comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
superant : mox mentẽ in suꝑbiam erigunt . & quasi deuitae suae ꝑfectione gloriant᷑:
Et peo qđ fortas se semel a periculo tempestatis erepti sunt : iaquia inmari nauigent
obliiuiscuntur: Magnos se in om̃ibus aestimant. & uicis se se antiquũ aduersarium
funditus putant : Infrase cunctos respiciunt : quia se ꝑsapientiam transcendere
Merbũ absconditũ heretici audire sesimulant . ut auditorũ mentibus quandam
p̃dicationis suae reuerentiã obducant : u đ nde & latenter p̃dicant : quatenus
eorũ p̃dicatio tanto scã quanto & occulta uideatur Cõmunem aũt scientiam
habere refugiunt : ne caeteris aequales a estim̃tur. Et quedã noua semꝑ & qui¬
runt quaedũ alii nesciunt . apud imperitorũ mentes ipsi descientiae singulari¬
tate gloriantur: qũa ut diximus occultã insinuant: Qui a scilic& ut mira osten¬

Expanded text:
superant, mox mentem in superbiam erigunt, et quasi de vitae suae perfectione gloriantur; superant, mox mentem in superbiam erigunt, et quasi de vitae suae perfectione gloriantur; et pro eo quod fortasse semel a periculo tempestatis erepti sunt, jam quia in mari navigent, obliviscuntur: magnos se in omnibus aestimant, et vicisse se antiquum adversarium funditus putant; infra se cunctos respiciunt, quia se per sapientiam transcendere ulant, ut auditorum mentibus quamdam praedicationis suae reverentiam obducant. Unde et latenter praedicant, quatenus eorum praedicatio tanto sancta, quanto et occulta videatur. Communem autem scientiam habere refugiunt, ne caeteris aequales aestimentur; et quaedam nova semper exquirunt, quae dum alii nesciunt, apud imperitorum 159 mentes ipsi de scientiae singularitate gloriantur. Quam, ut diximus, occultam insinuant, quia scilicet ut miram osten
Abbreviated transcription (Latin):
quia quantum ad nr̃a studia. iam uictus iac&: Idcir coaũt mir micoleontis appella¬
tiouł tigridis repetitur quia iam contritus leonis rugitu fuerat designatus.
Quia quic quid ꝑ gaudiũ dicitur saepe replicatur: Eloces quippe ingemunat animus.
cũ & ultat: Ande & ueraci laetitia psal mista crebo repetit. hoc quod se &x auditũ esse cog¬
nouit dicens. Ex audiuit dñs uocem fletus mei : & auduit dñs dep̃cationẽ meã dñsora¬
no segemitu &iam in ipsa exultatione concutiunt. Quia & si iã decuius lib& ꝓcellã
tempestatis erepti sunt : es se se tamen adliuc in incerti maris dubiis fluctibus sciunt
Et sic spe &ultant. ut pauore trepident: Sic pauore trepidant : ut spei fidutia &xul¬
tent: Vnde per eundem psalmistã dicitur: Seruite dño intimore & & ultate
ei cdntremore : At contrahii qui despetie scitatis intumescũͣ unũ qđ lib& uitium

Expanded text:
quia quantum ad nostra studia jam victus jacet. Idcirco autem myrmicoleontis appellaquia quantum ad nostra studia jam victus jacet. Idcirco autem myrmicoleontis appellatione vel tigridis repetitur, qui jam contrito leonis rugitu fuerat designatus, quia quidquid per gaudium dicitur, saepe replicatur. Voces quippe ingeminat animus cum exsultat. Unde et veraci laetitia Psalmista crebro repetit hoc, quod se exauditum esse cognovit, dicens: Exaudivit Dominus vocem fletus mei; exaudivit Dominus depno se metu etiam in ipsa exsultatione concutiunt; quia etsi jam de cujuslibet procella tempestatis erepti sunt, esse se tamen adhuc in incerti maris dubiis fluctibus sciunt: et sic spe exsultant, ut pavore trepident; sic pavore trepidant, ut spei fiducia exsultent. Unde per eumdem Psalmistam dicitur: Servite Domino in timore, et exsultate ei cum tremore . At contra, qui de specie sanctitatis intumescunt, cum unum quodlibet vitium
Abbreviated transcription (Latin):
obsidõ : Cũ que has ꝑinsidiuas superat : quasi formicas frumentagestottes inpusus me¬
cat : Reste auit̃ muir mico leor id est leo & formica dicit᷑: Pornucis enĩ ut diximus¬
ler est : Eololatilibi formicus Qiuianimurũ antiquus hostis siut contra consentientes
fortis est : ita contra resistentes debilis : Sienĩ eus sug gestionibus ad sensus p̃betur:
quasi leo tolerari nequaquã potest: Siaũt resistitur : quasi formica adteritur : Aluiser¬
go leo est aliis formica quia crudelitatẽ illius carnales mentes uixtolerant. Spiritales
uero infirmitatẽ illius pede urtutis calcant: haeretici igitur quia desc̃itatis p̃sump¬
tione suꝑbiunt : quasi & ultantes dicunt : Mirmicoleon uelcerte tigris periit: eo quo
non haber& p̃dã. Acsi apertedicat edetustus aduersarius in nobis p̃dam non hab& :

Expanded text:
obsidet; cumque eas per insidias superat, quasi formicas frumenta gestantes improvisus neobsidet; cumque eas per insidias superat, quasi formicas frumenta gestantes improvisus necat. Recte autem myrmicoleon, id est, leo et formica dicitur, Formicis enim, ut diximusleo est, volatilibus formica, quia nimirum antiquus hostis sicut contra consentientes fortis est, ita contra resistentes debilis. Si enim ejus suggestionibus assensus praebetur, quasi leo tolerari nequaquam potest; si autem resistitur, quasi formica atteritur. Aliis ergo leo est, aliis formica; quia crudelitatem illius carnales mentes vix tolerant, spiritales vero infirmitatem illius pede virtutis calcant. Haeretici igitur, quia de sanctitatis praesumptione superbiunt, quasi exsultantes dicunt: Myrmicoleon, vel certe tigris, periit, eo quod non haberet praedam. Ac si aperte dicant: Vetustus adversarius in nobis praedam non habet,
Abbreviated transcription (Latin):
r& p̃dã & catulileonũ dissipati sunt: Hunc uocabulo tigris repetiit: que leonus appella¬
tione signauit: Satan quippe & pp̃t crudelitatẽ leodicitur : & prepter multiformis
astutiae uarietatẽ nonin congraiᷤ tigris uocatur: Modo eni se sicut est ꝑditus liumanis
sen sibus obicit: modo quasi angelũ lucis ostendit: Modo stultorũ mentes blandiendo ꝑsua¬
d&: modo adculpã terrendo pertralit: Moda suadere uitia a ꝑtenititur : modo insuis
suggestionibus suburtutis spetiae palliatur Haec itaq belua quae tanta uariaetate
respergitur uire tigris uocatur. Quae apud septuginta int̃ p̃tes ut p̃fati suntus mir¬
micoleon dr̃.: Quoduidelic& animal absconsumpuluere : formicas ut diximus fru¬
menta gestantes inter ficit: Quianimirũ apostata angelus. int̃rã decęlis prestus.
iustorum mentes quȩ bonoꝵ sibioperũ refestionẽ p̃parant : in iso astionis itinere

Expanded text:
ret praedam, et catuli leonum dissipati sunt. » Hunc vocabulo tigridis repetit, quem leonis appellaret praedam, et catuli leonum dissipati sunt. » Hunc vocabulo tigridis repetit, quem leonis appellatione signavit. Satan quippe et propter crudelitatem leo dicitur, et propter multiformis astutiae varietatem, non incongrue vocatur tigris. Modo enim se, sicut est perditus, humanis sensibus objicit; modo quasi angelum lucis ostendit; modo stultorum mentes blandiendo persuadet; modo ad culpam terrendo pertrahit; modo suadere vitia aperte nititur; modo in suis suggestionibus sub virtutum specie palliatur. Haec itaque berespergitur, jure tigris vocatur. Quae apud septuaginta interpretes myrmicoleon dicitur, quod videlicet animal absconsum pulvere, formicas ut diximus frumenta gestantes interficit: quia nimirum apostata angelus in terram de coelis projectus justorum mentes, quae bonorum sibi operum perfectionem praeparant, in ipso action
Abbreviated transcription (Latin):
uocantur: Sicut enĩ siontota sinũl ecclesiadicitur. fi luaũt sion scoꝵ quisq singulime
cantur: Sed sc̃ĩ uiri quamdiu inhac uita funt sem& ipsos solliata cir cũ spectione custo¬
diunt neleo circiuens insidiando subripiat. idẽ antiquus hostis sub aliqua imagine uirtu¬
tis occidat. Meltaene uox auribus obstrepat : id est nebabiloniae gloria sensum ab amore
patriȩ cael estis auertat: Hlecatulorũ dentes nor deant : idest nerȩpborũ ꝑsuasio inicorde
conuabescat : Ae contra hereti iamqua si descitate securisunt. quia uitae suae mertas
cuncta sẽ superasse suspicantur: unde & nunc dicitur: Augitꝰ leonis & uox leaenȩ & den¬
qui a& urtutẽ anti quihiostis. & cupiditat emter renae gloriar & ꝑsuasiones repborũ om̃iũ
utȩ meritis superando calcamus: Mnde adliuc sub ditur: Tigris perut eo quod non habe¬

Expanded text:
vocantur. Sicut Sion tota simul Ecclesia dicitur, filii autem Sion sanctorum quique singuli mevocantur. Sicut Sion tota simul Ecclesia dicitur, filii autem Sion sanctorum quique singuli mecantur. Sed sancti viri, quandiu in hac vita sunt, semetipsos sollicita circumspectione custodiunt, ne leo circuiens insidiando subrepat, id est antiquus hostis sub aliqua imagine virtutis occidat; ne leaenae vox auribus obstrepat, id est, ne Babyloniae gloria sensum ab amore patriae coelestis avertat; ne catulorum dentes mordeant, id est, ne reproborum persuasio in corde convalescat. At contra haeretici, jam quasi de sanctitate securi sunt quia vitae suae meritis cuncta superasse suspicantur. Unde et nunc dicitur: « Rugitus leonum, et vox leaenae, et denquia et virtutem antiqui hostis, et cupiditatem terrenae gloriae, et persuasiones reproborum omnium vitae meritis superantes calceamus. Unde et adhuc subditur: « Tigris periit, eo quod non habe
Abbreviated transcription (Latin):
uster sicut leo rugiens circuit querens quẽ deuor& Leae neaũt nomine aliquandoscã leenȩ nõe q̃ sigu¬
ȩcdesia: aliquando babilonua de signatur: Proeoenĩ quod contra aduersa audax est: Leana fica¬
& desiadicitur. sicut eiusdem beati iob uerbis ad ꝓbatur. quiderelictam ab ecclesia uideam
indicans ait: Moncal cauer eã. fili institorũ nec ꝑtransibit ꝑ eamleana: Aliquando uero
leaene nomine liuius mundi ciuitas. id est babilonia& primitur. Quae contrauitã in nocen¬
tiũ immanitate crudelitatis efferatur. quae anti quo hosti quasi seuissimo leons otiata ꝑ uer
sae ꝑsua sionis eius semine concͥpit & re ꝓbos & se filios adsimilitudinẽ illius quasi crude¬
les catulos gignit: Catuliautem leonu sunt quib& repbi ad iniqũti uitã malignorũ spi¬
rituum errore generati  Qu& simulom̃s uniuersam mundiciuitatẽ qũã p̃diximus baly¬
loniã faciunt : & tamen hi idem singuli babiloniae filii. quasi non leaͣna sedleaene catuli

Expanded text:
ugiens circuit, quaerens quem devoret . Leaenae autem nomine aliquando sancta Ecclesia, aliquando Babylonia designatur. Pro eo enim quod contra adversa audax est, leaena Ecclesia dicitur; sicut ejusdem beati Job vocibus approbatur, qui derelictam ab Ecclesia Judaeam indicans, ait: Non calcaverunt eam filii institorum, nec pertransivit per eam leaena . Aliquando vero leaenae nomine hujus mundi civitas, id est Babylonia, exprimitur, quae contra vitam innocentium immanitate crudelitsae persuasionis ejus semina concipit, et reprobos ex se filios ad similitudinem illius, quasi crudeles catulos gignit. Catuli leonum sunt quilibet reprobi ad iniquam vitam malignorum spirituum errore generati, qui et simul omnes universam mundi civitatem, quam praediximus, Babyloniam faciunt, et tamen hi iidem singuli Babyloniae filii, quasi non leaena, sed leaenae catuli
Abbreviated transcription (Latin):
enim supradiximus sc̃i uiri cumeis transitoria prosperitas arrid& fauorẽ mundi
quasi nescientes dissimulant : & fortigres su interius hoc unde &terius subleuan¬
tur calcant : Scilent aũt quia nullis prauȩ actionis clamoribiis ꝑstrepunt : Om̃is
nõq: iniquitas. hab& apud secreta dei uidicia uocessuas. Vnde scriptũ est: Cla¬
mor sodomorũ &gomor eorũ multiplicatus est : Quiescunt uero cum non solum
nullo cupiditatũ temporaliumtur bulento appetiturapiuntur. uerũ &iamcuris
adliuc flagella sentiunt : ut tanto perfectiores adhereditatẽ ueniant quanto eos
pieferiens disciplina cotidie &iam deminimis pusgat:. Iusta itaq indesinenter faci¬
unt: sed as sidue dura patiuntior. Quia sepe ipsanra iustitia adextm̃ duunae uisti¬
tiae dedusta iniustititia est : & sord& in distristione iuidicis quad onestimatione

Expanded text:
enim supra diximus, sancti viri, cum eis transitoria prosperitas arridet, favorem mundi enim supra diximus, sancti viri, cum eis transitoria prosperitas arridet, favorem mundi quasi nescientes dissimulant, et forti gressu interius hoc unde exterius sublevantur calcant. Silent autem, quia nullis pravae actionis clamoribus perstrepunt. Omnis namque iniquitas habet apud secreta Dei judicia voces suas. Unde scriptum est: Clamor Sodomorum et Gomorrhaeorum multiplicatus est . Quiescunt vero, cum non solum nullo cupiditatum temporalium turbulento appetitu rapiuntur, verum etiam curis adhuc flagella sentiunt, ut tanto perfectiores ad haereditatem veniant, quanto eos pie feriens disciplina quotidie etiam de minimis purgat. Justa itaque indesinenter faciunt, sed assidue dura patiuntur, quia saepe ipsa nostra justitia, ad examen divinae justitiae deducta, injustitia est, et sordet in districtione 148 judicis quod in aestimatione
Abbreviated transcription (Latin):
intaber naculis. Nel sicut in aliatrans latione dicitur. habitabat domi Quid erũ
ꝑuenationem esau. nisi eorũ uita figuratur qui in exterioribus uoluptatibus fusi
car nẽ sequuntur: Qui &iã agricola ẽẽ describitur. quia amatores huius scłi tanto
magis &x teriora incolunt : quanto interiora sua inculta dere linquun: Iacod uero¬
uir simplex intaber naculis. uel indomo habitare ꝑhbetur : quia nimirũ om̃s qui
incuris exterioribus spargi refugiunt . simplices incogitatione atq in ta consccentiȩ
suae habitatione consistunt : In taber naculis enĩ aut indomohabitare est. seintram̃tis
secre tarestringere : & nequaquã &terius per desideria dissipare. Nedũ ad multa foras
in iuant sem& ipsis alienatis cogitationibus recedant: dicat igitur probatus uir.
ercitatus in prosperis dicat : Nonne dissimulaui nonnesilui nonne quieui : ut

Expanded text:
in tabernaculis. Vel sicut in alia translatione dicitur, habitabat domi. Quid per in tabernaculis. Vel sicut in alia translatione dicitur, habitabat domi. Quid per venationem Esau nisi eorum vita figuratur qui in exterioribus voluptatibus fusi carnem sequuntur? Qui etiam agricola esse describitur, quia amatores hujus saeculi tanto magis exteriora incolunt quanto interiora sua inculta derelinquunt. Jacob vero simplex in tabernaculis vel in domo habitare perhibetur. Quia nimirum omnes qui in curis exterioribus spargi refugiunt, simpsuae habitatione consistunt. In tabernaculis enim aut in domo habitare, est se intra mentis secreta restringere, et nequaquam exterius per desideria dissipare, ne dum ad multa foras inhiant, a semetipsis alienatis cogitationibus recedant. Dicat igitur probatus vir, et exercitatus in prosperis: Nonne dissimulavi? nonne silui? nonne quievi? Ut
Abbreviated transcription (Latin):
aeris aura contingat: Quia ergorebus temporalibus occupantur tunebene &teriora
disponunt : cum sollicite adinteriora refugiunt: Cum ne quaqũa forasꝑtur lationu
strepitus diliguntt : sed apud som& ipsos intus intranquilitatgi sinu requiescunt. Prauȩ
no nuacant. Incogitatione enĩ seruant depicta quae amant: Et quãiuis nilxterius fa¬
ciant apud iem& psas tamen sub pondere inquis etȩ quietis elaborant Quibus siearũ
dem ad ministratio p̃beatur sem& ipsas funditus deserunt : & fugitiuaaͣ tẽ poralia
ꝑ intentionis cursum continus cogitationũ passibus sequuntur: Piae aũt m̃tes hato
& cũ desunt nonquer̃. & grauit̃ &iam cũ adĩ ferunt: quia ꝑexteriorũ curãa se exire
ꝑtimescunt: Qu odbene illaduorũ fratrũ uitasignatur dequibus scriptũest. Pactus
est esauuir ignarus uenandi &homo agricola Iacob aũt uir simꝑlex habitabat

Expanded text:
aeris aura contingat. Qui aeris aura contingat. Qui disponunt, cum sollstrepitus diligunt, sed apud semetipsos intus in tranquillitatis sinu requiescunt. Pravae cum vacant. In cogitatione enim servant depicta quae amant, et quamvis nihil exterius faciant, apud semetipsas tamen sub pondere inquietae quietis elaborant. Quibus si earumdem rerum administratio praebeatur, semetipsas funditus deserunt, et fugitiva haec temporalia per intentionis cursum continuis cogitationum passibus sequuntur. Piae autem mentes haec et cum desunt non quaerunt, et graviter etiam cum adsunt, ferunt, quia per exteriorum curam a se exire pertimescunt. Quod bene illa duorum fratrum vita signatur, de quibus scriptum est: Factus est Esau vir gnarus venandi, et homo agricola; Jac
Abbreviated transcription (Latin):
norũ desideriorũ uocerestringere : Qis eni magni clamoris est : tumultuscordis
re int̃ ittendopos ponunit nedũ ima in desinenter occupant : cor funditius a sũmis
cadat: Sciunt enĩ quia nequaquã mensad suꝑna adtollitur: sicurarũ tumultibus
continue u in fimis occupatur: Quid e ñi dedõ occupata obtineat quae deillo ad p̃hende¬
re aliquid &iã uacans laborat: Eene aũt ꝑpsal mistamdicitur. Usacate &uidete. qñi
ego suds. Quia quiuaredõ neglegt : suo sibi iudiciolum̃ eius uissonis abscmndt : hin
&iã permoy sendicit᷑. Et pisces qui pennulas non habent non aedant᷑ Pis cesnãq
qui pennulas habent : saltus dare suꝑaquas solent. Soliergo nelestorũcorpore¬
quasicibustranscunt: qui n eo q uodimis deseruunt aliquando suꝑna conscendere mtritis
saltdus funt nesmper inprosundis curarũ : latent & nulla eos amoris summi quasi liberi

Expanded text:
norum desideriorum voce restringere. Vis enim magni clamoris est tumultus cordisnorum desideriorum voce restringere. Vis enim magni clamoris est tumultus cordisre intermittendo postponunt; ne dum ima indesinenter occupant, cor funditus a summis cadat. Sciunt enim quia nequaquam mens ad superna attollitur, si curarum tumultibus continue in infimis occupatur. Quid enim de Deo occupata obtineat, quae de illo apprehendere aliquid etiam vacans laborat. Bene autem per Psalmistam dicitur: Vacate ea qui vacare Deo negligit, suo sibi judicio lumen ejus visionis abscondit. Hinc etiam per Moysen dicitur ut pisces qui pennulas non habent non edantur . Pisces namque qui habent pennulas, saltus dare super aquas solent. 147 Soli ergo in electorum corporequasi cibus transeunt, qui in eo quod imis deserviunt, aliquando ad superna conscendere mentis saltibus sciunt, ne semper in profundis curarum lateant, et nulla eos amoris summi quasi liberi
Abbreviated transcription (Latin):
lic& constriatione religatũ benese paulus insinuat dicens. Om̃amihuilicent : sed non om̃ia
x pediunt. Atq ut ex ipsa religatione ostender& in quanta sem̃tis libertate dilatar&: ili¬
co adiuxit. Om̃arululicent : sedego sub nullius redigaor potesta te: Qũ enĩ mensconcep¬
tadesideria sequit : seriuirerebus conuncit᷑ quarũ amore superat᷑: Sed paulusciicunsta
licent subnullius potestatẽ seredigit : quia sem& psũ& iã alictis restringendo eaquȩ de¬
Stefut im otescat dicens : Nonne dissi mulau : Eotestas nãq cumhabetur & cogtandarst
adutilitatẽ &dissi mulanda ꝓp̃ctumorẽ. Quatenus is quieautitur & ut prodesse debe¬
at posse sesciat & ut & tolli nondebeat. posse se nesciat: Qualis uero inorefuerit adiun¬
gat dicens: Non nesilui qualis erga in leta opera adhuc subiciat : Norne quieui
potest aũt si lere & quiescere adiuc subtilius ꝑserutari: Silereñãq est m̃tẽ aterre¬

Expanded text:
licet constrictione religatum bene se Paulus insinuat, dicens: Omnia mihi licent, sed non omnia expediunt. Atque ut ex ipsa religatione ostenderet in quanta se mentis libertate dilataret, illico adjunxit: Omnia mihi licent: sed ego sub nullius redigar potestate. Cum enim mens concepta desilicent, sub nullius potestate se redigit, quia semetipsum etiam a licitis restringendo, ea quae dete fuit innotescat, dicens: Nonne dissimulavi? Potestas namque cum habetur, et cogitanda est ad utilitatem, et dissimulanda propter tumorem; quatenus is qui ea utitur, et ut prodesse debeat, posse se sciat; et ut extolli non debeat, posse se nesciat. Qualis vero in ore fuerit, adjungat dicens: Nonne silui? Qualis erga illicita opera, adhuc subjiciat: Nonne quievi? Potest autem silere et quiescere, adhuc subtilius perscrutari. Silere namque est mentem a terre
Abbreviated transcription (Latin):
possuet : Nonnũqiuã uero heretiei uera quaedã & sublimia loquuintur: Nonquod
haec diunitus ipsi percipiunt. sed quo hx scãt eccdesiae contemtione didicer: Neq haec adp¬
festũ conscientiae. sed ad scientiae ostentationẽ tralunt: Andesit plerũq ut alta sciendo diant:
sed iuuendo quȩ dicunt nesciant: Siue igitur &hereticorũ spetie uidelic& nonuitã scientiae
sed uerba tenentium seucerte xper sona amicorũ beati iob. quidecognitione ueritatis potuer̃
proculdubio percipiendo &periri quod studuerunt docendo eloqui haec eadem quae transcur¬
rimus subtilius dista diseramus. ut dum sollicite eliphat sermodiscutitur. quant ȩ scientiae
fuerit de monstretur: Quãuis in eadem scientia humilitate nontenuit : quicõmune bonũ

Expanded text:
  Nonnunquam vero haeretici vera quaedam et sublimia loquuntur, non quod   Nonnunquam vero haeretici vera quaedam et sublimia loquuntur, non quod haec divinitus ipsi percipiunt, sed quod ex sanctae Ecclesiae contentione didicerunt; neque haec ad profectum conscientiae, sed ad scientiae ostentationem trahunt. Unde fit plerumque ut alta sciendo dicant, sed vivendo quae dicunt nesciant. Sive igitur ex haereticorum specie, videlicet non vitam scientiae, sed verba tenentium, seu certe ex persona amicorum beati Job, qui de cognitione veritatis potuerunt procul dubio percipiendo experiri, quod studuerunt docendo eloqui, haec eadem quae transcurrimus, subtilius dicta disseramus; ut dum sollicite Eliphaz sermo discutitur, quantae scientiae fuerit, demonstretur; quamvis in eadem scientia humilitatem non tenuit, qui commune bonum
Abbreviated transcription (Latin):
nosceb amuultũ : Et in comp̃liensibilia secognorusse idicent nonstetis re ied transis se
corã se spm narrant: Et uultũ seuidis se incognitũ simulant: ut c̃ẽ se ei cognitos qui
ab humanamente cognosci nonual& ostendanit: Ebi adliuc subditur: Im̃ago corã¬
gunit qu̾e iitier ipiritalit̃ nequeunt Eiusq uocẽ quasi aurȩlenis audisse perhi¬
bent quia ad secreta illius cognoscenda quasi esse seceteris familiariores gaudent:
Honenim eadocent quaedĩ publice loquitur sedqu& eorũ auri quasi latentes
aspirantur : Haec igitur diximus ut quid subhe reticorum spetiae ineliphar
sermonibus sentiendũ sit intimemus: Sed quia amici beati iob tantiuir
amici nones sent. nisi manifeste aliquid & ueritate didicis sent: Quia quã uis
insententiis cor reptionis errant. inueritatis tamen cognitione nontitubant
Haec eadem paulo superius uerba replicemus. ut subtilius discerram quomodo
ea quae deper ceptione ueritatis dicuntur. areste sentientibus profernueaciter

Expanded text:
se. --Ut incomprehensibilia se cognovisse indicent, non stetisse, sed transisse coram se spiritum narrant; et vultum se vidisse incognitum simulant, ut esse se ei cognitos qui ab humana mente cognosci non valet ostendant. Ubi adhuc subditur: CAgunt quem intueri spiritaliter nequeunt; ejusque 160 vocem quasi aurae lenis audire se perhibent, quia ad secreta illius cognoscenda, quasi esse se caeteris familiariores gaudent. Non enim ea docent quae Deus publice loquitur, sed quae eorum auri quasi latenter aspirantur. Haec igitur diximus, ut quid sub haereticorum specie in Eliphaz sermonibus sentiendum sit intimenius. Sed qui amici beati Job tanti viri amici non essent, nisi manifeste aliquid ex veritate didicissent, quia quamvis in sententiis correptionis errant, in veritatis tamen cognitione non in toto titubant: haec eadem paulo superius verba replicemus, ut subtilius discernamus quomodo ea quae de perceptione veritatis dicuntur, a recte sentientibus proferri veraciter
Abbreviated transcription (Latin):
cos beati iobhere ticorũ tenere speciem diximus urgu& necessario ut haec eadem eli¬
phat uerba quo modo & iamtipice sentienda sint intimemus : Rugitus leonis &uoꝵ¬
tate componatur in sacro eloquto ꝑremquel l& liite diuer safigurant᷑: Iab & qui ppe
leo uirtutẽ hab& & scuitã: Edirtute er godĩm euitia diabolu sigia: Bincenuri

Expanded text:
cos beati Job haereticorum tenere speciem diximus, urget necessario, ut haec eadem Elicos beati Job haereticorum tenere speciem diximus, urget necessario, ut haec eadem Eliphaz verba quomodo etiam typice sentienda sint intimemus. CAPUT XXI tate componitur, in sacro eloquio per rem quamlibet licite diversa figurantur. Habet quippe leo virtutem, habet et saevitiam. Virtutes er
Abbreviated transcription (Latin):
micas frum̃ta gestantes inter ficit int̃festasq consumit Mirmi coleon aũt latme di¬
citur uł formicarũ lio uelcerte & pressuis formica pariter & leo: Rete aute leo & formi ca
ominatur. quiasiue uolatilib: seu quibus lib& alis minutis animalibus formica est ipsis aũt
formicis leo: Haseni quasi leo deuorat : sed abillis quasi formica deuoratur: uigit᷑
eliphar dicit mir micoleon perit. quid inbeato iob submir mioleontis nomine nisi
pauorẽ & audaciã rep̃hendit: Ac si apertedicat: Noniniuste ꝑcussuses quia contra
erestostimidus contrasubditos audax fuisti : Ac si aꝑtedicat: Contra astutos tefor¬
mido pressit : Contra simplices temeritas in flauit: Sed p̃dã mir micoleon non hab& qui a
timida tuaelatio dumuer berib: p̃mitur ab aliena lesione prohibetur : Sed quiaami¬

Expanded text:
micas frumenta gestantes interficit, interfectasque consumit. Myrmicoleon autem Latine dimicas frumenta gestantes interficit, interfectasque consumit. Myrmicoleon autem Latine dicitur, vel formicarum leo, vel certe expressius formica pariter et leo. Recte autem formica et leo nominatur, quia sive volatilibus, seu quibuslibet aliis minutis animalibus formica est, ipsis autem formicis leo. Has enim quasi leo devorat, sed ab illis quasi formica devoratur. Cum igitur Eliphaz dicit: Myrmicoleon periit, quid in beato Job sub myrmicoleontis nomine, nisi pavorem et audaciam reprehendit? Ac si ei aperte dicat: Non injuste percussus es, quia contra erectos timidus, contra subditos audax fuisti. Ac si aperte dicat: Contra astutos te formido pressit, contra simplices temeritas inflavit. Sed praedam jam myrmicoleon non habet, quia timida tua elatio dum verberibus premitur, ab aliena laesione 157 prohibetur. Sed quia ami
Abbreviated transcription (Latin):
non ostendit : quasi unũ colorem tigris habere nequa quã possit : Quȩ iudelic& tigris rapit
p̃dã quia humanis ibi fauoris usurpat gloriã : Quieni rapta laude &collit quasi p̃da satiatur
Bene aũt̃ hipochiritarũ laus p̃dadicitur : Preda quippe ẽ. cumaliena uiolenter auferunttur
Om̃is aũt hi pocrita quia uitam iustitiae simulans. iustorũ sibi laudem arripit: alienũ est pfesti
quod tollit: E lipha⁊ itaq: quibeatũ iob incolomitatis suae tempora laudanda egisse cog¬
nouit : ꝑ cussione subsequente haec illũ tenuisse ꝑhipochrisin credidit dicens : Pigrispe¬
rut eo quod non haber& p̃dam. Acsi aperte dicat: Marietas tuae simulationis &tinc¬
taest: quia & ad olatio laudis ablata &iam tuahi poerisis praedam non hab&: quia ꝑcussa
peparuum ualdeest animal. formicis aduersum qđ se subpuluere abscondit & forꝰ¬

Expanded text:
non ostendit, quasi unum colorem tigris habere nequaquam possit. Quae videlicet tigris rapit non ostendit, quasi unum colorem tigris habere nequaquam possit. Quae videlicet tigris rapit praedam, quia humani sibi favoris usurpat gloriam. Qui enim rapta laude extollitur, quasi praeda satiatur. Bene autem hypocritarum laus praeda dicitur. Praeda quippe est, cum aliena violenter auferuntur. Omnis autem hypocrita, quia vitam justitiae simulans, justorum sibi laudem arripit, alienum profecto est quod tollit. Eliphaz itaque, quia beatum Job incolumitatis suae tempore laudanda egisse cognovit, percussione subsequente, haec illum tenuisse per hypocrisin credidit, dicens: Tigris periit, eo quod non haberet praedam. Ac si aperte dicat: Varietas tuae simulationis exstincta est, quia et adulatio laudis ablata est; et jam tua hypocrisis praedam non habet, quia percussa pe parvum valde est animal formicis adversum? Dicitur autem Latine for
Abbreviated transcription (Latin):
Quiadum uuirtutes quasdam ꝑ hi poclirisin ad sumit . & occulte sem& ꝑsam uitiis subi¬
ce : quandũ latentia uicia repente in faciem erumpunt : Et suꝑdistȩ simulationus
quasi uisionis corium & ad mixtione suauariũ ostendunt : Ut plerũq mirum sit. quur homo
quitantis uirtutib pollere cernitur : Aiam tam re ꝓbis actibus in quinetur: Sed nimirũ om̃is
hỹ pochrita tigris est quiadũ mundus color desimulatione ducitur uitiorũ nigredine int̃rũ¬
pente uariatur: Saepe enĩ dumde castitatis munditia &tollitur: sorde auarttiae foedatur:
Sepe dũ deirtute largitatis spetiosus ostenditur: luxuriae maculis inquinatur: Saepe
dũ castitatis atq lar gitatis decore uestitur: uel ut & zslo iustitiae. crudelitatis a trocita¬
te fuscatur: Sepe largitate castitate piaetate xpul chra uisione induitur : sed interfusa
obscuritate suꝑbiae notat᷑: Sicq fit ut int̃ mixtis uitis dum mundã in sespetiem hipo dirita

Expanded text:
irtutes quasdam per hypocrisin assumit, et occulte semetipsum vitiis subjicit, quaedam latentia vitia repente in faciem erumpunt, et superductae simulationis, quasi visionis corium, ex admistione sua varium ostendunt; ut plerumque sit mirum cur homo, qui tantis virtutibus pollere cernitur, etiam tam reprobis actibus inquinetur. Sed nimirum omnis hypocrita tigris est, quia dum mundus color de simulatione ducitur, vitiorum nigredine interrumpente variatur. Saepe enim dum de castitatis munditia extollitur, sorde avaritiae foedatur. Saepe dum virtute largitatis speciosus ostenditur, luxuriae maculis inquinatur. Saepe dum castitatis atque largitatis decore vestitur, velut ex zelo justitiae, crudelitatis atrocitate fuscatur. Saepe largitate, castitate, pietate ex pulchra visione induitur, sed interfusa obscuritate superbiae notatur. Sicque fit ut intermistis vitiis dum mundam in se speciem hypocrita
Abbreviated transcription (Latin):
Quãm reste & coc cineam as serte qua sc̃õꝵ p̃dicatto. solo caritatis ardore fla¬
mescit: Quid ueroper capud nisi eaquȩ principale unius cuiusq actionis est. mens ipsa signa¬
tur : unde & alias dicitur & oleum decapite tuo non deficiat: Oleum quippe incapite est :¬
caritas inmente . & a capite oleum deficit. cum caritas amente discedit : Qapud ergo de ton¬
dere est cogitationes super fluas amente resecare: Et de tonso capite inter ram cor ruit:
qui repressis prae sumptionis suae cogitationibus. quam infem& ipso firmus si humiliter a¬

Expanded text:
Quam recte et coccineam asserit; quia sanctorum praedicatio solo charitatis ardore flamQuam recte et coccineam asserit; quia sanctorum praedicatio solo charitatis ardore flammescit. Quid vero per caput, nisi ea, quae principale uniuscujusque actionis est, mens ipsa signatur? Unde et alias dicitur: Et oleum de capite tuo non deficiat . Oleum quippe in capite, est charitas in mente; et a capite deficit oleum, cum charitas a mente discedit. Caput ergo detondere est cogitationes superfluas a mente resecare. Et detonso capite in terram corruit, qui repressis praesumptionis suae cogitationibus, quam in semetipso infirmus sit humiliter a
Abbreviated transcription (Latin):
menta accendimurꝰ atq: ipsis lamentis &citati. ad per spiciendam lucem iustitiae
sultilius oculos mentis aperimus : quas: in dolore uestimenta scindimus. quia & fletu
discretione crescente cuncta qua agimus distristius iratamanu iudicamus: Iunc
om̃is nr̃a elatio corruit : tunc cuncta ab animo cogitationum super fluitas cadit:
per capillos nisi diffluentes animi cogitationes accipimus. : unde & alias aecclesiae
dicitur .I Sicut uita coccinea labiatua sponsa : & elo quiumtuum dulce: Uita quip¬
pe. cries capitis astringit: A abi aergo sponsae sicut uita sunt : quia exortatione
scãe aecclesiae cunctae in auditorũ mentibus diffusae cogitationes ligantur. He
remissȩ diffluant. nese se per in licita spargant nes parsȩ cor dis oculos deprimant :
Sedqua si ad unam se intentio nem colligant dumui̾ta eas scãe praedicationif ligat : is¬

Expanded text:
menta accendimur; atque ipsis lamentis excitati, ad perspiciendam lucem justitiae menta accendimur; atque ipsis lamentis excitati, ad perspiciendam lucem justitiae subtilius oculos mentis aperimus, quasi in dolore vestimenta scindimus, quia ex fletu, discretione crescente, cuncta quae agimus, districtius irata manu judicamus. Tunc omnis nostra elatio corruit, tunc cuncta ab animo cogitationum superfluitas cadit. per capillos, nisi defluentes animi cogitationes accipimus? Unde et alias Ecclesiae dicitur: Sicut vitta coccinea labia tua, sponsa, et eloquium tuum dulce . Vitta quippe crines capitis astringit. Labia ergo sponsae sicut vitta sunt, quia exhortatione sanctae Ecclesiae, cunctae in auditorum mentibus diffusae cogitationes ligantur; ne remissae defluant, ne sese per illicita spargant, ne sparsae cordis oculos deprimant; sed quasi ad unam se intentionem colligant, dum vitta eas sanctae praedicationis ligat.
Abbreviated transcription (Latin):
inruens sed temperato accessu erudiens pulsat : nimirum ad in sidias ꝓuidendas eiugilat
ut contrahostem se incertamine cautus accingat : Vnde & bene sub iungitur. Tunc sur
rexit iob. Sedere enim quiescentis est ad surgere decertantis : Auditis ergo aduersis sur¬
gere est x pertis temtationibus mentem ad certamina robustius parare : Quibus nimirũ
temptationibus &iam discretio proficit quia ut uirtutes auitus subtilius distinguat.
cum discernendo nr̃a operare trastamus: Sienim apud dm̃ nr̃a nos opera quasi uesti
menta nontegerent : nequaquã uoce angelica di ceretur. Peatus quiuigilat & custodit
uestimenta sua nenudus ambul& & uideant turpitudinem eius : Turpitudo enim nr̃a
tunc cernitur : cumuita rep̃ hensibilis ante iustorum oculos. inuiditio nequa quam
subsequentis boni operis tegmine uelatur : Sed quia cum culpa temptamur adla¬

Expanded text:
irruens, sed temperato accessu erudiens pulsat, nimirum ad insidias praevidendas evigilat, irruens, sed temperato accessu erudiens pulsat, nimirum ad insidias praevidendas evigilat, ut contra hostem se in certamine cautus accingat. Deum ergo, fratres charroficit. --Sedere enim, quiescentis est; assurgere, decertantis. Auditis ergo adversis surgere, est expertis tentationibus mentem ad certamina robustius parare. Quibus nimirum tentationibus etiam discretio proficit, quia ut virtutes a vitiis subtilius distinguat, cum discernendo nostra opera retractamus. Si enim apud Deum nmenta non tegerent, nequaquam voce angelica diceretur: Beatus qui vigilat et custodit vestimenta sua, ne nudus ambulet, et videant turpitudinem ejus . Turpitudo enim nostra tunc cernitur, cum vita reprehensibilis ante justorum oculos in judicio, nequaquam subsequentis boni operis tegmine velatur. Sed quia cum culpa tentamur, ad la
Abbreviated transcription (Latin):
nuntiante dolens animus uires quas quasi amittere ceperat paenitendo con¬
feruat. Mlira aut hoc nobiscum̃ dispensatione agituriut mens nr̃a ctilpa
non num quam pulsatione feriatur: Mam esse semagnarum uirium liomo creder&. sinullumum¬
quam earundem uirium defestum intramentis archana sentira: seddum temptatione in ru¬
ente quatitur. & quasi ultra quamsufficit fatigatur ei contra hostis sui insidias munimen
humilitatis ostenditur & unde sepertimescit ener uiter cadere. inde accipit fortiter stare :
Temptatus autem nonsolum uires a quo accipiat discit. sed quantaeas uigilantia seru& in¬
tellegit: Saepe enim que temptationis certamen superare nonualuit : suadeteruis securitas
strauit : Namdum lassum sequis que in otio remittit : dissolutam mentem corruptoripstu¬
tuit: Atsieum & dispensatione super naepiae tatis temptatio non repente uehementer

Expanded text:
nuntiante, dolens animus vires, quas quasi amittere coeperat, poenitendo connuntiante, dolens animus vires, quas quasi amittere coeperat, poenitendo conservat. Mira autem hoc nobiscum dispensatione agitur, ut mens nostra culpae nonnunquam pulsatione feriatur. Nam esse se magnarum virium homo crederet, si nullum unquam earumdem virium defectum intra mentis arcana sentiret. Sed dum, tentatione irruente, quatitur, et quasi ultra quam sufficit fatigatur; ei contra hostis sui insidias munimen humilitatis ostenditur, et unde se pertimescit etiam enerviter cadere, inde accipit fortiter stare. Tentatus autem non solum vires a quo accipiat, discit; sed quanta eas vigilantia servet, intelligit. Saepe enim quem tentationis certamen superare non valuit, sua deterius securitas stravit. Nam dum lassum se quisque in otio remittit, dissolutam mentem corruptori prostituit. Sed si ex dispensatione supernae pietatis tentatio non repente vehementer
Abbreviated transcription (Latin):
rantiam integrȩ inmentis radice subsistunt : Cum quibus &iam tressorores
occumbant quia incorde nonnũ qua per flagella turbatur caritas ꝑformidi¬
nem concutitur spes perquestiones pulsatur fides : Sepeenim quasi a conditoris
amoretorpescimus dum ultra quam nobis congruere credimus Flagello
fatigamur: Sae pedumplus quã neces se est mens formidat fidutiam sibi m&
speidebilitat : Sepedum in mensis questionibus animus tenditur per turba¬
tafides quasi defectura fatigatur: Sediamen uiuunt filiae quae domo com¬
cus samoriuntur : quia & si intra conscientiam spem fidem caritatẽ que pene
occumbere perturbatio ipsa renuntut . Has tamen ante deioculos uinas
per seuerantia raectȩ in temptionis seruat : Vnde & puer qui haecnuntiat
solus euadit quia mentisdiscretio &iam intertemptamenta in colo mis
perman& Agit que puer ut iobfilios flendo recipiat dumdis cretione

Expanded text:
rantiam integrae in mentis radice subsistunt. Cum quibus etiam tres sorores rantiam integrae in mentis radice subsistunt. Cum quibus etiam tres sorores occumbunt, quia in corde nonnunquam per flagella turbatur charitas, per formidinem concutitur spes, per quaestiones pulsatur fides. Saepe enim quasi a conditamore torpescimus, dum ultra quam nobis congruere credimus, flagello fatigamur. Saepe dum plusquam necesse est, mens formidat, fiduciam sibimet spei debilitat. Saepe, dum immensis quaestionibus animus tunditur, perturbata fides, quasi defectura, fatigatur. Sed tamen vivunt filiae quae domo concussa moriuntur, quia et si intra conscientiam spem, fidem et charitatem, quas pene occumbere perturbatio ipsa renuntiat; has tamen ante Dei oculos vivas perseverantia rectae intentionis servat. Unde et puer qui haec nuntiet solus evadit, quia mentis discretio etiam inter tentamenta incolumis permanet. Agitque puer, ut Job filios flendo recipiat, dum, discretione
Abbreviated transcription (Latin):
religiose cunstadisponimus dumpiartatis uiscera plenenos habere gratulemur :
quadam mentis duritia inruente percutimur . Sed quasi obduraticogiNtimus
cui piartatis habitȩ bonatribuamus. Et piae tas uerius uelud extincta recipitur.
dumquasi amissa amplius amatur : Aliquando dum sub iectum diuinae formidi¬
ni animus gaud&. repente superbia tempt anterigescit. Sed tamen ualde mox
timens quia nontim& ad humilitatem seit erum festinus inflestit. Et tanto hanc
tur domomoriuntur filii quiatur bata in temptatione conscientia adhumilita¬
tem ꝓpriae cognitionis raptim & momento temporis obruuntur genitȩ incor
de uirtutes : Eui profecto filii intus per spmuiuunt : dumexterius carnemori¬
untur : Quia uidelic& uirtutes nr̃ae intemptationis tempore. &si immomen¬
toturbatȩ abstatus sui in colimitate deficiunt. ꝑ intentionis tamenper seue¬

Expanded text:
religiose cuncta disponimus, dum pietatis viscera plene nos habere gratulamur, religiose cuncta disponimus, dum pietatis viscera plene nos habere gratulamur, quadam mentis duritia irruente percutimur. Sed quasi obdurati cognoscimus, cui pietatis habitae bona tribuamus; et pietas verius velut exstincta recipitur, dum quasi amissa amplius amatur. Aliquando dum subjectum se divinae formidini animus gaudet, repente superbia tentante rigescit. Sed tamen valde mox timens quia non timet, ad humilitatem se iterum festinus inflectit; et tanto hanc tur domo, moriuntur filii quia turbata in tentatione conscientia, ad utilitatem propriae cognitionis raptim et in momento temporis obruuntur genitae in corde virtutes.  Vet. XXXVII.  Qui profecto filii intus per spiritum vivunt, dum exterius carne moriuntur, quia videlicet virtutes nostrae tentationis tempore etsi in momento turbatae ab status sui incolumitate deficiunt, per intentionis tamen perseve
Abbreviated transcription (Latin):
nos semꝑ disposite uixisse credidimus repente intima confusione uastamur : Sedta¬
men eiusdem confusionis eruditione discimus. nenostris uiribus cosilia nr̃a tribuamꝰ.
Et tanto maturius ad grauitatem restringinur quanto ad hanc quasi amis sam redim̃:
Aliquando dummens fortiter aduer sacontempnit subortis aduersitatis euentibus.
hane metus uehemens percutit : sed ꝑhuno concis sadicit cui tribuat. quod inqui¬
bus dam fortiter stecit . & tanto postualidius fortitudinem retin& quantohanc repen¬
te inruente formidine sibiiam quasi elapsam ud&: Aliquando dũ magnanos scire gau¬
demus repentinȩ ignorantiae caecitatetor poscimus : Sed quo ignorantia mentis
oculus ad momentum claditur : eo post adscientiã uerius aperitur. Vt nimurum
flagello suaecaecitatis eruditus & scire ipsum a quo habeat sciat: Aliquando dum

Expanded text:
nos semper disposite vixisse credidimus, repente 69 intima confusione vastamur. Sed tanos semper disposite vixisse credidimus, repente 69 intima confusione vastamur. Sed tamen ejusdem confusionis eruditione discimus, ne nostris viribus consilia nostra tribuamus; et tanto maturius ad gravitatem restringimur, quanto ad hanc quasi amissam redimus. Aliquando dum mens fortiter adversa contemnit, subortis adversitatis eventibus, hanc metus vehemens percutit. Sed per hunc concussa discit cui tribuat quod in quibusdam fortiter stetit; et tanto post validius fortitudinem retinet, quanto hanc repente irruente formidine sibi jam quasi elapsam videt. Aliquando dum magna nos scire gaudemus, repentinae ignorantiae caecitate torpescimus. Sed quo ignorantia mentis oculus ad momentum clauditur, eo post ad scientiam verius aperitur, ut nimirum flagello suae caecitatis eruditus, et scire ipsum a quo habeat sciat. Aliquando dum
Abbreviated transcription (Latin):
dȩ humilitatis magisterium. fit plerumque ut inruente temptationis articulo
tanta stultitia sapientiam nram feriat. ut cumtur batamens qualiter malis inimi¬
nentibus obui& uł contratemptationẽ quomodo seprepar& ignor& : Sedha c
ipsa stultitia corprudenter eruditur . quia unde ad momientũ desipit . eo post
uerius quo & humilius sapit. & sapientia unde quasi amittitur indecertius pos¬
sidetur : Aliquando dum sullimia intellegendo in elatione seanimus erigit. in re¬
bus imis & uilibus graui ebitudine pigrescit ut repente sibi & iam ima clausa
uideat. quipernix sum ma penetrabat: Sed harc ipsa aebitudo intellectum
nobis dumtrahit seruat. quidum ad momentũ cor humiliat. uerius ad sublimia in¬
tellegenda confirmat : Aliquando dumcuncta nosagere consilii grauitate gaude¬
mus. pul sante cause emergentis articulo. praecipitatione subitarapimur. Et qui

Expanded text:
dae humilitatis magisterium, fit plerumque ut irruente tentationis articulo, dae humilitatis magisterium, fit plerumque ut irruente tentationis articulo, tanta stultitia sapientiam nostram feriat, ut turbata mens, qualiter malis imminentibus obviet, vel contra tentationem quomodo se praeparet, ignoret. Sed hac ipsa stultitia cor prudenter eruditur, quia unde ad momentum desipit, eo post verius, quo et humilius, sapit; et sapientia unde quasi amittitur, inde certius possidetur. Aliquando dum sublimia intelligendo in elatione se animus erigit, in rebus imis et vilibus gravi hebetudine pigrescit, ut repente sibi etiam ima clausa videat, qui pernix summa penetrabat. Sed haec ipsa hebetudo intellectum nobis, dum subtrahit, servat, quia dum ad momentum cor humiliat, verius ad sublimia intelligenda confirmat. Aliquando dum cuncta nos agere consilii gravitate gaudemus, pulsante causae emergentis articulo, praecipitatione subita rapimur; et qui
Abbreviated transcription (Latin):
sub iestamente ante alia prudentiam. temperantiam. fortitutudinem iustitiam for¬
mat eandem mentem ut contra singula quae quae temptamentamenta erudiat in
septem mox uirtutibus temperat . ut contra stultitiam sapientiam. Contra ebitudi¬
nem intellestum. Contra precipitationem consilium. Contratimorem. fortitudinẽ
Contra ignorantiam scientiã. Contra duritiam piax tatem. Contra suꝑbiam det
timorem : Sed nonnumiquam dum mens nr̃a tanti muneris plenitudine atq: uber¬
tate fulcitur. si continua in his securitate per fruitur . a quo sibi haec sint obliuis¬
citur seque a se habere putat quod numqua sibi abes secom siderat: Undefit ut ali¬
quando se haeceadem gratia ut iliter subtraliat. & prae sumenti quantum inse infir¬
metur ostendat : Tunc enim uere cognoscimus bona nr̃a undesunt quando harc
quasi amit tendo sentimus quia a nobis seruari non possunt : Ad hoc itaque intiman¬

Expanded text:
subjecta mente ante alia prudentiam, temperantiam, fortitudinem, justitiam forsubjecta mente ante alia prudentiam, temperantiam, fortitudinem, justitiam format, eamdem mentem ut contra singula quaeque tentameseptem mox virtutibus temperat; ut contra stultitiam, sapientiam; contra hebetudinem, intellectum; contra praecipitationem, consilium; contra timorem, fortitudinem; contra ignorantiam, scientiam, contra duritiam, pietatem; contra superbiam det timorem. Sed nonnunquam, dum mens nostra tanti muneris plenitudine atque ubertate fulcitur, si continua in his securitate perfruitur, a quo sibi haec sint obliviscitur, seque a se habere putat, quod nunquam sibi abesse considerat. Unde fit ut aliquando se haec ab eadem gratia utiliter subtrahat, et praesumenti quantum in se infirmetur, ostendat. Tunc enim vere cognoscimus bona nquasi amittendo, sentimus quia a nobis servari non possunt. Ad hoc itaque intiman
Abbreviated transcription (Latin):
minus ab inlicitis temperamus : Honnũ qua setimor cordiin sinuat & iuires nrae for¬
titudinis turbat : Et cominores contra aduersa & istimus quoquȩdamper dere im¬
moderatius dilista formidamus : Nonnum qua uero amor suus sementi in gerit eam¬
que latenti motua restitudine iustitiae diuertit & quose totam austori reddere
neglegit eo in se iustitiae iuri contradict : Uentus ergo uelemens quat tuor angu¬
los domus concutit : dumfortis temptatio occultis motibus quattuoruir tutes quatit¬
Et quasi quas satis angulis domus eruitur dimpulsatis urtutibus cnscientiatur batu: In¬
tralios autẽ quat tuor domus angulos filii conuiuantur: quia intra archanamentis quȩ
principaliter lus quattuor uirtutibus ad summȩ restitudinis culmen erigitur uir¬
tutes ceterȩ quasi quaedam cordis soboles se inuicem pascunt : Donũ quippe sp̃s quod in

Expanded text:
minus ab illicitis temperamus. Nonnunquam se timor cordi insinuat, et vires nostrae forminus ab illicitis temperamus. Nonnunquam se timor cordi insinuat, et vires nostrae fortitudinis turbat; et eo minores contra adversa existimus, quo quaedam perdere immoderatius dilecta formidamus. Nonnunquam vero amor suus se menti ingerit, eamque latenti motu a rectitudine justitiae divertit; et quo se totam auctori reddere negligit, eo in se justitiae juri contradicit. Ventus ergo vehemens quatuor angulos domus concutit; dum fortis tentatio occultis motibus quatuor virtutes quatitet quasi quassatis angulis domus eruitur, dum pulsatis virtutibus conscientia turbatutra hos autem quatuor domus angulos filii convivantur, quia intra arcana mentis, quae principaliter his quatuor virtutibus ad summae rectitudinis culmen erigitur, virtutes caeterae quasi quaedam cordis soboles se invicem pascunt. Donum quippe Spiritus, quod in