comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cultũ et incultũ. ut sit ꝓp̾i iuris
domꝰ ⁊ fr̃m b̾donaꝵ ad om̃em suã
uolũtatem faciendã. Et fcõ hoc do¬
no p̃dictus Bru. receptꝰ fuit in
capło monachoꝵ coram omi con¬
uentu particebs omniũ bñficioꝵ
spualiũ que fient in domo b̃donaꝵ
h uiꝰ rei sũt testes. Petrꝰ de molaus.
C arbonel de bairax. ⁊ Gilłmꝰ b̾nardi de
larocha tunior. ⁊ fr̃ Ram̃dꝰ dez pu¬
carnatione dñi. Mͦ. ceͦ.xͦ uͦii. Philipo
rege francoꝵ regnante. Gassiels au¬
xxitano archiep̃o. Centullo astaracen¬
si comite.

Expanded text:
ltum ut sit proprii juris domus et fratrum Berdonarum ad omnem suam voluntatem faciendam. Et facto hoc dono predictus Bru receptus in capitulo monachorum coram omni conventu particeps omnium beneficiorum spiritualium que fient in domo Berdonarum. Hujus rei sunt testes : Petrus de Molans et Carbonel de Barrax et Gillelmus Bernardi de Larocha junior et frater Ramundus dez Pucarnatione Domini MCCXVII, Philippo rege Francorum regnante, Gassiels auxitano archiepiscopo, Centullo astaracensi comite.
Abbreviated transcription (Latin):
bati et om̃ibus fr̃ibꝰ illiꝰ loci p̃¬
sentibꝰ ⁊ futuris. totum hoc qd̃
habebat et habe debebat ꝑ se uł
ꝑ aliam ꝑsonam a paderns ⁊ in
om̃i t̾ritorio ip̃iꝰ uille et eccłie.
Hoc donũ fuit fc̃m in capło b̾dona¬
rum coram om̃i conuentu. ⁊ in
ip̃o capło fuit receptus predictus
Bonꝰ homo particebs in om̃i bñ¬
ficio sp̃ali quod fem̃ fu̾̃it in do¬
mo b̾donaꝵ. ⁊ filie fue fuit con¬
cessa sepultura ad scm martinũ.
fr̃ arnaldꝰ de ualle caua.⁊ frat̃
Arnaldꝰ despeirins subpͥor. monͣchi
b̾donaꝵ. Fcm̃ est hoc anno ab in¬
po rege francoꝵ regnante. Gassiele¬

Expanded text:
bati et omnibus fratribus illius loci presentibus et futuris, totum hoc quod habebat et habere debebat per se vel per aliam personam a Paderns et in omni territorio ipsius ville et ecclesie. Hoc donum fuit factum in capitulo Berdonarum coram omni conventu et in ipso capitulo fuit receptus predictus Bonushomo particebs in omni beneficio spirituali quod factum fuerit in domo Berdonarum et filie sue fuit concessa sepultura ad Sanctum Martinfrater Arnaldus de Vallecava et frater Arnaldus Despeirins, subprior, monachi Berdonarum. Factum est hoc anno ab inpo rege Francor
Abbreviated transcription (Latin):
quod ꝓ hoc dono p̾dicto abb̃s b̾dona¬
rum ⁊ frẽs illiꝰ loci donauer̃ unũ
equum bonũ in p̃cio .c. solidoꝵ mor¬
lanoꝵ. p̃dicte Giralde ⁊ marito suo.
Garsie .s. de uienthiano. ut donum
p̾dictũ firmũ ⁊ stabile ꝑmaneat.
om̃i tp̃re fr̃ibꝰ bdonarũ. ⁊ si aliquis
homo uel femina in p̃dicto dono
amꝑaũit aliquid uel abstułit fr̃ibꝰ
bdonarũ. p̃dicti donatores debent
facere bonã ⁊ firmã garentiã de oĩ¬
bus amparatoribꝰ p̾dictis fr̃ibus
b̾donarũ. huiꝰ doni testes sunt.
Giraldꝰ de mauleon. Gilłmus arnaldi
de logorchan. Ramundꝰ de bem.
Fortiꝰ de mont. Fortiꝰ de sean. Uita¬
lis de laserra celłariꝰ. Gill̃s. arnaut
dauian. Ramundꝰ. de uinthiano.
frat̃ ds̃ adiuua. qui hanc cartã
scripsit. Facta carta anno uerbi
incarnati.mͦ.cͦeͦ. xxͦiiii. Regn̾an¬
te ł hilippo rege francoꝵ. Gassiele
auxitano archiep̃o.¬

Expanded text:
quod pro hoc dono predicto abbas Berdonaquod pro hoc dono predicto abbas Berdonarum et fratres illius loci donaverunt unum equum bonum in precio C sol. morl. predicte Giralde et marito suo Garsie scilicet de Vienthiano ut donum predictum firmum et stabile permaneat omni tempore fratribus Berdonarum, et si aliquis homo vel femina in predicto dono amparaverit aliquid vel abstulerit fratribus Berdonarum predicti donatores debent facere bonam et firmam garentiam de omnibus amparatoribus fratribus Berdonarum. Hujus doni testes sunt : Geraldus de Mauleon, Gillelmus Arnaldi de Logorchan, Ramundus de Besu, Fortius de Mont, Fortius de Scan, Vitalis de Lassera, cellerarius, Gillelmus Arnaut Davian, Ramundus de Vinthiano, frater Deusadjuva qui hanc cartam scripsit. Facta carta anno Verbi incarnati MCCXVIIII, regnante Phihppo rege Francorum, Gassiele auxitano archiep
Abbreviated transcription (Latin):
ciendum est quod Giralda dc̃a
filia arnaldi Ramundi de pa¬
nasac. ⁊ maritꝰ eius. Gassias sancii
de iuntian. ꝑ se ⁊ ꝑ om̃s suos pre¬
sentes ⁊ futuros bono am̃o ⁊ bo¬
na uoluntate donauer̃ deo ⁊ beate
marie b̃donarũ. ⁊ Gilłmo abbi ⁊ con¬
uentii enisd̃e loci p̾senti ⁊ futuro
totum illud ius ⁊ totas illas dña¬
tiones quas habent uel habere de¬
bent aliquomodo ꝑ se uel ꝑ aliam
ꝑsonam in pascuis ⁊ pasturis ⁊ er¬
baticis que ꝑtinẽt ad castrũ ⁊ am̃i¬
um de estilano. ⁊ ad ipsos quoquo
modo ꝑtinebant. sine om̃i retentio¬
de quam ibi non faciunt. Quas ui¬
delicet pasturas ⁊ om̃ia nira ⁊ do¬
mina carum frẽs bdonarũ. p̃sen¬
ses ⁊ futuri habeant ⁊ possideant¬
in ꝑpetuum. sine omni contradic¬
tione ad omnẽ suam uoluntatẽ
et omnẽ expleitã in eis pascuris
habendam ⁊ faciendã. scilicet in
lignis ⁊ foliis ⁊ glandibꝰ in herb̃
et aquis ⁊ uenatibꝰ. Et est uerum

Expanded text:
ciendum est quod Giralda dicta filia Arnaldi Ramundi de Panasac et maritus ejus Gassias Sancii de Vintian per se et per omnes suos presentes et futuros bono animo et bona voluntate donaverunt Deo et beate Marie Berdonarum et Gillelmo abbati et conventui ejusdem loci presenti et futuro totum illud jus et totas illas donationes quas habent vel habere debent aliquo modo per se vel per aliam personam in pascuis e pasturis e erbaticis que pertinent ad castrum et dominium de Estilano et ad ipsos quoque modo pertinebant sine omni retentione quam ibi non faciunt, quas videlicet pasturas et omnia jura et dominia earum fratres Berdonarum presentes et futuri habeant et possideantperpetuum sine omni contradictione ad omnem suam voluntatem et omnem espleitam in eis pascuis habendam et faciendam, scilicet in lignis et foliis et glandibus, in herbis et aquis et venatibus ; et est verum
Abbreviated transcription (Latin):
uentui eiusdem loci p̾senti et fut᷑o
totum ex integro qd habebat uł
hr̃e debebat ꝑ se uł ꝑ aliam ꝑsonã
in loco qͥ uocatur taranum. Hoc do¬
num sicut p̃dictum est donauit p̾¬
dictus b̾nardꝰ p̾dicto ałb̃i et p̃dicto
ꝯuentui amore dei et redemptione
ingressibꝰ et egressibꝰ aquis pascius
et nemoribꝰ et cum om̃ibꝰ aduenatũ

Expanded text:
oci presenti et futuro totum ex integro quod habebat vel habere debebat per se vel per aliam personam in loco qui vocatur Taranum. Hoc donum sicut predictum est donaverunt predicti donatores predicto abbati et predicto conventui amore Dei et remissione ingressibus et egressibus, aquis, pascuis et nemori
Abbreviated transcription (Latin):
mpignꝰ deo ⁊ beate marie b̾donarũ
et Gilłmo abb̃i ⁊ conuentui eiusoẽ
loci p̃senti ⁊ futuro paseua ⁊ erbagge
ꝑ om̃s t̾ras suas cultas iudelicet ⁊
incłtas quas habebat ⁊ habere de¬
bebat ꝑ se uel ꝑ aliam ꝑ sonam a se¬
deuesa excceptis t̾ris bladatis ortis et
uineis cultis ꝑ .acx. soł morł. ut fr̃s
b̾donarũ habeant ⁊ possideant illa

Expanded text:
Marie Berdonarum et Gillelmo abbati et conventui ejusdem loci presenti et futuro pascua et erbagges per omnes terras suas, cultas videlicet et incultas quas habebat et habere debebat per se vel per aliam personam a Sedevesa, exceptis terris bladatis, ortis et vineis cultis per XV sol. morl. ut fratres Berdonarum habeant
Abbreviated transcription (Latin):
non potuerit. p̃dictos xx. soł frĩbꝰ
Boonarũ redlet᷑. huiꝰ rei testes sũt
fiat̃ Petrꝰ de monte alto.⁊ fr̃ Gasto de
sauiag. ⁊ fr̃ Ramundꝰ despiuos. mo¬
nachi b̃donarũ. ⁊ Gills Ramundꝰ de
sarroca.⁊ Sarracenꝰ de morneda. ⁊
Ramundꝰ de salamice. ⁊ bernardꝰ frãt̃

Expanded text:
tuerit, predictos XV sol. fratribus Berdonarum reddet. Hujus rei testes sunt : frater Petrus de Montealto et frater Gasto de Saviag et frater Ramundus Despuios, monachi Berdonarum et Gillelmus Ramundus de Sarroca et Sarracenus de Morneda et Ramundus de Salanuce et Bernardus f
Abbreviated transcription (Latin):
aĩo ⁊ bona uolũtate bona fide ⁊
sine õi retentõe ꝓ se ⁊ ꝓ õibꝰ successoribꝰ
sins cũ uolũtate cũ ꝯfilio ⁊ assensũ ne¬
zere. d̾ nafraqe d̾ bed beze.⁊ Petͥ filii.
Gassie fabro. ⁊ d̾ Hagasen d̾ bed beze. deder̃¬

Expanded text:
oluntate, bona fide et sine omni retentione, pro se et pro omnibus successoribus suis cum voluntate, cum consilio et assensu neZere, de Nafranqe de Bedbeze et Petri filii Gassie Fabio et de Nagasen de Bedbeze deder
Abbreviated transcription (Latin):
Gassias arnaldꝰ ⁊ ł ꝯosobrinꝰ eoꝵ. fac̾e bonã
⁊ firm̾ã garentiã d̾ õibꝰ ãꝑatoribꝰ p̾dc̃i ha¬
bitatoribꝰ b̾donaꝵ. hꝰ rei ĩestes s̃. Comdor
uxor. Petͥ mõtis acuti. ⁊ Bnardꝰ d̾ turg.
cutũ darrosdan. Ic̃a carta anno u̾bi ĩcar¬

Expanded text:
acere bonam et firmam garentiam de omnibus amparatoribus predictis habitatoribus Berdonarum. Hujus rei testes sunt : Comdor, uxor Petri Montis Acuti et Bernardus de Turg, cutum Darrosdan. Facta carta anno Verbi incar
Abbreviated transcription (Latin):
de elces. ⁊ Gilłmꝰ arnaldꝰ de mõ¬
taia. ⁊ brunꝰ de durfort. ⁊ frat̾
Uitał prior b̃donarũ. ⁊ fr̃ Gasto.
et fr̃ arnaldꝰ de ualle caua. ⁊ fr̃
A rnaldꝰ de logorsano. ⁊ fr̃ bnar¬
dus d̾. scõ fausto. ⁊ fr̃ arnaldꝰ
G̃ ilłmꝰ des bara. monachi ber¬
donarũ. Factũ est hoc anno ab

Expanded text:
de Elces et Gillelmus Arnaldus de Monde Elces et Gillelmus Arnaldus de Montaia et Brunus de Durfort et frater Vitalis prior Berdonarum et frater Gasto et frater Arnaldus de Valle cava et frater Arnaldus de Logorsano et frater Bernardus de Sancto Fausto et frater Arnaldus Gillelmus des Baraz monachi Berdonarum. Factum est
Abbreviated transcription (Latin):
bus b̾donarũ. ita quod nullo
nire diuino uel humano possit
fr̃ibꝰ b̾donarũ. aliquid inde cõ¬
putari in sortem. ierminꝰ redi¬
mendi huiꝰ pigñas est de mar¬
tror en martror. saluo tamen
uire ⁊ rõne fr̃m b̾donarũ. Factũ
est hoc totum ⁊ firmatũ in ma¬
nu dñi sentulli comitis astara¬
censis qui debet inde esse bonꝰ
defensor de omnibꝰ amparatori¬
bus fr̃ibꝰ bdonarũ. Si tamen
homines qui sunt uel fuerũt
de uilla ⁊ castro de durfort in
aliis uillis uel in castris man¬
serint.⁊ seruire uoluerint b̾nar¬
do des baraz. ⁊ fr̃ibꝰ suis serui¬
ant eis seruire uolueruit. Sed
si laborauerint aliquid in toto
t̾ritorio uel in ptinentiis de dur¬
fort: faciant fr̃ibꝰ bdonarũ. oĩa
seruicia que debbant facere b̃nar¬
do des baraz. ⁊ sins frĩbꝰ. huiꝰ
rei sunt testes. Arsiuus de mõt¬
esquiu. ⁊ bi. raldꝰ de marrenes.
et Giraldꝰ filiꝰ eius. et łetrus de
sobaian. ⁊ arnaldꝰ de bugar. et

Expanded text:
bus Berdonarum ita quod nullo bus Berdonarum ita quod nullo jure divino vel humano possit fratribus Berdonarum aliquid inde computari in sortem. Terminus redimendi hujus pigneris est de martror en martror, salvo tamen jure et ratione fratrum Berdonarum. Factum est hoc totum et firmatum in manu domini Centulli comitis astaracensis, qui debet inde esse bonus defensor de omnibus amparatoribus fratribus Berdonarum. Si tamen homines qui sunt vel fuerunt de villa et castro de Durfort in aliis villis vel in castris manserint et si servire voluerint Bernardo des Baraz et fratribus suis serviant eis servire voluerint. Sed si laboraverint aliquid in toto territorio vel in pertinenciis de Durfort faciant fratribus Berdonarum omnia servicia que debebant facere Bernardo des Baraz et suis fratribus. Hujus rei sunt testes : Arsivus de Montesquiu, Giraldus de Marrencs et Giraldus filius ejus et Petrus de Sobaian et Arnaldus de Bugar et
Abbreviated transcription (Latin):
nasterio beate marie b̾donarum.
et Gilłmo abbi ⁊ oim̃i conuentui
ensoem loci p̃senti ⁊ futuro totũ
hoc exintegro quod habebant et
habere debebant ⁊ aliquo modo
ad eos ꝑtinere uidet᷑ in castro de
durfort ⁊ in omnibꝰ terminiis et
ꝑtinenciis eius in t̾ris cultis ⁊ in¬
cultis in hominibꝰ ⁊ feminis in ser¬
uiciis in quistis ⁊ usaticis in pas¬
cuis ⁊ nemoribꝰ ⁊ in aliis om̃ibus
iuribꝰ ⁊ dñationibꝰ quecumq ad
eos aliquo modo ꝑtinent ⁊ ꝑtiñe
suꝑiꝰ scriptũ est ⁊ meliꝰ ⁊ utilius
dici ⁊ intelligi potest ad utilitatẽ
domꝰ ⁊ frm̃ b̾donarũ. sic p̃dicti
ipign̾atores totum exintegro
suꝑiꝰ dictũ inpign̾auer̃ domui
ma. Et debent inde facere bonã
et firmã garentiã de omnibus
amparatoribꝰ fribꝰ b̾donarũ. &
est sciend̾ quod illud totum qd̃
fĩs b̾donarũ. de p̃dicto pignore
ꝑceperint in quibꝰ libet rebus
p̃dicti inpigñatores dederunt il¬
lud totum in elemosinã deo ⁊ fr̃i¬

Expanded text:
nasterio beate Marie Berdonarum et Gillelmo abbati et omni conventui ejusdem loci presenti et futuro totum hoc ex integro quod habebant et habere debebant et aliquo modo ad eos pertinere videtur in castro de Durfort et in omnibus terminiis et pertinenciis ejus, in terris cultis et incultis, in hominibus et feminis, in serviciis, in quistis, in usaticis, in pascuis et nemoribus et in aliis omnibus juribus et dominationibus quecumque ad eos aliquo modo pertinent et pertinere superius scriptum est et melius et utilius dici et intelligi potest ad utilitatem domus et fratrum Berdonarum. Sic predicti impigneratores totum ex integro superius dictum impigneraverunt domui ia. Et debent inde facere bonam et firmam garentiam de omnibus amparatoribus fratribus Berdonarum et est sciendum quod illud totum quod fratres Berdonarum de predicto pignere perceperint in quibuslibet rebus, predicti impigneratores dederunt illud totum in elemosinam Deo et fratri
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ me sum ꝑ fiamundũ caluet habeo
uel hab̾e debeo iure pigneris uel
alio aliqͦ mͦ in castrum de bello locs.
et in omnibꝰ suis ꝑtinentiis ⁊ a
lafite de scõ romano. hoc etiam
soluit ⁊ diffiniuit totum Ramũ¬
dꝰ caluet p̃dictꝰ gratis ⁊ bona uo¬
luntate fratrib b̾doꝵ presentibꝰ
in p̃dicto honore de bello loco dili¬
qͥd reqͥrat. nͨͦ reqͥrere faciat. neq
ad fitam de scõ romano. neq ꝓ pi¬
gnore. neq ꝓ alia aliqua causa.
quẽ.s. honorem ⁊ castrum dẽm
frater b̾nardꝰ de serres quondã
dum erat in scło impigneraũat
predc̃o.Rͦ. caluet. Hoꝵ omnium
testes sũt. fr̃ setrꝰ de monte alto.
medicꝰ. monachi b̾donarũ. Gills
de maur. factum est hoc anno uer¬
bi incarnati . Mͦ. cͦe.xuͦiiii.

Expanded text:
 per Ramundum Calvet habeo vel habere debeo jure pigneris vel alio aliquo modo in castrum de Belloloco et in omnibus suis pertinentiis et a La Fite de Sancto Romano. Hoc etiam solvit et diffinivit totum Ramundus Calvet predictus gratis et bona voluntate fratribus Berdonarum presentibus in predicto honore de Belloloco aliquid requirat nec requirere faciat neque ad Fitam de Sancto Romano neque pro pignore neque pro alia aliqua causa, quem scilicet honorem et castrum dictum frater Bernardus de Serres quondam dum erat in seculo impigneraverat predicto Ramundo Calvet. Horum omnium testes sunt : frater Petrus de Montealto, medicus, monachi Berdonarum, Gillelmus de Maur. Factum est hoc anno Verbi incarnati MCCXVIIII.
Abbreviated transcription (Latin):
anifestum sit om̃ibꝰ hominibꝰ qui
hec audierĩt qd̾ ego Centullꝰ comes
astaraci gratis ⁊ bona uoluntate
ꝑ me ⁊ ꝑ om̃s meos p̃sentes ⁊ futͦos
soluo ⁊ diffimio deo ⁊ bẽ marie b̾do¬
narum ⁊ tͥ Gilło abb̃i ⁊ om̃i ꝯuen

Expanded text:
anifestum sit omnibus hominibus qui hec audierint quod ego Centullus comes Astaraci gratis et bona voluntate per me et per omnos eos presentes et futuros solvo et diffinio Deo et Marie Berdonarum
Abbreviated transcription (Latin):
mite fr̃ibꝰ b̾donaꝵ. Widentes et au¬
dientes huiꝰ rei sunt. Petrus de sa
palui. et Ramundꝰ desprad. et uitał
ddelces. et fr̃ Gasto de sauiag. et fr̃
G arsiels. monachi b̾donaꝵ. et fr̃ Sanciꝰ¬
domus. Factum est hoc. anno ab¬
in carnatione dñi .mͦ. cͦc.xͦ. Philippo
rege francoꝵ. Bnardo auxitano ar¬
chiep̃o. ħnardo comite ꝯuenaꝵ.¬

Expanded text:
mite fratribus Berdonarum. Videntes et aumite fratribus Berdonarum. Videntes et audientes hujus rei sunt : Petrus de Sa Palu et Ramundus Desprad et Vitalis Delces et fGassiels, monachi Berdonarum et frdomus. Factum est hoc anno incarnatione Domini MCCX, Philippo rege Francorum, Bernardo auxitano archiepiscopo, Bernardo comite Con
Abbreviated transcription (Latin):
et bilło abb̃i. et conuentin eiusdẽ
loci p̾senti et fut᷑o. totum hoc qd̾
habebant et hr̃e debebant ꝑ se uł
ꝑaliam ꝑsonam alafita de sc̃o Ro¬
mano. cłtum uidelicet et in cłtum
hoc p̃dictum donum sicut diximꝰ
teneant et possideant fr̃s b̾donarũ
lbere et qͥete sine om̃i sua et suo¬
rum ꝯtradictione. donec p̾dicti do¬
natores donent fr̃ibꝰ bdonaꝵ. x3.
soł morł. S tunc qͥcqͥd de p̾dicto
honore de expletis seu de seruiciis
tione. x2ͣ. solidoꝵ ꝯputabit᷑. s in e¬
lemosia qͣm iłł dant ꝓ amore dei
et remissione pecc̃oꝵ suoꝵ. S si ali¬
qͥs homo uł femina in p̾dicto hono¬
re aliqͥd amparauerit fr̃ibꝰ bdonaꝵ:
p̾dicti donatores debent facere
bonam et firmam garentiam pre¬
dictis fr̃ibus. huiꝰ rei fidenissor ẽ
Ramundꝰ den iordan. Fac̾tum et
firmatum est hoc donum in ma-¬
nu arnaldi bigore uices denentes
bauili montis cassim sub łetro de
maceriis qͥ hoc totum debet facere
bonum et firmũ ꝓ domino suo co¬

Expanded text:
et conventui ejusdem loci presenti et futuro totum hoc quod habebant et habere debebant per se vel per aliam personam a Lafite de Sancto Romano, cultum videlicet et incultum. Hoc predictum donum, sicut diximus, teneant et possideant fratres Berdonenses libere et quiete, sine omni sua et suorum contradictione donec predicti donatores donent fratribus Berdonarum XL sol. morl. et tunc quidquid de predicto honore, de espleitis seu de serviciis tione XL solidorum computabitur sed in eleemosina, quam illi dant pro amore Dei et remissione peccatorum suorum ; et si aliquis homo vel femina in predicto honore aliquid amparaverit fratribus Berdonarum, predicti donatores debent facere bonam et firmam garentiam predictis fratribus. Hujus rei fidejussor est : Ramundus d'en Jordan. Factum et firmatum est hoc donum in manu Arnaldi Bigorre vices tenentis bajuli Montis Cassini, sub Petro de Maceriis qui hoc totum debet facere bonum et firmum pro domino suo co
Abbreviated transcription (Latin):
donatoribꝰ.c.xx. soł morlanoꝵ dona¬
uerant iure pigñis fuꝑ p̃dẽãm t̾ram
p̃dictis donatoribꝰ. Hoꝵ omniũ testeᷤᷤ
sunt. Gilłmꝰ b̾nardi de mazeras. Ber¬
narlfert de mesplede. Arnaldꝰ de
balanteas. Rannũdꝰ aner demꝑenes.
Hoc ip̃m etiam donum donauit con¬
cessit et absoluit uitał de serafraisel.
dictus filiꝰ predcĩ uitał d̾ serafraisel.
p̃dc̃o abb̃i et p̃dicto conuentui ũ ha¬
beant et possideant lib̾e et quiete
fine om̃i fua et suoꝵ contradictiõe
in ꝑꝑetuũ. huiꝰ doni et absolutionis
testes s̃. Gilłmꝰ abbas de cimora. arnal¬
dꝰ de artigas presbit̃. Petrꝰ filol. f̃m
est hoc anno ab incarnatione dñi mͦ.
.cͦ. Laͦa. Regnante lodouico rege fran¬
coꝵ. boamũdo comite astaracensi. Gillo

Expanded text:
donaverant jure pigneris super predictam terram donatoribus. Horum omnium testes sunt : Gillelmus Bernardi de Mazeras, Bernardfert de Mesplede, Arnaldus de Balanteas, Raimundus Aner Demperencs. Hoc ipsum etiam donum donavit, concessit et absolvit Vitalis de Serafraisel, dictus filius predicti Vitalis de Serafraisel predicto abbati et predicto conventui ut habeant et possideant libere et quiete sine omni sua et suorum contradictione in perpetuum. Hujus doni et absolutionis testes sunt : Gillelmus, abbas de Cimora, Arnaldus de Artigas, presbiter, Petrus Filol. Factum est hoc anno ab incarnatione Domini MCLXX, regnante Lodovico rege Franco
Abbreviated transcription (Latin):
successoribꝰ suis p̃sentibꝰ et futuris.
nufit inpignꝰ arnaldo abbi b̾donaꝵ
et conuentin erusdem loci totam ex
integro t̾ram cultam et incultam.
casał illiꝰ qd̾ habebat uł hr̃e debebat
ꝑ se uł ꝑ aliam ꝑsonam in loco illo
qui uocat᷑ malauad ꝓ.xxx. soł mor¬
misit inpignꝰ p̃dẽs fortam̃ꝰ p̃dẽo ab¬

Expanded text:
successoribus suis presentibus et futuris, misit in pignus Arnaldo, abbati Berdonarum et conventui ejusdem loci totam ex integro terram cultam et incultam casalis illius quod habebat vel habere debebat per se vel per aliam personam in loco illo qui vocatur Malavad pro XXX sol. mormisit in pignus pre
Abbreviated transcription (Latin):
albati.⁊ ꝯuentii. ei. d̾ loci. p̃senti ⁊ fut᷑o
abaris. q̃ tr̃a dr᷑ moĩi deu casau denipele¬
grin. e de toseamo. e dela cort. hãc supͣ dc̃i
tr̃ĩ dedit dẽs. B ad opꝰ molendiisi.⁊ ad
aẽ espleitã molendim. ut meliꝰ ⁊ utiliꝰ pͥ mn
telligi ad opł dẽe dom aꝰ b̾donaꝵ.⁊ habitatoꝵ
eiꝰ dẽ loci utilitate.⁊ ⁊̃ iã dc̃s bͣ nards dedit
fustã ad opꝰ molendim ꝑ totã tr̃ã suã i p̃dc̃o
castro d̾ sc̃o ẜusto ⁊ eiꝰ t̃c̃itorio. It̃ sq̃ des bnar

Expanded text:
 loci presenti et futuro abaras, que terra dicitur moveri deu casau d'en Pelegrin e de Toscane et de la Cort. Hanc supradictam terram dedit dictus B. ad opus molendini et ad omnem espleitam molendini, ut melius et utilius potest intelligi ad opus dicte domus Berdonarum et habitatorum ejusdem loci utilitatem ; etiam jam dictus Bernardus dedit fustem ad opus molendini per totam terram suam in predicto castro de Sancto Fausto et ejus territorio. Item
Abbreviated transcription (Latin):
oem espleitã molendino necessariã ĩ oẽ trã suã
qͣm hñt in toto tr̃itorio sci ẜausti. huiꝰ rei s̃.
testes. bilłs d̾ mõte acuto. Stephanꝰ baruls
mõtis cassim. Brimꝰ dez escadau. fr̃. A.
gͣngiaris d̾ amano. ẜaetũ ẽ ħ. Anno dñi. Mͦ.
.ccͦ. Lͦ. Lodouico rege francoꝵ reguãte .I. archieͤ.

Expanded text:
ecessariam in omnem terram suam quam habent in toto territorio Sancti Fausti. Hujus rei sunt testes : Gillelmus de Monteacuto, Stephanus, bajulus Montiscassini, Brunus dez Escadau, frater A., grangiarius de Aujano. Factum est hoc anno Domini MCCLI, Lodovico rege Francorum regnante,
Abbreviated transcription (Latin):
et posfideant ip̃am t̾ram lib̾e ⁊ qui¬
ete sine omi fua et fuoꝵz contradic¬
tione qͣndiu in ip̃oꝵ pign̾e fuĩt. Oi¬
sit etiam in pignꝰ predc̃s fortaneriꝰ
ꝓeisdem .x. sol. ꝑ oñs tr̃as fuas cul¬
tas et incłtas liberum introitũ et
exitum pascua erbagges et om̃em
espleitam exceptis t̾ris bladatis or¬
tis et uineis cultis p̃dc̃o abbati ⁊ p̃¬
dicto conuentui cũ ingrestibꝰ ⁊ egres¬
sibꝰ aquis pascius et nemoribꝰ et cũ
omibꝰ aduenatũ ꝑtinentibꝰ ut hant¬

Expanded text:
psam terram libere et quiete sine omni sua et suorum contradictione quamdiu in ipsorum pignere fuerit. Misit etiam in pignus predictus Fortanerius pro eisdem X sol. per omnes terras suas cultas et incultas liberum introitum et exitum, pascua, erbagges et omnem espleitam, exceptis terris bladatis, ortis et vineis cultis predicto abbati et predicto conventui cum ingressibus et egressibus, aquis, pascuis et nemoribus et cum om
Abbreviated transcription (Latin):
en martror. esplertas foras diatis P.¬
.xexxx. soł morlauoꝵ habitatoribꝰ b̾donl
hunꝰ pigñis ⁊ garentie fidenissores fuis.
b̾uartus de panasac. Ramuĩdꝰ gasfias de
panasac. Uitał de serafraisel. ama¬
neꝰ de logorchan. ⁊estes uͦ sunt. Gil¬
lelmꝰ abbas de cimorre. arnaldꝰ de ar¬
tigas. p̃rb̾r. Gilłmꝰ b̾nardi dempe¬
renes. monacꝰ b̾donaꝵ¬

Expanded text:
atis prius XXX sol. morlanor. habitatoribus Berdonarum. Hujus pigneris et garentie fidejussores sunt : Bernardus de Panasac, Ramundus Gassias de Panasac, Vitalis de Serafraisel, Amanevus de Logorchan. Testes vero sunt : Gillelmus, abbas de Cimorre, Arnaldus de Artigas, presbiter, Gillelmus Bernardi Demperencs, monachus Berdona
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ de Mesnosies sororis eiꝰ q̃ mͦ ẽ fratrũ b dona.
⁊ int̃ tr̃ã de bilło pages. q̃ tr̃a. sicilis b̾nardi d̾
frospales. tenet a flinno baise us ad serram
sursũ d̾ auiano.⁊ totũ illd̾ uis. ⁊ totã illam
tr̃am qͣm. Petrꝰ sarrgĩ.⁊ bassia.A. capel¬
lans dẽi castri d̾ sc̃õ fausto habebãt ił hr̃e
debebãt int̾ dc̃os tĩnos. donauer̾ ꝑ se ⁊ ꝑ
om̃s fuccessores suos p̃sentes ⁊ fut᷑os. eodẽ

Expanded text:
 sororis ejus, que modo est fratrum Berdonarum et inter terram de Gillelmo Pages, que terra, scilicet, Bernardi de Frespales tenet de fluvio Baise usque ad serram sursum de Aujano et totum illud jus et totam illam terram quam Petrus Sarrazius et Gassia A., capellanus dicti castri de Sancto Fausto habebant vel habere debebant inter dictos terminos donaverunt per se et per omnes successores suos presentes et futuros e
Abbreviated transcription (Latin):
Iordanꝰ de sent fost. ⁊ Garsiar¬
naldꝰ de la deuesa bono am̃o ⁊ bona
fide ꝓ se ⁊ ꝓ omnibꝰ successoribꝰ
sins p̃sentibꝰ ⁊ futuris. deder̃ deo.
et beate marie b̾donarũ. ⁊ Sillmo
abb̃i ⁊ ꝯuentui ensdem loci p̾sen¬
ti ⁊ futuro omne uis suũ qd habe¬
bant ⁊ hr̃e debebant ꝑ se uel ꝑ aliã
ꝑsonã in eccłia de sent fost. s. me
dietatẽ. cũ decimis. ⁊ aliis quibus¬
libet rebus ad ipsam eccłiã ꝑtinen¬
tibus. ut habeant ⁊ possideant illã
libere ⁊ quiete sine om̃i sua ⁊ suoꝵ¬

Expanded text:
ordanus de Sent Fost et Garsiarnaldus de Ladevesa, bono animo et bona fide, pro se et pro omnibus successoribus suis presentibus et futuris, dederunt Deo et beate Marie Berdonarum et Willelmo abbati et conventui ejusdem loci presenti et futuro omne jus suum quod habebant et habere debebant per se vel per aliam personam in ecclesia de Sent Fost, scilicet medietatem cum decimis et aliis quibuslibet rebus ad ipsam ecclesiam pertinentibus, ut habeant et possideant illam libere et quiete sine omni sua et suo
Abbreviated transcription (Latin):
inde fac̾e bonã ⁊ firmã garentiam
de omnibꝰ amparatoribꝰ fribꝰ b̾do¬
narũ. huiꝰ rei sunt testes. Bnardꝰ
de sent fost. monachꝰ ⁊ fr̃ Rͥam̃oꝰ¬
de sescadau conu̾̃sus. et arsuiꝰ
capellanꝰ enisdem uille. et bonꝰ¬
homo de sescadau. Ft̃m̃ est hoc
anno ab incarnatione dñi. mͦ.¬
ccͦ. xͦ. ł hilippo rege francoꝵ. B
nardo comite comienarũ. B̾nar

Expanded text:
e bonam et firmam garentiam de omnibus amparatoribus fratribus Berdonarum. Hujus rei sunt testes : Bernardus de Sent Fost, monachus et fratede Sescadau, conversus et Arsivus capellanus ejusdem ville et Bonushomo de Sescadau. Factum est hoc anno ab incarnatione domini M.CC.X, Philippo rege Francorum, Bernardo comite Conve
Abbreviated transcription (Latin):
ciam de om̃ibꝰ amparatoribꝰ p̃dic¬
tis habitatoribꝰ bdonaꝵ. Ternt¬
nuz redimendi pigueris est de
martror emartror espleitas ẜo¬
ras. datis priꝰ.xy. soł. morlano¬
rum. habitatoribꝰ b̾donaꝵ. huiꝰ
pigueris et garencie. fideiusso¬
res sunt. fortina de auiano. ui¬
tał de charos. et ditał cognatꝰ
eiꝰ ꝙͥ debent. audorgare p̃dictũ
pignus de om̃ibꝰ amparatoribꝰ
p̾dictis habitatoriba b̾donaꝵ.
si p̾dictus Nntłmꝰ bos. et Ra¬
miidꝰ Wilłi nẽpos eius
nõ possent audorgare p̃dictũ
pignus. Qmdi tres supradic¬
ti fideiussores iuxerint om̃s ĩ¬
simul debent audorgare p̃dic¬
tum pignusł.ar. soł tredden
p̃dictis habitatoribꝰ b̾donarum
Si unꝰ morte p̾uentus uł intre¬
gionem aliam eundo de fuerit
duo remanentes p̾dictam: pec¬
cumam redde debent. Si duo
de fuerint imꝰ qͥ remanet. p̾dictũ
pignus auadorgare uł.xy.soł tred¬
dere debet p̾dictis habitatoribꝰ
b̾donaꝵ. huiꝰ pignis et garen

Expanded text:
tiam de omnibus amparatoribus predictis habitatoribus Berdonarum. Terminus redimendi pigneris est de martror e martror, espleitas foras, datis prius XV sol. morlanorum habitatoribus Berdonarum. Hujus pigneris et garentie fidejussores sunt : Fortius de Aujano, Vitalis de Charos et Vitalis, cognatus ejus, qui debent audorgare predictum pignus de omnibus amparatoribus predictis habitatoribus Berdonarum. Si predictus Willelmus Bos et Ramundus Willelmi, nepos ejus, non possent audorgare predictum pignus, quamdiu tres supradicti fidejussores vixerint, omnes insimul debent audorgare predictum pignus vel XV sol. reddere predictis habitatoribus Berdonarum. Si unus morte preventus vel in regionem aliam eundo defuerit, duo remanentes predictam pecuniam reddere debent. Si duo defuerint, unus qui remanet predictum pignus audorgare vel XV sol. reddere debet predictis habitatoribus Berdon
Abbreviated transcription (Latin):
ris donauit concessit ⁊ quietauit
deo ⁊ bẽ marie b̾donaꝵ ⁊ Gilłmo
abb̃i ⁊ om̃i ꝯuentui eiusdem lociꝰ
p̃senti ⁊ futuro duo casalia exĩ¬
tegro .s. casale de lacassaie ⁊ casa¬
le de laserruche q̃ sunt int̾ dur¬
ban ez biues cum om̃ibꝰ ꝑtinen¬
tiis suis cultis uidelicet et incł¬
tis ut fr̃s b̾donarz hãnt ⁊ posside¬
ant lib̾e ⁊ quiete ad om̃em es¬
pleitam et ad om̃em fuam uolũ¬
tatem ꝑpetuo faciendam. tali uͦ
ꝯditione hoc factum est qd̃ fi
p̃dictus arsuiꝰ legitinũ infantẽ
habuerit ⁊ p̃dicta casalia recu-¬
ꝑare uoluerit donet pͥꝰ in pace
ex integro .c. xxl.ii. soł morł. fr̃ibꝰ
berdonaꝵ. de qͥbꝰ p̃dicta casalia
soluerut de pignore de p̃dicto ar¬
siuo. Item notum sit qd̃ frs b̃do¬
nar miserunt in pignꝰ p̃dicta
casalia Sancio dez claus. ⁊ uitali
sole. ꝓ.c.xl.ii. soł morł. ⁊ debent m̃
annuatim redłe .iii. soł morł. in nł¬

Expanded text:
concessit et quictavit Deo et beate Marie Berdonarum et Gillelmo abbati et omni conventui ejusdem loci presenti et futuro duo casalia ex integro, scilicet casale de Lacassaie et casale de Lasserruche qui sunt inter Durban Ez Bives cum omnibus pertinentiis suis, cultis videlicet et incultis, ut fratres Berdonarum habeant et possideant libere et quiete ad omnem expleitam et ad omnem suam voluntatem perpetuo faciendam, tali vero conditione hoc factum est quod si predictus Arsivus legitimum infantem habuerit et predicta casalia recuperare voluerit donett prius in pace ex integro CXLII sol. morl. fratribus Berdonarum, de quibus predicta casalia solverunt de pignore de predicto Arsivo. Item notum sit quod fratres Berdonarum miserunt in pignus predicta casalia Sancio Dezclaus et Vitali elsole pro CXLII sol. morl. et debent inde annuatim reddere III sol. morl. in n
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ iuste uł in iuste ꝑ me uł ꝑ aliã
ꝓ sonam reqͥrebam uł reqͥrere ul
q occasione. in toto illo honore et
in illas t̾ras uͥ uoeant ad t̾ras de
carda ubicumq sint in t̾minio de
amano. ut libere et qͥete habitato¬
res b̾donaꝵ illas teneant et possi¬
deant iure ꝑpetuo sine oĩ ꝯtradie¬
hone alicuiꝰ ꝑsone et ꝓ hãc soluti¬
one et difinitione accepi de domo
rum. Iterum ego. Giłmꝰ sancii de
lros ꝑ me et om̃s meos p̃sentes
e⁊ futuros soluo relinqͦ et diffimo
eodem iͦ. deo et bẽ marie b̾donaꝵ
et oĩbꝰ fr̃ibꝰ loci illiꝰ totum hoc. qd̾
iuste uł in iuste in p̃dicto honore
de carda qͥ est in t̾minio de auiano
p̾dicto requirebam aił reqͥrere ullomͦ
pot̾am. ut. domiꝰ. bdonaꝵ et habitato¬
res illiꝰ loci totum allum honorem

Expanded text:
injuste per me et per aliam personam requirebam vel requirere ullo que occasione, in toto illo honore et in illas terras ubi vocant ad terras de Carda ubicumque sint in terminio de Aujano, ut libere et quiete habitatores Berdonarum illas teneant et possideant jure perpetuo sine omni contradictione alicujus persone, et pro hac solutione et diffinitione accepi de domo r. Iterum ego Gillelmus Sancii de Laros per me et omnes meos presentes et futuros solvo, relinquo et diffinio eodum modo Deo et beate Marie Berdonarum et omnibus fratribus loci illius totum hoc, quod juste vel injuste in predicto honore de Carda qui est in terminio de Aujano predicto requirebam vel requirere ullo modo poteram, ut domus Berdonarum et habitatores illius loci totum illum honorem
Abbreviated transcription (Latin):
dens eide dictus filiꝰ Wilłi arnal¬
di de ds̃ aide. ruleratus ⁊ in lango¬
re positus de qͦ mortuus est. etiam ĩ
cuit̾rio b̾donaꝵ est sepultus bona
fide bona uoluntate ꝓ se et ꝓ oĩbꝰ suc¬
cessoribꝰ suis p̾̃sentibꝰ et futuris. dona¬
et oĩ ꝯuentin eiꝰdem loci p̾senti ⁊ fut᷑o.
totam exintegro t̾ram cultam et in¬
cultam qͣm habebat uł habere debebat
ꝑ se uł ꝑ aliam ꝑsonam alaseran et in
oĩbꝰ ꝑtinenciis suis. Hoc p̃dictum donũ
p̃dictus wꝰ arualdi donaiit tali paebo ꝗ
siqͥs de ꝯsanguinitate sua et de parn¬
tela cui p̃dicta t̾ra de iure ꝑtiner
narum. expletis acceptis liceat habi
Donunt. etiam p̾dictus Wꝰarnaloi¬

Expanded text:
Deuseide dictus filius Willelmi Arnaldi de Deusaide, vulneratus et in langore positus de quo mortuus est, etiam in cimiterio Berdonarum est sepultus, bona fide, bona voluntate pro se et pro omnibus successoribus suis presentibus et futuris, donai et futuro, totam ex integro terram cultam et incultam quam habebat vel habere debebat per se vel per aliam personam a Laseran et in omnibus pertinentiis suis. Hoc predictum donum predictus Willelmus Arnaldi donavit tali pacto quod si quis de consanguinitate sua et de parentela sui predicta terra de jure pertineret Berdonarum, expleitis acceptis, liceat habere. Donavit etiam predictus Willelm
Abbreviated transcription (Latin):
oĩ suoꝵ ⁊tradictione. Huiꝰ rei sunt
Retrus de bilsano. monachi bdonani
F actum est hoc anno ab in carnatini
dm̃. mͦ. cͦcͦ. uͦnͥ. Regnante philipo
rege francoꝵ. et Bnardo auxiensi

Expanded text:
 contradictione. Hujus rei sunt Petrus de Bilsano, monachi Berdonarum. Factum est hoc anno ab incarnatione Domini MCCVII, regnante Philippo rege Francorum e
Abbreviated transcription (Latin):
ciend̾ est qd̃ sialinꝰ de bilsa¬
no enisq comur et filii ac
filie. amore dei ⁊ redemptione pec¬
c̃oꝵ suoꝵ donauerunt concesserũt
⁊ absoluerũt deo et bẽ oͦͤ b̃donaꝵ
it alb̾to abbi ⁊ conuentui erusdẽ
loci presenti et fut᷑o totam exin¬
tegro t̾ram suam del faged qͣm
habebant uł hab̾e debebant ibi:
acceꝑunt ex caritate a frĩbꝰ b̃donaꝵ
.xl. ⁊ iii. soł. morlanoꝵ. Huiꝰ doni
fideiussores sunt. Arnaldꝰ Raimũdꝰ
de ulmis.⁊ si assias arnaldꝰ de mar¬
rast. Testes uero sunt. B̾nardꝰ de
sauag.⁊ arnaldꝰ sulłmꝰ de bilsan
Bernardꝰ Galłmꝰ de maceriis. et
Gassias de petrucia. hoc aut̃ fac¬
tum est tp̃ribꝰ. Gilłmi auxciensis
archiep̃i.⁊ sancii astaracensis con¬

Expanded text:
ciendum est quod Gallinus de Bilsano, ejusque conjux et filii ac filie amore Dei et redemptione peccatorum suorum, donaverunt, concesserunt et absolverunt Deo et beate Marie Berdonarum et Alberto, abbati et conventui ejusdem loci presenti et futuro totam ex integro terram suam del Faged quam habebant vel habere debebant ibi pacceperunt ex caritate a fratribus Berdonarum XL et III sol. morl. Hujus doni fidejussores sunt : Arnaldus Raimundus de Ulmis et Gassias Arnaldus de Marrast. Testes vero sunt : Bernardus de Saviag et Arnaldus Gillelmus de Bilsan, Bernardus Gillelmus de Maceriis et Gassias de Petrucia. Hoc autem factum est temporibus Gillelmi auxiensis archiepiscopi et Sancii astaracensis co
Abbreviated transcription (Latin):
bond amo ⁊ bona uoluntate bona
fide et sine om̃i retentione ꝓ se et
ꝓ om̃ibꝰ successoribꝰ suis laudauit cõ¬
firmauit et audorgaurt deo ⁊ bẽ
t̾ram cultam et incultam quam
frẽs b̃donaꝵ qͦcumq mͦ tenent de
Garrerio de marenes. Laxauit etiã
et absoluit p̃dẽs b̾trandꝰ p̃dc̃o abbi ⁊
p̃dc̃o conuentiti t̾ram de leziano. ꝙͣ.
demandabat.⁊ .c. soł morlanoꝵ
quos de p̃dẽa t̾ra h̃r̃e uolebat. pro
dono illiꝰ t̾re qd̾ arnaldꝰ de leziano
ei concesserat ante quam mona-¬
chꝰ in domo b̾donaꝵ ip̃e arnaldus
fieret. hoc totum sicut p̾dem est.
p̃dẽs b̾trandꝰ donauit et laxauit p̃¬

Expanded text:
a voluntate, bona fide et sine omni retentione pro se et pro omnibus successoribus suis laudavit, confirmavit et audorgavit Deo et beaterram cultam et incultam quam fratres Berdonarum quocumque modo tenent de Garierio de Marrencs. Laxavit etiam et absolvit predictus Bertrandus predicto abbati et predicto conventui terram de Leziano, quam demandabat et C sol. morlanor. quos de predicta terra habere volebat pro dono illius terre quod Arnaldus de Leziano ei concesserat antequam monachus in domo Berdonarum ipse Arnaldus fieret, hoc totum sicut predictum est, predictus Bertrandus donavit et laxavit pr
Abbreviated transcription (Latin):
garpitione p̃dẽs b̾trandꝰ accepit in
caritate.x.x.⁊.ii. soł morlanoꝵ a fi¬
bus b̾donaꝵ. Tociꝰ huiꝰ rei fideusso
est. Gilłmꝰ de mont lazun qͥ de hoc
ip̃o toto bonꝰ ⁊ firmꝰ auctor ⁊ am¬
parator debet ẽẽ fr̃ibꝰ b̾donaꝵ. T̃ esti
uero funt. Arnaldꝰ eziꝰ de cadiran
a rnaldꝰ Gilłmi dẽs filiꝰ eiꝰ arnaldꝰ
Gilłmi de aus.

Expanded text:
 accepit ex caritate XX et II sol. morlanor. a fratribus Berdonarum. Tocius hujus rei fidejussor est : Gillelmus de Mont Lazun qui de hoc ipso toto bonus et firmus auctor et amparator debet esse fratribus Berdonarum. Testes vero sunt : Arnaldus Ezius de Cadiran, Arnaldus Gillelmi dictus filius ejus, Arnaldus Gillelmi de Aus.
Abbreviated transcription (Latin):
ribus. b̾donaꝵ. hliꝰ donitet garen¬
de. testes suntd b̾nardꝰ e. panasac.
escobon btranda de logorchan: qͣ nõ¬
catur calarun. Factum. est hoetdo d¬
num asaubatere. in aula in manu ar¬
ualadi ałbis. huiꝰ. Rei testes sũt: Rogiꝰ
des t̾rat. b̾nardꝰ. de lud cana. bnard ꝯ
aebilambiz. monacꝰ bdonaꝵ.¬

Expanded text:
t garentie testes sunt : Bernardus de Panasac, Escabon, Bertrandus de Logorchan qui vocatur Caldaron. Factum est hoc donum a Saubatere in aula, in manu Arnaldi, abbatis. Hujus rei testes sunt : Rogerius des Terral, Bernardus de Badcave, Bernardus de Bilambiz, monachus Berdona
Abbreviated transcription (Latin):
tui eiusdem loci p̾senti et fut᷑o totũ
er integro qd̾ habebant uł hr̃e debe¬
lant ꝑ se uł ꝑ aliam ꝑsonam in loco
illo qͥ uocatur taranum et in oĩbꝰ
ꝑtinenciis eius. hoc donum dona¬
uerunt p̾dicti donatores p̾dicto abbi
et p̾dicto ꝯuentui amore dei et re¬
demptione peccatorum suoꝵ et pa¬
rentum suoꝵ cum ingressibꝰ et egreᷤ¬
sibus aqͥs. pascuis et nemoribꝰ et cũ

Expanded text:
tui ejusdem loci presenti et futuro totum ex integro quod habebant vel habere debebant per se vel per aliam personam in loco illo qui vocatur Taranum et in omnibus pertinentiis ejus. Hoc donum donaverunt predicti donatores predicto abbati et predicto conventui amore Dei et redemptione peccatorum suorum et parentum suorum cum ingressibus et egressibus, aquis, pascuis et
Abbreviated transcription (Latin):
arnaldo abb̃i et conuentui eius¬
dem loci p̾senti et futo totam
erintegro tram de las casaias.
cultam et incultam.⁊ totam en
integro tr̃am de gassias cultam
et incultam. has p̃dcas t̾ras.
p̃dc̃i donatores donauerũt p̃dc̃¬
alb̃i et p̃dc̃o conuentui cum in¬
gressibus et egressibus aquis.
pascuis et nemoribus ⁊ cum oĩ¬
bus ad uenatum ꝑtinentibus.
cum decimis et pͥmiciis ad ec¬
cłiam p̃dcĩ loci ꝑtinentibꝰ ⁊ cum
omnibꝰ p̃dc̃e ecłie ꝑtinentiis ut
hant et possideant lib̾e ⁊ quie¬
te fine om̃i sua et suoꝵ contra¬
am de om̃ibꝰ amparatoribꝰ p̃dc̃is
habitatoribꝰ b̃donaꝵ .⁊ ꝓ hoc do¬
no p̃dc̃o. p̃dc̃s Sanciꝰ de belbezer
et castanea p̃dẽi Maurim filiꝰ.
debent recipi in domo bdonaꝵ
scđm confuetudinem ordinis.
noꝵ attułit. et sanꝰ ⁊ incolumis
cum om̃ibꝰ membris suis bdo¬
nas uenerit. huiꝰ rei testes fũt.
s̃ ilłmꝰ bnardi de mazeras. Bertrã
de marencs. Donatus delapetre.

Expanded text:
Arnaldo abbati et conventui ejusdem loci presenti et futuro totam ex integro terram de Las Casaias, cultam et incultam et totam ex integro terram de Gassias cultam et incultam. Has predictas terras predicti donatores donaverunt pabbati et predicto conventui, cum ingrespascuis et nemoribus et cum omnibus ad venatum pertinentibus, cum decimis et primiciis ad ecclesiam predicti loci pertinentibus et cum omnibus predicte ecclesie pertinentiis, ut habeant et possideant libere et quiete sine omni sua et suorum contraam de omnibus amparatoribus predictis habitatoribus Berdonarum. Et pro hoc dono predicto predictus Sancius de Belbezer et Castanea predicti Maurini filius debent recipi in domo Berdonarum secundum consuetudinem ordinis, nor. attulerit et sanus et incolumis cum omnibus membris suis Berdonas venerit. Hujus rei testes sunt : Gillelmus Bernardi de Mazeras, Bertran de Marrencs, Donatus de Lapeire,
Abbreviated transcription (Latin):
ciend̃ est qd̾ arnaldꝰ de lezia¬
no dẽs filiꝰ Oddonis de bed¬
bezer et maurmꝰ qui cognomi¬
natus est castanea .⁊ Sanciꝰ de ba¬
bezer. isti om̃s supͣdc̃i bono am̃o ⁊
bona uoluntate bona fide ⁊ sine
om̃i retentione donauerunt con¬
cesserunt et absoluerunt ꝓ se et

Expanded text:
ciendum est quod Arnaldus de Leziano dictus filius Oddonis de Bedbezer et Maurinus qui cognominatus est Castanea et Sancius de Belbezer, isti omnes supradicti bono animo, bona voluntate, bona fide et sine omni retentione donaverunt, concesserunt
Abbreviated transcription (Latin):
tui eiusd̃ loci presenti ⁊ fut᷑o totã
exintegro t̾ram cultam et incultã
quam habebant uł hab̾e debebant
ꝑ se uł ꝑ aliam ꝑsonam apd̃ sparcia¬
cum del solsun enant usq ad ererũ.
Donarerunt etiam predicti donatores
predicto abb̃i ⁊ predicto conuentui.
molendinarium et quicqͥd molendi¬
nim expetit in constructione sui
nuilla exceptione facta. Hoc totum
fieut predem est donauerunt p̃deĩ
donatdres predicto albi ⁊ predicto
conuentin cum ingresfibꝰ et egressi¬

Expanded text:
tam ex integro terram cultam et incultam quam habebant vel habere debebant per se vel per aliam personam apud Sparciacum del Solsun enant usque ad Ercium. Donaverunt etiam predicti donatores predicto abbati et predicto conventui molendinarium et quidquid molendinum expetit in constructione sui, nulla exceptione facta. Hoc totum sicut predictum est, donaverunt predicti donatores predicto abbati et predicto conventui cum ingres
Abbreviated transcription (Latin):
pedicto dono predicti donatores.
scceꝑunt eataritate. xxuiii. soł morł.
pedictis habitatoribꝰ b̾donaꝵ. huiꝰ
paedicti don exparte Gilłmi romeu¬
i sunt fideiussores ⁊ testes. Guilłmꝰ
arnaldꝰ de sa seran. et Giraldꝰ filiꝰ
Mꝰ ẜ x parte senatus de castines ⁊
b nardi frĩs eiꝰ. sunt fideiussores et
testes. Giraldꝰ de arbeisan.⁊ bonetꝰ
qui uocabatur cortit. ⁊ Rodbaldus
de sent cristau. Factum est hoc an¬
no ab incarnatione dñi.Mͦ.cͦ.L.iͦi.
R egnante lodouico rege francoꝵ.Sa
cio comite astaracensi. ⁊ Gill̃mo au¬
xitano archiep̃o¬

Expanded text:
donatores acceperunt ex caritate XVIII sol. morlan. a predictis habitatoribus Berdonarum. Hujus predicti doni ex parte Gillelmi Romeuvi sunt fidejussores et testes : Gillelmus Arnaldus de La Seran et Giraldus filius ejus. Ex parte Senatus de Castines et Bernardi fratris ejus, sunt fidejussores et testes : Giraldus de Arbeisan et Bonetus qui vocabatur Cortit et Rodbaldus de Sent Cristau. Factum est hoc anno ab incarnatione Domini MCLII, regnante Lodovico rege Francorum, Sancio comite astaracensi et Gillelmo auxitano archiep
Abbreviated transcription (Latin):
dicti donatores recepti funt a p̾dc̃o
abb̾e in omni bñficio missaꝵ ⁊ or̃o¬
num omniũq sp̃ualtũ bonoꝵ que
fieri pot̾unt in domo b̾donaꝵ. Et
predictus arnaldꝰ recipi debet ꝓ mo¬
nacho uł conuerso in domo b̾donaꝵ
si conũti uolu̾̃it ⁊ iuxta ordinis cõ¬
suetudinẽ integer in membris fu¬
is uenire pot̾it. It̾um longo trãs¬
acto tp̃re predictus arnaldꝰ cũ dua¬
bꝰ sororibꝰ fuis. Laia uidelicet et
G eralda eaꝵq filiis ac filiabꝰ bono
am̃o ⁊ bona uoluntate bona fide
et fine omni retentione ꝓ se ⁊ ꝓ
om̃ibꝰ fuccessoribꝰ suis presentibus

Expanded text:
cepti sunt a predicto abbate in omni beneficio missarum et orationum omniumque spiritualium bonorum que fieri poterunt in domo Berdonarum. Et predictus Arnaldus recipi debet pro monacho vel converso in domo Berdonarum, si converti voluerit et juxta ordinis consuetudinem integer in membris suis venire potuerit. Iterum longo transacto tempore predictus Arnaldus cum duabus sororibus suis, Laia videlicet et Geralda, earumque filiis et filiabus, bono animo et bona voluntate, bona fide et sine retentione, pro se et pro omnib
Abbreviated transcription (Latin):
rum. Testes uͦ sunt. Gilłmꝰ Gnar¬
di demꝑenes. ⁊ Lauzicꝰ de bilsano
monachi b̾donaꝵ. Hoc totũ etia
firmatũ est in capło b̾donaꝵ m
presentia tociꝰ conuentus. huiꝰ
rei testes funt. Arseniꝰ de sarrnag
Gasfias de petrucia. Petrꝰ constantrs
monachi b̃donaꝵ. Factũ est hoc
anno ab incarnatione dm̃.mͦ.c̾.¬
Lxcaex. Regnante philippo rege fiã¬
coꝵ. E isemeno comite astaracensi.
G iraldo auacitano archiep̃o.d¬

Expanded text:
rum. Testes vero sunt : Gillelmus Bernarrum. Testes vero sunt : Gillelmus Bernardi Demperencs et Lauzicus de Bilsano, monachi Berdonarum. Hoc totum etiam firmatum est in capitulo Berdonarum in presentia tocius conventus. Hujus rei testes sunt : Arsenius de Sarrinag, Gassias de Petrucia, Petrus Constantinus, monachi Berdonarum. Factum est hoc anno ab incarnatione Domini MCLXXX, regnante Philippo rege Francorum, Eisemeno, comite astaracensi, Giraldo, auxitano archiep
Abbreviated transcription (Latin):
Et debent inde facẽ bonam ⁊ firmã
garentiam de om̃ibꝰ amparatoribꝰ
predictis habitatoribꝰ b̃donaꝵ. Et
predictus abbas donauit eacaritate
predictis donatoribꝰ ꝓ predictis donis.
.cc. Lacexx. soł morlanoꝵ. ⁊ p̾dicto ar¬
naldo unũ cauallũ et etiã recepit pro
conũso. Odonem del faied in domo
b̾donaꝵ qui sororem predicti arnal¬
di Giraldam nõie uxorem duxãt.
H orz om̃tum fideussores funt. Giral¬
dus auxitanꝰ archiep̃s. qui debet
audorgare omĩa predicta dona d̾
om̃ibꝰ amꝑatoribꝰ predictis habita¬
toribꝰ b̾donaꝵ. boamũdꝰ comes
astaracensis. Galabrunꝰ del castel.
S enatus de castines. Testes uͦ funt.
b̾ nardꝰ de panasac. arnaldꝰ dez ba¬
rads. Arnaldꝰ de galdos. fidetusso¬
res funt etiam omniũ predictoꝵ
donoꝵ. bnardꝰ de armaiag. et
s iraldꝰ trencaleon dictus filiꝰ eius
qui debent audorgare omia pre¬
dicta dona de ominibꝰ amꝑatori¬
bus predictis habitatoribꝰ bdona¬

Expanded text:
inde facere bonam et firmam garentiam de omnibus amparatoribus predictis habitatoribus Berdonarum. Et predictus abbas donavit ex caritate predictis donatoribus pro predictis donis CCLXXX sol. morlanor. et predicto Arnaldo unum cavallum et etiam recepit pro converso Odonem del Faied in domo Berdonarum qui sororem predicti Arnaldi Giraldam uxorem duxerat. Horum omnium fidejussores sunt : Giraldus, auxitanus archiepiscopus, qui debet audorgare omnia predicta dona de omnibus amparatoribus predictis habitatoribus Berdonarum, Boamundus, comes astaracensis, Galabrunus del Castel, Senatus de Castines. Testes vero sunt : Bernardus de Panasac, Arnaldus dez Barads, Arnaldus de Galdos. Fidejussores sunt etiam omnium predictorum donorum : Bernardus de Armaiag et Giraldus Trencaleon dictus filius ejus qui debent audorgare omnia predicta dona de omnibus amparatoribus predictis habitatoribus Berdona
Abbreviated transcription (Latin):
antea accepturi sunt pro dono. uel
uenditione. uel pignere a militibus.
⁊ ab omnibꝰ aliis hominibꝰ ubicumq
sin in toto astaraco fr̃s b̃donarũ emãt
et uendant libere sine leuda ⁊ pezag¬
ge. ⁊ res suas libere ducant ⁊ redu¬
cant ꝑ totũ astaracum sine leuda et
dominio qd̾ nłłi hominũ dent unqͣm.
huius rei testes sunt. Bnardus de ba¬
salag.⁊ b̾nardus de panasac.⁊ Iordanꝰ
de sc̃o Rom̾ano. ⁊ Gilłmus Bnardus
de mazeras. Factum ⁊ firmatum est
hoc totum in capło b̃donarũ. Anno ab
incarnatione dm̃i .mͦ. cͦ. 2xͦx.xͦ. Negnante
Lodouico rege francoꝵ boamundo asta¬
racensi comite. Guraldo auxcitano ar¬
chiep̃o. Garsias hoc scripsit.

Expanded text:
antea accepturi sunt pro dono vel antea accepturi sunt pro dono vel venditione vel pignere a militibus et ab omnibus aliis hominibus ubicumque sint in toto Astaraco ; fratres Berdonarum emant et vendant libere, sine leuda et pezagge et res suas libere ducant et reducant per totum Astaracum sine leuda et dominio quod nulli hominum dent unquam. Hujus rei testes sunt : Bernardus de Basalag et Bernardus de Panasac et Jordanus de Sancto Romano et Gillelmus Bernardus de Mazeras. Factum et firmatum est hoc totum in capitulo Berdonarum anno ab incarnatione Domini MCLXXV, regnante Lodovico rege Francorum, Boamundo Astaracensi comite, Giraldo auxitano archiepiscopo. Garsias hoc scripsit.
Abbreviated transcription (Latin):
dus iam dicto abbi ⁊ p̃dicto ꝯuentui
ꝙ̾ am̃alia domus b̃donarũ per om̃s
t̾ras meas libere pascant sine omin
contra dictione. ⁊ sine lesione peiarum
et fossarũ qm̃ nlłam sustineant in
tota t̾ra mea. Sed si forte pastores
bendonarũ fossas uel peias inuenenĩt
in tora tr̃a mea que suis am̃alibus
liocer possint: p̃moneant prius ho¬
mines illos qui eas fecerunt et po¬
suerunt. ut fossas discoꝑiãt. ⁊ peias
distendant ⁊ leuent. qd̾ si facere no¬
luerint: pastores b̾donarũ eas leuent.
et discoꝑiant ⁊ distendant. ⁊ ext̾mi¬
nent sine omni contradictione. sic̃ de
sius ꝓpriis pascuis. Donaui etiã ego
p̾dictus boamundꝰ p̃dicto abb̃i et p̾dic¬
to conuentui om̃s exercitus ⁊ abb̾gan¬
tias om̃iũ t̾rarũ qͣs fr̃s berdonarum
tenent ⁊ possident ⁊ possessuri sunt
unqͣm decetero in toto astaraco. ⁊ totũ
ius ⁊ dominiũ omniũ t̾rarum quas
fr̃s b̾donarũ unqmͣ acceperunt ⁊ in

Expanded text:
dus jam dicto abbati et predicto conventui dus jam dicto abbati et predicto conventui quod animalia domus Berdonarum per omnes terras meas libere pascant sine omni contradictione et sine lesione peiarum et fossarum, quam ullam sustineant in tota terra mea. Sed si forte pastores Berdonarum fossas vel peias invenerint in tota terra mea que suis animalibus nocere possint, permoneant prius homines illos qui eas fecerunt et posuerunt, ut fossas discoperiant et peias distendant et levent ; quod si facere voluerint pastores Berdonarum eas levent et discoperiant et distendant et exterminent sine omni contradictione sicut de suis propriis pascuis. Donavi etiam ego predictus Boamundus predicto abbati et predicto conventui omnes exercitus et albergantias omnium terrarum quas fratres Berdonarum tenent et possident et possessuri sunt unquam de cetero in toto Astaraco et totum jus et dominium omnium terrarum quas fratres Berdonarum unquam acceperunt et in