comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iob libro xriui. ao uitictum est. Ego dixi in pauo¬
sco e d̃uam pat̾am contemplatꝰ et hec mala pen¬
sans iuqͥb erat atq illa bona considerans inoͥpe
adbuc u̾erat: ait. Ego cliri inpauore meo. ꝓlect

Expanded text:
Job, l. XXIII , adjunctum est: Ego dixi in pavoJob, l. XXIII , adjunctum est: Ego dixi in pavonam patriam contemplatus, et haec mala pensans, in quibus erat, atque illa bona considerans, in quibus adhuc non erat, ait: Ego dixi in pavore meo, Projectus
Abbreviated transcription (Latin):
cione hominũ. Electus qͥsq inuidicio ꝑ internũ
iusũ inuultu luunitatis abscondit᷑. dum reꝓbo¬
rum foris cecitas districta adnimau̾sione iusticie
repulsa turbat᷑. sc̃i itaq uiri inportunitate desi¬
dĩoꝵ temꝑaliũ atumultu inutilium curarum
a clamore ꝑ strepenciũ turbacionũ semet ipsos
sacri uerbi gladio mortificare non desinunt atq
uitus ante dei faciem. in sinu mentis abscondũt
Unde recte ꝑ psalmistam dr̃. Abscondes eos in
abdito uultꝰ tui. aconturbacione hominũ Cͦd̃
qͣimuis ꝑfecte post modun siat: etiam ñc ex mag¬
na parte agitur. cum atemporaliũ. tu multib
mens eoꝵ dum inamore dei tata intendit᷑. nulla
uiaidu ꝑturbacione laceret᷑ hinc est quod pau¬
lus ꝑ contemplacionẽ mortuos & quasi insecreto
diuinitatis ab scõclitos discipłos uidebat quib
ad iuientã reqͥem contemplacionis hilarescit
ut estinctꝰ mundo lateat. & cunctis ex terior
intuni amoris abscondat.

Expanded text:
te. Nam electus quisque in judicio per internum visum in vultu Divinitatis absconditur, dum reproborum foris caecitas districta animadversione justitiae repulsa turbatur. Sancti itaque viri ab importunitate desideriorum temporalium, a tumultu inutilium curarum, a clamore perstrepentium perturbationum semetipsos sacri veintus se ante Dei faciem in sinu mentis abscondunt. Unde recte per Psalmistam dicitur: Abscondes eos in abdito vultus tui a perturbatione hominum . Quod quamvis perfecte postmodum fiat, etiam nunc ex magna parte amens eorum, dum in amorem Dei tota tenditur, nulla inani perturbatione laceretur. Hinc est, quod Paulus per contemplationem mortuos, et quasi in secreto Divinitatis absconditos discipulos viderat, quibus ad inventam requiem contemplationis hilarescit: ut exstinctus mundum lateat, et cunctis exteriorumintimi amoris abscondat.
Abbreviated transcription (Latin):
sipiencie incȩ. Qui peccatũ corrigit & plangit.
cicat᷑tẽ uulneri suꝑducit. S cum mens decepta
hoc unde iam penitiit ad delectacionẽ sui reuo¬
cat cicat᷑x penitencie que suꝑ cducta fuerat ad
putredinem uulneris rediclit: ut fetorem praua
delectacio habeat postꝙͣ salutẽ uulneris iamcica¬
tͥc sarcita cute monstrabat Quid itaq cicałres nͥ
sanaciones sunt uulnerum: Laxatas nanq neqͥ¬
cias addelectacionẽ memorie recdire conspexerat
qui cicat̾ces deflebat. Cicatͥces quiipe putrescere
÷ sanata iam percatoꝵ uulnera rursum intepta¬
uonẽ serꝑe atq ex eoꝵ suggestionib post suꝑduc¬
tam cutẽ penitencie fetorem culpe iterum dolorẽ
sentire Qua uidelicet in re & nil foras opere agit᷑.
⁊isola intꝰ cogitacione peciat᷑ districto q se recttũ
mens obligat: nͥ hoc sollicitiꝰ lam̃tis tergat:¬

Expanded text:
nt, etc.--Qui peccatum corrigit et plangit, cicatricem vulneri superducit. Sed cum mens decepta hoc unde jam poenituit ad delectationem sui revocat, cicatrix poenitentiae, quae superducta fuerat, ad putredinem vulneris redit, ut fetorem prava delectatio habeat, postquam salutem vulneris jam cicatrix sarcita cute monstrabat. Quid itaque cicatrices, nisi sanationes sunt vulnerum? Laxatas namque nequitias ad delectationem memoriae redire conspexerat, qui cicatrices deflebat. Cicatrices quippe computrescere est sanata jam peccatorum vulnera rursus in tentationem serpere, atque ex eorum suggestionibus post superductam cutem poenitentiae fetorem culpae iterum, doloremque sentire, quia videlicet in re et nihil foris opere agitur, et sola intus cogitatione peccatur, districtoque se reatu mens obligat, nisi hoc sollicitis lamentis tergat
Abbreviated transcription (Latin):
ubieo tucius nil t̾renum conspiceret quo incon¬
peteus nil amaret. atu multu rerum temporaliũ
magnũ quendam secessum pecierat quietam
mentẽ inqua tanto prus diñ cerneret quanto
hunc se cũ solo solum in ueniret

Expanded text:
ubi eo tutius nihil extraneum conspiceret, quo incompetens nil amaret. A tumultu rerum temporalium magnum quemdam secessum petierat quietam mentem, in qua tanto purius Deum cerneret, quanto hunc solus solum inveniret
Abbreviated transcription (Latin):
pore side stat: desideriis clamat. S: dolet se quasi ñ
respici. dũ sua uidet intͥbulacionib uota deferri. Alto disfe
namq consilio omp̃s d̾s cũ scĩ eiꝰ adu̾sarioꝵ ꝑsecucio¬
nib conpͥmunt᷑ cũq assiduis ut liberent᷑ int̾pellacio¬
nib clamant: differre solet uoces petenciũ ut merita
pacienciũ crescant: Quatuꝰ eo magis exaudiant᷑ ad me¬

Expanded text:
pore, fide stat, desideriis clamat, sed dolet se quasi non respici, dum sua videt in tribulationibus vota differri. Senamque consilio omnipotens Deus, cum sancti ejus adversariorum persecutionibus comprimuntur, eumque assiduis ut liberentur interpellationibus clamant, differre solet voces petentium, ut merita patientium crescant, quatenus eo magis exaudiantur ad me
Abbreviated transcription (Latin):
dita. s. ad infirmitatẽ uicio ꝓp̾e uoluntatis lapsa:
incalamitatẽ cecidit. quia pͤssa in mimeris neccessi¬
tatib nichil in hac uita nͥ unde affligeret᷑ inuenit
s: cum eisdẽ nature nr̃e neccessitatib plerumq
plus qmͣ expelit deseruimꝰ mentisq curam negle¬
gimꝰ: ex miseria neglegencie. in firmitati nr̃e ad dimꝰ
squalorẽ culps Heccessicates namq hoc habere ual¬

Expanded text:
dita, sed ad infirmitatem vitio propriae voluntatis lapsa, in calamitatem cecidit, quia pressa innumeris necessitatibus, nihil in hac vita nisi unde affligeretur invenit; sed cum eisdem naturae nostrae necessitatibus plerumque, plusquam expedit, deseruimus, mentisque curam negligimus, ex miseria negligentiae infirmitati nostrae addimus squalorem culpae
Abbreviated transcription (Latin):
ne loquerent᷑ in nonune iħu ⁊ climiserunt eos
luerunt patent᷑ ostendit᷑. eũ ꝓtinꝰ sub iusert᷑.
et illi qͥdem ibant gaudentes a conspectu consi
lu qñi habiti it ꝓ nomune iħu contumeliama dgni¬
pati. Mox etiam pꝰ flageliꝰ gauclia qͥd agerent.
indicat᷑. Onũ aut̃ die iitemplo & circa in ꝯdomos non
paulo ante tuuidus iam linguis ioqͥt᷑. in miracdis
choruscat infidelitatẽ sacerdotũ acpͥncipum libe¬
ra uoce increpat. adp̾dicandum ih̃m cet̾is exem¬
debeat u̾beril ꝓhibet᷑ nec tam̃ conpescit᷑ Con¬
tempnit flagella ceclenciũ qͥ paulo ante reqͥren

Expanded text:
no loquerentur in nomine Jesu, et dimiserunt eos.luerunt, patenter ostenditur cum protinus subinfertur. « Et illi quidem ibant gaudentes a conspectu concini habiti sunt pro nomine Jesu contumeliam pati. » Mox etiam post flagellorum gaudia quid agerent, indicatur: « Omni autem die in templo et circa domos non paulo ante timidus, jam linguis loquitur, miraculis coruscat, infidelitatem sacerdotum ac principum libera voce increpat, ad praedicandum Jesum exemdebeat, verberibus prohibetur, nec tamen compescitur. Contemnit flagella caedentium, qui paulo
Abbreviated transcription (Latin):
pietatem cordis mei. Sepe misericors d̾s eo cicius pet¬
cata cordis abluit. qͦ hec exire ad oꝑa ñ ꝑinitit. & co¬
gitata nequicia tanto ciciꝰ soluit᷑: quanto effectu
Hrxis ꝓnunciabo adu̾sum me in iusticias meas dño.
rtu renusisti impietatẽ cordis mei. Qui enĩ inpi¬
etatem cordis subdidit quia cogitacionũ in iusti¬
cias ꝓ nunciare uellet inclicauit᷑. dũ ait. dixi ꝓnũ¬
ciabo. atq ilico aduinxit. Et tu remisisti. Quam¬
suꝑ hec sit facilis uenia ostendit. qui dum se ad¬
huc ꝓmittit petere hoc qd̾ se petere ꝓmitebat ob¬
tinuit Qultinꝰ quia adhuc adopus non uenerat
culpa: usq ad cruciatum ñ ꝑuenret penitencia:
s cogitata asflictio mentẽ tergeret quam iumirũ
tantũ mͦ cogitata iniqͥtas in quinasset:

Expanded text:
pente cognoscet. Saepe misericors Dominus eo citius peccata cordis abluit, quo haec exire ad opera non permittit; et cogitata nequitia tanto citius solvitur, quanto effectu Dixi, pronuntiabo adversum me injustitias meas Domino, et tu remisisti impietatem cordis mei . Qui enim impietatem cordis subdidit, quia cogitationum injustitias pronuntiare vellet indicavit. Dumque ait: Dixi, pronuntiabo, atque illico adsuper haec sit facilis venia ostendit; qui dum se adhuc promittit petere, hoc quod se petere promittebat obtinuit; quatenus quia usque ad opus non venerat culpa, usque ad cruciatum non perveniret poenitentia, sed cogitata afflictio mentem tergeret, quam nimirum tantummodo cogitata iniquitas inquinasset.
Abbreviated transcription (Latin):
eranima simul & carne peccauert᷑. illic iti anima
parit̾ ⁊ corpore cruciant᷑ slibanꝰ namiq intͥusecꝰ ait
ardet isu qͥ ab igne deuorat᷑ ab exteriore incipit par¬
te concremari. Ut gͦ sacra eloqͥa ardere ꝙ exterius
&x interiꝰ reꝓbos demonstrarent: eos ꝙ abigne de¬
uorari & sic̃ dibatũ ignis testant᷑. ut ꝑ ignẽ cru¬
cient᷑ incorpore. & ꝑ dolorem ardeant inm̃te. Intem

Expanded text:
 anima pariter et carne cruciantur. Clibanus namque intrinsecus ardet; is vero qui ab igne devoratur ab exteriore incipit parte concremari. Ut ergo sacra eloquia ardere et exterius et interius reprobos demonstrarent, eos et ab igne devorari, et sicut clibanum poni testantur, ut per ignem crucientur in corpore, et per dolorem ar
Abbreviated transcription (Latin):
namq animã accipit qͥ sola p̾sencia cogitans que
ce sequant᷑ iuꝑpetuũ ñ attendit In uano animam
accipit qͥ eiꝰ uitam neglegens ei curam carnis aute
corporalit̃ oꝑant᷑ quatinꝰ & tͣnseunte oꝑe & oꝑis causa
ñ trseat que uite p̾mua pꝰ uitam parat S hec
curare repbi neglegunt quia ꝓfecto ambulantes
inuacuũ uttã sequentes fugiunt inuenientes ꝑ¬
ount Unde meliꝰ aprauoꝵ imitacione conpescim̃
si eor damua ex fine pensamꝰ:¬

Expanded text:
la praesentia cogitans, quae se sequantur in perpetuum non attendit. In vanum animam suam accipit qui, ejus vitam negligens, ei curam carnis antepcorporaliter operantur, quatenus et transeunte opere, operis causa non transeatcurare reprobi negligunt, quia profecto, ambulantes in vacuum, vitam sequentes fugiunt, invenientes perdunt. Unde melius a pravorum imitatione compescimur, si eorum damna ex fine pensam
Abbreviated transcription (Latin):
quidẽ carnis ocłi. s uidere qͥcꝙͣ. uł sentire ñ possunt.
Sensus enĩ uisionis periit quia habitator recessit
ꝙ domꝰ carnis remanet uacua quia abscessit ille in
lam ut ita dixerĩ consideracionis tendere indm̃. Quia
eo ÷ qͦ inuisibilis ꝑmanet & eo sũmus ꝑ manet qͦ conp̾¬
hendi neqͣꝙͣ potest:¬

Expanded text:
quidem carnis oculi; sed videre quidquam vel sentire non possunt. quidem carnis oculi; sed videre quidquam vel sentire non possunt. Sensus enim visionis periit, quia habitator recessit; et domus carnis remanet vacua, quia abscessit ille invnc, ut ita dixerim, scalam considerationis tendere in Deum: quia eo est, quo invisibilis permanet, et eo summus permanet quo comprehendi nequaquam potest
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ circuitũ laboris anpietas designari. sicut sa
thane responsione scͥptũ : sirciiui terram ⁊
ꝑambu laui eam. S sathan laborans t̾ram cͥcuto
quia qͥetꝰ in celi culmine stare contẽpsit. Cumq
se ñ tnsuolasse s ꝑambulasfe insinuat: quanto
peccati pondẽ inimis premat᷑ demonstrat ꝑam¬
bularis gͦ t̾ram cirtuit: quia ab illo sp̃uał poten¬
cie uolatu corruens. malicie sue pressus grauedine foras
ad girum laboris uenit. De huiꝰ gͦ capitis unitatorib huiꝰ
iudelicet menbris ꝑ psalmistam dr̃ In cirtuitu impii¬

Expanded text:
s anxietas designari, sicut de Satanae responsione scriptum est: Circuivi terram, et perambulavi eam . Sed Satan laborans, terram circuivit, quia quietus in coeli culmine stare contempsit. Cumque se non transvolasse, sed perambulasse insinuat, quanto peccati pondere in imis prematur, demonstrat. Perambulans ergo terram circuit, qui ab illo spiritualis potentiae volatu corruens, malitiae suae pressus gravedine, foras ad gyrum laboris venit. De hujus ergo capitis imitatoribus, ejus videlicet membris per Psalmistam dici
Abbreviated transcription (Latin):
Aptis gͦ palpebris dei interrgatꝰ paulus recde res¬
pondit: qͥ ꝙ siꝑpna secreta attigit ꝙ tam̃ in humi¬
litate cordis sublimit̾ stetit. Q rursum cũ secre¬
ta dei iudicia de repulsione uideoꝵ & genciũ uoca¬
cione discitẽt atq ad ea ꝑuenire ñ posset quasi
dausis palpebris dei interrogatꝰ: Secl rectũ ualde
responsũ deo reddidit. qui deo se in ipsa sua igno¬
rancia scient̾ in clinauit dicens. Oaltitudo diui¬
ciarum sapiencie & sciencie dei. quam inconp̾
hensibilia sunt uidicia eiꝰ.ꝙ inuestigabiles uie
eiꝰ Quis enĩ cognouit sensum dnĩ. ut qͥs consi¬
liariꝰ eiꝰ fuit: Ecce enĩ absconsis misteriis quasi
clausis palpebris inqͥsitus: placita ac recta res¬
pondit. Quisecreti aditũ pulsans quia ꝑcognici

Expanded text:
tis ergo palpebris Dei interrogatus Paulus recte respondit, qui et superna secreta attigit, et tamen in humilitate cordis sublimiter stetit. Qui rursum cum secreta Dei judicia de repulsione Judaeorum et gentium vocatione discuteret, atque ad ea pervenire non posset, quasi clausis Dei palpebris interrogatus est. Sed rectum valde responsum 899 reddidit, qui Deo se in ipsa sua ignorantia scienter inclinavit, dicens: O altitudo divitiarum sapientiae et scientiae Dei, quaa sunt judicia ejus, et investigabiles viae ejus! Quis enim cognovit sensum Domini, aut quis consiliarius ejus fuit ? Ecce enim absconsis mysteriis quasi clausis palpebris inquisitus placita ac recta respondit, qui
Abbreviated transcription (Latin):
Iniqͥ enun cũ dolos qͦs bonis excogitant secretis
machinantib occultant quasi inpharetra ut sa¬
gitas sꝑant q in hac p̾sentis uite caligine uelut
in obscnro rectos corde feriunt quia maliciosa
eorum iacula .& sentiri ꝑ uuluꝰ possunt ⁊ tam̃ ue¬
iuencia dep̾hencli non possunt:¬

Expanded text:
Iniqui enim cum dolos quos bonis excogitant secretis machinationibus occultant, quasi in pharetra sagittas parant, et in hac praesentis vitae caligine, velut in obscuro, rectos corde feriunt, quia malitiosa eorum jacula et sentiri per vulnus possunt, et tamen venientia deprehendi non possunt
Abbreviated transcription (Latin):
ligenda sunt ut & fides habeat᷑ inueritate hy¬
storie ⁊ sp̃ualis intelligencia capiat᷑ in nusteriis
udebo celos tuos. oꝑa digatoꝵ tuoꝵ lunã ⁊ stellas
que tu funcdasti. Ecce enĩ iuxta ueritatẽ historie
stat sermo racionis quia ⁊ celi oꝑa dei sunt ⁊ luna
ac stelle abeo create atq fundate sunt s: si hoc psal¬
nusta
asserit qui celos oꝑa dei ẽẽ ꝓfessus ÷ dicturꝰ lunã &. stel¬
las cur ñ etiam solem quem scimꝰ quia opꝰ ÷ eiꝰ parit̾
enumerauit: Si eiũ iuxta solam historiam loqueba¬
t᷑: dicturꝰ luminare minꝰ. priꝰ luminare maiꝰ dicẽ
debuit: ut ante solem ꝙ pꝰ lunam atq stellas funda
pere deberemꝰ: solem nominare noluit: quia iucleli¬
cet ip̃i et̾no soli loquebat᷑ deqͦ scͥptum ÷ Uobis autem
qͥ tunetis dum̃ oriet᷑ sol uisticie. Deqͦ reꝓbi infine
dicturi sunt. sol iusticie ñ ortus ÷ nob dicendo gͦ. lu¬
nam ꝙ stellas quas tu fundasti. & tam̃ tacendo solem

Expanded text:
ligenda sunt, ut fides habeatur in veritate historiae, et spiritalis intelligentia capiatur de mysteriis videbo coelos tuos, opera digitorum tuorum, lunam et stellas, quas tu fundasti . Ecce enim in exteriori descriptione stat sermo rationis, quia et coeli opera Dei sunt, et luna ac stellae ab eo creatae atque fundatae sunt. Sed si hoc Psalmista asserit, qui coelos opera Dei esse professus est, dicturus lunam et stellas: cur non etiam solem, quem scimus, quia ejus opus est, pariter enumeravit? Si enim juxta solam historiam loquebatur, dicturus luminare minus: prius luminare majus dicere debuit, ut ante solem et post lunam atque stellas fundatpere deberemus, solem nominare noluit, quia videlicet ipsi aeterno Soli loquebatur, de quo scriptum est: Vobis autem qui timetis Dominum, orietur sol justitiae . De quo reprobi in fine dicturi sunt: Sol justitiae non ortus est nobis . Dicendo ergo lunam et stellas quas tu fundasti, et tantum tacendo solem,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑhibet᷑ quia qͦs ꝓtegens ad uiuat. remu nerãs
coronat Rursum ꝓhumana repugna cione
In corib quippe elacio suꝑborum. in arcu uͦ
insidie longe ferienciũ in scuto autẽ obstinata
duricia defensionũ ingladio uina ꝑ cussio in
bello autẽ ip̃a contͣ dum̃ mentis mocio desig¬
nat᷑ Quod nimirũ totũ in scã eccłia confringit᷑
dum mentes deo rex istenciũ suꝑposito iuigo hu¬
militatis edomant᷑. Hinc rursum ꝑ eundem
psalmstam dr. Arcum conteret & confringet
arma et scuta conburet igui. arcum eni dnͣs
conterit cum occulta in sidianciũ machinam̃¬
ta dissoluit. Arma confringit cum ea quecon¬
tra se erecta fuerant patͦcinia humana comi¬
nuit. Scuta igni conburit cũ peccanciũ menteᷤ
obstinata se duricia de fendentes ad penitencie ꝙ
confessionis arclorem scĩ pc̃ calore succendit.

Expanded text:
perhibetur, quia quos protegens adjuvat, remunerans coronat. Rursum pro humana repugnatione In cornu quippe elatio superborum, in arcu enim insidiae longe ferientium, in scuto autem obstinata duritia defensionum, in gladio vicina percussio, in bello autem ipsa contra Dominum mentis motio designatur. Quod nimirum totum in sancta Ecclesia confringitur, dum mentes Deo resistentium superposito jugo humilitatis edomantur. Hinc rursum per eumdem Psalmistam dicitur: Arcum conteret, et confringet arma, et scuta comburet igni . Arcum enim Dominus conterit, cum occulta insidiantium machinamenta dissolvit. Arma confringit, cum ea quae contra se erecta fuerant, patrocinia humana comminuit: sicut igni comburet, cum peccantium mentes obstinata se duritia defendentes, ad poenitentiam, et confessionis ardorem sancti Spiritus calore succendit.
Abbreviated transcription (Latin):
numirũ dolores intulit. S quia ab ipsis dolorib
peccator qui ñ corrigit᷑ ad et̾na supplicia uocat᷑.
eosclem dolores nͥ iam totũ calicem s partẽ calicis
dixit. Quia uidelicet eoꝵ passio hic quidẽ ꝑdole¬
res inciptt᷑. sed in ultione ꝑpetua consũmat᷑.¬

Expanded text:
multos nimirum dolores intulit. Sed quia ab his doloribus peccator, qui non corrigitur, ad aeterna supplicia vocatur, eosdem dolores non jam totum calicem, sed partem calicis dixit, quia videlicet eorum passio hic quidem per dolores incipitur, sed in ultione perpetua consummat
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑienclo nob̃ quedam atq claudendo uos int̾rogat
deꝰ: sicut ꝑpsalmustã dr̃. Palpebre eiꝰ uit̾rogant filios
hoĩũ. Palpebris quippe aꝑtis cernimꝰ. clausis ni¬
chil udemꝰ. Quid enũ ꝑ palpebras dei. nͥei uidicia
accipituꝰ que uixta aliquid claudunt᷑ hominib
ꝙ uixta aliqͥd reser᷑ ut᷑ ut hoĩes qͥse ip̃os nesciunt
sibi met ipsis in notescant : quatuiꝰ dũ quedã urtel¬
ligendo conp̃hendũt quedam uͦ cognoscẽ omĩno
ñ possunt: eoꝵ corda sese latenter inqͥrant si illos¬

Expanded text:
 atque claudendo quaedam nos interrogat Deus, sicut per Psalmistam dicitur: Palpebrae ejus interrogant filios hominum . Palpebris quippe apertis cernimus, clausis nihil videmus. Quid ergo palpebras Dei, nisi ejus judicia accipimus? Quae juxta aliquid clauduntur hominibus, et juxta aliquid reserantur, ut homines qui se nesciunt sibimetipsis innotescant, quatenus dum quaedam intelligendo comprehendunt, quaedam vero cognoscere omnino non possunt, eo
Abbreviated transcription (Latin):
cium popłoꝵ Et de semet ip̃a ueritas dicit siu
ligno uiridi hec faciunt in arido quifiet ⁊ Ligaũ
gͦ secus decursus aquarum est: quia fructũ & ꝓ¬
tectionem sui nobis umbraculi ꝓferens apparuit¬
creator creator. in carne. ut humanũ genus ꝑ re¬
sur retcionem erigeret. qd̃ ꝑfectum cotidie ibat¬

Expanded text:
de semetipsa Veritas dicit: Si in ligno viridi haec faciunt, in arido quid fiet ? Lignum ergo secus decursus aquarum est, quia fructum et protectionem sui nobis umbraculi proferens, apparuit creator in carne, ut humanum genus per resurrectionem figeret, quod per defectum quotidie ibat
Abbreviated transcription (Latin):
tͣctaret᷑ in exposicione beati iob libro. xxxu.
adiunctum est. Secdet in occulto sicut leo incu¬
bili suo łloc de ultima seuicia diaboli ꝓpħa testat᷑
cum insua fuerit uirtute laxatꝰ ad aꝑtam namq
potenciam suffecisset ut leo ẽẽt etiam si insidians
hostis incunctis sius uirib esfrenatꝰ seiure per
utraq ꝑ ititit᷑. ut contͣ electos incertamine &
fraude & uirtute laxet᷑. uirtute ꝑpotenciam frau
de ꝑsigna Recte gͦ .&. leo &. insidians dr̃. In sidians
ꝑmiraculoꝵ speciem leo ꝑ fortitudinem scłarẽ. Ut
enu eos qui aꝑte iniqͥ sunt ꝑtrahat: scłarem po¬
tenciã ostentat Ut uͦ etiam uistos fallat: signis sc̃i
tatem simulat. Illis enĩ suadet elacionem magni¬
tudinis. istos decipit ostensione sc̃ĩtatis:¬

Expanded text:
 in expos. beati Job, l. XXXII , adjunctum est: Insidiatur in occulto sicut leo in cubili suo. --Hoc de ultima saevitia diaboli propheta testatur, dum in sua fuerit virtute laxatus. Ad apertam namque potentiam suffecisset ut leo esset, etiamsi insidians hostis in cunctis suis viribus effrenatur, saevire per utraque permittitur, ut contra electos in certamine et fraude et virtute laxetur, virtute per potentiam, fraude per signa. Recte ergo et leo et insidians dicitur: insidians per miraculorum speciem, leo per fortitudinem saecularem. Ut enim eos qui aperte iniqui sunt pertrahat, saecularem potentiam ostentat; ut tatem simulat. Illis enim suadet elationem magnitudinis, istos decipit ostensione sanctitatis
Abbreviated transcription (Latin):
cordis sui Yias eiꝰ uidi & dimisi eũ sraue autẽ
consiliũ cordis. omñe inconstanciam uagacioniꝰ
expellit. Et qm̃ sunt anune que leui mota nc̃
ista nc̃ illa desiderant: omp̃s ds̃ quia ipsas leues
fluctuacionis menciũ ñ leuit̾ pensat uagacionẽ
cordis relinquendo duudicat s cum ꝑ grãm respi

Expanded text:
cordis sui; viam ejus vidi, et dimisi eum . Grave autem consilium cordis omnem inconstantiam vagationis expellit. Et quoniam sunt animae quae levi motu nunc ista, nunc illa desiderant, omnipotens Deus, quia ipsas leves fluctuationes mentium non leviter pensat, vagationem cordis relinquendo dijudicat. Sed cum per gratiam r
Abbreviated transcription (Latin):
sacri eloquii tctaret᷑ in exposicione beati
iob libro .ix. decio adunctum est. filii homi¬
nũ usq̃qͦ grau corde. aliud est grauẽ eẽ ꝑ con¬
silium aliud ꝑpeccatum. aliud est grauẽ ẽẽ ꝑ
constanciam. aliued ꝑ culpam. Ista enĩ graui¬
tas pondus habet honeris illa uͥtutis. pondus
enĩ accipiunt anime ut ab intencione dei ñ
iam leui motu desiliant: s in eo fixa constan¬
cie grauitate consistant Ad huc enĩ popłs leuit̾¬

Expanded text:
loquii tractaretur in expos. beati Job, l. XIX , adjunctum est: Filii hominum usquequo graves corde? --Aliud est gravem esse per consilium, aliud per peccatum, aliud gravem esse per constantiam, aliud per culpam. Ista enim gravitas pondus habet oneris, illa virtutis. Pondus ergo accipiunt animae, ut ab intentione Dei non jam levi motu dissiliant, sed in eum fixa constantiae gravitate consistant. Adhuc i
Abbreviated transcription (Latin):
portis filie syon. Quid ꝑ portas filie syon: nͥbona
queq accio designat᷑. ꝑ quã anima ad conuentũ
regni celestis ingredit᷑. Inde uunc ꝓpħa ait. Qui
ꝯuitas me deportis mortis: ut annunciem laucla¬
ciones tuas inportis filie syon. Porte qͥppe mortis
sunt actiones praue que ad interitum trahunt
Quia autem sion speculacio dr̃. portas sy on acci¬
ones bonas accipituꝰ ꝑ quas suꝑnam patͥe iungredi¬
mur ut regis nr̃i głam contemplemur:¬
um ꝑ contẽptũ presencium de spe futuri p̾¬
xxxx. adiunctum est. Non infinem obliuio erit
libet uł madu̾sis pacientes uł inꝑsꝑis humiles su¬
inus inhac utta retͥbui nobis bona p̾sencia nullomͦ
requiramꝰ Nam ꝓ labore paciencie bona speranda
sunt sequentis uite. ut tunc p̾miũ nr̃i laboris in¬
cipiat quando omĩs labor iam funcditꝰ cessat flixc

Expanded text:
portis mortis, etc.--Quid per portas filiae Sion, nisi bona quaeque actio designatur, per quam anima ad conventum regni coelestis ingreditur? Unde nunc Propheta ait: Qui exaltas me de portis mortis, ut annuntiem omnes laudationes tuas in portis filiae Sion . Portae quippe mortis sunt actiones pravae, quae ad interitum trahunt. Quia autem Sion speculatio dicitur, portas Sion, actiones bonas accipimus, per quas supernam patriam ingredimur, ut Regis nostri gloriam contemplemurum de contemptu praesentium et spe futuri prng. adjunctum est: Non in finem oblivio erit libet vel in adversis patientesimus, in hac vita retribui nobis bona praesentia nullo modo requiramus; nam per laborem patientiae bona speranda sunt sequentis vitae, ut tunc praemium nostri laboris incipiat, quando omnis jam labor funditus cessat . C
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ ñ aꝑte mala que cogitat ostendit: laborẽ acdo¬
lorem eorum quorũ mortẽ appecit ñ inlingua exerit
potestatis głam cum cliuitib in occultis. Quia
enun sumnul ⁊ miracłoꝵ fraude ⁊ terrena potestate
urit᷑ & inoccultis & cũ diuitib seclere ꝑhibet᷑:

Expanded text:
enim non aperte mala quae cogitat ostendit, laborem ac dolorem eorum quorum mortem appetit, non in lingua exerit, potestatis gloriam, cum divitibus in occultis. Quia enim simul et miraculorum fraude et terrena potestate u
Abbreviated transcription (Latin):
incathedra pestilencie non sedit. Cathedra uidicis ẽẽ uł
presicdentis solet. Iucathedra pestilencie sedere est. ex
udicio praua cõmitere. Incathedra pestilencie aut̃
seclere est. &. ex racione mala discernere &. tam̃ ex lib̾a¬
cione ꝑpetrate. Quasi inꝑuersi concilii cathedra se¬
det qui tanta iniquitatis elacione attollit᷑ ut un¬
plere malũ etiam ꝑ consilia conet᷑. Et sicut assisten¬
tib curbi p̾lati sc̃ qͥcathedre honore fulciunt᷑ ita
delic̾ta eorusi qui p̾cipitatione corriuint. ex quisita
ꝑstucdium peccata tͣnͣscendunt:¬

Expanded text:
cathedra pestilentiae non sedit . Cathedra quippe judicis esse vel praesidentis solet. In cathedra autem pestilentiae sedere, est ex judicio prava committere: in cathedra pestilentiae sedere, est et ex ratione mala discernere, et tamen ex deliberatione perpetrare. Quasi in perversi consilii cathedra sedet, qui tanta iniquitatis elatione attollitur, ut adimplere malum etiam per consilia conetur. Et sicut assistentibus turbis praelati sunt qui cathedrae honore fulciuntur, ita delicta eorum qui praecipitatione corruunt, exquisita per studium peccata transcendunt
Abbreviated transcription (Latin):
rum plantatũ nisi in carnacionem nr̃i recdemp¬
toris accipimus qui ꝑ eiusdẽ incarnationis misteriũ
ꝓpinquare dignatus est peccatoꝵ suoꝵ pondera por¬
tanti generi humano quod abortu suo cotidie
defluit admortem. Et erit tanꝙͣ lignum qd̾ plan¬
tatum est secus de cursus aquarũ: Iuta decir sus
quuippe aquarum plaritatũ est quia usta lapsus in¬
carnatus ÷ defluencium popłoꝵ:¬

Expanded text:
plantatum, nisi Incarnationem nostri Redemptoris accipimus? Qui per ejusdem Incarnationis suae mysterium propinquare dignatus est peccatorum suorum pondera portanti generi humano, quod ab ortu suo quotidie defluit ad mortem. Erit enim tanquam lignum quod plantatum est secus decursus aquarum. Juxta decursus quippe aquarum plantatus est, quia juxta lapsus incarnatus est defluentium pop
Abbreviated transcription (Latin):
rebt im eiuudem mensure oꝑa requirebat. Qucas isͤ
conten liz em inens sumurmurat. pꝰ eui cognacionẽ
contot cionuin sumulos accriores portatr set culn sibi
laboras conscere conspieit: in eo qd̾ aoũsario lispli¬
cet quasi setere se in occłis pharaonis dolet¬

Expanded text:
a requirebat. Quasi ergo contra legem mens submurmurat, post cujus cognitionem, tentationum stimulos acriores portat. Et cum sibi labores crescere conspicit, in eo quod adversario displicet, quasi fetere se in oculis Pharaonis dolet
Abbreviated transcription (Latin):
admor sem dittum est. Ecce constitia te dm̃ phara¬
onis sicut iterum moyses ait. Siquis homo hoc uł
illuo fecerit: applica illũ ad deos uidelicet ad sacer¬
doces i sic ꝑ salmista ait. ds stecit insynagogadeo
uarnedio alttem deos discernit. Cencialit̾ autem

Expanded text:
Moysem dictum est: Ecce constitui te Deum Pharaonis. Sicut iterum Moyses ait: Si quis homo hoc vel illud fecerit, applica illum ad deos, videlicet, ad sacerdotes . Et sicut Psalmista ait: Deus stetit in synagoga deorum, in medio autem deos discernit . Essentialiter autem
Abbreviated transcription (Latin):
bonis uł malis inpulsa moueret᷑. Hoc cotidie
agitur dum p̾dicatis celestib p̾miis seruire
inelectis repbi ꝑmittunt᷑. Ut si ad reꝓnussiorus
terram uocati exire neglegilnꝰ : pressuris sal¬
tẽ seuientib impellam᷑. atq hec egiptus uide¬
go contriuit lib̃tatis uiam dum cructat
ostendat: Hec itaq causa est qͦd ab in iustis iusti
sinunt᷑ affligi. ut scilicet dum futura audiunt
bona que cupuuit paciant᷑ etiam mala p̾sencia
que ꝑ horrescunit. atq ad faciliorem exitum
dum amor ꝓuocat cruciatus impellat: Uui¬

Expanded text:
bonis, vel malis impulsa moveretur. Hoc quotidie bonis, vel malis impulsa moveretur. Hoc quotidie agitur, dum praedicatis coelestibus praemiis, saevire in electos reprobi permittuntur, ut si ad repromissionis terram vocati exire negligimus, pressuris saltem saevientibus impellamur, atque haec Aegyptus, vidego contrivit, libertatis viam dum cruciat ostendat. Haec utique causa est quod ab injustis justi sinuntur affligi, ut scilicet dum futura audiunt bona quae cupiant, patiantur etiam mala praesentia quae perhorrescant, atque ad faciliorem exitum dum amor provocat, cruciatus impellat. U
Abbreviated transcription (Latin):
ettatus. Sparsis foris mentib ad seruet ip̃m redire¬
cuiquam difficile est: quia pͣua itinera semel cap¬
tos tanto delectabilit̾ tenent quanto in eis om̃e
qͦd libuerit licet. Hullus quippe discipline mu¬
rus obiuat qͥ constringat nulla retͥbucionis ꝓ¬
spicit᷑ pena que terreat sed clausis ocłis cordis
eo anima p̾cipitat᷑ in infinus qͦ obscurat᷑ asũ¬
mis. Et tanto securiꝰ temporalia inala ꝑpetͣt:
quanto durius bona cterua desperat. Seel
ista reꝑborum nequicia titure more electoꝵ
uitamꝰ quasi grana apaleis separans: p̾mit
& purgat Mali enĩ bonos magis ab huius mũ¬
di desid̾iis expediunt: dum affligunt. Quia dũ
multa eis hic uiolenta ingerunt: festinare¬
illos ad suꝑtia conpellunt: Quod bene de isrłi¬
tico popło moyse uocante & pharaone rege seui¬
ente signatum est. Tunc namq moyses aduocã¬
dum missus est: cũ iam pharao duris oꝑib ad
oppͥmendum fuerat excitatus Ht istłitarum

Expanded text:
etc.--Sparsis foris mentibus ad semetipsas redire difficile est, quia prava itinera semel captas, tanto delectabiliter tenent, quanto in eis omne quod libuerit, licet. Nullus quippe disciplinae murus obviat qui constringat, nulla retributionis prospicitur poena quae terreat, sed clausis oculis cordis, eo anima praecipitatur in infimis, quo obscurantur a summis, et tanto securius mala temporalia perpetrat, quanto durius bona aeterna desperat. Sed ista reproborum nequitia, triturae more electorum vitam, quasi grana a paleis separans, premit ut purget. Mali enim bonos magis ab hujus mundi desideriis expediunt, dum affligunt, quia dum multa eis hic illos ad superna compellunt. Quod bene de Israelitico populo vocante Moyse et Pharaone rege saeviente signatum est . Tunc namque Moyses ad vocandum missus est, cum jam Pharao duris operibus ad opprimendum fuerat excitatus, ut Israelitarum
Abbreviated transcription (Latin):
um de appetenda mentis in nocencia quã
reprobi ut sibi aduersa respuunt tracta¬
adiunctumest. ab hominaciones egyptiorum
immolabiꝰ dño deo nr̃o. Oues egrptũ edere¬
iusti quiq uelut infimam abiectanq despiciunt:
hanc iusti inuirtitis sacrificiũ uertunt Et ex¬
colentes recte purttatẽ ac mansuetudinẽ deo
in molant. quam ab hominantes reꝓbi fatuita¬
tem putant:

Expanded text:
um de appetenda mentis innocentia, quam reprobi ut sibi adversam respuunt, tractaadjunctum est: Abominationes Aegyptiorum immolabiae, quam injusti quique velut infima abjectaque despiciunt, hanc justi in virtutis sacrificium vertunt: et excolentes recti puritatem ac mansuetudinem, Deo immolant, quam abominantes reprobi fatuitatem putant.
Abbreviated transcription (Latin):
uotandus eet addona celestia. t̾renis ꝓmissi oni¬
cino ꝑciperet: illud iam fidelius crederet qd̾
delonginqͥ audire potuisset Ad̾ tam̃ si subtilit̾
attendamꝰ: quanta dispensacione pietatis sit ac¬
tum agrioscimꝰ. Rudi enĩ popło etiam dep̾seciti
iuta aliqs ꝓmittendũ fuit. ut posset robustius
ua non acciꝑet: magna ñ crederet. Onũpotens
gͣ deis largiendo terrena suadet adeelestia: ut
ꝑcipieris quod uid̾et suꝑare disceret quo mini¬
me uidebat ⁊tanto solidior de inuisibilib fie¬
ret: quanto eum adspei certitudinem uisibilia
ꝓmussa fulcirent:

Expanded text:
a coelestia terrenis promissioniicino perciperet, illud jam fidelius crederet, quod de longinquo audire potuisset. Quod tamen si subtiliter attendamus, quanta dispensatione pietatis sit actum, agnoscimus. Rudi enim populo etiam de praesenti vita aliquid promittendum fuit, ut possint robustius va non acciperet, magna non crederet. Omnipotens ergo Deus largiendo terrena suadet ad coelestia, ut percipiens quod videret, sperare disceret quod minime videbat; et tanto solidior de invisibilibus fieret, quanto eum ad spei certitudinem visibilia promissa fulcirent.
Abbreviated transcription (Latin):
est quod plebi isrłitice canaan terra ꝓinitit᷑. sonsi¬
derandum est quod presentis uite ꝓspitas aliqͣnͣ¬
do iccirto datur. ut admeliorem uitam ꝓ uocet
aliquando uero ut inet̾num plenius damnet
Hinc est enim qd̾ plebi isrłitice canaan terra ꝓ¬
ntot᷑ ut quandoq ad et̾na speranda ꝓ uocet᷑. Neq
etum rudis ille popłs ꝓmissionib dei. in longi

Expanded text:
bi Israeliticae Chanaan terra promittitur, considerandum est quod praesentis vitae prosperitas aliquando idcirco datur, ut ad meliorem vitam provocet; aliquando vero, ut in aeternum plenius damnet. Hinc est enim quod plebi Israeliticae Chanaan terra promittitur, ut quandoque ad aeterna speranda provocaretur. Neque enim ru
Abbreviated transcription (Latin):
precepisset. Nt g̃ ad et̾noꝵ fidem cercius roboret᷑
nequaqͣ. solum in spe adres s rebus quoq ad speui
trabittir. Quod liquido psalmista testatur dicẽs
Dedit eis regiones gencium. ⁊ labores popłorum
possederunt: ut custodiant iustificationes eius

Expanded text:
ergo ad aeternorum fidem certius roboretur, nequaquam solummodo spe ad res, sed rebus quoque ad spem trahitur. Quod liquido Psalmista testatur, dicens: Dedit eis regionem gentium, et labores populorum possiderunt, ut custodiant justificationes ejus,
Abbreviated transcription (Latin):
caudam teneat: quia ꝑfidus ille popłs qui mͦ cre¬
dere recusat in extrema parte diu̾ci corporis idest
sese ad fidem recolliget. Et colubri caudam tenet.
quia eum quem mortalẽ ante despererat. redempto¬
rem nr̃m in ultuna iam parte eccłie confitetur.
Sed mox serpens in uirgam redit: quia statun ut
iudaicus popłs in saluatore nr̃o crediderit isdem

Expanded text:
cauda teneat? Quia perfidus ille populus qui modo crecauda teneat? Quia perfidus ille populus qui modo credere recusat, in extrema parte Dominici corporis, id essese ad fidem recolligit et colubrum cauda tenet; quia eum quem mortalem ante despexerat, Redemptorem suum in ultima jam parte Ecclesiae confitetur. Sed mox serpens in virgam redit, quia statim ut Judaicus populus in Redemptore nostro crediderit, idem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ uirgam nisi potestas dunitatis. ⁊ quid ꝑ serpentem
nͥ mortalitas nr̃i redemptoris expͥmitur: Quia enĩ
per serpentem mors: recte mortalis inserpente signa¬
tur uel certe cum scriptum sit. estote gͦ pͣudentes sicͥ
serpentes: quia ipsa sũma prudencia idest dei sapi¬
encia in carnari dignata ÷ recte eius mortalitas in
serpente figuratur. Unde et ineuangłio depassio¬
ne sua loquitur dicens Sicut exaltauit morses¬
serpentem in deserto: ita exaltari oportet filium ho¬
minis. Moyses gͦ uirgam tenuit. quia iudaicus
popłs ante redemptoris aduentum in duuna
potestate confisus est S uirgam interram ꝓ iecit
quia isdem popłs ꝑ patriarcas ac ꝓpħas dm̃ in¬
carnandum ẽẽ nunciauit. Uirga uero incolubrũ
uertit᷑: quia recdemptor nr̃ ds̃ inse ꝑmanens:
mortalis uiter homines factus est s moy ses cons¬
piciens colubrum ꝑtunuit ⁊fugit quia udaicus
popłs dum redemptorem humani generis mortalem
uidit. deum credere expauit. Cui iubet᷑ ut colubri

Expanded text:
 virgam nisi potestas Divinitatis? Quid per serpentem nisi mortalitas nostri Redemptoris exprimitur? Quia enim per serpentem mors, recte mortalitas in serpente signatur. Vel certe cum scriptum sit. Estote ergo prudentes sicut serpentes , et quia ipsa summa prudentia, id est Dei sapientia, incarnari dignata est, recte ejus mortalitas in serpente figuratur. Unde et in Evangelio de passione sua loquitur dicens: Sicut Moyses exaltavit serpentem in deserto, ita exaltari oportet filium hominis . Moyses ergo virgam tenuit, quia Judaicus populus ante Redemptoris adventum in divina potestate confixus est, sed virgam in terram projecit, quia idem populus per patriarchas ac prophetas Deum incarnandum esse nuntiavit. Virga vero in colubrum vertitur, quia Redemptor noster Deus in se permanens, mortalis inter homines factus est. Sed Moyses copiciens pertimuit et fugit, quia Judaicus populus dum Redemptorem humani generis mortalem vidit, Deum credere expavit. Cur jubetur ut colubrum
Abbreviated transcription (Latin):
lux diuinitꝰ missa humanũ corfuerit illustra re
dignata: mox abocculto aduersario. contra ful¬
gentem mentem temptam̃ta succrescunt. Nam
callidus hostis quos luce iusticie enitescere conspi¬
cit: eorum mentes illicitis desideriis inflamare con¬
tendit. ut plerumq plus se urgere temptacionib
senciant. quam tunc cum lucis interne radios
non uidebant. Unde ⁊ ispłite post quam uocati
ft̃: contra moysem de excrescente labore conquerũ¬
cur dicentes uideat dñs ⁊ iudicet qm̃ fetere fe¬
cistis odorem ur̃m coram pharaone ⁊ seruis eius

Expanded text:
lux divinitus missa, humanum cor fuerit illustrare dignata, mox ab occulto adversario contra fulgentem mentem, tentamenta succrescunt. Nam callidus adversarius, quos luce justitiae enitescere conspicit, eorum mentes illicitis desideriis inflammare contendit: ut plerumque plus se urgeri tentationibus sentiant, quam tunc cum lucis internae radios non videbant. Unde et Israelitae, postquam vocati sunt, contra Moysen de excrescente labore conqueruntur dicentes: Videat Dominus et judicet, quomodo fetere fecisti odorem nostrum coram Pharaone et servis ejus
Abbreviated transcription (Latin):
Et quid est qd̾ cham peccante canaam filius etꝰ
sentenciam ultionis accepit: Quid est qd̾ ñ in se
s inposteritate pertutit᷑ nisi qd̾ reꝓboꝵ nequicie
hic quidem inulte ꝓficiunt sed in posterum

Expanded text:
Et quid est qEt quid est qsententiam ultionis accipit? Quid est quod non in se, sed in posteritate percutitur, nisi quod reproborum nequitiae hic quidem inultae proficiunt, sed in posterum
Abbreviated transcription (Latin):
Quid est gͦ qd̃ filũ uerecunda patris sũꝑiecto dorsis
pallio au̾si uenientes oꝑuint. nisi qd̾ bonis sub¬
ditis sic p̾posttoꝵ suorum mala displicetit ut ta¬
tñ hec abaliis occultent: Operimentũ adu̾si defe¬
runt : quia diuidicantes faccũ. iuenerantes magis¬
terium: nolunt udere qd̾ tegunt: pxryui
yͣͣ adiunctum est. Maledictus canaam puer¬
ueritas inulta remanere peccata ꝑiuitit s ira
uidicii anrã hic correptione inchoat ut in reꝓ¬
borum dampnacione conquiescat. sicut scriptũ
est. tempus est ut incipiat iudicium de domo¬
dei. Si aut̃ pͥmũ anobis quis finis eorum qui
non credunt dei euangłio  Eant gͦ repbi nunc¬
i uoluptatũ suarũ desid̾ia inulta iniquitate con¬
sũment. atq eo temꝑalia flagella non senciant
quo eterna eos supplicia expectant. Bene autem
eorum multa nequicia catti peccante signata est
cui apatre dicit᷑ Maledictus canaam puer seruꝰ
erit sõib siuis. Canaam uidelicet chã filius fuit

Expanded text:
Quid est ergo quod filii verecunda patris superjecto dorsis pallio aversi venientes operiunt, nisi quod bonis subditis sic praepositorum suorum mala displicent, ut tamen haec ab aliis occultent? Operimentum aversi deferunt, quia judicantes factum, et venerantes magisterium, nolunt videre quod tegunt. Rec. , adjunctum est: Maledictus Chanaam pueveritas inulta remanere peccata permittit, sed ira judicii a nostra hic correptione inchoat, ut in reproborum damnatione conquiescat, sicut scriptum est: Tempus est ut judicium Dei: Si autem primum a nobis, quis finis eorum qui non credunt Dei Euangelio? Peccata quippe nt voluptatum suarum desideria inulta iniquitate consumment, atque eo temporalia flagella non sentiant, quo aeterna eos supplicia exspectant. Bene autem eorum inulta nequitia Cham peccante signata est, cui a patre dicitur: Maledictus Chanaam puer, servus erit fratribus suis. Chanaam videlicet Cham filius fuit.
Abbreviated transcription (Latin):
ceteris hominib natura prelatus est. Et iccirto
ei dicit᷑. ut ab animalib ⁊ ñ ab hornine tutieat᷑. Qͥa
contra naturam suꝑbire ẽ: ab equali uelle timeri
cuncti gͦ qui p̾sunt. ñ ise potestatem debent ordi¬
nis sed equalitatẽ ponsare condicionis. Ham sicut
diximꝰ antiqͥ patres nr̃i. pastores pe coꝵ. ⁊ ñ reges
hominũ fuisse memorant᷑. Et tam̃ neccesse est ut
rectores ab sub clitis tuneant᷑: etiam quando ab
eis dom̃ minune tuneri dep̾hendunt. Ut humata
saltem formidine peccare metuant qui diuina
uidicia formidant. Hequaquam nanq pͥposia
ex hoc quesito tunore suꝑbiunt inquo non suã
głam. sed subditorum iusticiam querunt. In eo

Expanded text:
rco ei dicitur ut ab animalibus, et non ab homine timeatur, quia contra naturam superbire est, ab aequali velle timeri. Cuncti ergo qui praesunt, non in se potestatem debent ordinis, sed aequalitatem pensare conditionis. Nam sic, ut diximus, antiqui patres nostri pastores pecorum, et non reges hominum fuisse memorantur. Et tamen necesse est, ut rectores a subditis timeantur, quando ab eidine peccare metuant, qui divina judicia non formidant. Nequaquam namque praepositi ex hoc quaesito timore superbiunt, in quo non suam gloriam, sed subditorum justitiam quaerunt. In eo
Abbreviated transcription (Latin):
ta animalia terre. potentib uiris magna est
uirtus humilitatis considerate qualitas condi¬
cionis. Om̃s namq homines natura equales su¬
mus sed accessit dispensatorio ordine ut quibus¬
daui prelati iudeart᷑i. Si gͥ hoc amente depͥmitũ
quod temporalit̃ accessit: in uenimꝰ cicius quod natu¬
ralit̾ suinus. Plerunq enĩ se animo accepta potestas
obicit eumq tumidis cogitacionib fallit. Manu gͦ
humillime consideracionis repͥmendus est tumor
elationis. Si enĩ apud sein t ipsam mens descendit
deuertice culminis: cicuis planiciem in uenit
naturalis equalitas. Nam ut p̾fati sumus homi¬
nes om̃s natura equales genuit s uariante me¬
ritorum ordine. alios aliis dispensacio occulta post¬
ponit. Ipsa autẽ cdiuersitas que accessit exiuicio:
recte est diuinis iudiciis ordinata. It quia homo
omnis it̾ uite eque nor gradit᷑ alter ab altero rega¬
tur. Scĩ autẽ iuri cum p̾sunt. ñ iise potestatem
ordinis sed equalitatẽ condicionis atendunt be

Expanded text:
t: Crescite, etc.--Potentibus viris magna est virtus humilitatis, considerata aequalitas conditionis. Omnes namque homines natura aequales sumus, sed accessit dispensatorio ordine, ut quibusdam praelati videamur. Si igitur hoc a mente deprimimus, quod temporaliter accessit, invenimus citius quod naturaliter sumus. Plerumque enim se animo accepta potestas objicit, eumque tumidis cogitationibus fallit. Manu ergo humillimae considerationis deprimendus est tumor elationis. Si enim apud semetipsam mens descendit de vertice culminis, citius planitiem invenit naturalis aequalitatis. Nam, ut praefati sumus, omnes homines natura aequales genuit, sed variante meritorum ordine, alios aliis dispensatio occulta postponit. Ipsa autem diversitas, quae accessit ex vitio, recte est divinis judiciis ordinata, ut quia omnis homo iter vitae aeque non graditur, alter ab altero regatur. Sancti autem viri cum praesunt, non in se potestatem ordinis, sed aequalitatem conditionis attendunt, nec
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃m ab ortu desideriorum carnaliũ sũpsit: in
ꝓuectu etatis exercet. Et nisi hoc cicius diuine
formidinis manꝰ repͥmat om̃e condite nature
bonũ repente culpa in ꝓfundum uorat. Nemo
gͥ sibi cogitationũ suarum uictoriã tͥbuat cum

Expanded text:
nostrum ab ortu desideriorum carnalium sumpsit, in provectu aetatis exercet; et nisi hoc citius divinae formidinis manus reprimat, omne conditae naturae bonum repente culpa in profundum vorat. Nemo igitur sibi cogitationum suarum victoriam tribuat, cum
Abbreviated transcription (Latin):
potens ds̃ inter se ⁊ inter homines insignũ po¬
suit. ut ultra inundũ diluiuo ñ deleret. Unde
⁊inarcu color aque ⁊ ignis simul ostendit᷑ quia
exparte est cebuleus ⁊ exparte est rubicundus
ut utriusq iudicii testis sit. uniꝰ indeluit
facti ⁊ ałteriꝰ ficiendi id quia munelus uidicũ
igne creinabit᷑ nam aqua diliuui non delebitur: rrxyu¬

Expanded text:
potens Deus inter se atque homines in signo posuit, ut ultra mundum diluvio non deleret. Unde et in arcu eodem color aquae et ignis simul ostenditur; quia ex parte est caeruleus, et ex parte rubicundus, ut utriusque judicii testis sit: unius videlicet facti, et alterius faciendi; id est, quia mundus judicii igne cremabitur, nam aqua diluvii non delebitur.
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e cũ ierosolimã ꝑgeret. eũq discipłi passione illiꝰ¬
dicens. Ego eni ñ solũ alligari: s ⁊ mori in ierłm
paratꝰ sũ in noĩe dtũ iħu: Neq enĩ facio aĩam meã
p̾ciosiorẽ qmͣ me. Quiege hic hostiles cuneos etia p̾¬
scita passione sua imꝑterritꝰ petiit:. illic de dispensa¬
cione fuisse edocuit ũ de timore qd̾ fugit:

Expanded text:
ipse cum Hierosolymam pergeret, cumque discipuli passionem illiuipse cum Hierosolymam pergeret, cumque discipuli passionem illiu mori in Jerusalem paratus sum pro nomine Domini Jesu: neque enim facio animam meam pretiosiorem quam me . Qui igitur hic hostiles cuneos etiam praescita passione sua imperterritus petiit, illic de dispensatione fuisse edocuit, non de timore, quod fugit.
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃i laboris estimemꝰ. ẜ cũ pondꝰ fructũ suꝑat laborem
qͥsq innoxie declitiat: dũ mͦ se inaliis exerceit. inqͥb lucͦ
fructuñ pondꝰ laboris tuncat. sũ nͦ subseq̾nti qnͣtitate
fructuũ saboris m̾sura aut equat᷑ aut uincit᷑: labor ñ
sine gͣiu culpadeclinat᷑. Unde p̾dicator sc̃s cũ dasmaci ual¬
de obtinatas mentes ꝑ sequenciũ cerneret: eoꝵ noluit
adu̾sitati confligere. Qua ⁊ semet ip̃m quẽ ꝓfuturũ
multis nouerat irdit posse deficere. ⁊ aut nullis se
illic aut paucis ꝓdesse: secessũ a certamine petiit
ipugnaturũ feliciꝰ ad alia se bella seruauit. Non enĩ
loco uirtꝰ .s locꝰ uͥtuti defuit ⁊ iłco fortissimꝰ miles
ab osidionis angustia certamunis campũ quesiuit
Ubi aut̾ sub iuganda regͥ ꝓͥo multa ad u̾sarioꝵ col¬
la pspexit. subire bellũ uł cũ morte ñtimuit: siõ

Expanded text:
nostri laboris aestimemus; et cum pondus fructum superat, laborem nostri laboris aestimemus; et cum pondus fructum superat, laborem quisque innoxie declinat; dummodo se in aliis exerceat, in quibus lucro fructuum pondus laboris vincat. Cum vero subsequenti qualitate fructuum, laboris mensura sine gravi culpa declinatur. Unde praedicator sanctus, cum Damasci valde obstinatas mentes persequentium cerneret, eorum noluit adversitati confligere, quia semetipsum, quem profuturum multis noverat, vidit posse deficere, et aut nullis se illic aut paucis prodesse. Secessum ergo a certamine petiit, et pugnaturum felicius ad alia se bella servavit. Non enim loco virtus, sed locus virtuti defuit. Et idcirco fortissimus miles ab obsidionis angustia certaminis campum quaesivit. Ubi autem subjuganda regi proprio multa adversariorum colla conspexit, subire bellum vel cum morte non timuit. Sicut