comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ misit me. Ille ꝑ membra sua loqͥt᷑ dicens. nul¬
lũ pratũ sic qd̾ ñ ꝑtranseat luxuria nr̃a : coro-¬
nemꝰ nos rosis anteꝗ marcescant : ubiq relui¬
quamꝰ signa letitię nr̃ȩ : iste membris suis p̃¬
nunciat dicens. plorabitis ⁊ flebitis uos. mundꝰ
aut̃ gaudebit. Ille nicħ aliud m̃tes sͥ subditas
docet ꝗͣ celsitudinis culm̃ appet̾e : cuncta eqͣlia
mñtis tumore transcende : societatẽ omĩũ hõiũ
alta elatioẽ transire: ac se contͣ potentiã condi¬
toris erig̾e : sic̃ de eis ꝑ psalmistã dr̃. Tranfier̃ in
dispositionẽ cordis: cogitauer̃ ⁊ locuti st̃ neqͥtiã:

Expanded text:
a sua loquitur, dicens: Nullum pratum sit quod non pertranseat luxuria nostra; coronemus nos rosis antequam marcescant, ubique relinquamus signa laetitiae nostrae ; iste membris suis praenuntiat, dicens: Plorabitis et flebitis vos, mundus autem gaudebit . Ille nihil aliud mentes sibi subditas docet quam celsitudinis culmen appetere, cuncta aequalia mentis tumore transcendere, societatem omnium hominum alta elatione transire, ac sese et contra potentiam conditoris erigere, sicut de eisdem per Psalmistam dicitur: Transierunt in dispositionem co
Abbreviated transcription (Latin):
desidio suo uilescere: optat ium in ipsa sua uo
tẽptari ex reb carnalib. atq alit̾ ex spũalibꝰ
diximꝰ: audiant illi. omĩs caro fenũ: audiant
discedite a me oꝑarii iniqͥtatis. Audiant illi.
diuitie si affluant nolite cor aponere : audiant
isti qr fatuę uirgines q̃ uacius uascłis ueniunt.
ab int̾ñis nuptiis excludunt᷑. Rursũ qr aliter
tẽptari p̃latos. atq alit̾ fubditos p̃fati sumꝰ: au¬
diant illi qd̾ ꝑ q̃ndã sapientẽ dr̾. ducẽ te consti

Expanded text:
desiderio suo vilescere, optat vim in ipsa sua voldesiderio suo vilescere, optat vim in ipsa sua voltentari ex rebus carnalibus, atque aliter ex spiritualibus diximus, audiant illi: Omnis caro fenum, etdiscedite a me, omnes operarii iniquitatis . Audiant illi: Divitiae si affluant, nolite cor apponere . Audiant isti quia fatuae virgines, quae cum vacuis vasculis veniunt, ab internis nuptiis excluduntur . Rursum, quia aliter tentari praelatos, atque aliter subditos praefati sumus, audiant illi quod
Abbreviated transcription (Latin):
qr surgentis fabricȩ robusta celsitudo ñ figit᷑:¬
q̃ neqͣꝗ ꝑ fundam̃ti fortitudinẽ in petͣ solidat᷑.
Soli gͦ ruinȩ crescit qd̾ ȩdificant. qͥ an molẽ fabricȩ
humilitatis fundamina ñ ꝓcurant. Ꝙs bene ab
intimis ꝓdimꝰ : si paucis in ext̾iorib ostendamꝰ.
Cunctis nãq suꝑba apd̃ se cogitatioẽ tum̃tib
in ẽ. clamor in locutiõe : amaritudo in silentio:
dissolutio in hilaritate: furor in tristicia: in ho¬
nestas in actione: honestas in imagine: erectio
in incessu: rancor in responsioẽ. Hoꝵ mens sẽꝑ ẽ
ad irrogandas contumelias ualida: ad tołandas
infirma. Ad obediendũ pigra: ad lacessendos uͦ
alios importuna. Ad ea q̃ facere ⁊ debet ⁊ p̃ualet
ignaua: ad ea aut̃ q̃ facere ñ debet nec p̃ualet¬
semꝑ parata. Hec in eo qd̾ sponte ñ appetit.
nullis exhortationib flectit᷑ : ad hoc aut̃ qd̾
latent̃ desid̾at. q̃rit ut cogat᷑: qr dũ metuit ex

Expanded text:
 videantur; quia surgentis fabricae robusta celsitudo non figit videantur; quia surgentis fabricae robusta celsitudo non figitfortitudinem in petra solidatur. Soli ergo ruinae crescit quod aedificant, quia ante molem fabricae humilitatis fundamina non procurant, quos bene ab intimis prodimus, si paucis in exterioribus ostendamus. Cunctis namque superba apud se cogitatione tumentibus, inest clamor in locutione, amaritudo in silentio, dissolutio in hilaritate, furor in tristitia, inhonestas in actione, honestas in imagine, erectio in incessu, rancor in responsione. Horum mens semper est ad irrogandas contumelias valida, ad tolerandas infirma, ad obediendum pigra, ad lacessendum  Text., lacessendos alios importuna; ad ea quae facere et debet et praevalet ignava, ad ea autem quae facere non debet nec praevalet parata. Haec in eo quod sponte non appetit nulla exhortatione flectitur, ad hoc autem quod latenter desiderat quaerit ut cogatur, quia dum metuit ex
Abbreviated transcription (Latin):
uocant. Sic qͥppe elatio se quasi ꝓ rectitudine lib̾¬
tatis obicit: sic̃ sepe se timor ꝓ humilitate suppo¬
nit. Nã sic̃ pleriq reticent ex tunore. itñ tacere
se estimant ex humilitate: ita ñ nulli locunt᷑ ꝑ
impatientiã elationis : ⁊ tñ loqͥ se credt̃ ꝑ lib̾tatẽ
rectitudinis. Aliqñ aũ subditi ꝓtua q̃ sentiunt
nequaꝗ ꝓdt̃ : ⁊ hi quoꝵ loquacitas uix cõpescit᷑:
ñnũꝗ ex sola amaritudine intimi rancoris ob¬
mutesc̃t. Qͥ ꝑ dolorẽ m̃tis ꝓcacitatis suȩ uerba
subtrahentes. c̃ male loqͥ soleant. peuis tacent.
qr cũ petcantes aliqͥd de correptioẽ audiunt : indi¬
gnantes ⁊̃ responsioĩs u̾ba suspendt̃. Cũ his qñ
asꝑe agit᷑: sepe ad querelȩ uoces de hac ipsa asꝑi¬
tate ꝓsiliunt. Cũ uͦ eos magistri suę blande p̃ue¬
niunt: de hac ipsa humilitate qua p̃uenti sunt.
gͣuiꝰ indignant᷑ : ⁊ tanto eoꝵ mens uastiꝰ accen¬

Expanded text:
vocant. Sic quippe elatio se quasi pro rectitudine libevocant. Sic quippe elatio se quasi pro rectitudine libertatis objicit, sicut saepe timor pro humilitate supponit. Nam sicut plerique reticent ex timore, et tamen tacere se existimant ex humilitate, ita nonnulli loquuntur per impatientiam elationis, et tamen loqui se credunt per libertatem rectitudinis. Aliquando autem subditi proterva quae sentiunt nequaquam produnt, et hi quorum loquacitas vix compescitur, nonnunquam ex sola amaritudine intimi rancoris obticescunt. Qui per dolorem mentis procacitatis suae verba subtrahentes, cum male loqui soleant pejus tacent, quia cum peccando aliquid de correptione audiunt, indignantes etiam responsionis verba suspendunt. Cum his quando aspere agitur, saepe ad querelae voces de hac ipsa asperitate prosiliunt. Cum vero eos magistri sui blande praeveniunt, de hac ipsa humilitate qua praeventi sunt gravius indignantur, et tanto eorum mens vastius accen
Abbreviated transcription (Latin):
sidare funditꝰ negligant. ⁊ sẽꝑ tacitis cogitatiõib¬
rectoris sui iudices fiant. Qͥ dũ in illo qd̾ repre¬
hendẽ debeant importune respiciunt: insemet¬
ipsis qd̾ corrigant nũꝗ uident. Uñ ⁊ tanto atrociꝰ
ꝑeunt : quanto a se ocłos auertunt : qr in hꝰ uicę
itinere offendentes corruunt. dii alibi intendt̃.
&̾ qͥdẽ peccatores se assert̃ : nec tñ tm̃. ut tã noxie
in regimine ꝑsonȩ tradi mererent᷑. & dũ eius
facta despiciunt : dũ p̃cepta contẽpnunt: ad
tantã usq uesaniã deuoluunt᷑ : ut dm̃ res huma¬
nas curare ñ estiment : qr ei qͥ quasi iure rephendit᷑.
eẽ se cõmissos dolent. Sicq dii contͣ rectorẽ suꝑbiuni:
etiã contra iudicia conditoris intumescunt.  dũ
pastoris sui uitã diiudicant: ipsã qͦq sapientiã oia
disponentis impugnant. Sepe aũ rectoris sui di-¬
ctis ꝓt̾ue obuiant. ⁊ eandẽ uocis suꝑbiã lib̾tatẽ

Expanded text:
siderare funditus negligant, et semper tacitis cogitationibsiderare funditus negligant, et semper tacitis cogitationibrectoris sui judices fiant. Qui dum in illo quod reprehendere debeant importune respiciunt, in semetipsis quod corrigant nunquam vident. Unde et tanto atrocius pereunt, quanto a se oculos avertunt. Quia in hujus vitae itinere offendentes corruunt, dum alibi intendunt, et quidem peccatores se asserunt, nec tamen tantum, ut tam noxiae in regimine personae traderentur, et dum ejus facta despiciunt, dum praecepta contemnunt, ad tantam usque insaniam devolvuntur, ut Deum res humanas curare non aestiment, quia ei qui quasi jure reprehenditur, esse se commissos dolent; sicque dum contra rectorem superbiunt, etiam contra judicia conditoris intumescunt. Et dum pastoris sui vitam dijudicant, ipsam quoque sapientiam omnia disponentem impugnant, se autem rectoris sui dictis proterve objiciunt, et eamdem vocis superbiam libertatem
Abbreviated transcription (Latin):
ocłos agit᷑ : quauis ad humana corda ueniens.
in eoꝵ optutib diuerso amictu palliet᷑. Nã cũ
is qͥ de t̾rena priꝰ gła suꝑbiebat. pꝰmodũ de scĩta¬
te extollit᷑ : nequaꝗ cor eiꝰ elatio deseruit: s
ad eũ consueta ueniens. ut cognosci neq̃at. uestẽ
atq alit̾ subditos tẽptat. Prelato nãq in cogita¬
tionib suggerit. qr solo uitȩ merito suꝑ cetõs
excreuit: ⁊ siqua ab eo bene aliqñ gesta st̃. hec
importune eiꝰ animo obicit. & dũ hc̃ dõ singłarit̃
placuisse insinuat: qͦ facile suggesta ꝑfuadeat.
ipsã ad testimoniũ potestatis traditę retͥbutio
meliorẽ cerneret: om̃s hos sub tuo regimine
dignũ respiciat. cui equanimit̾ loquat᷑. Uñ ⁊
sine modatiõe rep̃hendit : tanto effrenatiꝰ se
in irã dilatat: quanto eos qͥ s cõnussi st̃ eẽ semet
indignos putat. At contͣ c̃ subiectoꝵ cor suꝑbia
instigat: hoc sũmoꝑe ag̾e̾ nitit᷑. ut sua acta con¬

Expanded text:
 agitur, quamvis ad humana corda veniens, in eorum obtutibus diverso amictu pallietur. Nam cum is qui de terrena prius gloria superbiebat, postmodum de sanctitate extollitur; nequaquam cor ejus elatio deseruit, sed ad eum consueta veniens ut cognosci nequeat, vestematque aliter subditos tentat. Praelato namque in cogitationibus suggerit, quia solo vitae merito super caeteros excrevit; et si qua ab eo bene aliquando gesta sunt, haec importune ejus animo objicit, et cum hunc Deo singulariter placuisse insinuat, quo facile suggesta persuadeat, ipsam ad testimonium potestatis traditae retributios omnibus meliorem cerneret, omnes hos sub tuo regimine dignum respiciat, cui aequanimiter loquatur. Unde et sine moderatione reprehendit, tanto irrefrenatius se in iracundiam dilatat, quanto eos qui sibi commissi sunt esse sibimet indignos putat. At contra, cum subjectorum cor superbia instigat, hoc summopere agere nititur, ut sua acta con
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpħã dic: repleta ẽ mal aĩa mea. ⁊ uica mea in¬
ferno appropinqͣuit. Ille dic̃ suꝑ astra celi exal¬
tabo soliũ meũ: iste humano gen̾i a paradisi
sedib expulso dic̃ ÷ ecce uenio ⁊ habitabo ĩ medio
tui. Ille dic̃. sedebo in monte testam̃ti in lat̾ib

Expanded text:
 malis anima mea, et vita mea inferno appropinquavit . Ille dicit: Supra astra coeli exaltabo solium meum ; iste humano generi a paradisi sedibus expulso dicit: Ecce venio cito, et habitabo in medio tui . Ille dicit: Sedebo in monte testamenti, in lateribus
Abbreviated transcription (Latin):
sole aruerint : qr uidelicet uerba uitȩ in cor¬
de t̾renoꝵ hominũ tprali mom̃to uirentia.
suꝑueniente ꝑsecutionis ardore siccantur.
Rursũ sole. manifeste uisionis ostensio desig
suũ. Acsi diceret. Humanitatis assũptȩ
sacramentũ : in lumine manifestȩ uisioi̾s

Expanded text:
 videlicet verba vitae in corde terrenorum hominum temporali momento virentia, superveniente persecutionis ardore, siccantur. Rursum sole manifestae visionis ostensio designsuum . Ac si diceret: Humanitatis assumptae sacramentum in lumine manifestae visio
Abbreviated transcription (Latin):
magistra u̾itas docet dicens. Dis orte a me qr
mitis sũ ⁊ humił corde. Ad ħ nãq unigenitꝰ dĩ
filiꝰ formã infirmitatis nr̃ẽ suscepit: ad hoc
inuisibilis ñ solũ uisibił s ⁊̃ despectꝰ apparuit:
ad hoc contumeliar̃ ludibria. illusionũ ꝓbra.
passionũ torm̃ta tołauit: ut suꝑbũ ñ ẽẽ hoĩe
doceret humił ds̃. Q nta gͦ humilitatis uirtꝰ ẽ.
ꝓpt̾ quã solã u̾acit edocendã. is qͥ sine estimatioe
magnus ẽ. usq ad passionẽ factꝰ ẽ paruusꝰ q̃r

Expanded text:
te a me, quia milis sum et humilis corde . Ad hoc namque unigenitus Dei Filius formam infirmitatis nostrae suscepit: ad hoc invisibilis, non solum visibilis, sed etiam despectus apparuit; ad hoc contumeliarum ludibria, illusionum probra, passionum tormenta toleravit, ut superbum non esse hominem doceret humilis Deus. Quanta igitur humilitatis virtus est, propter quam solam veraciter edocendam, is qui sine aestimatione magnu
Abbreviated transcription (Latin):
redditi᷑. Audiant illi c̃ de accepta potestate głant᷑.
hoc qd̾ abrahȩ uoce ardenti diuiti dr̾: mem̾to
fili qr recepisti bona in uita tua. Audiant isti
c̃ contͣ rectores suos in q̃relã ꝓsiliunt : hoc qd̾
murmuranti ppło moy si ⁊ aaron uocib respon¬
Nos enĩ qͥd sumꝰ: Audiant illi. turbabunt᷑ in

Expanded text:
. Audiant illi, cum de accepta potestate gloriantur, hoc quod Abrahae voce ardenti diviti dicitur: Memento, fili, quia recepisti bona in vita tua . Audiant isti cum contra rectores suos in querelam prosiliunt, hoc quod murmuranti populo, Moysi et Aaron vocibus responnos enim quid sum
Abbreviated transcription (Latin):
Q̃ si enĩ qͥdã tirannus obsessam ciuitatẽ int̾cipit:
cũ m̃tẽ suꝑbia irrũpit. Ꝙ qͦ ditiorẽ quẽꝗͣ ceꝑit :
eo in dniũ durior exurgit : qr qͦ ampliꝰ res uirtu¬
tis sine humilitate agit᷑: eo latius ista dñat᷑. Q sqͥs
uͦ eiꝰ in se tirannidẽ captiua m̃te susceꝑit: hoc
pͥmũ damnũ patit᷑. qd̾ clauso cordis ocło iudicii
eqͥtatẽ ꝑdit. Nã cuncta q̃ ab aliis uł bene gerunt᷑
displicent: ⁊ sola ei q̃ ipse uł pͣue eg̾it placent.
Semꝑ aliena oꝑa despic̃ sũ pbia. mirat᷑ qd̾ facit: qr
⁊ qͥcquid eg̾it. egisse se singłarit̃ credit: atq in eo
qd̾ exhibet ꝑ głȩ cupiditatẽ : sibimet ipsi fauet
ꝑ cogitationẽ. & c̃ se in cunctis transcende cet̾os
estim̾at. ꝑ lata cogitationũ spacia secũ deãbulans.
laudes suas tacitus clamat. Nonnũꝗ uͦ ad tantã
elationẽ mens ducit᷑: ut in eo qd̾ tumet. etiã ꝑ
ostentationẽ locutionis effrenet᷑. S tanto faciliꝰ

Expanded text:
Quasi enim tyrannus quidam obsessam civitatem intercipit, cum mentem superbia inrumpit; et quo ditiorem quemque ceperit, eo in dominio durior exurgit, quia quo amplius res virtutis sine humilitate agitur, eo latius ista dominatur. Quisquis vero eius in se tyrannidem captiva mente susceperit, hoc primum damnum patitur, qaequitatem perdit. Nam cuncta quae ab illis vel bene geruntur, displicent: sola ei quae ipse vel prave egerit, placent; semper aliena opera despicit, semper miratur quod facit: quia et quidquid egerit, egisse se singulariter credit; atque in eo quod exhibet per gloriae cupiditatem, sibimetipsi favet per cogitationem; et cum se in cunctis transcendere caeteros aestimat, per lata cogitationum spatia secum deambulans, laudes suas tacitus clamat. Nonnunquam vero ad tantam elationem mens ducitur, ut in eo quod tumet, etiam per ostentationem locutionis effrenetur. Sed tanto facilior
Abbreviated transcription (Latin):
dit. Intus nãq priꝰ ebullit in elatiõe : qd̾ foras
postmodũ spumat in oꝑe. Et qr occasio de suꝑ¬
biȩ disputatioẽ se p̃buit : debemiꝰ hanc subtiliꝰ
sollicitiusq discutere: atq ad humanas mentes
quanta uł quał ueniat. ⁊ quib qualit̃ subripi¬
at demonstrare. Alia qͥppe uicia. eas solũmͦ uir¬
tutes impetunt. quib ipsa destruunt᷑: ut uide¬
licet ua patientiã. castrimargia abstinentiã.
contenta. contͣ cuncta animę membra se erigit :¬

Expanded text:
t. Intus namque prius ebullit in elatione, quod foras postmodum spumat in opere. Sed quia occasio de superbiae disputatione se praebuit, debemus hanc subtilius sollicitiusque discutere, atque ad humanas mentes quanta vel qualis veniat, et quibus qualiterve surripiat, demonstrare. Alia quippe vitia eas solummodo virtutes impetunt quibus ipsa destruuntur, ut videlicet ira patientiam, gastctione contenta, contra cuncta animae membra se erigit
Abbreviated transcription (Latin):
antiqꝰ hostis quasi de sublimi õs uide describit᷑.
S qr multa de ostendendo humani gen̾is inuni¬
co ꝓlata st̃: ualde mens appetit. ut in fine locu¬
tionis dñice. unũ aliqͥd manifestiꝰ expͥmat᷑: unde
membra illiꝰ breui nob̾ designatioẽ monstrent᷑.
Ut leuiathan iste in cunctis q̃ suꝑiꝰ dicta st̃ całet:
iõla se suꝑbia ꝑculit. Neq enĩ ꝑ illos tot uitioꝵ
ranios aresceret: nͥ ꝑ hanc priꝰ in radice putruisset.
enĩ ipse succubuit: ꝑ hanc se sequentẽ hominẽ
strauit. Eo ⁊ eiũ delo salutẽ nr̃e mortalitatis ĩpe¬
tiit: quo uitã suȩ beatitudinis extix̃. S iccirco
mala omĩa leuiathan istius suꝑbiã diceret:
qͥd ẽẽt malis om̃ib deteriꝰ indicaret. Quãuis¬

Expanded text:
quasi de sublimi omnes videre describitur. Sed quia multa ad ostendendum humani generis inimicum prolata sunt, valde mens appetit, ut in fine locutionis dominicae, unum aliquid manifestius exprimatur, unde membra illius brevi nobis designatione monstrentur. iste in cunctis quae superius dicta sunt caderet, sola se superbia perculit. Neque enim per tot illos vitiorum ramos aresceret, nisi per hanc prius in radice putruisset. Per hanc enim ipse succubuit, per hanc se sequentem hominem stravit. Eo etenim telo salutem nostrae immortalitatis impetiit, quo vitam suae beatitudmala omnia leviathan istius superbiam diceret, quid esset malis omnibus deterius indicaret. Nu
Abbreviated transcription (Latin):
ñ intellexit. Leuiathan gͦ faciẽ. egestas antecedit:
qr negligentiũ m̃tes antẽ tẽptando spoliat : ꝗͣ eiꝰ
insidias is qͥ tẽptat᷑ agnoscat. ꝑ hoc gͦ qd̾ dictũ ẽ.
in collo eiꝰ morabit᷑ fortitudo: uirtꝰ iuolentię
ostendit᷑. E hoc uͦ qđ subdit᷑. ⁊ faciẽ eiꝰ p̃cedet ege
eiꝰ faciẽ egestatẽ pire cognoscimꝰ: suppetit aliud.
qd̾ tñ tristiꝰ exponamꝰ. Terribili qͥppe ordine dis¬
positionis occulte. pͥusꝗ leuiathan iste in illo
damnato homine quẽ assumet appareat: a scã
eccła uirtutũ signa subtrahunt᷑. Nã ꝓpħia ab¬
scondit᷑ : curationũ gra̾ aufert᷑: ꝓlixioris abstie¬
nentiȩ uirtꝰ mnuit᷑ : doctrine uba conticesct᷑:
dispensatio funditꝰ filiditꝰ subtrahit: s ñ hȩc
Qd̾ tñ mira dispensatioe agit᷑ : ut una exre.
diuina simul pietas ⁊ iusticia compleat᷑.
Dum enĩ subtractis signoꝵs uirtutib scã eccła

Expanded text:
non intellexit. Leviathan ergo faciem egestas antecedit, non intellexit. Leviathan ergo faciem egestas antecedit, quia negligentium mentes ante tentando spoliat, quam ejus insidias is qui tentatur agnoscat. Per hoc ergo quod dictum est: In collo ejus morabitur fortitudo, virtus violentiae ostejus faciem egestatem praeire cognoscimus, suppetit aliud quod tamen tristius exponamus. Terribili quippe ordine dispositionis occultae, priusquam Leviathan iste in illo damnato homine quem assumit appareat, a sancta Ecclesia virtutum signa subtrahuntur. Nam prophetia absconditur, curationum gratia aufertur, prolixioris abstinentiae virtus imminuitur, doctrinae verba conticescunt, dispensatio funditus subtrahit, sed non haec stendit. Quod tamen mira dispensatione agitur, ut una ex re divina simul pietas et justitia compleatur. Dum enim subtractis signorum virtutibus sancta Ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
qñ ⁊ mala occulta st̃. ⁊ bona publica: Pler̃q
eĩ sic̃ diximꝰ. latet suꝑbia.⁊ castitas innotescit.
atq idõ ostensa diu cafitͥas circa uitȩ finẽ ꝑdit᷑.⁊
qr cooꝑta suꝑbia usq ad finẽ in correpta retinet᷑.
Aliꝰ helemosinis uacat: ꝓpͥa distribuit: s tñ
multis iniusticiis seruit: uł fortasse linguã in
detractionib exerit. Q̾ fit pler̃q ut is qui
misericors fuerat: iuxta uitȩ suę t̾minũ. rapa¬
citatis ⁊ crudelitatis stimulis in ardescat. Qd̾
ualde iusto iudicio agitur: ut ꝑdat ⁊ ante
homines un hoib placuit : qui hoc unde dõ
displicuit. corrigere nũꝗ curauit. Aliꝰ patien¬
sat. Nã ñ nulli mundũ nequaꝗ funditꝰ dese¬
rentes. ñ ꝑ seu̾aturi angustũ iter arripiunt:
s ad q̃rendã angustã uiã. exẽplo suo eos qͥ ꝑseue¬
rat᷑i st̃ accendunt. Uñ ⁊ pler̃q contingit. ut

Expanded text:
quando et mala occulta sunt, et bona publica? Plerumque quando et mala occulta sunt, et bona publica? Plerumque enim, sicut diximus, latet superbia, et castitas innotescit; atque ideo ostensa diu castitas circa vitae finem perditur, quia cooperta superbia usque ad finem incorrecta retinetur. Alius aelemosinis vacat, propria distribuit. Sed dum multis iniustitiis servit vel fortasse linguam in detractionibus exerit, fit plerumque, ut is, qui misericors fuerat, iuxta vitę suę terminum rapacitatis et crudelitatis stimulis inardescat. Quod valde iudicio iusto agitur, ut perdat et ante homines, unde hominibus placuit, qui hoc, unde deo displicuit, corrigere numquam curavit. Duę auset. Nam nonnulli, mundum nequaquam funditus deserentes, non perseveraturi angustum iter arripiunt, sed ad quaerendam angustam viam exemplo suo eos, qui perseveraturi sunt, accendunt. Unde plerumque contingit, ut
Abbreviated transcription (Latin):
fortasse quẽpiã moueat. cur misericors d̃s fieri
ista ꝑmittat: ut leuiathan iste siue no ꝑ sug¬
gestioẽs callidas. siue tc̃ ꝑ dãpnatũ illũ quem
replet hoĩem. uł soł sͥ radios. id ÷ doctos qͦsq sapi¬
entesq subiciat : uł auiꝵ hoc ẽ uiros sc̃ĩtatis cla-
ritate fulgentes. quasi lutũ sͥ uiciis comqͥnan¬
do substernat. S citiꝰ respondemꝰ qr aiuꝵ qd pͣuis
eiꝰ ꝑsuasiõĩb qͣsi lutũ sterni potuerit : aiux añ
dĩ ocłos nũꝗ fuit. Qͥ enĩ seduci qñq ñ reu̾suri
possunt: quasi habitã scĩtatẽ ante ocłos hoĩum
Sepe naq hõ multis occulte peccatis inuoluit᷑:
⁊ in una aliqͣ uirtute magnus uidet᷑. Quȩ ipsa
qͦq uirtus in anescens deficit : qr dũ innotescit
hõib ꝓculdubio laudat᷑ : eiꝰq laus in hianter
appetitur. Un fit. ut ⁊ ipsa uirtus an dĩ ocłos
uirtꝰ ñ sit : dũ abscondit qd̾ displicet. ꝓdit qd̾
placet. Quȩ itaq eẽ merita apd̾ dm̃ possunt.

Expanded text:
fortasse quempiam moveat cur misericors Deus fieri ista permittat, ut Leviathan iste seu nunc per suggestiones callidas, sive tunc per damnatum illum quem replet hominem, vel solis radios, id est doctos quosque sapientesque subjiciat, vel aurum, hoc est viros sanctitatis ritate fulgentes, quasi lutum sibi vitiis coinquinando substernat. Sed citius respondemus, quod qui pravis ejus persuasionibus quasi lutum sterni potuerit, aurum ante Dei oculos nunquam fuit. Qui enim seduci quandoque non reversuri possunt, quasi habitam sanctitatem ante oculos hominum Saepe namque h in una aliqua virtute magnus videtur, quae ipsa quoque virtus inanescens deficit, quia, dum innotescit hominibus, procul dubio laudatur, ejusque laus inhianter appetitur; unde fit, ut et ipsa virtus ante Dei oculos virtus non sit, dum abscondit quod displicet, prodit quod placet. Quae itaque esse merita apud Deum possunt,
Abbreviated transcription (Latin):
designat᷑. sublime uid̾e describit᷑: qr uidelicet
cordis suꝑbia. c̃ exteriꝰ usq ad corpꝰ extendit᷑:
priꝰ ꝑ ocłos indicat᷑. Ipsi qͥppe ꝑ fastũ tumoris
inflati. quasi ex fublimi respiciunt: ⁊ quo se
depͥmunt. altiꝰ extollunt. Nisi enĩ suꝑbia ꝑ ocłos
qͣsi ꝑ qͣsdã se fenestras ostendet: neqͣꝗͣ dño psalmi¬
sta diceret. Popłm humilẽ saluũ facies: ⁊ ocłos
suꝑboꝵ humiliab. Nisi se suꝑbia ꝑ ocłos fundẽt.

Expanded text:
licet cordis superbia cum exterius usque ad corpus extenditur, prius per oculos indicatur. Ipsi quippe per fastum tumoris inflati, quasi ex sublimi respiciunt, et quo se deprimunt, altius extollunt. Nisi enim superbia per oculos quasi per quasdam se fenestras ostenderet, nequaquam Deo Psalmista dixisset: Populum humilem salvum facies, et oculos superborum humiliabis . Nisi
Abbreviated transcription (Latin):
iste qͥ intͣ scãm ȩcelã fulgore iusticie resplend̾e
uidebant᷑. tc̃ uł t̾renaꝵ rere concupiscencia uł
errantis doctrinȩ contagio. uł catnalib sͥ uolu¬
ptatib subicit: aux sͥ ꝓculdubio qͣsi lutũ st̾n̾it.
A urum enĩ quasi lutum sternere ẽ: in qͥbdã
uitȩ mundiciã ꝑ illicita desidia conculeare: ut
hi ⁊̃ desidiis. eiꝰ uestigiis seruiant: qͥ contra illum
prius uirtutũ splendore rutilabant. Antiqꝰ itaq
uicia uitȩ carnał int̾cipit. S tẽ ꝑ hec aꝑte cras¬
sabitur : nc̃ aut̃ multoꝵ cordib occulte dñat᷑. sic̃
paulꝰ apłs dic̃. Ut reuelet᷑ in suo tp̃r: nã mist̾iũ¬

Expanded text:
qui intra sanctam Ecclesiam fulgore justitiae resplendere videbantur, tunc vel terrenarum rerum concupiscentia, vel errantis doctrinae contagio, vel carnalibus sibi voluptatibus subjicit, aurum sibi procul dubio quasi lutum sternit. Aurum enim quasi lutum sternere, est in quibusdam vitae munditiam per illicita desideria conculcare, ut hi etiam sordidis ejus vestigiis serviant, qui contra illum prius virtutum splendore rutilabant. Antiquus itaqvitia vitae carnalis intercipit. Sed tunc per haec aperte grassabitur, nunc autem multorum cordibus occulte dominatur, sicut Paulus Apostolus dicit: Ut reveletur in suo tempore, nam myst
Abbreviated transcription (Latin):
Que calix aurens d̾r: qr dũ pulchra cẽ tpr̃alia
ostentat. stultas mtes in sui concupiscentiã debri¬
at: ut speciosa tp̾ralia appetant : ⁊ inuisibilia
pulchra concẽpnant. Hoc aureo calice pͥma spon¬
te sua eua debriata ẽ: de qͣ historiȩ u̾itas dic̃ qr cũ
uetitũ lignũ concupisceret: uidit qd̾ eẽt pulchr̃
uisu. aspectuq delectabile. ⁊ comedit. Aureus

Expanded text:
Quae calix aureus dicitur, quia dum pulchra esse temporalia ostentat, stultas mentes in sua concupiscentia debriat, ut speciosa temporalia appetant, et invisibilia pulchra contemnant. Hoc aureo calice prima sponte sua Eva debriata est, de qua historia veritatis dicit, quia cum vetitum lignum concupisceret, vidit quod esset pulchrum visu, a
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa intima diuinitatis claritas designat᷑:¬
tis suę nob claritate pͥncipat᷑. Rursũ aurinoĩe.
splendor suꝑnę ciuitatis accipit᷑: sic̃ hãc ioħs
se uidisse testat᷑ dicens. Ipsa ciuitas ainx mundũ:
simile tutro mundo. Auix naq ex qͦ illa ciuitas
constat. simile uitro mundo dr̾: ut ⁊ ꝑ auiꝵ
clara.⁊ ꝑ uitrũ ꝑspicua designet᷑. Rursũ auri
noĩe caritas intimat᷑ : sic̃ angłm quẽ sͥ loqͥ idem
ioħes aspexit. ad manullas zona aurea cinctũ ui-
nulla scissioẽ soluunt᷑ : ex sola se caritate constringt.
Sonam qͥppe aureã circa mamillas hab̾e ẽ: cunctos
rmuabiliũ cogitationũ motꝰ. ꝑ soliꝰ iã amoris iuncła
restring̾e. Rursũ auri noĩe nitor głe tp̾rał expͥmic᷑.

Expanded text:
ipsa intima divinitatis claritas designaturtis suae nobis claritate principatur. CAPUT VI.splendor supernae civitatis accipitur, sicut hanc Joannes se vidisse testatur, dicens: Ipsa civitas aurum mundum simile vitro mundo . Aurum namque ex quo illa civitas constat, simile vitro dicitur, ut et per aurum clara, et per vitrum perspicua designetur. Rursum auri nomine charitas intimatur, sicut Angelum quem sibi loqui idem Joannes aspexit , ad mamillas zona aurea cinctum vidinulla scissione solvuntur, ex sola se charitate constringunt. Zonam vero auream circa mamillas habere, est cunctos mutabilium cogitationum motus per solius jam amoris vincula restringere. Rursum auri nomine
Abbreviated transcription (Latin):
sicut scriptũ ẽ. Quartus angłs effudit phi-¬
alam suã in sole. ⁊ datũ ẽ illi estu afficere ho
ẽ : ꝑsecutionis supplicia uiris sapientiȩ splen¬
dore fulgentib irrogare. Q datũ ẽ illi ut affi¬
ceret homines estu et igni. qr dũ sapientes
uiri cruciatib uicti.male agendi errore tan¬
gunt᷑ : illoꝵ exẽplo ꝑsuasi infirmi qͥq tpr̾a¬
libꝰ desidiis in ardescunt. Ruinȩ nãq fortiũ:
augm̃ta p̾stant ꝑditionibꝰ infirmoꝵ. Qͥa
sole acumina sapientiũ designant᷑ : ꝑ cõꝑati¬
onẽ qͦq a salomone dr̃. Sapiens ut sol ꝑma-
qͥd ꝑ solis radios. nͥ acumina sapientiũ demon¬
strant᷑ Qͥa enĩ multi qͥ in scã eccła luce sapi¬
entiȩ resplende uidebantur. tẽ uł ꝑsuasionibꝰ

Expanded text:
CAP. XLVII.-- Et quartus angelus effudit phialam suam in solem, et datum est illi aestu afficere homest persecutionis supplicia viris sapientiae splendore fulgentibus irrogare. Et datum est illi ut afficeret homines aestu et igne, quia dum sapientes viri cruciatibus victi, male agendi errore tanguntur illorum exemplo persuasi infirmi quique temporalibus desideriis inardescunt. Ruinae namque fortium augmenta praestant perditionibus infirmorum. Quia sole acumen sapientiae designatur, per comparationem quoque a Salomone dicitur: Sapiens ut sol permane ergo loco quid per solis radios nisi acumina sapientium demonstrantur? Quia enim multi, qui in sancta Ecclesia luce sapientiae resplendere vid
Abbreviated transcription (Latin):
etiã leuiathan istius pedib se radii solis subdunt:
quotiens hi qͥ doctrinȩ uident᷑ lumine resplendẽ.
ĩmod̾ato acumine praua in sacro eloqͥo sentiunt :¬
ꝑu̾sisq sensib eiꝰ se errorib substernunt: qr dũ
contra fidelia u̾itatis p̃dicam̃ta se erigunt: leui¬
athan istiꝰ uestigiis falsa sentiendo famulant᷑.
Totiens radii solis sub ipso sunt: qͦtiens doctiqͥq
⁊ intelligentiȩ luce pollentes. uł despectis cet̾is
in elatioe se erigt : uł fũma q̃ sapiunt pꝰponen¬
tes. sordidis carnis desidiis inqͥnantur : uł obliti
cȩlestiũ t̾rena ambiunt : uł ñ reminiscentes
qr t̾ra sunt: de cognitioe celestiũ in anit̾ głant᷑.

Expanded text:
vero Leviathan istius pedibus se radii solis subdunt, vero Leviathan istius pedibus se radii solis subdunt, quoties hi qui doctrinae videntur lumine resplendere, immoderato acumine prava in sacro eloquio sentiunt, perversisque sensibus ejus se erroribus substernunt, quia dum contra fidelia veritatis praedicamenta se erigunt, Leviathan istius vestigiis falsa sentiendo famulantur. Toties radii solis sub ipso sunt, quoties docti quippe, et intelligentiae luce 1128 pollentes, vel despectis caeteris in elatione se erigunt; vel summa quae sapiunt postponentes, sordidis carnis desideriis inquinantur; vel obliti coelestium, terrena ambiunt; vel non reminiscentes quia terra sunt, de cognitione coelestium inaniter gloriantur.
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ intra scãm ȩccłam ꝑ acumina sapientise radi
os uidebant᷑ lucis asꝑg̾e. ⁊ ꝑ auctoritatẽ recti¬
tudinis desuꝑ resplendere : pocestati leuiathan
istius iniqua se oꝑatione substernunt: ut nͣ
iã recta p̾dicando desuꝑ luceant: s ei ꝑu̾se
obseq̃ndo famulent᷑. Solis gͦ radii sub ipso sunt.
cũ ñ nulli docti uiri. sapientię suȩ acumina ñ
libere agendo subleuant : s ad uestigia leuia¬
chan istius ⁊ ꝑu̾sitate oꝑis ⁊ blandim̃to adula-¬
tionis inclinant: ut intelligentia q̃ illis sic̃ sol
de suꝑ fuit ex celesti mun̾e : antiqͥ hostis pedibꝰ
substernat᷑ ex trena cupiditate. Uñ ⁊ nc̃ cũ
qͥsq sapientiũ atq doctoꝵ ꝙ cõmodo uł gła¬
uite tpr̾ał. ꝑ adulationis lapsũ t̾renis se potes¬
tatib ꝑu̾sa agentibꝰ subicit: quasi sub uesti¬
giis uenientis antixp̃i solis se iadiis sternit. Et
uelut cęli lucem sibi beemoth humiliat. dũ ꝑ
pestiferũ assensũ. sapientiũ intes calcat. Totiens

Expanded text:
 intra sanctam Ecclesiam per acumina sapientiae quasi radios videbantur lucis aspergere, et per auctoritatem rectitudinis desuper resplendere, potestati Leviathan istius iniqua se operatione substernunt, ut non jam recta praedicando desuper luceant, sed ei perverse obsequendo famulentur. Solis ergo radii sub ipso sunt, cum nonnulli etiam docti viri sapientiae suae acumina non libere agendo sublevant, sed ad vestigia Leviathan istius et perversitate operis, et blandimento adulationis inclinant, ut intelligentia, quae illis sicut sol desuper fuit ex coelesti munere, antiqui hostis pedibus substernatur ex terrena cupiditate. Unde et nunc cum quisque sapientium atque doctorum pro commodo vel gis per adulationis lapsum terrenis se potestatibus prave agentibus subjicit, quasi sub vestigiis venientis Antichristi solis se radiis sternit. Et velut coeli lucem sibi Behemoth humiliat, dum per pestiferum assensum sapientium mentes calcat. Toties
Abbreviated transcription (Latin):
tudinis exhibet: quicqͥd nequit̾ pot̃. Ꝙ neq asta
neq torax subsistere pot̾it: qr in ancixp̃o ueni¬
ens. tantę uirtutis appͥarebit: ut si suꝑnum
adiutoriũ desit. ⁊ pdicantiũ acum̃ obtundat.
et longanimitatẽ patientiũ destruat. Nisi enĩ
iustoꝵ uitã suꝑna gr̃a solidet: ñ subsistit asta.
qr p̃dicatoꝵ uirtus frangit᷑: ñ subsistit torax.
qr constantiũ patientia dirupta penetrat᷑.
et quasi lignũ putridũ es. Qd̾ suꝑiꝰ astã dixͣ:¬
qd̾ toracem ꝓtulit. hoc rursũ eris cõmemora¬
tione signauit. Ferrũ nãq acuit᷑. ut adu̾sariꝰ
uulneret᷑ : esaut̃. rubigine pene nulla ꝯsumit᷑.
Ferro gͦ.p̃dicationis iacła: ere aut̃. longanimi¬
tatis constantia designat᷑. Unde ⁊ fub aser

Expanded text:
tudinis exhibet quidquid nequiter potest. Et neque hasta tudinis exhibet quidquid nequiter potest. Et neque hasta neque thorax subsistere poterit, quia in Antichristum veniens, tantae virtutis apparebit, ut si supernum adjutorium desit, et praedicantium acumen obtundat, et longanimitatem patientium destruat. Nisi enim justorum vitam superna gratia solidet, non subsistit hasta, quia praedicatorum virtus frangitur; non subsistit thorax, quia constantium patientia dirupta penetratur.et quasi lignum putridum aes. 19. Saeviente Anticquod thoracem protulit, hoc rursum aeris commemoratione signavit. Ferrum namque acuitur ut adversarius vulneretur, aes autem rubigine pene nulla consumitur. Ferro ergo praedicationis jacula, aere autem longanimitatis constantia designatur. Unde et sub
Abbreviated transcription (Latin):
dis exacuit. ⁊ infirmoꝵ corda transfigit.
hunc gͦ leuiathan. istius gladius app̃hendit.
cũ eũ sius dãpnatꝰ hoͣ susceꝑit. Si aut̃ gladii
nomine. eiꝰ rra signat᷑ : recte ñ app̃hendere
gladiũ. s a gladio app̃hendi describit᷑. In
tantã qͥppe tunc insaniã uertit᷑ : ut dnãri
nãq cũ irã in usũ iusticie assumim gladiũ
tenemꝰ: qr eã sub eqͥtate iudicii possidendo mo¬
deram᷑. Ille aut̃ qr ꝑ abrupta furoris rapit᷑:
ñ app̃hende gladiũ. s a gladio app̃hendi ꝑ hi¬
betur. Non enĩ irã possid̾ens tenet: s ab ira
munimur. Eastam uulnera inferimus:
ꝑ toracem tegimur ne uulneremur. Quid gͥ
ꝑ astam nͥ predicationis iacła: quid ꝑ toracem
nisi fortitudo patientie designat᷑ Leuiathan
gͦ iste. qr ꝑ assũptũ reꝓbum hominẽ. in ira om¬
nimodȩ crudelitatis effrenat᷑ : app̃hendi a
gladio dr̃. Nã ꝑ ostensionẽ te imense forti¬

Expanded text:
dis exacuit, et infirmorum corda transfigit. dis exacuit, et infirmorum corda transfigit. Hunc ergo Leviathan istius gladius apprehendit, cum eum suus damnatus homo susceperit. Si autem gladii nomine ejus ira signatur, recte non apprehendere gladium, sed a gladio apprehendi describitur. In tantam quippe tunc insaniam vertitur, ut dominari namque cum iram in usu justitiae assumimus, gladium tenemus, quia eam sub aequitate judicii possidendo moderamur. Ille autem quia per abrupta furoris rapitur, non apprehendere gladium, sed a gladio apprehendi perhibetur. Non enim iram possidens tenet, sed ab ira munimur. Per hastam vulnera inferimus, per thoracem tegimur ne vulneremur. Quid igitur per hastam nisi praedicationis jaculum, quid per thoracem nisi fortitudo patientiae designatur? Leviathan ergo iste, quia per assumptum reprobum hominem in ira omnimodae crudelitatis effrenatur, apprehendi a gladio dicitur. Nam per ostensionem immensae tunc forti
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ ꝓ scã p̃dicatione ponit᷑ : sic̾ut paulus
ait. & gladiũ sp̃s: qd̾ ẽ uerbũ dĩ. Gladii
nomine et̃na dãpnatio designat᷑. sicut
de p̃dicante heretico scͥptũ est. Si multi¬
plicati fuerint filii eius. in gladio ert̃: qr
quantalibet hic numerositate germineN.
ȩtña damnatione consum̃t᷑. Gladiꝰ tribu¬
latio tprał accipit᷑ : sicut mariȩ de secu¬
tura tribulatione dicit᷑. Ꝙ tuã ipsiꝰ ani¬
mã ꝑtransibit gladiꝰ. Rursũ ꝑ gladium
ira uł ꝑsuasio maligni hostis expͥmit᷑.
sic̃ psalmista ait. Q lib̾asti dauid seruũ
tuum: de gladio maligno. Benignꝰ qͥppe
scȩ̃ p̃dicationis ẽ gladiꝰ  quo ꝑcutimur ut
a culpa moriam᷑. Malignus uͦ ẽ diabolicȩ ꝑ¬
fuasionis gladiꝰ : qͦ male qͥsq ꝑcutit᷑ ut aui¬
ta rectitudinis extinguat᷑. Antiqͥ gͦ hostis
ẽ gladiꝰ : ille tunc dãpnatꝰ hõ. in usũ mini¬
sterii eiꝰ assũptꝰ. Ipsũ quippe ꝑ maliciã frau¬

Expanded text:
ncta praedicatione ponitur, sicut Paulus ait: Et gladium spiritus, quod est verbum Dei . Gladii nomine aeterna damnatio designatur, sicut de praedicante haeretico scriptum est: Si multiplicati fuerint filii ejus, in gaudio erunt , quia quantalibet hic numerositate germinent, aeterna damnatione consumuntur. Gladius tribulatio temporalis accipitur, sicut Mariae de secuturis tribulationibus, dicitur: Et tuam ipsius animam pertransibit gladius . Rursum per gladium ira vel persuasio maligni hostis exprimitur, sicut Psalmista ait: Qui liberasti David servum tuum de gladio maligno . Benignus quippe sanctae praedicationis est gladius, quo percutimur ut a culpa moriamur. Malignus vero est diabolicae persuasionis gladius, quo male quisque percutitur ut a vita rectitudinis exstinguatur. Antiqui ergo hostis est gladius, ille tunc damnatus homo, in usum ministerii ejus assumptus. Ipsum quippe per malitiam frau
Abbreviated transcription (Latin):
ui eũ ero simił uob̾ m̃dax : s noui eũ ⁊ sermonẽ
eiꝰ seruo. Ille dic̃. mea st̃ flumina ⁊ ego feci ea.
iste dic ñ possũ ego a me ipso facere quicquã.
& rursũ. Pat̃ mĩs in me manens : ipse faẽ oꝑa.
Ille regna oĩa ostendens dic̃. tͥ dabo potestate hac

Expanded text:
vi eum, ero similis vobis mendax; sed novi eum, et sermonem ejus servo . Ille dicit: Mea sunt flumina, et ego feci ea ; iste dicit: Non possum a meipso facere quidquam , et rursum: Pater meus in me manens, ipse facit opera . Ille regna omnia ostendens, dicit: Tibi dabo potestatem hanc
Abbreviated transcription (Latin):
qͥtatis exercens. quanto se ab eis uinci spalit̃
in eoꝵ carne crudelitatis suȩ omĩa argum̃ta
cit : qͥ ipsa ⁊̃ suꝑni in se udicii et̃na torm̃ta
mabit malleũ. Acsi diceret. Etiã pondus eiꝰ
animadũsionis despicit: q̃ se ꝑ suppliciũ desuꝑ
ueniens ferit. In script᷑a ⁊ enĩ sacra mallei
nomine aliqñ diabolus designat᷑. ꝑ quẽ nẽ
delinquentiũ culpe feriunt᷑: aliqñ uͦ ꝑcussio

Expanded text:
quitatis exercens, quanto se ab eis vinci spiritaliter quitatis exercens, quanto se ab eis vinci spiritaliter in eorum carne crudelitatis suae omnia argumentacit, qui ipsa etiam superni in se judicii aeterna tormenta mnit.---Ac si diceret: Etiam pondus ejus animadversionis despicit, quae se per supplicium desuper veniens ferit. In Scriptura enim sacra mallei nomine aliquando diabolus designatur, per quem nunc delinquentium culpae feriuntur; aliquando vero
Abbreviated transcription (Latin):
quib quasi lapideis ictibꝰ iniquoꝵ corda tun¬
dant᷑. Uñ ad ꝓpħam de bonis doctorib dñs
dicit. Deuorabunt. ⁊ subicient lapidib fun¬
de. Sc̃i qͥppe doctores qͥ ad uirtutẽ ⁊ alios instru¬
unt. hostes deuorant: dũ eos in corpꝰ suũ ꝑ ium
conuersionis immutant. Qͦs lapidib fundȩ
subiciunt : qr duĩ fortes quosq in scã eccła ui¬
ros instituunt. ꝑ eos aduersarioꝵ suꝑbienti¬
ũ pectora dura confringunt. Unͣ ⁊ golias im¬
manissimus. saxo fundę morit᷑ : qr singłari scẽ
ȩccłȩ lapide. diabolica celsitudo suꝑatur. Leui¬
athan itaq iste : qr dãpnato illo homine assũpto
quostibet fortes scẽ eccłiȩ ułut infirmos despi-¬
In stipulã uersi st̃ ei. lapides fundę. Acsi aꝑ¬
te diceret᷑. Scõꝵ robur quasi in stipulȩ molliciẽ
redigit : quoꝵ lingua prius pectꝰ illiꝰ ictibus
tutudit. Omnẽ quippe tcͣ fortitudinẽ suȩ mi¬

Expanded text:
quibus quasi lapideis ictibus iniquorum corda tunquibus quasi lapideis ictibus iniquorum corda tundantur. Unde ad prophetam de bonis doctoribus Dominus dicit: Devorabunt, et subjicient lapidibus fundae . Sancti quippe doctores qui ad virtutem et alios instruunt, hostes devorant, dum eos intra corpus suum per vim conversionis immutant. Quos lapidibus fundae subjiciunt, quia dum fortes quosque in sancta Ecclesia viros instituunt, per eos adversariorum superbientium pectora dura confringunt. Unde et Golias immanissimus saxo fundae moritur , quia singulari sanctae Ecclesiae lapide diabolica celsitudo superatur. Leviathan itaque iste quia, damnato illo homine assumpto, quoslibet fortes Ecclesiae velut infirmos despiIn stipulam versi sunt ei lapides fundae. Ac si aperte diceretur: Sanctorum robur quasi in stipulae mollitiem redigit, quorum lingua prius pectus illius duris ictibus tutudit. Omnem quippe tunc fortitudinem suae ini
Abbreviated transcription (Latin):
audientiũ cordib uerba recte exhortationis
infigit. Qͥa gͥ leuiathan iste uerba p̃dicanti¬
ũ despicit᷑. ⁊ cũ reꝓboꝵ m̃tes male suadendo
momordit. durus int̾ iacła eas om̃imꝰ ñ relin¬
qͥt: recte dr̾. Non fugabit eũ uir sagutariꝰ.
catorͥs sagita ñ excũtit : qr qͥsqͥs ab illo ap¬
p̃hendit᷑. uerba iam p̾dicantiũ audire contẽp¬
nit. Ũn bene peccatis p̃cedentib irascens.
de his quos in manu antiqui hostis deserit. ꝑ
regłos : quib ñ ẽ incantatio. Acsi diceret. Iusto
iudicio talibus uos mimundis spĩb tradã: qͥ
a uob̾ excuti exhortatione p̃dicantiũ qͣsi incan¬
tantiũ sermone ñ ualeant. Qa gͦ leuiathan
ñ mouet᷑ : ipse etiã scõꝵ uiroꝵ contẽptus addit᷑:
Funda nãq dũ ingirũ mitit᷑: sic de illa la¬
pidei exeunt qͥb adu̾sarioꝵ pectora feriant᷑.
Ita scã eccła. dũ uolubilitate tẽpoꝵ ꝑ tribula¬
tionũ circuitũ ducit᷑. fortes ex illa uiri ꝓdeuri:

Expanded text:
audientium cordibus verba rectae exhortationis infigit. Quia ergo Leviathan iste verba praedicantium despicit, et, cum reproborum mentes male suadendo momorderit, durus inter jacula omnimodo eas non relinquit, recte dicitur: Non fugabit eum vir sagittarius. sagitta non excutit, quia quisquis ab illo apprehenditur, verba jam praedicantium audire contemnit. Unde bene peccatis praecedentibus irascens, de his quos in manu antiqui hostis deserit, Doregulos, 1125 quibus non est incantatio . Ac si diceret: Justo judicio talibus vos immundis spiritibus tradam, qui a vobis excuti exhortatione praedicantium quasi incantantium sermone non valeant. Quia vero Leviathan non movetur, ipse etiam sanctorum virorum contemptus adjicitur, Funda namque dum in gyrum mittitur, sic de illa lapides exeunt quibus adversariorum pectora feriantur; ita sancta Ecclesia dum volubilitate temporum per tribulationum circuitum ducitur, fortes ex illa viri prodeunt
Abbreviated transcription (Latin):
iuxta meritũ congrius disponam᷑. Hic enim
foris tundim᷑: ut illuc sine rep̾hensione ueniamꝰ.
Hic malleus. hic securis: hic omĩa tunsionũ
resonant ferram̃ta. In domo aut̃ dĩ. nulli ictus
audiunt᷑ : qr in etña patria om̃s iã ꝑcussionũ
strepitus conticescunt. Nequaꝗ ibi malleus ꝑ.¬
cutit : qr nulla animadu̾sio affligit. Nequãꝗͣ
securis incidit : qr receptos interuis. nulla foras
seueritatis sententia ꝓicit. Neqͣꝗͣ ferram̃ta ꝑstre¬
punt: qr nec q̃libet minima iã flagella sentiunt᷑.
Q a gͦ ꝑ malleũ desuꝑuenientẽ. celestis pondꝰ ꝑ¬
cussionis expͥmit᷑ : qͥd ẽ qͥ leuiathan iste malleũ
despic̃ : nͥ qd̾ suꝑnȩ animadu̾sionis ictꝰ. formi¬
dare contẽpnit: . quasi stipulã malleũ de¬
putat : qr ad iustȩ irȩ se pondera. uelut contͣ¬

Expanded text:
juxta meritum congruis disponamur. Hic enim juxta meritum congruis disponamur. Hic enim foris tundimur, ut illuc sine reprehensione veniamus. Hic malleus, hic secucuris, hic omnia tunsionum resonant ferramenta. In domo autem Dei nulli ictus audiuntur, quia in aeterna patria omnes jam percussionum strepitus conticescunt. Nequaquam ibi malleus percutit, quia nulla animadversio affligit. Nequaquam securis incidit, quia receptos interius nulla foras severitatis sententia projicit. Nequaquam ferramenta perstrepunt, quia nec quaelibet minima ultra jam flagella sentiuntur. Quia ergo per malleum desuper venientem coelestis pondus percussionis exprimitur, quid est quod Leviathan iste malleum despicit, nisi quod supernae animadversionis ictus formidare contemnit? Et quasi stipulam malleum deputat, quia ad justae irae se pondera velut cont
Abbreviated transcription (Latin):
sta ira reꝓbos ꝑcutit. et iã supplicia ȩterna
p̃ueniens. qͥd etiã in poster̃ mereant᷑ ostendit.
Nã qr appellatione mallei antiqꝰ hostis expri-¬
mit᷑. ꝓpħa testat᷑. cũ suꝑ iuim extremi iudicii
contemplat᷑ dicens. Quomͦ confractꝰ ẽ.⁊ con¬
tritus malleus uniu̾sȩ t̾rę. Acsi diceret. Cũ
ꝑ quẽ uascła sua dñs in ministerii sui usum
formanda ꝑcutit: qͥs ꝑpendat. qͦ turbine ueni¬
ente extremo uidicio in ęt̾̃na dãpnatione con-¬
fringit. Rursũ ꝑ malleũ ꝑcussio celestis ex¬
pͥmit᷑ : qđ salomone tẽplũ edificante signat᷑. cũ
dr. Domus aut̃ cũ edificaret᷑ lapidib dolatis
atq ꝑ fectis edificata ẽ : ⁊ malleus ⁊ securis ⁊
om̃ẽ ferram̃tũ ñ st̃ audita in domo. cũ edifica¬
tionẽ: electoꝵ animȩ quasi qͥdã expoliti
lapides deferuntur. Quȩ cũ edificat᷑ in cęlis:
nullus illic iã discipline malleus sonat: qr do¬
lati atq ꝑfecti illuc lapides ducimur: ut locis

Expanded text:
cutit, ut jam supplicia aeterna praeveniens, quid etiam in posterum mereantur ostendat. Nam quia appellatione mallei antiquus hostis exprimitur, propheta testatur, cum super eum vim extremi judicii contemplatur, dicens: Quomodo confractus est et contritus malleus universae terrae ? Ac si dicerei: Eum per quem vascula sua Dominus in ministerii usum formanda percutit, quis perpendat quo turbine, veniente extremo judicio, in aeterna damnatione confringit? Rursum per malleum percussio coelestis exprimitur, quod Salomone templum aedificante signatur, cum dicitur: Domus auticata est, et malleus et securis, et omne ferramentum non sunt audita in domo, cum aedificationem electorum animae, quasi quidam expoliti lapides deferuntur. Quae cum aedificatur in coelis, nullus illic jam disciplinae malleus resonat, quia dolati atque perfecti illuc lapides ducimur, ut locis
Abbreviated transcription (Latin):
nita sua dapnatioẽ dicturi st̃. Prrauimus aᷤ
uia u̾itatis. ⁊ lum̃ iusticie ñ luxit nob̾. ⁊
sol ñ ẽ ortus nob̾. Acsi aꝑte dicant: interni
nob̾ luminis radiꝰ ñ refulsit. Uñ ⁊ ioħs ait.
Mulier amicta sole: ⁊ luna sub pedibꝰ eiꝰ. In
sole enĩ illustratio ueritatis: in lunra aũ q̃ men-¬
struis suppletionib deficit. mutabilitas tpr̃ali¬
tatis accipit᷑. Scã aũ eccła qr suꝑni luminis

Expanded text:
t: Erravimus a via veritatis, et lumen justitiae non luxit nobis; et sol non ortus est nobis . Ac si aperte dicant: Interni nobis luminis radius non refulsit. Unde et Joannes ait: Mulier amicta sole, et luna sub pedibus ejus. In sole enim illustratio veritatis, in luna vero, quae menstruis suppletionibus deficit, mutabilitas temporalitatis accipitur. Sancta autem Ecclesia, quia s
Abbreviated transcription (Latin):
Contra leuiathan dñs hastã iubiat : qr in etꝰ
int̾itũ. districtã minat᷑ sententiã. hastã qͥppe
iubrare ẽ : et̾nã ei mortẽ ex districta animad-¬
u̾sione p̃parare. S apostata sp̃s. auctorẽ uite
⁊̃ cũ sua morte despiciens. hastã uibrantẽ
deridit : qr ex districto iudicio qͥcqͥd graue
qͥcqͥd horribile eẽ p̃uidet pati ñ metuitꝰ s qͦ se
et̾na torm̃ta ñ posse euadere conspic̃: eo in ex-¬
ercenda neqͥtia durior assurgit. Quẽ cũ pleri¬
q huiꝰ mundi sapientes. in cunctis q̃ appecit
tanta ꝑtinatia tanta fortitudine stringi con-¬
sid̾ant. corda sua ad famulatũ tirannidis¬
eiꝰ inclinant : ⁊ omẽ qđ largiente dño sapi¬
unt. hoc contͣ eũ ad seruitiũ hostis illiꝰ infle-¬
qualibet manifestę uisionis ostensio: aliqñ
aũ intelligentia sapientiũ designat᷑. ł solẽ
qͥppe diis figurat᷑ sic̃ in libro sapientie ꝑhi¬

Expanded text:
Contra Leviathan enim Dominus hastam vibrat, quia in ejus interitu districtam minatur sententiam. Hastam quippe vibrare est aeternam ei mortem ex districta animadversione praeparare. Sed apostata spiritus auctorem vitae etiam cum sua morte despiciens, hastam vibrantem deridet, quia ex districto judicio quidquid grave, quidquid horribile esse praevidet, pati non metuit; sed quo se aeterna tormenta non posse evadere conspicit, eo in exercenda nequitia durior assurgit. Quem cum plerique hujus mundi sapientes in cunctis quae appetit tanta pertinacia, tanta fortitudine stringi considerant, corda sua ad famulatum ejus tyrannidis inclinant, et omne quod Deo largiente sapiunt, hoc contra eum ad servitium hostis illius inflequalibet manifestae visionis ostensio, aliquando autem intelligentia sapientium designatur. Per solem quippe Dominus figuratur, sicut libro Sapientiae
Abbreviated transcription (Latin):
actione reꝓboꝵ: lapsum cadentiũ uertit in pro¬
uectũ manentiũ. & unde punita ẽ. culpa suꝑbi¬
entiũ : in de humilib angłis ⁊ inuenta ⁊ solidata
sunt augm̃ta meritoꝵ. Istis nãq cadentib: illis
in munere datum ẽ. ut cade omino nͣ possint.
Sc̃i enũ angłi dum inistis naturę fuȩ damna
conspiciunt : in se ipsis iã cautius robustiusq
ruine suȩ damno ꝓficiant : dum inde firmius
constructa ẽ. un fuerat ex parte destructa.S¬

Expanded text:
actione reproborum, lapsum cadentium vertit in proactione reproborum, lapsum cadentium vertit in profectum manentium; et unde punita est culpa superbientium, inde humilibus angelis et inventa et solidata sunt augmenta meritorum. Istis namque cadentibus, illis in munere datum est ut cadere omnino non possent. Sancti enim angeli, dum in istis naturae suae damna conspiciunt, in seipsis jam cautius robustiusque ruinae suae damna proficiant, dum inde 1122 firmius constructa sit unde fuerat ex parte destructa. 1