comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
globi portio habetur incognita. S qͣm ꝑ ignotas suꝑioris partis
uisib hominũ distñdit᷑. dicere pͣt᷑mitto ne in cõꝑta falsitatem
admiscere indeat᷑ assertio. Meliꝰ coluros demonstrẽ. licet ipsi qͦq
aliqͥd curuatiõis abdentes ñ se totos uisib rep̾sentent : tam̃ qr
ciectura nerrat : pot̾it demonstrari. atq ita eoꝵ pͥmꝰ qͥ ab ȩqͥno.¬
tiali parte sumit auspiciũ ab octaua parte arietis cõtingens
trũ brachiũ pocime manũ secans ꝑ septͥonalẽ circłm adcardinẽ
ꝓooine ad bootis stellã ductꝰ dextrũ uirginis pedẽ sinistrumq
contingit. in quo octaua pars libre.ẽ. Unde addextãmanũ
certauri quã panterã tenet diuisus haud ꝓcul ab eo loco qͦ
sinistram centauri ungulã tangit in regione in conspi¬
cuȩ nob̾ partis obrint᷑. Uerũ emersus infra cetũ ꝑ corpꝰ eius

Expanded text:
globi portio habetur incognita. Sed quoniam per ignota superioris partis uisibus hominumque distenditur, dicere praetermitto, ne incomperta falsitatem admiscere uideatur assertio. Melius coluros demonstramus, licet ipsi quoque aliquid curuationis abdentes non se totos uisibus repraesentent. Tamen, qua coniectura non errat, poterunt demonstrari. Atque ita eorum primus, qui ab aequinoctiali parte sumit auspicium, ab octaua Arietis parte contingens us bracchium, proxime manum secans per septentrionalem circulum ad cardineme ad Bootis stellam ductus dextrum.Uirginis pedem sinistrumque contingit, in quo octaua pars Librae est; unde ad dextram manum Centauri, qua Pantheram tenet, diuisus haud procul ab eo loco, quo sinistram Centauri ungulam tetigit, in regionem inconspicuae nobis partir obruitur; unde emersus infra Cetum per corpus eius
Abbreviated transcription (Latin):
sigi illiꝰ stellas. Inde adut᷑q ophiuici genua. ac tcͦ ꝑ aqͥlã e
pegasi capt᷑. a qͦ rursus ad. uiii. arietis partẽ. Brumale̾ uͦ
cutłm simiłr signo in .uiii. capͥcorni partẽ defixo. Pħ signa
meare cõꝑimꝰ ab. umii. parte capͥcorni ꝑ totũ corpꝰ eiꝰ ad pedes
aqͣrii. inde ad ceti ultimã caudã. ac dehinc adlepore̾. pͥoresq
canicłe pedes. in de ꝑ argonẽ tergꝰq centauri : ad scorpionis
aculeũ. Deind̾ ꝑsagittȩ ultimã parcẽ. ad. uiii. capͥcorni par¬
tẽ circłs reuocatur. Ultimꝰ ex paralelł qͥ uocat᷑ antarticus:¬

Expanded text:
signi illius stellas; inde ad utraque Ophiuchi genua ac tunc per Aquilam ad signi illius stellas; inde ad utraque Ophiuchi genua ac tunc per Aquilam ad Pegasi caput, a quo rursus ad octauam Arietis partem. Brumaleculum similiter signo in octava Capricorni parte defixo per haec meare comperimus; ab octava parte Capricorni per totum corpus eius ad pedes Aquarii, inde ad Ceti ultimam caudam ac dehinc ad Leporem prioresque Caniculae pedes, inde per Argo tergusque Centauri ad Scorpionis aculeum, deinde per Sagittae ultimam partem ad octavam Capricorni partem circulus revocatur.
Abbreviated transcription (Latin):
re Hineã duximꝰ quã dea manente centspnintteris euabmꝓtien
peleat᷑ engonadis ad mediũ eephei peccꝰ tc̃q ad maioris urse¬
pedes bͥores ꝑuenit. inde rursus ad draconis capt. Hinc circło cõfi¬
nis solsttiał . ẽ. qͣ itidẽ lineari dimensioe acardine mamdi ent
ocidriã ceincri partẽ ducta quo sol accesserat solstitio reꝑimꝰ
parte cancri. Cuꝰ ome corpꝰ in longitudinẽ secat ad pectus
leonis & uentrẽ. inde ad efuici humeros. deinde ad capt cigni. in de
ad ungłas eqͥ. & ꝓtinꝰ addextͣm andromedȩ manũ. deuide ad sinistri
ꝑseios crus. eiꝰdq sinistrũ humeru̾. Inde adusq genua eniochi.
quã in librã linea ꝑmeante. ꝑ ħ signa circłm claudit. ab. uiti¬
parte arietis ꝑtotu corpꝰ eiꝰđ adreflexũ tauri pedẽ. inde aci
mediũ orionis demensus. aliũ. deinde ꝑeditas curuationes
ydre. crat̾ãq ⁊ coruũ ad octauã libre partẽ. int̾ duas lucidas

Expanded text:
re, lineam duxi, quam postea manente centro mente circumagens appellatur Engonasis, ad medium Cephei pectus, tunc ad pedes priores maioris Ursae, inde rursus ad Draconis caput. Huic circulo confinis solstitialis, quem itidem lineari dimensione a cardine mundi iil octauam Cancri partem ducta, quo Sol accesserat solstitio, reperimus. parte Cancri, cuius omne corpus in longitudinem secat, ad Leonis pectus ac uentrem; inde ad Ophiuchad ungulas Equi ac protinus ad dextram Andromedae manum, deinde ad sinistrum Persei crus eiusdemque sinistrum umerum, inde ad utraque Heniochi genua quam in Libram linea permeante per haec signa circulum cludit: ab octe Arietis per totum corpus eiusdem ad reductum Tauri pedem, inde ad mediam Orionis aluum, deinde per editas curuationes Hydri Crateraque et Coruum ad octauam Librae partem inter duas lucidas
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ occidr̃t: habenda ÷ distantia. Nã q̃ transuersa orruntur : recte
occidñt: celeriores ortꝰ habñt quã occasuis. Contͣ aut̃ qus recta
oiunt᷑ ⁊ tͣnsuersa condunt᷑: tardiꝰ oriuntur. Na̾cancri signum
recte orit᷑. inclinatũq mergit᷑. licet ħ incapͥcorno paruã infle¬
eione curuet᷑: orit᷑ duab horis ⁊ .xii. parte hore. & hora occidit
ac deunce. minima in ista distantia. Leo orit᷑ duab ⁊ t̾cia
orit᷑ horis duab ⁊ dimidia .⁊ .uiͣ. parte hore. Similit̾q oritur
libra. occidñtq hora ⁊ t̾cia parte hore. At scorpiꝰ diminuit
ortũ. ⁊ auget occasuꝰ. Orit᷑ aut̃ horis duab ⁊ t̾ciaparte horȩ
Occidit autͣ hora ⁊ semis . ⁊. uiͣ. Parte hors. Sagittarius quoq

Expanded text:
 occidunt, habenda distantia est. Nam quae transuersa oriuntur et retta occidunt, celeriores ortus habent quam occasus; contra autem quae recta oriuntur et trans- uersa conduntur, tardius oriuntur. Nam Cancri signum rette oritur inclinatumque mersatur, licet hoc in Capricornum parua inflexione curuetur; oritur duabus horis et duodecima parte horae, et hora occidit ac deunce: minima in isto distantia. Leo autem oritur duabus horis oritur horis duabus et dimidia et sexta parte horae, similiterque Libra, occiditque hora et tertia parte. at Scorpius diminuit ortum et auget occasum; oritur enim horis duabus et tertia parte, occidit hora semis et sexta parte horae. at Sagittarius oritur
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑiorib in c̾spicuã in confinio alexandriȩ incipit apparere:
ut partẽ heridani fluminis estrmabo. Hȩc discernat rodiacus.
Quiqͥd̃ eqͣles .xiͦi. signoꝵ integrat portiones. s .dei. hȩc hab̃c sigia.¬
Scorpio .ii. tã suũ spattũ corpore. quã chelas occupat librȩ. cuns¬
bno cancri oriente: occidit corona. adriacnes. ⁊ austrini
piscis pars dimidia. olphulcꝰ a pedib usq adhumeros. ser¬
pensq quẽ detinet p̃t fauces. cap̃tq tacũ ⁊ bootis medietas.
Oriunt᷑ uͦ orion totꝰ. eridaniq pͥnciptũ.⁊ in lingua caniculȩ
lucida stella. Qũ aut̃ leo orit᷑: coronȩ reliqͥe conteguit᷑ austͥnꝰq
piscis olphiulci serpentis bootisq partes. itẽq aqͥla niłiq pars
dext̾a. Oriunt᷑ aut̃ hydri capt̃. lepꝰ ⁊ ꝓebyon. canicłeq prima

Expanded text:
ioribus inconspicua in confinio Alexandriae incipit apparere, ut partem Eridani fluminis aestimabo. 839 haec discernit zodiacus, quidem aequales duodecim signorum integrat portiones, sed undecim habet signa.corpius enim tam suum spatium corpore quam chelis occupat Librae, cuiu Cancro occidunt Corona Ariadnes et austrini Piscis pars dimidia, Ophiuchus a pedibus usque umeros Serpensque, quem detinet, praeter fauces caputque totum, Bootis etiam medietas; oriuntur vero Orion totus Eridanique principium et in lingua Caniculae lucida stella. cum autem Leo oritur, Coronae reliquiae conteguntur, austrinusque Piscis et Ophiuchi, Serpentis Bootisque partes, itemque Aquila Nixique pars dextra: oriuntur vero Hydri caput, Lepus et Procyon Caniculaeque pa
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ dieñt. alhogiza. qͥ in altũ porrectꝰ eminentes alioꝵ clymatumn
tabulas in se suscipiendo c̃cludit. adqͣs c̃cipiendas frons eiꝰ paruo tere¬
brat᷑ faramine. cui acuta tabularũ infigunt᷑ capła. Qđ foramen

Expanded text:
quem dicunt Alnogiza, qui in altum porrectus eminentes aliorum climatum tabulas in se suscipiendo concludit. Ad quas concipiendas frons ejus parvo terebratur foramine, cui acuta tabularum infiguntur capitula: Quod foramen
Abbreviated transcription (Latin):
habet᷑: sic spaciũ .c. d. spacio. a.B. ȩqͣlis affirmet᷑. Etqͦta
pars t̃nariꝰ qd̾ ÷ ultimꝰ ntimerꝰ graduũ in .xii. iii¬
dicatur. ead ẽ pars. A .B. spatiũ in .B. d. spa¬
tio sine dubio dicat᷑. Est gͥ. l. as. sict̃
Hiiii.

Expanded text:
c spatio a b aequale affirmetur, et quota pars ternarius, qui est ultimus numerus graduum in 12, judicatur, eadem pars a b spatium in d b spatio sine dubio dicatur. Est igitur 40 a b, sicut XVIII.
Abbreviated transcription (Latin):
Uerbigrã. Sit qͣdrati fig̾a .a.s.c.b. Duo semipedalia ligna in
sũmitatib uniꝰ lat̾is postea: e .E. Medicliniũ in lat̾is oppositi
sũmitate locatũ. ꝑ oppositũ sib latꝰ discurrens: d .G. Cõposita
excremitate. & tã diu ameciente ex alt̾a parte erigatur.
donec ꝑutͣq foramina. E.f. opposita excremitas plani cernat᷑.
& in loco qͦ uis stet̾it nota ponat᷑. Post hȩc mediclinium
ex adũso c̃stitutũ uis m̃soris dirigat᷑ donec iã notara extre¬
mitas uideat᷑. Quo facto locꝰ in qͦ . G. stet̾it notet᷑. & .e.G.
ad .G.B. c̃paret᷑. Et q̃ c̃paratio .c.G. ad.G. B. fuerit : eadẽ
c̃paratio . A .ẜ. ad totã planiciẽ erit. Tota planicies. A. h.¬

Expanded text:
ur. V. g., sit quadrati figura a b c d; duo semipedalia ligna in summitatibus unius lateris posita e f; mediclinium in alterius oppositi summitate locatum per oppositum sibi larus discurrens d g in hunc modumextremitate, et tandiu a metiente ex altera parte erigatur, donec per feramina e f opposita extremitas plani cernatur, et in hoc loco, quo visus steterit, nota ponatur. Post haec per mediclinium ex adverso constitutum visus mensoris dirigatur, donec jam notata extremitas videatur. Quo facto locus, quo g steterit, notetur, et c g ad g b comparetur; et qualis comparatio c g ad g b fuerit, eadem comparatio a b ad totam planitiem erit. V. g., tota planities a h
Abbreviated transcription (Latin):
Nitiũ elymatis pͥmi: ex parte orientali ab oceano ubi sunt
hostia
sos t̾minos eiꝰ ex parte euri. usq ad insulã thaprobanẽ.

Expanded text:
imi climatis est ex parte orientali ab Oceano, ubi sunt ostia sos terminos ejus ex parte Euri usque ad insulam Taprobanem,
Abbreviated transcription (Latin):
inuestigandũ in hoc ortogonio ꝓrsus inutił
iudicatur. Cõpositũ aut̃ tã du ꝑ planũ am̃sore
that᷑. donec ocło humi apposito ꝑ catheci sũ¬¬
mitatẽ sũmitas altitudinis inuestigandę cer¬
nat᷑. Qua iusa: a loco euiuisus in hȩserat planicies
ad radicẽ usq meciat᷑. ⁊ qͣnta fuerit: tanta alti

Expanded text:
um in hoc orthogonio prorsus inutilis judicatur. Compositum autem tandiu per planum a mensore trahatur, donec oculo humi apposito per catheti summitatem summitas altitudinis investigandae cernatur. Qua visa, a loco cui visus inhaeserat, planities ad radicem usque metiatur; et quanta fuerit, tanta altit
Abbreviated transcription (Latin):
unicuiq horȩ .xuͦ. partes. id÷ tria qͥnq ꝑcita int̾ualla attͥbuas.
⁊ ꝓculdubio reꝑies in ipso hemisꝑio.xxii. horas eqͥnocciales. Simi¬

Expanded text:
unicuique horae 15 partes, id est, tria quinquepertita intervalla attribuas, et procul dubio reperies in ipso hemispherio 12 horas aequinoctiales. Simi
Abbreviated transcription (Latin):
Eoc his signũ partes.ocxcx. ht̃. in .iiͦi. nonas. hoc ⁊ in signo
pisciũ partes .ix. minutas. xuii.
RGo ut agnoseas transitũ horarũ solues in mense
tes .iii. ⁊ minutas . liii. qd̾ minꝰ ẽ. ad signũ. die kł. qui
faciunt ininutas. ee xxcxiii. partiris in ꝯeocaciii. S. fit
UII.. Ergo inuenimꝰ tͣnsitũ horarũ die kł. noctis
iei aut̃ agnosces. id÷ uides qͣntas partes remanent
de post signo ⁊ ipsas solues minutas qͣs dici mouet᷑
& qd̾ partitꝰ fueris deducis de horis xii. ⁊ qd̾ remanet
ipsum erit transitꝰ horarũ diei.
uando sinodũ aut pleniluniũ facere uolueris: co¬
nstitues gnomonẽ tͥa capła. colligis partes eoꝵ
id ẽ. soł pͥmo. postħ apogion ⁊ epyciclo. ⁊ respicies par¬
tes epꝯcicli qͣntȩ sunt qͣs de tͥb capłis collegisti. ⁊ qͣntȩ¬

Expanded text:
ex his signum partes xxx habet; in tertio Nonas, hoc est in signo ex his signum partes xxx habet; in tertio Nonas, hoc est in signo Piscium, partes ix minutas xxvii. ergo ut agnoscas transitum horarum solves in die pates iii et minutas liii, quod minus est ad signum die Kalendarum, que faciunt minutas ccxxxiii. partiris in xxxiii ϛϛ; fit vii Z. ergo invenimus transitum horarum die Kalendarum noctis Diei aliter agnoscis, id est vides quantas partes remanent de post⟨ero⟩ signo; et ipsas solves in minutas quas die i movetur. et quod partitus fueris deducis de horis xii; et quod remanet ipsum erit transitus horarum diei. 80. Quando sinodum aut plenilunium facere volueris, constitutes gnomonis tria capitula. colligis partes eorum, id est Solis primo, post hec apogion et epicicli. et respicies partes epicicli quante sunt quas de t
Abbreviated transcription (Latin):
supra dies egyptioꝵ qd̾ hñt dies ii. hoc ẽ. dies apogion
ht̃ partes .xxxii. minutas xou. Epiciclus partes .xluiii.
minutas.xlui. Centru ht̃ partes xxui. minutas .uiii. hoc
addis in toth mense ꝑ triduũ. ħ ẽ. die .iii. die u. die .ui. die¬
ad.iii. Iam hoc dudito intras in anomalia ⁊ eicies lunã
in signo ꝑ t̾duo. Postea agnoscis qͦt partes habeat luna
in signo die kł̃arũ aqͦ inchoas. ⁊ in t̾cia die qͦt partes
habeat in signo similit̃ ⁊ uides qͣntas partes sint minꝰ
ad signũ die kłarũ. ⁊ suꝑ addis partes lunȩ de t̾cia de
nutas . liii. Post c̃cia die ht̃ partes in piscib xcocu. mi¬
nutas .xlu. ⁊ addes. ⁊ illas partes .iii. ⁊ minutas . liii. fi¬
unt partes. xxui. minutas .xxxix. Ergo mouet᷑ die
partes .xiii. minutas .xxx. Addes suꝑ partes xxxui. ⁊ minu¬
tas .uii. fiunt simul partes. axocix. & minutas xxxuii.

Expanded text:
supra dies Egyptiorum quod habent dies iii; hoc est,dies apogion supra dies Egyptiorum quod habent dies iii; hoc est,dies apogion habet partes xxii minutas xxv, epiciclus partes xlviii Minutas xlvi, centrum habet partes xxvi minutas viii. hoc addis in Thot mense per triduum, hoc est die tertio, die quinto, die sead iii. 77. Iam hoc audito, intras in anomalia; et eicies Lunam in signo per triduum. postea agnoscis quot partes habeat Luna in signo die Kalendarum a quo inchoas, et in tertia die quot partes habeat in signo similiter; et vides quantas partes sint minus ad signum die Kalendarum. et superaddis partes Lune de tertia dietes iii minutas liii. post⟨ea⟩ tertia die habet partes in Piscibus xxii minutas xlvi. et addes et illas partes iii et minutas liii; fiunt partes xxvi minute xxxix. ergo movetur die partes xiii minutas xx. addes super partes xxvi et minutas vii; fiunt simul partes xxxix et minute xxvii.
Abbreviated transcription (Latin):
Auferctica dr̃ hoc.
Hoc ꝓqu arta parce
minutis
Rausriuos horarũ Soł  lunȩ sic inuenies. F acies qͥnꝙ
capła. Primo soł colligis partes ⁊ minutas de qͥnq
capłas intras in Anomalia in t̾cia pagina. ⁊ inuenies partes
⁊ minutas. & si numerꝰ qͥ illatus ẽ. in anomalia intͣ partes
clococoo fuerit: detͣhes. Si excesserit partes. elxcocac: adici¬
es. ⁊ suꝑaddes partes. lau. minutas .xxcoc. ⁊ dimittes ab
ꝑ singłos dies labores suꝑ ipsum numerũ quẽ de qͥnq capłis
collegisti addes suꝑ qd̾ habent dies egyptioꝵ hoc ẽ. qd in¬
ueneris in dies sex. qͥ hñt partes .iiii. minutas .Luii.
Hoc facies ꝑ dies qͥnos in tot mense. sed ñ ubiq adicies
.IIII. ⁊ lui. S est ubi habet .iiii. ⁊ lu. Notandũ tͥ erit
ꝑ singłas dies. hii sunt dies qͥ addunt᷑. Primo die .Ui. die.¬
⁊dies .Vi.
imilit᷑ & luna suꝑ partes
qͣs de qͥnq capłis collegisti suꝑ ipsum mimerũ addes

Expanded text:
hoc pro quarta parte minutis Transitum horarum Solis seu Lune sic invenies. Facies quinque capitula primo. Solis colligis partes et minutas de quinque capitulis. intras in anomalia in tertia pagina; et invenies partes et minutas. et si numerus qui illatus est in anomalia intra partes clxxx fuerit, detrahes; si excesserit partes clxxx, adicies. et superaddes partes lxv minutas xxx, et dimittes ab per singulos dies labores, super ipsum numerum quem de quinque capitulis collegisti addes super quod habent dies Egyptiorum, hoc est quod inveneris in dies sex qui habent partes iiii minutas lvi. hoc facies per dies quinos in Thot mense; sed non ubique adicies iiii et lvi, sed est ubi habet iiii et lv. notandum tibi erit per singulos dies. hii sunt dies qui⟨bus⟩ adduntur: primo die, sedieimiliter et Lune super partes quas de v capitulis collegisti – super ipsum numerum addes
Abbreviated transcription (Latin):
RGo inuenimꝰ in anno diocletiani. cccluii. pͥdie
idꝰ septemb̾ cętum. Posuimꝰ annos philippi. idi
cexxciiii. Augusti. cccxiii. diocletiani. cexliiii. qͥ
faciunt annos numero. dcc l. & minores annos ñ mue¬
nimꝰ. Simili mͦ posuimꝰ ⁊ mensẽ fe̾b̾riũ. qͥa ut diximꝰ¬

Expanded text:
Ergo invenimus in anno Diocletiani ccxliiii pridie Ergo invenimus in anno Diocletiani ccxliiii pridie Iduum Septembris cetum. posuimus annos Philippi, id est ccxciiii, Augusti cccxiii, Diocletiani ccxliiii, qui fiunt anni numero dcccli; et minores annos non invemimus simili modo posuim
Abbreviated transcription (Latin):
mã. ⁊ qd̾ partiris addis suꝑ ipsam distantiã lunȩ. & ui¬
des si luna plures partes ht̃ quã sol. detrahis centro cũ
duo decima sua luna si minores partes habuerit ꝙͣ sol
ad distantiã cũ duodecima sua lunȩ. It̾ato illa duode.¬
cima addis soli aut detrahis ⁊ habeb̾ purgatũ sinodum
aut pleniluniũ.
Au̾io panseleni. uł si cȩtum facere uolueris ut
ñ labores tali ratione cognoseis. Si forte annos
minores uł diem ñ iuenens: pones annos maiores &e
m̃sem qui tͥ datꝰ fuerit ħ ẽ. quẽ q̃sieris. ⁊ cõputas par¬
tes epicicli de duob capłis idẽ. annos maiores ⁊ mensẽ
⁊ uides qͣntas partes habeat epiciclus. Qͥ si u̾bicausa
habuerit partes . cccluii. & minꝰ habuerit partes .iii.
iã non reqͥres in dies egẏptioꝵ. s horas reqͥres qͥd ha¬
buerint. ⁊ ipsum pones in epicielo lunȩ. ⁊ habeb̾ epi¬
cieli partes. cccol.

Expanded text:
mam. et quod partiris addis super ipsam distantiam Solis et Lune. et vimam. et quod partiris addis super ipsam distantiam Solis et Lune. et vides; si Luna plures partes habuerit quam Sol detrahis centro cum duodecima sua, Luna si minores partes habuerit quam Sol ad⟨dis⟩ distantiam cum duodecima sua Lune. iterato illam duodecimam addis Soli aut detrahis; et habebis purgatum sinodum aut plenilunium. 83. Ratio panseleni, vel si cetum facere volueris ut non labores tali ratione cognoscis. si forte annos minores vel diem non inveneris, pones annos maiores et mensem qui tibi datus fuerit, hoc est quem quesieris. et computas partes epicicli de duobus capitulis, id est annos maiores et mensem; et vides quantas partes habeat epiciclus. qui si verbi gratia habuerit partes ccclvii et minus habuerit partes iii, iam non requires in dies Egyptiorum, sed horas requires quid habuerint, et ipsum pones in epiciclo Lune; et habebis epicicli partes ccclx. 84.
Abbreviated transcription (Latin):
minucas iueneris addes in signo qͦ fertur sol. aut detra¬
his de signo. Qa si numerꝰ qͥ illatꝰ ẽ. in Aniomalia intra
partes. claxxx. fuerit: detͣhis. si suꝑfuerit addes. Posthȩc
mittis centrũ purgatũ de .u. capłis in anomalia lunę
idẽ. in qͥnta pagina ⁊ notab̾ ⁊ qͣntas partes aut minu¬
tas inueneris addis lunȩ in signo qͦ fert᷑. aut detͣhes. &
uides distantiã soł ⁊ lunȩ ⁊ partiris qͣrtã. & ccc. ⁊ qd̾
partitꝰ fueris addis cent᷑ aut detrahis. Qͥa si luna plu-¬
res partes habuerit quã sol: detrahis centꝰ. Si mino¬
res partes habuerit luna & sol: addis cent᷑. Iterato ip¬
sum numerũ centͦ mittis in anomalia lunȩ in qͥnta pagina.
&e qͣntas partes ⁊ minutas inueneris. similit̾ notab̾ ⁊ addis
signo in qͦ fertur luna. aut detrahes ⁊ uides iterũ distan¬
tiam soł & lunȩ. & solues in qͥntas ⁊ partiris in duodeci¬

Expanded text:
minutas inveneris addes signo qminutas inveneris addes signo qno; quia si numerus qui illatus est in anomalia intra partes clxxx fuerit detrahis, si superfuerit addis. post hec mittis centrum purgatum de v capitulis in anomalia Lune, id est in quinta pagina, et notabis; et quantas partes et minutas inveneris addes Lune in signo quo fertur aut detrahes. et vides distantiam Solis et Lune, et partiris quartam et ccc. et quod partitus fueris addis centro aut detrahis; quia si Luna plures partes habuerit quam Sol detrahis centro, si minores partes habuerit Luna quam Sol addis centro. iterato ipsum numerum centri mittis in anomalia Lune in quinta pagina. et quantas partes et minutas inveneris similiter notabis; et addis signo in quo fertur Luna aut detrahis. et vides iterum distantiam Solis et Lune; et solves in quintas et partiris in duodeci
Abbreviated transcription (Latin):
partes.cccloc. Reliquũ numerũ respicies ad partes e-¬
picili qͥs de tͥb capłis collegisti. & si contͣ par erit: bene
cõputasti. Si non: errasti. Ergo ut suꝑiꝰ diximꝰ agnoscis
qͣntas minꝰ sit epiciclus ut cõpleat᷑ partes. cecloc. & reqͥ¬
ris in dies egyptioꝵ lunȩ in epicielo. & inuenies dies ⁊ ho¬
ras ⁊ colligis parces soł pͥmo de .u. capłis collectũ. ⁊ addis
ei partes. lix. minutas .xxxc. ⁊ eicies solem in signo suo
Posthȩc c̃putas partes epycicli. ⁊ inuenies partes. cec¬
lx. It̾m colligis partes apogion. ⁊ de partib epicicli. idi
cec .lx. eicies partes apogion qͣntȩ fuerint. ⁊ eicies lu¬
nã in signo suo. & si facti fueruit hẏsomeri sol ⁊ luua.
bene c̃putasti. Si aut̃ non: errasti. Postħ cõputas par¬
tes ⁊ minutas de centͦ. de .u. capłis collectũ. ⁊ desscͥbis par-¬
tes ⁊ minutas. & post ħ omĩa collecta mittes pͥmo partes
soł qͣs de .u. capłis collegisti in anomalia. ⁊ qͣntas partes oe

Expanded text:
numerum respicies ad partes epicicli quas de tribus capitulis collegisti; et si par erit bene computasti, si non errasti. ergo ut superius diximus agnoscis quantum minus sit epiciclus ut compleantur partes ccclx. 81. Et requiris in dies Egyptiorum Lune in epiciclo, et invenies dies et horas. et colligis partes Solis primo – de v capitulis collectum; et addis ei partes lxv minutas xxx; et eicies Solem in signo suo. post hec computas partes epicicli; et invenies partes ccclx. iterum colligis partes apogion; et de partibus epicicli, id est ccclx, eicies partes apogion quante fuerint; et eicies Lunam in signo suo. et si facti fuerint hisomeri Sol et Luna bene computasti, si autem non errasti. 82. Post hec computas partes et minutas de centro – de v capitulis collectum, et describis partes et minutas. et post hec omnia collecta mittis primo partes Solis quas de v capitulis collegisti in anomalia. et quantas partes et
Abbreviated transcription (Latin):
tes. ccclic. partes .iii. minutas. xaexix. Ergo qͥa diem ñ
inuenimꝰ reqͥsiuimꝰ in horis id ẽ. in epicieli & inuenimꝰ
horas .iii. ⁊ minutas .iii. qͣs culimꝰ de horis tͥb & minu¬
tis. xocxcix. ⁊ inuenimꝰ epicilũ hab̾e partes ecclac. Me¬
rito ne aliqͣndo c̃tigerit ut sciat qͥ rationẽ nouit qͣlit̃
casus istos obseruare debeat ut ñ laboret sict & mͥ eue¬
nit. & cũ magno labore hoc potui inuestigare. qͥa ratio
ista multas ht̃ difficultates ¶ DE APOCRISI.
Uando a pocrisim facere uolueris ut scias si integro cõ-¬
putasti epiciclum iam factis trib capłis & collectis
partib & minutis soł ⁊ apogion ⁊ epiciclo. ut non erres
coniunges partes soł & epicieli. similit ⁊ minutas addis
suꝑ partes soł. Iu. minutas.xxex. ⁊ multiplicas ex his
ciclũ. idẽ. partes . ccclx. & qd̃ remanserit respicies partes
epicicli. qͣs de tͥb capłis collegisti. ⁊ si contͣ par erit bene
oroscopum sic computab̾. Puta nuntiat᷑ tͥ genesis

Expanded text:
xxxix. ergo quia ⟨in⟩ die non invenimus, requisivimus in hores, id est in epicicli; et invenimus partes iii et minutas iii, quas tulimus de partibus tribus et minutis xxxix. et invenimus epiciclum habere partes ccclx. merito ne aliquando contigerit ut ⟨non⟩ sciat qui rationem novit qualiter casus istos observare debeat ut non laboret sicut et michi evenit; et cum magno labore hoc potui investigare quia ratio ista multas habet difficultates. 85. De apocrisi. quando apocrisim facere volueris ut scias si integro computasti epiciclum, iam factis tribus capitulis et collectis partibus et minutis Solis et apogion et epiciclo, ut non erres coniunges partes Solis et epicicli similiter et minutas; addis super partes Solis lxv minutas xxx. et detrahis ex his ciclum, id est partes ccclx; et quod remanserit respicies ⟨ad⟩ partes epicicli quas de tribus capitulis collegisti. et si contra par erit bene roscopum sic computabis. puta nuntiatur tibi genesis
Abbreviated transcription (Latin):
soli sit obiectꝰ. ipseq astrolapsus de manu tua suspendat᷑
dextͣ. uersa ad te eiꝰ postica planicie. ⁊ ipsũ alhidada dili
uiso diligent᷑ m̃tis ⁊ corporis inhęrentib obtutib fida
annotatiõe ab orientali linea ꝑ quinq ꝑtita int᷑ualla cõ¬
putando designes numerũ quẽ sũmitas alhidadȩ in .xc.

Expanded text:
soli sit objectus, ipseque astrolapsus de manu tua suspendatur soli sit objectus, ipseque astrolapsus de manu tua suspendatur dextera versa ad te ejus postica planitie, et ipsum Alhidada diligviso diligenter mentis et corporis inhaerentibus obtutibus, fida adnotatione ab orientali linea per quinquepertita intervalla computando designes numerum, quem summitas Alhidadae in 10
Abbreviated transcription (Latin):
uersatio orientiũ partiũ. & occidentiũ q ꝑ orizontem
cȩlestis sꝑȩ. uł ꝑ astrolapsũ ꝓbari potest. Quib inuentis:
imp̃ssã notationẽ diei & noctis diligent᷑ impone. Nã haꝵ
cauta administratioe: alia oĩa facile patebunt:
ehinc siuis scire certas horas diei: debes inuenire alti.¬
tudinẽ soł quã arabice ertifã ascemat᷑ appellant qͣlibet
hora uolueris. Dicimꝰ aut̃ alcitudinẽ soł cursũ eiꝰ ꝑ qͦm ille
a pͥmo ortu suo paulatĩ qͣsi ꝑgͣdus impetu mundi contͣbente
a t̾ra recedens ad altiora ascendendo cȩli spacia. ł descen¬¬
dendo ad inferiora ꝓcedit. Nã ad huc dũ sũmitas eiꝰ uioc
ab oriente ꝓdit᷑ si astrolapsũ adhibueris: uideb̾ insidente
usq ad meridianã ꝑuenire lineã. hinc descendendo in ead¬
ortus sui linea occũbere. Quota aut̃ sit soł altitudo
qualibet hora: sic inqͥsitionẽ ꝓcedente inuenies. Accepto
astrolapsu intentiꝰ temet oppone soli. ita ut sinister humer

Expanded text:
versatio orientium et occidentium per horizontem coelestis sphaerae, ut per astrolapsum probari potest. Quibus inventis, impressam notationem diei et noctis diligenter impone. Nam harum cauta administratione alia omnia facile patebunt. ris horis diei. Dehinc si vis scire certas horas diei, debes invenire altitudinem solis, quam Arabice Erufamazeat appellant, qualibet hora volueris. Dicimus autem altitudinem solis cursum ejus, per quem ipse a primo suo ortu paulatim quasi per gradus impetu mundi contraeunte a terra recedens ad altiora ascendendo spatia coeli, vel descendendo ad inferiora procedit. Nam adhuc dum summitas ejus vix ab horizonte procedit, si astrolapsum adhibueris, videbis insidiente usque ad meridianam pervenire lineam, descendendo in eadortus sui linea occumbere. Quota autem sit solis altitudo qualibet hora, sic inquisitione procedente invenies. Accepto astrolapsu intentius temet oppone soli, ita ut sinister humerus
Abbreviated transcription (Latin):
IAUENIENDO MAONER SoLIS.
Radu soł inuento. ⁊ in anhalcabut annotato.
nadarr ascemat .i. oppositũ soł inuenire debes. qđ nos
horoscopon dicere possumꝰ eo qd̾ inspiciendo horas designat.
fit aut̃ horoscopon ꝑ drametrũ sꝑȩ in sexto qͥd signo a signo
soł. tota parte sexti signi: quota parte sui signi gdꝰ soł fic.¬
hancabut. Bone suꝑ primũ almucantarat. aut super
lineã orientalẽ.⁊ consid̾a qd̃ signũ ⁊ qͦtꝰ g̃dꝰ ultimo almu.¬
cantarat. uł lineȩ occidentali immineat. ipsũ ÷ nadayr

Expanded text:
inveniendum nadair solis. Gradu solis invento et in Alhancabuth adnotato, nadair Ascemath, id est oppositum solis, invenire debes, quod nos horoscopon dicere possumus, eo quod inspiciendo horas designat. Fit autem horoscopon per diametrum sphaerae in sexto quidem signo, a signo solis tota parte sexti signi, quota parte signi suihancabuth pone super primum Almucantarath aut super lineam orientalem, et considera quod signum et quis gradus ultimo Almucantarath vel lineae occidentali immineat. Ipsum enim nadair
Abbreviated transcription (Latin):
De quoꝵ mutatiõib ptolomȩus ut erathostenes lucide
tͣctat. martianꝰ qͦq ñ solũ de mutatiõib clymatũ: s &ẽ
de singłoꝵ meridie. ⁊atitudine. seu horis ȩqͥnoctialib
satis expedit. cuiꝰ sententiã ⁊ arabicã subscrib̾e ñ inutile
.ẽ. Discretiões clymatũ ⁊ mutatio̾es horologioꝵ ꝑ istã tentũ
talit᷑ scire pot̾is. Dũ scire q̃ris in qͦ clymate sis. uł quo
horologio uti debeas singłis in locis in martio mense
cũ sol sit in pͥmo gͣdu arietis. uł in septe̾bre cũ sol sit in
pͥmo gͣdu librȩ. qr tc̃ ȩquales dies sunt ipsoꝵ m̃sium:¬

Expanded text:
tis lucide tractant. Marcianus quoque non solum de mutationibus climatum, sed etiam de singulorum meridie et altitudine seu horis aequinoctialibus satis expedit. Cujus scientiam et Arabicam non est inutile scribere. Discretiones climatum et mutationes horologiorum per istam sententiam taliter scire poteris. Dum quaeris in quo climate sis, vel quo horologio uti debeas singulis in locis in Martio mense, cum sol sit in primo gradu Arietis, vel in Septembri, cum sol sit in primo gradu Librae, quia tunc aequales
Abbreviated transcription (Latin):
uł gdu eiꝰd signi. hoc ꝙ & si multiplicib cauculationũ ratioib sei¬
re queas: tam̃ absolutiꝰ ex hac figura maxima sollertia adqͥsita
cognosces. ꝙͣ hic subscrib̾e ñ ineptũ autumo. dũ locꝰ & ratio postulat.¬
& ita in arabico habeat᷑. Habt̃ enĩ hȩc figura in latere uno noĩa
m̃siũ pͣticulata. altero aut̃ latere dies m̃siũ ꝑnumerũ. media in
suꝑficie totiꝰ circłi ⁊odiaci signa cũ gͣdib partiũ. & dũ uis ꝑ hane
scire signũ & gͣdũ soł in qͦlibet die c̃sid̾a inutroq lat̾e p̾sentẽ m̃sem. eiꝰq¬
diẽ p̾sentẽ. & ita binis altrinsecꝰ lineis ing̾d̾e usq ad ꝓselidem angłarẽ.
& qͦtũ inibi reꝑis numerũ desuꝑ in ead linea c̃sid̾ato signo. ipse est gͥdꝰ
soł quẽ queris.

Expanded text:
aut gradu ejusdem signi. Hoc quidem etsi multiplicibus calculationum rationibus sciaut gradu ejusdem signi. Hoc quidem etsi multiplicibus calculationum rationibus scire queas, tamen absolutis ex hac figura maxima solertia acquisita cognosces quam hic subscribere non ineptum autumo, dum locus et ratio postulat, et ita in Arabico habeatur. Habet enim haec figura in latere uno nomina mensium praetitulata; altero vero latere dies mensium per numerum; media in superficie totius circuli zodiaci signa cum gradibus partium. Et dum vis per hanc scire signum et gradum solis in quolibet die, considera in utroque latere praesentem mensem, ediem, et ita binis altrinsecus lineis ingredere usque ad proselidem angularem, et quotum inibi reperies numerum desuper in eadem linea considerato signo, ipse est gradus solis quem requiris.
Abbreviated transcription (Latin):
pinnȩ.q̃ ad accipiendũ soł radiũ. ⁊ stellarũ fixarũ. seu ad geo¬
ramina. ꝗq tactu c̃torq̃t᷑. itu ⁊ reditu altitudinẽ soł ꝓuidis
Ualzacorȩ in medio ꝑforatȩ ad c̃stringendas clymatum
tabulas infigit᷑. cui in sũmo ꝑforato alt̾ cuneus ex parte
alhancabut tͣnsuerse inserit᷑. quẽ alferat .i. cab̾allũ dicñt. eo
q̃ ad iustar caballi formatꝰ sit. Et iã ut lucidiꝰ quiui eiꝰ ꝑigͣphi as
cõpendiose explicui. excepto uno tetͣgono de qͦ in suo loco uberiꝰ
Siqͥs aut̃ dicta aut dicenda parũ ex scriptis intellexerit : ipsã rem
ꝓbet. ⁊ ꝓculdubio reꝑiet satis diligent᷑ oĩa digesta cẽ. His ita pꝰ¬
textatis: uota ꝑsoluendo qͣlit̾ hoc exercitem᷑ dicã. & in pͥmis de
artificialib: horis diei ⁊ noctis : .iii. De COLLIGENDO SIGNO.
ET̃ GRADO SOLIS.
Di certissimȩ horas arcificiales seu nat᷑ales diei & noctis cupis¬
scire: oportet in pͥmis ut scias in qͦ signo sit sol. ⁊inqͥto de cano

Expanded text:
pinnae, quae ad accipiendum solis radium et stellarum fixarum; seu ad georamina, quod tactu cum torquetur, itu et reditu altitudinem solis providis Walzacorae in medio perforatae ad constringendum climatum tabulas infigitur. Cui in summo perforato alter cuneus et parte Alhancabuth transverse inseritur, quem Alferaz, id est caballum, dicunt, eo quod instar caballi formatus sit. Etiam, ut lucidius quivi, ejus perigraphias compendiose explicui, excepto uno tetragono, de quo in loco suo uberius xercitationem. Si quis autem dicta aut dicenda parum ex scriptis intellexerit, ipsam rem probet, et procul dubio reperiet satis diligenter omnia dicta esse. His ita praetaxatis vota persolvendo, qualiter haec exercitemus, dicam, et in primis de artificialibus horis dici et noctis. CAPUT III. De colligendo signo et gradu solis. Si certissime horas naturales sive artificiales diei et noctis cupisscire, oportet in primis ut scias in quo signo sit sol et in quoto decano
Abbreviated transcription (Latin):
Siuis alit̃ scire transaccis dieb p̾sentis m̾sis qtlibet sue.¬
pͥmo gͣdu signi ꝑtinentis ad ipsũ m̃sem ꝑ qͥnq ꝑtita int̾ualla.
oecc. dieb apͥł adicias .xu. &e cõputando collecti erunt. xxx
& mͦ incipias ꝑhunc numerũ cõputare apͥmo gͣdu arietis qͥ
c̃stat apͥł. & cõputando ꝑuenies ad qͥntũ tauri gradũ. Nã
arieti datis. xxcox : remanent tauro .U. & dices qr in ocͦcc.
die apͥł sol ÷ in qͥnto gͣdu tauri. Per astrolapsũ aut̃ talit̾
scies. In postica eiꝰ planicie õsid̾a dies m̃siũ. ⁊ partitiones si¬
gnoꝵs. ⁊ ipsũ alhidada pone suꝑ diẽ p̾sentẽ inqͦ es. ⁊ qͦmc̃q
gͣdũ ext̃iꝰ su̾mitas alhidadȩ denotauit: ipse ÷ gͣdꝰ solis

Expanded text:
Si vis aliter scire, transactis diebus, praesentis mensis quotlibet fueprimo gradu signi pertinentis ad ipsum mensem per quinquepertita intervalla, 20 diebus Aprilis adjicias 15, et computando collecti erunt 35, Et modo incipias per hunc numerum computare a primo gradu Arietis, qui constat Aprilis, et computando pervenies ad quintum Tauri gradum. Nam Arieti datis 30, remanent Tauro 5. Et dices: quia in vigesimo die Aprilis sol est in quinto gradu Tauri. Per astrolapsum autem taliter scies. In postica ejus planitie considera dies mensium et partitiones signorum, et Alhidada pone super diem praesentem in quo es, et quemcunque gradum exterius summitas Alhidadae denotaverit, ipse est gradus solis
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ cuiꝰlibet talit̃ exqͥre. Subleuato astrolapsu tantũ ipsũ
albidada coaptando torqueas. qͦadusq quęlibet stellarũ
fixarũ tc apparentiũ. & in astrolapsu designatarũ cerca
uniꝰ ocłi inspectiõe ꝑ ambo cõtẽpleris foramina. Qua uisa.
eiꝰq altitudinẽ demonstͣnte alhidada annotata: Eand altitu¬
dint̃ int̾ almucantarath coȩqͣ in ipsa parte in qͣ accepisti stellã.

Expanded text:
t stellae taliter exquire: sublevato Astrolapsu tantum ipsum Alhidada coaptando torqueas, quoadusque quamlibet stellarum fixarum tunc apparentium et in astrolapsu designatarum certa unius oculi inspectione per ambo contempleris foramina. Qua visa ejusque altitudine demonstrante Alhidada adnotata eamdem altitudinem inter Almucantarath coaequa, in ipsa parte in qua accepisti stellam.
Abbreviated transcription (Latin):
int̾uall e ł .ui. apͥmo incipiens almucantarath qͦadusq
acceptũ reꝑies numerũ. Si ÷ ante meridiẽ in orientali parte.
si pͦ meridiẽ in occidentali parte. Quo inuento: gͣdũ solis
in albancabuth insignitũ suꝑpone altitudini soł. & in
inferiori regiõe c̃sid̾ato nadayr soł cuilibet suꝑsidet horȩ
ipsa ÷ hora p̃sens quã q̃ris. Similit̾ singłis qͥb libet horis diei
exꝑire ueritatẽ siue ꝑ estiuũ sui̾e ꝑ hib̃nũ tẽpꝰ nulla ancipiti
ratiõe int̾uallante. Hoc qd̾ dignissimũ ad diui nũ hor atim
celebrandũ officiũ. ⁊ ꝑ nimiũ ad scientiã utile. e̾e uidet᷑.

Expanded text:
intervallo 6, a primo incipiens Almucantarath, quoadusque acceptum reperias numerum, si est ante meridiem, in orientali parte; si post meridiem, in occidentali parte. Quo invento gradu solis in Alhancabuth insignitum superpone altitudini solis, et inferiori regione considerato nadair solis, cui supersidet horae, ipsa est praesens hora quam quaeris. Similiter singulis quibuslibet horis diei experire veritatem sive per aestivum sive per hibernum tempus nulla ancipiti ratione intervacillante. Hoc dignissimum ad diurnum horarum celebrandum officium, et pernimium ad scien
Abbreviated transcription (Latin):
DE ALTITUDINE SIELLAR. ET HONIS NOCTIS.
Iis ita cura adqͥsitis. ⁊ ꝑ certissimas horas diurnis ꝑ ac-¬
tis officiis: confestĩ felagranti indagatiõe stellarũ fixaꝵ
alcitudines noct᷑naliũ horarũ indices. ꝓuidꝰ horoscopꝰ adui¬
sere debes. Nã sict ꝑsolarẽ altitudine̾ diurnȩ inueniunt᷑
horȩ: sic ꝑstellarũ fixcarũ noct᷑nȩ eligñt᷑ horȩ. Hoc in loco

Expanded text:
De altitudine stellarum et horis noctis. His ita cura acquisitis et per certissimas horas diurnis peractis officiis, confestim flagranti indagatione stellarum fixarum altitudines nocturnalium horarum indices providus horoscopus advisere debes. Nam sicut per solarem altitudinem diurnae inveniuntur horae, sic per stellarum fixarum nocturnae eliciuntur h
Abbreviated transcription (Latin):
umbrã t̾rȩ insuã lineã mitcit. quã si lunȩ corpꝰ intͣuerit:
qm uide lum̃ soł terra obsistente ñ po̾it: lumirus soliti
rit: pleni luminis effigie relucescit. Deniq idõ int᷑.u.
m̃sem defectꝰ ñ poterunt it̾ari: qr aut .xcͣ. aut pͥma in eadꝰ¬
inueniri. Unde si ab aqͥlone rediens ad solem in latere ꝓx¬
memorat᷑. Si ab austro ueniens nec obsi¬
stens lum̃ acceꝑit¬

Expanded text:
uam lineam mittit, quam si Lunae corpus intrarit, quoniam uidere lumen Solis terra obstante non poterit, luminis soliti rit, pleni luminis effigie relucescit. Denique ideo intra sextum mensem defectus non poterunt iterari, quid aut quintainveniri. unde si ab aquilone rediens ad Solem in latere proximemoratur; si ab austro veniens nec obsistens lumen acce
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑ parcib. q̃ si subtili discernunt᷑ partitiõe: ad multiplices ꝑtines̃
utilitates. f& qͣrũ impensa ratioe : qͥ p̾cipuũ ÷ certissime nat᷑ales
noctiũ & dierũ c̃gnoscunt᷑ horȩ. cũ augm̃tis aut detͥm̃tis. ut in seq̃ntibꝰ
mucantarat uarient᷑. de qͣ uarietate certa ratio dabit᷑ in suo
loco. Quib tabuł suꝑsidet alhancabut .i. u̾satile uoluellum.
q manuali c̃uersatiõe ad demonstrandã cęlestis sꝑe uolubilita.¬
tẽ ⁊ administ᷑tionẽ horarũ uoluit᷑. Nã eiꝰ c̃uersionib ⁊gͣdib soł.
eiꝰq respondentib horoscopis ꝑ partes signiferi circłi certis locis
designatis lucidissime horaꝵ ꝓpͥetates patefiunt. ⁊ correptiões
machinatiõe inscułtũ & terebratũ scđm int̾stitia p̾dictoꝵ

Expanded text:
rtitione, ad multiplices pertinent utilitates, ex quarum impressa ratione, quod praecipuum est, certissime naturales noctium et dierum cognoscuntur horae cum augmentis et detrimentis, ut in sequentibumucantarath varientur. De qua varietate certa ratio dabitur in suo loco. Quibus tabulis supersidet Alhancabuth, id est versatile volvellum, quod manuali versatione ad demonstrandam coelestis sphaerae volubilitatem et aeisque respondentibus horoscopis per partes signiferi circuli certis locis designatis lucidissimae horarum proprietates patefiunt, et correptionesmachinatione insculptum secundum interstitia praedicto
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ merois insulã. de qua &̾ pͥmũ clyma merois nominatur.
Deinde in affricȩ partib a meridie ꝑ garamantes. fluui-¬
umq geon ⁊ montẽ astr̾ixĩ. ⁊ ꝑ deserta harenosa. cȩt̃asq
partes.⁊ ꝑ mauros. maghabienses. ⁊ sic in occidens usq ad oce

Expanded text:
 Merois insulam, de qua etiam unum clima Merois appellatur. Deinde in Africae partibus a Meridie per Garamantes fluviumque Geon et montem Astrixi, et per deserta arenosa et partes et per Mauros Matibienses, et sic in Occidentem usque ad O
Abbreviated transcription (Latin):
effigies qͥbꝰdã uelut cornib eirculata meneidos dr᷑. Cũ uͦ
& c̾trario posita totã partẽ quã t̾ris opponit illumi
nat: Tlanceleuoc ꝑbibet᷑. Ac dehinc deficiens seruat
cũ p̾dictis partib nomina memorata. Que qͥd̃ . xiii.
orb̾ sui partes die nocteq tͣnscurrit. cũ ꝓ latitudine circu-¬
uigesimã octauã uniꝰ portionis tͣnscurrit. Uerũ luna
circuit totũ signiferu dieb oxuii. ⁊ bisse. s solem
a qͦ ei lum̃ dederat excurrit. & in signo ꝓrimo aut etiã.¬
in alt̾o inuenit᷑. Nam si inlibre aut scorpii. aut sagittarii
ultima ꝓ arte lum̃ acceꝑit: ñ eũ in seqñti signo s in alto
c̃seqr̃. Hȩc enĩ tria signa aliqͣndo tͣnscurrit. quẽ admodu
his cõmunia plerunq inuenit. Nã qͣm ibi sol. socea. diebus

Expanded text:
effigies quibusdam uelut cornibus circulata μηνοειδής dicitur; effigies quibusdam uelut cornibus circulata μηνοειδής dicitur; serit, contrario posita totam partem, quam terris opponit, illuminans πανσέληνος perhibetur; ac dehinc deficiens servat cum praedictis partibus nomina memorata. quae quidem XIII orbis sui partes die nocteque transcurrit, cum pro latitudine circuvicesimam octavam unius portionis excurrat. 865 verum Luna circuit totum signiferum diebus XXVII et bisse, sed Solem , quo ei lumen dederat, excucurrit et in signo proximo aut etiam altero reperitur. nam si in Librae aut Scorpii aut Sagittarii ultima parte lumen acceperit, non eum in sequente signo, sed in altero consequetur; haec enim tria signa aliquando transcurrit, quemadmodum his contraria plerumque bis invenit. nam quoniam ibi Sol XXX diebus
Abbreviated transcription (Latin):
solẽ. ꝑ qͦs auit a solstitio inbrumã redit. aut ab eađ in solstia¬
alem lineã subleuat᷑. ꝑ easd qͥppe mutationes cõmeat cirdoꝵ
S cũ Sol p̾dictũ numerũ habeat: mars duplices circłos facit.
Louis stella . xiͦi. excrescens. occies uigies cumulat᷑. Saturnꝰ
eos circłos qͥ paralelli dicti sñt circ̾currens. qui motꝰ om̃iũ
cũ mundo ꝓuieniunt. ⁊ t̾rã ortib occasibꝰq circueunt. Nam
uenꝰ mercuriꝰq licet ortus occasusq cotidianos ostendant. tam̃
eoꝵ circłi t̾ras om̃no nͨ ambiunt. s circa sole̾ laxiore ambitu
cirtulant᷑. Deniq circłoꝵ suoꝵ centros in sole constituunt
ita ut supͣ ipsũ aliq̃ñ. infra plerunq ꝓpinqͥores t̾ris ferant᷑.
Aquo quið uno signo ⁊ parte dimidia mercuriꝰ disparat᷑.¬

Expanded text:
Solem, per quos aut ab solstitio in brumam redit, aut ab eadem in solstitSolem, per quos aut ab solstitio in brumam redit, aut ab eadem in solstitialem lineam subleuatur; per easdem quippe mutationes commeat circulorum. Sed cum Sol praedictum numerum habeat, Mars duplos circulos facit, Iouis stella duodecies excrescit, octies uicies cumulatur Saturnus eos circulos, qui paralleli etiam dicti sunt, circumcurrens; qui motus omnium cum mundo proueniunt et terras ortibus occasibusque circumeunt. Nam Uenus Mercuriusque licet ortus occasusque cotidianos ostendant, tamen eorum circuli terras omnino non ambiunt, sed circa Solem laxiore ambitu circulantur. Denique circulorum suorum centron in Sole constituunt, ita ut supra ipsum aliquando, infra plerumque propinquiores terris ferantur; a quo quidem uno signo et parte dimidia Mercurius, Venu
Abbreviated transcription (Latin):
ȩqͥ noctiał m̃surȩ horas.xiiͭui. ⁊ sextantem. brumat uͦ horas
.iox. ⁊ dimidiã ac terciam portionẽ. Uicissim brumales noctes
solstitiał diei tẽꝑib porrigunt᷑. euiꝰ ltcis tẽꝑa suscipte nox estiu
Constat at̾ solem geminoꝵ signũ.xoxx. duob dieb excurrere.
aliqͣs portiones. qd ꝓfecto ñ fieret si sol aut eqͣli cursu ferrecur.
⁊ diu̾sis centroꝵ signis punctisq torq̃t᷑. ꝗͦ fit ut t̾ra solaris cir¬
cłi centron ñ sit. s ecentron habeat᷑. Septẽ qͥppe sidu̾ilꝰ unꝰ. ẽ¬
nesciunt obumbrari. Tria aut̃ hec exhis cũ sole lunaq orbẽ
t̾rȩ circueunt. Uenꝰ a ⁊ mercuriꝰ ñ ambiunt t̾rã. licet gn̾ralit̃
sciendũ sit cunctis orbib planetarũ ecentron. e̾ẽ. tellurẽ. hoc
tio ne unimoda torq̃nt᷑ planetȩ cotidie tã loca quã diuersitates
accipiunt circłoꝵ. Nã ex his nullum sidꝰ in eo loco unde p̾die
ortum ẽ: eleuat᷑. Qd̾ si.ẽ: dubiu̾ ñt .c. locexiri. cirtulos hab̾e

Expanded text:
aequinoctialis mensurae horas XIIII et sextantem, brumalis uero horas VIIII et dimidiam ac tertiam portionem, uicissim brumales noctes solstitialis diei temporibus porriguntur, cuius lucis tempora suscipit nox aestiuconstat Solem Geminorum signum XXX et duobus diebus excurrere, aliquas portiones; quod profecto non fieret, si et Sol aequali cursu ferretur eet diuersis centrorum signis punctisque torquentur, quo fit, ut terra solaris circuli centron non sit, sed eccentros habeatur. Per uices eninesciunt obumbrari; tria item ex his cum Sole Lunaque orbem terrae circumeunt, Venus uero ac Mercurius non ambiunt terram. Licet generaliter sciendum cunctis orbibus planetarum eccentron esse tellurem, hoc tione unimoda torqueatur, pianetae cotidie tam loca quam diuersitates arripiant circulorum; nam ex his nullum sidus ex eo loco, unde pridie ortum est, eleuatur. Quod si est, dubium non est CLXXXIII circulos habere
Abbreviated transcription (Latin):
sigi illiꝰ stellas. Inde adut᷑q ophiuici genua. ac tcͦ ꝑ aqͥlã e
pegasi capt᷑. a qͦ rursus ad. uiii. arietis partẽ. Brumale̾ uͦ
cutłm simiłr signo in .uiii. capͥcorni partẽ defixo. Pħ signa
meare cõꝑimꝰ ab. umii. parte capͥcorni ꝑ totũ corpꝰ eiꝰ ad pedes
aqͣrii. inde ad ceti ultimã caudã. ac dehinc adlepore̾. pͥoresq
canicłe pedes. in de ꝑ argonẽ tergꝰq centauri : ad scorpionis
aculeũ. Deind̾ ꝑsagittȩ ultimã parcẽ. ad. uiii. capͥcorni par¬
tẽ circłs reuocatur. Ultimꝰ ex paralelł qͥ uocat᷑ antarticus:

Expanded text:
signi illius stellas; inde ad utraque Ophiuchi genua ac tunc per Aquilam ad signi illius stellas; inde ad utraque Ophiuchi genua ac tunc per Aquilam ad Pegasi caput, a quo rursus ad octauam Arietis partem. Brumaleculum similiter signo in octaua Capricorni parte defixo per haec meare comperimus: ab octaua parte Capricorni per totum copus eius ad pedes Aquarii, inde ad Ceti ultimam caudam ac dehinc ad Leporem prioresque Caniculae pedes, inde per Argo tergusque Centauri Ad Scorpionis aculeum, deinde per Sagittae ultimam partem ad octauam Capricorni partem circulus reuoctur. Vlti
Abbreviated transcription (Latin):
breuiter ratione: cȩ̨tera que appeł.¬
lantur merrantia percur ra mes
uelit qͥs eoꝵ gestamina sociare. licet animaltu uocabłis
censeant᷑ ut capra q̃ emocho suꝑposita. aut hedi qͥ eiꝰ humeris
sustinent᷑. uł serpentẽ qͦm olfiulcꝰ tenet. aut panterã qͣm centaur
gestat. quȩ sida uelut partes habendȩ sñt potioꝵ. Hȩc gͥ. xocir
alia austrina. a regione qͥppe ⁊ odiaci q̃ septẽtͥonẽ uersus depicta
sut aqͥlonia ꝑhibent᷑. Int̾iꝰ aut̃ numerant᷑ austrina. Aqͥlonis gͥhabñt
partẽ utͣnq septẽtrio. Oraco qͥ int᷑ utͣnq flexuosus illabit᷑. arctu¬
rus qͣm alii bootem appellant. Corona. adriacne. nisusq qͣm alii
engonasim dieñt. Lyra. cignꝰ. cepheus. casiepia. ꝑseus. deltotes. andro¬
meda. pegasus. olfuileꝰ. delphinꝰ. aqͥla. sagitta. Austͥna aut̃ ħ sñt.
Hydrus. crat̃. ceritus. ꝓchio. orron. canicła. lepꝰ. eridanꝰ. qͥ ab

Expanded text:
breuiter ratione, sidera quae appelbreuiter ratione, sidera quae appellantur inerrantia percurramusuelit quis, quae eorum gestamina, sociare, licet animalium uocabulis censeantur, ut Capram, quae Heniocho superposita, aut Haedos, qui eius umeris sustinentur, uel Serpentem, quem Ophiuchus tenet, aut Pantheram, quem Centaurus gestat, quae sidera uelut partes habendae sunt potiorum. Haec igitur qalia austrina. A regione quippe zodiaci quae Septentriones uersus depicta sunt, aquilonia perhibentur, inferius autem numerantur austrina. Aquilonis igitur habent partem utraque Septentrio, Draco, qui inter utramque flexuosus inlabitur, Arcturus, quem alii Bootem appellant, Corona Ariadnes Nixusque, quem alii Engonasin dicunt, Lyra, Cycnus, Cepheus, Cassiepeia, Perseus, Deltoton, Heniochus, Andromeda, Pegasus, Ophiuchus, Delphinus, Aquila, Sagitta. Austrina autem haec sunt: Hydrus, Crater, Coruus, Procyon, Orion, Canicula, Lepus, Eridanus, qui ab