comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nesciens. studet ext̾iora cogitare. gͣ¬
ue namq curiositatis est uitium:
que dum cuiuslibet m̃tem ad in¬
uestigandã ꝓximi exterius ducit᷑.
semꝑ ei sua intima absꝯdit: ut
alienam sciens. se nesciat: ⁊ curi¬
osi animus quanto ꝑitus fu̾it a¬
lieni merit: tanto fiat ignarus
sui. ꝓpt̾ hoc namq de eisdem qͥn¬
q uigis boum dicitur. eo ꝓbare il¬
la: rogo te habe me excusatũ. Ip̃a
enim excusantis uerba. a iuidicii
sui significatõne ñ discrepant:
cdum dicit eo ꝓbare illa: qͥa uide¬
licet aliqͣndo ꝑtinere ꝓbatio ad cu¬
riositatem solet.

Expanded text:
nesciens, studet exteriora cogitare. Grnesciens, studet exteriora cogitare. Grave namque curiositatis est vitium, quae dum cujuslibet mentem ad investigandam vitam proximi exterius ducit, semper ei sua intima abscondit, ut aliena sciens, se nesciat, et curiosi animus quanto peritus fuerit alieni meriti, tanto fiat ignarus sui. Propter hoc namque et de eisdem quinque jugis boum dicitur: Eo probare illa; rogo te, habe me excusatum. Ipsa enim excusantis verba a vitii sui significatione non discrepant dum dicit: Eo probare illa, quia videlicet aliquando pertinere probatio ad curiositatem solet.
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑne refectionis ꝯuiuium ⁊ uo¬
cari.⁊ ꝑuenire gratulamur. Loq̃n¬
tes uobis talia. mentes ur̃e uerum
dicunt: si ñ plus t̾rena qͣm celesti¬
a diligunt: si non amplius rebz
corporalib. quã spuitalib occu
emi. ⁊ necesse habeo exire ⁊ uidere
illam. Nogo te: habe me excusa¬
tum. Quid ꝑ uillam. nisi t̾rena
substantia figuratur: Exit ergo
uidere uillam: qui sola exteriora
cogitat ꝓpt̾ substantiam. Alter
dixit. Iuga boum emi qͥnq ⁊ eo
ꝓbare illa. Rogo te: habe me
excusatum. Quid in quinq iu¬
gis boum. nisi quĩq corꝑis sen¬
sus accipimus: Qui recte quoq
iuga boum uocati sũt: qui a in
utroq sexu geminant᷑. Qui ui¬
delicet corporales sensus. quia in¬
t̾na ꝯprehendere nesciunt. sed so¬
la exteriora cognoscunt. ⁊ dese¬
rentes intima. ea que extra sunt.
tangunt: recte ꝑ eos curiositas de¬
signatur. Qui dum alienã q̃rit
uitam discutere: semꝑ sua intima

Expanded text:
supernae refectionis convivium et vosupernae refectionis convivium et vocari et pervenire gratulamur. 4. Loquentes vobis talia mentes vestrae verum dicunt, si non plus terrena quam coelestia diligunt, si non amplius rebus corporalibus quam spiritalibus occupemi, et necesse habeo exire, et videre illam; rogo te, habe me excusatum. Quid per villam nisi terrena substantia designatur? Exiit ergo videre villam qui sola exteriora cogitat propter substantiam. Alter dixit: Juga boum emi quinque, et eo probare illa; rogo te, habe me excusatum. Quid in quinque jugis boum nisi quinque corporis sensus accipimus? Qui recte quoque juga vocati sunt, quia in utroque sexu geminantur. Qui videlicet corporales sensus, quia interna comprehendere nesciunt, sed sola exteriora cognoscunt, et, deserentes intima, ea quae extra sunt tangunt, recte per eos curiositas designatur. Quae dum alienam quaerit vitam discutere, semper sua intima
Abbreviated transcription (Latin):
epule. in spiritali uobis alim̃to
ꝯu̾se sunt. Ad abstͥgendũ mentis¬
singularis agnus occisus est: s¬
Et ceperunt simł om̃s excusare.
Offert ds̃ qd̾ rogari debuit: nõ
rogatus dare uult. qd̃ uix sperari
poterat. quia dignaretur largiri
fectionis et̾ne denunciat: ⁊ tam̃
simul om̃s excusant. Ponamꝰ
ante ocłos mentis minima. ut
possimus digne pensare maio¬
ra. Si quispiam potens ad ĩuitã¬
dum quẽlibet pauꝑem mut̾et.
quid fres rogo quid pauꝑ ille
fecisset. nisi de eadem sua ĩuita¬
tione gauderet: responsum hu¬
milit̾ redderet: uestem mutaret.
ire quantocius festinaret:ne pͥ¬
or se ad potentis conuiuiũ alt̾
occurreret: Homo ergo diues
inuitat.⁊ pauꝑ occurrere festi¬
nat: ad d̾i inuitamur ꝯuiniũ.
et excusamus. S ecce inter hec esti¬
mare possum: quid sibi corda ur̃a
respondeant. Occultis enim sibi¬
fortasse cogitationib dicunt: ex¬
cusare uolumus. Ad illud enim

Expanded text:
epulae in spiritale vobis alimentum epulae in spiritale vobis alimentum conversae sunt. Ad abstergendum nsingularis agnus occisus est, perunt simul omnes excusare. Offert Deus quod rogari debuit, non rogatus dare vult quod vix sperari poterat quia dignaretur largiri fectionis aeternae denuntiat, et tamen simul omnes excusant. Ponamus ante oculos mentis minima, ut possimus digne pensare majora. Si quispiam potens ad invitandum quemlibet pauperem mitteret, quid, fratres, rogo, quid pauper ille faceret, nisi de eadem sua invitatione gauderet, responsum humile redderet, vestem mutaret, ire quantocius festinaret, ne prior se ad potentis convivium alter occurreret? Homo ergo dives invitat, et pauper occurrere festinat; ad Dei invitamur convivium, et excusamus. Sed ecce inter haec aestimare possum quid sibi corda vestra respondeant. Occultis enim fortasse sibimet cogitationibus dicunt: Excusare nolumus, ad illud enim
Abbreviated transcription (Latin):
uos ammoneo ad ꝯtemptũ scłi.
in uitare uos uenio ad cenam
dei. Nemo me ꝓpt̾ me. hoc ĩ loco
despiciat. ⁊ si ad inuitandum
nequaqm dignus apparto: sed
tam̃ magne sũt delicie quas ꝓ¬
mitto Sepe fres mei solet eueni¬
re qd̾ dico: ut ꝑsona potens. fa¬
mulum habeat despectũ. Cũq
ꝑ eum sus forte uel extraneis
aliquod responsum mandat:
ñ despicitur ꝑsona loquentis
serui: quia seruat᷑ in corde reue¬
rentia mutentis dñi: nec pen¬
sant qui audiunt ꝑ quẽ. s qͥd.
uel a quo audiunt. Ita gͦ fr̃es
ita uos agite: ⁊ si nos forsitan
digne despicitis. in mente ta¬
men ur̃a uocantis dñi reuerẽ¬
tiam seruate: ꝯuiue fieri sũmi
prĩs familias libent̾ obedite:
corda ur̃a discutite: aq ex eis mor¬
tale fastidiũ pellite. Ad repellendr̃
namq fastidium ur̃m iam pa¬
rata sunt omĩa: sed si adhunc car¬
nales estis. fortasse epulas carna¬
les inquirius. Ecce ip̃e carnales

Expanded text:
vos admoneo ad contemptum saeculi, vos admoneo ad contemptum saeculi, invitare vos venio ad coenam Dei. Nemo me propter me hoc in loco despiciat. Et si ad invitandum nequaquam dignus appareo, sed tamen magnae sunt deliciae quas promitto. Saepe, fratres mei, solet evenire quod dico, ut persona potens famulum habeat despectum; cumque per eum suis forte vel extraneis aliquod responsum mandat, non despicitur persona loquentis servi, quia servatur in corde reverentia mittentis domini. Nec pensant qui audiunt per quem, sed quid vel a quo audiant. Ita ergo, fratres, ita vos agite, et si nos forsitan digne despicitis, in mente tamen vestra vocantis Domini reverentiam servate. Convivae fieri summi patrisfamilias libenter obedite. Corda vestra discutite, atque ex eis mortale fastidium pellite. Ad repellendum namque fastidium vestrum jam parata sunt omnia. Sed si adhuc carnales estis, fortasse epulas carnales inquiritis. Ecce ipsae carnales
Abbreviated transcription (Latin):
do contradicunt. Misit aut̃ ser¬
uum suum hora cene dicere in¬
nitatis ut uenirent. Qͥd hora
cene. nisi finis est mundi: in qͦ
nimirum nos sumus:sicut ĩa
dudum paulus testatur dicens:
nos sumus in quos fines scłoꝵ
deuenerunt: Si ergo hora iam
cene est.cum uocamur:tanto
minus debemus excusare cõui
nimus finẽ scłi. Quo enĩ pen¬
samus quia nichil est qd̾ restat:
eo debemus ꝑtimesc̾e ne tempus
grẽ qd̾ presto est pereat. Iccirco
aut̃ hoc ꝯuiuium dei nõ pran¬
dium. sed cena nominat᷑: qͥa
post prandium cena restat.ꝑ¬
quia eternum conuiuiũ nob̾
in extremo p̾ꝑabitur: rectum
fuit. ut hoc non prãdium. sed
cena uocaretur.Sz quis ꝑ hunc ser¬
uum qui a pr̃e familias ad inui¬
tandum muttitur: nisi p̾dicatoꝵ
ordo signat᷑. De quo uidelicet
ordine quãuis ad huc indigni
existimꝰ: quãuis peccatoꝵ nr̃oꝵ
ponderib grauamur. ⁊ nos ta¬
men istis dieb sumus. Et cum
quor: hoc est ꝙ ago. Seruus enĩ
sum summi patͥsfamilias.: cũ

Expanded text:
dicunt. Sequitur: Misit autem servum suum hora coenae dicere invitatis ut venirent. Quid hora coenae, nisi finis est mundi? In quo nimirum nos sumus, sicut jam dudum Paulus testatur, dicens: Nos sumus in quos fines saeculorum devenerunt . Si ergo jam hora coenae est cum vocamur, tanto minus nos debemus excusare convivnimus finem saeculi. Quo enim pensamus quia nihil est quod restat, eo debemus pertimescere ne tempus gratiae quod praesto est pereat. Idcirco autem hoc convivium Dei non prandium, sed coena vocatur, quia post prandium coena restatquia aeternum Dei convivium nobis in extremo praeparabitur, rectum fuit ut hoc non prandium, sed coena vocaretur. Sed quis per hunc servum, qui a patrefamilias ad invitandum mittitur, nisi praedicatorum ordo designatur? De quo videlicet ordine quamvis adhuc indigni existimus, quamvis peccatorum nostrorum pondere gravamur, et nos tamen in istis diebus sumus, et cum quor, hoc est quod ago, servus enim sum summi patrisfamilias. Cum
Abbreviated transcription (Latin):
lin quam uos orphanos: ueniã
ad uos. Uidebatur infidelib qͥa
moriens in cruce dñs discipłos
relinqueret orphanos: sed reliqͥt¬
eos orphanos. quib et prebuit
seip̃m uiuum post passionem
suam in multis argumentis ꝑ
dies quadraginta: et post dies de
cem assumptionis sue. hoc est ho¬
dierna die sp̃s sc̃i illos de celo ca¬
rismate don auit: ubi ip̃m xp̃m
ad eos uenisse nullus ambigit:
qui in separabilem sc̃e trinitatis
naturam. uirtutem. et oꝑationẽ
esse cognouit. Qd̃ ip̃m latius exe¬
quens. quantum causa illoꝵ de
gente non sancta sit discreta. de¬
nuntiat. Adhuc modicum. et
mundus iam me non uidet.Uos
uidetis me: quia ego uiuo:⁊ uos
uiueris. Nam quia hec ad pas¬
sionem iturus loquebatur mo¬
dicum erat usq ad tempus ex¬
plete passionis. ex quo illum re¬
probi num quã uidere ualebant.
Soli et enim iusti qui morte illiꝰ
erant contristati. gaudium re¬
surrectionis eius uidere merue¬

Expanded text:
linquam vos orphanos, veniam linquam vos orphanos, veniam ad vos. Videbatur infidelibus, quia moriens in cruce, ut Dominus discipulos relinqueret orphanos, sed non reliqeos orphanos, quibus et praebuit seipsum vivum post passionem suam in multis argumentis, per dies quadraginta; ecem assumptionis suae, hoc est hodierna die, Spiritus sancti illos de coelo charismate donavit. Ubi ipsum Christum ad eos venisse nullus ambigit, qui inseparabilem sanctae Trinitatis naturam, virtutem et operationem esse cognovit. Quod ipsum latius exsequens, quantum causa illorum de gente non sancta sit discreta denuntiat. Adhuc modicum, et mundus me jam non videt. Vos autem videtis me, quia ego vivo, et vos vivetis. Nam quia haec ad passionem iturus loquebatur, modicum erat usque ad tempus expletae passionis, ex quo illum reprobi nunquam videre valebant. Soli etenim justi qui morte illius erant contristati, gaudium resurrectionis videre merue
Abbreviated transcription (Latin):
losq eos quos mandata ueritatis
ꝑ dilectionem oꝑari conspicit. ad¬
uentus sui luce reficit. Unde bene
cum diceret quẽ mundus nõ po¬
test accipere: mox addidit dicens:
quia non uidit eum. nec scit eũ.
Uos aut̃ cognoscetis eum: quia
apud uos manebit: et in uobis e¬
rit. Dominum namq saluatorẽ.
et in fideles ante passionem in
carne uiderunt: sed quia si filius
dei esset. quia paraclitus a deo mis¬
sus in mundum. non nisi fi deles
scire potuerunt. Sp̃m aut̃ sc̃m. ne¬
q: oculis uidere in fideles. neq ani¬
mo ualebant cognoscere: quia nõ
in dutus humanitate discipulis
apparuit: sed ita ad eos uenire.
ita apud eos maluit man̾e: ut
in ip̃is eoꝵ cordib gratissimam
sibi sedem consecraret. Hoc ẽ enĩ¬
qd̾ ait. Uos aut̃ cognoscens eũ:
quia apud uos manebit. et in
uobis erit. Qui autem in uisibi¬
liter in hac uita manet:cum e¬
lectis usibiliter eis gr̃am utiq
sue cognitionis exhibet. Non re¬

Expanded text:
losque hos quos mandata veritatis losque hos quos mandata veritatis per dilectionem operari conspicit, adventus sui luce reficit. Unde bene cum diceret, Quem mundus non potest accipere, mox addidit dicens: Quia non vidit eum, nec scit eum. Vos autem cognoscetis eum, quia apud vos manebit, et in vobis erit. et infideles ante passionem in carne viderunt: sed quia Filius Dei esset, quia paraclitus a Deo missus in mundum, non nisi fideles scire potuerunt. Spiritum autem sanctum neque oculis videre infideles, neque animo valebant cognoscere; quia non indutus humanitate discipulis apparuit, sed ita ad eos venire, ita apud eos maluit manere, ut in ipsis eorum cordibus gratissimam sibi sedem consecraret. Hoc est, quod ait, vos autem cognoscetis eum, quia apud vos manebit, et in vobis erit. Qui autem invisibiliter in hac vita manet cum electis, visibiliter utique eis gratiam suae cognitionis exhibet. Non re
Abbreviated transcription (Latin):
tificet: ita ut cum ꝓph̾a possimꝰ
dicere. scd̃m multitudinẽ doloꝵ
meoꝵ in corde meo. paraclisis id
est consolationes tue. dñe letifica¬
uerunt animam meam. Alium
ergo inquit paraclitum dabit uo¬
bis: ut maneat uobis cum in
eternum. Et addidit. sp̃m ue
ritatis. quẽ mundus ñ potest ac¬
cipere. Mundum autem appellat.
homines mundi huius amori de¬
ditos. Sicut econtra sc̃i qu celestiũ
desiderio flagrant. celi recte uocan¬
tur: dicente psalmista: et annun¬
ciabunt celi iusticiam eius. ppło
qui nascetur. Qd̃ est aꝑte dicere
annunciabunt excelsi mente. uo¬
ce actione. doctores iustitiam eius
populo. qui ad fidem uenien do
nuꝑ in illo nasci desiderat. Ec.iiͣ.¬
uisquis igitur consolatione
foris in mundi reb inqͥrit.
hic diuine consolationis mun̾e
intus reformari non ualet. Qͥs¬
quis in infimis delectationibus
tatis. Fugit enim sp̃c ueritatis cor
qd̃ uanitati subditum cernit: so¬

Expanded text:
tificet, ita ut cum Propheta possimus tificet, ita ut cum Propheta possimus dicere: Secundum multitudinem dolorum meorum in corde meo paracleses id est consolationes tuae, Domine, laetificaverunt animam meam . Alium ergo, inquit, Paracletum dabit vobis, ut maneat vobiscum in aeternum. Et addidit: Spiritum veritatis, quem mundus non potest accipere. Mundum autem appellat homines mundi hujus amori deditos, sicut e contra sancti qui coelesti desiderio flagrant coeli recte vocantur, dicente Psalmista: Et annuntiabunt coeli justitiam ejus populo qui nascetur , quod est dicere: Et annuntiabunt excelsi mente, voce, actione, doctores justitiam ejus populo, qui ad fidem veniendo nuper in illo nasci desiderat. Quisquis igitur consolationem foris in mundi rebus inquirit, hic divinae consolationis munere intus reformari non valet. Quisquis infimis delectationibus m veritatis. Fugit enim Spiritus veritatis cor quod vanitati subditum cernit, so
Abbreviated transcription (Latin):
datoꝵ obseruatione ꝓbemus. ro¬
gabit etiam ꝓ nobis patrem. et
alium ꝑaclitum dabit nobis pr̃.
Rogabit patrem ꝑ humani¬
tatem: qui dabit cum patre ꝑ
diuinitatẽ. Neq enim putandũ
est. quia ante passionem suam
tantum modo ꝓ eccła rogau̾it:
et non etiam nunc post ascensionẽ
roget: cum de illo dicat apls: qui
est ad dexteram. dei. qui etiam int̾¬
pellat ꝓ nobis. Habemus aut̃ et
mus:ea tamen que incorpore ges¬
sit. et docuit in euangelio. scͥpta te¬
nemus. Et si his audiendis. legẽ¬
dis. inuicem conferendis. corde
et oꝑe conseruandis. curam im¬
pendimus: constat nimirum qd
erumpnas scł̃i facillime quasi
dño nobis cum ꝑpetuo commo¬
rante. ac nos consolante iuncamꝰ.
Si ergo hunc paraclitum diligi¬
mus. eiusq mandata seruamus.
rogabit patrem. et alium ꝑaclitũ
dabit nobis: idest sp̃c sui gr̃am
nr̃is cordib clementer infundet:
que nos int̾ aduersa presentis exi¬
lii. patrie celestis expectatione le¬

Expanded text:
da observatione probemus, rogabit etiam pro nobis Patrem, et alium Paracletum dabit nobis Pater. Rogabit Patrem per humanitatem, qui dabit cum Patre per divinitatem. Neque enim putandum est quia ante passionem suam tantummodo pro Ecclesia rogaverit, et non etiam nunc post ascensionem roget, cum dicat de illo Apostolus: Qui est ad dexteram Dei, qui etiam interpellat pro nobis . Habemus autem et mus, ea tamen quae in corpore gessit et docuit, in Evangeliis scripta tenemus. Et si his audiendis, legendis, invicem conferendis, corde et opere conservandis curam impendimus, constat nimirum quod aerumnas saeculi facillime, quasi Domino nobiscum perpetuo commorante ac nos consolante, vincamus. Si ergo hunc Paracletum diligimus, ejusque mandata servamus, rogabit Patrem, et alium Paracletum dabit nobis, id est, Spiritus sui gratiam nostris cordibus clementer infundet, quae nos inter adversa praesentis exsilii, patriae coelestis exspectatione lae
Abbreviated transcription (Latin):
uate: et ego rogabo patrem.
et alium paraclitum dabit
uobis. Paraclitus quippe: cõ¬
solator interpretatur. Et sp̃s
sc̃s recte paraclitus uocatur:
quia corda fidelium. ne int̾ hu¬
ius scł̃i aduersa deficiant. celes¬
tis uite desideriis subleuat. ac re.¬
ficit. Unde in actib apłoꝵ crescen¬
te scã eccl̃ia dicitur: et edificabat᷑
ambulans in cimore dñr: et con

Expanded text:
o Patrem, et alium Paracletum dabit vobis. Paracletus quippe consolator interpretatur. Et Spiritus sanctus recte Paracletus vocatur, quia corda fidelium, ne inter hujus saeculi adversa deficiant, coelestis vitae desideriis sublevat ac reficit. Unde in Actibus apostolorum, crescente sancta Ecclesia, dicitur: Et aedificabatur ambulans in timore Domini, et
Abbreviated transcription (Latin):
lebramus aduentum. debemus
ip̃i congruere sollempnitati quã
colimus. Hoc etenim ordine tante
celebramus: si nos quoq domino
opitu lante aptos reddiderimus:
ad quos sp̃c sc̃s aduenire. et in qͥ¬
b habitare dignetur. Ea autẽ
solummodo ratione aduentu et
illustratione sc̃i sp̃c apti existimꝰ:
si et corda nr̃a diuino amore re¬
pleta. et corpora sint dominicis
mancipata preceptis. Unde in
exordio lectionis huius euãge¬

Expanded text:
lebramus adventum, debemus ipsi congruere solemnitati quam colimus. Hoc etenim ordine tantumcelebramus, si nos quoque Domino opitulante aptos reddiderimus, ad quos Spiritus sanctus advenire, et in quibus habitare dignetur. Ea autem solummodo ratione adventu et illustratione sancti Spiritus apti existimus, si et corda nostra divino amore repleta, et corpora sint Dominicis mancipata praeceptis. Unde in exordio lectionis hujus Evange
Abbreviated transcription (Latin):
naculo orantibz. repente sp̃e sẽs
in igneis lingius apparuit: cosq
et in ore ꝑ diuersitatem linguarũ
docuit: et in corde ꝑ amoris suz con¬
solationẽ roborauit. Habebant au¬
tem et prius paraclitum. ip̃m uide¬
licet dñm. secum in carne cõmo¬
rantẽ: cuius et miraculoꝵ dulce¬
dine. et ope predicationis. ne in fide¬
lium ꝑseueratione scandalirari pos¬
sent. erigi et confortari solebant.
Uerum quia ille post resurrecti¬
onem ascendens in celum. eos cor¬
poraliter reliquit: quib tam̃ diui¬
ne presentia maiestatis numquã
abfuit: recte de hoc paraclito idẽ
sp̃u sc̃o subiunxit: ut maneat
uobiscum in eternum. In et̾num
namq manet cum scĩs. quos in
hac uita semꝑ inuisibilit̾ intus

Expanded text:
o orantibus, repente Spiritus sanctus in igneis linguis apparuit, eosque et in ore per diversitatem linguarum docuit, et in corde per amoris sui consolationem roboravit. Habebant autem et prius Paracletum, ipsum videlicet Dominum secum in carne commorantem, cujus et miraculorum dulcedine, et ope praedicationis, ne infidelium persecutione scandalizari possent, erigi et confortari solebant. Verum quia ille post resurrectionem ascendens in coelum eos corporaliter deseruit, quibus tamen divinae praesentia majestatis nunquam abfuit, recte de hoc Paracleto, id est, Spiritu sancto subjunxit: Ut maneat vobiscum in aeternum. In aeternum namque manet cum sanctis, quos et in hac vita semper invisibiliter intus
Abbreviated transcription (Latin):
filii dei gl̾am reuelari. Non au¬
tem dubitandum. quia quib
patris et sp̃s sc̃i liceat ad esse cõ¬
spectui:. quia quoꝵ una est diui¬
nitas: una utiq et in seꝑabilis
uisio est. Hinc etenim dicit: qui
me uidet:uidet:uidet ⁊ patrem.
Et notandum quia cũ presentis
temporis uerbum diceret. qui au¬
tem diligit me: adiecit de futuro.
diligetur a pr̃e meo: ⁊ ego dili¬
gam. eum: et manifestabo ei me¬
ip̃m. Diligit namq etiam nc̃
dilectores suos cum pr̃e filius:
sed nunc diligit ad hoc ut recte
uiuant ex fide que ꝑ dilectionẽ
oꝑatur. Tunc ad hoc diliget. ut
aut̃ frustra cum additamento
ait. Et manifestabo ei me ip̃m.
Se enim cunctis hominib: se¬
ip̃m quoq solis manifestabit
electis. Nam et reꝓbi in iuditio
xp̃m uidebunt. sed sicut scriptũ
est. uidebunt in quẽ transfixerũt.
Soli aut̃ regem in decore suo uide¬
bunt. ocłi iustoꝵ. Beati enĩ mun

Expanded text:
Filii Dei gloriam revelari. Non auFilii Dei gloriam revelari. Non autem dubitandum quia quibus Patris et Spiritus sancti liceat adesse conspectui, quia quorum una est divinitas, una utique et inseparabilis visio est. Hinc etenim dicit: Qui me videt, videt et Patrem . Et notandum quia cum praesentis temporis verbo diceret: Qui autem diligit me: adjecit de futuro, diligetur a Patre meo; et ego diligam eum, et manifestabo ei meipsum. Diligit namque etiam nunc dilectorsed nunc diligit ad hoc ut recte vivant ex fide, quae per dilectionem operatur: tunc ad hoc diliget ut autem frustra cum additamento ait: Et manifestabo ei meipsum. Se enim cunctis hominibus, seipsum vero solis manifestabit electis. Nam et reprobi in judicio Christum videbunt, sed, sicut scriptum est, videbunt in quem transfixerunt , soli autem regem in decore suo videbunt oculi ju
Abbreviated transcription (Latin):
surrectionis: quando ea ꝓfectiuᷤ¬
cuncta que scienda sunt sciunt:
quo ipsum scientie fontem uici¬
nius sine fine conspiciunt: quod
etiam de quib dam ꝓfectiorib scĩs.
⁊ ante tempus resurrectionis fieri
dubium non est: illis iudelicet.
omnia dñs quasi apłis speciali¬
ter dlicere uidetur:sed ne putare¬
mus eum illis solum modo. et nõ
etiam nobis si illoꝵ exempla se¬
queremur. beatitudinẽ diuine
cognitionis pollicerr: generalẽ
post hec sententiam subiuingit:
et omnib se diligentib eadem
sue uisionis et cognitionis pre
omni intentione considerandũ:
quia xp̃m uidere. diligere est: nõ
ip̃am dilectionem labiis ꝓfite¬
ri sed mandata xp̃i que discendo
habemus. operando seruare. Un¬
de et iohs ammonens ait: filio¬
li mei non diligamus uerbo nec
lingua: sed oꝑe ⁊ ueritate. Omni
erit: qua esse maior nulla pot̾it:
nos scilicet a pr̃e et filio diligi:
nobis contemplandam ꝑpetuo

Expanded text:
surrectionis, quando eo perfectiusurrectionis, quando eo perfectiucuncta quae scienda sunt sciunt, quo ipsum scientiae fontem vicinius sine fine conspiciunt. Quod etiam de quibusdam perfectioribus sanctis, et ante tempus resurrectionis fieri dubium non est, illis videlicet, omnia Dominus quasi apostolis specialiter dicere videtur, sed ne putaremus eum illis solummodo, et non etiam nobis, si illorum exempla sequeremur, beatitudinem divinae cognitionis polliceri, generalem post haec sententiam subintulit, et omnibus se diligentibus eadem suae visionis et cognitionis praeomni intentione considerandum quia Christum vere diligere est non ipsam dilectionem labiis profiteri, sed mandata Christi, quae discendo habemus, operando servare. Unde et Joannes admonens, ait: Filioli mei, non diligamus verbo neque lingua, sed opere et veritate . Omnierit qua esse major nulla poterit, nos scilicet a Patre et Filio diligi, nobis contemplandam perpetuo
Abbreviated transcription (Latin):
uiuetis. Ac si aꝑte dicat. Adhuc
modicum. ⁊ mundi amatores
me mortalem esse credere desistũt:
resurgentem uero a mortuis cernere
nequeunt. quia illam nesciunt
uitam: cuius soli amatores głam
mee resurrectionis merent᷑ intueni.
Uos aut̃ ideo me post hec uidere
ualetis. quia ego uiuo resuscitatus
a mortuis: et uos digni estis mee
resurrectionis exemplo confortari:
beate resurrectionis estis gaudi
xp̃m esse in patre. ꝑ unitatem in di¬
uidue diuinitatis: nouerant se
esse in xp̃o. ꝑ susceptionẽ fidei. et
sacram̃toꝵ eius:nouerant in se
esse xp̃m ꝑdilectionẽ. et obseruan¬
tiam mandatoꝵ eius. Dixit aut̃
eis ip̃e. Si quis diligit me. sermo¬
nem meum seruabit: et pater.
meus diliget eum: et ad eum ue¬
nremus.⁊ mansionẽ apud eum
faciemus. Hec utiq et tunc im
stolicis imbuta literis. nouit
omnis eccl̃ia xp̃i. Sed illo ni¬
mirum die quo ueracit̾ uiuere
incipiunt. longe melius ea iu¬
sti cognoscunt: hoc est in die re¬

Expanded text:
Ac si aperte dicat: Adhuc modicum, et mundi amatores me mortalem ultra videre desistunt, resurgentem vero a mortuis cernere nequeunt: quia illam nesciunt vitam, cujus soli amatores gloriam meae resurrectionis merentur intueri. Vos autem ideo me post haec videre valetis, quia et ego vivo resuscitatus a mortuis, et vos digni estis meae resurrectionis exemplo confortari, beatae resurrectionis estis gaudiaum esse in Patre per unitatem individuae divinitatis, noverant se esse in Christo per susceptionem fidei et sacramentorum ejus, noverant in se esse Christum per dilectionem et observantiam mandatorum ejus. Dixit enim eis ipse: Si quis diligit me, sermonem meum servabit, et Pater meus diliget eum, et ad eum veniemus, et mansionem apud eum faciemus. Haec utique et tunc imbstolicis imbuta litteris, novit omnis Ecclesia Christi. Sed in illo nimirum die quo veraciter vivere incipiunt, longe melius ea justi cognoscunt, hoc est, in die re
Abbreviated transcription (Latin):
re siue pullo columbino holo¬
caustum facere. Holocaustum
namq totum incensuni dicit᷑.
Et holocaustum se ip̃e domino
facit: qui spretis omnib t̾renis
solo suꝑne beatitudinis desi¬
derio estuare. solam hanc ꝑ
luctum ac lacrimas querere
dulce habet. Contemplatur ⁊¬
enim mens. qui sint illi an¬
gel oꝵ chori. que ipsa societas
beatoꝵ sp̃uum. que maiestas
et̾ne uisionis der: et amplius
de est. quam flebat prius cum
mala eterna metuebat. Utrã¬
q aut̃ nr̃e compunctionis ho¬
stiam gratanter arciꝑe digne¬
tur. qui et ꝓpeccato lugentib
atq afflictis clementer errã¬
ta dimitcit: et pro ingressu ui¬
te celestis. tota mentis intenti¬
one feruentes. et̾ne sue uisio¬

Expanded text:
re sive pullo columbino holore sive pullo columbino holocaustum facere: holocaustum namque totum incensum dicitur. Et holocaustum se ipse Domino facit qui, spretis omnibus terrenis, solo supernae beatitudinis desiderio aestuare, solam hanc per luctum ac lacrymas quaerere dulce habet. Contemplatur etenim mens, qui sint illi angelorum chori, quae ipsa societas beatorum spirituum, quae majestas aeternae visionis Dei, et amplius nis perennibus deest, quam flebat prius, cum mala aeterna metuebat. Utramque autem nostrae compunctionis hostiam gratanter accipere dignetur, qui et pro peccato lugentibus atque afflictis clementer errata dimittae coelestis tota mentis intentione ferventes aeterna suae visio
Abbreviated transcription (Latin):
plices et gemebundas aues dño
offerri consueuisse agnouimus.
quib nr̃a sobrietas. simplicitaᷤᷤ
et compunctio cordis auctori nr̃o
tet intueri diligentius quia ñ
frustra duos turtures aut duo
pulli columbe. et unus ex his
ꝓ peccato. alterum in holoca̾stũ
offerri debere precipitur. Duo st̃
namq genera compunctionis.
quib semet ip̃os domino fideles
in ara cordis immolant. quia
nimirum sicut ex patrũ dictis
accipimus. dm̃ siciens anima
prius timore compungitur.
postea amore. Prius enim sese
in lacrimi afficit: quia dum
maloꝵ suoꝵ recolit. ꝓhis per¬
peti supplicia et̾na ꝑtimescit.
qd̾ est unum turturem siue
pullum columbe ꝓ peccato of¬
ferre. At dum longa fuerit me¬
roris anxietate formido consũp¬
ta quedam iam de p̾sumptione
amorem celestium gaudiorũ
animus inflammatur. Et qͥ
prius flebat ne duceret᷑ ad suppli¬
cium: post modum flere amaris¬
sime incipit. quia differtur a
regno quod est ab altero turtu¬

Expanded text:
plices et gemebundas aves Domino plices et gemebundas aves Domino offerri consuevisse cognovimus, quibus nostra sobrietas, simplicitas et compunctio cordis auctori nostro tet intueri diligentius: quia non frustra duo turtures, aut duo pulli columbae, et unus ex his pro peccato, alter in holocaustum offerri debere praecipitur. Duo sunt namque genera compunctionis, quibus semetipsos Domino fideles in ara cordis immolant: quia nimirum, sicut ex Patrum dictis accepimus, Deum sitiens anima prius timore compungitur, postea amore. Prius enim sese in lacrymis afficit, quia dum malorum suorum recolit, pro his perpeti supplicia aeterna pertimescit, quod est unum turturem sive pullum columbae pro peccatis offerre; at dum longa moeroris anxietate fuerit formido consumpta, quaedam jam de praesumptione amorem coelestium gaudiorum animus inflammatur. Et qui prius flebat ne duceretur ad supplicium, postmodum flere amarissime incipit, quia differtur a regno, quod est de altero turtu
Abbreviated transcription (Latin):
dib cogitationes. Non hec aut̃
disparium reuelatio cogitatio¬
num. tunc solum acta in idea.
credenda est actitari Et nunc e¬
nim dommo apparente reuelã¬
tur ex multis cordib cogitatões.
cum lecto uel predicato uerbo
salutis alii audientium liben¬
ter auscultant. gaudentes ꝑfic̾e
actu que audicu didicerint. alii
fastidientes que audiunt. ñ hec
agendo patrare. sed his potius
in sultando nituntur contͣire.
Unde oportet fres ut quociens
u̾bum doctrine celestis aliqͥd
contrarium a duris auditorib
pati senserimus. imitemur tri¬
stitiam cordis eoꝵ qui passum
in carne dei uerbum digno do¬
lore compassionis sustinebant.
Quociens uero idem uerbum in
auditoꝵ fidelium mente ꝑ dilec¬
tionem resurgere. atq ad głiam
conditoris nr̃i ꝑ bona oꝑa ꝓfic̾e̾
uiderimus: gaudeamus cũ eis
qui xp̃m resurrexisse a mortuis.
atq ad celos ascendere uotis aspexe¬
re felicib. Sane qm̃ castas et sim¬

Expanded text:
dibus cogitationes. Non haec autem dibus cogitationes. Non haec autem disparium revelatio cogitationum tunc solum acta in Judaeacredenda est actitari. Et nunc enim Domino apparente revelantur ex multis cordibus cogitationes, cum lecto vel praedicato verbo salutis, alii audientium libenter auscultant, gaudentes perficere actu quae auditu didicerint; alii, fastidientes quae audiunt, non haec agendo patrare, sed his potius insultando nituntur contraire. Unde oportet, fratres, ut quoties verbum doctrinae coelestis aliquid contrarium a duris  Al., nostris auditoribus pati senserimus, imitemur tristitiam cordis eorum qui passim in carne Dei verbum digno dolore compassionis tenebant: quoties vero idem verbum in auditorum fidelium mente per dilectionem resurgere, atque ad gloriam conditoris nostri per bona opera proficere viderimus, gaudeamus cum eis qui Christum resurrexisse a mortuis atque ad coelos ascendere votis aspexere felicibus. Sane quoniam castas, sim
Abbreviated transcription (Latin):
mortis in cruce. qui marie ani¬
mani ꝑtransiuit. quia ñ sine
acerbo dolore. potuit crucifi¬
xum morientemq uidere. quẽ
licet resurrecturum a morte. qͣ¬
si dm̃ nullatenus ambigebat.
quasi sua tamen ecarne ꝓ crea¬
tum. mori pauida dolebat. Ut
reuelentur ex multis cordib
cogitationes. Ante in carnatio¬
nem dominicam uelate erãt
cogitationes multoꝵ: nec late
patebat quis eternoꝵ amore
flagraret ꝙus celestib bonis
temporalia mente preferret. sẽd
nato celi rege in t̾ra confestim
pius quisq gaudebat. hero des
aut turbatus est et omnis ihe¬
rosolima cum illo. predicante
et miracula faciente omnes turbe
ria rapido ore carpebant. Passo
in cruce. impii letitia stulta: pii tͥs¬
titia usta replebantur. sed resur¬
gente a mortuis. et ascendente in
celum. hoꝵ letitia merore: illoꝵ
est mestitia gaudio mutata per¬
Ienni. Sicq uixta ꝓpħiam bͤati
symeonis in carne apparente
dño. reuelate sunt ex multis cor¬

Expanded text:
mortis in cruce, qui Mariae animortis in cruce, qui Mariae animam pertransivit: quia non sine acerbo dolore potuit crucifixum morientemque videre, quem licet resurrecturum a morte quasi Deum nullatenus ambigebat, tamen quasi sua e carne procreatum mori pavida dolebat. Ut revelentur ex multis cordibus cogitationes. Ante incarnationem Dominicam velatae erant cogitationes multorum, nec late patebat quis aeternorum amore flagraret, quis coelestibus bonis temporalia mente praeferret: sed nato coeli rege in terra confestim pius quisque gaudebat, Herodes autem turbatus est, et omnis Hierosolyma cum illo. Praedicante et miracula faciente, omnes turbaria rabido ore carpebant. Passo in cruce impii laetitia stulta, pii tristitia justa replebantur; sed resurgente a mortuis, et ascendente in coelum horum laetitia moerore, illorum est moestitia gaudio mutata perenni: sicque juxta prophetiam beati Simeonis apparente in carne Domino, revelatae sunt ex multis cor
Abbreviated transcription (Latin):
resurrectio et uita. qui credit
in me. etiam si mortuus fu̾it
uiuet.et omnis qui uiuit et
credit in me non moriecut in
et̾num. Sed non minus ter¬
rib iliter sonat qd̃ premittitur.
ecce positus est hic in ruinam.
In felix namq satis est. qui ag¬
nita resurrectionis gła deterius
cadit. dum ouiuis a luce u̾ita¬
tis grauiorib peccatorum ne¬
bulis obcecatur. Unde curan¬
dum nobis sũmoꝑe est: ut rec¬
ta que ognouimus oꝑando
sem ꝑ ex̾cere meminerimus: ne
de uobis dicatur il lud apłi pe¬
tri. quia melius erat eis uiã
u̾itatis non agnoscere. qm
post agnitionem retrorsum
conuerti aheo qued traditum
est illis. hoc est scã mandata. Et
in signum inquit cui contra dice¬
tur. Signo dominice crucis. mul¬
ti sẽpe uideoꝵ exterius. multi con¬
tradixere gentilium: multi qđ ẽ
grauius falsi fratres hoc interi
um ꝑsecuntur. dicentes se nos¬
se dm̃n. factis au t̃ negantes. Et
tuam ip̃ius animam ꝑtransi¬
bit gladius. Gladium appellat

Expanded text:
ui credit in me, etiam si mortuus fuerit, vivet: et omnis qui vivit et credit in me, non morietur in aeternum . Sed non minus terribiliter sonat quod praemittitur, Ecce positus est hic in ruinam. Infelix namque satis est, qui agnita resurrectionis gloria deterius cadit, qui visa luce veritatis gravioribus peccatorum nebulis obcaecatur. Unde curandum nobis summopere est ut recta quae cognovimus, operando semper exercere meminerimus, ne de nobis dicatur illud apostoli Petri: Quia melius erat eis viam veritatis non agnoscere, quam post agnitionem retrorsum converti ab eo quod traditum est illis sancto mandato. Et in signum, inquit, cui contradicetur. Signo Dominicae crucis multi saepe Judaeorum exterius, multi contradixere gentilium; multi, quod est gravius, falsi fratres hoc interiuum persequuntur, dicentes se nosse Deum, factis autem negantes. Et tuam ipsius animam pertransibit gladius. Gladium appellat
Abbreviated transcription (Latin):
munditiam. et bom oꝑis p̾stet
efficatiam: et ante omnia. illã
sedula mente recolamus. Horã
illam cicius uenire optemus:
in qua non iam ꝑ scripturas lo¬
quatur nobis: sed palam de patre
annunciet uobis:cum quo uiuit
et regnat ds̃ in unitate sp̃s sci. per
omnia scl̃a scłoꝵ amen.

Expanded text:
munditiam, et boni operis praestet munditiam, et boni operis praestet efficaciam, et ante omnia illam sedula mente recolamus horam, illam citius venire optemus, in qua non jam per Scripturas loquatur nobis Dominus, sed palam de Patre annuntiet nobis, cum quo vivit et regnat Deus in unitate Spiritus sancti, per o
Abbreviated transcription (Latin):
sione. et dignis penitentie fruc¬
tib abstergamus. Si ꝑ delectõnẽ
peccati nos temptari senserimꝰ.
noxia delectatione: crebris precib
ac lacrimis. crebra a maritudinis
ꝑpetue recordatione pellamus. Et
si nos solos ad hanc ꝓpulsandũ
sufficere non posse ui derimus:
fr̃m queramus auxilia: ut quod
nr̃is uirib nequimus: illoꝵ cõsi¬
lio et int̾cessione sumamus. Mul¬
tum enim ualet deprecatio iusti
assidua. Et sicut idem p̾misit.
oratio fidei saluabit infirmum:
et alleuabit eum dominus: et si
in peccatis sit dimittetur ei. Quia
suꝑuacuis cogitationib ad inte¬
grum carere non possumꝰ: has in
quantum possumus immissio
ne bonarum cogitationum. et
maxime frequenti scripturarum
meditatione sugemus: uixta exẽ¬
plum psalmiste qui dicit. Quo¬
modo dilexi legem tuam dñe:
tota die meditatio mea est. Pe¬
tamus suꝑnam clementiam.
quod est uere in nomine salua¬
toris petere: ut et cordis nobis¬

Expanded text:
sione et dignis poenitentiae frucsione et dignis poenitentiae fructibus abstergamus. Si delectatione peccandi nos tentari senserimus, mox eam delectationem crebris precibus ac lacrymis, crebrae amaritudinis perpetua recordatione pellamus. Et si nos solos ad hanc propulsandum sufficere non posse viderimus, fratrum quaeramus auxilia, ut quod nostris viribus nequimus, illorum consilio et intercessione sumamus. Multum enim valet deprecatio justi assidua ; et sicut idem praemisit: Oratio fidei salvabit infirmum, et allevabit eum Dominus, et si in peccatis sit dimittentur ei . Et quia supervacuis cogitationibus ad integrum carere non valemus, has in quantum pne bonarum cogitationum, et maxime frequenti Scripturarum meditatione fugemus, juxta exemplum Psalmistae, qui dicit: Quomodo dilexi legem tuam, Domine, tota die meditatio mea est . Petamus supernam clementiam, quod est vere in nomine Salvatoris petere, ut et cordis
Abbreviated transcription (Latin):
Sciendum aut̃ quia triplex est mo¬
dus cogitationum nequam. Unꝰ
earum que deliberatione et propo¬
sito peccandi mentem contami¬
nant: alius earum que delecta¬
tione quidem peccati mentem ꝑ¬
turbant: nec tamen ad peccandi
consensum ꝑtrahunt. Tercius ea¬
rum que naturali motu mentẽ
ꝑcurrentes. non tam hanc ad ꝑ¬
petranda uitia alliciunt: quam
a bonis que cogitare debuit impe¬
diunt: ueluti est cum fantasma¬
ta rerum que aliquando suꝑua¬
cue gesta. uł dicta nouimus: ad
memoriam reducimus. Quarum
crebra retractatio. quasi importu¬
na muscarum improbitas. ocłos
cordis circum uolare. ac spirita lẽ
eius aciem inquietare magis ꝙͣ
excecare consueuit. Acunctis au¬
tem his cogitationum nequam
generib. castigari monuit salo¬
mon cum dicit: omni custodia
serua cor tuum: qm̃ exip̃a uita
ꝓcedit. Cuius monita seq̃ntes¬
agamus solliciti: ut si quid ꝑ
petrandi facinoris in animo
delinquimus: cita hoc confes¬

Expanded text:
est. Sciendum autem quia triplex est moest. Sciendum autem quia triplex est modus cogitationum nequam: unus earum quae deliberatione, et proposito peccandi mentem contaminant; alius earum quae delectatione quidem peccati mentem perturbant, nec tamen hanc ad peccandi consensum pertrahunt; tertius earum quae naturali motu mentem percurrentes, non tamen hanc ad perpetranda vitia illiciunt, quam a bonis quae cogitare debuit impediunt, veluti est cum phantasmata rerum, quae aliquando supervacue gesta vel dicta novimus, ad memoriam reducimus: quarum crebra retractatio, quasi importuna muscarum improbitas, cordis oculos circumvolare ac spiritualem ejus aciem inquietare magis quam excaecare consuevit. A cunctis autem his cogitationum nequam generibus castigari, monuit Salomon cum dicit: Omni custodia serva cor tuum, quoniam ex ipso vita procedit . Cujus monita seqagamus solliciti, ut si quid consensu perpetrandi facinoris in animo deliquimus, cita hoc confes
Abbreviated transcription (Latin):
uenisse credunt et confitentur
Aꝑtum namq diuinitatis in¬
dicium est. cogitationũ nosse
secreta: salomone affirmante
qui deo supplicans ait. Tu enim
solus nosti corda omniũ filioꝵ
hominum. Unde etiam ihere¬
mias ait. Tu aut̃ dñe sabaoth.
qui iudicas iuste ⁊ probas renes
et cor. Neq hec transeunt̾ aut
negligenter commemoranda:
sed sollerter inuigilandum est
fres mer: ut non uerba tantũ
et oꝑa nr̃a. sed ip̃a quoq cordi¬
um secreta diuinis aspectib dig¬
na recddamus. Non in templo
nr̃i pectoris odium: nõ inuidie
rubigo resideat. nõ in de turpis
uł contumeliosi sermonis ra¬
dix oriatur. Non ibi meditatõ
facti nocentis in nascatur: me¬
mores simus dominice. commi¬
nationis qua dicitur. Ego enĩ
oꝑa et cogitationes eoꝵ uenio
ut congregem: et expulsis ui¬
tioꝵ ruderib. talem cordis ñi
paremus mansionem: cuius ip̃e
dignetur inesse mansor: qui eiꝰ¬
est ieuitabilis aspector et iudex

Expanded text:
venisse credunt et confitentur. venisse credunt et confitentur. Apertum namque divinitatis indicium est, cogitationum nosse secreta, Salomone affirmante, qui Deo supplicans ait: Tu enim solus nosti corda omnium filiorum hominum . Unde etiam Hieremias ait: Tu autem, Domine Sabaoth, qui judicas juste, et probas renes et cor . Neque haec transeunter aut negligenter commemoranda, sed solerter invigilandum est, fratres mei, ut non verba tantum, et opera nostra, sed ipsa quoque cordium secreta divinis aspectibus digna reddamus. Non in templo nostri pectoris odiorum flamma, non invidiae rubigo resideat, non inde turpis vel contumeliosi sermonis radix oriatur, non ibi meditatio facti nocentis innascatur: memores simus dominicae comminationis, qua dicitur: Ego enim opera et cogitationes eorum venio ut congregem . Et expulsis vitiorum ruderibus, talem cordis nostri paremus mansionem, cujus ipse dignetur inesse mansor, qui ejus inevitabilis inspector et judex
Abbreviated transcription (Latin):
patrem: quia humanitatẽ quã
inluit. ꝑ ascensionem ad inui¬
sibilia ꝑduxit. Hec quidem uer¬
ba dñi mistica. et sicut ip̃e testa¬
tur. in ꝓuerbiis sunt dicta: sicut
ditatem minime caperent. Et nõ
solum archana dictoꝵ. sed nec ip¬
sam. ignorantiam suam intelli¬
gerent: putantes simplicit̾ et di¬
lucide ꝓlata: que nõ intelligen¬
tib ꝓuerbia erant. Unde con¬
tinuo responderunt. Ecce nũc
palam loqueris: et nullum ꝓ¬
uerbium dicis. Palam ergo loqͥ¬
eum autuma bant: cuius mist̾i̾a
dictoꝵ nec dum cõprehendere ua¬
lebant. Qd̃ audem adiungit nc̃
scimus. quia scis omnia. et ñ
opus est tibi. ut quis de int̾ro¬
get. In hoc credimus. quia a d̾o
existi: apte ostendunt. quia loq̃ns
ad eos dñs. de his maxime dispu¬
tabat. que illos delectabat audire.
Et que illi int̾rogare nolebant: ħ
ip̃e preueniens eos ultro ꝓferebat.
Unde merito illum scire omnia
quasi dm̃ ⁊ quasi dei filium a d̾o

Expanded text:
Patrem, quia humanitatem quam Patrem, quia humanitatem quam induit per ascensionem ad invisibilia perduxit. Haec quidem verba Domini mystica, et sicut ipse testatur, in proverbiis sunt dicta; sed diditatem minime caperent, et non solum arcana dictorum, sed nec ipsam ignorantiam suam intelligerent, putantes simpliciter et dilucide prolata, quae non intelligentibus proverbia erant. Unde continuo responderunt: Ecce nunc palam loqueris, et proverbium nullum dicis. Palam igitur eum loqui autumabant, cujus mysteria dictorum necdum comprehendere valebant. Quod autem adjuncis omnia, et non opus est tibi ut quis te interroget. In hoc credimus quia a Deo existi, aperte ostendunt quia loquens ad eos Dominus de his maxime disputabat quae illos delectabat audire, et quae illi interrogare volebant, haec ipsa praeveniens eis ultro proferebat. Unde merito illum scire omnia quasi Deum, et quasi Dei Filium a Deo
Abbreviated transcription (Latin):
uod ergo ait. ip̃e enĩ pater
amat uos. intelligendum
est una cum filio et sp̃u sc̃o ama¬
re.quos amare dignos udicat:
et quod adiunxit quia uos me
amatis. eadem ratione sentiendũ
est: quia quicumq filium. recte
amat. hunc cum patre et amboꝵ
spiritum amet: quia quoꝵ in se¬
parabilis est natura diuinitatis:
horum una eademq sunt dona
uirtutis. Exiui a patre. et ueni in
mundum: Iterum relinquo mũ¬
dum. et uado ad patrem. Exiuit
a patre et uenit in mundum: qͥa
uisibilis mundo apparuit in hu¬
manitate: qui erat in uisibilis
apud patrem in diuinitate. Exi¬
uit a patre: quia non in ea forma
qua equalis est patri. sed in assũp¬
ta creatura minor apparuit. Et
uenit in mundum: quia in forma
serui quam accepit. etiam mũdi
huius amatoris se uidendum p̾¬
buit. Iterum reliquit mundum
et rediit ad parrem: quia ab aspec¬
tu amatorum mundi qd uiderãt
abstulit: et se amatorib suis eqͣ¬
lem patri esse credendũ docuit.
Reli quit mundum et rediit ad

Expanded text:
uod ergo ait: Ipse enim Pater amat vos, intelligendum est una cum Filio et Spiritu sancto amare, quos amore dignos judicat. Et quod adjunxit: quia vos me amastis, eadem ratione sentiendum est, quia quicunque Filium recte amat, hunc cum Patre et amborum Spiritu amat, quia quorum inseparabilis est natura divinitatis, horum una eademque sunt dona virtutis. Exivi a Patre, et veni in mundum. Iterum relinquo mundum, et vado ad Patrem. Exivit a Patre et venit in mundum, quia mundo visibilis apparuit in humanitate, qui erat invisibilis apud Patrem in divinitate. Exivit a Patre, quia non in ea forma qua aequalis est Patri, sed in assumpta creatura minor apparuit. Et venit in mundum, quia in forma servi quam accepit, etiam mundi hujus amatoribus se videndum praebuit. Iterum reliquit mundum, et rediit ad Patrem, quia ab aspectu amatorum mundi quod viderant abstulit, et se amatoribus suis aequalem Patri esse credendum docuit. Reliquit mundum, et rediit ad
Abbreviated transcription (Latin):
inuenit unum de conseruis suis
qui debebat ei centum denarios:
⁊ tenens suffocabat eum dicens.
Redde qd̾ debes egreditur ser¬
uus: quando liber abire ꝑmitti¬
tur. Suffocationem enim: tri¬
bulationes ⁊ angustias quas
seruis suis. debentem sibi centũ
denarios: qͣndo reminiscitur se
ab aliquo esse lesum. Procidens
aut̃ conseruus ille: rogabat eum
dicens. Pacientiam habein me: ⁊
omnia reddam tibi. Isdem ergo
uerbis quib dñm supplicat a
conseruo rogatus est:sed non
talem miscd̃iam conseruo exhi¬
buit. qualem a dño acceperat.
Unde et subditur. Ille autem
noluit: sed abiit. ⁊ misit eum
in carcerem: donec redderet uniu¬
sum debitum. Mali aut̃ retribu¬
tione: carceris conclusio. uel suf¬
focatio designatur. Igit᷑ carcer
in hoc loco: afflictio. qua eum
coartabat intelligitur. Debitũ
inscripturis. peccatum uocari
ex eo intelligimus: qđ cotidie in
oratione dĩnca poscimus dicen¬
tesꝰ dimitte nob̃ debita nostra.
Unde in lege precitur. Debitum

Expanded text:
enit unum de conservis suis, qui debebat ei centum denarios, et tenens suffocabat eum, dicens: Redde quod debes. » Egreditur servus, quando liber abire permittitur. Suffocationem supradictam tribulationes et angustias, quas de conservis suis debentem sibi centum denarios, quando reminiscitur se ab alio esse laesum. « Procidens autem servus ille, rogabat eum, dicens: Patientiam habe in me, et omnia reddam tibi. » Iisdem ergo verbis quibus dominum supplicaverat a conservo rogatus est, sed non talem misericordiam conservo exhibuit qualem a Domino acceperat. Unde et subditur: « Ille autem noluit, sed abiit et misit eum in carcerem, donec redderet debitum. » Mali autem retributio carceris conclusione vel suffocatione designatur. Igitur carcer in hoc loco afflictio, qua eum coarctabat, intelligitur. Debitum in Scripturis peccatum vocari, ex eo intelligimus quod quotidie in oratione poscimus, dicentes: « Dimitte nobis debita nostra . » Unde in lege praecipitur: Debitum
Abbreviated transcription (Latin):
reddam tibi.
rocidit aut̃ seruus ante do¬
minum: cum peccator suam
fragilitatẽ recognoscens. humi¬
lit̾ ueniam postulat. dicens cum

Expanded text:
reddam tibi. » Procidit autem servus ante Deum, cum peccator, suam fragilitatem recognoscens, humiliter veniam postulat, dicens cum
Abbreviated transcription (Latin):
caui. Rogat quoq pacientiam.
ut clignam possit exhibere peni¬
tentiam: quatenus presentis ui¬
te dies. ad inducias penitendi
entiam dei. ad penitentiam con¬
uertatur. Quantum aut̃ miseri¬
cors dñs erga peccatores conu̾¬
sos existat: manifestatur cum
subditur. Misertus aut̃ dñs ser¬
ui illius. dimisit eum: et debitum
dimisit ei. Et enim nõ solum
penitentiam qͣm rogauerat in¬
uenit: sed etiam debrti ad so¬
lutionẽ accepit: quia diuina.
clementia semꝑ maiora ꝯsue¬
uit prestare. quã humana fra¬
gilitas sciat rogare. Nemo de
magnitudine uel multitudĩe
peccatoꝵ diffidere debet: ac de ip̃a
desperare:cum ille qui decẽ mi¬
lia talenta debebat.⁊pacientiã
rogasset ut redderet:omnia a
dño impetrauit. Amat enim
deus peccatores post conu̾sionẽ.
si dignam faciant satis facionẽ: quia¬
ip̃e dicit ꝑ ꝓpħam: nolo mortẽ pec¬
catoris: sed ut conuertatur et uiuat.
Et iterum. Peccator quacũq die cõ¬
uersus fu̾it et ingemuerit: omnia

Expanded text:
 Rogat quoque patientiam, ut dignam possit exhibere poenitentiam, quatenus praesentis vitae dies ad inducias poenitendi , per patientiam Dei ad poenitentiam convertatur. Quantum autem misericors Deus erga peccatores conversos existat, manifestatur cum subditur. « Misertus autem dominus servi illius, dimisit eum, et debitum dimisit ei. » Ecce enim non solum patientiam, quam rogaverat, invenit, sed etiam debiti absolutionem accepit. Quia divina clementia semper majora consuevit praestare, quam humana fragilitas sciat rogare. Nemo ergo de magnitudine vel multitudine peccatorum diffidere debet, ac de ipsa desperare, cum ille qui decem millia talenta debebat, et patientiam rogaret ut redderet omnia a Domino impetravit. Amat enim Deus peccatores post conversionem, si dignam faciant satisfactionem. Quiaego, dicit Dominus, nolo mortem peccatoris, sed ut convertatur et vivat . Et iterum: Peccator quacunque die conversus fuerit et ingemuerit, sa