comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cendũ & ꝑcipiendũ sacrisiciũ ueri corprs̃ ipsatero¬
bor & potentiac̃seorantis. Quitunc latuit p̃figuratꝰ
in manna. stt tibinuno manifestas ingratia. Ipsũ
autẽ fuisse in mannȩillius specie p̃signatũ. &iã
ꝓph&a euident̃ ostendit dicens. Panẽ caelidediteis.
panẽ angelorũ manducauit homo: Et quis panis
angelorũ ẽnisi xp̃s. qui eoscibo suȩcaritatis & lu¬
minȩ suȩ claritatis exsaciatr hic panis dicente
ꝓph&a. sexta die duplũ colliges sabbato autẽ ñ col¬
liges dũ a pͥmo id ÷idomini codie inlege tribuit᷑ & in
resurrectio consecrauit recipiend ostendit᷑ & sinago ge
adquã cultus sabbati ꝑtinebat negandus eẽ p̃dicit᷑ . dũ
dies iste e diesseptimꝰ. ꝗticaelestis panis fraude multat᷑
Dequo paneu&us narrat historia. nec qui plus colligerat
habuitãplius nec quiminꝰ parauerat repperitminus.
eo qđ eucharisthiȩ sacra ꝑceptio ñ in quantitate sed in uir

Expanded text:
cendum et percipiendum sacrificium veri corporis, ipsa te roboret potentia consecrantis. Qui tunc latuit praefiguratus in manna, est tibi manifestatus in gratia. Ipsum autem fuisse in mannae illius specie praesignatum, etiam propheta evidenter ostendit, dicens: Panem coeli dedit eis, panem angelorum manducavit homo . Et quis panis angelorum est, nisi Christus, qui eos cibo suae charitatis et lumine suae claritatis exsatiat? hic panis, dicente propheta: Sexta die duplum colliges, sabbato autem non colliges , dum a primo, id est a dominico in lege tribuitur, et in resurrectionis diem consecravit, recipiendus ostenditur: et synagogae, ad quam cultus sabbati pertinebat, negandus esse praecipitur: dum dies qui est septimus, coelestis panis fraude mulctatur, de quo pane vetus narrat historia: Nec qui plus collegerat habuit amplius: nec qui minus paraverat, reperit minus: eo quod Eucharistiae perceptio non in quantitate, sed in vir
Abbreviated transcription (Latin):
biliter uestute dĩ ꝑ uerbũ xp̃i in carnem ipsiur acꝰ
sanguinẽ diuinitus trans feratur ł qualit̃ ꝑ hȩc cõ¬
municantes ad spiritalia nutriant᷑ si quidẽ xp̃o
qui uerus & sũmus sacerdosẽ catholice totũ tribu¬
ereo port& Iotũq. eius uirtuti atq: ipsius poten¬
tiae designare. Nempequia ipseliberat ab õni
ignorantia & remou& nos a carnalibus huius uitȩ illecibris.

Expanded text:
biliter virtute Dei per Verbum Christi in carnem ipsius ac biliter virtute Dei per Verbum Christi in carnem ipsius ac sanguinem divinitus transferatur, vel qualiter per haec communicantes ad spiritalia nutriantur, siquidem Christo, qui verus et summus sacerdos est, catholice totum tribuere oportet, totumque ejus virtuti atque ipsius potentiae designare: nempe quia ipse liberat ab omni ignorantia et removet nos a carnalibus hujus vitae illecebris
Abbreviated transcription (Latin):
bene septuaginta suꝑ ipsum addiquintã iubent
Quintaigit᷑ pars illius tunc rectea nob suꝑ addit᷑ ei
qđ prius ꝑ ignorantiã accipiebat᷑ si quinq sens corpr̃s
intus ad intelligibilia spiritaliter conuertantur
Quiasi recte sapimꝰ ł recte ꝑcipimus. diuinus sps̃ qui
in nobis ẽ &xiã & ꝑ eandem gratiã impleat᷑. Cosdẽq
sensus nrõs ad ea ꝑcipienda instruit & componit :¬
ta sa neut ñ solũ gustũ interius ad mrstica ꝑducat:
uerũ & uisũ atq auditũ nec ñ odoratũ & tactũ itateñ
inlustrat quodã modout nihilineis nisi diuina senti¬
ant᷑ nihilq nisi cad estia  Terribilesatis est qđ cõ¬
municatur. Vnde quã benedr̃ addat quintã eius
partem suꝑcum ł sicut alii codices habent cd̃eo &
dabit sacerdoti : Quia omnẽ scĩ ficationẽ mrsticisa¬
crificii & efficatiã quomodo sensibilis res. intelligi¬

Expanded text:
bene Septuaginta super ipsam addi quintam partem jubent. bene Septuaginta super ipsam addi quintam partem jubent. Quinta igitur pars illius tunc recte a nobis superadditur ei, quod prius per ignorantiam accipiebatur, si quinque sensus corporis intus ad intelligibilia spiritaliter convertantur; quia si recte sapimus, vel recte percipimus, divinus Spiritus qui in nobis est, etiam et per eamdem gratiam ampliatur, eosdemque sensus nostros ad ea percipienda instruit et componit; ita sane ut non solum gustum interius ad mystica perducat, verum et visum atque auditum, necnon odoratum et tactum ita tenus illustrat quodammodo, ut nihil in eis nisi divina sentiantur, nihilque nisi coelestia, et quod terribile satis est quod communicatur; unde quam bene dicitur: Addat quintam ejus partem super eum; vel sicut alii codices habent, cum eo, et dabit sacerdoti: quia omnem sanctificationem mystici sacrificii et efficaciam quomodo sensibilis res intelligi
Abbreviated transcription (Latin):
tiam tantimrsterii obcctatur. Perignorantã
autẽ illud ꝓcipit. qui uirtutem eius & dignitatẽ
atq circum stantiam ipsius sac ramenti poenitus
ignorat. Quinescit uere quod corpus & sanguissit
dñi secundum ueritatem lic& in sac ramento
accipiatur ꝑfidem. Hic quidẽ mrs terium accipit.
sed nescit mrsterii uistutem: Vndesa lomonim
tentis ut comed ascũ principe. diligent̃ ad tendequȩ
apponunt᷑ corã tequõtalia teo port& p̃parare
Id ÷ mortificationem xp̃i incorpore circum ferendo
cottidie p̃dicare: Diligent̃ ergo intellegere & spirita¬
lia sacramenta pala tom̃tis &gustufidei digne ꝑcipe¬
re quasi legalit̃ quintã partẽ ad ea quȩ prius ꝑigno¬
rantiã comederat suꝑ ad dere est : dũ diuina intellegi
quintã suꝑ ad derepartẽ cũ iam illan suꝑeeñt quib:
ulterius ad diquippiã possit r̃ non enĩsuꝑadditur
illius reiq̃iã ñ est. sed eiutiq quȩ actenus ẽ. Vnde

Expanded text:
tiam tanti mysterii obcaecatur. Per ignorantiam tiam tanti mysterii obcaecatur. Per ignorantiam autem illud percipit, qui virtutem ejus et dignitatem atque circumstantiam ipsius sacramenti penitus ignorat: qui nescit vere quod corpus et sanguis sit Domini secundum veritatem, licet in sacramento accipiatur per fidem; quidem mysterium accipit, sed nescit mysterii virtutem, unde Salomon, itentis, ut comedas cum principe, diligenter attende quae apponuntur coram te; quoniam talia te oportet praeparare, id est mortificationem Christi in corpore circumferendo quotidie praedicare. Diligenter ergo intelligere et spiritalia sacramenta palato mentis et gustu fidei digne percipere, quasi legaliter quintam partem ad ea quae prius per ignorantiam comederat, super addere est, dum divina intelligibquintam superaddere partem, cum jam illa non superessent, quibus ulterius addi quippiam possit; non enim superadditur illi rei quae jam non est, sed ei utique quae hactenus est. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
diendu: Nef ortecenseamur ex co mdignis alt̃
si non satis discernimus illud nec intellegimus
mrsticum xp̃i corpus & sanguis quanta pollcat
dignitato quantaque p̃mineat iurtuto & discer¬
natur acorporeogustu. ut prestantius sitomni
saori ficio u&eris testamenti. Hoc sa nesiquisig¬
norat non discernit. &id eotimendũ nepignõ¬
rantiam quod p nobis ꝓuisum est ad medelam.
fiatacc̃ipiontibus inruinam. Vnde d ñs in leuitico
Qui comederit descĩficat s inquit pignorantiam
addat quintam partem cumeo qđ comedit & dabit
sacerdotinscũ ario: Nec contamin abisscĩficata
filiorũ i srł qua eofferuntd ño. nefortesustineant
iniquitatẽ delicti sui. cũ scĩficata comederint
E addidit ego dñs quafscĩfico eos. Acdeindescã
scorum sunt: Nbipfectomrsterium corporis xp̃i
& sanguinis designatur. ex quo non hab& pote¬
tatem edendi non solumomnis alienigena . inqui¬
linus & mercennarius. uerum nec qui pignoran¬

Expanded text:
dienda; ne forte censeamur ex eo indigni, saltem si non satis discernimus illud, nec intelligimus, mysticum Christi corpus et sanguis quanta polleat dignitate quantaque praeemineat virtute, et discernatur a corporeo gustu, ut praestantius sit omni sacrificio Veteris Testamenti. 2. Hoc sane si quis ignorat non discernit; et ideo timendum, ne per ignorantiam, quod nobis provisum est ad medelam fiat accipientibus in ruinam; unde Dominus in Levitico : Qui comederit de sanctificatis, inquit, per ignorantiam, addat quintam partem cum eo quod comedit, et dabit sacerdoti in sanctuario: nec contaminabitis sanctificata filiorum Israel quae offerunt Domino, ne forte sustineant iniquitatem delicti sui, cum sanctificata comederint. Et addidit: Ego Dominus, qui sanctifico eos. Ac deinde: Sancta sanctorum sunt . Ubi profecto mysterium corporis Christi et sanguinis designatur; ex quo non habet potestatem edendi, non solum omnis alienigena, inquilinus et mercenarius, verum nec qui per ignoran
Abbreviated transcription (Latin):
cõm̃dat᷑. Quaꝓpt̾illo integro agnicarnes. nrã ut tollat
peccata mundiaccipiamꝰ : Quatiñ ꝑhocxp̃s in nobma
corã in t̃niiudicisoculis decidere. Deindenihil dampna¬
amysterioscȩ̃ cõmunionis pedẽ nonr&rahere
Vnde a primordiohu:celebritatis iudiciũ malea cci¬
pientib minat᷑ dũ continuoe postbucellam
demanud nĩ ꝑceptã . uidã diabolus ꝑuasit Vbimox
p̃sũpserit: Nec dubiũ qui nobid iuditiũ excipiat
&cũiudaculpesortiat᷑ ob noxius. Tãqr corruit quã
quia in c̃scientia dãpnatꝰausus ẽ sine pȩnitentia
& correctionis uenia scã mnsteria temerare. Nec p̃sen¬
tiã diuinae maiestatis ueritus dũ cogitatnihil ãpliur
quãq. uident᷑nec intellegit miser qđ nũ quã caro xp̃i
nisidemanuq̃ & sublimiara ub i xp̃s pontifex futuroꝵ
bonorũ ꝓomnib. assistit iure accipit᷑. Vndesacerdos
homo aliunde ludicci perequã de altari ubi sublimi¬
us trans positum consecrat᷑  sed fortassis ad haec ceca

Expanded text:
commendatur. Quapropter illo integro, Agni carnes, nostra ut tollat peccata, mundi accipiamus; quatenus hoc Christus in nobis coram interni judicis oculis decidere. Deinde nihil damnaa mysterio sanctae communionis pedem non retrahere. Unde a primordio hujus celebritatis judicium male accipientibus minatur dum continuo post buccellam de manu Domini perceptam, Judam diabolus pervasit. Ubi mox praesumpserit; nec dubium quin ob id judicium excipiat, et cum Juda, culpae societur obnoxius; tam quia corruit, quam quia in conscientia damnatus ausus est sine poenitentia et correctionis venia, sancta mysteria temerare, nec praesentiam divinae majestatis veritus, dum cogitat nihil amplius, quam quae videntur; nec intelligit miser, quod nunquam caro Christi, nisi de manu ejus et sublimi ara ubi Christus pontifex futurorum bonorum pro omnibus assistit, jure accipitur. Unde sacerdos homo, aliunde illud accipere quam de altari, ubi sublimius transpositum consecratur? 2. Sed fortassis ad haec caeca
Abbreviated transcription (Latin):
quã prius figura pͥmistt: Namsi hominiexilla
semp dĩ seruatis mandatis aederelicuis s& nũquã mor¬
talis e&̃ Sicitaq exhocligno corporis quicũq spiritalit̃
comedunt si mandata obseruauerint nũ quã in spũmor¬
taleser̃ Alio quin p̃cidendis̃ ut melius reinserant᷑. Unde
& lignũ uite iuredicit᷑. Quia sicutillud inmortalitatẽ
corpr̃s suptũ p̃stitiss&. itaistudimmo solidius uitã
prȩstat cũ obseruationemandatorũ dĩ & nã. De quo in
laudes apientiȩ lignũ uitȩ ẽ his ꝗad p̃henderint eam
& in apocalipsi ioħ. quiuicerit dabo eiȩderedelignouitȩ
qđ ÷ in para disodĩ mei Quia ꝓfectoñ aliis largit᷑ &iã
debere ut unũ corpex omnib ꝑficiat᷑ qr haec s̃ dotalia

Expanded text:
quam prius figura praemisit. Nam si homini ex illa semper, Dei servatis mandatis, edere licuisset, nunquam mortalis esset: sic itaque ex hoc ligno corporis quicunque spiritaliter comedunt; si mandata observaverint, nunquam in spiritu mortales erunt: alioquin praecidendi sunt, ut melius reinserantur, unde et lignum vitae jure dicitur, quia sicut illud immortalitatem corporis sumptum praestitisset, ita istud imo solidius vitam praestat cum observatione mandatorum Dei aeternam. De quo in laude sapientiae: Lignum vitae est his qui apprehenderint eam. Et in Apocalypsi Joannes: Qui vicerit, dabo ei edere de ligno vitae, quod est in paradiso Dei mei: quia profecto non aliis largitur etiadebere, ut unum corpus ex omnibus perficiatur, quia haec sunt dotalia,
Abbreviated transcription (Latin):
fueris benein farinã at tenuat᷑ de in de c̃sꝑsus gratia.
&i gne caritatis decoctus n poteris ad soliditatẽ fidei firmars
ꝓpterea sit tibi sẽꝑ mola superior spesꝓmissionis. &
mola inferior timor ꝑfectȩ caritatis. quib: duob: bene
attenuatus. possissps scĩgratia in xpĩ corpr̃ uniri
Pat&igit᷑ qđ haec mrsticar̃ &ideo fili sicis ta debescogitare
quasicael estia sic contingere quasi diuina sic accipere

Expanded text:
fueris bene in farinam attenuatus, deinde conspersus gratia fueris bene in farinam attenuatus, deinde conspersus gratia et igne charitatis decoctus, non poteris ad soliditatem fidei firmari. Propterea sit tibi semper mola superior spes promissionis, et mola inferior timor perfectae charitatis, quibus duobus bene attenuatus possis Spiritus sancti gratia in Christi corpore uniri. Patet igitur quod haec mystica sunt, et ideo, fili, sic ista debes cogitare, quasi coelestia; sic contingere, quasi divina; sic accipere
Abbreviated transcription (Latin):
& nautroq felicius inuitato. Haec ẽnamq uera
& nouaconsꝑsio sinceritatis & ueritatis. ut simusari¬
misine fermentomalitiȩ & nequitiae. Nã in calice
nihilaliudbibimus quã xp̃is anguinẽ ubi & nosꝑ
aquã admixticounitisumꝰ In pane uero nihil
in euangło qui creditinquitimme flum in adeuen¬
treeꝰ fluentaqua euiuae. &continuo euangelista
hoc autẽ dicebat despũ quẽ accepturierant creden¬
tesineum. Haecigit᷑ consꝑsio demultis granis fecit
unũ corpus. Corpus inquã sinceritatis & ueritatis.
si tam̃ sumꝰ atimi. id ÷ absq. ferm̃to malitiae & ne¬
quitiae ut dignehunc panẽ dehacaqͣ c̃spsũ accipere
possim
Omiridi omni potentis dispensatio quitantis instru¬
imdisciplinis & firmam̃ exemplis. si ñ sit mens ingra¬
ta d&antis beneficiis et dubia d&ã inm̃sis ꝓmissis
Idcirco ohomoseruacons ꝑsionem gratiȩ qr lic& triticũsis.

Expanded text:
aeterna utroque felicius invitato. Haec est namque vera aeterna utroque felicius invitato. Haec est namque vera et nova conspersio sinceritatis et veritatis, ut simus azymi sine fermento malitiae et nequitiae. Nam in calice nihil aliud bibimus quam Christi sanguinem, ubi et nos per aquam admisti couniti sumus: in pane vero nihil in Evangelio : Qui credit, inquit, in me, flumina de ventre ejus fluent aquae vivae. Et continuo evangelista: Hoc autem dicebat de Spiritu, quem accepturi erant credentes in eum. Haec igitur conspersio de multis granis fecit unum corpus, corpus, inquam, sinceritatis et veritatis, si tamen sumus azymi, id est, absque fermento malitiae et nequitiae, ut digne hunc panem de hac aqua conspersum accipere possimus. O mira Dei omnipotentis dispensatio, qua tantis instruimur disciplinis et firmamur exemplis, si non sit mens ingrata de tantis beneficiis, et dubia de tam immensis promissis. Idcirco, o homo, serva conspersionem gratiae, quia licet triticum sis,
Abbreviated transcription (Latin):
appellat᷑ qr omniũ ẽ bonorũ scilic& & malorũ nec ñ &
animalium. A tuero iste ñ nisi filiorũ dĩ ẽcib. ut iñde
alant᷑ undeuiuunt: Xpõ enĩ uiuimꝰ cuius & mẽbra
sumus. Dispensatiue satis ꝑuisũ ẽ ut ex illo in t̃dũ
pascam᷑ quatinus ꝑ hoccũ illo &inillo unũ corpus
inueniam᷑. Uerũ tam̃ qđ ieiuni cõmunicamꝰ. satisp
uide ut dũ sobri&as fraglatincorpr̃. dũ omĩs feruor
carnis quiescit. & om̃s animisensus ad intelligentiã
& discernendi rationẽ fortius uigent illo pͥus cibo inte¬
riornr̃ homo in ebri&̃ quatinꝰ de inceps qđ p̃min& in
nob̵ ueg&atũ cael esti dulcedineillũd regat& gubern&
qđ inferius c̃. nec ad noxi a &nuꝑflua serelax&.
Dignũ igit᷑ fuit ut qđ sublimius ẽ maiori honore po¬
tir& dein de qđ inferius & tam̃ necessariũ. indul¬
gentiã istius uite ꝑciper&. prius tam̃ ad caelestia. &

Expanded text:
appellatur, quia omnium est, bonorum scilicet et malorum, necnon et appellatur, quia omnium est, bonorum scilicet et malorum, necnon et animalium; at vero iste nonnisi filiorum Dei est cibus, ut inde alantur unde vivunt: Christo enim vivimus, cujus et membra sumus. Dispensative satis provisum est, ut ex illo interdum pascamur, quatenus per hoc cum illo et in illo unum corpus inveniamur. Verumtamen quod jejuni communicit, ut dum sobrietas flagrat in corpore, dum omnis fervor carnis quiescit, et omnes animi sensus ad intelligentiam et discernendi rationem fortius vigent, illo prius cibo interior noster homo inebrietur, quatenus deinceps quod praeeminet in nobis vegetatum coelesti dulcedine, illud regat et gubernet, quod inferius est, nec ad noxia et superflua se relaxet. Dignum igitur fuit, ut quod sublimius est, majori honore potiretur, deinde quod inferius, et tamen necessarium, indulgentiam istius vitae perciperet, prius tamen ad coelestia et
Abbreviated transcription (Latin):
alit᷑ cibo & potũ longe uero excelsius ac p̃minentius
uita illa quacabs consaẽ cumdõ quaconformes illi &
configuratisumꝰ. illosaginatur cibo & potu. quẽ in
scripturis. &d ealta reaccipimus. & trans uehitnos
ad spĩtalia. utibiuiuamus exinde ubiuita nrã
seruat᷑a&̃na. Ac ꝑ hoc quisic accipit. digneaccipit¬
& quidigne illud acceperit hab&i ãuitã a& nã in se
manentẽ Friuolũ ẽ ergo sicuti in eodẽ a pocripholi¬
brolegit᷑ in hoc mysterio cogitare d&ercore
Ne cõmisceat᷑ indigestione alterius cibi. Deniq ubispĩ¬
ut siquidin nob carnalead hucẽ trans ferat᷑ inspm̃ & fi¬
athomo spĩtalis qui cõmixtionis habere poterit
Quantũ igit᷑ distatuita illa a& naabifta mortaliuita
tantũ &istecib: omnino p̃min& ab illo cõmuni quo
simul nob cũ &iã animaliauiuunt. &ideo cõmunis

Expanded text:
alitur cibo et potu, longe vero excelsius ac praeeminentius alitur cibo et potu, longe vero excelsius ac praeeminentius vita illa quae absconsa est cum Deo, qua conformes illi et configurati sumus, illo saginatur cibo et potu, quem in Scripturis et de altari accipimus, et transvehit nos ad spiritalia, ut ibi vivamus exinde, ubi vita nostra servatur aeterna. Ac per hoc qui sic accipit, digne accipit, et qui digne illud acceperit, habet jam vitam aeternam in se manentem. 3. Frivolum est ergo, sicut in eodem apocrypho libro legitur, in hoc mysterio cogitare de stercore, ne commisceatur in digestione alterius cibi. Denique ubi spiriut si quid in nobis carnale adhuc est, transferatur in spiritum, et fiat homo spiritalis, quid commistionis habere poterit? Quantum igitur distat vita illa aeterna ab ista mortali vita, tantum et iste cibus omnino praeeminet ab illo communi, quo simul nobiscum etiam animalia vivunt, et ideo communis
Abbreviated transcription (Latin):
placuit spũis cõꝑ apłos. ut in honorẽ tantimỹ sterii
puide in oleuit : Neq obseruandũ sicut a pocriphoꝵ
monu m̃ta decernunt donec eadegerant᷑ in corpr̃.
ne cõmuniscib: accipiat sed satis inuigilandũ ut
antea sequisq. p̃par&. & postacceptã gratiã nullus
indignũ sereddat: Spĩ talit̃ enĩ hȩc accipiendas & ñ
carnalit̃. lic& igit᷑ caro in carnẽ & uinũ c̃uertat᷑ insan¬
guinẽ. ueluti anatura ꝓbat᷑. tam̃ altius hȩc c̃sideran
das ub iñmͦcaro aut sanguis xp̃i in nram̃ c̃uertunt᷑
carnẽ aut sanguinẽ uerũ nos a carnalibus eleuant
& spĩtales efficiunt. Hoc sanenutriunt in nob qđ ex
dõnatũ ẽ & ñ qđ ex carne auͦt sanguine. Dedititaq nob
xp̃s potestatẽ filios dĩ fieri. uerũ tam̃ ñ ex uoluntate
carnis neq ex uolunta te uiri sed ex dõ nascim᷑ Illa ergo
sint sed spĩtali iure intelleguntur. Vnde longe infe¬
rius uita nrã ista temporalis corporeo isto cõmuni

Expanded text:
per apostolos ut in honorem tanti mysterii provide inolevit. Neque observandum, sicut apocryphorum munimenta decernunt, donec ea digerantur in corpore, ne communis cibus accipiatur, sed satis invigilandum, ut antea se quisque praeparet, et post acceptam gratiam nullus indignum se reddat. Spiritaliter enim haec accipienda sunt et non carnaliter. 2. Licet igitur caro in carnem, et vinum convertatur in sanguinem, veluti a natura probatur, tamen altius haec considerando caro aut sanguis Christi in nostram convertuntur carnem aut sanguinem, verum nos a carnalibus elevant et spiritales efficiunt. Hoc sane nutriunt in nobis quod ex Deo natum est, et non quod ex carne et sanguine. Dedit itaque nobis Christus potestatem filios Dei fieri, verumtamen non ex voluntate carnis, neque ex voluntate viri, sed ex Deo nascimur . Illa ergo sint, sed spiritalia jure intelliguntur. Unde longe inferius vita nostra ista temporalis corporeo isto communi
Abbreviated transcription (Latin):
incalice acsiin passione fusus. sp̃italit̃ c̃secrat᷑ ꝓnob
ostendit᷑ ad potandũ. dõ patrias ũ mopontifice ob¬
latꝰ : quatinꝰ eop̃tio quo redẽptisumꝰ demorte aduitã.
& incorpr̃ xpĩ aggregati exuam̃ ccculpis cotidianis
leuib:q. peccatis. De inde co ipso cibo potuq pascam᷑
& potam̃ aduitã ut exipso ꝑ ipsũ refecti. c̃uiscerem

Expanded text:
s; sanguis vero in calice ac si in passione fusus, spiritaliter consecratus pro nobis s; sanguis vero in calice ac si in passione fusus, spiritaliter consecratus pro nobis ostenditur ad potandum, Deo Patri a summo pontifice oblatus, quatenus eo pretio quo redempti sumus de morte ad vitam, et in corpore Christi aggregati, exuamur a culpis quotidianis levibusque peccatis. Deinde eo ipso cibo potuque pascamur et potemur ad vitam, ut ex ipso per ipsum refecti conviscerem
Abbreviated transcription (Latin):
ap̃i ẽ & animauiui ficatrix carnis ꝑsanguinẽ rela¬
tionẽ habeat addm̃atq itatotus homosan& hincqq
driscũdixiss& quimanducatmeã carnẽ abibitineũ
sanquinẽ hab& uitã &nã : c̃tinuo subiecit & egore¬
suscitibo eũ in nouissimodie: Hab&nãq ideo dix̃
qr moxanima carne solirta intratinuitȩ ppturia.
ubi scõrũ niniȩrequi escunt Deinde qđ idcor p̃ꝑ¬
tin& ac didit & ego resuscita bocũ innouissimodie.
Ut sicit integrecreat᷑ ẽ homo itaqq̃ redeptus inte¬
gi ep̃dica᷑ : Aedein dein nouis simo ad integru repa¬
ranđ credat᷑ Porro in calice quantũ dat̃ intelligia sois
patrib: id eosi mul corp̃ & sanguis ꝑhanc partẽ iungunt᷑
quia calix passionis xp̃i p̃figuratmysteriũ. sic̃ canit᷑
inpsalmis. Calices alutaris accipiã. & nom̃ dñĩ inuo¬
cabo ꝑcalicẽnãq salutis passio de signat᷑ Inquanimirũ

Expanded text:
Christi est, et anima vivificatrix carnis per sanguinem relaChristi est, et anima vivificatrix carnis per sanguinem relationem habeat ad Deum, atque ita totus homo sanetur. Hinc qat meam carnem et bibit meum sanguinem, habet vitam aeternam, continuo subjecit: Et ego resuscitabo eum in novissimo die . Habet namque ideo dixit, quia mox anima carne soluta intrat in vitae promptuaria, ubi sanctorum animae requiescunt. Deinde, quod ad corpus pertinet, addidit: Et ego resuscitabo eum in novissimo die, ut sicut integre creatus est homo, ita quoque redemptus integre praedicetur; ac deinde in novissimo ad integrum reparandus credatur. 3. Porro in calice, quantum datur intelligi a sanctis Patribus, ideo simul corpus et sanguis per hanc partem junguntur, quia calix passionis Christi praefigurat mysterium, sicut canitur in psalmis: Calicem salutaris accipiam, et nomen Domini invocabo . Per calicem namque salutis passio designatur. In qua nimirum
Abbreviated transcription (Latin):
dã uolunt anima sola hocmrsterio pascitur : quia
non sola redimit᷑ mortexp̃ĩ & saluat᷑. uerũ &iã & caro
nr̃a ꝓhocadimmortalitatẽ & incorruptionẽ reparit
Carni quide nr̃ȩ caro xp̃i spĩtalit̃ conuiscerata trans
Memoraremeae substantiae. nũquid enĩ uane
constitusti om̃s filios hominũ . Quaeigit᷑ maior
securitas hominis. quã ad suã substantiã orare & eã
in dm̃ u enerariatq ꝑunitatẽ ꝑsonȩ fident̃ dicere
Ods̃ mea subs tantia quime constitiusti & creasti.
Nũ quiduane mecreasti. ñ utiq lic&uanitati sub¬
iciat᷑ homouiuens. Quia ds̃creator & uerbũ patris
factus ẽ homo. Ande constat ꝑ hoc qđ & nos in illo
& illeutiq in nobis ducarnes pitalett serefundit
ut nos ꝑhocin in corruptionẽ trans formemitr
hominis carnehumanã quã xp̃s susceperat uiui¬
ficauit : Idcirco ñ rectecaro si nesangui ne cõmunicat.
Sedutcaro habeat relationẽ ad animã que in sanguine

Expanded text:
dam volunt, anima sola hoc mysterio pascitur; quia dam volunt, anima sola hoc mysterio pascitur; quia non sola redimitur morte Christi, et salvatur; verum etiam et caro nostra per hoc ad immortalitatem et incorruptionem reparcarni quidem caro spiritaliter conviscerata transfMemorare quae mea substantia: nunquid enim vane constituisti omnes filios hominum? Quae igitur major securitas hominis, quam ad suam substantiam orare, et eam in Deum venerari, atque per unitatem personae fidenter dicere: O Deus, mea substantia, qui me constituisti et creasti, nunquid vane me creasti? non utique, licet vanitati subjaceat homo vivens, quia Deus creator, et Verbum Patris factus homo. Unde constat per hoc quod et nos in illo, t ille utique in nobis, dum carne spiritaliter se refundit, ut nos per hoc in incorruptionem transformemur. hominis, carnem humanam, quam Christus susceperat, vivificavit. Idcirco non recte caro sine sanguine communicatur; sed ut caro habeat relationem ad animam, quae in sanguine
Abbreviated transcription (Latin):
& tam̃ qđ seminatũ eresurgens. in corruptũ ꝑmaneat
Ad hocergo granũ frum̃ti in t̃rã cecidit ut multũ fruo¬
tũ affer& Sienĩ hocille c̃ cessit seminib multo mag̃
id sibi presiitit ut idipsũ maneat incorruptũ. & dein¬
ceps multã alimoniã in mortalitatis p̃beatex sua fruc¬
tificatione credentib: Vnde qualis illere s urrexit
talias & hec semina in mortalitatis. quȩ in mortales
faciant digne ꝑcipientes. &ideo quotiens ista comedim̃
mortẽ dni ad ñtiam̃ qr demorteista in mortalia meru¬
imus Donec ipseueniatuiuus & in mortalis. ut cũ co
&iã & nos tali longediuq. refecti immortalitatis cibo.
quidelatere manauit. & ideoquã recte carosanguini
sociat᷑ : Quia nec carosine sanguine . utiq. nec sanguis
sinc carneiure comunicat᷑. Totus enĩ homo quie
duad comstat subs tantiis redimit᷑ : &ideo carne
sumnul x pi & sanguines aginat᷑. Deniq ñ sicut qui¬

Expanded text:
et tamen quod seminatum est resurgens incorruptum permaneat. et tamen quod seminatum est resurgens incorruptum permaneat. Ad hoc ergo granum frumenti in terram cecidit, ut multum fructum afferret: si enim hoc ille concessit seminibus, multo magis id sibi praestitit, ut idipsum maneat incorruptum, et deinceps multam alimoniam immortalitatis praebeat ex sua fructificatione credentibus. Unde qualis ille resurrexit, talia sunt et haec semina immortalitatis, quae immortales faciant digne percipientes: et ideo quoties ista comedimus, mortem Domini annuntiamus, quia de morte ista immortalia meruimus, donec veniat ipse vivus et immortalis, ut cum ea etiam et nos tali longe diuque refecti immortali cibo qui de latere manavit, et ideo quam recte caro sanguini sociatur, quia nec caro sine sanguine utique, nec sanguis sine carne jure communicatur. Totus enim homo, qui ex duabus constat substantiis, redimitur, et ideo carne simul Christi et sanguine saginatur. Denique non, sicut qui
Abbreviated transcription (Latin):
c̃gruit in ipsopassionis asticulo hoctradere quã post
resurrectionẽ Quia ad hocimmolatus ẽ agñ ut nos
eius carnẽ comedamꝰ. Vndepaulus. Paschanrm̃ im¬
iã de hoc scło ad patrẽid ÷ de hac mortalitate adimmor¬
talitatẽ fecit adhuc mortalis. qđ nos posteũ & in illo
facturi eramꝰ similimꝰ mortales. Quatiñ talinos refec¬
tipabulo & in ebriati poculo. faciam̃ pillo securi de
immortalitate qđ ille ꝓnobprior fecit mortalibus
Ad hoc quippein mortalitatis prestitit alimamiã
ut mortẽ ñ timeamꝰ Atuero qđ ultimũ ẽsi post
resurrectionẽ hoc dediss&. dicturieeñt her&ici
qđ incorruptibiliiã xp̃o & incaelo positoñ possein
terris eius carnẽ a fidelib: uorari. Nuncuͦ qđ integer
& in corruptus man&. dicimus contracos qđ inmance
eius ista ꝑcspimꝰutusq ad finẽ saeculiom s indepascam

Expanded text:
congruit in ipso passionis articulo hoc tradere, quam post congruit in ipso passionis articulo hoc tradere, quam post resurrectionem: quia ad hoc immolatus est Agnus, ut nos ejus carnem comedamus; unde Paulus: Pascha nostrum imjam de hoc saeculo ad Patrem, id est de hac mortalitate ad immortalitatem, fecit adhuc mortalis quod nos post eum et in illo facturi eramus simili modo mortales, quatenus tali nos refecti pabulo, et inebriati poculo, faciamus pro illo securi de immortalitate quod ille pro nobis prior fecit mortalis; ad hoc quippe immortalitatis praestitit alimoniam, ut mortem non timeamus. At vero quod ultimum est, si post resurrectionem hoc dedisset, dicturi essent haeretici, quod incorruptibili jam Christo et in coelo posito, non posset in terris ejus caro a fidelibus vorari. Nunc vero quod integer et incorruptus manet, dicimus contra eos, quod in morte ejus ista percipimus ut usque ad finem saeculi omnes inde pascamur,
Abbreviated transcription (Latin):
agrũ sedagerꝓpt̃ thesaurum. Nãthesaur deplenitu¬
dinediuinitatis cũeo & in eo credentib: uenundat᷑
&id eofili hocmrsteriũ dũ cõmunicas dilatasinum̃tis
tuȩ emunda c̃scientiã & ꝑcipeñ quantũ mica exhib&
sed quantũ fidescapit: Quia in xp̃oplenitudo diuini¬
tatis man& in teautẽ deplenitudine ñ quanta ẽ sed
quantũ idoneus fueris praestatur. CVRTOCMΥSTT
ueritatis lux darescer&: nũ quã umbra potest desistere
nisi radianteluce. Aliud uero xp̃s nouerat qđ & boni
digne & maliindigne hoc mrsteriũ lic& p̃sũptiue accep¬
turieent uoluit formã cunctis dare cõmunicantib
qͥd boni quiduemali ꝑcipiant: &ideo iudas infigurã
omniũ malorũ ad ꝓcipiendũ admittit᷑ : Nãsi post
resurrectionẽ fier&. iã iudas cũ scĩs apłis cõmunicare
ñ poss& quudicio a & noiã dã pnatus erat . Nã ꝑ hoc
misteriũ passio dnĩ & mors p̃dicanda erat . ideo mag̃

Expanded text:
agrum, sed ager propter thesaurum. Nam thesaurus de plenitudine divinitatis cum eo et in eo credentibus venundatur; et ideo, fili, hoc mysterium dum communicas, dilata sinum mentis tuae, emunda conscientiam, et percipe non quantum mica exhibet, sed quantum fides capit; quia in Christo plenitudo divinitatis manet, in te autem de plenitudine, non quanta est, sed quantum idoneus fueris, praestatur. CAPUT XVIII.ut veritatis lux claresceret. Nunquam umbra potest desistere, nisi radiante luce. Aliud vero Christus noverat, quod et boni digne, et mali indigne hoc mysterium, licet praesumptive, accepturi essent, voluit formam cunctis dare communicantibus, quid boni, quidve mali percipiant: et ideo Judas in figuram omnium malorum ad percipiendum admittitur. Nam si post resurrectionem fieret, jam Judas cum sanctis apostolis communicare non posset, quia judicio aeterno jam damnatus erat. Nam per hoc mysterium passio Domini et mors praedicanda erat: ideo magis
Abbreviated transcription (Latin):
ñnũquã uiaticũ appellat᷑. quia siquis illo fructur
inuia ꝑuenitaduitã quã iã in sehab& & falsitate nulla
TERIUSACRECÕMUNIONIS CELESRIT CŨDNS
tebat circa finẽ diei aduesperã uthora ipsa sa crificii
ostender&iã finẽ scłi aduenisse. Vnde ioħ filiolimen
nouissimahora ẽ : Porro apłiideo ieiuni iã ñ erant
qr necesse fuit ut pascha illuderpicũ prius cõpler&.
de inde aduerũ paschȩ sacram̃tũ transirent: Hoc enĩ
inmrsterio tunc factũ ẽ ut &ũbra finẽ acciperet. ueri¬
tateostensa. at ipsi deinde aduerã mox transirent
nouitatẽ Ix quo factũ qd ieiuni corp̃ & ranguinẽ pri¬
mit̾mini me ꝑcipere C&erũ uniuersalit̃ in ecđa om̃s¬

Expanded text:
nonnunquam viaticum appellatur, quia si quis illo fruitur in via, pervenit ad vitam, quam jam in se habet, et falsitate nulla terium sacrae communionis celebratur, cum tebat circa finem diei ad vesperam, ut hora ipsa sacrificii ostenderet jam finem saeculi advenisse, unde Joannes: Filioli mei, novissima hora est . Porro apostoli ideo jejuni jam non erant, quia necesse fuit ut pascha illud typicum prius compleretur, deinde ad verum paschae sacramentum transirent. Hoc enim in mysterio tunc factum est, ut et umbra finem acciperet, veritate ostensa, et ipsi deinde ad veram mox transirent novitatem. Ex quo factum quod jejuni corpus et sanguinem primitus minime percepere. Caeterum universalit
Abbreviated transcription (Latin):
restituat. quid sentiendũ dehocimmorta licibo &
potu in quouita a&na praestat᷑ &immortalitas regnat.
siueritas ẽ crede caroxp̃ĩ & sanguis qr uita e &ideo ue¬
ritas ꝓtestat᷑. Quimanducat meã carnẽ & bibit meũ¬

Expanded text:
restituat, quid sentiendum de hoc immortali cibo et restituat, quid sentiendum de hoc immortali cibo et potu, in quo vita aeterna praestatur et immortalitas regnat? si veritas est, crede, caro Christi et sanguis quia vita est; et ideo Veritas protestatur: Qui manducat meam carne
Abbreviated transcription (Latin):
ut redẽptus alatͥ ad inccrruptionẽ & pot& aduitã
ꝓpterea mox saluator intulit: Caro enĩ mea uere ẽcib:.
& sanguis ms uereẽ potus Acsi dicer&. Quia generalit̃
hoĩes cibõ & potũ id ꝑmaximeapp&unt ut ñ esuri ant
neq sitiant . & nemoriant᷑. hocutiq cõmunis iste ñ pres
tatcib: & potꝰ sed caromea & sanguisqr in mortales & in¬
corruptibiles facit. &ideo uerecib: & pot̾nominaNT
Constatigit᷑ & liqu& omnib: qđ in hac mortaliuita si ne
cibo & potuñ uiuit᷑ Sicitaq ad illã a& nã ñ ꝑuenit᷑
nisi duob istis adimmortalitatẽ spĩtalit̃ nutriatur
id eobenesimul incalicereddunt᷑. quia deu nocali ce
passionis xp̃i hȩc duo nob̵ aduitã manar̃ : felix ẽ animꝰ: Sec
qui hoc ñ satis credit & tam̃ ñ dubitat. qđ aibo & potu
uita humana sustent&᷑. Sienĩ in hoc mortali cibo tan¬
tauis in est . ut cottidieuitã labentẽ repar& & uires

Expanded text:
ut redemptus alatur ad incorruptionem et potetur ad vitam. ut redemptus alatur ad incorruptionem et potetur ad vitam. Propterea mox Salvator intulit: Caro enim mea vere est cibus, et sanguis meus vere est potus : ac si diceret, quia generaliter homines cibum et potum ob id permaxime appetunt, ut non esuriant neque sitiant, et ne moincorruptibiles facit, et ideo vere cibus et potus nominatur. Constat igitur et liquet omnibus, quod in hac mortali vita sine cibo et potu non vivitur: sic itaque ad illam aeternam non pervenitur, nisi duobus istis ad immortalitatem spiritaliter nutriatur; et ideo bene simul in calice redduntur, quia de uno calice passionis Christi haec duo nobis ad vitam manarunt. Sed infelix est animus, qui hoc non satis credit, et tamen non dubitat quod cibo et potu vita humana sustentetur. Si enim in hoc mortali cibo tanta vis inest, ut quotidie vitam labentem reparet et vires
Abbreviated transcription (Latin):
Quappt̃ &iã ñ nulliquȩr si quibaptitant & puenti
morte fuerint uelotius nec sinunt᷑ carnẽ dnĩ mandu¬
aire neq q̃ sanguinẽ bibere. utrũ ł quantũ noceat.
aut sinihil noceat p̃sestun cũ mox renatunx põunũ
cũ cocorpꝰeffecti in adoptionẽ filiorũdĩ uenisse uere
credunt᷑. Unde constatqr renatiaduitã moxtrans lati
ꝑ mortẽ carnis. ad ipsã eandẽq uitã qua exp̃s ẽ. si neul¬
lius labepeccati in ipso concorporati inueniuntur
Ꝙideoñ obeẽ credim eosuiaticũ ñ accepissehussacra¬
m̃ti aduitã inuia. qr innullo post ꝑceptã uitã dedi¬
C& erũ quantis ꝑ hic remanentib. ualde ꝑ necessartus
estaduitã illecib cȩlestis & potus. Quatinus sicuta¬
lunt᷑ cibis t̃renis ad tẽpus utuiuant. sicalant᷑ spĩtalit̃
renati ꝑhȩc ad ꝓp&uã uitã nedeficiantin uia. da nec
transeant ꝑ mortẽ carnis ad ꝑp&uã ubi nullus defectꝰe¬
x sẽpit̃ nãuitã Interim tam̃ iustũ & ꝑ necessariũ

Expanded text:
Quapropter etiam nonnulli quaerunt, si qui baptizantur, et praeventi morte fuerint velocius, nec sinuntur carnem Domini manducare, neque ejus sanguinem bibere, utrum vel quantum noceat; aut si nihil noceat, praesertim cum mox renati in Christo, unum cum eo corpus effecti, in adoptionem filiorum Dei venisse vere creduntur. Unde constat quia renati ad vitam, mox translati per mortem carnis ad ipsam eamdemque vitam, quae Christus est, sine ullius labe peccati, in ipso concorporati inveniuntur; et ideo non obesse credimus eos viaticum non accepisse hujus sacramenti ad vitam in via; quia in nullo post perceptam vitam decliCaeterum quantisper hic remanentibus valde pernecessarius est ad vitam ille cibus coelestis et potus, quatenus sicut aluntur cibis terrenis ad tempus ut vivant, sic alantur spiritaliter renati per haec ad perpetuam vitam, ne deficiant in via, donec transeant per mortem carnis ad perpetuam, ubi nullus defect 5. Interim tamen justum et pernecessarium
Abbreviated transcription (Latin):
inuenitm in Non c̃omnino quantitas uisibilis in hoc
aestimanda mrsterio. seduirtus sacram̃tispĩtalis:
Sicut nec quantitas hominis xp̃im&ienda incorpr̃
sed uirtus in co & diuinitas c̃sideranda. Naplusr&ulit
mulier illa in euangło quȩ fimbriã uestimentieius
t&igerat. quã turba quaetotũ corp̃ pressit. qr plus eũ
m̃ teccepit & fide credidit Idcirco cogitandũ ẽ a nob̵
ñ quantũ dente p̃mit᷑. sed quantũ fide & dilectione
capit᷑. Non enĩ recte caro xpĩ sine diuinitate sumit᷑.
nec diuinitassi necarne prestat᷑. Vnde in eu angło reg¬
nũ cadlorũ. si miledr̃ thesauro abscondito quẽ qui in¬
uenit homo uadit &uenditom̃a . & emitagrũ illũ :
Qui anecager corp̃uidelic& xp̃i sinethesauro nec ther¬
aurus diuinitatis sineagrocarnis iure comparatur
omĩs plenitudo corporalit̃ in habitat᷑ si nedubio diuini¬
tatis: Id circo necerse ẽ qui corpꝰ eius comederit. depleni¬

Expanded text:
inus . Non est omnino quantitas visibilis in hoc aestimanda mysterio, sed virtus sacramenti spiritalis; sicut nec, quantitas hominis Christi metienda in corpore, sed virtus in eo et divinitas consideranda: nam plus retulit mulier illa in Evangelio, quae fimbriam vestimenti ejus tetigit, quam turba quae totum corpus pressit, quia plus eum mente concepit, cum fide credidit. Idcirco cogitandum est a nobis, non quantum dente premitur, sed quantum fide et dilectione capitur. Non enim recte caro Christi sine divinitate sumitur, nec divinitas sine carne praestatur. Unde in Evangelio: Regnum coelorum simile dicitur thesauro abscondito in agro, quem qui invenit homo, vadit, et vendit omnia, et emit agrum illum : Quia nec ager, corpus videlicet Christi, sine thesauro, nec thesaurus divinitatis sine agro carnis jure comparatur. omnis plenitudo corporaliter inhabitat, sine dubio, divinitatis. Idcirco necesse est, qui corpus ejus comederit, de pleni
Abbreviated transcription (Latin):
infine c̃cludit̃ egodñs Acsipatent̃ dicat: egosũ
scrutans corda &renes ds̃ łgoscĩficans digneaccipi¬
entebus Igoquisolus potes tatẽ habeo animã ꝑ¬
dere maleaccipientium: &quisquis accedis. hunc
attende & time pontificẽ Non enĩ quẽ fallerete
putas. sed illũ cuicuncta patent. & timeas ꝑcipere
ñ uirtutẽ sp̃s scĩ. sediudiciũ sacram̃ti. Iudici sautẽ
sacram̃ti ẽ ut habeatreus prioris cul paedelictũ.
de indec̃ tẽptus sui peccatũ suꝑbiȩ ł sacrilegiiõtra
dm̃. quia ausus ẽ scã c̃tingere quod lic& nisi mundi

Expanded text:
in fine concluditur: Ego Dominus; ac si patenter dicat: Ego sum in fine concluditur: Ego Dominus; ac si patenter dicat: Ego sum scrutans corda et renes Deus . Ego sanctificans digne accipientes, ego qui solus potestatem habeo animam perdere male accipientium. Et quisquis accedis, hunc attende, et time pontificem: non enim quem fallere te putas, sed illum cui cuncta patent; et timeas percipere non virtutem Spiritus sancti, sed judicium sacramenti. 5. Judicium autem sacramenti est, ut habeat reus prioris culpae delictum, deinde contemptus sui, peccatum superbiae vel sacrilegii contra Deum, quia ausus est sancta contingere, quod non licet nisi mundi
Abbreviated transcription (Latin):
a łe talicriminedigne potest easumere Siquis autẽ
indigneid ÷ incuius animaẽ in munditia peccati.
nionesp̃s. Unde postea si dnĩ resuscitante mis e¬
ricordia in xp̃i corpore talis qui lib& forterein¬
sertus fuerit. & ꝑpoenitentiã uiuificatus. deb&
ñ minus dec̃tẽptiquã deprioris culpaereatu.
quia salutariauitae mrsteria sũpsit adiudiciũ.
medullitus cordein gemiscere . & aduberiorem
amoris gratiã eo qđ eua serit inardescere. Haec
igit᷑ quae c̃secratas dño ñ aliorũ ẽ cibus nisiꝗͥ s̃ in
dño quiahisoliuisuris dnm̃. Unde illorumiure
consecrata id ÷ filiorũ isłdicunt᷑. Nec putes lȩ¬
gis latorẽ dm̃ dehistantũ quȩ in lege c̃secrabaN
istas axisse : praesertĩ cũillanihil aliud fuere
quã umbra futurorum. Unde t̾ribilius ẽ ad ca
inmundũ accedere ubi s acerdos ẽ ille qui potestatẽ
hab& corpus & animã ꝑdere ingehennã Ex quo

Expanded text:
a mortali crimine digne potest ea sumere. Si quis autem indigne, id est in cujus anima est immunditia peccati, nione spiritus. Unde postea si Domini resuscitante misericordia in Christi corpore talis quilibet forte reinsertus fuerit, et per poenitentiam vivificatus, debet non minus de contemptu, quam de prioris culpae reatu, quia salutaria vitae mysteria sumpsit ad judicium, medullitus corde ingemiscere, et ad uberiorem amoris gratiam, eo quod evaserit, inardescere. 4. Haec igitur quae consecrata sunt Domino, non aliorum est cibus, nisi qui sunt in Domino, quia hi soli visuri sunt Dominum. Unde illorum jure consecrata, id est filiorum Israel dicuntur. Nec putes legislatorem Deum de his tantum quae in lege consecrabantur ista sanxisse, praesertim cum illa nihil aliud fuere quam umbra futurorum. Unde terribilius est ad ea immundum accedere, ubi sacerdos est ille, qui potestatem habet corpus et animam perdere in gehennam. Ex quo
Abbreviated transcription (Latin):
panẽ & uinũ uere carnem suã & sanguinem c̃secratio¬
nespĩscĩ potentialit̃ creari. creando uero cottidie pro
mundiuita mrstice in molari : Ut sicut deuirgine
ꝑspm̃ uera carosi ne cortu creat᷑. ita peundẽ ex substan¬
tia panisacuini mysticȩidẽ xp̃ĩ corpus & sanguis
consecr&ur. Dequauidelic& carne acsanguinet
Amen a men inquit dico uobis nisi manduca ueritos
carnẽ filii hominis & biberitis cius sanguinem non
habebiti suitam a& naminnobis. Vbiꝓ fectonon¬

Expanded text:
panem et vinum vere carnem suam et sanguinem consecratiopanem et vinum vere carnem suam et sanguinem consecratione Spiritus sancti potentialiter creari, creando vero quotidie pro mundi vita mystice immolari, ut sicut de Virgine per Spiritum vera caro sine coitu creatur, ita per eumdem ex substantia panis ac vini mystice idem Christi corpus et sanguis consecretur; de qua videlicet carne ac sanguine: Amen, amen, inquit, dico vobis, nisi manducaveritis carnem filii hominis et biberitis ejus sanguinem, non habebitis
Abbreviated transcription (Latin):
carnẽ xpĩ & sangui nẽ in uisibili potentia cottidie ꝑsa
cramenti sui scĩficationẽ operatur quãuis nec uisu ex¬
terius necgustus a poris comp̃hendatur. Sed quia spi¬
ritalias fide & intellectu ꝓcerto sicutueritas p̃dixit
fiat consecrationemrsterii. nemoqui uerbis diũi¬
nis credit dubitat. Undeueritas ait. Caro enĩmea
uere ẽcibus. & sanguis meus uere ẽ potus & ut disci¬
pulis ñ recte intel legentibus clarescer& dequadicebat
carne ł dequo sanguine manifestans insinuat
Srpunducat mea carnẽ inquit & bibit meũs an¬
guine¬
guinumeman& & egoinillo. Ergosi uereẽcib::¬
& ueracaro : & si uere ẽpotus: utiq & ueru sangruis
Alio quin quo modo uerũ erit qđ dicit. panis que niex
dabo caromeaȩ ꝓmundiuita. pisi uerasitgaro. utiq
aspanis quidecaelodescendituerus panis: Sed qui a¬
xpm̃uorari fãs dentibus ne. uoluitin mrsterioliune

Expanded text:
carnem Christi et sanguinem invisibili potentia quotidie per carnem Christi et sanguinem invisibili potentia quotidie per sacramenti sui sanctificationem operatur, quamvis nec visu exterius nec gustu saporis comprehendatur. Sed quia spiritualia sunt, fide et intellectu pro certo, sicut Veritas praedixit, fiat consecratione mysterii, nemo qui verbis divinis credit dubitat; unde Veritas ait: Caro enim mea vere est cibus, et sanguis meus vere est potus . Et ut discipulis non recte intelligentibus claresceret de qua dicebat carne, vel de quo sanguine, manifestans insinuat: Qui manducat meam carnem, inquit, et bibit meum sanguinem, in me manet et ego in illo . Ergo si vere est cibut vera caro; et si vere est potus, utique et verus sanguis; alioquin quomodo verum erit quod dicit: Panis quem ego dabo, caro mea est pro mundi vita ; nisi vera sit caro? utique et panis qui de coelo descendit , verus panisoluit in mysterio hunc
Abbreviated transcription (Latin):
mur inuia & potam᷑. ut ex eonutriti in xp̃ounum
efficiamur. Quonimirũ ueg& atigustu ad inmor¬
talia & a&na p̃paramur. Quatinꝰ spiritaliter iam
angelica gratia saginati in eouiui ficem. Operatur
autẽ nob̵ in his omnib: sacram̃tis sp̃s diuinus. Si qui¬
dẽ inscripturis scĩs cordanrã inlustrat. quianeq qui
plantat neq qui rigatest a liquid sed quae in crem̃tũ
datdr̃. Hinc saneꝰ erechielait . quia sp̃suitae eratin
rotis. & iohannes. Qui hab& inquit aures audiendi
audiat quid sp̃s dicateclesiis. C&erum in xpõidẽ
cooperatur sp̃s. quia conceptus creditͥ deipso & maria
sẽꝑ uirgine: Similiqq̃ modo & inbaptis mo ꝑaquã
exillo omnes generimur. De in deuirtute ipsius xp̃i
corpore cottidiepascimur & potam᷑ sanguine. Vnde
nec mirũ sp̃s sẽs qui hominẽ xp̃m in utero uirginis sine
semine creauit . &iã suipsepani s acuini s ubstantia

Expanded text:
mur in via et potamur, ut ex eo nutriti in Christo unum mur in via et potamur, ut ex eo nutriti in Christo unum efficiamur, quo nimirum vegetati gustu ad immortalia et aeterna praeparamur, quatenus spiritaliter jam angelica gratia saginati in eo vivificemur. Operatur autem nobis in his omnibus sacramentis Spiritus divinus: Si quidem in Scripturis sanctis corda nostra illustrat, quia neque qui plantat, neque qui rigat est aliquid, sed qui incrementum dat, Deus . Hinc sane Ezechiel ait: Quia spiritus vitae erat in rotis . Et Joannes: Qui habet, inquit, aures audiendi audiat, quid Spiritus dicat ecclesiis . Caeterum in Christo idem cooperatur Spiritus, quia conceptus creditur de ipso et Maria semper Virgine. Simili quoque modo et in baptismo per aquam ex illo omnes regeneramur, deinde virtute ipsius Christi corpore quotidie pascimur et potamur sanguine. Unde nec mirum Spiritus qui hominem Christum in utero virginis sine semine creavit, etiamsi ipse panis ac vini substantia
Abbreviated transcription (Latin):
lic& occulta e animã. ut sit homo in animã uiuentẽ.
ita in t̃dum ut mat̃ nesciat quando ꝑ eam in illãpͥus¬
quã ex eatuita in grediatur. Sicplanenemodubi¬
taredeb & quod in alio baptismi prius quam in fans
a fontesurgat spr̃ sc̃s in eum qui renascitur adue¬
niat & siñ uideat᷑. Quia ñminꝰ ẽ diuina uirtus ꝓu¬
da & prestabilis ad regenerationẽ sacrae adoptionis.
quã fuit prius innatiuitate carnis. ut uiuificar&
sata hominis mẽbra lic& concepta sint indelicto
Quaderefit ñ dubiũ nob̵ argum̃tũ qđ ds̃ scrutator
omniũ & prestabilissemꝑ ꝓficua dis penset gratia.
ne qđ disposuit in mut &. Sunt̃ pat̾na int̃dũstupra
& mat̃ni criminis flagitia ex libidimesata. uiui fi¬
renascentibus sȩpint̃ ingerat. quatinꝰ ꝑ eũ mẽbra
xp̃iunũ sentiant & exomnib: unũ fiat corpus
E&erũ sacram̃to corpr̃s & sanguinis tantundẽ pasci¬

Expanded text:
licet occulte, animam, ut sit homo in animam viventem, licet occulte, animam, ut sit homo in animam viventem, ita interdum ut mater nesciat, quando per eam in illo priusquam exeat vita ingrediatur. Sic plane nemo dubitare debet, quod in alveo baptismi priusquam infans a fonte surgat, Spiritus sanctus in eum qui renascitur adveniat, etsi non videatur, quia non minus est divina virtus provida et praestabilis ad regenerationem sacrae adoptionis, quam fuit prius in nativitate carnis, ut vivificaret sata hominis membra, licet concepta sint in delicto. Qua de re fit non dubium nobis argumentum, quod Deus scrutator omnium et praestabilis, semper proficua dispenset gratia, ne quod disposuit immutetur. Si inter paterna interdum stupra et materni criminis flagitia ex libidine sata, vivifirenascentibus se promptus ingerat, quatenus per eum membra Christi unum sentiant, et ex omnibus unum fiat corpus. 4. Caeterum sacramento corporis et sanguinis tantumdem pasci