comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quem clamis habebat quam uisẽ & coccineã. Ms¬
ticcergo inpur pura qua indutus est dñs. ipsa eius caro
quae passionibus obiecit insinuatur. De qua praemissa
dixerat prophetia. Quare ergo rubrũ est indumentũ
tuum & uestimentatua quasi calcantiũ intor culari
in corona uero quae portabat spinea. nostrorũ suscep¬
tio peccatorum. proqua mortalis fieri dignatus est
ostendit. Iuxta quod precursor ipsius testimonium
ei per hibens ait. Ecce agnus di. ecce qui tollit pec¬
cata mundi. Nam quae spinas in signi ficatione pec¬
catorum poni solere. testatur ipse dñs. qui proto plausto
in peccatu̾ pro lapso dicebat. terratua spinas & tri¬
bulos germinabit tibi. Q uod est apertedicere. conscien¬
tiatua punctiones tibi. & aculeos uiciorũ procreare
non desistit. Quod uero iuxta euan geliũ luce dñs
apud herodem albe ueste induitur. Inceteris uero
euangelistis. amilitibus pilati sub coccineo siue pur¬
pureo habitu in lusus esse per ibetur. Conlata utraq

Expanded text:
quam chlamys habebat, quamvis esset coccinea. Mystice ergo in purpura qua indutus est Dominus, ipsa ejus caro quam passionibus objecit insinuatur. De qua praemissa dixerat prophetia: Quare ergo rubrum est indumentum tuum, et vestimenta tua quasi calcantium in torculari . In corona vero quam portabat spinea, nostrorum susceptio peccatorum, pro qua mortalis fieri dignatus est, ostenditur. Juxta quod praecursor ipsius testimonium ei perhibens, ait: Ecce agnus Dei, ecce qui tollit peccatum mundi. Namque spinas in significatione peccatorum poni solere testatur ipse Dominus, qui protoplasto in peccatum prolapso dicebat: Terra tua spinas et tribulos germinabit tibi . Quod est aperte dicere: Conscientia tua punctiones tibi, et aculeos vitiorum procreare non desistet. Quod vero juxta Evangelium Lucae Dominus apud Herodem alba veste induitur, in caeteris vero evangelistis a militibus Pilati sub coccineo sive purpureo habitu illusus esse perhibetur, collata utraque
Abbreviated transcription (Latin):
Glectus nãque in monte ãpłs ad domum reducitquasi
tacite eosadmonens. ut postacceptum aposto latus gra¬
dũ ad conscientiã suã redeuNł & quo ampli or est docen¬
dorum curã susceperunt populoꝵ eo solertius ipsi ha¬
btiit cula mentiũ suarum. consideran dopenetrent
& nequid sibi forte qđ occulti in sp&toris oculos of¬
fendat inueniatur sedula & ex aminatione per qui¬
rant sic & enĩ quis que sicꝑximũ. riteregit ñ a suo
prius cordestu diosa exploratione quicquid inerat
prauitatis expurgat.

Expanded text:
lectos namque in monte apostolos ad domum reducit, quasi tacite eos admonens ut post acceptum apostolatus gradum ad conscientiam suam redeant, et quo ampliorem docendorum curam susceperunt populorum, eo solertius ipsi habitacula mentium suarum considerando penetrent, et ne quid ibi forte quod occulti inspectoris oculos offendat inveniatur, sedula examinatione perquirant. Sic etenim quisque, sic proximum rite regit, si a suo prius corde studiosa exploratione quidquid inerat pravitatis expurgat.
Abbreviated transcription (Latin):
tieole&mn asct car nis & sangunis ideoque arorecanr
sale conditur utexn Naturumoresangiunto ur oratere
nequãt. Caro ergo & sangis uermis crat quia delestatio
canals cuicondimentũ continentiae non resis tt pena ligxori
osis gonerat ceernã cuius f&orem quis que uta st de sidoet¬
& corpus sale continentiae &mente studet condiitoo
sapienta aberroris &uitiorũ laba castigut cnreauit¬
distuest om̃is eñ gnesali&ur qđ eñĩ sale alitur uirmis
putredine ara& quod uero gne salitur idt̃ ignibus salt
asꝑsis conditur non sol eom nem uermium cantaxione lori¬
geabigit sadipsam quoque ita salitur carnẽ consumit qđ in
ostus quemalteri oremabantur ficri solex diuine lees sci¬
tade daranT ub i nomna uistima & racrificio salosfersic
desgnat &om nisigne salitur quia omnis eles tus sapiettia
deb& spalia corruptione concupis centia carnals eiput¬
nari utiustima diuinis altaribus upta posit effici unde¬
consecrat nec solũ uistime talis rale aspergitur sel &ig¬

Expanded text:
tione solet nasci carnis et sanguinis; 57 ideoque caro recens sale conditur, ut exsiccato umore sanguineo vermescere nequeat. Caro ergo et sanguis vermes creat, quia delectatio carnalis, cui condimentum contiosis generat aeternam. Cujus fetorem quisquis vitare desiderat, corpus sale continentiae et mentem studeat condimento sapientiae ab erroris et vitiorum labe castigare. Adictum est: Omnis enim igne salietur. Quod enim sale salitur, vermis putredinem arcet. Quod vero igne salitur, id est, ignibus sale aspersis conditur, non solum omnem vermium contagionem longe abigit, sed ipsam quoque quae ita salitur carnem consumit. Quod in hostiis quae in altari cremabantur, fieri solere divinae legis scita declarant, ubi in omni victima et sacrificio sal offerri ancti gratiam designat. Et omnis igne salietur, quia omnis electus, sapientia debet spiritali a corruptione concupiscentiae carnalis expurgari, utSpiritus Deo consecrat. Nec solum victima talis sale aspergitur, sed et ig
Abbreviated transcription (Latin):
rune dederit poterit & simplicit dici. siquis ita
necestarius nobue iuid&ur ut manus pes & oculos utilis u¬
delicd atque sollicitus &acutus adꝑ spiciendus asndlisũ

Expanded text:
ruinae dederit. Potest et simpliciter dici: Si quis ita ruinae dederit. Potest et simpliciter dici: Si quis ita necessarius nobis esse videtur, ut manus, pes, et oculus, utilis videlicet atque sollicitus et acutus ad perspiciendum, scandalum
Abbreviated transcription (Latin):
isũestniquit Inuerme putredine gehenne sicutin
igne ardonẽ designat Isiue uermem dicitur serã scelerũ pae¬
nitudinẽ quinũque in tormentis conscientiã ad flictoꝵ mor¬
dere cessauit utignisit pȩna extrinsecus seuiens uermis
dolor interius accusans: Ei sipasinustes qi dali: at
amputa illũ ponũ ẽ tibi clauduitpoiee inui¬
Upede sicut & in manucaros inemendabiles doc& alienan¬
dos a nob̵ neꝑ in munditiã eorũ quos tastigarenequimus & ipsi
polluti pereamus sed manus ꝓp̃t opus necess arium nob̵ pess
dictitales ꝓtminis teriũ discursus que innris usibus ac cõmodatos
quod sio culus tuus scaridalicatite eace
eum boriuor est tibi lus cuoniutroine in
xeci dĩ quãguos oculos haberie.mit te
cũnos eorũ consultu acꝓuisione opus habemus illiuero consi¬
ułruinã &in pastione pedis dicent possumus quidã scan¬
didũ greclatine scrupulũ dicunt illeergo scandadi¬
sat fratrẽ quiei dicto fasto ueminus recto occasionẽ

Expanded text:
itur, in verme putredinem gehennae, sicut in igne ardorem designat, sive vermem dicit: seram scelerum poenitudinem, quae nunquam in tormentis conscientiam afflictorum mordere cessabit. Ut ignis sit poena extrinsecus serviens, et vermis dolor interius accusans. Et si pes tuus te scandalizat, amputa illum: bonum est tibi claudum introire in vipede sicut et in manu charos, inemendabiles docet alienandos a nobis, ne per immunditiam eorum quos castigare nequimus, et ipsi polluti pereamus. Sed manus propter opus necessarium nobis, pes sunt dicti tales propter ministerium discursusque in nostris usibus accommodos. Quod si oculus tuus scandalizat te, ejice eum. Bonum est tibi luscum introire in regnum Dei, quam duos oculos hcum nos eorum consultu ac provisione opus habemus, illi vero consivel ruinam et impacti pedis dicere possumus. Quidam, scandalum Graece, Latine scrupulum dicunt. Ille ergo scandalizat fratrem, qui ei dicto factove minus recto occasionem
Abbreviated transcription (Latin):
ehoc lebroso mundato talia conetit.
utipso
mtellegatur quẽ mat dieus commemorai
itpunc
ẽe mundatũ quaudo post illũ sermonẽ dñs demonte descen¬
dit sicenĩ uit matdieus. cũ aũt descendis set demonte secutes
dñe siuis potes memundare &cetera & quia dñs ait non ue¬
nisoluere lege sed ad implere: Ille qui excludebatur alege
purgare sedñi ptesta presumens non exlege sed iupra legẽ
esse gratiã iudicabat quaele prosi maculã possed abluere:
uerũ ut in dño potestictis auctoritas. itainillo fidei constantia
declaratur. ille infaciã procidit qđ humilitasitis est & pudoris.
utunus quisque desuaeuite maculis erubescat: Sed confessionẽ
uerecundia non represnt. os audit uulnus remediũ postula¬
uit. & ipsa religionis & fidei plena consesnoe Siuis inquid po¬
luntate dñi non quasi pi&atis in credulus dubitabit sed quia si
conluuionis suae constius non p̃sumit:
ħs aut misextus
eius exterdit maniũsuã & tanigens eum ait illauo¬

Expanded text:
hoc leproso mundato talia conectit, ut ipse intellegatur, quem Mattheus commemorat tunc esse mundatum, quando post illum sermonem dominus de monte descendit. sic enim ait Mattheus: cum autem descendisset de monte, secutae Domine, si vis, potes me mundare, etc. Et quia Dominus ait: Non veni solvere legem, sed adimplere , ille qui excludebatur a lege, purgari se Domini potestate praesumens, non ex lege sed supra legem esse gratiam judicabat, quae leprosi maculam posset abluere. Verum ut in Domino potestatis auctoritas, ita in illo fidei constantia declaratur. Ille in faciem procidit, quod humilitatis est et pudoris, ut unusquisque de suae vitae maculis erubescat; sed confessionem verecundia non repressit. Ostendit vulnus, remedium postulavit, et ipse religionis et fidei plena confessio est. Si vis, inquit, pountate autem Domini non quasi pietatis incredulus dubitavit, sed quasi colluvionis suae conscius non praesumpsit. Jesus autem misertus ejus extendit manum sua
Abbreviated transcription (Latin):
&ucuit & inuexit eos donmientes & cit p&ro
Si mondorons non potuistis uncchorae uicilare
Ille qui supra dixerat &i amsi om̃s scandalitatifuerint. ego
nunc quam scandali zabor nunctristitiȩ mangnitudine
sominũ um cere non potest ui cilate & onate ut
mori in tr&uis in temptationem
npos sibileest humanam animam nontemtari. Unde & in ora¬
tione dominicadicimus. ne nos inducas intemtationem
temtationem penitus refutantes. s& uires sustinendi
intemtationibus dep̃cantes ergo & in p̃sentiarũ ñait
casus tenead. uerbi gratia. mar tyrquiꝓ confessione
dñi sanguinem fudit temptatus quidemest. s& temta¬
tonis retibus nonligatus. ꝯuiaũt negat in plagas tem¬
est

Expanded text:
Et veniens invenit eos dormientes, et ait Petro: Et veniens invenit eos dormientes, et ait Petro: Simon, dormis? Non potuisti una hora vigilare? Ille qui supra dixerat: Etiamsi omnes scandalizati fuerint, ego nunquam scandalizabor, nunc tristitiae magnitudine somnum vincere non potest. Vigilate et orate, non intretis in tentationem. Impossibile est humanam animam non tentari. Unde et in Oratione Dominica dicimus: Ne nos inducas in tentationem, tentationem penitus refutantes, sed vires sustinendi in tentationibus deprecantes. Ergo in praesentiarum non ait: casses teneat; verbi gratia, martyr qui pro confessione Domini sanguinem fundit, tentatus quidem est, sed tentationis retibus non ligatus; qui autem negat, in plagas teest
Abbreviated transcription (Latin):
Ti m& xp̃s cũ petrus nontimeat. xp̃s tim& petrus dicit
batur Utrũque uerũ est & plenum utrũque ratione
quod & ille quiẽ inferioi nontim&. & ille qui est supe¬
rio gerittimentis asfectũ illeenim qua si homo uĩ
mortis inorat iste aũt quasids̃ in capore consituitus
fragilitatem carnis &ponit. Vteoꝵx quasi sacramentũ¬
in carnationis ab iurant & cluderetur impietas. de¬
nique & hoc dix̃ & mane cheus non credidit. Ua¬
lentinus negauit marcion fantas ma iuidicauit eo
usque aũt hominem quia uerrtatem corporis demons¬
trabat aequabat astectu utdicer& s&ram̃ ñsicut exo¬
uolo s&sicuttuuis. suscepit ergo uoluntatem meam. sus¬
cepit trislitiam meam confident̃. Tristi ciam nomi¬
no quia crucem p̃dico uea est uoluntas quã suam dixit
quia ut homo sus cepit tristraameã Ut homolocuturẽ
&ideoart Non sicut ego uolo s&sicuttuuis Meaest
tristitia quãmeo suscepit asfat uergo ꝓmedoluit
qui ꝓsenihilhabuit quod doler& & raquestrata de lec¬

Expanded text:
tus; et cum Petrus non timeat, Christus timet? Petrus dicit:batur . 44. Utrumque verum est, et plenum utrumque rationis; quod et ille qui est inferior, non timet: et ille qui superior est, gerit timentis affectum: ille enim quasi homo vim mortis ignorat, iste quasi Deus in corpore constitutus fragilitatem carnis exponit; utIncarnationis abjurant excluderetur impietas. Denique et hoc dixit, et Manichaeus non credidit, Valentinus negavit, Marcion phantasma judicavit. Eo autem usque hominem, quem veritate corporis demonstrabat, aequabat ased sicut tu vis. Suscepit ergo voluntatem meam, suscepit tristitiam meam, confidenter tristitiam nomino, quia crucem praedico. Mea est voluntas quam suam dixit, quia ut homo suscepit tristitiam meam, ut homo locutus est. Et ideo ait: Non sicut ego volo, sed sicut tu vis. Mea est tristitia quam meo suscepit affectu. Ergo pro me doluit qui pro se nihil habuit quod doleret. Et sequestrata delec
Abbreviated transcription (Latin):
multo melius esse non subsistere : quãmale subsistere
initis pascae ueteris sollẽniis quae in commemorationẽ
Ianuique de aegypto laberationis populiđĩ agebantur
Transit ad nouũ que insuȩre demptionis memoriã ax¬
clesiam frequentare uolebat. tit uidelic& ꝓ carneagni¬

Expanded text:
multo melius esse non subsistere, quam male subsisteremulto melius esse non subsistere, quam male subsistereinitis paschae veteris solemniis, quae in commemorationem antiquae de Aegypto liberationis populi Dei agebantur, transiit ad novum, quod in suae redemptionis memoriam Ecclesiam frequentare volebat, ut, videlicet, pr
Abbreviated transcription (Latin):
Omiradñi potencia primũ dixerat. unus & uobis me tra
nom̃ ꝓprie non designat. Iudas ceteris contristatis
& trahentibus manũ & int̃cidentibus cibos orisuo te¬
meritate & in pudencia quaꝓditrus erat &iã annũ
Nec primo nec secundo coereptus aꝓdicione recrait pedẽ.
s&e pacienciadñi nutrit inpudenciã suã & tes aurizauit
sibi irã indie irae poenã p̃dicit ut quẽ pudor non uice rat
coerigant denunciata subplicia. S& & odie quoque
& in sempit̃nũ ue illihomini quia dm̃sã dñi malignus
accedit qui insĩ diis mente conditis quip̃cordiis alico¬
scelere pollutus mysterioꝵ xp̃iollacionibus sacro scis
participare non mecuit. & ille enĩ in gemplum
uida filiũ hominis tradit non quidẽ iudeis peccatorib¬
illut inestimabile in uio labile dominicicoa poris. ac
sanguinis sacram̃tũ temerare p̃sumit. illedũm uenda
Nonideo putandus ante fuis se quamnas ceret quia nulli
pos iit esre bene nisi eiquifuerit. s& simplic it̃ dictuest

Expanded text:
omini patientia! Primum dixerat: unus vestrum me tradnomen proprie non designat. Judas caeteris contristatis, et retrahentibus manum, et interdicentibus cibos ori suo, temeritate et impudentia, qua proditurus erat, etiam manum  Nec primo, nec secundo correptus a proditione retrahit pedem, sed patientia Domini nutrit impudentiam suam, et thesaurizatsibi iram in die irae . Poena praedicitur, ut quem pudor non vicerat, corrigant denuntiata supplicia. Sed et hodie quoque et in sempiternum vae illi homini qui ad mensam Domini malignus accedit, qui insidiis mente conditis, quiscelere pollutis mysteriorum Christi oblationibus sacrosanctis participare non metuit, ille in exemplum Judae Filium hominis tradit, non quidem Judaeis, sed peccatoribuillud inaestimabile et inviolabile Dominici corporis et sanguinis sacramentum temerare praesumit. Ille Dominum veNon ideo putandus est ante fuisse quam nasceretur, quia nulli possit esse bene, nisi ei qui fuerit, sed simpliciter dictum est,
Abbreviated transcription (Latin):
dũ ẽẽ contrarium quod marco dicente. prius quã gallus
bis uocem dederro ter mẽ es negaturus. ceterieuangi¬
listȩ. simplicit̃ dixer̃ prius quam gallus cantat ur̃ me
negabis. Totaenim petrinegatio trinanega cioest in
eadem nam que ꝑmansit negatione animi ꝓposito¬
que m̃da cu donec admonitus quidei p̃dictum sit amo¬
refletu. & cordis dolare sanaretur. Hoc aũttota

Expanded text:
dum esse contrarium quod Marco dicente: Priusquam gallus dum esse contrarium quod Marco dicente: Priusquam gallus bis vocem dederit, ter me es negaturus, caeteri evangelistae simpliciter dixerunt: Priusqunegabis. » Tota enim Petri negatio, trina negatio est. In eadem namque permansit negatione animi, propositoque mendacii, donec admonitus quid ei praedictum sit, amaro fletu et cordis dolore sanaretur. Haec autem
Abbreviated transcription (Latin):
Praedict quod pasuris̃ ut cũ pas si fuerint non des perene
alutt̃ s& agentes poe nitenciam liberentur: & signant
addit in nocte ista scandali nabimim qua qua modo qui
anebriantur nocte in ebriantꝰ sic & quiscandalũ patiuntur
in nocte & in tenebris sustinent. Nos uero dicamur nor
falor &persona ꝓpheta ad dm̃dicitur. percute pastarem
& disꝑgentur oues. sexagesimoquoque oc tauo psal mo
quitotus adño canitꝰ. huic sensui congruente qm̃ quem
tuꝑcus sisti ipsi ꝑsecits̃ percuartur aũt pas trbonus ut
ponat animam suam ꝓouibus suis. & demulsgibus er¬
ardens astectus ergadñm saluatorem
Et petrus de ardore fidei ꝓmittebat & saluato qua si ds̃
futura nouerat & nota que parus in nocte negit & neg&
tertio postquam aũt gallus cecinit. & decres centibus¬
R tenebris uicina luxnuncia taest conuersus fleuit a marit̃
negationes iordes lacrimis lauans non est sane arbritran¬

Expanded text:
Praedicit quod passuri sint, ut cum passi fuerint non desperent salutem, sed agentes poenitentiam liberentur. Et signanter addidit, in nocte ista scandalizabimini: quia quomodo qui inebriantur nocte inebriantur, sic et qui scandalum patiuntur in nocte et in tenebris sustinent. Nos vero dicamus: Nox fallor, ex persona prophetae ad Deum dicitur: Percute pastorem, et dispergentur oves . Sexagesimo quoque octavo psalmo, qui totus a Domino canitur, huic sensui congruente: Quoniam tu percussisti, ipsi persecuti sunt. Percutitur autem pastor bonus, ut ponat animam suam pro ovibus suis, et de multis gregibus erardens affectus erga Dominum Salvatorem. Et Petrus de ardore fidei promittebat, et Salvator quasi Deus futura noverat. Et nota quod Petrus in nocte neget, et neget tertio. Postquam autem gallus cecinit, et decrescentibus tenebris, vicina lux nuntiata est, conversus flevit amare, ternae negationis sordes lacrymis lavans. Non est sane arbitran
Abbreviated transcription (Latin):
qus que in sibigella culpe ꝓprie facere debent iipre ge gruuani¬
mitr flagellaculpe portat aliene ut hinc osdmdat quitin
coraptione fatiat subditus n infligelo postus patri gratias
agite qualis¬
Quia panis corpus consirmat uinũ uero sangunem operatur
in carne hic ad corpus xp̃i mystice illutrefertur ad sangui
uinũ dominice calicis aque misc&. ad testante enĩ iohanne
a que populis & neque a quã solã neque solũ uinu sicut nec
granũ frumenti solũ sine aque ad mixtione & confectione
inpanem cuiaquã lic& offerre. Netalis uidelic& oblatio
sine ullius passione saluari ac patri offerri posse confin¬
gat. Quod aũt dicͥt hicẽ sanguis meus nouitesta menti
ad distinctionem respicit ueteris testam̃ti quod yr¬
corum autulorũ est sanguine dedicatum. dicente in¬
teraspgendum legis latore hic sanguis testam̃ti que man¬
dauit aduos ds̃. necessestenim ꝙ̧ emplaria quicẽ ue te¬

Expanded text:
quisque in flagello culpae propriae facere debeat, si ipse aequaniquisque in flagello culpae propriae facere debeat, si ipse aequanimiter flagella culpae portat aliena, ut hic ostendat quid in correptione faciat subditus, si, in flagello positus, Patri gratias agit aequalisQuia panis corpus confirmat, vinum vero sanguinem operatur in carne: hic ad corpus Christi mystice, illud refertur ad sanguinvino dominici calicis aqua miscetur. Attestante enim Joanne, aquae populi sunt. Et neque aquam solam, neque solum vinum, sicut nec granum frumenti solum sine aquae admistione et confectione in panem cuipiam licet offerre, ne talis videlicet oblatio sine illius passione salvari ac Patri offerri posse contingat. Quod autem dicit: Hic est sanguis meus novi testamenti , ad distinctionem respicit veteris testamenti, quod hircorum et vitulorum est sanguine dedicatum, dicente inter aspergendum legislatore: Hic est sanguis testamenti, quod mandavit ad vos Deus . Necesse est enim exemplaria quidem ve
Abbreviated transcription (Latin):
titauer& ipsũque ẽẽ monstrar& cui iurauit dñs & non pe¬
ni tebiteũ tues sacerdos in aecernũ secundũ & dinẽ mel¬
chi sedec frangitaũt ipse panẽ quẽ discipulis porrigit
Utostendat corporissui fractionem non absque suas ponte¬
ac ꝓcuratione uenturã s& sicutalibi dicitur. Potestatẽ
seabere ponendiani mãsuã. & potestatem sehabere su¬
mendieam. Quem uidelic& panem certiquoque gratia
sacramenti priusque franger& benedix̃que naturã hu
mana quãpassurus ad sumpatt Ipse una cum patre & spũ
sco gratiadiuine uirtus impleuit. Benedix̃panem &
fregit que hominem ad sumptũ itamorti subderedignatus
est utei diuine in mortaliattis ueraciter inessepotentiam¬
demonstrar&. Ideo que uelocius eũ amorte resus citan
Nũ ad ꝓpinquar& passionis dicitur acceptopane gratias
egisse peribetur. gratias itaqueait qui flagella aliene ini¬
quitatis sascipit & quini hildignũ ꝑcus sioni & ibuit humilit̃
inpecunone bua edict ut ine uidolid ostendat quit unur¬

Expanded text:
e esse monstraret, cui « juravit Dominus et non poenitebit eum: Tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedec . » Frangit autem ipse panem quem discipulis porrigit, ut ostendat corporis sui fractionemac procuratione venturam; sed, sicut alibi dicit, potestatem se habere ponendi animam suam, et potestatem se habere iterum sumendi eam . Quem, videlicet, panem certi quoque gratia sacrammanam quam passurus assumpsit, ipse una cum Patre et Spiritu sancto gratia divinae virtutis implevit. Benedixit panem et fregit, quia hominem assumptum ita morti subdere dignatus est, ut ei divinae immortalitatis veraciter inesse potentiaemonstraret, ideoque velocius eum a morte resuscitanCum appropinquare passioni dicitur, accepto pane gratias egisse perhibetur. Gratias itaque agit, qui flagella alienae iniquitatis suscipit; et qui nihil dignum percussione exhibuit, humiliter in percussione benedicit, ut hinc, videlicet, ostendat quid unus
Abbreviated transcription (Latin):
Quide pas sione p̃dixerat. & deꝓditore p̃diat dans locũ
peniaencie utcũ intell&xis s& scire cogiaciones suas
&oc culta consilia poeni ter& eũ factisui & tam̃ non de¬
ignat specialit̃ ne manifeste co argutus inpudencior
fier& mititit crim̃ innu mero utagat concius poeni
talecon tradm̃ cogitarent s&plus credunt magistro
qua sibi& tim̃tes fragilitatẽ suã tristes introgant de
pec catociuus conscienciã ñ habebant.

Expanded text:
rat, et de proditore praedicit, dans locum poenitentiae, ut cum intellexisset sciri cogitationes suas et occulta consilia, poeniteret eum facti sui. Et tamen non designat specialiter, ne manifeste coargutus impudentior fieret. Mittit crimen in numero, ut agat conscius poenittale contra Dominum cogitarent: sed plus credunt magistro, quam sibi: pertimescentes fragilitatem suam, tristes interrogant de peccato, cujus conscientiam non habebant.
Abbreviated transcription (Latin):
Conisultenue aquaebaiuli seudomini domuss̃ pt̃mis sa
uocabula Vt omnibus uerũ pascha celebrare uolentibus
hoc ẽ xp̃i sacram̃tis imbui eũq si ue mentis hospicio sus¬
cipere que rentibus facultas danda signetur.
et ipde vouis de mons t̃uabitce naculum quan¬
destaatum et ibi parato et cete Ra
enaculũ magnũ lȩ sp̃alis ẽ qued eangusbis littere gre
diens in sublimilo coreaedit ialuatorem. Nãquiaduo oc¬
uden tem litteram seruauerit quiñ aliud in agro quaepe¬
cus in tellgerit is tenimirũ inimis pasca facit quia maies¬
tatẽ ips̃ in uerbis dĩ conp̃endere necdũ didicit Qui a
queba iulũ hoc est graciae p̃conẽ indomũ aec clesiae su¬
transcendendo in alto m̃tis solarioxp̃o refectionẽ praepa¬
rat quia cuncta uel pasde sacram̃ta uł ce tera legis decreta¬

Expanded text:
domini domus, sunt praetermissa vocabula, ut omnibus verum pascha celebrare volentibus, hoc est Christi sacramentis imbui, eumque suae mentis hospitio suscipere quaerentibus, facultas danda signetur. Et ipse vobis demonstrabit coenaculum grande stratum, et ibi parate nobis, etc. Coenaculum magnum lex spdiens, in sublimi loco recipit Salvatorem. Nam qui adhuc occidentem litteram servaverit, qui non aliud in agno quam pecus intellexerit, iste nimirum minus pascha facit, quia majestatem spiritus in verbis Dei comprehendere necdum didicit. Atqui qui aquae bajulum, hoc est, gratiae praeconem, in domum Ecclesiae fu litterae transcendendo in alto mentis solario Christo refectionem praeparat, quia cuncta vel paschae sacramenta, vel caetera legis decreta
Abbreviated transcription (Latin):
Multiodie iudae s caelus que dñm ac magistrum
dm̃ que suũ pecuniã uendiderit ud ut in mane & ne¬
A farium &horrent nec tam̃ cauent. Nã cũ ꝓmuneribus
falsũ c̃traquẽ lib& testimoniũ dicunt ꝓserto qua ue¬
ritatẽ ꝓpecunia negant dm̃ pecunia uendunt. Ipse
enĩ dix̃ egosum ueritas cũ socieatẽ frat̃nitatis aliqua
discordie peste cõmaculant dñm ꝓdunt. quia ds̃ laritas ẽ
Quier golaritatis & ueritatis urs ꝑnunt dm̃ utique qui
est haritas & ueritas ꝓdunt Maxime cũ ñ infirmi¬
tate uł ingnorancia peccant s& insimilitudinẽ iudae
quaer̃ op&e tuni tatem qualit̃ arbitris absentibus ĩ
dacio ueritatem criminem ut& et primo aiaa
encutia guando pascha im molabins. dilun ei u¬
cipuli guouis eamus exparemustii coe eoent pa

Expanded text:
udae scelus, quod Dominum ac magistrum Deumque suum pecunia vendiderit, velut immane et nefarium exhorrent, nec tamen cavent. Nam cum pro muneribus falsum contra quemlibet testimonium dicunt, profecto quia veritatem pro pecunia negant, Dominum pecunia vendunt. Ipse enim dixit: Ego sum veritas. Cum societatem fraternitatis aliqua discordiae peste commaculant, Dominum Qui ergo veritatis et charitatis jura spernunt, Deum utique, qui est charitas et veritas, produnt, maxime cum non infirmitate vel ignorantia peccant, sed in similitudine Judae quaerunt opportunitatem, qualiter arbitris absentibus mendacio veritatem, virtutem crimine mutent. « Et primo die Azymorum quando pascha immolabant, dicunt ei discipuli: Quo vis eamus et paremus tibi
Abbreviated transcription (Latin):
assurus ꝓ omnimundo & uniuersas nationes
suo sangui ne redemturus moratur Inbechania¬
indomo oboedienciae quae quondam fuit sy monis
lepsi non qđ lepsus illo tempore ꝑmaner& s& qui
ante lepsus postea a aluatore mundtto est nomi¬
ne pristino. ꝓmanente ut uirtus curantis appareat
nam & incata logo a postolorum cum pristino uitio
& officio matheus publicanus apellatur quicerte
publicamo essedesierat. Quidam si monem lȩꝓsum
uolunt in tellegere partẽpopuli qui crediderrdño
& abeocuratast. Si monquoque ipse o boediens dicrtur

Expanded text:
assurus pro omni populo, et universas nationes suo sanguine redempturus, moratur in Bethania, domo obedientiae, quae quondam fuit Simonis leprosi, non quod leprosus illo tempore permaneret, sed quia, antea leprosus, postea a Salvatore mundatus est, nomine pristino permanente, ut virtus curantis appareat. Nam in catalogo apostolorum cum pristino vitio et officio Matthaeus publicanus appellatur, qui certe publicanus esse desierat. Quidam Simonem leprosum volunt intelligere partem populi qui crediderat Domino, et ab eo curata sit. Simon quoque ipse obediens dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
Quidebuerant pascha uicino parare uictimas le¬
Qiuigare templi parieces pauim̃tauerrere uara
mundore. & re cundum ritum legis purificari
ut esuagni dignifierent congregantur ineuntes
consilium quomodo occidat dñm. non tim̃ tes sedici¬
onem ut simple sermo demostrat. s& cauentes ne
auxilio populi de su is manibus tolleretur.ex ciii¬

Expanded text:
Qui debuerant Paschate vicino praeparare victimas, levigare templi parietes, pavimenta verrere, vasa mundare, et secundum ritum Legis purificari, ut esu agni digni fierent, congregantur ineuntes consilium, quomodo occidant Dominum, non timentes seditionem, ut simplex sermo demonstrat; sed caventes ne auxilio populi de suis manibus tolleretur. C
Abbreviated transcription (Latin):
tus habens temporalia quȩ lib& potius in oratione quȩ
eius uisionem requirat ad nume randus in eis. de quibus
ait ipse qui areceperunt mercedem suam. Immo quip̃¬
pe cogitatioponere. quid estaliud quam quedam a¬
riditas mentis quiaũt intellectu caelestium iam pr̃ã
quas sargiori alim̃to pinguescunt hacenim pinguedine
saginarii psabnista concupienat cũ dicebat Sicutad¬
pe &pinguedine repleaturani mamea Quantum uero
ad ipsam dominice passonis dispensacionẽ ꝑtina
apte ad ppians mortidñs inualle pinguedinis horauit
guia puallem humilitatis & pinguedinem haritaos
ꝓnob̾ mortem subit. humiliauit enumn sem& ipsum fac¬
tus obediens patriusque ad mottẽ. & maiorem hanc di

Expanded text:
tus habens, temporalia quaelibet potius in oratione quam tus habens, temporalia quaelibet potius in oratione quam ejus visionem requirat, adnumerandus in eis de quibus ait ipse: Quia receperunt mercedem suam . In imo quippe cogitationem ponere, quid est aliud, quam quaedam ariditas mentis? Qui autem intellectu coelestium jam per sancta ntur, quasi largiori alimento pinguescunt. Hac enim pinguedine saginari psalmista concupierat, cum dicebat: Sicut adipe et pinguedine repleatur anima mea . Quantum vero ad ipsam dominicae passionis dispensationem pertinet, apte appropians morti Dominus in valle pinguedinis oravit, quia per vallem humilitatis et pinguedinem charitatis pro nobis mortem subiit: Humiliavit enim semetipsum, factus obediens Patri
Abbreviated transcription (Latin):
ficata. interp̃catur aũt gesemani uallis pinguium
si ue pin guedinũ quia uero non solũ dicta uł opera nr̃i
saluatoris uerũ &iam loca & tem pora in quibus operat.
& lo quit im stios ut sepedictũ est Sunt plena figuris
cũ in monte horat dñs quasi tacite noram mona sublinua
tantũ horando in quiri & ꝓcelestiburbonis sub plicari
debere atcũ in uallehorat. & hoc inualle pinguiũ sue
pin guedinis ipsius aeque in sinuat nobis humiltatem sem
ꝑinora tionibus & interne pinge dinem dilectio nis ẽt
seruandam. Ne quiui delic& horans dm̃ iactare sua
merita. Ineemplũ pharisei subientis audeatquinon
peccatori nearidũ adilectione ꝓximi corgestans ad
pla candam sibi conditoris gratiam genu flectat iux ta
eũ qui centũ denarios fratri quos sibi debebat dimit¬
tere nolens decĩmiliatalenta sibiadño frustra p̃caba¬
tur remitti neie iunium abamore condioris pec¬

Expanded text:
ficata. Interpretatur autem Gethsemani vallis pinguium ficata. Interpretatur autem Gethsemani vallis pinguium sive pinguedinum. Quod vero non solum dicta vel opera nostri Salvatoris, verum etiam loca et tempora inet loquitur, mysticis ut saepe dictum est sint plena figuris, cum in monte orat Dominus, quasi tacite nos admonet, sublimia tantum orando inquiri, et pro coelestibus bonis supplicari debere. At cum in valle orat, et hoc in valle pinguium sive pinguedinis, ipsius aeque insinuat nobis humilitatem semper in orationibus, et internae pinguedine dilectionis esse servandam, ne quis, videlicet, orans Deum, jactare sua merita in exemplum Pharisaei superbientis audeat, quin pitius esto mihi peccatori , ne aridum a dilectione proximi cor gestans, ad placandam sibi Conditoris gratiam genu flectat, juxta eum qui centum denarios fratri quos sibi debebat, dimittere nolens, decem millia talenta sibi a Domino frustra precabatur remitti , ne jejunium ab amore Conditoris pec
Abbreviated transcription (Latin):
amdole qdasdq uiatrina ante gallicantũ quon quam mariimo
onis dame ptimum gallicantũ torapos itt uttle ai
Quam uisenim uerbis negantis ante primũ corpta ante
secundã aut gallicantum pac taste tota trona me gcio ta¬
men assa diore animi & timo repetri aneprimum ota
cincetiaẽ Ndec intest quantis morarum inter ualus icrina
uoe semun ciata sit cumcoeius & c̃ anteprimum galican¬
tũ cotapus sider&. Tam niag nascilic& foami dine inbibita
ut poss& dñm non solũ semil r& iaeru& cercio. Intirrrara¬
tus ne gare Uerectius diligentiusq adtender tibus quo¬
modo iam morcatus est mulierem incordesuo quieam
uiderit ad concupis cendum. Sic parus quando cti quis
uirbus eder& aimorem quem amuee menttem animo cor¬
ceperat ut pdurare poss& usque ad certiam dñi negatu¬
onem docatrina negatio ei tempori deputanda est. quan¬
do eum trine negationi sufficiens timor inuasit
unt adradices montis oliueti nunc aec desia desupȩdi¬

Expanded text:
est, quae trina ante galli cantum, quanquam in animo ejus et ante primum galli cantum tota possit intelligi. Quamvis enim verbis negantis ante primum coepta, ante secundum autem galli cantum peracta sit tota illa trina negatio, tamen affectione animi et timore Petri ante primum tota concepta est. Nec interest quantis morarum intervallis trina voce enuntiata sit, cum cor ejus etiam ante primum galli cantum totam possideret, tam magna scilicet formidine imbibita, ut posset Dominum, non solum semel, sed iterum et tertio interrogatus negare, ut rectius diligentiusque attendentibus quomodo jam moechatus est mulierem in corde suo qui eam viderit ad concupiscendum, sic Petrus, quandocunque verbis ederet timorem, quem tam vehementem animo conceperat, ut perdurare posset usque ad tertiam Domini negationem, tota trina negatio ei tempori deputanda est, quando eum trinae negationi sufficiens timor invasit.vit, ad radices montis Oliveti, nunc ecclesia desuper aedi
Abbreviated transcription (Latin):
alii discipuli. aut senser̃ hoc aut dixerant aut eis iuda
dicente ꝑsua sum sit atque omniũ uoluntate. matheus
& marchus &iã uerbis & presser s& iudas ꝓp terea eadixerio
quia fur erat. C&eriuero ꝓpt̃ pauperũ curã. Iohannes
aũt de solo illo id com memorare uoluisse cuius gac oc can¬
one furandi consuat dinẽ credidit in amandũ quod uuiro¬

Expanded text:
alii disalii disdicente persuasum sit, atque omnium voluntatem Matthaeus et Marcus etiam verbis expresserint. Sed Judas propterea dixerit quia fur erat; caeteri vero propter pauperum curam, Joannem autem de solo illo id commemorare voluisse, cujus ex hac occasione furandi consuetudinem credidit intimandam. Sci
Abbreviated transcription (Latin):
tur barũ. hierusolimã uenir& Ipsaẽ aũt non alia
Quã condam utlucas scribit peccitris ad hucueniens
quae xp̃i bonus od oa sumusdõ. Quae cũ potenciã diuine
turuirtutis ẽĩ quae illiuna cũpatre est digna reuerencia
consite tͥ laudat & pͥeccat. Caput ꝓsecto illius ungento ꝑ¬
fundit p̃cioso. Cũ uero ad sumte misteria umanitatis ae¬
que digna reuerencia surcipit. Inpedes utquȩ dñi un¬
gentũ nardipisticũ. Idest fidele acuerũ ꝓfundit que
illam eius naturam quat̾ram contingere hocest intt̃ ho¬
mines conuersari dignatus est piap̃dicacione cõmen¬
dat acde uotis ueneratur obsequiis.
Marchus hec quo modo & matheus sy nec dochicos loquit
pluralẽ scilic& numerũ ꝓsingularipanens. Nãiohannes
distinccius loquens iudã haeclo cutus ess& testat & hoc
gracia cupiditatis eo qđ fur fuisia & loculus habens ea
que mittebantur portar&. potest &iã intelligi quia &

Expanded text:
turbarum Hierosolymam veniret. Ipsa est autem, non alia, turbarum Hierosolymam veniret. Ipsa est autem, non alia, quae quondam, ut Lucas scribit, peccatrix adhuc veniens Christi bonus odor sumus Deo. » Quae cum potentiam divinae virtutis ejus quae illi una cum Patre est, digna reverentia confitetur, laudat et praedicat, caput profecto illius unguento perfundit pretioso. Cum vero assumptae mysteria humanitatis aeque digna reverentia suscipit, in pedes utique Domini unguentum nardi pisticum, id est fidele ac verum perfudit: quia illam ejus naturam qua terram contingere, hoc est inter homines conversari dignatus est, pia praedicatione commendat, ac devotis veneratur obsequiis.Marcus quomodo et Matthaeus synecdochicos loquitur, pluralem videlicet numerum pro singulari ponens. Nam Joannes distinctius loquens, Judam haec locutum fuisse testatur, et hoc gratia cupiditatis, eo quod fur fuisset, et loculos habens, ea quae mittebantur portaret . Potest etiam intelligi quod et
Abbreviated transcription (Latin):
nardi uerũ &iã quop̃ciosius ess& spicarũ quoque &
foliorũ eĩ. ab iecione odoris acuirtutis illius erat accu¬
mulata gracia forunt aut̃ de nardo phissi o logi quae
principalint. In ungentis unde merito unctionicapitis
& pedum dñi oblataẽ suntquidem multa eĩ genera s& am̃a
harbae p̃t̃ indicũ quep̃ciosius ẽ. Mystice aũtde uocio
haec mariae dño minis trantis fidẽ ac pi&atẽ designat
ra in ac cubi tusuo narđ mea daditodorẽ suũ quae
nimirũ uerba & semel iuxtaliterã manibus mariae
cõpleuit & cotidiȩ in omnibus suis membris spałit im¬
plere non definit quae toto difusa orbegloriantur
&dicunt. dõ aũt gracias. qui sẽꝑ trium phat nos in xp̃o
ihu. & odorẽ notitiae suae manifestat ꝓ nos in omniloco
que msus ci tauit ĩħs amotuis ut iohannes aꝑte
testatur pridie quam as no sedens cũ palmis & laude

Expanded text:
nardi, verum etiam quo pretiosius esset, spicarum quoque et nardi, verum etiam quo pretiosius esset, spicarum quoque et foliorum ejus adjectione odoris ac virtutis illius erat accumulata gratia. Fecerunt autem de nardo physiologi quod principalis sit in unguentis; unde merito unctioni capitis et pedum Domini oblata est. Sunt quidem multa ejus genera, sed omnia herbae praeter Indicum, quod pretiosius est. Mystice autem devotio haec Mariae Domino ministrantis fidem ac pietatem designatrex in accubitu suo, nardus mea dedit odorem suum . Quae nimirum verba, et semel juxta litteram manibus Mariae complevit, et quotidie in omnibus suis membris spiritaliter implere non desinit, quae toto diffusa orbe gloriantur, et dicunt: Deo autem gratias qui semper triumphat nos, in Christo Jesu, et odorem notitiae suae manifestat per nos in omni loco. quem suscitaverat Jesus a mortuis, ut Joannes aperte ctum testatur, pridie quam asino sedens cum palmis et laude
Abbreviated transcription (Latin):
sesnonis liniuit &que multũ dilẽ mubtor ueniã peccatorũ
apioiudice ꝓmeruit. Nuc uero iustificata & familiaris
effectadño non tantũ pedes eĩ utidem iahannes narrat.
Vrũ &iã caput ut matheus marcusq ꝓhibent oleo scõ ꝓfudit
estaũt a labastrũ genus marmoris candidi uarus coloribus.
int̃tincti quae aduasa ungentaria cauere solent eo qđ obti¬
me seruare eain corrupta dicat᷑. Nascitꝰ circathebas
egipcias &damascum siriae ceteris candidius. ꝓbatissimũ
uero mindia: ONardus ueroẽ frutix aro matica grauis
utaiunt & crasaradice s& breui ac nigra fragilique.
quaẽ uis pingui sitũ redolente aut crỹ pressum aspero
sapore folio paruo denssoque cuius cacumina inarista
sẽ spargunt. Ideoque gemina dote pigm̃ tarii nardi
spicas acfolia caelebrant & hocẽ qđ ait marchus un¬
gentinardi spicati p̃ciosi que uidelic& ungentũ illut
quae adtulit mariadño non solũ deradice confectum

Expanded text:
t quia multum dilexit, multorum veniam peccatorum a pio judice promeruit. Nunc vero justificata, et familiaris effecta Domino, non tantum pedes ejus, ut idem Joannes narrat, verum ejus caput ut Matthaeus Marcusque perhibent oleo sancto perfudit. Est autem alabastrum genus marmoris candidi, variis coloribus intertincti, quod ad vasa unguentaria cavare solent, eo quod optime servari ea incorrupta dicantur. Nascitur circa Thebas Aegyptias et Damascum Syriae caeteris candidius, probatissimum vero in India. Nardus vero est frutex aromatica, gravi ut aiunt et crassa radice, sed brevi ac nigra fragilique, quamvis pingui situm, redolente, aut cypressum, aspero sapore, folio parvo densoque, cujus cacumina in arista se spargunt. Ideoque gemina dote pigmentarii nardi spicas ac folia celebrant. Et hoc est quod ait Marcus, unguenti nardi spicati pretiosi, quia, videlicet, unguentum illud, quod attulit Maria Domino, non solum de radice confectum
Abbreviated transcription (Latin):
rrto factus est gosius s& dñs banũ laude dignare mune¬
rans futura simpii contumelias tacendo preterut.¬
Icredebat. uult magistri p̃cio ũpensare nec certe iam
postulat sum mam ut salum lucrosauider& ꝓdicio s&e
quass uile tradens mancipiũ in potestate emencium ponit
quantum ułlent dicero. Quod aut̃ dix̃ abut ad sum mos
sacer dotes ut ꝓder& eũ illis oftendit eũ non a prinei

Expanded text:
rito factus est exosus. Sed Dominus bonum laude digna remunerito factus est exosus. Sed Dominus bonum laude digna remunerans, futuras impii contumelias tacendo praeteriit.credebat, vult magistri pretio compensare, nec certam jam postulat summam, ut saltem lucrosa videretur proditio, sed quasi vile tradens mancipium, in potestate ementium posuit, quantum vellent dare. Quod autem dixit: Abiit ad summos sacerdotes, ut proderet eum illis, ost
Abbreviated transcription (Latin):
dere sadeillo potius subnumero plurali qui na dño. ac
dicipulis eĩ fideliter adheurse neque pauperũ curã ha¬
Alia oboritur questio quare ihr̃ postresurretionem dixerit
adiscipulor ec ceego uobis cũ sũ usquae ad consumaci¬
one mundi & nuncloquat᷑. meaũt non sẽꝑ abebtas. s&
mihi uide t in oc loco dep̃sencia dicere coporali qui ne qua¬
quã cũ eis itafuturus sit postresurreccionẽ. Quo modo¬
nunc in omni conuictu & famili aritate cuius rei memor
est nec mirũ simihibonũ oderem sue fidei dederit cum ego
ꝓra fusurur sim sanguinem meum
gdtende notitiam futurorũ qđ passurus postdies
Apaucor sciat e uangeliũ suũ totoorbe cae lebrandũ
Notandũ aũt quesicut maria gloriã ad epta est toto orbe
qua cũque acdesia scã diffusa est deobsequo quad dño pie
de uocionis gibuit. Ita & contrario illequi obsequio eius
detraere te meraria lingua nontimuit ꝓsidie nota lon¬
gela teque in famatus. & dosimul atque hominibus me¬

Expanded text:
diderim, sed de illo potius sub numero plurali, qui nec Domino nec discipulis ejus fideliter adhaesisse, neque pauperum curam haAlia oboritur quaestio, quare Dominus post resurrectionem dixerit ad discipulos: Ecce ego vobiscum sum usque ad consummationem mundi; et nunc loquatur, me autem non semper habebitis. Sed mihi videtur in hoc loco de praesentia dicere corporali, quod nequaquam cum eis ita futurus sit post resurrectionem, quonunc in omni convictu et familiaritate. Cujus rei memor est. Nec mirum si mihi bonum odorem suae fidei dederit, cum ego pro ea fusurus sim sanguinem meumAttende notitiam futurorum, quod passurus post dies paucos sciat Evangelium suum toto orbe celebrandum. Notandum autem, quod, sicut Maria gloriam adepta est toto orbe quocunque Ecclesia sancta diffusa est, de obsequio quod Domino piae devotionis exhibuit, ita e contrario ille, qui obsequio ejus detrahere temeraria lingua non timuit, perfidiae nota longe lateque infamatus, et Deo simul atque hominibus me
Abbreviated transcription (Latin):
Quando fermto abiecto immolar& id t̃ agnũ occidere
solebant aduesperã qđ eponens apłs ait. & enim pascha
nr̃m immolatus ẽ xp̃s. Quilic& die sequenti hocẽ quin¬
tadecima sit luna crucifixus ac tam̃ nocte qua agnus
immo labatꝰ. & carnis sanguinis que suidis cipulis tra¬
didit mysteria caelebranda & aiudeistentus ac ligatus
ipsius immolacionis hoc ẽ passionis suaȩ sacrauite oadium
et auctreduos eoiscipulis sius etuicutis laa¬

Expanded text:
dere solebant ad vesperam. Quod exponens Apostolus, ait: Etenim Pascha nostrum immolatus est Christus . Qui licet die sequenti, hoc est quintadecima sit luna crucifixus, hac tamen nocte qua agnus immolabatur, et carnis sanguinisque sui discipulis tradidit mysteria celebranda, et a Judaeis tentus ac ligatus ipsius immolationis, hoc est passionis suae sacravit exordium. Et mittit duos ex discipulis suis et dicit
Abbreviated transcription (Latin):
dens in spũ uenturum in carnedñm humili corde
se eius potentiae subdidit quẽita circafinem scłi
hominem in carnan dum esse cognouit uta &ernũ
unte omne scłm dm̃ eistere non dubita r&: Si
enim caput xp̃i ds̃ pedes eius quid aptius quam ud¬
sũpta humunitas quaterrã nr̃e mortalitatis te¬
tigit accipien disunt & procidere archisynago¬
gum ad pedes iħu estlegis latorẽ cum tota proge¬
niae patrum mediatorem di & hominum longe
sibi digni titis gloria preferendum eẽ cognos¬
cere & confiteri cum a postulos
quia quod infir mumest dĩ fostius ẽ hominibus.

Expanded text:
dens in spiritu venturum in carne Deum, humili corde se ejus potentiae subdidit. Quem ita circa finem saeculi hominem incarnandum esse cognovit, ut aeternum ante omne saeculum Deum existere non dubitaret. Si enim caput Christi Deus, pedes ejus quid aptius quam assumpta humanitas, qua terram nostrae mortalitatis tetigit, accipiendi sunt? Et procidere archisynagogum ad pedes Jesu, est legislatorem cum tota progenie patrum mediatorem Dei et hominum longe sibi dignitatis gloria praeferendum esse cognoscere, et confiteri cum Apostolo , quia quod infirmum est Dei, fortius est hominibus.
Abbreviated transcription (Latin):
dtendeenim prudens lector qđ ex consequentibus tex¬
Atuque sermonis apłi nequaquã homines sed diiap¬
pellaentur cũ enĩ dixissed quẽ me essedicunt homi¬
nes subiecit uosuero quẽme dicitis eẽ illis quiah¬
omines suNt humanaopinantibus uos quidii es¬
tis quẽ meesse existimatis

Expanded text:
tende enim, prudens lector, quod ex consequentibus textusque sermonis apostoli nequaquam homines, sed dii appellentur. Cum enim dixisset: Quem me esse dicunt homines, subjecit: Vos vero, quem me dicitis esse? Illis quia homines sunt humana opinantibus, vos, qui dii estis, quem me esse existimatis
Abbreviated transcription (Latin):
Satanas interpr&atur ad¬
uersarius si uecontrarius quia contraria inquid
loqueris uoluntati meae debes aduersarius appel¬
lari : Multiputant qđ non p&rus correptussit. sed
aduersarius sp̃s quihaec dicere apłu suggerebat. sed
mibi error upostolicus & depi&atis affectu ueniens
nũquã incentiuã uidebitur diuboli. uadesatunas.¬

Expanded text:
Satanas interpretatur adversarius, sive contrarius, quia contraria, inquit, loqueris voluntati meae, debes adversarius appellari. Multi putant quod non Petrus correptus sit, sed adversarius spiritus, qui haec dicere apostolo suggerebat. Sed mihi error apostolicus ex pietatis affectu veniens, nunquam incentivum videbitur diaboli. Vade
Abbreviated transcription (Latin):
Sapis quro ĩ suN sed quasuni. hoonium
Mea uolanta tis est & patriscuius uenifacere uolun¬
tatem ut pro hominum salute moriar. tu tuã tantũ
considerans uoluntatem nouis granum tritici inter¬
ra cadere ut multos fructus adferat
Et conioca¬
ta turba cumdis cipulissius dnsi omeiua

Expanded text:
sapis quae Dei sunt, sed quae hominum. Meae voluntatis est, et Patris, cujus veni facere voluntatem, ut pro hominum salute moriar. Tu tuam tantum considerans voluntatem, non vis granum tritici in terram cadere, ut multos fructus afferat. Et convocata turba cum discipulis suis, dixit ei
Abbreviated transcription (Latin):
Vento quippe &urgens cominatos est qui¬
aresur rectionem celebrata dicboli suꝑbiam
strauit dũ ꝑmortem destruxit eum quih abebat
mortis imperium. marequoque silere p̃cepit
actranquillitatem reduxit : Qui a uesani am
iudeorum &rabiem que capuđ. quaciens clama¬
uerat. Si filius dĩ est descendat nunc d cruce
&credimus ei mortem superando ac desepulcro
resurgendo deiecit. ubi notandũ iuxta lit terã
qđomnis creature sentiant creatorem qui¬
bus enĩ increpatur &imperatur senciunt. Inpe¬
rantem nonerrore hereticorum qui omnia
putant animantia sedm aiestate conditoris quae
apud nos insensibilia illis sensibiliasunt: eait il¬
lis quidnondiesiis uecduq liab&is pidemm

Expanded text:
uia resurrectione celebrata diaboli superbiam stravit, dum per mortem destruit eum qui habebat mortis imperium. Mare quoque silere praecepit, ac tranquillitatem reduxit, quia vesanam Judaeorum rabiem, quae caput quatiens clamaverat: Si Filius Dei est, descendat nunc de cruce, et credimus ei , mortem superando ac de sepulcro resurgendo dejecit. Ubi notandum juxta litteram quod omnes creaturae sentiant Creatorem. Quibus enim increpatur et imperatur, sentiunt imperantem. Non errore haereticorum, qui omnia putant animantia, sed majestate Conditoris. Quae enim apud nos insensibilia, illi sensibilia sunt. Et ait illis: Quid timidi estis? Necdum habetis fidem
Abbreviated transcription (Latin):
Hostis łimane salutis non&iguum sibi ducit rẽcor m̃¬
tum ab hominis lesione cesare quanto que huncdiuti¬
uspossidere solebat tanto difficilius dimit tes e cons en¬
tit undestudendum sũmopere est ut &siquandoant
homin es adiabulo superemur moxenis laqueus euita¬
resatagamus nesialiꝗanto tardius enus iuri resis tatur
laboriosius quado qupellatus:
Eppiteuptoqabat eũ¬

Expanded text:
Hostis humanae salutis non exiguum sibi ducit esse tormentum ab hominis laesione cessare, quantoque hunc diutius possidere solebat, tanto difficilius dimittere consentit. Unde studendum summopere est ut et si quando, ut homines, a diabolo superemur, mox ejus laqueos evitare satagamus, ne si aliquanto tardius ejus viribus resistatur, laboriosius quandoque pellatur. Et interrogabat eu