comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
usquequo peccatores glori abuntur :¬
indent. & loquentur iniquitatem. lo¬
ntur omnes qui operantur iniustitiã.
loquentur. nisi contradm̃ quidicunt.
inobis pro dest qui a sic uiuimus : quid
urꝰ es : uerecurat istaquȩ facimus ds̃:
inim uiuunt putant dm̃ nescire qđ fa¬
t. Vide quid mali illis contingat :
uitant oculos stationarii. nestatim
itur: oculos enim dĩ deuitare nemo
.÷: quia non solum incubiculo uident.
sintima cordistui. Cogitant & ipsi qr
lpotest latere dm̃: Etquia faciunt.
unt quid fecerunt. & uident seuiue
intedõ. qđ non uiuerent sciente sta¬
io : dicunt sibi placent istadõ. Et
si illi displicent facta nra. quomodo
cent udicib. quomodo displicent
.s. quomodo displicent imperatori
& quomodo displicent commentari¬
is. num quid quo modo illorum ocu
tamus. uitare possumus oculos dĩ:
lacent istadõ. idõ in alio psalmo di¬

Expanded text:
ccatores gloriabuntur; respondent, et loquentur iniquitatem; loquentur omnes qui operantur injustitiam?» Quid loquentur, nisi contra Deum, qui dicunt: Quid nobis prodest quia sic vivimus? Quid dicturus es? Vere curat ista quae facimus Deus? Quia enim vivunt, putant Deum nescire quod faciunt. Vide quid mali illis contingat! Quia ; et ideo vitant oculos stationarii, ne statim teneantur: oculos enim Dei vitare nemo potest; quia non solum in cubiculo videt, sed et intima cordis tui. Cogitant et ipsi quia nihil potest latere Deum; et quia faciunt, et sciunt quid fecerunt, et vident se vivere sciente Deo, qui non viverent sciente stationario, dicunt sibi: Placent ista Deo; et revera si illi displicerent facta nostra, quomodo displicent judicibus, quomodo displicent regibus, quomodo displicent imperatoribus, et quomodo displicent commentariensibus , numquid quomodo illorum oculos vitamus, vitare possemus oculos Dei? Ergo placent ista Deo. Ideo in alio psalmo p
Abbreviated transcription (Latin):
las tempora. quia fecit ds̃ stellas in signa
mpora creatura dĩ sunt. Et utiq siom̃a
psũ facta sunt & tẽpora ꝑ ipsũ facta st̃
apientia dixit. ante luciferũ genuite:
indat caritas urã: Quomodo ergocũ
uiss& exutero. ueluti p̃cauit fidei nrȩ.¬
ende putaremꝰ coepisse. xp̃m. ex quo
mitero uirginis natus e. subiecit statim.
unte luciferũ genuite : sic & hic cũ dixis¬
& exillo. id ẽ. ex quodã tẽpore. exdiean¬
r sabbatũ. ex illa sexta & ate mundi. qͣn¬

Expanded text:
stellas tempora, quia fecit Deus stellas in signa stellas tempora, quia fecit Deus stellas in signa tempora creatura Dei sunt. Et utique si omnia per ipsum facta sunt et tempora per ipsum facta sunt. natur, de Sapientia dixit, «Ante luciferum genui te.» Intendat Charitas vestra. Quomodo ergo cum dixisset, «Ex utero,» veluti praecavens fidei nnde putaremus coepisse Christum ex quo ex utero virginis natus est; subjecit statim, «Ante luciferum genui te:» sic et hic cum dixisset, «Ex illo,» id est, ex quodam tempore, ex die ante sabbatum, ex illa sexta aetate mundi, quan
Abbreviated transcription (Latin):
id ẽ. ubi requiescit sp̃s dĩ. nisi insededi
Audi quomodo describit ipsã sedẽ : Fore
auditurus eras marmoratã domũ an¬
plaspatia atriorũ in magna altitudi¬
ne & fulgore tectorũ : Audi quid sbi
parat ds̃: Suꝑquẽ requiescit sp̃s meus
Suꝑ humilẽ inquiđ & qui &um & tremen¬
tem uerba mea : Ecce humilises & quiet¬
& inte habitat ds̃ : Altus eꝰ ds̃. n inte
habitat si altus. ee uolueris : Certe al¬
tus uis esse : Ut habit& inte humilis
esto. tremens uerba eiꝰ. & ibi habitat
Nontim& trem̃tẽ domũ: quia ipse illa
die ante sabbatũ : Ex illo quiatitulus
psalmi p̃scribit nobis ex quo : Sextoen
die. idẽ. tẽpore mundi huius sexto ue¬
nit dñs incarne. Ex illo ergo plane
ullo secundum hominem. exillo exute
uit᷑: neforte exutero : Inde inciperes
e ex quonatus est Sicut coepit adam.
dit abra ham. sicut dauid: ante luciferũ
quite: Ante om̃e qđ in luminat᷑ : Per
aferũ enĩ. aut stellas om̃s significat. & ꝑ

Expanded text:
id est, ubi requiescet Spiritus Dei, nisi in sede Dei? Audi quomodo describat ipsam sedem. Forte auditurus eras marmoratam domum, ampla spatia atriorum, in magna altitudine et fulgore tectorum. Audi quid sibi paret Deus: «Super quem requiescet Spiritus meus? Super humilem et quietum, et trementem verba mea» . Ecce humilis es et quietus, et in te habitat Deus. Altus est Deus, non in te habitat, si altus esse volueris. Certe altus vis esse, ut habitet in te: humilis esto et tremens verba ejus, et ibi habitat. Non timet trementem domum, quia ipse illam die «ante sabbatum. Ex illo,» quia titulus Psalmi praescribit nobis ex quo. Sexto enim die, id est, tempore hujus mundi sexto, venit Dominus in carne. Ex illo ergo, plane ex illo secundum hominem, ex illo ex utero. sequitur? Ne forte ex utero inde incipere pe ex quo natus est, sicut coepit Adam, sicut Abraham, sicut David, «Ante luciferum genui te:» ante omne quod illuminatur. Per luciferum enim, aut stellas omnes significat, et per
Abbreviated transcription (Latin):
sua dere malũ : Sed nec ds̃cessat moner
bonũ: Satanas autẽ non cogit inuitum.
In tua potestate e̾: c̃ sentire. aut ñ c̃senrꝰ
Sialiquid ꝑsuadente satana malifecersl
mitte satanab᷑ ac cusate : ut exaccusatione
tua dĩmiscđam merearis. Expecta sillu
accusare qui ñ hab& ueniã : Teaccusa &i
cipis indulgentiã. Deinde multi n accu¬
sant satanan : sed accusant fatũ: la tũ
on imeduxit dicit : cumdixeris illi quare
sab illo quis fecit stellas. qui sordinauit
das ñ hab& quid tibires pondeat isids̃¬

Expanded text:
suadere malum; sed nec Deus cessat admonere suadere malum; sed nec Deus cessat admonere bonum. Satanas autem non cogit invitum: in tua potestate est consentire, aut non consentire. Si aliquid persuadente satana mali feceris; dimitte satanam, accusa te, ut accusatione tua Dei misericordiam merearis. Expetis illum accusare qui non habet veniam? Te accusa, et accipis indulgentiam. Deinde multi non accusant satanam, sed accusant fatum. Fatum meum me duxit, dicit. Cum dixeris illi, Quare ae. Quaeris ab illo quis fecit stellas, quis ordinavit stellas; non habet quid tibi respondeat, nis
Abbreviated transcription (Latin):
mendatur. hoc cantatur inisto psalmo
quo modo sit homo xp̃ianus insabbato cor¬
dissui id est inuacatione & tranquillior
& serenitate c̃scientiȩ suȩ ñ ꝑt᷑ batur ira
dicit hic unde solent ꝑ turbari homines e
doc& te agere sabbatũ in cordetuo hrmꝰ
ris exeo qđ ꝓfecisti: quia munera ipsius fan
ñ meritatua. hinc incipe sabbatũ ꝓorb
tribuendo quasi ñ acceperis qđ actepst
Neq enĩ ex cusandote abeis quȩ facis mals¬
mala suadõ tribuunt bona sua sibr Siqus
bonifecerit. ego fecidicit. Siquid malistnt
quȩr& quẽ accu sor: ne c̃fiteat᷑ dõ Eiqu
dẽ quȩrit quẽ accus&e Sinon ẽ uils
impius ad manũ hab& satanan queaati¬
soc: Satanas fecit dicit : ipsemihi psu st
Quasi satanas habeat potestã cogendi iti¬
tiam suadendihab&. Sed si satanas loqua
Modo aures tuȩ posite sunt int̃ monente dm̃
et suggerentẽ serpentẽ : Quare hueflectun¬
tur. hinc auertuntur Noncessat satanis

Expanded text:
mendatur, hoc cantatur in isto psalmo, mendatur, hoc cantatur in isto psalmo, quomodo sit homo christianus in sabbato cordis sui, id est, in vacatione et tranquillitate et serenitate conscientiae suae non perturbatus. Inde dicit hic, unde solent perturbari homines, et docet te agere sabbatum in corde tuo. 3. ris ex eo quod profecisti, quia munera ipsius sunt, non merita tua. Hinc incipe sabbatum, non tibi tribuendo quasi non acceperis quod accepisti ; neque excusando te ab eo quod facis malmala sua Deo tribuunt, bona sua sibi. Si quid boni fecerit, Ego feci, dicit: si quid mali fecerit, quaerit quem accuset, ne confiteatur Deo. Et quid est, Quaerit quem accuset? Si non est valde impius, ad manum habet satanam quem accuset: Satanas fecit, dicit, ipse mihi persuasit: quasi satanas habeat potestatem cogendi. Astutiam suadendi habet. Sed si satanas loquermodo aures tuae positae sunt inter monentem Deum, et suggerentem serpentem. Quare huc flectuntur, hinc avertuntur? Non cessat satanas
Abbreviated transcription (Latin):
guido & fluxo et luxurioso celebrant iudei
ã canteni ad nugas Et cũ ds prȩxepert ab¬
batum illi in his quȩ dĩ ꝓhib& exercentsab¬
batum Nacatio nra amalis operib uaca¬
to illorũ ab onis operib est : Melius est
enĩ asistere. quã saltare Illia boperebo¬
no uacant ab opere nugatorio ñ uacant
Nobissabbatum indicit ds̃ quale p̃rimo ubi
sit uid&e. Intus est : in corde est sabbatũ
nr̃m Multienĩ uacant menbris & tumul¬
tuantur conscientia : Omis homomalus
sab batũ habere non potest. Nusquã enĩ
illi conquiescit conscientia. nece se est in
ꝑ turbationib uiuat. Cuiautem
bona est conscientia tran quillus est. Ipsa
tranquillitas sabbatũ est cordis : At ten¬
dit enĩ ꝓmissorẽ dm̃ : Et si laborat in p̾sen¬
ti : extenditur spefuturi : & serenaturom¬
ne nubilũ tristitiȩ sicut dicita płs Spe
gaudentes. Ipsũ autẽ gaudiũ intranql¬
litate speinrȩ : sabbatũ nrm̃ est Hoc cõ¬

Expanded text:
guido et fluxo et luxurioso celebrant Judaei. guido et fluxo et luxurioso celebrant Judaei. Vacant enim ad nugas; et cum Deus praeceperit sabbatum , illi in his quae Deus prohibet exercent sabbatum. Vacatio nostra a malis operibus, vacatio illorum a bonis operibus est. Melius est enim arare, quam saltare. Illi ab opere bono vacant; ab opere nugatorio non vacant. Nobis sabbatum indicit Deus. Quale? Primo ubi sit videte. Intus est, in corde est sabbatum nostrum. Multi enim vacant membris, et tumultuantur conscientia. Omnis homo malus, sabbatum habere non potest: nusquam enim illi conquiescit conscientia; necesse est in perturbationibus vivat. Cui autem bona est conscientia, tranquillus est; et ipsa tranquillitas sabbatum est cordis. Attendit enim promissorem Dominum; et si laborat in praesenti, extenditur spe futuri, et serenatur omne nubilum tristitiae; sicut dicit Apostolus, «Spe gaudentes» . Ipsum autem gaudium in tranquillitate spei nostrae, sabbatum nostrum est. Hoc com
Abbreviated transcription (Latin):
non ten&: Quꝑ̧ ad ueniente ipsare none¬
rit iam spes quia tenebimus ñ sperabimꝰ:
Carita sautẽ non nouit. nisi crescere magis
magis que: Sitnĩ amanus quẽ ñ uidemꝰ.
quomodo amaturisumus cum uiderimꝰ
Desiderium ergo nr̃m crescat: AXpĩanier¬
go non sumus nisi propt̃ futurum sȩculũ:
Vemo prȩsentium p̃sentia bona sper& ne¬
mo sibi ꝓmittat felicitatẽ mundi qui
xp̃ianus est seductus felicitate prȩsenti
cum ad est consolationidĩ grãsagat. cum
deest iustitiȩ dĩ grã sagat: Vbiq sit grat᷑.
nus quã ingratus: Et patriconsolantia
blandienti gratusstt Et patriem̃ danti
& flagellanti et disciplinam dantũ gratus
sit Ama eni illum semꝑ siueblandiatur
siue min&ur. et licat quod audistis in
psalmo
ONŨ EST CONPITERI DÑO ET PSA¬
lere nomnituo altissime Ti tuluspsal¬
mi hab& psalmus canticit indiem sabbati.
Eccehodiernus dies sabbati est. Hunc in prȩ¬
senti tempore otio quodã corporaliter lan¬

Expanded text:
non tenetur; quae adveniente ipsa re, non enon tenetur; quae adveniente ipsa re, non erit jam spes, quia tenebimus, non sperabimus: charitas autem non novit nisi crescere magis magisque. Si enim amamus quem non videmus, quomodo amaturi sumus cum viderimus? Desiderium ergo nostrum crescat. Christiani non sumus, nisi propter futurum saeculum: nemo praesentia bona speret, nemo sibi promittat felicitatem mundi, quia christianus est; sed utatur felicitate praesenti,Cum adest, consolationi Dei gratias agat: cum deest, justitiae Dei gratias agat. Ubique sit gratus, nusquam ingratus: et Patri consolanti et blandienti gratus sit; et Patri emendanti et flagellanti et disciplinam danti gratus sit; amat enim ille semper, sive blandiatur, sive minetur: et dicat quod audistis in Psalmo, «Bonum est confiteri Domino, et psallere nomini tuo, Altissime.» mi habet, «Psalmus cantici in diem» «sabbati.» Ecce et hodiernus dies sabbati est: hunc in praesenti tempore otio quodam corporaliter lan
Abbreviated transcription (Latin):
dodicitur patiens esto tolera sustine. molesca¬
na est subquate uult dscee fortẽ . toleran¬
ton. longanimem. patientem: Sed nunqͥm
decipit qui promisit Medicus ext̾rit
ferrum ad secandum uulnera. et dicit eiquẽ
secturus est Patiens esto sustine tolera
ndoloribus exigit patientiã : sed post dolores
promittit salutem. Et ille qui tolerat dolo¬
res inferro medici nis sib ꝓponat sanitatẽ
quam nondũ hab&: deficit indolore quẽ
patitur. Multa ergomala sunt in istosȩ¬
culo intus foris prorsus non cessant. ha¬
bundant scandala. Nemo illa sentit . nisi
qui graditur uiã dĩ : Dicitur in omnibus
diuinis paginis ut toler& p̃sentia . spe¬
r& futura. a m& quẽ non uid& : ut am¬
plectetur cum uiderit. Caritas enim
quȩ t̃tia nobis adiungitur ad fidẽ & spem
maior ẽ supra fidẽ & spem: Quia fidesre¬
rum est quȩ non uidentur. Erunt autem
speties cum uisae fuerint: Et spesrei est quȩ

Expanded text:
do dicitur, Patiens esto, tolera, sustine, molestido dicitur, Patiens esto, tolera, sustine, molestia est, sub qua te Deus vult esse fortem, tolerantem, longanimem, patientem. Sed numquid decipit qui promisit? Medicus exserit ferrum ad secandum vulnera, et dicit ei quem secturus est, Patiens esto, sustine, tolera: in doloribus exigit patientiam, sed post dolores promittit salutem. Et ille qui tolerat dolores in ferro medici, nisi sibi proponat sanitatem, quam nondum habet, deficit in dolore quem patitur. Multa ergo mala sunt in isto saeculo, intus, foris; prorsus non cessant, abundant scandala: nemo illa sentit, nisi qui graditur viam Dei. Ei dicitur in omnibus divinis paginis, ut toleret praesentia, speret futura, amet quem non videt, ut amplectatur cum viderit. Charitas enim quae tertia nobis adjungitur ad fidem et spem, major est supra fidem et spem : quia fides rerum est quae non videntur; erit autem species cum visae fuerint: et spes rei est quae
Abbreviated transcription (Latin):
ut dñs aperire mysteria quaehic
continentur dignetur. cum prop¬
ter fastidium animorum eadẽ
diuerse uarieq tractabuntur
imnullum aliud canticum nos doc& ds̃ ni¬
oside. et spei. & caritatis. Vt fidesnrã fir
nist in ipso quanidiu ñ illum uidemus cre¬
unes in eum quẽ non uidemus. ut gaudea¬
ascum uiderimus Et fidei nr̃ȩ succedat
ines lucis eius ubi iam non nobis dic&ur
ide quod non uides sed gaude quia ui¬
des spes ad am nrã in commnutabilis sit &
uigatur in illo & non nut& et fluctu&. non
ĩt&ur. sicut ipse ds̃ in quo figitur non po¬
tst agitari. Spesenĩ que modo uocat᷑tunc
ionspes sedreserit. Tandiu eni uocat spes
iundiu non uidetur qđ sperat dicente apło
puitẽ que iudetur. non e. spes Quodenĩ
al&x quis quid sperat Siautem quod non
udemus speramus. ꝑpatientientiam ex¬
patamus. Modo ergo patientia necessa¬
raest : quã diuueniat quod ꝓmissũ est Ne¬
noautem̃.patiens est inbonis. Quando exigi¬
tirde homine patientia in malis agit. Quan¬

Expanded text:
us aperire mysteria quae hic continentur; cum propter fastidium animorum eadem diverse varieque tractantur. Nam nullum aliud canticum nos docet Deus, nisi fidei, spei, et charitatis: ut fides nostra firma sit in ipso, quamdiu non illum videmus, credentes in eum quem non videmus, ut gaudeamus cum viderimus, et fidei nostrae succedat species lucis ejus, ubi jam non nobis dicetur, Crede quod non vides; sed, gaude quia vides. Spes etiam nostra incommutabilis sit, et figatur in illo, et non nutet et fluctuet, non agitetur; sicut ipse Deus in quo figitur, non potest agitari. Spes enim modo vocatur; tunc non spes, sed res erit. Tamdiu enim vocatur spes, quamdiu non videtur quod speratur, dicente Apo non est spes: quod enim videt quis, quid sperat? Si autem quod non videmus speramus, per patientiam exspectamus» . Modo ergo patientia necessaria est, quamdiu veniat quod promissum est. Nemo autem patiens est in bonis. Quando exigitur de homine patientia, in malis agit: quan
Abbreviated transcription (Latin):
scđm malitiam eorum. Mihi deillis prętit̾.¬
& tamen malitia eorum dicitiir: non benfici
eorum. Certe enim. dem alis exerc& nos fla¬
gellat nos: Adquamrem flagellat: utq
ad regnum cęlorum. Elagellat enimo¬
nem filium quem recipit. Etqui sest filuss
i nobis prestat sacpedem alis hominibus.
ubus exerc& & ꝑficit dilectionem nram.
in uult extendiusq ad inimicos: Neque
est ꝑfecta dilectio xp̃i ani. nisicum impl&¬

Expanded text:
«secundum malitiam eorum.» Mihi de illis praestatur; et tamen malitia eorum dicitur, non beneficia eorum. Certe enim de malis exercet nos, flagellat nos. Ad quam rem flagellat? Utique ad regnum coelorum. «Flagellat» enim «omnem filium quem recipit: et quis est filiushoc nobis praestat saepe de malis hominibus, in quibus exercet et perficit dilectionem nostram, quam vult extendi usque ad inimicos. Neque enim est perfecta dilectio christiani, nisi cum impl
Abbreviated transcription (Latin):
s abspũdĩ quando uideris te beneope¬
aitẽ c̃ fitere dõ. et dic qđ ait apłs Dictibi
neextollaris: Quid enĩ habes qđ non ac¬
xpisti: si autẽ accepisti. quid gloriaris
pasi ñ acceperis : Hicergo c̃fite turdõ
i doc& nos bonã confessionẽ quadicit :
ocundastime dñe infacturatua. et in op

Expanded text:
tus a Spiritu Dei; quando videris te bene opetus a Spiritu Dei; quando videris te bene operantem, confitere Deo, et dic quod ait Apostolus, dic tibi ne extollaris: «Quid enim habes quod non accepisti? Si autem accepisti, quid gloriaris quasi non acceperis» ? Hic ergo confitetur Deo et docet nos bonam confessionem, quia dicit: «Jucundasti me, Domine, in factura tua, et in op
Abbreviated transcription (Latin):
Ergo quid ait :quiloquit᷑ mendatiudesuo
loquitur: Id est quipeocat. desuo peccat
Attendite sententiam contra. Siemĩqul
quit᷑ mendatiũ de suoloquitur. restar
ut quiloquit᷑ ueritatẽ dediloquat᷑ : In
dicit᷑ in alio loco. ds̃ solus uerax. omis
autẽ homo meclax: Nontibi dicit ias
sententia. uadesecurus. mentire qua
homoes: Immouid & ꝑ hominẽ quia men¬
daxes : & ut sis uerax bibeueritatem
ut dedõ ructes. ut sis uerax. Quiade
ollam non potes habere. restat ut in
ullabibas unde fluit. Quomo dosi alu
qacesseris intenebrises quomodo lapis
inde seferu& sed uel a sole uel abigne. si
alorẽ sub traxeris frigescit lbi appara
pi qđ feruebat ñ erat ipsius sed feruebat
dasole uel abigna Sic & tu si adõ reces¬
ideopsal musdicit: Accedite ad eum
anluminamini. et uultus uri nonerubes¬
ant Quia ergo boni nihil potes operari
sinluminatus a luminedi & feru& fac¬

Expanded text:
Ergo quid ait? «Qui loquitur mendacium, de suo loquitur;» id est, qui peccat, de suo peccat. Attendite sententiam contra. Si enim qui loquitur mendacium, de suo loquitur; restat ut qui loquitur veritatem, de Dei loquatur. Ideo dicitur in alio loco: «Deus solus verax; omnis autem homo mendax» . Non tibi dicitur in hac sententia, Vade, securus mentire, quia homo es: imo vide te hominem, quia mendax es; et ut sis verax, bibe veritatem, ut de Deo ructes, ut sis verax. Quia de tuo illam non potes habere, restat ut inde illam bibas , unde fluit. Quomodo si a luce recesseris, in tenebris es: quomodo lapis non de se fervet, sed vel a sole vel ab igne, si eum calori subtraxeris, frigescit; ibi apparet, quia quod fervebat, non erat ipsius; sed fervebat vel a sole vel ab igne: sic et tu si a Deo recesideo psalmus dicit: «Accedite ad eum, et illuminamini; et vultus vestri non erubescent» . Quia ergo nihil boni potes operari, nisi illuminatus a lumine Dei, et fervefac
Abbreviated transcription (Latin):
Mane dicit᷑ quando nobis bene e: n oxdicit᷑
quando tristitia tribulationis est: Quid
ergo dixit breuit̃ : qͥuando tibi bene est
ne eꝰ quia miscđa ipsius ẽ quando intris¬
titia intribulationesũ quid fatio  mise¬
ricordia ipsius ẽ quando mihi bene. cru¬
delitas ergo ipsius quando maleest: Si
laudo miscđam quandobene.ẽ rep̃hen¬
dã ergo crudelitatẽ quando male est
Non: Sed quando bene eꝰ lauda miscđam
quando male lauda ueritatem: Quia qui¬
peccata flagellat non est iniquus In noc¬
teerat danihel quando orabat: eratenim
in captiuitate hierusalẽ erat inpotesta¬
te hostiũ. Tunc multa mala scipatieban¬
t̃. tunc ipse in lacũ leonũ missurest TIuno
trespueri inignẽ p̃cipitati sunt: łecpati¬
ebat᷑ in captiuitate populus isrł. Noxerat :¬
ꝑ noctẽ confitebat᷑ danihel ueritatemd̃
dicebat in oratione : Peccauimus impiegimꝰ

Expanded text:
Mane dicitur, quando nobis bene est: nox dicitur, Mane dicitur, quando nobis bene est: nox dicitur, quando tristitia tribulationis est. Quid ergo dixit breviter? Quando tibi bene est,ne est, quia misericordia ipsius est; quando in tristitia, in tribulatione sum, quid facio? Misericordia ipsius est, quando mihi bene est; crudelitas ergo ipsius, quando male est? Si laudo misericordiam, quando bene est; reprehendam ergo crudelitatem, quando male est? Non. Sed quando bene est, lauda misericordiam; quando male, lauda veritatem: quia peccata flagellat, non est iniquus. In nocte erat Daniel, quando orabat: erat enim in captivitate Jerusalem, erat in potestate hostium. Tunc multa mala sancti patiebantur: tunc ipse in lacum leonum missus est, tunc tres pueri in ignem praecipitati sunt . Haec patiebatur in captivitate populus Israel: nox erat. Per noctem confitebatur Daniel veritatem Dei; dicebat in oratione, «Peccavimus, impie egimus,
Abbreviated transcription (Latin):
deit discipulis suis uenientib postea quã
nsit eos euangelizare. cũ fecissent mul¬
ta miracula: & in nominexp̃i dȩ moni¬
aerecissent. redeuntes dixerunt: Dñe.
ecce demonia nobis subiecta sunt: Dixer
quidẽ in nomin&uo.: sed ille uidit in eis quia
ipsa glorificatione gaudebant &c extolle¬
bant se & ibant in om̃i suꝑbia. quia licuit
illis expellere demonia : Vidit illos quȩ¬
rere głam suã. & ait illis. quȩrens ipse im¬
mo c̃seruans nomina eorũ apud se: Noli¬
te gaudere in hoc : gaud&e autẽ qm̃ nomi
nãurã scripta sunt incelo : Ecce ubiha¬
besnom̃ si tu nom̃ dĩ ñ neglegas: Palle
ergo nominidĩ : ut fixũ sit apud dm̃ nom̃
tuum: Psallere autẽ quid ẽ. fr̃s e p̃salteriũ.
organigenꝰ e cordas hab& : Opus nrm
psalteriũ nr̃mest Quicũq manib ope¬
rat᷑ bona psallit dõ: Quicũq ore c̃fitet᷑.
cantat dõ: Cantare psalle operibus:¬
mane miscdam tuã & ueritatẽ tuam
ꝑ noctẽ: Quid sibi uult quia mane ad nun

Expanded text:
tibus, posteaquam misit eos evangelizare. Cum fecissent multa miracula, et in nomine Christi daemonia ejecissent, redeuntes dixerunt: «Domine, ecce daemonia nobis subjecta sunt.» Dixerunt quidem, «in nomine tuo;» sed ille vidit in eis quia ipsa glorificatione gaudebant, et extollebant se, et ibant inde in superbiam, quia licuit illis expellere daemonia. Vidit illos quaerere gloriam suam, et ait illis, quaerens ipse, imo conservans nomina eorum apud se: «Nolite gaudere in hoc; gaudete autem quod nomina vestra scripta sunt in coelo» . Ecce ubi habes nomen, si tu nomen Dei non negligas. Psalle ergo nomini Dei, ut fixum sit apud Deum nomen tuum. Psallere autem quid est, fratres? Psalterium organi genus est; chordas habet. Opus nostrum, psalterium nostrum est: quicumque manibus operatur opera bona, psallit Deo; quicumque ore confitetur, cantat Deo. Canta ore, psalle operibusmane misericordiam tuam, et veritatem tuam per noctem.» Quid sibi vult quia mane annunti
Abbreviated transcription (Latin):
cuai ieso surai ins t&iBulatione No
re quando tribularis ne quasi non tean
fluctus sunt maris. turbaris in nauigo
quia non tẽ deserit : Sed ideo putaste di¬
seri. quia non quando uis eript
Enpuit trespueros de igne Quie¬
puit tres pueros. deseruit machabeos c
Absit : Et illos eripuit & illos : Ilos aon¬
raliter ut infideles confuderentur. illossp¬
taliter ut fideles imitarentur.: Cimi
sum intribulationeT EXIALAA EUAIEI
REElEBO EtM. Quȩ est longitudo dig
Uita a & erna: Frs. nolite putare longituas¬
nem dierũ dici : sicut sunt dies minores &¬
sunt dies maiores : T ales dies nobis habe
dare: Tongitudo illa est. quȩ non habs
finem: A& erna uita quȩ nobis ꝓmite
indieb: longis & uerer quia sufficit pn
sine causa dixit. replebo eum : Ronubis
sufficit quicquid longum est intempre si
hab& finẽ. & ideo nec longum dicendu est
Et si auari sumus. uitȩ a& ernȩ debenus

Expanded text:
cum ipso sum in tribulatione.» Noli timere quando tribularis, ne quasi non tecumulatione. Fluctus sunt maris, turbaris in navigiom, et noveris quia non te deserit. Sed ideo putas te deseri, quia non quando vis eripit. Eripuit tres pueros de igne . Qui eripuit tres pueros, deseruit Machabaeos ? Absit. Et illos eripuit, et illos: illos corporaliter, ut infideles confunderentur; istos spiritualiter, ut fideles imitarentur. «Cum ipso sum in tribulatione; et eximam eum, et replebo eum.» Quae est longitudo dierum? Vita aeterna. Fratres, nolite putare longitudinem dierum dici, sicut sunt hieme dies minores, aestate dies majores. Tales dies nobis habet dare? Longitudo illa est quae non habet finem, aeterna vita quae nobis promittitur in diebus longis. Et vere, quia sufficit, non sine causa dixit, «replebo eum.» Non nobis sufficit quidquid longum est in tempore, si habet finem; et ideo nec longum dicendum est. Et si avari sumus, vitae aeternae debemus
Abbreviated transcription (Latin):
bene et facbene siuis habere canticuqu¬
ra: Quia iocundastime dñe in factin
tua. et in operib manuũ tuarũ exultab
Videtis quid dicat: Tume fecistibene ua¬
tem tume formasti:si quid forte bonfa
in factura manuũ tuarũ exultaboio¬
modo dicitapłs. Ipsius enĩ sumꝰ fignan
creati in operib bonis : Nisi enĩ te fan¬
r& ad operabona. Non nosses nisiopen
tua mala: Qui enĩ loquit᷑ mendatiũ diso
loquitur: hoc euangeliũ dicit. Omepa¬
catum. m̃ datium est : Contra legenou

Expanded text:
bene, et fac bene, si vis habere canticubene, et fac bene, si vis habere canticu Quia jucundasti me, Domine, in factura tua, et in operibus manuum tuarum exsultabo.» Videtis quid dicat. Tu me fecisti bene viventem, tu me formasti: si quid forte boni facio, in factura manuum tuarum exsultabo: quomodo dicit Apostolus, «Ipsius enim sumus figmentum, creati in operibus bonis» . Nisi enim te formaret ad opera bona, non nosses nisi opera tua mala. «Qui» enim «loquitur mendacium, de suo loquitur» : hoc Evangelium dicit. Omne peccatum mendacium est. Contra lege
Abbreviated transcription (Latin):
tribuere illud peccatistuis. em̃datione ip¬
sius . Ad ad muntiandũ mane misericordi¬
amipsius & ueritatẽ ꝑ noctẽ : Cũ miseda
adnuntias mane &ueritatẽ ꝑ noctem:
semꝑ laudas dnm̃ sẽꝑ confiteris dño &
cha cordũ psalteriũ significat decẽ pcepta
legis: Sed cantare inillo opusẽ ñ porta¬
repsalterium : Nam & iudei habentle¬
gem: Portant non psallunT : Qui sunt qͥ
psallunt : quio perant᷑ : Parũ est : Quio¬
perant᷑ cũ tristitia ñ dũ psallunt.
sunt quipsallunt : quicũ ilaritate fatiuT
bine. In psallendo enĩ ilaritas est. Et qͥa
dicit apłs hilarẽ enĩ datorẽ diligit ds
Quie quid facis cũ hilaritate facbonũ tunc
& bene facis Siautẽ cumtristitia facisss
te non facis & portas magis psalteru
cantas : inpsalterio dechacordo cũ cam
incythara. hoc est uierbo & opere
sola dicis quasi canticũ solũ habes qrdu
ñ habes. Si operaris & ñ loqueris qus
lam cytharã habes. Propt̃ hoc & loqun

Expanded text:
endationi ipsius: «Ad annuntiandum mane misericordiam ipsius, et veritatem per noctem.» Cum misericordiam annuntias mane, et veritatem per noctem, semper laudas Deum, semper confiteris Deo, et cachordum psalterium significat decem praecepta Legis. Sed cantare in illo opus est, non portare psalterium. Nam et Judaei habent Legem; portant, non psallunt. Qui sunt qui psallunt? Qui operantur. Parum est: qui operantur cum tristitia, nondum psallunt. Qui sunt qui psallunt? Qui cum hilaritate faciunt bene. In psallendo enim hilaritas est. Et quid dicit Apostolus? «Hilarem enim datorem diligit Deus» . Quidquid facis, cum hilaritate fac: bonum tunc et bene facis. Si autem cum tristitia facis, fit de te, non facis; et portas magis psalterium, non cantas. «In psalterio decachordo, cum cantico in cithara:» hoc est, verbo et opere. sola dicis, quasi canticum solum habes, citharam non habes: si operaris, et non loqueris, quasi solam citharam habes. Propter hoc et loquere
Abbreviated transcription (Latin):
ads̃ puniat peccata. dm̃fatiat acͥ torem
uatorũ suorũ: Non potest eñ fieri ut
uat qđ fecit Punit qđ facis ut liber&
secit. Aliquando autẽ dimisiis omnibis.
nno directe eunt indm̃. Et̃ quando pec¬
an dicunt: ds̃ hoc uoluit: Sinollae ds̃.
cipeccarẽ: Ad hoc mon& ut ñ solum
mnaudiat᷑ ut ñ. pecces sed accusscur qͥ
peccas. Quidergo nos doc& psalmꝰiste
ONUEST CONPITERIDÑO Quid
est c̃fiteri dño  inutraq re: Et in
nato tuo quia fecisti. et in bono facto
asitere dnõ quia ipsefecit: Tunc psal
ixominidñ altis simi: quȩrens głamdĩ
antuã Nom̃ ipsius. Nontuũ: Si enĩ tuquȩ¬
ns nom̃ dĩ quȩrit & ipse nom̃ tuum: Si

Expanded text:
s puniat peccata, Deum faciat auctorem peccatorum suorum. Non potest enim fieri ut puniat quod fecit: punit quod facis, ut liberet quod fecit. Aliquando autem, dimissis omnibus, omnino directe eunt in Deum; et quando peccant, dicunt: Deus hoc voluit; si nollet Deus, non peccarem. Ad hoc monet ut non solum non audiatur ut non pecces, sed accusetur quia peccas? Quid ergo nos docet psalmus iste? «Bonum est confiteri Domino.» Quid est, «confiteri Domino?» In utraque re, et in peccato tuo, quia tu fecisti, et in bono facto, confitere Domino, quia ipse fecit. Tunc psalles nomini Dei altissimi: quaerens gloriam Dei, non tuam; nomen ipsius, non tuum. Si enim tu quaeris nomen Dei,
Abbreviated transcription (Latin):
los sicutꝰ dixit oculis tuis considerabis non
est leue uidere impium florentẽ in hoc seculo
& habere adillum oculos. ut consideres fide
quod ille passurus est in fine si se non correre¬
rit. quia qui modo tonare uolunt. postea fis¬
tur : Verum ta men oculis tius considerab

Expanded text:
los, sicut dixit, «oculis tuis considerabis;» non los, sicut dixit, «oculis tuis considerabis;» non est leve videre impium florentem in hoc saeculo, et habere ad illum oculos, ut consideres fide quid ille passurus est in fine, si se non correxerit: quia qui modo tonare volunt, postea fulminantur. «Verumtamen oculis tuis considerab
Abbreviated transcription (Latin):
& multi abspe remimerationis obsequiorũ suoꝵ
de quib dictum est. & dena milia adextris tu¬
is: Adte autem. id est ad caput & corpus non
appropinquabit ruina & dȩ moniũ meridia¬
num. qm̃ nouit dñs qui sunt eius. NERtaa¬
taMEN OCuliS TUS CONSIDERABIS ETNE¬
TRIBUTioNt̃ ꝑeccatoruai uideris:
Quid est hoc : Quare uerumtamen
Quia licuit impus suꝑbire inseruostuos. licu¬
it impis ꝑsequi seruos tuos Impune ergo ent
impiis quia ꝑ secuti sunt seruostuos. Non
erit impine : Quauis enĩ tuꝑmiseris & ma¬
gis inde tui coronati sint. uerum tamenoculis
tuis considerabis & r&ributionẽ peccatorum
uidebis : Malum enim quod uoluerunt
nonbonũ quod ꝑ nescientes actum est eis re¬
tribu& ur Modo opus est ut oculos fidei
habemus & uideamus quia exaltantur ad tẽ¬
pus. & plangent in aoeernum & quib datur
potestas inseruos dĩ temporaliter dic&ur eis : :¬
Ite in ignem a& ernum. qui paratus est diabo¬
lo & angelis eius: Sed si habeat quisq ocuo¬

Expanded text:
t multi a spe remunerationis obsequiorum suorum, de quibus dictum est, «Et dena millia a dextris tuis. Ad te autem,» id est, ad caput et corpus, «non appropinquabit,» ruina et daemonium meridianum; quoniam novit Dominus qui sunt ejus tamen oculis tuis considerabis, et retributionem peccatorum videbis.» Quid est hoc? quare «verumtamen?» Quia licuit impiis superbire in servos tuos, licuit impiis persequi servos tuos. Impune ergo erit impiis, quia persecuti sunt servos tuos? Non erit impune. Quamvis enim tu permiseris, et magis inde tui coronati sint; «Verumtamen oculis tuis considerabis, et retributionem peccatorum videbis.» Malum enim quod voluerunt, non bonum quod per nescientes actum est, eis retribuetur. Modo opus est ut oculos fidei habeamus, et videamus quia exaltantur ad tempus, et plangent in aeternum; et quibus datur potestas in servos Dei temporaliter, dicetur eis: «Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus» . Sed si habeat quisque ocu
Abbreviated transcription (Latin):
ut locũ mutes thesaurotuo nisi ut locũ mutes
cordituo: Ne mo enim cogitat. niside
thesauro suo: Quã multi hic sunt quimo
modo audiunt & non est coreorũ isim
saccellissuis: Interraestis. quia in terraest
quod amatis : Mitatur in caelũ & erit

Expanded text:
ut locum mutes thesauro tuo, nisi ut locum mutes ut locum mutes thesauro tuo, nisi ut locum mutes cordi tuo? Nemo enim cogitat nisi de thesauro suo. Quam multi hic sunt qui me modo audiunt, et non est cor eorum nisi in saccellis suis? In terra estis, quia in terra est quod amatis: mittatur in coelum, et erit
Abbreviated transcription (Latin):
trib: animã ponere : Vnusquisq profratre ani: ponens
mã proxp̃oponit: quomodo pascens fratrem.
xp̃m pascit : Cum uni ex minimis meis fecistis.
mihi fecistis: A memus & imitemur curramus
post ungenta eius: quomodo dicitur incantico
canticorũ post odorẽ ungentorũ tuorum
curremus : Uenit enim & oleuit: & odor ipsius
impleuit mundũ. Vndeodor: Decelo: Se¬
quere ergo ad celũ. si non falsum respondes
qđ dicitur : sursũcor. sursũ cogitationem
sursũ amorẽ sursum spem: Neput rescat
interratriticũ. non audesponere in humida
terra ne putrescat: Quia laborasti& mes¬
suisti triturasti & uenti lasti : Quȩris locum
triticotuo & non quȩris locũ cordituo: non
quacris locũ tesauro tuo: Fac quic quid potes
inteha eroga non ꝑdes sedrecondes : Et quis seruat:
Xp̃s quia&te seruat : Te nouit seruare thesaurũ
tuum non nouit seruare : quare autẽ uult

Expanded text:
tribus animam ponere» . Unusquisque ponens pro fratre animam, pro tribus animam ponere» . Unusquisque ponens pro fratre animam, pro Christo ponit; quomodo pascens fratrem, Christum pascit: «Cum uni ex minimis meis fecistis, mihi fecistis» . Amemus, et imitemur; curramus post unguenta ejus, quomodo dicitur in Canticis canticorum: «Post odorem unguentorum tuorum curremus» . Venit enim et olevit, et odor ipsius implevit mundum. Unde odor? De coelo. Sequere ergo ad coelum, si non falsum respondes cum dicitur, Sursum cor, sursum cogitationem, sursum amorem, sursum spem; ne putrescat in terra. Triticum non audes ponere in humida terra, ne putrescat, quia laborasti et messuisti, triturasti et ventilasti. Quaeris locum tritico tuo, et non quaeris locum cordi tuo? non quaeris locum thesauro tuo? Fac quidquid poteris in terra: eroga; non perdes, sed recondes. Et quis servat? Christus qui et te servat. Te novit servare, thesaurum tuum non novit servare? Quare autem vult
Abbreviated transcription (Latin):
hunus est quab anderunt crucifixert̃:¬
acrethdimus: Illi oculos habebant.
on habemus  Immo nõs cordis habemus
nitt ds̃ in magno premio om̃ium
umnrorum: Qunc quid laboras. ad hoc
ni uideas: Nescio quid magnũ est
uurisumus. quando tota merces nr̃a
lormus & flagremus si sponsa sumus :¬
osis absensest sust ineamus. ueni& quẽ
aderamus : Tantũ pignus dedit non
eat sponsa ne deseratur absponso:
idiiittitpignus suum: Quod pignꝰ
Singuinem suum fudit: Quod pign̾us
esponsus s inoamar& talia pignera
ur&: lamamat : O sisic amaremus: Ma
dectionẽ nemo hab& quã ut animã
suã ponat quis pro amicissuns: Et nos quomodo
possumus ponere animas nras proillo Quid
illi prodest quando iã altissimũ posuit refugiũ
suum & flagellũ non appropinquat taberna¬
culo eius Sed quid dicit iohannes. sicut xp̃c
pronobis animã posint sic & nos debemus profra¬

Expanded text:
unt: ecce qui viderunt, crucifixercredidimus. Illi oculos habebant, nos non habemus? Imo et nos cordis habemus;promittit Deus in magno praemio omnium laborum nostrorum. Quidquid laboras, ad hoc laboras, ut videas. Nescio quid magnum est quod visuri sumus, quando tota merces nostret amemus: flagremus, si sponsa sumus. Sponsus absens est, sustineamus: veniet quem desideramus. Tantum pignus dedit, non timeat sponsa ne deseratur ab sponso: non dimittit pignus suum. Quod pignus dedit? Sanguinem suum fudit. Quod pignus dille sponsus? Si non amaret, talia pignora non daret. Jam amat. O si sic amaremus! Majorem dilectionem nemo habet, quam ut animam suam ponat pro amicis suis : et nos quomodo possumus ponere animas nostras pro illo? Quid illi prodest, quando jam altissimum posuit refugium suum, et flagellum non appropinquat tabernaculo ejus? Sed quid dicit Joannes? «Sicut Christus pro nobis animam posuit, sic et nos debemus pro fra
Abbreviated transcription (Latin):
ris. cum caput mẽbra sua cognoscera &
page corporis sui. caput caritas non sepan
sic cum miseri cordiam suam non dispgt a
a nobis utiq non disꝑgit. qui sumus mens
eius & corpus eius: Nec ideo tamen disa
securi peccare. & ꝑuerse nobis pollicqi qn
quic quid fecerimus non perimus. : Sunt a
quȩdã peccata & quȩdam iniquitates. diq
quidem disserere atq diffinire. aut in posi¬
bile nobis est. aut si iam ess& possibile dt
tempori longum ess&: Nemo enim ponti
dicere esse se sine peccato. quia si dixonten¬
ti& ur Sienĩ dixerimus quia peccatumna
habemus. nos ipsos sed ucimus. & uertas
nobis non est: Ergo imusquisq ꝓpecuis
suis necessario flagellatur sed ab eo si na¬
nus est dĩ miseri cordia non disꝑgitur:
Piane siintantas ieris iniquitates ut repuis
a te uigam uerberantis. si repellas manmi
flagellantis & de disciplina dĩ indignens

Expanded text:
ris?» cum caput membra sua cognosceret, et a ris?» cum caput membra sua cognosceret, et a compage corporis sui caput charitas non separaret: sic, cum misericordiam suam non dispergit ab eo, a nobis utique non dispergit, qui sumus membra ejus et corpus ejus. Nec ideo tamen debemus securi peccare, et perverse nobis polliceri quoniam quidquid fecerimus, non perimus. Sunt enim quaedam peccata et quaedam iniquitates de quibus quidem disserere atque definire aut impossibile nobis est, aut, si jam esset possibile, certe tempori longum esset. Nemo enim potest dicere esse se sine peccato; quia si dixerit, mentietur: «Si» enim «dixerimus quia peccatum non habemus, nos ipsos seducimus, et veritas in nobis non est» . Ergo unusquisque pro peccatis suis necessario flagellatur; sed ab eo, si christianus est, Dei misericordia non dispergitur. Plane si in tantas ieris iniquitates, ut repellas a te virgam verberantis, si repellas manum flagellantis, et de disciplina Dei indigneris,
Abbreviated transcription (Latin):
habent.Tamen & qui hoc habent nibil
abre habent : Quomodo enĩ axpõ miseri¬
cordiã suã non disꝑgit : Numquid ipse
saluator corporis. uel iterra. uel incęlo
peccauit. qui sed& ad dexterã eius & inter¬
pellat ꝓ nobis:Axpõ tamen sed amẽ
bris eiuis. a corpore eius. quod est aecclesia:
Sic enim ꝓ magno dicit. quod ab illo non
disꝑgat misericordiam suam quasi non
agnoscimus unigenitum filium qui est in
sinu patris: Non enĩ ꝓ persona sua ibi cõ¬
paratur homo. sed una ꝑsona est ds̃ & ho¬
mo : Ergo ab eo non disꝑgit miseri cordiã
suam. cum amẽbris eius cũ a corpore enis
non disꝑgit miseri cordiã suam in quo &
ipse in terra ꝑ secutiones patiebatur: cum
iam sedera& incęlo & de cęlo clamat
Saule. sauler Ron quid ꝑ sequeris seruos
meos. non quid ꝑ sequens scos meos. non quid
per sequeris discipulos meos. sed quid me
persequeris: Sicut ergo cum eum sedente
lo nemo ꝑsequer& ur clamauit quid me pi¬

Expanded text:
habent: tamen et qui hoc habent, nihil habent: tamen et qui hoc habent, nihil ab re habent. Quomodo enim a Christo misericordiam suam non dispergit? Numquid ipse Salvator corporis vel in terra vel in coelo peccavit; qui sedet ad dexteram ejus, et interpellatbris ejus, a corpore ejus quod est Ecclesia. Sic enim pro magno dicit quod ab illo non dispergat misericordiam suam, quasi non agnoscimus unigenitum Filium qui est in sinu Patris: non enim pro persona sua ibi computatur homo, sed una persona est Deus et homo. Ergo ab eo non dispergit misericordiam suam, cum a membris ejus, cum a corpore ejus non dispergit misericordiam suam, in quo et ipse in terra persecutioneso clamabat, «Saule, Saule,» non, Quid persequeris servos meos; non, Quid persequeris sanctos meos; non, Quid persequeris discipulos meos: sed, «Quid me persequeris» ? Sicut ergo, cum eum sedentem in coelo nemo persequeretur, clamavit, «Quid me perseque
Abbreviated transcription (Latin):
reditari : Quem enĩ diligit dns̃ corripit. fla¬
gellat autẽ omnem filium quem recipit:
Peccator filius dedignatur flagellan. cũ sine
peccato uideat unicũ flagellatum: Uisita
uos : Absit ut dicerent filu: Sicum unga
uenturus es. poli uenie: Melius est enĩ erudi¬
ri muirga patris. quam in blandimento penie
meam non disꝑgã abeo : Aquo Ab illo sci
lic& dauid cui talia ꝓmisi. quem unxi in olto
scõmeo. prȩparacipib: suis:Agnoscras cum
a quo non dispergit ds̃ misericordiam suam
ne quis forte sollicitus dicat: Quando quidẽ
xpm dicit. a quo se misericordiã suam non
disꝑsurum esse confirmat: Quid ergo pec¬
cator: Num quid enĩ hoc dixit. misericor¬
diam autẽ meam non disꝑgã abtis. uisita¬
bo inquit in uirga miquitates eorum. & in
flagello delicta torum Ex pectabas ad
securitatẽ tuam. miseri cordiam uero meam
non dispergam abris.: Ꝙ quidem hoc non¬
nulli codices habent. sed emendatiores non

Expanded text:
redari: quem enim diligit Dominus, corripit; flaredari: quem enim diligit Dominus, corripit; flagellat autem omnem filium quem recipit . Peccator filius dedignatur flagellari, cum sine peccato videat Unicum flagellatum? «Visitabniam ad vos» ? Absit ut dicerent pii filii, Si cum virga venturus es, noli venire. Melius est enim erudiri in virga patris, quam in blandimento perire meam non dispergam licet David cui talia promisi, quem unxi in oleo sancto meo prae participibus suis . Agnoscitis eum a quo non disperget Deus misericordiam suam? Ne quis forte sollicitus dicat, Quandoquidem Christum dicit, a quo se misericordiam suam non dispersurum esse confirmat, quid ergo peccator? Numquid enim hoc dixit. Misericordiam autem meam non dispergam ab eis? «Visitabo,» inquit, «in virga iniquitates eorum, et in flagellis delicta eorum.» Exspectabas ad securitatem tuam, «Misericordiam vero meam non dispergam ab» eis. Et quidem hoc nonnulli codices habent, sed emendatiores non
Abbreviated transcription (Latin):
tonrrat. E⁊ iiiFlas ellis oflicta torua:
ALISERICORDIAM UERO MEAM NON DISPER¬
GAMI AB EIS. NEACE NOCEBO NUENITATE
MEA. NEQUE PROFAHABO TESTA ME NTŨ
aacuai. Et ouat procedinit de lasuis
MCIS NONRE PROBABO  Magnum sin¬
mamentum ꝓmissionis dĩ. Fili huius dauid.
filii sunt sponsi Oms ergo xpiani. filii eius
dicuntur:Multũ est autem. quod ꝓmitat
ds̃.: Quia si xp̃iani. hoc est filii eius derelin¬
meas ꝓ fanauerint & mandata mea non
custo dierint: Non contẽpnam eos. neq in
ꝑdicione dimittã eos: Sed quid faciam
Uisitabo in uirga miquitates eorum. & in
flagellis delicta rorum : Non ergo tantum
mis ericordia uocantis est sed & uerberantis
& flagellantis : Siitaq manus paterna
suꝑte & si filius bonus es. noli repellere
disciplinam : Quis enĩ filius est. cui non
d& disciplinam : Pater eius d& discipli¬
nam dum non auferat misericordiam. ⁊¬
Cedat contumacem dum tamen redelat
hereditatem : Tu si promissa patris bene
agnouisti nontimeas flagellari. sed ex he¬

Expanded text:
et in flagellis delicta eorum. Misericordiam vero meam non dispergam ab eo, neque nocebo in veritate mea: neque profanabo testamentum meum; et quae procedunt de labiis meis, non reprobabo.» Magnum firmamentum promissionis Dei. Filii hujus David, filii sunt sponsi: omnes ergo Christiani, filii ejus dicuntur. Multum est autem quod promittit Deus, quia «Si» Christiani, hoc est, «filii ejus derelimeas profanauerint et mandata mea non custperditione dimittam eos: sed quid faciam? «Visitabo in virga iniquitates eorum, et in flagellis delicta eorum.» Non ergo tantum misericordia vocantis est, sed et verberantis et flagellantis. Sit itaque manus paterna super te, et si filius bonus es, noli repellere disciplinam: quis est enim filius, cui non dat disciplinam pater ejus? Det disciplinam, dum non auferat misericordiam; caedat contumacem, dum tamen reddat haereditatem. Tu si promissa patris bene agnovisti, non timeas flagellari, sed exhae
Abbreviated transcription (Latin):
gitatis altitudinẽ regni. & non imitamini
humilitatẽ meam: Ergo quid si sic tep
t&. fac miracula: Ne temptes dm̃. quid
debes respondere:  Quod respondit dns:
Ait illi diabolus.: Mitte te deorsum. qͥu
tum est : Angelis suis mandauit de tẽ
manib tollant te. ne foste offendas adla
pedem tuum: Si te misenis. angeli te sust
Et poss& quidem fien frs. ut si se misisa
obsequia angelorum susciperent carnemd
Sed quid illi ait: Sed iterũ scriptum esti
hoc eni accessit diabolus. ut teptare itnis
us dĩ ipse ess& : Videbat carne. sed mar
in operib apparebat: Angeli testimonun
dixerant. ille uidebat mortalẽ ut teptam¬
& ut xpo temptato docer& ur xp̃ianus

Expanded text:
gitatis altitudinem regni, et non imitamini gitatis altitudinem regni, et non imitamini humilitatem meam? Ergo quid, si sic te tentet, Fac miracula? ne tu tentes Deum, quid debes respondere? Quod respondit Dominus. Ait illi diabolus. «Mitte te deorsum; quia scriptum est, Angelis suis mandavit de te, ut in manibus tollant te, ne forte offendas ad lapidem pedem tuum.» Si te miseris, Angeli te suscipient. Et posset quidem fieri, fratres, ut si se misisset Dominus, obsequia Angelorum susciperent carnem Domini: sed quid illi ait? «Iterum scriptum est, hoc enim accessit diabolus, ut tentaret utrum Filius Dei ipse esset. Videbat carnem; sed majestas in operibus apparebat. Angeli testimonium dixerant. Ille videbat mortalem, ut tentaret, ut Christo tentato doceretur chris
Abbreviated transcription (Latin):
uidit illum dns̃ suꝑbum non quȩ rere uia humi¬
litatis. sed tifum potentiȩ & ait Nulpes foue
a sinte habent. uolucres cȩli nidos intẽ habent
Uulpes dolus est. uoluc res cęli superbia est :
Sicut enĩ uolucres alta p&unt sic superbi:
Et uulpes cauernas habent dolosas. ita om̃s
insidiatores. Quid ergo respondit dñs
Potest in te habitare suꝑbia & dolus. xp̃e non
hab& ubi inte habit&. ubi recli& caput suũ
quia reclinatio capitis. humilitas xpĩ est. Nisi
reclinar& caput. non iustificareris: Talia de¬
si derantes & discipuli & uolentes iã app& tre
sedem regni. antequã uiam humilitatis cape¬
rent. quando illi suggestum est amatre disci¬
pulorũ. dic ut imus sedeat ad dexterã & ali¬
us ad sinistrã tuam: Potentiã quȩ rebant.
sed ꝑ passionẽ humilrtatis. uenitur ad po¬
tentiam regni: Ait dñs Potestis bibere ca¬
licem. quem ego bibiturus sum Quidco¬

Expanded text:
vidit illum Dominus superbum non quaerere viam humividit illum Dominus superbum non quaerere viam humilitatis, sed typhum potentiae, et aitas habent; volucres coeli nidos in te habent. Vulpes dolus est; volucres coeli superbia est: sicut enim volucres alta petunt, sic superbi; ut et vulpes cavernas habent dolosas, ita omnes insidiatores. Quid ergo respondit Dominus? Potest in te habitare superbia et dolus; Christus non habet ubi in te habitet, ubi reclinet caput suum. Quia reclinatio capitis, humilitas Christi est. Nisi reclinaret caput, non justificareris. Talia desiderantes et discipuli, et volentes jam appetere sedem regni, antequam viam humilitatis caperent, quando illi suggestum est a matre discipulorum, «Dic ut unus sedeat ad dexteram, et alius ad sinistram tuam;» potentiam quaerebant: sed per passionem humilitatis venitur ad potentiam regni. Ait Dominus: «Potestis bibere calicem quem ego bibiturus sum» ? Quid co