comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rum redemptoris gratia quem nunc non
intuetur. ut corrigat: tunc non respicit
ut abinteritu abscondat In iuditium
quidẽ dñs ueniens peccatorẽ uidet ut
feriat: sed non uidet. ut ad largiendã
salutis gratiam recognoscat. culpas
examinat : et uitã percuntiũ ignorat:
Vnde sc̃ĩ uir cumse post praesentem uitam
respectu hominis uideri non posse fatere¬
tur: Apte mox subdidit. oculi tui inme¬
tus uiditiũ ueniens. & ad saluandum non ui¬
des: et adferiendum uides. quia quem
in praesenti uita dispensationis tuae mise¬
ratione non respicis: respitiendo post modũ
ꝑiusticiam extingius: Nunc enimpeccator
quisq deum non metiut. et uiuit: blasphe¬
mat. et ꝓficit : quia scilicet misericors creator.
quem expectando uult corrigere : aspitien¬
do non uult punire: Sicut scriptũ ẽ. dissi¬
mulans peccata hominũ ꝓpter paenitentiã:
sed tunc peccator cum respicitur. non subsistit:
quia cum districtus uidex merita subtiliter

Expanded text:
rum Redemptoris gratia, quem nunc non rum Redemptoris gratia, quem nunc non intuetur ut corrigat, tunc non respiciet ut ab interitu abscondat. In judicium quidem Dominus veniens, peccatorem videt ut feriat, sed non videt ut largiendo salutis gratiam recognoscat; culpas examinat, et vitam pereuntium ignorat. Unde sanctus vir, cum se post praesentem vitam, respectu hominis videri non posse fateretur, apte mox subdidit: CAPUT XVI  Retus ad judicium veniens, et ad salvandum non vides, et ad feriendum vides, quia quem in praesenti vita dispensationis tuae miseratione non respicis, respiciendo, postmodum per justitiam exstinguis. Nunc enim peccator quisque Deum non metuit et vivit, blasphemat et proficit, quia scilicet misericors creator, quem exspectando vult corrigere, aspiciendo non vult punire, sicut scriptum est: Dissimulans peccata hominum propter poenitentiam . Sed tunc peccator cum respicitquia cum districtus Judex merita subtiliter
Abbreviated transcription (Latin):
non liberat: quem ante mortem gratia
Adueniam non reformat: Hinc eñ pau¬
da dictꝰ Ecce nunc tempus acceptabile :
arce nunc dies salucis: Hinc ꝑsal mista
Pait qm̃ in setulum misericordia eius: Quia
nimirũ quem nequa quã modo misericor¬
da eripit: sola post praesens sacculum
addicit: Hinc salomon ait quia lignũ
quo cuimq loco caeciderit : siue adaustrũ.
seu ada quilonẽ ibi erit. quia cum hu¬
manȩ casus tempore. siue sc̃s. seu malig¬
nus sp̃s egrediente anima claustra carnis
acceperit : in acternum sinc ulla ꝑ muta
tione retinebit. ut nec exaltata Ad sup¬
plitium ꝓruat: nec mersa aeternis sup¬
pliciis ultra adremediũ ereptionis ascen¬
dat Uir igitur sc̃s humani generis dã¬
na considerans. quod a praesenti sȩculo
sine redemptoris cognitione subtrahitur.
atq aeternis ignibus in reparabiliter se¬
pelitur: et eius uocem in se suscipiens dicat.
nec aspitiet me uisus hominis: Quia nimi¬

Expanded text:
non liberat, quem ante mortem gratia non liberat, quem ante mortem gratia ad veniam non reformat. Hinc etenim Paulus dicit: Ecce nunc tempus acceptabile, ecce nunc dies salutis! Hinc psalmista ait: quoniam in saeculum misericordia eius. / Quia nimirum, quem nequaquam modo misericordia eripit, sola post praesens saeculum iustitia addicit. Hinc Salomon ait, quia lignum, in quocumque loco ceciderit, sive ad austrum, sive ad aquilonem, ibi erit. Quia cum humani casus tempore sive sanctus seu malignus spiritus egredientem animam claustra carnis actione secum retinebit, ut nec exaltata ad supplicium proruat, nec mersa aeternis suppliciis, ultra ad remedium ereptionis ascendat. Vir igitur sanctus humani generis damna consideret quod a praesenti saeculo sine Redemptoris cognitione subtrahitur, atque aeternis ignibus irreparabiliter sepelitur et ejus vocem in se suscipiens, dicat: « Nec aspiciet me visus hominis. » Quia nimi
Abbreviated transcription (Latin):
retributionẽ suam mens inueniens : ad
operationis usum nullatenus reuocatur:
Quia igitur fugit omne. quod cernitur:
et mansura sunt quȩ secuntur: bene bea¬
tus iob uno uersu utraq conplexus est
dicens: Memento quia uentus est uta
mea : nec reuertetur oculus meus. ut uide¬
at bona: Cursum quippe praesentium
contemplatus: ait: Memento quia uen¬
tus est uita mea Aeternitatem uero
sequentiũ considerans: adiunxit. nec re¬
uertetur oculus meus: ut uideat boria:
Vbi apte quoq uniuersi humani generis
acredempcionis munere : destitute uocẽ
ꝓtinus sumit dicens. nec aspiciet me u¬
sus hominis: Visus quippe hominis est:
misericordia redemptoris. quat insen¬
sibilitatis nrae duritiam: cum respicit
emollit Unde teste quoq euange¬
lio dicitur: Respexit ih s petrum et
recordatus ẽ petrus uerbi quod dixeras
ihs ł gressus foras fleuit a mart: hxu¬
cã uero carne animã nequa quã uñ
usus hominis aspicit. quia post mortem

Expanded text:
retributionem suam mens inveniens, ad retributionem suam mens inveniens, ad operationis usum nullatenus revocatur. Quia igitur fugit omne quod cernitur, et mansura sunt quae sequuntur, bene beatus Job uno versu utraque complexus est, dicens: Memento quia ventus est vita mea, nec revertetur oculus meus ut videat bona. Cursum quippe praesentium contemplatus ait: Memento quia ventus est vita mea. Aeternitatem vero sequentium considerans adjunxit: Nec revertetur oculus meus ut videat bona. Ubi apte quoque universi humani generis a redemptionis munere destituti vocem protinus sumit, dicens: CAPUT XV  --Visus quippe hominis est misericordia Redemptoris, quae insensibilitatis nostrae duritiam, cum respicit, emollit. Unde, teste quoque Evangelio, dicitur: Respexit Dominus Petrum, et recordatus est Petrus verbi quod dixerat Jesus; egressus foras, flevit amare . Exutam vero carne animam nequaquam jam visus hominis aspicit, quia post mortem
Abbreviated transcription (Latin):
aduidenda bona exstincti oculus non
redit: quia adex hibenda recta opera
exuta carne anima non recurrat Hincẽ
quod diues quem inferni flamma
cruciabat. quia semecipsum rȩparare
operando non possit: agnouerat: Nã
nequaquam sibi sed relictis fracrib:
ꝓdesse satagebat dicens: Pogo pa
ter abraham. ut mictas indomum pa¬
tris mei habeo enim quinq. fratres. ut
testur illis: ne et ipsi ueniant in locum
hunc torientorũ: Solet namq mȩs¬
tũ animũ spes. uel falsa refouere.
edut poenã suam rȩꝓbi grauius sen¬
tiant. et spem deuenia amittunt:
Vnde flammis ultricibus traditus non sibi
ut diximus. sed opitulari fratribus concu¬
piuit: quia num quam se igniũ carere
tormentis adiuncto desperationis suppli¬
cio agnouit: Hinc salomonait: Quod¬
cumq pocest manus tua facere instan¬
ter operare : quia nec opus. nec ratio.
nec scientia. nec sapientia erit apud ia¬
feros quotu ꝓperas: Nequa quam ergo
aduidenda bona oculus reuertitur. quia

Expanded text:
Ad videnda bona exstincti oculus non redit, quia ad exhibenda recta opera, exuta carne, anima non recurrit. Hinc est quod dives quem inferni flamma cruciabat, quia semetipsum reparare operando non posset agnoverat; nam nequaquam sibi, sed relictis fratribus prodesse satagebat, dicens: Rogo te, pater Abraham, ut mittas eum in domum patris mei, habeo enim quinque fratres, ut testetur illis, ne et ipsi veniant in locum hunc tormentorum . Solet namque moestum animum spes vel falsa refovere, sed ut poenam suam reprobi gravius sentiant, et spem de venia amittunt. Unde flammis ultricibus traditus non sibi, ut diximus, sed opitulari fratribus concupivit, qui nunquam se ignium carere tormentis adjuncto desperationis supplicio agnovit. Hinc Salomon ait: Quodcumque potest manus tua facere, instanter operare, quia nec opus, nec ratio, nec scientia, nec sapientia erunt apud inferos, quo tu properas . Nequaquam ergo ad videnda bona oculus revertetur, quia
Abbreviated transcription (Latin):
exutroq de fuerit caritas nonest : si uide¬
licet malos aut absq benignitutem to¬
lerans non amat. Aut rursum sese sine pa¬
cientia ex hibens. neglegit tolerare quos
amat: ut ergo a nobis c̃aritas uera teneat̃.
necesse est quatinus et benignitiai patientia.
et rursum pacientiae benignita : suffra¬
getur . ut magnum quoddam in corde nrõ
aedificium construens: et benignitatis arẽ
pacientia solidet: et patientiae fundata
aedifica benignitas ex ornet Beatusigit᷑
iob promptus ad pacientiam : dicat Verã¬
tamen quod coepistis explete : benignita
ta quae errantibus dicit non quasi ȩxauo¬
toritate praecipit. sed ex ratione ꝑsuadet:
Bene nunc dicitur: Uidete anmentiuar:
Acsi aꝑte dicat: ea quae assero nequaquam
michi ex auctoritate credite: sed anuera
sint exuera ratione pensate: quae et si quan¬
do dicit quod ratione conpraehendi non
ualet. ne de occultis humana racio quae¬

Expanded text:
ex utroque defuerit, charitas non est, si, videex utroque defuerit, charitas non est, si, videlicet, malos aut absque benignitate tolerans, non amat, aut rursum, sese sine patientia exhibens, negligit tolerare quos amat. Ut ergo a nobis charitas vera teneatur, necesse est quatenus et benignitati patientia, et rursum patientiae benignitas suffragetur, ut magnum quoddam in corde nostro aedificium construens, et benignitatis arcem patientia solidet, et patientiae fundata aedificia benignitas exornet. Beatus igitur Job promptus ad patientiam dicat: Verumtamen quod coepistis, explete; benignitateta quae errantibus dicit, non quasi ex auctoritate praecipit, sed ex ratione persuadet, bene nunc dicitur: Videte, an mentiar. Ac si aperte dicat: Ea quae assero nequaquam mihi ex auctoritate credite, sed an vera sint ex ratione pensate. Quae et si quando dicit quod ratione comprehendi non valet, ne de occultis humana ratio quae
Abbreviated transcription (Latin):
dicat uerunttamen quod coepistis igo¬
plete : qua uero ipis sus ꝑsetucoribus ue¬
riciis praetdicamenta non subtrahicad¬
ungac : P racbete aurem. et iudeceran
mentiar: Acsi aꝑte diceret: et ante
Ilatas molestias trepido net ingracis
auditoribus correptionis adiutoria abs¬
condo: quia et malis praessus exerceor.
et ipsis meis ꝑsecucoribus benigne impen¬
sus cresco: Mens quippe scorum in
hoc tempectionum praelio.et munica
pacientiat clypeo. et gladiis amoris
accincta adꝑferenda mala sumit for¬
titudinem . et adrep endenda bona
exerit benignitatem : quatinus et odio¬
rum tela potenter excipiat. et amoris
iacula uilenterreddat: nequa quam
quippe adbella armatus ꝑgit: qui
unde et miles dei aduersitatis bello de¬
praehensus. et scutum pacientiae debet
ante ferre nepereat: et ad praedican¬
dum promptus. amoris inferre iacula
ut uincat: Cuius armaturae summã :
breuiter. Paulus in sinuat dicens: Caritas
paciens est. benigna est : Cum uero unũ

Expanded text:
dicat: Verumtamen quod coepistis, explete. Quia vero ipsis suis persecutoribus veritatis praedicamenta non subtrahit, adjungat: Praebete aurem, et videte an mentiar. Ac si aperte diceret: Nec ante illatas molestias trepido, nec ingratis auditoribus correptionis adjutoria abscondo, quia et malis pressus exerceor, et ipsis meis persecutoribus 242 benigne impensus cresco. Mens quippe sanctorum in hoc tentationum praelio et munita patientiae clypeo, et gladiis amoris accincta, ad perferenda mala sumit fortitudinem, et ad rependenda bona exerit benignitatem, quatenus et odiorum tela potenter excipiat, et amoris jacula valenter reddat. Nequaquam quippe ad bella armatus pergit qui Unde et miles Dei, adversitatis bello deprehensus, et scutum patientiae debet anteferre, ne pereat; et ad praedicandum promptus amoris inferre jacula, ut vincat. Cujus armaturae summam Paulus breviter insinuat, dicens: Charitas patiens est, benigna est . Cum vero unum
Abbreviated transcription (Latin):
adeorum mentẽ uerba recolligat dicens.
loquentes id quod uistum est iudicate: Ac
si a ꝑte diceret: Sineo quod adnos ꝑegres¬
sum loꝗitionis existis repraehendi non
uultis: in tus uisticiae libram tenete. ut tan¬
toforis quod dicitur exueritatis pondere
placeat: quanto hoc interius trutina dis¬
cretionis pensat: et quia ii erga aliena
dicta rectum uiditium exerunt. quiuidi¬
care prius ꝓpria scuint. postquã dixit
loquentes id quodiustum est uidicate : Ap¬
te mox subdit:

Expanded text:
ad eorum mentem verba colligat, dicens: ad eorum mentem verba colligat, dicens: Loquentes id quod justum est, judicate. Ac si aperte diceret: Si in eo quod ad nos egressum locutionis exitis, reprehendi non vultis, intus justitiae libram tenete, ut tanto foris quod dicitur ex veritatis pondere placeat, quanto hoc interius trutina discretionis pensat. Et quia hi erga aliena dicta rectum judicium exerunt, qui judicare prius propria sciunt, postquam dixit, Loquentes id quod justum est, judicate, apte mox subdit:
Abbreviated transcription (Latin):
enim heretici in quisitionibus siuis ueritu¬
tem conantur a sequi. sed uictores iu¬
deri: Cumq foris ostendi sapientes ap¬
petunt: intus ꝑ stulticiã elationis suae uin¬
culis ligantur : Vade fit : ut contentionũ
cer tamina ex qui rant. et dedeo quipax
nos tra est loqui pacifice nesciant.: atqer
pacis negotiorixe inuentores funt. quib
bene ꝑ paulum dicitur: Si quis autt m l¬
detur contentiosus esse: nos talem consuetu¬
s namque qui loquitur dumduersis sius au¬
ditoribus sententiam expectat: quasi eius
uiditio supponitur. a quo auditur: quuigit᷑
indictis suis reꝓbare metuit. ipse pruis de¬
bet examinare quoddicit. quatinus in ter
cor et linguam aequus quidam discretusq
arbiter sedeat subciliter pensans: si recta
uerba cor offerat. quae utiliter suscipiens:
adauditorum uiditium lingua ꝑducat : Be¬
atus igitur iob sua contra amicos agenis.
sed contra hereticos nrã denuntians: praecipi¬
tationem loquentium repraehendat. atq

Expanded text:
enim haeretici inquisitionibus suis veritatem conantur assequi, sed victores videri. Cumque foris ostendi sapientes appetunt, intus per stultitiam elationis suae vinculis ligantur. Unde fit ut contentionum cenostra est , » loqui pacifice nesciant, atque ex pacis negotio, rixae inventores fiant. Quibus bene per Paulum dicitur: « Si quis autem videtur contentiosus esse, nos talem consuetus namque qui loquitur, dum de verbis suis auditoris sententiam exspectat, quasi ejus judicio supponitur a quo auditur. Qui igitur in dictis suis reprobari metuit, ipse prius debet examinare quod dicit, quatenus inter cor et linguam aequus quidam discretusque arbiter sedeat, subtiliter pensans, si recta verba cor offerat, quae, utiliter suscipiens, ad auditorum judicium lingua perducat. Beatus igitur Job sua contra amicos agens, sed contra haereticos nostra denuntians, praecipitationem loquentium reprehendat, atque
Abbreviated transcription (Latin):
RECIDINTI
IAM LIBELIO
TR ACTAUIMUS
quod beatus iob ium nobis suae hu militatis
ruitis. et subuertere nitimini amicum
ues trũ: quantae namq in firmicctis sic
insinuat: quem pupillum uocat: quia uero
abamore retedere & iam laesa caritasnescit.:
et subuerti uelle sequericur. & tum̃
amicum se esse testatur: Cuuis uerba ut
saepe iam diximus. sic eidem spetia liter
congruunt : ut tumen ꝑ haec exꝓpheti¬
co spũ &iam sententiae fi delis populi ex
uoce aecclesiae uniuersalis exprimantur.
qui hereticorum contrarietatem tole¬
rans. et in firmum seꝑ humilitatem
conspicit: et tamen a seruandae dilec¬
tionis magnitudine non recedit Saẽ
quippe aecclesiae populus. quia mor¬
tui patris est filius p̾upillus non in con
speciem contemplatur: suꝑ pupillum
uero heretici irruunt. cum humilitatem
fidelis populi inporqͣrus falsisq alliga¬
tionibus affligunt : et tamen amicus
est quem nituntur euer tere. quia fi¬
delis deipopulus. ipsos quoq quos ꝑ¬

Expanded text:
ecedenti jam libello tractavimus, quod beatus Job vim nobis humilitatis ruitis, et subvertere nitimini amicum vestrum. Quantae namque infirmitatis se perpendat insinuat, quem pupillum vocat; quia vero ab amore recedere etiam laesa charitas nescit, et subverti velle se queritur, et tamen amicum se esse testatur. Cujus verba, ut saepe jam diximus, sic eidem specialiter congruunt, ut tamen per haec ex prophetico spiritu etiam sententia fidelis populi, ex voce Ecclesiae universalis, exprimatur, qui haereticorum contrarietatem tolerans, et infirmum se per humilitatem conspicit, et tamen a servandae dilectionis magnitudine non recedit. Sanctae quippe Ecclesiae populus, quia mortui patris est filius, pupillus non incongrspeciem contemplatur. Super pupillum vero haeretici irruunt, cum humilitatem fidelis populi importunis falsisque allegationibus affligunt. Et tamen amicus est quem nituntur evertere, quia fidelis Dei populus ipsos quoque quos p
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑte dicere: alia inocultis tenere ꝑlin¬
guã quippe aꝑta loquutio: ꝑ fauces uõ
occulta tractatio designatur Scãe ergo
ticia in faucibus resonat: quia ea quae ꝑ
publicam locutionem praedicat. & iam
ꝑ intiam fidem seruat: Nec in aꝑto ali¬
ud docet. atq in occultis aliud retinet. sed
et quod sentit loquendo eiat. et quod lo¬
quetur uuendo custodic : Ac de sapien¬
tiae suꝑnae conuiuio: quicquid ꝑ linguã
praedicationis emanat: hoc ꝑ fauces ta¬
citae expeccationis degustat: Sed beacus
iob unum selicet menbrum unuersalis cele¬
siac sua inimians. atq elatorum omnũ
corda manifestans: omne quod sentit ape¬
riat ut meneis eius recticudinem adcesta¬
tio loqutionis in notescat: Sequitur :

Expanded text:
aperte dicere, alia in occultis tenere. Per linaperte dicere, alia in occultis tenere. Per linguam quippe aperta locutio, per fauces vero occulta tractatio designatur. 7. Ecclesiatitia in faucibus resonat, quia ea quae per publicam locutionem praedicat, etiam per intimam fidem servat; nec in aperto aliud docet, atque in occultis aliud retinet, sed et quod sentit 244 loquendo ejicit, et quod loquitur vivendo custodit; ac de sapientiae supernae convivio quidquid per linguam praedicationis emanat, hoc per fauces tacitae exspectationis degustat. Sed beatus Job unum scilicet membrum universalis Ecclesiae, sua insinuans, atque electorum omnium corda manifestans, omne quod sentit aperiat, ut mentis ejus rectitudinem attestatio locutionis innotescat. Sequitur:
Abbreviated transcription (Latin):
diceret si subtilius uestra ꝑpendicis. ueruis
aliena pensatis: et cum rectum coeperit es¬
se quod dicitis uistum cognoscetis. quod au¬
distis: Nequa quam quippe mea uobis lin¬
gua stulticiam resonat: si a uestra consci¬
Tentia non procedat: sic scã aecclesia stu¬
Adet prius assertiones hostium falsas osten¬
Edere: et tunc praedicamenta ueritutis ape¬
rire. quia cum recta se tenere aestimant::
recta quae audiunt contuma citerim pug¬
nant: Ante ergo necess ẜest uterrorem
suum heretici sentiant. ne audita ueritat
contra dicant: quia et camporum sentes
si aratoꝵ uomeris scissione noneruit: terra
accepta semina in segetem non ꝓducit:
Et cum putredinem medicus uulneris aꝑ¬
tione non eicit: nequaquam in loco putre¬
dinis sana caro coalescit: Prius ergo ꝑuer¬
sa destruens dicat. loquences id quoduis¬
tũ ẽ iudicate : post autem recta insinuans
adiungat. et non inuenietis in lingua mea
iniquitatem. nec in faucibus meis stulticia

Expanded text:
diceret: Si subtilius vestra perpenditis, verius aliena pensatis, et cum rectum coeperit esse quod dicitis, justum cognoscetis quod aditis. Nequaquam quippe mea vobis lingua stultitiam resonat, si a vestra conscientia non procedat. Sic sancta Ecclesia studet prius assertiones hostium falsas ostendere, et tunc praedicamenta veritatis aperire, quia cum recta se tenere aestimant, recta quae audiunt contumaciter impugnant. Ante ergo necesse est ut errorem suum haeretici sentiant, ne auditae veritati contradicant, quia et camporum sentes si arator vomeris scissione non eruit, terra accepta semina in segetem non producit; et cum putredinem medicus vulneris apertione non ejicit, nequaquam in loco putredinis sana caro coalescit. Prius ergo perversa destruens, dicat: Loquentes id quod justum est judicate; post autem recta insinuans, adjungat: Et non invenietis in lingua mea iniquitatem, nec in faucibus meis stultitia
Abbreviated transcription (Latin):
Mos te quippe dies quacritur indieuespe¬
N desideratur quia nimirũ dolor non per¬
metit placere quaeadsunt: Cumq men¬
tem ꝑexperimentum praesenciũ afficit.
semꝑhanc quasi consolantt mn desideria
Adalia ꝑ expectationẽ tendit: Sed quia
dem doloris exprimitur: cumꝓtinus sub in¬

Expanded text:
octe quippe dies quaeritur, in die vespera desideratur, quia nimirum dolor non permittit placere quae adsunt; cumque mentem per experimentum praesentium afficit, semper hanc quasi consolante desiderio ad alia per exspectationem tendit. Sed quia dem doloris exprimitur, cum protinus subin
Abbreviated transcription (Latin):
iasu se utilitactis impendat: Hinc salo¬
mon dit: Tempus tacendi: et tempus loquen¬
di: Discrete quippe ucissitudinum pen¬
sanda sunt tempora ne aut cum restringi
lingua debet ꝑ uerba se inutiliter soluat᷑.
aut cum lo qui utiliter potest. semecipsã
pigra restringat: quod bene psalmista
circum stantiae labiis meis : Ostiumnamq
aperitur et clauditur: qui ergo ori suo
nequaquam poni obstaculum sedostiũ
petiit: aꝑte docuit: quod et perdiscipli¬
nam retineri lingua debeat. et ex neces¬
sitacte laxari : Quatinus os discretum et
congruo tempore uox aperiat: et rur¬
sum congruo taciturnitas claudat: quod
quia ues amici beatiiob. uel omnes hereci¬
ci. quorum ispeciem tenent. seruare
nescint : inuencum uerba ꝓferre ꝑ¬
hibentur.: quia nimirũ dicta qua e
discretionis pondus non solidat: aura le¬
uitutis por tat:¬

Expanded text:
in usum se utilitatis impendat. Hinc Saloin usum se utilitatis impendat. Hinc Salomon ait: Tempus tacendi, et tempus loquendi . Discrete quippe vicissitudinum pensanda sunt tempora, ne aut cum restringi 242 lingua debet, per verba se inutiliter solvat; aut cum loqui utiliter potest, semetipsam pigre restringat. Quod bene Psalmista t ostium circumstantiae labiis meis . Ostium namque aperitur et clauditur. Qui ergo ori suo nequaquam poni obstaculum, sed ostium petiit, aperte docuit quod et per disciplinam retineri lingua debeat, et ex necessitate laxari, quatenus os discretum et congruo tempore vox aperiat, et rursum congruo taciturnitas claudat. Quod quia vel amici beati Job, vel omnes haeretici, quorum hi speciem tenent, servare nesciunt, in ventum verba proferre perhibentur, quia nimirum dicta quae discretionis pondus non solidat aura levitatis portat
Abbreviated transcription (Latin):
nulla iniusta patiuntur. eo inacriorem
dolorem ꝓdeunt : quo ea quae sustinent:
non loqintur: Nam si illatas molestias lin¬
gua tranquille diceret: a conscientia dolor
emanaret: Uulnera enim clausa plus cru¬
ciant. quia cum putredo quae intrinsecus
feruet eicitur: ad salutem dolor aperit᷑:
Plerumqnimis taciti dumquorun dam ma¬
la respitiunt. et ticmen insilentium lin¬
guam praemunt : quasi conspeitis uulneri¬
bus usum medicaminis subtrahunt: Eos m
moderatum silentiũ si inculꝑa non essec temtdtn¬
ꝓpheca non diceret: Uae michi quia ta
cui Quid ergo inter haec nisi studiosa lin¬
gua submagni moderaminis lib ratio¬
ne frenanda est. Non in solubiliter obl¬
ganda ñe aut laxata inucium defluas
Aut restricti &iam abutilitiete torpescat:
Hinc namq per quendam dicitur. Sapiens
tacebit usq ad tempus : ut nimirum cum
opor tunum considerat post posita ceni¬
sura silentiło quendo quae congruunt.

Expanded text:
nulla injusta patiuntur, eo in acriorem nulla injusta patiuntur, eo in acriorem dolorem prodeunt, quo ea quae sustinent non loquuntur. Nam si illatas molestias lingua tranquille diceret, a conscientia dolor emanaret. Vulnera enim clausa plus cruciant, quia cum putredo, quae intrinsecus fervet, ejicitur, ad salutem dolor aperitur. Plerumque nimis taciti dum quorumdam mala respiciunt, et tamen in silentio 241 linguam premunt, quasi conspectis vulneribus usum medicaminis subtrahunt. Eo enimoderatum silentium si in culpa non esset, propheta non diceret: Vae mihi qQuid ergo inter haec, nisi studiose lingua sub magni moderaminis libratione frenanda est, non insolubiliter obliganda, ne aut laxata in vitium defluat, aut restricta etiam ab utilitate torpescat? Hinc namque per quemdam dicitur: Sapiens tacebit usque ad tempus , ut nimirum cum opportunum considerat, postposita censura silentii, loquendo quae congruunt,
Abbreviated transcription (Latin):
metipsam ꝑ multiloquium pugnat:¬
Sedinter haec sciendum est. quia cumpa¬
uore nimio alo quutione restringimur:
inter dum plus quam necesseẽ. intra
claustra silentii coartamur: et dum lin¬
guae uitia iN caute fugimus: occulte
deterioribusimplicamur: Nam saepe
dum ab eloquia in moderate con¬
pescimur. graue multiloquium in corde cole¬
ramus ut eoplus cogitationes in mence fer¬
ueant : quo illas iuolentie custodia in discre¬
ti silentii angustat: Et plerumq canco la¬
tius defluunt. quanto se eẽ securiores aesti¬
mant: quia foris are prȩhensoribus non ui¬
dentur: Unde mens non nun quã in suꝑ¬
bia tollitur eosq quos loquentes audit
quasi infirmos conspicit: Cumq os corporis
claudit : quantum seuitiis suꝑbiendo a peri¬
at. non agnoscit Linguam et enim praemit.
cogitationem erigit : et cum se ꝑ neglegen¬
tiam minimae considerat: tanco apud se
cunctos liberius. quanto et secretius accu

Expanded text:
metipsam per multiloquium pugnatmetipsam per multiloquium pugnatSed inter haec sciendum est quia cum pavore nimio a locutione restringimur, interdum plus quam necesse est intra claustra silentii coarctamur; et dum linguae vitia incaute fugimus, occulte deterioribus implicamur. Nam saepe dum ab eloquio immoderate compescimur, grave multiloquium in corde toleramus, ut eo plus cogitationes in mente ferveant, quo illas violenta custodia indiscreti silentii angustat; et plerumque tanto latius diffluunt, quanto se esse securiores aestimant, quia foris a reprehensoribus non videntur. Unde mens nonnunquam in superbiam tollitur, eosque quos loquentes audit quasi infirmos conspicit. Cumque os corporis claudit, quantum se vitiis superbiendo aperiat non agnoscit. Linguam etenim premit, cogitationem erigit; et cum se per negligentiam minime considerat, tanto apud se cunctos liberius, quanto et secretius accus
Abbreviated transcription (Latin):
endum quoq est. quod ab omn rettitudinis
stacu: dep pereunt : qui per noxia uerba
dilatbuntur: Humana et enimmens
aquȩ more et cirtum dusa ad superiora
colligitur: qua illud reppetit. Vnde
descendic: Etrelaxata deperit q̃uia se ꝑ
infirma inutiliter spargit: Quot enum
suꝑ uacuis uerbis a silentu sui censura dis¬
sipatur : quasi tot riuis extra se ducitur:
Unde et redire interus ad sui cognitionem
non sufficit: quia ꝑ multiloquium exce¬
rius sparsa. uim intimae considerationis
amictit: totam seigitur insidiantis hostis
uulneribus detegit: quia nullase muni¬
tione custodiae circumcludit Vnde
scriptum est Sicut urbs patens. et absq
murorum ambitu : sicuir qui non pocest
inloquendo cohibere sp̃m suum Quia
enim murum silenti i non habet: patec
inimici iaculis ciuitas menis Et cum se
per uerba extrasemet ipsum cicit: aper¬
tamse aduersario ostendit: quam tan¬
tum ille sine labore superat: quanto
et haec eadem quae uincitur contrase¬

Expanded text:
endum quoque est quod ab omni rectitudinis statu depereunt, qui per noxia verba dilabuntur. Humana etenim mens, aquae more, et circumclusa ad superiora colligitur, quia illud repetit unde descendit; et relaxata deperit, quia se per infima inutiliter spargit. Quot enim supervacuis verbis a silentii sui censura dissipatur, quasi tot rivis extra se ducitur. Unde et redire interius ad sui cognitionem non sufficit, quia per multiloquium exterius sparsa, vim intimae considerationis amittit. Totam se igitur insidiantis hostis vulneribus detegit, quia nulla se munitione custodiae circumcludit. Unde scriptum est: Sicut urbs patens, et absque murorum ambitu, ita vir qui non potest in loquendo cohibere spiritum suum . Quia enim murum silentii non habet, patet inimici jaculis civitas mentis; et cum se per verba extra semetipsam ejicit, apertam se adversario ostendit, quam tanto ille sine labore superat, quanto et haec eadem quae vincitur contra se
Abbreviated transcription (Latin):
in alios insetuntur: eo a dreprimendos se
atrociores reddunc : Rursumq quod si¬
bimet meliora agentib nequa quã par¬
cunt : eo iugilantus aliena facta repre¬
hendune Quid enim dehumana poten¬
tia mirare exterius poterunt. qui sem&¬
ipsos quoq despitunt. & iam cum inti¬
mae paene iam arcem sub limitactis ap¬
prȩhendunt: Ie circo igitur bene foris di¬
iudicant altitudinem terrenȩ celsitu¬
dinis: quia intus oculum nongrauat pon¬
dus tumoris VUnde et beatus iob cum
in amicis dura loquentibus terrenam
prudentiam. uires. substantiãq dispice¬
ret dicens. numquid dixi. adfer te mi¬
chi et de substantia urã donate michi.
uelliberate me demanu hostis. et de ma¬
nu robustorum eruice me. doceteme et
ego tacebo et si quid forte ignoraui in stru
ite me : quid de semetipso sentiat. paulom
ferius manifestat dicens: Suꝑ puppillũ
irrucis: Luce ituq clarius patet. quantae se

Expanded text:
in aliis insequuntur, eo ad reprimendos se in aliis insequuntur, eo ad reprimendos se atrociores redeunt; rursusque quo sibimet meliora agentibus nequaquam parcunt, eo vigilantius aliena facta reprehendunt. Quid enim de humana potentia mirari exterius poterunt, qui semetipsos quoque despiciunt, etiam cum intimae pene jam arcem sublimitatis apprehendunt. Idcirco igitur bene foris dijudicant altitudinem terrenae celsitudinis, quia intus oculum non gravat pondus tumoris. Unde et beatus Job, cum in amicis dura loquentibus terrenam prudentiam, vires, substantiamque despiceret, dicens: Nunquid dixi: Afferte mihi, et de substantia vestra donate mihi? vel Liberate me de manu hostis, et de manu robustorum eruite me? Docete me, et ego tacebo; et si quid forte ignoravi, instite me; quid de semetipso sentiat, paulo inferius manifestat, dicens: Super pupillum irruitis . Luce itaque clarius patet quantae se
Abbreviated transcription (Latin):
da culpa in terram se eius conspectiũ
ꝓnus strauit: Sicut scriptum est: Piuncia¬
uerunt regi dicentes Adest. nachak ꝓphe¬
ta Cumq in troisset ante conspectu re¬
gis. ad orauit illum ꝓnus interra: Quomo¬
do mosses regi aegyptio libere resistens
eum despicere pocuit: qui deo familiariter
cobloquens sequentem se iethro cognatum
humilis adorauit : Cuius a&iam consilio¬
tantam oboedientiam praebuit: ut post se¬
eretade colloquia magum lucrum duceret:
quod foris abore hominis audiret : Exaliis
eneo scorum faccis discimus : quid dealuis
pensart debeamus : Sc̃ et enim uri nec ex e¬
latione sunc liberi: nec extimore summisi
Sed cum reticudo eos adlibertitẽ uoeis erigi:
consideratio infirmicictis ꝓpriae in humi¬
litte custo dit: Culpas quipꝑe delinquen¬
cium et si ex alto in crepantes feriunt : se¬
mecipsos tamedi apudse subtilius uidican¬
tes. quasi inabiettis ponunt: Et quo praua

Expanded text:
da culpa in terram ejus conspectui da culpa in terram ejus conspectui pronus stravit, sicut scriptum est: Nuntiaverunt regi dicentes: Adest Nathan propheta; cumque introisset ante conspectum regis, adoravit illum pronus in terra? Quomodo Moyses regi Aegyptio libere resistens eum despicere potuit, qui Deo familiariter colloquens, sequentem se Jethro cognatum humilis adoravit, cujus etiam consiliotantam obedientiam praebuit, ut post secreta Dei colloquia magnum lucrum duceret, quod foris ab ore hominis audiret? Ex aliis ergo sanctorum factis discimus quid de aliis pensare debeamus. Sancti etenim viri nec ex elatione sunt liberi, nec ex timore submissi, sed cum eos rectitudo ad libertatem vocis erigit, consideratio infirmitatis propriae in humilitate custodit. Culpas quippe delinquentium etsi ex alto increpantes feriunt, semetipsos tamen apud se subtilius judicantes, quasi in abjectis ponunt; et quo prava
Abbreviated transcription (Latin):
deseius: & accessit giezi. ut a moueret eam.
et ait homodei : Dimitte illam. anima enim
eius: in a maritudine est: Quomodo helias
suꝑbo regi increpationis uerba ꝑtumorẽ
inculit: qui ante eius currum. humiliter
cucurrit SSicut scriptumest: Accinctisq
lumbis: currebat ante achab: Quomodo
uir dei ieroboam presentiam exelatione
despexit: quimanum dexterã saluti pristi¬
nae ꝓtinus expietate reparauit. Sicut
scriptum est: Cumq audisset rex sermonẽ
hominis dei quem inclamauerat contra
altare in bethel: extendit manum suam de
altari dicens: An prehendite eum: Ex aruit
manus eius: Et paulo post Orauit uir dei
faciem dnũ et reuersa est manus regis ad
eum: et facta est sicut prius fuerat: Quia
enim supbia gignere iuirꝰ tutes nescit :
quanta ex humilitate ꝓdit uox increpatio¬
nis ostenditur. quam signa comitaeitur:
uomodo nachan contra dauid regem ꝑuer
ba increpationis tumuit: qui cum increpan¬

Expanded text:
des ejus, et accessit Giezi ut amoveret eam. des ejus, et accessit Giezi ut amoveret eam. Et ait homo Dei: Dimitte illam, anima enim ejus in amaritudine est . Quomodo Elias superbo regi increpationis verba per tumorem intulit, qui ante ejus currum humiliter cucurrit, sicut scriptum est: Accinctisque lumbis, currebat ante Achab ? Quomodo vir Dei Jeroboam praesentiam ex elatione despexit, qui arentem dexteram ejus saluti pristinae protinus ex pietate reparavit? sicut scriptum est: Cumque audisset rex sermonem hominis Dei, quem inclamaverat contra altare in Bethel, extendit manum suam de altari, dicens: Apprehendite cum; et exaruit manus ejus . Et paulo post: Oravit vir Dei faciem Domini; et reversa est manus regis ad eum, et facta est sicut prius fuerat . Quia enim supquanta ex humilitate prodiit vox increpationis ostenditur, quam signa comitantur. Quomodo Nathan contra David regem per verba increpationis tumuit, qui cum increpan
Abbreviated transcription (Latin):
ascituidins telo ueriteas nondutem
uciordationis exilunt ipsi patenter und¬
uid : qui factis ditisq aliis. et quanta hu¬
lit dt polleant. et erganos quos redar¬
qunt quanta caritate ferueant : ma¬
sisestane: Superbia quippe odiumge¬
nie humilitas a morem: Uerba itaq
que amor exasperat: ꝓfecto ex fonte hu¬
militaccis amant: quomodo ergo stepha¬
nis ꝓferre increpationẽ ꝑ elationem po¬
cut: qui ꝓeisdem quos increpacionem
addeteriora crescencibus. seq lapid antib:
flexis genibus orauit dicens. Dñe nestatu¬
as illis peccatũ hoc: Quomodo paulus
contra gentissuae sacerdotem ac principẽ
asperitatis suꝑbi ens uerba intulit. qui hu¬
militte se &iam discipulorũ seruitio sub¬
sternit dicens: non enim nos met ipsos prae
trus ꝑelationem principibus restitit. quo¬
rum errori conpatiens reatum excusat di
lue quinon solumse conspiai sed tenert &iã
amuliere ꝑmisit.: Dequa scriptum est : Cumq
uenisset Adugrum dei in monte ap̃hendit pe¬

Expanded text:
altitudinis, zelo veritatis, non autem vitio elationis exsiliunt, ipsi patenter indicant qui factis dictisque aliis, et quanta humilitate polleant, et erga eos quos redarguunt quanta charitate ferveant, manifestant. Superbia quippe odium generat, humilitas amorem. Verba itaque quae amor exasperat, profecto ex fonte humilitatis manant. Quomodo ergo Stephanus proferre increpationem per elationem potuit, qui pro eisdem, quos increpaverat, ad deteriora crescentibus, seque lapidantibus flexis genibus oravit, dicens: Domine, ne statuas illis hoc peccatum? Quomodo Paulus contra gentis suae sacerdotem ac principem asperitatis verba superbiens, intulit, qui humilitate se etiam discipulorum servitio substernit, dicens: Non enim nosmetipsos praedtrus per elationem principibus restitit, quorum errorem compatiens, velut reatum excusat, diluit, qui non solum se conspici, sed teneri a muliere, permisit? De qua scriptum est: Cumque venisset ad virum Dei in monte, apprehendit pe
Abbreviated transcription (Latin):
Hinc est quod petrus cum eum sacerdotes
acprincipes & iamperflagella saeuen¬
tes. in iħu nomine loqui prohiberent: cum
magna ꝓtinus auctoritate respondit
dicens Si iustum est in conspectu dei uos
potius audire quam deum udicate: Non
enim possumus quae uidimus et auduu¬
mus: non loqui Hinc est quod paulus cũ
residentem contra ueritatem sacerdo¬
tum principem cerneret. eumq minisẽ
illius alpa ꝑcussisset. non maledictum
ꝑturbatus inculit: sed repletus spũ libe¬
rauoce ꝓphetauit dicens: Percutiet ce
deus paries de albate : Et tusedensiu¬
dicas me secundum legem. et contralegẽ
uibes me ꝑcuti ł linc est quod stephanuᷤ
contra uim ꝑ sequentium auetoritiatm
uocis exerere nec moriturus expailt

Expanded text:
Hinc est quod Petrus cum eum sacerdotes Hinc est quod Petrus cum eum sacerdotes et principes, etiam per flagella saevientes, in Jesu nomine loqui prohiberent, cum magna protinus auctoritate respondit dicens: Si justum est in conspectu Dei, vos potius audire quam Deum, judicate. Non enim possumus quae vidimus et audivimus non loqui . Hinc est quod Paulus cum resistentem contra veritatem sacerdotum principem cerneret, eumque minister illius alapa percussisset, non maledictum perturbatus intulit, sed repletus Spiritu, libera voce prophetavit, dicens: Percutiet te Deus, paries dealbate: et tu sedens judicas me secundum legem, et contra legem jubes me percuti? Hinc est quod Stephanus contra vim persequentium auctoritatem vocis exercere nec moriturus expavit,
Abbreviated transcription (Latin):
bas israhel: Helia sꝓtinus suꝑbiregis
stulticiam: oburgationis liberae auc¬
toritate ꝑcussit dicens. Nonego tur¬
baui is rahel: sed tu et domus pacris tui.
qui dereliquistis mandata dñi et secuci
estis ba halim Hinc est quod heliseus
ueram magistri celsicudinem sequens.
eundem achab adsȩcum iosaphat rege ueni¬
entẽ: exreatu ꝑ fidiae confundit dicens
Quid michi ettibi est. Uade ad ꝓpheas
patristui et matris tuae : Et uiuit dñs exer¬
cituum in cuius conspectusto: quod si non
uultum iosaphat regis uideae erubesce¬
rem. nec attendissem quidemte. necres
pexissem: Hinc est quodis demimnahaman
ad secum equis et curribus uenientem : an¬
te ostium domus fixit. et talentorum copia
acuestium fultum non occurrit : non ianu¬
am domus aperuit. sed ut lauare septies in
iordane debuisset : per nuntium uissit Vn¬
de et isdem nahaman: iratus recedebat di¬
cens: Putabam quod egrederetur ad me

Expanded text:
bas Israel? Elias protinus superbi regis bas Israel? Elias protinus superbi regis stultitiam objurgatione liberae auctoritatis percussit, dicens: Non ego turbavi Israel, sed tu et domus patris tui, qui dereliquistis mandata Domini, et secuti estis Baalim . Hinc est quod Eliseus veram magistri celsitudinem sequens, eumdem Achab ad se cum Josaphat rege venientem ex reatu perfidiae confudit, dicens: Quid tibi et mihi? Vade ad prophetas patris tui et matris tuae. Et: Vivit Dominus exercituum in cujus conspectu sto, quod si non vultum Josaphat regis Judae erubescerem, nec attendispexissem . Hinc est quod isdem vir Naaman ad se cum equis et curribus venientem ante ostium domus fixit, et talentorum copia ac vestium fulto non occurrit; non januam domus aperuit, sed ut lavari septies in Jordane debuisset per nuntium jussit . Unde et isdem Nacens: Putabam quod egrederetur ad me .
Abbreviated transcription (Latin):
ais subie archi Dimitte populã meum
ut saorficet michi Cui dum plaģis op¬
pressus phuras dicert ite saeri acato
deo uestro interra: Auta ꝓtinis autori¬
cace respondit: Nonpocest ituficri Ab¬
hominationes enim aegyptiorum: immo
cante rege: nathan aggredicur dicens :¬
Cu prius similitudinem ꝑ petratȩ prae¬
uaricationis obitiens. eumq reum ꝑ pro¬
prii uidicii uocem tenens: ꝓtinus ad¬
iunxit dicens : Tuesilleuir: qui fecisti hanc
rem: Hinc est quodur dei ad destruendã
idolatriã samariam missus: Hie roboam
regem super altare tura iaciente. non
regem ueretur. non formidine mortis
praessus contra altare in trepidus. auc¬
toritatem liberae uocis exercuit dicens:
Alture alture. haec dicit dñis. E cce filius
nascetur domui dauid iosias nomine: et
immolabit superte sacerdotes excelsorũ:
Hinc est quod achab suꝑbus idolorum ser¬
uitio subactus. cum increpare heliam prȩ¬
sumeret dicens. tune es ille qui contur¬

Expanded text:
vis subjici mihi? Dimitte populum meum vis subjici mihi? Dimitte populum meum ut sacrificet mihi. Cui dum plagis oppressus Pharao diceret: Ite, sacrificate Deo vestro in terra: aucta protinus auctoritate respondit: Non potest ita fieri, abominationem enim Aegyptiorum immolacantem regem Nathan aggreditur, cui prius similitudinem perpetratae praevaricationis objiciens, eumque reum per proprii judicii vocem tenens, protinus subjunxit, dicens: Tu es ille vir qui fecisti hanc rem . Hinc est quod vir Dei ad destruendam idololatriam Samariam missus, Jeroboam regem super altare thura jacientem, non regem veritus, non formidine mortis pressus, contra altare intrepidus auctoritatem liberae vocis exercuit, dicens: Altare, altare, haec dicit Dominus: Ecce filius nascetur domui David, Josias nomine, et immolabit super te sacerdotes excelsorum . Hinc est quod Achab superbus, idolorum servitio subactus, cum increpare Eliam praesumeret, dicens: Tu es ille qui contur
Abbreviated transcription (Latin):
haec oculos attollere. et electos dei exte¬
rius oppressas. quantae intrinsecus arci
praesideant: uidere: Cuncta quippe quae
foriseminent: occultis eorum obcutibus ꝑ
despectum iacent Nam super se inceri¬
us rapti. in alto animd̃ figunt : et quȩ que
in hac uita patiuntur. quasi longe infra
labentia atq ase aliena conspiciunt. acq
ut ita dixerim dummente extra carnẽ
fieri decertant: paene ipsa quae colerant
ignorant: In horum ꝓfectũ oculis: quic¬
quid temporaliter eminet altum non ẽ :
Nam uelud in magni uer tice montis siti :
p̃sentis uitae plana dlspituint. seq ipsos
ꝑspitalem celsitudinem transcendentes :
subiecta sibi met intus uident: quaeq
ꝓcarnalem gloriam foris timent: Vn¬
de et nullis contra ueritatem potesta¬
tibus parcunt : sed quos attolli perelacio¬
nem conspitiunt. ꝑ sp̃s auctorita tem
praemunt Hinc est enim quod a deser
tu moy sesueniens: aegipti regem
ex auetoritite aggreditur ducns: Haet
dicit dns deus bebrgorũ : Vsquequo non

Expanded text:
haec oculos mentis attollere, et electos Dei exterius oppressos quantae intrinsecus arci praesideant videre. Cuncta quippe quae foris eminent, occultis eorum obtutibus per despectum jacent. Nam, super se interius rapti, in alto animum figunt; et quaeque in hac vita patiuntur, quasi longe infra labentia atque a se aliena conspiciunt; atque, ut ita dixerim, dum mente extra carnem fieri decertant, pene ipsa quae tolerant ignorant. In horum profecto oculis quidquid temporaliter eminet altum non est. Nam, velut in magni vertice montis siti, praesentis vitae plana despiciunt, seque ipsos per spiritalem celsitudinem transcendentes, subjecta sibimet intus vident, quaeque per carnalem gloriam foris tument. Unde et nullis contra veritatem potestatibus parcunt; sed quos attolli per elationem conspiciunt, per spiritus auctoritatem premunt. Hinc est eto Moyses veniens Aegypti, regem ex auctoritate aggreditur dicens: Haec dicit Dominus Deus Hebraeorum: Usquequo non
Abbreviated transcription (Latin):
rium contra robustos. nec stultus doctrinã
sapientiae carnalis quaerit: Sc̃s et enĩ
tus carnalem sapientiam non miratur:
ct enm quod oppressus alius pauꝑ
diac: Aporiamur: sed nondestitiumur
setutionem patimur: sed nonderelinqm̃:
camur: sed non perimus : Minc est quod¬
sapientiam scae stulticiae in sinuansait: Quȩ
stulta sunt mundi elegit deus: ut confundat
sapientes: Et siquis ui detur interuos sapi
Hinc et gloriam oppressionis et diuitias desi¬
derate paupertitis aperiens dicit. quasi mo¬
rientes et ȩcce iuiuimus Ut castigati: et
nonmor tificati Quasi tristes: semꝑ
autem gaudentes Sicut egentes : mul

Expanded text:
rium contra robustos, nec stultus doctrinam rium contra robustos, nec stultus doctrinam sapientiae carnalis quaerit. Sanctus etenim tus, carnalem sapieHinc est enim quod oppressus alius pauper dicit: Aporiamur, sed non destituimur; persecutionem patimur, sed non derelinquimur; dejicimur, sed non perimus . Hinc est quodsapientiam sanctae stultitiae insinuans, ait: Quae stulta sunt mundi, elegit Deus, ut confundat sapientes . Et: Si quis videtur inter vos sapie I Cor, III, 18. Hinc et gloriam oppressionis, et divitias desideratae paupertatis aperiens, dicit: Quasi morientes, et ecce vivimus; ut castigati, et non mortificati; quasi tristes, semper autem gaudentes;
Abbreviated transcription (Latin):
Aanum quippe hostis satianȩ for tiuid¬
⁊ sint conditi pus corum adnsibus inbe
ubdtia socett me et ego tacebo ed siqud
obta ig n oraiui in strute me: subeuus distine¬
cons lib ramine pendẽt incercũ uidetur:
uerum adhoc subiunetum sit quod inculerat.
qunquid dixi. ancerte disuncta a superiori¬
lus sententia ꝓmitur: quias ꝑincrepatio¬
nem dicatur: Docete me et ego tacebo.
essi quid forte ignoraui instruite me :
Quod tamen utriq distinctionis conuenit:
aua abintellettus sani tramite ꝑ neutra
recedit: Sed quia haec intranscursu per
allegoriam diximus: restat ut moraliter
hystoriae uerba ꝑscrutemur : Beatus
spirituum ꝑcussionibus traditus: dolo¬
res uulnerum sentiebat. sed sapientem dei
sulticiam diligens. stultam mundi sapien¬
tam mentis despectu calcauerat: Igitur
contra mundi diuites pauper. contra po
tentes oppressus. contra sapientes stultus
dictur tria respondifͤ quia nec pauꝑ
eorum substantiã. nec oppressus aduito¬

Expanded text:
Manum quippe hostis, Satanae fortitude sunt conditi, pravis eorum asse24.-- Docete me, et ego tacebo; et si quid forte ignoravi, instruite me. 51. Sub cujus distinctionis libramine pendeat, incertum videtur; utrum ad hoc subjunctum sit, quod intulerat: Nunquid dixi? an certe disjuncta a superioribus sententia promitur qua per increpationem dicatur: Docete me, et ego tacebo; et si quid forte ignoravi, instruite me. Quod tamen utrique distinctioni convenit, quia ab intellectus sani tramite per neutram recedit. Sed quia haec in transcursu per allegoriam diximus, restat ut moraliter historiae verba perscrutemur  Vet. spirituum percussionibus traditus dolores vulnerum sentiebat; sed, sapientem Dei stultitiam diligens, stultam mundi sapientiam mentis despectu calcaverat. Igitur cotentes oppressus, contra sapientes stultus, doctrinam respondit, quia nec pauper eorum substantiam, nec oppressus adjuto
Abbreviated transcription (Latin):
Diad personam scaẽ aecclesiae haec uerba refe¬
runtur. quia amicos beatiiob hereticorum te¬
nere spetiem diximus: recte se asserit corum
substantiaȩ non indigere: Hereticorum quip¬
pe substantia: carnalis sapientia nonin conue¬
nienter accipitur : Qua dum ꝑuersae fulci¬
untur : quasi in uerbis se duutes ostendunt:
Quam eo scã aecclesia non quaerit: quo hanc
spiritali intellectu transcendit: Daepe
uero heretici cumꝑuersa defide asserunt:
non nulla contra antiquum hostem subcilia
decarnis temptationibus loquuntur: Nam
nonnumquã eo inse quasi sana menbra opera¬
tionis ostendunt: quo in fide uulnerati serpen¬
tis morsu in capite tenentur. sed scã aecclesia
Audire abhis subtilia de temptacionibus
non uult: Qui dumuera quȩdam decor¬
uersatione asserunt: ad falsa ꝑuenunt¬

Expanded text:
ad personam sanctae Ecclesiae haec verba referuntur, quia amicos beati Job haereticorum tenere speciem diximus, recte se asserit eorum substantia non indigere. Haereticorum quippe substantia carnalis sapientia non inconvenienter accipitur, qua dum perverse fulciuntur, quasi in verbis se divites ostendunt; quam eo sancta Ecclesia non quaerit, quo hanc spiritali intellectu transcendit. Saepe vero haeretici, cum perversa de fide asserunt, nonnulla contra antiquum hostem subtilia de carnis tentationibus loquuntur. Nam nonnunquam eo in se quasi sana membra operationis ostendunt, quo in fide vulnerati serpentis morsu in capite tenentur. Sed sancta Ecclesia audire ab his subtilia de tentationibus non vult, qui dum vera quaedam de conversatione asserunt, ad falsa pe