comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ordinationi resistit S quid: si illud iubet
quod ñ debes fac̾e. Hi sane contempne
potestatem timendo potestatẽ. Ip̃os huma
rit nirator ñne fatiendum. ẽ: Tam̃ si ꝓpt̾
ꝓconsulem iubeat. ñ utiq contempnis po¬
destatem s eligis maiori seruire. Nec hum¬
debet minor irasci si maior p̃lata .ẽ. Rursũ
si aliquid ip̃e ꝓconsul iubeat. ⁊ aliud ui¬
beat imperator. numquid dubitat᷑ illo
contempto illi. eẽ. seruiendum: E rgo
si aliud imꝑator et aliud d̃s quid uditati:¬
gehennam minat᷑. hic iam tͥ assumenda
fides ẽ. tamquam stutum. in quo possis
omnia ignita iatnla inimiti extinguere

Expanded text:
ordinationi resistit'. Sed quid, si illud iubeat quod non debet fieri? Hic sane contempne potestatem, timendo potestatem. Si r, nonne faciendum est? Tamen si contra proconsulem iubeat, non utique contempnis potestatem, sed eligis maiori servire; nec hdebet minor irasci, si major praelata est. Rursus, si aliquid ipse proconsul jubeat, et aliud jubeat imperator,  numquid dubitatur illo contemto illi esse serviendum? Ergo , si aliud imgehennam minatur. Hinc jam tibi assumenda est fides tua tanquam scutum, in quo possis omnia ignita jacula inimici exstinguere
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑfiua tua rasurus quicquid relic¬
tuiꝰ es Tollat quitquid permanebit si
potest. Quid tulit potẽs nocens: Qd
magnum tuuit: Quod fur qͣ effractor
ut multum seiuat qͦ latro. Siet ad ip̃m corpꝰ
occidendum ꝑmissus fu̾it quid tollit nͥ qͣ
latro: Honorauicum dixi latro. Nam qͣłꝯq
latro homo c̃. Quod febris ꝙ. scorpiꝰ ꝙ fungꝰ
riuntur. Etre in qua fragilitate est uita.
humana. Quam quandoq relicturus es.
noli ꝑ illa sit pugnare ut tu relinquaris.
et głificari. Contempni uenit s etiam ex¬
altari. mori. f etiam resurg̾e. Opꝰ te terret:
mercedem uide. Quare uĩs ꝑuenire dilicatꝰ
ad eam rem. ad quam non ꝑdut̃ nͥ labor:¬

Expanded text:
superflua tua, rasurus quidquid relicturus es. Tollat quidquid permanebit, si potest. Quid tulit potens nocens? quid magnum tulit? Quod fur, quod effractor; ut multum saeviat, quod latro. Si et ad ipsum corpus occidendum permissus fuerit, quid tollit nisi quod latro? Honoravi, cum dixi, Latro. Nam qualiscumque latro, homo est. Quod febris, quod scorpius, quod fungus moriuntur. Ecce in qua fragilitate est vita humana: quam quandoque relicturus es, noli pro illa sic pugnare, ut tu relinquaris. et glorificari; contemni, sed etiam exaltari; mori, sed etiam resurgere. Opus te terret, mercedem vide. Quare vis pervenire delicatus ad eam rem, ad quam non perducit nisi labor
Abbreviated transcription (Latin):
quiefadiuuatur nr̃a. Pdest et int̾cessio nr̃a.
Cuus ministio seu̾itas temperat᷑ ⁊ ur̃a. Hon
uob̃ displiceat quod rogamini a bonis. qr
nec uob̃ displicet quod timemini a malis.
Nam hominum iniquitatem etiam apostoiꝰ
dispenfacionem diine ꝓuidentie ꝑtin̾e.
Omnif inquit anuma potestatib sublimi¬
orib subdita sit. Non enim. ẽ potestas: nͥ

Expanded text:
adjuvatur et nostra. Prodest et intercessio nostra, cujus ministerio severitas temperatur et vestra. Non vobis displiceat, quod rogamini a bonis, quia nec bonis displicet, quod timemini a malis. § 1. Nam hominum iniquitatem etiam apostolus dispensationem divinae providentiae pertinere. Omnis, inquit, anima potestatibus sublimiori
Abbreviated transcription (Latin):
sanat᷑ eiꝰ quidolet sc inimitum. ẽẽ. fuisse
a malo s unte a bono malum. Contente
cummalo s de bonitate. Ip̃a c̃ enim u̾a ꝯtẽ¬
cio: s c̾tamen salubre Ut sit bonꝰꝯtͣ᷑ malũ.
uonut sint duo mali. Situ iam ñ es ma¬
luis: opta maiout sit bonus. Quid senis in
malos: Quia mali sunt inquis. Addis te ilł:
senendo in illos. Consiliumdo. Displicet tͥ
malus ñ sunt duo. Rep̃hendis s adiung̾i
Auges eiꝰ nim̾um quem condempnas. Ma
lõ uis uint̾e malum. de malitia uint̾e ma¬
litiam. Crunt malicie due ambe uincẽde.
Hon audis consilium dñitui ꝑ apłm. Holi¬

Expanded text:
sanatur ejus qui dolet se inimicum fuisse sanatur ejus qui dolet se inimicum fuisse a malo, sed vince in bono malum. Contende cum malo, sed bonitate. Ipsa est enim vera contentio, vel certamen salubre, ut sit bonus contra malum, non ut sint duo mali. Si tu jam non es malus, opta malo ut sit bonus. Quid saevis in malos? Quia mali sunt, inquis. Addis te illis, saeviendo in illos. Consilium do: displicet tibi malus, non sint duo. Reprehendis, et adjungeris? auges ejus numerum, quem condemnas? De malo vis vincere malum? de malitia vincere malitiam? Erunt duae malitiae, ambae vincendae. Non audis consilium Domini tui per Apostol
Abbreviated transcription (Latin):
ergo in lorũtionib figuratis regula huiꝰmõ
ut tam dii u̾setur diligenti consid̾atione.
quod dilegitur donec ad regnum caritatiᷤ
int̾pretatio ꝑdiuatur. Si autem hot iam
ꝓprie sonat nulla putet᷑ figurata latutio.
Sĩ preteptiua lotutio. aut flagitium. aut
fatinꝰ uetans. aut utilitatẽ aut beneficiẽ¬
ciam iubens. ñ . ẽ. figurata. Si aut̃ flagi¬
ciumaut fatinus iub̾et᷑ uidet᷑ aut ueili¬
tatem aut beneficientiam uetare figata
gitium uidetur uib̾e figura gͦ. ẽ p̃cipĩe ᷤᷤ.
passioni dñi. ẽẽ. cominunicandum ⁊ sua¬
uit̾ atq utilit̾ recondendum memoria
quod ꝓ nob̾ caro eiꝰ irutifixa ł uulnerata
.ẽ. Ait script᷑a. Si esurierit immuꝰ tuuꝰ eiba
illum. si sitit potiunda cui. Hic nullo du¬
cum possit duplicit̾ interp̃tari dictum:
uno modo ad notendum alt̾o ad prestan¬
dum. ad benefiientiam te pocius caritaᷤ
extitet. ut intelligas carbones ignis esse.
urentes penitencie gemitꝰ. quib suꝑbia

Expanded text:
ergo in locutionibus figuratis regula huius modi, ut tamdiu uersetur diligenti consideratione quod legitur, donec ad regnum caritatis interpretatio perducatur, si autem iam hoc proprie sonat, nulla putetur figurata locutio. Si praeceptiua locutio est aut flagitium aut facinus uetans aut utilitatem aut beneficientiam iubens, non est figurata. si autem flagitium aut facinus uidetur iubere aut utilitatem et beneficientiam uetare, figurata gitium uidetur iubere: figura ergo est, praecipiens passioni dominicae esse communicandum et suauiter atque utiliter recquod pro nobis caro ejus crucifixa et vulnerata sit. Ait Scriptura: Si esurierit inimicus tuus, ciba illum; si sitit, potum da illi . Hic nullo ducum possit dupliciter interpretari, uno modo ad nocendum, altero ad praestandum, ad beneficentiam te potius charitas revocet, ut intelligas carbones ignis esse urentes poenitentiae gemitus, quibus superbia
Abbreviated transcription (Latin):
accep̃ illos. Ei ce quid eritis ad thesauroᷤᷤ
dͣi. Estote diuites dẽ dõ. ñ eũ facͥti diuitẽ. h de
illo fut᷑i duuites. impleat uos. Aliud ñ admit.
uos eriginus aut ditimꝰ nob̾ ut aduersu
potestates ordinatas contemptores sitis:
Non hoc ditimus. Quiet hinc egͥtatis: tan¬
gite et hunic illam fimbriam uestimẽti.
p̃e dic̃ apłi. Omnis anima potestatibus
sublimiorib subdita sit. non ẽ enim po¬

Expanded text:
accepit illos . Ecce quid eritis ad thesauros accepit illos . Ecce quid eritis ad thesauros Dei. Estote divites de Deo: non eum facturi divitem, sed de illo futuri divites. Impleat vos, aliud non admittavos erigimus, aut dicimus vobis ut adversus potestates ordinatas contemptores sitis? Non hoc dicimus. Qui et hinc aegrotatis, tangite et hinc fimbriam illam vestimenti. Ipse dicit Apostolus: Omnis anima potestatibus sublimioribus subdita sit
Abbreviated transcription (Latin):
iussifu̾it temptatortinus ẽ⁊ nitͥm̃ta libent̾
actipe ⁊ in temptatione apꝓbare. Esto aurũ
Attende mundum istum tamquam fornatẽ
Aurificis. In uno ang̾to loro tͥa st̃ aurũ palca
ignis. ad ilia duo ignis apponit᷑. Palcaurit᷑
aurum purgat᷑. Cessit nescio quis minis. ⁊
aadustus ẽ. ad idolum. Ut mͥ quia plango
paleam cunĩem uideo. Noncessit minis nõ
cessit t̾rorib adductꝰ ẽ ad nudicẽ. stit ĩ ꝯfes
sione sua. hon. ẽ. flexꝰ ad idolum. Quid fa¬
tit flamina: ñ ne aurum purgat: state
in domino fr̃s. Potentior ẽ. qui uotauit uoᷤ.
inas orum netimueritis. inimitos ne pa¬
ciamini habetis ꝓ quib oretis. ꝓrsusnon
uost̾reant. hei ẽ sanitas. harite hĩni in isto
coniuino. hint bibite uñ sanemini. ñ illit
uñ insaniatis. state in domino. Argentũ estiᷤ
aurum exͣͥas. Ista similitudo ñ a nob̾ ẽ. de
diina sipt᷑a ẽ Legistis. audistis. sĩ aurũ ĩ
fornate ꝓbaũ illos: et sic̾ holocausti hostiã

Expanded text:
nutrimenta libenter accipe, et in tentatione approbare. Esto aurum. Attende mundum istum tanquam fornacem aurificis: in uno angusto loco tria sunt, aurum, palea, ignis. Ad illa duo ignis apponitur, palea uritur, aurum purgatur. Cessit nescio quis minis, et adductus est ad idolium: vae mihi, quia paleam plango, cinerem video. Alius non cessit minis, non cessit tersione sua, non est flexus ad idolium: quid facit flamma? Nonne aurum purgat? State in Domino, fratres: potentior est qui vocavit vos. Minas impiorum ne timueritis. Inimicos patimini; habetis pro quibus oretis; prorsus non vos terreant. Haec est sanitas, haurite hinc in isto convivio: hic bibite, unde satiemini, non illic, unde insaniatis. State in Domino. Argentei estis, aurum eritis. Ista similitudo non a nobis est, de divina Scriptura est. Legistis, audistis: Sicut aurum in fornace probavit illos; et sicut holocausti nostiam
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ dõ q̃ dĩ st̃. alia sunt enim que seruamꝰ in
unitate ficłi sine ulla distantia.⁊ aliaĩ or¬
dine tute hunis tamquam in ma: ne nomẽ
domini et doctrinã blasphemet᷑ Et hot nõ¬
solum ꝓpt̾ iram ut effugiamꝰ offensionẽ
hominum: s etiam ꝓpt̾ constientiam Ut ñ
similate quasi ad octulos hominum ista fa¬
namus. s pura dilectionis consuentia ꝑꝑt̾
dm̃ qui omnes homines uult saluosfi̾ ⁊
in agnitionem u̾itatis uenire.emini¬

Expanded text:
 praecipiunt. Alia sunt enim quae servamus in unitate fidei sine ulla distantia; alia in ordine hujus vitae tanquam in via, ne nomen Domini, et doctrina blasphemetur. Ideosolum propter iram, ut effugiamus offensionem hominum; sed etiam propter conscientiam, ut non simulate, quasi ad oculos hominum ista faciamus, sed pura dilectionis conscientia propter Deum, qui omnes homines vult salvos fieri, et in agnitionem veritatis venire . Omn
Abbreviated transcription (Latin):
ceat dĩ iustitia qua punitur. ut ñ de malo
eiuss de iudice gaudeat᷑. Malniolus uͭ aĩmꝰ
serit penas. Et cum puniri eum uidet um¬
dicari se ita gaudet. ut ñ iustitiadi quem
ñ diligit. s illius quem odit miferia delet¬
betur. Et tum i̾o dimittit iudiciũ ut plꝰ
noteat deus quam ip̃e potest not̾e exopͥtat.
Et cum dat cibum inimito esurienti. potũ¬
q sicienti maliuose sap̃. quod stͥptum . ẽ.
Hot eram fatiens carbones ignis congeres

Expanded text:
ceat justitia qua punitur, ut non de malo ejus, sed de bono judice gaudeatur. Malevolus vero animus serit poenam: et cum puniri eum videt, vindicari se ita gaudet, ut non justitia Dei quem non diligit, sed illius quem odit, miseria delectetur: et cum Deo dimittit judicium, ut plus noceat Deus quam ipse nocere posset exoptat: et cum dat cibum inimico esurienti, potumque sitienti, malitiose sapit quod scriptum est, Hoc enim faciens carbones ignis c
Abbreviated transcription (Latin):
lapidantib dicens. Domine ne statuas illis
hoc delictum. Ad quam rem p̃ceptũ ꝑtinet.
diligite umnitos ur̃os. benefatite eisqui uos¬
od̾unt: et orate ꝓ eis qui uos ꝑsequunt᷑ Nala
retribuentib mͥ mala. Duorum pꝰtremorũ
illud mituis ad nouem lepsoᷤ ꝑtinet. Q tũ
mundati e̾e̾nt.a dño: gr̃as ñ eg̾unt. Illud

Expanded text:
lapidantibus, dicens: «Domine, ne statuas illis hoc delictum» . Ad quam rem praeceptum pertinet, «Diligite inimicos vestros, benefacite his qui oderunt vos, et orate pro eis qui vos persequuntur» . Mala retribuentibus mihi mala» . Duorum postremorum illud mitius ad novem leprosos pertinet, qui cum mundati essent a Domino, gratias non egerunt : illu
Abbreviated transcription (Latin):
erum satrificium e̾. om̃e opꝰ qd̃ agit᷑ ut
sc̃a societate inhereamꝰ ło. Relatum
scilicet ad illum finem boni. qͦ ueracit̾ boni
ẽẽ possimꝰ. Unde et ip̃a misccłia qua homi-¬
ni subuenit᷑. si ñ ꝓpt̾ dm̃ fit ñ e̾ sacrificiũ
Et si enim ab homine fit uł offert᷑ tamen
sacrificiũ res diuina ẽ. Ita ut hoc quoq uo¬
tabulo id latim uet̾es appellau̾unt. Uñ ⁊ ip̃e hõ

Expanded text:
erum sacrificium est omne opus, quod agitur ut sancta societate inhaereamus Deo, relatum scilicet ad illum finem boni, quo ueraciter beati esse possimus. Unde et ipsa misericordia, qua homini subuenitur, si non propter Deum fit, non est sacrificium. Etsi enim ab homine fit uel offertur, tamen sacrificium res diuina est, ita ut hoc quoque uocabulo id Latini ueteres appellauerint. Unde ipse homo
Abbreviated transcription (Latin):
iuditiao uinditat᷑. hot ei placet quod dõ. ne
bene sit mał ne piorum premiis etiammpii
ꝑfruantur. Quod utiq inuistum. ẽ ⁊ a regła
ueritatis quam nistꝰ dilig̃ alienum. Cum
enim nos ad diligendos mimitos dominꝰ hor¬
taret᷑ exemplum ꝓposuit patͥs nr̃iqͥu cel

Expanded text:
judicio vindicatur, hoc ei placet quod Deo; ne judicio vindicatur, hoc ei placet quod Deo; ne bene sit malis, ne piorum praemiis etiam impii perfruantur: quod utique injustum est, et a regula veritatis, quam justus diligit, alienum. Cum enim nos ad diligendos inimicos Dominus hortaretur, exemplum proposuit Patris nostri qui
Abbreviated transcription (Latin):
dentes malum ꝓ malo. ł maledictum pro
maledicto: ⁊ nulli malum ꝓ malo reddẽteᷤ :
Si enimmalum ꝓ malo ñ .ẽ. cinquam redden¬
dum. non solum factum malum. ꝓ facto
malo. s net uotum malum reddendũ .ẽ.
inimitum ds puniat. expectat atq optat.
Qua ꝓpt̾ cũ ⁊ hõ iustꝰ⁊ homo malts de suiᷤ¬
quam puniri. Et cum in eum uidet a dño ũ¬
ditari. non eius delectat᷑ pena. qr ñ eum õdit
s diuina iustitia qui eum diligit. Deniq
sim hor scło in eum uinditatur. ł ꝓ illo etiã
letatur si corrigitur. uel certe ꝓ aliis ut
eumtimeat imitari. Ip̃e quoq sit melior
ñ supplitio illius odia sua pascendo. s er¬
rata emendando. at ꝑ hoc de beniuolẽtia
ñ de mantia ẽ. qd letatur iustꝰ cum uid̾it
uindictam ⁊ manus suas lauat .i. mundi-
ora oꝑa efficit in sanguine. hoc . ẽ. in ex¬
itio peccatoris. sumens inde ñ malialie¬
nigaudium. s diuine admonicionis exem¬
plum. Si autem infuturo scło ultimo dei

Expanded text:
malo, nec maledictum pro maledicto » ; et, « Nulli malum pro malo reddentes » ? Si enim malum pro malo non est cuiquam reddendum; non solum factum malum pro facto malo, sed nec votum malum reddendum est inimicum Deus puniat, expectat atque optat. Quapropter cum et homo justus et homo malus de iniquam puniri; et cum in eum videt a Domino vindicari, non ejus delectatur poena, quia non eum odit, sed divina justitia, quia Deum diligit? Denique si in hoc saeculo in eum vindicatur, vel pro illo etiam laetatur, si corrigitur; vel certe pro aliis, ut eum timeant imitari. Ipse quoque fit melior, non supplicio illius odia sua pascendo, sed errata emendando. Ac per hoc de benevolentia, non de malitia est quod laetatur justus, cum videt vindiora efficit in sanguine, hoc est in exitio peccatoris; sumens inde non mali alieni gaudium, sed divinae admonitionis exemplum. Si autem in futuro saeculo, ultimo Dei
Abbreviated transcription (Latin):
p̃t̾eundũ. quemadmodum atupi oporteat.
net ꝓpt̾ exsat᷑andum odium. credant᷑ sũ de¬
sid̾are uindictam. qͦd ab eorum perfectione lõge
abest s tam̃ siͥptum ẽ. letabitur uistꝰ tũ uidit
uindictam impiorum. manus suas lauabit ĩ¬
in sanguine peccatoris. Et apłsait Non uos
ip̃os unditantes km̃i s date locum ire Stͥp¬
tum. ẽ enim mͥ uindictam ego retͥbuam dicit
dominus Net ip̃e itaq p̃iepit. ut nolint uin¬
dicari. s ut ñ se ip̃i uinditantes dent lot̃ ire
dĩ qui dixͣ. Michi uindictam ego retͥbuã. Et
dñs in euuangłio. iuduam ꝓponit in simili¬
tudinem que uinditari desiderans. Iuditẽ
int̾pellabat inuistum qui eam tand̾̃ aliqñ
ñ iusticia ductꝰ. s tedio uictꝰ audiuit Hoc aũ
dñs ꝓposuit ut ostend̾et multomagis dm̃

Expanded text:
eundum quemadmodum accipi oporteat; ne propter exsaturandum odium credantur sancti desiderare vindictam, quod ab eorum perfectione longe abest. Et tamen scriptum est, « Laetabitur justus, cum viderit vindictam impiorum; manus suas lavabit in sanguine peccatoris » : et Apostolusmi, sed date locum irae; scriptum est enim, Mihi vindictam, et ego retribuam, dicit Dominus » . Nec ipse itaque praecipit ut nolint vindicari, sed ut non se ipsi vindicantes dent locum irae Dei qui dixit, Mihi vindictam, et ego retribuam. Et Dominus in Evangelio viduam proponit in similitudinem, quae vindicari desiderans, judicem interpellabat injustum, qui eam tandem aliquando non justitia ductus, sed taedio victus audivit : hoc autem Dominus proposuit, ut ostenderet multo magis D
Abbreviated transcription (Latin):
sunt in isto gñe differentie q̃ commemo¬
rate animau̾ti fac illune pꝰsunt. Reddere
bona ꝓ mał. ñ redde mala ꝓ bqͣilis: reddere
bona ꝓbonis. redd̾e mala ꝓ mał. ñ redd̾e bona ꝓ
bonis redłe mala ꝓ bonis. Horum duo pͥma bo¬
norum st̃.⁊ eorum duoꝵ priꝰ melus. Postrema

Expanded text:
sunt in isto genere differentiae, quae commemoratae animadverti facillime possunt: reddere bona pro malis, non reddere mala pro malis; reddere bona pro bonis, reddere mala pro malis; non reddere bona pro bonis, reddere mala pro bonis. Horum duo prima, bonorum sunt, et eorum duorum prius melius; postrema
Abbreviated transcription (Latin):
tͥ ꝓdest iud̾i hominib humile. eẽ qͦd ditis:
si deus iudet altũ. eẽ. qͦd sapis: Certesi auribꝰ
diuinum insonaret pratulũ noli altum
dit̾e. nec su in m̾ito dominareris. si humile
more coram hominibꝰ. altum in corde corã
dõ loquereris: Cũ uͦ audias. noli altũ saꝑe
s time ⁊ tum tantum sapis altum. ut te
liat exaltabit᷑. Pindecum apłs nos admo-¬
neat ne simꝰ alta sapientes. s humilibus
consentientes. cogitet si potest in qͣntũ su¬
ꝑbie p̃cipitium ferat᷑ homo. si ñ ꝯsẽserit
humili deo. Et quam sit ꝑuitiosum inpati¬
ent̾ ferre hominem quod uoluerit dominꝰ
iustꝰ si pacient̾ ꝑtulit ds qͦd uoluit iimuꝰ

Expanded text:
dest videri hominibus humile esse quod dicis, si Deus videt altum esse quod sapis? Certe, si auribus divinum insonaret oraculum, Noli altum dicere; nec sic immerito damnareris, si humile in ore coram hominibus, et altum in corde coram Domino loquereris. Cum vero audias, «Noli altum sapesed time:» et tu in tantum sapis altum, ut te liat, exaltabitur . Proinde cum Apostolus nos admoneat, ne simus alta sapientes, sed humilibus consentientes ; cogitet, si potest, in quantum superbiae praecipitium feratur homo, si non consenserit humili Deo; et quam sit perniciosum impatienter hominem ferre quod voluerit Dominus justus, si patienter pertulit Deus quod voluit
Abbreviated transcription (Latin):
mensuram ficłi. Sñ net omnia g̾minant que
plantant᷑ et rigant᷑. s quib dat ds intrem̃tũ.
Curant᷑ credat: ille ñcredat cum ambi idem
audiunt cum miraculum in eortim ꝯspectu
fiat. ambo idem nideant altitudo. ẽ diuicia¬
rum sapientie ⁊ suencie dĩ cunꝰ insirutabilia
sunt iuditia  ⁊ apud quemñ. ẽ iniquitas
dum cuiꝰ uult miseret᷑. ⁊ quem uult obdurat.
neq enim ꝓpt̾ea sunt ista ista iniꝰta qr ottul
offendimus omnes sugg̾it domĩnitam
tamquam cotidianam cotidianis ⁊ si leui-¬
orib tamenuuln̾ib mediunam. Inditiũ
enim inquit sine miscdia. illi qui ñ fetit
misidiam. hinic enim et dñs. Dimitte inqͥt
⁊ dimittet᷑ uob̃. Date et dabitur uob̃. Bea¬
quia dedunt. In est quippedõ ⁊ miscd̃ia
uditanti. ⁊ iuditium miserenti ꝓpt̾ qͦd ei
dr̃. Miscd̾iam et uditrum cantabo tͥ dñe.
Iam quisquis uelud nimium iustꝰ. udinũ
sine mniscdia. quasi securꝰ expectat. iram iꝰ¬
tissimam ꝓuotat. quam timens ille ditit.

Expanded text:
. Sicut nec omnia germinant quae plantantur et rigantur, sed quibus Deus dat incrementum. Cur autem ille credat, ille non credat, cum ambo idem audiunt, et si miraculum in eorum conspectu fiat, ambo idem vident; altitudo est divitiarum sapientiae et scientiae eius, cuius inscrutabilia sunt iudicia et apud quem non est iniquitas. dum, cuius uult, miseretur et, quem uult, obdurat; neque enim propterea sunt ista iniusta. quia occuloffendimus omnes, suggerit dominicam tamquam cotidianam cotidianis etsi leuioribus tamen uulneribus medicinam. iudicium enim, inquit, sine misericordia illi, qui non fecit misericordiam. hinc enim et dominus: Dimittite, inquit, et dimittetur uobis, date et datur danti. Inest quippe Deo et misericordia judicanti, et judicium miserenti. Quirdiam et iudicium cantabo tibi, domine; nam quisquis uelut nimium iustus iudicium sine misericordia quasi securus expectat, iram iustissimam prouocat, quam timens ille dicit:
Abbreviated transcription (Latin):
ait. Spe gaudentes in tribulacione patiẽ¬
tes. Ostendit enu quare in tribulatione pa¬
tientes. p̃mittendo spe gaudentes. Ad hãc
enim deus ip̃e magist̾ latente maiestate
diuinitatis et carnis infirmitate apparẽte
nͣ solum sermonis oraculo docuit u̾ũ etiã
sue passionis ⁊ resurrectiõis exemplo. In
alt̾a onim qualia tołare: in alt̾a qualia debramꝰ

Expanded text:
ait: Spe gaudentes, in tribulatione patienait: Spe gaudentes, in tribulatione patientes: ostendit enim, quare in tribulatione patientes\', praemittendo \'spe gaudentes. ad hanc um nostrum. hoc enim deus ipse magister latente maiestate diuinitatis et carnis infirmitate apparente non solum sermonis oraculo docuit uerum etiam suae passionis et resun-ectionis exemplo; in altera enim, qualia tolerare, in altera, qualia debeamus
Abbreviated transcription (Latin):
doloris. Iste.ẽ. labor fructuum panis doloris. se¬
si enim mandiuaret᷑ ñ dic̾et᷑ panis. Hisi enĩ ha-¬
bet aliquam suauitatẽ panis iste. nemo illũ
manducaret tum tanta suauitate. Plorat in¬
in gemitu qui orat. Dultiores sunt lacͥme orã-¬
tium quam gaudia theatroꝵ.⁊⁊ audi flaminam
defidui qua mandutatur ip̃e panis de quo dit̃
qui mandutatis panem doloris. Alio loco ditit
amans iste. tuius notem in psalmo plerũq dici
iactantia. Si beata uita . ẽ. incrunatib torꝑis
tur ñ in ea manet sapiensut fruat᷑ Si autẽ
misera . ẽ. quid obsetro te nisitipꝰ impedit ne
fateat᷑. ne oret dm̃ ne iusto ⁊ mistłi supplicet:
qui potest uite huius maia ł au̾t̾e ł mitigare.
ł ad ea tołanda fortitudine aͬmare uł ab eis
bonum numquam admittat᷑ hoc piorũ pre¬
mium. ẽ. Cuiis adipistendi spe uitam istam
fideli dĩ ꝑmissione.⁊ fideli nr̃a expectatiõe
gaudemus. Ad hoc nos exhortat᷑ apłi paubꝰ

Expanded text:
doloris.» Iste est labor fructuum, panis doloris. Nisi enim manducaretur, non diceretur panis: nisi autem haberet aliquam suavitatem panis iste, nemo illum manducaret. Cum quanta suavitate plorat in gemitu, qui orat? Dulciores sunt lacrymae orantium, quam gaudia theatrorum. Et audi flammam desiderii, qua manducatur ipse panis, de quo hic dicit, «Qui manducatis panem doloris.» Alio loco dicit amans iste, cujus vocem in Psalmo plerumque agnoiactantia! si beata uita est in cruciatibus corporis, aut non in ea manet sapiens, ut fruatur? si autem misera est. quid, obsecro te, nisi typhus impedit, ne fateatur, ne oret deum, ne iusto et misericordi supplicet, qui potens est et uitae huius mala uel auertere uel mitigare uel ad ea toleranda fortitudine armare uel ab eis bonum numquam amittatur? Hoc piorum praemium est, cuius adipiscendi spe uitam istam fideli dei promissione et fideli nostra expectatione gaudemus. ad hoc nos exhortatus apostolus
Abbreviated transcription (Latin):
In fide xp̃iñ ẽ Aystantia iudei ueq g̃ti¬
ũ serii neq lib̾i ñ mastuli neq femine. In qͣn¬
tum enimomnes fideles st̃ omnes unum st̃
in xp̃o iħu. Et si hoc fat̃ fid̾es ꝑ quam in bat
uita inste ambulatur. quanto ꝑfectꝰ atq
urmulatuis id species ip̃a factura .ẽ. cũ uidȩ¬
brmis facie ad faciem. Nunt nam quãusp
fidei tamen quia adhut mortuum. ẽ torpuᷤ
ab unitate fidei. s manet in conu̾sutione
mortali. E uisq ordinem in hiuus iite
itine seruandum. e̾ẽ ⁊ apłi p̃cipiunt. Q

Expanded text:
 fide non est distantia Judaei, neque Graenon servi neque liberi, non masculi et feminae: in quantum enim omnes fideles sunt, omnes unum sunt in Christo Jesu. Et si hoc facit fides, per quam in hac vita juste ambulatur; quanto perfectius atque cumulatius id species ipsa factura est, cum videbimus facie ad faciem ? Nam nunc quamvis fidei, tamen quia adhuc corpus mortuum est ab unitate fidei, sed manens in conversatione mortali, ejusque ordinem in hujus vitae itinere servan
Abbreviated transcription (Latin):
arbitrio. net ullis p̃cedentib m̾itis. qm̃ iñ
intipiant bona querumq sunt m̾ita. sgͣ
fidĩ. Opera quippe bona fiunt ab homine.
E idesantem fit in homine sine qua nlla a nlło
furt homine. Omne enim quod ñ . ẽ. ex fi
temporalium rerum tupiditates⁊ dili¬
genda bona et̾na. atq ip̃m fontem omni¬
um bonorum dm̃ adintorium dat᷑ oranti.
fides orat. quedata ẽ. ñ oranti Que utiq
insidata eẽt: orare non pꝰset. Quom̃ enim in¬
uoiabunt in quem ñ credidunt. Aut qͣmͦ
ireddent quemñ audierunt. Qnomodo au¬
dient sine p̃dicante: Igitur fides ex auditu
huius fidei p̃dicator secundum gr̃am
que data ẽ illi. Plantator. ẽ. ⁊ rigator Rei
tamen qui plantat. ẽ aliꝗͥ neq qͥ rigat.
s qui intrementũoa deus: qui unnuiq
partit᷑ m̃surã tid ei Uñ ⁊ alibi dr̃. Poxftib

Expanded text:
nec ullis praecedentibus meritis, quoniam inde incipiunt bona quaecumque sunt merita; sed mensuram fidei . Opera quippe bona fiunt ab homine; fides autem fit in homine, sine qua illa a nullo fiunt homine. Omne enim quod non est ex fidetemporalium rerum cupiditates, et diligenda bona aeterna atque ipsum fontem omnium bonorum Deum, adjutorium datur oranti; fides orat quae data est non oranti, quae utique nisi data esset, orare non posset. Quomodo enim inuocabunt. in quem non crediderunt? aut quo modo credent, quem non audierunt? quo modo audient sine praedicante? igitur fides ex auditu,huius fidei praedicator secundum gratiam, quae data est illi. plantator est et rigator. nec tamen, qui plantat, est aliquid, neque qui rigat; sed qui incrementum dat deus, qui unicuique partitur mensuram fidei. unde et al
Abbreviated transcription (Latin):
cce enum dominus deꝰ nr̃ treator nr̃. tum
cohibite tu̾int affectiones. ab amore setuli.
quib moriebamur male uiuendo ⁊ ceꝑit. eẽ.
genus. tamquam imitantes p̃cedentẽ ꝓx-¬
imum. ⁊ ex hominis melioris auttoritate
uiuentes. Neq enim dixisti fiat homoscd̃m
genus s faciamus hominem ad imaginẽ
⁊ similitudinẽ nr̃am. ut nos ꝓbemus que
sit uoluntas d̃i. ad hoc enim dispensatoril¬
le tuus gn̾ans ꝑ euuangłium filios ne semꝑ
paruulos haberet quos latte nutͥret.⁊ tãꝗͣ
nutͥx fou̾et reformamini inquit ĩ nonitate
mentis ur̃e. ad ꝓbandum uos. q̃ sit uolũta ᷤᷤ¬
dĩ qͦd bonum ⁊ beneplatitum ⁊ ꝑfectum.
õq non ditis fia hõ. s faciamus. Nec dicis
sed̾m genus: s ad imaginem ⁊ similitu¬
dinem nr̃am. Mente quippe renouatus
⁊ conspitiens intellectum u̾itatẽ tuã ho¬
nune de monstratore ñ indiget. ut suum
genus itet᷑ s te demonstrante ꝓbat ip̃e
que sit uoluntas tua. quod bonum ⁊ be¬

Expanded text:
cce enim, domine deus noster, creator noster, cum cohibitae fuerint affectiones ab amore saeculi, quibuS\' moriebamur male uiuendo, et coeperit esse genus, tamquam imitantes praecedentem proximum, nec ex hominis melioris auctoritate uiuentes. neque enim dixisti: fiat homo secundum genus, sed: faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram, ut nos probemus, quae sit uoluntas le tuus generans per Evangelium filios , ne semper parvulos haberet quos lacte nutriret, et tanquam nutrix foveret : Reformamini, inquit, in novitate mentis dei, quod bonum et beneplacitum et perfectum. ideoque non dicis: fiat homo, sed: faciamus, nec dicis: secundum genus, sed: ad imaginem et similitudinem nostram. mente quippe renouatus et conspiciens intellectam ueritatem tuam homine demonstratore non indiget, ut suum genus imitetur, sed te demonstrante probat ipse, quae sit uoluntas tua, quod bonum et be
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcpioꝰ ãpliꝰ. ꝓm̃ non solum non habenti
uerum etiam habeNNIn
ñ in tassum ꝓmittitur. ñ habenti quidem
ut habeat᷑ habenti aut̃ ut ampluis bãt᷑.
Namnisi ab alio minus abalio ampliꝰ hab̃¬
in te: duplo sit inme. Quando aũ ait ioħs
baptista nonemm ad mensuram dat deuꝰ
sp̃m. de ip̃o dĩ filio loquebat᷑ tui deuf nõ est
datꝰ sp̃s ad mensuram. quia in illo habitat
omnis plenitudo diuinitatis. Neq enim

Expanded text:
Proinde non solum non habenti, verum etiam habenti, non incassum promittitur: non habenti quidem, ut habeatur; habenti autem, ut amplius habeatur. Nam nisi ab alio minus, ab alio amplius habein te, duplo sit in me . 3. Quando autem ait Joannes Baptista, Non enim ad mensuram dat Deus Spiritum , de ipso Dei Filio loquebatur, cui non est datus Spiritus ad mensuram; quia in illo inhabitat omnis plenitudo divinitatis . Neque enim
Abbreviated transcription (Latin):
die in diem. in his qui uolendo et ĩdẽdo
in ea que ante st̃ extenduntur. Ad ħ enim
lex ista p̃cipit ut tum in his implendiᷤ
homo defec̾it. ñ se extollat suꝑbia tu¬
midꝰ. s ad gr̃am confugiat᷑ fatigatꝰ
At sit eum lex t̾rendo. ad xp̃m diligendã
peilagogi ꝑducat officio. Quidaũ¬

Expanded text:
volendo et credendo in ea quae ante sunt extenduntur . Ad hoc enim lex ista praecipit, ut cum in his implendis homo defecerit, non se extollat superbia tumidus, sed ad gratiam confugiat fatigatus; ac sic eum lex terrendo, ad Christum diligendum paedagogi perducat officio. CA
Abbreviated transcription (Latin):
Diliges. Unde breuiter et apłc paulus utr̃q
mari huit scło. Iussio. ẽ aut̃: s reformami¬
ni in nouitate mentis urͣe. Illud ꝑtinet
ad ñ concupisc̾e: hoc ad dilig̾e. Iulud ad ꝯ¬
tinentiam. hoc ad iusticiam. Ilud ad de¬
elinandum a malo. hoc ad fatiendum
bonum. Non contupiscendo enim uetꝰ¬
tate expoliamur.⁊ nouitate indumur
diligendo. S nec quisquam. ẽẽ. potest
continens: nͥ deus det. ⁊ caritas dĩ diffũ

Expanded text:
diliges. unde breuiter et apostolus Paulus qudiliges. unde breuiter et apostolus Paulus qumari huic saeculo, iussio autem: sed reformamini in nouitate mentis uestrae. illud pertinet ad non concupiscere, hoc ad diligere; illud ad continentiam, hoc ad iustitiam; illud ad declinandum a malo, hoc ad faciendum bonum. non concupiscendo enim uetustate expoliamur et nouitate induimur diligendo. sed nec quisquam esse potest continens, nisi deus d
Abbreviated transcription (Latin):
ti couu̾tunt᷑ ad dm̃ ab ea deformitate
qua ꝑ tupiditates scł̃ares ꝯformabãt᷑
mantur ex illo Audientes apłin dicentẽ. No¬
lite conformari huic scło s reformaminum
nouitate mentis ur̃e. ut incipiat illa unago
ab illo reformari a quo formata. ẽ Nõ enim
reformare se ip̃am potest: sic̃ potuit defor¬
mare. Nominus quiu̾bum consummnã ᷤ¬
⁊ abbreuians fecit suꝑ t̾ram. in duob p̃cep¬
tis dix̃. legen ꝓpħasq pend̾e ut intellig̾emꝰ
quitquid aliud diuinitꝰ p̃ceptum . ẽ. in hiᷤ
duob hab̃e finem. ⁊ ad ħ duo. eẽ refendum.
Diliges dũm dm̃ tuum ex toto torde tuo: ⁊ ex
dota animatua ⁊ ex totamente tua ⁊ proxi¬
mum tuum tanquam te ip̃m. In his inqͥt
duob p̃ceptis: tota lex pendet ⁊ ꝓpħe. Qͥt¬
quid ergo dĩ lege ꝓhibemur. ⁊ quitqtud
iubemur fat̾e. ad hot ꝓhibem᷑ ⁊ iubemur.
ut duo ista compleamus. Et forte generał
ꝓhibitio. ẽ ñ coniupistes. Et gñał iussio.

Expanded text:
ti convertuntur ad Dominum ab ea deformitate, qua per cupiditates saeculares conformabantur mantur ex illo, audientes Apostolum dicentem, Nolite conformari huic saeculo, sed reformamini in novitate mentis vestrae : ut incipiat illa imago ab illo reformari, a quo formata est. Non enim reformare se ipsam potest, sicut potuit deforsed dominus, qui uerbum consummans et breuians fecit super terram, in duobus praeceptis dixit legem prophetasque pendere, ut intellegeremus quicquid aliud diuinitus praeceptum est in his duobus habere finem et ad haec duo esse referendum: diliges dominum deum tuum ex toto corde tuo et ex tota anima tua et ex tota mente tua, m. in his, inquit, duobus praeceptis tota lex pendet et prophetae. quicquid ergo dei lege prohibemur et quicquid iubemur facere, ad hoc prohibemur et iubemur, ut duo ista compleamus. et forte generalis prohibitio est: non concupisces, et generalis iussio:
Abbreviated transcription (Latin):
s reformamini innouitate mentisur̃e adꝓ
bandum uos q̃ sit uoluntas dĩ ꝙͦ bonum ⁊¬
bñ platitum ⁊ ꝑfectum. Si gͦ non in mole
neq disteͥntib in ꝑ lota sua partib sũ corꝑa
siue t̾nuntur siue cogitantur. s in iurtute
intelligibili. quał ẽ. iustitia. mentẽ ditimꝰ.
seu nouimus. seu uolumꝰ pultrã scdm hãt

Expanded text:
i in nouitate mentis uestrae ad probandum uos, quae sit uoluntas dei, quod bonum et placitum et perfectum. si ergo non in mole neque in distantibus per loca sua partibus, sicut corpora siue cernuntur siue cogitantur, sed in uirtute intellegibili, qualis est iustitia, mentem dicimus seu nouimus seu uolumus pulchram et
Abbreviated transcription (Latin):
bemius. omnia aut̃ membra ñ eosd̃ actuꝰ
habent: ita multi unum corpꝰ sumus ĩ xp̃o
Singuli aut̃ alt̾alt̾iꝰ memibra habentes
donadiu̾sa secundum gram q̃ data. ẽ. nob̾.
Hoc ẽ. sacͥficium xͥ anorum. Multi unũ corpꝰ
in xp̃o. Ꝙ etiam sacͣm̃to altaris fidelibus
noto frequentat eccłia. U enim demõstͣt᷑
quod in ea re quam offert ip̃a offerat᷑. Merits¬

Expanded text:
mbra non eosdem actus habent: ita multi unum corpus sumus in Christo; singuli autem alter alterius membra, habentes dona diuersa secundum gratiam, quae data est nobis. Hoc est sacrificium Christianorum: multi unum corpus in Christo. Quod etiam sacramento altaris fidelibus noto frequentat ecclesia, ubi ei demonstratur, quod in ea re, quam offert, ipsa offeratur. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
mscd̾ie. siue in nos ip̃os. siuie ꝑximos q̃ refe¬
ud fiant. nisi ut a museria lib̃emur. at ꝑ l̾
ut beati simus quod non fit nisi bono illo de
quo dictum. ẽ. Michi autẽ adħere dõ bonũ. ẽ.
ꝓfecto efficit᷑ ut cota ip̃a redempta tiuitas ħ
ẽ. cong̃gatio societas q st̃orum. unu̾isale sa¬
tͥficium offerat᷑ dõ ꝑ sac̾dotem magnum. qͥ
etiam se ip̃m obtulit in passione ꝓ nob̃. ut
tantitapitis corpꝰ eẽmus Scd̾m formã s̾ui
bant enim obtuut in hat oblatꝰ. ẽ. qr sed̾m¬
hani mediator. ẽ. in bac sat̾dos. in hac sacͥfi
hibeamus corpora nr̃a hostiam niuam sc̃ã¬

Expanded text:
diae siue in nos ipsos siue in proximos, quae refeud fiant, nisi ut a miseria liberemur ac per hoc ut beati simus quod non fit nisi bono illo, de quo dictum est: Mihi autem adhaerere Deo bonum est: profecto efficitur, ut tota ipsa redemta ciuitas, hoc est congregatio societasque sanctorum, uniuersale sacrificium offeratur Deo per sacerdotem magnum, qui etiam se ipsum obtulit in passione pro nobis, ut tanti capitis corpus essemus, secundum formam serui. Hanc enim obtulit, in hac oblatus est, qhanc mediator est. In hac sacerdos, in hac sacrifihibeamus corpora nostra hostiam vivam
Abbreviated transcription (Latin):
itaq uos fr̃s per miscd̃iam dĩ ut exibieatis
corpora ur̃a hostiam uiuentem sc̃am dõ pla¬
centem rõnabile obsequium ur̃m. Si gͦ corpꝰ
quo inferiore tamquam famulo ł tam̃qͣm in-¬
strumento utit᷑ anima cum eius bonꝰ ⁊ rectꝰ
usus ad deum reft᷑. sacͥficium. ẽ. quanto mag̃
anima ip̃a tum se refert ad dm̃. ut igne amori
eiꝰ accensa formam tonmpiscentie scl̃aris
amitat eiq tam quam intominutabile
forme subdita reformet᷑. hint ei placens qͦ. ex
eiꝰ pultͥtudine acceperit. fit sacrificium:
Q idem apłt consequent̾ adiungens ⁊ nolite
inquit conformari huic stło: s reformami¬
nim no. uitate mentis ur̃e ad ꝓbandũ uos
q̃ sit uoluntas ur̃a dĩ qͦd bonum et bñpla¬

Expanded text:
atis corpora uestra hostiam uiuam, sanctam, Deo placentem, rationabile obsequium uestrum. Si ergo corpus, quo inferiore tamquam famulo uel tamquam instrumento utitur anima, cum eius bonus et rectus usus ad Deum refertur, sacrificium est: quanto magis anima ipsa cum se refert ad Deum. ut igne amoris eius accensa formam concupiscentiae saecularis amittat eique tamquam incommutabili formae subdita reformetur, hinc ei placens, quod ex eius pulchritudine acceperit, fit sacrificium! Quod idem apostolus consequenter adiungens: Et nolite, inquit, conformari huic saeculo; sed reformamini in nouitate mentis uestrae ad probandum uos quae sit uoluntas Dei, q
Abbreviated transcription (Latin):
Uñ apłc ugilant̾ adiunx̃. Noli urnti a ma¬
lo. s uinte in bono matum. Quom autẽ
potest uini̾e in bonomalum in suꝑficie
bonus et in alto maius. Qui oꝑe partit ⁊ tor¬
de seuit mitis uoluntate crudel᷑. Ses si e

Expanded text:
us vigilanter adjunxit, Noli vinci a malo, sed vince in bono malum . Quomodo autem potest vincere in bono malum in superficie bonus, et in alto malus; qui opere parcit, et corde saevit; manu mitis, voluntate crudelis? Sic e
Abbreviated transcription (Latin):
in die ire et reuelationis iusti uiditii di. qͥ
reddet unitiuuiq secundum oꝑa sua. Hec tam̃
cum indõ sint uniu̾sa q̃ condidit. ñ inqui¬
nanteum qui pectant. de tuiis sap̃ia dicit᷑.
Attingit autem omnia ꝑꝑt̾ suam munditiã.
⁊ nicħ inquinatum in eam inturrit. O por¬
mutabilem. ita consequenter etiam inco¬
inquinabilem credamus. Quia uͦ ⁊ mini¬
ma bona hoc. ẽ. t̾rena atq terre mortalia
ip̃e fecit. illo apłi loco sine dubitatione intel¬
ligit᷑ uͥ loquens de membris carnis nr̃e quia
si glificat᷑ unum menbrũ inqͥt: congaudẽt
om̃ia menbra. Et si patit᷑ unũ menbrum
conpatiunt᷑ om̾ia membra. etiam hoc ibi ait
D̾s posuit membra singulum qd̃q eoꝵ incor¬
pore ꝓut uoluit. et ds temperauit corpꝰ ei
cui deerat maiorem honorem dans. ut ñ ee̾nt
scissure incorpore. S idem ip̃m: ut ꝓ inui¬
cem sollicita sint membra. Obs ecro tra

Expanded text:
udicii dei, qui reddet unicuique secundum opera sua. Nec tamen, cum in deo sint uniuersa, quae condidit, inquinant eum, qui peccant, de cuius sapientia dicitur: adtingit autem omnia propter suam munditiam, et nihil inquinatum in eam incurrit. oporet incommutabilem, ita consequenter etiam incoinquinabilem credamus. Quia uero et minima bona, hoc est terrena atque mortalia ipse fecit, illo apostoli loco sine dubitatione intellegitur, ubi loquens de membris carnis nostrae "quia si glorificatur unum membrum, congaudent omnia membra; et si patitur unum membrum, conpatiuntur omnia membra" etiam hoc ibi ait: deus posuit membra, singulum quodque eorum in corpore prout uoluit et: deus temperauit corpus ei, cui deerat, maiorem honorem dans, ut non essent scissurae in corpore, sed idem ipsum ut pro inuicem sollicita sint membra. hoc autem,
Abbreviated transcription (Latin):
gignat filium et faciat domum: ex ip̃o
filius ex ip̃o domꝰ. s filius de se ip̃o domꝰ
det̾ra de ligno. S hoc quia homo. ẽ. qͥñ
potest auquid etiam de intło fac̾e. Dĩ
aut̃ ex qͦ omnia ꝑ quem omnia. in quo
om̃ia. non opͦ habebat aliqua mat̾ia qͣ

Expanded text:
gignat filium et faciat domum, ex ipso gignat filium et faciat domum, ex ipso filius, ex ipso domus, sed filius de ipso, domus de terra et de ligno. sed hoc quia homo est, qui non potest aliquid etiam de nihilo facere; deus autem, ex quo omnia, per quem omnia, in quo omnia, non
Abbreviated transcription (Latin):
gat. Qui aũ ñ iudet tendat ꝑ pietatem ad
uidendum ũ ꝑ cecitatẽ ad columpniandũ.
Quoniam unus. ẽ ds s tamen tͥnitas. Hec ꝯfu¬
se accipiendum. ẽ ex qͦ omnia ꝑ quẽ om̃ia
in quo omnia. nec dũs multis. s ip̃igła in
de segenuit s ꝑ u̾bum suum fecit ñ de hiᷤ
orum scͥptum. ẽ. Oro te fili respice ad telũ
et t̾ram et omnia que in eis sunt. bide et
suto quia non erant ex quib fecit nos do¬
minus deus. Et illud quod in psalmostͥp¬
tum. ẽ ip̃e dix̃ et facta sunt. Manifestat qͦd
ñ de se ista genuerit s uiu̾bo atq imꝑio
fecerit. Quod añ ñde se: utiq de nichilo.
Lon erat aliud enim uude fetat. de quo aꝑ
in ip̃o sũt omnia. Ex ip̃o autẽ nõ hoc signi¬
ficat quod de ip̃o. Quod enimde ip̃o. ẽ. po¬
test diti ex ip̃o. Non autem omne quod
ex ip̃o: recte dr̃ de ip̃o. Ex ip̃o enim celũ ⁊ t̾ra.
quia ip̃e  feut ea. Non aut̃ de ip̃o. qr non
de substantia sua. Sit̃ aliquis bomo si

Expanded text:
gat. Qui autem non videt, tendat per pietatem ad videndum, non per caecitatem ad calumniandum; quoniam unus est Deus, sed tamen Trinitas. Nec confuse accipiendum est, ex quo omnia, per quem omnia, in quo omnia: nec diis multis, sed ipsi gloria in de se genuit, sed per Verbum suum fecit, non de his orum scriptum est: oro te, fili, respice ad caelum et terram et omnia, quae in eis sunt; uide et scito, quia non erant, ex quibus fecit nos dominus deus et illud, quod in psalmo scriptum est: ipse dixit, et facta sunt, manifestum, quod non de se ista genuerit, sed in uerbo atque imperio fecerit; quod autem non de se, utique de nihilo. non enim erat aliud, unde on idem significare. Ex ipso autem non hoc significat, quod De ipso. Quod enim de ipso est, potest dici ex ipso: non autem omne quod ex ipso est, recte dicitur de ipso. Ex ipso enim coelum et terra, quia ipse fecit ea, non autem de ipso, quia non de substantia sua. -sicut aliquis homo si
Abbreviated transcription (Latin):
debemus. q̃ naturalit̾ sunt. Neq enim
ex ip̃o sunt petcata q̃ naturã ñ s̾uãt. sed
uiuant Re pectata ex uoluntate esse
peicantiũ multis modis sc̃a scͥptͣa testatur. pre¬
upue illo loco in quo dicit apłi. Existimas aut̃o

Expanded text:
naturaliter sunt; neque enim ex ipso sunt peccata, quae naturam non servant, sed vitiant: quae peccata ex voluntate esse peccantium multis modis sancta Scriptura testatur, praecipue illo loco quo dicit Apostolus: Existimas autem
Abbreviated transcription (Latin):
quiescant. ħ gͥ omnia q̃ artediuina fc̃a
sunt. ⁊ uintatem quandam in se ostendũt.
⁊ speciem et ordinem. Quicquid enim
horum. ẽ ⁊ unum aliquid. ẽ. Sũ sunt
nature. corꝑum ugeniaq animarum.
sĩ sunt pond̾a et collotaciones. torꝑũ
atq amores. aut delectationes anĩar.
portet gͥ ut treatorẽ ꝑ ea q̃ facta st̃ intel¬
lecta conspicientes. tͥnitatem intelligamꝰ.

Expanded text:
quiescant. Haec igitur omnia quae arte divina facta quiescant. Haec igitur omnia quae arte divina facta sunt, et unitatem quamdam in se ostendunt, et speciem, et ordinem. Quidquid enim horum est, et unum aliquid est, sicut sunt naturae corporum, ingeniaque animarum, sicut sunt pondera vel collocationes corporum, et amores aut delectationes animarum. Oportet igitur ut Creatorem per ea quae facta sunt intellecta conspicientes, Trinitatem in
Abbreviated transcription (Latin):
sit. filius aut de dõ patre. ẽ. ut sit. atq ut
illi coetͥnꝰ sit. Imago enim si ꝑfec̾te implet
illud cunis imago.ẽ ip̃a coequat᷑ ei. nõ il¬
entia ⁊ prima equalitas ⁊ pͥma similitudo
nulla in redissidens ⁊ nullo mͦ inequaul
⁊ nuua ex parte dissimił. s ad identidẽ
respondensei. tuiꝰ imago. ẽ. uͥ ⁊ pͥma et¬
uiu̾e ħ. ẽ. eẽ. est Unum omina tamquam
u̾bum ꝑfectum. cuiñ desit aliqͥd. ⁊ ars q̃¬
damonimpotentis atq sapientis dĩ ple-¬
na omnium rõnum inuentium incom¬
nuitabilium. ⁊ omnes unum in ea sit̃ ip̃a.¬
descedant. Et suctelant tempora. ñ des¬
sunt ac ñ potuis id̾o facta st̃ ł mutabilia.¬
qr immutabilia dõ stiuntur. Ille gͥ inef¬
fabił quidam complexꝰ patͥs ⁊ imaginiᷤ
ñ. ẽ sine ꝑfruitione. sine caritate sine
gaudio. Illa g dilectio delectatio. feliti¬
tas uel beatudo. sitamen aliqua huma
te ꝑfundens omnes treat᷑as ꝓ captu eaꝵ
ut ordinem suum teneant.⁊ locis suisad¬

Expanded text:
sit: Filius autem de Patre est, ut sit, atque ut illi coaeternus sit. Imago enim, si perfecte implet illud cujus imago est, ipsa coaequatur ei, non ilentia, et prima aequalitas, et prima similitudo, nulla in re dissidens, et nullo modo inaequalis, et nulla parte dissimilis, sed identidem respondens ei cujus imago est. U, hoc et esse est. Unum omnia tanquam verbum perfectum, cui non desit aliquid, et ars quaedam omnipotentis ac sapientis Dei plena omnium rationum viventium incommutabilium, et omnes unum in ea, deo cum decedant et succedant tempora, non desunt. An non potius ideo facta sunt, quia immutabiliter a Deo sciuntur? Ille igitur ineffabilis quidam complexus Patris et imaginis, non est sine perfruitione, sine charitate, sine gaudio. Illa igitur dilectio, delectatio, felicitas, vel beatitudo, si tamen humana lingua te perfundens omnes creaturas, pro captu earum; ut ordinem suum teneant, et locis suis ac
Abbreviated transcription (Latin):
liarius eiꝰ fuit.  ec mirum. ẽ. quod sanctiᷤ
angeł suis in pͥma luris condicione formatiᷤᷤ
prius deꝰ ostendebat. quod erat deinceps crea¬
turꝰ. Neq enim intellectum di nossent nisi
quantum ip̃e monstrasset. Quis enim cog¬
nouit intellectũ dñi. aut quis consiliariuᷤs
eiꝰ fuit illi. aut quis pͥor dedit illi et retͥbuet᷑
ei᷑ Qm̃ ex ip̃o et ꝑ ip̃m ⁊ in ip̃o sunt omnia.
Ex ip̃o eͦ dicebãt angeli cum in eis fieret cog¬
uitio treat᷑e. deinteps fatiende. ac deinde
inqua intelliguus ab etͥna luce formatã
racionalem treat᷑am. tum in cet̾is creandis
Audimus et dyt̃ deꝰ fiat intelligamꝰ ad t̾¬
nitatem u̾bi cłi returrentẽ scͥptͣe intentionẽ.¬
um uͦ audimus ⁊ sic. ẽẽ. factum intelligamꝰ
in treatura intellectuali factam cogniuõẽ
rõnis que in u̾bo cłi. ẽ condite creat᷑e. Ut in ca
audimus repetiet dici quod fetit deus. iã
intelligamus in suo gne fi̾ ip̃am creat᷑ã.

Expanded text:
 18. Nec mirum est quod sanctis Angelis suis, in prima lucis conditione formatis, prius Deus ostendebat quod erat deinceps creaturus. Neque enim intellectum Dei nossent, nisi quantum ipse monstrasset. Quis enim cognovit intellectum Domini? Aut quis consiliarius ejus fuit? Aut quis prior dedit illi, et retribuetur ei? Quoniam ex ipso, et per ipsum, et in ipso sunt omnia . Ex ipso ergo discebant Angeli, cum in eis fieret cognitio creaturae deinceps faciendae, ac deinde in qua intelligimus ab aeterna luce formatam rationalem creaturam, cum in caeteris creandis rebus audimus, Et dixit Deus, Fiat; intelligamus ad aeternitatem cum uero audimus: et sic est factum, intellegamus in creatura intellectuali factam cognitionem rationis, quae in uerbo dei est, condendae creaturae, ut in ea audimus repeti et dici, quod fecit deus, iam intellegamus in suo genere fieri ipsam creaturam.
Abbreviated transcription (Latin):
ture q̃ ab ip̃o bona e̾ẽ. poss mindit.⁊ ĩ bo¬
no ip̃o alia quantum uellent. alia qͣntũ
possent ut man̾ẽt dedit. Quare ipsum
donum cdłi tum patre ⁊ filio eque in cõmu¬
tabile: colere ⁊ ten̾e nos conuenit. unius
substantietͥnitatẽ unumdm̃ a qͦ sumus.
ꝑ quem sumus inquo sumꝰ. ã qͦ discessimꝰ
tui dissimiles facti sumus. a qͦ ꝑire ꝑmisi
et formam quam seqͥm᷑ ⁊ gr̃ã qͣ retontiliamur
uinum quo auctore ꝯditi sumꝰ. ⁊ similitudinẽ
naturalit̾ factum ẽ et donum benignitatiᷤ
eiꝰ qua plauut.⁊ conciliatum . ẽ. auctori suo
ut ñ interiret quicquid ab eo ꝑ u̾bum fc̃m
.ẽ Unum dm̃ quo creatore uiuimus quem ꝑ¬
reformati sapient̾ uuimus. quemdiligẽteᷤ
⁊ qͦ fruentes beate uiuimꝰ. unum dm̃ ex qͦ
omnia ⁊ ꝑquem omnia ⁊ in quo omnia.
tͥnitas una quedam summa res.c̃. cõmu
Non enim et faule nomen quod tante excel¬

Expanded text:
turae, quae ab ipso bona esse posset, invidit; et in boturae, quae ab ipso bona esse posset, invidit; et in bono ipso alia quantum vellent, alia quantum possent, ut manerent dedit. Quare ipsum Donum Dei cum Patre et Filio aeque incommutabile colere et tenere nos convenit: unius substantiae Trinitatem, unum Deum a quo sumus, per quem sumus, in quo sumus: a quo discessimus, cui dissimiles facti sumus, a quo perire nonet formam quam sequimur, et gratiam qua reconciliamur: unum Deum quo auctore conditi sumus, et similitudinem naturaliter factum est; et Donum benignitatis ejus, quo placuit et conciliatum est auctori suo, ut non interiret quidquid ab eo per Verbum factum est: unum Deum quo creatore vivimus, per quem reformati sapienter vivimus, quem diligentes et quo fruentes beate vivimus: unum Deum ex quo omnia, per quem omnia, in quo omnia, Trinitas, una quaedam summa res est, commuNon enim facile nomen, quod tantae excel