comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
celsus ait ¶ Siapupillo emo
sñ tutoris auctoritate quem
pͣutem e̾e pucoem dicimus us¬
ucapione sequi. ut hic sequi¬
no płus sit nͣ re quã in extĩa¬
tone. ¶ Qđ si scias pupillum
eẽ. putes cñ pupilt lic̾e res suaᷤ
sũ tugoris auctoritate admĩst᷑¬
re. no capies usu quia iuns e¬
putem sanementis emero cõ¬
sticutũ ẽ cͥaꝑe ucllitatis cã me
posse qmͣuis nlla eẽt emptio
⁊ io neqꝑ de eugtõne action¬
ascitur mͥ. nec publiciana cõ¬
petit nec accessio possõnis
usu. ¶Etͥam brar ult̾iori de¬

Expanded text:
Celsus ait. Si a pupillo emero sine tutoris auctoritate, quem puberem esse putem, dicimus usucapionem sequi, ut hic plus sit in re quam in existimatione: quod si scias pupillum esse, putes tamen pupillis licere res suas sine tutoris auctoritate administrare, non capies usu, quia iuris eputem sanae mentis, emero, constitit usucapere utilitatis causa me posse, quamvis nulla esset emptio et ideo neque de evictione actio nascitur mihi nec Publiciana competit nec accessio possessionusu. Etiam heredi ulteriori de
Abbreviated transcription (Latin):
fuccessorib obsuatu e¶ Emͣp¬
tori tp̃t uendicoris ad usnca¬
pione ꝓcedit Sirem alienã
em̾em. i cũ usucapem cante
rem dns a mepecient. nõ in¬
t̾pellari usu capionẽ meam
matone̾ sufferre maluerim
emisset a nõ dño donasset. e

Expanded text:
successoribus observatum est. Emptori tempus venditoris ad usucapionem procedit. Si rem alienam emero et, cum usucaperem, eandem rem dominus a me petierit, non interpellari usucapionem meam onem sufferre maluerim,emisset a non domino, donasset: e
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ młtta quid̃ ex arbitrio eiꝰ
uenit. qui mlctã dicit. pena
nõ urogatur nͥ quatũꝙ lege
ul quo alio iire sp̃alit̾ huic
delicto impoĩta e qn ĩmo in¬
ulcta ibi dicit᷑. ubi sp̃al pena
nõ est impoĩta It̃ mlctãis di¬
cere pot̃ tui adiudicatõ data
est. magr̾atus eĩ solos ⁊ p̾side ᷤᷤ¬
pĩciarũ posse mictam dicere
m̃adatis ꝑmissũ est. penã aut̃
cͥminis sũ delicti executõ ꝯpet̾.

Expanded text:
x arbitrio eius uenit, qui multam dicit: poena non irrogatur, nisi quae quaque lege uel quo alio iure specialiter huic delicto imposita est: quin immo multa ibi dicitur, ubi specialis poena non est imposita. item multam is dicere potest, cui iudicatio data est: magistratus solos et praesides prouinciarum posse multam dicere mandatis permissum est. poenam autem criminis siue delicti exsecutio competit.
Abbreviated transcription (Latin):
misit cũ comod̾ erit dotis fili¬
e mee tibi erũt aurei .s. pucas¬
ne protinus nptus fcĩs totẽ
peti posse. quid si ita ꝓmisio
ita promisit cũ potu̾o tibi. to¬
ti erũt .c. existimo ad id ꝙ ac¬
tũ est int̾pretatõm recligẽdã
ẽẽ qui ambigue loquit᷑ ꝙ ex
alieno pot̾o. pot̾ ĩ illa accipi
significatõ tũ salua dignit
missũ est. cũ comod̾ erit. hit ẽ
cũ sine ĩcomodo meo pͥotero.
rem lege ita dixi. uti optimꝰ
bitur. nich et̃ si prior ꝑs quaꝰ
scͥptũ est utioptimꝰ maximꝰ¬

Expanded text:
misit: 'cum commodum erit, dotis filiae meae tibi erunt aurei centum', putasne protinus nuptiis factis dotem peti posse? quid si ita promisisita promisit: 'cum potuero, doti tibi erunt centum', existimo ad id quod actum est interpretationem redigendam esse: nam qui ambigue loquitur, id alieno potero'. potest etiam illa accipi significatio 'cum salua dignitamissum est 'cum commodum erit', hoc est 'cum sine incommodo meo potero'. rem, legem ita dixi 'uti optimusbitur nihil, etiamsi prior pars, qua scriptum est 'ut optimus maxim
Abbreviated transcription (Latin):
loͣno poss placere ut libtatẽ ꝯseqnͣt.
¶ucĩa ticia hrdũ fidei cõmisit ut
pãphilã ancillã seie cũ filus eius re¬
dim̾ent imanũitẽnt. ⁊ iũridicuᷤ.
qnͣti singuli eẽnt redimedi existiã¬
uit medio tor pampbila añqmͣ pec¬
cuia soluetur peꝑit. quero id qd nat
est ex pãphila utrũ ad þrdes seie. an¬

Expanded text:
placere, ut libertatem consequantur. Lucia Titia heredum fidei commisit, uti Pamphilam ancillam Seiae cum filiis eius redimerent et manumitterent, et iuridicus, quanti singuli essent redimendi, aestimauit: medio tempore Pamphila, antequam pecuni‹a› solueretur, peperit: quaero, id quod natum est ex Pamphila utrum ad heredes Sei
Abbreviated transcription (Latin):
gaio qd uolutate disi admĩstrasse
pponatur ea dãpna que cãu ita ac¬
cidrit ut suo nich ponit imputari
nõ ꝑtine ad reliquoꝵ honꝰ tẽ quert
cũ omẽ peculiũ recłlere uissꝰ sit an
ita retuliũ ꝯꝑntari debeat ut idso

Expanded text:
gotio, quod uoluntate domini administrasse proponatur, ea damna, quae casu ita acciderint, ut seruo nihil possit imputari, non pertinere ad reliquorum onus. Item quaero, cum omne peculium reddere iussus sit, an ita peculium computari d
Abbreviated transcription (Latin):
tand hrdi si pro comolitatib rei
sue admĩstnͣs es alienũ tardius
exsoliut uerũ si maĩfeste studiũ nõ
dederat fidei comisit de maniuiten¬
dis sius ip̃ius tutoris s lis a tutela
crtusatus fu̾at. quero an eis de fuis
ubtatẽ prare debent tucores. quiĩ¬
lccũ extusati dati tutelã admĩstiet.¬

Expanded text:
tandum heredi, si pro commoditatibus rei suae administrandae aes alienum tardius exsoluerit: uerum si manifeste studium non dederat, fidei commisit de manumittendis seruis ipsius tutoris, sed is a tutela excusatus fuerat: quaero, an eisdem seruis libertatem praestare deberent tutores, quilocum excusati dati tutelam administ
Abbreviated transcription (Latin):
iponi cur uõthaidi libtas tebe̾at᷑ ¶ Lal¬
tius ticius ita cauit meiui filir hane¬
te rogo ut sistichus i danias ⁊ pãpbilꝰ
Et promenient ere alieno libato ne
altius qua tuã ẜuitutẽ exꝑiantur.
querd an si ꝑhrdem stet̾it quo minꝰ¬

Expanded text:
poni, cur non Thaidi libertas debeatur. Lucius Titius ita cauit: 'Maeui fili te rogo, ut, si Stichus et Damas et Pamphilus te promeruerint, aere alieno liberato ne alterius quam tuam seruitutem experiantur': quaer
Abbreviated transcription (Latin):
tuor cause sũtaut eĩ dies ĩbir
estaut ꝯdcło. aut modus aut
accessio. ¶Rirca diem duphe
inspectio est. nam uel ex die ĩ
ut ante diem nõ exigatur at
diem aut̃ usꝙ ad. kl̃. dare
spondes/ ¶ Placet aut̃ ad tẽpꝰ
obligõm constitui nõ posse ñ
magis ꝙͣ legatũ. slam ꝙ ali¬
tui debͣri cepent tertis mois¬
desinit debriꝑlane post tpc̃
stipulator. uł pacti ꝯuentrũt
dolimali exceptõne sb̃mou̾i
pot̾it Sic et in tradento siqͥs
suꝑficies tnͣseat. que naturͣ
solo cõħret. ¶Condictõ u̾o ef¬
ficax est que mostituenda
obligone inseritur ño q̃ po

Expanded text:
ttuor causae sunt: aut enim dies in ‹i›is est aut condicio aut modus aut accessio. Circa diem duplex inspectio est: nam uel ex die incut ante diem non exigatur. ad diem autem 'usque ad kalendas dare spondes?' placet autem ad tempus obligationem constitui non posse non magis quam legatum: nam quod alicui deberi coepitdesin‹i›t deber‹i›. plane post tempus stipulator uel pacti conuenti uel doli mali exceptione summoueri poterit. sic et in tradendo si quisuperficies transeat, quae natura solo cohaeret.Condicio uero efficax est, quae in constituenda obligatione i
Abbreviated transcription (Latin):
peti pͦot̾. utiq quam diuutr¬
gatõine aut ꝑsone. aut rei
fit ¶ Persone cum micħ aut
ticio stipillor ¶ Rei. tũ micħ
.x. aut ticio hoĩem stipulor
ubi queritur an ip̃o uire fi¬
at libratio hoĩe soluto titio¬
¶ Srita stipłatus sim si fund
nõ dedris .c. dare spondes. So¬
la .c. in stipiltone sunt. fundꝰ
am manumiserit. sĩs prius¬
qmͣ suꝑ eo promissor Sueni¬
retur decesserit. nõ tenetũ᷑
nõ cĩ per eũ stetisse iudetur

Expanded text:
peti potest, utique quamdiu utrgatione aut personae aut rei fit. personae, cum mihi aut Titio stipulor. rei, cum mihi decem aut Titio hominem stipulor: ubi quaeritur, an ipso iure fiat liberatio homine soluto Titio.Si ita stipulatus sim: 'si fundum non dederis, centum dare spondes?' sola centum in stipulatione sunt, in am manumiserit et is, priusquam super eo promissor conveniretur, decesserit, non tenetur: non enim per eum stetisse videtur
Abbreviated transcription (Latin):
Lẜ¶Uxdcũꝙ stipulatur
is qui in alt̾ius potestate
ꝓ eo hetur ac si ipẽ eẽt stipu¬
latus ¶ Sĩcuti cum morie¬
tur quis stipłari pot̾ita et̃
hu qui sbiecti sũt aliene po¬
testati cũ morient̾ stipulari
possunt. ¶Suta quis stipu

Expanded text:
uodcumque stipulatur is, qui in alterius potestate est, pro eo habetur, ac si ipse esset stipulatus.Sicuti cum morietur quis stipulari potest, ita etiam hi, qui subiecti sunt alienae potestati, cum morientur stipulari possunt.Si ita quis
Abbreviated transcription (Latin):
positam solemus dit̾e ¶Si
quis ita stiplatus fu̾it utifr¬
ui sibilicẽ. Adhrdem ista sti¬
pulonõ ꝑtinet s i si nõ addi¬
dric sibi nõ puto stiplomi d
nsufructu ad brdem tñsire.
utifrui lic̾e sibi hrdiq suo
stipulatus sit iudeamꝰ an he¬
res exstipulatu ag̾e possit ⁊
puto posse licet diuersi sit
fructus na ⁊ si ire age̾ scipu¬
letur sibi hrdiq suolicere.
id ꝓbau̾mus. ¶ Miquis do¬
lũ malũ promissoris brdis
eius ab eẽ ũ elit suffice̾ dici
stipulan. siu̾o de pliui do¬

Expanded text:
positam solemus dicere.Si quis ita stipulatus fuerit 'uti frui sibi licere', ad heredem ista stipulatio non pertinet.Sed et si non addiderit 'sibi', non puto stipulationem de usu fructu ad heredem transire, uti frui licere sibi heredique suo stipulatus sit, uideamus, an heres ex stipulatu agere possit. et putem posse, licet diuersi sint fructus: nam et si ire agere stipuletur sibi heredique suo licere, idem probauerimus.Si quis dolum malum promissoris heredisque eius abesse uelit, sufficere stipula
Abbreviated transcription (Latin):
Cutiq eĩ ħ sequim᷑ qd accu
est. easꝙ assumenus. su at̃
nõ appareat dicend est ꝙ sa¬
spectandas plane si ip̃a die
kalendaꝵ quis stiplom int̾¬
ponat quid sequemur. et
puto actũ uidri d̾ seqñtibꝰ
Ralendiscq̃nociens autez
in obligõnib dies nõ poĩt᷑
p̾senti die petuĩa debetur
ñ loc̾us adiectus spaciũ ter¬
poris inducat quoill pos¬
sit ꝑuei̾ri ueꝵ dies adiectꝰ
efficit ne presenti die petũia

Expanded text:
utique enim hoc sequimur quod actum est, easque adsumemus. si autem non appareat, dicendum est quod Saspectandas. plane si ipsa die kalendarum quis stipulationem interponat, quid sequemur? et puto actum uideri de sequentibus kalendis.Quotiens autem in obligationibus dies non ponitur, praesenti die pecunia debetur, nisi si locus adiectus spatium temporis inducat, quo illo possit perueniri, uerum dies adiectus efficit, ne praesenti die pecunia
Abbreviated transcription (Latin):
stipula̾tus amenio fu̾it sũ¬
idin loem̾t faciendũ qd ip̃e
Spux̾it. ꝯstat hre eum utilẽ
ex locato accomi ¶ Siquis gͦ
stipulatus fu̾it cũ sua int̾es¬
set ei dari. In ea erit tausa ut
ualeat sciplo Unde ⁊ si ꝓcura¬
tori meo dari stiplatus sim sti¬
pulo iuires habebit ⁊ si credito¬
ri meo quia int̾est m̾ea ne ut
pena ꝯmittatur ul predia di¬
strahant᷑ que pignori data
erant. ¶Siquis ita stiplatus
fu̾it illii sistãs nlla causa est
curnõ obligõ ꝯst̾et. ¶ E dez
sacrã ul locum religiosũ hedi¬
ficare stĩpͤlari possumus alio¬
quin nec exlocato age̾ pꝰsumꝰ¬

Expanded text:
pulatus a Maeuio fuerit funis id locauerit faciendum quod ipse conduxerit: constat habere eum utilem ex locato actionem.Si quis ergo stipulatus fuerit, cum sua interesset ei dari, in ea erit causa, ut ualeat stipulatio.Unde et si procuratori meo dari stipulatus sum, stipulatio uires habebit: et si creditori meo, quia interest mea, ne uel poena committatur uel praedia distrahantur, quae pignori data erant.Si quis ita stipulatus fuerit: 'illum sistas?', nulla causa est, cur non obligatio constat.Aedem sacram uel locum religiosum aedificari stipulari possumus: alioquin nec ex locato agere possum
Abbreviated transcription (Latin):
stipulatus erit. s primo ca¬
su filie mee ntil accio ꝯpetit.
licͥet heres ei nõ eristat non
̃solũ ita stipulari possumu
cũ morieris. s et si morieris
nam sicuti int̾ħ̾ nicħ int̾est
cũ uen̾is. aut si uen̾is. ita nͦ ͣ¬
wi int̾est si morieris aut curꝰ
morieris. ¶Filius dari prĩ
stipulari uidet᷑. ⁊̃ si nõ ħ Adici
daniutilit̃ stiplamur. qm̃ p̾¬
senͣs obligõ in diẽ aut̃ dil¬
ata ẽ solutio. ¶Id aut̃ qd ĩ
facto ẽ. in mortis tp̃c ꝯferri
nõ pot̾ uluti cũ morieris a¬
lexandriam ueĩre spontes.
¶Si ita stipulatus fuo cu
uolius quida ĩntilẽ eẽ stiꝑ¬
ulatom aͥunt. alii ita ĩutilẽ
si añquã ꝯstituas morieriꝰ
qd ũm ẽ. ¶ Illam aut̃ sti¬

Expanded text:
stipulatus: sed primo casu filiae utilis actio competit, licet heres ei non existat.Non solum ita stipulari possumus: 'cum morieris', sed etiam: 'si morieris': nam sicuti inter haec nihil interest 'cum ueneris' aut 'si ueneris', ita nec ibi interest 'si morieris' et 'cum morieris'.Filius patri dari stipulari uidetur, etsi hoc non adicidari' utiliter stipulamur, quia praesens obligatio est, in diem autem dilata solutio.Id autem, quod in facto est, in mortis tempus conferri non potest, ueluti: 'cum morieris, Alexandriam uenire spondes?' Si ita stipulatus fuero 'cum uolueris', quidam inutilem esse stipulationem aiunt, alii ita inutilem, si antequam constituas, morieris, quod uerum est.Illam autem sti
Abbreviated transcription (Latin):
atu puta uicu ticii sibi resꝰ¬
titui stiplatus ẽ. de¬
inde ip̃e stiplator moram fe¬
cent quomiius arbitretũ
ticius. ꝓmissor ꝗiͣ moram fe¬
tenit no tenetur quid ergo
si ip̃e qui arbitrari cebuit
morã fec̾it mag̾ ꝓband̾ ẽ a
ꝑsonã nõ ẽẽ recedend eius
ciuus arbit̾um inẜtũ eͥst

Expanded text:
atu puta Lucii Titii restitui sibi stipulatus est, deinde ipse stipulator moram fecerit, quo minus arbitretur Titius: promissor quasi moram fecerit, non tenetur. quid ergo si ipse, qui arbitrari debuit, moram fecerit? magis probandum est a persona non esse recedendum eius, cuius arbitrium insertum est
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ om̃s fut̾urũ ut tibi bre lice¬
at iitẽtur igitur alienum
stiri promisisse. nemo eĩ alie¬
nũ factũ promittendo oblig¬
at̾ur uta utimnu ¶ Set si sẽ
obligat ne ip̃e faciat quom
mus bre liceat. ⁊ obligatur
ne et̾ hrs suus faciat ul quiᷤ
dicend est eũ mutilit̾ ꝓmit¬
tere fc̃m alienũ at siquis ue¬
lit fcm̃ alienũ ꝓmitt̾e penã
ul qnͣti ea res sit pot̾ pmitt̾e¬
msss quatinus bre lic̾e uidebr
sinem̃o trou̾siam faciat. h
est. n ip̃ereus neꝰ hrdes eiꝰ¬
forte nõ de ꝓprietate set de poͬs¬
sessõne nuda ꝯtrou̾siam fece¬
rit ul ce usu fructu ul deusu
liquit minuit ex uire ꝙ. hꝰasͦ¬
am demũ rem an ⁊ alienam
promitt̾e possit hrelit̾e ⁊ ma

Expanded text:
 omnes futurum, ut tibi habere liceat: uidetur igitur alienum factum promisisse, nemo autem alienum factum promittendo obligatur, et ita utimur. sed se obligat, ne ipse faciat, quo minus habere liceat: obligatur etiam, ne heres suus faciat uel quis dicendum est inutiliter eum promittere factum alienum.At si quis uelit factum alienum promittere, poenam uel quanti ea res sit potest promittere. sed quatenus habere licere uidebitur? si nemo controuersiam faciat, hoc est neque ipse reus, neque forte non de proprietate, sed de possessione nuda controuersiam fecerit uel de usu fructu uel de usu liquid minuitur ex iure quod haam demum rem an et alienam promittere possit
Abbreviated transcription (Latin):
Qui eĩ ꝑtolũ obligatus est
ꝯpetit ei exceptõ. ¶Idem
⁊ si nullus dolus int̾cessit
stiplantis. s ip̃a res in se do¬
lũ ht. cũ eĩ quis petat ex eaͫ
sisit stipulatus sim. i hii sñ
culpa ꝓmissoris ꝑierint ni¬
cħ nob debet̾ur.

Expanded text:
er dolum obligatus est, competit ei exceptio. idem est et si nullus dolus intercessit stipulantis, sed ipsa res in se dolum habet: cum enim quis petat ex ea ssint, stipulatus sim et hi sine culpa promissoris perierint, nihil nobis debetur.
Abbreviated transcription (Latin):
administͣre ceꝑat cessit adi¬
inistracom ⁊tutori suo ⁊ stip¬
ulatus ẽ rem pupilli salua
fore. ut maicellus posse defẽ
obligatus futurus eẽt pupil¬
lo cũ alit̾ res cessit ¶ Siquis
insula faciendam ꝓmiẜit
aut ꝯdurit. dem̃ ab aliquo i

Expanded text:
ministrare coeperat, cessit administratione contutori suo et stipulatus est rem pupilli saluam fore. ait Marcellus posse defendobligatus futurus esset pupillo, si aliter res cesserit.Si quis insulam faciendam promiserit aut conduxerit, deinde ab aliquo
Abbreviated transcription (Latin):
quommꝰ hr̃e stipulatori li¬
ceat. ꝓmittat. stipulo inquit
nõ ꝯmittit᷑ qmͣnis aufe̾rri reᷤ
ei n p̃e aufr̃e eand possit᷑.¬
¶ Ion eĩ fcm̃ s ius in hat scip¬
ulone uertitur. ¶Cum uo
scipulatur ꝑ promissorem ñ
fieri quo minꝰ sibi ire agẽ
liteat nõ ius stipłonis inqͥt
set fcm̃ uersatur. ¶ Met untͥe¬
tur michi licet iuris uerba
eẽ de possõne retinenda aut
michi licere spondes utilis
est quam stipulonem ẜuus
anpossit utilit̾ ⁊ in suam ꝑ¬
sonam xipere iudeamus.s
qnͣuus cuuliꝰiure ẜuus ñ
possideat. tũ ad possõm nͣe¬

Expanded text:
quo minus habere stipulatori liceat, promittat: stipulatio, inquit, non committitur, quamuis auferri res ei et ips‹e› auferre eandem possit: non enim factum, sed ius in hac stipulatione uertitur. cum uero stipulatur per promissorem non fieri, quo minus sibi ire agere liceat, non ius stipulationis, inquit, sed factum uersatur. sed uidetur mihi, licet iuris uerba esse de possessione retinenda aut mihi licere spondes?' utilis est: quam stipulationem seruus an possit utiliter in suam personam concipere, uideamus. sed quamuis ciuili iure seruus non possideat, tamen ad poss
Abbreviated transcription (Latin):
ali quid fcm̃ sit. ul cũ aliquid
fctum fu̾it. nisi cũ tofactũ
fuui dedrit no uidebr fecisse
ꝗd promisit ¶Iłltĩ st̾iplari
nemo põt pret̾ quã si ẜuus
dño alius prĩstipuletur in¬
uente sũt ei huiꝰ obligõnes
adħ ut unusquis sibi acqui¬
rat quod sua int̾est. cet̾m ut
alui deturnich intest mea.
¶iane si uelim ħface pena
stiplari ꝯueie̾t ut si ita factũ
nõ sit ut ꝯprehensũ÷ ꝯmittat᷑¬

Expanded text:
l 'cum aliquid factum sit', nisi cum id factum fuerit, dederit, non uidebitur fecisse quod promisit.Alteri stipulari nemo potest, praeterquam si seruus domino, filius patri stipuletur: inuentae sunt enim huiusmodi obligationes ad hoc, ut unusquisque sibi adquirat quo‹d› sua interest: ceterum ut alii detur, nihil interest mea. plane si uelim hoc facere, poenam stipulari con ueniet, ut, si ita factum non sit, ut comprehensum est, co
Abbreviated transcription (Latin):
na fide ẜuit mich qo stipu¬
lanti michi promictit ꝓpe
⁊ ut oĩmodo sic uͥtile ꝙͣuis
exremea ꝓmittat. nam ꝗd
aliud dici pot̾ qͦuominꝰ lib iͣ¬
e homo teneatur. nec tñ ideo
si stiplanti eit ex e ad causa
spondeam tenebor quẽadm

Expanded text:
na fide seruit mihi, quod stipulanti mihi promittit, prope est, ut omnimodo sit utile, quamuis ex re mea promittat: nam quid aliud dici potest, quo minus liber homo teneatur? nec tsi stipulanti eidem ex eadem causa spondeam, tenebor: quemadm
Abbreviated transcription (Latin):
Dem¶E ea ꝑte cautõis
dolum malum huic rei pro¬
nistõi q abesse ab futurũꝙ
eẽstipulatus ÷ ille spopõdit
ille inc̾ti agetur sciplonis u¬
cilit᷑ fñit̾ponende gr̃a ¶ Mu¬
lierab eo in cuius mat̾moĩ¬
um ꝯueniebat stiplata fue

Expanded text:
ea parte cautionis: 'dolumque malum huic rei promissionique abesse afuturumque esse stipulatus est ille, spopondit ille', incerti agetur.Stipulationis utiliter interponendae gratia mulier ab eo, in cuius matrimonium conueniebat, stipulata fue
Abbreviated transcription (Latin):
Dari nõ nͥ moriẽte eo mit¬
titur. ¶ Exͥ facto rei prom¬
ittendi dolistiplo brdem eiꝰ
tenet sicut ex cet̾ĩs aliis cõ¬
tractib ueluti mandati de

Expanded text:
dari?' non nisi moriente eo committitur.Ex facto rei promittendi doli stipulatio heredem eius tenet, sicut ex ceteris aliis contractibus, ueluti mandati de
Abbreviated transcription (Latin):
D.¶S qui bonis cessit siqͣd
icassius putabant eũ qui bo¬
ñs cessit. nec qui d̃ ab alus q̃¬
bo debet. posse in quiet᷑ari iear¬
Tlut .l. ¶ Uem penitet ro¬
ñs cessisse pot de fendendo se
si modicu auquid post bona
sua uendita adquisiuit. it̾im
bona eius nõ uẽneũt unde er¬
go mod huc estimabiuis utr̃
er qñtitate eius qd̃ adquisit̃
ẽ. anu̾o exqualitace ⁊ puto ex

Expanded text:
s qui bonis cessit si quiet Cassius putabant eum qui bonis cessit ne quidem ab aliis, quibus debet, posse inquietari. Patum.Quem paenitet bonis cessisse, potest defendendo se si modicum aliquid post bona sua uendita adquisiuit, iterum bona eius non ueneunt. unde ergo modum hunc aestimabimus, utrum ex quantitate eius quod adquisitum est an uero ex qualitate? et putem ex
Abbreviated transcription (Latin):
sum fu̾it nõ debe eum absols¬
t liere. ¶ Siu̾o quia testator fo¬
r̾te soluento nõ e̾iat. aut ꝙ es
d omne solutũ ẽẽ apd̾ pretore
dir̃at. ⁊ cũ controuersia et cõ¬
putatõ difficilior eẽt arb̾it᷑
datus fu̾it saluo officio eumͣ
absolutuꝵ. has eĩ ꝑtes eius ẽẽ¬
st o r ut si ĩ computatõe nicħ inueꝰas¬

Expanded text:
sum fuerit, non debere eum absoluer‹e›: si uero quia testator forte soluendo non erat aut quod heres omne solutum esse apud praetorem dixerat et, cum controuersia et conputatio difficilior esset, arbiter datus fuerit, saluo officio eum absoluturum: has enim partes eius esse, ut, si in computatione nihil inue
Abbreviated transcription (Latin):
ab acoptiuo seꝑatur. In accrif¬
actusattẽ indue filie nõ ht pr
ns pretĩpuũ ¶us accidendi pr̃i
xcedr tomͣu sue licet ibi filia
nõ hitet. ul in domo genery set
domus ⁊ pro tonulio accipiendͣ
est. ut in lege corneli.  de ĩuirus¬
¶S qui cccidre pot̾ adult̾m mlto
magis ꝯcumelia pot̾ĩt uire af¬
fic̾e It̾o aut̾ prĩ nõ marito nlie

Expanded text:
separatur.In accusationem uiduae filiae non habet pater ius praecipuum.Ius occidendi patri conceditur domi suae, licet ibi filia non habitat, uel in domo gener‹i›: sed domus et pro domicilio accipienda est, ut in lege Cornelia de iniuriis.Sed qui occidere potest adulterum, multo magis contumelia poterit iure adficere.Ideo au
Abbreviated transcription (Latin):
alo. ꝓuĩtia uł ciuitas predita:
Lp̃. ¶S qui reatũ decedit. iiite¬
gri status decedit. extinguit᷑ eĩ
te quis maiestatis ieus fi̾itꝰ ħ¬
crimẽ nisia successorib purga¬
tur. ⁊brditas fisco uendicatur

Expanded text:
dita onum Is, qui in reatu decedit, igri status decedit: extinguitur enim te quis maiestatis reus fuit: ne nisi a successoribus purgetur, hereditas fisco vindicatur
Abbreviated transcription (Latin):
dum est is obtuli̾t michi. an ego
illi extorẜim inuito. ut si extor¬
ẜimi inuito reuocetur. si non extor¬
serĩ. non reuocetur. s si ingila ui
meliorem meam ꝯditõem feci¬
qr ius ciuile ingilanͣtib script̃
est. ĩoq non reuocatur id ꝙ ꝑcepi¬
sori suo scietiti acceptum tułi̾t.
si ⁊ reus non ignorau̾it. ut̾q it̃¬
nebr. ¶ Si minus. is qui scient¬
¶ Si tñ illeͤ cuiꝰ acceptum ft̃m est ꝯ
soluendo non sit: uidendum est.
anuire um ⁊̃ si ignorau̾it agio
danda sit qugex donatõne cap̃.¬
¶ Cont᷑ si reo scienti acceptolã
neb̃r. ¶ Si uo ignorau̾it nũꝙ
non ẽque acr̃o ineum dãriꝰ delt¬
at: q̃m magis detrim̃tum non
patitur. qͣm lucrum facͥit. ¶ u
d̾u̾ol aut reis par utriq cã est.¬
¶ Si a socero fraudatore sçiens
gener acceꝑit dotem. tenebitur
actõne. ¶ Et si restitu̾it cam᷑
desunt dotem hr̃e. nec quicqͣm
emancipate diuortõ fc̃o restituta¬
rum labeo ait. qr ħ accio᷑ rei resti¬

Expanded text:
dum est, is optulerit mihi an ego illi extorserim inuito et, si extorserim inuito, reuocetur, si non extorserim, non reuocetur? sed uigilaui, meliorem meam condicionem feci, ius ciuile uigilantibus scriptum est: ideoque non reuocatur id quod psori suo scienti acceptum tulerit, si et reus non ignorauerit, uterque tenebitur, si minus, is qui scierit. si tamen ille, cui acceptum factum est, soluendo non sit, uidendum est, an in reum, etiamsi ignorauerit, actio danda sit, quia ex donatione capit. contra si reo scient‹i› acnebitur: si uero ignorauerit, numquid non aeque actio in eum dari debeat, quoniam magis detrimentum non patitur, quam lucrum faciat? in duobus autem reis par utriusque causa est.Si a socero fraudatore sciens gener accepit dotem, tenebitur hac actione et, si restituerit eam, desinit dotem habere: nec quicquam emancipatae diuortio facto restituturum Labeo ait, quia haec actio rei resti
Abbreviated transcription (Latin):
Dem. S Ipupillus sũ tutoris
aucte rem saluam fore stipulat᷑
pubes fcũs ratusam sciplonem
habu̾it. nouandi cã tollr tutele
actiosi nõ hnͣt ratũ licet tutele
eͣgiss ht tñ adhuc ex stiplatu ac¬
tõm s uidex tutele nõ alit Nẽp¬
nare debet quam si exstiplone
ulatur que oĩmodo extitura est
ꝓure indetur stipulari qͣ actumi

Expanded text:
m.Si pupillus sine tutoris auctoritate rem saluam fore stipulatus pubes factus ratam stipulationem habuerit nouandi causa, tollitur tutelae actio. si non habuerit ratum, licet tutelae egisset, habet tamen adhuc ex stipulatu actionem: sed iudex tutelae non aliter condemnare debet, quam si ex stipulatione ulatur, quae omnimodo exstatura est pure uidetur stipulari
Abbreviated transcription (Latin):
utimur. ¶Idem celꝰ ait. iii¬
dicatum soliu stipłone actõm
iudicati no nouari merito. qui
a ħsolũ agitur ea stĩplone ut ⁊¬
fiderussoribꝰ cautũ sit nõ ut. ab
obligõne iucdicati discedatur¬
¶ Si .xͫ. que micħticius debebtͣ
scipulatus fuero. pritat marcellꝰ
neutrũ librari set ticiũ eligere
posse. pro quo .x. solu̾e u̾elitsi ab
alio promissam sibi dotem ma¬
ritus ab urore dot᷑is noĩc stipu¬
latus sit. nõ duplicani dotem.
set fieri nouatõm placet. si hoc
actum ẽ. quid eĩ int̾est ip̃a an
alius quisl promittat qd eĩ ego
debeosi.alius promictat. librareme
pot̾. si nouatõis causa hoc fiat. si at̾
nõ nouandi aĩo hoc int̾ueĩt. utq
quid tenet᷑. set alt̾o soluente alt̃
librabr/ nõ tñ si quis scipuletur q.

Expanded text:
utimur.Idem Celsus ait iudicatum solui stipulatione actionem iudicati non nouari, merito, quia hoc solum agitur ea stipulatione, ut fideiussoribus cautum sit, non ut ab obligatione iudicati discedatur.Si decem, quae mihi Titius debet, stipulatus fuero, putat Marcellus neutrum liberari, sed tertium eligere posse, pro quo decem solvere velit. Si ab alio promissam sibi dotem maritus ab uxore dotis nomine stipulatus sit, non duplari dotem, sed fieri novationem placet, si hoc actum est: quid enim interest, ipsa an alius quilibet promittat? quod enim ego debeo si alius promittat, liberare me potest, si novationis causa hoc fiat: si autem non novandi animo hoc intervenit, uterque quidem tenetur, sed altero solvente alter liberatur. non tamen si
Abbreviated transcription (Latin):
ri xluctõi satisfaciat̃ admittẽdi
nõ sũt. ¶ Debitores fisciit᷑q rei
alia causa eorũ debita honent᷑
nsi forte tales fitei iussores ob¬
tulint qui debitis eorũ satisfac̾e
parati sĩt. ¶ Sccu uetrigaliũ si
seꝑatĩ ꝑtes admistrẽt alt̾ ab al¬
tero minus ydoneo in se porcõm
cũ alt̾o tanto passo s̃iuriã exsol¬
uit ꝑ nñ uõ extortũ tũ pena tͥpli
restituit᷑. ampliꝰ exͣ ordĩem plet¬
tunt᷑. altm̃ eĩutilitas priuatorũ
at ¶Earuĩ rer̃ nectigal quarũ
nũ ꝙͣ prestitũ ẽ prestari nõ pot̾ q¬
si pr̃ari ꝯsuetũ ĩdulgẽcia public¬
anus omiẜat aliꝰ extere nõ pro¬
hiret᷑. ¶Res ex̃titui patas p̾stati¬
oni uectigaliũ sb̃ici nõ placuit.
¶Fiscus ab om̃iũ uectigalium
prestatõib ĩnuiis est. Mercato¬
res aut̾ qui de fundis fis. alibo  ꝯsu

Expanded text:
ri conductioni satisfaciant, admittendi non sunt. Debitores fisci itemque ralia causa eorum debita onerentur: nisi forte tales fideiussores optulerint, qui debitis eorum satisfacere parati sint. Soci uectigalium si separatim partes administrent, alter ab altero minus idoneo in se portionecum altero tanto passis iniuriam exsoluitur. per uim uero extortum cum poena tripli restituitur: amplius extra ordinem plectuntur: alterum enim utilitas priuatorum,at. Earum rerum uectigal, quarum numquam praestitum est, praestari non potsi praestari consuetum indiligentia publicani omiserat, alius exercere non prohibetur. Res exercitui paratas praestationi uectigalium subici non placuit. Fiscus ab omnium uectigalium praestationibus immunis est. Mercatores autem, qui de fundis fiscalibu
Abbreviated transcription (Latin):
pillũ prẽm fam̃. applłamus/.⁊
Fũ p̃r fam̃. nioritur. quot quot
capita ei sb̾iecta fu̾int singłas
fam̃. incipiũt b̾re. singuli enĩ
patrũ familiarũ nome sb̃eunt
Idemq eueiet in eo qui em̃a¬
cipatus est. nã ⁊ hic sui iuris ef¬
fectus ppriam familiã ht Cõi
uire familiã dicimus om̃ium

Expanded text:
pillum patrem familias appellamus. et cum pater familias moritur, quotquot capita ei subiecta fuerint, singulas familias incipiunt habere: singuli enim patrum familiarum nomen subeunt. idemque eueniet et in eo qui emancipatus est: nam et hic sui iuris effectus propriam familiam habet. communi iure familiam dicimus omnium
Abbreviated transcription (Latin):
¶uis. i amilie appllone.
⁊ip̃e princeps familie tinet᷑¬
fenniuarũ libos in familia ea¬
nĩ nõ eẽ palam est. quia quas
secuntur

Expanded text:
.Familiae appellatione et ipse princeps familiae continetur.Feminarum liberos in familia earum non esse palam est, quia qui nascuntur
Abbreviated transcription (Latin):
in sexu masculino adutrũq
sexũ płmꝰq porrigitur ¶ Fam¬
lie applło qualit̾ accipiatuir
uideamus.⁊ quid̃ uane accep¬
ta est. nã ⁊ in res in ꝑsonas de¬
clucitur. in res ut puta in le
psonas aut̃ refertur familie
significatõ. ita cũ de prõno et
liberto loquiturler familia¬
ex ea in quid in eam fam̾iliã
hic ⁊ de singłilanibo ꝑsonis lege̾
loqui ꝯstat ¶ familie applło
refertur. ⁊ ad corpis cuiusdam
significatõm qd̾ aut iuuire ꝓpͥo
ip̃orũ aut coĩ uniu̾se gnatõis
tineturiure ꝓprio familia
diñs plures ꝑsonas que sũt sb̾
unius pt̃ate. aut natura. aut
iuire sbiecte. ut pͥuta prẽm fa.¬

Expanded text:
in sexu masculino ad utrumque sexum plerumque porrigitur. 'Familiae' appellatio qualiter accipiatur, uideamus. et quidem uarie accepta est: nam et in res et in personas d‹e›ducitur. in res, ut puta in legpersonas autem refertur familiae significatio ita, cum de patrono et liberto loquitur lex: 'ex ea familia', inquit, 'in eam familiam': et hic de singularibus personis legem loqui constat.Familiae appellatio refertur et ad corporis cuiusdam significationem, quod aut iure proprio ipsorum aut communi uniuersae cognationis continetur. iure proprio familiam dicimus plures personas, quae sunt sub unius potestate aut natura aut iure subiectae, ut puta patrem fa
Abbreviated transcription (Latin):
an aliquid ex ꝑte alia ferat altꝰ
sccius uidend est. ⁊ nũꝗd sile sit
sacq cũ stipulatur ẜuus uissu
unius dñi. aut ꝑ tradicõm ali¬
quid accepit ul noĩatĩ alt̾i qdi.

Expanded text:
an aliquid ex parte ferat alter socius, uidendum est, et numquid simile sit, atque cum stipulatur seruus iussu unius domini aut per traditionem aliquid accipit
Abbreviated transcription (Latin):
aul. aquedam que nõ possunt
sola alienari ꝓuniu̾sitatẽ tnͣ¬
seũt. ut fiurd dotal ad ħrdes
ires cuius aliquis ꝯm̾ciũ nõ
ht nã ⁊ silegan ei nõ possit. tñ
hrgistitut dũs eiꝰ efficitur

Expanded text:
um. Quaedam, quae non possunt sola alienari, per uniuersitatem transeunt, ut fundus dotalis, ad heredem, et res, cuius aliquis commercium non habet: nam etsi legari ei non possit, tamen heres institutus dominus eius efficitur
Abbreviated transcription (Latin):
nta statĩ ea tebet᷑. at młtte. est
prouccatõ. nec añ debetur quã
aut nõ est prouocatũ. aut ꝓuo¬
cator uictus est. nec alit̾ ꝙͣsus
potit. quia pene certe singłorũ
enis iudicis potestas est qnͣtã
dicat. insi cũ lege est ꝯstitutũ

Expanded text:
uta, statim ea debetur. ‹a›t multae prouocatio est, nec ante debetur, quam aut non est prouocatum aut prouocat‹o›r uictus est: nec aliter quam poterit, quia poenae certae singulorum eius iudicis potestas est, quantam dicat, nisi cum lege est constitutum
Abbreviated transcription (Latin):
sũmo supplicio afacuit᷑ ¶ Bestiu
qo nllo irenalet inpunse suuipꝰ¬
initur: Nich eĩ est qd ex eo aut pe
płmq huiliores aut in metallũ
damꝑnãtur aut honestiores in
insulã deportãtur ¶Siquis in¬
scrumẽtũ litis sue aꝓcuratore
dapnatur. si honestior adẽpta
ꝑte bonorũ dimidia m ppetuũ
relegatur ¶ Instra bonoꝵ pens̃
se depoĩta. quicũq alt̾i alto ab¬

Expanded text:
summo supplicio adficiuntu nullo iure ualet, impune supprimitur: nihil est enim, quod ex eo aut petplerumque humiliores aut in metallum damnantur aut honestiores in insulam deportantur. Si quis instrumentum litis suae a procuratore tallum damnatur, si honestior, adempta parte bonorum dimidia in perpetuum relegatur. Instrumenta penes se deposita quicumque alteri alt
Abbreviated transcription (Latin):
reclemptũ nõ probau̾it librtatẽ¬
pet̾e nd pot̾. amplius eid dnõ sb
pena uiculoꝵ recdlitur.ul si ipẽ
dñs malit in metallũ dãpuat᷑¬
¶ Qau alortõis aut am̃atoriũ¬

Expanded text:
robauerit, libertatepetere non potest: amplius eidem domino sub poena uinculorum redditur uel, si ipse dominus malit, in metallum damnatur. Qui abortionis aut amatoriu
Abbreviated transcription (Latin):
mod obutilitate pplaris qͥnoneͦ d¬
pro moto admissi ex
talio ꝑncipis ul ex moneta sa
cra furatus sit. pena metalli uł
exilu pitur ¶ Transfuge ad

Expanded text:
modum ob utilitatem popularis annonae pro modo admissi exttallo principis ucra furatus sit, poena metalli et exilii punitur. Transfugae ad
Abbreviated transcription (Latin):
leues hõmũ aĩ suꝑstitõne nimi¬
nis t̾reant᷑. dinus marcus huiꝰ
presites dmuit̾e nõ debẽt s si eiꝰ. ⁊¬
roboris ul artificu sĩt ut digne
pplo romano ex hibri possint. pn¬
cipẽ ꝯsulere detẽt ex puĩtia ant̃

Expanded text:
leues hominum animi superstitione numinis terrentur, diuus Marcus huiuspraeses dimittere non debet: sed si eius roboris uel artificii sint, ut digne populo Romano exhiberi possint, principem consulere debet. Ex prouincia autem
Abbreviated transcription (Latin):
citur ex quo despicit᷑. In de specta¬
ad incile opponũt᷑ aque derniã¬
de ꝯpellende ue ex flũe causa sũ
ressus ad latus aũis ex eodictũ
qd incidatur. Incror eĩul lapis.i
t̾ra. uude primũ aqua ex flũie
agi possit. Set ⁊ fosse ⁊ putei hoc
int̾dicto ꝯtinent᷑. ¶em̃d ait p̃

Expanded text:
cus, ex quo despicitur: inde spectaad incile opponuntur aquae deriuandae compellendaeue ex flumine causa, siue ressus ad latus fluminis, ex eo dictus, quod incidatur: inciditur enim uel lapis uel terra, unde primum aqua ex flumine agi possit. sed et fossae et putei hoc interdicto continentur. Deinde ait p
Abbreviated transcription (Latin):
riuos. spetus. septa. refice̾. purga¬
re a que ducende tausa. quominꝰ
liceat ei dũne alit̾ aquam cluca
quã uti priore estate. nõ ui. non
clam nõ pͥcario a te cluxit. uim
fieri ueto. ħ int̾dictũ utilissimũ
est. slam nisi ꝑmittat᷑ alicui refi¬
tere. alia rõne usus mcomodabr¬
est lceus ꝑ longitudinẽ depressus¬

Expanded text:
Riuos specus septa reficere purgare aquae ducendae causa quo liceat illi, dum ne aliter aquam ducat, quam uti priore aestate non ui non non precario a te duxit, uim fieri ueto'.Hoc interdictum utilissimum est: nam nisi permittatur alicui reficere, alia ratione usu incommodabiturest locus per longitudinem depressu
Abbreviated transcription (Latin):
Nem. ¶ylier que dotem
dedrat põpular meo glabio¬
iu ysitoro fec̾at eũ promitt̾e
totem si in mat̾monio deces¬
sisset infanti ⁊ decesserat cõ¬
stante matͥmoĩo placebat
pexstipulatu actõm nõ ẽẽ̾ qm̃

Expanded text:
m.Mulier, quae dotem dederat populari meo Glabrioni Isidoro, fecerat eum promittere dotem, si in matrimonio decessisset, infanti et decesserat constante matrimonio. placebat ex stipulatu actionem non esse, quoniam q
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfectam sñ ulla ꝯccõne emptõni. post¬
ea emptor ex uolũtate sua licteras e¬
misit quibꝰ profitentur se post certũ
tp̃c manũialirũ eum quẽ emerat
nõ uidri eas luteras ad ꝯstõm diui
ut post tp̃c manintt̾ent᷑. s enͥnd fauo¬
rem librtatis ꝯsequd cã. et̃ eãm me¬
reri pro qua dñs pretiũ accepit. ut
ancillam suam manũnt̾et. cũ idez
⁊̃ librtã biturus sit ¶ Quesitũ ẽ an
emptor ẜuo recte librtatẽ declit nõ¬
precio satis fcm̃ est. ⁊ nõ dũ pretio sol¬
utombonis em ptoris eẽ cẽpͣise. Gi¬
is seius sticũ ẜuũ suũ lucio ticio uẽ¬
diditita ut lucius sticũ post tͥenn

Expanded text:
fectam sine ulla condicione emptionem postea emptor ex uoluntate sua litteras emisit, quibus profiteretur se post certum tempus manumissurum eum quem emerat, non uideri eas litteras ad constitutionem diui ut post tempus manumitterentur: sed eundem fauorem libertatis consequendae causa etiam eam mereri, pro qua dominus pretium accepit, ut ancillam suam manumitteret, cum idem etiam libertam habiturus sit. Quaesitum est, an emptor seruo recte libertatem dederit nonpretio satisfactum est, et nondum pretio soluto in bonis emptoris esse coepisse. Gaius Seius Stichum seruum Lucio Titio uendidit ita, ut Titius Stichum post trienn
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpetunt prestent᷑ nõ recͨte. ꝓ¬
nũciant debent eĩ deusur̾
quoꝙ cognoscere ⁊ certam
fac̾e ꝯdempnatõm. ¶Siqͥs
er edicto pemptorio post
mortẽ sit ꝯdempnatus. nõ
ualet sententia. quia mor¬
cum alter ex litigatoribus
febricitans discessisset et
uidex absente eo ꝓnũcia¬
sset an iure indetur ꝓnũc¬
iasse. ¶Re. mor b sontic¬
us et̃ inuitis litigatoribꝰ
ac iudice diem differt.¬
¶ SSontitus aut̃ eristimã¬

Expanded text:
ut praestentur', non recte pronuntiant: debent enim de usuris quoque cognoscere et certam facere condemnationem.Si quis ex edicto peremptorio post mortem sit condemnatus, non ualet sententia, quia morcum alter ex litigatoribus febricitans discessisset et iudex absente eo pronuntiasset, an iure videretur pronuntiasse. respondit: morbus sonticus etiam invitis litigatoribus ac iudice diem differt. sonticus autem existima
Abbreviated transcription (Latin):
fund̾ possidem pofessꝰ sũ. pet̾itor
aut̃ eius nõ fr̾rit ꝓfessus. actõe
illi man̾e placͤet in ẜuis defe̾n
antuulat᷑us quoq piscatorios
⁊ portus incensũ doꝰ debet dfr̃e.¬
¶saline si quit̾ sũt in p̃dus. eque¬

Expanded text:
 possiderem, professus sim, petitor autem eius non fuerit professus, actionem illi manere placet.In seruis deferendantur.Lacus quoque piscatorios et portus in censum dominus debet deferre.Salinae si quae sunt in pr‹ae
Abbreviated transcription (Latin):
n litt̾is hnt quã legato soluto lo¬
cũ hre uolint ꝑpeciũa tributi qd
sua die nõ est redelitũ quominꝰ
p̾diũ iure pignoris distrahat᷑. ob̾l¬
atamoratoria cautio nõ admit¬
tit̾. nec audiet᷑ legat᷑anus ꝯtra¬
dices ob tributa pret̾iti tpris qͣd̾
hrs soluendo sit. łhus ꝗ tributis
recipiendis p̾positꝰ fu̾at

Expanded text:
 litteris habent, quam legato quoque soluto locum habere uoluit.Pro pecunia tributi, quod sua die non est redditum, quo minus praedium iure pignoris distrahatur, oblata moratoria cautio non admittitur: nec audietur legatarius contradicens ob tributa praeteriti temporis, quod heres soluendo sit et is, qui tributis recipiendis praepositus fuerat
Abbreviated transcription (Latin):
diendi negocu cã tributorũ in¬
re ꝯuelretur adũsus cet̾os quo¬
rũ eq̃ predia tenẽt᷑ ei qui ꝯuẽtꝰ
est. actõnes a fisco prestãturũ
tributi ꝯferant᷑. nec ĩutiliten
actõnes prestãt᷑. nã i⁊ͥ fistus pecũi¬
anrsuam retupauiti quia nom¬
mũ uenditorũ preciũ acceptũ

Expanded text:
usa tributorum iure conueniretur, aduersus ceteros, quorum aeque praedia tenentur, ei qui conuentus est actiones a fisco praestantur, tributi conferant. nec inutiliter actiones praestantur, tametsi fiscus pecuniam suam reciperauerit, quia nominum uenditorum p
Abbreviated transcription (Latin):
Dem. IEruo ꝯpetere libtas nou
pot̃ si relegatus moratus sit iniube
distincte homo legatus sit. nõ potest
irs quosdã ẜuos. ul om̃is manitittẽ¬
to aut auẽite̾ aut m̾uu̾e ius elconꝰ
nã optione sũ elcone ẜui data quodã

Expanded text:
m.Seruo competere libertas non potest, si relegatus moratus sit in urbedistincte homo legatus sit, non potest heres quosdam seruos uel omnes manumittendo aut euertere aut minuere ius electionis: nam opt
Abbreviated transcription (Latin):
L pbenus ¶Eruus nõ in
om̃ib ieb sine pena dñi dcõ
auͣdiens eẽ solet. sicuti si do
hoĩem occidere aut furtum
alicui facere seruo uississet
qua rira exlitibus ⁊ conten¬
tõne nata ẽet. aut aliqua ur
uiris retinendi cã fc̃a ẽet. et
ab hus reb fãcinus ab esset.
tunc nõ ꝯuenit pretorẽ. ꝙ si
uus iuissu dñi fetisset. de ea
re in liberũ uidiciũ dare

Expanded text:
 Seruus non in omnibus rebus sine poena domino dicto audiens esse solet, sicuti si dominus hominem occidere aut furtum alicui facere seruum iussissetqua rixa ex litibus et contentione nata esset aut aliqua uis iuris retinendi causa facta esset et ab his rebus facinus abesset, tum non conuenit praetorem, quod seruus iussu domini fecisset, de ea re in liberum iudicium dare
Abbreviated transcription (Latin):
alienũ se possit̾e. ⁊ ob id mala
possidet. set si alii bona fide acc
eĩ quoꝵdam ueterũ setenci¬
a extimaciũ et̃ fundi lociue
fuitum fieri. a

Expanded text:
alienum se possidere et ob id mala fide possidet. sed si alii bona fide accienim quorundam ueterum sententia existimantium etiam fundi lociue furtum fieri.
Abbreviated transcription (Latin):
si ũo in illius ꝑsona defe¬
cit qiͣ nõ adiectus hebit᷑
erhus om̃ibꝰ apparet licet
alt̾ius ꝑsona no recte a diͣ
pulatur reus stipu is qͣ.¬
Uandi dicitur q̃ui promi¬
itit. reus promuttendi he.

Expanded text:
si vero in illius persona defecerit, quasi non adiectus habebitur. Ex his omnibus apparet, licet alterius persona non recte adicipulatur, reus stipulandi dicitur: qui promittit, reus promittendi h
Abbreviated transcription (Latin):
posite sũt nõ eẽ emptoris bo¬
noꝵ eius set aut public᷑as¬
i ornandi municipii cã po¬
site sint. aut̾ eius cuiꝰ ĩ hon¬
ore posite sũt ⁊ nllo moto eas

Expanded text:
positae sunt, non esse emptoris bonorum eius, sed aut publicas, si ornandi municipii causa positae sint, aut eius, cuius in honorem positae sint: et nullo modo eas
Abbreviated transcription (Latin):
ap̃. aurelium palmam manda¬
tor exticit iulu bona ad fiscum
uenerũt. siliter et cretitori fiscus
succesẜat̃. mandator allegabat
selibratũm iure ꝯfusionis qui¬
a fiscus tam̃ cͦ eclitori quam de¬
bitori suͤccesẜat l quid si unus

Expanded text:
apud Aurelium Palmam mandator exstit‹it›: Iulii bona ad fiscum uen‹e›runt: similiter et creditori fiscus successerat. mandator allegabat se liberatum iure confusionis, quia fiscus tam creditori quam debitori successerat. et quidem si unus
Abbreviated transcription (Latin):
sor accipi. ut si ipse dominus ĩ
id q sibi debetur fideuissorem
ab eo recte accipiat. quem fideu
reo furioso nire obligato fitem¬
ssorem accepo tenetur fideus¬
sor. ¶d quoa uulgo dictum
est maleficioꝵ fideuissore acci¬
ꝑi non posse. nõ sic intelligi po¬
sse debet. ut inpenam furti is
cuifuitum factum sit fidens¬
sorem accipe. nd possit nam pe¬
ras ob malefitia solui magna
Nõ suadet. set ita pacius ut qui c̃
alio cũm quofuitum admisit
in ꝑtem quam ex furto sibi res¬
titui desidrat fitenissorer obli¬
gare no pot̾. ⁊ͥqͣm alieno ortat

Expanded text:
sor accipi, ut ipse quoque dominus in id, quod sibi debetur, fideiussorem ab eo recte accipiat: quem fideiuro furioso iure obligato fideiussorem accepero, tenetur fideiussor.Id quod uolgo dictum est maleficiorum fideiussorem accipi non posse non sic intellegi debet, ut in poenam furti is, cui furtum factum est, fideiussorem accipere non possit nam poenas ob maleficia solui magna ratio suadet, sed ita potius, ut qui cum alio cum quo furtum admisit, in partem, quam ex furto sibi restitui desiderat, fideiussorem obligare non possit, et qui alieno hortat
Abbreviated transcription (Latin):
lul. ¶. stipulatris aticio
demte scipleris a seio qnͣtominꝰ
ab illoꝯ secutus łis. ⁊ si .x. pecieris
aticio. nd tñ absoluitur seius ꝙͥ
eĩ si ꝯdempnatus ticirs nicħ fa¬
cere pot̾ set si tũ seio pͦrius egeis
certum quippe ẽ anomĩno seuᷤ¬
dẽbiturus sit. deniꝙ si totũ ti¬
crus solu̾it nsi tebitor uidẽbit᷑

Expanded text:
 stipulatus a Titio deinde stipuleris a Seio, quanto minus ab illo consecutus sis: etsi decem petieris a Titio, non tamen absoluitur Seius: si condemnatus Titius nihil fased et si cum Seio prius egeris, certum quippe est, an omnino Sedebiturus sit: denique si totum Tus soluerit, nec debitor fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
tũ fratũ fcm̃ nõ sit iẜ dab̃r accio¬
młtiũ in eũ qui adiluxit sistiꝑ¬
ulatus dẽtesim ꝑte nõ fi̾ quo mi¬
nus ħ̾ohetos intͣ klas iul. mͥ detur
ꝙͣuis mea int̾ẽet eñ nõ sb̃ripi cũ¬

Expanded text:
tum factum non sit: sed dabitur actioctum in eum qui adduxit. Si stipulatus de te sim 'per te non fieri, quo minus homo Eros intra kalendas illas mihi detur', quamuis mea interesset eum non subripi cu
Abbreviated transcription (Latin):
sibi ille stipularetur. ħ in
hus ũm ÷ que uuris sunt
queꝙ atquiri prĩ possunt
alicquin si fcm̃ ꝯferatiu.
ĩꝑsonam filii in util erit
sciplo ueluti ut tene eire
acquiret ei Immo et ad ĩ
suam ꝑsonam ⁊ ferre non

Expanded text:
pularetur, hoc in his verum est, quae iuris sunt quaeque adquiri patri possunt: alioquin si factum conferatur in personam filii, inutilis erit stipulatio, veluti ut tenere ei adquiret ei: immo et quod in suam personam conferre non
Abbreviated transcription (Latin):
ganda eẽt ẽ exstipulatu
actio. set ⁊ si ei qui sipula¬
tus ⁊ nõ debet denegari mu¬
icto filio nec ip̃i deneganda
eum alit̾ quã ut filiũ obser¬
uasset nõ ꝓspicio an et hiceͤx¬

Expanded text:
a est ex stipulatu actio? sed si ei, qui stipulatus est, non debuit denegariicto filio, nec ipsi deneganda eum aliter quam ut filium observasset", non prospicio: an et hi
Abbreviated transcription (Latin):
si prohibat. set et coͣhrdrm eiꝰ¬
¶Qui fund sibi aut ticio
danstiplatur. ꝙͣuis funduᷤ
ticio traditus sit. nichomĩꝰ
pet̾e fund pot̃. ut sibi de euic¬
tõnepetatur promittatur
na int̾est eius quimandati
accõne recepturus fundu¬
sit aticio. s si conatõnis cã

Expanded text:
si prohibeat, sed etiam coheredes eius.Qui fundum sibi aut Titio dari stipulatur, quamuis fundus Titio traditus sit, nihilo minus petere fundum potest, ut sibi de euictione promittatur: nam interest eius, quia mandati actione fundum recepturus sit a Titio. sed si
Abbreviated transcription (Latin):
luisfamil ita stiplatus est.
qnͣtam pecuĩam titio credi¬
dero fite tua eẽ iubes ⁊ emã¬
cipatus credidit. prĩ nõ debe¬
bit fideuussor. qr nec reus
ei tenebr

Expanded text:
lias ita stipulatus est: "quantam pecuniam Titio credidero, fide tua esse iubes?" et emancipatus credidit: patri non debebit fideiussor, quia nec reus ei tene
Abbreviated transcription (Latin):
igitur nõ alit̾ eũ quã ut fi¬
nũ obẜuauit. ergo exbrda¬
tus d̾e mofficio agͥat. Quit
ergo dicemus si et meruit
exþrdari ẽ ul emancipari.¬

Expanded text:
igitur non aliter eum quam ut filium observavit. ergo exheredatus de inofficioso agat. quid ergo dicemus, si et meruit exheredari? emancipa
Abbreviated transcription (Latin):
pctuis litẽ ꝯtestatã tolo quid fẽte¬
rit. an exceptõ eo noiẽ ĩiudiciũ obi¬
cienda sit. dubitanr pot̾ quia litis
end ẽẽ. Ite dẽ t̾utore qui pupimi
sũ aut̃ ħ in eare regula sequda est
alici s ip̃i qui eum adm̃isit da¬
mpnosus futurus erit

Expanded text:
post litem contestatam dolo quid fecerit, an exceptio eo nomine in iudicium obicienda sit, dubitari potest, quia litis endum esse. idem de tutore, qui pupilli sum autem haec in ea re regula sequenda esali cui, sed ipsi, qui eum admisit, damnosus futurus erit
Abbreviated transcription (Latin):
luus ¶Ulo facit ꝗ petit ꝙ red¬
dicurus est. sic sihis dãpnatus sic
nõ pet̾e̾ a debitore pot̃ u̾ti exceptõe
accepta dampnari se pasus sic
⁊ cũ dño iudicati agatur tu̾ebꝰ¬

Expanded text:
um.Dolo facit, qui petit quod redditurus est.Sic, si heres damnatus sit non petere a debitore, potest uti exceptione accepta damnari se passus sit et cum domino iudicati agatur, tueb