comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rochiam. Siguis uero regũ. epoꝵ. sacerdotum.¬
abbatum. uidicum. aut scłarium ꝑsonarum contra
hanc nr̃e institutionis paginam uenire tẽptauerit.
ꝑcussus apłico anathemate potestatis honorisue sui dig¬
nitate careat. reumq se coram diuino iudicio cognoscat.
et nͥ ea quȩ a se male sunt acta defleuerit. a sacratissimo
examini districte ultionis subiaceat. Cunctis aũ eidẽ
loco iusta seruantib sit pax dnĩ nr̃i iħu xp̃i. quatinꝰ¬

Expanded text:
rochiam. Sirochiam. Siabbatum, iudicum aut secularium personarum contra hanc nostrae institutionis paginam uenire temptauerit, percussus apostolico anathemate potestatis honoris ue suae dignitate careat reum que se coram diuino iudicio cognoscat et nisi ea quae a se male sunt acta defleuerit, a sacratissimo examini districtae ultionis subiaceat. Cunctis autem eidem loco iusta seruantibus sit pax domini nostri I
Abbreviated transcription (Latin):
aut religiosoꝵ uiroꝵ atq beneficientiã ꝗͣ uibet apłs
cunctis exhibendam ꝓ possibilitate loct et̾ facultatũ
non mͦ ibidem fieri denegamꝰ. uerum etiã suademꝰ.
De cetero notum fieri uolumꝰ qr deuenerunt ad nos
deprecatiuȩ luterȩ gerardi ep̾i augustudunensis
eccłȩ ꝓ decimis et paratis quatuor eccłarũ uidelicet
sc̃i petri et sc̃i xp̃ofori seĩq gerimani. nec non scĩ Leo¬
degarii. quas ipse predictꝰ ab eodem ep̃o impetraue¬
rat. sicuti antecessores eiꝰ ab ep̃is ipsiꝰ sedis ꝑ succeden¬
tia tp̃ra ordinatis fecisse noscuntur. ut sub confir¬
matione nr̃i priuilegii corroboraremꝰ. qd̾ ec fecimꝰ.
ex cõmunicantes ut nullus augustudunensis eccłe ep̃c
aliquã calumniam abbati eiusdem loci siue monachis
de ipsis inferat eccłiis uel paratis siue de decimis aut
de aliis exceniis tam ipse quam aliqua emissa ꝑso¬
na ualeat minuere. aut in aliam transferre par¬

Expanded text:
aut religiosorum uirorum atque beneficientiam, quam iubet aposaut religiosorum uirorum atque beneficientiam, quam iubet aposcunctis exhibendam, pro possibilitate loci et facultatum non modo ibidem fieri denegamus, uerum etiam suademus. De cetero notum fieri uolumus quia deuenerunt ad nos deprecatiuae litterae Gerardi episcopi Augustudunensis iae pro decimis et paratis quatuor ecclesiarum, uidelicet Sancti Petri et Sancti Christofori Sancti que Germani necnon Sancti Leodegarii, quas ipse predictus ab eodem episcopo impetrauerat, sicuti antecessores eius ab episcopis ipsius sedis per succedentia tempora ordinatis fecisse noscuntur, ut sub confirmatione nostri priuilegii corroboraremus, quod et fecimus, excommunicantes ut nullus Augustudunensis ecclesie episcopus aliquam calumniam abbati eiusdem loci siue monachis de ipsis inferat aecclesiis uel paratis siue de decimis aut de aliis exeniis tam ipse quam aliqua emissa persona ualeat minuere aut in aliam transferre par
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i et ab ingressu eccłe nouerit se eẽ disiunctum.
Hoc quoq capitulo presenti subiungimus ut locum
auariciȩ secludamus. nulli unquã de regib. nulli de
ep̃is uel sacerdotib uel de quib cũq fidelib ꝑ se fupposi¬
tamue ꝑsonam de ordinatione eiusdem abbatis uel cde-¬
ricoꝵ aut prb̃roꝵ. uel de largitione chrismatis. aut
consecratione basilice. uel de quib cũq causis ad idem
monasteriũ ꝑtinentib audere in qualibet specie exe¬
nii loco quicquã acciꝑe. neq eundem abbatẽ ꝓ ordina¬
tione sua aliquid dare. neq ep̃c ciuitatis ipsiꝰ parro¬
chiȩ nisi ab abbate ipsiꝰ monasterii inuitatꝰ ibidem
publicas missas agat. neq stationes in eodem cenobio
indicat ne seruoꝵ dĩ quies quocũq mͦ populari con¬
uentu ualeat ꝑturbari. neq mansionaticos exinde
ullus presumat exigere. Susceptionẽ aut̃ fidelium

Expanded text:
Iesu Christi et ab ingressu aecclesiae nouerit se esse disiunctum. Iesu Christi et ab ingressu aecclesiae nouerit se esse disiunctum. Hoc quoque capitulo presenti subiungimus ut locum auariciae secludamus, nulli unquam de regibus, nulli de episcopis uel sacerdotibus uel de quibuscumque fidelibus per se suppositam ue personam de ordinatione eiusdem abbatis uel clericorum aut presbiterorum uel de largitione chrismatis aut consecratione basilice uel de quibuscumque causis ad idem monasterium pertinentibus audere in qualibet specie exenii loco quicquam accipere neque eundem abbatem pro ordinatione sua aliquid dare. Neque episcopus ciuitatis ipsius parrochiae, nisi ab abbate ipsius monasterii inuitatus, ibidem publicas missas agat neque stationes in eodem cenobio indicat, ne seruorum dei quies quocunque modo populari conuentu ualeat perturbari, neque mansionaticos exinde ullus presumat exigere. Susceptionem autem fidelium
Abbreviated transcription (Latin):
ñ alius ibi quacũq obreptionis astutia ordinetur. nͥ
quem consensus monachoꝵ sedm timorẽ dĩ et institu¬
tionẽ regłȩ beati benedicti elegerit & huiꝰ apłicȩ
sedis pontifex ꝓuiderit ordinandũ. Unde et consti
Apłicum priuilegiũ confirmamꝰ. ut nullus rex
aut pontifex. uel abbas aut comes uel qualiscunq
magna paruaq ꝑsona auariciȩ cupiditate carruptꝰ
aut diabolica suggestione deceptꝰ audeat uel p̃su¬
mat contra tuu honorẽ o uenerabilis eldr ade abbas
qualicunq mͦ insurgere. uel in tua loca aut de tuo
honore molestias tͥ inferre. uel de omĩb reb monaste¬
rii quȩ tͥ tuisq decessorib a nobis nr̃isq antecessorib
ꝑ paginã priuilegii concessa atq firmata sunt.
aliquas inuasiones uel rapinas siue iuolentias inferre.
Si non uult auctoritate dĩ et scĩ petri et nr̃a apłica
excõmunicatione a corpore et sanguine diĩ nr̃i iħu

Expanded text:
non alius ibi quacunque obreptionis astutia ordinetur, nisi non alius ibi quacunque obreptionis astutia ordinetur, nisi quem consensus monachorum secundum timorem dei et institutionem regulae beati Benedicti elegerit et huius apostolicae sedis pontifex preuiderit ordinandum. Vnde constituimostrum apostolicum priuilegium confirmamus, ut nullus rex aut pontifex aut abbas aut comes uel qualiscumque magna parua que persona, auariciae cupiditate corruptus aut diabolica suggestione deceptus, audeat uel presumat contra tuum honorem, o uenerabilis Eldrade abba, qualicumque modo insurgere in tua uita aut de tuo honore molestias tibi inferre uel de omnibus rebus monasterii, que tibi tuis que decessoribus a nobis nostris que antecessoribus per paginam priuilegii concessa atque firmata sunt, aSi non uult auctoritate dei et sancti Petri et nostra apostolica excommunicatione a corpore et sanguine domini nostri
Abbreviated transcription (Latin):
ctionis tempore illibata et sine inquietudine iri
sustentatione iam dicti monasterii et usib abb̃m
& monachoꝵ sub regula patris benedicti ibi deo
militantium uolumꝰ atq precipimꝰ possideri.
ea uidelicet conditione ut nullus successoꝵ nr̃oꝵ¬
pontificum in hac sc̃a sede cui deo auctore seruimus
umquam uel usquam quiddam de eisdem reb cuiquã
beneficiare. cõmutare. aut sub censu quolibet concedere ꝑ
futura tempora patiat᷑. s censum tantũm in testam̃to
traditionis a fundatorib qui ex eodem monasterio
hanc scãm sedem romanã heredem fecerunt. et iam
delegatam unam uidelicet libram argenti annis sin¬
gulis fuccessores nr̃i accipientes piȩ paternitatis suf¬
fragiũ eidem monasterio et tͥ successoribq tiuis ac
monachis sub iam dicti patris benedicti regula
ibidem degentib sollicitudine pastorali uigilanter
contra om̃s infestantes impendere studeant. Item
constitiumꝰ ut obeunte abbate predicti monasterii

Expanded text:
tae tempore illibata est sine inquietudine in sustentatione iam dicti monasterii et usibus abbatum et monachorum sub regula patris Benedicti ibi deo militantium uolumus atque precipimus possideri, ea uidelicet conditione ut nullus successorum nospontificum in hac sancta sede cui deo auctore seruimus, unquam uel usquam quiddam de eisdem rebus cuiquam beneficiare, commutare aut sub censu quolibet concedere per futura tempora patiatur, sed censum tantummodo in testamento traditionis a fundatoribus, qui ex eodem monasterio hanc sanctam sedem Romanam heredem fecerunt, etiam delegatam, unam uidelicet libram argenti, annis singulis successores nostri accipientes, piae paternitatis suffragium eidem monasterio et tibi successoribus que tuis ac monachis sub iam dicti patris Benedicti regula ibidem degentibus sollicitudine pastorali uigilanter contra omnes infestantes impendere studeant. Item constituimus ut obeunte abbate predicti monasterii
Abbreviated transcription (Latin):
seruoꝵ di. directo filio rorbto
Rerioios o ab̃bi sẽi uizenacensi
cenobii omniq congregationi eiusdem
monasterii in ꝑpetuum. Quotiens
illa a nob̾ tribui sꝑantur quȩ rationi incunctanter
conueniunt. animo nos decet libenti concedere. et pe¬
tentium desideriis congruum imꝑtire suffragium.
tq ideo qr postulasti a nob quatinꝰ priuilegiũ sedis
apłicȩ monasterio uizeliaco eui pre esse dinosceris. quod
constat olim a gerardo nobilissimo et xp̃ianissimo uiro
necnon et berta ixore eiꝰ in honore dñi et saluatoris nr̃i
parrochia augustudunensi. in pago aualensi. qd̾q a
prefatis fundatorib beato petro apłoꝵs principi liberali
deuotione et testam̃ti pagina collatum ẽ facere debemꝰ
ueluti a predecessorib nr̃is piȩ memoriȩ nicholao papa
atq iohanne iam dudum factũ constat fuisse: inclinati
precib tuis libenter fieri decreuimꝰ. ꝑ qd̾ apostolicȩ
auctoritatis pruuilegium confirmamus atq statiumus. ut

Expanded text:
SERVORVM DEI. Dilecto filio ELDRADO religioso abbati sancti Vizeliacensis cenobii omni que congregationi eiusdem monasterii in perpetuum. Quotiens illa a nobis tribui sperantur quae rationi incunctanter conueniunt, animo nos decet libenti concedere et petentium desideriis congruum impertire suffragium. Atque ideo, quia postulasti a nobis quatinus priuilegium sedis apostolicae monasterio Vizeliaco, cui preeconstat olim a Gerardo nobilissimo et christianissimo uiro necnon et Berta uxore eius in honore domini et Saluatoris nostri parrochia Augustudunensi, in pago Aualensi quodque a prefatis fundatoribus beato Petro apostolorum principi liberali deuotione et testamenti pagina collatum est, facere deberemus, ueluti a predecessoribus nostris piae memoriae Nicholao papa atque Iohanne iam dudum factum constat fuisse, inclinati precibus tuis libenter fieri decreuimus. Per quod apostolicae auctoritatis priuilegium confirmamus atque statuimus ut
Abbreviated transcription (Latin):
subdite sunt culmini. non debentur alteriꝰ eccłȩ con¬
suetudine detineri. De cetero si canonicȩ et legitimȩ
fieri potest sic tam̃ ut in nullo sacri canones uel regła
sc̃i benedicti contraire uideantur. decernimꝰ ut
pꝰ tui obitum si ariꝑtus monachus tui monasterii
suꝑfuerit uita moribq comꝓbatus abbas in ipso
constituat᷑ monasterio. Siquis autẽ contra hanc
niãm apłicam ammonitionẽ et priuilegii tramitẽ
ire tẽptauerit. et iam dictũ monasteriũ uiteliacense
de fuis reb mobilib aut immobilib minuere contra
rationem uisus fuerit. et monachos ibidem seruien¬
tes conturbare presumpserit. sit cuiuscũq dignita¬
tis uel militie homo usq ad ueram satisfactionem
et emenclationẽ fuerit. ex cõmunicatus sit et a scẽ¬

Expanded text:
subdite sunt culmini, non debentur alterius aecclesiae consubdite sunt culmini, non debentur alterius aecclesiae consuetudine detineri. De cetero, si canonice et legitime fieri potest, sic tamen ut in nullo sacri canones uel regula sancti Benedicti contraire uideantur, decernimus ut post tui obitum si Aripertus monachus tui monasterii superfuerit, uita moribus que comprobatus, abbas in ipso constituatur monasterio. Siquis autem contra hanc nostram apostolicam ammonitionem et priuilegii tramitem ire temptauerit et iam dictum monasterium Vizeliacense de suis rebus mobilibus aut immobilibus minuere contra rationem uisus fuerit et monachos ibidem seruientes conturbare presumpserit, cuiuscumque dignitatis uel militiae homo usque ad ueram satisfactionem et emendationem fuerit, excommunicatus sit et a s
Abbreviated transcription (Latin):
ERGIUS EPC SERUUS SeRUORS
DI. EUDONI UISELIACENSIS
MONASTERII UE NERABIRI
ABBI o& RER EE In eode monastio
in ꝑpetuum. No augmentum et
stabilitatem te supplicante auxilii nr̃i
brachium porrigentes. firmamꝰ sub apłica tuitione
pruulegium prefati tui monasterii. ita ut salua annua¬
li pensione palacii nr̃i tua omĩa quieto possideas iure
remotus ab omnium infestatione maloꝵs. Concedimus
t tiusq successorib quȩcũq eidem prefato monasterio
a piis hominib concessa sunt. siue a regib siue a qui¬
b cũq ꝑsonis. &e quetũq antecessores tui uel tu ipse
aut successores tui poteritis acquirere in prefato monaste¬
rio ꝑhenni et eternali stabilitate possidere. tam cur¬
tes quam alodas. seu fiscos. seruos et mancipia firmamꝰ
tibi tiusq successorib disponere. atq cum tumore dĩ
ordinare. Decimas quoq scđm antiquã consuetudinẽ
decernimus in eodem tuo solui monasterio absq alicui

Expanded text:
EPISCOPVS SERVVS SERVORVM DEI. EVDONI VIZELIACENSIS MONASTERII VENERABILI ABBATI ET PER TE IN EODEM MONASTERIO in perpetuum. Ad augmentum et stabilitatem te supplicante auxilii nostri brachium porrigentes firmamus sub apostolica tuitione priuilegium prefati tui monasterii, ita ut salua annuali pensione palacii nostri tua omnia quieto possideas iure, remotus ab omnium infestatione malorum. Concedimus tibi tuis que successoribus quaecumque eidem prefato monasterio a piis hominibus concessa sunt siue a regibus siue a quibuscumque personis et quecumque antecessores tui uel tu ipse aut successores tui poteritis acquirere in prefato monasterio perhenni et eternali stabilitate possidere, tam curtes quam alodas seu fiscos, seruos et mancipia firmamus tibi tuis que successoribus disponere atque cum timore dei ordinare. Decimas quoque secundum antiquam consuetudinem decernimus in eodem tuo solui monasterio absque alicui
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcussus apłico anathemate potestatis honorisue sui
dignitate careat. reumq se coram diuino udicio co¬
gnoscat. et nͥ ea quȩ a se male acta sunt defleuerit. a
sacratissimo corpore dĩ et dni nr̃i iħu xp̃i alienꝰ fiat.
atq eterno examini districte ultionis subiaceat.
Cunctis autẽ eidem loco iusta seruantib. sit pax

Expanded text:
percussus apostolico anathemate potestatis honoris ue sui percussus apostolico anathemate potestatis honoris ue sui dignitate careat reum que se coram diuino iudicio cognoscat et nisi ea quae a se male acta sunt defleuerit, a sacratissimo corpore domini nostri Iesu Christi alienus fiat atque aeterno examini districte ultionis subiaceat. Cunctis autem eidem loco iusta seruantibus sit pax
Abbreviated transcription (Latin):
nec paucitas in habitantiũ destitutionẽ loci indicere ualeat.
Castellum etiam qđ inibi ob erebras paganoꝵ et infi¬
delium xp̃ianoꝵ infestationes ab abb̃e ipsius cenobii
et monachis ꝓptͣ suam et seruientũ sͥ saluationem
ac defensionẽ conditum ac constructũ habet᷑. statiumꝰ
sanctimus. ac nr̃e pastoralitatis priuilegio sicuti in filii
nr̃i Odonis glosissimi regis continet᷑ p̾cepto. diffinimꝰ
atq suademꝰ ut idem castellum absq ulliꝰ regũ. antisti¬
tum. principũ. comitũ. uidicum. siue ullius dignitatis
ordine sublimatũ inquietudine. stabile et inconuulsũ
ꝑ succedentia tẽpora ad tuitionis munimen. eoꝵ qͥ inibi
degunt ac aliunde confugium faciunt stabile ualeat
ꝑmanere. nullo eis resistente insidiasq tendente. nec
in aliquo molestiam ingerente. Siquis uͦ regũ ep̃oꝵ.
contra hanc nr̃e institutionis pagin̾ã uenire tẽptauerit.

Expanded text:
nec paucitas inhabitantium destitutionem loci indicere ualeat. nec paucitas inhabitantium destitutionem loci indicere ualeat. Castellum etiam, quod inibi ob crebras paganorum et infidelium christianorum infestationes ab abbate ipsius cenobii et monachis propter suam et seruientium sibi saluationem ac defensionem conditum ac constructum habetur, statuimus, sanctimus ac nostrae pastoralitatis priuilegio, sicuti in filii nostri Odonis gloriosissimi regis continetur precepto, diffinimus atque suademus, ut idem castellum absque ullius regum, antistitum, principum, comitum, iudicum siue ullius dignitatis ordine sublimatum inquietudine stabile et inconuulsum per succedentia tempora ad tuitionis munimen eorum qui inibi degunt ac aliunde confugium faciunt stabile ualeat permanere, nullo eis resistente insidias que tendente nec in aliquo molestiam ingerente. Siquis uero regum, episcontra hanc nostrae institutionis paginam uenire temptauerit,
Abbreviated transcription (Latin):
unꝗͣ. de regib. nulli de ep̃is aut sacerdotib uel de
de largitione chrisinatis aut consecratione basilicȩ
uel de quib cũq causis ad idem monasteriũ ꝑtinen¬
tib audere in qualibet specie exenii loco qͥcꝗͣ. acciꝑe.
neq eundem abb̃em ꝓ ordinatione sua aliquid dare.
Neq ep̃c ciuitatis ipsiꝰ parrochiȩ nisi ab abbate mona¬
sterii inuitatus ibidem publicas missas agat. neq
stationes in eodem monasterio indicat. ne seruoꝵ dei
quies quocũq mͦ ppłari conuentu ualeat ꝑtͣbari.
neq paratas aut mansionaticos exinde presumat
exigere. Susceptione aut̃ fideliũ ac religiosoꝵ uiroꝵs
atq beneficientiã ꝙͣ. uibet apłs cunctis exhibendã.
ꝓ possibilitate loci et facultatũ non mͦ ibidẽ denega¬
mus fieri. uerũ etĩa suademꝰ. S et modꝰ in numerũ
congregationis ad eo conseruet᷑. ut nec pluritas penuria

Expanded text:
unquam de regibus, nulli de episcopis aut sacerdotibus uel de unquam de regibus, nulli de episcopis aut sacerdotibus uel de de largitione chrismatis aut consecratione basilicae uel de quibuscumque causis ad idem monasterium pertinentibus audere in qualibet specie exenii loco quicquam accipere neque eundem abbatem pro ordinatione sua aliquid dare. Neque episcopus ciuitatis ipsius parrochiae, nisi ab abbate monasterii inuitatus, ibidem publicas missas agat neque stationes in eodem monasterio indicat, ne seruorum dei quies quocunque modo populari conuentu ualeat perturbari, neque paratas aut mansionaticos exinde presumat exigere. Susceptionem autem fidelium ac religiosorum uirorum atque beneficientiam, quam iubet apostolus cunctis exhibendam, pro possibilitate loci et facultatum non modo ibidem denegamus fieri, uerum etiam suademus. Sed et modus in numerum congregationis adeo conseruetur, ut nec pluralitas penuriam
Abbreviated transcription (Latin):
beneficiare. comutare. aut sub censu quolibet concedere
ꝑ futura tẽpora patiat᷑. sed censum tantum modo it¬
in testamentum traditionis a fundatorib qui ex eodem
monasterio hanc scãm sedem romanam heredem fecerunt
etiam delegatũ unius uidelicet librȩ annis singłis succes¬
sores nr̃i accipientes piȩ paternitatis suffragiũ eidẽ mo¬
nasterio tͥ successoribq tuis ac monachis sub iamdicti
patris Benedicti regła ibidem degentib sollicitudine
pastorali uigilanter contra om̃s impendere studeant.
tem constituimꝰ ut obeunte abb̃e predicti monasterii
ñ alius ibi quacũq obreptionis astutia ordinet᷑. nͥ quẽ
consensus monachoꝵ scđm timorẽ d̾i et institutionẽ
regulȩ beati benedicti elegerit. et huiꝰ apłice sedis
pontifex preuiderit ordinandũ. Hoc qͦq capitulo
presenti subiungiꝰ. ut locũ auariciȩ secludamꝰ nulli

Expanded text:
beneficiare, commutare aut sub censu quolibet concedere beneficiare, commutare aut sub censu quolibet concedere per futura tempora patiatur, sed censum tantummodo in testamentum traditionis a fundatoribus, qui ex eodem monasterio hanc sanctam sedem Romanam heredem fecerunt, etiam delegatum, unius uidelicet librae, annis singulis successores nostri accipientes, piae paternitatis suffragium eidem monasterio, tibi successoribus que tuis ac monachis sub iam dicti patris Benedicti regula ibidem degentibus sollicitudine pastorali uigilanter contra omnes impendere studeant. Item constituimus ut obeunte abbate predicti monasterii non alius ibi quacumque obreptionis astutia ordinetur, nisi quem consensus monachorum secundum timorem dei et institutionem regulae beati Benedicti elegerit et huius apostolicae sedis pontifex preuiderit ordinandum. Hoc quoque capitulo presenti subiungimus ut locum auariciae secludamus, nulli
Abbreviated transcription (Latin):
pruulegium confirmamꝰ atq statiumus ut nulli im:¬
ꝑatoꝵ. nulli unquã regum. nulli antistitum. nulli
quacũq predito dignitate. nulli ciiꝗͣ alii de omnib
rebus mobilib  immobilib quȩ eidem monasterio a iam
dictis fundatorib uel ab aliis quib cũq ꝑsonis collate et
concesse sunt uel in futurũ a quib libet de ꝓprio iure fue
rint condonate. sub cuius libet cause occasionisue specie mi¬
nuere uel auferre. neq suis usib applicare. cuncta quȩ
ibi oblata sunt uel offerri contigerit a presenti Sextȩ
indictionis tp̃r illibata et sine inquietudine in susten¬
tatione iam dicti monasterii et usib abbatũ et mona¬
choꝵ sub regła scĩ patris nr̃i benedicti ibi militantium
uolumus et precipimꝰ possideri. ea uidelicet conditione
ut nullus successoꝵs nr̃oꝵ pontificum in hac sede cui dõ
auctore seruimꝰ unꝗͣ uel usquã quicꝗͣ de eisdem reb cuiꝗͣ.

Expanded text:
priuilegium confirmamus atque statuimus ut nulli imppriuilegium confirmamus atque statuimus ut nulli imperatorum, nulli unquam regum, nulli antistitum, nulli quacumque predito dignitate, nulli cuiquam alii de omnibus rebus mobilibus et immobilibus, quae eidem monasterio a iam dictis fundatoribus uel ab aliis quibuscumque personis collate et concesse sunt uel in futurum a quibuslibet de proprio fuerint iure condonate, sub cuiuslibet causae occasionis ue specie minuere uel auferre neque suis usibus applicare. Cuncta quae ibi oblata sunt uel offerri coindictionis tempore illibata et sine inquietudine in sustentatione iam dicti monasterii et usibus abbatum et monachorum sub regula sancti patris nostri Benedicti ibi militantium uolumus et precipimus possideri, ea uidelicet conditione ut nullus successorum nostrorum, pontificum in hac sede cui deo auctore seruimus, unquam uel usquam quicquam de eisdem rebus cuiquam
Abbreviated transcription (Latin):
OHANNES EPG SERUOS SERUOꝵS
di.Aymoni uenerabili abbi uirzelia¬
censis cenobii. om̃iq congregationi eiusdẽ
monasterii in ꝑpetuũ. Quotiens illa a
nob tribui optantur quȩ dationi incun¬
ctanter conueniunt. animo nos decet
libenti concedere: & petentium desideriis congruum
imꝑtiri suffragium. Atq ideo qr postulasti a nob̾ qͣtinꝰ
priuilegium sedis apłicȩ monasterio uizeliacensi cui pre¬
esse dinosceris qd̾ constat olim a Gerardo nobilissimo ac
xp̃ianissimo uiro necnon et herta uxore eiꝰ in honore dñi
nr̃i iħu xp̃i et ueneratione beatissimȩ semꝑ uirginis
in pago aualensi. qd̾q a prefatis fundatorib beato petro
apłoꝵ principi liberali deuotione et testamenti pagina
collatum est facere deberemus. ueluti a predecessorib nr̃is
piȩ memoriȩ Nicholao papa atq Iohanne iã dudum
factum constat fuisse. inclinati precib tuis libenter
fieri decreiumꝰ. Per quod nimirũ apłicȩ auctoritatis

Expanded text:
OHANNES EPISCOPVS SERVVS SERVORVM DEI. Aymoni uenerabili abbati Virzeliacensis cenobii omni que congregationi eiusdem monasterii in perpetuum. Quotiens illa a nobis tribui optantur quae dationi incunctanter conueniunt, animo nos decet libenti concedere et petentium desideriis congruum impertiri suffragium. Atque ideo, quia postulasti a nobis quatinus priuilegium sedis apostolicae monasterio Vizeliacensi, cui preesse dinosceris, quod constat olim a Gerardo nobilissimo ac christianissimo uiro necnon et Berta uxore eius in honore domini nostri Iesu Christi et ueneratione beatissimae semper uirginis  in pago Aualensi quodque a prefatis fundatoribus beato Petro apostolorum principi liberali deuotione et testamenti pagina collatum est, facere deberemus, ueluti a predecessoribus nostris pie memoriae. NICHOLAO papa atque Iohanne iam dudum factum constat fuisse, inclinati precibus tuis libenter fieri decreuimus. Per quod nimirum apostolicae auctoritatis
Abbreviated transcription (Latin):
quoꝵ inter esse poterit in ꝑpetuii seruanda decernimꝰ
Siquis uͦ sacerdotum. iudicum. atq scłariũ ꝑsonaꝵ
hanc constitutionis nr̃e paginam agnoscens contra eã
uenire temptauerit. potestatis honorisue sue digni¬
tate ꝑcussus apłico anathemate careat. reumq se
diuino iudicio existere de ꝑpetrata iniquitate cog¬
noscat. & nisi uel ea quȩ ab illo sunt male ablata resti¬
tuerit. uel presumpta correxerit. uel digna pęnitentia
illicite acta defleuerit: a facratissimo corpore dĩ a
dni ac redẽptoris nr̃i iħu xp̃i alienus fiat. atq in e¬
terno examine districte ultioni subiaceat. Cunctis
autẽ eidem loco iusta seruantib sit pax dñi nr̃i ihu¬

Expanded text:
quorum interesse poterit in perpetuum seruanda decernimus. quorum interesse poterit in perpetuum seruanda decernimus. Siquis uero sacerdotum, iudicum atque secularium personarum hanc constitutionis nostrae paginam agnoscens contra eam uenire temptauerit, potestatis honoris ue suae dignitate percussus apostolico anathemate careat reum que se diuino iudicio existere de perpetrata iniquitate cognoscat et nisi uel ea quae ab illo sunt male ablata restituerit uel presumpta correxerit uel digna paenitentia illicite acta defleuerit, a sacratissimo corpore dei et domini ac Redemptoris nostri Iesu Christi alienus fiat atque in aeterno examine districtae ultioni subiaceat. Cunctis autem eidem loco iusta seruantibus sit pax domini
Abbreviated transcription (Latin):
offeruntur aut iam oblata funt consumant᷑. Neq
ep̃e ciuitatis ipsius parrochiȩ nͥ ab abbissa ipsiꝰ monasterii
inuitatus ibidem publicas missas agat. neq stationes
in cenobio eodem indicat: ne ancillarũ di quies qͦ qͥm
ppłari conuentu ualeat ꝑturbari. neq paratas aut
mansionaticos exinde presumat exigere. Susceptionẽ
autem fidelium & religiosoꝵ ac religiosarũ atq benefi¬
cientiam quã iubet apłs cunctis exhibendam ꝓ possi¬
bilitate loci oe facultatũ non mͦ ibidem gratis fieri
denegamꝰ. uerum etĩa suademꝰ. Sed et in numero modꝰ¬
congregationis ad eo conseruetur. ut pluralitas penũ¬
riam. nec paucitas inhabitantiũ destitutionẽ loci
indicere ualeat. Hȩc gͥ õmĩa quȩ huius p̃cepti decretiq
nr̃i pagina continet cunctis pꝰuos succedentib qui
idem monasteriũ a uob̃ constructum et sc̃e romanȩ ec¬
cłe traditum sub usu fructuario retinetis. uel ei

Expanded text:
offeruntur aut iam oblata sunt consumantur. Neque offeruntur aut iam oblata sunt consumantur. Neque episcopus ciuitatis ipsius parrochiae, nisi ab abbatissa ipsius monasterii inuitatus, ibidem publicas missas agat neque stationes in cenobio eodem indicat, ne ancillarum dei quies quoquomodo populari conuentu ualeat perturbari, neque paratas aut mansionaticos exinde presumat exigere. Susceptionem autem fidelium et religiosorum ac religiosarum atque beneficientiam, quam iubet apostolus cunctis exhibendam, pro possibilitate loci et facultatum non modo ibidem gratis fieri denegamus, uerum etiam suademus. Sed et modus in numero congregationis adeo conseruetur, ut pluralitas penuriam nec paucitas inhabitantium destitutionem loci indicere ualeat. Haec igitur omnia quae huius precepti decreti que nostri pagina continet cunctis post uos succedentibus, qui idem monasterium a uobis constructum et sancte Romanae aecclesiae traditum sub usu fructuario retinetis, uel eis
Abbreviated transcription (Latin):
cunq obreptionis astutia ordinetur. nisi ꝗͣ consensus
monacharũ scd̾m timorem dĩ et institutiõnẽ regłe
beati benedicti elegerit. & huius apłice sedis pontifex
preuiderit ordinandam. aut suggestione monachasx
consenserit orcdinatam. Hoc qͦq capitulo presenti sub¬
uingimꝰ ut locum auariciȩ secludamꝰ nullum de sacer¬
dotib. nullum de regib. uel quẽcũq fidelium ꝑ se
suppositamue ꝑsonam de ordinatione eiusdem abbisse
uel clericoꝵ atq prb̃roꝵ uel de largitione chrismatis.
aut consecratione basilicȩ. aut de quacũq cõmoditate
sp̃alis aut temporalis obsequii. siue quib cũq causis
ad idem monasteriũ ꝑtinentib audere in auro uel alia
quelibet specie cõmodi uel exenii loco quicꝗͣ acciꝑe. neq
eandem abbissam ordinationis suȩ causa quicqͣ. dare
presumere: ne hac occasione ea quȩ afidelib ꝓio loco

Expanded text:
cunque obreptionis astutia ordinetur, nisi quam consensus cunque obreptionis astutia ordinetur, nisi quam consensus monacharum secundum timorem dei et institutionem regulae beati Benedicti elegerit et huius apostolice sedis pontifex preuiderit ordinandam aut suggestione monacharum consenserit ordinatam. Hoc quoque capitulo presenti subiungimus ut locum auariciae secludamus, nullum de sacerdotibus, nullum de regibus uel quemcumque fidelium per se suppositam ue personam de ordinatione eiusdem abbatisse uel clericorum atque presbiterorum uel de largitione chrismatis aut consecratione basilicae aut de quacumque commoditate spiritalis aut temporalis obsequii siue quibuscumque causis ad idem monasterium pertinentibus audere in auro uel alia quaelibet specie commodi uel exenii loco quicquam accipere neque eandem abbatissam ordinationis suae causa quicquam dare presumere, ne hac occasione ea quae a fidelibus pio loco
Abbreviated transcription (Latin):
oblationes suas optulerint a presenti tẽpore illibata
& sine inquietudine uolumus & apłica auctoritate
precipimꝰ possideri. earum tantũ usib ꝓ quaru
sustentatione ac gubernatione concessa sunt fuerintq
modis omnib ꝓfutura. ea conditione ut nullus
unquam uel usquã quiddam de eisdem reb ciuiquam
beneficiare. commutare. aut sub censu concedere uel
retinere ꝑ futura tempora patiat᷑. Sed censum tantũm
in testamento traditionis ur̃e quo ex eodem monasterio
heredem hanc scam fecistis matrem ȩccłam. unã uidelicet
libram argenti annis singłis successores nr̃i accipientes.
pie paternitatis suffragium eidem monasterio &e abba¬
tisse ac monachis sub regula scĩ patris benedicti ibidem
degentib sollicitudine pastorali uigilanter contra om̃s
infestantes impendere studeant. Item constitiumꝰ ut
obeunte abbatissa predicti monasterii. non alia ibi qua¬

Expanded text:
oblationes suas optulerint, a presenti tempore illibata oblationes suas optulerint, a presenti tempore illibata et sine inquietudine uolumus et apostolica auctoritate precipimus possideri, earum tantum usibus, pro quarum sustentatione ac gubernatione concessa sunt fuerint que, modis omnibus profutura, ea conditione ut nullus eseruimus, unquam uel usquam quiddam de eisdem rebus cuiquam beneficiare, commutare aut sub censu concedere uel retinere per futura tempora patiatur, sed censum tantummodo in testamento traditionis uestrae, quo ex eodem monasterio heredem hanc sanctam fecistis matrem aecclesiam, unam uidelicet libram argenti, annis singulis successores nostri accipientes, piae paternitatis suffragium eidem monasterio et abbatisse ac monachis sub regula sancti patris Benedicti ibidem degentibus sollicitudine pastorali uigilanter contra omnes infestantes impendere studeant. Item constituimus ut obeunte abbatissa predicti monasterii non alia ibi qua
Abbreviated transcription (Latin):
ultro poscant᷑ : tanto a lacri & leto sunt animo conceden¬
da. quanto ea ipsa quȩ cupiunt sinollent facere peti
studunensis in loco & regno prenominato a uob̃ religiosa
deuotione fundatum ẽ. huiusmodi priuilegia p̾sentis
nr̃e apłice auctoritatis decreto indulgentes. concedimꝰ.
confirmamꝰ. atq statuimꝰ. ut nulli regum. nulli antisti¬
tum. nulli quacũq predito dignitate uel cuiquã
alii de his quȩ eidem monasterio a uob̃ uel a quib libet
aliis de ꝓprio fuerint iure collata. sub cuius libet causȩ
occasionisue specie minuere uel auferre siue suis ausib
applicare. uel aliis quasi piis causis ꝓ suȩ auariciȩ excusa¬
tione liceat quocũq mͦ concedere. s cuncta que ibi ob¬
lata sunt uel offerri contigerit. tam a uob quã ab eis qui
in eodem loco in officio abbatisse uel conuersatione reli¬
giosa successerint. seu qui ꝓ animȩ suȩ remedio ibidẽ

Expanded text:
ultro poscantur, tanto alacri et leto sunt animo concedenultro poscantur, tanto alacri et leto sunt animo concedenda, quanto ea ipsa quae cupiunt, si nollent facere, peti studunensis in loco et regno prenominato a uobis religiosa deuotione fundatum est, huiusmodi priuilegia presentis nostrae apostolice auctoritatis decreto indulgentes concedimus, confirmamus atque statuimus ut nulli regum, nulli antistitum, nulli quacumque predito dignitate uel cuiquam alii de his, quae eidem monasterio a uobis uel a quibuslibet aliis de proprio fuerint iure collata, sub cuiuslibet causae occasionis ue specie minuere uel auferre siue suis ausibus applicare uel aliis quasi piis causis pro suae auariciae excusatione liceat quocumque modo concedere, sed cuncta quae ibi oblata sunt uel offerri contigerit, tam a uobis quam ab eis qui in eodem loco in officio abbatisse uel conuersatione religiosa successerint seu qui pro animae suae remedio ibidem
Abbreviated transcription (Latin):
ICHOLMS EPCS
SERUUSSERUOROM
d̾i. Religiose oe dõ dicatȩ quȩ
aiuino nutu diuinaq ꝓuiden¬
tia in monasterio fuerit consti¬
tuta qd a uob GeRardo scili¬
cet clarissimo filio nr̃o illustrissi¬
mo comite. & nobilissima filia
xp̃i et ueneratione beatissime
uirginis marię genitricis eiusdem di et dñi nr̃i ihu
xp̃i in loco uel agro qui dicit᷑ uiz eliacus in pago¬
aualensi. in finib burgundiȩ constructum ẽ opibq
ditatum. et omnib quȩ post eam in eodem monasterio
abbatissȩ regimen tenuerint in ꝑpetuũ. de qͦ mona-¬
sterio cum omnib ure ad se ꝑtinentib ꝓ remedio ac
futura retributione animarũ urãrũ. hanc scãm he¬
redem romana fecistis eccl̃am. illudq ꝑ donationes pa¬
ginam beatissimo petro apłoꝵ principi contulistis.
uando ea quȩ catholicoꝵ uiroꝵ corda pontificum¬
Q sunt monitis ꝓuocanda. ita ardenti desiderio
diuina preueniente clementia succenduntur ut ab eis

Expanded text:
ICHOLAVS EPISCOPVS SERVVS SERVORVM DEI. Religiosae et deo dicatae quae diuino nutu diuina que prouidentia in monasterio fuerit constituta, quod a uobis, GERARDO scilicet clarissimo filio nostro, illustrissimo comite, et nobilissima filia ri Iesu Christi et ueneratione beatissime uirginis MARIAE genitricis eiusdem dei et domini nostri Iesu Christi in loco uel agro qui dicitur Vizeliacus in pagoAualensi, in finibus Burgundiae, constructum est opibus que ditatum, et omnibus quae post eam in eodem monasterio abbatissae regimen tenuerint in perpetuum, de quo monasterio cum omnibus iure ad se pertinentibus pro remedio ac futura retributione animarum uestrarum hanc sanctam heredem Romanam fecistis aecclesiam illud que per donationis paginam beatissimo Petro apostolorum principi contulistis. Quando ea quae catholicorum uirorum corda pontificum sunt monitis prouocanda, ita ardenti desiderio, diuina preueniente clementia, succenduntur ut ab eis
Abbreviated transcription (Latin):
nis adeo conseruet᷑. ut nec pluralitas penurĩã. nec
paucitas in habitantiũ destitutionẽ loci indicere ua¬
leat. Priuilegium qͦq a predecessore nr̃o pie menioriȩ
rara MICHol ao eidem monasterio collatũ. nr̃a au¬
toritate confirmamꝰ : excepto dum taxat qd̃ ipse
sub nomine ancillarum dĩ quȩ ibidem ꝙ crebris
infestationib scłi nunc ordinabilit̾ manere nequeut.
illud delegauit. nos uͦ aptioris utilitatis gr̃a sub habi¬
tu monachoꝵ ẽẽ congruenter decernimꝰ. Siquis uͦ
aut sclarium ꝑsonarũ contra hanc nr̃ȩ institutio¬
nis paginam uenire temptauerit. ꝑcussus aplico
a nathemate potestatis honorisue sui dignitate careat.
reumq se coram diuino iudicio cognoscat. & nͥ ea quȩ
a se male acta sunt defleuerit. a facratissimo corpore
districte ultioni subiaceat. Cunctis autẽ eidem loco
iusta seruantib sit pax dñi nr̃i iħu xp̃i. quatinꝰ &¬

Expanded text:
nis adeo conseruetur, ut nec pluralitas penuriam nec nis adeo conseruetur, ut nec pluralitas penuriam nec paucitas inhabitantium destitutionem loci indicere ualeat. Priuilegium quoque a predecessore nostro pie memoriae PAPA NICHOLAO eidem monasterio collatum nostra auctoritate confirmamus, excepto dumtaxat quod ipse sub nomine ancillarum dei, quae ibidem pro crebris infestationibus seculi nunc ordinabiliter manere nequeunt, illud delegauit, nos uero aptioris utilitatis gratia sub habitu monachorum esse congruenter decernimus. Siquis ueaut secularium personarum contra hanc nostrae institutionis paginam uenire temptauerit, percussus apostolico anathemate potestatis honoris ue sui dignitate careat reum que se coram diuino iudicio cognoscat et nisi ea quae a se male acta sunt defleuerit, a sacratissimo corpore districte ultionis subiaceat. Cunctis autem eidem loco iusta seruantibus sit pax domini nostri I
Abbreviated transcription (Latin):
suro ofitamue ꝑsonã de ordinationẽ eiuslem afbat¬
suesesericoꝵ aut prbroꝵ. uel de largitione chrismnatis
aiit consecratione basilicȩ. uel de quib eũq causis de
idem monasteriũ ꝑtinentib audere in qualiber. sye
exeniꝰ loco qͥcqͣ acciꝑe. neq eundem abberi Riordina¬
tione suta aliquid tare psumerȩ. ne hac occassione ea¬
quora fidelib pio loco offerunt᷑ consumantiami dneste
epe ciuitaetis ipsiꝰ partochiȩ nͥ ab abbate ipsi monasteei
inuutatius ibidem publieas missas agat. neq statiordes
ineodem cenobio indicat. ne seruoꝵ di quoq uomodo
ppłari conuentu ꝑturbari ualeat. neq paratas aonte
mansionaticos exinde p̃fumat exigere. Susceptionem
autem fidelium & religiosoꝵ uiroꝵ atq beneficientiam
qͣ iubet apłs cunctis exibendam ꝓ possibilitate loci et
facultatum. non modo ibidem fieri denegamꝰ: uerum
etiam suademꝰ. S et modus in numero congregatio¬

Expanded text:
suppositam ue personam de ordinatione eiusdem abbatsuppositam ue personam de ordinatione eiusdem abbatis uel clericorum aut presbiterorum uel de largitione chrismatis aut consecratione basilice uel de quibuscumque causis ad idem monasterium pertinentibus audere in qualibet specie exenii loco quicquam accipere neque eundem abbatem pro ordinatione sua aliquid dare. Neque eofferuntur consumantur. Neque episcopus ciuitatis ipsius parrochiae, nisi ab abbate ipsius monasterii inuitatus, ibidem publicas missas agat neque stationes in eodem cenobio indicat, ne seruorum dei quoquomodo populari conuentu perturbari ualeat, neque paratas aut mansionaticos exinde presumat exigere. Susceptionem autem fidelium et religiosorum uirorum atque beneficientiam,  apostolus cunctis exibendam, pro possibilitate loci et facultatum non modo ibidem fieri denegamus, uerum etiam suademus. Sed et modus in numero congregatio
Abbreviated transcription (Latin):
ues usqua quia dam de endem reb cua benefietara.
con uisnta  auit sub censu quolibet conedes ꝑfucura
cempora patiat᷑. Sed censum tantũm᷑ ui cestamen o
cendition is a funclatorib qui ex eodem monasterto hane
scãm hredem romanam fecer eclam etia dellẽ succono
uinamundeie t libram argenti annis singlis su iecosseres
nriac ipientes. piȩ pat̾nitatis suffragiũ eielem mona¬
sterio sollieitudine pastorali uigilanter. contun uus ut
infestuaites imnpende studeant. Item constitiuimus uit
obeunte ab bate preddicti monasterii. non aliusibi qͦͥcũꝙ
obmptionis astutia ordinet᷑. n quẽ consensus monachoꝵ¬
s amtiono am dĩ ⁊ institutionẽ regłȩ sc̃ĩ beneea ddi
legorit. &e huius apłicȩ sedis pontifer preulident. ael¬
liandum. aut suggestione monachoꝵ consenserit ordi¬
natum. Hoc quoq capitulo presenti subuing niꝰ ut
locum auariciȩ secludamꝰ nullum de regib. nullum
de epis uel sacerdotib uel de quib eũq fidelid ꝑ se

Expanded text:
uel usquam quiddam de eisdem rebus cuiquam beneficiare, commutare aut sub censu quolibet concedere per futura tempora patiatur, sed censum tantummodo, in testamento traditionis a fundatoribus, qui ex eodem monasterio hanc sanctam heredem Romanam fecerunt aecclesiam, etiam delegatum, unam uidelicet libram argenti, annis singulis successores nostri accipientes, piae paternitatis suffragium eidem monasterio sollicitudine pastorali uigilanter contra omnes infestantes impendere studeant. Item constituimus ut obeunte abbate predicti monasterii non alius ibi quacumque obreptionis astutia ordinetur, nisi quem consensus monachoinstitutionem regulae sancti Benedicti elegerit et huius apostolicae sedis pontifex preuiderit ordinandum aut suggestione monachorum consenserit ordinatum. Hoc quoque capitulo presenti subiungimus ut locum auariciae secludamus, nullum de regibus, nullum de episcopis uel sacerdotibus uel de quibuscumque fidelibus per se
Abbreviated transcription (Latin):
ap̃bi ui euacensis cenorii. cono
a nobis tribui optantur. quȩ datiom ineuuetant
conueniunt:: animo nos decet libenti concedere.
et pedntium desideriis congruum imꝑtiri sufi¬
fragium:. Atq ideo qr postulasti a nob quatiuiꝰ
prulegium sedis apłicȩ monasterio uiteliaco
eui preesse dinosceris. quod constat olino a
prans o nobilisimo et xp̃ianissimo uro
neenon et benta uxore eiꝰ in honore añi et saluatoris
quoaq a ptefatis fundatorib Beato Retro aploa
prorieay ⁊ pia deuotione. et testamenti pagina eol¬
latum est facete leb̾emus. inclinati precib tuue
libenter fieri decreiuimꝰ. ꝑ quod nimirti aplies
secus pruilegium confirmamus ata staticomitun
set si uuregum nulli antistitum. nalii comitumi.
niali euiqu̾a alii liceat ipsum monasteriu. ꝑturba¬
rllil ea quȩ ibi a ĩamdictis fundatorib iel ab
aliis fidelib oblata sunt uel infuturum effier i ieonite¬
gerit. sub cuuis libet causȩ occasionisue speci munuete

Expanded text:
I VIZELIACENSIS CENOBII OMNI a nobis tribui optantur quae dationi incunctanter conueniunt, animo nos decet libenti concedere et petentium desideriis congruum impertiri suffragium. Atque ideo, quia postulasti a nobis quatinus priuilegium sedis apostolicae monasterio Vizeliaco, cui preesse dinosceris, quod constat olim a GERARDO nobilissimo et christianissimo uiro necnon et BERTA uxore eius in honore domini et Saluatoris quodque a prefatis fundatoribus beato Petro apostolorum principi pia deuotione et testamenti pagina collatum est, facere deberemus, inclinati precibus tuis libenter fieri decreuimus. Per quod nimirum apostolicae sedis priuilegium confirmamus atque statuimus ut nulli regum, nulli antistitum, nulli comitum, nulli cuiquam alii liceat ipsum monasterium perturbare uel ea, quae ibi a iam dictis fundatoribus uel ab aliis fidelibus oblata sunt uel in futurum offerri contigerit, sub cuiuslibet causae occasionis ue specie minuere
Abbreviated transcription (Latin):
hic fructum bonȩ actionis recipiant. et apud
districtum iudicem p̾mia et̾nȩ pacis inueniant.
atum ꝑ manu alꝑti humillimi ep̃i
Seriptũ uͦ ꝑ manũ sieorgii notarii regio¬
marii et Seriniarii Scẽ Romane eccłȩ.

Expanded text:
m bonae actionis recipiant, et apud districtum judicem praemia aeternae pacis inveniant. Datum per manum Walperti humillimi episcopi Scriptum vero per manum Georgii notarii regionarii et scriniarii sanctae Romanae Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
incipit instrumentu seu testamentu Gerardi comitiei.
fundatoris monasterioꝵ uidelicet pultariensis et Hizeliac̃.
mentum confirmantib et corroborantib in ꝑpetuu.

Expanded text:
ncipit instrumentum seu testamentum Geraldi comitis, fundatoris monasteriorum, videlicet Pultariensis et Vizeliacensmentum confirmantibus et corroborantibus in perpetuu
Abbreviated transcription (Latin):
ipse stratȩ ꝑ uiam eccłȩ transeunt. De quib omnib mul¬
tos testes habuit. Guinimerũ olim decanũ. Girardũ decanũ.
hugonẽ prepositu. Renaldũ dautran. Renaldũ de scõ xꝑoforo.
Rotbertũ de monte rohillone. Quidonẽ forestariũ. Durannũ
de iullalohet. Durannũ de chateneto. Constanciũ p̃positũ de
fontaneto. Stepħm p̃positũ de blanniaco. Aimonẽ nũmula-¬
riũ. Bonũ amicũ de castrocensorio. Gofridũ bertinũ. Blanchardꝰ
de sarcitorio. Stepħm beuraudũ. Odonem pulchre similitudi¬
nis. et multos alios. Quȩ omĩa a summopontifice in ꝑpetuũ
tenenda confirmata sunt: et ne ab aliquo suꝑ his ȩccła uel
abbas molestentur sub anathemate interdictũ. Heȩ fuer̃
querelȩ comitis. & hee repulsiones earũ abbate refellente.

Expanded text:
ipsae stratae per viam Ecclesiae transeunt, de quibus omnibus mulipsae stratae per viam Ecclesiae transeunt, de quibus omnibus multos testes habuit, Guinimerum olim decanum, Girardum decanum, Hugonem praepositum, Renaldum Dautran, Renaldum de Sancto ChristoRobertum de Monterohillone, Guidonem Forestarium, Durannum de villa Lohet, Durannum de Chasteneto, Constantium praepositum de Fontaneto, Stephanum praepositum de Blanniaco, Aimonem Nummularium, Bonumamicum de castro Censorio, Gofridum Bertinum, Blanchardum de Sarcitorio, Stephanum Beurandum, Odonem pulchrae similitudinis, et multos alios. Quae omnia a summo pontifice in perpetuum tenenda confirmata sunt, et ne ab aliquo super his Ecclesia vel abbas molestentur sub anathemate interdictum. Hae fuerunt querelae comitis, et hae repulsiones earum, abbate refellente.
Abbreviated transcription (Latin):
et abbas uizeliacensis in pace sine aliqua interruptione totam
ipsam terram et uiam publicam intus uillam et extra cũ
uiis publicis et semitis tenuit et possedit. De qua re et aliis
supradictis abbas plurimos testes habuit et n̾ominauit. mar¬
tinũ scilicet et fr̃s eiꝰ de prisseio. et multos alios in uilla ui¬
uentes qui dixerunt se in strata sex latrones falsam monetã
deferentes cõprehendisse. et uizeliacũ ꝓiusticia facienda p̃posi¬
to reddidisse. Insuꝑ bouem unũ in uia publica sine dño in¬
uentũ Renaldo monacho de prisseio qui eo tẽꝑe ibidem mo-¬
rabatur sicut ius eccłȩ reddidisse. Quȩ omĩa sine dilatione
predicti uri parati fuerunt ꝓbare. De aliis uero stratis sci¬
licet de fontaneto et de craia et demonte tirohet et de ceteris
uit eliacũ usq tendentib abbas respondit qd̾ antecessores sui
iusticiam earũ sine querela diu multũq tenuerant. qr et

Expanded text:
et abbas Vizel. in pace sine aliqua interruptione totam et abbas Vizel. in pace sine aliqua interruptione totam ipsam terram, et viam publicam intus villam et extra, cum viis publicis et semitis tenuit et possedit. De qua re et aliis supradictis abbas plurimos testes habuit et nominavit; Martinum scilicet et fratres ejus de Prisseio, et multos alios in villa viventes, qui dixerunt se in strata sex latrones falsam monetam deferentes comprehendisse, et Vizeliacum pro justitia facienda praeposito reddidisse. Insuper bovem unum in via publica sine domino inventum Renaldo monacho de Prisseio, qui eo tempore ibidem morabatur, sicut jus Ecclesiae reddidisse. Quae omnia sine dilatione praedicti viri parati fuerunt probare. De aliis vero stratis, scilicet de Fontaneto, et de Craia, et de Monte Tirohet, et de caeteris Vizeliacum usque tendentibus, abbas respondit, quod antecessores sui justitiam earum sine querela diu multumque tenuerant, qui et
Abbreviated transcription (Latin):
de uarginsaco dñis castri censorii qui ipsam stratam et totã
terram de uarginiaco cũ omnib appendiciis suis. scilicet
aquis currentib et fontib ceterisq uire hereditario in a¬
lodio possidebant: ipsi eam dederunt et uendiderunt
beatȩ memoriȩ Artaldo abbati et eccłe iuiz eliacensi. ac suꝑ
altare beatoꝵs apłoꝵ petri et pauli multis astantib deo
et beate maniȩ magdalene atq ipsis apłis cũ omnib ap¬
pendiciis suis obtulerunt. Quam terrã eccła uizeliacensis
ꝑ.xl. et eo amplius annos iure herelitario hactenus in pace
totam ex integro absq omni calumnia possedit. L atrones
iͦ in publica uia captos ibidem suspendit: et de ceteris
malefactorib iusticiam fecit. et siquid ibi inuen¬
tum fuit. sine uiolentia quiete¬
de priseio fuit alodium ducis burgundiȩ. quã quidam¬
milites ab ipso tenebant. qui eam beatȩ mariȩ magdalene dede-¬
runt acuendiderunt. Yb illo itaq temꝑe usq nunc et ȩccl̃a

Expanded text:
de Varginiaco dominis castri Censorii, qui ipsam stratam, et totam terram de Varginiaco cum omnibus appenditiis suis, scilicet aquis currentibus caeterisque quae jure haereditario in allodio possidebant, ipsi eam dederunt, et vendiderunt beatae memoriae Artaldo abbati, et Ecclesiae Vizel. ac super altare BB. apost. Petri et Pauli multis astantibus Deo et B. Mariae Magdalenae, atque ipsis apostolis, cum omnibus appenditiis suis obtulerunt; quam terram Ecclesia Vizeli. per 40 et eo amplius annos jure haereditario hactenus in pace totam ex integro absque omni calumnia possedit. Latrones vero in publica via captos ibidem suspendit, et de caeteris justitiam fecit, et si quid ibi inventum fuit, sine violentia de Prisseio fuit allodium ducis Burgundiae, quam quidmilites ab ipso tenebant, qui eam B. M. Magdalenae dederunt, ac vendiderunt. Ab illo itaque tempore usque nunc et Ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
Et qd̾ palam pacis tuȩ gr̃a uocifero: clam me calũpniando
contradicis. Quia gͦ inutilis tibi uidetur labor nr̃: solus
ipse honus ꝓpriũ ferto. Miratus adhȩc uizeliacensis: in¬
terrogabat quisnã talia presũpsisset. Dicunt ei clunia¬
censes. Guilelmus qui dicit᷑ de

Expanded text:
et quod palam pacis tuae gratia vocifero, clam me calumniando et quod palam pacis tuae gratia vocifero, clam me calumniando contradicis; quia ergo inutilis tibi videtur labor noster, solus ipse onus proprium ferto. » Miratus ad haec Vizeliacensis interrogabat quisnam talia praesumpsisset: dicunt ei Cluniacenses: Guillelmus qui dicitur de