comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tis sententia que dicit. ante ruinam
exaltabitur cor. Qui etiam despolta¬
uerunt eum: głã uidelicet immor¬
talitatis ⁊ innocentie ueste priuar̾t.
Hec ẽ prima stola. qua iuxta aliam¬
parabolam luxuriosꝰ filius ꝑ penitensl
rediens ornatur: ⁊ protoplasti amisi
cognouerunt se ẽẽ nudos. tunicasq il¬
licias nature mortalitatis indutisĩt
cto. Plage petraa¬
sunt quib na¬
ture humane integritatem uiolis¬
do. se minarium quoddam uc itill¬
in angł augendo mortis fesis int¬
e iisceribus. Abierunt autem
insidiis aliquatenus cessando:
prasuindem insidiarum fraudes
pltando. Semiuiuum reliquer̃t.
a beatitudinem uite ĩmortalis.
qusere. sed ñ sensum rationis abolere
siluierunt. Ex qua enim parte sape
ioscere deum potest uuius ẽ hõ:
i qua uero peccatis contabescit ⁊ mise¬
qi deficit. mortiuuis idẽ. letiferoq est
iuinere fedatus. Accidit autem ut
iuerdos quidam descend̾et eadem uia:

Expanded text:
tis sententia, quae dicit: Ante ruinam enim tis sententia, quae dicit: Ante ruinam enim exaltatur cor . Qui etiam despoliaverunt eum. Gloria videlicet immortalitatis et innocentiae veste privarunt. Haec eparabolam luxuriosus filius per poenitentiam rediens ornatur , et qua protoplasti amissa cognoverunt esse se nudos, tunicasque pellicias naturae mortalis induti sunt relicto. Plagae peccasunt, quibus naturae humanae integritatem violando, seminarium quoddam ut ita dicam augendae mortis, fessis indidere visceribus. Abierunt autem, non ab insidiis aliquatenus cessando, sed earumdem insidiarum fraudes occultando. Semivivum reliquerunt, quia beatitudinem vitae immortalitatis exuere, sed non sensum rationis abolere valuerunt. Ex qua enim parte sapere et cognoscere Deum potest, vivus est homo. Ex qua vero peccatis contabescit, et miseria deficit, mortuus idem, lethiferoque est vulnere foedatus. Accidit autem ut sacerdos quidam descenderet eadem via,
Abbreviated transcription (Latin):
dominus ita responsum temperauit
suum. ut ⁊ omnem qui miscaiam
ceret cuilibet proximum docert
tamen hec eadem parabola specali
proximus fieri dignatus ẽ desigu
Neq enim ita proximum quem b
nos diligere iubemur: bi iur lnt¬
xp̃o interpretari debenius: ut mor
mutue fraternitatis instituta sĩ i¬
legorie regulis extenuare ⁊ auferre
nemur. Suspiciens autem ihc. tht
Homo quidam descendebat ab iess
in iherico. Homo iste adam intella¬
tur in genere humano: ierłm ciu¬
tas pacis illa celestis: acuius beatm¬
dine lapsus in hanc mortalem mis¬
ramq uitam deuenit. Quam bñ
iherico que luna interpretatur sign¬
ficat: uariis uidelicet defectuum lau¬
ribus erroribusq semꝑ incerta. Et
incidit in latrones. Latrones dialo¬
lum ⁊ angelos eiꝰ intellige: in quos cu
descendebat incidit. Nam nisi prius
intus intumesceret: foris temptatꝰ
tam facile ñ caderet. Uera est enumsi¬

Expanded text:
Dominus ita responsum temperavit Dominus ita responsum temperavit suum, ut omnem qui misericordiam faceret cuilibet proximum doceret, et tamen haec eadem parabola, specialiter manitatem proximus fieri dignatus est, designaret. Neque enim ita proximum, quem sicut nos diligere jubemur, super Christo interpretari debemus, ut moralia mutuae fraternitatis instituta sub allegoriae regulis extenuare et auferre conemur. Suspiciens autem Jesus, dixit: Homo quidam descendebat a Jerusalem in Jericho. Homo iste Adam intelligitur in genere humano. Jerusalem civitas pacis illa coelestis, a cujus beatitudine lapsus in hanc mortalem miseramque vitam devenit. Quam bene Jericho, quae luna interpretatur, significat, variis, videlicet, defectuum laboribus erroribusque semper incertam. Et incidit in latrones. Latrones diabolum et angelos ejus intellige, in quos, quia descendebat, incidit. Nam nisi prius intus intumesceret, foris tentatus tam facile non caderet. Vera est enim sa
Abbreviated transcription (Latin):
disti: hoc fac ⁊ uiues. deinde post ĩduc¬
tam parabolan respondit. illum fuis¬
se proximum walnerato qui fecit mi¬
scd̃iam in illir. ni: adicit uade ⁊ tu fac
similiter id ẽ tali miscdie studio ꝓxi¬
mum tiur a necesse habentem dilige¬
re ⁊ suste atare memento:aꝑtissime
declara ais solam ẽẽ cdilectionem ⁊ ip¬
sam ĩ u̾botenus ostentatam sed oꝑis
executione probat. im: que ꝑpetuã du¬
car ad uitam. Ille autem uolens iusti¬
ficare seipsum: dixit ad ih̾me Et quis
ẽ meus proxinaus: Quanta manis gle
dementia. segisꝑitus obuulgi fauorẽ
captandum quasi sapienter respon¬
disse iactaret᷑: primum se legis fate¬
tur ignorare mandatum:uere iuxta
saluatoris sententiam sapiens ⁊ prudẽs
in lege. sed quia ñ humiliari cum par¬
uulis xp̃i sed seip̃m iustificare desiderat:
beatos oculos columbarum innocentie
lacte lotarum quib xp̃i archana uide¬
re posset accipere recusa Cui ꝓfecto

Expanded text:
disti; hoc fac et vives. Deinde post inducdisti; hoc fac et vives. Deinde post inductam parabolam respondenti illum fuisse proximum vulnerato qui fecit midiam in illum, adjicit: Vade, et tu fac similiter, id est, tali misericordiae studio proximum tuum necesse habentem diligere et sustentare memento. Apertissime declarans solam esse dilectionem, et ipsam non verbo tenus ostentatam, sed operis exsecutione probatam, quae perpetuam ducat ad vitam. Ille autem volens justificare seipsum, dixit ad Jesum: Et quis est meus proximus? Quanta inanis gloriae dementia! Legisperitus ob vulgi favorem captandum, quo sapienter respondisse jactaretur, primum se legis fatetur ignorare mandatum, vere juxta Salvatoris sententiam, sapiens et prudens in lege, sed quia non humiliari cum parvulis Christi, sed seipsum justificare desiderat, beatos oculos columbarum innocentiae lacte lotarum, quibus Christi arcana videre posset, accipere recusans. Cui profecto
Abbreviated transcription (Latin):
consentiendo subcumbere. so regendo
preesse nouerunt. Et ecce quidam legiᷤᷤ¬
peritus surrexit: temptans eum ⁊ di
cens. Magister. quid faciendo uitam et̾¬
nam possidebo: Legis ꝑitus qui deuita
eterna dominum temptans inter rogat.
occasionem ut reor temptandi de ip̃is
domini sermonib sumpsit ubi ait:
gaudete autem quod nomina ur̃a.¬
scripta sunt in celo: sed ip̃a sua tempta¬
tione declarat quam uera sit illa domi¬
ni confessio qua pr̃i loquitur. quod ab-¬
scondisti hec sapientib ⁊ prudentibus.
⁊ reuelasti ea paruulis. At ille dixit ad
eum. In lege quid scriptum ẽ. quomͦ
legis: ille autem respondens dixit. Di¬
liges dominũ deum tuum ex toto cor
bus uiribus tuis ⁊ ex omni mente
tua: ⁊ proximum tuum sicut teip̃m
Dum legisꝑito respondit ꝑfectum no-¬
bis saluator iter uite celestis ostendit:
cui primo de dilectione d̾i ⁊ proximi
legis scͥpta ꝓponenti dicit recte respõ¬

Expanded text:
consentiendo succumbere, sed regendo consentiendo succumbere, sed regendo praeesse noverunt. Et ecce quidam legisperitus surrexit, tecens: Magister, quid faciendo vitam aeternam possidebo? Legisperitus, qui de viteterna Dominum tentans interrogat, occasionem, ut reor, tentandi de ipsis Domini sermonibus sumpsit, ubi ait: Gaudete autem, quod nomina vescripta sunt in coelis. Sed ipsa sua tentatione declarat quam vera sit illa Domini confessio, qua Patri loquitur: Quod abscondisti haec a sapientibus, et prudentibus, et revelasti ea parvulis. At ille dixit ad eum: In lege quid scriptum est? Quomodo legis? Ille respondens, dixit: Diliges Dominubus viribus tuis, et ex omni mente tua, et proximum tuum sicut teipsum. Dum legisperito respondet, perfectum nobis Salvator iter vitae coelestis ostendit, cui primo de dilectione Dei, proximi, Legis scripta proponenti dicit: Recte respon
Abbreviated transcription (Latin):
on oculi scribarum ⁊ pharise¬
drum qui corpus tantum do¬
mini uidere. sed illi beati ocłi
qui eius possunt cognoscere sacram̃ta:
de quib dicitur. ⁊ reuelasti ea ꝑuulis.
Beati oculi paruulorum: quibz ⁊ se ⁊
patrem filius reuelare dignatur. Di¬
co enim uob̾ quod multi ꝓphete ⁊ reges
re que auditis ⁊ ñ audierunt. Abrahã
exultauit ut uideret. diem xp̃r: ⁊ uidit
⁊ gauisus ẽ. Ysaias quoq ⁊ micheas et
mulia alii ꝓp̃bete uiderunt głam dñi:
qui ⁊ ꝓpterea uidentes appellati sunt.
Sed hii omnes a longe asꝑncientes: ⁊ sa¬
lutantes ꝑ speculum ⁊ in ei igmate ui¬
derunt. Apłi autem in p̃sentiarum ha¬
bentes dominun conuescentes ꝙ ei. et
queq uoluissẽt interrogando &iscentes:
nequaqͣm ꝑ angłos aut uarias uisio¬
num species opus habebant doceri. Elͦs
uero lueas multos ꝓpħas ⁊ reges dicit:
matheus apertius ꝓphas ⁊ iustos appel¬
lat. Ip̃t sunt enim magni reges: quia
temptationum suarum motibus nõ

Expanded text:
on oculi scribarum et Pharisaeorum, qui corpus Domini tantum videre, sed illi beati sunt oculi qui ejus possunt cognoscere sacramenta. De quibus dicitur: Et revelasti ea parvulis. Beati oculi parvulorum, quibus et se et Patrem Filius revelare dignatur. Dico enim vobis quod multi prophetae et reges e quae auditis, et non audierunt. Abraham exsultavit ut videret diem Christi, et vidit, et gavisus est: Isaias quoque et Micheas et multi alii prophetae viderunt gloriam Domini. qui et propterea Videntes sunt appellati. Sed hi omnes a longe aspicientes et salvantes per speculum et in aenigmate viderunt , apostoli autem impraesentiarum habentes Dominum, convescentesque ei, et quaecunque voluissent interrogando discentes, nequaquam per angelos aut varias visionum species opus habebant doceri. Quos vero Lucas multos prophetas et reges dicit, Matthaeus apertius prophetas et justos appellat. Ipsi sunt enim reges magni, quia tentationum suarum motibus non
Abbreviated transcription (Latin):
gri eẽ ad suscipiendos scõs. Aliqͣndo ne¬
scientes. suscipiendo quos nesciunt
angłos susceꝑunt. Bona sunt hec:
melius ẽ tamen quod elegit maria.
Illud enim habet ex necessitate occu¬
pationem. illud autem ex caritate
suauitatẽ. Uult homo occurrere qͣn¬
do ministrat. ⁊ aliqͣndo ñ potest. Que¬
ritur quod deẽ. paratur adẽ qd̾. Di¬
stenditur animus. Nam si martha il
la sufficeret. adintorium sororis nõ
posceret. Multa sunt diu̾sa sunt. ꝙ¬
⁊ carnalia sunt. quia demporalia ft̃:¬
⁊ si bona sunt. transitoria sunt. Ma¬
la meliorem. Audi unde meliorem.
Que ñ auferetur ab ea. A te auferet
aliquando onus necessitatis. eterna
est dulcedo ueritatis. Non auferetur
ab ea quod elegit. ñ auferetur sed ta-¬
men auget. In hac autem uita auge¬
tur. in alia uita ꝑficietur. Numꝙͣ
tua dixerim. in bono ministerio be¬
nedicta pro isto labore tuo. merce¬
dem queris quietem. Sequitur.

Expanded text:
gri esse ad suscipiendos sanctos. Aliquando negri esse ad suscipiendos sanctos. Aliquando nescientes, suscipiendo quos nesciebant, Angelos susceperunt . Bona sunt haec: melius est tamen quod elegit Maria. Illud enim habet ex necessitate occupationem: istud autem ex charitate suavitatem. Vult homo occurrere quando ministrat; et aliquando non potest: quaeritur quod deest, paratur quod adest; distenditur animus. Nam si Martha ad illa sufficeret, adjutorium sororis non posceret. Multa sunt, diversa sunt, quia carnalia sunt, quia temporalia sunt: etsi bona sunt, transitoria sunt. Mam, sed illa meliorem. Audi unde meliorem: Quae non auferetur ab ea. A te auferetur aliquando onus necessitatis: aeterna est dulcedo veritatis. Non auferetur ab ea quod elegit. Non aufertur, sed tamen augetur. In hac autem vita augetur, in alia vita perficietur, nunquatua dixerim, in bono ministerio benedicta, pro isto labore tuo mercedem quaeris, quietem. Modo
Abbreviated transcription (Latin):
sam. Et dominꝰ ad patrem de suis.
Ut sint unum. sicut ⁊ nos unum
limus. Et in actib apłorum. Multi¬
ilinis autem credentium erat una
uima. ⁊ unum cor. Ergo magnifica
ominũ mecũ. ⁊ exaltemus nom̃
lis in unum. Quia unum ẽ necessa-¬
llm. Unum illud suꝑnum. unum
li pater ⁊ filius ⁊ sp̃s sc̃s sunt. Unũ
uidete nobis commendari unitatem.
certe trinitas est d̾s ñr. Pater ñ est
filius. filius ñ est pater. sp̃s sc̃s nec p̃r
est nec filius sed amborum sp̃s. Et ta¬
men ista tria. ñ tres dii. Non tres omĩ¬
potentes. sed unus d̾s omni potens. Ip̃a
trinitas unus d̾s. quia unum ẽ neces¬
sarium. Ad hoc unum ñ nos ꝑducit.
na sunt ministeria circa pauperes.
⁊ maxime circa seruos dei seruitia.
debita. obsequia religiosa. reddunt᷑
enim ñ dantur: dicente apło. Si nos
uobis spiritalia seminauimꝰ. mag¬
num ẽ si carnalia ur̃a metamus: Bo¬
na sunt. Exhortamur ad hec. ⁊ in uer-¬
bo domini edificamus uos. Nolite pi¬

Expanded text:
am . Et Dominus ad Patrem de suis: Ut sint unum, sicut et nos unum sumus . Et in Actibus Apostolorum: Multitudinis autem credentium erat anima una et cor unum . Ergo magnificate Dominum mecum, et exaltemus nomen ejus in unum . Quia unum est necessarium, unum illud supernum, unum ubi Pater et Filius et Spiritus sanctus sunt unum. Videte nobis commendari unitatem. Certe Trinitas est Deus noster. Pater non est Filius, Filius non est Pater, Spiritus sanctus nec Pater est, nec Filius, sed amborum Spiritus: et tamen ista tria non tres dii, non tres omnipotentes, sed unus Deus omnipotens, ipsa Trinitas unus Deus: quia unum necessarium est. Ad hoc unum non nos perducit, na sunt ministeria circa pauperes, et maxime circa sanctos Dei servitia debita, obsequia religiosa. Redduntur enim, non dantur, dicente Apostolo, Si nos vobis spiritualia seminavimus, magnum est si carnalia vestra metamus ? Bona sunt, exhortamur ad haec, et in verbo Domini aedificamus vos, nolite pi
Abbreviated transcription (Latin):
us laborabat. quia uerbum erat. Qd
dhxit: Martha. martha. Repetitio
minis inditium ẽ dilectionis. aut
Ie mouende intentionis: ut audi¬
Raitentius. Pis uocata ẽ martha.
uartha. auditura circa multa es occu¬
mi. Unum autẽ opꝰ ẽ: id ẽ unũ ne¬
ssarium ẽ. Non unum opꝰ quasi sĩ¬
quare opus. sed opꝰ ẽ expedit necessa
num. Quid unum hoc elegerit maria:
multitudine si delectat nisi unum.
Eite deo ꝓpitio quam multi estis. quis
uos ferret nisi unum saperetis: unde ĩ
ultis qutes ista: da unum. ⁊ populꝰ
Tolle unum. ⁊ turba ẽ. Quid est
mim turba nisi multitudo turbata:
led audite apłm. Obsecro autẽ uos
fẽs. Multitudini dicebat. sed unum
omnes facere uolebat. Obsecro autẽ
les fĩs. ut id ip̃m dicatis omnes: ⁊ non
sint in uob̾ scismata. Sitis autem ꝑfec
in eodem sensu ⁊ in eadem scientia.

Expanded text:
non laborabat, quia Verbum erat. Quid ergo non laborabat, quia Verbum erat. Quid ergo dixit? Martha, Martha, Repetitio nominis indicium est dilectionis, aut forte movendae intentionis: ut audiret attentius, bis vocata est, Martha, Martha, audi: Tu circa multa es occupata, unum autem opus est: id est, unum necessarium est. Non unum opus quasi singulare opus: sed opus est, expedit, necessarium est; quod unum hoc elegerat Maria. multitudine si delectat, nisi unum. Ecce Deo propitio quam multi estis: quis vos ferret, nisi unum saperetis? Unde in multis quies ista? Da unum, et populus est: tolle unum, et turba est. Quid est enim turba, nisi multitudo turbata? Sed audite Apostolum: Obsecro autem vos, fratres. Multitudini dicebat: sed omnes unum facere volebat. Obsecro autem vos, fratres, ut idipsum dicatis omnes, et non sint in vobis schismata; sitis autem perfecti in eode
Abbreviated transcription (Latin):
ponens ⁊ p̃parans. circa multum mius¬
sterium occupabatur. Maria soro: eni
quodammodo sororem suam cura me¬
tum ministerium laborantẽ. ⁊ sedit
ip̃a ad pedes dñi. ⁊ uacans audielnt
uerbum eius.auris fidelissima auel
Illa turbabatur. illa epulabatur. Illa ml¬
ta disponebat. ista unum aspicielnt
Utrumq officium bonum. sed tant̃
quid sit meliꝰ. quid nos dicamus l¬
bemus quem interrogemus. Patentl
audiamus quod sit meliꝰ. Iam cũ lgt¬
retur audiuimus: ⁊ me comnemaa¬
tem iterum audiamus. Interpelas
martha hospitem. ad iudicem deposil
postulationẽ parum querelarum S
eam soror deseruerat. ⁊ sic laborantei
in ministerio adiuuare neglexerit.s
respondente illa. sed tamen p̃sente.
dicat dominꝰ. Saria causam suamd
num otiosa iudici malut cominit
hec in respondendo uoluit labo¬
e Si enim pararet respondendi ser¬
nem. remuteret audiendi intentio¬
n Respondit ergo dominꝰ qui in u̾

Expanded text:
ponens et praeparans, circa multum miniponens et praeparans, circa multum ministerium occupabatur: Maria soror ejus quodam modo sororem suam circa multum ministerium laborantem, et sedit ipsa ad pedes Domini, et vacans audiebat verbum ejus. Auris fidelissima audiem Dominus . Illa turbabatur, ista epulabatur: illa multa disponebat, ista unum aspiciebat. Utrumque officium bonum: sed tamen quod sit melius, quid nos dicamus? Habemus quem interrogemus, patienter audiamus. Quid sit melius, jam cum legeretur audivimus, et me commemorante iterum audiamus. Interpellat Martha hospitem, ad judicem deponit postulationem piarum querelarum, quod eam soror deseruerit, et sic laborantem in ministerio adjuvare neglexerit. Non respondente illa, sed tamen praesente, judicat Dominus. Maria causam suam tanquam otiosa judici maluit committere, nec in respondendo voluit laborare. Si enim pararet respondenti sermonem, remitteret audiendi intentionem. Respondit ergo Dominus, qui in verbo
Abbreviated transcription (Latin):
dem ⁊ sitiret. Sed nescitis quia in here¬
mo esuriesiti. angłi ministrabant:
Ergo quod pasci uoluit. pascenti p̃sti¬
tit. Quid autem mirum si ⁊ de scõ he-¬
lia p̃stitit uidue. quem prius coruo mi¬
nistrante pascebat: Numquid pascen
tebat: sed religiosam uiduam ꝑobse¬
quium exhibitum seruo suo benedi¬
cere disponebat. Sic ergo susceptꝰ ẽ do¬
minus tamqͣm hospes. qui insia
ꝓpria uenit: ⁊ sui eum ñ recepu
S quot quot receꝑunt eum.
eis potestatem filios dei fieri: Mon¬
tans seruos ⁊ frẽs faciens. redimor
captiuos. ⁊ faciens coheredas. Nequrs
tamen ur̃m forsitandicat obeati
erunt. noli dolere. noli murmuran
quia temporib natus es: quandoias
dominũ ñ uides in carne. Non tͥ aoti¬
lit istam dignationẽ. Cum uni mͥit
ex minimis meis fecistis. mnͥ fecistui
sp̃u pauca ꝓ tempore dixerimus un¬
niamus ad causam quam diuinita
ꝓposui. Martha dominũ pascere dil¬

Expanded text:
dem, et sitiret: sed nescitis quia in eredem, et sitiret: sed nescitis quia in eremo esurienti Angeli ministrabant ? Ergo quod pasci voluit, pascenti praestitit. Quid autem mirum, si et de sancto Elia praestitit viduae, quem prius corvo ministrante pascebat ? Numquid pascendtebat: sed religiosam viduam, per obsequium exhibitum servo suo, benedicere disponebat. Sic ergo susceptus est Dominus, tanquam hospes, qui in sua propria venit, et sui eum non receperunt: sed quotquot receperunt eum, dedit eis potestatem filios Dei fieri ; adoptans servos, et fratres faciens; redimens captivos, et faciens cohaeredes. Ne quis tamen vestrum forsitan dicat: O beatm propriam meruerunt! Noli dolere, noli murmurare quia temporibus natus es, quando jam Dominum non vides in carne: non tibi abstulit istam dignationem. Cum uni, inquit, ex minimis meis fecistis, mihi fecistispiritu, pauca pro tempore dixerimus: veniamus ad causam, quam de unitate proposui. Martha Dominum pascere dis
Abbreviated transcription (Latin):
iħu xp̃i que modo ex euan¬
gelio recitata sunt ammo¬
nent nos ẽẽ unum aliquod ad qd̃
tendamus. quando in huius scl̃i mlꝰ¬
titudine laboramus. Cendamus au¬
tem adhuc ꝑegͥnantes nondum ma-¬
nentes. adhuc in uia nondum in pa-¬
tria adhuc desiderando nondum fru¬
endo: tamen tendamus ⁊sine pigritia
⁊sine intermissione oremus. ut ali¬
quando ꝑuenire ualeamus. Martha¬
⁊maria due sorores erant ambe ñ so¬
lum carne. sed etiam religione g̾mane.
Ambe domino coheserunt. ambe dño
in carne p̾sente concorditer seruier̃t.
Suscepit eum maria sicut solent su¬
scipi ꝑegrini. sed tam̃ suscepit famu¬
la dominũ: egra saluatorem. creatura
creatorem. Suscepit autem sp̃u pascen¬
da. in carne pascendum. Uoluit enim
dominus forman serui acciꝑe. ut ac¬
cepta forma serui in illa pasci a seruiᷤᷤ
dignaret᷑. dignatione ⁊tconditione.Nã
⁊ ista dignatio fuxt. se p̃bere pascendũ.
Habebat carneri in qua esuriret qui¬

Expanded text:
i, quae modo ex Evangelio recitata sunt, admonent nos, esse unum aliquid quo tendamus, quando in hujus saeculi multitudine laboramus. Tendimus autem adhuc peregrinantes, nondum manentes; adhuc in via, nondum in patria; adhuc desiderando, nondum fruendo. Tamen tendamus, et sine pigritia et sine intermissione tendamus, ut aliquando pervenire valeamus. 2. Chet Maria duae sorores erant, ambae non solum carne, sed etiam religione germanae; ambae Domino cohaeserunt, ambae Domino in carne praesenti concorditer servierunt. Suscepit eum Martha, sicut solent suscipi peregrini. Sed tamen suscepit famula Dominum, aegra Salvatorem, creatura Creatorem. Suscepit autem Spiritu pascenda, in carne pascendum. Voluit enim Dominus formam servi accipere, et accepta forma servi in illa pasci a servis, dignatione, non conditione. Nam et ista dignatio fuit, se praebere pascendum. Habebat carnem, in qua esuriret qui
Abbreviated transcription (Latin):
beata maria: quia tamqͣm in sacra-¬
rio uentris sui portauit cum miste¬
rio sacerdotem. Nam quicquid in se¬
culo futurum erat. id totum de eiuᷤ¬
sacerdos ⁊ hostia. d̾s resurrectionis. ⁊¬
Hoc autem totum inxp̃o agnoscimus.
D̾s est quod ad patrem rediit: pontifex
quod seipsum obtulit: uictima ꝓ nobiᷤᷤ.

Expanded text:
 Maria enim tanquam in sacrario ventris sui portavit cum mysterio sacerdotem; nam quidquid in saeculo profuturum erat, id totum de ejusacerdos et hostia; Deus resurrectionis, c autem totum in Christo agnoscimus. Deus enim est, quod ad Patrem redit: pontifex, quod se obtulit: victima, quod pro
Abbreviated transcription (Latin):
ad patris similitudinem in nullo pror¬
sus discrepet filius. Non credis quia
milibus distantiam cupis cernere.
cur inseparabiles separatim desideraᷤᷤ
nosse: Deinde ñ solum ad philippum.
sed ad eos pluraliter loquitur. Uba que¬

Expanded text:
a Patris similitudine in nullo prora Patris similitudine in nullo prorsus discrepet Filius. Nam nisi milibus distantiam cupis cernere? cur inseparabiles separatim desideras nosse? Deinde non ad solum Philippum, sed ad eos pluraliter loquitur, qu
Abbreviated transcription (Latin):
sciebant filium. Et si ñ omnes. certe qͥ¬
dam eorum. quib dicitur. Et quo ua¬
doscitis. ⁊ uiam scitis. Ip̃e est enim uia.
S patrem nesciebant. ideo audiunt.
Si cognouistis me.⁊ patrem meun
cognoscetis. ꝑ me utiq ⁊ illum. Aliuᷤᷤ
enim ego sum. alius ille.S ne puta¬
rent dissimilem.⁊ amodo inquit cog¬
noscetis eum. ⁊ uidistis eum. Uide¬
runt enim eius simillimũ filium.
sed admonendi fuerant talem etiam
ẽẽ patrem quem nondum uidebant.
qualis ẽ filius quem uidebant. Et
ad hoc ualet quod postea philippo di
anis qui uocantur etiam pr̃t passiani
catholica fides dampnat. sed quod tam
similes sint pater ⁊filius ut qui unũ
nouĩt. ambos noui̾t. Solemus enim
de simillimis duob ita loqui eis qui
unum illorum uident ⁊ qualis sit aliꝰ
uolunt nosse. ut dicamus. Uulistis
illum. istum uidistis. Sic ergo dictũ
est qui uidet me uidet ⁊ patrem. nõ
quia ip̃e sit pater qui filius. sed qd̃

Expanded text:
sciebant Filium, etsi non omnes, certe qusciebant Filium, etsi non omnes, certe quidam eorum quibus dicitur, Et quo vado scitis, et viam scitis: ipse est enim via. Sed Patrem nesciebant, ideo audiunt, Si cognovistis me, et Patrem meum cognovistis: per me utique et illum. Alius enim ego sum, alius ille. Sed ne putarent dissimilem, Et amodo, inquit, cognoscetis eum, et vidistis eum. Viderunt enim ejus simillimum Filium, sed admonendi fuerant talem esse etiam Patrem quem nondum videbant, qualis est Filius quem videbant. Et ad hoc valet quod postea Philippo dicanis, qui vocantur etiam Patripassiani, catholica fides damnat: sed quod tam similes sint Pater et Filius, ut qui unum noverit, ambos noverit. Solemus enim de simillimis duobus ita loqui eis qui unum illorum vident, et qualis est alius volunt nosse, ut dicamus: Vidistis istum, illum vidistis. Sic ergo dictum est, Qui me videt, videt et Patrem: non utique ut ipse sit Pater qui Filius, sed quod
Abbreviated transcription (Latin):
dixerat ⁊ quo ego uado scitis. ⁊ uiam
scitis: ⁊ se nescire dicentes eos hoc scire
conuixerat addendo atq dicendo ego
sum iua ⁊ ueritas ⁊ uita. quomodo
nunc dicit tanto tempore uobiscum
sum ⁊ ñ cognoiustis me. cum ꝓfecto
⁊ quo iret ⁊ uiam scirent. ñ ob aliud
nisi quod ip̃m utiꝙ scirent: S facile
ista soluitur questio. sidicamus quod
eum aliqui eorum sciebant. aliqui ne¬
sciebant: atq in his qui nesciebant ⁊
philippus erat. ⁊ quod ait ⁊ quo ego
uado scitis ⁊ uam scitis. illis dixisse
intelligatur qui sciebant ñ philippo cui
dictum est: tanto tempore uobiscuni
sum ⁊ ñ cognouistis me philippe. His
ergo qui filium iam nouerant. etiã
illud de pr̃e dictum ẽ: ⁊ amodo cogno¬
scetis eum ⁊udistis eum. Dictum
est enim ꝓpter omnimodam simili¬
tudinem. que illi cum pr̃e est. Et ideo
amodo dicuntur nosse patrem. quia
nouerant similem filium. Ergo iam

Expanded text:
dixerat, Et quo ego vado scitis, et viam dixerat, Et quo ego vado scitis, et viam scitis; et se nescire dicentes, eos haec scire convicerat, addendo atque dicendo, Ego sum via, veritas et vita? Quomodo nunc dicit, Tanto tempore vobiscum sum, et non cognovistis me? cum profecto, et quo iret, et viam scirent, non ob aliud nisi quod ipsum utique scirent? Sed facile ista solvitur quaestio, si dicamus quod eum aliqui eorum sciebant, aliqui nesciebant, atque in his qui nesciebant et Philippus erat: ut quod ait, Et quo ego vado scitis, et viam scitis, illis dixisse intelligatur qui sciebant; non Philippo cui dictum est, Tanto tempore vobiscum sum, et non cognovistis me, Philippe? His ergo qui Filium jam noverant, etiam illud de Patre dictum est, Et amodo cognoscetis eum, et vidistis eum; dictum est enim propter omnimodam similitudinem quae illi cum Patre est, ut ideo amodo dicerentur nosse Patrem, quia noverant similem Filium. Ergo jam
Abbreviated transcription (Latin):
erat ut diceret ego sum ⁊ueritas et
uita. cum uia cognita qua iret resta¬
ret nosse quo iret. nisi quia ibat ad
ueritatem. ibat ad uitam: ibat ergo ad
sẽm. ꝑ seip̃m. Et nos quo imus
iisi ad ipsum. ⁊ qua imus nisi per
iĩm: Ipse igitur ad seip̃m ꝑ seipsũ.
los ad ipsum ꝑ ipsum: immo uero
ad patrem. ⁊ ip̃e ⁊ nos. Nam ⁊ de seĩpo
albi dicit. ad patrem uado. Et hoc loco¬
pter nos. nemo inquit uenit ad pa¬
trem. nisi ꝑme: ac ꝑhoc ⁊ ip̃e ꝑseip̃m.
uad seipsum. ⁊ ad patrem. ⁊ nos ꝑ ip̃m.¬
ne inquit. ⁊ patrem meum utiq cog¬
loscetis. Hoc est quod ait. nemo uenit
Antrem nisi ꝑ me. Deinde subiungit.
llntelligens: domine inquit osten
lobis patrem ⁊ sufficit nob̾. Cui do¬
llius. Tanto inquit tempore uobis¬
sin sum. ⁊ ñ cognoiuistis me: phi¬
lippe. qui uidet me: uidet ⁊ patrem. Le¬
ce increpat quod tanto tempore cum
ip̃is erat. ⁊ ñ cognoscebatur. Nonne ip̃e

Expanded text:
erat ut diceret: Ego sum via et veritas, et erat ut diceret: Ego sum via et veritas, et vita: cum via cognita qua iret, restaret nosse quo iret? nisi quia ibat ad veritatem, ibat ad vitam? Ibat ergo ad seipsum per seipsum; et nos quo imus, nisi ad ipsum? et qua imus, nisi per ipsum? Ipse igitur ad seipsum per seipsum, nos ad ipsum per ipsum: imo vero ad Patrem et ipse ad nos. Nam et de seipso alibi dicit: Ad Patrem vado, et hoc loco propter nos. Nemo, inquit, venit ad Patrem, nisi per me. Ac per hoc et ipse per seipsum, et ad seipsum, et ad Patrem; et nos pme, inquit, et Patrem meum utique cognovistis. Hoc est quod ait: Nemo venit ad Patrem, nisi per me. Deinde subjungit: non intelligens: Domine, inquit, ostende nobis Patrem, et sufficit nobis. Cui Dominus: Tanto, inquit, tempore vobiscum sum, et non cognovistis me, Philippe? Qui videt me, videt et Patrem. Ecce increpat quod tanto tempore cum ipsis erat, et non cognoscebatur. Nonne ipse
Abbreviated transcription (Latin):
dixit iste nescire. ⁊ locum quo iti
⁊ uiam qua itur. S nescit ille mo¬
tiri. Ergo isti sciebant. Conuincit es
nescire. Dicit ei ib̾s. Ego sum uit
⁊ ueritas ⁊ uita. Quid est fr̃e: Es
audiuimus discipłm int̾roganten.
audiuimus ⁊ magistrum docentd̃
⁊ ñdum capimus etiam post uil̃
sonantem sententiam latitantem
quid ñ possumus capere: numqul
poterant et dicere apli eius cum a¬
loquebatur. nescimus te: proindel
uitam sciebant. Ecce scire conuie¬
isunt: quod se scire nesciebant. Quid
qi ⁊ nos in isto sermone ñ cepimꝰ:
sud putatis fr̃s mei nisi quia dyxit
Nquo uado scitis. ⁊ uiam scitis: et
cognouimus quod sciebant ui¬
am. quia sciebant ip̃m qͥ
ẽ uia. S iua ẽ qua itur
muinquid uia ẽ ⁊ quo itur.: utrumꝙ
uitem illos dixerat scire. ⁊ quo uadit
niam. Opus ergo erat ut di ceret
ao sum uia ut ostenderet eos quia
um scirent uiam scire. quam puta¬
uerant se nescire. Quid autem opuᷤ

Expanded text:
dicit iste nescire, et locum quo itur, dicit iste nescire, et locum quo itur, et viam qua itur. Sed nescit ille mentiri: ergo isti sciebant, et scire se nnescire. Dicit ei Jesus: Ego sum via, et veritas, et vita. Quid est, fratres? Ecce audivimus discipulum interrogantem, audivimus et magistrum docentem, et nondum capimus, etiam post vocem sonantem, sententiam latitantem. Sed quid non possumus capere? Numquid poterant ei dicere Apostoli ejus cum loquebatur: Nescimus te? Proinde sitam sciebant. Ecce scire convicti sunt quod se scire nesciebant. Quid igitur et nos in isto sermone concipimus? quid putatis, fratres mei? nisi quia dixit: Et quo vado scitis, et viam scitis? Et ecce cognovimus quod sciebant viam, quia sciebant ipsum qui est via: sed via est qua itur; numquid via est et quo itur? Utrumque autem illos dixerat scire, et quo vadit, et viam. Opus ergo erat ut diceret, Ego sum via, ut ostenderet eos qui eum scirent, viam scire quam putaverant se nes
Abbreviated transcription (Latin):
precedentia: in eo quod audistis a¬
postolo thome interroganti esse
responsum. Dixerat enim pris
dominus cum de mansionibus
loqueretur quas ẽẽ dixit ind¬
mo pr̃is sui ⁊ ire se ut p̾paret ns
ubi intelleximus ⁊ ẽẽ iam mansio
ip̃as in predestinatione.⁊ p̃parari
cum eorum qui ibi mansuri sunt
ꝑ fidem corda mundantur:. qsm p̃
dei domus ip̃i sunt. Et quid ẽ alim
manere in domo d̾i quam ẽẽ in ps
dei. cum ip̃e ppłs est in d̾o ⁊ deus ius
Hoc ut p̃pararet dominus abiit. ut
credendo ineum qui ñ uidetur eaq̃
in specie semꝑ futura ẽ: nunc ꝑ fide
mansio preparetur. Propt̾ea ergo dͥpi¬
rat. Et si abiero ⁊ p̃parauero uobis
cum iterum uenio ⁊ accipiam uos
meipsum. ut ubi ego sum ⁊ uos su
Et quo ego uado scitis. ⁊ uiam sa¬
tis. Ad hec dicit ei thomas. Domin
ñ scimus quo uadis. ⁊ quomodo
possumus uiam scire: utrumc l¬
los dominus dixerat scire. utrums

Expanded text:
praecedentia, in eo quod audistis apraecedentia, in eo quod audistis apostolo Thomae interroganti esse responsum. Dixerat enim superius Dominus, cum de mansionibus loqueretur, quas et esse dixit in domo Patris sui, et ire se ut praeparet eas; ubi intelleximus et esse jam mansiones ipsas in praedestinatione, et praeparari eas cum eorum qui ibi mansuri sunt, per fidem corda mundantur, quoniam ipsa Dei domus ipsi sunt; et quid est aliud manere in domo Dei, quam esse in populo Dei, cum idem populus est in Deo, et Deus in eo? hoc ut praepararet, Dominus abiit; ut credendo in eum qui non videtur, ea quae in specie semper futura est, nunc per fidem mansio praeparetur: propter hoc ergo dixerat, Et si abiero, et praeparavero vobis locum, iterum venio, et accipiam vos ad meipsum, ut ubi ego sum et vos sitis. Et quo ego vado scitis, et viam scitis. Ad haec dicit ei Thomas: Domine, nescimus quo vadis; et quomodo possumus viam scire? Utrumque illos Dominus dixerat scire, utrumque
Abbreviated transcription (Latin):
ut preparet abiit. cum profecto nõ
ip̃os preparet quod ñ faciet si reliq̃¬
rit: Agnosco domine ut possum. ni¬
mirum illud significas. quia ut pa¬
rentur iste mansiones uiuere debet
iustus ex fide. Qui enim a domino
ꝑegrinatur opus habet ex fide uiue¬
re: quia ꝑ hanc ad speciem contemplã¬
dam paratur. Beati mundo corde. qm̃
ip̃i deum uidebunt. Et fide mundat
corda eorum. Illud in euangłio. hoc ĩ
actib apłorum legitur. Fide autem
qua eorum qui deum uisuri sunt.
quamdiui ꝑegrinantur corda mun¬
dantur. quod ñ uidet quis credit.
Nam si uides. ñ est fides. Credenti col¬
ligitur meritum. uidenti redditur.
premium. Eat ergo dominus ⁊pa¬
ret locum. eat ne uideatur lateat ut
credatur. Tunc enim locus paratur.
si ex fide uiuatur. Creditus desideret᷑.
ut desideratus habeatur. Desideriũ
dilectionis. sparatio ẽ mansionis. Nc̃
est dilectissimi ut quantum ualemꝰ
intelligamus de uerbis domini po¬
steriorib priora ⁊ consequentibus

Expanded text:
ut praepararet abiit, cum profecto nos ipsos praepararet, quod non faciet si reliquerit? Agnosco, Domine, ut possum: nimirum illud significas, quia ut parentur istae mansiones, vivere debet justus ex fide . Qui enim a Domino peregrinatur, opus habet ex fide vivere; quia per hanc ad speciem contemplandam paratur . Beati enim mundo corde, quia ipsi Deum videbunt : et, Fide mundat corda eorum . Illud in Evangelio, hoc in Apostolorum Actibus legitur. Fides autem, qua eorum qui Deum visuri sunt, quamdiu peregrinantur, corda mundantur, quod non videt credit: nam si vides, non est fides. Credenti colligitur meritum, videnti redditur praemium. Eat ergo Dominus et paret locum; eat ne videatur, lateat ut credatur. Tunc enim locus paratur, si ex fide vivatur. Creditus desideretur, ut desideratus habeatur: desiderium dilectionis, praeparatio est mansionis. est dilectissimi, ut quantum valemus, intelligamus de verbis Domini posterioribus priora, et consequentibus
Abbreviated transcription (Latin):
glorificetur p̃r̃ in filio. siquid
petieritis in nomine meo
hoc faciam: ergo ⁊ illa maiora oper
seipsum facturum ẽẽ ꝓmisit. Nonsi
extollat seruus suꝑ dominũ. nec ai¬
pulus suꝑ magistrum. Maiora qui
ip̃e fecit dixit eos ẽẽ facturos. sed in
uel ꝑ eos se faciente. ñ ip̃is tamquan
ex semetip̃is. Ei quippe cantaturd
ligam te domine uirtus mea. Sa
que sunt tandem ista maiora: anti¬
te quod egros ip̃is transeuntib. etia
eorum umbra sanabat: magis ẽ en
ut sanet umbra. quam fimbria. Il
borum suorum opera commendaile
Sic enim dixerat. U̾ba que ego le
uobis. a meip̃o ñ loquor. Pater aue
in me manens. facit oꝑa ip̃e. Quel
nim oꝑa tunc dicebat. nisi uerbaq
loquebatur: audiebant ⁊ credelns
illi. ⁊ eorumdem u̾borum fructus
erat fides illorum. Uerumptam̃ eus¬
gelirantib discipulis. ñ tam paucis
illi erant: sed gentes etiam crelil¬
runt. Hec sunt sine dubitatiol
maiora. nec tamen ait maiorale
facietis. ut solos apłos ea putal¬

Expanded text:
d petieritis in nomine meo, hoc faciam. » Ergo et illa majora opera seipsum facturum esse promisit. Non se extollat servus supra Dominum, et discipulus supra magistrum : majora quam ipse facit, dicit eos esse facturos; sed in eis vel per eos se faciente, non ipsis tanquam ex seipsis. Ei quippe cantatur, Diligam te, Domine, virtus mea . Sed quae sunt tandem ista majora? An forte quod aegros ipsis transeuntibus, etiam eorum umbra sanabat ? Majus est enim ut sanet umbra quam fimbria . Ilrborum suorum opera commendabat: sic enim dixerat, Verba quae ego loquor vobis, a meipso non loquor; Pater autem in me manens, ipse facit opera. Quae opera tunc dicebat, nisi verba quae loquebatur? Audiebant et credebant illi, et eorumdem verborum fructus erat fides illorum: verumtamen evangelizantibus discipulis, non tam pauci quam illi erant, sed gentes etiam crediderunt; haec sunt sine dubitatione majora. Nec tamen ait, Majora horum facietis, ut solos Apostolos ea puta
Abbreviated transcription (Latin):
am ip̃i. Quomodo ergo mansiones
in domo prĩs ñ alie s ip̃e. ⁊ sine du¬
bio iam sunt sicut parande ñ sunt:
⁊ nonclum sunt sicut parande sunt:
Quomodo putamus. nisi quomodo eti-¬
am ꝓph̾a predicat deum. quia facit
que futura sunt: ñ enim ait. qui
facit ea. ⁊ facturꝰ ẽ ea. Nam neq fc̃ã
sunt si ip̃e ñ fecit. neq futura sunt
si ip̃e ñ fec̾it. fecit ergo ea p̃destinan¬
do. facturꝰ est operando: sicut disci¬
pulos quando elegerit satis indicat
euangłium tunc utiq quando eos
uocauit. ⁊ tam̃ ait apłs. Elegit noᷤᷤ
ante mundi constitutionem. p̃desti¬
nando utiꝙ. ñ uocando. Quos autẽ
p̃destinauit. illos ⁊ uocauit. Plegit
predestinando ante mundi constitu¬
tionem. elegit uocando ante mun¬
di consummationẽ. Sic ⁊ mansi¬
ones preparauit ⁊ p̃parat. nec ali¬
as. s quas p̾parauit has p̾parat.
qui fecit que uentura sunt. Quaᷤᷤ
p̃parauit predestinando. p̃parat

Expanded text:
am ipsi. Quomodo ergo mansiones am ipsi. Quomodo ergo mansiones in domo Patris non aliae, sed ipsae, et sine dubio jam sunt sicut parandae non sunt, et nondum sunt sicut parandae sunt? Quomodo putamus, nisi quomodo etiam propheta praedicat Deum, quia fecit quae futura sunt? Non enim ait, Qui fecit ea, et facturus est ea. Nam neque facta sunt, si ipse non fecit: neque futura sunt, si ipse non fecerit. Fecit ergo ea praedestinando, facturus est operando. Sicut discipulos quando elegerit, satis indicat Evangelium; tunc utique quando eos vocavit : et tamen ait Apostolus, Elegit nos ante mundi constitutionem : praedestinando utique, non vocando. Quos autem praedestinavit, illos et vocavit : elegit praedestinando ante mundi constitutionem, elegit vocando ante mundi consummationem. Sic et mansiones praeparavit et praeparat; nec alias, sed quas praeparavit, has praeparat, qui fecit quae futura sunt: quas praeparavit praedestinando, praeparat
Abbreviated transcription (Latin):
tior. alius alio sapientior. alius a¬
lio iustior. alius alio sanctior. in do¬
mo pr̃is mei multe mansiones st̃̾.
ullus eorum alienabitur ab illa.
domo. ubi mansionẽ ꝓ suo quisq
accepturꝰ ẽ merito: ut qm d̾s cari
sas ẽ ꝑ caritatem fiat. ut qd̃ habẽt
singuli. cõmune sit omnib. Sic e¬
uim quisq etiam ip̃e habet. cum a-¬
llat in altero quod ip̃e ñ habet. Nõ
Ait itaq aliqua inuiclia imparis
laritatis. qm regnabit inomnibꝰ
ll uenio ⁊ accipiam uos ad me
lum: ut ubi ego sum ⁊ uos sitis¬
iam multe mansiones sunt:Si quo
minus. dixisset uado parare. Aut si
adhuc parandus ẽ. cur ñ merito di¬
xisset uado parare: an iste mansioneᷤᷤ
⁊ sunt. ⁊ parande sunt: si quominꝰ
essent. dixissent uado parare. Et ta¬
men quia ita sunt ut parande sint.
ni eas uadit parare sicut sunt.S si
abierit ⁊ preparauerit sicut future
sunt. iterum ueniens accipiet suoᷤ
ad seipsum. ut ubi est ipse. sint eti¬

Expanded text:
tior, aut alius alio sapientior, aut alius atior, aut alius alio sapientior, aut alius alio justior, alius alio sanctior, in domo Patris mei multae mansiones sunt. Nullus eorum alienabitur ab illa domo, ubi mansionem pro suo quisque accepturus est merito. Denarist, per charitatem fiat ut quod habent singuli, commune sit omnibus. Sic enim quisque etiam ipse habet, cum amat in altero quod ipse non habet. Non erit itaque aliqua invidia imparis claritatis, quoniam regnabit in omnibus ccipiam vos ad me ipsum, ut ubi ego sum et vos sitisjam multae mansiones sunt? Si quo minus, dixisset, Vado parare. Aut si adhuc parandus est, cur non merito dixisset, Vado parare? An istae mansiones et sunt, et parandae sunt? Si quo minus enim essent, dixisset, Vado parare. Et tamen quia ita sunt ut parandae sint, non eas vadit parare sicut sunt: sed si abierit et paraverit sicut futurae sunt, iterum veniens accipiet suos ad seipsum, ut ubi est ipse, sint eti
Abbreviated transcription (Latin):
maior intentio. ut uerba epll¬
sancti euangelii que modo in nl
aurib sonuerunt. etiam menie
pere utcumq possimus. Ait es
dominus ihs xp̃c. Non turbetis
cor ur̃m. creditis in deum. ⁊ in
credite. Ne mortem tamqͣm uoil
timerent. ⁊ ideo turbarentur: con¬
solatur eos etiam deum se esse
contestans. Creditis inquit in
dimr ⁊ in me credite. Consequens
enim ut si in deum creditis. ⁊ in
nł eredere debeatis. quod sĩ esset con-¬
sones multe sunt: nisi quia ⁊ sibi
metuebant unde audire debuer̃t.
a turbetur cor ur̃m: Quis enim eo¬
nim si metueret cum petro dictum
isset fidentiori atq promptiori. nõ
cintabit gallus donec me ter neges:
tamqͣm ergo efsent ab illo perituri.
merito turbabantur. S eum audi¬
unt in domo patris mei mansioneᷤᷤ
multe sunt. si quominus chxissẽ
uob̾ quia uado parare uobis locũ
apturbatione recreantur. certi acfi
entes etiam post ꝑicula temptati¬
onum se apud deum cum xp̃o esse
mansuros.quia ⁊si alius ẽ alio for¬

Expanded text:
major intentio, ut verba sancti Evangelii, quae modo in nostris auribus sonuerunt, etiam mente capere utcumque possimus. Ait enim Dominus Jesus: Non turbetur cor vestrum. Credite in Deum, et in me credite. Ne mortem tanquam homines timerent, et ideo turbarentur, consolatur eos, etiam se Deum esse contestans. Credite, inquit, in Deum, et in me credite. Consequens est enim ut si in Deum creditis, et in me credere debeatis: quod non esset conssiones multae sunt, nisi quia et sibi metuebant? Unde audire debuerunt, Non turbetur cor vestrum. Quis enim eorum non metueret, cum Petro dictum esset fidentiori atque promptiori, Non cantabit gallus donec ter me neges ? Tanquam ergo essent ab illo perituri, merito turbabantur: sed cum audiunt, In domo Patris mei mansiones multae sunt: si quo minus, dixissem vobis quia vado parare vobis locum; a perturbdentes, et jam post pericula tentationum se apud Deum cum Christo esse mansuros, quia et si alius est alio for
Abbreviated transcription (Latin):
oĩbus uere penĩtenlibus et cõl
qui in matutinali officio felti
eiusdem in eccł̃ia in qua idem
totidem. Illis uero qui prie. e¬
ofsiciis: pro qualibet horaꝵ ipas
quadraginta dies. de oĩpotenlis

Expanded text:
ibus uere penitentibus, et confessis qui in matutinali officio festi ejusdem in ecclesia in qua illud totidem, illis uero qui primæ, teofficiis pro qualibet ipsarum quadraginta; ei
Abbreviated transcription (Latin):
Ergo ⁊ uerba operasunt: plane ita ẽ.
Nam ꝓfecto qui proximum loquendo
edificat. bonum opus operatur. Sed
quid ẽ ameip̃o ñ loquor. nisi ame
ip̃o ñ sum qui loquor: ei quippe tri¬
buit quod facit. de quo ẽ ip̃e qui fa¬
cit. Pater enim d̾s ñ est dealiquo. filiꝰ
autem d̾s est quidẽ pr̃i equalis. sed de
pr̃e deo: ideo ille d̾s sed ñ de deo. ⁊ lumẽ
sed ñ delumine: iste uero d̾s de deo. lu¬
men de lumine. Deniq adiungit et
dicit. Non creditis quia ego in patre
⁊ pater in me ẽ: alioquin ꝓpter oꝑa
ip̃a credite. Antea solus philippus
arguebatur. nunc autem ñ ibi eum
solum fuisse qui esset arguendus ostẽ¬
ditur. Propter oꝑa ip̃a inquit cre¬
dite. quia ego in patre.⁊ p̃r in me
Neq enim si se parati essemus inse¬
biliter operari ulla ratione possemus
quid ẽ. quod sequitur amen amensi
uobis qui credit in me opera que
cio ⁊ iỹe faciet. ⁊ maiora horum fati

Expanded text:
Ergo et verba opera sunt? Plane ita est. Nam profecto qui proximum loquendo aedificat, bonum opus operatur. Sed quid est, A me ipso non loquor, nisi, A me ipbuit quod facit, de quo est ipse qui facit. Pater enim Deus non est de aliquo, Filius autem Deus est quidem Patri aequalis, sed de Patre Deo. Ideo ille Deus sed non de Deo, et lumen sed non de lumine. Iste vero Deus de Deo, lumen de lumine. Denique adjungit et ait: Non creditis quia ego in Patre et Pater in me est? Alioqui propter opera ipsa credite. Ante solus Philippus arguebatur; nunc autem non ibi eum solum fuisse qui esset arguendus ostenditur; propter opera ipsa, inquit, credite, quia ego in Patre et Pater in me est. Neque enim si separati essemus inseparabiliter operari ulla ratione possemus, sed quid est quod sequitur: Amen amen dico vobis, qui credit in me, opera quae ego facio et ipse faciet
Abbreviated transcription (Latin):
figuratam. ⁊ mortem pariter ⁊ re¬
surrectionem. Quappter quod im¬
pletum cernis in seruo: credere nõ
cuncteris in domino. Que cum ita
quantum ualeas. ut tandem uilis
ẽẽ tͥ desinas: ut uel ꝑ hoc erubescen¬
dis subiacere uitiis dedigneris: dũ
generositatem tuam de creatoris ac
reparatoris dignitate metiris.Ha¬
bet causas quib se ip̃ confundat.
cur indignis dominis uicto corde
subdatur: cui gła eterna ꝓmittit᷑.
Ac sic gemino priuilegio qui dudũ
diuine imaginis participatione ui¬
delaris honoratus: efficeris etiam
commertii nobilitate precios. Unde ꝙͣ
fortis ẽẽ possis contra hostem tuum in¬
t̾roga statum tuum: quod tͥ dominuᷤᷤ
ad debellandum in menbris tuis mũ¬
di principem ac spiritales nequitias
suꝑandas liberam contulit facultatẽ:
ac sic impossibile ñ putes ut tranffer¬
ri obtineas in angłicas beatitudineᷤᷤ
cum in hoc scło angłicas deuiceris po¬
testates. Nonergo te degenerem ac

Expanded text:
aefiguratam et mortem pariter et reaefiguratam et mortem pariter et resurrectionem. Quapropter quod impletum cernis in servo, credere non cuncteris in Domino. Quae cum ita quantum valeas, ut tandem vilis esse tibi desinas; ut vel pro hoc erubescendis subjacere vitiis dedigneris: dum generositatem tuam de creatoris et reparatoris dignitate metiris. Habet causas, quibus se ipse confundat, cur indignis dominis, victo corde, subdatur, cui gloria aeterna promittitur, ac si gemino privilegio, qui dudum divinae imaginis participatione videbaris honoratus, efficeris etiam commercii nobilitate pretiosus; unde tuam fortis esse possis contra hostem tuum, interroga statum tuum, quod tibi Dominus ad debellandum in membris tuis mundi principem, ac spiritales nequitias superandas, liberam contulit facultatem; ac sic impossibile non putes, ut transferri obtineas in angelicas beatitudines, cum in hoc saeculo angelicas deviceris potestates. Non ergo te degenerem ac
Abbreviated transcription (Latin):
dusus immensa atq mortifera ui-¬
tali aere pascitur: ⁊ demissus ĩ ali¬
enam rerum naturam in uite exi¬
lio cum uita ꝑegrinatur: ⁊ morti
suꝑstes annuntiat uenturam mũ¬
bilis belua in escam suam rapuit:⁊
predam suam captiua contremuit.
Contremuit inquam. Nam si no-¬
uerat crucifixum: tamen quem ñ
meminerat reum ñ poterat tenere
damnatum: quia culpam ñ facit
pena sed causa. Quasi solitum cibũ
deuorauit: sed magnam ẽẽ cibi ip̃iꝰ
dignitatem prefocata cognouit: atq
ideo diuinus sermo commemorat.
Et precepit dominus pisci: ⁊ euo¬
muit ionam maridam. Precepit
ergo bestie. precepit morti semper.
esurienti: precepit abyssis ⁊ inferno:
ut mundo restituant saluatorem. E¬
uomuit autẽ hoc debemus accipere
quod ex imis uiscerib mortis uic¬
trix uita remeauerit: atq eam ex
imis precordiis inferni ꝑditio exul¬
cerata redliderit. Uidemus itaq in
ꝓphete afflictionibus aꝑtissime p̃¬

Expanded text:
lusus immensa atque mortifera, vilusus immensa atque mortifera, vitali aere pascitur, et dimissus in alienam rerum naturam, in vitae exsilium, cum vita peregrinatur, et mortis superstes annuntiat venturam munbilis bepraedam suam captiva contremuit. Contremuit, inquam; nam si noverat crucifixum, tamen, quem non meminerat reum, non poterat tenere damnatum: quia culpam non facit poena, sed causa. Quasi solitum cibum devoravit, sed magnam esse cibi ipsius dignitatem praefocata cognovit; atque ideo divinus sermo commemorat: Et praecepit Dominus pisci et evomuit Jonam in aridam . Praecepit ergo bestiae, praecepit morti semper esurienti, praecepit abyssis et inferno, ut mundo restituant Salvatorem. Evomuit autem, hoc debemus accipere, quod ex imis visceribus mortis victrix vita remearit, atque eam ex imis praecordiis inferni perditio exulcerata reddiderit. Videmus itaque in prophetae afflictionibus apertissime pr
Abbreviated transcription (Latin):
catio pilati ẽẽ confessio: qui tradit
xp̃m ⁊ tamen lauat manus suas
⁊ dicit. mundus ego sum a sangui-¬
ne iusti huius: Quam congrue ꝑ
ꝑsonam gentilem fides gentium p̃-¬
dicatur. Dicit itaq ionas in orati¬
one sua. Tolle igitur domine ani¬
mam meam:quia melior ẽ michi
mors quam uita. Dicat hoc rebuᷤᷤ
mͥ mors quam uita: idest uiuene
unam iudeorum gentem saluare.
ñ potui:. moriar ⁊ uniuersus mun¬
dus una morte saluetur. Ionam ce¬
tus piscis excepit immersum. sed
ñ contigit deuoratum: ⁊ quem ma¬
litia hominum ꝑdidit: bestia esu¬
riens custodiuit. Plenis uisceribuᷤ
famem patitur. ⁊ in predam quam
absorbuit nil s licere miratur. ¶s
est iste qui intra auidos rictus as¬
sumi potest: consumi ñ potest. Ci¬
bus est: corruptio ñ est. Traditur
ꝑditionis ꝓfundo: ⁊ seruatur ip̃iuᷤᷤ
mortis obsequio. Quis est iste qui
uastissimos sinus piculorum tutꝰ
ingreditur.⁊sub altitudine con-¬

Expanded text:
catio Pilati esse confessio? Qui tradit catio Pilati esse confessio? Qui tradit Christum, et tamen lavat manus suas, et dicit: Mundus ego sum a sanguine justi hujus . Quam congrue per personam gentilem fides gentium praedicatur! XI. Dicit itaque Jonas in oratione sua: Tolle igitur, Domine, animam meam, quia melior est mihi mors quam vita. Dicat hoc nobis mihi mors quam vita . Id est vivens unam Judaeorum gentem salvare non potui; moriar, et universus mundus mea morte salvetur. Jonam cetus piscis excepit immersum, sed non contigit devoratum; et quem malitia hominum perdidit, bestia esuriens custodivit. Plenis visceribus famem patitur, et in praedam quam absorbuit, nihil sibi licere miratur. Quis est iste qui intra avidos rictus assumi potest, consumi non potest? Cibus est, corruptio non est, traditur perditionis profundo, et servatur ipsius mortis obsequio. Quis est iste qui vastissimos sinus periculorum totus ingreditur, et sub altitudine conc