comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ac. et iacob. et moysi. et iosue. quoꝵ nomina famosissima in t̾ra.
et ponam locum ꝑpło meo isrł. Locus iste qui ꝓmittitur tam pas¬
pretatur uidens dm̃. curus premii de siderio pia ꝑ fidem ui-¬
ta. in hac criminosa ꝑegrinatione semꝑ: ducenda. Et planta¬
boeum. ⁊. h.c.e. ic̃. hoc in loco tempꝰ salomonis sermo describit.
sent affligendi. et opprimendi. sicut cemꝑe uidicum fuerunt op-¬

Expanded text:
ac, et Jacob, et Moysi, et Josue quorum nomina famosissima sunt in terra. « Et ponam locum populo meo Israel, et pretatur cuidens Deum\'; cuius praemii desiderio pia per fidem uita in hac aerumnosa peregrinatione ducenda estub eo. Hoc in loco tempus Salomonis sermo describit sent affligendi et opprimendi sicut tempore Judicum fuerunt op
Abbreviated transcription (Latin):
pħie sp̃c ꝓpħarũ mentes non semꝑirracdiat. quia sicut de sp̃u sc̃o
scriptum :. ubi uult spirat. hinc ÷ eiũ quod heliseuscũ flentẽ mu¬
dimutte eam. quia anima eius in amaritudine ÷. et dũs celauit
me. et non indicauit mͥ. Quod omnipotens ds ex magna pietatiᷤ
todit in humilitate. ut et accipientes sp̃m uueniant quid de

Expanded text:
phetarum mentes non semper irradiat, quia, sicut de Spiritu sancto scriptum est: « ubi vult, spirat . » Hinc est enim quod Elisaeus cum mulierem f dixit: « Dimitte eam, quia anima ejus in amaritudine est, et Dominus celavit a me, et non indicavit mihi . » Quod omnipotens Deus ex magna pietatis todit in humilitate, ut et accipientes spiritum, inveniant quod de
Abbreviated transcription (Latin):
sublimis ꝓfectu uirtutum sanguinis eus ꝑciꝑe poculum desi-¬
derat. ¶ Damascus nobilis ÷ urbs fenicis. eodẽ uocabulo qͦ &¬
masech ancille abraham filius appellatus ÷. sẏria. sublimis. si

Expanded text:
sublimis profectu virtutum, sanguinis ejus poculum desisublimis profectu virtutum, sanguinis ejus poculum desiAbraham. Damascus, nobilis urbs Phoenicis. Eodem autem vocabulo et Masec, ancillae Abraham filius, appellatus est. Dan, vi
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ et alia multa que fecit iħc. que si scribantur ꝑ singula
nec ipsum arbitror mundum caꝑe eos. qui scribendi sunt li¬
bros. Quomͦ enĩ non caꝑet mundus libros. qui scribi potuissẽt
in mundo: S ad insinuandam magnitudinem ac multitudi-¬
nem oꝑm dñi. tali uerbo uoluit uti scriptura. et in planctu
dd̃. aquilis uelociores. leonib fortiores. Cui simillimum ÷ itd̾
dictum ÷. significans quod in sua dauid potestate habuerit.
nullo utiq ꝯtradicente. quos eoꝵ neci daret. ꝯtumaces. qui-¬
u.⁊c̃. Quod dd̾ moab qui interpretatur de patre. et siriam
damasci. et regiones ceteras. dicioni sue subiuigans. fecit eẽ. cͥ¬
butarias. mistice significat. quod xp̃c omnes gentes sub sua
dñatione tenens. facit pensum seruitutis: sibi reddere. dũ sin¬
sum bonoꝵ oꝑm. illi deuote exsoluunt. Damascus enĩ interp̃¬
bene que prius humecta libidine. suꝑba sp̃u. sanguinem hu¬
manum in explebiliter siciebat: nc̃ niundata baptisinate aꝑi

Expanded text:
multa quae fecit Jesus, quae si scribantur per singula, nec ipsum arbitror mundum capere eos qui scribendi sunt libros . » Quomodo enim caperet mundus libros, qui scribi potuissent in mundo? Sed ad insinuandam magnitudinem ac multitudinem operum Domini, tali verbo voluit uti Scriptura. Et in planctu David: « Aquilis velociores, leonibus fortiores . » Cui simillimum est illdictum significans, quod in sua David potestate habuerit, nullo utique contradicente, quos eorum neci daret contumaces, quiutem David Moab, qui interpretatur de patre, et Syriam Damasci et caeteras regiones ditioni suae subjuibutarias: mystice significant quod Christus omnes gentes sub sua dominatione tenens, facit pensum servitutis sibi reddere, dum sinsum bonorum operum illi exsolvunt. Damascus enim nsive humecta. Et bene quae prius humecta libidine, superba spiritu, sanguinem humanum inexplicabiliter sitiebat, nunc mundata baptismate Christi,
Abbreviated transcription (Latin):
sua uenturum redemptorẽ nouerat. eiusq gaudia ꝓpħando
nuntiabat. tũ in semec ipso ceruicem cordis ualida discrecionis
calce deprimebat dicens. Eroq humilis in ocuł meis. o michol¬

Expanded text:
sua venturum Redemptorem noverat, ejusque gaudia prophetando sua venturum Redemptorem noverat, ejusque gaudia prophetando nuntiabat, et tamen in semetipso cervicem cordis valida discretionis calce deprimebat, dicens: Eroque humilis in oculis meis. Co
Abbreviated transcription (Latin):
entie. ꝑ humilitatem placeredeo. ¶ Sunt ñ nulli. qui de semet ip¬
sis humilia sentiunt. qui in honoribus positi. nichse eẽ. nͥ puluerẽ.
fauillamq ꝑpendunt. S tñ coram hominib ules apparere refugiũt.
& contra hoc quod de se interius cogitant. quasi rigida exteruis ue¬
nustate palliantur. Et sunt ñnulli. qui uiles uideri ab hominibus
Si tñ ap̃ se introrsus quasi ex ipso merito ostense ulitatis intumas¬
Et tanto magis in corde elati suiit. quanto amplius in sp̃e elatio¬
nem premunt. Que utraq elationis bella magna dauid cutũ spec¬
tione deprebendit. mira uirtute suꝑauit. Quia enĩ oe semet ipsõ utꝰ
humilia sentiens honorem exterius non querit: insinuat dicens. Lu¬
dam. ⁊ uilior fiam. Et quia ꝑ hoc quod uilem sẽ exterus p̃buit.
nequaq̃ interius intumescit: adiungit. Eroq humilis in oculis
meis. ac si apte dicat. Qualem me exterius despiciens exibeo. ta-¬
ꝗiuid acturi sunt quos doctrina eleuat. sĩ dauid qui excarne

Expanded text:
enium per humilitatem quaero. Sunt vero nonnulli qui de semetipsis humilia sentiunt, quia, in honoribus positi, nihil se esse, nisi pulverem favillamque perpendunt, sed tamen coram hominibus viles apparere refugiunt, et contra hoc, quod de se interius cogitant, quasi rigida exterius venustate palliantur. Et sunt nonnulli, qui viles videri ab hominibus nt, sed tamen apud se introrsus quasi ex ipso merito ostensae vilitatis intumeset tanto magis in corde elati sunt, quanto amplius in specie elationem premunt. Quae utraque unius elationis bella magna David circumspectione deprehendit, mira virtute superavit. Quia enim de semetipso intus humilia sentiens, honorem exterius non quaerit, insinuat, dicens: Ludam et vilior fiam. Et quia per hoc, quod vile est, se exterius praebuit nequaquam interius intumescere, adjungit: Eroque humilis in oculis meis. Ac si aperte dicat: Qualem me exterius despiciens exhibeo, tao acturi sunt, quos doctrina elevat, si David ex carne
Abbreviated transcription (Latin):
Lex hominis ÷ dñe d̃s. ut tibi in simplicitate cordis. et puritate
seruiat. et tu facias ei uixta miscłiam tuam. sicut mͥ dignatꝰ
tibus. et diis earum. & ÷ sensus: a facie ppl̃i quem redemisti tͥ
de diis eoꝵ in ꝯuibus uidicia fecisti. In diis egiptioꝵ fecit ds̃¬
egredientibus nob ex egipto error idola corruant. et omnis ꝑũ
tulit dd̾ fretum .t. d. in .ii. ⁊ c̾. frenum tributi .u. erant ci¬
uitates philistioꝵ. que frequenter isrł sibi tributarium fa
ciebant. quas eis culit dauid. et humiliauit eos. fecitꝙ sibi
tributarios. Uñ et in ꝑalipomenon legit᷑. ꝑcussit dd. philisti¬
ii. et humiliauit eos. et tulit geth. et filias eius de manue¬
ꝓ sorte posuit. eo quod fuuiculo soleant agroꝵ spacia metiri.
uñ scriptum:. Et sorte diuisit eis terram in funiculo distri¬
butioruis. Significat aut̃ quod tam ubera dispositione dd̾. re¬
giones moabitarum heredib quib uellet diuideret canquam

Expanded text:
lex hominis, Domine Deus ut tibi in simplicitate cordis et puritate serviat: et tu facias ei misericordiam tuam, sicut mihi dignatus tibus et diis earum. Et est sensus: A facie populi tui, quem redemisti tibi de diis eorum, in quibus judicia fecisti. « Quia tu, Domiegredientibus nobis ex Aegypto errorum idola corruant, et omnis pervti de manu Philisthiim, » etc. Frenum tributi quinque erant civitates Philisthinorum: quae frequenter Israel sibi trciebant, quas ab eis tulit David, et humiliavit eos, fecitque sibi tributarios. Unde et in Paralipomenon legitur: Percussit David Philistiim et humiliavit eos, et tulit Geth et filias ejus de manupro sorte posuit, eo quod funiculo soleant agrorum spatia metiri. Unde scriptum est: « Et sorte divisit eis terram in funiculo distributionis. » Significat autem, quia tam libera dispositione David regiones Moabitarum haeredibus quibus vellet, divisit quasi
Abbreviated transcription (Latin):
de lignis et lapidibus. s de hominibus domum edificaret deo.¬
qualem illum edificare gaudemus. huic enĩ domui .i. fidrelibus
salomonis apparuit. s in eternum sꝑanda ÷. in qua certissima sp̃e
dicitur. fiat fiat. sicut in psalmo octogesimo.uiii. scriptum in fine
÷. Benedictus inquit dñs in eternum. fiat. fiat. Illius enĩ spei ÷ cõ¬
et benedic domum serui tui usq in eternum. ⁊c̾. sem̃ cuum. sa¬
lomonem. ¶ Dauid geniturus erat filium ex quo ꝓgenies eiꝰ
duceretur ad xꝑm. ꝑ quem futura erat domus eius eterna. eadẽ¬
q domus dei. domus enĩ dd̃. ꝓpter genus dd̃. Domus aut̃ dĩ eadẽ
ipsa ꝓpter templum dei de hominibus factum non de lapidibꝰ
implens ppłm siuum. et ppłs sit plenus deo suo. et d̃s erit omnia in

Expanded text:
de lignis et lapidibus, sed de hominibus, qualem illum aedificare gaudemus. Huic enim domui dicit ApostolusSalomonis apparuit, sed in aeternum speranda est, in qua certissima spe dicitur, « Fiat, fiat, » sicut in psalmo octogesimo octavo scriptum in fine est: « Benedictus, inquit, Dominus in aeturnum. Fiat, fiat, » Illius enim spei est conet benedic domum servi tui usque in aeternum, etc. » Quia tunc geniturus erat filium, ex quo progenies ejus duceretur ad Christum, per quem futura erat domus ejus aeterna, eademque domus Dei. Domus enim David propter genus David; domus autem Dei eadem ipsa propter templum Dei, de hominiinplens populum suum, et populus plenus Deo suo, cum Deus erit omnia in
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ siumnina contemplantes ꝓferunt. dumq uĩ ł condescendentes
ł altitudinis nesciunt. audacter hec stulti reprehendunt. Et
quid ÷ iustum de sua condescensione uelle corrigere. nisi indiua¬
tam archam suꝑba reprensionis manus releuare: Quid ÷ ius¬
tum de iuncognita locutione deprendere. nisi motus eius fortitu¬
leuat. quia nequaquã quis sanctoꝵ corrigere recta presumeret. nͥ
de se prius meliora senfiss. Uñ. et leuites recte ora dicitur. qd̃
uidł robustus dñi interpretatur. quia presumptores quiq nisi
audaci mente robustos se in dño crederent. nequaquã melioꝵ
facta ł dicta. ł ut infirma iudicarent. ¶ Sepe sicut michol¬

Expanded text:
 summa contemplantes, proferunt. Dumque vim vel condescensionis, vel altitudinis nesciunt, audaciter haec stulti reprehendunt. Et quid est justum de sua condescensione velle corrigere, nisi inclinatam arcam superba reprehensionis manu relevare? Quid est justum de incognita locutione reprehendere, nisi motus ejus fortitulevat, quia nequaquam sanctorum recta corrigere praesumeret, nisi de se prius meliora sensisset, unde et Levites isdem recte Ora dicitur, quod videlicet Robustus Domini interpretatur, quia praesumptores quique nisi audaci mente robustos se in Domino crederent, nequaquam meliorum facta vel dicta velut infirma judicarent. V. David a pro
Abbreviated transcription (Latin):
quia intelligi non ualent. deterioribus displiceut. S ab eis tñ eo
quam posunt. Sere aliquid a maioribus dispensatorie agitur.
quoda mainoribus error putatur. sepe multa a fortibus dicunt᷑.
queiccuto infirini dliuidicant. quia iguorant. ¶ Quos da¬
ilio dum archam dñi iherłm saltando reduteret. amichol filia saul
uxore sua irrisus:: intueri libet quanta uir tutum munera dauid
ipse ꝑceꝑat. atꝙ in his omnibus quam fortem se humilitate seruabat.
Quẽ enĩ non extolleret ora leonum fregissẽ. ursoꝵ brachia dissipas¬
se. se despectis płibus fribuis eligi. seq reꝓbato rege ad regni guber¬
nacula ungi. timenctum cunctis uno iapide goliam strauisse. a rege
ꝓposita extinctis allophilis. duplicata. preputia reportasse. ꝓmissum
tancdem regnum ꝑcepisse. cunctumq isrłiticim ppl̃m. sine uula conera¬

Expanded text:
quia intelligi non valent, deterioribus displicent vel facta, vel dicaquam possunt. Saepe aliquid a majoribus dispensatorie agitur, quod a minoribus error putatur. Saepe multa a fortibus dicuntur, quae idcirco infirmi dijudicant, quia ignorant. Quodvid dum arcam Domini Jerusalem saltando reduceret, a Michol, filia Saul, uxore sua irrisus est, intueri libet quanta virtutum munera David ipse perceperat, atque in his omnibus quam fortem se humilitate servabat. Quem enim non extolleret, ora leonum frangere, ursorum brachia dissipare, despectis prioribus fratribus eligi, reprobato rege ad regni gubernacula ungi, timendum cunctis uno lapide Goliam sternere, a rege proposita, extinctis Allophylis, numerosa praeputia reportare, promissum tandem regnum percipere, cunctumque Israeliticum populum
Abbreviated transcription (Latin):
ad memoriam reducitur. non subiectoꝵ oculis saltando uilescere
metuit. non se ceteris honore prelatum. ante eius archam qui hono¬
rem dederat. recognoscit. Coram deo egit quasi debilia. ut illa ex hu¬
militate solidaret: que coram hominibus gesserat fortia. ¶ Quid
de factis dauid alii sentiant: ignoro. Ego dauid plus saltantem stu¬
peo: quam pugnantem. Pugnando quippe hostem subdioit. saltando

Expanded text:
ad memoriam reducitur, non subjectorum oculis saltando vilescere meruit, non se honore praelatum caeteris ante ejus arcam, qui honorem dederat, recognoscit. Coram Deo egit debilia vel extrema, ut illa ex humilitate solidaret quae coram hominibus gesserat fortia. Quid de ejus factis ab aliis sentiatur ignoro; ego David plus saltantem stupeo quam pugnantem. Pugnando quippe hostem subdidit, saltando
Abbreviated transcription (Latin):
latrar suꝑfticiora uidos eo tp̃r fuisse mancipatos. ita ut ĩ uen̾atione soł
que more gentiliũ dm̃ eẽ c̃debant. simulacͦ eiꝰ guem fec̃ant. currꝰ eqꝰs¬
re solet script᷑a loca incollib posita ftordentib in quib ł demonib ĩmo¬
labant. ⁊ año. locoꝵ amenitate allecti. ubi ꝯtͣ int̾dictum relicto alta¬
ri. qdͣ erat in templo hostias offerebant. uñ sepiꝰ inħ libro de regib qui
dic. qr nimir̃ ꝯsuetudinis: scͥpturaꝵ offensionẽ idola raincupare

Expanded text:
lolatrarum superstitioni Judaeos eo tempore fuisse mancipatos, ita ut in venerationem solis, quem more gentilium Deum esse credebant, simulacro ejus quod fecerant currus eqre solet Scriptura loca in collibus posita frondentibus, in quibus vel daemonibus immolabant, vel Domino, locorum amoenitate allecti, contra interdictum relicto altari quod erat in templo, hostias offerebant, unde saepius in hoc libro de regibus quidicit, quia nimirum consuetudinis est Scripturarum, offensionem idola nuncupare
Abbreviated transcription (Latin):
nicie iherico capt̃ .i. indefectione carnał sensus. Ierico it. intpretat᷑ lima.
⁊ sig̾cat defectum carnis. Uñ ille homo qui de ihrłm descendebat in iherico
um. filios aũ sedechie .o.c.e. ⁊c̃. Rex quippe babilonis ÷ antiqꝰ hostis. posses¬
sorutiie ꝯfusionis. qui pꝰ filios añ intuentis ocłos trucidat. ꝙ sepe sic bona
oꝑa imt̃sicit. ut ħ se amitt̾e ipse qui captꝰ: auimꝰ dolens ceruat. Nam gemit
plerũq anurꝰ. ⁊ tñ carnis sue delectacionib uictꝰ. bona q̃ genuit amans
ꝑdidit. ea que patit᷑ dampna ꝯsidat. nec tñ uirtutis brachiũ ꝯtͣ regẽ ba¬
bilonis leuat. S dũ uidens nequitie ꝑpetracionẽ ꝑcutit᷑. ad ħ qñq pecc̃i

Expanded text:
 hoc est in defectione carnalis sensus. Jericho enim interpretatur luna, et significat defectum carnis. Unde ille homo qui Hierusalem descendebat in Jericho, abylonis est antiquus hostis possessor intimae confusionis: qui prius filios ante intuentis oculos trucidat, quia saepe sic bona opera interficit, ut haec se amittere ipse qui captus est animus dolens cernat. Nam gemit plerumque animus, et tamen carnis suae delectationibus victus, bona quae genuit amans perdit, ea quae patitur damna considerat, non tamen virtutis brachium contra regem Babylonis levat. Sed dum
Abbreviated transcription (Latin):
misso idolatrie scele nunꝗ̃ ꝑfecte penitait. Nam si fructꝰ penttentie dig¬
noł faceret satag̾et añ omnia ut idola q̃ edificau̾at de cuutate sc̃a
tobłentur. ⁊ ñ in scancialũ stuitoꝵ. q̃ iyse cũ fuiss sapientissimꝰ eiro
nea fecerat quasi sapient᷑. ac recte facta relinq̃tet. ¶ Meminit supͣ. ⁊
N loci scriptã dicẽs. Tunc edificaũ salomon fanũ chamos idolo moab
ipsam ꝙͦ sordib q̃ in eo ꝯg̃ebantur attaminare udetur. Et ꝯu̾sus¬

Expanded text:
misso idololatriae scelere numquam perfecte poenituit. Nam si fructus poenitentiae dignos faceret, satageret ante omnia ut idola quae aedificaverat de civitate sancta tollerentur, et non in scandalum stultorum, quae ipse, cum fuisset sapientisnea fecerat, quasi sapienter ac recte facta relinqueret. Meminit supra et hujus loci Scriptura, dicens: Tunc aedificavit Salomon fanum Chamos idolo Moab,ipsam quoque sordibus, quae in eo congregabantur, attaminare videretu
Abbreviated transcription (Latin):
templũq cdñi ibid reedificare. hi pꝰ etumpnã p̾seniũ uite tͣdentur
in carc̾e mortis ꝑpetue. uͥ uermis eoꝵ ninꝗͣ moriet᷑. ⁊ ignis nõ extingue¬
tur. Inplebit᷑q in eis illa beati pet̾ apłi sententia qua dic̃. Meliꝰ quip¬
pe erat eis nõ cognosc̾e uiam iusticie. quã pꝰ agnitionẽ retrorsum ꝯu̾¬
ci ab eo. qd iłł traditum ÷ sc̃o mandato. qr attestonte t̾u̾tate. seruꝰ

Expanded text:
dentur in carcerem mortis perpetuae, ubi « vermis eorum nunquam morietur, et ignis non exstinguetur . » Implebiturque in eis illa beati Petri apostoli sententia qua dicit: « Melius quippe erat eis non cognoscere viam justitiae, quam post agnitionem retrorsum converti ab eo quod illis traditum est sancto mand
Abbreviated transcription (Latin):
fugiamꝰ. nom̃ ei sedechiam. ⁊c̾. Quid ĩ sedechia aliud intellig̾e possimꝰ. ñ
qd̃ in ioachim aũ prediximꝰ .i. malos rectores in eccł̃ia. qui munere ⁊ dono
diuino abutinit᷑ ⁊ falso sͥ nomen iusticie usurpant: Mathania it. inter¬
p̃tat᷑ munꝰ. siue donu. sedechias ĩuistus dũi. qui .ii. annis regnasse d̃r. qd
gredit᷑ excessionẽ decalogi sig̾cat. Nec rite dici potest rer. qui ẜ mandata
dñi semetipsũ ⁊ sibi subiectos reg̾̃e noluerit. Factũ: aut̃ anno. uiii ic̃
pastores cũ decalogi mandata. que scientia tenent. ope. ⁊ doctrina ꝑsice
negligunt. necẽẽ: ut plebem s ꝯmissam. antiqꝰ hostis cũ suo ȩx̾citu obsidio¬
ne curcũdet. ⁊ municione eiroris. ac uicioꝵ ꝯstructa claudat uallando ti¬
uitatẽ. sicꝙ t̃aues uerbi cdi ĩciuntate p̃ualeat. cũ nõ expendat᷑ lib̃e. panis
uanas. malignoꝵ isuũ custocdia ppł̃oꝵ. hi gui debuerant armis cuutatem

Expanded text:
fecit Joacim. » Quid in Sedecia aliud intelligere possumus nisi quod in Joacim ante praediximus, hoc est malos rectores in Ecclesia, qui munere et dono divino abutuntur, et falso sibi nomen justitiae usurpant? Mathania autem interpretatur munus sive donum, Sedecias justus Domini, qui undecim annis regnasse dicitur,ergreditur, excessionem Decalogi significat. Nec rite rex dici potest, qui secundum mandata Domini semetipsum et sibi subjectos regere noluerit. Cpastores, cum Decalogi mandata, quae scientia tenent, opere et doctrina perficere negligunt, necesse est ut plebem illis commissam antiquus hostis cum suo exercitu obsidione circumdet, et munitione erroris ac vitiorum constructa claudat, vallando civitatem; sicque fames verbi Dei in civitate praevaleat, cum non expendatur libere panis varias malignorum spirituum custodia populorum, hi qui debuerant armis civitatem
Abbreviated transcription (Latin):
t̾fectio iosie sig̃tat qui a pharione nechao int̾enptꝰ ÷ in magedo. nͥ ꝑsecu¬
tionẽ antiqui hostis adũsus scõs p̾dicatores quos ꝑ inuidiã neci tradẽ.
aũ pharao dissipans. nec hao ꝑcussio. magedo de temptacione. Emissus
quippe diabolꝰ ꝯsurg̾̃e adũsus scos. ħ solimimꝰ sius u̾sutiis ag. ħ totis
sipet. eosq prmũ auferat. quoꝵ solatio aduti. ꝯtͣ hostem dimicare de¬
it. multitudo int̾pretat᷑. Sicq in sp̃ał egipti iunctos catenis pecc̃oꝵ te¬

Expanded text:
fectio Josiae significat, qui a Pharaone Necho interemptus est in Magedo, nisi persecutionem an tiqui hostis adversus sanctos praedicatores, quos per invidiam neci tradere autem Pharao dissipans, Necho percussio, Magedo de tentatione. Permissus quippe diabolus consurgere adversus sanctos, hoc solummodo agit, hoc totis sipet, eosque primum auferat, quorum solatio adjuti contra hostem dimicare deim multitudo interpretatur. Sicque spiritualis Aegypti vinctos catenis peccatorum te
Abbreviated transcription (Latin):
a sacre lectionis meditacioe. scl̃aria iłł negocia uiserendo retardant. ne ł ip-¬
si ꝑ hꝰ ex̾citium resistendi fiduciã sumant. ł alios forte qui leg̾̃e nescunt
ad resistendũ uiciis exortando aut corripiendo accendant. Tollunt philistei¬
i. demones. fabros armoꝵ. c̃ eos qui saera eloguia norunt. in tm̃ scełib obru-¬
unt ut dr̃e bona que didicerant ꝓrsus erubescant. tͣ usfer̃ omnẽ artificẽ. ⁊
deslectunt. atq ingeniũ qd̃ tuicioni sc̃e eccl̃ie impendẽ debuerant. ad uo-¬
luntatẽ potiꝰ regis uitioꝵ dispensare ꝯpellunt. ¶ Si clusorẽ ħ loco non

Expanded text:
 sacrae lectionis, saecularia illis negotia inserendo, retardant, ne vel ipsi per hujus exercitium resistendi fiduciam sumant, vel alios forte, qui legere nesciunt, ad resistendum vitiis exhortando aut corripiendo accendant. Tollunt fabros armorum, cum eos qui sacra eloquia norunt in tantum sceleribus obruunt, ut dicere bona quae didicerant, prorsus erubescant. Transferunt omnem artificem et deflectunt atque ingenium quod tuitioni Ecclesiae sanctae impendere debuerant ad voluntatem potius regis vitiorum dispen
Abbreviated transcription (Latin):
d.x .i. ⁊c̃. Solebant gentiles ping̾e. ł facere simulachtũ soł ut puer̃ in¬
cui pueri aptant imaginẽ. qr sol uelut cotidie nouo ortu natꝰ nullum ꝑ
scła seniũ incidit. Nt aũ eid̃ currus ⁊ equos triobuant de miracło sũptũ
su ctr̃. Qdiã bñ sulminei p̃lucens semita celi. ꝯuenit helie m̾itaꝵ. ⁊ noĩe
suligens. Hac ope dignꝰ erat. nã si sermonis achuui. ina ꝑ accentũ mutee
debaat. p̃dicar. qͦ helias curru igneo. ⁊ eguis sit igneis ad celestia transia¬
tus. ł certe hipsum int̾ alia depictum in pariete udentes. cdideruit
ucinia decepti sunbis. hic transitũ ꝑ celos ẽẽ designatũ. ⁊ miracłm
diuinitꝰ factum ꝯnutar̃ in arguinentũ erioris. humana fulticia oñi

Expanded text:
 sic enim solent gentiles pingere vel facere simulacrum solis, ut puerum im Cui propterea pueri aptant imaginem, quia sol velut quotidie novo ortu natus nullum per saecula senium incidit. Ut autem eidem currus dit: Quam bene fluminei praelucens semita coeli, Convenit Eliae meritoque et nomine fulgens. Hac ope dignus erat, quoniam sermonis Achivi Una per accentum mutetur bat, praedicari, quod Elias curru igneo et equis sit igneis ad coelestia translatus, vel certe hoc ipsum inter alia depictum in pariete videntes, crediderunt vicinia decepti nominis, solis hic transitum per coelos esse designatum; et miraculum divinitus factum, commutarunt in argumentum erroris humana stul
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ scabr̃. erat locꝰ inead̃ ꝯualle uixta piscinã fullonis. cuiꝰ menit scriptã.
⁊ iuxta agrũ acheldenac qui usꝙ hocdie monstrat᷑ ad austiralem plagani.
montis ẜon. Solebant aut̃ in tboset. qi locꝰ erat amenissimꝰ. iñ hodie us¬
ꝙ hortoꝵ pbet delitias. posita ara sacrificare demonib nefandoq igue
Nios osectare lib̃os. sure holocaustum offerre. sic̃ in paralip̃ deachat rege scͥp

Expanded text:
minit Scriptura; et juxta agrum Acheldima, qui usque hodie monstratur ad australem plagam montis Sion. Solebant autem in Tophet, quia locus erat amoenissimus, unde hodieque hortorum praebet delicias, posita ara sacrificare daemonibus, nefandoque igne suos consecrare liberos, sive holocaustum offerre. Unde nunc historia de Ach
Abbreviated transcription (Latin):
Heli. int̾pretatur extraueꝰ. Extraneꝰ quippe adeo :: qui nõ cenet disciplinã. ⁊
filios nõ corrigit. ut bene ⁊ caste uiuant. Qui aũ nõ corripit filios ut em̃dent
q̃ praue gesserunt: inpie ÷ pius. quia indulget. aiciis. ⁊ consensũ p̃bent iniqͥs
in malum suum. Ofni quid̃. int̾pretat᷑ insania conu̾sionis. Et m̃ito ita noncu-¬
patur. qui differt conũti in meliꝰ. ⁊ longe efficitur a uera ꝯu̾sione. ad dm̃. q̃
emendat hominẽ auiciis. ⁊ peccato finees: ors obturatio. siue ori partens int̾¬
pretat᷑. Duos finees sac̃dotes leginius inscriptura: illum iustum filiũ elea-¬
tar. ⁊ iniustũ filium heli. Sunt aũ in sac̃dotib hodie. qui utriꝰq typum
tenent Sac̃dotes gͥ qui custodiunt os suũ. ⁊ conpescunt a malo. ⁊ pͣuo elo-¬
quio. sccd̃m ħ qd̾ ait apłs. qd omnis sermo malus ex oreẽoꝵ non ꝓcedat. Hi
finee filio eleazari conꝑantur. lili aũ qui obturatũ os hñt. siue imꝑicia. ł

Expanded text:
eant, reputatur. Extraneus quippe a Deo est, qui non tenet disciplinam, et filios non corrigit ut bene et juste vivant. Qui autem non corripit filios suos, ut emendent quae prave gesserunt, impie est pius, quia indulget vitiis et consensum praebet iniquis in malum suum. Ophni quidem interpretatur insania conversionis; et merito ita nuncupatur, quia differt converti in melius, et longe efficitur a vera conversione ad Dominum quae emendat hominem a vitiis et peccato. Phinees, oris obturatio, sive ori parcens, interpretatur. Duos Phinees sacerdotes legimus in Scriptura : illum justum, filium Eleazar; et injustum, filium Heli. Sunt autem in sacerdotibus hodie, qui utriusque typum tenent. Sacerdotes igitur qui custodiunt os suum et compescunt a malo et pravo eloquio, secundum Apostolum, quod omnis sermo malus ex ore eorum non procedat , hi Phineae filio Eleazari comparantur. Illi autem qui obturatum os habent, sive imperitia, sive
Abbreviated transcription (Latin):
trib modiis farine. s modis farine tegitur. Quem locum ap̃ latinos
scriptoꝵ uicio constat ẽẽ depͣuatum. sicũ uitulis enĩ trib cres modios
farine obtulit. contͣ legis p̃ceptum fecit. In lege nãq sic p̃cipitur. Mẽ¬
sis septimi prima dies uenerabił. et sc̃a nobis erit. Omne opꝰ seruile nõ
facietis. dies clangoris ÷ et tubarũ. offeretisq holocaustũ in odorẽ sua-¬

Expanded text:
tribus modiis farinae, sed modio farinae legitur: quem locum apud Latinos scriptorum vitio constat esse depravatum. Si enim cum vitulis tribus, tres modios farinae obtulit, contra praeceptum legis fecit. In lege enim ita praecipitur: Mensis septimi, prima dies venerabilis et sancta erit vobis. Omne opus servile non facietis: dies clangoris est et tubarum: offeretisque holocaustum in odorem sua
Abbreviated transcription (Latin):
feniemie .i. conũsioni. quia pꝰ gr̃am credulitatis emendatio moꝵ sequt
debet. Pruna filios nob̾ generat fẽnenna. quia prinos nob fructus
ꝓferiuiꝰ ꝑ conu̾̃sionẽ. Nisi enĩ conũtaĩ a malo: non potunusestici
patres de auna. fenenna filios habet .s. qui ñ asistunt semꝑaltari.¬
conititur a peccato ex conilsione genat oꝑa iusticie:⁊ postta eititata¬
ana. raninia fideł.ꝑ delum bonũ precem fundit dño ut ipsa filios
geñ et qui asfistanit do. hoc: filiosgr̃e. Qui eni do uacat & seiꝑ leqẽ¬

Expanded text:
id est, conversioni, quia post gratiam credulitatis, morum emendatio sequi debet. Prima filios nobis generat Phenenna, quia primos nobis fructus proferimus per conversionem. Nisi enim convertamur a malo, non poterimus effici patres de Anna. Phenenna filios habet, sed qui non assistunt altariconvertitur a peccato, ex conversione generat opera justitiae. Et postea excitata Anna per zelum bonum precem fundit Domino, ut ipsa filios generet, qui assistant Deo, hoc est, filios gratiae, qui Deo vacent. In E
Abbreviated transcription (Latin):
libet filioꝵ suoꝵ non ante ad sac̾dotium ꝓuehere. quã illum a lacte uifã¬
tie ⁊ paruitate sensus educatum. effecerit capacem sp̃alis doctrine. Oũs
querit᷑. cur abraham. nec die qua uatus : ei filiꝰ nec die qua circ̃cisus ÷.
s die qͣ ablactatus :: epulum fecerit. quod nͥ ad aliquam spu̾alẽ signifi¬
cationẽ referat᷑: nulla solutio q̃stionis ÷. Tunc .s. magnũ debet eẽ gaudiũ¬

Expanded text:
libet filiorum suorum non ante ad sacerdotium provehere quam illum a lacte infantiae et parvitate sensus educatum effecerit capacem spiritalis doctrinae: « Omnis cur Abraham nec die quo natus est ei filius, nec die quo circumcisus est, sed die quo ablactatus est, epulum fecerit. Quod nisi ad aliquam spiritualem significationem referatur, nulla solutio quaestionis est; tunc scilicet esse d
Abbreviated transcription (Latin):
diuina sacrificia tem̾antes peccabant corã dõ: et deridebant ꝑ eos multi sacͥ¬
ficium dĩ. Uñ ⁊ heli sacerdos ꝓ eoꝵ iniquitate dampnatꝰ ÷. qd eos peccantes muniꝰ
seuera adnimadũsione plectebat. Multociens cohertens quid̃ eos corripuit.
si lenitate.⁊ mansuetudine patris. nõ seu̾itate. ⁊ auctoritate pontificis. Qua
tur. quiq ⁊̃ quãuis sint scĩ culpa tñ subditoꝵ eisdẽ. si non coherceant repu¬

Expanded text:
divina sacrificia temerantes peccabant coram Domino, et deridebant per eos multi sacrificia Domini. Unde Heli sacerdos pro eorum iniquitate damnatus est, quod eos peccantes minus severa anised lenitate et mansuetudine patris, non severitate et auctoritate pontificis. » Qua tur. Quique etiam, quamvis sancti sint, culpa tamen subditorum eisdem, si non coerceant, repu
Abbreviated transcription (Latin):
dũ sacrificare in tempło uellet ꝯtra legem moysi: ꝑcussus: lepra a
dño. iuxta altare astans. et holocaustũ nitens offerre. ¶ Potest
orias rex lepsus significare cdiabł̃m. cuiꝰ lepra miquitatis insanabił
÷. qui cũ suam mensuram non uellet cognoscere. ⁊ inaiora temptas¬
s appetere. feditate pessue lepre notabił effectus de domio di eiectꝰ:
sacerdotumi dissipante. y saias ꝓpb̃a uisionẽ illam magnificã. qua
num tenuit in uidea. ꝓpħa ocłos non leuauit ad celũ. non sunt ei
reserata celestia. ñ apparuit dñs sabahot. nec ĩminisfĩo fideliter
sermo monstrauit: aꝑto sese lumine ꝓdiderant. Tc̃ ascendit rasm

Expanded text:
dum sacrificare in templo vellet contra legem Moysi, percussus est lepra a Domino juxta altare astans, et holocausta nitens offerre . Potest quippe Ozias, rex leprosus, significare diabolum, cujus lepra iniquitatis insanabilis est. Qui cum suam mensuram non vellet cognoscere, et majora tentasset appetere, foeditate pessimae lsacerdotium dissipante, Isaias propheta visionem illam magnificam, qua num tenuit in Judaea, propheta oculos non levavit ad coelum, non sunt ei reserata coelestia, non apparuit Dominus sabaoth, nec in ministerio fideliter sermo monstravit, aperto sese lumine prodiderant. Tale quiddam
Abbreviated transcription (Latin):
ministris sius sauctis uidt predicatoribꝰ. ut hanc oblationẽ
to suo. ueluti scriba doctus in regno celoꝵ ꝓferant noua et ue¬
tera. quatenus pabulo uerbi duum reficiantur. quod misteriũ¬
memorantur. Et saciatis turbis collegerunt .xii. cophinos. siue
.uii. sportas fracmentoꝵ. quia nullus ÷ qui sacramenta diuine
scripture ꝑ omnia cape possit. quin sibi saciato suꝑsit. iuxta¬

Expanded text:
ministris suis, sanctis videlicet praedicatoribus, ut hanc oblationem ro suo, velut scriba doctus, in regno coelorum proferant nova et vetera , » quatenus pabulo verbi divini reficiantur. Quod mysteriumemorantur, et satiatis turbis, collegerunt duodecim cophinos, sive septem sportas fragmentorum, quia nullus est qui sacramenta divinae Scriptur
Abbreviated transcription (Latin):
lii fabricabant ligna. cũ semetipsos. et eos qui sibi obediebans.
ligna fnictifera in domo dñi parare studebant. Ali sarta decta
bant. Ali saxa cedebant. cũ duros corde et uitredulos fortiter
increpabant. ita ut impłetur instauratio donus dña .i. a.q. aeio¬

Expanded text:
lii fabricant ligna, cum semetipsos et eos, qui sibi obediebant, lii fabricant ligna, cum semetipsos et eos, qui sibi obediebant, ligna fructifera in domo Domini parare studebant, alii sarta tectabant. Alii saxa caedebant, cum duros corde et incredulos fortiter increpabant, ita ut impleretur instauratio domus Domini, in uni
Abbreviated transcription (Latin):
qui semet ipsum obtulit ostiam inmaculatam do garophilatium
Altare uidł corpus dñi ÷ uxta quod garophilatium ÷ positum.
electoꝵ. qui ꝑ fidem ingrediuntur eccł̃iam. ut ad eternam beati-¬
cudinem quam dexcera significat ꝑueniant. Mittebanq ineo sa¬
offerunt uota fidelium in uerbis et in oꝑib. et in eccł̃ia precib cõ¬
mendant cdo. Ascendebat scriba regis. ⁊ pontifex. ⁊c̃. Scribam
regis. et pontificem appellat summos doctores. qui pecuonaãt
coslatam uꝑota nuimerum atq mensuram illis drbuebant
qui ꝓteerant fabris. et cementariĩs .i. uerbi diuni despensato
ib Qaui enuglici mensuram tritici conseruis suis hil .s. quio¬
ꝑantur in doro dñi. et uirtutũ oꝑa u edificio diuino opo¬
nunt cribuebant. Quid gͦ aliud fecerunt apłi quos priucipes
uerbi ciuiui semina ꝑ totum orbem sparserunt. quatinus oꝑa¬
tios uoluntatis cl̃ idoneos. in auditorib suis ꝓficerent: quoꝵa¬

Expanded text:
qui seipsum obtulit hostiam Deo, gazophylacium Altare corpus Domini, juxta quod gazophylacium est, electorum, qui per fidem ingrediuntur Ecclesiam, ut ad aeternam beatitudinem, quam dextra significat, perveniant. Istuc ergo mittunt saofferunt vota fidelium in verbis et in operibus, et in Ecclesia rite precibus commendant Deo. « Ascendebat scriba regis et pontifex, regis et pontificem appellat summos doctores, qui pecuniam collatam juxta numerum atque mensuram illis tribuebant qui praeerant fabris et coementariis, hoc est, dispensatos his qui operantur in domo Domini, et virtutum opera in aedificio divino componunt, tribuebant. Quid ergo aliud fecerunt apostoli quos princverbi divini semina per totum orbem sparserunt quatenus operarios voluntatis Dei idoneos in auditoribus suis praeficerent: quorum a
Abbreviated transcription (Latin):
ciboꝵ. i .ꝑ.⁊cͦ. Sic et saulum dui ꝯtra stimulum calcitrantem
canctum euugłium suum in gentib direxit. Nob̃ quoq precipit
exertitu suo diabolus nuistice accipi. quicorda iniquoꝵ ꝑ inuicłiã
contra eccl̃iam bellum gerere excitat. Sub hoc quidem rege sunt
modo farai iudei. de quib in apocalipsi scrptium:. qui dicaunt seint¬
deos e . et nou sunt. si sunt sinagoga sathane. Sub hoc rege sunt
pagani sunt et heretici facta gͣ ꝑsecutione ab autiauo host piie

Expanded text:
it in pace. Et Saulum diu contra stimulum calcitrantem candum Evangelium suum in gentibus direxit ; nobisque praecepit, exercitu diabolus mystice accipi, quia corda iniquorum per invidiam contra Ecclesiam bellum gerere excitat. Sub hoc quidem rege, sunt modo falsi Judaei, de quibus in Apocalypsi scriptum est , qui dicunt se Judaeos esse, et non sunt, sed sunt synagoga Satanae . » Sub hoc rege sunt pagani, sunt et haeretici. Facta ergo persecutione ab antiquo hoste per
Abbreviated transcription (Latin):
exliti. et lateris. et paleaꝵ oꝑe non suspitauit ad dñm. dum ille
regnauit. nemo quesiuit dũm patrẽ abraham. ysaat. et iacob. Qñ¬
uͦ ule mortuus: suspirauer̃ filiĩ isrł. ut scriptura dicit. et ascen¬
dit clamor eoꝵ ad dñm. cũ utiq iuxta historiam. tc̃ magis gaucłẽ
quit suꝑ faciem meam. ⁊ clamaui uoce magna.⁊ dixi. heu mͥ. heu
penitentiã corruat. Non regnet ait apłs. in mortali urõ corꝑe. Reg¬

Expanded text:
ex luti et lateris et palearum opere non suspiravit ad Dominum. Dum ille regnavit, nemo quaesivit Deum Patrem Abraham, Isaac et Jacob. Quero ille mortuus est, suspirauerunt filii Israhel, ut scriptura dicit: et ascendit clamor eorum ad dominum, cum utique iuxta historiam tunc magis gaudere quit, super faciem meam et clamaui uoce magna et dixi : heu mihi, paenitentiam corruat. non regnet, ait apostolus, pe
Abbreviated transcription (Latin):
Nos gͥ cum sacre scripture dicta pensamus. arcum intendiuiꝰ.
cũ uerlus doctrine damus. sagittas emittimus. suꝑ posuit heli
entie. et uere doctrine suos hortatur. primuni illustrari. et sic
lacula uerboꝵ mittere. Sagitta salutis dñi. ⁊ c̾. Sagita salutiᷤᷤ
dñi ÷ predicatio sancta cum decenter exhibetur. et sp̃alium
hostium certissima interfectio. si ꝑseueranter agitur. ꝑcutiesq¬
sator uerbi di segniter torpeat. cui uissum÷ ut gregis dũici curã

Expanded text:
Nos ergo cum Scripturae sacrae dicta pensamus, arcum intendimus: cum verba doctrinae damus, sagittas emittimus. Ponitque Elisaeuentiae et verae doctrinae, suos hortatur primum illustrari, et sicut jacula verborum mittere. « Et ait Elisaeus: Sagitta salutis ni est praedicatio sancta, cum decenter exhibetur, et spiritalium hostium certissima interfectio, si perseveranter agitur. Nec fas esator verbi Dei segniter torpeat, cui jussum est ut gregis Dominici curam
Abbreviated transcription (Latin):
locutionis ilemistatenm acquirititr. Nñ ecclie usib bene iustnes.¬
ai deseritire possint. frequenter gͦ talib dus et ingenil acuueai ꝰ
dei ueritatem predicent. Legitur enĩ in euugłio. quod dñs cum pu¬
plicanis et peccatorib manducaret. et mulier que erat in ciuitate
peccatrix lacrinus eius lauaret pedes. et capilł suis tergeret. Ma-
rectionem suam. primo marie magdalene. de qua eiecerat .uii. demo¬
nia. Quod cum uidis nuntiauit his qui cum eo fuerant. lugentib
net scribaꝵ et phariseoꝵ. qui habentes clauem scientie. nec ipsi intro¬
ierunt ꝑ fidem in eccł̃iam catholicam. et eos qui iuntroire uolebant
ꝓhibuerunt. ad quos ipsa ueritas ait. Ne uobis scribe et pbarisei. hy
pocrite qr clauditis regnum celoꝵ ante homines. Nos enim non utͣ¬
tis. nec introeuntes sinitis introire. Et conculcauit eum ppłs. ĩ.p.⁊c̃.¬
Qua inutiliter ante ostium fid̃i stabat. et gressum introeuntiũ

Expanded text:
locutionis venustatem acquirunt, unde Ecclesiae usibus bene instructi deservire possint. Frequenter ergo talibus Dominus, et ingenii acumen, et dei veritatem praedicent. Legitur enim in Evangelio , quod Dominus cum publicanis et peccatoribus manducaret, et mulier quae erat in civitate peccatrix, lacrymis ejus lavaret pedes, et capillis suis tergeret, et urectionem suam, primo Mariae Magdalenae, de qua ejecerat septem daemonia: illa vadens nuntiavit his qui cum ea fuerant lunet Scribarum et Pharisaeorum, qui, habentes clavem scientiae, nec ipsi introierunt per fidem in Ecclesiam catholicam, et eos qui introire volebant impediverant. Ad quos ipsa Veritas ait: « Vae vobis, Scrs. Vos enim non intratis, nec introeuntes sinitis introire . » Quem conculcavit turba in porta, inutiliter ante ostium fidei stabat, et gressum introeuntium
Abbreviated transcription (Latin):
sint. et in quib locis siquis ea que suꝑius de atriis domus dñi die¬
ta sunt beue ꝯmemorauerit. ita intelligere potest. S ne fastidium fa¬
ciamꝰ lectori. his omissis que iam exposita sunt. ad illud qd de diui¬
sione turbe dictum ÷: ueniamꝰ. cuiꝰ rei racio talis÷. Erant aũ sor¬

Expanded text:
sint, et in quibus locis, si quis ea, quae superius de atriis domus Domini dicsint, et in quibus locis, si quis ea, quae superius de atriis domus Domini dicta sunt, bene commemoraverit, ita intelligere potest. Sed ne fastidium faciamus sectori, his omissis, quae jam exposita sunt, ad illud quod de divisione turbae dictum est veniamus, cujus rei ratio talis est. Erant autem sor
Abbreviated transcription (Latin):
gentium designare potest. quem dñs ac redemptor nr̃ destina-¬
uit. ut insacrilega ciuitate que ꝓpħas. et ipsum dñm ꝓpħarũ
occidit. et apłos eius ꝑsecuta ÷ uidicia exerteret. et ea ultione
iusta ꝑuneret. atq sacerdotium uanum qd̃ post xp̃i aduentũ
inaniter habuerat. destrueret. templumq subuerteret. necnõ
et impiam sinagogam q̃ sangiunẽ sanctoꝵ semꝑ siciebat. de
regui culmine precipitaret. ac rectores ipsius interficeret. Atha¬
tinguere moliebatur. et regiam stirpem delere. bene impietatẽ
aliqñ regnare uidebatur. cũ legis cerimonias tꝑalter obserua¬
laitꝰ Iiterpretat᷑ aut̃ athalia tꝑalis dñi. S iosabe stenuitate q̃
nominis dũi. ne ꝑ crudelitatẽ seuientis hostis uteriamat᷑ in cordi¬
b: electoꝵ. magisq nutritus in domo ioiade pontificis. qui dilectꝰ
ttum regni. et potentiam aduersus eos extollat. qui cũ deprimere co-¬
gitabant. et intfec tricem sanctoꝵ eternis deputauerit penis. Ioas.

Expanded text:
gentium principatum, quem Dominus ac Redemptor noster destinavit, ut in sacrilega civitate quae prophetas et ipsum Deum prophetarum occidit, et apostolos ejus persecuta est, judicia exerceret, et aemulatione justa perimeret, atque sacerdotium vanum, quod posinaniter habuerat, destrueret, templumque subverteret, nec non et impiam synagogam quae sanguinem sanctorum semper sitiebat, de regni culmine praecipitaret, ac rectores ipsius interficeret. Athatinguere moliebatur et regiam stirpem delere, bene impietatem aliquando regnare videbatur, cum legis caeremonias temporaliter observabat. Interpretatur Athalnominis Domini, ne per crudelitatem servientis hostis interimatur in cordibus electorum: magisque nutritur in domo Joadae pontificis, qui dilectus trum regni et potentiam adversus eos extollat qui eum deprimere cogitabant, et interfectricem sanctorum aeternis deputaverit poenis .
Abbreviated transcription (Latin):
sis ꝓpħis. hoc quippe agnoscens mundana ꝓotencia. ipsum pro-¬
tie armis confidens xp̃i famulis insictias preparat. nocte ꝑfictie
excecatus. bellum contra eccl̃iam gerit. heu. heu. heu .d.in.q.f. ĩc¬
Hec sententia denotat illos. qui ꝓpter pusillanimitatem cordissui
penas uerentur corꝑales. quib ꝓpłia respondit. noli timere. Plures
eium nobcum sunt. quam cũ ilł. et saluator discipłis ait. In inundo
pressurami habebitis. s ꝯfidite. qr ego uici mundum. Et alibi. Ho¬
lite inguit tunere eos. qui occidunt corpus. et post ħ non hñt qui
crem meumi. et exhibebit mͥ plusquam .xii. legiones angłoꝵ: Et a¬
oculos cordis nr̃i. ut consideremus. et cagnoscamus. quia omnes qͣ
Bonum ÷ ulis quos ocłs suus scandalitat ut eruatur. et ꝓiciatur
ab eis. quatenus intuitus suꝑbie. et malicie obduretur: et oculꝰ
sane fic̃i ac simplicitatis aꝑiatur. Nñ dicit apłs. Siquis ut̃ uos

Expanded text:
, a falsis prophetis . » Hoc quippe agnoscens mundana potentia, ipsum propitiae armis confidens Christi famulis insidias praeparat, nocte perfidiae excaecatus, bellum contra Ecclesiam gerit. « Consurgens lanimitatem cordis sui, poenas verentur corporales. Cui propheta respondit: « Noli timere. Plures enim nobiscum sunt, quam cum illis. » Et Salvator discipulis ait: In mundo pressuram habebitis, sed confidite, quia ego vici mundum . Et item: « Nolite, inquit, timere eos qui occidunt corpus, et post haec non habent quid trem meum, et exhibebit mihi plus quam duodecim legiones angelorum oculos cordis nostri, ut consideremus et cognoscamus « quia omnes, qui  est, quos oculus suus scandalizat, ut eruatur et projiciatur ab eis , quatenus intuitus malitiae et superbiae obturetur, et oculus sanae fidei ac simplicitatis aperiatur. Unde dicit Apostolus: « S
Abbreviated transcription (Latin):
Heniens eium gentilis ppłs ad domum helisei nr̃i. sanctam
uidł eccłiam ꝑmissum ab eo niuitium consilium accepit. ut
se in iordane septies lauaret. et sic sanitatem reciꝑet. atq mũ¬
daretur. quia ꝑ euugłicos predicatores dñs dicit. nisi quis re¬
natus .f.e.⁊. la. ⁊s.s.n.p.i.i.r.d. Et qui crediderit .⁊ .b.. ẜ.e.q.
u .n .ec. in iordanen. Iordanis aque sacrum baptisma signifi¬
cant. quia in eis saluator nr̃ baptismum nobis consecrauit.
qui sp̃alem non potuerunt intelligere efficatiam. quia anima¬
lis homo non ꝑcipit ea que sunt sp̃s di. acceserunt ad eũ serui¬

Expanded text:
eniens quidem gentilis populus ad domum Elisei nostri, sanctam videlicet Ecclesiam, missum ab eo nuntium consilium accepit, ut se in Jordane septies lavaret, et sic sanitatem reciperet atque mundaretur, quia per angelicos praedicatores Dominus dicit: « Nisi quis renatus fuerit ur . » Jordanis itaque aquae sacrum baptisma significant, quia in eis Salvator noster baptismum nobis consecravit. qui spiritalem non potuerunt intelligere efficaciam, quia « animalis homo non percipit ea quae sunt Spiritus Dei . » « Cum er
Abbreviated transcription (Latin):
fidem incarnationis xp̃i eccłia post ascensionem eius ad ce¬
los reseruauit. ꝑ quam presentis uite fluctus transire sata
git. S sicut heliseus ꝑcutiens pallio fluuiumaquas nondi¬
uisit. ãtequam dixit. ubi ÷ d̃s helie. ⁊̃ nunc. et sic ꝑcussit
aquas. et diuise sunt: ita eccłia nisi ꝑ inuocationem nominis
dñi. uirtutes ullas facere non potest. quia sicut ipse dixit. si¬
ne me nicħ potestis facere. Nich̃ ÷ eium humanum studiũ.
nisi adsit duuirum auxilium. Uñ apłs. d̾s ÷ inquit qui¬

Expanded text:
fidem Incarnationis Christi Ecclesia post ascensionem ejus ad coefidem Incarnationis Christi Ecclesia post ascensionem ejus ad coelos reservavit, per quam praesentis vitae fluctus tgit. Sed sicut Elisaeus percutiens pallio fluvium, aquas non divisit, antequam dixit: Ubi est Deus Eliae etiam nunc? et sic percussit aquas et divisae sunt: ita Ecclesia nisi per invocationem nominis Domini, virtutes ullas facere non potest. Quia sicut ipse dixit: « Sine me nihil potestis facere , » nihil est enim humanum studium, nisi adsit divinum adjutorium. Unde Apostolus dixit
Abbreviated transcription (Latin):
na iam carnis. et sp̃c quiete uiueret. quousq ad finem mundi re-¬
lis eus. nisi corpus euis quod ÷ eccl̃ia: dat locum postulanti
tandum ÷ quod helias in curru legitur ascentisse. ut uide¬
licet aꝑte monstraretur. quia homo purus adiutorio age¬
bat alieno. ꝑ angłos quippe illa facta. et ostensa sunt adui¬
menta. quia nec ad celum guidem aereum. ꝑ se ascendere pote¬
rat. quem nature sue infirmitas grauabat. Redemptor aut̃
nr̃ non curru non angłis. subleuatus legitur. quia is gui fe¬
cerat omnia. nimirum suꝑ omnia sua urcitte ferebatur.
Iuluc enum reuercebatur ubi erat. et inde redibat. ubi rema¬
nebat. quia cum ꝑ humanitatem ascenderet in celum. per
diuinitatem. et terram pariter continebat et celum. et le¬
helie. nisi incarnationem dñi ꝑ quam redemptor nr̃ leti flu¬
uium diupit. nobisq transitum ad uitam preparauit: ħ
enim pallium heliseus post transitum helie retinuit. quia

Expanded text:
na jam carnis et spiritus quiete viveret, quousque ad finem mundi rena jam carnis et spiritus quiete viveret, quousque ad finem mundi reliseus, nisi corpus ejus, quod est Ecclesia? Dat locum postulandi t quod Elias in curru legitur ascendisse, ut videlicet aperte monstraretur quia homo purus adjutorio egebat alieno. Per angelos quippe illa facta et ostensa sunt adjumenta, quia nec ad coelum quidem aereum per se ascendere poterat, quem naturae suae infirmitas gravabat. Redemptor autem noster non curru, non angelis sublevatus legitur, quia is qui fecerat omnia, nimirum super omnia sua virtute ferebatur. Illuc enim revertebatur ubi erat, et inde redibat ubi remanebat, quia cum per humanitatem ascenderet in coelum, per divinitatem et terram pariter continebat et coelum. Eliae, nisi Incarnationem Domini, per quam Redemptor noster lethi fluvium disrupit, nobisque transitum ad vitam praeparavit? Hoc ergo pallium Eliseus post transitum Eliae retinuit, quia
Abbreviated transcription (Latin):
Mittit rex impius duos quinquagenarios cum subditis sibi
militibus. ut exhibeant heliam. qui diuino igni consumpti
sunt. Tercius autẽ missus saluatur. Quinquagenarius namq
numerus confessio penitentie ÷. quo declaratur remissio peccatoꝵ.
ducunt ad eum. Quinquaginta annos nondum habes. ab ra-¬
ham nosti: Inde in futuro diuini ignis incendio extingunt᷑.
Tercius autẽ quinquagenarius. quia conuersus ad fidem trini¬
tatis. penitentie sacramenta cognouit. indulgentiam meru-¬
helias ad celum raptus dicitur. numquid eum adhuc in hac
carne corruptibili positum. ad illius summe quietis sinon ante
resurrectionem. ascensionemq dñi credimus ẽẽ ꝑductum: Set
aliud ÷ celum aereum. aliud echereum. Ccelum quippe aereũ
cerre ÷ ꝓrimum. Unde et aues celi ditimus. quia eas in aere uo
litare uidemus. In celum itaq aereum helias sublatus ÷: ut in
secretam quandam terre regionem repente duceretur. ubi ĩ mag¬

Expanded text:
Mittit rex impius duos quinquagenarios cum subditis sibi militibus, ut exhibeant Eliam, qui divino igne consumpti sunt tertius autem missus salvatur. Quinquagenarius namque numerus confessio poenitentiae est, quo declaratur remissio peccatorumdicunt ad eum: « Quinquaginta annos nondum habes, et Abraham nosti? » In futuro divino igne incenduntur et exstinguuntur. Tertius autem quinquagenarius, quia conversus ad fidem Trinitatis, poenitentiae sacramenta cognovit, indulgentiam meruHelias ad coelum raptus esse dicitur? Nunquid nam eum adhuc in hac carne corruptibili positum, ad illius summae quietis sinum, ante resurrectionem, ascensionemque Domini, credimus esse perductum? Sed aliud est coelum aereum, aliud aethereum: coelum quippe aereum terrae est proximum, unde et aves coeli dicimus, quia eas volitare in aere videmus. In coelum itaque aereum Helias sublevatus est, ut in secreta quadam terrae regione repente duceretur, ubi in mag