comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cognouerit. subdens ait. & regem dnm̃ exercituum uid ocłis meis. hinc et¬
am iheremias diuina uerba audiens. uerba se non habere cognouit dicens.
quattior animalib dicit. Cum fieret uor supra firmamentum qd erat suꝑ
pd eoꝵ: stabant & submittebant alas suas. Qͥd enĩ ꝑ uolatũ animahun
nͥ euuangłistarũ atq doctorum sub lunitas designatur: Uel quid sunt
ale anmalium. nͥ scõrum contemplationes. eos ad cȩlestia subleuantes: S cum ste
uox supͣ firmamentum qd super cap̃d eoꝵ ẽ. stantes submittunt alas suas: qͥa
cum internam uocem suꝑnȩ sapientiȩ audiunt. quasi uolatus sui alas deponunt.
quia uidelicet ipsam ueritatis altitudinem. minus se contemplari posse cog
centia. uirtutes proprias humiliare. & consideratione creatous nichil de se ali¬
ud qͣm abiecta sentire. Scĩ itaq uiri dum diuinitatis sententi as audiunt:

Expanded text:
cognoverat subdens, ait: Et regem Dominum exercituum vidi oculis meis . Hinc etcognoverat subdens, ait: Et regem Dominum exercituum vidi oculis meis . Hinc etiam Jeremias divina verba audiens, verba se non habere cognovit, dicens:quatuor animalibus, dicit: Cum fieret vox supra firmamentum, quod erat supra caput eorum, stabant et submittebant alas suas . Quid enim per volatum animalium, nisi evangelistarum atque doctorum sublimitas designatur? Vel quid sunt alae animalium, nisi sanctorum contemplationes eos ad coelestia sublevantes? Sed cum fit vox supra firmamentum, quod super caput eorum est, stantes submittunt alas suas, quia cum internam vocem supernae sapientiae audiunt, quasi volatus sui alas deponunt, quia videlicet ipsam veritatis altitudinem minus se contemplari posse cognpotentia, virtutes proprias humiliare et consideratione creatoris nil de se aliud quam abjecta sentire. Sancti itaque viri dum divinitatis sententias audiunt,
Abbreviated transcription (Latin):
iob ea quȩ dixerat. sapienter dixisse se crederet. si uerba suꝑioris sapientiȩ non
audiret. Incuius comparatione. stultum ẽ nr̃m om̃e qd̃ sapit: & qui sapienter
quidem locutus hominib fuerat. diuinas tamen sententias audiens. saꝑien¬
tius secognoscit non eẽ sapientem. hinc ẽ qd abraham inter uerba dominca
se nͥ puluerem uidit dicens. loquar ad d̾um meum cum sim pului
cinis. hinc est qd̃ moyses omi egyptiorum sapientia instructꝰ. ex quo loquentẽ
dnm audiuit. impedious & tardioris linguȩ se eẽ deprehendit dicens. obsecro
tem dnm super solium excelsum atq eleuatum uidit. post qm seraphyn du
is faciem duab uelare pedes & duab uolare conspexit. post qͣm
sum rediens. ait. lle mͥ quia tacui. quia uir pollutꝰ labiis ego sum: & in me¬
clio popłi polluta labia habentis ego habito. Moxq ipsam pollutionem unde

Expanded text:
Job ea quae dixerat sapienter se dixisse crederet, si verba superioris sapientiae non Job ea quae dixerat sapienter se dixisse crederet, si verba superioris sapientiae non audiret. 1144 In cujus comparatione stultum est nostrum omne quod sapit. Et qui sapienter quidem locutus hominibus fuerat, divinas tamen sententias audiens, sapientius se cognoscit non esse sapientem. Hinc est quod Abraham inter verba dominica nil se nisi pulverem vidit, dicens: Loquar ad Dominum meum, cum sim pulvis et cinis . Hinc est quod Moyses omni Aegyptiorum sapientia instructus, ex quo loquentem Dominum audivit, impeditioris et tardioris linguae se esse deprehendit, dicens: Obsecrotem Dominum super solium excelsum atque elevatum vidit, postquam seraphim duabus alis faciem, duabus velare pedes, et duabus volare conspexit, postquam sum rediens, ait: Vae mihi quia tacui, quoniam vir pollutus labiis ego sum, et in medio populi polluta labia habentis ego habito . Moxque ipsam pollutionem unde
Abbreviated transcription (Latin):
uires eius intulit: seio quia omĩa potes: contra oeeultes u macanati ores uliuis
leruattmn celat consilium: quia qͥmuis contra infimuitatem nrãm ruitis
seaudib occuitetur: procectoris tumen uri scã nob̾ in spireitione detegitur.
Absq scientia celat consilium quia licet temptatos latet. latere tamen protecto¬
tem non potest temptttoi. Igitur audita fortitudine. & calliditate diabol. audita
etiam creatous nr̃ potentia. quȩ & illum ualenter reprimit. & nos misericor dicer
tegit. quesumus beatȩ iob. ut quȩ de temetipso sentis. nobis minime occultes. Seqͣr.¬
Ideo insipienter locutus sum: & quȩ ultra modum excederent scientiam meam.
Omĩs humana sapientia quantolibet acumine polleat. diuinȩ sapientiȩ com¬
parata insipientia ẽ. Omia enim humana. quȩ iusta quȩ pulcra sunt. cdiuist¬
cie & pulchritudini comparata: nec iusta. nec pulcra om̃ino sunt. beatus itaq

Expanded text:
vires ejus intulit: Scio quia omnia potes; contra occultas vero machinationes illius Leviathan celat consilium; quia quamvis contra infirmitatem nostram multis fraudibus occultetur, protectoris tamen nostri sancta nobis inspiratione detegitur. Absque scientia celat consilium, quia licet tentatos lateat, latere tamen protectorem non potest tentatorum. Igitur audita fortitudine et calliditate diaboli, audita etiam creatoris nostri potentia, quae et illum valenter reprimit, et nos misericorditer tegit, quaesumus, beate Job, ut quae de temetipso sentis nobis minime occultes. SeqIdeo insipienter locutus sum, et quae ultra modum excederent scientiam meam. - Omnis humana sapientia, quantolibet acumine polleat, divinae sapientiae comparata, insipientia est. tiae et pulchritudini comparata, nec justa nec pulchra sunt, nec omnino sunt. Beatus itaque
Abbreviated transcription (Latin):
iia iste uitimus huius oꝑis uber ẽ.  locis cufsicilioub pictus¬
tatis minus o bseura sunt qui suꝑ sunt: Eoee hͥoer m eua¬
Ienti up rem issiisq transeurrere. Helut emenso eni mag¬
no mati iamlitus cernimus. & intentionis nr̃e uela deponen¬
tesi non eoddem quo prus impetu ducruu. ħ gamen ad hue
impuisiꝯne pristini flatus imuis. Quasi arcxietaitis nr̃e uenit̾
cecpait. s tamen eius uis oiam serpsa tranquuluori usq: ad
stationem nos lictoris impellit. Igitur post

Expanded text:
ia iste ultimus hujus operis liber est, et, locis difficilioribus pertractatis, minus obscura sunt quae supersunt, libet hunc indulgentius remissiusque transcurrere. Velut emenso enim magno mari, jam littus cernimus, et intentionis nostrae vela deponentes, non eodem quo prius impetu ducimur, sed tamen adhuc ex impulsione pristini flatus imus. Quasi anxietatis nostrae ventus cecidit, sed tamen ejus vis jam seipsa tranquillior usque ad st
Abbreviated transcription (Latin):
apprehenciere ueniciter tatimur: prosperis huiis scłi ex sola uissione: aduersis
autem & iam ex deuotione militemus. Notandum uero. ẽ. qd hoc loco eum inau

Expanded text:
apprehendere veraciter nitimur, prosperis hujus saeculi ex sola jussione, adversis apprehendere veraciter nitimur, prosperis hujus saeculi ex sola jussione, adversis autem etiam ex devotione militemus. Sciendum vero est nunqu
Abbreviated transcription (Latin):
Deinde post annos quatuordecim iterũ ascend iherosoluna assumpto
risset. quanta se ad uersitas in iherosolymis maneret auduuit᷑. scriptu ẽ. qͦso isdern
agab ⁊onam pauli sius pectib inserens. clixit. uirum cuius ⁊ona hec. ẽ. sic alligabt
iniherłem. a paulo auteniꝰ protinus respondetur. ego non solum alligari. s & mori in
iherłem paratus sum ꝓ nomine ihu: neq enim pretiosiorẽ facio anima mea qͣm me
Preceptione gͥ reuelationis iherosolymã ꝑgens. ad u̾sa cognoseit. & tamen hec libeste
habet. quia precib renititur. ne israhelticȩ plebi preferitur. Pau
sa etiam ex suo uoto lucitur. qͥa maloꝵꝰ imminentiũ cognationẽ ꝑcipit. s deuoti¬
dleclinare. iste dleo aspera & cluna disponente se studuit ad grariora preparere. pre¬
cuarte ꝙͥ utrorumq ducum in fracta rartute institumut. ut si obedientis palinã

Expanded text:
Deinde post annos quatuordecim iterum ascendi Jerosolymam, assumptoDeinde post annos quatuordecim iterum ascendi Jerosolymam, assumptorisset, quanta se adversitas in Jerosolymis maneret audivit . Scriptum quippe est quod idem Agabus zonam Pauli suis pedibus inserens, dixit: Virum cujus haec zona est sic alligabunt in Jerusalem . A Paulo autem protinus respondetur: Ego non solum alligari, sed et mori in Jerusalem paratus sum pro nomine Jesu, neque enim pretiosiorem facio animam meam quam me . Praeceptione igitur revelationis Jerosolymam pergens, adversa cognoscit, et tauo nihil habet, quia precibus remittitur ne Israeliticae plebi praeferatur. Paulus adversa etiam ex suo voto ducitur, quia malorum imminentium cognitionem percipit, sed devotite, voluit declinare. Iste, Deo aspera et dura spondente, se studuit ad graviora praeparare. Praeeunte ergo utrorumque ducum infracta virtute, instituimus ut si obedientiae palmam
Abbreviated transcription (Latin):
au qͥo omin non habesi. quatinus & madusil tonto ue gloriosio iguaeno
auisio oilin i coriln er desiderio iungitur. o in prosperis tanto sit uerioi
quanto a p̾senti ipsa q̃m diuinitus ꝑcipit gła funditus ex mente separatuo. S hoc ututis
pondus melius ostendimus: si celestis patriȩ duorum hor̾um facta memoreus. Mloy ses nam¬
q cum in deserto oues pasceret. a cdñs ꝑ angł̃m inigne loquente uocatus ẽ : ut eripiente oĩ
israhelitarum multitulin pre cet. S quia apud se mente humilis extitit .oblatam
protinus tantã regiminis głam expauit: morq ad infirmitatis patrociniũ reeureit
dicens. Obsecro dne non sum eloquens: ab heri enim & midius tercius. & exquo cepisti
loqui ad seruum tuum. tarlioris & impeditioris lingue factus sũ. Et se postposito:
alium deposcit dicens. mitte quem missurus es. Ecce cum auctore lingrie loquitur.
& ne tanti reguminis potestatem suscipiat: elingnem se ẽẽ causatur. Paulus quoꝙ

Expanded text:
 quatenus et in adversis tanto sit gloriosior, quanto divino ordine etiam ex desiderio jungitur. Et in prosperis tanto sit verior, quanto a praesenti ipsa, quam divinitus percipit, gloria funditus ex mente separatur. Sed hoc virtutis pondus melius ostendimus, si coelestis patriae duorum heroum memoramus. Moyses namque cum in deserto oves pasceret a Domino per angelum in igne loquente vocatus est, ut eripiendae omni Israelitarum multitudini praeesset. Sed quia apud se mente humilis exstitit, oblatam protinus tanti regiminis gloriam expavit, moxque ad infirmitatis patrocinium recurrit, dicens: Obsecro, Domine, non sum eloquens; ab heri enim et nudius tertius, ex quo coepisti loqui ad servum tuum, tardioris et impeditioris linguae factus sum ; et se postposito alium deposcit, diet ne tanti regiminis potestatem suscipiat, elinguem se esse causatur. Paulus quoqu
Abbreviated transcription (Latin):
nonnumqͣm uero iubentur aduersa. sciendum sũmoꝑe .ẽ. qd obȩlieaea aliqm
su eit sũio aliquid habert nuslas. aliquando autem si de suo auiqund̃ nonha¬
beat minima. Nam cum huius mund fuccessus precipitar. cum locus supioi
impatur : is qui ad ꝑcipienda hȩc obedit. obedientie sibi turcutem enaeuat᷑ :¬
si ab hec etiam ex proprio desiderio anhilat. Neq enim se sub obedientia diti¬
gid. qui ad ꝑcipienda huius uitȩ prospera libidini proprie ambitionis.
seruit. Rursum cum mandi despectas precipitur. cum probra adipisei o
contumelie iubentur. nͥ hec & ex semetipso anumus appetat: obgdlientio si¬
bi meritum minuit. qͥ ad ea quȩ in hac uita despecta sunt inuitꝰ nolscu
cdescendit. No decrim̃tũ qͥppe obedientia ducitur. cum merte ad suserpi crades
probra huius scłi nequaqm ex parte aliqua etiã sua nota eorordarttur. Dbe¬

Expanded text:
nonnunquam vero jubentur adversa, sciendum summopere est quod obedientia aliquando, nonnunquam vero jubentur adversa, sciendum summopere est quod obedientia aliquando, si de suo aliquid habeat, nulla est; aliquando autem, si de suo aliquid non habeat, minima . Nam cum hujus mundi successus praecipitur, 1157 cum locus superior imperatur, is qui ad percipienda haec obedit, obedientiae sibi virtutem evacuat, si ad haec etiam ex proprio, desiderio anhelat. Neque enim se sub obedientia dirigit, qui ad accipienda hujus vitae prospera libidini propriae ambitionis servit. Rursum cum mundi despectus praecipitur, cum probra adipisci et contumeliae jubentur, nisi ex seipso animus haec appetat, obedientiae sibi meritum minuit, quia ad ea quae in hac vita despecta sunt invitus nolensque descendit. Ad detrimenta quippe obedientia ducitur, cum mentem ad suscipienda probra hujus saeculi nequaquam ex parte aliqua etiam sua vota comita
Abbreviated transcription (Latin):
quit s Sicien dumũ ẽ. quia numqͥm ꝑ odlientiã maliar. hem aliqu ando aitteo
debet ꝑ obecientiam bonum qd̃ agitur intmitti. Neq enum mala rui parnd yso
arboi excitit. qͣm ds homini ne contingeret interait. E ut ꝑ meliris. m auo¬
ti meritum horno bene conditꝰ cresceret. dignum fuente uit hune etiam a bo¬
no prniberet: quatintanto uerius hoc qd ageres uutu sẽt. uanoa cs. Risibono
rolans abetori suo sascibcrcum humilius exhiberet. S notemidumi qͥo illic d̃t:
ex omi ligno paradysi edite. de ligno autem scientie boni & mali ne detigeritis.
Qui enu abuno quolibet bono subiectos uetat. necesse ẽ ut iulta concedat:
ue obectientis mens funditus intereat. si abonis om̃ib penitus repulsa ieiunat.
Om̃s autem paradysi arbores adesum dñs cessit. cum abuna prohibuit: ut creatu¬
tã suã qͣm nolebat extingui. s proueh: tanto fꝯcilius abimia restringeret qnto
ad cunctas latius relaxaret. S quia noninmqͣm nobis huus auindꝰ prospeio

Expanded text:
nquit? Sciendum vero est quia nunquam per obedientiam malum fieri, aliquando autem debet per obedientiam bonum quod agitur intermitti. Neque enim mala in paradiso arbor exstitit, quam Deus homini ne contingeret interdixit, sed ut per melius obedientiae meritum homo bene conditus cresceret, dignum fuerat ut hunc etiam a bono prohiberet, quatenus tanto verius hoc quod ageret virtus esset, quanto et a bono cessans auctori suo se subditum humilius exhiberet. Sed notandum quod illic dicitur: Ex omni ligno paradisi edite, de ligno autem scientiae boni et mali ne tetigeritis . Qui enim ab uno quolibet bono subjectos vetat, necesse est ut multa concedat, ne obedientis mens funditus intereat, si a bonis omnibus penitus repulsa jejunet. Omnes autem paradisi arbores ad esum Dominus concessit, cum ab una prohibuit, ut creaturam suam, quam nolebat exstingui, sed provehi, tanto facilius ab una restringeret, quanto ad cunctas latius relaxaret. Sed quia nonnunquam nobis hujus mundi prospera,
Abbreviated transcription (Latin):
cȩlestũ secreta discutiat: Quis intelligat discretam lance ȩquitatis
occultȩe: Ad cognoscendos quippe iustos iudicioꝵ secretors sinus nultꝰ
ascendit. Dicatur gͦ homini. ut si se nescire cognoscat. nescientẽ uͦ
se cognoscat ut timeat: timeat ut humiliet᷑. humiliet᷑ ne p̃sumat
nst. ñ presumat in se. ut conditoris sui auxilium requirat. & qui inse fidens
moituus ẽ. ad uitorium auctoris sui appetens uiuat. Audiat itaq uir iustꝰ.
iam quidem se sciens. s ad huc quȩ supra se sunt. nesciens. N umquid nost oi¬
dinem cęli. & ponisrationem eius interra. id ẽ. numquid occultos oidines uidi¬
cioium cęlestium comprehendis. aut aꝑire humanis aurib sufficis Becitꝰ
gͥ iob de uidiciorum incomp̾hensibilium inuestigatione reqͥritur: acsi ei
aperte diceretur. Cuncta quȩ pateris tanto tolerare pacientius debes. qͣnto
secretoꝵ cȩlestium ignarus cur hec pateris nescis.¬

Expanded text:
coelestium secreta discutiat? Quis intelligat secretam lancem aequitatis coelestium secreta discutiat? Quis intelligat secretam lancem aequitatis occultae? Ad cognoscendos quippe istos judiciorum secretorum sinus nullus ascendit. Dicatur ergo homini, ut se nescire cognoscat; nescientem vero se cognoscat ut timeat; timeat ut humilietur, humilietur ne praesumat non praesumat in se, ut conditoris sui auxilium requirat; et qui in se fidens mortuus est, auctoris sui adjutorium appetens vivat. Audiat itaque vir justus jam quidem se sciens, sed adhuc quae supra se sunt nesciens: Nunquid nosti ordinem coeli, et pones rationes ejus in terra? id est, nunquid occultos ordines judiciorum coelestium comprehendis, aut aperire humanis auribus sufficis? Beatus igitur Job de judiciorum incomprehensibilium investigatione requiritur, ac si ei aperte diceretur: Cuncta quae pateris tanto tolerare patientius debes, quanto secretorum coelestium ignarus cur haec pateris nescis.
Abbreviated transcription (Latin):
choans. usq aduitȩ suȩ terminũ ad peiora protrabitur. alius bene inei¬
piens ꝑ longitudinem tempoꝵ ꝓficit ad augmenta meritoꝵ. atq e con¬
tra alius male uiuens dui reseruatur ut corrigat. alius uero bene quid̃e
uidetur uiuere. s in hac uita eo usq durcit. quo ad ꝑu̾sa prorumpat.
Alius inerrore infidelitatis natus in etrorem deficit. alius incatholicȩ fi
rectitudinẽ genitꝰ. incatholicȩ fide rectitudine consuminatur. E¬
tra uero alius catholicȩ matris uentre editus. iuxta uitȩ t̾minũ errous
uoragine deuoratur. alius autem uitã suã incatholica pietate consum¬
mat. qui ortus in ꝑfidia cum lacte matͥs hauserat uirus erroris. Aliꝰ
celsitudinem bene uiuendi appetere & uolet & ualet. aliꝰ nec uolet nec
ualet. alius uolet & ñ ualet. alius ualet & ñ uolet. Quis gͦ ista iudicioꝵ

Expanded text:
choans usque ad vitae suae terminum ad pejora protrahitur: alius bene incichoans usque ad vitae suae terminum ad pejora protrahitur: alius bene incipiens per longitudinem temporum proficit ad augmenta meritorum. Atque econtra alius male vivens diu reservatur, ut corrigatur: alius vero bene quidem videtur vivere, sed in hac vita eo usque durat quoad perversa prorumpat. Alius in errore infidelitatis natus, in errore deficit: alius in catholicae fidei rectitudine genitus, in catholicae fidei rectitudine consummatur. Econtra vero alius catholicae matris ventre editus, juxta vitae terminum erroris voragine devoratur: alius autem vitam suam in catholica pietate consummat, qui ortus in perfidia, cum lacte matris hauserat virus erroris. Alius celsitudinem bene vivendi appetere et volet et valet: alius nec volet nec valet. Alius vult, et non valet; alius valet, et non vult. Quis ergo ista judiciorum
Abbreviated transcription (Latin):
uero euis interra ponere . ẽ. ante humana coida talium secretoꝵ causas aꝑire.
ationẽ uidelicet celi interra ponere. ẽ. suꝑnoꝵ iudicior mysteria
siderando discutere. uel loquendo manifestare. qd utiq facere in hac uita
positꝰ. nullus potest. Ut enim a paruis ad mai oia ueniamus. quis intelligat
que ẽẽ ratio secretors potest. qd sepe uir iustꝰ a iudicio ñ solum ñ uindicatꝰ.
s etiam punitꝰ redeat. & iniquus eius aduersarius ñ solum ñ punitꝰ. s etia
ictor ab scedat. quis intelligat cur uiuit alius insidians mortib ꝓx
& moritur alius qui profuturus eẽt uite multoꝵ: Alius culm̃ potestatis
assequitur. qͥ ñ nͥ ledere studet. alius tantũm lesus defendere concupiseit:
& tamen ipse opp̾ssus iacet. Ilius uacare appetit. & innumeris negotiis im¬
plicatur. alius negotiis implicari desiderait. & coactꝰ uacat. Alius male in¬

Expanded text:
vero ejus in tervero ejus in terRationem videlicet coeli in terra ponere, est supernorum judiciorum mysteria vel considerando discutere, vel loquendo manifestare. Quod utique facere in hac vita positus nullus potest. Ut enim a parvis ad majora veniamus, quis intelligat quae esse ratio secretorum potest, quod saepe vir justus a judicio non solum non vindicatus, sed etiam punitus redeat; et iniquus ejus adversarius non solum non punitus sed etiam victor abscedat? Quis intelligat cur vivit alius insidians mortibus proximorum, et moritur alius qui profuturus esset vitae multorum? Alius culmen potestatis assequitur, qui non nisi laedere studet, alius tantummodo laesos defendere concupiscit, et tamen ipse oppressus jacet. Alius vero vacare appetit, et innumeris negotiis implicatur: alius negotiis implicari desiderat, et coactus vacat. Alius male in
Abbreviated transcription (Latin):
deteriꝰ inculpa morunt᷑. Unde bene ꝑ paulũ łr . xp̃i bonus odor sumꝰ
inmoitem. aliis autem odoi uitȩ inuitã. Uerbũ itaq suũ auditorib
eẽ luciferum simul& uespum uidit. ꝑ qd & alios abiniquitate susci¬
tari. & econt᷑ alios sopiri in iniquitate conspexit. Od qͥa occultis dez
iudiciis agitur. quȩ in hac uita ab hominib cõprehendi non possunt.
recte illic subdidit. Et ad hȩc qͥs tam idoneus Ac̃ si diceret. Idonei
quippe sumus ad hȩc consideranda qͥa fiunt. s idonei ñ sumus ad hȩc inuestigan¬
da cur fiant. Unde hic quoq dñs quia aliis produci luciferum. aliis uero con¬
surgere uesꝑum dixerat. ne ꝑscrutari homo occulta dĩ iudicia audeat. ilico¬
subiungit. Numqͥd nosti ordine cȩli. & pones rationẽ eius interra: Ordinẽ
cęli nosse.ẽ. suꝑnarũ dispositionũ occultas p̾destinationes uidere: rationem

Expanded text:
deterius in culpa moriuntur. Unde bene per Paulum dicitur: Christi deterius in culpa moriuntur. Unde bene per Paulum dicitur: Christi in mortem, aliis autem odor vitae in vitam . Verbum itaque suum auditoribus esse luciferum simul et vesperum vidit, per quod et alios ab iniquitate suscitari, et e contra alios sopiri in iniquitate conspexit. Quod quia occultis Dei judiciis agitur, quae in hac vita ab hominibus comprehendi non possunt, recto illic subdidit: Et ad haec quis tam idoneus ? Ac si diceret: Idonei quidem sumus ad haec consideranda quia fiunt, sed idonei non sumus ad haec investiganda cur fiant. Unde hic quoque Dominus, quia aliis produci luciferum, aliis vero consurgere vesperum dixerat, ne subjungitur: Nunquid nosti ordinem coeli, et pones rationem ejus in terra? Ordinem coeli nosse est supernarum dispositionum occultas praedestinationes videre. Rationem
Abbreviated transcription (Latin):
ut credant mendatio. ut iudicent᷑ om̃s qͥ ñ credidert᷑ ueritati. s consense¬
runt iniquitati. Nequaqͣm gͦ super eos uespum consurgetet. si celi fi¬
lii eẽ uoluissent: S dum uisibilia appetunt. amisso coidis lumine
sub noctis luce tinebrescunt. Qd̃ tam̃ si moralit᷑ discutimus qͦmͦ cotidie agat᷑ imieni
atq idem sermo di ẽ. in ore p̾dicantis. Que dum isti gaudendo. illi uero
inuidendo audiunt. claritatẽ sibi luciferi. inuesꝑi tenebras uertunt.
Dum isti humiliter uocem scȩ p̾dicationis accipiunt. qͣsi ad stellȩ lucẽ
ocłos cordis aꝑiunt. dũ uͦ illi benedicenti inuident. & ñ salutis causã
elationis głam querunt. ꝓrũpente iniquitatis suȩ uesꝑe. in sum
mortis ocłos claudunt. ꝑ occultum gͦ uidiciũ is qui electꝰ. ẽ. lucifer reꝑ¬
bo auditor fit uesꝑ qͥa exoitatione scã. qua boni ad uitã redeunt. p̾u

Expanded text:
ut credant mendacio, et judicentur omnes, qui non crediderunt veritati, ed consenseut credant mendacio, et judicentur omnes, qui non crediderunt veritati, ed consenserunt iniquitati . » Nequaquam ergo super eos vesperus consurgeret, si coeli filii esse voluissent. Sed cum visibilia appetunt, amisso cordis lumine, sub noctis duce tenebrescunt. Quod tamen si moraliter discutimus, quomodo quotidie agatur, invenatque idem sermo Dei est in ore praedicantis, quem dum isti gaudendo, illi vero invidendo audiunt, claritatem sibi Luciferi in vesperi tenebras vertunt.ti humiliter vocem sanctae praedicationis accipiunt quasi ad stellae lucem oculos cordis aperiunt; dum vero illi benedicenti invident, et non salutis causam, sed elationis gloriam quaerunt, prorumpente iniquitate sua vespere, in somnum mortis oculos claudunt. Per occultum ergo judicium is, qui electo electis ebus fit vesper, quia exhortatione sancta, qua boni ad vitam redeunt, pravi
Abbreviated transcription (Latin):
obdurata. bene dictum ẽ. insimilitudine lapidis aquȩ durantur.
Ic si diceret. Illa mollia & penetrabilia fidei corda iudeorum. in in¬
sensibilitate uertuntur gentiũ. Cum enim misericois traxit gen
fidem gentilitas fuerat obdurata. ita postinodũ ad ficdẽ gentilita¬
te suscepta iudeȩ ppłs ꝑfidiȩ torpore duresceret. Unde paulus apłs
eisdem gentib dicit. Sicut aliquando uos non credidistis deo. nun
autem miscłiam consecuti estis. propt̾ illoꝵ incredulitatẽ. ita &

Expanded text:
obdurata, bene dictum est: In similitudinem lapidis aquae durantur. obdurata, bene dictum est: In similitudinem lapidis aquae durantur. Ac si diceret: Illa mollia ac penetrabilia fidei corda Judaeorum in insensibilitatem vertuntur gentium. Cum enim misericors Deus gentesfidem gentilitas fuerat obdurata, ita postmodum ad fidem gentilitate suscepta, Judaeae populus perfidiae torpore duresceret. Unde Paulus apostolus eisdem gentibus dicit: Sicut aliquando vos non credidistis Deo, nunc autem misericordiam consec
Abbreviated transcription (Latin):
tolerando patienter. Et quia illa quondam tenera fidei pen¬
trabilia corda iudȩoꝵ in ꝑfidiȩ postmodum obstinatione
rantur. Aqͥs enim ppłos accipi iam sepius edocuisse me memin.
Inlapide uero. pro ipsa duritia aliqͣndo gentiles ppłi designant᷑.
Ipsi quippe lapides coluerint. & de eis ꝑ ꝓpham dictum est.
Similes ilis fiant qui faciunt ea. & om̃s qui confidunt in eis. Unde
iohes iudeos aspiciens
se de estimatione generationis extollere:
& gentiles p̃uidens ad abinhe prolem fidei cognitione transire ait.
Ne uelitis dicere uitra uos patrem habemus abrahã. dico enim uobis
quia potens ẽ ds delapidib istis suscitare filios abrahe. lapidesutiq
duros ꝑfidia. gentiles uocans. Quia gͦ pͥmum uidea do credidit. gen¬
tilitate omĩ inꝑfidie sue obstinatione remanente. postinodũ uero
ad fidem gentilium corda mollita sunt. & iudeorum infidelitas

Expanded text:
tolerando patienter. Et quia illa quondam tenera ac fidei penetolerando patienter. Et quia illa quondam tenera ac fidei penetrabilia corda Judaeorum, in perfidiae postmodum obstinatione rantur . » Aquas enim populos accipi jam saepius edocuisse me memini. In lapide vero pro ipsa duritia aliquando gentiles populi designantur. Ipsi quippe lapides coluerunt, et de eis per Prophetam dictum est: les illis fiant qui faciunt ea, et omnes qui confidunt in eis . Unde Joannes Judaeos aspiciens se de aestimatione generationis extollere, et gentiles praevidens ad Abrahae prolem cognitione fidei transire, ait: Ne velitis dicere intra vos, patrem habemus Abraham. Dico enim vobis, quia potens est Deus de lapidibus istis suscitare filios Abrahae ; lapides utique duros perfidia gentiles vocans. Quia ergo primum Judaea Deo credidit, gentilitate omni in perfidiae suae obstinatione remanente, postmodum vero ad fidem gentilium corda mollita sunt, et Judaeorum infidelitas
Abbreviated transcription (Latin):
insensibili. s rationabil creaturȩ loquȩbatur. De hoc cȩlo. ait dñs.
Celum mͥ sedes ẽ. De qua sede alias scriptum ẽ. Inima iusti sedes ẽ¬
sapientiȩ. ꝯuia gͦ sapientia ẽ ds̃. si sedes di cȩlum ẽ. &. anima iusti
sedes ẽ sapientiȩ. cȩlum utiq ẽ anima iusti. Cȩlum fuit abrahã
celum y saac. cȩlum iacob. S quia ꝑ sequutoies dnĩ pontifices iu¬
deoꝵ. ꝑtidiȩ tempore frigidi de illoꝵ progenie patrũ processerunt.
quasi de cȩlo gelu exiit. quia de sublimi prole scõꝵ. procesfit frigi¬
da proles infidelium. Cum enĩ de abraham natus ẽ cay phas.
liud nͥ gelu de cȩlo processit: Quod tam̃ gelu idcirco dñs genuisse
se dicit. qͥa iudeos qͦs naturaliter ipse bonos condidit. iusto iudici
o ꝑ eox malitia frigidos a se exire ꝑmisit. Dñs enim auctor e na¬
turȩ non culpȩ. Genuit gͦ creando naturalit᷑. qͦs iniqͦs ꝑmisit ui

Expanded text:
insensibili, sed rationabili creaturae loquebatur. De hoc coelo Dominus ait: insensibili, sed rationabili creaturae loquebatur. De hoc coelo Dominus ait: Coelum mihi sedes est . De qua sede alias scriptum est : Anima justi sedes sapientiae est. Quia ergo sapientia est Deus, si sedes Dei coelum est, et anima justi sedes est sapientiae, coelum est utique anima justi. Coelum fuit Abraham, coelum Isaac, coelum Jacob. Sed quia persecutores Domini pontifices Judaeorum perfidiae torpore frigidi de illorum patrum progenie processerunt, quasi de coelo gelu exiit, quia de sublimi prole sanctorum processit frigida plebs infidelium. Cum enim de Abraham natus est Caiphas, quid aliud nisi gelu de coelo processit? Quod tamen gelu idcirco Dominus genuisse se dicit, quia Judaeos, quos naturaliter ipse bonos condidit, justo judicio per eorum malitiam frigidos a se exire permisit. Dominus enim auctor est naturae, non culpae. Genuit ergo creando naturaliter quos iniquos permisit vivere
Abbreviated transcription (Latin):
Neq enunsic colligit electos ut ñ etiam iudicet reprobos. neq sic qͥ¬
b dam culpas relaxat. ut nonͤiquib da feriat. Scriptum quippe
eͦ. Misccdia enim & ira abillo. Unde hic quoq post qͣm tot dona gr̃ȩ
intulit. &iam irȩ suȩ iudicia non abscondit. Nam sequit᷑. De cuiꝰ¬
ingelii uel glatiȩ nͥ frigida & ꝑfidie torpore contricta accipimus co¬
da uideorum: Qui oquonda ꝑ acceptionẽ legis. ꝑ custodia manda¬
torum. ꝑ ministeria sacrificii. ꝑ my steria ꝓphetiȩ. sic intra sinum
gr̃ȩ. quasi intra uterum creatoris habebatur. s quia ueniente dño
constricti frigore ꝑfidiȩ. feruorẽ ficli & caritatis amiserunt. a sec reto
grȩ sinu proiecti. quasi glaties de utero creatoris egressi sunt. Et
gelu de cȩlo quis genuit: Quid hic aliud cȩlum. nͥ sublimis debet
intelligi uita scõium : Cui celo łr. attende celum & loqͣr. Non eni

Expanded text:
Neque enim sic colligit electos, ut non etiam judicet reprobos; neque sic quNeque enim sic colligit electos, ut non etiam judicet reprobos; neque sic quibusdam culpas relaxat, ut non et in quibusdam feriat. Scriptum quippe est: Misericordia enim et ira ab illo . Unde hic quoque postquam tot dona gratiae intulit, etiam irae suae judicia non abscondit. Nam sequitur: Cin gelu vel glacie nisi frigida et perfidiae torpore constricta accipimus corda Judaeorum? Qui quondam per acceptionem legis, per custodiam mandatorum, per ministeria sacrificii, per mysteria prophetiae, sic intra sinum gratiae, quasi intra uterum creatoris, habebantur. Sed quia, veniente Domino, constricti frigore perfidiae, fervorem fidei et caritatis amiserunt, a secreto gratiae sinu projecti, quasi glacies, de utero creatoris egressi sunt: Et gelu de coelo quis genuit? Quid hic aliud coelum, nisi sublimis debet intelligi vita sanctorum? cui coelo dicitur: Attende coelum, et loquar . Non enim
Abbreviated transcription (Latin):
stillȩ pluuiarum. & serotinus y mber nͥ fuit. Ipse quippe stille rous
sunt. quȩ stillȩ pluuiarũ. Qnͣdo enĩ dispensatione aliqͤ predu¬
nem temperant. quasi rostenerũ asꝑgunt. Qͣndo uͦ ea quȩ de suꝑn̾s
sentiunt. uirtute qua p̾ualent loquunt᷑. quasi ubertim manantẽ
pluuia fundunt. Rosaspergebat paulus. cum adchorinthios chce¬
ret. Non enim iudicaui me scire aliqͥd int̾ uos. nͥ xp̃m iħm. & hc̃¬
crucifixum. & rursum pluuiã manariit dicens. os nrm patet ad uos
o chorinthii. cor nr̃m dilatatum ẽ. Hinc ẽ ꝗd moy ses. quia & uali¬
da fortib & tenera infirmis dicturum se nouerat dicebat.
Expectetur sic̃ pluuia eloquiu meu. & descendant sic ros uerba
mea. S ecce audiuimus qͦ munerae gentilitas uocat᷑. audiamꝰ nunc
qua districtione iudea repellitur. audiamꝰ qͦmͦ deserta excolat. aren¬
tia infundat. audiamus nunc qͦm ea quȩ q̃si uident᷑ int̾na ꝑitiat.

Expanded text:
942 stillae pluviarum, et serotinus imber non fuit . Ipsae quippe stillae roris 942 stillae pluviarum, et serotinus imber non fuit . Ipsae quippe stillae roris sunt quae stillae pluviarum. Quando enim dispensatione aliqua praedicationem temperant, quasi rorem tenerum aspergunt. Quando vero ea quae de supernis sentiunt virtute qua praevalent loquuntur, quasi ubertim manantem pluviam fundunt. Rorem aspergebat Paulus, cum Corinthiis diceret: Non enim judicavi scire me aliquid inter vos, nisi Chcrucifixum . Et rursum pluviam manabat, dicens: Os nostrum patet ad vos, o Corinrinthii, cor nostrum dilatum est . Hinc est quod Moyses, qui et valida fortibus, et tenera infirmis dicturum se noverat, dicebat: Exspectetur sicut pluvia eloquium meum, et descendant sicut ros verba mea . Sed ecce audivimus quo munere gentilitas vocatur; audiamus nunc qua districtione Judaea repellitur. Audivimus quomodo deserta excolat, arentia infundat; audiamus nunc quomodo ea quae quasi videntur interna projiciat.
Abbreviated transcription (Latin):
produit herbas uirentes. quia ꝑ grãm cõpunctionis infusa p̾dicationis uer¬
ba non solum libent᷑ recipit. s etiam ubertim reddit. ut qd audire non pote¬
rat. iã loqͥ concupiscat. & quȩ non audiendo etiã intrinsecus aruerat. iã
loqñdo quȩ sca sunt uiriditate sua qͦslibet esurientes pascat. Unde bene
terrȩ. Sic enim sic facies terre. uirtute renouationis immutat᷑. dũ sicca
dudum mensgra ueniente compluit᷑. & post ariditatẽ pͥstina qͣsi pro¬
ductis herbis scientiȩ uiriditate uestitur. quȩ conditons nr̃i gr̃a ad huc
segregat. quia non eam nobis pro nris meritis. s pro sue munere be-¬
nignitatis. prestat. Et idcirco hoc loco pater pluuiȩ dr. quia suꝑna
nobis predicatio. ñ de nr̃o merito. s de eius gra generat᷑. Stille e
roris. ipsi scĩ p̾dicatores sunt. qui arua pectoris nr̃i int̾ mala uite p̾sen¬
tis quasi inter tenebras sicce noctisarentia. gr̃a suꝑnȩ largitatis in¬

Expanded text:
producit herbas virentes, quia per gratiam compunctionis infusa, praedicationis verba non solum libenter recipit, sed etiam ubertim reddit, ut quod audire non poterat jam loqui concupiscat; et quae non audiendo etiam intrinsecus aruerat, jam loquendo quae sancta sunt viriditate sua quoslibet esurientes pascat. Unde bene  renovabis faciem terrae . Sic enim sic facies terrae virtute renovationis immutatur, dum sicca dudum mens gratia veniente compluitur, et post ariditatem pristinam, quasi productis herbis, scientiae viriditate vestitur. Quae conditoris nostri gratia adhuc segregat, quia non eam nobis pro nostris meritis, sed pro suo munere benignitatis praestat, et idcirco hoc loco pater pluviae dicitur, quia superna nobis praedicatio, non de nostro merito sed de ejus gratia generatur. Stillae enim roris ipsi sancti predicatores sunt, qui arva pectoris nostri, inter mala vitae praesentis, quasi inter tenebras siccae noctis arentia gratia supernae largitatis in
Abbreviated transcription (Latin):
su conuingitur. profecto & in bonam partem nobis eius intelligentia
semina feratiꝰ ligant᷑. S rursus sullã pluuia immoderatꝰ irrigat.
inculmo pinguedinẽ frumenti. uirtuteq mutat. Sin uero iactatũ
sem̃ post pluuiã gelu p̾mitur. qͦ foras citius apparere reppellit᷑. eointꝰ
fecundiꝰ radicatur. & quo uetat᷑ progred. cogitur multiplicari. qͥa
cum abiminaturo oitu restringitur. inconceptionis suȩ tarditate
laxatum. ad fructũ uberius impletur. Qd ẽ gͦ qd dñs prius quide¬

Expanded text:
su conjungitur, profecto et in bonam partem nobis ejus intelligentia su conjungitur, profecto et in bonam partem nobis ejus intelligentia semina feracius ligantur. Sed rursum si illam pluvia immoderatius irrigat, in culmo pinguedinem frumenti virtutemque mutat. Sin vero jactatum semen post pluviam gelu premitur, quo foris citius apparere repellitur, eo intus fecundius radicatur; et quo vetatur progredi, cogitur multiplicari, quia cum ab immaturo ortu restringitur, ex conceptionis suae 946 tarditate laxatum ad fructum uberius impletur. Quid est ergo quod
Abbreviated transcription (Latin):
rescunt. s fluide inintinis remanent. Et qͥd ꝑ aqͦs nͥ fluxa accipimus
la reproborm: Quȩ cum ex proposito uirtute deserunt. fortes s
defluunt. & foris se scoꝵs ac fortium imitatores fingunt. aquȩ insimil¬
tudinem lapidis durant᷑ & suꝑficies abyssi constringitur. qͥa ꝑ super¬
ductam scĩtatis specie. fluxa ac instabilis eoꝵ conscientia hominib
tur. Nam cum sibimetipsis intrinsecus turpes sunt. ante ali
tamen ocłos quadam uiuendi uenustate uestiuntur. S nequis hȩc¬
uerba dñi inbonam intelligi partẽ uelit. debemus sic etiã querentib
astruere. dũ mͦ minime iudicemur. quȩ ꝑscrutanda fuerarit neglex¬
isse. Suꝑiori enim uersu dr. qͥs ẽ pluuiȩ pat̾. uel qͥs genuit stillas¬
roris. statimnq additur. de cuius utero egressa ẽ glaties. & gelu de cęle
qͥs genuit: Si gͦ dictis p̾cedentib sequens sententia ñ dispari sen¬

Expanded text:
rescunt, sed fluidae in intimis remanent. Et quid per aquas nisi fluxa accipimus rescunt, sed fluidae in intimis remanent. Et quid per aquas nisi fluxa accipimus corda reproborum? Quae cum ex proposito virtutem deserunt, fortes sedefluunt, et foris se sanctorum ac fortium imitatores fingunt, Aquae in similitudinem lapidis durantur, et superficies abyssi constringitur, quia per superductam sanctitatis speciem fluxa ac instabilis eorum conscientia hominibus tegitur. Nam cum sibimetipsis intrinsecus turpes sint, ante alienos tamen oculos quadam vivendi vetustate vestiuntur. 63. verba Domini in bonam intelligi partem velit, debemus sic etiam quaerentibus astruere, dummodo minime judicemur quae perscrutanda fuerant neglexisse. Superiori enim versu dicitur: Quis est pluvius utero egressa est glacies, et gelu de coelo quis genuit? Si ergo dictis praecedentibus sequens sententia non dispari sen
Abbreviated transcription (Latin):
tellectu sano mens suꝑba repellitur. ultione districti iudicis gelu de
cȩlo generatur. ut cum ipsa scriptura sacra inelectoꝵ cordib caleat
eos qui se suꝑbe scire appetunt. ase frigidos emittat. Ihi quippe
erant. ubi corrigere errata debuerant. Et dum asuꝑna incelli gentia re¬
plendenti s eloquii & obdurati ipsi & seductores ceteri coiruunt. ad in
nientes ut gelu Malios astringunt. semetipsum tam̃ dñs hoc gelu gignere
ꝑhibet. ñ qͦ prauoꝵ mentes ipse ad culpã format. s qͦ aculpa non liberat.
sic̃ scriptum ẽ. ego obdurabo cor pharaonis. Qd quia miscd̾iter emollire
uit. profecto districte se obdurasse nuntiauit. Quia uero cũ inche¬
tliuin timoris uirtus obinictit᷑. propt̾ humanas laudes uirtutis ima¬
go retinetur. recte subiungitur insimilitudine lapidis aquȩ durant᷑.
& suꝑficies abyssi constringitur. Aquȩ enim ꝑglatiem insuꝑficie du¬

Expanded text:
tellectu sano mens superba repellitur, ultione districti judicis gelu de tellectu sano mens superba repellitur, ultione districti judicis gelu de coelo generatur, ut cum ipsa Scriptura sacra in electorum cordibus caleat, eos qui se superbe scire appetunt a se frigidos emittat. Ibi quippe errant ubi corrigere errata debuerant; et dum a superna intelligentia resplendentis eloquii, et obdurati ipsi, et seducturi caeteros, corrunt, ad ima venientes ut gelu, et alios astringuat. Semetipsum tamen Dominus hoc gelu gignere perhibet, non quod pravorum mentes ipse ad culpam formet, sed quod a culpa non liberat, sicut scriptum est: Ego obdurabo cor Pharaonis . Quod quia misericorditer emollire noluit, profecto districte se obdurasse nuntiavit. 61. Amiata divini timoris virtus amittitur, propter humanas laudes virtutis imago retinetur, recte subjungitur: In similitudinem lapidis aquae durantur, et superficies abyssi constringitur. Aquae enim per glaciem in superficie du
Abbreviated transcription (Latin):
caluerat. suꝑbiendo trigescat. & adiuinitatis utero repulsus exeat.
si intra sinum sui cordis se tumidus extollat. Et quia iusto iudicio¬
suꝑbas mentes ad culpam egred ex accepta uirtute ꝑmittit. recte
ad huc subiungit᷑. Et gelu de cęlo qͥs genuit Plerumq enĩ sacri
eloquii scientiam p̾stat. s dum ꝑ eande scientiam is qui accipit ex¬
tollit᷑: ira districti iudicis in ipso sacro eloquio cecatur. ut exteriores
fauores ꝑ illam sequens. eius iam interna ñ uidecit. & qͥ intꝰ manens
calere poterat. exeundo frigescat. duratꝰq inima coiruat. qͥad cog¬
nitionẽ di tractabilis insummnis liquidus stabat. An sacrum eloqͥũ
cęlum ñ ẽ. qd diem nobis intelligentiȩ aꝑiens. sole nos iustieiȩ ulus¬
trat: Qd̃ dum nos uitȩ p̾sentis nox continet. stellis nobis mandators
fulget. S quia oportet hereses eẽ ut ꝓbat manifest fiant. eũ ab ui¬

Expanded text:
caluerat, superbiendo frigescat, et a Divinitatis utero repulsus exeat, caluerat, superbiendo frigescat, et a Divinitatis utero repulsus exeat, si intra sinum sui cordis se tumidus extollat? Vet. XXIsuperbas mentes ad culpam egredi ex accepta virtute permittit, recte adhuc subjungitur: Et gelu de coelo quis genuit? Plerumque enim sacri eloquii scientiam praestat, sed dum de eadem scientia is qui accipit extollitur, 945 ira districti judicis in ipso sacro eloquio caecatur, ut exteriores favores per illam sequens, ejus jam interna non videat; et qui intus manens calere poterat, exeundo frigescat, duratusque in ima corruat, qui ad cognitionem Dei prius tractabilis in summis liquidus stabat. An sacrum eloquium coelum non est, quod diem nobis intelligentiae aperiens, sole nos justitiae illustrat, quod dum nos vitae praesentis nox continet, stellis nobis mandatorum fulget? Sed quia oportet esse haereses, ut probati manifesti fiant , cum ab in
Abbreviated transcription (Latin):
iste ꝓphetia. ille magnis oꝑib pollet. atq ꝑ hec dona placere hominib apꝑ¬
petit: om̃e qd prius intimũ caluerat. exteriorẽ laudẽ diligens. intorporẽ
uertit. Quasi gͦ glaties de utero egreditur. dum post donoꝵ beneficia a
uiscerib pietatis suꝑne separatur. An non sunt glaties qͥ in uirtutib qͣs
accipiunt. laudes ab hominib quexunt. & tam̃ uenienti uidici dona
sua adeuiscde memoriam reuocantes dicunt. dñẽ dnẽ. nonne innomi¬
ne tuo ꝓpħauimꝰ. & intuo nomine dȩmonia eiecimus. & intuo nromi¬
ne uirtutes multas fecimꝰ : S quomͦ hanc glatzem dñs ꝓiciat. osten¬
dit dicens. Nescio uos unde sitis. discedite ame om̃s oꝑarii iniquita¬
iudicium repellet. his itaq uerbis quid aperte agitur. nͥ ut beatus
iob de sũmis suis uirtutib humilietur. ne in hoc qd bene uiuendo¬

Expanded text:
iste prophetia, ille magnis operibus pollet, atque per haec dona placere hominibus apiste prophetia, ille magnis operibus pollet, atque per haec dona placere hominibus appetit, omne quod prius intimum caluerat, exteriorem laudem diligens, in torporem vertit. Quasi ergo glacies de utero egreditur, dum post donorum beneficia a visceribus pietatis supernae separatur. An non sunt glacies, qui in virtutibus quas accipiunt laudes ab hominibus quaerunt? Et tamen venienti judici dona sua ad ejus memoriam revocantes, dicunt: Domine, Domine, nonne in nomine tuo prophetavimus, et in nomine tuo daemonia ejecimus, et in nomine dit, dicens: Nescio vos unde sitis, discedite a me, omnes operarii iniquitajudicium repellit. His itaque verbis quid aperte agitur, nisi ut beatus Job de summis suis virtutibus humilietur, ne in hoc quod bene vivend
Abbreviated transcription (Latin):
illicita ꝑtrahat. Abyssi gͦ suꝑficies constringitur. qͥa dum quasi
bona ꝑsuasionis eius species uelut solida desuꝑ glaties ostenditur
in profundum latens eius malitia ñ uidetur. Cuncta tam̃ hec¬
hominũ omipc d̾s dum in suo timore format. quasi concipit. eas¬
q ad apertas uirtutes dum prouehit gignit. s si de acceptis uirtu¬
tib extollunt᷑. relinqͥt. Et sepe qͦsdam cognouimus. maloꝵ suoꝵ
consideratione compungi. diuim terrous pauore feruescere. & ꝑ
pauoris exordia usq ad urtutũ sũma ꝑuenire. S dum de eis¬
dem uirtutib qͦs accipuint extolluntur. in anis głe laquȩo as¬
ricti. ad antiquũ torporẽ redeunt. Recte gͦ cum tales proie
Prigescunt. & inde exterioiem głam coipentes appetunt. unde ad int̾na
diligenda ardentius flagrare debuerunt. dumq iste signis. ille scientia

Expanded text:
illicita pertrahat. Abyssi ergo superficies constringitur, quia dum quasi illicita pertrahat. Abyssi ergo superficies constringitur, quia dum quasi bona persuasionis ejus species velut solida desuper glacies ostenditur, in profundo latens ejus malitia non videtur. 59. Et dehominum omnipotens Deus dum timore format, quasi concipit, easque ad apertas virtutes dum provehit, gignit; sed si de acceptis virtutibus extolluntur, relinquit. Et saepe quosdam cognovimus malorum suorum consideratione compungi, divini terroris pavore fervescere, et per pavoris exordia usque ad virtutum summa pervenire; sed dum de eisdem virtutibus quas accipiunt extolluntur, inanis gloriae laqueo astricti, ad antiquum torporem redeunt. Recte ergo cum tales Domifrigescunt; et inde exteriorem gloriam torpentes appetunt, unde ad interna diligenda ardentius flagrare debuerunt. Dumque iste signis, ille scientia,
Abbreviated transcription (Latin):
secretoium eius. malitiȩ torpoie frigidus magister
inquitatis exiuit. Ipse gelu de cȩlo ẽ genitꝰ. quia constricturus
coida reprobor a suminis cadere ẽ ad ima ꝑmissus. Qui bene incȩ¬
lestib conditus. inculpe frigore mentes sequentiũ quasi gelu
cecidit astrinxit. qͥ ad terrã ueniens qͥd inhominib egerit explet᷑
cum subitur. insimilitudinẽ lapidis a quȩ durantur. ꝑ aquas
namq popul:
ꝑ lapidem uero eiusdem satan duri¬
tia designatur. Illo gͥ adima ueniente insimilitudinem lapidis
aquȩ duratȩ sunt. quia eius malitiã initati homines mollia uis¬
cera caritatis amnserunt. Cuius fraudulenta consilia quia a seduc¬
tis hominib deprehendi non possunt. recte subiungitur. & suꝑ¬
ficies abyssi constringitur. Aliud quippe intrinsecus latet. atq ali¬
ud extrinsecus ostendit. Transsigurat enim se uelud angłm lucis.
callida deceꝑtionis arte plerumq proponit laudabilia ut a

Expanded text:
secretorum ejus malitiae torpore frigidus, magister secretorum ejus malitiae torpore frigidus, magister iniquitatis exivit; ipse gelu de coelo est genitus, quia constricturus corda a summis cadere est ad ima permissus; qui bene in coelestibus conditus, in culpae frigore mentes sequacium quasi gelu dum cecidit astrinxit, qui ad terram veniens, quid in hominibus egerit expletur cum subditur: In lapidis similitudinem aquae durantur. Per aquas namque populi, per lapidem vero ejusdem Satanae duritia designatur. Illo igitur ad ima veniente, in similitudinem lapidis aquae duratae sunt, quia ejus malitiam imitati homines, mollia viscera charitatis amiserunt. Cujus fraudulenta consilia quia a seductis hominibus deprehendi non possunt, recte subjungitur: Et superficies abyssi constringitur. Aliud quippe ei intrinsecus latet, atque aliud extrinsecus ostendit. Transfigurat enim se velut angelum lucis , et callida deceptionis arte plerumque proponit laudabilia, ut ad
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯmͣ sententiã suã primũ quidẽ de uocatione udeoꝵ. & repulsioẽ
gentium. postinodum uͦ de uocatione gentiũ. & repulsione uide¬
orum subtiliter pensans. seq occulta d̃i iudicia comprehendere
non posse considerans. exclamando subiunxit. O altitudo dunti¬
arum sapientiȩ & scientiȩ d̃i. qͦm in comp̃hensibilia sunt iudicia
eiuis & inuestigabiles uiȩ eius. Unde hic quoq cum de iudȩoiũ
ꝑficlia dũs diceret. insimilitudinẽ lapidis aque durant᷑. ut de
bulsione eor occulta eẽ sua iudicia demonstraret. apte subc
rantiȩ nr̃ȩ uelamine incomprehensibilitas diuini iuidieii hu¬
manȩ mentis ocło nullatenus penetrat᷑. Scriptum qͥppe ẽ. Iu¬
alius repellitur. alius eligatur. uel cur cumalius eligitur. alius
repellatur. quia suꝑficies abyssi constringitur. & attestante pau¬
lo inscrutabilia sunt iudicia eius & inuestigabiles ine eius.
telligi. Ipse quippe quasi de di utero glaties processit. quia acalore

Expanded text:
uidem de vocatione Judaeorum et repulsione gentium, postmodum vero de vocatione gentium et repulsione Judaeorum, subtiliter pensans, seque occulta Dei judicia comprehendere non posse considerans, exclamando subjunxit: « O altitudo divitiarum sapientiae et scientiae Dei, quam incomprehensibilia sunt judicia ejus, et investigabiles viae ejus! » Unde hic quoque cum de Judaeorum perfidia Dominus diceret: « In similitudinem lapidis aquae durantur, » ut de repulsione eorum occulta esse sua judicia demonstraret, apte subdirantiae nostrae velamine incomprehensibilitas divini judicii humanae mentis oculo nullatenus penetratur, sicut scriptum est: Jualius repellitur, alius eligatur; vel cur cum alius eligrepellatur: quia superficies abyssi constringitur, et, attestante Paulo, « inscrutabilia sunt judicia ejus, et investigabiles viae ejus.tan quippe quasi de Dei utero glacies processit, quia a calore
Abbreviated transcription (Latin):
stellarum eiꝰ ordo distendit᷑. qͥa postqͣm ꝑ semetipsam nobis ueritas
in notuit. ab obsequiis carnalib littere precepta laxauit. Redẽptoi¬
autem nr incarne ueniens plyades tunxit. qͥa oꝑationes septifor¬
mis sp̃c simul inse. & cunetas. & manentes habuit. De qͦ ꝑ y saia¬

Expanded text:
stellarum ejus ordo distenditur, quia postquam per semetipsam nobis Veritas stellarum ejus ordo distenditur, quia postquam per semetipsam nobis Veritas innotuit, ab obsequiis carnalibus litterae praecepta laxavit. Vetautem noster in carne veniens Pleiades junxit, quia operationes septiformis Spiritus simul in se et junctas et manentes habuit. De quo per Isaia