comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fortium utrorũ narro : repente admemoriã uenit.
qͥderga andream fundanȩ ciuitatis ep̃m duuna mise¬
ricordia fecerit. Quetantũ ad hoc legentib ut ualeat
en coptios quatinus qͥ corpus õuum abstũientiȩ dedicant ha¬
bitare cumfemuinis non p̃sumant. Neruina t̾anto mentẽ
repentuia subripiat: quanto adhoc q̃si male concu¬
piscit᷑ et iam p̃sentia concupitȩ forme famulatur. Nlec
res est dubia quãnarro. qͥa pene tanti mnea testessueh
quantieidẽ loci. habitatores ecxsistunt Blamq hic ue¬
nerabilis uir cũuitã multis plenã iurtutib ducer& seq
subsacerdotali custodia incontinentiȩ arte custodiroe
qb anda scinonialẽ feminã quã secum prius habueras
aottinentia secũ hanc ꝑmisit habtare: Cocquare actũ
est. utantiquus hostis apud eiꝰ animũ aditium deptatio¬
as eoeqrer&. Ian coepit speciem illius oculis mentis
ci su primere: ut ilicitus nefanda cogidrde. Qu ahuerns
cien minordeus aidam ea campaniȩ partib ipmã uenuens.¬

Expanded text:
fortium virorum narro, repente ad memoriam venit quid erga Andream Fundanae civitatis episcopum divina misericordia fecerit. Quod tamen ad hoc legentibus ut valeat exopto, quatenus qui corpus suum continentiae dedicant, habitare cum feminis non praesumant; ne ruina menti tanto repentina subripiat, quanto ad hoc quod male concupiscitur etiam praesentia concupitae formae famulatur. Nec res est dubia quam narro, quia pene tanti in ea testes sunt, quanti et ejusdem loci habitatores existunt. Hic namque venerabilis vir cum vitam multis plenam virtutibus duceret, seque sub sacerdotali custodia in continentiae arce custodiret, quamdam sanctimonialem feminam, quam secum prius habuerat,continentia, secum hanc permisit habitare. Ex qua re actum est ut antiquus hostis apud ejus animum aditum tentationis exquireret. Nam coepit speciem illius oculis mentis ejus imprimere, ut illectus nefanda cogitaret. Quadam vero die Judaeus quidam ex Campaniae partibus Romam veniens
Abbreviated transcription (Latin):
Cum uero ille dicer& quod inilla tali dei famula pra¬
uiamoris oculos iniecissce. atque adhuc ep̃s negarae
adoundeit dicens. Quare negas quodinquireris. qui
adhoc usque uesperȩ hesteruo ꝑduetuses. rtposte¬
riora illius alapa ferires. adque ninirũ uerbaden¬
hensum seep̃sutuens: humiliter confessus est. quoa
prius otinaciter negauit: Cuiꝰ ruinȩ & uerecundis his¬
dem udeis consulens. qualit̾ hoc agnouissee uelque
ico nueritu malignorum spũum deeo audiss&. indica¬
int. Q uiod ille cognoscens. ses int̾rã ꝓtinus morationẽ
dedit: mnorque desuo habitaculo nonsolũ eandem dei
famulã sedonis quoque feminas quȩ ineuis illic obse¬
quio habitabant ex piulit. In eodẽ uero templo apollu¬
ms beati andreȩ apłi repente oratoriumn fecꝗ .ãcuine
om̃i illa temptatione carnis funditus caruit Iudeuin
uer dlut emore atq in crepatione saluatus est : a decer¬

Expanded text:
Cum vero ille diceret quod in illa tali Dei famula praCum vero ille diceret quod in illa tali Dei famula pravi amoris oculos injecisset, atque adhuc episcopus negaret, adjunxit, dicens: Quare negas quod inquireris, qui ad hoc usque vespere hesterno perductus es, ut posteriora illius alapa ferires? Ad quae nimirum verba deprehensum se episcopus intuens, humiliter confessus est quod prius pertinaciter negavit. Cujus ruinae et verecundiae idem Judaeus consulens, qualiter hoc cognovisset, vel quae in conventu malignorum spirituum de eo audivisset, indicavit. Quod ille agnoscens, se ad terram protinus in orationem dedit. Moxque de suo habitaculo non solum eamdem Dei famulam, sed omnem quoque feminam, quae in ejus illic obsequio habitabat, expulit. In eodem vero templo Apollinis, beati Andreae apostoli repente oratorium fecit, atque omni illa tentatione carnis funditus caruit. Judaeum vero, cujus visione atque increpatione salvatus est, ad aeter
Abbreviated transcription (Latin):
die p̃terito uesꝑtina hora eiꝰ mentẽ traxerit: ut interga
et dem seimonialis feminȩ blandiens alapam darce: Tunc
malignus sp̃s atque humani xneris antiquus inimicus ett¬
ortatus huncblande est i ꝑficer&e quod coepissatse
quatinus ruinȩ illius siungi łarẽ int̾ ceteros palmã tene¬
ret. Sumq uideus quiaduenerar hoc uigilans cernere.
ee magnȩ formidinis anxietate palpitaroe: ab e d spũ qui
cunctis illie obsequentib p̃erat iussũ est ut requireren
qusiã esse ille: quiacere intemplo eodem presip sisse
Sustẽ maligni sp̃s ꝑgentes & subtilius intuente espeis
musterio signatũ uider̃. mirant sq didcerunt. Ueue. s
uasuacuum. & signatũ. Quib hoc renuntiantibus. cunc¬
taille malignorũ spuum turba disparuit. Iuclus. ieuo
tulit. quatemptatione urg retur ii quisuit. Cui con¬
fiteri ep̃s. temptationẽ suam uereẽondatus noluit:

Expanded text:
die praeterito, vespertina hora, ejus mentem traxerit, ut in terga die praeterito, vespertina hora, ejus mentem traxerit, ut in terga ejusdem sanctimonialis feminae blandiens alapam daret. Tunc malignus spiritus atque humani generis antiquus inimicus exhortatus hunc blande est, ut perficeret quod coepisset; quatenus ruinae illius singularem inter caeteros palmam teneret. Cumque Judaeus qui advenerat hoc vigilans cerneret, et magnae formidinis anxietate palpitaret, ab eodem spiritu qui cunctis illic obsequentibus praeerat jussum est ut requirerent quisnam esset ille qui jacere in templo eodem praesumpsisset. Quem maligni spiritus pergentes, et subtilius intuentes, crucis mysterio signatum viderunt, mirantesque dixerunt: Vae, vae, vas vacuum et signatum. Quibus hoc renuntiantibus, cuncta illa malignorum spirituum turba disparuit. Judaeus vero tulit, qua tentatione urgeretur inquisivit. Cui confiteri episcopus tentationem suam verecundatus noluit.
Abbreviated transcription (Latin):
Au uesperascere cerner& & quo dedinare posset mon¬
me neppperiret: iata apollinis templũ fuit.ibi quese
admanendũ contulit Qi ipsum locum sacrileguant¬
ꝑt imescens . quanus fidẽ crucis minime habere sgio
ea mori secis icis munire curauit. Noctf aut neha epso
solituders pdu ore turbatus. ꝑ uigil iachat E trepen¬
conspiciens uidit malignorum spũum turbam quasi iobseqͥũ
cuiusdam potestatis preire. Fumuero quic& eris pree¬
rat. in eiusdem grenub. Loci. consedisse Quicepit singu¬
lorũ sp̃uum obsequentium sibi causas actusq discutere.
quatinus unus quisque quantũ nequitiȩ egisse inuenissde:
umque singuli sp̃is adinquisitionẽ eius exponerent : quido
Cũuero hoc malignꝰ quip̃erat sp̃s inianter audiret: &etan¬
to sibi facto luchrum grande creder&. quanto sanctioris
uiria nmum adlapsum̃ ꝑditionis inclinarce : ille sp̃s qui
haec eadem fatebat᷑ adiunexit. quia usque adhoc quo que

Expanded text:
 vesperascere cerneret, et quo declinare posset minime reperiret, juxta Apollinis templum fuit, ibique se ad manendum contulit. Qui ipsum loci illius sacrilegium pertimescens, quamvis fidem crucis minime haberet, signo tamen se crucis munire curavit. Nocte autem media, ipso solitudinis pavore turbatus, pervigil jacebat, et repenconspiciens vidit malignorum spirituum turbam quasi in obsequium cujusdam potestatis praeire, eum vero qui caeteris praeerat, in ejusdem gremio loci consedisse: qui coepit singulorum spirituum obsequentium sibi causas actusque discutere, quatenus unusquisque quantum nequitiae egisset inveniret. Cumque singuli spiritus ad inquisitionem ejus exponerent quid operati Cum vero hoc malignus qui praeerat spiritus inhianter audiret, et tanto sibi factum lucrum grande crederet, quanto sanctioris viri animum ad lapsum perditionis iclinaret, ille spiritus, 292 qui haec eadem fatebatur, adjunxit quia usque ad hoc quoque,
Abbreviated transcription (Latin):
meoruthi partib aduenit. Cuiuecesse fuit ut uigurre
ads edendum equus requiri debius toe. Quodillie quidan
uir uobilis audiens equium quẽpromagna marsuetudine
eus conud sedere consueuerat ita ei obtulit: ⁊tcum ed
beret ille quomdelerat. ꝓpter suam conuuge retr ant

Expanded text:
orinthi partibus advenit, cui necesse fuit ut in itinere ad sedendum equus requiri debuisset. Quod illic quidam vir nobilis audiens, equum, quem pro magna mansuetudine ejus conjux sedere consueverat, ita ei obtulit, ut cum adberet ille quem dederat propter suam conjugem retran
Abbreviated transcription (Latin):
iacentis adsister& subito aspexxit intrantes aduirũ da
quosdam uiros stolis candidis amictos: quie undẽ quoqu
candorẽ uestium uultum suorũ luce uincebant. Qui¬
ex splendoris eorũ claritate ꝑcussus: qui uã illi essent
cõmotus: intrantes eos aspex̃ & agnouit: atq eundem
stridentẽ. uagientẽq puerũ. consolare cõepit dicens
Noli timere : quia adme sc̃s iuuenalis. & sc̃s eleutheris
martires uenerunt. Ille aut̃ tante & iamuisionis noui¬
tatẽ nonferens: cursu extra forłs concitus fugit: atque¬
eos quosuiderat patri. ac medicis nuntiauit. Quiconeite
descenderunt : sedegrum quẽ reliquerãt iam de functũ
inuenerun. Quia illi eum secum tulerunt. Quoꝵ uisso¬
nẽ puerferre non potuit. qui ibi remausit.

Expanded text:
jacentis assisteret, subito aspexit intrantes ad virum Dei jacentis assisteret, subito aspexit intrantes ad virum Dei quosdam viros stolis candidis amictos, qui eumdem quoque candorem vestium, vultuum suorum luce vincebant. Qua splendoris etiam claritate perculsus, quinam illi essent,episcopus commotus, intrantes eos aspexit et agnovit, atque eumdem stridentem vagientemque puerum consolari coepit, dicens: Noli timere, fili, quia ad me sanctus Juvenalis et sanctus Eleutherius martyres venerunt. Ille autem tantae visionis novitatem non ferens, cursu conciteos quos viderat patri ac medicis nuntiavit. Qui concite descenderunt; sed aegrum quem reliquerant jam defunctum invenerunt, quia illi eum secum tulerant, quorum visionem puer ferre non potuit, qui hic remansit.
Abbreviated transcription (Latin):
Qua dere̾ neque hoc sileam: quod ꝓbus omĩpotentis dĩ
Ifamulus. qui nunc in hac urbe uimonasterio presto est:
quod appellatur Renati. deprobo patruo suo reatine
ciuitatis ep̃o uhi narrare consueuit dicens: quia apro¬
pinquante uite eius termino: eum grauiss ina de pressit
egritudo. Cuius pat̾ nomine maxinus. pueroscircum¬
quaque transmissos colligere medicos studuit: si fortasse
eius molestie subuenire potuissent. Sed congregati ex
uicinis locis undiq medici: ad tactũ uene. denuntiauert᷑
eiꝰ eccitumcitius ad futurũ. Cumuero iamtẽpus refec¬
tionis incumber&: atque diei hora tardior exxcreuissae.
uenerandus ep̃s de illorũ potius quamdesua salute sollici¬
tus. eos quiaderant ammonuit cumsene patre insuperi¬
ore episcopii sui parte ascendere: seq post laborem
Reficiendo repararens. Om̃s igitur ascenderunt doniũ.
unus ei tantum modo paruulus relictus est puer. Quenue
quoque predietus probus adserit suꝑ esse. Quidum lcoꝰ

Expanded text:
Qua de re neque hoc sileam, quod Probus omnipotentis Dei famulus, qui nunc in hac urbe monasterio praeest, quod appellatur Renati, de Probo patruo suo Reatinae civitatis episcopo mihi narrare consuevit, dicens quia, appropinquante vitae ejus termino, eum gravissima depressit aegritudo. Cujus pater nomine Maximus, pueris circumquaque transmissis colligere medicos studuit, si fortasse ejus molestiae subvenire potuisset. Sed congregati ex vicinis locis undique medici, ad tactum venae denuntiaverunt ejus exitum citius adfuturum. Sed cum jam tempus refectionis incumberet, atque diei hora tardior excrevisset, venerandus episcopus de illorum potius quam de sua salute sollicitus, eos qui aderant admonuit cum suo patre in superioris episcopii sui partes ascendere, seque post laborem reficiendo reparare. Omnes igitur ascenderunt domum, unus ei tantummodo parvulus relictus est puer, quem nunc quoque praedictus Probus asserit superesse. Qui dum lecto
Abbreviated transcription (Latin):
UPtR quoque in parte cam panie. uirualde uenerabi¬
lis martinus nomine in monte marsico solitariã uitã
duxit: multisq aiius inspecu angustissimo inclusus fuit.
Quẽ multi ex nostris nouerunt: eiusq actib presentes
extiteruit.  Re quo multa ipse &e beate memoriȩ papec
pelagio decessorłmeo: & alus religiosissimis uiris nar¬
rantibus agnoui. Cuius hoc miraculum prunum fuit.
quodmox ut se in predicti montis foramine contulit ex
patreteadem que uisem& ipsa concaua angustum specũ
fecerat: atquȩstilla prerupit que martino dei famulo
inusu cotidiano sufficeret. & necplus adess&e. nec neces¬
sitati deess&. Qua uire ostendit om̃psds quantũ sui fa¬
muli curam gerer&.: cui uetusto miraculo potum insoli¬
tudine exxpetrȩ duritia ministrarae. Sedantiquus hostis
humani generis eius uiribꝰ. inuidens: hunc usitata arte

Expanded text:
uper quoque in parte Campaniae vir valde venerabilis Martinus nomine in monte Marsico solitariam vitam duxit, multisque annis in specu angustissimo inclusus fuit, quem multi ex nostris noverunt, ejusque actibus praesentes exstiterunt. De quo multa ipse et beatae memoriae papa Pelagio decessore meo, et aliis religiosissimis viris narrantibus agnovi. Cujus hoc miraculum primum fuit, quod mox ut se in praedicti montis foramine contulit, ex petra eadem, quae in semetipsa concava angustum specum fecerat, aquae stilla prorupit, quae Martino Dei famulo in usu quotidiano sufficeret, et nec plus adesset, nec necessitati deesset. Qua in re ostendit omnipotens Deus quantam sui famuli curam gereret, cui vetusto miraculo potum in solitudine ex petrae duritia ministraret 316 Sed antiquus hostis humani generis, ejus viribus invidens, hunc usitata arte
Abbreviated transcription (Latin):
nio: ecce uenio. Atq int̾ haec uerba: animã reddidit.
Et quia ueracit̾ scõs apłos uider&. eos &iam sequendo
testatus ẽ. Q uod plerumq contingit iustis. ut in morte
sua scõrum precedentium uisiones aspiciant: neipsam
morte sue poenalẽ sententiã ꝑtimescant. Seddum eorũ
mentibinternorũ ciuium societas ostenditur: acarnis
suae copula sine doloris & formidinis fatigatione soluañ.¬

Expanded text:
nio, ecce venio; atque inter haec verba animam reddidit. Et quia veraciter sanctos apostolos viderit, eos etiam sequendo testatus est. Quod plerumque contingit justis, ut in morte sua sanctorum praecedentium visiones aspiciant, ne ipsam mortis suae poenalem sententiam pertimescant, sed dum eorum menti internorum civium societas ostenditur, a carnis suae copula sine doloris et formidinis fatigatione solvan
Abbreviated transcription (Latin):
igniculus uiuit: paleam tolle. Illa igitur Recedente.
crescente uirtute corporis: cum magna cȩpit locitia
clamare dicens. Bene ueniunt dñimei. bene ueniunt
domin mei: quia ad tantillũ seruulum ur̃m estis dig¬
conuenire. Clenio. uenio: grãs ago: grãs ago. Cumq hoc ite ra¬
to crebra uoce repeter&e: quib hoc dicer&e noti sui qui
illum circumsteterant.: requirebant. Quib ille ammiran¬
do: respondit dicens. Numquid conuenisse hic scõs apłos
nonuidistis. beatũ p&rum & paulũ primos apłorũ non¬

Expanded text:
igniculus vivit, paleam tolle. Illa igitur recedente, igniculus vivit, paleam tolle. Illa igitur recedente, crescente virtute corporis, cum magna coepit laetitia clamare, dicens: Bene veniant domini mei; 389 bene veniant domini mei; quid ad tantillum servulum vestrum estis digconvenire? venio, venio, gratias ago, gratias ago. Cumque hoc iterata crebro voce repeteret, quibus hoc diceret noti sui, qui illum circumsteterant, requirebant. Quibus ille admirando respondit, dicens: Nunquid hic convenisse sanctos apostolos non videtis? beatum Petrum et Paulum primos apo
Abbreviated transcription (Latin):
Dabbas stephanus quinon longe ante hoc ihac urbe de¬
functus est: quẽ ipse & iam bene nosti. ui eadẽ proiuncia
nursie contigisse referebat. Arebat enim: quod illic prb̃
quidam cominissã sibi cũ magno tiniore dñi. regebat ȩc
ut sororẽ diligens. sed quasi hostẽ cauens: ad se ꝓpius acce¬
dere nũquã su iebat. eãq sibim& ꝓpuquare nulla oecasione
ꝑmittebat. ab ea sibi cõmunionẽ funditus familiaritatis
absciderat. Habent quippe scĩuiri hoc ꝓprium. Nã ut sẽꝑ
quadragesimo ordinationis suȩ. in ardescente graaut̃ febre
correptus. ad extrema deductus est. Seid umeũ presbi¬
tera sua conspicer& solutis iã menbris quasi in morte dis¬
tensum : si quod adhuc ei uitale spiramen in ess&. narib
eius ad posita curauit aure dinoscere. Quo ille senti¬
ens cui deniuissimus inerat flatus: quantulo adinsu
ualuit ut loqͥ potuiss &. inferuescente sp̃u collegit uo¬
cem atq erupit dicens. Recede ame mulier: ad huc

Expanded text:
abbas Stephanus, qui non longe ante hoc tempus in hac urbe defunctus est, quem ipse etiam bene nosti, in eadem provincia Nursiae contigisse referebat. Aiebat enim quod illic presbyter quidam commissam sibi cum magno timore Domini regebat Eccleut sororem diligens, sed quasi hostem cavens, ad se propius accedere nunquam sinebat, eamque sibimet propinquare nulla occasione permittens, ab ea sibi communionem funditus familiaritatis absciderat. Habent quippe sancti viri hoc proprium; nam ut semper quadragesimo ordinationis suae inardescente graviter febre correptus, ad extrema deductus est. Sed cum eum presbytera sua conspiceret solutis jam membris, quasi in morte distentum, si quod adhuc ei vitale spiramen inesset, naribus ejus apposita curavit aure dignoscere. Quod ille sentiens, cui tenuissimus inerat flatus, quantulo adnisu valuit, ut loqui potuisset, infervescente spiritu collegit vocem atque erupit, dicens: Recede a me, mulier, adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
to mnurũ fierumpente ꝑsecutionis dempore illi matti¬
resesse potuissent. qui inipsa quoque pace eccłȩ sema¬
ipsos semuꝑ affligendo angustã martiri denueruit erã
Quando irruente ꝑsecũtionis articulo. hn & iam mȩ¬
ruerunt martiru palmas accipere. quiin pade gccłe
latas huius scłi uias sequi uidebantur: nectamen quod
decisdẽ electis uiris dicemus. decunetisiam qua ire¬
gulam tenemus. Namcũ ꝑsecutionis aꝑte temp su
ruit . sicut pleriq subire martiriũ possunt. quaesse
inpace ȩcde despicabiles uidentur. ita noniuem quam
indebilitatis formidine corruunt. quimpace priusaet¬
de fortiter stare credebantur. Sedeos dequib p̃dix imꝰ
fierimartires potiuisse fidenter fatentur: quia hoc iã
Exeorũ fine colligimus. Cadere eiui nec inaꝑta ꝑseca¬
cutione poterant hu: dequib constat. quia & usque
io finẽ uite in occulta animi untute ꝑstiter. Pt ⁊ re
¶t astruis: ita est. Sedsuꝑ indignos nosduinȩ mise¬

Expanded text:
o mirum si, erumpente persecutionis tempore, illi martyres esse potuissent, qui in ipsa quoque pace Ecclesiae semetipsos semper affligendo angustam martyrii tenuerant viam, quando, irruente persecutionis articulo, hi etiam meruerunt martyrii palmas accipere, qui in pace Ecclesiae latas hujus saeculi vias sequi videbantur? Nec tamen hoc, quod de eisdem electis dicimus viris, de cunctis jam quasi in regulam tenemus. Nam cum persecutionis apertae tempus irruit, sicut plerique martyrium subire possunt, qui esse in pace Ecclesiae despicabiles videntur; ita nonnunquam in debilitatis formidinem corruunt, qui in pace prius Ecclesiae fortiter stare credebantur. Sed eos de quibus praediximus, fieri martyres potuisse fidenter fatemur, quia hoc jam ex eorum fine colligimus. Cadere enim nec in aperta persecutione poterant hi de quibus constat quia et usque ad finem vitae in occulta animi virtute perstiterunt. PETR. Ut asseris ita est, sed super indignos nos divinae mise
Abbreviated transcription (Latin):
uulnera: edux̃ a corpore uulnꝰ mentis. qr uoluptatẽ trax̃
in dolorẽ: Cũq bene penalit̃ arderet foris: oetioẽ qđ illi¬
eite ardebat intus Uicit itaq peccarũ: qr mutauit incen¬
diũ. Ex quo uidelicet tẽpore sicut post discipulis ipse ꝑhibe¬
bat: ita in illo ẽ tẽptatio uoluptatis edo̾mita : ut tale in se
aliquid minime sentiret: s ȩper̃ postmodũ multi iã mun¬
aũ relmquere : atq ad eiꝰ magisteriũ festinare Laber
quippe a tẽptationis uicio : iure iã fachs est uirtutum
magister Unde & ꝑmoysen p̃cipit᷑. ut leuitȩ a uiginti
quinq annis & supra: minist: are debeant Ab anno uero
quinquagesimo: custodes uasorũ fiant ł e NRUS: Iam
quidem ꝓlati testimonii mͥ aliquantulũ int̾ licet intellectꝰ.
quinquagesimo: calor corporis frigescat: Uasa aũt saerau sunt
quau suit mentes Electi gͦ eũ adhue intẽptatione it̃  sub e̾ẽ cos

Expanded text:
vulnera eduxit a corpore vulnus mentis; quia voluptatem traxit vulnera eduxit a corpore vulnus mentis; quia voluptatem traxit in dolorem. Cumque bene poenaliter foris ite ardebat. Vicit itaque peccatum, quia mutavit incendium. Ex quo videlicet tempore, sicut post discipulis ipse perhibebat, ita in eo est tentatio voluptatis edomita, ut tale aliquid in se minime sentiret. Coeperunt postmodum multi jam mundum relinquere, atque ad ejus magisterium festinare. Liber quippe a tentationis vitio, jure jam factus est virtutum magister. Unde et per Moysen praecipitur , ut levitae a viginti quinque annis et supra ministrare debeant: ab anno vero quinquagesimo custodes vasorum fiant. Petrus. Jam quidem prolati testimonii mihi aliquantum intellectus interlucet: quinquagesimo calor corporis frigescat: vasa autem sacra sunt fidelium mentes. Electi ergo cum adhuc in tentatione sunt, subesse eos
Abbreviated transcription (Latin):
paruaq auis quȩ
uulgo merula uocat᷑:ͥ circa eiꝰ faciem uo¬
litare cȩpit. eiusq
uultui in portune insistere: ita ut
capinianu potuissec
si hanc uir sc̃s tenere uoluisset
ed signo crucis edito.
recessit auis Tanta aũt carnis
tẽptatio auii eadẽrecedente secuta ẽ: quantã uir
tẽptatio aui eadẽ
recedente secuta ẽ : quantã uir
sc̃s nũ quã fuerat
exꝑtus Quandã nãq aliquan¬
dofeminã uiderat:
quã malignus sp̃s ante mentis
esꝰ oculos redux̃ Tantoq igne serui dĩ animũ inspecie
illius accendit: ut se in eiꝰ pectore amoris flãma uix
caperet : & iã pene deserere heremũ uoluptate uictus:
deliberaret: Cũ subito suꝑna grã respectus. i ad sem&e ipsũ
reuersus eͣ: atq urticarũ & uẽpriũ uxta densi suceresce¬
re frutecta conspiciens:⁊ exiitus indum̃to. nudũ se ii
illis spinarũ aculeis & urticarũ incendiis ꝓiecit: Ibiq diu
uoluptatꝰ: toto exeis corpore uulneratꝰ exi it Et sic ꝑcutis

Expanded text:
parvaque avis, quae vulgo merula vocatur, circa ejus faciem volitare coepit, ejusque vultui importune insistere, ita ut capi manu posset, si hanc vir sanctus tenere voluisset; sed signo crucis edito recessit avis, tanta autem carnis tentatio avi eadem recedente secuta est, quantam vir tentatio ave eadem recedente secuta est, quantam vir sanctus nunquam fuerat expertus. Quamdam namque aliquando feminam viderat, quam malignus spiritus ante ejus mentis oculos reduxit: tantoque igne servi Dei animum in specie illius accendit, ut se in ejus pectore amoris flamma vix caperet, et jam etiam pene deserere eremum voluptate victus deliberaret. Cum subito superna gratia respectus ad semetipsum reversus est, atque urticarum et veprium juxta densa succrescere fruteta conspiciens, exutus indumento nudum se in illis spinarum aculeis et urticarum incendiis projecit: ibique diu volutatus, toto ex eis corpore vulneratus exiit, et per cutis
Abbreviated transcription (Latin):
uem de quasi spiis erutis: exculta tͣra de untutũ segets
uoracus seui fũdedit Ereconio itaq eximiȩ conuersationis:
celebre nom̃ eiꝰ habebat᷑:

Expanded text:
vir Dei quasi spinis erutis exculta terra de virtutum segete feracius fructus dedit. Praeconio itaque eximiae conversationis celebre nomen ejus habebatur.
Abbreviated transcription (Latin):
atque fidelissimus uir ad huc mili inmonasterio posito
narrauit : quod aliquide siciliş partib romã nauigio
petentes. anmare medio positi cuiusdã seruidei qui
insannio fuerat inel usus ad cęlũ ferri animã uiderent
Quidescendentes ad terrã: causa que agnita esso acta
ꝑscrutantes. illo die inuenerunt obisse dei famulum.
quo hiuic ad regna cęlestia ascendis se cognouerunt.

Expanded text:
atque fidelissimus vir adhuc mihi in monasterio posito narravit quod aliqui de Siciliae partibus navigio Romam petentes, in mari medio positi, cujusdam servi Dei qui in Samnio fuerat inclusus, ad coelum ferri animam viderunt. Qui descendentes ad terram, causamque an ita esset acta perscrutantes, illo die invenerunt obiisse Dei famulum, quo eum ad coelestia regna ascendisse cognoverunt.
Abbreviated transcription (Latin):
quo que uiris ad testantibus. ad huc inmonasterio positus
agnoui. quod langobardoꝵ tẽpore iuxta in hac ꝓun¬
quȩ supra nominatur : quidã monasterii pat̾ uite uenera¬
bilis suranus nomine fuerit. Quicaptiuis aduenientib atq
alangobardorũ dep̃datione fugientibus: cuncta que in
monasterio uideba tur habere largitus ẽ. Cumq i nelemo¬
sinis uestimenta sua. ac fratrũ om̃ia. & cellarium consup̃sissce:
quicquid habere in orto potuit expendit. Expensis ueroreb
om̃ibus: langobardi ad eum subito uenerunt. eumq tenuer̃:
& aurũ paere coeperun. Quib cum ille dicerae seomnimo dis
nihil habere. inuicino monte abeis ductus est: inquosilua
inmense magnitudinis stabat Ibi captiuus quidã fugiens.
in caua arbore latebat. Ui unus ex lango bardis educto gla¬
dio: p̃dictũ uenerabilẽ occidit uirũ: Cuius corpore int̾ra
cadente. mons omĩs ꝓtinus & silua concuss a est: acsise ferre
non posse pondus s̃citatis eius dicer& terraq̃ trenuissoe.

Expanded text:
quoque viris attestantibus adhuc in monasterio positus agnovi, quod hoc Langobardorum tempore iuxta in hac provinquae Sura nominatur, quidam monasterii pater vitae venerabilis Soranus nomine fuerit, qui captivis advenientibus atque a Langobardorum depraedatione fugientibus, cuncta quae in monasterio videbatur habere largitus est. Cumque in elemosinis vestimenta sua ac fratrum omnia et cellarium consumpsisset, quicquid habere in horto potuit, expendit. Expensis vero rebus omnibus, Langobardi ad eum subito venerunt eumque tenuerunt et aurum petere coeperunt. Quibus cum ille diceret, se omnimodo nil habere, in vicino monte ab eis ductus est, in quo silva inmensae magnitudinis stabat. Ibi captivus quidam fugiens in cava arbore latebat. Ubi unus ex Langobardis educto gladio praedictum venerabilem occidit virum. Cuius corpore in terra cadente, mons omnis protinus et silva concussa est, acsi se ferre non posse pondus sanctitatis eius diceret terra, quae tremuisset.
Abbreviated transcription (Latin):
nidem antiquus hostis tet ꝓriuuus. co succensus apparebat
qui in eũ ore. oculis o: fiã mantib seuire iudebatu
ã uͦ quȩ diceret : audiebant onis. Brnis eñ pane eca¬
bat ex nomine: Cui cũ uit di muame responderet.
ad eiꝰ mox contumelias erũpebat Nã cũ clamaret dicens.
benedicte. benedicte. &i eũ nullomodo sibi respondere con¬
spiceret. ꝓtinus adiungebat: Maledicte. maledicte. non
benedicte: qͥd mecũ habes: quid me ꝑsequeris: Sed iam
nuncꝰ spectanda st̃ contra dĩ famulũ antiqui hostis nouacer¬
tamina : cui pugnas quidem uolens intulit: sed oc casiones
uictori& ministrauit inuitus:¬

Expanded text:
s idem antiquus hostis teterrimus et succensus apparebat, s idem antiquus hostis teterrimus et succensus apparebat, qui in eum ore oculisque flammantibus saevire videbatur. Jam vero quae diceret audiebant omnes: prius enim hunc vocabat ex nomine. Cui cum vir Dei minime responderet, ad ejus mox contumelias erumpebat. Nam cum clamaret, dicens: Benedicte, Benedicte, et eum sibi nullo modo respondere conspiceret, protinus adjungebat: Maledicte, non Benedicte, quid mecum habes? quid me persequeris? Sed jam nunc spectanda sunt contra Dei famulum antiqui hostis nova certamina, cui pugnam quidem volens intulit, sed occasiones victoriae ministravit invitus
Abbreviated transcription (Latin):
delicet mons distenso sinu hoc idem castrũ recipit: sed
ꝑtria milia in altũ se subrigens: uelut ad ara cacum̃
tendit Ubi uetustissimũ fanũ fuit: in quo ex antiquoꝵ
miore gentiliũ abstulto rusticorũ populo apllo coleb a
inrcũ quaq &iã incultu demonũ subereuerant luei: in
qͥb adhuc eodem tp̃r infideliũ in sana multitudo: sa¬
crificiis sacrilegis insudabat: Ibi itaq uirdi ꝓueniens
contriuit idolũ: subuertitarã: succidit li cos: atq in
ipso tẽplo apollinis oraculũ beati martini. ubi u̾ ara
eiꝰdem apollinis fuit. oraculũ scĩ uobĩs constritẽ. Q cõ¬
morantẽ cirer̃ quaq multitudinẽ licatione continua
ad fidẽ uocauit: Sed hac antiquus ostis tacite non
ferens: ñ occulte: ñ ꝑsomntũ ⁊ sed aꝑta uisione eiꝰdẽ
patris se oculis ingerebat: & megnis clamorib uimse
ꝑpeti conquerehat᷑ Ita ut uoces illius anã fr̃s audi

Expanded text:
delicet mons distenso sinu hoc idem castrum recepit, sed delicet mons distenso sinu hoc idem castrum recepit, sed per tria millia in altum se subrigens, velut ad aera cacumen tendit: ubi vetustissimum fanum fuit, in quo ex antiquorum more gentilium a stulto rusticorum populo Apollo colebatur. Circumquaque etiam in cultu daemonum luci succreverant, in quibus adhuc eodem tempore infidelium insana multitudo sacrificiis sacrilegis insudabat. Illuc itaque vir Dei perveniens, contrivit idolum, subvertit aram, succendit lucos, atque in ipso templo Apollinis oraculum beati Martini, ubi vero ara ejusdem Apollinis, fuit oraculum sancti Joannis construxit, et commorantem circumquaque multitudinem praedicatione continua ad fidem vocabat. Sed haec antiquus hostis tacite non ferens, non occulte vel per somnium, sed aperta visione ejusdem Patris oculis sese ingerebat, et magnis clamoribus vim se perpeti conquerebatur, ita ut voces illius etiam fratres audir
Abbreviated transcription (Latin):
nat om̃em hominẽ. uenientẽ in hẽ undũ: Et de quo rursus scrip¬
tũ ẽ Deplenitudine eiꝰ nos om̃s accepimꝰ: Nã scĩ dĩ homines
potuer̾ a d nõ uirtutes habere : non &iã aliis tradere: Illi
aũt signa uirtutis dedit subditis. qui se daturũ signũ ione
ꝓmisit inimicis: ut corã suꝑbis mori dignaret᷑: corã huml¬
lib resurgere : quatinꝰ & illi uiderent qđ contẽpnerem. &
isti qđ uenerantes amare debuissent: Ex quo misterio
actũ ẽ: ut dũ suꝑbi aspiciunt despectũ mortis: humilescon¬
tra mortẽ acciperent glam̃ potestatis Ps T RUͦ Queso te
postñȩt adquȩ loca uir sc̃s migrauerit: uł si aliquas in
uir ad alia demigrans: locũ non hostẽ mutauit: Na tan¬
to post grauiora p̾lia ꝑtulit: quanto contra se apte
pugnantem ipsũ magistrũ maliciȩ inuenit: Castrũ nãq
qđ cassinũ dr̃: in excelsi montis latere sitũ ẽ Qui ui.¬

Expanded text:
nat omnem hominem venientem in hunc mundum . De quo rursus scripnat omnem hominem venientem in hunc mundum . De quo rursus scriptum est: De plenitudine ejus nos omnes accepimus . Nam sancti Dei homines potuerunt a Domino virtutes habere, non etiam aliis tradere. Ille autem signa virtutis dedit subditis, qui se daturum signum Jonae promisit inimicis : ut coram superbis mori dignaretur, coram humilibus resurgere: quatenus et illi viderent quod contemnerent, et isti quod venerantes amare debuissent. Ex quo mysterio actum est, ut dum superbi aspiciunt despectum mortis, humiles contra mortem acciperent gloriam potestatis. Petr. Quaeso te post haec, ad quae loca vir sanctus migraverit, vel si aliquas in vir ad alia demigrans loca non hostem mutavit. Nam tanto post graviora praelia pertulit, quantum contra se aperte pugnantem ipsum malitiae magistrum invenit. Castrum namque quod Cassinum dicitur, in excelsi montis latere situm est, qui vi
Abbreviated transcription (Latin):
a lꝯco eodẽ iux decẽ milib a berat: estimauit e̾e nunciandũ dicens:
Reuertere : qͥa prbt qui te ꝑfequebat᷑ extinctus ẽ: Qđ uir dĩ be¬
occubuit  uł qr demimici morte discipulus exultauit: Quade
re fac taĩ ẽ. ut eiusdẽ quoq discipulo penitentiã in dicer&: quod
mandans talia: gaudere de uumici morte presi᷑ psisset Pe IRUꝰ:
uira st̃. & multũ stupenda quȩ dicis Nã in aqua expetra ꝓdueta
Mor̾sen : inferro uͦ qđ ex ꝓfundo aquȩ rediit heliseũ: in aquę
itinere BerRuͣ: in corui obędientia heliam. In luctu añt mortis
inimici. dauid udeo: Ut ꝑpendo: uir iste spũ iustoꝵ om̃ium
plenus fuit GREGORIUS Uir dñi benedictus petre illius
spm̃ habuit: qui ꝑconcessȩ redẽptionis grãm: electorũ corda
om̃iũ impleuit: De quo ioħs dicit: Erat liteuera: quȩ illumi¬

Expanded text:
a loco eodem vix decem millibus aberat, aestimavit esse nuntiandum, dicens: a loco eodem vix decem millibus aberat, aestimavit esse nuntiandum, dicens: Revertere, quia presbyter qui te persequebatur, exstinctus est. Quod vir Dei Beoccubuit, vel quia de inimici morte discipulus exsultavit. Qua de re factum est, ut eidem quoque discipulo poenitentiam indiceret, quod mandans talia, gaudere de inimici interitu praesumpsisset. Petr. Mira sunt et multum stupenda quae dicis. Nam in aqua ex petra producta, Moysen ; in ferro vero, quod ex profundo aquae rediit, Elisaeum ; in aquae itinere, Petrum ; in corvi obedientia, Eliam ; in luctu autem mortis inimici, David video . Ut perpendo, vir iste spiritu justorum omnium plenus fuit. Gregor. Vir Dei Benedictus, Petre, uniusm habuit qui per concessae redemptionis gratiam electorum corda omnium implevit, de quo Joannes dicit: Erat lux vera quae illumi
Abbreviated transcription (Latin):
ita ut in horto cellȩ cui benedictus in erat. ante eiꝰ oculas nu¬
das septẽ pullas mitteret. quȩ corã eis sibi inuicẽ manus
tenentes & diutius ludentes: illoꝵ mentẽ ad ꝑuessitatem
libidinũ inflãmarent Qđ sc̃s̃ uir decella conspiciens. lap¬
sũq adhuc inteneriorib discipulis ꝑtimescens: id q ꝓsua
solius fieri ꝑsecutione ꝑtractans: inuidiȩ locũ dedit. atq ora¬
toria cuncta que construxerat. substatutis p̃positis ad iunctis
fr̃ĩb ordinauit: et paucis secũ monachis ablatis:⁊ habitatione
mutauit locũ Aloxq ut uir dĩ eiꝰ odia hamilit̃ declinauit: hunc
omp̃s dis̃ terribilit̃ ꝑcussit Nã cũ prediotus prłt stans insolario
benedictũ discessisse cognosceret. & exultaret: ꝑdurante in¬
mobilit̃ tota domꝰ fabrica: hoc ipsũ in quostabat᷑ solariũ cecidit.
& BERICNICT hostẽ conterens extinex̃ Qđ iuiridĩ discipulus
maurus nomine: statĩ uenerabili patri benedicto. qui ad huc

Expanded text:
ita ut in horto cellae, cui Benedictus inerat, ante eorum oculos nudas septem puellas mitteret, quae coram eis sibi invicem manus tenentes, et diutius ludentes, illorum mentes ad perversitatem libidinis inflammarent. Quod vir sanctus de cella conspiciens, lapsumque adhuc tenerioribus discipulis pertimescens, idque pro sua solius persecutione fieri pertractans, invidiae locum dedit, atque oratoria cuncta quae construxerat, substitutis praepositis adjunctis fratribus ordinavit, et paucis secum monachis ablatis habitationem mutavit loci. Moxque ut vir Dei ejus odia humiliter declinavit, hunc omnipotens Deus terribiliter percussit. Nam cum praedictus presbyter stans in solario Benedictum discessisse cognosceret et exsultaret, perdurante immobiliter tota domus fabrica, hoc ipsum in quo stabat solarium cecidit, et Benedicti hostem conterens exstinxit. Quod viri Dei discipulus, Maurus nomine, statim venerabili Patri Benedicto qui adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
UIT uir uitae uenerabilis : grã benedictus. & nomine: ab ipso
pueritiȩ sue tp̃r corgerens senile: Atatẽ quippe morib
transiens ÷ nulli animũ uoluptati dedit: Sed dũ in hac
Esta adhuc  ẽet : quo tẽporalit᷑ libere uti potuisset: despex̃
la quasi aridũ mundũ cũ flore: Qui liberiori genere expro

Expanded text:
uit vir vitae venerabilis, gratia Benedictus et nomine, ab ipso suae pueritiae tempore cor gerens senile. Aetatem quippe moribus transiens, nulli animum voluptati dedit: sed dum in hac terra adhuc esset, quo temporaliter libere uti potuisset, despexit jam quasi aridum mundum
Abbreviated transcription (Latin):
oculis quasi
quoddam spe¬
culum oppo¬
nitur: ut in¬
t̃na nr̃a facies
in ipsa uideat᷑:
ihi sentimus quantum ꝓficimus. ibi

Expanded text:
oculis quasi quoddam speculum opponitur, ut interna nostra facies in ipsa videatur.Ibi sentimus quantum proficimus. Ibi
Abbreviated transcription (Latin):
cunctis uirtutibus flagrat. Dissi¬
militer gͦ sp̃s in illo manet: a quo ꝑ
naturam nũquam recedit. Dona uero
eius quibꝰ ad uitam tenditur: sine
ꝑiculo amitti ñ possunt. Dona autẽ
quibus uitȩ scĩtas demonstratur: ple¬
runq ut dictum ẽ sine dispendio
subtrahuntur. Illa gͦ ꝓ nr̃a eruditi¬
one tenenda sunt: hȩc ꝓ alienis pro¬
fectibus exquirenda. In illis nos ter¬
reat formido ne ꝑeant: in istis uero¬
ad tempꝰ aliquando sublatis consoletꝰ
humilitas: quia ad elationem m̃tem
fortasse subleuabant. Cum igitur con¬
cessa nobis uirtutum signa subtrahunt᷑
dicamus recte. Dñs dedit. dñs abstulit:
sicut dño placuit ita factum ẽ: sit
nom̃ domini benedictum. Tunc enĩ
uere ostendimus. quia accepta recte
teniumus: cũ ꝓfecto ȩquanimiter ad
mom̃tum sublata toleramus

Expanded text:
cunctis virtutibus flagrat. Dissicunctis virtutibus flagrat. Dissimiliter ergo Spiritus in illo manet a quo per naturam nunquam recedit Dona vero ejus, quibus ad vitam tenditur, sine periculo amitti non possunt; dona autem quibus vitae sanctitas demonstratur plerumque, ut dictum est, sine dispendio subtrahuntur. Illa ergo pro nostra eruditione tenenda sunt, haec pro alienis profectibus exquirenda. In illis nos terreat formido ne ad tempus aliquando sublatis consoletur humilitas, quia ad elationem mentem fortasse sublevant. Cum igitur concessa nobis virtutum signa subtrahuntur, dicamus recte: Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit, ita factum est; sit nomen Domini benedictum. Tunc enim vere ostendimus quia accepta recte tenuimus, cum profecto aequanimiter ad momentum sublata toleramus
Abbreviated transcription (Latin):
illis autem quibus ꝑ ostensionem
illius ñ nr̃a uita seruatur. s alioꝵ
queritur: nequaquam semꝑ in
p̃dicatoribus ꝑmanet: quia semꝑ
quidem eorum mentibus ad bene
iuuendum p̾sidet : nec tam̃ ꝑ eos
uircutum signa semꝑ ostendit:
s aliquando se eis a signorum
ostensionibus subtrahit: ut eo
humilius iurcutes eius habeant᷑.
quo habite semper teneri ñ pos¬
sunt. Mediator autem dĩ & homi¬
num homo xp̃s iħs in cunctis eũ
& sẽꝑ & continue habet p̾̃sentẽ:
quia & ex illo idem sp̃s ꝑ substan¬
tiam ꝓfertur. Recte gͦ & cum in
scĩs p̃dicatoribus maneat: in media¬
tore singulariter manere ꝑhibet᷑:
quia in istis ꝑ grãm manet ad ali¬
quid: in illo autem ꝑ substantiã
manet ad cuncta. Sicut enim corpꝰ
nr̃m sensum tantummodo tactus
agnoscit: caput autem corporis usũ
simul om̃ium quinq sensuum pos¬
sidet. ut uideat. audiat. gustet.
odoretur & tangat: ita membra
suꝑni capitis in quibusdam uirtri¬
tibus enucant: ipsum uͦ caput in

Expanded text:
illis autem, quibus per ostensionem illius non nostra vita servatur, sed aliorum quaeritur, nequaquam semper in praedicatoribus permanet: quia semper quidem eorum cordi ad bene vivendum praesidet, nec tamen per eos virtutum signa semper ostendit: sed aliquando se eis a signorum ostensionibus subtrahit, ut eo humilius virtutes ejus habeantur, quo habitae teneri non possunt. Mediator autem Dei et hominum homo Christus Jesus, in cunctis eum et semper continue habet praesentem, quia et ex illo idem spiritus per substantiam profertur. Recte ergo et cum in sanctis praedicatoribus maneat, in mediatore singuquia in istis per gratiam manet ad aliquid, in illo autem per substantiam manet ad cuncta. Sicut enim corpus nostrum sensum tantummodo tactus agnoscit, caput autem corporis usum simul omnium quinque sensuum possidet, ut videat, audiat, gustet, odoretur, tangat, ita membra superni capitis in quibusdam virtutibus emicant, ipsum vero caput in
Abbreviated transcription (Latin):
ut: ac mala eis quȩ fugiant
dit dicens. fugite gͦ a facie
ii. quia ultor iniquitatum
uis ẽ. & scitote ẽẽ iudicium.
qui ꝑuerse agit: eo ipso quo

Expanded text:
darguit, ac mala eis quae fugiant ostendit, dicens: Fugite ergo a facie gladii, quia ultor iniquitatum gladius est, et scitote esse judicium. Omnis qui perversa agit, eo ipso quo
Abbreviated transcription (Latin):
tas patiens ẽ: benigna ẽ. Cum uero
unum ex utroq defuerit. caritas ñ ẽ:
si uidelicet malos aut absꝙ benigni¬
tate tolerans ũ amat: aut rursũ se
sine patientia exhibens. neglegit tole¬
rare quos amat. Ut gͦ a nobis caritas
uera teneatur: necesse ẽ quatinus

Expanded text:
tas patiens est, benigna est . Cum vero tas patiens est, benigna est . Cum vero unum ex utroque defuerit, charitas non est, si, videlicet, malos aut absque benignitate tolerans, non amat, aut rursum, sese sine patientia exhibens, negligit tolerare quos amat. Ut ergo a nobis charitas vera teneatur, necesse est quatenus
Abbreviated transcription (Latin):
Quia enim aduersa ꝑpeti ñ tumet:
dicat. Ueruntamen quod cepistis
explete. Qua uero ipsis suis ꝑsecu.¬
toribus ueritatis p̃dicam̃ta non sub¬
trahit: adiungat. Prebete aurem:
& uidete an m̃tiar. Acsi aꝑte diceret.
Nec ante illatas molestias trepido:
nec ingratis auditoribus correctionis
adiutoria abscondo: quia & malis
pressus exerceor: & ipsis meis ꝑsecu¬
toribus benigne impensus cresco:
Ilens quippe sc̃orum in hoc tẽptatio¬
num p̾lio. & munita patientiȩ clipeo
& gladiis amoris accincta. ad ꝑferen¬
da mala sumit fortitudinem: et
ad rependenda bona exerit benigni¬
tatem: quatenus & odiorum tela po¬
tenter excipiat: & amoris iacula
ualenter reddat. Nequaquã quip¬
pe ad bella armatus ꝑgit: qui aut
clipeum sumens gladiis ñ utitur:
aut utens gladiis clipeo ñ munitur:
Unde & miles dĩ aduersitatis bello
depressus: & scutum patientie de¬
bet ante ferre ne ꝑeat: & ad p̃dicandũ
promptus. amoris inferre iacula ut
iuncat. Cuius armaturȩ summam

Expanded text:
Quia enim adversa perpeti non timet, dicat: Verumtamen quod coepistis, explete. Quia vero ipsis suis persecutoribus veritatis praedicamenta non subtrahit, adjungat: Praebete aurem, et videte an mentiar. Ac si aperte diceret: Nec ante illatas molestias trepido, nec ingratis auditoribus correptionis adjutoria abscondo, quia et malis pressus exerceor, et ipsis meis persecutoribus 242 benigne impensus cresco. Mens quippe sanctorum in hoc tentationum praelio et munita patientiae clypeo, et gladiis amoris accincta, ad perferenda mala sumit fortitudinem, et ad rependenda bona exerit benignitatem, quatenus et odiorum tela potenter excipiat, et amoris jacula valenter reddat. Nequaquam quippe ad bella armatus pergit qui aut clypeum sumens, gladiis non utitur, aut utens gladiis clypeo non munitur. Unde et miles Dei, adversitatis bello deprehensus, et scutum patientiae debet anteferre, ne pereat; et ad praedicandum promptus amoris inferre jacula, ut vincat. Cujus armaturae summam
Abbreviated transcription (Latin):
ipsos quoq quos ꝑsequentes tolerat:
amando ñ desinit ad ueritatẽ uocare:
S int̾ hȩc sciendum ẽ. quia scĩ uiri
nec sustinere falsa ꝑ infirmitatem
metuunt: nec lesi umquam a ueri¬
tate conticescunt. Unde & subditur:

Expanded text:
ipsos quoque quos persequentes tolerat ipsos quoque quos persequentes tolerat amando non desinit ad veritatem vocare. Sed inter haec sciendum est quia sancti viri nec sustinere falsa per infirmitatem metuunt, nec laesi unquam a veritate conticescunt. Unde subditur:
Abbreviated transcription (Latin):
pupillũ irrui¬
tis: & subuer¬
tere intimini
amicũ ur̃m. Quan¬
tȩ namq infirmitatis se ꝑpendat
insinuat: quem pupillũ uocat:
Quia uero ab amore recedere
etiam lesa caritas nescit: & sub¬
uerti se uelle queritur: & tam̃¬
se amicum ẽẽ testatur. Cuius
uerba ut sepe iam diximus. sic
eidem specialiter congruunt: ut
tam̃ ꝑ hȩc ex ꝓphetico sp̃u. etiam
sententiȩ fidelis populi ex uoce
eccłȩ uniuersalis expͥmantur:
Qui hereticorum contrarietatẽ
tolerans: & infirmum se ꝑ hu¬
militatem conspicit: & tamen a
seruande dilectionis magnitudi¬
ne ñ recedit. Sc̃ȩ quippe eccłȩ po¬
pulus. quia mortui patris ẽ filiꝰ.
pupillus ñ incongrue dr̃: cuius
resurgentis uitam quidem per
fidem sequitur: s necdum ꝑ spe¬
ciem contemplatur. Suꝑ pupillũ
uero heretici irriunt: cũ humili¬
tatem fidelis populi. importunis
falsisq alligationibus affligunt:
Et tamen amicus ẽ quem nituntur
subuertere: qui a fi delis dĩ populus.

Expanded text:
pupillum irruistis, et subvertere nitimini amicum vestrum. - Quantae namque infirmitatis superpendat, insinuat quem pupillum vocat, quia vero ab amore recedere etiam laesa charitas nescit, et subverti velle se queritur, et tamen amicum se esse testatur. Cujus verba, ut saepe jam diximus, sic eidem specialiter congruunt, ut tamen per haec ex prophetico spiritu etiam sententia fidelis populi, ex voce Ecclesiae universalis, exprimatur, qui haereticorum contrarietatem tolerans, et infirmum se per humilitatem conspicit, et tamen a servandae dilectionis magnitudine non recedit. Sanctae quippe Ecclesiae populus, quia mortui patris est filius, pupillus non incongrue dicitur; cujus resurgentis vitam jam quidem per fidem sequitur, sed necdum per speciem contemplatur. Super pupillum vero haeretici irruunt, cum humilitatem fidelis populi importunis falsisque allegationibus affligunt. Et tamen amicus est quem nituntur evertere, quia fidelis Dei populus
Abbreviated transcription (Latin):
sub intellectu triplici diximus:
ut fastidienti animȩ uaria alim̃ta
ꝓponentes. aliqd quod eligendo sumat
offeramus. Hoc tamen magnopere
petimus: ut qui ad spiritalem intel¬
ligentiam mentem subleuat : a ue¬
neratione historie ñ recedat::¬

Expanded text:
sub intellectu triplici diximus, ut fastidienti animae varia alimenta proponentes, aliquid, quod eligendo sumat, offeramus. Hoc tamen magnopere petimus, ut qui ad spiritalem intelligentiam mentem sublevat, a veneratione historiae non recedat
Abbreviated transcription (Latin):
nomine iob.
Idcirco sc̃s
uir. ubi
habitaue¬
rit dicit᷑.
ut eius
meritum
uirtutibꝰ
exprimatur. Hus namq quis nesciat.
quod sit t̾ra gentilium: Eentilitas
autẽ eo obligata uiciis extitit: quo
cognitionem sui conditoris ignorauit:¬

Expanded text:
nomine Job: - Idcirco sanctus vir ubi habitaverit dicitur, ut ejus meritum virtutis exprimatur. Hus namque quis nesciat quod sit terra gentilium? Gentilitas autem eo obligata vitiis exstitit, quo cognitionem sui conditoris ignoravit
Abbreviated transcription (Latin):
iob ad mortem
petitus in tẽp¬
tatione: ad
uitam creuit
ex uerbere:
& antiquus
hostis unde se
bona eiꝰ estima¬
uit extinguere:
inde doluit
multiplicasse:
Sed quia primo certamine se succubu¬
isse considerat: ad alia se tẽptationũ
bella restaurat: & de sco uiro mala
adhuc impudenter sꝑat: quia bona
malus credere ñ potest uel exꝑta. Ca
autem quȩ in pͥma eus ꝑcussione
p̃missa sunt: iterum subnectuntur

Expanded text:
ob ad mortem petitus in tentatione, ad vitam crevit ex verbere; et antiquus hostis unde se bona ejus aestimavit exstinguere, inde doluit multiplicasse. Sed quia in primo certamine se succubuisse considerat, ad alia se tentationum bella restaurat, et de sancto viro mala adhuc impudenter sperat; quia bona malus credere non potest, vel experta. Ea autem quae in prima ejus percussione praemissa sunt, iterum subnectuntur,
Abbreviated transcription (Latin):
Et alii quide morsen: alii unũ quelib& exꝓphetis scriptorẽ huiꝰ oꝑi
isse suspicant᷑ Quia enĩ in libro geneseos ioba destirpe esau descendis
& bale filio beor in regnũ successisse describit᷑ hunc beatũ iob longe antȩ tem¬
morsi
pora extitisse credidert̃ morẽ ꝓfecto sacri eloquii nescientes. quia u
meranda ꝓꝑare. Un de & illic iobab pͥus quã reges inisrł existerent. f
morat᷑ Nequaquã gͦ extitisse ante legẽ cognoscit᷑: qui isrłiticorũ iudicũ tẽ¬
pore fuisse signatur. Quod du quidã minus caute c̃siderant. moysi
ĩ illius quasi longe ante positi scriptorẽ putant: ut uidelicet isqui p

Expanded text:
n, alii unum quemlibet ex prophetis scriptorem hujus operis fuisse suspicantur. Quia enim in libro Geneseos Jobab de stirpe Esau descendisse, et Bale filio Beor in regnum successisse describitur, hunc beatum Job longe ante Moysi tempora exstitisse crediderunt, morem profecto sacri eloquii nescientes, quia inmeranda properare. Unde et illic Jobab, priusquam reges in Israel existerent, fmoratur. Nequaquam ergo exstitisse ante legem cognoscitur, qui Israeliticorum judicum tempore fuisse signatur. Quod dum quidam minus caute considerant, Moysen gestorum illius quasi longe antepositi scriptorem putant; ut videlicet is qui p
Abbreviated transcription (Latin):
ex ẽplo ad orationis placidũ litus quasi anchore fune restrin¬
gerer tũ causarũ scłariũ in cessabili inpulsu fluctuarẽ. Ad
illorũ quppe c̃sorciũ uelut ad tutissimi portus sinũ treniᷤ as¬
tus uolumina fluctiisq fugiebã et licet illud meministerix̃
ex monasterio abstractũ apristinȩ quietis uitã mucrone
me exigit nunc nouã. nunc uet̾rẽ ꝑtestimonia assumo: ut quia sede
olica cuido auctore p̃sideo. utraq utit᷑ mei quoq labor studii exutra

Expanded text:
exemplo ad orationis placidum littus, quasi anchorae fune restrinexemplo ad orationis placidum littus, quasi anchorae fune restringerer, cum causarum saecularium incessabili impulsu fluctuarem. Ad illorum quippe consortium, velut ad tutissimi portus sinum, terreni actus volumina fluctusque fugiebam; et licet illud me ministerium ex monasterio abstractum, a pristinae quietis vita, mucrone exigit, nunc novam, nunc veterem per testimonia assumo: ut quia sedes apostolica cui, auctore Deo, praesideo utraque utitur; mei quoque labor studii ex utra