comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ter et simplicit̾ iu̾e cũ abel timuerit¬
q inuidiam uel odium hab̾e erga frẽm
ne forte in maledictionẽ reputet᷑ cum
caim: inuenit inprima etate aliam y¬
driam aqua plenam. At uͦ si ad sꝑitalẽ
intelligentiam animũ suũ conũterit.

Expanded text:
ter et simpliciter vivere cum Abel, timueritter et simpliciter vivere cum Abel, timuerit invidiam vel odium habere erga fratrem, ne forte in maledictione reputetur, cum Cain invenit in prima aetate aliam hydriam aqua plenam. At vero si ad spiritualem i
Abbreviated transcription (Latin):
idriam aqͣ plenam. Legimus enim
qͥa sdem primꝰ hõ post pcc̃m duos fi¬
lios genuit: cam scilz et abel. fũit a¬
bel pastor omiũ. et cain agͥcola.
Tollens q abel de ouibz suis et de
ad ipib eaꝵ: obtulit holocaustũ
dño: cam aũ defrugib terre. Et respexit
dñs ad abel et ad mun̾a eius. ad cam aũ
⁊ ad munera eiꝰ ñ respexit. Unde iratꝰ cain
⁊ inuidia ductꝰ: dixit ad frẽm. Egrediam᷑
foras. Cumq eẽnt inagro. consurrexit ad¬
u̾sus fr̃em suũ et occidit eum. Dix̃q ei dl̃s.
Ubi est abel frat̾ tuus: Qui ñ solũ m̃dose
s etiam ꝓt̾ue negauit dicens. Nescio. Nũ¬
qͥd custos fratͥs mei sum: Dix̃ q ei d̃s. Qtͥd
fecisti: Ecce uox sanguinis frĩs tui cla¬
mat ad me de t̾ra. Nunc gͥ maledictus
eris suꝑ t̾ram que apperuit os suũ et sus¬
cepit sanguinẽ fu̾stui de manutua ua¬
gus et ꝓfugus eris: om̃ib cdieb uite tue
Quicũq gͦ hec audiens elegerit innocẽ¬

Expanded text:
hydriam aqua plenam. Legimus enim quia idem primus homo post peccatum duos filios genuit, Cain scilicet et Abel. Fuit Abel pastor ovium, et Cain agricola. Tollensque Abel de ovibus suis et de adipibus earum, obtulit holocaustum Domino, Cain autem de frugibus terrae. Et respexit Dominus ad Abel, et ad munera ejus; ad Cain autem et ad munera ejus non respexit. Unde iratus Cain et invidia ductus, dixit ad fratrem: Egrediamur foras. Cumque essent in agro, concurrexit adversus fratrem suum, et occidit eum. Dixitque ei Deus: Ubi est Abel frater tuus? Qui non solum mendose, sed etiam proterve negavit, dicens: Nescio. Nunquid custos fratris mei sum? Dixitque ei Deus: Quid fecisti? Ecce vox sanguinis fratris tui clamat ad me de terra. Nunc igitur maledictus eris super terram, quae aperuit os suum, et suscepit sanguinem fratris tui de manu tua. Vagus et profugus eris omnibus diebus vitae tuae. Quicunque ergo haec audiens, elegerit innocen
Abbreviated transcription (Latin):
nũ eo qd̃ sit caro. Delebo inqͥt diluuio:
omne carnẽ. Fac gͦ tibi archam de lignis
leuigatis: et ingredieris in ea tu et filii
tui. uxor tua et uxores filioꝵ tuoꝵ tecũ:
ut possitis uiu̾e. Te enim inuen iustũ
ingenatione hac. Qui dñi implens ins¬
sionẽ. ꝑ centũ ãnos in arche fabricã de¬
sudauit. Et mn articło diei illiꝰ ingres¬
sus est in archa ip̃e et filii eiꝰ: uxorilliuis.
et uxores filior eius. Pluit q dñs qua
draginta dieb et quadraginta noctib
suꝑ t̾rani: et factũ ẽ diluuiũ Nortua q
ea uͦ uolens scire noe utrũ cessassent
aque. emisit cornum. qͥ ñ est reu̾sus
ad eum. Ac dende emisit scd̃o colũba
que uesꝑe reu̾sa est ad eum portans
ramũ olme uirentib foliis in oresuo.
Qisqͥs gͦ hec audiens elegerit magis
saluari cũ paucis electis in exẽplo noe
qmͣ ꝑire cũ multis reꝓbis. inuenit
in scd̃a etate idriã aqua plenan.
Qd̾ si hanc historiã sꝑitałr int̾pretar

Expanded text:
rnum, eo quod sit caro. Delebo inquit diluvio omnem carnem. Fac ergo tibi arcam de lignis levigatis, et ingredieris eam tu et filii tui, uxor tua, et uxores filiorum tuorum, ut possitis vivere. Te enim inveni justum in generatione hac . » Qui Domini implens jussionem, per centum annos in arcae fabrica desudavit, et in articulo diei illius ingressus est in arcam ipse et filii ejus, uxor ejus, et uxoredraginta diebus et quadraginta noctibus super terram, et factum est diluvium, mortuaque e. Postea vero volens scire Noe utrum cessassent aquae, emisit corvum qui non est reversus ad eum. Ac deinde emisit secundo columbam quae vespere reversa est ad eum, portans ramum olivae virentibus foliis in ore suo. Quisquis ergo haec audiens, elegerit magis salvari cum electis paucis, in exemplum Noe, quam perire cum multis reprobis, invenit in secunda aetate hydriam aqua plenam. Quod si hanc historiam spiritualiter interpretari
Abbreviated transcription (Latin):
quã adorau̾imus reu̾tem̃ aduos. Et̃
cũ imposuiss ligna suꝑ ysaac filiũ
imposint eũ suꝑ arã Extenditq ma¬
num et arripuit gladiũ: ut immola¬
ret filium. Et ecce angłs dñi de celo:
clamauit dicens. Abrahã abrahã. Qͥ
respondit. sto sum. Dix̃q ei. Ne extẽ¬

Expanded text:
rimus, revertemur ad vos. » Et cum imposuisset ligna supra Isaac filium suum, imposuit eum super aram, « extenditque manum et arripuit gladium ut immolaret filium. Et ecce angelus Domini de coelo clamavit, dicens: Abraham, Abraham. Qui respondit: Adsum. Dixitque ei: Ne exte
Abbreviated transcription (Latin):
disced̾e. Qd̃ si discesserit: innuptam
ꝑman̾e. aut certe uiro reconciliari. ho
norabiles enĩ nuptie ait salomon:
et cubile in macłatũ. Fornicatores nã¬
q et adult̾os: iudicabit ds. Bona
est gͦ copła comugat. melior conti¬
nencia uiduał. ꝑfectior uͦ integͥtas
de intemerato uirginis utero nascit᷑.
mox natꝰ ab anna uidua benedicit᷑.
Iuuenis factꝰ ad celebratorib nup¬
tiaꝵ inuitatꝰ le uenisse legit᷑. hec
iuxta litt̾am dicta sint. Sꝑitalit̾¬
uocari nuptias usitatissimũ est: sic̃¬
est illd̾ in euangłio. Simile ẽ reg¬
nũ celoꝵ hõi regi. qui fecit nuptias
filio suo. Et it̾m. Cum uocatꝰ fueris
ad nptias. ñ discũbas in pͥmo loco.
Innuptiis enim duo rungunt᷑. spõ¬
sus et sponsa. Et sponsus quidẽ xp̃c
est de quo ꝑ psalmistam dr᷑. Tamꝙ̃¬

Expanded text:
discedere: quod si discesserit, innuptam permanere, aut certe viro reconciliari . » « Honorabiles enim nuptiae ait Salomon et cubile immaculatum . » Fornicatores namque et adulteros judicabit Dominus. Bona est ergo copula conjugalis, melior continentia vidualis, perfectior vero integritas de intemerato virginis utero nascitur: mox natus, ab Anna vidua benedicitur: juvenis factus, a celebratoribus nuptiarum invitatus venisse legitur. Haec juxta litteram dicta svocari nuptias usitatissimum est, sicut illud in Evangelio: « Simile est regnum coelorum homini regi, qui fecit nuptias filio suo . » Et iterum: « Cum vocatus fueris ad nuptias, non discumbas in primo loco . » In nuptiis enim duo junguntur sponsus et sponsa. Et sponsus quidem est Christus, de quo per Psalmistam dicit
Abbreviated transcription (Latin):
s spinas et tͥbulos germinabit tibi. et
insudore uultꝰ tui uesceris pane. donͦ
reu̾taris int̾ram de qua assumptꝰ es
qr t̾ra es et int̾ram ibis puluis et in
pulu̾em reu̾tens. Quitͥq gͦ hec audi¬
semet ip̃m et dicens. qr si ill ructi ac
nouello ñ peꝑcit ds̃. ne forte nec nob
parrat si post mł̾tos alioꝵ casus nrãm
neglexerimꝰ salutẽ. inuenit in pͥma
etate idriam aqua plenã. At uͦ si aliqͥd
ałius intellex̾it ut intelligat ꝑ adã
qui ex ininacłata t̾ra formatꝰ est do¬
latere a de dormientis formata est scam
eccliam que de latere xp̃i pendentis in
cruce formata est. quando uus militũ
lancea latus eius apperuit. et continno
exiuit sanguis et aqua. idua qm̃ ple¬

Expanded text:
i, et in sudore vultus tui vesceris pane, donec revertaris in terram de qua sumptus es, quia terra es, et in terram ibis; pulvis, et in pulverem reverteris . Quicunque ergo haec audisemetipsum, et dicens: quia si illis rudibus ac novellis non pepercit Deus, forte nec nobis parcet, si post multos aliorum casus, nostram neglexerimus salutem, invenit in prima aetate hydriam aqua plenam. At vero, si aliquid altius intellexerit, ut intelimmaculata terra factus est, Dolatere Adae dormientis formata est, sanctam Ecclesiam, quae de latere Christi pendentis in cruce formata est, quando « unus militum lancea latus ejus aperuit, et continuo exivit sanguis et aqua ; »
Abbreviated transcription (Latin):
porẽ in eo et tulit unam de costis eus
et eclificauit eam inmulierẽ: et po¬
suit eos inꝑadiso uoluptatis. Precepit¬
q eil dicens. De om̃i ligno ꝑadisi
uescimini. De ligno aũ sciencie boni
et mali ne tetigeritis. Quoc̃q enin
die comed̾itis ex eo morte moriemi
ni Pt̾ea uͦ seducti a serpente qͥ erat
callidior cunctis animantib int̾dic¬
li ligni fructũ ñ solũ tetigerunt. s
etiam comideit et aꝑti sunt ocłi̾eoꝵ.
Et ut cognouert̃ se eẽ nudos: fecert̃
sibi ꝑiromata defoliis ficoꝵ. Et dũ
de ambularet dñs inꝑadiso ad aurã
post m̾idiem: abscondit se adam et
uxor eius int̾ ligna padisi. Cñq re¬
qͥreret eum dicens adã ubi es: Res¬
pondit. Audiui dñe uocẽ tuã. et ti¬
mui eo qd̾ midus eẽm: et abscõdi
me. Dix̾q ei ds. Quis eñ indicauit
tibi qd̃ nudus eẽs nͥ qr de ligno de

Expanded text:
am de costis ejus, et aedificavit eam in mulierem, et posuit eos in paradiso voluptatis, praecepitque eis, dicens: « De omni ligno paradisi comedite, de ligno autem scientiae boni et mali ne tetigeritis. Quocunque enim die comederitis ex eo, morte moriemini . » Postea vero seducti a serpente, qui erat callidior cunctis animantibus, interdictum fructum ligni non solum tetigerunt, sed etiam comederunt. Et aperti sunt oculi eorum, et ut cognoverunt se esse nudos, fecerunt sibi perizomata de foliis ficorum. Et dum deambularet Dominus in paradiso ad auram post meridiem, abscondit se Adam et uxor ejus inter ligna paradisi. Cumque requireret eum Deus, dicens: Adam, ubi es? Respondit: Audivi, Domine, vocem tuam, et timui, eo quod nudus essem, et abscondi me. Dixitque ei Deus: Quis enim indicavit tibi quod nudus esses, nisi quia de lig
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃e tͥnitatis: siue t̾narius numerꝰ ꝑfectꝰ ẽ.
qͥa legimus qd̃ dño dicente ad ionam
ꝓpħam uade inniniuẽ ciuitatẽ mag¬
nam et dices ppło huic. ad huc qͣdragĩ¬
ta dies et mnue subu̾tet᷑. illo p̾dican¬
te statim rex desolio suo descendit. et
p̾cepit tͥduanũ iciuniũ fac̾e ppło. Qͦ
facto: cessauit ppłs a neqͥcia sua et con¬
u̾sus est ad dñm et exaudiuit eũ dñs
et cessauit aplaga. Et erat mat̾ iħu ibi.
Nat̾ iħu: sꝑitalit̾ sinagogam significat.
Que dum ꝑ oracła ꝓpħ̾arũ dm̃ ĩ mũdo
uent᷑m p̾dicauit: quasi de qͦdam sꝑi
tali ut̾o legis nob̃ d̃ĩ filium genuit.
uocatus est aũ ih̾c ⁊ discipłi euus. ad nup¬
tias. Omĩa gͦ que inserie huiꝰ lectioĩs
referunt᷑. sic iuxta litt̾am accipienda
sunt. ut tam̃ ꝑ significationẽ aliqͥd
nob̃ demonstrent. Iam suꝑus ꝑ nup¬
tias comunctionẽ xp̃i et eccl̃ie figiari¬
hoc declarat᷑. qr ñ sine testimonio legis
et ꝓph̾arũ in mundo apparuit. Quasi

Expanded text:
ive ternarius numerus perfectus est, quia legimus quod, Domino dicente ad Jonam prophetam: « Vade in Niniven civitatem magnam, et dices populo huic: Adhuc quadraginta dies, et Ninive subvertetur , » illo praedicante, statim rex de solio suo descendit, et praecepit triduanum jejunium facere populo. Quo facto, cessavit populus a nequitia sua, et conversus est ad Dominum, et exaudivit eum Dominus, et cessavit a plaga. « Et erat mater Jesu ibi. » Mater Jesu spiritualiter Synagogam significat, quae dum per oracula prophetarum Deum in mundo ventrituali utero legis nobis Dei Filium genuit. « Vocatus est autem Jesus et discipuli ejus ad nuptias. » Omnia ergo quae in serie hujus lectionis referuntur, sic juxta litteram accipienda sunt, ut tamen per significationem aliquid nobis demonstrent. Jam superius per nuptias conjunctionem Christi et Ecclehoc declaratur quia sine testimonio legis et prophetarum in mundo non apparuit. Quasi
Abbreviated transcription (Latin):
De cuĩ suauissimo gustu tantũ in ebri¬
atisunt: ut postea dic̾ent. Nonne
qui ait. Aqua ꝓfunda sermo ex ore
uri: et torrens redundans fons sapĩe.
Que bene lapidee cẽ referunt᷑. qr cont̃
temptationes cdiaboli firma et fixa st̃
p̾corcdia scõr illi lapidi adherencia: de

Expanded text:
De cujus suavissimo gustu tantum inebriDe cujus suavissimo gustu tantum inebriati sunt, ut postea dicerent: « Nonnqui ait: « Aqua profunda sermo ex ore viri, et torrens redundans fons sapientiae . » Quae bene lapideae esse referuntur, quia contra tentationes diaboli firma et fixa sunt praecordia sanctorum, illi lapidi adhaerentium, de
Abbreviated transcription (Latin):
lauationẽ maniũ uel qͥqͥd necessari
um eẽt. Qd ille phansens meuangłio
lotus ante pͣndium. S quia iam tẽpꝰ
instabat ut ille qͥ hõ purus uidebat᷑.
uerꝰ dds̃ eẽ ostend̾etur: recte subiungit᷑.
Dic̾ ei iħc. Implete ydrias aqͣ. Et im¬
pleuerunt eas usq ad sũmũ. Que in
uinũ conu̾se sunt. Et qͥdem pot̾at dñs
uacuas idrias implere uino: qͥ omina
anteqmͣ eẽnt creauit ex nichilo. S
prins iussit eas impleri aqua. ⁊ sic cõ¬
uertit inumũ: qr ueniens ñ aliã legẽ
dedit qmͣ ꝑ seruũ suũ moꝵsẽ dedeiat.
s ip̃am sꝑitalit̾ int̾p̾tando in melius
cõmutauit: qr sꝑitalẽ intelligentrã
que in ea latebat apperuit sic̃ ip̃e ait
s ad implere. Quasi gͦ sꝑitalit̾ aqm̃
inuinũ conũtit. qũado post suã resur¬
rectionẽ cũ discipłis ambulans aꝑuit
eis sensum ut intellig̾ent scͥpturas. Et
incipiens amoyse et ꝓpħis: int̾preta¬
bat᷑ ił scͥpturas in om̃ib que deulo
erãt.

Expanded text:
lavationem manuum, vel quidquid necesse esset. Quod ille Pharisaeus in Evangelio lotus ante prandium . Sed quia jam tempus instabat ut ille qui homo purus videbatur, verus Deus esse ostenderetur, recte subjungitur: « Dicit eis Jesus: Implete hydrias aqua. Et impleverunt eas usque ad summum. » Quae in vinum conversae sunt. Et quidem poterat Dominus vacuas hydrias implere vino, quoniam antequam essent, creavit ex nihilo, sed prius jussit eas implere aqua, et sic convertit in vinum; quia veniens non aliam legem dedit, quam per servum suum Moysen dederat, sed ipsam spiritualiter interpretando, in melius commutavit, quia spiritualem intelligentiam, quae in ea latebat, aperuit, sicut ipse ait sed adimplere . » Quasi ergo spiritualiter aquam in vinum convertit, quando post suam resurrectionem, cum discipulis ambulans, aperuit eis sensum, ut intelligerent Scripturas. Et incipiens a Moyse et prophetis, interpretabatur illis Scripturas in omnibus quae de illo erant.
Abbreviated transcription (Latin):
apocalipsim. Uidi scãm ciuitatẽ ierłm
descendentẽ de celo: tam qm sponsã or¬
natam uiro suo. Uel certe quia nemo
huis nuptiis int̾ eẽ potest. nisi qui indi¬
Siue alit̾ adhuc die t̾cia ad nuptias ue¬
nire uoluit: ut ostend̾et qr quic̃q in
eccłia ꝑfidem discum bt̃. memoriam uo¬
luntatẽ et intellectũ obseruare amał
debent. et excere in bonis: uel qui treᷤ
uirtutes principales. scilicet fidẽ spem

Expanded text:
pocalypsi: « Vidi sanctam civitatem Jerusalem, descendentem de coelo, tanquam sponsam ornatam viro suo . » Vel certe, quia nemo in his nuptiis interesse potest, nisi qui indiSive aliter, ad hoc die tertia ad nuptias venire voluit, ut ostenderet quia quicunque in Ecclesia per fidem discumbit, memoriam, voluntatem et intellectum observare a malis debet et exercere in bonis: vel quia tres virtutes principales, scilicet spem, fidem
Abbreviated transcription (Latin):
terp̾tat᷑. Galilea naiq: transinigͣ¬
tatione hoc ostendit᷑. qr ille felicit᷑ ad
has nuptias discũbit. qui ⁊elo amore
d̾i tact̾ de t̾reno amore ad celeste de¬
sideriũ transinigrau̾it: qui possit dic̾e
cum psalmista. ⁊elus domus tue come¬
cum uid̾et impiũ suꝑ exaltatũ et eleua¬
tum sic̃ cedios libani. Omĩa tnͣsitoria
nichil reputans: in calescens anmo ai¬
ebat. Transiui et ecce ñ erat: quesim e¬
um et ñ est inuentus locus eius. Et be¬
ne die t̾cia postea que sup̃ euãgłista
runt᷑. Tria qͥpꝑe st̾ temꝑa: ante legẽ¬
sub lege. ⁊ sub gr̃a. Quia enĩ ad cõun¬
gendam sibi eccłiam. ñ ante lege̾. nõ
sub lege s sub grã. ds uisibit appa¬
ruit. recte die t̾cia ad nuptias uenisse
memorat᷑. De qua comunctione: paulꝰ

Expanded text:
 transmigrtatione ostenditur, quia ille feliciter ad has nuptias discumbit, qui zelo amoris Dei tactus, de terreno amore ad coeleste desiderium transmigraverit, qui possit dicere cum Psalmista: « Zelus domus tuae comecum videret impium superexaltatum et elevatum sicut cedros Libani, omnia transitoria nihil computans, incalescens animo, aiebat: « Transivi, et ecce non erat: quaesivi eum, et non est inventus locus ejus . » Et bene die tertia post ea quae supra Evangelista runtur. Tria quippe sQuia enim ad conjungendam sibi Ecclesiam non ante legem, non sub lege, sed sub gratia Deus visibilis apparuit, recte die tertia ad nuptias venisse commemoratur. De qua conjunctione Paulus
Abbreviated transcription (Latin):
lamo xp̃c ꝓcessit. Uenit gͦ ad nuꝑtias
t̾reno more celebratas: quiad cõum¬
gesidam sibi eccłiam hõ int̾ hoĩes ap¬
paruit. Locus nuptiaꝵ primũ inui¬
dea fuit: ubi dñs natus ñ solum docu¬
it. s etiam urtutes fecit: et dequa apłi
dicti sunt. Celebratores harũ nupti¬
arum primũ apłi fuerunt. de qͥb dñs
ait in euangłio. Non posst̾ filii spõ¬

Expanded text:
stus processit. Venit ergo ad nuptias terreno more celebratas, quia ad conjungendam sibi Ecclesiam, homo inter homines apparuit. Locus nuptiarum primum in Judaea fuit, ubi Dominus natus, non solum docuit, sed etiam virtutes fecit, et de qua apostoli electi sunt. Celebratores autem nuptiarum primum apostoli fuerunt, de quibus Dominus ait in Evangelio: « Non possunt filii spo
Abbreviated transcription (Latin):
mascł̾m et feminam creass nec dixis¬
et adhebit uxori sue et erunt duo in
carne una. Unde et dñs in t̾rogatus
a discipłis si oporteret dimitt uxoiẽ
quacq̃ ex causa: ut ostend̾et bonum
ẽẽ coniugium legitime celebratũ
diligite uxores ur̃as: sic̃ et xp̃c dilex̾
eccłiam. Et qui suam uxorẽ diligit.¬

Expanded text:
masculum et feminam creasset nemasculum et feminam creasset neet adhaerebit uxori suae, et erunt duo in carne una . » Unde et Dominus interrogatus a discipulis si oporteret dimittere uxorem, quacunque ex causa, ut ostendat bonum esse conjugium legitime celebratum, diligite uxores vestras, sicut Christus dilexit Ecclesiam. Et qui uxorem
Abbreviated transcription (Latin):
ti grãm mift̾ii id est ꝓ lucrandis aĩa¬
bus: eum uenisse credere debemꝰ. Sic̃
enim doctꝰ piscator. et perit̾ uena¬
tor in eo loco recia tendat. ubi młti¬
tudinẽ piscium uel aurũ siue besti¬
arum nouit conuenire ut cũ ml̃ti
congregant᷑ aliqͥ capiant᷑. ita dñs
ad conuuium uel ad nuptias uemi¬
re uoluit. ut ubi multi conuemebãt
retib eis p̾dicationis aliqͥ caꝑent᷑.
Ob hanc causam inuitatus aphan¬
seo in domũ enus discubuisse legit᷑.
et nc̃ uocatꝰ ad nuptias ñ solum ue¬
nisse s etiam eas suo miracło conse¬
crasse memorat᷑. Ubi notandum
qd̃ cum ad nptias terreno more ce¬
lebrandas dñs uenit ñ solũ coniugalẽ
copulam bonã ẽẽ ostencdit. s etiam
martionis et tationis hesim destruxit.
qui nuptias dampnare uoluerunt.
Si enim nuptie uone ñ cẽnt. neqͣqm̃
ad eas filius uirginis uenire. nec eas
suo miracło dignaret᷑ consecrare. Et
si nuptie bone ñ eẽnt que ꝓpt̾ amorẽ
filioꝵ frunt: nequaqm dñs nnitio

Expanded text:
i, id est, pro lucrandis animabus, eum venisse credere debemus. Sicut enim doctus piscator, et peritus venator in eo loco retia tendit, ubi multitudinem piscium vel avium, sive bestiarum novit convenire, ut cum multi congregentur, aliqui capiantur, ita Dominus ad convivium vel ad nuptias venire voluit, ut ubi multi conveniebant, reti ejus praedicationis aliqui caperentur. Ob hanc causam invitatus a Pharisaeo, in domo ejus discubuisse legitur, et nunc vocatus ad nuptias, non solum venisse, sed etiam eas suo miraculo consecrasse memoratur. Ubi notandum quod cum ad nuptias terreno more celebraturus Dominus venit, non solum conjugalem copulam bonam esse ostendit, sed etiam Marcionis et Tationis haeresim destruxit, qui nuptias damnare voluerunt. Si enim nuptiae bonae non essent, nequaquam ad eas filius virginis venire, nec eas suo miraculo dignaret consecrare. Et si nuptiae bonae non essent, quae propter amorem filiorum fiunt, nequaquam Dominus in initio
Abbreviated transcription (Latin):
dix̾ d̾s̃. Eg̾red̾e de t̾ra et de cognatione
tua. et de domo patͥs tui et uem int̾rã
qmͣ monstrau̾o tibi. Qui obeliens dõ
statimn exiuit: uesciens qͦ ꝑg̾et. Et̃ cũ
magis ac magis fide et dilectione in
dñm ꝓfic̾e̾t. dedit ei ds unigenitũ
filium ꝑ reꝑmissionẽ insenectute sua
noĩe ysaac. Dix q ei postea d̃s. Tolle
unigenitũ filiũ tuũ quẽ diligis ysa¬
ac et uade int̾ram uisionis atq offe¬
res eum ibi in holocaustũ suꝑ imum
surgens statim strauit asinũ suũ du¬
cens secũ duos pueros ⁊ isaac filium
suũ. Cumq diet̾cia eleuatis ocłis in¬
diss locũ ꝓcul quẽ ostenderat eid̾s

Expanded text:
dixit Deus: « Egredere de terra tua, et de cognatione tua, et de domo patris tui, et veni in terram quam monstravero tibi . » Qui obediens Deo statim exivit, nesciens quo pergeret, et cum magis ac magis fide et dilectione in Deum proficeret, dedit ei Deus unigenitum filium per repromissionem in senectute sua, nomine Isaac. Dixitque ei Deus postea : « Tolle unigenitum filium tuum quem diligis Isaac, et vade in terram visionis, atque offeres eum ibi in holocaustum, super un Qui « consurgens, statim stravit asinum suum, ducens secum duos pueros, et Isaac filium suum. » Cumque die tertia elevatis oculis vidis
Abbreviated transcription (Latin):
tas. s etiam innuptas mulieres appel¬
lare. Sic̾ de pͥma matͤ om̃ium eua cũ
formaret᷑ dictũ est. Edificauit dñs cos¬
tam qmͣ tulerat de adam inmulierẽ.
Hanc consuetudinẽ secutꝰ apłs dei ge¬
initͥcem que uirgo ante partũ uirgo
post partũ ꝑmansit: mulierẽ appella¬
uit dicens. Misit ds̃ filiũ suũ natum
ex muliere factum sub lege: cũ sine
dubio ex uirgine natꝰ credat᷑. Nõ enĩ¬
in hoc noĩe corruptio: s sexus designa¬
tur. Ut aũ intelligat᷑ ñ pietatẽ a dño
matͥ negatam s ordinẽ passionis pre¬
nũciatum: recte subdit᷑. Dicit mater
enis ministͥs. Qd̾ cumq dix̾it nob̾. fa¬
cite. Intellex̃ enĩ m ilł dñ u̾bis se nõ¬

Expanded text:
tas, sed etiam innuptas, mulieres appeltas, sed etiam innuptas, mulieres appellare, sicut de prima matre omnium Eva, cum formaretur, dictum est: « Aedificavit Dominus costam, quam tHanc consuetudinem secutus Apostolus, Dei genitricem, quae virgo ante partum, virgo post partum permansit, mulierem appellavit, dicens: « Misit Deus Filium suum, factum ex muliere, factum sub lege , » cum sine dubio ex virgine natus credatur. Non enim hoc nomine corruptio, sed sexus designatur. Ut autem intelligatur, non pietatem a Domino matri negatam, sed ordinem passionis praenuntiatum, recte subditur: « Dicit mater ejus ministris: Quodcunque dixerit vobis facite. » Intellexit enim in illis Do
Abbreviated transcription (Latin):
QS aũ ait mat̾ iħu ad eũ uinũ ñ habẽt:
uox sinagoge est xp̃m ad miracła pro¬
uocantis. Dic̃ ei iħ̾c. Quid mͥ ee tibi est
mulier: Nonputandũ est dñm in bo¬
norasse matre qͥ iubet honorarz paren¬
tes: s illa altiora qͤrente qmͣ sola huma¬
nitas habeat aduirtutẽ diuinitatis cõ¬
tẽplandam eius m̃tis ocłos subleuauit.
Ac si dic̾et. Quid humanitati tne cũ
miracło: qd queris cõmune est. cum
fatał. ut hetiq uoluert̃ significat᷑.
s hora passionis. Ac si cdixiss. Nondũ
uenit passionis: qua uere manifestẽ
quid humanitas possit qm̃ exte assũp¬
si Que hora tunc impleta est: qũãdo
pendens in cruce dyx̃. Mlulier eoce filiꝰ
tuus. Ac si clio̾et. Ecce qd̾ ex te assũps
pati et mori potest. Miracłm qd̃ q̃ris
sine diuinitete oꝑari ñ potest. S cũ
di genitricẽ mulierẽ audis appellatã.
noli dubitare de eĩ uirginitate. Qura
usus scͥptẽ est om̃s feminas ñ solum nmp¬

Expanded text:
 autem ait mater Jesu ad eum: « Vinum non habent, » vox Synagogae est Christum ad miracula provocantis. « Dicit ei Jesus: Quid mihi et tibi, mulier? » Non putandus est Dominus inhonorasse matrem, qui jubet honorare parentes, sed illi altiora quaerenti quam sola humanitas habeat, ad virtutem Divinitatis contemplandam, ejus mentis oculos sublevavit. Ac si diceret: « Quid humanitati tuae cum miraculo, quod quaeris, commune est, cum fatalis ut haeretici voluerunt significatur, sed hora passionis. Ac si diceret: Nondum venit hora passionis, qua vere manifestem quid humanitas possit, quam ex te assumpsi. Quae hora tunc impleta est, quando pandens in cruce, dixit: « Mulier, ecce filius tuus . » Ac si diceret: Ecce quod ex te assumpsi, pati et mori potest; miraculum quod quaeris, sine divinitate operari non potest. Sed cum Dei genitricem mulierem audis appellatam, noli dubitare de ejus virginitate, quia usus Scripturae est, omnes feminas, non solum nup
Abbreviated transcription (Latin):
ngna consolatione refouet ac ne pa¬
ueant confortat. insuꝑ etiam familia¬
ri affatu pͥor ip̃e qr sciret eas iħm q̃rere
dicit et qr iam surrex̾at addit: mox eci¬
am ip̃as honorifico acletissimo subditaᷤ
minist̾io gaudium resurrectionis euis
euangłir are p̾cipit. Et qm̃ felices femi-¬
ne que angłico docte oracło tͥumphũ
resurrectionis mundo annuntiare me¬
ruerunt: ac mortis qmͣ eua serpentino
seducta a fatu contͣxit imꝑium p̾dica-¬
re ditutum. Quanto feliciores amme
uiroꝵ parit̾ et feminaꝵ qͦtqͦt indie ui¬
dicii ꝑcussis pauore accligna ultione
reꝓbis ip̃e celesti grã ad uite tͥumpha¬
re demorte: et gaudium beate refur¬
rectionis intrare meruerint. Curren¬
tib aũ eis euangelirare discipłis oc¬
currit ih̾c eas q salutat ostendens se
om̃ib it̾ uirtutũ inchoantib ut ad¬

Expanded text:
nigna consolatione refovet, ac ne panigna consolatione refovet, ac ne paveant confortat. Insuper etiam familiari affatu prior ipse, quia sciret eos Jesum quaerere, dicit, et quia jam surrexit addit, mox etiam ipsas honorifico ac laetissimo subditas ministerio gaudium resurrectionis ejus evangelizare praecipit. Et quam felices feminae, quae angelico doctae oraculo triumphum resurrectionis mundo annuntiare meruerunt, atque mortis, quam Eva serpentino seducta affatu contraxit, imperium praedicare dirutum. Quanto feliciores animae virorum pariter et feminarum, quotquot in die judicii percussis pavore ac digna ultione reprobis, ipsae coelesti gratia adjutae triumphare de morte, et gaudium beatae resurrectionis intrare meruerint. Currentibus autem eis evangelizare discipulis occurrit Jesus, easque salutat, ostendens se omnibus iter virtutum inchoantibus, ut ad
Abbreviated transcription (Latin):
petui. De qua ip̃e paulo post discipłis
apparens: ait. Data est mͥ om̃is potes¬
tas: in celo et in t̾ra. Et euanglista
dextͥs cłi. Sedebat aũ suꝑ lapidem reuo¬
lutũ quo ostiã monum̃ti daudebat᷑. ut
daustra inferoꝵ sua illum iuitute deie¬
cisse ac suꝑasse doceret. quatiñ om̃s
qͦs ibi suos inueniss ad ꝑadisi lucẽ reqͥ¬
emq subleuaret iuxta illud ꝓpħicum.
Tu quoq insanguine testam̃ti tui edu¬
ta eĩ sic̃ nix. Ut ip̃o quoq habitu ac
uultu significaret. quia is cuiꝰ glam
resurrectionis nuntiabat et t̾ribilis
ad dampnandũ reꝓbos et benignus
eẽt ac blanduf ad consolandum elec-¬
tos. In fulgure et emm terror timoris:
Imue autẽ blandim̃tum cando¬
ris exprimit᷑. In ciius inditium di¬
uine discretionis ip̃e quoq angelus ap¬
paret. et custodes sepulcͥ impios timore
ꝑt̾rec ac mortuoꝵ instar t̾re ꝓft̾nit: et
uisitatͥces eiusdẽ sepulcͥ pussimas be¬

Expanded text:
petui, de qua ipse Paulo post discipulis petui, de qua ipse Paulo post discipulis apparens, ait: Data est mihi omnis potestas in coelo et in terra. Et evangelista dextris Dei . Sedebat autem super lapidem revolutum, quo ostium monumenti claudebatur, ut claustra inferorum sua illum virtute dejecisse ac superasse doceret, quatenus omnes quos ibi suos invenisset ad paradisi lucem requiemque sublevaret, juxta illud propheticum: Tu quoque in sanguine testamenti edunta ejus sicut nix. Ut ipso quoque habitu et vultu significaret, quia is, cujus gloriam resurrectionis nuntiabat, et terribilis ad damnandum reprobos, et benignus esset ac blandus ad consolandum electos. In fulgure etenim terror timoris, in nive autem blandimentum candoris exprimitur. In cujus indicium divinae discretionis ipse quoque angelus apparet, et custodes sepulcri impios timoreinstar terrae prosternit, et visitatrices ejusdem sepulcri piissimas be
Abbreviated transcription (Latin):
geloꝵ minist̾ia dõ debita ñ desunt: sic̃
inquisita sc̃i euangłii copiosissime ꝓ¬
bat historta. Reuoluit aũ lapidem
ñ ut egressuro dño ianuam pandat
s ut egressus cius iam facti hõib pre¬
stet inditium. Qui em̃ mortat̃ adħuc
clauso uirginis ut̾o potuit nascendo
mundum ingredi ip̃e absq ulla dn¬
bietate iam factus inmortat̃ clauso
licet sepulchro potuit resurgendo exi¬
re de mundo. Nec p̾t̾eundũ quare
testis dm̃ce resurrectionis angelus
sedens apparuerit. cum is qͥ natiuitatis
uixta pastores stetisse legat᷑. Stare
quippe pugnantis est. sedere reg¬
nantis. Et recte stans apparuit angłs
qui aduentũ dm̃ in mundo p̾dica¬
bat. ut etiam stando signaret. qͥa his
quẽ p̾dicabat ad debellandũ mundi
principẽ ueniret. Secte p̾co resuirec¬
tionis euis sedisse memorat᷑. ut etiã
sẽdendo figaret cũ suꝑato mortis auc¬
tore sedem regni iam conscendisse ꝑ¬

Expanded text:
gelorum ministeria Deo debita non desunt, sicut gelorum ministeria Deo debita non desunt, sicut inquisita sancti Evangelii copiosissime probat historia. Revolvit autem lapidem, non ut egressuro Domino januam pandat, sed ut egressus ejus jam facti prstet indicium. Qui enim mortalis adhuc clauso virginis utero potuit nascendo mundum ingredi ipse absque ulla dubietate jam factus immortalis clauso licet sepulcro potuit resurgendo exire de mundo. Nec praetereundum quare testis Dominicae resurrectionis angelus sedens apparuerit, cum is qui nativitatis juxta pastores stetisse legatur: stare quippe pugnantis est, sedere regnantis. Et recte stans apparuit angelus qui adventum Domini in mundo praedicabat, ut etiam stando signaret quia is quem praedicabat ad debellandum mundi principem veniret. Recte praeco resurrectionis ejus sedisse memoratur, ut etiam sedendo figuraret, superato mortis auctore, sedem regni jam conscendisse per
Abbreviated transcription (Latin):
uotione laudis agentib et cõpletis qͦq
ingiliis sobria ac pura consciencia diei
dm̃ci paschalia festa expectantib. ue¬
nit inqͥt maria magdalene. et alt̾a ma¬
ria indere sepulcrũ. Due unius noĩs
que dñicũ uenerunt in uisere sepulcͣm:
duas fidelium plebes iudaicam scilicet
⁊gentilem designant. que uno atq
in dissimili ftudio passionẽ resurrecti¬
onẽ q sun redemptoris quac̃q eius et¬
clesia ꝑ orbem diffusa est celebrare de¬
siderant. Qd̃ autẽ t̾remotꝰ resurgente
dño de sepulcbro ficut etiam moriente
inciuce factus est magnus significat
t̾rena prius corda ⁊ celesti spe deiecta.
ꝑ fidem passionis ac resurrectionis eĩ
concucienda ad penitenciam ac salu¬
berrimo pauore ꝑmota ad uitã sub¬
limanda ꝑpetuam. Qd angłs ad ne¬
nit obseqͥum sue seruitutis qd̃ dño de¬
bint exsoluit. Quia enim xp̃c ds ⁊ hõ
est int̾ acta humanitatis euis sẽꝑ an¬

Expanded text:
votione laudis agentibus, et completis quoque votione laudis agentibus, et completis quoque vigiliis sobria ac pura conscientia, diei Dominici paschalia festa expectantibus. Venit, inquit, Maria Magdalena, et altera Maria videre sepulcrum. Duae unius nominis quae Dominicum venerunt invisere sepulcrum, duas fidelium plebes Judaicam scilicet et gentilem designant, quae uno atque indissimili studio passionem resurrectionemque sui Redemptoris quacunque ejus Ecclesia per orbem diffusa est celebrare desiderant. Quod autem terrae motus resurgente Domino de sepulcro, sicut etiam moriente in cruce factus est magnus, significat terrena prius corda et coelesti spe dejecta per fidem passionis ac resurrectionis ejus concutienda ad poenitentiam ac saluberrima pavore permota ad vitam sublimandam perpetuam. Quod angelus advenit, obsequium suae servitutis quod Domino debuit exsolvit; quia enim Christus Deus est, inter acta humanitatis ejus semper an
Abbreviated transcription (Latin):
dit et choruscam Siqͥdem ab exordio¬
poꝵ cursus distinguebatur ut dies
pͥme conditionis. Hac añ nocte ꝑ mis¬
terium resurrectionis dñi temporũ
ordo mutatꝰ est. Nam qi nocte surrex̾
amortuis. die uͦ sequente eiusdẽ resur¬
rectionis effectum discipłis ostendit.¬
ac ꝑticipato cum eis cõuinio u̾itatem
uirtutis enus mirantib simul et gau¬
dentib astruxit. rectissime nox illa se¬
quentis diei comuncta est luci ac sic
tempoꝵ ordo statutꝰ. ut dies noctem seqͣ¬
tur. Et quidẽ aptissime quondã diẽ
seqͤbat᷑ nox quia homo aluce ꝑadisi pͤ¬
cando lapsus in huĩ scł̃i tenebras erũp¬
nas q decidit. Aptissime nunc dies seqͥt᷑
noctem: quando ꝑfidem resurrectionis
apcc̃i tenebris et umbra mortis ad lucẽ
uite xp̃o largiente reducimͣ. Qua ꝓpter
cipuam gr̃a dñice resurrectionis illu¬
tenebrescat. s tota lucescat indiem. et nc̃
undelicet nobis uigilias hisius digna de¬

Expanded text:
dit et coruscam. Siqdit et coruscam. Siqporum cursus distinguebatur, ut dies mae conditionis. Hac autem nocte per mysterium resurrectionis Domini, temporum ordo mutatus est. Nam qui nocte surrexit a mortuis, die vero sequente ejusdem resurrectionis effectum discipulis ostenditac participato cum eis convivio veritatem virtutis suae mirantibus simul et gaudentibus astruxit, rectissime nox illa sequentis diei conjuncta est luci, ac sic temporum ordo statutus ut dies noctem sequatur. Et quidem aptissime quondam diem sequebatur nox, quia homo a luce paradisi peccando lapsus, in hujus saeculi tenebras aerumnasque decidit. Aptissime nunc dies sequitur noctem quando per fidem resurrectionis a peccati tenebris et umbra mortis ad lucem vitae Christo largiente reducimur. Quapropter aecipuam gratia Dominicae resurrectionis illutenebrescat, sed tota lucescat in diem, et nunc videlicet nobis vigilias ejus digne de
Abbreviated transcription (Latin):
lucescente mane in prima salb̾i ad sepul¬
chrum ꝑ uen̾int. so est nesꝑe aromata
ꝑai̾nt quib corpꝰ dm̃i ungere desidera¬
bant. s ꝑata uesꝑe aromata mane ad
euangeliste alii quo ordine sit factum
euidentins ostendunt. Sepulto nãq
sexta feria dño reu̾se a monum̃to muli¬
eres. parauert̃ aromata et unguenta
qmͣ di oꝑari licebat et salb̃o qͥdem silue¬
runt scłm mandatũ: sicut lucas aꝑte
designat. Cum aũ transiss salbatũ ues¬
ꝑaq adueniente tempꝰ oꝑandi rediss:
mox ꝓmpte ad deuotionẽ emerunt que
minus ꝑauerant aromata sic̃ marchus
cõmemorat ut nementes ungerent eñ
quam in diem lucescere. S mistice loqͤns
euangłista qnͣtum dignitatis hec sacra¬
deuote xp̃o femine in obsequiũ illiuis in¬
gilare ceperunt. in sequentẽ iam diem
lucesce ꝑhibuit. Nam dñs auctor et
ordinator tempoꝵ qͥ multima noctis
huiꝰ parte siurexit. totam eam nmirũ
enidem resurrectioiͣis festiuam reddi¬

Expanded text:
lucescente mane in primam Sabbati ad sepulcrum pervenerunt, id est, vespere aromata paraverunt, quibus corpus Domini ungere desiderabant, sed parata vespere aromata mane ad evangelistae quo ordine sit factum evidentius ostendunt. Sepulto namque sexta feria Domino, reversae a monumento mulieres paraverunt aromata et unguenta quandiu operari licebat, et Sabbato quidem siluerunt secundum mandatum, sicut Lucas aperte designat. Cum autem transisset Sabbatum, vesperaque adveniente tempus operandi redisset, mox prompte ad devotionem emerunt, quae minus paraverant aromata, sicut Marcus commemorat, ut venientes ungerent eum,quam in diem lucescere. Sed mystice loquens evangelista quantum dignitatis haec sacradevotae Christo feminae in obsequium illius vigilare coeperunt, in sequentem jam diem lucescere perhibuit. Nam Dominus auctor et ordinator temporum, qui in ultima noctis hujus parte surrexit, totam eam nimirum ejusdem resurrectionis luce festivam reddi
Abbreviated transcription (Latin):
uit. siue ih̾c et ⁊ orobabel: ꝑ quos eũdẽ
ppłm de caꝑtiuitate babilonie redux̃.
S et aliis beneficiis ugratus ũ solũ cre¬
dere noluit: sed etiam nutritorẽ suũ
morti tradidit. Unde et contigit eis
merito qd̃ subditur. Ecce relinquetur
uob̃ domꝰ ur̃a descrta. Si qͥs corporali¬
bus ocłis intueat᷑. uidebit etiam ad lit¬
fulgebat. ꝓpt̾ in credulitatẽ illoꝵ ad solũ
usq destructa est. atito ⁊ uespasiano:
ita ut ñ relinqͤret᷑ in ea lapis suꝑ la¬
psdcm. Unde et dudũ discipłis dño e¬
dificia ciuitatis ostendentib ait isł.
uidetis hec omia: Am̃ dico uob̃: ñ re

Expanded text:
dem populum de captivitate Babyloniae reduxit. Sed his et aliis beneficiis ingratus, non solum credere noluit, sed etiam nutritorem suum morti tradidit. Unde et contingit eis merito quod subditur: « Ecce relinquetur vobis domus vestra deserta. » Si quis corporalibus oculis intueatur, videbit etiam ad litfulgebat, propter incredulitatem illorum ad solum usque destructa est a Tito et Vespasiano, ita ut non relinqueretur in ea lapis super lapidem. Unde et dudum discipulis Domino aedificia civitatis ostendentibus, ait illis: « Videtis haec omnia? Amen dico vobis, non re
Abbreviated transcription (Latin):
ut una die cũ publice argueret eũ:
iratꝰ rex iussisset eũ lapidari in por¬
ticu domus dñi. Qui cũ moreret᷑
int̾ lapides: ait. Uideat d̃s et iudi¬
cet. Et sic̾ ip̃a scͥptura adiungit: ñ est
recordatus iohas que pat̾ ciꝰ fecisset.
ei bona s occidit collactaneũ suĩ
filiũ eiꝰ qͥ se nutͥerat. Hic est gͦ ⁊ a¬
chanas qͥ occisus est aioas rege: cuiꝰ

Expanded text:
ut una die cum publice argueret eum, ut una die cum publice argueret eum, iratus rex jussisset eum lapidare in porticu domus Domini, qui cum moreretur inter lapides, ait: « Videat Deus et judicet, » et sicut ipsa Scriptura adjungit: « Non est recordatus Joas quae pater ejus fecisset ei bona, sed occidit collactaneum suum filium ejus qui se nutrierat . » Hic est ergo Zacharias, qui occisus est a Joas rege, cujus
Abbreviated transcription (Latin):
dixerunt hunc ⁊achariam fuisse pa¬
trẽ ioh̾is baptiste: et ꝓpt̾ea qd̃ aduẽ¬
tũ dñi uenturũ p̾diceret: appło sit
int̾fectus. S hec opinio magis ex
apocͥforũ sompnus ⁊ deliram̃tis des¬
cendit: qmͣ exuitate. S cum ab
his excludimur: recurrit mens ad
regnoꝵ libros in quib legimꝰ qͥa
oria reu ge mortuo cũ atalia mi¬
piissima regina locũ eiꝰ suscepisset.
et int̾fic̾et om̃e semen regũr tulit
ioiade pontifex unũ de filiis regis
qui erat minor natu ioas noĩe. et
abscondit eũ in tẽplum dñi sex
annis. Septimo aũ anno: unxit eũ
in regem. Iniit q cũ eo fedus et cũ
om̃i ppło ut inlege di ambularet:
qd̃ fecit cunctis dieb qͥb uixit iora¬
de. Mortuo aũ ioiade: successit ei in
honore et ordine sac̾dotali filiꝰ eiꝰ ⁊ a¬
charias noĩe. uir bonꝰ et iustus. Cñq
ioas declinare cepisset a lege dñi frȩ¬
quent̾ arguit eum ⁊ acharias. ꝓpt̾
qd̾ odiũ regis incurrit. in tantum

Expanded text:
patrem Joannis Baptistae, et propterea quod adventum Domini venturum, praedicaret, a populo sit interfectus: sed haec opinio magis ex apocryphorum somniis et deliramentis descendit quam ex veritate. Sed cum ab his excludimur, recurrit mens ad Regnorum libros, in quibus legimus quia, Ozia rege mortuo, cum Athalia impiissima regina locum ejus suscepisset, et interficeret omne semen regium, tulit Joiada pontifex unum de filiis regis, qui erat minor natu, Joas nomine, et abscondit eum in templo Domini sex annis. Septimo autem anno unxit eum in regem, iniitque cum eo foedus et cum omni populo, ut in lege Dei ambularet, quod et fecit cunctis diebus quibus vixit Joiada. Mortuo autem Joiada, successit ei in honore et ordine sacerdotali filius ejus Zacharias nomine, vir bonus et justus. Cumque Joas declinare coepisset a lege Domini, frequenter arguit eum Zacharias. Propter quod odium regis incurrit, in tantum
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ramis palmaꝵ occurͣrunt ei di¬
centes. O sanna filio daiuid. benelictꝰ
qui ueuit in noĩe dũi. U̾siculus iste:
sꝑitalit̾ potius qmͣ ad litt̾am est in¬
telligenlus. Et est sensus. Dico emin
uob̃: ñ me indebitis amõdo donec cli¬
catis. Seuedictus qui uenit iu noĩe
dĩi. Id est me uob̃cũ in cordib ur̃is¬

Expanded text:
ramis palmarum occurrerunt ei, dicentes: « Hosanna Filio David, benedictus qui venit in nomine Domini. » Versiculus iste spiritualiter potius quam ad litteram est intelligendus, et est sensus: « Dico enim vobis, Non me videbitis amodo, donec dicatis: Benedictus qui venit in nomine Domini, » id est, me
Abbreviated transcription (Latin):
meam: dimisi heditatẽ meam. facta ẽ¬
lunca hiene qd̃ est ꝑuũ quidẽ s rus¬
ticum auimal: nocte sepulchra ꝑfo¬
diens. et cadau̾ib uescens mortuoꝵ
gantes om̃i inmundicie et iniqͥtati
setradider̃t disꝑsi de gente ingẽtẽ ⁊
de regno ad ppłm alt̾m relicti sme
deo siuelege et sine sac̾dotio: imple¬
ta iieis ꝓpħia que dic̃. Fainen paciẽ¬
tur ut canes. et circuibunt ciuitatẽ.
Dico enim uob̃. ñ me udebitis auͦi:

Expanded text:
misi haereditatem meam, facta elunca hyaenae, quod est parvum quidem, sed rusticum animal, nocte sepulcra fodiens, et cadaveribus vescens mortuorugantes, omni immunditiae et iniquitati se tradiderunt, dispersi de gente in gentem, et de regno ad populum alterum, relicti sine Deo, sine lege et sine sacerdotio, impleta in eis prophetia quae dicit: « Famem patientur ut canes, et circuibunt civitatem . » « Dico enim vobis, Non me
Abbreviated transcription (Latin):
liue se cõꝑauit: inqͣ etiam u̾milg se assi¬
milauit. Sicut ip̃e ꝓpħam dicit. Egͣoͣ sũ
i̾nus et ñ hõ. Et pulchre se galline cõꝑa¬
uit: qui ꝑ secutorẽ suũ herode. uulpemn
noĩasse legit᷑ dicens. Ite dicite uulpi illi
qͥa hodie et cras miracła faciã: et die ter¬
cia ꝑficiscar. Caluida enĩ bestiola uulpes:
insidiatͥx et inimica gallinis cõꝑbat᷑.
Ita qͦq et herodes callidus et ingeniolus
galliuiã ꝑ sequutꝰ est. qͥa dñm cũ ex̾citu
suo sp̾uit. Pullis uͦ insidiatꝰ est: qͥa
apłos ꝑseqͥ ñ destitit. Et ideo ꝑsecutoreᷤᷤ

Expanded text:
linae se comparavit hic, qui etiam vermibus se assilinae se comparavit hic, qui etiam vermibus se assimilavitis et non homo . » Et pulchre se gallinae comparavit, qui persecutorem suum Herodem vulpem nominasse legitur, dicens: « Ite, dicite vulpi illi, quia hodie et cras miracula faciam, et die tertia proficiscar . » Callida enim bestiola vulpes insidiatrix et inimica gallinae comprobatur, ita quoque et Herodes callidus et ingeniosus gallinam persecutus est, quia Dominum cum exercitu suo sprevit. Pullis ejus insidiatus est, quia ap
Abbreviated transcription (Latin):
gregare se uelle dixit. Gallina enĩ sim¬
plex et mittissuma est auis: qͦ dũ pul¬
los fouet et nutͥt. plumas crigit et to¬
tam et totam se hispidam reddit. alas
deponit. uocẽ adtenuat. et totã se
infirmã exhibet. ut pullos fortiores
reddat. Bestiolis qͦq ⁊ auib insidian¬
tib: ꝓ salute pulloꝵ. usq ad mortẽ
se opponit. Iuxta gͦ hanc similitudi¬
uẽ dñs galliue se cõꝑauit: qͥa ut nos
de infirmis firmos fac̾et. et de t̾renis ad
celestia subleuaret. qͣsi infirmꝰ exhi¬
buit se infiriũ. qͣndo de celis descen¬
dit ad terras: sciens qͥa ñ est opꝰ sanis
meclicꝰ s male habentib. Et qͣsi totũ
se hispidũ in passione recddidit: qui
ias ait. Et uidimꝰ eũ ñ habentẽ speciẽ
neq decorẽ. Uocẽ attenuauit: qnͣdo
pendens in cruce dixit. D̾s cłs mĩs. ut
ec̃t lib̾atio: morti etiam ꝓ nob̃ se obtu¬
lit. Nec indignũ debet uideri. si redẽp̃¬
tor nr̃ in assumpta humauitate gal¬

Expanded text:
gregare se velle dixit. Gallina enim simplex et mitissima est avis, quae dum pullos fovet ac nutrit, plumas erigit, et totam se hispidam reddit, alas deponit, vocem attenuat, et totam se infirmam exhibet, ut pullos fortiores reddat, bestiolis quoque et avibus insidiantibus pro salute pullorum usque ad mortem se opponit. Juxta ergo hanc similitudinem Dominus gallinae se comparavit, quia ut nos de infirmis firmos faceret, et de terrenis ad coelestia sublevaret, quasi infirmis exhibuit se infirmum, quando de coelo descendit in terras, sciens quia « non est opus sanis medicus, sed male habentibus : » et quasi totum se hispidum in passione reddidit qias ait: « Et vidimus eum non habentem speciem neque decorem . » Vocem attenuavit, quando pendens in cruce dixit: « Deus, Deus meusesset liberatio, morti etiam pro nobis se obtulit. Nec indignum debet videri, si Redemptor noster in assumpta humanitate gal
Abbreviated transcription (Latin):
qr omp̃s ds hoim seruicia ñ uult ha¬
bere coacta s spontanea et uolunta¬
ria: ut inueniat in nr̃a bona uolũ¬
tate qd̃ remuneret ex sua gratuita
largitate. Et ideo pius et omp̃s d̃s qͥ¬

Expanded text:
otens Deus hominum servitia non vult habere coacta, sed spontanea et voluntaria, ut inveniat in nostra bona voluntate quod remuneret ex sua gratuita largitate; et ideo pius et omnipotens
Abbreviated transcription (Latin):
sapientes: sit̾ salomon et samuel: et
plures alii. fuert̃ scͥbe. qual fuit mo¬
yses qͥ legem scͥpsit. et esdras: qͥ post
captutatẽ babilonie incensis bi¬
bliotecis legẽ recuꝑauit: de qͦ scͥptũ
est. Ascenclit esdras de babilone: et
ip̃e fuit scͥba uelox in lege moys In
nouo testam̃to legimꝰ agabũ ꝓpħas¬
se: et quatuor filias philippi. Et̃ om̃is
qui fut᷑a mala cauere monet.
⁊bona diligere: ꝓph̾a est. fuert sapi¬
entes sic̃ apłi: scribe sic̾ euangłiste. qͥ
dicta uel fc̃a dm̃ca nob̃ scͥpta reliqͤit᷑:¬

Expanded text:
sapientes: sicut Salomon et Samuel, et plures alii; fuerunt et scribae: qualis fuit Moyses, qui legem scripsit, et Ezras, qui post captivitatem Babyloniae, incensis bibliothecis, legem recuperavit. De quo scriptum est: « Ascendit Ezras de Babylone, et ipse fuit scriba velox in lege Moysi . » In Novo Testamento legimus Agabum prophetasse, et quatuor filias Philippi . Et omnis qui futura mala cavere monet, et bona diligere, propheta est. Fuerunt sapientes, sicut apostoli, sicut evangelistae, qui dicta vel facta Dominica nobis sc
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dictꝰ est occid̾e dessderatis. et in me meis¬
q discipłis qͦs illi ideo quia ñ uidert̃.
ñ occiderunt: uos uidentes illoꝵ. dessde¬
rium implere desideratis. Quib con¬
gruit qd̃ subdit᷑. Serpentes gemim¬
na uiꝑarũ. quomͦ fugietis aiuidicio
gehenne: Recte gͦ uiꝑaꝵ noĩe istiuo
cant᷑. quia sic̃ ex iꝑis uiꝑe. et ex ser¬
pentib serpentes nascunt᷑. sic isti ex
uenenatis parentib uenenatũ ani¬

Expanded text:
praedictus est, occidere desideratis, et me meosque discipulos, quos illi ideo quia non viderunt, non occiderunt: vos videntes, illorum desiderium implere desideratis. Quibus congruit quod subditur: Serpentes, genimina viperarum, quomodo fugietis a judicio gehecantur, quia sicut ex viperis viperae, et ex serpentibus serpentes nascuntur, sic isti ex venenatis parentibus venenatum ani
Abbreviated transcription (Latin):
Quoꝵ pͥm̾ post dm̃ passionẽ fuit be¬
atus stephanus leurta. cuiꝰ hodie fe¬
stiuitate celebraniꝰ. qui ad p̾dicandũ
ordinatꝰ ab apłis. cum ex auctoritate
tam̃ int̾ lapides amisit pacienciam.
s in oratione puram exhibuit cons¬
cienciam. supplicans ꝓ lapidantib

Expanded text:
fuit beatus Stephanus Levita, cujus hodie festivitatem celebramus, quia ad praedicandum ordinatus ab apostolis, cum ex auctoritate tamen inter lapides amisit patientiam, sed in oratione puram exhibuit conscientiam, supplicans pro lapidantibus
Abbreviated transcription (Latin):
loqͥt᷑ ñ ad saxa uel edificia putãdus
est loqͥ s metaforice ad ip̃os hoĩes ut
ꝑ inhabitatã habitantes intelligas.
Quos pat̾no planx̃ affectu: qr eoꝵ. in¬
t̾itum cito p̾sciebat eẽ uenturam.
Iuxta qd̾ alibi legimꝰ. qm̃ cũ udiss
ih̾c cruitatẽ fleuit suꝑ illã dicens. Qͥa
si cognouisses et tu. Cum aũ adrunx̃
que occidis ꝓph̾as et lapidas cos qui
ad te missi sunt. ostendit p̾t̾itis tẽpo¬

Expanded text:
on ad saxa vel aedificia putandus est loqui, sed metaphorice ad ipsos homines, ut per inhabitatum habitantes intelligas. Quos paterno planxit affectu, quia eorum interitum cito praesciebat esse venturum, juxta quod alibi legimus: « qu civitatem, flevit super illam, dicens: Quia si cognovisses et tu. » Cum autem adjunxit, « quae occidis prophetas et lapidas eos qui ad te missi sunt, » ostendit praeteritis tempo
Abbreviated transcription (Latin):
in agro occisus ñ reluctasse dicit᷑ uel le¬
gitur. illi significant᷑ qui simplices st̃
ni doctͥna firm tam̃ in fide: qui scien¬
tes tantũ xp̃m et hunc crucifixũ magiᷤ
eligunt ꝓ enus noĩe mori qͣm enis fidẽ
negare. ꝑ rachariam uͦ qui sac̾dos fuit

Expanded text:
in agro occisus, non reluctasse dicitur vel lein agro occisus, non reluctasse dicitur vel legitur, illi significantur qui simplices sunt in doctrina, firmi tamen in fide, qui scientes tantum Christum et hunc crucifixum, magis eligunt pro ejus nomine mori, quam ejus fidem negare. Per Zach