comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ prouocat eas. uti neq̃ꝙͣ pro in fuinitate sexus
desꝑent eciam ꝓphĩce gu̾e capaces se fier posse.
S intlligãt ⁊ credant ꝙ metur hauc gr̃am
puritas meritis non diuersitas serus. super
nidi .o. q. a.

Expanded text:
vocat eas, uti nequaquam pro infirmitate sexus desperent, etiam propheticae gratiae capaces se fieri posse; sed intelligant et credant quod meretur hanc gratiam puritas mentis, non diversitas sexus. Sed vid
Abbreviated transcription (Latin):
D Illud non occiose pret̾eundum est ꝙ uno
uit hoc qũo accidit. qũ sacerdotes qui ppło
presũt erga delinꝙ̃tes benigni uolũt ui¬
deri ⁊ uerentes pct̾anciũ hinguas ne forte
male de eis loꝙͣtur s acerdo talis seuerita¬
tis ĩmemores uolunt complere qd̃ scriptũ
z elo dei succinti ĩmutãtur apłm. dñtem. tra¬
didi huiusmõ hoĩeui sactine in interitu
carnis ut spũs saluus fiat neq illud euuͣ¬
głicum implere studẽt. ut cũ uiderint pec¬
duob uel tribus testib arbitris qd̃ si con

Expanded text:
uno nit. Hoc quando accidit? quando sacerdotes, qui populo praesunt, erga delinquentes benigni videri volunt, et verentes peccantium linguas, ne forte male de eis loquantur, sacerdotalis severitatis immemores nolunt complere quod scriptum zelo Dei succensi imitantur Apostolum dicentem: « Tradidi hujusmodi hominem Satanae in interitum carnis, ut spiritus salvus fiat . » Neque illud evangelicum implere student, ut si viderint etduobus vel tribus ar
Abbreviated transcription (Latin):
tutes coutiarias ⁊ eicit eas de ciuitatibus
reges qui reguabant in aĩabus ur̃s ne ultra
regnet in nobis poc̃r̃a ut i postea ꝙͣ intereme¬
ut regeni pccĩ de cuntate aĩe ur̃e. fiat aĩa nr̃a
cuitas dei ⁊ regnet ni ea deus ⁊ dicatur ad

Expanded text:
tutes contrarias; et ejecit eas de civitatibus reges qui regnabant in animabus nostris, ne ultra regnet in nobis peccatum: ut posteaquam interemerit regem peccati de civitate animae nostrae, fiat anima nostra civitas
Abbreviated transcription (Latin):
crimen adduc̾e polluitur .n. ex uno pcc̃ore
ppłs ficut ex una oue morbida grex uiiũ¬
sus inficitur. Sic ⁊ uno uel fornicante uł
aliud qd̾cumq sceleris cõmittente plebs
uniuersa polluitur. ⁊ ideo seruemus nos
ĩuicemi ⁊ uniꝰcuiꝰq conuersacio nota sit
maxĩe sacerdotibus ⁊ mĩstris. nec putent
se recte dicere quid hoc ad me spectat. Si
alius male agit hoc est dicere caput ad
pedes. quid ad me ꝑtinet. Si dolent. Si
male hñt pedes mei. non mea int̾est dũ¬
modo caput ad sanitatẽ ꝑduret. Aut si
dicat oculus manui nõ indigeo oꝑa tua
quid ad me ꝑtinet si doles si nulu̾ata es.
inĩꝙͣ ego oculus conturbabor ex egritudĩe
manꝰ tale ergo est qd̃ agunt hii qui ecc̃iis
p̾sunt uou cogitãtes. qr unũ corpꝰ sumsꝰ

Expanded text:
crimen adducere? Polluitur enim ex uno peccatore populus: sicut una ove morbida grex universus inficitur, sic etiam uno vel fornicante, vel aliud quodcunque sceleris committente, plebs universa polluitur. Et ideo observemus nos invicem, ut uniuscujusque conversatio nota sit maxime sacerdotibus et ministris. Nec putent secrete dicere: Quid hoc ad me spectat, si alius male agit? Hoc est dicere caput ad pedes: Quid ad me pertinet, si dolent, si male habent pedes mei? non mea interest, dummodo caput in sanitate perduret. Aut si dicat oculus ma nui, Non indigeo opera tua, quid ad me pertinet s doles, si vulnerata es? Nunquid ego oculus conturbor ex aegritudine tua? Tale ergo est quod agunt hi qui Ecclesiis praesunt, non cogitantes quia unum corp
Abbreviated transcription (Latin):
tam ꝓgeĩem ⁊ in ip̃os non reddat pr̃es.
nich̾ .ii. de prĩbus dixit. dyaꝰ ergo qr pec¬
candi iam modũ excessit sicut ꝓpħa di¬
cit. ꝙ̃ admodũ uestitũ in sangiñe cũ cer¬
tũ non erit mũdũ ita ⁊ ip̃e non erit mũ¬
dus in hoc scło neq corripitur pro pcc̃o
neqz flagellatur omĩa nãq ei seruata
sunt in futurũ. Uñ ⁊ ip̃e sciens sibi illd̃
statutũ tempꝰ esse penaꝵ dicebat ad sal¬
uatorem. ꝙ uenisti ante tẽpus torquere
uos duni ergo constat hic mũdus pcc̃a
sua non recipit dyꝰ. qui est peccanciũ pr̃
reddũtur ã in filios.i. an eos quos geuuit
ꝑ pccĩn i .ii. hom̃es in carne poĩti cor¬
ripiũtur a dño uerberãtur. flagellãtur.
ut reuertatur ⁊ uiuat sr̃ exo.oͣ.s.f.

Expanded text:
rtam progeniem, et in ipsos non reddat patres. Nihil enim de patribus dixit. Diabolus ergo quia peccandi jam modum excessit, sicut propheta dicit, quemadmodum vestimentum in sanguine concretum, non erit mundum, ita et ipse non erit mundus in hoc saeculo, neque corripitur pro peccato, neque flagellatur. Omnia namque ei servata sunt in futurum. Unde et ipse sciens sibi illud statutum tempus esse poenarum, dicebat ad Salvatorem: Quid venisti ante tempus torquere nos ? Dum ergo stat hic mundus, peccata sua non recipit diabolus, qui est peccantium pater. Redduntur autem in filios, id est in eos quos genuit per peccatum. Etenim homines in carne positi corripiuntur a Domino, verberantur, flagellantur. ut revertatur et vi
Abbreviated transcription (Latin):
aiebat. Sic nos existune homo qł mĩstros
ip̃i ⁊ dispensatores sacramentoꝵ dei. hic iã
queritur uiter dispensatores ut fidelis qui
inueĩatur in tĩi uarũ est bonũ dispensa¬
torem uiueĩre ut ihũs qui añꝙͣ orirentur
ea que futura erant cognouerat loque¬
batur quis putas est fidelis dispensatoꝵ
⁊ sapiens quem coustituit dñs super fa¬
nuliam suam dare in tempore cibaria

Expanded text:
aiebat: Sic nos existimet homo ut ministros aiebat: Sic nos existimet homo ut ministros Christi, et dispensatores sacramentorum Dei. Hic jam quaeritur inter dispensatores, ut fidelis quis inveniatur . Intantum rarum est bonum dispensatorem invenire, ut Jesus, qui antequam orirentur ea quae erant futura cognoverat, loqueretur: Quis putas est fidelis dispensator et sapiens, quem constituit Dominus super familiam suam, dare in tempore cibaria
Abbreviated transcription (Latin):
Nos qui plitamur aliꝙͥ esse .i. qui inclica¬
tus nob̾ ordine presidemus in tr̃ ut quid̃
de minori gradu ad hũc locum cupiant ꝑ¬
uenire uosce debetis uon statim in eo esse
saluandos qui clĩci sunius. multi .ii. clĩci¬
i p̃sbr̃ĩ peiuit ⁊ laici bĩssiumi repiutur.
S si ordĩeui clicatus ⁊ metiamur pater
⁊̃ hẽauius. quia igitur sunt quidam clĩci
non ita uiuentes ut ip̃i ex ordine cupiant
fructũ ⁊ ornamente sue digni tati idcuro am̃t
qui exposuerũt. ꝓph̾a nũc dicit cleri eorũ
uon proderũt eis utilitas quippe clicatus
non in eo est. Si aliquis in agmine se deat
dm̃ dignꝰ uicedat. Uerũ carissum nolite pu¬
tare h tm̃ de nobis ẽẽ dcm̃ ⁊ uos ⁊ uos cõmo¬
uet dĩa maiestas ut ureta scripturaꝵ pre¬
cep ta uiuamꝰ. ⁊ si expedit dicere pocentes
potenter tormenta pacientur plus a me
exigitur ꝙͣ a diacono plus adiacouo ꝙͣ a
laico qui uero tocius ecc̃e artem obtiuet
aplus uidz. ut si tui fuerant multa cõmissa

Expanded text:
Nos qui putamur aliquid esse, id est, qui in clericatus vobis ordine praesidemus, intantum ut quidam de minori gradu ad hunc locum cupiant pervenire, nosse debetis non statim in eo esse salvandos, quia clerici sumus; multi enim et presbyteri pereunt, et laici beatissimi reperiuntur; set habeamus. Quia igitur sunt quidam clerici non ita viventes, ut et ipsi ex ordine suo capiant fructum, et ornamento suae sint dignitati, idcirco, aiunt qui exposuerunt prophetam hunc, dixit: « Clerici non proderunt eis. » Utilitas quippe clericatus non in eo est, si aliquis in agmine sedeat Domini dignus incedat. Verum, charissimi, nolite putare hoc tantum de nobis esse dictum: et nos et vos commonet divina majestas, ut juxta Scripturarum praecepta vivamus, etsi sic expedit dicere: « potentes potenter tormenta patientur. » Plus a me exigitur quam a diacono, plus a diacono quam a laico. Qui vero totius Ecclesiae arcem obtinet videlicet ut is cui fuerant multa commissa
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ multe sint turpitudinũ spẽs una qui¬
dem ex pli̾bus turpitudinib spẽs beel¬
phegor appellatur unde sciendum est ꝙ
omĩs qui aliquid turpe cõmittit et ĩ ali
taꝵ demonio consecratur. S ⁊ ꝑ singła
pcc̃a que cõmittimus maxime. si iam
non subrepcõne aliqua. S studio affcũ¬
q peccanus illi sine dubro demorii cui
pcc̃m illud qd cõmisimus in oꝑari cure est

Expanded text:
cum multae sint turpitudinum species, una etiam ex pluribus turpitudinis species, Beelphegor appellatur. Unde sciendum est quod omnis qui aliquid turpe committit, et in alitarum daemonio consecratur. Sed et per singula peccata quae committimus, maxime si jam non subreptione aliqua, sed et studio affectuque peccamus, illi sine dubio Domino, cui peccatum illud quod admisimus inoperari curae est,
Abbreviated transcription (Latin):
ciat a nobis maledcõ de qua dicere nũc debemꝰ
que digne suꝑ pcc̃ores uenat que est igitur
bũdc̃o uabugodouosor. qũ aliquis ĩ mundo
isto locup ͤ fuerit ⁊ felrciter gessert ⁊ oĩa ei
prosꝑo cursu fluxerutt in tiũ ut ud quod
scriptun est ei possit aptari bos enis non
faciet aborsionẽ ⁊ si uniu̾sam scli hũerit
ꝓspitatem bñdcõ nabugodonosor fr̃ eũ ẽ.
maledcõ uero est in eo quͣdo aliqinis recedit
adeo ⁊ nichoiꝰ in ꝑte dĩaboli constitutus
mniseriis suppliciis q torquetur fr̃ ezeõ.a.b.

Expanded text:
icere debemus, quae digne super peccatores venit. Quae est igitur benedictio Nabuchodonosor? Quando aliquis in mundo isto locuples fuerit et feliciter gesserit, et omnia ei prospero cursu fluxerint, intantum ut illud, quod scriptum est, ei possit aptari, Bos ejus non faciet abortionem: et si universam saeculi habuit prosperitatem, benedictio Nabuchodonosor super eum est. Maledictio vero in eo, quando aliquis recedit a Deo, et nihilominus in parte diaboli constitutus miseriis suppliciisque torquetur.
Abbreviated transcription (Latin):
rus dicitur p̾uaricãtem. est .ii. intra uos
lex quedam spũalis que arguit uinun¬
quẽq peccantẽ ⁊ malũ ei ẽẽ suggerit qd̾
deluquit. cubile ergo huiꝰ legis cei̾e
ac sedem secreti eius maculat qui pre¬
ceps ⁊ infiems fertur ad uicia. super ge

Expanded text:
im intra nos lex quaedam naturalis, quae arguit unumquemque peccantem, et malum ei esse suggerit, quod delinquit. Cubile ergo Legis hujus temerat, ac sedem secreti ejus maculat, qui praeceps et infrenis fertur ad vitia. BENE
Abbreviated transcription (Latin):
eorum cor ergo hoĩs est clrbanus.: Istud ã
cor si uicia succenderint uel zabulus inflã¬
mauerit uon quoquet. s exuret. si u ero ille
id succenderit qui dixit iguem ueni mitt̾e
dei quos in corde suscipio non exuro ad ꝑdi¬
cõuem. S coquo ad sacrficiũ ⁊ fortasse illa
coqui diauitur ui libauo que init̾iora sũt
⁊ recondita nec proferri facile ad nulgus possũt
cia de bere spari in clibano in sarcagine in
craticula ⁊ puto ꝙ clibanus ẜni fui formã
ꝓfundiora et ea que sunt in en arrabili a
significet in scripturis dĩniis. sartago u̾o
ea que si frequenter ac sepe uersentur ii¬
telligi ⁊ explicari possĩt. craticła ã ea que
palain sunt ⁊ absqz aliqua obtectioue
ceruntur. trplicer naniq ia scripturis
diuinis intelligencie inueniri sepe diximꝰ
modũ hystoriacũ moralem misticũ. unde

Expanded text:
e . Cor ergo est hominis clibanus, istud autem cor, si vitia succenderint, vel diabolus inflammaverit, non coquet, sed exuret; si vero ille id succenderit qui dixit: Ignem veni mitter sermonum Dei, quos in corde suscipio, non exuro ad perditionem, sed coquo ad sacrificium. Et fortassis illa coqui dicuntur in clibano, quae interiora sunt et recondita, nec proferri facile ad vulgus possunt. cia debere praeparari: in clibano, in sartagine, in craticula; et puto quod clibanus secundum sui formam, profundiora et ea quae sunt inenarrabilia, significet in Scripturis divinis; sartago vero ea quae si frequenter ac saepe versentur, intelligi et explicari possunt; craticula autem, ea quae palam sunt et absque aliqua obtectione cernuntur; triplicem namque in Scripturis divinis intelligentiae inveniri saepe diximus modum, histori
Abbreviated transcription (Latin):
Quid est ħ ꝙ precipuam utbem de regno
esebon .s. scriptura esebon interpretatur
cogitacõues merito ergo pars maxĩa re¬
gui dĩa ⁊ potestas eius płia in cogitacõ¬
nibus regnat. sic.ii. dicit dñs. quia de cor¬
de procedunt cogitacõnes male adult̾ia.¬

Expanded text:
d est hoc quod praecipuam urbem de regno esebon? Hesebon interpretatur cogitationes. Merito ergo pars maxima regni diabolici, et potestas ejus plurima, in cogitationibus regnat. Sic enim dixit et Dominus: Quia de corde procedunt cogitationes mala
Abbreviated transcription (Latin):
cõmoda iichi .℥. paues quĩ amicus mi¬
chi suꝑ uenit de uia ⁊ nou hẽo qd apponean
ei. in quibz ut breuiter ꝑstringannus nox
qui inclibano. Alius qui insartagine .z.
qui in craticula coquitur ibi.

Expanded text:
panes, quoniam amicus mihi supervenit de via, et non habeo quod apponam ei ; in quibus ut breviter perstringamus, nox qui in clibano, alius qui in sartagine, tertius qui in craticula coquitur.
Abbreviated transcription (Latin):
Intellige mͥ iustũ iudicem ei qui digna
iufamia fecerit dicentẽ. o tu qui peue
reus es uoli exiliũ tuũ cũ uierore susci¬
ad peuã qͥu pociꝰ intellige te digne pati
que paceris. ⁊ cũ te hũiliaueris atqz di¬
xeris iustũ de te fc̃m esse iudiciũ forsitã

Expanded text:
Intellige autem mihi justum judicem ei, qui digna infamia fecerit, dicentem: O tu, qui poenae reus es, noli exsilium tuum cum moerore susciad poenam: quin potius intellige digne te pati quod pateris: et cum te humiliaveris, atque dixeris justum de
Abbreviated transcription (Latin):
torũ inciotiua cõuib crederis boc doguia sus¬
cepit quia scelle taliter ⁊ talrꝰ figurate faci¬
unt honũes luxuriosos adulteros castos.
aut cerce ꝙͦ cuuiq eoꝵ iste in cerra caldeoꝵ
est. iaut quidam estuuant xͥauos ex astro⁊
cursibus fieri. quotquot autẽ ista sapitis
quotquot dcĩs istis creditis in t̾ra caldeoꝵ
estis. cõmiuaris ergo deus hiis qui ĩ t̾ra
caldeoꝵ suit hiis sp̃aliter cõuiuatur qui
leipos geuealogiis et face cõlecrauerũt
asserentes auicta que iuter muortales fiũt
ait ex astroꝵ iuotibus ã ex fati nccͣi te

Expanded text:
ocinationibus credens hoc dogma suscipit quia stellae taliter et taliter figuratae faciunt homines luxuriosos, adulteros, castos, aut certe quodcunque eorum, iste in terra Chaldaeorum est. Jam quidam aestimant Christianos ex astrorum cursibus fieri. Quotquot autem ista sapitis, quotquot dictis istis creditis, in terra Chaldaeorum estis. Comminans ergo Deus his qui in terra Chaldaeorum sunt, his spiritaliter comminatur, qui se ipsos genealogiis et fato consecraverunt, asserentes cuncta quae inter mortales fiunt, aut ex astrorum motibus, aut ex fati necessitate
Abbreviated transcription (Latin):
neũ qui hĩcabat ingazer ⁊ iu hĩtauit ca¬
naueus in effrem usq in hodiemũ dien.
effrem interpretacõ fuictificacio. qui ergo
fructificat ⁊ crescit in fide nou potest exter¬
minare cauaneũ semen pessimũ semen
maledc̃m semen semꝑ mobile semen mẽ¬
tum ħ .ii. int̾pretatur cananeus ⁊ certũ
est qr cũ eo qui fuuctificat ⁊ crescit semꝑ
tus cessant ab eo suꝑ. Iosue .sͣ. xi.a.
ingre dientib scĩe ⁊ doct̾ne iumen oũdũt
oñis isti candelabrũ misticũ noĩantur.
Alii sũt m̃sa sacra quicũq hñt panes
dei ⁊ reficiũt ac pascũt aĩas esinientes
nisticiã alii sunt altare nicensi quicũq
or̃ombus et ienunis die ac nocte uacãt
in templo dei orantes non solũ ꝓsemet¬
ip̃is. S ⁊ pro uniuerso ppło. hi uero
quibz archana misterii credidit deus et
cõmisit aira cestamenti dei appllantur.
porro qui cũ onñ fiducia ꝑ hostias p̾cum
supplicacõnũq uictĩas dnm hoĩbus re¬

Expanded text:
at in Gazer; et habitavit Chananaeus in Ephraim usque in hodiernum diem. » Ephraim interpretatur fructificatio. Qui ergo fructificat et crescit in fide, non potest exterminare Chananaeum semen pessimum, semen maledictum, semen semper mobile, semper incertum: hoc enim interpretatur Chananaeus. Et certum est quia cum eo qui fructificat et crescit, semper tus cessant ab eo. Sed tu si vere ingredientibus scientiae et doctrinae lumen ostendunt, omnes isti candelabrum mysticum nominentur. Alii sunt mensa sacra qui cum habent panes Dei, reficiunt ac pascunt animas esurientes justitiam. Alii sunt altare incensi, quicunque orationibus et jejuniis die ac nocte vacant in templo orantes Dei, non solum pro semetipsis, sed et pro universo populo. Hi vero quibus arcana mysteria credidit Deus, et commisit, arca testamenti Dei appellentur. Porro qui cum omni fiducia per hostias precum supplicationumque victimas Deum hominibus re
Abbreviated transcription (Latin):
sanari usqͦ eciam cicatricem ipãm cutũ¬
cisionis iuuiliuis obducat qñ ergo cicati px
iu uuluere ur̃e cutũcisionis obducitur ego
hoc est uiciis carere malas consuetud ĩes
⁊ pessima instatuta deponere fedos et in¬
couditos mores ⁊ ꝙͣꝙͣ ab in houestate et

Expanded text:
squequo etiam cicatricem ipsum circumcisionis vulnus obducat. Quando enim cicatrix in vulnere circumcisionis obducitur? Ego hoc est vitiis carere, malas consuetudines et pessima instituta deponere, foedos et inconditos mores, et quidquid ab honestatis et
Abbreviated transcription (Latin):
sol ce iusticie indiauerit efficieris ⁊ tu ciui¬
tas solis ł ciuntatẽ solis sorte hereditatis¬
accipies. S i si te tradideris legi dei ⁊ i ipͣ
meditaberis die ac uocte ⁊ nõ recesserit liber
legis de manu tua sicut dicitur ad ib̃m. et
si memor sis precepti saluatoris in quo di¬
cit. ꝑ scuitauũ scripturas. Si ergo talibus
testudiis mancipaueris ⁊ erudicõuẽ legis
dĩne uel legendo uł audiendo obtuueris tue

Expanded text:
te sol justitiae irradiaverit, efficieris civitas solis, vel civitatem solis sorte haereditaccipies: sed et si te tradideris legi Dei, ut in ipsa mediteris die ac nocte, et non recedat liber legis de manu tua, sicut dicitur ad Jesum; et si memor sis praecepti Salvatoris, in quo dicit: « Scrutamini Scripturas ; » si ergo talibus studiis te mancipaveris, et eruditionem divinae legis vel legendo vel audiendo obtinueris, tuae
Abbreviated transcription (Latin):
diqui circũcidere de auditoꝵ cor dibus
ũmnidicias põt uou est ex arce gramia¬
tica uel rethorica ueuiens ueq docto run
iualleis edomnitus a scudrorũ cotibus
odunatus. S ex illa petra descendens
que demonte siue manbz abscisa est
⁊ oebemi terre compleuit ac doua spiri¬
tualia credentib tribuit super Iosue¬

Expanded text:
ditorum cordibus immunditias potest, non est ex arte grammatica vel rhetorica veniens, neque doctorum malleis edomitus, aut studiorum cultibus elimatus, sed ex illa petra descendens quae de monte sine manibus abscisa est, et orbem terrae complevit, et dona spiritalia credentib
Abbreviated transcription (Latin):
Si quis uero ab hiis omĩb contiuet os suũ
⁊ disponit seruones suos ĩ iudicio uerbositatẽ
rep̾unt linguam temꝑat uerba moderatur
iste merito cironcisus labiis dicitur. ibi.¬
fios suꝑet uec aliau ferĩam ꝙͣ cõiugem legi¬
e Gccͣa xp̃i gracia eius qui prose crucifixs est
roborata non solum abillicitis nefãdisq
cubilibus uerũ ⁊ a concessis ⁊ licitis temꝑat

Expanded text:
Si quis vero ab his omnibus continet os suum, et disponit sermones suos in judicio, verbositatem reprimit, linguam temperat, verba moderatur, iste merito circumcisus labiis dicitur. Seterminos superet, nec aliam feminam quam conjugem legia Christi gratia ejus qui pro se crucifixus est roborata, non solum ab illicitis nefandisque cubilibus, verum etiam a concessis et licitis temperat,
Abbreviated transcription (Latin):
a cruus ꝑspiciendo sortitũ est. asserũt nãq
hiz quib ꝑicia medicine est in ẽẽ huic aĩa¬
li intra uiscera hũoren quẽdam qui caligi¬
ueni depellat ocłorum ⁊ obtusiores quosq ui¬
sus exacuat merito ergo capree uł aãnuile¬
xpũs comꝑatur. quia nou solum ip̃e uidet
pr̃em. S ⁊ inderi ab hiis facit quoꝵ uisus

Expanded text:
tem. Asserunt namque hi quibus peritia medicinae est, inesse huic animali inter viscera humorem quemdam, qui caliginem depellit oculorum, et obtusiones quoque visus exacuit. Merito ergo capreae comparatur; quia non solum ipse videt Patrem, sed videri ab his facit quorum visu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ requirentes esi statim adorauerunt ⁊ ut
fidem suã maguã ẽẽ decłarenit ꝑuũ puerũ
glscendit asmã balaam occurrit ei angłso qͥ
excubat pro isrł de quo scriptum est. dicente
dũo ad moysẽ. angelus meus ibit tecum.¬
⁊ infra. magus denionẽ uid angłm nou
anglu sicut nec loqui digna erat. Sed ut
argueret ꝓphete demenciam .ibi.¬

Expanded text:
et requirentes eum adoraverunt, et ut et requirentes eum adoraverunt, et ut fidem suam magnam esse declaAscendit ergo asinam Balaam: occurrit ei angelus qui excubabat pro Israel, de quo scriptum est, dicente Domino ad Moysen: Angelus meus ibit tecum Sed magus daemones videt, angelum non angelum, sicut nec loqui digna erat; sed ut argueret prophetae dementiam .
Abbreviated transcription (Latin):
ẜPreuenit deus. ⁊ ire balcami ĩuocare demiones
ad maledicendũ ꝓhib Si tñ acupiditate cel¬
sasset. Sz quia ꝑfistit in desiderio pectuie ĩ¬
dulgens deus arbitrii libertati iursus ire ꝑ¬
mattit uerbum tũ suũ inicit in os ens ꝓ
hibens maledcõeni fieri ꝑ demones ut bñ¬
dcõnibz locũ daret et ꝓ maledcĩs proferre fa¬
cit balcani bũdcõnes ac ꝓpħ̾ras que possunt
edificare nou solum istł. S ⁊ reliquas gen
lumibus ꝙͣto magis descripte surt ab biis
qui hĩcabant ture cum eo mesopotaunã
apud quos magnificus hẽbatur balam
quosqz artis eius constat fuisse discipulos
ex illo deinq ftur magoꝵ genus ⁊ istitucõ
in ꝑtibus orientis uigere qui descripta hũ¬
tes apud se omĩa que ꝓphauerit balcam. ⁊ hoc
magi apud semetipõs. ⁊ ideo qũ uatus est
ihũs aguouerũt stellam ⁊ intellexerũt ad¬
illi ergo ex hiis tm̃ que balaam scupta reli¬
querat agnoscentes adẽe tempus uenem̃t

Expanded text:
us. Deus ire Balaam atque invocare daemones ad maledicendum prohibet: si tamen a cupiditate cessasset. Sed quia persistit in desiderio pecunidulgens, Deus arbitrii libertate rursus ire permittit; verbum tamen suum injicit in os ejus, prohibens maledictionem fieri per daemones, ut benedictionibus locum daret, et pro maledictis proferre faciat Balaam benedictiones ac prophetias, quae possint aedificare non solum Israel, sed et reliquas gentluminibus, quanto magis descriptae sunt ab his qui habitabant tunc Mesopotamiam, apud quos magnificus habebatur Balaam, quosque artis ejus constat fuisse discipulos? Ex illa denique fertur magorum genus et institutio in partibus Orientis vigere: qui descripta habentes apud se omnia quae prophetaverat Balaam, etiam Magi apud semetipsos: et ideo quando natus est Jesus agnoverunt stellam, et intellexerunt adIlli ergo ex hoc tantum quae Balaam scripta reliquerat, agnoscentes adesse tempus, venerunt;
Abbreviated transcription (Latin):
consuetudĩs culpas nouella iustitucõe
unitautris. ⁊ ideo est ut dyxi quedã dif¬
ficultas in miciis ⁊ uix egreq amputa
cutũcisionis nr̃e dicimur residere usqͦ ob¬
ducta cicaitrice sauentur. obducuriꝰ aũt
cita triceui cũ iean noua coustituta abisqs
difficultate cõplemius ⁊ iusum nobis

Expanded text:
ulpasque novella institutione mutamus. Et ideo, ut dixi, quaedam difficultas est in initiis exuere quae amputarcircumcisionis nostrae dicimur residere, usquequo obducta cicatrice sanemur. Obducimus autem cicatricem, cum jam nova instituta absque diffic
Abbreviated transcription (Latin):
¶ a Arbores hẽmus intra nos sine bonas siue
malas ⁊ que bone sũt fructus malos affer
intra nos sunt uocabula ⁊ applłacõnes ex¬
pediam nõ est ficus nec malus nec uitis.
S una arbor iusticia uocatur. alia prudẽ¬
cia. alia fortitudo. alia cemꝑancia uoĩatur.
disce qͥbz fortassis dignus putabitur con¬
situs ꝑadisus dei. est .ii. ibi arbor pietatis

Expanded text:
 arbores intra nos sive bonas sive malas, et quae bonae sunt fructus malos afferrintra nos sunt, vocabula et appellationes expediam? Non est ficus nec malus, nec vitis, sed una arbor justitia vocatur, alia prudentia, alia fortitudo, alia temperantia nominatur. disce quibus fortassis digne putabitur, consitus etiam paradisus Dei est. Ergo alia arbor pietas est,
Abbreviated transcription (Latin):
donosor uoleus decipe hoĩes ꝑ calicem labi¬
louis do losũ uon nuscuit ĩ uase fictili qũ
ꝑabat pocionem. S ue in paulo meliore
⁊ eres uase uel stagueo ⁊ quem ista p̾cellat
argeuteo reꝵ eligeus uas aureũ ni eo po¬
culum tẽꝑaiit ut quis uideus decorem
auridũ radiantis ietalli pulcritudine
delc̾atur. ⁊ totus ocłis heret in sp̃ẽ non cõ¬
lideret quid intrusecus latit ⁊ accipiẽs
calicem bibat uescieus calicem uabugods¬

Expanded text:
donosor volens decipere homines, per calicem Babylonis dolosum, non miscuit in vase fictili, quod parabat potari, sed neque in paulo meliore, et aereo vase, vel stanneo, et quod ista praecellit argenteo: verum eligens vas aureum, in eo poculum temperavit, ut quis videns decorem auri, dum radiantis metalli pulchritudine delectatur, et totus oculis haeret in specie, non consideret quid intrinsecus latitet, et accipiens calicem, bibat nesciens calicem Nabuchodo
Abbreviated transcription (Latin):
sũt. Uidete quõ seducũtur hoĩes ⁊ ꝑuertũt᷑¬
quales adolescentes ue laborent ne mulicẽt
ne agant aliquid qd eis prosit relictis re¬
⁊ occiũ. quid est sentire deo laborare uolũt¬
⁊ iuercis ocii occasiones requnũt hec erãt
cũc uerba pharnonis hec ⁊ uñc aunci

Expanded text:
s: Videte quomodo seducuntur homines, et pervertuntur adolescentes, ne laborent, ne militent, ne agant aliquid quod prosit, relictis reet otium. Quid est servire Deo? Laborare nolunt et otii occasiones quaerunt: haec erant tunc verba Pharaonis, haec et nunc amici
Abbreviated transcription (Latin):
b Quis putas ita canore uotis est ⁊ ita spũs
puri uientisq sincere ut cantileria eiꝰ dnunũ
descare possit auditũ ille profecto est qͥ nlłi
ht in se raticũ pcc̃i sonũ qui uichil offensio¬
nis in liugua nichil crassitudius in spsĩ ge¬
ret ille potest recte dicere ego cautabo dũo psal¬

Expanded text:
 Quis putas ita canorae vocis est, et ita spiritus puri mentisque sincerae, ut cantilena ejus divinum delectare possit auditum? Ille profecto est qui nullum habet in se raucum peccati sonum, qui nihil offensionis in lingua, nihil crassitudinis in spiritu gerit. Ille potest recte dicere: Ego Domino cantabo, psal
Abbreviated transcription (Latin):
nũs. circũcise uainq sinit aures uestre fin
uerbum det ut uocera uon recipiant ob¬
trectantis ut maledici ⁊ blasphemi ũba
uon audiant ut fallis. crimin a cõuibus
mendacio irritacioni non pateant oppilentur ⁊
clause suit ne indiciũ sangũs audiant ne im¬
pudicis canticis ⁊ teatralibus sonis pateãt i¬
chil eñ obscenũ recipiant. S ab omĩ sceno cor¬
rupcõnis auerse fint. hec est crrconcisio qua xͥ

Expanded text:
s. Circumcisae namque sint aures vestrae secundum verbum Dei, ut vocem non recipiant obtrectantis, ut maledici et blasphemi verba non audiant, vel falsis criminationibus mentem non patefaciant. Oppilentur et clausae sint, ne judicium sanguinis audiant, aut impudicis canticis et theatralibus sonis pateant. Nihil obscenum recipiant; sed ab omni scena corruptionis aversae sint. Haec est circ
Abbreviated transcription (Latin):
Nisi bella ista carualia figurã bellorui
spũalũ gerererit nũꝙͣ ut opinor iudai¬
carũ hystoriarũ libri discipulis xp̃i qui
ueuit pacent docere legendi ni eccliis firis¬
seut ab apłis traditi. ꝙͣ .n. eis bellorum
ꝓficeret ista descripcio quib dicitur ab
ihũ. pacem meam do uobrs. paceur re¬

Expanded text:
Nisi bella ista carnalia figuram bellorum spiritalium gererent, nunquam, ut opinor, Judaicarum historiarum libri discipulis Christi, qui venit pacem docere, legendi in ecclesiis fuissent ab Apostolis traditi. Quo enim eis bellorum proficeret ista descriptio, quibus dicitur ab Jesu: Pacem meam do vobis, pacem meam re
Abbreviated transcription (Latin):
magfica subluuesq uirtutes ip̃e cognoscit illos
p̾cipuos quosq ⁊ eximios acq ut ita audeam di¬
cere fises sibi honore deceruit ⁊ głia a uou tibi ui¬
detur siłe aliꝙͥ sue bĩtudinis carissimis suis con¬
ferre discipulis cum dicit. pr̃uolo ut ubi ego
suu ⁊ illi suit mecum. ⁊ cũ item dicit. quia cũ¬
sedebitis ⁊ uo s suꝑ .i. tronos iudicantes .r. tribꝰ

Expanded text:
magnifica sublimesque virtutes ipse cognoscit, illis magnifica sublimesque virtutes ipse cognoscit, illis praecipuos quosque eximios atque, ut ita audeam dicere similes sibi honores decernit et glorias. An non tibi videtur simile aliquid suae beatitudinis cbarissimis suis conferre discipulis, cum dicit? Pater, volo ut ubi sum ego, et isti sint mecum ; et cum iterum dicit: Quia sedebitis et
Abbreviated transcription (Latin):
¶a Bideo moysẽ sorte nou uti indiuisione he¬
reditatis ruben. ⁊ Gach. ⁊ dimidie tribus
iauasse. S ⁊ ihũs uaue extra sortẽ dat
hereditatem tribui inde ⁊ caleph. exͣ sortẽ
dat ⁊ tubui effreu ⁊ diudie tribui mauas¬
se in ceteris sors mittitur ⁊ prima sors
bẽiamim procedit ⁊ inde iam tribuũ reli¬
quarũ uñ puto ꝙ ⁊ iu illa regni celorũ
beata h̾editate erunt aliqui qui uon ue¬
ment ad sortem neq cũ ceteris ꝙͣuis suit
sci numerabuntur. S erit egregia que¬
daui ⁊ exiuiia eoꝵ h̾editas sicut fuit caleph
⁊ tribui inde ⁊ ihũ ip̃ns filii uane. Sicut
ii. uerbi cã cũ post preliũ uictorib ꝓuin¬
cie ꝑcuuitur ⁊ spolia. egregii quiq exiu
bellatores non cũ ceteris uulitib in diuisioue
spolioꝵ ducũtur ad sortem. S optima queq
⁊ precipua eis uirtutũ merito decernũtur cet̾i
uero utũtur sorte solo iure uictorie ita mͥ uidet᷑:
scit hũdaucius ꝙͣ ceteros laborasse. ⁊ quoꝵ gesta

Expanded text:
andatur sorte non uti in divisione haereditatis Ruben, Gad, et dimidiae tribus Manasse. Sed et Jesus Nave extra sortem dat haereditatem tribui Judae, et Caleb extra sortem dat in tribu Ephraim, et dimidiae tribui Manasse. In caeteris sors mittitur. Et prima sors Benjamin procedit, et inde jam tribuum reliquarum. Unde puto quod et illa regni coelorum beata haereditate erunt aliqui, qui non venient ad sortem, neque cum caeteris quamvis sint sancti numerantur; sed erit egregia quaedam et eximia eorum haereditas, sicut fuit Caleb et tribus Juda, et Jesu ipsius filii Nave. Sicutim, verbi causa, cum post praelium victoribus provinciae partiuntur et spolia, et egregii quique et eximii bellatores non cum caeteris militibus in divisione spoliorum ducuntur ad sortem, sed optima quaeque et praecipue eis virtutum merito decernuntur, caeteri vero utuntur sorte solo jure victoriae, ita mihi videscit abundantius quam caeteros laborasse, et quorum gesta
Abbreviated transcription (Latin):
Dicit m̃ aliquis qui inscripturis dĩs est
eruditus muenio in lege moysi maledcõ¬
nes constitutas in pccores. Si ergo ex p̃cep¬
ut alii apud eũ in bũdcõefiant alii ĩmale¬
dcõne. hiuc ergo acute ⁊ a certime if̾rrgã¬
ti sie conabar occurre ⁊ dicere quia ⁊ q̃dam¬

Expanded text:
dicit mihi aliquis, qui in Scripturis divinis est eruditus: Invenio in 989 lege Moysi maledictiones constitutas in peccatorem: si ergo praeceput alii apud eum in benedictione fiant, alii in maledictione? Huic ergo acute et acerrime interroganti sic conabor occurrere et dicere quia et qua
Abbreviated transcription (Latin):
inuenit᷑ ẽẽ maledcũs. ꝙ .ii. euenire alłꝰ¬
posset hus qui maledicũt s apĩe qͥ ia¬
ledicũt ueritati qui maledicũt iute
nisi ut ab hiis omĩbꝰ bonis extorres
qui maledicit xp̃o camꝙͣ hiis omr̃ibꝰ iuale¬
ego cũ puto ꝙ nou ille solum maledicit xͦ
qui seumuouẽ ad uersus enui profert male¬
ditũ. S ille qui sub uoĩe xaui male agit et
tipiter conuersatur ⁊ ĩ honestis uerbis ulł
actib siis facit nomen eiꝰ blaspheman ĩs
gentes sicut ecoutrario uõ ille qui seruoĩbꝰ
solis deũ bñdit̾ ip̃e bũdicit uel ip̃e bñdicere¬

Expanded text:
invenitur esse maledictus. Quid enim evenire possit aliud his qui maledicunt sapientiae, qui maledicunt veritati, qui maledicunt vitae, nisi ut ab his omnibus bonis extorres qui maledicit Christo, tanquam his omnibus maleEgo puto quod non solum maledicit Christo, qui sermonem adversus eum profert maled et ille qui sub nomine Christiano male agit et turpiter conversatur, vel inhonestis, vel verbis, vel actionibus suis, facit nomen ejus blasphemari inter gentes. Sic, e contrario, non ille qui sermonibus solis Dominum benedicit, ipse benedic
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ infra. uide nũc qũo sapĩa dei uas istud ad
contumeliã ꝑatũ proficere facit ad utilita¬
teui non solum gentis unius. S perie tociꝰ
mũdi ⁊ huic cui solebant inderi demones
ui detur deus prohibens mali oꝑrs iter stu¬
pescit balcama ⁊ miratur ꝓhibentis auctori¬
tatem non.ai. solebat inalũ demonib dis¬
requirit iterũ molestus est iterũ cupit audi
ret quid ergo ẜo audit a dũo. Si uocare te ue¬
nerunt inquit hoĩes isti surge ⁊ uade cũ eis
in quo uolirrtati quidẽ cupiditatis eius ce¬
dit deus ut cõpleatur illud scrptum est. di¬
misit eos in desideria cordis eorum ibient
i uolinitatibus suis .ibi.¬
de dero in ore tuo hoc loqueris. Si dignꝰ fuislz
balaa uerbum suũ deus non inore eius
uerbũ dei non in corde. S in ore eus pouit᷑.
agebatur .ii. magna ⁊ mira dispensa cõue
ut quĩ ꝓpharũ uerba que intra aulam con

Expanded text:
r. Vide quomodo nunc sapientia Dei vas istud ad contumeliam praeparatum, proficere facit ad utilitatem non solum gentis unius, sed pene totius mundi. Et huic cui solebant videri daemones, videtur Deus prohibens mali operis iter. Obstupescit Balaam, et miratur prohibentis auctoritatem. Non enim solebat daemonibus disrequirit, iterum molestus est, iterum cupit audirret. Quid ergo audit secundo a Deo? Si vocare te, inquit, venerunt homines isti, surge et vade cum eis. In quo voluntati quidem cupiditatis ejus cedit Deus, ut compleatur illud quod scriptum est: Dimisi eos in desideria cordis eorum: ibunt in voluptatibus suis .dedero in ore tuo, hoc loqueris. Si dignus fuisset Balaam, verbum suum Deus non in ore ejus, cuniae, verbum Dei non in corde, sed in ore ejus ponitur. Agebatur enim mira et magna dispensatio, ut quoniam prophetarum verbum, qui int
Abbreviated transcription (Latin):
testĩomo erit dicens. Si ceci eẽtis non hr̃ecis
pccm̃. nĩc e dicitis. quia uidemus peccatũ
nr̃m manet ⁊ bñ aait dicitis quia uidenus.
uere dicũt quia uideãt ⁊ hẽant possibilitatẽ
udendi. sed claudentes ocłos nõ uidẽt .ibi.¬
in agro semꝑ ht̃ redempcõnem in hoc loco sa¬
cerdotalẽ sem ⁊ leniticam intelligenciã q̃ro
non .ii. inferior d ẽẽ auditor hoꝵ si fieri p̃t
illo ip̃o qui hec scupsit seuixoit sr̃ le .oͣ. ip .b.¬

Expanded text:
t dicens: Si caeci essetis, non haberetis peccatum. Nunc autem dicitis quia videmus, peccatum vestrum manet . Et bene ait, dicitis quia videmus, vere enim dicit quia videant, et habeant possibilitatem videndi, sed claudentes oculos, non vident.in agro semper habet redemptorem. In hoc loco sacerdotalem sensum et leviticam intelligentiam quaero; non enim inferior esse debet auditor horum si fieri potest, illo ipso qui haec scripsit e
Abbreviated transcription (Latin):
bellis replet oiuiemq huͣanam uitã minsibsi¬
bus plies ⁊ ĩpugnacõnib demorũ purgeri in
ppło ueto dei esse quosdam ita robustos fide ar¬
matosq uirtutibꝰ ut aduersum huisiodi
insiduis uerbo doctriue eos exemploq i cũ moun
eis fides sũ .i. bellatores siue ibelles ĩ posibi¬

Expanded text:
bellis repleta, omnemque humanam vitam invisibilibus praeliis et impugnationibus daemonum perurgeri; in populo vero Dei esse quosdam ita robustos, fide armatos et virtutibus, ut adversum hujusmodi insidiis, verbo doctrinae eos exemploque vitae et eis fides; sive enim bellatores, sive imbelles, impossibi
Abbreviated transcription (Latin):
sercentis iuilibꝰ ⁊ aplius armuatorũ qui uide¬
bantur militare deo soli .i2. iuilia eliguntur
ceteri celuiquntur in castris ĩtueri muic u̾¬
lib ppsii dei qui est in ectͣa ꝙͣti sunt ex hus qui
le huis qui contindicũt qui scuĩt uerbi bella trac¬
tare bi funt isti qui pro om̃i ppso pnguare pat
⁊ delfendere dei plebem ⁊ copiosa de bostib spolia
reportare tũ ⁊ reliqua ꝑs ppłi que uidetur ĩ bellis
Sicũ quiete resideat it castris si in silencio agat
⁊ non recedat a moyse. s ꝑmaneat in lege dei

Expanded text:
sexcentis millibus et amplius armatorum quae videntur militare Deo, sola duodecim millia eliguntur, caeteri relinquuntur in castris. Intuere nunc mihi populum Dei qui est in Ecclesia, quanti sunt ex his qui  contradicunt, qui sciunt verbi bella tractare. Beati sunt qui pro omni populo pugnare possunt, et defendere Dei plebem, et copiosa de hostibus spolia reportare. Tamen et reliqua pars populi quae videtur imbecillis cum quiete resideat in castris, si in silentio agat et non recedat a Moyse, sed permaneat in lege Dei,
Abbreviated transcription (Latin):
Infelix balaich putaus ꝙ balani dĩno ad
maledicendũ loci oportunitas magis de¬
fuerit ꝙͣ uolũtas utilius eẽ ratus est. Si
mutaret locui ueni inquit inducam te
in locũ aliũ si placet deo ⁊ maledices euui

Expanded text:
iste Balac, putans quod Balaam divino, ad maledicendum loci opportunitas magis defuerit quam voluntas, utilius esse ratus si mutaret locum. Veni, inquit, et educam te in alium locum, si placet Deo, et maledices eum
Abbreviated transcription (Latin):
non sua uirtute.sz dei gr̃a uictoriã factam
hẏurnũ deo gratuiacionis offerit accipiũt
tandẽ hyumũ canentes ⁊ tẏmpana ĩ maĩbꝰ
suis sicut de maria sorore moysi ⁊ qaron refer¬
tur. ⁊ tu ergo si mare rubrũ trausieris si egip¬
cios submergi uideris ⁊ extingui pharouẽ
atq iii abyssi profundũ p̾cipitar potes.
byuinũ cantate deo potes ucem gratulacõ¬
nis enuttere ⁊ dice. cantemꝰ dño glose enim
głi ficatus est equũ ⁊ ascensorem proiecit in
mare. ielius autẽ ⁊ dignus hec dicis si hũe¬
us tympanũ in manu tua id est si carient

Expanded text:
atam, hymnum Deo gratulationis offerre: accipiunt tamen hymnum cantantes etiam tympana in manibus suis, sicut de Maria sorore Moysi et Aaron refertur. Et tu ergo si mare Rubrum transieris, si Aegyptios submergi videris, et exstingui Pharaonem, atque in abyssi profundum praecipitari, potes hymnum cantare Deo, potes vocem gratulationis emittere et dicere: Cantemus Domino, gloriose enim honorificatus est: equum et ascensorem projecit in mare. Melius autem et dignius haec dicis, si habueris tympanum in manu tua, id est, si carnem
Abbreviated transcription (Latin):
deuri qr cõsuetos sͥ ꝑere nusꝙͣ demones uid.
uenit etgo ip̃e ad balaau non ꝙ dignus eẽt
ad quẽ ueĩret deus. S ut fugareñ illi qui
ei ad maledicendũ ⁊ malefaciendũ adẽẽ cõ¬
sueu̾ant iã .ii. hiric ꝓuidebat deus populo suo.
A dest ergo ⁊ dixit deus ad euui. ꝙ honũes isti
uenert ad te. ⁊ dixit balcaui ad eumi. Balcach
filius sephor rex moab misit eos ad me . di.¬

Expanded text:
uam daemones videt. Venit ergo ipse ad Balaam, non quod dignus esset ad quem veniret Deus, sed ut fugarentur illi qui ei ad maledicendum et male faciendum adesse consueverant. Jam hinc enim providebat Deus populo suo. Adest ergo, et dicit Deus ad eum: Quid homines isti venerunt at te? Et dixit Balaam ad Deum: Balac filius Sephor rex Moab, misit eos ad me, di
Abbreviated transcription (Latin):
ePotest ergo obici tale aliquid. licet inuocet
demones balaam maledicit ppło inuocati
demon es faciant qd̃ possunt. nũꝙͣ nõ p̃t
deus deffendere a demonbz populs̃ uinqz
eoꝵ in malefaciendo destiuere. quid ergo opꝰ
erat ut ip̃e ueĩret ad balaam ⁊ consuetos de¬
mones ꝓhiberet accedere ne uel tẽptarẽt aut
conarẽtur ledere uelle ppłm suũ. ad boc igitur¬

Expanded text:
Potest ergo objici tale aliquid ac dici. Invocet daemones Balaam, maledicat populo: invocari daemones faciant quod possunt: nunquid non potest Deus defendere a daemonibus populum, vimque eorum in malefaciendo destruere? Quid ergo opus erat, ut ipse veniret ad Balaam, et consuetos daemones prohiberet accedere, ne vel tentarent aut conarentur laedere velle populum
Abbreviated transcription (Latin):
euis ihm xp̃m. do. no. nec sp̃m scm̃. uos soli
accepinus põtatẽ ĩ iocandi deumi pr̃emã¬
sp̃s ad sciscẽ ñ d. Si .ii. iiuocaũit ĩuisidos
sp̃s. scũs ab eo sp̃s refugit. magi sunt qui
inuocãt beelzebz. deuiq sciebat ħ ppłs ille.
⁊ ideo uiẽcientes contra nrĩ dnm̃ ihm et¬
falsa dicentes aiebant hic iu beelzebub
pͥncipe demioĩoꝵ eicit demionia. saluator
aũt scieus quia ueꝵ est qͥd̾ ꝙ pͥnceps de
monioꝵ beelz ebrib sit. in hoc eos nõ arguit
mendaciz. s rũdit eis. Si ego in beclzebub
eicio demonia filii uũ in quo eiciũt. uñ
les arce quadam ⁊ cõpõne uerboꝵ ĩ aun¬
cicias ut ĩ dicã cesserant balaam quoꝵ
amiciciis fretus magnus apud hoñes
uidebatur ibi.
bus bũdix̾is bũdcĩ erunt ⁊ quos maledire¬
ris maledcĩ erunt. ego nõ credo qr sciret
eẽnt. S uidetur nͥ adulandi gr̃a ħ dicere¬
ut artẽ ens efferens ⁊ extollers prõptõrẽ
s eum reddat ad facinus. ars .ni. magica

Expanded text:
an. Nunc ablinget synagoga haec omnes, qui in circuitu nostro sunt, sicut ablinget vitulus herore abrumpit herbam de campo, lingua tanquam falce, quaecunque invenerit secat. Ita et populus hic quasi vitulus, ore et labiis pugnat, et arma habet in verbis ac precibus. Haec igitur sciens mittit ad Balaam, ut et ipse deferat verba contraria, et precibus preces. Nec mireris, si est in magica arte tale aliquid. Esse enim hanc artem designat etiam Scriptura, sed uti ea prohibet. Nam et daemones Scriptura designat, sed coli eos et exhortari vetat. Recte ergo magica arte uti prohnes arte quadam et compositione verborum, in amicitias, ut ita dicam, cesserant Balaam, quorum amicitiis fretus, magnus apud homines videbatur.uos benedixeris, benedicti erunt; et quos maledixeris, maledicti erunt. Ego non credo quia sciret essent: sed videtur mihi adulandi graut artem ejus efferens et extollens, promptiorem sibi eum reddat ad facinus. Ars enim magica
Abbreviated transcription (Latin):
lois quicũq confusaui hẽtis aĩam auaroꝵ
passione desideriorũ ad nos sermo dingitur et
inͥ quoq ip̃m inbetur si quidẽ adhuc in con¬
fusione mentis ⁊ so i babilone sũ. quid ergo
precep̾ deus. uon drat exite de medio. ħ .ii. potest¬

Expanded text:
etis animam a variorum passione vitiorum, ad vos sermo dirigitur, et mihi quoque id ipsum jubetur. Siquidem adhuc in confusione sum mentis: et ideo in Babylone sum. Quid ergo praecepit Deus? Non dicit: exite de medio Babylonis
Abbreviated transcription (Latin):
tiam muebriauerit facile scies si consi¬
deraueris om̃s homũes ebrios mebria¬
uiur ira inebrianuir. tristicia iuebria¬
⁊ uiente excidiunis amore concupiscẽ¬
trniu pleuaui ẽẽ pcc̃ĩs ⁊ nou queres
qũo babilon ouĩem t̾ram ĩebriauerit.
S si forte inideris iustũ ebriũ uon eẽ
de calice pocõꝵ uoli putare scripturã
esse mentitai que dixerit iebriaus oẽs
tũ consistat in t̾ra. audi quia iustus nõ
ibis. S si uccͣe est audenter loqui diciti
nisto deꝰ ad huc consistenti suꝑ f̾ram. ce¬
lum es ⁊ in celũ ibis portat.ni. ymagiuẽ
celestis. igitur ut conludam. calix aureꝰ
berunt gentes pp̃ hoc cõmote sũt. Sicut
in hizs qui bibunt istũ qui in usu est
liquorem si suꝑ sitim ⁊ suꝑ mensurcun
biberint uidemus ebrii corꝑis inotun
uacillantes pedes caput ac timpora pre¬
grauatũ os dissolutũ lrguã sigraficau¬
tem sermonis ebriz ⁊ herentib labiis
uerba precisa silr̾ est uidere eos qui de ca¬

Expanded text:
inebriaverit; facile scies, si consideraveris omnes homines ebrios. Inebriamur ira, inebriamur tristitia, inebriamur mente, excedimus amore, concupiscencatis, et non quaeres quomodo Babylon omnem terram inebriaverit. Sed si forte videris justum, ebrium non esse de calice peccatorum, noli putare Scripturam esse mentitam, quae dixerit: inebrians omnem ne, et tamen consistat in terra. Audi quia justus non ibis . Sed si necesse est audenter loqui, dicit justo Deus adhuc consistenti super terram: Coelum es, et in coelum ibis. Portat enim imaginem coelestis. Igitur ut concludam, calix aureus berunt gentes, propter hoc commotae sunt. Sicut in his, qui bibunt istum, qui in usu est, vini liquorem, si super sitim, et super mensuram biberint, videmus ebrii corporis motum, vacillantes pedes, caput ac tempora 767 praegravata, os dissolutum, linguam significantem sermones ebrii, et haerentibus labiis verba praecisa: similiter est videre eos, qui de ca
Abbreviated transcription (Latin):
alĩa hũana miultũ sponsa est mirabilẽ
ht pulcritudiuẽ artifex quippe ens cũ
eam p̾mo conderet. ait. faciamꝰ hoĩem
ad ymaginẽ ⁊ siłitudinẽ nr̃am. quid
hac pulcritudine ⁊ silitudine pulcrius.
quidam ergo adulteri ⁊ sordidi amatores
decore eius illecti desiderant eam corũ¬

Expanded text:
Anima humana multum speciosa est, et mirabilem habet pulchritudinem. Artifex quippe ejus cum eam primum conderet, ait: Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram . Quid hac pulchritudine et similitudine pulchrius? Quidam ergo adulteri, et sordidi amatores, decore ejus illecti, desiderant eam corrum
Abbreviated transcription (Latin):
ue grauate sunt suꝑ me. ⁊ quia grauis est
ĩquitas pp̃ hoc suꝑ talentũ plũbi sedet ut
in zacaria scuptũ est. egypcii aũt non qr¬
metallo grauia hẽbant corpa. submersi st̾
qiͣ plũbur in aqua uehementi. S qr aĩe
eorui a talento plũbi suꝑ qd̾ sedebat ñ qui¬
tas ad grauata erat pp̃ hoc subiersi sunt
tamꝙͣ plũbum in aqua uehementi gra¬
intudo ergo auriũ a pcco fit ⁊ leuitas a iu¬
nõ audierũt sermonẽ spũalem qui leuis
est s lr̃am que est grauis ⁊ octidẽs guauit̾
audiurt atq ita dupliciter auditur scriptũ
ab eo qui uou intelligit que dicũ tur grauit
auditur ab eo uero qui intelligit eam nou so¬
lum non auditur grauitur Sed pocius a cu¬
te unide ⁊ quis fit intelligens qui auditoz
suos clauserũt ue quͣdo uideant ocłis ⁊ au¬
ubus audiant ⁊ corde intelligant eorũ qui
non uidẽt. quidam ceci sunt ⁊ pp̃ cecitatem nõ
S qui claudũt oculos non uident. et infra¬

Expanded text:
us gravatae sunt super me . Et quia gravis est iniquitas, propter hoc super talentum plumbi sedet, ut in Zacharia scriptum est . Aegyptii autem non quoniam gravia habebant corpora, submersi sunt quasi plumbum in aqua vehementi , sed quia animae eorum ad talentum plumbi super quod sedebat iniquitas, aggravatae erant: propter quod submersi sunt tamquam plumbum in aqua vehementi. Gravitudo ergo aurium a peccato fit, et levitas a junon est, sed litteram, quae est gravis et occidens, graviter audiunt. Atque ita dupliciter auditur Scriptura. Ab eo qui non intelligit quae dicuntur, graviter auditur: ab eo vero, qui intelligit eam, non solum auditur non graviter, sed potius acute. Unde et qui fit intelligens, fit auditor. suos clauserunt, nequando videant oculis, et auribus audiant, et corde intelligant. Eorum qui non vident, quidam caeci sunt, et propter caecitatem non sed quia claudunt oculos, non vident. Et
Abbreviated transcription (Latin):
Ualpłi precipue reges sunit geuciũ qui gẽ¬
tes ad obedĩam fidei congregauerunt
⁊ xp̃i scieuciam omĩb pate fecerunt
ui quo sunt chesauri sapiericie ⁊ scĩe¬
dei abscondi ẜui preceptum diĩ arcũ

Expanded text:
 praecipue reges sunt gentium, qui gentes ad obedientiam fidei congregarunt, et Christi scientiam omnibus patefecerunt, in quo sunt thesauri sapientiae et scientiae absco
Abbreviated transcription (Latin):
iu ppsõ dei sunt quidã si cut apłus dicit qui mi¬
li taut deo illi sũ dubro qui se nou obligant ne¬
gociis sclaribus ⁊ isti sunt qui procedunt ad
bellun ⁊ pugnãt aduersus gentes ĩuuicas
pulo ⁊ pro hiis qui in firuiores sũt puguant

Expanded text:
in populo Dei. Sunt quidam, sicut Apostolus dicit, qui militant Deo, illi sine dubio, qui se non obligant negotiis saecularibus . Et illi sunt qui procedunt ad bellum, et pugnant adversus gentes inimicas pulo, et pro his qui infirmiores sunt