comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nat quis ꝓ amicis suis. Mori enĩ ꝓ inimicis dñs
uenerat ⁊ tñ positurus animã ꝓ amicis dicebat. Ut
ꝓfecto nob̃ ostend̾et. quia dum diligendo lucrumide
os amici mei estis. O quanta ẽ miscdia con le .ui.¬
ditoris nr̃i. Serui digni non sumꝰ. ⁊ amiciuoca¬
mur. Quanta ẽ dignitas hominũ ẽẽ amicos di: S
audistis głam dignitatis. airdite ⁊ laborem certami¬
nis. Si feceritis que ego p̃cipio uob̃. Amici mei estis:
si ea que p̃cipio uob̃ facitis. Ac si aꝑte dicat. Gaude¬
tis de culmine: pensate quub laborib ꝑuenitur ad
culmen. Certe dum filii zebedei int̾ueniente matre
sedere debuissent: audierunt. Potestis bibere calicẽ
quẽ egobibiturꝰ sum: Iam locum celsitudinis que¬
rebant: ad uiam illos iti̾tas reuocat. ꝑ quam ad celsi¬
tudinem uenirent. AcsidicatuR. Iam uos locꝰ dele¬
ctat celsitudinis: s prius uia exerreat laboris. ꝑ ca¬

Expanded text:
ori etiam pro inimicis Dominus venerat, et tamen positurum se animam pro amicis dicebat, ut profecto nobis ostenderet quia dum diligendo lucrum facVos amici mei estis. O quanta est misericordia conditoris nostri. Servi digni non sumus, et amici vocamur. Quanta est dignitas hominum esse amicos Dei? Sed audistis gloriam dignitatis, audite et laborem certaminis. Si feceritis quae ego praecipio vobis. Amici mei estis, si ea quae praecipio vobis facitis. Ac si aperte dicat: Gaudetis de culmine, pensate quibus laboribus pervenitur ad culmen. Certe dsedere debuissent, audierunt: Potestis bibere calicem quem ego bibiturus sum? Jam locum celsitudinis quaerebant, ad viam illos Veritas revocat, per quam ad celsitudinem venirent; ac si dicatur: Jam vos locus delectat celsitudinis, sed prius via exerceat laboris; per ca
Abbreviated transcription (Latin):
merati sunt. Nolite gͦ timere multis passerib me¬
liores estis uos. Manifestiꝰ suꝑior nr̃e expositionis sen
corpꝰ. ⁊ animam ñ possunt. Qm̃ si sine dei scientia.
parua quoq animalia ñ decidunt. qͣntomagis homo
qui apłica fultus sit dignitate Qd̾ autem air. uri
autem ⁊ capilli capitis omnes numerati sunt. inm̃¬
sam dĩ erga homines ostendit ꝓudentiam. ⁊ inesfabi¬
lem signat affectum: qd̾ nicbꝰ nr̃oꝵ dm̃ lateat: etiã

Expanded text:
i sunt. Nolite ergo timere; multis passeribus meliores estis vos. Manifestius superior nostrae expositionis senscorpus, et animam non possunt, quoniam si sine Dei scientia parva quoque animalia non decidunt, quanto magis homo, qui apostolica fultus sit dignitate! Quod autem ait: vestri autem et capilli capitis omnes numerati sunt, immensam Dei erga homines ostendit providentiam, et ineffabilem signat affectum, quod nihil nostrum lateat Deum,
Abbreviated transcription (Latin):
uisquis ad hanc ꝑuenit dignitatem
rit amicꝰ uocetur di: sese in se conspitiat. Dona
autem que ꝑcepit suꝑ se nichil suis meritis tribuat
ne ad inimicitias erumpat. Unde ⁊ subditur Non
uos me elegistis. s ego elegi uos ⁊ posui uos ut eatis
fructum afferatis. Posui ad gr̾am: plantau ut ea¬
tis uolendo. fructum affereͣtis oꝑando. Eatis enĩ uolẽ¬
do dixr quia uelle aliqͥo facere. iam mente ire est. Qua
equituR. Nonne duo passeres asse uenetint. ⁊ uitꝰ
ex illis non cadet suꝑ terram sine patre ur̃o: Et ẽ
sensus. Si parua animalia ⁊ iulia absq deo actore nõ
decidunt. ⁊ in omnib ẽ ꝓuidentia. ⁊ que in his ꝑitura
sunt. sine dei uoluntate non ꝑeunt. uos et̾niestis: nõ
debetis timere: qđ absq dĩ uiuatis ꝓuidentia. Seqͥt᷑.¬

Expanded text:
uisquis ad hanc pervenit dignitatem, ut amicus vocetur Dei, sese in se conspiciat, dona autem quae percipit, super se. Nihil suis meritis tribuat, ne ad inimicitias erumpat. Unde et subditur: Non vos me elegistis, sed ego elegi vos, et posui vos, ut eatis, et fructum afferatis. Posui ad gratiam, plantavi ut eatis volendo, fructum afferatis operando. Eatis enim volendo dixi, quia velle aliquid facere, jam mente ire est. Quatur. Nonne duo passeres asse veneunt, et unus ex illis non cadit super terram sine patre vestro. Hic est sensus: Si parva et vilia animalia absque Deo auctore non decidunt, et in omnibus est providentia, et quae in his peritura sunt, sine Dei voluntate non pereunt: vos qui aeterni estis, non debetis timere quod absque Dei vivatis providentia. Ist
Abbreviated transcription (Latin):
Tunc precepit eos om nes igne cr̾emari at illi timentes tradiderunt
indam aleluya euouae A Elena sancta dixit ad uidam conple deside¬
luya suouas a Cum orasset iudas conmotus est locus ille in quo sancta
crix iacebat alleluya suoyas Ieuang. Ecce crucem domi ñ fugi¬
te partes aduerse uicit leo de tribu uida radix dauid alleluya si

Expanded text:
Tunc praecepit omnes igne cremari; at illi tenentes tradiderunt Judam. Ant. Helena sancta dixit ad Judam: Comple desideluia. Ant. Cum orasset Judas, commotus est lacus ille, in quo sancta crux jacebat, alleluia. Ant. Ecce crucem Domini, fugite, partes adversae. Vicit Leo de tribu Juda, radix David, allelui
Abbreviated transcription (Latin):
natiuitatis die filium cum hostus ad templum do¬
mini deferret.: Primogenitum nanq omne mas¬
culini sexus scm dño uocari: atq iõ mundaqueq
offerri deo. immunda autem mundis inutari uł
occidi: et omne primogenitum quinq syclis agen¬
Si autem feminam. peperisset. mulier. unmunda fi-¬
eri iussa ẽ quatuordecĩ diebus. et sexaginta sexdi.¬
ebus aliis a templi ingressu suspendi: donec oc.¬
togesimo natiuitatis die que dies purgationis
eius uocabatur. illo se suamq sobolem hostiis
scĩficatura ueniret: ac sic demũ ad thorum uiri

Expanded text:
nativitatis die filium cum hostiis ad templum Domini deferret. Primogenitum autem omnem masculini sexus, sanctum Domino vocari, atque ideo munda quaeque offerri Deo, immunda autem mundis mutari vel occidi; et hominis primogenitum quinque siclis argenSi autem feminam peperisset mulier, immunda fieri jussa est quatuordecim diebus, et sexaginta sex aliis diebus a templi ingressu suspendi, donec octogesimo nativitatis die, quae dies purgationis ejus vocabatur, illa se suamque sobolem hostiis sanctificatura veniret, ac sic demum ad torum viri
Abbreviated transcription (Latin):
Uade. qm̃ uas electionis mͥ est iste: ut portet nom̃
meum coram gentibus regibꝰ et filliis isrł. Ego
enim ostendam illi quanta oporteat eum pro
nomine meo pati. Et abiit. annanias : et intro-¬
iuit. domum. et imponens ei manus dixit.. Sau-¬
le frater. dñs misit me iħs qui apparuit tibi
in uia qua ueniebas: ut uideas et implearis

Expanded text:
 iste, ut portet nomen meum coram gentibus, et regibus, et filiis Israel. Ego enim ostendam illi, quanta oporteat eum pro nomine meo pati. Et abiit Ananias, et introivit in domum: et imponens ei manus, dixit: Saule frater, Dominus misit me Jesus, qui apparuit tibi in via qua veniebas, ut
Abbreviated transcription (Latin):
Nisi quis a semetipõ defitiat ad eum qͥ suꝑ ipm̃ est
non appropinqͣt. ne ualet app̾hendere quod supͣ ipm̃
est: si nescierit mactare quod ẽ. Sic olerum quoq¬
plante. transponuntur ut ꝓfitiant: atq ut ita dixe¬
rim eradicantur ut crescant. Sic rerum semina in
terrena mixtione defitiunt: ⁊ in reparatione sui
generis uberiꝰ assurgunt. Unde enim uident᷑ ꝑdi¬
oisse quod erant: inde accipiunt hoc apparere qđ
ñ erant. S iam qui se auitiis abnegat: exquiren¬
de eiꝰ uirtutes sunt in quib crescat. Namc̃ dictũ ẽ
qui uult post me uenire abneget semet ipĩn: ꝓti-
Buob ⁊ enim modis crux tollitur: cum aut ꝑ ab¬
stinentiam afficitur corpꝰ. aut ꝑ compassionem ꝓ¬
ximi affliguur animus.

Expanded text:
nisi quis a semetipso deficiat, ad eum qui super ipsum est non appropinquat; nec valet apprehendere quod ultra ipsum est, si nescierit mactare quod est. Sic olerum plantae transponuntur ut proficiant, atque, ut ita dixerim, eradicantur ut crescant. Sic rerum semina in terrae admistione deficiunt, ut in reparatione sui generis uberius assurgant. Unde enim videntur perdidisse quod erant, inde accipiunt hoc apparere quod non erant. 3. Sed qui jam se a vitiis abnegat, exquirendae ei virtutes sunt in quibus crescat. Nam cum dictum est: Qui vult post me venire, abneget Duobus etenim modis crux tollitur, cum aut per abstinentiam afficitur corpus, aut per compassionem proximi affligitur animus.
Abbreviated transcription (Latin):
fatent᷑ enĩ quod ueri cestes non essent: nͥ et uera eẽt eoꝵ
resurrectio. Unde et beatus petrus dixisse legitur. cũ
de dauid loqueretur in testimoniũ: et sepulchrum inqͥd
eiꝰ apud nos ÷. quasi non sit ausus dicere qͦd ip̃e aut
corpus eius apud nos ẽ ÷ s tantum sepulchrũ quo condi¬
tus fuerat. Hinc aiunt rexurrxisse dauid illum cuni
ceteris scĩs. et ideo uacuum remansisse monum̃tum:
sicut et beate marie cernitur.

Expanded text:
Fatentur enim quod veri testes non essent, nisi et vera eorum esset Fatentur enim quod veri testes non essent, nisi et vera eorum esset resurrectio. Unde et beatus Petrus dixisse legitur, cum de David loqueretur in testimonium: Et sepulcrum, inquit, ejus apud nos est : quasi non sit ausus dicere, quod ipse, aut corpus ejus apud nos est: sed tantum sepulcrum quo conditus fuerat: hinc aiunt resurrexisse et eum cum caeteris sanctis: et ideo vacuum remansisse mausoleum, ut hunc beatae Mariae cernitur.
Abbreviated transcription (Latin):
uomodo autem uł quo tempore aut aquib
ꝑsonis scissimũ corpus eus inde ablatum fuerit.
uł ubi cranspositum : utrum ue resurrexerit nescitur.
qͣmuis non nulli astruere uelint etiam iam resuscita-¬
tam. et beata cum xp̃o immortalitate in celestibus
uestiri. Quod et de beato ioh̃e euangłista eius mini¬
stro cui uirgini a xp̃o uirgo cõmissa ÷ plurimi asseue¬
rant : quia in sepulcro eius ut fercur non nͥ manna
inuenitur. quod et scaturire cernitur. Set tamen
quid hoꝵ uerius censeatur: ambigimus. Melius tamen
deo totum cui nichil impossibile est cõmittimus. quam
aliud temere diffinire uelimus. auctoritate nr̃a quod
non ꝓbamus: sicuti et de his quos cum dño teste euan
gelio resurrexisse credimꝰ. s utrum redierint in t̾re pul
uerem certum non habemꝰ nͥ quod legimꝰ. qͥa multa
corpora sanctoꝵ qui dormierant surrexr̃t ac uener̃ in
scãm ciuitatem. et apparuerunt multis. De quibus
scripturis quod in illis ꝑpetua sit cõpleta resurrectio.

Expanded text:
uomodo autem, vel quo tempore, aut a quibus personis sanctissimum corpus ejus inde ablatum fuerit, vel ubi transpositum: utrumne resurrexerit, nescitur: quamvis nonnulli astruere velint eam jam resuscitatam, et beata cum Christo immortalitate in coelestibus vestiri. Quod et de beato Joanne Evangelista ejus ministro, cui virgini a Christo Virgo commissa est, plurimi asseverant: quia in sepulcro ejus ut fertur nonnisi manna invenitur: quod et scaturire cernitur. Verumtamen quid horum verius censeatur, ambigimus. Melius tamen Deo totum, cui nihil impossibile est, committimus, quam ut aliquid temere definire velimus auctoritate nostra, quod non probemus: sicuti et de his, quos cum Domino Evangelio teste resurrexisse credimus. Sed utrum redierint in pulverem terrae, certum non habemus, nisi quod legimus: Quia multa corpora sanctorum qui dormierant, surrexerunt, ac venerunt in sanctam civitascriptis, quod jam in illis perpetua sit completa resurrectio.
Abbreviated transcription (Latin):
UaoIyis sollempnitas festiuitatis hodierne a
mn: Tam̃ hoc anno cum intra qͣdragesimã ħ sollemp¬
nicaseuen̾it: facere debet̾ eam nobis scoꝵ dieruri.
reuerentia gratiorem. Bene enim natalem cathe
ate ip̃a iecuniorũ initia leus presticit: ut dies q̃
erat prius intemperantie. nũc sit sobrit̾atis: Que erat
gule: sit abstinentie: Que erat peccati: sit sanccita
T Quia increduli homines uident᷑
ad superstitionem hanc specie pietatis actracta¬
ti: ostenlam eis qua ratione animas defunctorum
suis. interpellent dnm uoce flebili: precentur ꝓ ero.
Erroꝵ ueniam: lapsuũ remissionem. Pascant esu¬
rientes. uestiant nudos: ut si quid defunctorũ ne-¬
gligentia minus factum est: ad iumentis uiuentiũ
impleatur.. Adhibeat quoq unusquisq pro tarissu-¬
is sc̃oꝵ preces. sacrificia offerit. et sacerdotali eos pro¬
secutione: dũo conm̃det.. Quod quidem a nobis
ne sit. sed eccłe.. Et si eccl̃aꝵ ẽ: utiq et cłi. quia ma-¬

Expanded text:
uamvis solemnitas festivitatis hodiernae a mur: tamen quandocumque intra Quadragesimae dies haec solemnitas venerit, facere eam nobiserentia gratiorem. Et bene natalem Cathedrae inter ipsa jejuniorum initia nobis Deus praestitit, ut dies quae erat prius intemperantiae, nunc sit sobrietatis; quae erat gulae, sit abstinentiae; quae erat peccati, sit sanctitat quia increduli homines videntur ad superstitionem hanc specie esse pietatis attracti, ostendam eis qua ratione animas defunctorum suis, interpellent Dominum voce flebili, precentur eis errorum veniam, lapsuum remissionem; pascant esurientes, vestiant nudos: ut si quid defunctorum negligentia minus factum est, fide viventium impleatur. Adhibeat quoque unusquisque pro charis suis sanctorum preces, sacrificia offerat, et sacerdotali eos prosecutione Domino commendet. Quod quidem a nobis na sit, sed Ecclesiarum; et si Ecclesiarum, utique Dei, quia ma
Abbreviated transcription (Latin):
interitum: ueruntñ cum syriam ⁊ palestinam subiu¬
garet ⁊ egyptum. regnaꝙ que ultͣ ⁊ infra limitarium glo¬
ris partem. quam religiosa regina ibi in testimonium uir¬
tutis reliquerat: asportauit. Fecerat namq sibi turrem
argenteam: in qua inclucentib gemmis. thoꝵ extruxe¬
rat aureum: ibiꝙ soł quadrigim. ⁊ lune uł stellarũ ima¬
ginem collocauerat. atq ꝑ occultas fistulas aque meatus
adduxerat. ut quasi ds pluuiam desuꝑ uideret᷑ infunde.
Et dum subt̾raneo specu aquis in cutuitu trahentib. curũ¬
acta turris fabrica moueri uidebat᷑: quasi quodam mͦ rugi¬
tum tonitrui uixta possibilitatẽ artificis m̃tiebatuR. sc̃¬
N hoc itaꝙ loco sedem sibi parauerat. atq upita eam . iiIi.¬
quasi collega dei crucem dñicam posuerat. filio ꝙ suo regno
tradito: ipse in fano ħuiꝰdemodi residebat. Illo itaq temꝑe
⁊ erga dei cultores supplex beniuolus ac deuotus.

Expanded text:
interitum, verum etiam Syriam et Palaestinam cum subjugasset et Aegyptum, regna quae extra et infra limitanea gloris partem, quam religiosa regina ibi in testimonium virtutis reliquerat, asportavit. Fecerat namque sibi turrem argenteam, in qua interlucentibus gemmis thronum exstruxerat aureum, ubi solis quadrigam et lumen vel stellarum imagines collocaverat, atque per occultas fistulas aquae meatus adduxerat, et quasi deus pluviam desuper videretur infundi, et dum subterraneo specu equis in circuitu trahentibus, circumacta turris fabrica movere videbatur, quasi quodammodo rugitum tonitrui juxta possibilitatem artificis mentiebatur. In hoc itaque loco sedem sibi paraverat, atque juxta ea, quasi collega Deo, crucem Dominicam posuerat. Filio suo regno tradito, ipse in fanum hujuscemodi residebat. Illo itaque tempore et ergo Dei cultoribus supplex, benevolus ac devotus.
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰ partum. Preclara gͦ uirginitas: et gloriosa fecunditaᷤ.
Exultat maria et matrem se letam miratur: et de sp̃u
sc̃o se protulisse gaudet. Hec quia peperit innuꝑta t̾ret᷑:
s quia genuerat cum exultatione miratur. Gaudea¬
mus gͦ ⁊ nos fr̃s indie tante uirginis: que dum desp¬
onsaret᷑ fabro: celi nupsit architecto. Promittitur enĩ
ei silius: peruisitationem sc̃i sp̃c. Hec illa audiens
gaudet: cupitq effici mater. Qͥd gͥ mirum sine cor¬
ruptione nascitur: qui de sc̃ificatione concipitur :
Ion enim decebat ut ille qui nobis afferebat salu¬
tem: matri preriꝑet ⁊ iutegͥtatis dignitatem. Nam
quia t̾ra. mari. celoq non capitur: intra unius cor¬
puscłi menbra suscipitur. Hec est illa nouitas: ihe¬
remie prophe uaticinio ꝓnuntiata. faciet inquit

Expanded text:
post partum. Praeclara ergo illa virginitas, et gloriosa fecunditas. post partum. Praeclara ergo illa virginitas, et gloriosa fecunditas. Exsultat Maria, et matrem se laeta miratur, et de Spiritu sancto se peperisse gaudet: nec quia peperit innupta, terretur; sed quia genuerit, cum exsultatione miratur. Gaudeamus ergo et nos, fratres, in die tantae Virginis, quae dum desponsaretur fabro, coeli nupsit architecto. Promittitur enim ei filius per visitationem sancti Spiritus. Haec illa audiens gaudet, cupitque effici mater. Quid igitur mirum, si sine corruptione nascitur, qui de sanctificatione concipitur: non enim decebat ut ille qui nobis afferebat salutem, matri praeriperet integritatis dignitatem. Nam qui terra, mari coeloque non capitur, intra unius corpusculi membra suscipitur. Haec est illa novitas Jeremiae prophetae vaticinio praenuntiata: Faciet, inquit
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃s superueniet inte: ꝯuirtus altissimi obũbrabit t.
Ideo quod nascetur ente scm̃ : uocabitur filius dei.
Iam audisti qͦmͦ fiet hoc: responde nũc uerbum. Ui¬
tam quid tricas mundo: Ardisti quomͦ fiet hoc: quia
sp̃c sc̃s superueniet inte: et p̃rolem gignis et uirgiitaẽ
non perdis. filium procreas et pꝰ partum incorupta ꝑ¬
maneas. Obeata maria secłm om̃e captiuum tuum de¬
p̃catur assensum. Te mundus sue fidei obsidem fecit. No-¬
li morari uirgo. nuntio festinanti responde uerbum:
et suscipe filium. Da fidem: et senti uirtutem. Ecce inqͥt
ancilla dñi: fiat mͥ secũdum uerbum tuum. Nec mo¬
rareuertitur nuntius: et uirginalem talamum ingͦ-¬
ditur xp̃e. Efficitur subito p̃gnans beata genicrix: ẽt
cuncta per secła p̾dicatur. Hinc felix concepit ad
credulitatem uerbi: uirilis ignara consortii. Impletur
uterus: nullo hͣmano pollutus amplexu. Exultat gͦ uir¬
go cum concipit: uirgo grauida. uirgo cumparit. uͥgo

Expanded text:
rveniet in te, et virtus Altissimi obumbrabit tibi; ideoque quod nascetur ex te Sanctum, vocabitur Filius Dei. Jam audisti quomodo fiet hoc, responde nunc verbum; ut quid turbaris modo? Audisti quomodo fiet hoc, quia Spiritus sanctus superveniet in te, ut prolem gignas, et virginitatem non perdas; filium proferas, et post partum incorrupta permaneas. O beata Maria, saeculum omne captivum tuum deprecatur assensum: te, Domina, mundus suae fidei obsidem fecit. Noli morari, Virgo: nuntio festinanter responde verbum, et suscipe filium; da fidem, et senti virtutem. Ecce, inquit, ancilla Domini: fiat mihi secundum verbum tuum. Nec mora, revertitur nuntius, et virginalem thalamum ingreditur Christus. Efficitur subito praegnans beata Dei genitrix, et cuncta per saecula praedicatur hinc felix. Concepit mox ad credulitatem verbi, virilis ignara consortii: impletur uterus nullo humano pollutus amplexu. Exstat itaque virgo cum concipit, virgo gravida, virgo cum parit, et virgo
Abbreviated transcription (Latin):
tͣbata : mox idem angelus eam repetito sermone. ne
timeat hortat᷑. Odꝙ maxime timorem repellere con-¬
sueuit. qͣsi bene cognitam ac domesticam ꝓprio eam
mine uocat: ⁊ quare gͣcia plenam diceret diligñter

Expanded text:
turbata, mox idem angelus eam repetito sermone ne turbata, mox idem angelus eam repetito sermone ne timeat hortatur: quodque maxime timorem pellere consuevit, quasi bene cognitam ac domesticam proprio eam nomine vocat, et quare gratia plenam diceret, diligenter
Abbreviated transcription (Latin):
Aue gr̃a plena. dominus tecum: bñdicta tu in
nuilieribus Que salutatio qͣnitum humane consu¬
etudini mnaudita: tantum est beate marie digni¬
tati congrua Uere etenim gr̃a erat plena: cui di¬
uino munere collatum est. ut prima int̾feminas.
gloriosissimum deo uirginitatis munus offerret :
Unde iure angelico aspectu simul et affatu meruit
ꝑfrui: que angelicam studuit uittam imitari ue¬
re gr̃a erat plena: cui ip̃m ꝑ quem gr̃a et ueritas
ere gͦ dominus cum beata maria erat: qͣm et pri¬
us nouo castitatis amore a terreuis ad celestia de¬
sideria sustulit. et postinodum mediante humana
nat᷑a: om̃i plenitudine diuinitatis consecrauit: Ue-
re benedicta inter mulieres. que sine exemplo muli-¬
ebris conditionis: cum decore uirginitatis. gauisa ÷
honore parentis: qd̾ q uirginen matrem decebat: dĩ
filium ꝓcreauit: Que. postqͣm more humane fragi¬
litatis. et uisione angelica. et insolita est salutatiõe

Expanded text:
gratia plena, Dominus tecum, benedicta tu in mulieribus. Quae salutatio quantum humana consuetudine inaudita, tantum est beatae Mariae dignitati congrua. Vere etenim gratia erat plena, cui divino munere collatum est, ut prima inter feminas gloriosissimum Deo virginitatis munus offerret. Unde jure angelico aspectu simul et affatu meruit perfrui, quae angelicam studebat vitam imitari. Vere gratia erat plena, cui ipsum, per quem gratia et veritasvere Dominus cum illa erat, quam et prius novae castitatis amore a terrenis ad coelestia desideranda sustulit, et postmodum, mediante humana natura, omni plenitudine divinitatis consecravit. Vere quoque benedicta inter mulieres, quae sine exemplo muliebris conditionis cum decore virginitatis gavisa est honore parentis, quodque virginem matrem decebat, Deum filium procreavit. Quae postquam more humanae fragilitatis, et visione angelica, et insolita est salutatione
Abbreviated transcription (Latin):
y bi autem et pocła quẽ sepulcris superpontin-
ꝑtineret. ledi his magis quã delectari possent.
Huic aliquis uinũ offert. quem scit pro uini et
gule ninuitate torquen. Cuntumelie hoc magis
ẽ: quam humanitatis. Exprobratio crimiuis: ñ
officium pietatis.. Ita fit: ut uideant᷑ defunccis
peccatoribus a cans suis. non tam amoris solatia
ẽẽ dicuntur.. Apło attestante qui ait.. Quod ocls
non uidit. nec ans audiuit. nec in cor hoĩs ascendit.
que preparauit deus diligentibus se. Qui cũ de
et ocło premitteret: mox de se ac de suis similibꝰ. qui
generalem humanitis scientiam transcenderant ad-¬
iecit.. Nob̃ autem releuauit deus ꝑ sp̃m suũ. Cui
simile est quod hic dñs cum int̾rogasset discipuloᷤ.
quem eum dicerent ẽẽ homines: et illi diuersas
diuersoꝵ opiniones p̾misisfent: dicit illis. Uos au¬
tem quem me ẽẽ dicitis: Quasi ab hominũ ge¬
neralitate illos sequestrans. et deos acdĩ filios ꝑ ad

Expanded text:
bi autem et pocula, quae sepulcris superponunturlaedi his magis quam delectari possunt. Huic si aliquis vinum offerat, quem sentit pro vini et gulae nimietate torqueri, contumelia hoc magis est quam humanitas, exprobratio criminis, non officium charitatis. Ita fit ut videantur defunctis peccatoribus a charis suis non tam amoris solatia esse dicuntur, Apostolo attestante, qui ait: Quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae praeparavit Deus diligentibus se . Qui cum haet oculo, praemitteret, mox de se ac de sui similibus, quae generalem humanitatis sententiam transcenderent, adjecit: Nobis autem revelavit Deus per Spiritum suum . Cui simile est quod hic Dominus cum interrogasset discipulos, quem eum dicerent homines esse, et illi diversas diversorum opiniones prompsissent, dicit illis: Vos autem quem me esse dicitis? Quasi ab hominum generalitate illos se
Abbreviated transcription (Latin):
rerum argumento: nullum genus uirtutis beatissi¬
me uirgini defuisse: Deꝓmebant itaq uirtutes in co¬
gitatione ⁊⁊ affectu cordis eius. ineffabilem armoniam.
quani ip̃a creatrix ⁊ iuhabitratrix eius dei sapientia.
delectabat᷑ audire: Choruscabant foris in suꝑficie ser¬
monis ⁊ actus. unde merito possent homines głificare
deum.et exempla salutis accipere:

Expanded text:
rerum argumento nullum virtutis beatissirerum argumento nullum virtutis beatissimae Virgini defuisse. Depromebant itaque virtutes in cogitatione et affectu cordis ejus ineffabilem harmoniam, quam ipsa creatrix et inhabitatrix ejus Dei sapientia delectabatur audire; coruscabant foris in superficie sermonis et actus, unde merito possent homines glorificare Deum, et exempla salutis accipere.
Abbreviated transcription (Latin):
dis eius que seͥptura coninemorat. tanto sibi facilius oecur¬
rent: qͣnto ip̃e in querendo fidelioi erit: sunt autem ex eis
pis est qui cum iocunda admiratione non speculetur ip̃iuꝰ
nature adolescentis fortitudinem. prudentiamq ac fi
i colloqͥo angelico. ubi tam constanter eloquit᷑. tani
prudenter interrogat. tam facile credit. Quis non uide¬
at aut̃ uidendo miret᷑ iusticiam eus. quia sic uniuersa pre¬
cepta legis diuine satagebat inplere. ut nec ad se non ꝑtinẽ¬
cia quedam inexpleta relinqueret. uerbi gracia: Post par¬
tum enim purificatione legali qͣm agebat non egebat.
que uirum ui concipiendo non nouerat: De temꝑancia
quoq ip̃ius superius dictum est: que deo uirginita¬
tis lilium in humilitatis ualle: ꝓduxit: Cum gͦ uirtu¬
tibus supradictis facta eius plena siit atq dicta: mani¬
festum est. non solum attestatione angeli ea. set etiam

Expanded text:
ctis ejus quae Scriptura commemorat, tanto sibi facilius occurctis ejus quae Scriptura commemorat, tanto sibi facilius occurrent, quanto ipse in quaerendo fidelior erit. Sunt autem ex eis uis enim est qui cum jucunda admiratione non speculetur ipsius maturae adolescentis fortitudinem, et prudentiam, et fidem in colloquio angelico, ubi tam constanter eloquitur, tam prudenter interrogat, tam facile credit? Quis enim non videat ac videndo miretur justitiam ejus, qua sic universa praecepta divinae legis satagebat implere, ut nec ad se pertinentia inexpleta relinqueret? Verbi gratia: post partum enim purificatione legali quam agebat, non egebat, quia virum in concipiendo non noverat. De temperantia quoque ipsius superius dictum est, quae Deo virginitatis lilium in humilitatis valle produxit. Cum ergo virtutibus supradictis facta ejus plena sunt atque dicta, manifestum est non solum attestatione angelica, sed etiam
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃is spectanda atq imitanda ꝓponit᷑: ueracit̾ respondemꝰ.
qͣm longe ꝑfectior: qͣm nr̃a oratione demonstrari possit:
Tam̃ ne ibi nichil dicere arguaiur. ubi maior affluit
copia dicendoꝵ: reseruantes multa atꝙ magna facun¬
dis. saltem parua dicamꝰ suꝑ hoc: ꝙ que facile ꝓbent᷑
audita Hoc igit᷑ in pͥmis astruere fas est: quod anuima
ip̃ius ⁊ caro. quam elegit ⁊ habitacłu̾m sibi fecit sapi¬
entia dei patris. ab om̃i malicia et inmundicia purissi¬
ma fuit: affirmante script᷑a qm in maliuolan ani¬
m̾ami non introibit sapientia. nec habitabit in corpe
sub dito peccatis: Item econt᷑ confidenter asserimus. qͥ a
nullo uirtutum genere uacabat: eui plenitudiniem
gratie dei nuntius asserebat iuesse: Ox attestante archange¬
lo. qͣmuis nemo sana mente diseredat: tamen si qͥs adhue
pio desiderio querat argumenta uirtutum. ex uerbis ⁊ fa¬

Expanded text:
sanctis spectanda atque imitanda proponitur? veraciter respondemus, sanctis spectanda atque imitanda proponitur? veraciter respondemus, quia longe perfectior quam nostra oratione demonstrari possit. Tamen ne ibi nihil dicere arguamur, ubi major affluit copia dicendorum, reservantes multa atque magna facundis, saltem pauca dicamus super hoc, et quae facile probentur audita. Hoc igitur in primis astruere fas est, quod anima ipsius et caro quam elegit, et habitaculum sibi fecit Sapientia Dei Patris, ab omni malitia et immunditia purissimae fuerunt, affirmante Scriptura: Quoniam in malevolam animam non introibit sapientia, nec habitabit in corpore subdito peccatis . Item econtra confidenter asserimus, quia nullo virtutum genere vacabat, cui plenitudinem gratiae Dei nuntius asserebat inesse. Quod, attestante archangelo, quamvis nemo sana mente discredat, tamen si quis adhuc pio desiderio quaerat argumenta virtutum ex verbis et fa
Abbreviated transcription (Latin):
gura. magnum qͥddam innueret: Incerp̃tatur enim
maris stella. Qͥd gͦ nusticum hec interpretatio gerat. ꝑ simili¬
tudinem ostendamus: Nautis quippe mare t᷑aseuntibꝰ: nota¬
re opus est stellam haud longe a supremo celi cardine cho¬
ruscantem. et ex respectu illuis estimare atq dirigere cur¬
sum suum: ut p̾ortum destinatum apprehendere possuit:
Simili modo fr̃es oportet uniuersos xp̃icolas inter fluctus hꝰ
seculi remigantes. attendere maris stellam hanc id est ina¬
riam: que supremo celt rerum cardini deo ꝓxima est.
et respectu exempli eius cursum uite dirigere: Qd qui
fecerit: non iactabitur uane glorie uento. nec frangetur
scopulis aduersorum: uec absorbebit᷑ scillea uoiagine uo¬
luptatum. set ꝓspere ueniet ad porcum quietis eterne:
iquis interroget dicens. quid ergo putas qͣlis olim. Ui.¬
in anima fuerit uł nunc sit hec ꝑsona. que sic om̃ib

Expanded text:
gura magnum quiddam innueret: interpretatur enim gura magnum quiddam innueret: interpretatur enim maris stella. Quid ergo mysticum haec interpretatio gerat, per similitudinem ostendamus. Nautis quippe mare transeuntibus, notare opus est stellam hanc, longe a summo coeli cardine coruscantem, et ex respectu illius aestimare atque dirigere cursum suum, ut portum destinatum apprehendere possint. Simili modo, fratres, oportet universos Christicolas, inter fluctus hujus saeculi remigantes, attendere maris stellam hanc, id est Mariam, quae supremo rerum cardini Deo proxima est, et respectu exempli ejus cursum vitae dirigere. Quod qui fecerit non jactabitur vanae gloriae vento, nec frangetur scopulis adversorum, nec absorbebitur scyllaea voragine voluptatum, sed prospere veniet ad portum quietis aeternae. Hic si quis interroget dicens, quid ergo putas qualis olim in anima fuerit, vel nunc sit, haec persona, quae sic omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
inc breuiter asserta
ꝓpositionis particula pͥma: qd sequitur attingamꝰ:
Nata est igit᷑ beatissia uirgo sicut legimus patre nara¬
reno. matre bethlehemita: qͣs urbes xp̃i natiuitati uł
conuersationi destinatas esse ꝓpħe non tacuerant: Uescẽ¬
dit autem ab radice illuis fide p̃clari abrahe: cui suꝑ¬
ne ꝓmissa fuerat benedictio om̃ium gentium in se-¬
mine suo. et a stirpe dauid: quem deus ꝓpter notam
sibi ꝓbitatem egregia laude sublimauit dicens: inue¬
ni uirum scd̾m cor meum: De regali nempe tribu
sumil ⁊ sacerdotali duxrit originem: que sumium re¬
gem atq pontificem erat paritura: Non tñ hec iccirco
dixerimus. qd dñs qui peccatores uocare uenit dedigna¬
tus sit matrem suam peccatores habere cognatos: iuter
quos spetiosa uelut inter spinas lilium appareret:
ec itaq electa ⁊ insignis int̾ filias: non fortuitu. U̾.
quidem. aut solo placito parentum. s diuina dispen
satione nomen accepit: ita ut ip̃a qͦq uocabuli sui fi¬

Expanded text:
inc breviter asserta propositionis particula prima, quod sequitur attingamus. Nata est igitur beatissima Virgo, sicut legimus, patre Nazareno, matre Bethlehemita, quas urbes Christi nativitati vel conversationi destinatas esse prophetae non tacuerant. Descendit autem ab radice illius fide praeclari Abrahae, cui superne promissa fuerat benedictio omnium gentium in semine suo, et ab stirpe David, quem Deus propter notam sibi probitatem egregia laude sublimavit, dicens: Inveni virum secundum cor meum . De regali nempe tribu simul et sacerdotali duxit originem, quae summum Regem atque Pontificem erat paritura. Non tamen haec idcirco dixerimus, quod Dominus qui peccatores vocare venit, dedignatus sit matrem suam peccatores habere cognatos, inter quos speciosa velut inter spinas lilium appareret. Haec itaque electa et insignis inter filias, non fortuitu quidem, aut solo placito parentum ut plerique, sed divina dispensatione nomen accepit, ita ut ipsa quoque vocabuli sui fi
Abbreviated transcription (Latin):
manus me as to s cadi e in cruce ad populum non credentem q con¬
tradi centem mi chi qui anbulat ui as non bonas s post peceata
su a u beus ultionum dominus deus ultionum libere e git
exaltare qui uidicas terram redde retributionem su per bis Q anb̾
eCir iste in populo su o m̾itissi mus apparu it sanctitate au¬
tem o gratia plenus iste est qui assidue o rat pro po pu¬

Expanded text:
manus meas tota die in cruce, ad populum non credentem, sed contradicentem mihi, qui ambulat vias non bonas, sed post peccata sua. Vers. Deus ultionum Dominus, Deus ultionum libere egit. Exaltare qui judicas terram, redde retributionem superbis. Resp. Vir iste in populo suo mitissimus apparuit, sanctitate autem et gratia plenus. Iste est qui assidue orat pro popu
Abbreviated transcription (Latin):
emꝑe illo postqͣm constantino augusto contͣ maxentiũ
tẏrannum ꝓpante ad bellũ. signum sc̃e crucis fuisset celitꝰ
ostensum: ⁊ ip̃o feliciter obtinente triumphũ. ab helena iam
dicti principis matre sca crux fuiss inuenta: atq ꝑ sanitatẽ
groti. ⁊ resuscitationem mortui euidenti inditio uirtutis fuis¬
set declarata: regina uoti compos effecta ita salutare lignum
fecit seçari ꝑ mediũ: ut ⁊ crucem constantinopolim deferret ad
dm̃cis aptata supplitio: ibidem głificata ueneraret᷑ apopło.
ultoꝵ itaq temꝑum labente curricło.¬

Expanded text:
e illo postquam, Constantino Augusto contra Maxentium tyrannum properante ad bellum, signum sanctae crucis coelitus fuisset ostensum, et ipso feliciter obtinente triumphum, ab Helena jam dicti principis matre sancta crux fuisset inventa, atque per sanitatem aegroti et resuscitationem mortui fuisset evidenter indicio virtutis declarata, regina, voti compos effecta, ita salutare lignum fecit secare per medium, ut et crucem Constantinopoli deferret ad Dominicis aptata supplicio, ibidem glorifica veneraretur a populo. Multorum itaque temporum labente curric
Abbreviated transcription (Latin):
eĩ in ueteri legimus testo/. hoc ide ⁊ in euangłio reperimus ⁊ ꝙ
dñs deus sabaoth. in ambobus testam̃tis trinitas predicat᷑ ꝙ
aũt ⁊ sabaoch ⁊ saluatõ nr̃ esse dicit᷑ accipe exͫ s xxiiiiͦ. p ͦ¬
uĩcutrs q̃ dño ministrabãt ad celestes alias forcitudinos procla¬
mabant ut pandant dño ianuã reũtenti/ Tollite portas pͥ¬
ncipes ur̃as siue ut aquila int̾pretat᷑ actollite portr capita ur̃ã
⁊ introibit rex głie. Rursum ille que indũtũ cãne ꝯspiciũt no¬
uo mistrrio scupefacte inf̾rogant quis est iste rex glĩe acci¬
piũtq responsu dñs uĩtutũ ip̃e est rex głie ꝙ in ebreo st̾bit᷑¬

Expanded text:
enim in veteri legimus Testamento, hoc idem in Evangelio reperimus: et Dominus Deus Sabaoth. In ambobus Testamentis Trinitas praedicatur. Quod autem sabaoth et Salvator noster esse dicatur, accipe exemplum in uirtutes, quae domino ministrabant, ad caelestes alias fortitudines proclamabant, ut pandant ianuam domino reuertenti: tollite portas, principes, uestras — sine, ut Aquila interpretatur, adtollite, portae, capita uestra — et introibit rex gloriae. rursum illae, quia indutum carne conspiciunt, nouo mysterio stupefactae interrogant: quis est iste rex gloriae? accipiuntque responsum: dominus uirtutum ipse est rex gloriae, quod in Hebraeo scribit
Abbreviated transcription (Latin):
est ⁊ sairet sibi ad xsus magas i adxsum pharaonẽ pessimũ
regem futm̃ esse certam se excusasse dicente ꝓrecor dñs nõ
sum dignꝰ pro quo in ebreo legit᷑ nõ habeo labia cĩcuncisa lexͣ¬
feste intelligi ysayaz recte post aĩciuncisa labia ĩ dri se obtulisẜ
misteriũ et moyses ad huc ĩcĩcuncisus labiis tam grande Mi¬
nisteriũ recusasse audire audietis ⁊ nõ intelligetis ⁊ cc̃nentes
ispicietis ⁊ nõ uidebitis Tocus hic locus sic̃ salu ator in euangłio dĩc
ad id ꝑtinet tpũs quo ip̃e est dignatus descendere ad trãs signaq iu¬
deis non intelligentib ꝑpetrauit. Et qm̃ usq ad fine capitłi ex¬
planacio młtiplex sequit᷑ ⁊ excipientis iam expliciumꝰ ceras huc¬
usq dietasse sufficiat qr ⁊ oracio q̃ nõ proprie manꝰ stilo expobiit᷑
cum ꝑse inculta est tũ młto molestiõ fit si tedio sui ꝓlixitatem

Expanded text:
est, et scierit sibi aduersus magos, adest, et scierit sibi aduersus magos, adregem futurum esse certamen, se excusasse dicentem: Precor, Domine, non sum dignus: pro quo in Hebraeo legitur, non habeo labia circumcisa, Sefeste possit intelligi, Isaiam recte post circumcisa labia, in Dei se obtulisse ministerium, et Moysen adhuc incircumcisis labiis tam grande ministerium recusasse. 16. Aure audietis, et non intelligetis: et cernentes aspicietis, et non videbitis. Totus hic locus sicut Salvator dicit in Evangelio, ad id pertinet tempus, quo ipse est dignatus descendere ad terras, et signa Judaeis non intellegentibus perpetrauit. Et quoniam usque ad finem capituli explanatio multiplex sequitur et excipientes iam inpleuimus ceras, hucusque dictasse sufficiat, quia et oratio, quae non propriae manus stilo expolitur, cum per se inculta est, tum multo molestior fit, si taedium sui prolixitate
Abbreviated transcription (Latin):
propha nõ renuit nõ ẜu moysy exͫ dixit precũ dñe nõ sum dignꝰ¬
⁊ prouide aliũ que mictas s amatõ populi sui ⁊ putans qr ex potri
calicis inimice gentus int̾ficerent᷑ ⁊ ruerẽt calice meri libent
ꝯp̃hendit/. Deniq int̾ cẽtas naciones ⁊ accepi ait calico de man
desolaçionez ⁊ in ruynam ⁊ sibillacionez pro qua prophicia liçet ĩ
plrisq codicib ordo ꝑũsus sit quid in alio loco dicat ausculta Se
duxisti me dñe ⁊ seductus sum tonuisti me ⁊ paiusti factus suz
abstulit inquitates tuas ⁊ pcc̃ata tua purgabit ociũ noluisse
corpori ⁊ ultro in mĩsteriũ dei gĩ apocatis libũm zelo se obtu¬
lisse fidei Moysen uero qui sclarib eruditus fuorat discipli¬
nis ⁊int̾fecto egipcio ꝯsciã eius aliqua ex parte sorduerat
Unde ⁊ uox ad eum de rubo facta sit dicens ne accesseris huc so¬
lue calciamenta de pedib tuis locus eĩ in quo stas trã saneta

Expanded text:
xit: Precor, Domine, non sum dignus, provide alium quem mittas ; sed amator populi sui, et putans quia ex potu calicis inimicae gentes interficerentur et ruerent, calicem meri libenthendi. denique inter ceteras nationes: et accepi, ait, calicem de manu desolationem et ininuium et in sibilationem. pro qua prophetia, licet in plerisque codicibus ordo peruersus sit, quid etiam duxisti me, Domine, et seductus sum: tenuisti me et potuisti: factus sum auferet iniquitates tuas, et peccata tua purgabit, otio noluisse torpere et ultro in ministerium dei, quasi a peccatis liberum, zelo obtulisse se fidei. Moysen uero, quia saecularibus eruditus fuerit disciplinis et interfecto Aegyptio conscientia eius aliqua ex parte sorduerit, unde et uox ad eum de rubo facta sit dicens: ne accesseris huc. solue calciamentum depedibus tuis; locus enim, in quo tu stas, terra sancta
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯpungar ⁊ post ꝯpũcione dei dignus effĩciar qr cũ sim homo ⁊
ĩmũda labia hc̃a ⁊m medio qͣ populi ĩ munda labia hñtis
hĩtem ysayas ut iustus tñ ĩ ẜmon põca uerat iõ sola labia ha¬
bebat ĩmũda. Ego uero qr oculis uideo ad ꝯcupiscendũ ⁊ mani
scandalizor ⁊ pede ⁊ oiũ mẽbror ꝑte delinquo habes omĩa in
purgacõnei ignis in digeo/ Nõ sunt ut ꝗda putãt ĩ st̾ptutis
uerba smpͭ ͣ plurimũ ĩ hiis abisconditũ est aliud lietã aliud̾
misticus ẜmo sig̾ficat. Ecce dñs ĩ euaglio tingit᷑ linteo peluẽ
ad lauandũ pedes disapuloꝵ p̃p̃arat ẜui fungit᷑ mistrrio Cur
ista ut docrat humilitate ut nobis inuia ministreꝰ nõ ab uno
tes ad huc hebat pccatoꝵ sordibus pedes pollutos uult eos a.
delictis penitꝰ liberar ut ris possit prophalis ẜmo ꝯgruer. ꝙ spo¬
ciosi pedes enãglizanciũ pace ⁊ ymitari ualrãt eccł̃ie ꝟba dite¬

Expanded text:
fficiar, quia, cum sim homo et inmunda labia habeam, in medio quoque populi inmunda labia habentis habitem! Esaias, ut iustus, tantum in sermone peccauerat; ideo sola labia habebat inmunda; ego uero, qui et oculis uideo ad concupiscendum et manu scandalizor et pede et omni membrorum parte delinquo, inmunda habeo purgatione, id est ignis, indigeo. Non sunt, ut quidam putant, in scripturis uerba simplicia; plurimum in his absconditum est. aliud littera, aliud mysticus sermo significat. ecce dominus in euangelio cingitur linteo, peluem ad lauandos pedes discipulorum praeparat, serui fungitur ministerio; esto, doceat humilitatem, ut nobis inuicem ministremus: non abnuo, tes, adhuc habebant peccatorum serdibus pedes pollutos vult eos a delictis penitus liberare, ut eis possit Prophetalis sermo congruere: Quam speciosi pedes evangelizantium pacem ; et imitari valeant Ecclesiae verba, dice
Abbreviated transcription (Latin):
irlm ⁊ incendiũ tepli exposuit/ Et ut qr sem̃ł eius cepi refr̃refñcia
ecia ea que ñ dũ a me sunt tacta ꝯtinga/ forcipe de qua altaĩs
carbo ꝯp̃hensus est ⁊ labia purgata ꝓria ysaia asser̃t passione
qua sub manasse int̾fectus est rege ⁊ tũc uere purgatus labiis di
nõ mouĩs s qñ ille mõtuus est tũc aĩad ũtis ĩ mũda te habor¬

Expanded text:
Hierusalem et incendium templi exposuit. Et ut, quia semel eius coepi referre sententiam, Hierusalem et incendium templi exposuit. Et ut, quia semel eius coepi referre sententiam, etiam ea, quae necdum a me sunt tacta, contingam, forcipem, de qua altaris carbo conprehensus est, et labia purgata propriam Esaiae adseruit passionem, qua sub Manasse interfectus est rege. et tunc uere purgatis labiis dixnon moueris; sed quando ille mortuus est, tunc animaduertfs i
Abbreviated transcription (Latin):
amus ex hiis sedibus Est uir quida a quo ego płra didicisse
me gaudeo ⁊ qui ebreũ ẜmone ita eluminarit ut int̾ scriba ᷤᷤ
eoꝵ caldeus existimet᷑ Is longe alia uia ingressus est/ Ait ẽi
nullũ prophaꝵ ex ysayam uidisse seraphin arca dnũm stancia
⁊ ne ip̃a quide seraphin alibi lectitaĩ dehinc ꝯsumatiõis et
captiuitatis irłm que sub nabuchadonosor facta est sigͣ esse¬
babillonis suꝑ trãm que int̾fecit ismael filiꝰ nachanahel
int̾ medias aplas reliquiaꝵ prir paͬricida. Et has esse xii alias
equib quatuõ faciem uelent sic̃ in nõ nullis exemplariis in
regib iii ͥ tm̃ iustos fuisse oczia ionacha ezechiam ⁊ iosya
qui sublimes ꝑ quatuõ captiuitates glorificar audrant deu
Sctũs Gttus. Sct̃us. dñs sabaoth Reliquos nõ ꝑꝑ pccãta uelare
faciez ⁊ alios qui ĩ captinitate sunt pedum uelar̃ uestigia suꝑ liminare
uõ sublatu ⁊ domũ inpleta fumo sic̃ sup̃ dixinius euersionem

Expanded text:
amus ex his sedibus\'. Est uero quidam, a quo ego perplurima didicisse me gaudeo et qui Hebraeum sermonem ita elimarit, ut inter scribas eorum Chaldaeus aestimetur. is longe alia uia ingressus est. ait enim nullum prophetarum extra Esaiam uidisse seraphim circa deum stantia et ne ipsa quidem seraphim alibi lectitari, dein consummationis et captiuitatis Hierusalem, quae sub NabuchBabylonis super terram, quem interfecit Ismael filius Nathaniae inter medias epulas, reliquiarum patriae parricida ; et has esse duodecim alas, e quibus quatuor faciem suam velent, sicut in nonnullis exemplaribus inr tantum iustos fuisse reges: Oziam, Ioatham, Ezechiam et Iosiam, qui sublimes per singulas captiuitates glorificare audeantdeum: sanctus sanctus sanctus dominus sabaoth. reliquos uero propter peccata uelare faciem et alios, quia in captiuitatem ducti sunt, pedum celare uestigia. superliminare nero sublatum et domum inpletam fumo, sicut supra diximus, euersionem
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ex parte prophamus. Et nũt uidemꝰ ꝑ speculu in eingmate. et
seraphin stabant in ãcuitu eius sex ale uni ⁊ sey ale altĩ ꝗda
grecoꝵ ĩ scͥptirris ad pͥme eruditus seraphm uirtutes quasas
in celis esse exposuit q̃ ante tribunal dei assistentos laudent
eum ⁊ in diusa misteria mietant᷑ maxͬq ad eos qui pũgõno
indigent ⁊ ob pristina pecata aliqua exparte supplicis ꝙ au

Expanded text:
Et, Seraphim stabant in circuitu ejus: sex alae uni, et sex alae alteri. Quidam Graecorum in Scripturis apprime eruditus, Seraphim virtutes quasdam in coelis esse exposuit, quae ante tribunal Dei assistentes laudent eum, et in diversa ministeria mittantur, maximeque ad eos qui purgatione indigent, et ob pristina peccata, aliqua ex parte suppliciis pur
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitate ĩtestimoniũ laboris ꝙ eo usq pro ouĩm salute cõ¬
tenderit facti iudeis ut iudei gentilib ut gentilos ut enã ꝓͥa
uestia aliqua ꝯoparte polluorint/ Igit᷑ ut ad ꝓpositũ ⁊enrrta¬
mur sicuti apłi purgacõne indigebant pedum sic qr y sayas
tñ ĩ ẜmoñ peccauerat labia habebat s mũda/ Et ꝙ̃tu egr ar¬
bitror qr ocziã ĩ tẽplum ĩtuente nõ cõripuãt yꝰ iuiỹ elye . exͫ
cuisiłie est illud ĩ hie remia accipe calice meri huius de manu mea et
pocionabis om̃os gentes ad quas ego te mictaz ⁊ bibent ⁊ insanient

Expanded text:
o omnium salute contenderint facti Iudaeis ut Iudaei, gentibus ut gentiles, ut etiam propria uestigia aliqua ex parte polluerint. igitur, ut ad propositum reuertamur, sicuti apostoli purgatione indigebant pedum, sic, quia Esaias tantum in sermone peccauerat, labia habebat inmunda et, quantum ego arbitror, quia Oziam in tempCui simile est illud in Jeremia: Accipe calicem vini meri hujus de manu mea, et potionabis omnes gentes, ad quas ego te mittam, et bibent, et voment
Abbreviated transcription (Latin):
lictaꝵ est ꝙ proprie in deo ponit᷑ iod hẽ uab hẽ i. ouabus
⁊ dũah q̃ duplicata in effabile illud ⁊ gloriosu dei nom efficĩt
plena est unũsa terra głia eius hoc ad huc a seraphin dicitũ
de aduentu dñi saluatoris quõ in ome trã p̃dicacio illiꝰ pori¬
gatur ⁊ apostoloꝵ sonus mũdi luites penetret siquit᷑ et¬

Expanded text:
quod proprie in deo ponitur: iod he iod he, id est duobus IA, quae duplicata ineffabile illud et gloriosum dei nomen efficiunt. Plena est uniuersa terra gloria eius. hoc adhuc a seraphim dicitur de aduentu domini saluatoris, quomodo in omnem terram praedicatio illius porrigatur et apostolo
Abbreviated transcription (Latin):
siuum / Qñ gͦ dñs nr̃ descendit ad tras suꝑ linãre illud̃
i qiͣ quoddã ostacũlũ intrar cupientib sublatũ ẽ ⁊ uniũsus
hic mũdus inpletus fumo a głora dei ubi aũt ĩ latino eleua¬
tum legimus ĩ greco sublatũ ponit᷑ s qr uerbi ambiguitas utq
domus inpleta fumo/ deus ut supͣ diximus ignis hĩc cũ ĩ syua
Monte descendisset ad moysen ad aduẽtu eius uidebant᷑ discũre

Expanded text:
inus noster descendit ad terras, superliminare illud, id est quasi quoddam obstaculum, intrare cupientibus sublatum est et uniuersus hic mundus inpletus fumo, id est gloria dei. ubi autem in Latino \'eleuatum\' legimus, in Graeco \'sublatum\' ponitur. sed quia uerbi ambiguitas utroqdomus inpleta est fumo. deus, ut supra diximus, ignis est; hic cum in Sina monte descendisset ad Moysen, ad aduentum eius uidebantur lampades
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯmentariis mathei ita posuit/ o sianna ebrayco ser¬
monẽ significat᷑ redeptio domꝰ dauid primũ redẽp̃cio lingna
co nõ esse nom inẜtum oĩb patet/ alii opinati sũt osi aña
rimilis ad ip̃m fontez unde ab euanglistis sc̃ͥptum est Recũ¬
ramus nã quõ illum neq in gretis neq in latinis codicib
possumꝰ Inuenire ut ꝯpleret᷑ id qd̾ dictũ est ꝑ ꝓpħas qm̃ naz areꝰ
uocabitꝰ. Et illd̾ ex egipto uocaui filiũ meũ ita r nũc in ebraicis
codicil ueritas exp̾menda est/ unde in hanc uocez uulgus
⁊ maxĩe ꝯsona int̾ se paruuloꝵ turba prorupit dicente ma¬
theo turbe aũt que p̃de debant ⁊ que sequeb̾ãt᷑ clamabãt di¬
centos osaña filio dd bñdictꝰ qui uenit ĩ noĩe dñi osaña in¬

Expanded text:
ebraico sermone significatur\'redemptiodomusDauid\'. primum \'redemptio\' lingua loco non esse nomen insertum omnibus patet. alii opinati sunt \'osanna\' riuulis ad ipsum fontem/unde ab euangelistis sumptum est, recurramus. nam quomodo illud neque in Graecis neque in Latinis codicibus possumus inuuocabitur, et illud: ex Aegypto uocaui filium meum, ita et nunc ex Hebraeis codicibus ueritas exprimenda est, unde in hanc uocem uulgus et maxime consona inter se paruulorum turba proruperit dicente Matheo: turbae autem, quae praecedebant et quae sequebantur, clamabant dicentes: osanna filio Dauid ; benedictus, qui uenit i
Abbreviated transcription (Latin):
qui uenit rex in noĩe dñi pax in celo ⁊ głia in excelsis Ig̾ ut dixi¬
mus ip̃a ebrea ꝟba ponẽda sunt ronẽ int̾petrũ opĩo digerenda
quo faciliꝰ quid suꝑ hoc senciendum sit ex tractation cunctor
ip̃r sibi lects inueniat in centesimo septiõ decimo psalmo ubi na ᷤᷤ
legimus o dñe saluũ me fac o. dñe pene prosperar benedictꝰ¬
qui uenut in noĩe dñi in ebreo legit᷑ anna adonay osianna
anna adonay asbena baruch/ alba basem adonay. ꝙ aquila
simachus cheodorion ⁊ quĩta edicio neꝗd in latino mutãr uil¬

Expanded text:
ni, pax in caelo et gloria in excelsis. igitur, ut diximus, ipsa Hebraea uerba ponenda sunt et omnium interpretum opinio digerenda, quo facilius, quid super hoc sentiendum sit, ex retractatione cunctorum ipse sibi lector inueniat. In centesimo septimo decimo psalmo, ubi nos legimus: o domine, saluum me fac, o dttmine, beneprospera; benedictqui venit in nomine Domini, in Hebraeo legitur, ANNA ADONAI, OSIANNA, ANNA ADONAI ASLIANNA; BARUCH ABBA BASEM ADONAI. Quod Aquila, Symmachus, Theodotio, et Quinta Editio, ne quid in Latino mutare vi
Abbreviated transcription (Latin):
ysaye ab eo qũi sedet ĩ throno iubet᷑ ut dicat aure audietis
⁊ non intelligetis. Qui aũt hoc Iubet ut euanglista intelligit
xpũs est uñ nũc collicat᷑ nõ posse seraplim xp̃m intelligi tũ xpũs sit ip̃
lis dicit bene spũs sanctus locutꝰ est ꝑ ysarã ꝓ phãm ad pates mõc
dicens Uade ad populũ ⁊ dic aure audietis ⁊ nõ intelligetis ⁊ uidẽ
uidebitis ⁊ nõ ꝑspicictis In crassatũ est cor populi eiꝰ huiꝰ ⁊ auri bus¬

Expanded text:
ae ab eo qui sedet in throno jubetur, ut dicat: Aure audietis, et non intelligetis. Qui autem haec jubet, ut Evangelista intelligit, Christus est: unde nunc colligitur, non posse Seraphim Christum intelligi, cum Christus sit ipse lus dicat: bene spiritus sanctus locutus est per Esaiam prophetam ad patres nostros dicens: uade ad populum istum F et dic: aure audietis et non intellegetis, et uidentes uidebitis et non perspicietis. incrassatum est enim cor populi hui