comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
N oxẽ. illa humilitas : ubi est mortalitatis
erũna. Nox . ẽ. in suꝑbis iniq agentib usq
ualde. Nox intedio apeccatorib relinquen¬
tibus legẽdĩ. Nox. ẽ. postremo in loco peregri¬
nationis huiꝰ. donet ueniat dñs & illuminet
abscondita tenebrarũ. & m anifestabit cogita¬
tiones cordis. & tunclaus erit unicuiq adõ
In hac ergo nocte: memor. eẽ. homo deb et
quod & illud scriptum. ẽ: non nobis dñe non
nobis. sed nomini tuo da głam: Sic enĩ quisq
non insua sed indĩ gła : quia nec insua sed
indĩ iustitia. idẽ adõ sibi donata custodit
legem dĩ sicut iste ait: Memor fui innocte
nominis tui dñe. & custo diui legem tuam
Quã noncustodisset: si in sua uirtute confidens.
nominis dĩ memor non fuisset. Adiutoriũ

Expanded text:
Nox est illa humilitas, ubi est mortalitatis aerumna; nox est in superbis inique agentibus usque valde, nox in taedio a peccatoribus relinquentibus legem Dei; nox est postremo in loco peregrinationis hujus, donec veniat Dominus, et illuminet abscondita tenebrarum, et manifestabit cogitationes cordis, et tunc laus erit unicuique a Deo . In hac ergo nocte memor homo esse debet quod et illud scriptum est, «Non nobis, Domine, non nobis, sed nomini tuo da gloriam» . Sic enim quisque non in sua, sed in Dei gloria quia nec in sua, sed in Dei justitia, id est, a Deo sibi donata custodit legem Dei; sicut iste ait, «Memor fui in nocte nominis tui, Domine, et custodivi legem tuam.» Quam non custodisset, si in sua virtute confidens, nominis Dei memor non fuisset: adjutorium
Abbreviated transcription (Latin):
cunt. ne ꝑ sequentibus cedendo mentiantur: mu¬
neribus dĩ tales sunt non uiribus suis ꝓ inde
uerissime dictum ẽ omĩs homo mendax: sed ds̃
uerax qui ait: ego dixi dii estis. & filii altissimi
om̃s. Uos autem sicut homines moriemini:
& sicut unus exprincipib cadetis Conscilatur
humiles & implet eos: nonsolum fide creden¬
dȩ sed etiam fidutia p̃dicandae ueritatis. si ꝑ seue¬
rantes subdantur dõ. Nec imitentur unun ex
principibus diabolum quu nueritate nonstetit.¬
& cecidit. Si enim omĩs homo mendax. intantũ
nonerunt mendaces. inquantum nonerunt
um. quom̃odo infirmitatẽ humanã dĩ miscđia
non relinquat. incuius infirmitatis pauore dic¬
tum.ẽ. omĩs homo mendax: quomodo conso¬
letur humiles & impleat sp̃u fidutiae trepidan¬
tes. ut pene mortuo corde reuiuiscant. ne in sem&e¬
ipsis fidentes sint. sed in eo qui suscitat mortuos.
& linguas infantium fecit disertas. qui ait: Cum

Expanded text:
cunt, ne persequentibus cedendo mentiantur, mucunt, ne persequentibus cedendo mentiantur, muneribus Dei tales sunt, non viribus suis. Proinde verissime dictum est, «Omnis homo mendax;» sed Deus verax, qui ait: «Ego dixi, Dii estis, et filii Altissimi omnes: vos autem sicut homines moriemini, et sicut unus ex principibus cadetis» . Consolatur humiles, et implet eos non solum fide credendae, sed etiam fiducia praedicandae veritatis, si perseveranter subdantur Deo, nec imitentur unum ex principibus diabolum, qui in veritate non stetit, et cecidit. Si enim omnis homo mendax, in tantum non erunt mendaces, in quantum non eruntum, quomodo infirmitatem humanam Dei misericordia non relinquat, in cujus infirmitatis pavore dictum est, «Omnis homo mendax;» quomodo consoletur humiles, et impleat spiritu fiduciae trepidantes, ut pene mortuo corde reviviscant, nec in semetipsis fidentes sint, sed in eo qui suscitat mortuos , et linguas infantium facit disertas ; qui ait, «Cum
Abbreviated transcription (Latin):
dixi in extasimea: omis homo mendax.
ł xtasin: pauorem dicit: Quẽ comminantibus
persecutoribus & impendentib passionibus
cruciatus aut mortis. humana infirmitas pati¬
tur: hoc enim intelligimus: quia in isto psal¬
mo uox m artrrum apparet. Nam & alio mo¬
do dicitur extasis: cum mens non pauore alie¬
natur. sed aliqua inspiratione reuelationis
assumitur łgo autem dixi in extasi mea: omis
homo mendax: Conterritꝰ enim. respexit in firmi¬
tatem suam : & uidit nonde se. eẽ sibi presumen¬
dum: Quantum enim ad ipsum hominẽ pertin&.
mendax est: Sed grãdĩ uera x effectus est: ne pres¬
suris in imicorum cedens. nonloqueretur quod
crediderat: sed negaret: Sicut petro accidit. qm̃
dese p̃sumpserat. & docendus erat dehomine non
.ẽẽ. p̃sum̃dum: Et si de homine non deb& quisq
p̃sumere: utiq nec deseipso quia homo est: Bene
ergo iste uidit inpauore suo. omnẽ hominẽ. ẽẽ.
mendacem : quia et illi qui nullo patiore uanes¬

Expanded text:
dixi in ecstasi mea, Omnis homo mendax.» Ecstasin pavorem dicit, quem comminantibus persecutoribus, et impendentibus passionibus cruciatus aut mortis, humana infirmitas patitur. Hoc enim intelligimus, quia in isto psalmo vox martyrum apparet. Nam et alio modo dicitur ecstasis, cum mens non pavore alienatur, sed aliqua inspiratione revelationis assumitur. «Ego autem dixi in ecstasi mea, Omnis homo mendax.» Conterritus enim respexit infirmitatem suam, et vidit non de se sibi esse praesumendum. Quantum enim ad ipsum hominem pertinet, mendax est: sed gratia Dei verax effectus est, ne pressuris inimicorum cedens non loqueretur quod crediderat, sed negaret; sicut Petro accidit, quoniam de se praesumpserat, et docendus erat de homine non esse praesumendum. Et si de homine non debet quisque praesumere, utique nec de seipso; quia homo est. Bene ergo iste vidit in pavore suo omnem hominem esse mendacem; quia et illi qui nullo pavore vanes
Abbreviated transcription (Latin):
animo qui t̾ra non est: terra. ẽ & aurum & ar¬
gentum. sed speciosior atq fulgentior. solidi¬
or atq firmior. Noli ergo addere manꝰ homi¬
nũ ut ex eo metallo quod fecit uerꝰ ds̃. uelis face¬
re falsum dm̃: immo falsum hominẽ. quem ꝓ
uero uenereris dõ: Quẽ quisquis ꝓuero homi¬
ne in amicitiam reciperet: insaniret Ducit
enim & affectu quodam infirmo rapit infirma
corda mortalium. forma. simili tudo. et membro¬
rum imitata cõpago. Sed sicut fabricata singu¬
la ostendis: sic ostende officia singulorum.
quorum te effigies & humana uanitas trahit:¬

Expanded text:
animo qui terra non est, terra est et aurum et aranimo qui terra non est, terra est et aurum et argentum; sed speciosior atque fulgentior, solidior atque firmior. Noli ergo addere manus hominum, ut ex eo metallo quod fecit verus Deus, velis facere falsum deum; imo falsum hominem, quem pro vero venereris Deo; quem quisquis pro vero homine in amicitiam reciperet, insaniret. Ducit enim, et affectu quodam infimo rapit infirma corda mortalium formae similitudo, et membrorum imitata compago: sed sicut fabricata singula ostendis, sic ostende officia singulorum, quorum te effigies, o humana vanitas, trahit
Abbreviated transcription (Latin):
tamen seduci uanitatib uris. quia uos ea quae
colitis digito potestis ostendere. Multo quip¬
pe honestius non haberetis quod põssitis ostende¬
re : quamineo quod istis oculis auobis osten¬
ditur. ur̃i cordis caecitas ostendatur: quidenĩ
ostenditis. nisi aurum & argentum: Habent
quidem & erea & lignea. & fictilia simulacra.
haec huiuscemodi alterius alteriusq materiẽs.
sed preciosum eorum maluit cõmemorare sp̃s
sc̃s. quia cum ineoquisq quod illi carius est erubes¬
cit: multo facilius auertitur aueneratione ui¬
liorum. Nam dictum. ẽ. alio locoscripturarum
desimulacroꝵ cultorib: dicentes ligno. pater
meus estu: & lapidi tu megenuisti: Sedne
sibi uideretur prudentior qui hoc non ligno
& lapidi dixerit. sed auro et argento: hunc
aspiciat. hunc aure cordis intendat: simulacra
gentium argentum & aurum: Non abiectum
aliquid & asꝑnabile nominatumẽ: Et ei quidem

Expanded text:
tamen seduci vanitatibus vestris, quia vos ea quae tamen seduci vanitatibus vestris, quia vos ea quae colitis digito potestis ostendere. Multo quippe honestius non haberetis quod possetis ostendere, quam ut in eo quod istis oculis a vobis ostenditur, vestri cordis caecitas ostendatur: quid enim ostenditis, nisi aurum et argentum? Habent quidem et aerea, et lignea, et fictilia simulacra, et hujuscemodi alterius alteriusque materiae; sed pretiosum eorum maluit commemorare Spiritus sanctus, quia cum in eo quisque quod illi charius est erubuerit, multo facilius avertitur a veneratione viliorum. Nam dictum est alio loco Scripturarum de simulacrorum cultoribus: «Dicentes ligno, Pater meus es tu; et lapidi, Tu me genuisti» . Sed ne sibi prudentior videatur qui hoc non ligno et lapidi dixerit, sed auro et argento; huc aspiciat, huc aurem cordis intendat: «Simulacra Gentium argentum et aurum.» Non abjectum aliquid et aspernabile nominatum est: et ei quidem
Abbreviated transcription (Latin):
UAN QUAMFORTAS SE OMNIVA
psalmorum sit una contextio dili¬
genter intuentibus. ita ut nullus
sequatur qui nonsuperiori possit ad iungi
tamen istum ita consideremus. tanquam ut̃q
unus sit : iste scilic& acsuperior. Namq cũ
in illo dictum esset. non nobis dñe non nobis
sed nomini tuo da głam. super miscđiã tuã
ubi est ds̃ eorum : quia inuisibilem dm̃ colimꝰ.
qui nulloꝵ corporeis oculis. cordibus autẽ
paucorum mundissimis notus est. tanquam
ideo possent dicere gentes ubi est dĩ eorum.
quia ipsi possint ostendere oculis deos suos.
primo ammonuit operib sentiri p̃sentiam
dĩnr̃i quia cumsit incaelo sursum: in caelo
& interra omĩa quaecumq uoluit fecit. Etquasi
diceret ostendant gentes deos suos: Simu¬
cra inquit gentium argentũ & aurum.
oꝑa manuum hominum Idẽ quãuis dm̃
nr̃m carnalib oculis nr̃is non possimus osten¬
dere. quẽ ꝑ opera intelligere debuistis: nolite

Expanded text:
uanquam fortasse omnium Psalmorum sit una contextio diligenter intuentibus, ita ut nullus sequatur qui non superiori possit adjungi; tamen istum ita consideremus, tanquam uterque unus sit, iste scilicet ac superior. Namque cum in illo dictum sit, «Non nobis, Domine, non nobis, sed nomini tuo da gloriam: super misericordia Ubi est Deus eorum?» quia invisibilem Deum colimus, qui nullorum corporeis oculis, cordibus autem paucorum mundissimis notus est: tanquam ideo possint dicere Gentes, «Ubi est Deus eorum?» quia ipsi possunt ostendere oculis deos suos; primo admonuit operibus sentiri praesentiam Dei nostri, quia cum sit «in coelo sursum, in coelo et in terra omnia quaecumque voluit fecit.» Et quasi diceret, Ostendant Gentes deos suos; «Simulacra,» inquit, «Gentium argentum et aurum, opera manuum hominum:» id est, quamvis Deum nostrum carnalibus oculis vestris non possimus ostendere, quem per opera intelligere debuistis; nolite
Abbreviated transcription (Latin):
li codices habent inmanib meis: sed plures
intuis Et hoc quidem planum est. Iustoꝵ enĩ
animae in manudĩ sunt: incuiꝰ manu sunt
& nos et sermones nr̃i ł
Et legis tuae inquit

Expanded text:
li codices habent, «in manibus meis:» sed plures, «in tuis;» et hoc quidem planum est. Justorum enim animae in manu Dei sunt ; in cujus manu sunt et nos et sermones nostri . «Et legis
Abbreviated transcription (Latin):
falso laudantes. quod noncapiunt exigentes.
quod pleni sunt fundere nolentes. et inter tur¬
bas talium tanquam periclitans. animũ erexit
adrecordationẽ syon : et constrinxit se talis
anima iuratione quadam & ait. Si oblitus¬

Expanded text:
falso laudantes, quod non capiunt exigentes, falso laudantes, quod non capiunt exigentes, quo pleni sunt fundere nolentes; et inter turbas talium tanquam periclitans, erexit animum ad recordationem Sion, et constrinxit se talis anima juratione quadam, et ait: «Si oblitus
Abbreviated transcription (Latin):
meditari ignoras. noncapis quod interrogas.
Quomodo cantabimus canticũ dñi. int̾ra aliena
Vere fr̃s. sic ẽ. Incipite uelle p̃dicare ueritatem
quantulãtũq nostis. et uidete quã necesse sit
ut tales paciamini irrisores. exactores ueritatis.
plenos falsitatis. Respondete illis exigentibus
auobis quae capere nonpossunt. & dicite exfi¬
uerseris inter eos õpopule dĩ. o corpus xp̃i.
o generosa peregrinatio. non es hinc: aliunde
es. Ne cumilli qui tibi dicunt. cantate nobis
uerba canticoꝵ. dicite nobis ymnũ. cantate nob̃
decanticis syon. quasi amantur atẽ. & affectas
amicitiã eorum. & times talib displicere: inci¬
piatte delectari babylonia. & obliuiscaris hie¬
rusalem: hoc ergotimens : uide quid subiciat.
uide qͥd sequatur. Passus . ẽ enĩ homo iste qui
cantabat. & ipse homo sumus nos si uolumus:
Passus. ẽ undiq talia in terrogantes. & adulatio¬
ne blandientes. mordaciter reprehendentes.

Expanded text:
meditari ignoras, non capis quod interrogas. meditari ignoras, non capis quod interrogas. «Quomodo cantabimus canticum Domini in terra aliena?» Vere, fratres, sic est. Incipite velle praedicare veritatem quantulamcumque nostis, et videte quam necesse sit ut tales patiamini irrisores, exactores veritatis, plenos falsitatis. Respondete illis exigentibus a vobis quae capere non possunt, et dicite ex fiuomodo verseris inter eos, o popule Dei, o corpus Christi, o generosa peregrinatio non es hinc, aliunde es; ne cum illi qui tibi dicunt, «Cantate nobis verba canticorum, dicite nobis hymnum, cantate nobis de canticis Sion,» quasi amantur a te, et affectas amicitias eorum, et times talibus displicere; incipiat te delectare Babylonia, et obliviscaris Jerusalem. Hoc ergo timens vide quid subjiciat, vide quid sequatur. Passus est enim homo iste qui cantabat; et iste homo nos sumus, si volumus: passus est undique talia interrogantes et adulatione blandientes, mordaciter reprehendentes,
Abbreviated transcription (Latin):
O homo quomodo non uis tibi imperem ut cre¬
das: plenꝰ es malis cupiditatib. Si dicam boña
illa hierus alẽ : non eacapis. O portet ut exin¬¬
aniaris quo plenus es: ut possis impleri quo
inanis es Ergo noli facere huic aliquid dicere:
lignum. ẽ. salicis lignum . ẽ. sterile. Noli per¬
cu̾tere organum ut sonet : sed suspende potius
Sed ille dicturus . ẽ. Dic mihi. canta mihi. red¬
de mihi rationẽ. Non uis inquit ut dicã Non
bono animo audis: non sic pulsas ut tibi dignũ
sit aperire. Illete impleuit: qui me captiuum
duxit: Ipse me interrogat detẽ. Astutus ẽ.:
dolose quȩrit. Nonquȩrit quid discat: sed qͥd
rep̃hendat. Ego ergo nondicam Suspendam
tate nobis uerba canticorum: Cantate nobis ymi¬
nũ: cantate nobis decanticis syon Quid respon¬
demus: babylonia tẽ portat. babrlonia tẽ cõn-¬
tin&. babrlonia tẽ nutrit. babrlonia dete loqͥtur
Non nosti capere: nisi quod fulget ad tẽptis. Aet̃na

Expanded text:
O homo, quomodo non vis tibi imperem ut creO homo, quomodo non vis tibi imperem ut credas? Plenus es malis cupiditatibus: si dicam bona illa Jerusalem, non ea capis; oportet ut exinaniaris quo plenus es, ut possis impleri quo inanis es. Ergo noli facile huic aliquid dicere; lignum est salicis, lignum est sterile: noli percutere organum ut sonet, suspende potius. Sed ille dicturus est: Dic mihi, canta mihi, redde mihi rationem. Non vis, inquit, ut discam? Non bono animo audis, non sic pulsas ut tibi dignum sit aperiri. Ille te implevit qui me captivum duxit, ipse me interrogat de te. Astutus est, dolose quaerit: non quaerit quid discat, sed quid reprehendat. Ergo ego non dicam, suspendam tate nobis verba canticorum, cantate nobis hymnum, cantate nobis de canticis Sion.» Quid respondemus? Babylonia te portat, Babylonia te continet, Babylonia te nutrit, Babylonia de te loquitur; non nosti capere nisi quod fulget ad tempus, aeterna
Abbreviated transcription (Latin):
rib In arbore libertas. intorcularib p̃ssura
Cumergo res humanae conteruntur & p̃munt᷑:
attendis quia crescit auaritia. attende quia
crescit & continentia. Quare tam cȩcus es ut
a murcam fluentem ꝑ plateas uideas. oleum in
gemellaria non uideas: Ethoc nonsine causa
Qui enim male uersantur: publice noti sunt.
Qui autẽ se con uertunt addm̃. & a sordibus
malarum cupiditatum purgantur. occulti sunt:
quia et in ipso uel exipso torculari amurca
aperte fluit. oleum occulte eliquatur. Ac
clamatis adista & gaudetis adista : quia
iam potestis sedere suꝑ flumina baby lonis
& flere: Illi autẽ qui captiuos duxer̃ nos. qͣn¬¬
do intrant in corda hominũ. et interrogant
nos perlinguas eorum quos possident. et di-¬
cunt nobis cantate nobis uerba canticorum.
reddite nobis rationem aduentus xp̃i & quȩ
.ẽ. alia uita: uolo credere. doce me rationẽ. quare
mihi imperas ut credam: Respondeo illi & dico

Expanded text:
ribus» : in arbore libertas, in torculari pressura. ribus» : in arbore libertas, in torculari pressura. Cum enim res humanae conteruntur et premuntur, attendis quia crescit avaritia; attende quia crescit et continentia. Quare tam caecus es, ut amurcam fluentem per plateas videas, oleum in gemellaria non videas? Et hoc non sine causa. Qui enim male versantur, publice noti sunt; qui autem se convertunt ad Deum, et a sordibus malarum cupiditatum purgantur, occulti sunt: quia et in ipso vel ex ipso torculari amurca aperte fluit, oleum occulte eliquatur. 10. Acclamatis ad ista, et gaudetis ad ista; quia jam potestis sedere super flumina Babylonis, et flere. Illi autem qui captivos duxerunt nos, quando intrant in corda hominum, et interrogant nos per linguas eorum quos possident, et dicunt nobis: «Cantate nobis verba canticorum;» reddite nobis rationem adventus Christi, et quae est alia vita. Volo credere; doce me rationem quare mihi imperas ut credam. Respondeo illi et dico:
Abbreviated transcription (Latin):
ponis enĩ illi eos qui faciunt quod modo audistis
in euangłio: uendunt omiã sua. dant pauperi¬
b ut hãbeant thesaurum in caelo. & sequant᷑
dñm. Dicis illis ẽcce quid attulit xp̃s. Quam
multi faciunt ista. ut distribuant res suas
egenis & fiant pauperes. non necessitate sed
uoluntate sequentes dñm: sperantes regnũ
caelorum: Irrident isti quasi stultos. & talia
inquiunt bona attulit xp̃s. ut perdat homo
res suas. & cumdat ȩgenis remaneat ȩgenus.
Quid ergo facies: bona xp̃i noncapis : Alius
dedisti locum incordetuo. Priora tempora
respicis. & quasi laetiora tibi uidentur fuis¬
se tempora pristina: quae sic erant tanquã
oliuae pendentes in arbore. ducentib uentis
quasi quadã libertate aure. ꝑfruentes uago
quodam desideriosuo. Uentum . ẽ. ut oliua mit¬
teretur intorculari: non enĩ semꝑ pendere
habebat in arborer. Iam finis. ẽ anni Nonsine
causa scribuntur. psalmi quidam: ꝓtorcula¬

Expanded text:
ponis enim illi eosqui faciunt quod modo audistis ponis enim illi eosqui faciunt quod modo audistis in Evangelio, vendunt omnia sua et dant pauperibus, ut habeant thesaurum in coelis et sequantur Dominum : dicis illi, Ecce quod attulit Christus. Quam multi faciunt ista, ut distribuant res suas egenis, et fiant pauperes, non necessitate, sed voluntate, sequentes Deum, sperantes regnum coelorum! Irrident isti quasi stultos: Et talia, inquiunt, bona attulit Christus, ut perdat homo res suas, et cum dat egenis, remaneat egenus? Quid ergo facies? Bona Christi non capis: alius ededisti locum in corde tuo. Priora tempora respicis, et quasi laetiora tibi videntur fuisse tempora pristina, quae sic erant tanquam olivae pendentes in arbore, ducentibus ventis, quasi quadam libertate aurae perfruentes vago quodam desiderio suo. Ventum est ut oliva mitteretur in torcular: non enim semper pendere habebat in arbore: jam finis est anni. Non sine causa inscribuntur psalmi quidam, «Pro torcula
Abbreviated transcription (Latin):
tẽatra circi starent in columes. si nihil cader&e de
babylonia. si libertas. eẽt. circum fluentium
uoluptatum hominib cantatorib & saltatori¬
b adturpia cantica. si libido scortantium &
meretricantiũ haberet quietem etsecuritatem.
si nontimeret famẽ indomo sua qui clamat
ut pantomimi uestiantur. si haec omĩa si ne
labe. sine ꝑturbatione aliqua fluerent. et
eẽt. securitas magna nugarum: felicia essent
tempora. et magnã felicitatẽ reb humanis
xp̃c attulisset. Quia uero ceduntur iniqui-¬
tates. ut extirpata cupiditate. plantetur cari¬
tas hierłm: quia miscentur a maritudines
uitae temporali ut aeterna desideretur. quia
erudiuntur in flagellis homines. ꝑ aternam
accipientes disciplinã. ne iudicariam in ue¬
niant sententiã. nihil attulitꝰ boni xp̃c: et
labores attulit xp̃c. & incipis dicere homi¬
ni. quanta bona fecit xp̃s: et noncapit. Pro¬

Expanded text:
theatra et circi starent incolumes, si nihil caderet de theatra et circi starent incolumes, si nihil caderet de Babylonia, si ubertas esset circumfluentium voluptatum hominibus cantaturis et saltaturis ad turpia cantica, si libido scortantium et meretricantium haberet quietem et securitatem, si non timeret famem in domo sua qui clamat ut pantomimi vestiantur; si haec omnia sine labe, sine perturbatione aliqua fluerent, et esset securitas magna nugarum, felicia essent tempora, et magnam felicitatem rebus humanis Christus attulisset. Quia vero caeduntur iniquitates, ut exstirpata cupiditate plantetur charitas Jerusalem; quia miscentur amaritudines vitae temporali, ut aeterna desideretur; quia erudiuntur in flagellis homines, paternam accipientes disciplinam, ne judiciariam inveniant sententiam; nihil boni attulit Christus, et labores attulit Christus. Et incipis dicere homini quanta bona fecerit Christus, et non capit. Pro
Abbreviated transcription (Latin):
tant ꝑ secutiones. Nam ꝓipsis: orare p̃cepti
nes : sed aduers principes. aduers potestates
& rectores mundi tenebrarum harum: Quid
peccatores Quib iam credentib: gratulatur
hoc modo ut dicat: Fuistis enĩ aliquando tene¬
brae: nunc autẽ lux in dño. Ergo constituit
nos luctam habere cumillis principib. ipsi
nos duxer̃ captiuos. Quomodo autẽ diabolꝰ
intrauit incor iudae ut traderet dñm. non
autẽ intraret nisi ille locum daret : sic mul
ti homines mali. demedia babylonia per
desideria carnalia et illicita locum dando
d iabolo & angelis eiꝰ incordib suis. ut in
illis & deillis õꝑetur. Aliquando int̾rogant
nos et dicunt nobis: exponite nobis rationẽ
Pagani pleriq dicunt ista nobis: exponite
nit xp̃c. peiora sunt inreb humanis quã fuer
antea. & feliciores tunc erant res hunanae
quã modo dicant nobis xp̃iani quid boni at¬
quia uenit ap̃c uides enim si thẽatra & amphi¬

Expanded text:
tant persecutiones: nam pro ipsis orare praecepti tant persecutiones: nam pro ipsis orare praecepti nes; «sed adversus principes, et potestates, et rectores mundi tenebrarum harum» . Quid peccatores; quibus jam credentibus gratulatur hoc modo, ut dicat: «Fuistis enim aliquando tenebrae, nunc autem lux in Domino» . Ergo constituit nos luctam habere cum illis principibus; ipsi nos duxerunt captivos. 9. Quomodo autem diabolus intravit in cor Judae , ut traderet Dominum, non autem intraret, nisi ille locum daret; sic multi mali homines de media Babylonia per desideria carnalia et illicita locum dando diabolo et angelis ejus in cordibus suis, ut in illis et de illis operetur, aliquando interrogant nos, et dicunt nobis: Exponite nobis rationem. Pagani plerique dicunt ista nobis: Exponite nit Christus, pejora sunt in rebus mundanis, quam fuerunt antea, et feliciores erant tunc humanae res, quam modo? Dicant nobis Christiani quid boni atquia venit Christus? Vides enim, si theatra et amphi
Abbreviated transcription (Latin):
nos diabolus & angłi eius. quando nos duxer̃.
& quando nos interrogauer̃ uerba canticoꝵ:
quid ergo intelligẽmꝰ: quȩcũq quia cũ tales
nos interrogauer̃ inquib diabolus operatur:
intelligendũs . ẽ. ipse nos interrogare qui in eis
oꝑatur. Apłs dicit. Etcũ uos essetis mortui
indelictis et peccatis ur̃is. cũ uiueretis in illis:
scđm scłm mundi huiꝰ scđm principem potesta:¬
tis aeris huius. Sp̃s qui tunc oꝑabatur in
demptum: debabr lonia cȩpisse iam exire
Sed tam̃ adhuc quiddicit : quia cum hostib
nris confligimꝰ: et ne irascamur hominib:
qui nobis inger̃ per secutiones: tulit intenti¬
onẽ nr̃ãm apłs abodio hominũ. & direxit
in luctam quoꝵdam sp̃uum quos non uidemꝰ.
& cumipsis confligimus Ait enĩ. Non ẽ.
nobis colluctatio aduersus carnẽ & sangiu¬
nem: id. ẽ aduersꝰ homines quos uidetis.
aquib uidemini mala pati. qui uobis impor¬

Expanded text:
nos,» diabolus et angeli ejus, quando nobis dixerunt, nos,» diabolus et angeli ejus, quando nobis dixerunt, et quando «nos interrogaverunt verba canticorum?» Quid ergo intelligimus? Quia cum tales nos interrogant, in quibus diabolus operatur, intelligendus est ipse nos interrogare, qui in eis operatur. Apostolus dicit: «Et vos cum essetis» «mortui in delictis et peccatis vestris, cum viveretis in illisculum mundi hujus, secundum principem potestatis aeris hujus, spiritus qui nunc operatur in demptum de Babylonia coepisse jam exire. Sed tamen adhuc quid dicit? Quia cum hostibus nostris confligimus. Et ne irascamur hominibus qui nobis ingerunt persecutiones, tulit intentionem nostram Apostolus ab odio hominum, et direxit in luctam quorumdam spirituum, quos non videmus, et cum ipsis confligimus. Ait enim: «Non est vobis colluctatio adversus carnem et sanguinem;» id est, adversus homines quos videtis, a quibus mala videmini pati, qui vobis impor
Abbreviated transcription (Latin):
ergo et angłi eiꝰ: captiuos duxer̃ nos Nec du-¬
cerent: nisi consentientes. Nos ducti sumus
captiui Captiuatores nr̃i. dixi qui sint Ipsi
sunt etiã latrones. uulnerantes illũ uiatorem
qui descendit abhierłm adhierichum: quem
sauciatum semi uiuum reliquer̃. Hunc ille
custos nr̃ idest samaritanꝰ. samaritanꝰ enim
.ẽ. aiudȩis. nonne uerum dicimꝰ quia samari¬
tanus es et dȩmoniũ habes. & ille duorum
obiectoꝵ unum respiut̃. unũ tenuit. ego inqͥt
dȩmoniũ non habeo. Non autem dixit ego
nonsum samaritanꝰ. Si enim ille samaritãnus
noncustodierit utiq perimus : Samaritanus
ergo transiens uidit saucium & uulneratum
derelictum alatronib. & sicut nostis collegit
Sicut aliquando alatronum nomine ponunt᷑.
qui nobis plagas peccatorũ infixer̃ iam ꝑcon¬
sensionem nrãe captiuitatis: sic & captiuitores
nr̃i isti dicuntur. Isti ergo qui captiuos duxer̃

Expanded text:
ergo et angeli ejus captivos nos duxerunt; nec duergo et angeli ejus captivos nos duxerunt; nec ducerent nisi consentientes. Nos ducti sumus captivi. Captivatores nostri dixi qui sint. Ipsi sunt etiam latrones vulnerantes illum viatorem qui descendit ab Jerusalem in Jericho; quem sauciatum semivivum reliquerunt. Hunc ille custos noster, id est Samaritanus Samaritanus enim et dictum, «Nonne verum dicimus quia Samaritanus es, et daemonium habes?» et ille objectorum duorum unum respuit, et unum tenuit: «Ego,» inquit, «daemonium non habeo» ; non autem dixit, Ego non sum Samaritanus: si enim ille Samaritanus non custodierit, utique perimus: Samaritanus ergo transiens vidit saucium et vulneratum derelictum a latronibus, et sicut nostis, collegit . Sicut aliquando latronum nomine ponuntur, qui nobis plagas peccatorum inflixerunt, jam per consensionem nostrae captivitatis; sic et captivatores nostri ipsi dicuntur. 8. Isti ergo «qui captivos duxerunt
Abbreviated transcription (Latin):
ticorum. Et ymnũ in terrogauer̃ nos. qui cap¬
tuos duxer̃ nos: Qui nos duxer̃ captiuos
fr̃s ÷ quos sensimꝰ aliquando captiuatores nr̃os:
Sensit quidem illa hierłm babrlonios. persas.
caldeos. & illarum regiontm et gentiũ homi¬
nes captiuatores suos. & hoc postea. non quan¬¬
do isti psalmi cantabantur. Sediam diximus
caritati urãe omĩa quae scđm litterã in illa
ciuitate contingebant figuras nr̃as fuisse: et
facile potest denionstrari captiuos nos eẽ. Non
enim iã respiramꝰ inauras illius libertatis. non
iãm fruimur puritate ueritatis. & illit sapientia
quae inseipsa manens innouat omĩa: delecta¬
tionib temporalium rerum tẽptamur. & colluc¬
tamur cotidie cum suggestionib illicitarũ uolup¬
tatum: uix respiramus. uel in oratione. captiuos
nos esse intelligimus. Sed quinos captiuos
duxer̃.: qui homines : quae gens: qłũ rex:
Si redimimur : captiui eramꝰ: Qdis nos redemit:
xp̃s Aquo nos redemit: adiabolo Diabolus

Expanded text:
ticorum et hymnum interrogaverunt nos, qui captivos duxerunt nos. Qui nos duxerunt captivos, fratres? quos sensimus aliquando captivatores nostros? Sensit quidem illa Jerusalem Babylonios, Persas, Chaldaeos, et illarum gentium et regionum homines captivatores suos; et hoc postea, non quando isti psalmi cantabantur. Sed jam diximus Charitati vestrae omnia quae secundum litteram in illa civitate contingebant, figuras nostras fuisse: et facile potest demonstrari captivos nos esse. Non enim respiramus jam in auras illius libertatis; non enim fruimur puritate veritatis, et illa sapientia quae in seipsa manens innovat omnia . Delectationibus temporalium rerum tentamur, et colluctamur quotidie cum suggestionibus illicitarum voluptatum: vix respiramus vel in oratione; captivos nos esse intelligimus. Sed qui nos captivos duxerunt? qui homines? quae gens? qui rex? Si redimimur, captivi eramus. Quis nos redemit? Christus. A quo nos redemit? A diabolo. Diabolus
Abbreviated transcription (Latin):
interra: Illa enim credere iubebantur quae
nondum uidebant: ista quae amabant uide¬
bant. Plus retinentes ea quae uidebant:
excluser̃ detordib dñm. & quia non erat
in eis dñs : uiui ab sorti sunt. Quid ẽ. uiui
absorti sunt.: turificando idolis: scientes
quia nihil . ẽ idolum. Nam si aliquid puta¬
rent esse idolum: mortui absorberentur
Cum autẽ putant nihil ẽẽ. idolum. & nouerunt
omĩa illa gentilium uana esse: uiuunt: tamen
cum facuunt quod uolunt ꝑ secutores: uiui
absorbentur. Sed ideo uiui absorbentur: quia
non ineis .ẽ. dñs Inquib autẽ in est dñs: occi¬
duntur & nonmoriuntur. Qui autẽ consen¬
tunt & uiuunt: uiui absorbentur. ab sorti¬
moriuntur. Isti autem qui passi sunt. & non
consenser̃ tribulationib: exultant & dicunt
Dicat nunc isrł: dicat exultans. dicat securus :¬
nisi quia dñs erat in nobis cum insurgerent

Expanded text:
in terra. Illa enim credere jubebantur, quae in terra. Illa enim credere jubebantur, quae nondum videbant, ista quae amabant videbant. Plus retinentes ea quae videbant, excluserunt de cordibus Dominum; et quia non erat in eis Dominus, vivi absorpti sunt. Quid est, vivi absorpti sunt? Thurificando idolis, scientes quia nihil est idolum. Nam si aliquid putarent esse idolum, mortui absorberentur: cum autem putant nihil esse idolum, et noverunt omnia illa Gentilium vana esse, vivunt; et tamen cum faciunt quod volunt persecutores, vivi absorbentur. Sed ideo vivi absorbentur, quia non in eis est Dominus. In quibus autem inest Dominus, occiduntur et non moriuntur. Qui autem consentiunt et vivunt, moriuntur. Isti autem qui passi sunt, et non cesserunt tribulationibus, exsultant et dicunt, «Dicat nunc Israel;» dicat exsultans, dicat securus, «Nisi quia Dominus erat in nobis, cum insurgerent
Abbreviated transcription (Latin):
cari poterit: nisi primo mactatus. Uenit paga¬
nus. adhuc in illo idolatria uiuit. inserendus
.ẽ. membris xp̃i Ut inseratur : necesse ẽ. ut
manducetur. Sed non potest manducari ab
aeccła: nisi primo mactatus. Renunti& scło.:
tunc mactatur. Credat indm̃: tunc mandu¬
catur Quo modo ergo illi uiuos absorbuissent
nos. nisi quia dñs erat innobis: Surrexer̃
enim multi ꝑ secutores aliquando. & nunc
nondesunt. Singilla tim insurgunt. & ali¬
quando uiuos absorbent. sed inquib non ẽ.
dñs Ideo ante omĩa illi dixerunt. nisi quia
dñs erat in nobis: quia multi sorbentũr
inquib non ẽ dñs hi sunt qui uiui sorben¬
tũr : qui sciunt malum ẽẽ. & lingua consen¬
tiunt. Surrexer̃ enim quidã ꝑ sẽcutores : &
dixer̃ hominib Turificate. Si non feceritis.
occidemus uos Illi amauer̾ hanc uitã. & dul¬
cedo uitae huius tenuit eos : non plus dilexe¬
runt ea quae ꝓmisit ds̃: quã ea quae uidebanđ

Expanded text:
cari poterit, nisi primo mactatus. Venit pagacari poterit, nisi primo mactatus. Venit paganus, adhuc in illo idololatria vivit; inserendus est membris Christi: ut inseratur, necesse est manducetur; sed non potest manducari ab Ecclesia, nisi primo mactatus. Renuntiet saeculo, tunc mactatur; credat in Deum, tunc manducatur. Quomodo ergo illi «vivos absorbuissent nos, nisi quia Dominus erat in nobis?» Surrexerunt enim multi persecutores aliquando, et nunc non desunt. Singillatim insurgunt, et aliquando vivos absorbent, sed in quibus non est Dominus. Ideo ante omnia illi dixerunt, «Nisi quia Dominus erat in nobis;» quia multi absorbentur, in quibus non est Dominus. Hi sunt qui vivi absorbentur, qui sciunt malum esse, et lingua consentiunt. Surrexerunt enim quidam persecutores, et dixerunt hominibus: Thurificate; si non feceritis, occidimus vos. Illi amaverunt hanc vitam, et dulcedo vitae hujus tenuit eos. Non plus dilexerunt ea quae promisit Deus, quam ea quae videbant
Abbreviated transcription (Latin):
rent homines suꝑ nos Quid enĩ facerent
uobis: õ homines qͥ Exultatis & cantatis. &
securi tenetis beatitudinẽ sempit̾nã. Quid
uobis facerent homines insurgentes in uos.
nisi dñs ess&e inuobis: quid facerent: Forsi¬
tan uiuos ab sorbuissent nos:
Uiuos absor¬
buissent: non prius occidissent: & sic obsor¬
buissent. O immanes: õ crudeles: non sic
sorbet aeccła petro macta & manduca dic¬
tum ẽ: non uiuos obsorbe. Quomodo ergo
petrus idẽ. aeccła mactat & sic mandũcat᷑.
Etquomodo isti qui exsurrexer̃ suꝑnos. for¬
sitan uiuos absorbuissent nos. nisi quia dñs
erat in nobis : Quia in aeccłae corpus nemo in¬
trat. nisi prius occisus Moritur quod fuit:
ut sit quod nonfuit. Alioquin qui non occi¬
ditur & non manducatur ab aeccła . Esse in
numero popłi potest qui uidetur oculis hu¬
manis. innumero autem popłi qui cognitus
dõ .ẽ. dequodicit apostolus. nouit dñs qͥ sunt
eiꝰ non potest. eẽ. nisi manducatꝰ. nec mandu¬

Expanded text:
acerent vobis homines, exsultantibus et cantantibus, et secure tenentibus beatitudinem sempiternam? quid vobis facerent homines insurgentes in vos, nisi Dominus esset in vobis? quid facerent? «Forsitan vivos absorbuissent nos. Vivos absorbuissent;» non prius occidissent, et sic absorbuissent. O immanes! o crudeles! Non sic absorbet Ecclesia: Petro, «Macta et manduca» , dictum est; non, Vivos absorbe. Quomodo ergo Petrus, id est Ecclesia, mactat, et sic manducat? et quomodo isti qui exsurrexerunt super nos, «forsitan vivos absorbuissent nos, nisi quia Dominus erat in nobis?» Quia in Ecclesiae corpus nemo intrat, nisi prius occisus. Moritur quod fuit, ut sit quod non fuit. Alioquin, qui non occiditur et non manducatur ab Ecclesia, esse in numero populi potest, qui videtur oculis humanis; in numero autem populi qui cognitus Deo est, de quo dicit Apostolus, «Novit Dominus qui sunt ejus» ; non potest esse nisi manducatus, nec mandu
Abbreviated transcription (Latin):
lationes mundi. quas ꝑsecutiones omniũ
pacganoꝵ. quos dolos omniũ hereticorum.
quas suggestiones diaboli. quas cupiditatum
conflictationes. Omĩa ista quis euader&: nisi
quia dñs erat innobis. dicat nunc isrł.
Secũrus enim dĩcãt isrł: nisi quia dñs erat
innobis. Quando: Dum̃ insurgerent ho¬
mines suꝑnos. Noli ergo mirari. uicti sunt
Homines enim erant. Dñs autem erat in nobis
suꝑnos. sed tamen opprimerent homines
alios homines : nisi in hishõĩib qui non
potuer̃ õpprimi. non homo. eẽt sed dñs¬

Expanded text:
lationes mundi, quas persecutiones omnium lationes mundi, quas persecutiones omnium Paganorum, quos dolos omnium haereticorum, quas suggestiones diaboli, quas cupiditatum conflictationes. Omnia ista quis evaderet, «nisi quia Dominus erat in nobis? Dicat nunc Israel;» securus enim dicit Israel, «Nisi quia Dominus erat in nobis.» Quando? «Cum insurgerent homines super nos.» Noli ergo mirari: victi sunt; homines enim erant: Dominus autem erat in nobis, urrexerunt super nos. Sed tamen opprimerent homines alios homines, nisi in his hominibus qui non potuerunt opprimi, non homo esset, sed D
Abbreviated transcription (Latin):
Nunc
dicat. iam euasit: ł uadentes enim̃ idest eos
qui iã euaser̃: constituit intuendos psalmꝰ
iste Constituamꝰ illos & nos incorde iam tri¬
umphantes. & tanquam ibi &e nos simus.
sicut in superiore psalmo dictum. ẽ: Stantes
erant pedes nr̃i. in atri is tuis hierłm. Nondũ
ibierant : sed inuia erant. Tanta autem erat¬
laetitia festinantiũ.: & tanta ꝑueniendi spes:
ut adhuc inuia positi & laborantes. iam sibi
illic constituti uiderentur: Sic & nunc pona¬
mus nos in illo trumpho q̃uod erit infuturo
scło. quando insultabimus morti iam finitae.
iã consuptȩ. quando dicemus. ubi ẽ mors con¬
tentio tua. ubiẽ. mors aculeus tuus iam
coniuncti angłis. & exultantes cum regenr̃o
qui primꝰ resurgere uoluit: quam uis prior
mori noluerit: Multi enĩ ante illum mortui
sunt. sed nemo ante illum resurrexit in aeter¬
num Exultantes autem cum illo etiã ibi spe.
& corde constituti quia euasimus: cogitemꝰ
quid euasimus. quae scandala. quas tribu¬

Expanded text:
Nunc dicat, quia jam evasit. Evadentes enim, id est, eos, qui jam evaserunt, constituit intuendos psalmus iste. Constituamus illos et nos in corde jam triumphantes; et tanquam ibi et nos simus, sicut in superiore psalmo dictum est, «Stantes erant pedes nostri in atriis Jerusalem» . Nondum ibi erant, sed in via erant: tanta autem laetitia erat festinantium, et tanta perveniendi spes, ut adhuc in via positi et laborantes, jam sibi illic constituti viderentur. Sic et nunc ponamus nos in illo triumpho qui erit in futuro saeculo, quando insultabimus morti jam finitae, jam consumptae; quando dicemus, «Ubi est, mors, contentio tua? ubi est, mors, aculeus tuus» ? jam conjuncti Angelis, et exsultantes cum Rege nostro, qui primus resurgere voluit, quamvis prior mori noluerit. Multi enim ante illum mortui sunt, sed nemo ante illum resurrexit in aeternum. Exsultantes autem cum illo, etiam ibi spe et corde constituti, quia evasimus, cogitemus quid evasimus, quae scandala, quas tribu
Abbreviated transcription (Latin):
guinẽ fudit. Sanguinẽ inquã fudit: unicꝰ filius dĩ
ꝓ nob̾. O anima erigete tantiuales: redim& de
corruptione uita tuã. Ostendit exemplu: qđ ꝑmi-¬
sit inp̃mio. Mortuus est ꝓpt̃ delicta nr̃a: resurrex̃
ꝓpt̃ iustificationẽ nram. Sperent mbra: qđ incapite
demonstratuest. Ncurauit m̃brasua. qͦrũ capt̃ leua¬
uit incelum: Ergo qͥredim& decorruptione uitãtuã:¬
arrogans. eẽ. cȩperas: cũ audires coronatte. Ergo
magnꝰ sum: gͦ luctatꝰ sũ. Cuiꝰ uirib: Iuis. sed abillo
subministratis. Nãluctaris: manifestũ:: Et ido coro
sumꝰ: in illouincimꝰ. Ergo coronatte : qͥadonasua
coronat. ñ meritatua. Plusomib illis laboraui ait
apłs: seduide qͥd adiunx̃. Ñ ego autẽ: sed gradi mecũ:
Et post labores om̃s expectat ipsã coronã & dicit:¬

Expanded text:
guinem fudit. Sanguinem, inquam, fudit unicus Filius Dei guinem fudit. Sanguinem, inquam, fudit unicus Filius Dei pro nobis: o anima, erige te, tanti vales. «Redimit de corruptione vitam tuam.» Ostendit exemplo, quod promisit in praemio. Mortuus est propter delicta nostra, et resurrexit propter justificationem nostram . Sperent membra quod in capite demonstratum est. Non curabit membra sua, quorum caput levavit in coelum? Ergo «redimit de corruptione vitam tuaarrogans esse coeperas, cum audires, «coronat te.» Ergo magnus sum, ergo luctatus sum. Cujus viribus? Tuis, sed ab illo subministratis. Nam luctaris, manifestum est; et ideo coronsumus, in illo vicimus. Ergo coronat te, quia dona sua coronat, non merita tua. «Plus omnibus illis laboravi,» ait Apostolus: sed vide quid adjungit, «Non ego autem, sed gratia Dei mecum» . Et post labor
Abbreviated transcription (Latin):
sua anhelat febrib inlectosuo. uelit forte cogitari
dere̾ familiari. aliqͥd iubere uel indomo uł infundo.
aut disponere: statim cura suoꝵ circũ strepente. & a
murtmirante reuocat᷑ atalib curis: & dicitur illi
Dimicte ista: pͥus desalute tua cogita: Ergo hoc tibi
dicitur. Om̃is homo sin ȩgrotas: aliacogita. Site
aegrotantẽ languor ipse c̃ uincit: pͥus desalute tua
salutaris eiꝰ: qͥ sanat om̃s languorestuos. Hanesalutẽ:
siuolueris obtinebis. Honores & diuitias cũ reqͥsieris:
ñ continuo siuolueris habebis. Hoc & p̃tiosius est
om̃s languorestuos: qͥredim& decorruptione uitã
tuam. Ibisanabit᷑ om̃is languor tuus: cũ corruptibile
hoc indu& incorruptione. Redepta est eni uitatua
decorruptione : iã securꝰ esto. Enitꝰ:: bonefidei con¬
tractꝰ. Nemofallit redẽptorẽ tuum: nemocircũ uenit.
nemop̃mit. Egit hic cõmerciũ: ia p̃tiosoluit. san¬

Expanded text:
sua, anhelat febribus in lecto suo; velit forte cogitare sua, anhelat febribus in lecto suo; velit forte cogitare de re familiari, aliquid jubere vel in domo, vel in fundo, aut disponere; statim cura suorum circumstrepente et murmurante revocatur a talibus curis, et dicitur illi, Dimitte ista, prius de salute tua cogita. Ergo hoc tibi dicitur: Omnis homo, si non aegrotas, alia cogita; si te aegrotantem languor ipse convincit, prius de salute tua salutaris ejus, «Qui sanat omnes languores tuos:» hanc salutem si volueris, obtinebis. Honores et divitias cum requisieris, non continuo si volueris, habebis: hoc et pretiosius est, omnes languores tuos, qui redimit de corruptione vitam tuam.» Ibi sanabitur omnis languor tuus, cum corruptibile hoc induet incorruptionem. Redempta est enim vita tua de corruptione; jam securus esto: initus est bonae fidei contractus; nemo fallit redemptorem tuum, nemo circumvenit, nemo premit. Egit hic commercium, jam pretium solvit, san
Abbreviated transcription (Latin):
N asci hic incorpore mortali: incipere ȩgrotari est
Qt cotidianis medicam̃tis fulciunt᷑ indigentia nr̃a :
Cotidiana medicam̃ta st̾ refectiones om̃iũ indigentiarũ:
Fames ñ ne te occider&. nisi medicam̃tũ eiꝰ ap̃poneres :
Sitis ñ netẽ perimer&. nisi eã tubibendo ñ penitꝰ extip¬
gueres. sed differes: Reditura÷ en̾isitis: paululũ
tẽperata. lepereͥmꝰ qͦ istis fom̃tis: erũna aegritudinis
nr̃a. Stando lassatꝰ eras: sedendo reficerts̃. Ipsum
sedere: medicinaest lassitudinis. In ipsa medicina.
rursus lassaris: Diu sedere ñ poteris. Quicqͥd÷ ubi
fatigato succurrit᷑: alia fatigatio inuocatur. Quid
gͦ ista desideras languidus: Prius desalute tua cogita.
A liqͣndo ȩgrotat homo indomosua: inlectosuo aegri¬
tudine manifestiore: qͣnqu̾a & ista manifestasint.
quã nolunt homines intueri. Iam ea egritudine ad
quã quęrunt᷑ medicihomines. egrotat qͥsque indomõ

Expanded text:
Nasci hic in corpore mortali, incipere aegrotare est. Nasci hic in corpore mortali, incipere aegrotare est. Quotidianis medicamentis fulciuntur indigentiae nostrae, quotidiana medicamenta sunt refectiones omnium indigentiarum. Fames nonne te occideret, nisi medicamentum ejus apponeres? sitis nonne te perimeret nisi eam tu bibendo, non penitus exstingueres, sed differres? Reditura est enim sitis paululum temperata Temperamus ergo istis fomentis aerumnam aegritudinis nostrae. Stando lassatus eras, sedendo reliceris; ipsum sedere medicina est lassitudinis: in ipsa medicina rursus lassaris; diu sedere non poteris. Quidquid est ubi fatigationi succurritur, alia fatigatio inchoatur. Quid ergo ista desideras languidus? Prius de salute tua cogita. Aliquando aegrotat homo in domo sua, in lecto suo, aegritudine manifestiore; quanquam et ista manifesta sit, quam nolunt homines intueri: tamen ea aegritudine, ad quam quaeruntur medici homines, aegrotat quisque in domo
Abbreviated transcription (Latin):
illciussiss&. lam tandẽ aliqͣndo homo. qđ ñ tenuit
monitꝰ: audiat uel exꝑtus. Quae duritiaest: qua
nec eoxperientia doc&. Ñ gͦ te sanauit quitalem
fecerat. ut nũqua ȩgrotares. siciꝰ p̃cepta seruare
uoluisses: Nte sanauit qͥfecit angłos. & te refectũ
aequaturus .ẽ. angłis: Nsanatut factũ adimaginẽ
suam. qͥ fecit caclũ &tra. Sanauitte: opusest uc¬
sanariuelis. Sanat om̃ino ille. que lib& languidũ:
sedñ sanat inuitũ. Quid autẽ tẽ beatius qua uet̃aquã
inmanĩtua sic habeas inuoluntate sanitatẽ tuam:
Siuellis. cẽ. in aliquo sublimi honorẽ in hac terra.
ducatũ. ꝓconsulatũ. p̃fecturã siconcupisceres. nuqͥd
c̃tinuo posses ut uelles: Nũqͥd uoluntatẽ p̃otestas
sequeret᷑: Multi adista uolunt ꝑ uenire : & ñ possunt:
Sedsi ꝑuenerint. qͥd ꝓdest honor aegrotis: Quisexii
ñ ȩgrotat in hacuita: Quisñ longum languore trahit:

Expanded text:
ille jussisset. Jam tandem aliquando homo quod non tenuit ille jussisset. Jam tandem aliquando homo quod non tenuit monitus, audiat vel expertus. Quae duritia est, quam nec experientia docet? Non ergo te sanabit qui talem fecerat ut nunquam aegrotares, si ejus praecepta servare voluisses? non te sanabit, qui fecit Angelos, et te refectum aequaturus est Angelis? non sanabit factum ad imaginem suam, qui fecit coelum et terram? Sanabit te; opus est usanari velis. Sanat omnino ille quemlibet languidum, sed non sanat invitum. Quid autem te beatius, quam ut tanquam in manu tua, sic habeas in voluntate sanitatem tuam? Si velles esse in aliquo sublimi honore in hac terra; ducatum, proconsulatum, praefecturam si concupisceres: numquid continuo posses ut velles? numquid voluntatem tuam potestas sequeretur? Multi ad ista volunt pervenire, et non possunt: sed si pervenirent, quid prodest honos aegrotis? Quis enim non aegrotat in hac vita? quis non languorem longum trahit?
Abbreviated transcription (Latin):
butiones eiꝰ. Sanat eni om̃s languorestuos: qͥredim&
decorruptione uita tuã. Ecce corpꝰ qđ corrũpit᷑: ad
grauat anima. Uitã gͦ hab& anima: in corpore corrup¬
tibile. Qualẽ uita: Onera patit᷑: pondera Sustin&.
Ad ipsum dm̃ cogitandũ sic̃ dignu̾est abhomine cogitari
dm̃. qͣnta impediunt. uelut int̾pellentia denecessita¬
te corruptionis humanȩ. qͣntaseuocant. quanta de
sublimi intentione detorquent. qͣnta int̾ pellant. qua
tba fantasmatũ. qͥ popłi suggestionũ: Iotũ hoc ip
corde humano. tãqua deuermib corruptionis huiꝰ
scat&. Ex aggera uimꝰ morbũ : laudemꝰ & medicũ.
Ñ gͦ te sanauit quifecittale. qͣlis ñ egrotares: silegẽ
sanitatis acceptã seruare uoluisses. Nonnetibi &
disposuit & mandauit qͥdtangeres. qͥ d ñ tangeres
adretinenda salute: Noluisti audire Adrecinendã:
audia drecipiendã. Languore tuo exꝑtuses: qua uera

Expanded text:
butiones ejus; «sanat» enim «omnes languores tuos.» 6. «Qui redimit butiones ejus; «sanat» enim «omnes languores tuos.» 6. «Qui redimit de corruptione vitam tuacorruptibili. Qualem vitam? Onera patitur, pondera sustinet. Ad ipsum Deum cogitandum, sicut dignum est ab homine cogitari Deum, quanta impediunt, veluti interpellantia de necessitate corruptionis humanae? quanta revocant? quanta a sublimi intentione detorquent? quanta interpellant? quae turba phantasmatum? qui populi suggestionum? Totum hoc in corde humano, tanquam de vermibus corruptionis hujus scatet. Exaggeravimus morbum, laudemus et medicum. Non ergo te sanabit, qui fecit talem qualis non aegrotares, si legem sanitatis acceptam servare voluisses? Nonne tibi et disposuit et mandavit quid tangeres, quid non tangeres, ad retinendam salutem ? Noluisti audire ad retinendam, audi ad recipiendam. Languore tuo expertus es quam vera
Abbreviated transcription (Latin):
rantiã magni doloris cũ amedicis secarent᷑. aut int̾
manꝰ medicoꝵs mortuisunt: aut iã sani inruente
aliqͣ aegritudine defunctisunt. Sitã sibi ꝓpinqua mortẽ
sparent : illos inm̃sos dolores ñ susciperent tolerandos.
Tuñ toleras ad incertũ: qͥ ꝓmisit sanitatẽ. ñ potest falli
Fallit̾ medicꝰ aliqͣndo: & ꝑmittit sanitatẽ de corpore
humano. Quare fallit᷑: Quia ñ hoc curat qdđ fecit:
Dĩ fecit corpꝰ tuũ: dsfecit anim̃atuã. Nouit qũe admodũ
recre& : & qđ creauit. Nouit que ad modũ reformo
qđ ipse formauit: tutantũ sub manib mediciesto.
Odit enĩ: repellentẽ manꝰ suas. Ñ fit hoc: in medici ho¬
minis manib. Ligarise uolunt homines & secari:
daturi ꝑ incerta sanitate certũ dolorẽ. magn̾a mer¬
cedẽ. D̃tẽ que fecit: & certꝰ curat & gratis. Ferto qͦ
manꝰ eiꝰ. o anima quȩ benedicis eũ: ñ obliuiscerd retri¬

Expanded text:
rantiam magnorum dolorum, cum a medicis secarentur, aut inter rantiam magnorum dolorum, cum a medicis secarentur, aut inter manus medicorum mortui sunt, aut jam sani, irruente aliqua aegritudine, defuncti sunt. Si tam sibi propinquam mortem sperarent, illos immensos dolores susciperent tolerandos? Tu non toleras ad incertum: qui promisit sanitatem, non potest falli. Fallitur medicus aliquando, et promittit sanitatem de corpore humano. Quare fallitur? Quia non hoc curat quod fecit. Deus fecit corpus tuum, Deus fecit animam tuam; novit quemadmodum recreet quod creavit, novit quemadmodum reformet quod ipse formavit: tu tantum sub manibus medici esto; odit enim repellentem manus suas. Non fit hoc in medici hominis manibus. Ligari se volunt homines, et secari; daturi pro incerta sanitate certum dolorem, magnam mercedem. Deus te, quem fecit, et certus curat, et gratis. Ferto ergo manus ejus, o anima, quae benedicis eum, non obliviscens retri