nobis
ꝓponit᷑ diuine pietatis ac potestatis ui¬
dicium. Si enĩ rerũ dñs fugitiuos ser¬
uos requirens udicium exercere. ⁊ ñ
pietat̾ẽ exhibere ueniret. nequaqũã
licet hoc ip̃m stultum ⁊ infirmum at¬
testante apło uideatur gentib trene in¬
anisq philosophie argutiis intum̃ti¬

Expanded text:
veritatis, quo evangelizante, mens fidelis veritatis, quo evangelizante, mens fidelis concipit Verbum Dei, deinde parit. Concipit quidem credendo, parit, in lucem boni operis producendo. Fides enim sine operibus mortua est; et sicut Virgo post angeli affatum, et Salvatoris conceptum, abiit in montana cum festinatione; sic fidelis anima, concepto Dei Verbo, posteriorum oblita, in anteriora se extendit, ut ad bravium supernae vocationis pervenire possit. Gaudete igitur, dilectissimi, iterum dico gaudete, quia novum Virginis conceptum nobis hodierna commendat festivitas, qua nostrae reparationis celebratur exordium, et nobis proponitur divinae pietatis ac potestatis indicium. Si enim rerum Dominus fugitivos servos requirens, judicium exercere, et non pietatem exhibere veniret, nequaquam licet hoc stultum et infirmum, attestante Apostolo, videatur Gentibus, 505 terrenae inanisque philosophiae argutiis nitenti
Abbreviated transcription (Latin):
brata ẽ coaugulatio. et absq corupti¬
onis ꝯsũmata ẽ exꝑimento. qd̃ ñ impoᷤᷤ¬
sibile uł imꝓbabile uidebitur. sicut
sap̃ia huiꝰ mundi qũa d̾s infatuauit ar-¬
solis radius cristallum penetrans. nec
ingrediendo ꝑforat. nec ingrediendo
dissipat. Quantomagis gͥ ad ingressũ
iuiri. ⁊ er̃ni solis. uirginis uterus in¬
teger mansit ⁊ clausus: In cuiꝰ rez p̃¬
sagium rub ille ardens ⁊ incumbustꝰ
qũe supra memoraiumiꝰ facto moysi
legit᷑ ẽẽ monstratus.⁊ uirga aaron
summi sacerdotis nec radice animata.
nec humore fecundata. qd̾ natura ñ¬
Cur gͦ negat infidelitas dm̃ hominẽ
ñ posse sñ uiro facere de femina: qui
pͥmum hominẽ fecit nec de uiro nec
de femina: Nimirũ uerã nascentis
humanitatẽ conceptio ꝓdit & gene
que incorruptiõẽ uoluntatis casta
⁊ sincerita fidei uirgo est. Uñ apls. des¬
pondi enim tios uni uiro uirginem
castam exhibere xꝑo. Angl̃s quo an
nuntiante maria concepit. p̃dicator

Expanded text:
coagulo, et absque corruptionis consummata est experimento; quod non impossibile vel improbabile 504 videbitur, sicut sapientia hujus mundi, quam Deus infatuavit, arsolis radius crystallum penetrans, nec ingrediendo perforat, nec egrediendo dissipat, quanto magis igitur ad ingressum veri et aeterni solis, Virginis uterus integer mansit et clausus, in cujus rei praesagium rubus ille ardens et incombustus, quem supra memoravimus, sancto Moysi legitur esse monstratus, et Virga Aaron summi sacerdotis, nec radice animata, nec humore fecundata, quem natura Cur igitur negat infidelitas Deum, hominem non posse sine viro facere de femina, qui primum hominem nec de viro, nec de femina fecit? Nimirum veram nascentis humanitatem conceptio prodiit  f.quae incorruptione voluntatis casta et sinceritate fidei virgo est. Unde Apostolus: « Despondi enim vos uni viro virginem castam exhibere nuntiante quod Maria concepit, praedicator est
Abbreviated transcription (Latin):
nabilis licet parua. tanquam uento
rex magnus. Hic ẽ rex babylonis. id:
confusionis. qũe ñ sua uirtus magnũ
fecit ⁊ fortem. s nr̃a infirmitas. Hic
multis stipatus sp̃ualib nequitiis. ue¬
nit contra ciuitatem d̾i. ut poneret
eam in solitudinẽ. S unde neniti De
babylone cuiꝰ rex ẽ: unde u̾itas. ue¬

Expanded text:
nabilis, licet terrena, contra quam venit rex magnus. Hic est rex Babylonis, id est confusionis, quem non sua virtus magnum fecit et fortem, sed infirmitas nostra. Hic multis stipatus spiritualibus nequitiis venit contra civitatem Dei, ut poneret eam in solitudinem. Sed unde venit? De Babylone, cujus rex est. Unde Veritas
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ dñs nr̃ medicꝰ ⁊ liberator descendit
ad seruos suos. egrotos suos. captiuos
suos. humił ⁊ sublimis. humił oompa¬
ciendo. sublimis de seruitute diaboli.
sapient̃ liberando. factusꝙ ẽ ꝑ humili¬
tatẽ nr̃e humanitatis qͣi lac paruulo¬
rum. qui in sublimitate sue dĩtatis pa¬
nis ẽ angłoꝵ. ꝑ carnẽ enim suximus
regione dissimilitudinis. nos alere. lac¬
te sue incarnationis sue. quo crescere
nos faciat ad suauissimum.⁊ in effa-¬
bilem gustum. sue diuinitatis. qd̾ ta
cum domini gła manifestabit᷑. quia¬

Expanded text:
 et medicus, et liberator, descendit ad servos suos, aegrotos suos, captivos suos, humilis et sublimis; humilis, compatiendo; sublimis, sed a servitute diaboli nos liberando, factusque est, per humilitatem nostrae humanitatis, quasi lac parvulorum, qui in sublimitate 506 suae deitatis, panis est angelorum; per carnem enim suximus regione dissimilitudinis nos alere lacte suae Incarnationis, quo nos faceret ad suavissimum et ineffabilem gustum suae divinitatis, qui tamria Domini manifestabitu
Abbreviated transcription (Latin):
manifestata de in corruptione sacra¬
tissime uirginis que uirgo fuit ante
partũ ⁊ in partu. ⁊ post partum. Hic
ẽ rub incombustus in quo moysi loq̃ns
loquentẽ. uisa ẽ plurib carnaliter
plexu uere immnunis exticit ⁊ alie
hanc portã clausit. nob̾q reuelauit.
se concepisse cognouit. Id̾oq uia. porte
d̾r. quia ip̃e ad eã duc̃. Ip̃e enim sp̃e¬
sc̃s ẽ illa ꝓpħissa ad qũa accessit ysa¬
ias. id÷ dignum accedendi se exhibu¬
it ita inquiens. accessi ad ꝓpħissam. ⁊
concepit & peperit filium. ⁊ dixit ad¬
spolia detrahe. festina predari. Hec gͥ

Expanded text:
magnifica de incorruptione sanctissimae Virginis, quae fuit Virgo ante partum, in partu, et post partum. Hic est rubus incombustus, in quo Moysi loquens Deus loquentem, visa est pluribus carnaliter plexu vere immunis exstitit et alienhanc portam clausit, nobisque revelavit. se concepisse cognovit; ideoque via portae dicitur, quia ipsa ad eam ducit. Ipse enim Sps est illa prophetissa, ad quam accessit Isaias, id est dignum accedendi se exhibuit, ita inquiens: « Accessi ad prophetissam, et concepit, et peperit filium: et dixit Dospolia d
Abbreviated transcription (Latin):
maria. Ecce ancilla domini: fiat mͥ se¬
sam. scd̾m u̾bum angłi. purgans eã et po¬
tentiam d̾itatis u̾bi preꝑans. simul au¬
d̃i altissimi sapĩa. ⁊ iuitus semꝑ existeis
celi uirginis uterꝰ. ꝑ qua d̾s ad homines
descendit. ut eis ascensus preberet ad
celum. audit beatissima uirginum
mirat᷑q se parituram filium. que ui¬
fortat᷑ ⁊ instruit᷑ ab angło. qua iurtu¬
te possit in ea conpleri. qd̃ in eis aliis
feminis ñ patitur natura fieri. Ne time
ht̃ uis nature: s donum ẽ in comꝑa¬

Expanded text:
m: Ecce ancilla Domini, fiat mihi sesam secundum verbum Angeli, purgans eam, et potentiam deitatis Verbi praeparans, similieam Dei Altissimi sapientia, et virtus semper existens, coeli Virginis uterus, per quam Deus ad homines descendit, ut eis ascensum praeberet ad coelum. Audit beatissima Virgo, miraturque se parituram filium, quae vifortatur, et instruitur ab Angelo, qua virtute possit in ea compleri, quod in aliis feminis non patitur natura fieri. « Ne timhabet vis naturae, sed donum est incompa
Abbreviated transcription (Latin):
uirgo concepit ⁊ peꝑit. sine commixti¬
onẽ. uirił seminis. Ip̃a enuim circunde¬
dit uirum gremio uteri sui. quia de so
di filius conceptus ẽ in utero uirginis.
Dei gͦ filius in thalamo uirginali hoĩs
factus ẽ filius. sponsus sponse unitus.
⁊ secundum u̾itatẽ nature ex homine
hominis filiꝰ. ut ñ adoptatiõe appellati¬
one. s uere in utraq natiuitate filii na¬
turis ñ ꝯfusis neq immixtis. & beatã
uirginẽ ñ hominis tm̃. s & dĩ genitric̃e
ꝓfitemur. quia qũe pat̃ genuit ex et̾ni¬
tate. ip̃m uirgo conceptum ꝓtulit ex

Expanded text:
irgo concepit et peperit sine commistione virilis seminis; ipsa enim « circumdedit virum gremio uteri sui , » quia de sol operatione, Dei Filius conceptus est in utero Virginis. Dei igitur Filius in thalamo virginali, hominis factus est filius; sponsus sponsae unitus, et secundum veritatem naturae ex homine hominis Filius, ut non adoptione, vel appellatione, sed vere in utraque nativitate filii noconfusis, neque immistis, et beatam Virginem, non hominis tantum, sed et Dei genitricem profitemur; quia quem Pater genuit ex aeternitate, ipsum Virgo conceptum protulit ex
Abbreviated transcription (Latin):
m̃te accepit ysaias. ⁊ ip̃a concepit. ⁊
peꝑit filium. id÷ concipere fecit uir¬
quia usq inuelocitatẽ currit sermo
d̾i. ⁊ spolia detrahe. quia ascendens xͨ
in altũ captiuã dux̃ captiuitate. ⁊ fes
tina p̃dari. quia pͥncipatꝰ ⁊ potestates
in semecip̃o triumphans. infernũ spo¬
liauit. Miranda ẽ gͥ ⁊ adoranda uirgi¬
nis conceptio ⁊ generatio. quã d̾i sa¬
pientia commeñdans ait. O qũa pul¬
chra ẽ casta generatio cum claritate.
Immortał eñi ẽ memoria illiꝰ: qm̃ apud¬

Expanded text:
te accessit Isaias, et ipsa concepit et peperit, id est concipere fecit Virquia usque in velocitatem currit sermo Dei; et: Spolia detrahe, quia « ascendens Christus in altum, captivam duxit captivitatem ; » et: festina praedari, quia principes et potestates in semetipso triumphans, infernum exspoliavit. Miranda est igitur et adoranda Virginis conceptio et generatio, quam Dei sapientia commendans, ait: « O quam pulchra et casta generatio cum claritate; immortalis est enim memoria illius, qu
Abbreviated transcription (Latin):
incemeratꝰ urginis uterus. Hec ẽ em̃
porta clausa. qu̾a filius hominis. id:
erechiel iudit. Conuertit me inquit
dominꝰ ad uiã porte que respiciebat
ad orientẽ ⁊ erat clausa. ⁊ dix̃ ad me.
fili hominis. porta hec clausa erit &¬

Expanded text:
intemeratus Virginis uterus. Haec est enim intemeratus Virginis uterus. Haec est enim porta clausa quam Filius hominis, id est Ezechiel, vidit. « Convertit me, inquit, Dominus ad viam 503 portae, quae respiciebat ad orientem, et erat clausa, et dixit ad me: Fili hominis, porta h
Abbreviated transcription (Latin):
nis exhibuisse. s m̃tem illiꝰ ita a sorde
uitioꝵ castificauit. ⁊ diuini amoris dul¬
cedine repleuit. ut celesti digna fieret
partu. ⁊ de eiꝰ immaculata carne sibi
iurtꝰ altissum hospitium sibi celeste
in uirginali thalamo fabriearet. Uñ
additur. Et qd̾ nascetur ex te scm̃: uo¬
cabitur filius cłi. Oportebat seẽ sc̃m.¬
qd̃ ꝑ scĩficatiõe pẽcc̃oꝵ erat offereñdũ.
decebat ut uitio careret eiꝰ exemplo. ꝑ
qũe purganda erat filioꝵ eue uitiosa
generatio. Tria enim mala sequatib
sins intulit eua. scł uiri in feminam
dominiũ. in delicto cenceptum. ⁊ in
dolore partum. In uirginis uero con¬
ceptu. nulla carnał concupiscentia
se miscuit. nulla ꝯcipienti tristicia.
nulla parienti difficultas affuit. Qui
enĩ letificare uenerat scłm: contrista¬
re ñ debuit uentris hospitiũ. Sicut
gͥ omni corruptione caruit iste con¬
ceptus. ita ⁊ si heretici alit̾ garriant.
in conceptu ⁊ partu integ̃ extitit. ⁊

Expanded text:
cem exhibuisse; sed mentem ipsius ita a sorde vitiorum castificavit, et divini amoris dulcedine replevit, ut coelesti digna fieret partu, et de ejus immaculata carne sibi virtus Altissimi hospitium coeleste in virginali thalamo fabricaret. Unde additur: « Quod enim nascetur ex te sanctum, vocabitur Filius Dei . » Oportebat esse s sanctificatione peccatorum erat offerendus. Decebat ut vitio careret ejus origo, per quem purganda erat filiorum Evae vitiosa generatio. Tria enim mala sequacibus suis incussit Eva, scilicet viri in feminam dominium, in delicto conceptum, et in dolore partum. In Virginis vero conceptu nulla carnalis concupiscentia se immiscuit, nulla concipienti tristitia, nulla parienti difficultas adfuit. Qui enim laetificare venerat saeculum, contristare non debuit ventris hospitium. Sicut ergo omni corruptione caret iste conceptus, ita, etsi haeretici aliter garriant, in conceptu et partu integer exstitit et
Abbreviated transcription (Latin):
nos: quia natꝰ ẽ homo ex muliere tẽꝑe
etiã conceptionis seruato. Suꝑ onos:
nis. Unus gͥ atq ĩdem ẽ dĩ filius natꝰ
ante scl̃a. et natus in sectilo. et utaraq
natiuitatis unius ẽ scł filii d̾i. diuina

Expanded text:
nos, quia natus est ex muliere homo, tempore conceptionis servato; super nos, nis. Unus igitur atque idem est Dei Filius natus ante saecula, et natus in saeculo; et utraque nativitas unius est, scilicet, Filii Dei, divina
Abbreviated transcription (Latin):
tia curans. atq curiositatis actib se
implicans. extra ordinem rectitudinis
euagatur. Qũa sichem pͥnceps t̾re op¬
primit: qr inuentam in curis ext̾io¬
rib. ac uanis occupationib diabolus
corrumpit. ac ꝑ inquitatẽ sͥ ungit.
Et quia mens a culpa resipiscens do
tristem delimre nicitur blanditiis
dum spem uacuam ac sinceritatẽ
falsã ante ocłos replicat. quatinus
utilitatẽ tristicie tollat. mͦ eñi alioꝵ¬
& tempꝰ ad penicentiã pollicetur. ut
dum ꝑ hec mens decepta ducitur.
penitentia differatur. ut in fucuro
nulla bona ꝑcipiat. qũa nunc ma¬
la nulla contristatur. & tunc pletuꝰ
absorbeatur suppliciis. que tunc ex¬
ultat in reb pessimis. Caueamus
fr̃s ne seducamur abhis portis atq
aliis m̃tis qui transeunt in unum.
ut una mens in unum exulcet dm̃.¬

Expanded text:
tia curans, atque curiositatis actibus se tia curans, atque curiositatis actibus se implicans, extra ordinis rectitudinem evagatur; quam Sichem princeps terrae opprimit, quia inventam in curis exterioribus ac vagis occupationibus diabolus corrumpit, ac per iniquitatem sibi jungit. Et quia mens a culpa resipiscens, dotristem delinire nititur blanditiis, dum spem vacuam ac securitatem falsam ante oculos replicat, quatenus utilitatem tristitiae tollat. Modo enim alioet tempus ad poenitentiam pollicetur, ut dum per haec mens decepta ducitur, poenitentia differatur, ut in futuro nulla bona percipiat, quem nunc nulla mala contristant, et tunc plenius absorbeatur suppliciis, qui nunc exsultat in rebus pessimis. Caveamus, fratres, ne seducamur his portis atque alii mentis, qui transeunt in unum, ut una mens in unum exsultet D
Abbreviated transcription (Latin):
cumstantie labiis meis. Si enim labi
todia. obicisq repagulum. ñ auolat
cor hominis ab eo. uidens in desideriis
tumultuosis uanicatẽ. s inde ñ colli¬
gitur ut ad p̃candum dm̃ inueniatur
⁊ inuentum apud se. d̾i u̾itatẽ muem¬
at in se. Sic enim dauid dic̃. Inuenit
cor iacum ut orarem ad te. d̾s. Uix em̃
aliqñ ualet hõ cor suum inuenire. na
riis a uolatilib in diu̾sos ambitus.
tendens. cui cuncta uana placent.
qd insatiabili concupiscentia pluri-¬
ma fertur. ⁊ cirea plurima turbat᷑.
namus ostium continentie ac eireũ¬
stantie. tit d̾i custodia seruemus
corda nr̃a. Hostiaria enim ñ bene cust¬
gressa ut uideret mulieres regionis
cananeoꝵ. corrupta ẽ a sichem filio
emoreuez pͥncipe illius t̾re. eamq tris¬
tem delinunt blandiciis. Egredit᷑ aut̃
dina ut mulieres extranee regioniis
uideat. cũ mens humana honeste cõ-¬
uersationis. ac diuine contemplatio¬
nis studia negligens. uanitatis nego¬

Expanded text:
ntiae labiis meis . » Si enim labiitodia, obicisque repagulum, non avolat cor hominis ab eo, videns in desideriis tumultuosis vanitatem; sed in unum colligitur, ut ad precandum Deum inveniatur, et inventum apud se, Dei veritatem inveniat in se. Sic enim David: Inveni cor meum ut orarem ad te, Domine. Vix enim aliquando valet homo cor suum invenire 397 variis avolationibus in diversos ambitus tendens, cui cuncta vana placent, quod insatiabili concupiscentia in plurima fertur, et circa plurima turbatur, namus ostium continentiae atque constantiae, ut Dei custodia servemus corda nostra. Ostiaria enim non bene cusgressa ut videret mulieres regionis Chananaeorum, corrupta est a Sichem filio Hemor Hethaei, principe illius terrae, eamque tristem delinivit blanditiis . Egreditur autem Dina, ut mulieres externae regionis videat, cum mens humana honestae conversationis ac divinae contemplationis studia negligens, vanitatis nego
Abbreviated transcription (Latin):
de qua ysaias. Ecce uirgo concipiet et
pariet filiũ et uocabit᷑ nom̃ eiꝰ emma-¬
nuel. qd̾ int̾pretat᷑ nob̾cum d̾s. quia
cum filiꝰ uirginis sit. uerꝰ ds de parre
natus ante temꝑa. nob̾cum etiã est.¬
nr̃e nature assumptione. & in terris
cum hominib uera conu̾satione. se¬
cundũ illud ieremie. In t̾ris uisus est.
⁊ cũ hominib conu̾satus ẽ. Et apl̃s¬

Expanded text:
 Ecce virgo concipiet et pariet filium, et vocabitur nomen ejus Emmanuel, quod interpretatur: Nobiscum Deus ; » quia cum filius Virginis 501 sit verus Deus, de Patre natus ante tempora, nobiscum etiam est naturae assumptione, et in terris cum hominibus vera conversatione, secundum illud Baruch: « In terris visus est, et cum hominibus conversatus e
Abbreviated transcription (Latin):
ruine dispendium restituas. t̾rena con¬
iungens celestib. Iubilet gͥ filia syon
et exultent m̃tes fidelium. qm̃ talem
habemus regẽ in cuiꝰ nomine flectitur
õe genu. celestiũ t̾restrium ⁊ infernoꝵ.
qui p̃cinctus humilitate ad nos uenit
pauꝑ. s tam̃ sapiens. qui ꝑ sapientiã
liberauit urb̾e. Hic ẽ eñĩ fortior eugłi¬

Expanded text:
m restituat, terrena conjungens coelestibus. Jubilet igitur filia Sion, et exsultent mentes fidelium, quoniam talem habemus Regem, in cujus nomine flectitur omne genu coelestium, terrestrium et infernorum; qui praecinctus humilitate venit ad nos pauper, sed tamen sapiens, qui per sapientiam liberavit urbem. Hic enim fortior
Abbreviated transcription (Latin):
uos ẽ. id÷ penetrare barbara ⁊ in docta
rõne. ⁊ pharisaica traditione aduer¬
alligatã ⁊ pullũ cũ ea. In asina sig̃can-
tur uidei. iugo legis domiti. s tñ pecc̃is
irretiti. In pullo ppłs gentiũ lib̃ ⁊ las¬
euius. cui nullus rõnabiliũ doctoꝵ
frenũ. doctrine ⁊ correctiõs imposue¬
rat. Id̾oq uincłis pecc̃oꝵ irretitꝰ erat.

Expanded text:
 est penetrate barbara et indocta ratione, et pharisaica traditione adverasinam et pullum cum ea. In asina significantur 384 Judaei jugo legis domiti, sed tamen peccatis irretiti. In pullo populus gentium liber et lascivus, cui nullus rationabilium doctorum frenum doctrinae et correctionis imposuerat. Ideoque vinculis peccatorum irretitus era
Abbreviated transcription (Latin):
uestim̃ta sua. ut desuꝑ sederet. quia di¬
uinis preceptis ⁊ gr̃a sp̃uali utriusq
ppłi corda prius uirtutib nuda ac iu¬
nit uestim̃ta sua in uia. Hii sunt qui
corꝑa sua domant. mortificantes carnẽ
cum uiciis ⁊ concupiscentiis. ut xp̃o
tt̃ ad mortẽ parent. qr ñ habitat sapĩa
in t̾ra suauit̾ uiuentiũ. nec in orꝑe sub¬
dito pecc̃is. Alii cedebant ramos uel¬
frondes de arborib.⁊ sternebant in uia.

Expanded text:
per eum, ut desuper sederet; quia divinis praeceptis et gratia spirituali utriusque populi corda prius virtutibus nuda, ac vinit vestimenta in via. Hi sunt qui corpora sua domant, mortificantes carnem cum vitiis et concupiscentiis, ut Christo iter ad mentem parent, quia non habitat sapientia in terra suaviter viventium, nec in corpore subdito peccatis. Alii caedebant ramos de arbo
Abbreviated transcription (Latin):
tatis misti̾o. quia saluator nr̃ suꝑ asi¬
nam ascendens. & ierłm ueniens. tan¬
qũa pauꝑ & mansuetꝰ. a turb̾ cum
ingenti gaudio in gła ẽ exceptus.
Soluto enim a discipłis in castellum
missis asino. eoq ad dñm adduc̃to.
suꝑ sedente. plurima occurrit turba.
que strauit uestim̃ta in uia. Alii ce¬
uebant ramos de arborib. & sterne¬
bant in uia. Qui aut̃ precedebant

Expanded text:
tatis mysterio, quia Salvator noster super asinam ascendens, et Jerusalem veniens, tanquam pauper et mansuetus, a turbis cum ingenti gaudio et gloria est exceptus. Soluto enim a discipulis in castellum missis asino, eoque ad Dominum adducto, super sedente, plurima occurrit turba, quae stravit vestimenta sua in via. Alii caedebant ramos de arboribus, et sternebant in via. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
nos hortatur apls. ut ñ contra homi¬
nem immo ꝓ illo. s contra diabolum
qui cũ illo oꝑat᷑. ⁊ in illo. oremꝰ. ⁊ qͥe¬
quid possumus faciamꝰ. ut diabolus
expellatur tũ angłis suis ⁊ hominib
liberent᷑. Ip̃i eñi demones quasi equi¬
tes pugnant in equis hominib. Equi¬
tes gͥ occidamus. & equos possideamꝰ
ut simus equitatus salutis. Unde et
equitatio eius salus. Et alibi. Qui as¬
cendis suꝑ equos tuos: & quadrige
ciuitatem. de quo subdit. inuentus
ẽ in ea uir pauꝑ ⁊ sapiens. qui libe¬
rauit urbem ꝑ sapientiã suam. S

Expanded text:
ergo nos hortatur Apostolus, ut non contra hominem malum, imo pro illo, sed contra diabolum qui cum illo operatur et in illo, oremus; et quidquid possumus faciamus, ut diabolus expellatur et angeli ejus, et homines liberentur. Ipsi enim daemones quasi equites pugnant in suis equis, hominibutes igitur occidamus, et equos possideamus, ut simus equitatus salutis. Unde et equitatus ejus salus. Et alibi: « Qui ascendis super equos tuos, et quadrigae civitatem, de qua subdit: « Inventus est in ea vir pauper et sapiens, qui liberavit urbe
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑbiã uł uolentiã. pardis uero ꝓpt̾
crudelitatẽ uł insidiarum uariationẽ
ꝯꝑant᷑. Leoni singłarit̃ ꝯꝑatur lucifer
ysaias. qͦmͦ cecidisti lucifer qui ma¬
ne oriebaris. et ezethiel. õis lapis p̃¬
ciosus. oꝑim̃tum tirum. ⁊ iob. ip̃e ini
qũẽ formasti ad illudendũ ei. hic est
enim draco ille qui de celo cadens.
leonũ ac pardoꝵ sunt cubilia montes.
ide suꝑba hominũ corda. s coronat᷑
sponsa de cubilib eoꝵ. dũ eiꝰ predicati¬
one ⁊ industria illi conuertuntur
ad xꝑm. in quib ante regnabat dia¬
bolus. ut eo de cordib eoꝵ expulso &
expugnato & uero rege xͦ ingresso
uictorie coroña obtineant̃. Uñ apls.¬

Expanded text:
 violentiam; pardis vero propter crudelitatem, vel insidiarum variationem comparantur. Leoni singulariter comparatur Lucifer, Isaias: « Quomodo cecidisti, Lucifer, qui mane oriebaris? » « Omnis lapis pretiosus operimentum quem formasti ad illudendum ei . » Hic est enim draco ille qui de coelo cadens, leonum et pardorum sunt cubilia montes, id est superba hominum corda: Sed coronatur sponsa de cubilibus eorum, dum ejus praedicatione et industria, illi convertuntur ad Christum, in quibus ante regnabat diabolus, ut eo de cordibus eorum expulso et expugnato, et vero rege Christo ingresso, victoriae coronam obtineant. Unde Apos
Abbreviated transcription (Latin):
sumꝰ. nr̃e liberatiõis ammiranda u¬
tia. p̃senti festiuitate nob̾ ad memo¬
riam reducta. toto corde uenerem᷑.
ac debitis obsequiis honoremꝰ. conside¬
ꝯseruemus castitatẽ cuiꝰ se amatorem
ostendit. qui de sc̃ẽ uirginis sãguinib
ĩ macłatũ sibi corpꝰ aptauit. Confor¬
memur e qui uitam suã posuit ĩ
t̾ris regłam xꝑiane conu̾sationis. qͥ
pͥmo aduentu suã in nob̾ reformauit¬

Expanded text:
sumus, nostrae liberationis admiranda nuntia praesenti festivitate nobis ad memoriam reducta, toto corde veneremur, ac debitis obsequiis honoremus, consideconservemus castitatem, cujus se amatorem ostendit, qui de Sanctae Virginis sanguinibus immaculatum sibi corpus adaptavit. Conformemur ei, qui vitam suam posuit in terris regulam Christianae conversationis; qui primo adventu suam in nobis reforma
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃a tam̃ ierłm fidi ex toto compluit.
qi in ea sunt babylonie cuies. quos
ẏmber gr̃e ñ irrorat. uñ ꝑ amos ꝓpħã
na ꝯpluta ẽ. & pars suꝑ quã ñ pluit
aruit. Ciuitas babylonis ẽ que imbre
diuino non compluit᷑. quo ciuitas iuisti
scł granoꝵ: ñ ex parte palearum. Hec ẽ¬
ciuitas de qua amos aituenerunt due
uł tres ciuitates ad tiuitatẽ unam ut
biberent aqũa: & ñ sunt satiate. Isti st̃
filii noe orti. qui ueniunt ad ciuitatem
unuã. salientẽ in uitam et̾nam. ⁊ ñ saci¬
Quanto eñi qͥs hic ampliꝰ bibit. tanto
auidiꝰ sicit. quanto ꝑfectiꝰ gustat: tanto
uehem̃tiꝰ desiderat. Contra hanc uenit
rex magnꝰ scł diabolus. p̃do gentiũ. &
posuit obsidionẽ in gyro a uallãs eam
septem uitioꝵ muris. septẽ spiritib do¬
mini oppositoꝵ. ⁊ extruens munitioẽs
blandientis ꝓsꝑitatis. ac seiuentis adu̾¬
sitatis. hee munitiones st̃ porte in feri.¬

Expanded text:
ipsa tamen Jerusalem ex toto compluitur, quia in ea sunt Babyloniae cives, quos imber gratiae non irrorat. Unde per Amos prophetam na compluta est, et pars super quam non plui, aruit . » Civitas Babylonis est quae imbre divino non compluitur, quia civitas justi t granorum, non ex parte palearum. Haec est de qua Amos ait: « Venerunt duae vel tres civitates ad unam civitatem, ut biberent aquam, et non sunt satiatae . » Isti filiis Noe orti, qui veniunt ad civitatem vivam salientem in vitam aeternam, et non satiQuanto enim quis hic amplius bibit, tanto avidius sitit; quanto perfectius gustat, tanto vehementius desiderat. Contra hanc venit Rex magnus, scilicet diabolus, praedo gentium, et posuit obsidionem in gyro, vallans eam septem vitiorum muris, septem spiritibus Domini oppositorum, et exstruens munitiones blandientis prosperitatis ac saevientis adversitatis. Hae munitiones sunt port
Abbreviated transcription (Latin):
uenire diuina sapientia. s nullis fu¬
it conuenientior modꝰ sanande nr̃e
miserie. Sic enim ⁊ nr̃am erga se plu¬
rumum excitauit dilectionẽ. ⁊ suam
nob̾ comm̃dauit caritatẽ. qu̾tite eñi
fr̃s. ⁊ int̾rogate corda ur̃a. si uob̾ trena
hereditate pͥuitis. ⁊ in tenebroso car¬
cere positis. rex uł quilibet p̃potens re¬
gio decore post habitur uob̃ cũ descende¬
ret. ut qͣi unꝰ ex uob̃ nr̃e captiuitatis
erũpnas toleraret. quatinꝰ oportum¬
tatenuentei. uos ab ip̃a captiuitate
liberaret: qͦm posset meliꝰ ⁊ suã uob
dilectionẽ intimare ⁊ ur̃am erga se

Expanded text:
venire divina sapientia. Sed nullus fuvenire divina sapientia. Sed nullus fuit convenientior modus sanandae nostrae miseriae. Sic enim et nostram erga se plurimum excitavit dilectionem, et suam nobis commendavit charitatem. Advertite enim, fratres, et interrogate corda vestra, si vobis terrena haereditate privatis, et in tenebricoso carcere positis, rex, vel quilibet praepotens, regio decore posthabito, vobiscum descenderet, ut quasi unus ex vobis vestrae captivitatis aerumnas toleraret, quatenus opportunitate inventa, vos ab ipsa captivitate liberaret, quomodo posset melius etiam suam vobis dilectione
Abbreviated transcription (Latin):
similia similib apponere. uł contra¬
ria contrariis competent᷑ apponere
si medicina celestis sap̃ie nr̃is est ac-¬
commodata uulnerib. qr carnis ac
sp̃c. de quibd̾a ꝯtrariis. ⁊ de quibdam
similib purgauit nos. uenit eñi in
similicudinẽ carnis pecci saluator ꝑ
omĩa temptatꝰ. ꝓ similitudine absq pec¬
cato. quatinus in quo temptatet᷑ ⁊ un¬
ceret uincendi grãm temptatis de ceto
tribueret. Opposuit etiã noruitatẽ noui¬
tatis sue uettistati nr̃e iusticiam suã
qui suꝑbiendo a florigera sede beatoꝵ
decideramus. ꝑ eiꝰ humilitatẽ reforma¬
ti. ad ꝑadisi gaudia redeamus. Serpen¬
tis sapĩa. id÷ astutia decepti sumꝰ. d̾i sa¬
pientia libera mur. ⁊ sic̃ illa sapĩa
uocabat᷑ cum ẽẽt stulticia. sic ista que
ratrix nob̾ extitit medicura. Ecce con¬
traria. Similia uero sunt. ꝑ qd̾ feminã
deceptos. ꝑ feminam natꝰ liberauit
homo homines. mortalis mortales. Po¬
tuit namq lapsib humanis alit̾ sub¬

Expanded text:
imilia similibus apponere, et contraria contrariis appetenter opponere. Sic medicina coelestis sapientiae nostris est accommodata vulneribus carnis ac spiritus de quibusdam contrariis, et de quibusdam similibus curavit nos. Venit enim in similitudine carnis peccati, ut per omnia tentaretur pro similitudine absque peccato, quatenus in quo tentaretur et vinceret, vincendi gratiam tentatis de coelo ministraret. Opposuit etiam novitatem suam vetustati nostrae, justitiam suam qui superbiendo a florigera sede beatorum decideramus, per ejus humilitatem reformati, ad paradisi gaudia redeamus. Serpentis sapientia, id est astutia, decepti sumus, Dei sapientia liberamur; et sicut illa sapientia vocabatur, cum esset stultitia, sic ista quae ratrix, nobis exstitit medicina. Ecce contraria. Similia vero sunt, quod per feminam deceptos, per feminam natus liberavit, homo homines, mortalis mortales. Potuit quidem lapsibus humanis aliter sub
Abbreviated transcription (Latin):
elisi in illũ iude fracti sunt. Ille inte¬
ger mansit. Ille gͦ mu̾to dux ẽ huius
urb ciuium. Dignissima ẽ hec ciuitas
que tali duce regitur. talib ciuibus
in habitatur. que fundam̃tũ ht̃ in pe¬
tra. humili quid̃e s inuincibili. qua¬
tuor hc̃ litteras. Est eñi quadrangula
sunt. iusticia. fortitudo. prudentia. tẽ¬
perantiã uñ in apocalipsi. Cnutas in
quadro posita est. longitudo eius qͣn¬

Expanded text:
Elisi sunt in illum Judaei, fracti sunt; ille inteElisi sunt in illum Judaei, fracti sunt; ille integer mansit. Ille ergo merito dux est hujus urbis civium. Dignissima est haec civitas, quae tali duce regitur, et talibus civibus inhabitatur, quae fundamentum habet in petra, humili quidem, sed invincibili. Quatuor habet latera: Est enim quadrangula, sunt justitia, fortitudo, prudentia, temperantia. Unde in Apocalypsi: « Civitas in quadro posita est. Longitudo ejus tan
Abbreviated transcription (Latin):
morum. & post morte cum fient in¬
mortales. & assum̃tes pennas uirtutũ
quib uolent ad dm̃ ut requiescant.
Uñ ꝓpħa. Quis dabit m pennas sicut
columbe ⁊ uolabo ⁊ requiescam. Has
pennas hii sument sic̃ aquile: idͫ in¬
nouati. Aquila enim ut fert᷑ alliso ad
silicem rostro. uetustate nimia ad un¬
cato: in nouatur: Sic qui uetustatem.
ficant. mortui mundo in nouant᷑ do.
Uñ renouabit᷑ ut aquile uiuentꝰ tua.
Et bii tales current ad dm̃ pedib ge¬
mine caritatis. ⁊ ñ laborabt̃. quia oĩa
facilia amanti. ambulabt̃ ꝓficiendo
de uirtute in uirtutẽ. ⁊ ñ deficient. do¬
nec uideatur d doꝵ in syon. Tales ft̾
uiri huiꝰ eiuitatis: s pauci sunt. In¬
suꝑabiles ht̃ bellatores. qui occidi pos¬
sunt. flecti nequeunt. quia duc̃e hñt
lices domꝰ diec ẽ eoꝵ. Domus fulice
tra ẽ in aqua. que tunsa fluctib frã¬
git eos. s ñ frangit᷑. fortis est hec domꝰ:
mansit. quo nil fortiꝰ. nil est humiliꝰ.

Expanded text:
morum, et post mortem, cum fient immortales; et assument pennas virtutum, quibus volent ad Deum, et requiescant. Unde Propheta: « Quis dabit mihi pennas sicut columbae, et volabo, et requiescam . » Has pennas hi sument sicut aquilae, id est innovati. Aquila enim, ut fertur, alliso ad silicem rostro vetustate nimia aduncato renovatur; sic qui vetustatem pficant, mortui mundo innovantur Deo. Unde: « Renovabitur ut aquilae juventus tua . » Hi tales currunt ad Deum pedibus geminae charitatis; et non laborabunt, quia omnia facilia sunt amanti. Ambulabunt proficiendo de virtute in virtutem. Et non deficient, donec videant Deum deorum in Sion. Tales sunt viri hujus civitatis, sed pauci sunt. Insuperabiles habent bellatores, qui occidi possunt, flecti nequeunt, quia ducem habent Fulicae domus dux est eorum . » Domus fulicae, tra, quae in aqua est, quae tunsa fluctibus frangit eos, sed non frangitur; fortis est haec domus, mansit, quo nihil fortius, nihil humilius.
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ẽ eñi ꝑire in egypto. Nam ⁊ filioꝵ
isrł alii in egypto ꝑierunt. hii scł qui
cantant ue. alii in deserto obierunt.
scã qui scł carm̃ decantant. Ut gͥ in
egypto ñ ꝑeatis. ut ue ꝑpetuum eua¬
datis. accingite uos ciliciis. plangite &¬
ululate. id÷ in uehem̃ti cordis compunc¬
tium se leuauit ut ponat t̾ram in so¬
litudinẽ. Hec ẽ t̾ra sc̃ã. ciuitas iusti. ubis
fideł qũa p̃do gentium contaminare.
⁊ in solitudinẽ conatur redigere. s ñ
ualet. Uñ eccłiastes. Est cunitas parua.
& pauci in ea uiri. uenit contra eam
rex magnus. & uallauit eã. extruxit¬
q munitionẽ ꝑ guum. & ꝑfecta est
obsidio. Inuentus ẽ aut̃ in ea uir pau

Expanded text:
oc est enim perire in Aegypto. Nam et filiorum Israel alii in Aegypto perierunt, hi scilicet qui cantant vae. Alii qui in deserto obierunt, sancta, qui scilicet carmen decantant. Ut igitur in Aegypto non pereatis, ut vae perpetuum evadatis, accingite vos ciliciis, et ululate, id est in vehementi cordis compunctium se levavit, ut ponat terminum in solitudinem. Haec est terra sancta, civitas justi, urbs fidelis, quam praedo gentium contaminare et in solitudinem conatur redigere: sed non valet. Unde Ecclesiastes: « Est civitas parva, et pauci in ea viri; venit contra eam rex magnus, et vallavit eam, extruxitque munitionem per gyrum, et perfecta est obsidio. Inventus est autem in ea
Abbreviated transcription (Latin):
uirtus. & maior eiꝰ elatio qũa forti¬
tudo. qui in tm̃ se eleuauit ut etiam
in u̾ticem humani generis id: in xꝑm.¬
triticum sic̃. & quoslam quidẽ qui
uidebantur magni deietit. Iuclam
utiq loculos portantem in crum̃ trax̃
ꝓditionis. ⁊ inde in baratrũ desꝑatiõis.
et sic eum mactauit et manducauit
prendidit sagena. & clausum tenuit.
puteo os suum urgente suꝑ eum. Pe
tionis reatum precipitauit. et ita eũ
mactauit. s ñ manducauit. quia ñ
eum ꝓfundum absorbuit. Respexit
enim dominꝰ eũ: qui ei dixerat. Roga
gationis culpam. trina confessione

Expanded text:
virtus; et major ejus indignatio, quam fortivirtus; et major ejus indignatio, quam fortitudo; qui in tantum se levavit, ut etiam in verticem humani generis, id est in Chrtriticum ; » et quosdam quidem, qui magni videbantur, dejecit. Judam utique loculos portantem in crimen traxit perditionis, et exivit in barathrum desperationis, et sic eum mactavit et manducavit, recondidit sagena, et clausum tenuit, puteo os suum urgente super eum. Pettionis reatum praecipitavit, et ita eum mactavit, sed non manducavit, quia non eum in profundum absorbuit. Respexit enim eum Dominus, qui ei dixerat: « Et gationis culpam, trinae
Abbreviated transcription (Latin):
scõꝵ ac uirilia oꝑa eoꝵ qui tanquam
ueri hebrei transeunt. ac p̃tereunt iu¬
am huiꝰ mundi. sine hesione carnał
illecebre ad patriã currentes sufforare
nititur ⁊ extinguere. feminas uero in
plicib fallatiis. quia mendax ẽ ipse &
pat̾ eiꝰ. id: mendacii auctor. Mendati
itẽ pͥmis parentib. Quacumq bora co¬
mederitis. eritis sicut dii scientes bonũ
& malũ. Hanc sagenam expandit. cũ
om̃s insidiarum dolos ad seducendum
in paradiso hac sagena cepit. cum fal¬
laci suggestione seduxit. ⁊ post semꝑ
int̾ficere ñ cessat. Sic̃ enim fere silua¬
rum semel gustatum sanguinẽ homi¬
nis sitiunt. ita & leo rugiens. scł p̃do
gentium in electo cibo ⁊ crassa dape.
electus totis nisib stũdet. ut semꝑ plu¬
res mactet & manducet unde abacuc.
Incrassata ẽ pars eius: ⁊ cib eiꝰ electus.
Preciosas enim et electas querit iste
leo escas. cuiꝰ maior ẽ arrogantia qũa

Expanded text:
sanctorum ac virilia opera eorum, qui tanquam sanctorum ac virilia opera eorum, qui tanquam veri Hebraei transeunt ac praetereunt viam mundi hujus sine haesione carnalis illecebrae, ad patriam currentes, suffocare nititur et exstinguere. Feminas vero, idplicibus fallaciis, quia mendax est ipse et pater ejus, id est mendacii auctor; mendaciuiterum primis parentibus: « Quacunque hora comederitis, eritis sicut dii, scientes bonum et malum . » Hanc sagenam expandit, cum omnes insidiarum dolos ad seducendum d in paradiso hac sagena coepit; cum fallaci suggestione eum seduxit, et postea interficere non cessat. Sicut enim ferae silvarum semel gustatum sanguinem hominis semper sitiunt, ita et hic leo rugiens et praedo gentium electo cibo et crassa dape illectus, totis nisibus studet, ut semper plures mactet et manducet. Unde Habacuc: « Incrassata est pars ejus, ut cibus ejus electus . » Pretiosas enim et electas quaerit iste leo escas, cujus major est arrogantia, quam
Abbreviated transcription (Latin):
gari ac leuare signum adu̾sus leonem
de cubili ascendent̃ẽ ꝑ ieremiam nos
ter intellecta corda uiuificant. genua so¬
luta roborant. manus remissas erigunt.
trus ait: aduersarius nr̃ diabolus tã¬
qũa leo rugiens circuit querens quẽ
deuoret. Circuit quidem insidiis circũ¬
uemendo. multiplici fallatia d seducen¬
do. uñ abacuc. Expandit sagenam suã
& semꝑ int̃ficere gentes ñ cessat. slon
ẽ ista sagena apłica ex duplici textu¬
ra. noui ac ueteris testam̃ti contexta.
in mare mundi huiꝰ. congregat ex
onmi genere piscium. idr hominum
s malos foras mittunt bonos uero
retinent. ⁊ mitriunt xͥ piscatores. Sa¬
gena aut̃ diabolica ñ congregat s
disꝑgit: sicut de ipsa u̾itas in eugłio¬
ait. qui ñ colligit mecum disꝑgit. ñ
nucrit. s sufforat. ñ iuuificat. s mor¬
tificat.Hu ẽ pharcao rex egypti. qui
mascłos hebreorum necabat. feminas
uiuificabat. quia diabolus rex tenebra¬
rum ac tribulatioĩs auctor. uircutes

Expanded text:
gari et levare signum adversus leonem de cubili ascendentem per Jeremiam nos spiritualiter intellecta corda vivificant, genua soluta roborant, manus remissas erigunt. trus ait: « Adversarius vester diabolus, tanquam leo rugiens circuit quaerens quem devoret . » Circuit, quia insidiis circumferendo, multiplici fallacia seducendo. Unde Habacuc: « Expandit sagenam suam, et semper interficere gentes non cessat . » Non est ista sagena apostolica ex duplici textura Novi et Veteris Testamenti contexta, in mari mundi hujus 374 congregat ex omni genere piscium, id est hominum; sed foras malos mittunt, bonos vero retinent et nutriunt Christi piscatores. Sagena autem diabolica non congregat, sed dispergit, sicut de ipso Veritas ait in Evangelio: « Qui non colligit mecum, dispergit ; » non nutrit, sed suffocat; non vivificat, sed mortificat. Hic est Pharao rex Aegypti, qui masculos Hebraeos necabat, feminas vivificabat , quia diabolus rex tenebrarum ac tribulationis auctor, virtutes
Abbreviated transcription (Latin):
ne induendo. a silentio. peccatum con¬
fitendo. a strepenti tumultuositate. qͥ¬
etis solitudini uaccando. & sic fleuit.
amare. ꝓ suis scl ⁊ alioꝵ pecc̃is. quasi
ꝓfessio ut quia d̾s trinꝰ ẽ. t̾cio se ama¬
re ꝓfiteatur ip̃m. ñ ipsos quia ⁊ si tri¬
nus. ñ tam̃ ẽ nͥ unus ds. Et hec ẽ ꝯfes¬
sio laudis. quia dm̃ alacrit̃ laudamꝰ.
siẽ illa que ẽ in egressu pec̃ti. qua pec¬
cata nr̃a humilit̾ plangimus premis¬
sis exemplis iam licet. quam splendi-¬
das epulas querat leo fortis. qui qua¬
si auceps insidiatur. laqueos ponit.¬
& pedicas ad capiendũ uiros. quoꝵ ali¬
os mactat ⁊ manducat. quos scł post
lapsum ne resurgant quasi uincłis
plaustri coartat. alios mactat. s ñ
manducat. qͦs scł quasi triticum cri¬
brat. ⁊ conterendo precipitat. s gr̃a
ad uuans releuat. Uñ in canticis. Di¬
cam aquiloni da. ⁊ austro noli ꝓhi¬
bere. aquilo immundus sp̃e est. durꝰ

Expanded text:
nem induendo; a silentio, peccatum connem induendo; a silentio, peccatum confitendo, a strepenti tumultuositate, quieti solitudinis vacando: et sic flebit amare pro suis et aliorum peccatis quasi professio, ut quia Deus trinus est, tertio se amare profiteatur ipsum, non ipsos, quia etsi trinus, non est tamen nisi unus Deus. Et haec confessio laudis, qua Deum alacriter laudamus, sicut illa quae est in egressu peccati, qua peccata nostra humiliter plangimus. Praemissis exemplis jam liquet quam splendidas epulas quaerat leo fortis, qui quasi anceps insidiatur, laqueos ponit et pedicas ad capiendos viros, quorum alios mactat et manducat, quos scilicet post lapsum ne resurgant, quasi vinculis plaustri coarctat. Alios mactat, sed non manducat, quos scilicet quasi triticum cribrat, et conterendo praecipitat; sed gratia adjuvans relevat. Unde in Canticis: « Dicam aquiloni: Da; et austro: Noli prohibere. Aquilo immundus spiritus est, durus
Abbreviated transcription (Latin):
u̾bum d̾i audire ñ ualet. nec uifio¬
ne cernere. In mentis eñi quiete ac
uocem domini audiuit.⁊ insũ uidit.
qui immixtus uocem egyptiis domini
ñ audiebat. s extincto egyptio post¬
qũa indesertũ fugit. ⁊ illic quadra¬
guita annis deguit. quasi ab inquie¬
tis t̾renoꝵ desiderioꝵ tumultib obdor¬
miuit. ⁊ sic diuinam uoc̃e ꝑcipere. me¬
ruit. quia ꝑ suꝑnã grãm quantoma¬
gis ab appetitu terrenoꝵ quis corpu¬
it: tantomagis ad cognitionẽ int̾io¬
rum iugilat. Tunc em̃ u̾ba di meus
ueratius petietrat: cum se ab ext̃is
actionib et tumultib seꝑat. Male uͦ
homo uigilat. cum curarum scłarium
eũ estus in solent̃ inquietat. Aurẽ eñi
cordis cogitationum turba ꝑstrepens
claudit. quarũ sonꝰ quantominꝰ ꝯpesci¬
tur: tanto p̃sidentis iudicis uox minus
audit᷑. Non enim ꝑfecte hõ sufficit ad
utraq diuisus: quia dũ ext̾ius im¬
plicatur: interuis obsurdescit. Exe¬
at gͥ pecc̃or foras a uetistate. nouũ homi¬

Expanded text:
bum Dei audire non valet, neque visionem cernere. In mentis enim quiete, ac vocem Domini audivit, et visum vidit, qui immistus Aegyptiis, vocem Domini non audiebat, sed exstincto Aegyptio, postquam in desertum fugit, et illic quadraginta annis deguit, quasi ab inquietis terrenorum desideriorum tumultibus obdormivit, et sic divinam vocem percipere meruit, quia per supernam gratiam, quanto magis ab appetitu terrenorum quis corruit, tanto verius ad cognitionem interiorum vigilat. Tunc enim verba Dei mens veracius penetrat, cum se ab externis actionibus et tumultibus separat. Male vero homo vigilat, cum eum saecularium curarum aestus insolenter inquietat. Aurem enim cordis cogitationum turba perstrepens claudit, quarum sonus quanto magis compescitur, tanto praesidentis judicis vox minus auditur. Non enim perfecte homo sufficit ad utraque divisus, quia, dum exterius implicatur, interius obdurescit. Exeat ergo peccator foras a vetustate, novum homi
Abbreviated transcription (Latin):
tegis aquis suꝑiora eiꝰ. Hec sunt aque.
de quib ueritas ait. Qui creclid̾it in
me flumina de uentre eiꝰ fluent aq̃
uiue. Qd̃ exponens engłista subiun¬
git. Hoc aut̃ dix̃ de sp̃u quẽ acceptu¬
ri erant credentes in eũ. Qui ipsi domꝰ
sunt huiꝰ cuutatis. in quib cognoscit᷑¬

Expanded text:
tegit aquis superiora ejus . » Hae sunt aquae de quibus Veritas ait: « Qui credit in me, flumina de ventre ejus fluent aquae vivae . » Quod exponens evangelista subjungit: Hoc autem dixit de Spiritu quem accepturi erant credentes in eum, qui et ipsi domus sunt hujus civitatis, in qu
Abbreviated transcription (Latin):
quitatẽ ẜ se ualent cadere s non re¬
dire. ⁊ in uia recta ambulare. Unde
iheremias. Scio domine quia ñ est
hominis uia eiꝰ. nec uiri est. ut am¬
bulet & dirigat greisus suos. Hinc &

Expanded text:
quitatem, per se valent cadere, sed non redire, et in via recta ambulare. Unde Jeremias: « Scio, Domine, quia non est hominis via ejus, nec viri est ut ambulet et diriga
Abbreviated transcription (Latin):
ci in ea uiri. idr uirilit̾ agentes. uñ ysa¬
ias. uidit dñs quia ñ ẽ uir. apporiatus
noxam: aut dele me de libro uite. Pau¬
ci sunt in hanc ciuitate fales uiri. qui
manu di sunt. qui se ce alios sp̃ualiter
regunt. Uñ abrahe dixit abimelec rex.
ad dm̃ tu nob̃ es. De tabib alibi ysaias
ait. Qui sꝑant in domino mutabunt
fortitudinẽ. assument pennas sicut
aquile. current ⁊ ñ laborabunt. am¬
tus ut ait iheremias. qui ponit carnẽ
brachium suum. Mutabunt fortitudi-¬
nem. quia fient debiles immundo. ut
fiant fortes in d̾o. fient stulti apud se.
ut sint sapientes apud dm̃. scd̾m il¬

Expanded text:
iri et viriliter agentes. Unde Isaias: « Vidit Dominus quia non est vir, et apporiatus noxam, aut dele me de libro vitae . » Pauci sunt in hac civitate tales viri, qui se manu Dei sunt, qui se et alios spiritualiter regunt. Unde Abrahae dicit Abimelech rex: « Ad Deum 379 tu nobis es . » De talibus alibi Isaias ait: « Qui sperant in Domino, mutabunt fortitudinem, assument pennas sicut aquilae, current, et non laborabunt; amtus, » ut Jeremias ait: « qui ponit carnem brachium suum » Mutabunt fortitudinem, quia sicut debiles in mundo, ut fiant fortes in Deo; sicut stulti apud saeculum, ut sint sapientes apud Deum, secundum il
Abbreviated transcription (Latin):
tremere. scd̾m illud. Qui facit & respi¬
cit t̾ram: ⁊ facit eam tremere. Terra
& respectione horreret. & horrere eru¬
besceret. & erubescendo corrigeret. Sa¬
lubris ẽ iste respectus. quo pecc̃or statu¬
itur contra faciem suã. ut qd̾ post
stergum negligens ptꝰ posuerat. ante
faciem sollicitus ferat. qd̾ utiq non
faceret nisi dominꝰ respiceret. id÷
gr̃a p̃ueniret & iuuaret. de uia em̃i
inquitatis scͥptum in ꝓuerbiis. Om̃s
qui ingrediuntur ꝑ eã ñ reuertent᷑.¬

Expanded text:
timere, secundum illud: « Qui respicit terram, et facit eam tremere . » Teret inspectione horreret, horrore erubesceret, et erubescendo corrigeret. Salubris est iste respectus, quo peccator statuitur contra faciem suam, ut quod post tergum negligens postposuerat, ante faciem sollicitus ferat. Quod utique non faceret, nisi Dominus respiceret, id est gratia praeveniret et juvaret. De via enim iniquitatis scriptum est in Proverbiis: « Omnes qui ingrediuntur pe