comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lum accedins adiensa. donec inde surgatis qͦd uobis se¬
suudũ consuetudinẽ legitur sine tumultu ⁊ concentioe
audite. Nec sole uob fauces sumant cibu̾: s iaures esuriant uer
illud audire. Multi sacrã lectionẽ andiunt. qui ab ipsa
lestio ne uacui recedunt. Hullũ ibi affectũ habent: nullũ sa¬
porẽ sentiunt. Quicqͥd audiund: facile amittunt. ludiciũ ÷ illis
dĩ. aderit diuina gr̃a que nos intꝰ ꝑfundat. ⁊ dulcedine ato
sapore spuali reficiat: ut delefcet nos cantare. Qmͣ dulcia
oris tui: suꝑ milia auri ⁊ argenti. Non solũ gͥ debemꝰ ẽẽ partici¬
pes mense corꝑalis: s ⁊ celestis. nec tantũ sumere cibũ corꝑis:
s aĩe. Et qͣnto melior ÷ aĩa qͣm corpꝰ: tanto ampliꝰ delectare noᷤᷤ¬
debent alimenta dĩe qͣm corꝑis. Quociens diuina scͥpt᷑a nobis
dos nos ꝯ tẽptationes diaboli ⁊ ꝑicula huiꝰ scłi. Talem cibũ nos
optet incessanter esuure. atq in mente iugit̃ retinere. ut pos¬

Expanded text:
um acceditis ad mensam, donec inde surgatis, quod vobis secundum consuetudinem legitur, sine tumultu et contentionibus audite, ne solae vobis fauces sumant cibum, sed et aures esuriant Dei udire. Multi sacram lectionem audiunt, qui tamen ab ipsa lectione vacui recedunt; nullum ubi affectum habent, nullum saporem sentiunt: quidquid audiunt facile amittunt. Judicium est illis Dei; aderit divina gratia quae nos intus perfundat et dulcedine atque sapore spirituale reficiat, et delectet nos cantare, quam dulciaoris tui super millia auri et argenti . Non solum debemus esse participes mensae corporalis sed spiritualis, nec tantum sumere cibum corporis sed animae. Et quanto melior est anima quam corpus, tanto amplius nos delectare debent alimenta animae quam corporis. Quoties nobis divina Scriptura dos nos contra tentationes diaboli et pericula hujus saeculi. Talem cibum nos oportet incessanter esurire atque in mente jugiter retinere, ut pos
Abbreviated transcription (Latin):
Imnes gͦ nnanimiter ⁊ concorditer uiuite. ⁊ honorate in
uobis dm̃ inuicẽ cuius templa facti estis. Ex positio.¬
auꝑtas quippe ⁊ humilitas generant caritatẽ. sartas
cordia efficiunt nos templũ di. Et tunc ueraciter
dm̃ honoramꝰ: qnͣdo unanimiter ⁊ concorditer iuuimus:
ł̾unc ostendimꝰ quia sumꝰ discipuli xp̃i: si tenenꝰ unitatẽ
caritatis xp̃i. Hinc ÷ quod ipse dñs ait. In hoc cognoscent¬

Expanded text:
iter vivite, et honorate in vobis Deum invicem, cujus templa facti estis. Paupertas quippe, et humilitas generant charitatem. Charitas cordia efficiunt nos templum Dei. Et tunc veraciter Deum honoramus, quando unanimiter et concorditer vivimus. Tunc enim ostendimus quia sumus discipuli Christi si tenemus unitatem charitatis
Abbreviated transcription (Latin):
÷: qnͣdo uimis delicatũ cibum uel potũ quis desiderat. Ter¬
cium genꝰ ÷: qnͣdo extra horã cibũ uł potũ sumere. Extra horã
credimus ẽẽ usq ad tertiã. Nam usq adistã borã ñ decet fra¬
trẽ comedere aut bibere: nili cũ egrotat. Egrotanti om̃i hora
licet. Infirmis enĩ ñ ÷ lex posita. Non ieuinantib nec tamen
infirmantib. rectã horam reficiendi intelligimꝰ ab hora ter¬
cia usq ad sextã. leuinantib uͦ: ab hora nona usq aduesꝑã.
Cum apłs p̾cipiat. ut omĩa honeste ⁊ scđm ordinẽ siant. non
solũ nos cibo ⁊ potu tẽꝑate uti oportet: s eciã horas consti¬
tutas obseruare ne cuiquã de nr̃a uita prebeamus offendi¬
culũ. Halde enĩ indecens ÷ si nos rep̃hensibiliter aiuumus:
qui formã recte uiuendi aliis demonstrare debemus.

Expanded text:
est quando nimis delicatum cibum vel potum quis desiderat. Terest quando nimis delicatum cibum vel potum quis desiderat. Tertium genus quando extra horam cibum vel potum vult quis sumere. Extra horam credimus esse usque ad tertiam. Nam usque ad istam horam non decet fratrem comedere aut bibere nisi aegrotet. Aegrotanti omni hora licet. Infirmis enim non est lex posita. Non jejunantibus nec tamen infirmantibus rectam reficiendi intelligimus ab hora tertia usque ad sextam; jejunantibus vero ab hora nona usque ad vesperam. Cum Apostolus praecipiat ut omnia honeste et secundum ordinem fiant . Nec tantum cibo et potu temperate uti oportet; sed etiam horas constitutas observare, ne cui de vita nostra praebeamus offendiculum. Valde indecens est si nos reprehensibiliter vivimus, qui formam recte vivendi aliis demonstrare debemus.
Abbreviated transcription (Latin):
re: spuales uini ꝑ uirtutem sp̃s eandẽ ꝯcupis centiam
debeut reprimere. Qnͣdo caro domatur: sp̃s roboratur
S cũ adiun gitur qͣntũ uolitudo ꝑ mittit: uirtus discretio¬
nis cõmendatur. Pereunt enĩ ipsa bona: nisi cũ discretio¬
oportet alimentis reficit: host ẽ nutrit. Sic gͦ nutrienda ÷
ut ieruiat: sic domanda ÷ ut ñ suꝑbiat. In omĩ abstinen¬
tia hoc semꝑ atcendendũ ÷: ut uicia extinguantur non
nando autẽ aliquis non potest Regyla. ẜ caro.¬
eiunare. ñ tamen extra horã prandii aliquid alim̃toꝵ
lumãt: nisi cum egrotat. Exposiło.¬
rimũ uicium ex octo pͥncipalib uiciis ÷ gula. Lẽp¬
tatio huiꝰ uicii aliqͣnͣdo fit etiã de paruis reb ⁊ uilib
Nã pͥmꝰ homo tẽptatꝰ ÷ ñ de porco: s de pomo. Esau
ñ de gallina: s delenticula. Ipse saluator nr̃. ñ de carne: s
de pane. Sunt autẽ huius uicii tria genera. Unũ geuus::
qͣndo cibo uel potu immoderate quis utitur. Alterum genꝰ

Expanded text:
re, spirituales viri per virtutem spiritus eamdem concupiscentiam debent reprimere; quia, quando caro domatur, spiritus roboratur. Sed cum adjungitur quantum valetudo permittit, virtus discretionis commendatur. Pereunt enim ipsa bona nisi cum discretiooportet alimentis reficit, hostem nutrit. Sic ergo nutrienda est ut serviat; sic domanda ut non superbiat. In omni abstinentia hoc semper attendendum est ut vitia exstinguantur, non caro. Quando autem aliquis non potest jejunare: non tamen extra horam prandii aliquid alimentorum sumat, nisi cum aegrotat. Primum vitium ex septem principalibus vitiis est gula. Tetio hujus vitii aliquando fit de parvis rebus et vilibus. Nam primus homo tentatus est non de porco, sed de pomo; Esau non de gallina, sed de lenticula. Ipse Salvator noster non de carne, sed de pane. Sunt autem hujus vitii tria genera. Unum genus est quando cibo vel potu quis immoderate utitur. Alterum genus
Abbreviated transcription (Latin):
tiam: nͥ ĩterriorẽ abscidamꝰ concupiscentiã. Uñ  subdit᷑. Regła
Iui autẽ ñ habebant: ñ ea querant in monasterio. quẽ
foris habere potuerunt. Ex p.o .s. it1o.¬
Itiã illi qui nichil habuerunt foris. habent intus qͦd
cortuum. Quodutiq ñ potest. nisi prius carnalis appecitus
rescͥetur. Primũ gͦ iubemur. habita deserere. dem̃ terrena ñ
Et ne uideretur pauꝑib scłi qui ad xp̃m ꝯnertuntur neces¬
Sed tamen eorũ infirmitati qͦd opus÷ tribuatur: etiã
siue nobiles siue ignobiles: quicumq accedunt ad¬
seruitutẽ. xp̃i. iustum ÷ ut uiuant de annona xp̃i.
Dignus ÷ enĩ oꝑarius mercede sua. Re G iil a.¬
antum ñ ideo putent se ẽẽ felices quia inuenerunt uic¬
tũm ⁊ tegumentum qͣle foris in uenire ñ potuerunt. Expos̃.¬
ulti enĩ ad ꝯũsionẽ ueniunt. ñ tam ꝓpt̾ salutẽ amme

Expanded text:
tiam, nisi interiorem abscindamus concupiscentiam. Unde et subditur: tiam, nisi interiorem abscindamus concupiscentiam. Unde et subditur: Qui autem non habebant, non ea quaerant in monasterio, quae nec foris habere potuerunt. Etiam illi qui nihil habebant foris, habent intus quodcor tuum . Quod fieri non potest nisi prius carnalis appetitus resecetur. Primum ergo jubemur habita deserere; deinde terrena non Et ne videretur pauperibus saeculi qui convertuntur, necesSed tamen eorum infirmitati quod opus est tribuatur, etiam ive nobiles, sive ignobiles: quicunque accedunt adservitium Christi; justum est ut vivant de annona Christi. Dignus est enim operarius mercede sua . Tamen non ideo putent se esse felices, quia invenerunt victum et tegumentum, quale foris invenire non potuerunt. Multi enim ad conversionem veniunt non tam propter animae
Abbreviated transcription (Latin):
umt libenter uelint illud ẽẽ comnune. Exꝑ o ĩ p̃tio.¬
oc fecerunt primitiue ecłie fratres. Dignũ enĩ indeba¬
tur. ut qui cõmunẽ habebant gr̃am. cõmunẽ habe¬
rent. ⁊ substantia. ⁊ quib unꝰ erat xp̃s. unꝰ ẽẽt ⁊ sumptꝰ.
Bene autẽ adlitũ ÷ libenter. quia hilarem datorẽ diligit ds¬
libenter debemꝰ terrena dare: ut possimꝰ celestia cõparare.
Regnũ enĩ celorũ tantũ ualet: qͣntum habes. Nichil uilius cum
emitur: nichil carius cum possidet᷑. Duo sunt que relinqui
oportet ꝓpt̾ dm. facultatẽ scilicet possidendi: ⁊ uoluntatẽ haber¬
di. Hinc ÷ quod dñs ait in euangłio. Qui ñ renuntiauerit om̃ib
que possidet: ñ potest m̃s ẽẽ discipulus. Et itm̃. Qui uult uenire
post me: ab neget semec ipsũ. lilud ꝑtinet adsub̾stantiã. hoc
ad uoluntatẽ. Non enĩ sufficit exteriorẽ reliquere substan¬

Expanded text:
um, libenter velint illud esse commune. Houm, libenter velint illud esse commune. Hoc fecerunt primitivae Ecclesiae fratres. Dignum enim eis videbatur, ut qui communem habebant gratiam, communem haberent et substantiam; et quibus unus erat spiritus, unus esset et sumptus. Bene autem additu. Libenter debemus terrena dare, ut possimus coelestia comparare. Regnum enim coelorum tantum valet, quantum habes. Nihil vilius cum emitur, nihil charius cum possidetur. Duo sunt quae relinqui oportet propter Deum, facultatem scilicet possidendi, et voluntatem habendi: Hinc est quod Dominus ait in Evangelio: Qui non renuntiat omnibus quae possidet, non potest meus esse discipulus . Et iterum. Qui vult venire post me, abneget semetipsum . Illud pertinet ad substantiam, hoc ad voluntatem. Non enim sufficit exteriorem relinquere substan
Abbreviated transcription (Latin):
& naturales plerũq extinguit affectꝰ. In primiiua quippe
ecclesia tanta erat gr̃e sp̃ualis habundantia. ut ñ solũ modi¬
co contenti ẽẽnt: s hoc ipsũ qͦd nichil habebant ꝓ summis di¬
uruis deputarent. Nñ ait apłs. Nichil habentes: ⁊ omĩa pos¬
sidentes. Hinc etiã quidã uir sc̃s ait. Sufficiebat nobis pau¬
ꝑtas nr̃a: ut diuitie cõputarent᷑. ltẽ apłs. Magnꝰ inquit q̃stũ¬
÷ pietas cũ sufficientia. Habentes gͥ uictũ ⁊ qͥb tegam᷑ uestib
his contenti simus. Inhuiꝰmodi gͦ ñ debemꝰ attendere uolum¬
tatemcarnis: s ualitudinẽ nature. Plus enĩ appetit carnalis
uoluntas: qm necessitas. Qmobrẽ in eõ quo d̾ dicitur ut unicuiq
quod opus ÷ tribuatur. iste modus seruandus :: qͣtuiꝰ sic nu¬
triatur corpus ut seruiat. ⁊ it̾m sic repͥmatur ut ñ suꝑat. sic
seruetur necessitas nature. ut abscidat᷑ suꝑfluitas concupis
¶Dui aliquid habea̾nt in scło qnͣdo ingressi sunt monasteri¬

Expanded text:
et naturales exstinguit affectus. In primitiva quippe Ecclesia tanta erat gratiae spiritualis abundantia, ut non solum modico contenti essent sed hoc ipsum quod nihil habebant, pro summis deliciis deputarent. Unde Apostolus ait Nihil habentes et omnia possidentes . Hinc etiam quidam vir sanctus ait: Sufficiebat nobis paupertas nostra, ut divitiae computarentur . Item ait Aest pietas cum sufficientia; habentes, inquit, victum et vestitum his contenti simus . In hujusmodi ergo non debemus attendere voluntatem carnis, sed valetudinem naturae. Plus enim appetit carnalis voluntas quam necessitas. Quamobrem in eo quod dicitur, quod unicuique quod opus est tribuatur, iste modus servandus est quatenus sic nutriatur caro ut serviat, et iterum sic reprimatur ut non superbiat; sic serveturutem aliquid habebant in saeculo quando ingressi fuerint monasteri
Abbreviated transcription (Latin):
uit. Neq enĩ cib s appetitꝰ inuicio ÷. Hñ ⁊ lautiores cibos ple¬
rumq sine culpa sumimꝰ. ⁊ abiectiores ñ sñ reatu ꝯcupiscen¬
tie degustamꝰ. Hic qͥppe esau pͥmatũ ꝑlenticłam ꝑdidit. ⁊ he¬

Expanded text:
vit. Neque enim cibus, sed appetitus in vitio est. Unde et lautiores cibos plevit. Neque enim cibus, sed appetitus in vitio est. Unde et lautiores cibos plerumque sine culpa sumimus, et abjectiores non sine reatu conscientiae degustamus. Hic quippe quem
Abbreviated transcription (Latin):
ñ p̃uenit: s cibos latiores q̃nt. Aliqndo quelibet sum̃da
sunt: p̃parari ac curatꝰ appetit. Aliquando autẽ iqͣlitati¬
ciborũ ⁊ tempori congruit: s in ipsa qͣntitate sumendi mensi¬
pati pie iotiathan meruit: quia ingustu mellis constitutum
celeu ai tempꝰ añcessit. s Ex egypto popło eduetꝰ in heremo oceu¬
buid: quia despecto manna: cibos carniũ petiit. quos lau
uoto sac̃dotis puer ñ antiqͦ more coctas uellet de sacficio carnes
acciꝑpe. s crudas q̃xeret. qͣs acuratiꝰ exib̾et. S Et cum ad ieiłm đr.¬
Hec fuit iniquitas sodome sorons tue. suꝑbia iatitas. panis.
⁊ habuncdantia: a ꝑte ostendit᷑. qͦd icͥco salutẽ perdidit:
quia cũ suꝑbie uicio mensurã moderate refectionis excessit.¬
s Et pͥmogenitorũ głam esau amisit: quia magno estu desi¬
dii uilem cibũ .i. senticulã concupiuit. Quẽ dum uendendis
etiã pͥmogenitis p̃tulit: qͦ in illã appecitu anelaret: indica¬

Expanded text:
non praevenit, sed cibos lautiores quaerit. Aliquando quaelibet, quae sumenda sunt, praeparari accuratius expetit. Aliquando autem qualitateciborum, tempori congruit, sed in ipsa quantitate sumendi, mensupatris ore Jonathan meruit, qui in gustu mellis constitutum edendi tempus antecessit. Et Aegypto populus eductus in eremo occubuit, quia, despecto manna, cibos carnium petiit, quos lautvoto sacerdotis puer, non antiquo more coctas, vellet de sacrificio et carnes accipere, sed crudas quaereret, quas accuratius exhiberet. Et cum ad Jerbia, saturitas panis, et abundantia , aperte ostenditur quod idcirco salutem perdidit, quia cum superbiae vitio mensuram moderatae refectionis excessit. Et primogenitorum gloriam Esau amisit, quia magno aestu desiderii vilem cibum, scilicet lenticulam, concupivit ; quam dum vendendis etiam primogenitis praetulit, quo in illam appetitu anhelaret indica
Abbreviated transcription (Latin):
culpa suminsꝰ: ⁊ abiectiores ñ sñ ꝯtactu conscientie degustamꝰ.
Ta ttaq sumenda st̃ que nature necessitas quenit ⁊ non¬
a fortitudine parcitatis: depmuntur uicia carmui.
mortificatione uiciorũ: ꝓcedit pullulatio uirtite. mu
osunt uere aiuitie: qͥb ditant᷑ aĩe ꝯtinentiũ. Unde ⁊ iub¬
eluis÷ enĩ minꝰ egere: qͣm plus hab̾e. Regla. sditur
elius: aliquid egestatis ꝓpt̃ dñm sustinere: E x positio¬
id supbiã: que ÷ initiũ malorũ. Seruus gͦ di ut uoluptatem
atq appetitũ carnis possit semꝑ repͥmere: iemꝑ debet ac
minꝰ tendere: ut ipsorũ alimentorũ ⁊ uestim̃torũ minus
habere uelit etiam qͣm necesse sit. Ad iutorẽ quippe habemus
intentionis interne hunc hominẽ quẽ exterꝰ gestamꝰ ⁊ si
ipsi in sunt motus laciie: ipsi affectus suppecunt oꝑatio¬
nis bone. Inde necesse ÷ ut interior nr̃ homo equus quidẽ
arbiter p̃lideat inter se ⁊ eũ quẽ exterꝰ gestat. qͣtinꝰ ei suus

Expanded text:
gustamus. Ea itaque sumenda sunt quae naturae necessitas quaerit, fortitudine parcitatis deprimuntur vitia carnis, ex mortificatione vitiorum procedit pullulatio virtutum. Ipsae sunt verae divinae qelius est minus egere quam plus habere. Melius est aliquid egestatis propter Dominum sustinere., qmalorum. Servus ergo Dei ut voluntatem atque appetitum carnis possit reprimere, semper debet ad minus tendere ut ipsorum alimentorum et vestimentorum minus velit habere etiam quam necesse sit. Adjutorem quippe habemus internae intentionis hunc hominem quem exterius gestamus, et si ipsi insunt lasciviae, ipsi tamen affectus suppetunt operationis bonae. Unde necesse est ut interior homo noster aequus quidem arbiter praesideat inter se
Abbreviated transcription (Latin):
si non ambulat inmirabilib suꝑ se. ut de religione ⁊ sc̃ita¬
te desuꝑ a deo sibi collata: ñ uelit apparere tanqͣm admi¬
rabilis atq laudabilis. Raro inuenie᷑ ex his aliquis qui
sentire. ⁊ ñ exaltare anima suã. s humilitate depͥmere: nix¬
ia qͦd scͥptũ ÷. Qnͣto maior es: tanto humilia te in omĩb.

Expanded text:
si non ambulat in mirabilibus super se, ut de religione et sanctitasi non ambulat in mirabilibus super se, ut de religione et sanctitate desuper a Deo sibi collata non velit apparere tanquam admirabilis atque laudabilis. Raro tamen invenitur aliquis, quisentire et non exaltare animam suam, sed in humilitate reprimere, juxta quod scriptum est: Quanto major es, tanto humilia te in omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
ec extollantur si cõmuni uite aliquid de suis facultatib
contulerunt. ñ de suis diuitiis magis suꝑbiant qͥa ea¬
monasterio parciuntur: qͣm si eis in scło fruerent᷑. Ex positio¬
elius ÷ res suas in scło recinere quã ita eas in monastie
distribuere: ut uelint se inde extollere. Nam si inde¬
excolluntur. deiciuntur. Quisqͥs enĩ ex eo qͦd bene agrẽ
intumescit: eo ipio tramite quo ꝓfic̾e debuit cadit. Bona
quippe actio cum elatione: ñ eleuat s gͣuat. Beata ÷ gͦ illa
meũ. neq elati sunt oculi mei. Neq ambulaui in magnis:
neq inmirabilib suꝑ me. felix plane ÷ qͥ ñ habet occul¬
tam suꝑbiã in corde. nec aꝑtã incorꝑe. nec in uultu. nec
in babitu. neq insermone. neq in oꝑe. neq in cet̾is motib
suis. ⁊ siñ ambulat in magnis.i. se ñ reputat inter mag¬
nos. qͦd nobilis fuit aut potens. aut qͦd diuitias suas com¬
muni uite contulit: aut quod in aliquo officio sit utilis. Et

Expanded text:
ec extollantur si communi vite aliquid de suis facultatibus contulerunt nec de suis divitiis magis superbiant quia eimonasterio parciuntur quam si eis in seculo fruerentur Aliest res suas in saeculo tenere, quam eas ita in monasterio distribuere, ut velint se inde extollere. Nam si extolluntur, dejiciuntur. Quisquis enim in eo quod bene agit intumescit, eo ipso tramite quo proficit cadit. Bona quippe actio cum elatione non elevat, sed gravat. Beata est ergo illa meum, neque elati sunt oculi mei, neque ambulavi in magnis, neque in mirabilibus super me . Felix plane est qui non habet occultam superbiam in corde, nec apertam corpore, nec in vultu, nec in habitu, neque in sermone, neque in opere, neque in caeteris motibus suis. Et si non ambulat in magnis, id est si se non reputat inter magnos, quod nobilis fuerit aut potens, aut quod divitias suas communi vitae contulerit, aut quod in aliquo officio sit utilis. Et
Abbreviated transcription (Latin):
siderio phibetur: neceslitate ꝯceditur. S sepe dum incaute
necessitati ꝯdescendimꝰ: desidus descruimus. Nonnum qͣm uͦ
dum delidis immod̾atiꝰ obuare nitimur: necessitatis mise¬
nas augemꝰ. Sic enĩ necesse ÷ ut arcẽ quisq continentie teneat:
quatiu ñ carnẽ s uiciũ carnis occidat. Nã plerũq dũ plus iusto
caro restringitur: etiã ab excerutatione boni oꝑis eneruatur
ut ad orationẽ qͦ uel adp̃dicationẽ ñ sufficiat dum incentiua
uiciorũ ĩ se funditus suffocare festinat. Adiutorẽ qͥppe habemꝰ
intentionts int̾ne hũc hoĩem qͦm ext̾iꝰ gestamꝰ. Et ip̃i inst̾ motꝰ¬

Expanded text:
prohibetur, in necessitate conceditur. Sed saepe dum incaute necessitati condescendimus, desideriis deservimus; nonnunquam vero, dum desideriis immoderatius obviare nitimur, necessitatis miserias augemus. Sic enim necesse est ut artem quisque continentiae teneat, quatenus non carnem, sed vitia carnis occidat. Nam plerumque dum plus justo caro restringitur, etiam ab exercitatione boni operis enervatur, ut ad orationem quoque vel praedicationem non sufficiat, dum incentiva vitiorum in se funditus suffocare festinat. Adjutorem quippe habemus intentionis internae hunc hominem quem exterius gestamus, et ipsi insunt mot
Abbreviated transcription (Latin):
rectus ordo uiuendi. pͥmum ut sit uoluntas una: deinde
concors uita. Fr̾ater qui uult concorditex uiuere. pͥus debet
prauos mores relinquere. ne sit ꝑuersus. mnordinatus. in¬
diciplinatꝰ: ne anxietate sua ceteros p̾mat Dem ita debet
ut concordare. possit scđdm dm̃ illis cũ quib uiuit. Quia gͦ sc̃
non nulli qui postqͣm scł̃m relinquunt ꝓpͥas uoluntates seqͥ
uolunt ⁊ rursus sunt pleriq qͥ in suis aetib appetunt singu¬
lares apparere: id̾o dictum ÷. Omnes gͦ unammiter ⁊ concori¬
ter uiuite. Dm̃ autẽ ĩ nob̃ inuicẽ hon oramꝰ. si nos inuicem

Expanded text:
rectus ordo vivendi, primum ut sit voluntas una, deinde rectus ordo vivendi, primum ut sit voluntas una, deinde concors vita. Frater qui vult concorditer vivere, prius debet pravos mores deponere, ne sit perversus, inordinatus, indisciplinatus, ne anxietate sua caeteros premat, deinde ita debet ut concordare possit secundum Deum cum quibus vivit. Sunt ergo nonnulli qui, postquam saeculum relinquunt, proprias voluntates sequi volunt. Et rursus sunt plerique qui in suis actibus appetunt saecularibus apparere. Ideo dictum est: Omnes ergo unanimiter et concordite
Abbreviated transcription (Latin):
& nos. Non enĩ dĩc dñs. beati pauꝑes reb. s qͥo beati¬
pauꝑes sp̃u: qm̃ ipsorũ ÷ regnũ celorũ. De contemp¬
tu rerum qͥuisq debet ẽẽ humilior: ñ suꝑbior. Et melius
ẽẽt ut eas in scło retineret. qͣm sic relinqueret: ut inde ĩ
inde excollitur. Infelix ꝓfecꝰto ÷ que ꝑ iter uirtutũ tendit
aduiciũ. ⁊ un p̃mium habere debuit: inde cormentum
incurrit. Omnis qͥppe suꝑbia tantũ in imo ÷: qͣnt. un in
altũ se erigit. tantoq ꝓfundius labitur: qͣnto exceliis
eleuatur. Resecatis quib dã uiciis. ad unanimitatẽ redit
quam pͥmo cõmendauit: dicens. Res yla¬
mnes gͦ unanimiter ⁊ concorditer uiuite:ure: ⁊ ho¬
noratẽ in uobis deum: cuiꝰ tẽpla facti estis. Expositio.
uanimiter uiiumꝰ. si unũ in deo animũ habeamꝰ:
quẽadmodũ pͥmitiua ecłia cui erat corunũ ⁊ anĩa
una. Qđ ait unanimiter ꝑtinet ad uoluntatem.
quod subdit concorditer: ꝑtinec adbonos mores. Hoc÷

Expanded text:
n enim dicit Dominus: Beati pauperes rebus, sed spiritu, quoniam ipsorum est regnum coelorum . De contemptu rerum quisque debet esse humilior non superbior, et melius esset ut eas in saeculo retineret quam sic relinqueret, ut inde in inde extollitur. Infelix profecto est qui per iter virtutum tendit ad vitia, et unde praemium habere debuit, inde tormentum incurrit. Omnis quippe superbus tanto in imo est, quanto in altum se erigit, tantoque profundius labitur, quanto excelsius elevatur. Resecatis quibusdam vitiis ad unanimitatem redit, quam primo commendavit, dicens. Omnes ergo unanimiter et concorditer vivite, et honorate in vobinanimiter vivimus si unum in Deo animum habeamus, quemadmodum primitiva Ecclesia, cui cor erat unum et anima una. Quod ait unanimiter, pertinet ad voluntatem. Quod vero subdit concorditer, pertinet ad bonos mores. Hic est
Abbreviated transcription (Latin):
Orationib ĩstate horis ⁊tẽꝑib ꝯstitritis. ⁊ xposiio¬
nte tempꝰ orare:÷ ꝓuidentia. intẽpe ꝯstituto orate.
est obedientia. ⁊empus orandi p̃terire: ÷ negligentia.
Tanto crebrior debet ẽẽ oratio: qͣnto utilior. lustanter
⁊ ardenter orare debemꝰ: magna eñ sunt bona que ꝓiio¬
tit nobis deus. Na oculus ñ uidit. nec atiris andiat. nec ia cor
hominis ascendit: que ĩparauit deus diligentib le. Non milt
bonasua querendi ⁊ inueniendi facilitate uilescere. Pre¬
tiosa ⁊ desiderabilis merces: auidã negotiatorẽ requirit.
Ideo dñs nos hortatur ineuangłio dicens. Peccce accrpies¬

Expanded text:
Orationibus instate horis et temporibus constitutis. Ante tempus orare est providentia. In tempore constituto orare est obedientia. Tempus orandi praeterire est negligentia. Tanto crebrior debet esse oratio, quanto utilior. Instanter et ardenter orare debemus. Magna enim sunt bona quae promittit nobis Deus. Nam oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae preparavit Deus diligentibus se . Non vult bona sua quaerendi et inveniendi facilitate vilescere. Pretiosa et desirabilis merces avidum negotiatorem inquirit. Ideo nos Dominus hortatur in Evangelio dicens: Petite e
Abbreviated transcription (Latin):
hominib nonerit utile monasteriũ. Et si sc̃s sit locus
mutile habet᷑. Suꝑbia enim casũ habet. ldeo sc̃s dairid orat
aridnm dicens ut ñ ueniat ei pes suꝑbie. quia ibi cecider̃t
qui oꝑantur iniqͥtatẽ: expulli sunt nec potuerunt stare.
Quod contra humilib utilia sunt monasteria. hosem̃ sunt¬

Expanded text:
hominibus non erit utile monasterium. Et si sanctus sit locus,hominibus non erit utile monasterium. Et si sanctus sit locus,inutile habebitur. Superbia enim casum habet. Ideo sanctus David orat ad Dominum ut non veniat ei pes superbiae, quia ibi ceciderunt qui operantur iniquitatem: expulsi sunt nec potuerunt stare . Quo contra utilia sunt
Abbreviated transcription (Latin):
horũ tota intentio ÷ atq felicites ut bene pascantur. bene
uestiantur: ⁊ bene sit eis temporalit̾. Et quia terrena ap¬
petunt: celestib priuantur. Receperunt enĩ sĩc dñs ait
mercedẽ suã. Unde sumoꝑe nobis cauendũ÷: netẽꝑora¬
lib inhereamꝰ bonis. Ido psalmista nos ammonet dicens.
Diuitie si affluant. nolite cor apponere. Terrena quidem
nobis in usu ẽẽ debent: celestia autẽ in desid̾io. Est enĩ q̃dã
in se. De qua scͥptũ ÷ quia. ocłs ñ uidit. nec auris audiuit.
nec in cor hominis ascendit. que p̃parauit deus diligenti
b se. Nñ ꝓpła. Satiabimur cũ apparuerit gła tua. lua gͦ
ec erigant ceruicem. quia sociantur eis ad quos foris
accedere non audebant. s sursũ cor habeant. ⁊ t̾reua
uan̾a ñ querant: ne incipiant ẽt̃ monasteria diuitib utilia
non pauꝑib. si diutes illic humiliantur. ⁊ pauꝑes illic inflan
Supbis angłis ñ fuio utile celum. constat qͥa supbis

Expanded text:
tota est intentio atque felicitas ut bene pascantur, bene vestiantur, et bene sit eis temporaliter. Et quia terrena appetunt, coelestibus privantur. Receperunt enim, sicut Dominus ait, mercedem suam . Unde summopere cavendum est, ne temporalibus adhaereamus bonis. Ideo Psalmista nos admonet, dicens: Divitiae si affluant, nolite cor apponere . Terrena quidem nobis in usu esse debent, coelestia autem in desiderio. Est enim quaedin se, de qua dictum est: Quia oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae praeparavit D est: Satiabor cum apparuerit gloria tua . Illa ergo ILITATE. Nec erigant cervicem, quia sociantur eis ad quos foris accedere non audebant; sed sursum cor habeant et terrena vana non quaerant, ne incipiant monasteria divitibus esse utilia non pauperibus, si divites illic humiliantur et pauperes inflantur. perbis angelis non fuit utile coelum, constat quia superbis
Abbreviated transcription (Latin):
qͣsi conciui paicimꝰ: ad p̾liũ hostẽ nutͥmꝰ. Cisdẽ nãq alimentis
uicia suꝑbiunt: quib nutͥte uirtutes uiuunt. Et cum uirtus ali¬
tur: plerũq uires uiciis augentur. Cum uͦ inmensa continen¬
tia uiciorũ uires extenuat: etiã uirtꝰ deficiens anhelat. Unde
necesse ⁊ ut uiterior hopao nr̃ equus quidã ar̃ biter p̃sideat:
meerte t eũe quẽ entenꝰ gestar. Quatuꝰ ei homo nius efireat

Expanded text:
lium hostem nutrimus. Eisdem namque alimentis vitia superbiunt, quibus nutritae virtutes vivunt. Et cum virtus alitur, plerumque vires vitiis augentur. Cum vero immensa continentia vitiorum vires extenuat, etiam virtus deficiens anhelat. Unde necesse est ut interior homo, noster aequus quidam arbiter praesideat inter se, et eum quem exterius gestat, quatenus ei homo suus exterior
Abbreviated transcription (Latin):
oculus redeat: se seq salubrit̃ deoisũ p̾mat. uec rec¬
ta que egit. s. quȩ agere neglexit aspiciat: ut dũ
cor ex memoria infirmitatis atterit᷑. apud humili¬
tatis auctorẽ rohustius inuirtute solidet᷑. Quia &
plerũq omp̃s d̾s iccirco rectorũ mentes qͣmuis ex
magna parte ꝑficiat. inꝑfectas tam̃ ex parua aliqͦ
parna derelinquit: ut cum miris uirtutib rictilat
inꝑfectionis sue tedio tabescat. & neqͣquã se de
magnis erigant: cũ adhuc contͣ minima inuiten¬
tes Iaboran. Et qͥa extrema non ualent uiucere.
de p̾cipuis actib nou audeant suꝑbire.
ece bone uir rep̃hensionis mee necessitade cõpu¬
sus dũ monstrare qͣlis esse debeat pastor inuigilo:
puschrũ depi.i hominẽ pictor fedus. aliosq ad ꝑ¬
festionis litus dirigo: qͥ adhuc iudelictorũ flucti
uersor. Sed in hnius queso uite naufragio: orati¬
onis tue me sabula sustiue: ut quẽ pondus ꝓpͥum

Expanded text:
oculus redeat, seseque salubriter deorsum premat; nec recoculus redeat, seseque salubriter deorsum premat; nec recta quae egit, sed quae agere neglexit aspiciat; ut dum cor ex memoria infirmitatis atteritur, apud humilitatis auctorem robustius in virtute solidetur. Quia et plerumque omnipotens Deus idcirco Rectorum mentes quamvis ex magna parte perficit, imperfectas tamen ex parva aliqua parte derelinquit; ut cum miris virtutibus rutilant, imperfectionis suae taedio tabescant, et nequaquam se de magnis erigant, dum adhuc contra minima innitentes laborant; sed quia extrema non valent vincere, de praecipuis actibus non audeant superbire. Ecce, bone vir, reprehensionis meae necessitate compulsus, dum monstrare qualis esse debeat Pastor invigilo, pulchrum depinxi hominem pictor foedus; aliosque ad perfectionis littus dirigo, qui adhuc in delictorum fluctibus versor. Sed in hujus quaeso vitae naufragio orationis tuae me tabula sustine, ut quia pondus proprium
Abbreviated transcription (Latin):
adduuxit. Auertisti faciẽ tuã ame: & factus sum conturbat᷑
Ac si aꝑte dicat. Fortẽ iue inter uirtutes creaiar: s quande
intrrmitatis sim derelictus agnoui. Hinc rursũ dic̃. luralr
n erat manere ineustodia qua iurabat. debilitetem
suã ꝓtin cuibadꝰ inuenit. Unde & ad p̾cis opẽ repente se
cofitulit aicens. Humiliatꝰ sum usq quaas. ane: niuiusan
me scãm uerbu tuĩ. Non nũquã iͦ supna modłatio pͥusqͥm
ꝓ munera ꝓuehat. infirmitatis memoria admendẽ reue¬
cat ne de arceptis uirtutib intumescat. Unde etechies
ꝓpħa qͣtiens aci contẽplanda celestia ducis. pus tilius
honis uocat᷑. Ac si hunc aꝑte dñs ammonead aiceren
he ue iuique uidies in elatione cor subleues cautꝰ ꝑ pende
quos es: ut cũ sunma penetras. esse te hominẽ recog¬
noscas. qͣtinꝰ dũ ultra te raperis: ad temetipsũ sollicit᷑
infirmitatis tue frenc reuoceris. IInde necesse est.
ut cũ uirtutũ nob̾ copia blandit᷑. ad infirma sua m̃tis

Expanded text:
 me, et factus sum conturbatus . Ac si aperte dicat: Fortem me inter virtutes credidi, sed quantae infirmitatis sim derelictus agnovi. Hinc rursum dicit: Juravijus virium non erat manere in custodia quam jurabat, debilitatem suam protinus turbatus invenit. Unde et ad precis opem repente se contulit, dicens: Humiliatus sum usquequaque, Domine; vivifica me secundum verbum tuum . Nonnunquam vero superna moderatio priusquam per munera provehat, infirmitatis memoriam ad mentem revocat, ne de acceptis virtutibus intumescat. Unde Ezechiel propheta quoties ad contemplanda coelestia ducitur, 102 prius filius hominis vocatur; ac si hunc aperte Dominus admoneat, dicens: Ne de his quae vides, in elatione cor subleves, cautus perpende quod es; ut cum summa penetras, esse te hominem recognoscas, quatenus dum ultra te raperis, ad temetipsum sollicitus infirmitatis tuae freno revoceris. Unde necesse est ut cum virtutum nobis copia blanditur, ad infirma sua mentis
Abbreviated transcription (Latin):
ronuersationis offerre omĩpotenti qo debem: sic̃ ipla
sapientia p̃cipit dicens. fili da mͥ cortuũ. Pnus eni
cordde ⁊ uoliratate trahimur ad dm̃. S si corꝑe separamur
mea post te. Cantas nos separat a mundo. ⁊ ipsa nos ꝯungit
do. Sic erit nob̃ aĩa ana. ⁊ cor unũ indo: siextoto corde ⁊ exto¬
ta anuna diligamꝰ dm̃. Deus enĩ ÷ caritas. ⁊ qui manet in
caritate. in d̾o manet ⁊ deus in eo. Et qͥa caritas ñ q̃nt que
T non dicatis aliquidd ꝓpͥũ. s unt uob oĩa cõmunia.
cere meũ s nr̃m. ut dicatur nr̃a cappa. nr̃a tunica. nr̃a¬
domꝰ. nr̃a causa: ⁊ in cet̾is similiter. Omĩa enĩ in com¬
mun̾i debemꝰ habere: ⁊ omĩa cõmuni nomine appellate.
S inhoc penlanddũ: quanta differentia sit inter fratre
qͦd diuuisun erat in cõmune ponunt. Ibi quisq quod uiti:
querit: isti ñ que sua sunt querunt s que iesu. xp̃i. Plut
g ualet ista ꝓpͥnquitas qͣm illa. quia illa deficit: hec cres¬

Expanded text:
strae conversionis offerre omnipotenti Deo debemus, sicut ipsa Sapientia praecepit, dicens: Fili, da mihi cor tuum . Prius enim corde et voluntate trahimur ad Deum. Ergo si corpore separamur ma mea post te . Charitas separat nos a mundo, et ipsa nos conjungit Deo. Sic erit nobis anima una, et unum cor in Deo, si ex toto corde, et ex tota anima diligamus Deum. Deus enim charitas est, et qui manet in charitate in Deo manet, et Deus in eo . Et quia charitas non quaerit quae  non dicatis aliquid proprium, sed sint vobis omnia communia. rum, ut dicatur nostra cappa, nostra tunica, nostra domus, et in caeteris similiter. Omnia enim in communi debemus habere, et omnia communi nomine appellare. Sed in hoc pensandum est quanta differentia sit inter carnalequod divisum erat, in communi ponunt. Ibi quisque, quod suum est, quaerit: isti non quae sua sunt, quaerunt, sed quae Jesu Christi. Plus ergo valet ista propinquitas quam illa; quia illa deficit, ista cres
Abbreviated transcription (Latin):
peccator: qͣm iustus elatus. Debet gͦ inomnib ẽẽ seruus dĩ
ꝓuisus ⁊ circũspestus. Pnmũ ne mala. agat. deinde nebo¬
na negligat: postinodũ ne in bonis que egerit intumescat.
Quia tunc ueraciter sunt bona que agimꝰ. siea semꝑ inhu¬
militate custodimꝰ. Et tunc ueracit̾ sumꝰ pauꝑes xp̃i: si hu¬

Expanded text:
quam justus elatus. Debet ergo in omnibus esse servus Dei providus et circumspectus, primum ne mala agat, deinde ne bona negligat, postmodum ne in nobis quae facit intumescat; quia tunc sunt veraciter bona quae agimus, si ea semper in humilitate custodimus Et tunc veraciter sumus paupe
Abbreviated transcription (Latin):
unt libi homines in hoc scło. alius aurũ ⁊ argentũ. alius domos
familias aliꝰ nomen grande : aliꝰ potentiã ⁊ glam. Hoc iste. alĩ
aliud. diuerli diuerso modo. Pars uͦ piorum: ⁊ pse deui. Et nos
si uolumꝰ habere talem paitem. talem hereditatẽ ut ÷ deus tales
nos oꝑtet exhibere. ut digni simus eũ possidere: ⁊ possideri ab
ipso. Ergo si uolumus in hereditatẽ poilidere dũm: nichib de¬
bemꝰ habere extra dñm. Nam nimis auarus ÷: cui ñ sufficit deut.
Qaͥ si quiopiã aliud querimꝰ ũbi gr̃a aurũ. argentã. possessiones.

Expanded text:
 alii domos et familias: alius nomen grande, potentiam et gloriam; iste hoc: alius aliud, diversi diverso modo. Pars vero piorum est ipse Deus. Et nos si volumus habere talem partem, talem haereditatem ut est Dominus, tales nos oportet exhibere, ut digni simus eum possidere et possideri ab ipso. Ergo si volumus in haereditatem possidere Deum, nihil debemus habere extra Deum. Nam nimis est avarus cui non sufficit Deus. Quia si quidpiam aliquid quaerimus verbi gratia aurum, arge
Abbreviated transcription (Latin):
suã s alt̾ius uoluntatẽ fac̾e studeat inbono. ⁊ hoc ÷ magne
humilitatis indiciũ. inde generatur obedientia ⁊ crescit ca¬
ritas. ⁊ pax. atq ustitia: ⁊ cetere uirtutes. Qđ si uolo fat̾e
uoluntatẽ meam. ⁊ iste suã ⁊ ille suã. fiunt diuisiones¬

Expanded text:
suam, sed alterius veluntatem facere studeat in bono. Et hoc est magnae suam, sed alterius veluntatem facere studeat in bono. Et hoc est magnae humilitatis judicium. Inde generatur obedientia, crescit charitas, et pax atque justitia, et Ecclesiae virtutes; quod si volo facere voluntatem meam
Abbreviated transcription (Latin):
bitemꝰ in domo. ⁊ sit nobis anima una: ⁊ cor unũ in Oꝑtet
enĩsi in uno sumꝰ congregati corꝑaliter: ut simul haditemꝰ
sp̃ualit̃. Non enĩ ꝓdest si uos continet una domꝰ: ⁊ separat di¬
ueria uoluntas. Plus em̃ atcendit aeus uoluntatẽ animi. qͣm
loci. ⁊ice in una domo sumꝰ plures homines. diuetli mores
mersa coicia. diuerse anime. Hec omĩa debet comungere
inunũ unã intentio: ⁊ unꝰ amor in dn. Debeniꝰ ergo xn
hoc ẽẽ uniꝰ ammi. ⁊ unꝰ uoluntatis. ut ieruiamꝰ do iit
ailigam eũ ex toto corde. ⁊ ex tota anima: ⁊ ꝓxit nũ ntin
sic nõi Necessaria itaq: nobis uirtus concord̾ie. Que sie
haberi potest. si frat̃ cum uenit ad monasteriũ incipit se
spoliare ꝓpͥa uoluntate: atq illũ imitari qͥaat. Non ueni
facẽ uoluntatẽ meã. Et iterum. Pater ñ sic̃ ego uolo: s sic̃
tu. Hoc ÷ enĩ qͦd maxime adducit concordiam. si qͥsq ũ

Expanded text:
in domo, et sit nobis anima una et cor unum in Deo. Oportet in domo, et sit nobis anima una et cor unum in Deo. Oportet enim si in unum congregati sumus corporaliter, ut simul habitemus et spiritualiter. Non enim prodest si nos continet una domus, et separat diversa voluntas. Plus enim attendit Deus unitatem animi quam loci. Ecce in una domo sumus plures homines, diversi mores, diversa corda, diversae animae. Haec omnia debet conjungere in unum una intentio et unus amor in Deum. Debemus ergo in hoc esse unius animi et unius voluntatis, ut serviamus Deo et diligamus Deum ex toto corde et ex tota anima, et proximum sicut nos. Necessaria itaque est nobis virtus concordiae, quae sic haberi potest si frater dum venit ad monasterium incipit se spoliare propria voluntate, atque illum imitari, qui ait: Non veni facere voluntatem meam . Et iterum: Pater, non sicut ego volo, sed sicut tu . Hoc est enim quod maxime adducit concordiam, si quisque non
Abbreviated transcription (Latin):
ec sunt que ut obseruetis p̃cipimꝰ inmonasterio ꝯ stituti
dhoc nobis diuina p̃cepta leguntur. qͣtinꝰ Ex positio.
lecta intelligantur: intellefta oꝑe cõpleantur. Nam¬
tentia qͣ dr̃. Seruus qui scit uoluntatẽ dm̃ sui ⁊ ñ fac: plagi
uapulabit multis. Hinc paulus ait. Non enĩ auditores
legis. s fastores iustificabuntur. Audiamꝰ gͦ sacra p̃cepta pii
dñi ⁊ memores simus mandatorũ ipsiꝰ ad faciendum ea. qͥa
unt uerbũ di: ⁊ custodiunt illudi. lgitur hec que p̃cipiuntur
nobis ĩ monastĩo ꝯstitut is: humiliter attendamus. Resła¬
tumũ inquit ꝓpt̾ qͦd in unũ estis ꝯgregati. ut unamines
habitetis in domo. ⁊ sit uob̾ anima una ⁊ cor unũ ĩ dño.
rima nobis ãmmonitio fit de uuitate ⁊ con Exposit᷑
catum: masa ÷. Concordia uͦ adfaciendũ bonũ. ad sec¬
candã iusticia. adseriuendũ do: bona ÷. Hoc ⁊ꝓpt̃ quod
m unũ sumus ꝯgregati. ut in seruitio diuino unum spiritũ

Expanded text:
ec sunt quae ut observetis praecipimus in monasterio constitutis. Ad haec nobis divina praecepta leguntur, quatenus lecta intelligantur et impleantur.tentia, qua dicitur: Servus qui scit voluntatem domini sui et non facit, plagis vapulabit multis . Hinc Paulus ait: Non enim auditores legis, sed factores justificabuntur . Audiamus ergo sacra praecepta pii domini, et memores simus mandatorum ipsius ad faciendum ea. Quiaunt verbum Dei et custodiunt illud . Igitur quae praecipiuntur nobis in monasterio constitutis humiliter attendamus. Primum propter quod in unum estis congregati, ut unanimes habitetis in domo, et sit vobis anima una et cor unum in Deo. Primo nobis admonitio fit de unitate et concordia; ecatum mala est; concordia vero ad faciendum bonum, et sectandam justitiam, et serviendum Deo b scilicet ut in servitio divino unum spiritum
Abbreviated transcription (Latin):
Iuisusecia illi qui aliquid cẽ uidebantur insc̃o. ⁊ĩaabe¬
ant fasticio fratres fuos qͥ ad illã scãm sotietate et paup¬
tatẽ uenerunt: magii acitẽ stucieant non de parentũ cͥuuo.¬
tum augntate. s. de pauperũ fratiũ sociecate gloriari. Erpos¬
uor moꝑe cauere debenit fratres qui ad icam sotietatẽ
⁊ cõmunẽ uitã uenerunt. ut ñ habeant alterasteriẽ
fastiaio. qmtus eo ditior sit siue nobilior. suue sapien¬
tior quonia sicut dictr apłs infirma munda elegͥio deus. Nig¬
nobilia. ⁊ conteptibilia. ut ñ głetur omnis caro inconspestũ
eiꝰ. scilicet neq potens inpotentia sua. neq sapiens insapien

Expanded text:
us, etiam illi qui aliquid esse videbantur in saeculo, non habeant fastidio fratres suos, qui ad illam sanctam societatem ex paupertate venerunt: magis autem studeant non de parentum divitum dignitate, sed de pauperum fratrum societate gloriari. fratres, qui ad sanctam societatem et communem vitam venerunt, ut non habeat alter alterum fastidio, quamvis eo ditior sit, sive nobilior, sive sapientior. Quoniam sicut dicit Apostolus: Infirma mundi elegit Deus et ignobilia et contemptibilia, ut non glorietur omnis caro in conspectu ejus , scilicet neque potens in potentia sua; neque sapiens in sapien
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa reminiscendo qđ gessit. dũ se apua se erigit. apua
humilitatis auctorẽ tadit. Hinc namq suꝑbienti anie
dicit᷑. Quo pulchrior es descende. Ac si aꝑte ddiceretur.¬
Qmna ex uirtutũ decore te eleuas. ipsa tua pulchritu¬
die iupelleris ut cadas. Hinc sub ierłm spetie. uir¬
tute suꝑbiens anima reꝓbat: cũ dicit᷑. ꝑ fecta eras
indecore meo quẽ posuerã suꝑte dicit dñs. & habens
fiauciã in pulchritudine tua fornicata es iu nomine

Expanded text:
quia reminiscendo quod gessit, dum se apud se erigit, apud quia reminiscendo quod gessit, dum se apud se erigit, apud humilitatis auctorem cadit. Hinc namque superbienti animae dicitur: Quo pulchrior es, descende, et Quia ex virtutum decore te elevas, ipsa tua pulchritudine impelleris ut cadas. Hinc sub Jerusalem specie, virtute superbiens anima reprobatur, cum dicitur: Perfecta eras in decore meo, quem posueram super te, dicit Dominus; et habens fiduciam in p
Abbreviated transcription (Latin):
Ed quia
sepe dũ p̾dicatio modis congruen¬
tib
ubertim fundit᷑. apud semetipsũ
de ostensione sui occulta leticia loquentis animus
sulleuat᷑: magna cura necesse est. ut timoris laceratior
se. mordeat. ne qͥ aliorũ uulnera medendo. ad salutem
reuocat. ipse ꝑ negligentiam suȩ salutis intumescat:
ne ꝓximos ⁊ uuando se deserat. ne alios erigens cacdat.
Nam qͥbusdã sepe magnitudo uirtutis occisio ꝑditio¬
nis fuit. ut cũ deconfidentia uiriũ in ordinate securi
sunt: ꝑ negligentiã in opiuate moreret᷑. Uirtus nãq
cũ uitiis renitit᷑. cũ quadã delectatione eiꝰ sibimet ipsi
animo blandit᷑: fitq ut bene agentis mens metũ sue
circũspectionis abiciat atq in sui confidentia secura
reqͥescat. Cui iam torpenti seductor callidus omẽ quod
bene gessit enumerat. eãq qͣsi p̃ceteris p̃pollentem
intumorẽ cogitationis exaltat. Unde agitur ut aute
iusti iudicis occłos fouea mentis sit memoria uirtutis.

Expanded text:
ed quia saepe dum praedicatio modis congruentibus ubertim funditur, apud semetipsum de ostensione sui occulta laetitia loquentis animus sublevatur, magna cura necesse est ut timoris laceratione se mordeat, ne qui aliorum vulnera medendo ad salutem revocat, ipse per negligentiam suae salutis intumescat, ne proximos juvando se deserat, ne alios erigens cadat. Nam quibusdam saepe magnitudo virtutis occasio perditionis fuit; ut cum de confidentia virium inordinate securi sunt, per negligentiam inopinate morerentur. Virtus namque cum vitiis renititur, quadam delectatione ejus sibimetipsi animus blanditur; fitque ut bene agentis mens metum suae circumspectionis abjiciat, atque in sui confidentia secura requiescat; cui jam torpenti seductor callidus omne quod bene gessit enumerat, eamque quasi prae caeteris praepollentem in tumore cogitationis exaltat. Unde agitur, ut ante justi judicis oculos, fovea mentis sit memoria virtutis;
Abbreviated transcription (Latin):
nistrau. s ininistrare. ⁊ dare animã sua redẽptione ꝑro
multis. Gͦ imanimes habiteuꝰ in domo. bonũ: enĩ uiocun¬
dũ dio: habitare fratres inunũ. Nec tam placent ei nr̃a ie¬
iunia. nr̃e orationes. na sacͥficia. qͣm ꝯcordia. lło dic ĩ euan¬
gelio. Uade pͥus reconciliari fratrituo: ⁊ tunc ueniens̃ offeres

Expanded text:
ministrari, sed ministrare, et animam suam dare redemptionem pro ministrari, sed ministrare, et animam suam dare redemptionem pro multis . Ergo unanimes habitemus in domo. Bonum est enim et jucundum Deo habitare fratres in unum . Nec tam placent ei nostra jejunia, nostrae orationes, quam concordia. Ideo dicit in Evangelio: Vade prius reconc
Abbreviated transcription (Latin):
gatione obstinaces in suo sensu. sapientes mocłis suis. Hihoc
quod in animo conceꝑint. qͣsi ex ratione defendunt. nec
se aliis s alios sibi applicari contendunt. ⁊ siuiderint sibi
ñ obteꝑari. statĩ cõmouentur: atq alios ꝑturbant. Lales so¬
lent ẽẽ rebelles mandatis seniorũ. plurimũq in eis regnat
passio mnobedientie: ⁊ impascientie. Isti ñ sunt idonei ad
ꝯcordia. Nã uixta apłi uocẽ euanuerunt in cogitationb
suis: ⁊ obscuratũ ÷ insipiens coreorũ. Dicentes enĩ se ẽẽ sa¬
pientes: stulti facti st̃. Magna quippe obscuritas cordis : su¬
bia. ⁊ ualde stulta sapientia ÷ aliis se uelle p̃ferre. Qqꝯt¬
entia ÷ omnib se iudicare inferiorẽ. Inde scͥptum ÷ ¶lio
maior es: humilia te tanto in omnib. hinc dñs discip ilos
suos inter quos concentio erat. qͥs eorũ uideretur ẽẽ maior.
statut adhumilitatis concordia reuocat dicens. Qumnaio¬
 ur̃m. erit ipse ur̃ seruus. Et ipse filiꝰ hominis ñ uenm

Expanded text:
temus obstinati in suo sensu, sapientes in oculis suis; nam, quod in animo conceperint, hoc quasi ex ratione defendunt; nec se aliis, sed alios sibi applicari contendunt. Et si viderint sibi non obtemperari, statim commoventur, et perturbantur. Tales solent esse rebelles mandatis seniorum; plurimumque in eis regnat passio inobedientiae et impatientiae. Isti non sunt idonei ad concordiam. Nam, juxta Apostoli vocem, evanuerunt in cogitationibus suis, et obscuratum est insipiens cor eorum, dicentes enim se esse sapientes, stulti facti sunt . Magna quippe obscuritas cordis est superbia, et valde stulta sapientia est, aliis se velle praeferre. Qentia est omnibus se judicare inferiorem. Inde scriptum est: Quanto major es, tanto te humilia in omnibus . Hinc Dominus discipulos suos inter quos contentio erat, quis eorum videretur esse major, statim ad humilitatis concordiam revocat dicens: Quinis non venit
Abbreviated transcription (Latin):
sac̾dos ⁊l euita uiuo de decimis.⁊ altari deseruens altans obla¬
tione sustentor: habens uictũ ⁊ uestitũ his contentus eto. ⁊ nussã
celorũ. E. dͥa qͣm diu hic uunmꝰ corporali necellitate indigeis
reste subuinctum ÷. Regi I distribuatur unicuiq urm
ic euĩ uoluit dñt ordinari ecclesias suas. ut alii uacarent
spũalib. alii eis tẽpalia ministrarent. ⁊ ido alios uoluit
eł p̃postol. alos sabditos. Prepositorũ officluo. uobdrtis
cor poralia ministlare. Subditorum ministeriũ: : Ipuaboit

Expanded text:
sacerdos uiuo de decimis et altari semiens altaris oblatione sustentor, habens uictum et uestitum his contentus ero et nudam coelorum . Et quia quandiu hic vivimus, corporali necessitate indigemus, recte subjungitur. Et distribuatur unicuique vestrum inus voluit ordinari Ecclesias suas, ut alii vacarent spiritualibus, alii eis temporalia ministrarent. Et ideo alios voluit esse praepositos, alios subditos. Praepositorum officium est subditis corporalia ministrare. Subditorum ministerium est spiritua
Abbreviated transcription (Latin):
potenti do digne offerie iacͥficiũ uualec. Pensare gͦ debenꝰ
qͥnta sit ap̃ dm̃ ꝯcord̾ie untꝰ.: sine qͣ ñ placent iacrificia¬
de quib delentur peccata. Et sciendũ ÷ quia cũ ad ꝯuersionẽ
uenimꝰ. ꝯtra diabolũ certam̃ assumimus. Nichil ÷ autẽ qd̾ ipse
tantũ timeat: qͣntũ cantatis unitatẽ. Nam si distribuimut
totũ qͦd habemꝰ ꝓpt̾ dm̃. hoc diabolus ñ timet: quia ipie nichil
possidet. Si ieiinamꝰ. hoc ipse ñ metuit: qͥa cibũ ñ sumit. Si
uguamꝰ. inde ñ terretur: qͥa ipse sompno ñutitur. S si ca¬
ddesia terribilis ẽẽ ut castorũ acies ordinata descͥbitur. quia
sic̃ hostes timent qͣndo aciẽ castrorũ uident bene ordinatã
qͣndo spuales uitos uirtutũ armis accinctos inunitate con¬
cordie uiũe ꝯspicit: uctꝰq uehem̃t̃ dolet. cũ eos ꝑdiscordiã
diuid̾e ⁊ penetrare ñ ualet. hinc de dño scͥptũ: fastꝰ: in pa

Expanded text:
valet. Pensare ergo debemus quanta sit apud Deum concordiae virtus, sine qua non placent ipsa sacrificia quibus delentur peccata. Et sciendum est quia cum ad conversionem venimus, contra diabolum certamen assumimus. Nihil est autem, quod ipse tantum timeat, quantum charitatis unitatem. Nam si distribuimus totum, quod habemus, propter Deum, hoc diabolus non timet, quia ipse nihil possidet. Si jejunamus, hoc ipse non metuit, quia cibum non sumit. Si vigilemus, inde non terretur, quia somno non utitur. Sed si chaod sancta Ecclesia terribilis esset ut castrorum acies ordinata describitur, quia sicut hostes timent quando aciem castrorum bene ordinatam quando spirituales viros virtutum armis accinctos in unitate concordiae vivere conspicit; victusque vehementer dolet, cum eos per discordiam dividere, et penetrare non vale