comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
U idit ⁊endicit qͣ spetot p̾lia uicit
Spe z osimas capt᷑ sacͦs ita creuit mactus.
U t stagnũ riuo uł torpens ignis oluio.
Et memor ad mores ꝓdesse eau̾e fauores.
Cũ bene pugnares canit ne fama nolaret
Qͣntoplus canit tantomag̾ illauolauit.
Et ꝯtrauotũ retulit laudabile totum.
Illuc in num̾i ppłi uenere. doceri.
Quosut pocebat locꝰ. ccas. ordo docebat
Uincens maiores ut stellas luna minores.
Hec dũ ꝯsueuit ⁊ osimaĩelatio treuit
Dixit ⁊ hoc secũ qͥcqͥd iubet ordo uł equũ.
E ligo sector amodiscenda tenẽdaq elamo
A ttenuant artꝰ lãbor ingens ⁊ cĩb artus.
Hec puer elegi puer ħ ⁊ plura per egi.
Iai tunt ordo gregis ia remꝰ ⁊ anchora legl.
Iam dignꝰ ceł. sat̾ actu. in eute loquelis.
U nꝰ cuminundo pugnaui fine secundo.
Miratͥx hoꝵ plebs. clerꝰ grex monachorum
M e petit audit amat. ꝑ agitq nos mea elamat.
Talia dum ractat zosimas secumq retractat.

Expanded text:
Vidit et didicit qua spe tot praelia vicit. Vidit et didicit qua spe tot praelia vicit. Spe Zozimas captus sacros ita crevit in actus, Ut stagnum rivo, vel torpens ignis olivo. Et memor ad mores prodesse cavere favores, Cum bene pugnaret, cavit ne fama volaret. Quanto plus cavit, tanto magis illa volavit, Et contra votum retulit laudabile totum. Illuc innumeri populi venere doceri, Quos, ut poscebat locus, aetas, ordo, docebat, Vincens majores, ut stellas luna minores. Haec dum consuevit Zosimas, elatio crevit. Dixit et haec secum: Quidquid jubet ordo vel aequum Eligo, sector, amo, discenda tenendaque clamo; Attenuant artus labor ingens et sopor arctus. Haec puer elegi, puer haec et plura peregi. Jam tunc ordo gregis, jam remus et anchora legis, Jam dignus coelis, sacer actu, mente, loquelis: Unus cum mundo pugnavi fine secundo. Miratrix horum plebs, clerus, grex monachorum Me petit, audit, amat, peragit quod vox mea clamat. Talia dum jactat Zosimas meritumque retracta
Abbreviated transcription (Latin):
icut hẏemps laurumñntit nͨ rogus aurum.
sic nosimã puer nec opes nec gloria rerum.
Q uas titolabentes ⁊ noxia queq docentes.
S p̾nit deuouit aĩoq manuq remouit.
E t monachꝰ fc̃s monachi uigilabat inactus.
ꝑ roponensq seqͥ doctores uiris ⁊ equi.
Insticit annoꝵ legem choĩbete suorum.
Institit inq breui tͣnscensismorib eui.
Mores dectoꝵ tñscend̾ doctor eorum.
t pu̾i metas euasit debilis etas
Nil magis ingͣtum ꝙͣ ñ punire reatum
Hiũ erat testis modicꝰ. sopor. asꝑauestis.
E t cib ⁊ stratꝰ. mͦ gła. tunc cructatus
Testiserat mõ̾achicolor ⁊ caĩor nescia bachi
N on caro spelł macra pallida. trita. flagellis.
Dotarelustarisibi spiritui famulari.
His intormãtis satre modulatio mentis.
x popsallebat. si qñ ligna tacebat.
Asame busti mens semꝑ ꝯscra iusti.
Non se demouit. d̾s hec hõ. cec̾a nouit
Talib ille mõdis dũpsalmis instat ⁊ ddis.
U ioit celoꝵ secreta. futurus eorum.

Expanded text:
icut hiems laurum non urit, nec rogus aurum; Sic Zosimam puerum nec opes, nec gloria rerum. Quas cito labentes, et noxia quaeque docentes Sprevit, devovit, animoque manuque removit. Et monachus factus monachi vigilavit in actus; Proponensque sequi doctores juris et aequi, Institit annorum legem cohibere suorum: Institit, inque brevi mutatis moribus aevi, Mores doctorum transcendit doctor eorum. Ut pueri metas evasit debilis aetas, Nil magis ingratum, quam non punire reatum. Hujus erat testis modicus sopor, aspera vestis, Et cibus et stratus, modo gloria, tunc cruciatus. Testis erat monachi color, et caro nescia Bacchi: Non caro, sed pellis macra, pallida, trita flagellis, Docta reluctari sibi, spiritui famulari. His in tormentis, sacrae modulatio mentis Christo psallebat, si quando lingua tacebat. A sanie busti mens semper conscia justi Se non dimovit; Deus haec, homo caetera novit. Talibus ille modis dum psalmis instat et odis, Vidit coelorum secreta, futurus eorum;
Abbreviated transcription (Latin):
Tongiꝰ ectendit. tã qm suspensa pependit.
Aere. iam tota ꝑcul atellure remota.
Et tanꝙͣ terre nolle ꝯtagia ferre
Corpꝰ purgatũ sursũ stecit inde leuatũ.
Sic mãicho coram suꝑũ fuit hospes ad horam.
Et̾num suꝑis sociando caro mulierig
Talib ex pauit zosunas monstrũq putauit
Aut aliꝙͥ uere qd dissonet amuliere.
S qd̾ fallat᷑ docet ħ frẽmq lutratur.

Expanded text:
Longius extendit, tanquam suspensa pependit Longius extendit, tanquam suspensa pependit Aere, jam tota procul a tellure remota, Et tanquam terrae nollet contagia ferre. Corpus purgatum sursum stetit inde levatum. Sic monacho coram superum fuit hospes ad horam, Aeternum superis socianda caro mulieris. Talibus expavit Zosimas, monstrumque putavit, Aut aliquid vere quod dissonat a muliere. Sed quod fallatur do
Abbreviated transcription (Latin):
his mulier cedit. lacͥmisq rogantis obeclit.
Surgit᷑. ⁊ paucis p̾mis ⁊ illa requirit
Que pax sc̃aꝵ qͥs sit status eccłarum.
Que studio rogum tͣctet᷑ sanctio legum
Qua ppł cura seruet mortalia iura.
Iule refect m̾itis eiis p̾cib q beatis.
x p̾icolas letos ⁊ festa pace quiecos:
E t florere fidem. pt̾ ħ ꝑsuadee eidem.
U t q̃ ñc floret neqñ marceat oret.
Antidotoq p̾cũ ꝯfortec ⁊ excitet eqnum.
In reu̾endaꝵ rectorib eccłiarum.
Ast̃ subit mente gͣtes agit ore silente.
M ens insecreco pulsat. clamore quicto.
S ignaq clamoris dat motꝰ ñ sonꝰ oris
Dum sic orat᷑ zosimas stupet. ⁊ uen̾atur.
Ora. comas. cultũ. pietatis hñcia uultum.
Pallentesq genas iam fun̾s hoĩe plenas.
Q uicꝙͥ spectat᷑ uͥtutẽ testificatur.
Cuncta beatoꝵ sunt argum̃ta bonoꝵ.
S subicere satis mirabiliora relatis̾.
N am dũ młtimodas dinim p̾toris odas.

Expanded text:
His mulier cedit, lacrymisque rogantis obedit. His mulier cedit, lacrymisque rogantis obedit. Surgitur, et paucis praemissis, illa requirit: Quae pax sacrarum, quis sit status Ecclesiarum, Quo studio regum tractetur sanctio legum, Qua populus cura servet mortalia jura? Ille refert meritis ejus precibusque beatis, Christicolas laetos et festa pace quietos, Et florere fidem. Post haec persuadet eidem, Ut quae nunc floret, ne quando marceat, oret; Antidotoque precum confortet et excitet aequum In reverendarum rectoribus Ecclesiarum. t: 1266 Astra subit mente, grates agit ore silente, Mens in secreto pulsat clamore quieto, Signaque clamoris dat motus, non sonus oris. Dum sic oratur, Zosimas stupet et veneratur Ora, comas, vultum, pietatis habentia multum, Pallentesque genas jam funeris omine plenas. Quidquid spectatur, virtutem testificatur Cuncta beatorum sunt argumenta virorum. Sed subiere satis mirabiliora relatis; Nam dum multimodas divini pectoris odas
Abbreviated transcription (Latin):
Offendis uere dunuir petis a muliere.
Hoc tͥ p̾beri qd̾ uir debet mulieri.
U era loqͥdec᷑ tͣnsgressor iuris habet᷑.
Q ui rogat illa dari q̃ possunt iuire negari.
Tn rur tripͥdem mõachus tu pbr ĩdem.
his trib urgetis parere p̾ci mulieris.
Te peccatrici benedicere ñ benedici.
Precip̾ ex more satro manꝰ iunicta loquore.
Intulit ista pater claret sc̃issima mat̾.
Claret qͣntoꝵ. mat̾ sacra sis meritorum.
Nam licet innotꝰ fuerim. lõgeq remotꝰ.
N ec dc̃m tͥ sit q̃uita qͥs ordo tĩbi sit
Om̃ia nomisti. nom̃ quoq ñ taciusti
Ista docent qͣnti sis. ⁊ qͣm gͣta tonanti.
Cui sic gͦ plates hc̃ fiectas. ħc mͥ places.
Sipetit ip̃e dabit pete. uotũ uita iuuabit.
Uita beatoꝵ notis succurrit eorum.
H anc d̾s actendit ⁊ p̾mia digna rependit.
Nullus ei flecus uenit ex discrimine sexus.
N ec ꝓ ꝑsona datur anfert᷑ ue corona
Gra uel m̾itum dat munꝰ cuiq pec̃cm

Expanded text:
Offendis vere, dum vir petis a muliere Offendis vere, dum vir petis a muliere Hoc tibi praeberi quod debet vir mulieri. Vera loqui detur, transgressor juris habetur Qui rogat illa dari, quae possunt jure negari: Tu vir, tu pridem monachus, tu presbyter idem, His tribus urgeris parere preci mulieris. Te peccatrici benedicere, non benedici, Praecipit ex more sacra manus uncta liquore, Intulit ista Pater: Claret satis, o sacra mater! Claret quantorum, mater sacra, sis meritorum. Nam licet ignotus fuerim, longeque remotus, Nec dictum tibi sit quae vita, quis ordo mihi sit, Omnia novisti, nomen quoque non tacuisti. Ista docent quanti sis, et quam grata Tonanti. Qui sic ergo places, hunc flectas, hunc mihi places: Si petis, ipse dabit; pete, votum vita juvabit. Vita beatorum votis succurrit eorum: Hanc Deus attendit, et praemia digna rependit. Nullus ei flexus venit ex discrimine sexus Nec pro persona datur auferturve corona; Gratia vel meritum dat munus cuique petitum.
Abbreviated transcription (Latin):
X p̃mconfessus mõathumq freq̃nto recessus.
Hic delictoꝵ ueniam suspiro meorum.
Ne fuge siste parum uercaris lustra feraꝵ.
Per nom̃ xp̃i. per p̾mia q̃ meruisti
Illa gradum fixit. manib q sub obsistag dixit.
F̃ emina sũ ⁊ osima. scelerũ molinine ꝓroma.
E xpers pãnorum. confundoradora minorum
N ec sinit os uerci. pudor ĩguinis hau̾t cooꝑti.
S qͥate xp̃i famłm scio. qd peciisti.
ẜ iec. si dod̾is quo menibra tegam mulieris.
Uis loqͣr aut rostem. uersus retus damͥ uestem.
In de cuculla dat᷑ qͣ femina tota p̾fatur.
Cur pat̾ inseq̃ris latebras mise̾ mulieris
Cui aut qͦ cursus. fremit hic leo. nm᷑ at ursus:
Q d̾ si sꝑare bonum potes in regione leonum.
hec ea dũ memorit mõachus ꝓffrnt᷑ orat.
U t bĩtoitat᷑. s ⁊ hoc ea strata precatur.
f emuina. scẽ pat̾ mõacħ sanctissima mat̾.
Clamitat. int̾q bñdic inculcat uterq.
hec ratio litis inimicalis heremiti
Dum sic certet᷑ sac femina talia fatur

Expanded text:
 confessus, monachique frequento recessus, Hic delictorum veniam suspiro meorum; Nec fuge, siste parum, verearis lustra ferarum Per nomen Christi, per praemia quae meruisti, Illa gradum fixit, manibusque subobsita dixit: Femina sum, Zosima, scelerum molimine prima; Expers pannorum confundor ad ora virorum, Nec sinit os verti pudor inguinis haud cooperti: Sed quia te Christi famulum scio, quod petiisti Fiet, si dederis quo probra tegam mulieris. Vis loquar aut restem; versus retro da mihi vestem. Inde cuculla datur, qua femina tecta profatur: Cur, Pater, insequeris latebras miserae mulieris? Cur, aut quo cursus? Fremit hic leo, murmurat ursus. Quod sperare bonum potes in regione leonum? Haec ea dum memorat, monachus prosternitur, orat Ut benedicatur, sed et haec ea strata precatur Femina: Sancte Pater; monachus: Sanctissima mater. Clamitat uterque; Benedic, inculcat uterque. Haec ratio litis, haec unica lis eremitis; Dum sic certatur, sacra femina talia fatur.
Abbreviated transcription (Latin):
Mnibus offerte quod iiltis. osfer-¬
re deuolutate ura: qđ cõmune erit
clistribuit᷑ iicuiq sicut cinq opus erit.
Garolaphilaciũ attende: & om̃s habebimꝰ.
Ualde me delectat. i p̃tu fuerit p̃sepe nr̃m̃:
ut nos simꝰ iumenta cli. Uas ager cłi neauo
det hyrrum lineam tunicam: nisi de cõ

Expanded text:
mnibus offerte quod vultis, offerte de voluntate vestra. Quod commune erit, distribuetur unicuique sicut cuique opus erit. Gazophylacium attendite, et omnes habebimus. Valde me delectat, si ipsum fuerit praesepe nostrum, ut nos simus jumenta Dei, vos ager Dei. Nemo det byrrhum, vel lineam tuni
Abbreviated transcription (Latin):
& illud nobis ł ꝓremissionis ł ꝓttictionis
nimietate dicat᷑. Nonne si recde offeras ũ
recde autem diuidas. peccasti : Iitas de enĩ
ieumioꝵ uictimas qͣs nobis iolenta uis¬
cerum c̃unlsione incõsiderate Extorquen¬
tes dño recte osferre nos credimus: ilte
qͥ diliiit misccł̾iam & iutliciũ execrat᷑ cli¬
cens. bgxo dñs cliligens iudicium: ⁊ ochio¬

Expanded text:
 uel pro remissionis uel pro districtionis nimietate dicatur: nonne si recte offeras, non recte autem diuidas, peccasti? illas etenim ieiuniorum uictimas, quas nobis uiolenta uiscerum conuulsione inconsiderate extorquentes domino recte offerre nos credimus, ille qui diligit misericordiam et iudicium execratur dicens: ego dominus diligens iudicium, o
Abbreviated transcription (Latin):
rurium remissione nexia ingule uentrisq de-¬
sideriã c̾cidamꝰ. Et̃ enĩ memini me frequent̃
ita appetitũ cibi penitꝰ respuisse. ut luobus
cliel ac trib refectione dilata. memoriã qͥdẽ
ulliꝰ edulii meã irt̃pellauer it m̃tem: ⁊ rursũ
aboculis meis ita somnũ chiaboli inpugnatõne
subtractũ. ut plures cdies ac noctes paululun

Expanded text:
rursum remissione noxia in gulae nentrisque derursum remissione noxia in gulae nentrisque desideria concidamus. Etenim memini me frequenter ita adpetitum cibi penitus respuisse, ut duobus diebus ac tribus refectione dilata ne memoria quidem ullius edulii meam interpellauerit mentem, et rnrsam ab oculis meis ita somnum diaboli inpugnatione subtractum.. at plures noctes ac dies paululum
Abbreviated transcription (Latin):
drem tuuĩ & annintiabit᷑ tͥ: seniores tuos et
dicent tͥ. Om̃i utit᷑ conatu debet cdiscretionis
donum uirtute humilitatis ad qͥri: que nos il¬
lesos abutraq potest nimictate  ⁊ uare .u. etꝰ
tatriq sententia est: nimietates equales st̾.
Numuni enĩ finem nimietas ieunrii acuo¬
racitatis ꝑuenit: codemq dispenlio. ugiliaꝵ
inmoderata c̾tinuatio: monachũ qͦ sumni gra¬
uissimi dorpor ĩuoduit. Nam ꝑexcessum cõtinẽ¬
tie debilitatũ quemq ad illum statum reuoci¬
ri necesse ẽ inqͦ negdegens quisq ꝑincuriam
detinet᷑: ita ut frequent̃ qͦs ꝑcastrimargiam
decipi ũ ł potuisse c̾ipeximꝰ ꝑinmoderationẽ
iciunõꝵ uiderimꝰ suisse deiectas: att ad ean¬
dem quã uicerant passionẽ ĩ firmitatis occali¬
gradientũ ẽ Mita int̾ utrasq nimtẽtates dlis¬
cre moderante grarliendum ut nec atradito
c̃tinentie tramite nos adqͥescamꝰ ab tluci: nec

Expanded text:
trem tuum, et adnuntiabit trem tuum, et adnuntiabit ione. Omni igitur conatu debet discretionis bonum virtute humilitatis acquiri, quae nos illaesos ab utraque potest nimietate servare. Vetus  id est nimietates aequales sunt. ad unum enim finem nimietas ieiunii ac uoracitas peruenit, eodemque dispendio uigiliarum inmoderata continuatio monachum quo somni grauissimi torpor inuoluit. nam per excessum continentiae debilitatum quemque ad illum statum reuocari necesse est, in quo neglegens quisque per incuriam detinetur, ita ut frequenter quos per gastrimargiam decipi non potuisse conspeximus, per inmoderationem ieiuniorum uiderimus fuisse deiectos atque ad eandem quam uicerant passionem infirmitatis occasiest et ita inter utrasque nimietates distione moderante gradiendum, ut nec a tradito continentiae tramite nos adquiescamus abduci nec
Abbreviated transcription (Latin):
libertate qdł fieri penitꝰ ñ oportet trib
de causil. pͥmo qͥa mens monachi semꝑ
qͥsq. degustatione motlice insuauitatis osfen¬
sus: tie admomentũ qͥdem delitias gutturis
sui ualuerit castigare. Sccło: qtł nonnũ quã
euenit ut adhoram desit ilta speties que
postulat᷑ a nobis & uerocurdiam necessitati
uł frugalitati suscipientis ĩ cutimꝰ publica¬
mes scilicet pauꝑtatt̃ eiꝰ: quã soli d̾o cognitã
eͥe maluerat. Tercio: qł intertlum solet sapor
ille quẽ nos adici poscimꝰ aliis dlisplicere d̾ inue¬
nimur iniuriã multis clum nr̃e gule acdeli¬
terio satisfacere cupimus irrogari: ꝓpt̾ trł om¬
nimotłis hec innod̾ est castigtaida lbertas.
Anifestissime cũplatur nuni
adño uiam ꝑfectionis ostendi: qͥ habens
unde eruliri doctrinam senioꝵ uł instituta
c̃tempserit: paruipendens niud eloqͥum quod
oportet dilutentissime custodiri: incerroga pa¬

Expanded text:
libertate. quod fieri penitas non oportet tribus libertate. quod fieri penitas non oportet tribus de causis. primo quia mens monachi sempequisque degustatione modicae insuauitatis offensus ne ad momentum quidem delicias gutturis sui ualuerit castigare. secundo quod nonnumquam euenit, ut ad horam desit illa species quae postulatur a nobis et uerecundiam necessitati uel frugalitati suscipientis incutimus, publicantes scilicet paupertatem eius quam soli deo cognitam esse maluerat. tertio quod interdum solet sapor ille quem nos adici poscimus aliis displicere, et inuenimur iniuriam multis, dum nostrae gulae ac desiderio satisfacere cupimus, inrogare. propter quod omnimodis haec in nobis est castiganda libertas. anifestissime conprobatur nulli a domino uiam perfectionis ostendi, qui habens unde ualeat erudiri doctrinam seniorum uel instituta contempserit, parui pendens illud eloquium quod oportet diligentissime custodiri: interroga pa
Abbreviated transcription (Latin):
dio atq ob seruantia semet ip̃m expedire
c̃tenderit. Nam quẽ admottum ab solutio
ieumii ante horam canonicã nullatenus
carum sumptuosa atq ex qͥsita preꝑatio
sĩmuliter amputanda. Exhis eñ trsb cau¬
sis: eliuerse ac pessime ualituttines anime
ꝓcreant᷑. Nam depͥma monasttrii oclum
ꝓignit᷑ : aq ex inde orror & intolerantia
eiꝰem cõcrescit habitaculi quã sine lubio
mox liscessio ac fuga uelocissima sub seqͥt᷑.
De scila: utniiti tuxurie aclibilinis aculei
suscitatit᷑. Dec̃cia: etiam in extricabiles filar¬
girie laqueas nectit ceruicib captiuoꝵ nec
aliqͣndo monachũ sine ꝑfecta xp̃i nulitate
fundari. Cuiꝰ nodis passionis in e̾t uestima
isto qͦq. dep̃hendimꝰ inditio: cũfort ad re¬
fectionẽ aetenti ab aliqͦ fr̃m contenti cion
sumus eo sapore tybos sumere quo abexi¬
bente c̃diti st̾ : qͥ quedam suꝑfuriti eis uł
adici importuna atq esfrenata poscimus

Expanded text:
dio atque observantia semetipsum expedire dio atque observantia semetipsum expedire contenderit. Nam quemadmodum absolutio jejunii ante horam canonicam legitimamqucarum sumptuosa atque exquisita praeparatio similiter amputanda, ex his enim tribus causis diversae ac pessimae valetudines animae procreantur. nam de prima monasterii odium gignitur atque exinde horror et intolerantia eiusdem concrescit habitaculi, quam sine dubio mox discessio ac fuga uelocissima subsequetur. de secunda igniti luxuriae ac libidinis aculei suscitantur. tertia etiam inextricabiles filargyriae laqueos nectit ceruicibus captiuorum nec aliquando monachum sinit perfecta Christi nuditate fundari. cuius nobis passionis inesse uestigia isto quoque deprehendimus indicio, cum forte ad refectionem detenti ab aliquo fratrum contenti non sumus eo sapore cibos sumere quo ab exhibente conditi sunt, sed quiddam superfundi eis uel adici inportuna atque effrenata poscimus
Abbreviated transcription (Latin):
riturũ. Tn illo namq utilis est prudesq dis¬
cretio: equali manachũ clistrictione faci¬
ens semꝑ incedere nec ꝑmitttns sub oe¬
casione dobilitate corporis de arluis ad ꝑni¬
ciosa semꝑ p̾rupta denolui: in hoc nͦ magna¬
nimitas salutarisq ualeat ñ solum que
uident᷑ ꝓspera munili p̾sertis despicert: ue¬
rum etiam ab aduersis cristibq ñ frangi
& ea uelnt parua nullamq c̃tempnere:
illic habens tefixũ uigit̃ sue m̾̃itis intuitũ
quo se cotulie singulisq momentis accer¬
sienctum e̾e̾ se credat.
Astrimargie genera: sͥ tria. primũ:
qu ad refectionẽ ꝑurget monachũ.
ante horam statutam ac legitunã festi¬
nare. Scł̃m: qł expletione uentris & qͣ¬
rumlibet escarum uoracitate letat᷑. Ter¬
cium: qł accuratiores ac delicatis sitnos desi¬
derat cibos. Qne tria ñ leni dispentlio mo¬
tiachũ feriunt: nisi abotãib istis pari stu¬

Expanded text:
riturum. in illo namque utilis est prudensque disriturum. in illo namque utilis est prudensque discretio, aequali monachum «listrictione faciens semper incedere nec permittens sub occasione debilitati corporis de arduis ad perniciosissima praerupta deuolui, in hoc uero magnanimitas salutaris, quae ualeat non solum quae uidentur prospera mundi praesentis despicere, uerum etiam aduersis tristibusque non frangi et ea uelut parua nullaquo contemnere, illic habens defixum iugiter suae mentis intuitum, quo cotidie singulisque momentis accersiendum esse se credit.astrimargiae genera sunt tria: primum quod ad refectionem perurget hominem, ante horam statutam ac legitimam festinare, secundum quod expletione ventris et quarumlibet escarum voracitate laetatur, tertium, quod accuratiores ac delicatissimos desiderat cibos. Quae tria non levi dispendio Christianum feriunt, nisi ab omnibus istis pari stu
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃a xp̃i uelut splendidis sima lumina¬
ria om̃ib p̾locanit esu panis qͥ apud eos
uilis habet᷑ ac facilis abstinuisse cognoui¬
mus: nec eoꝵ quẽpiã qͥ hanc regulam
declinantes p̾termisso panis esu legu¬
minum uł olerum. seu pomoꝵ refectio¬
nem sectati stͥ inter ꝓbatissimos habitũ
aliquando cõspeximꝰ: s nec iliscretionis
qͥdem aut scientie grãm c̾secutum. Non
solum etñ ceteras inusicatas escas expetere
monachũ ñdebere decernunt ne uide¬
licet cursus eiꝰ uelut inpropatulo cunc¬
tis expositus: inanis factis acnacinis ce¬
nodoxie morto depereat. Adhuc inum
beati macharii ꝓfertur nob̾ salutare
mandatũ: qdł ubellus ieiunioꝵ ⁊ c̾tinentie
canti uiri claudet sententia. sta in quio de¬
bere monachũ ierimiis oꝑam dart ut
centum annis incorpore cõmoratimũ: ita
motus animi refrenart ⁊ iniuriã obliui¬
sci tristiciasq respuere: dolores qͦq ac detti¬
menta c̾tempnere. tamquã cotidie mo¬

Expanded text:
gratia Christi uelut splendidissima luminaria omnibus praelocauit, esu panis, qui apud eos uilis habetur ac facilis, abstinuisse cognouimus, nec eorum quempiam, qui hanc regulam declinantes praetermisso panis usu leguminum uel holerum seu pomorum refectionem sectati sunt, inter probatissimos habitum aliquando conspeximus, sed ne discretionis quidem aut scientiae gratiam consecutum. non solum enim ceteris inusitatas escas expetere monachum non debere decernunt, ne uidelicet cursus eius uelut in propatulo cunctis expositus inanis factus ac uacuus cenodoxiae morbo depereat, sed nc ibeati Macari proferetur nobis salutare mandatum, quo libellum ieiuniorum et continentiae tanti uiri claudat sententia. ita inquit debere monachum ieiuniis operam dare ut centum annis in corpore commoraturum, ita motus animi refrenare et iniuriarum obliuisci tristitiasque respuere, dolores quoque ac detrimenta contemnere tamquam cotidie mo
Abbreviated transcription (Latin):
Norunt enĩ ficeles qͥd accipiant: & bonũ
rent: hoc obtarit hoc orant qͥa sinon ꝑse¬
uerauerint innita bona: seꝑabintur
ib illo pane srgo panem nr̃m cotalianũ
da nob̾ qͥd est: Sic uiuamꝰ: ut abaltario tuo¬

Expanded text:
im fideles quid accipiant, et bonum rent. Hoc optant, hoc orant: quia si non perseveraverintin vita bona, separabuntur ab illo pane. Ergo, Panem nostrum quotidianum da nob
Abbreviated transcription (Latin):
gilantissime ꝓuidentlum ẽ. neumquã
m̃tis nr̃e uigor blantdis secductionib. ener¬
netur. neue nt supra iam eflictum ẽ easti
quesita qͥnqͣgesime reqͥe ac securitatem ꝑ¬
damus. Et ideirco nulla penirꝰ inciboꝵ
qͣsitate uł modo admitratur abiectio sed
ab escis quarũ cõtinentia ilieb festis ĩte¬
gritate pudicitie tuebam᷑ etiam liẽb
celederrimis similit̾ temperemꝰ: neteti¬
cia festiuitatis ꝑniciosissimã nob̾ carna¬
lium incentiuoꝵ suscitans pugnã uerta¬
mur inluctum: illamq excelientiorem
liod̾ que gautlio incorruptõnis exultat
festiuitatem m̃tis eripiat. Mincipiamꝰ
post breue cornalis ieticie uanitatẽ: amis¬
sam cordis pudicitiam longo penitentie me¬
rore deflere. Qum immo stutdientdim est:
ut ñ frustra ad nos illa ꝓphetice adhortati¬
onis cõmonitio dirigatur. Celebza uita fes¬
ciuitates tuas: & redae uota tua. Si em̃ cõ¬
tinentie iugitatem interiecta dierum

Expanded text:
gilantissime prouidendum est, ne umquam gilantissime prouidendum est, ne umquam mentis nostrae uigor blandis seductionibus eneruetur neue ut suprquaesitam Quinquagensimae requie ac securitate perdamus. et idcirco nulla penitus in ciborum qualitate uel modo admittatur adiectio, sed ab escis, quarum continentia diebus profestis integritatem pudicitiae tuebamur, etiam diebus celeberrimis similiter temperemus, ne laetitia festiuitatis perniciosissimam nobis carnalium incentiuorum suscitans pugnam uertatur in luctum illamque excellentiorem nobis quae gaudio incorruptionis exultat festiuitatem mentis eripiat et incipiamus post breuem carnalis laetitiae uanitatem amissam cordis pudicitiam longo paenitentiae maerore deflere. studendum quin immo est, ut non frustra ad nos illa propheticae adhortationis commonitio dirigatur: celebra Iuda festiuitates tuas, et redde uota tua. si enim continentiae iugitatem interiecta dierum
Abbreviated transcription (Latin):
dieri ita est custotlienda soitempintas:
ut corporis atq humano cultui ꝓsit ma¬
gis remissio inttusta quã noceat. qͥa nͨ
uliuis festiuitatis ganttio aculeo carms
obtundere nec inuntis ille aduersarnis
dierum nouerit reuerentia mitigari.
It ergo & diel festis statuta cõsuetuli¬
nis sollempnitas cã seruetur. & salub̾rimꝰ
parsimonie modꝰ minime transcendat᷑:
sufficit ut inthalgentiã remissionis eo usq
ꝓgredli paciamur ut cyb qͥ hora ꝓtẽpo¬
ut escarũ solitus modus uł qͣlitas ñ mutet᷑
uł puritas corporis łintegͥtas m̃tis abstinen¬
tia qͥ dragesime diligentius ad qͥsita. qͥn¬
qͥ esime remissionẽ depereat: nichilq
nobis ꝓsit obtinuisse ieiuniis. qł mox
amicti torat incanta saturitas: p̃ser tim
cũ etiã hostis nr̃i ñ itnota uersucia tũc
p̃cipue mimitionẽ nr̃e puritatis itpug¬
net : cũ eiꝰ custorlia senserit sollempni
tatis celebritate laxitam. Quã obrem ui¬

Expanded text:
dierum ita est custodienda sollemnitas, dierum ita est custodienda sollemnitas, ut corporis atque animae cultui prosit magis remissio indulta quam noceat, quia nec ullius festiuitatis gaudium aculeos carnis obtundere nec inmitis ille aduersarius dierum nouit reuerentia mitigari. ut ergo et diebus festis statuta consuetudinis sollemnitas conseruetur et saluberrimus parsimoniae modus minime transcendatur, sufficit ut indulgentiam remissionis eo usque progredi patiamur, ut cibus, qui hora diei nut escarum solitus modus vel qualitas non mutetur, ne puritas corporis, vel integritas mentis, abstinentia Quadragesimae diligentius acquisita, Quinquagesimae remissione depereat, nihilque nobis prosit obtinuisse jejuniis quod mox amitti cogat incitata saturitas: praesertim cum etiam hostis nostri non ignota versupraecipue munitionem nostrae puritatis inpugnet, cum eius custodiam senserit sollemnitatis cuiusquam celebritate laxatam. quamobrem ui
Abbreviated transcription (Latin):
que ilistrictionis regulam mollunt et¬
missiore indulitentia presumentes eos quib
uerbum dñi p̾dicamꝰ tlistrictinib. precep¬
tis & grauiorib quã ipli ꝑferre possumus
ponderib obruamꝰ. Quod eũ facimꝰ qͥd nisi
cduplici pondre attrt tñsura. p̃ceptoꝵ
uł metim᷑: Si eñi aliter ea nobis. alit̾
nr̃is fr̃ib clispenlemꝰ: recte increpamur
dño pondus tluplex: & statera dolosa
ñ est bonum incõspectu eiꝰ. Hoc etiam modo
reatum dolosi ponderis chuplicuq mensure
euident ĩ currimꝰ: si distrinctiora quedam
quã priuatĩ ꝑ uras cellulas exertere cũsue¬
uimus hamane laudis cuprelitate corã
fratrid ostentemus: ab stinentioret sci¬
licet & sanctiores apparert affectantes
humano c̾spectui quã diuino qͥmorbus
precipue ñ solianmꝰ uitandus: uerum
etiam ab ominanꝰ est nob̾. Sed interim
aquestione ꝓposita panlolongius euagati
ad eandem aqua discessimus reu̾tam᷑.

Expanded text:
quae districtionis regulam molliunt requae districtionis regulam molliunt remissiore indulgentia praesumentes, eos quibus verbum Domini praedicamus districtioribus praeceptis et gravioribus quam ipsi perferre possimus ponderibus obruamus. Quod cum facimus, quid nisi duplici pondere atque mensura praeceptorum uel metimur? si enim aliter ea nobis, aliter nostris fratribus dispensemus, recte increpamur domino pondus duplex, et statera dolosa non est bonum in conspectu eius. hoc etiam modo reatum dolosi ponderis duplicisque mensurae euidenter incurrimus, si districtiora quaedam quam priuatim per nostras cellulas exercere consueuimus humanae laudis cupiditate coram fratribus ostentemus, abstinentiores scilicet et sanctiores apparere adfectantes humano conspectui quam diuino: qui morbus praecipue non modo uitandus, uerum etiam abominandus est nobis. sed interea a quaestione proposita paulo longius euagati ad eandem a qua discessimus reuertamur.
Abbreviated transcription (Latin):
portionem: uelud oꝑarios franthualentos ser-¬
mo diumꝰ ita c̃dempnat. Maledictus.: qui
facit oꝑa dm̃i neglegent̃. Non gͦ immerito
cũ qͥ se ita iniqͦ falit examine. increpat
clñs dicens. Uerũtamen uani fitii hominũ:
mendaces filii hominũ instattris ut deci¬
piant. Et id circo beatus apłs ut discretio¬
nis moderamine retinentes ĩ neutrã par¬
teni illecti nimietatate uergam᷑: amonet
clicens rationabile obseqͥimi ur̃m. Quam
rem etiam legis lator similit̃ int̾clicit:
ita p̃cipiens. Siatera iusta: & equa sint
pondera. Instus molius: equusq sextarius
Salomorio quoq :̃ parem suꝑ hoc senten¬
tiam ꝓferente. Ponclus magnum &
pusillum. ꝙ m̃sure cluplices ĩmunda st̾
ante clm̃ utraq: & qͥfacit ea inadinuen¬
cionib suis cõpetdiet. Pro inde ñ solum
illud qł tliximꝰ s etiam hoc modo studeti
tlum ẽ nob̾ ut nec iniqua pondera ĩcordib
nr̃is. nec inbrreis conscientie nr̃e m̃su¬
ras chuplices habeamꝰ: idem ne ipsi ea

Expanded text:
portionem, uelut operarios fraudulentos sermo diuinus ita condemnat: maledictus qui facit opera domini fraudulenter. nOni ergo inmerito eum, qui se ita iniDominus dicens: Verumtamen vani filii hominum, mendaces filii hominum in stateris, ut decipiant . Et idcirco beatus Apostolus, ut, discretionis moderamina retinentes in neutram partem inlecti nimietate uergamur, admonet dicens: rationabile obsequium uestrum. quam rem etiam legislator similiter interdicit ita praecipiens: statera iusta, et aequa sint pondera, iustus modius, aequusque sextarius, Salomone quoque parem super hoc sententiam proferente: pondus magnum et pusillum et mensurae duplices, inmunda sunt ante dominum utraque, et qui facit ea. in adinuentionibus suis conpedietur. proinde non solum illo quo diximus; sed etiandum est nobis, ut nec iniqua pondera in cordibus nostris, nec in horreis conscientiae nostrae mensuras duplices habeamus; id est, ne ea ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
Otidianimi fidti ac coscientie martyri¬
um merebatur acriorib. se ieniniis igi¬
liĩsq cõficiens: uestimento cilicino intruise¬
cus desuꝑ pelticeo utebat᷑. Nomqnã petes
lnians numquã depedib. sordes abluens:. nili
quã moreretur: umquã uidit.

Expanded text:
otidianum fidei ac conscientiae martyrium merebatur, acrioribus se jejuniis vigiliisque conficiens, vestimento cilicino intrinsecus, desuper pellicio utebatur, nunquam corpus lavans, nunquam pedibus sordes abluens, nisi cquam moreretur, unquam vidit.
Abbreviated transcription (Latin):
anum datiobis hodie: ñ merem si no¬
minato pane & cetera necessaria ĩ telli¬
gant᷑: qmͦ quanto ioseph inuitauit fr̃s
suos homines illi inqͥt hodie mecũ man¬
dueabunt panem. Quare patiem solum
man ducatiri erant: Sed asolo pane:
intellecta it cetera. Sic qͣndo rogamꝰ pant̃
int̾ra necessarium est postulamꝰ. Sed qͥd

Expanded text:
anum da nobis hodie; non miremur, si nominato pane et caetera necessaria intelligantur. Quomodo quando Joseph invitavit fratres suos: Homines illi, inquit, hodie mecum manducabunt panem . Quare panem solum manducari erant? Sed a solo pane intellecta sunt caetera. Sic quando rogamus panem in terra necess
Abbreviated transcription (Latin):
talia offerat sc̃itas ur̃a: qͥb ego solui qͣsi de¬
rus p̾ciosus forte decet ep̃m quãius ñ de¬
ceat augustimun: id est hominem paupe¬
rem depanperib natum. Modo licturi st
homines qͥa inueni p̾ciosas uestes qͣs ñ pas¬
sem habere. ł indomo patͥis mei: ł in illa se¬
culari ꝓfessione mea. Non decet talem ab¬
accipio. Siqͥs meliorem dederit uendo: qͥa
& facere soleo. ut qͣndo ñ potest uestis e̾eᷤ
cõmimis p̃cium uestis possit e̾t̾ cõmu¬
ne: uendo & erogo panꝑid. si hoc eũ de
lectat ut ego habeã : talem det de quo
ego ñ erubescam. fateoꝵ enim
bis dep̃ciosa ueste
erudesco: qͥa non
decet hec men

Expanded text:
talia offerat sanctitas vestra, quibus ego quasi derum pretiosum, forte decet episceat Augustinum, id est, hominem pauperem de pauperibus natum. Modo dicturi sunt homines, quia inveni pretiosas vestes, quas non potuissem habere vel in domo patris mei, vel in illa saeculari professione mea. Non decet. Talem debaccipio. Si quis meliorem dederit, vendo: quod et facere soleo, ut quando non potest vestis esse communis, pretium vestis sit commune, vendo et erogo pauperibuslectat ut ego habeam, talem det vestem de qua non erubescam. Fateor enim vobis, de pretiosa veste erubesco, quia non decet han
Abbreviated transcription (Latin):
uult fieri. qͥa honor regis uidicium diligat:
& itlcirco sapientissimꝰ salomon ut inneu¬
tram partem uergente urdicio declinemꝰ
ammonet cdicens. Honora dm̃n de tius
iustus laborid: & deliba ei defructib iusticie
tue. Et enĩ residet int̾scientia nr̃a ĩcorruptꝰ
qͥdam ac uerus iudex qͥnumquã suꝑstatũ
puritatis nr̃e cunctis errantib solus ipse
ñ faltit᷑ Om̃i uit᷑ cautione atq sollertie
iugis cirtums pecti cordis seruet᷑ intetio:
inc̾siderate cõtinentie cupilitatis succensi
aut de siderio nimie remissionis ĩ lecti:
substantiam uirium nr̃arũ inequa tru¬
lance anime puritatem inaltera uires
corporis collocantes: ĩta uͦ c̾scientie iutlicio
utraq pendamꝰ ut inneutrã partẽ unnis¬

Expanded text:
uult fieri, quia honor regis iudicium diligit. uult fieri, quia honor regis iudicium diligit. et idcirco sapientissimus Salomon, ut in neutram partem uergente iudicio declinemus, admonet dicens: honora deum de tuis iustis laboribus. et deliba ei de fructibus iustitiae tuae. etenim residet in conscientia nostra incorruptus quidam ac uerus iudex, qui nonnumquam super statu puritatis nostrae cunctis errantibus solus ipse non fallitur. omni igitur cautione atque sollertia iugis circumspecti cordis seruetur intentioinconsideratae continentiae cupiditate succensi aut desiderio nimiae remissionis inlecti substantiam uirium nostrarum ad iniquae trulance animae puritatem, in altera autem uires corporis conlocantes ita uero conscientiae iudicio utraque pendamus, ut in neutram partem uni
Abbreviated transcription (Latin):
Ocestne hec caro insolitis
blandim̃tis cãlonge festiuitatis ĩ lecta
non aliqͥd sumptuosum de iłto quã uis ad siolo
uitioꝵ fomite germinare. aut mens pre¬
sumptis ustra c̾daetiedinem dapib onera¬
ta ñ erga famulimi corpꝰ rigorem domina¬
tionis inflectere p̃serti cũ innobis
inridioris etatis cito ad rebelliopͥem
solitas habundautius. ł certe ĩ solitas licen¬
tius p̃sumiamꝰhu
istam refectõnis int̾capetlinem iuste dis¬
tunctioni obe̾e ñ posse si mͦ ut tlictum
est equã unlulitentieq tñsurã pari lance¬
ꝑpendens utramq similit̾ ninietateni
mons incorrupde castiet. Et utrum
siñti. nr̃m delitiarũ depͥmat ponilus an
uero alterã hoc ẽ. corparis maioꝵ partem
ab stinentie ĩ clinat austeritas uera discre¬
tione clistinꝑat: illam uł cõprimens ł suble¬
uat portionem. quẽ uł extolli senserit uł
grauari. Nichil enĩ dñs ñr ad cultum acep¬
ad honerem sinĩ abiq iindicii moderatione

Expanded text:
otestne haec caro insolitis blandimentis tam longae festiuitatis inlecta non aliquid sentuosum de illo quamuis absciso uitiorum fomite germinare, aut mens praesumptis ultra consuetudinem dapibus onerata non erga famulum corpus rigorem dominationis inflectere, praesertim cum in nobis uiridior aetas cito ad rebellionem solitas abundantius uel certe insolitas licentius praesumamus? istam refectionis intercapedinem juste districtioni obesse non posse, si modo, ut dictum est, aequam indulutramque similiter nimietatem mens incorrupta castiget, et utrum spiritum nostrum deliciarum deprimat pondus, an uero alteram hoc est corporis partem maior abstinentiae inclinet austeritas, uera discretione distinguat, illam uel conprimens uel subleuans portionem, quam uel extolli senserit uel grauari. nihil enim dominus noster ad cultum atque honorem suum absque iudicii moderatione
Abbreviated transcription (Latin):
qͥeqͥd necessitate uictus cortdliani & ineui¬
tabilem usũ cartus exceait ad secularem
clisfinierut̃ turam & sollicitirdinẽ ꝑtinere:
ut uerbi gr̃a si cũ possit oꝑatio unins soli¬
di necessitatẽ nr̃i corporis expedirei ad
cluoꝵ uł crium solidoꝵ ad qͥlitionem nos¬
met ipsos ꝓpensiorẽ uelimus oꝑe ac labo¬
re listendert: d cum tluarum uelam̃
susficiat tunitarũ adusimi scilicet noctis
Miliei: trium ł quatuqr fieri dm̃i ꝓcure¬
mus. Cumq unuis siue duarã habitãcio
susficiat cellularũ. ambitione scłari atq am¬
plinidine delestati quatuor siue qͥnq cellas
& has easdem exqͥliti ornatꝰ & capatiores quã
usus desiderat extruamus : passienem libi¬
clinis mundia dis inqͥiz possumꝰ p̃ferentes
qł ñ sine instinctu demotiũ fitri manifes¬
tissima nos experim̃ta docuer̃. Nam qͥdam
ꝓ batisamus senioꝵ cũ transirex ueta cellã
cuusdam fr̃s hac animi qua deximiꝰ egri¬
tudine iaborantis: ut pote qͥiextruenttis

Expanded text:
quid necessitatem uictus cotidiani et ineuitabilem usum carnis excedit, ad saecularem definierunt curam et sollicitudinem pertinere: ut uerbi gratia si, cum possit operatio unius solidi necessitatem nostri corporis expedire, ad duorum uel trium solidorum adquisitionem nosmet ipsos propensiore uelimus opere ac labore distendere, et cum duarum uelamen sufficiat tunicarum ad usum scilicet noctis ac diei, trium uel quattuor fieri domini procuremus, cumque unius sine duarum habitatio sufficiat cellularum, ambitione saeculari atque amplitudine delectati quattuor seu quinque cellas et has easdem exquisiti ornatus et capaciores quam usus desiderat extruamus, passionem libidinis mundialis in quibus possumus praeferentes. Quod non sine instinctu daemonum fieri manifestissima nos experimenta docuerunt. nam quidam probatissimus seniorum cum transiret iuxta cellam cuiusdam fratris hac animi qua diximus aegritudine laborantis, utpote qui in extruendis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbauit. Que etiam siuelimꝰ expetere uł
Explere ñ possumꝰ: neq illarũ despectus re¬
num qͣt si affectanerimꝰ cã apud sp̃itales ui¬
ros quã apud scłi hornines notabiles pͥma¬
suppetunt potestati Ohonestate qͥdã uiden¬
tur obmibi
rigida m̃tis clistinctio¬
ne respuimꝰ: &
reuera non
minus hec que parua
mentem quã ilła maiora. que scĩsm
statim sinim scłariũ sensus ĩnebriari
cõsuener̃ ñ sinentes deposira fece t̾rena
ad am̃ in quo semꝑ defhei c̾e debes in¬
tentio monachũm respirare. cũ ab il¬
lo summino bonõ łparna s eparatiomors
presens acꝑniciosissimus interitꝰ ⁊̃ ce¬
dendus. Comq mens cali fuerit tran¬
qͥuitare fundata uł abom̃ium carna¬
lium passionum nexib ab soluta ⁊ illi
uni sũmoq bono tenacissima adhe¬
serit cordis iicentio: apostoli cũ illud
implebit. Sine ĩtermissione orate
d̾ ĩot̃n loco: leuatites ꝑuras manus

Expanded text:
probabit, quae etiam si uelimus expetere uel probabit, quae etiam si uelimus expetere uel explere non possumus, neque illarum despectus rerum, quas si adfectauerimus tam apud spiritales uiros quam apud saeculi hoae nostrae suppetunt potestati, et honestate quadam videntur obnubi, rigida mentis districtione respuimus. re uera non minus haec, quae parua mentem, quam illa maiora quae secundum suum statum saecularium sensus inebriare consuerunt, non sinentes deposita faece terrena ad deum in quo semper defixa esse debet intentio monachum respirare, cui ab illo summo bono uel parua separatio mors praesens ac perniciosissimus interitus est credendus. cumque mens tali fuerit tranquillitate fundata uel ab omnium carnalium passionum nexibus absoluta, et illi uni summoque bono tenacissima adhaeserit cordis intentio, apostolicum illud inplebit: sine intermissione orate, et: in omni loco leuantes puras manus
Abbreviated transcription (Latin):
stingantem dirissime
sud stitit: ułimpressionẽ demo¬
ammirani. Cum eñ nimia lassicudine
facigtatꝰ suꝑ reqͥescere iam finemt oꝑi uo¬
luisset imponere: instigatione pp̃s illius
animatꝰ iterum reiumere malleutu uͥ
desinere ab intentione coepti oꝑis urgebat᷑
ita ut isdem eiꝰ incitaũttis infatigabiliter
susteritatꝰ. canti laloris ñ sentiret iniuriã
Tandem igit᷑ sonex tam dira demonis
iutlificatione ꝑmotꝰ ad cellam fr̃is cliu̾tit:
saiuitaniq eũ adꝑxit. Quod inqͥd est frater
istud opus qł agi At ale laboramꝰ ait cotra
istud clurissimum sꝗxũ: uixq ilud potumꝰ
aliqͣnto c̃tertre. Nd hec senus Bene dixisti
potuimis ã enĩ solus eras cũ silud ceteres:
s fuit aliuł tecũ quẽ ñ iuelisti qͥtibi in hoc
oꝑe ñtam ad iutoꝵ quã uioientisisimus
impissor ad stabat. Et itlcirto morbum
ambitus secularis nr̃is m̃tid ñ in e̾e. non
unq eoꝵ tantũ negotioꝵ abstinentia cõ¬

Expanded text:
issime substitit uel inpressionem diradmirans. cum enim nimia lassitudine fatigatus frater requiescere iam finemque operi uoluisset inponere, instigatione spiritus illius animatus iterum resumere malleum nec desinere ab intentione coepti operis urguebatur, ita ut isdem eius incitamentis infatigabiliter sustentatus tanti laboris non sentiret iniuriam. tandem igitur senex tam dira daemonis ludificatione permotus ad cellam fratris diuertit salutansque eum, quod, inquit, est, frater, istud opus quod agis? at ille: laboramus, ait, contra istud durissimum saxum uixque illud potuimus aliquando conterere. ad hpotuimus; non enim solus eras, cum illud caederes, sed fuit alius tecum, quem non vidisti, qui tibi in hoc opere non tam adjutor quam violentissimus impulsor astabat. Et idcirco morbum ambitus saecularis nostris mentibus non inesse, non utique eorum tantum negotiorum abstinentia con
Abbreviated transcription (Latin):
prilis nulla penicus ocealiõne miscem᷑
Uerum est alia qͦꝙ crapula ñ muinus rexa.
et ebrietas sp̃ttali tilsficilius euitandaͫ cara
quoq ac sollicitudo secularis que mgx etiã
post om̃um facultatum nrarũ ꝑfectͥa
remintiatione: &uini epularum cunctaꝵ
constitutos frequent̃ inuolunnt deqͥb pro-¬
pħa exꝑgiscimini inq̾d qͥestis ebrii ⁊ ñ
auino: aliis qͦq obstupescite &̾ ammira¬
mini fluctuate & uacillate: ĩ nebriamini
O ñ auino mouemint & ñ edrietatt Cui
ebrietatis uinum condequent̃ neceste est
ut sctłm ꝓpham furor draconũ sit: i pm̃m:
uinum daqua radice ꝓcetłat aduertece
uiriea inqͥd sodomoꝵ uitis eoꝵ & sarmen¬
tum eoꝵ eegomorra. Yis eciã frucdum
nis ipsis. Que omĩa niłi fuerimꝰ cuctis
uitiis expurgati. & abom̃iũ passionum
crapula sobrii : absq ebreitatt nini epulaꝵ¬
que om̃ummi asfluentia erit eor nrm̃ ebri¬
tate & crapnla martis noxia p̃granatã¬

Expanded text:
pulis nulla penitus occasione miscemur. pulis nulla penitus occasione miscemur. uerum est alia quoque crapula non miaus noxia et ebrietas spiritalis difficilius euitanda, cura quoque ac sollicitudo saecularis, quae nos etiam post omnium facultatum nostrarum perfectam renuntiatioconstitutos frequenter involvit, de quibus propheta: Expergiscimini, inquit, qui estis ebrii, et a uino. alius quoque: obstupescite et admiramini, fluctuate et uacillate: inebriamini, et non a uino: mouemini, et non ebrietate. cuius ebrietatis uinum consequenter necesse est ut secundum prophetam furor draconum sit, ipsumque uinum de qua radice procedat aduerte: ex uinea, inquit, Sodomorum uitis eorum et sarmenorra. uis etiam frnctum nis ipsis, quia omnino nisi fuerimus cunctis uitiis expurgati et ab omnium passionum crapula sobrii, absque ebrietate uini epularumque omnium afluentia erit cor nostrum ebrietate et crapula magis noxia p
Abbreviated transcription (Latin):
ris enagati qiuppe cũ etiã om̃ium uisi¬
bilium in hoc scło artiam elisciplitia abisq
destintignis ratione subsistert: ac sint cõ¬
tẽpiatione certi finis adtiniti ottinino ñ
grauari m̃cẽ dñs desygnauerit Non
enum adulteria ñ fornicatione. ñ homiti¬
clia ñblasfemias ñ rapinas gue mortalia
c̾eᷤ & dampnabilia nullus igtnorat: sed
crapulam posnit & ebzietatẽ. a curas siue
sollicitudinti secularis. Que intantũ nemo
hominim mueli huiꝰ cauet ant lamp¬
nabilia uidicat : ut etiamꝰ n ulli enł pudet
flicere. semet ipsos monachol mincupantes:
idem ipsis distentionib uelut ĩ nexiis &
utaid implicent᷑. Qne tria licet scłm
luterã ꝑpetrata ad grauent animam
atq ad̾o separent ac deprimant ad terre¬
na: est tam̃ eoꝵ facilis declinatio. & maxi¬
me nobise qͥtam longa remotione ab
om̃i scłi huiꝰ c̾uersatione clisuingm. &
istis uisibilib curis & ebrietatib et tra¬

Expanded text:
ris euagati, quippe cum etiam omnium uisiris euagati, quippe cum etiam omnium uisibilium in hoc saeculo artium disciplina absque destinationis ratione subsistere ac sine contemplatione certi finis adtingi omnino non non enim adulteria, non fornicationes, non homicidia, non blasphemias, non rapinas, quae mortalia esse et damnabilia nullus ignorat, sed crapulam posuit et ebrietatem et curas siue sollicitudines saeculares. quae in tantum nemo hominum mundi huius cauet aut damnabilia iudicat, ut etiam nonnulli, quod pudet dicere, semet ipsos monachos nuncupantes isdem ipsis distentionibus uelut innoxiis et utilibus inplicentur. quae tria licet secundum litteram perpetrata adgrauent animam atque a deo separent ac deprimant ad terrena, est tamen eorum facilis declinatio et maxime nobis, qui tam longa remotione ab omni saeculi huius conuersatione disiungimur et istis uisibilibus curis et ebrietatibus et cra
Abbreviated transcription (Latin):
paximatio iam p̾misso: qtł plerũꝙ his qͥ chstri¬
Nam recens esce ꝑceptio: tã inuesptinis quã
in nocturnis orationib. renuem leuemiq sen¬
sum non siit inueniri. deoq cõmotlum
satis &utile hora nona refectionis tempꝰ
indultum est: inqͦ reficiens monachus
non solum inkoctirenis uigiliis leuis ac xiã¬
cuul᷑ uerum etiam in ipsil uelꝑtinis sollemp¬
nitatib degesto iã cylo inuenietur aptissimꝰ
Galib nos sc̃s moyses gemine instutionis
epulis saginanit non solum discretionis gra¬
tiam atq uirtutũ prescͤnti erutlicione uer¬
borum i s etiam abrenuntianli ratione. ⁊
destinanonem finemty ꝓpositi anta acta dlil¬
putatione demonstrans: ut gł ante feruo¬
re tantum sp̃t acr elo al clausis quodam¬
modo ocilis sectabam᷑ luce clarius aꝑiret
faceretq sentire qͣntum apuritatt cor¬
dlis & directionis linta fussemꝰ id tempo¬

Expanded text:
uno paxamatio iam praemisso: quod plerumque his, qui distriuno paxamatio iam praemisso: quod plerumque his, qui distrinam recens escae perceptio tam in uespertinis quam in nocturnis orationibus tenuem leuemque sensum non sinit inueniri. ideoque commodum satis et utile hora nona refectionis tempus indultum est, in quo reficiens monachus non solum in nocturnis uigiliis leuis ac uacuus, uerum etiam in ipsis uespertinis sollemnitatibus digesto iam cibo inuenietur aptissimus. Talibus nos sanctus Moyses geminae institutionis epulis4 saginauit, non solum discretionis gratiam atque uirtutem praesenti eruditione uerborum, sed etiam abrenuntiandi rationem et destinationem finemque propositi ante acta disputatione demonstrans, ut quod ante feruore tantum spiritus ac zelo dei clusis quodammodo oculis sectabamur, luce clarius aperiret faceretque sentire quantum a puritate cordis et directionis linea fuissemus id tempo
Abbreviated transcription (Latin):
tib fr̃ib caritatis obtentu similit̾ exibere:
qͥa satis adsurdum ẽ. ut fri immo xp̃o m̃¬
sam osferens ñ cũ do parit̃ eybu sumas :¬
aut abeius refectione te fatias alienum.
Itaq in neutrã parc̃t̃ rep̃henlibiles inue¬
mamͦ. si. hec anobis cõsuetudo teneat᷑ ut
hora nana decluob paximatiis que nob̾
canonida m̃sira uire debent᷑ uno paxi¬
matio p̾libato aliud huuiꝰ expectationis grã
inuesperam reseruamꝰ: quẽ si suꝑuenerie
qͥs piam frm̃ cã ipso parit̃ ĩ sumamꝰ ni¬
chil c̃suetudini salite amplius ad uragen¬
tes: & hac tlispensatione neq̃quã nos fr̃is
c̾tristadit aduentꝰ qͥ nob̾ des et e̾ẽ itratissi¬
mus. Si qͥdem ita ei exibebuꝰ humanitatis
olsequia: uit nichil arutore continentie relge¬
emus. Si uͦ nullus aduenerit hunc qͦq ne¬
lud decanonico morło debitum nob̾ libere
p̃sumimꝰ: qua parcitate net stomachus ues¬
pere poterit ad granari qͥppe hora nona

Expanded text:
ntu similiter exhibere, quia satis absurdum est, ut fratri, immo Christo mensam offerens non cum eo cibum pariter sumas aut ab eius refectione te facias alienum. itaque in neutra parte reprehensibiles inueniemur, si haec a nobis consuetudo teneatur, ut hora nona de duobus paxamatiis, quae nobis canonica mensura iure debentur, uno paxamatio praelibato aliud huius expectationis gratia in uesperam reseruemus, quem si superuenerit quispiam fratrum cum ipso pariter insumamus, nihil consuetudini solittes. et hac dispensatione nequaquam nos fratris contristabit aduentus, qui nobis debet esse gratissimus. siquidem ita ei exhibebimus humanitatis obsequia, ut nihil a rigore continentiae relaxemus. si uero nullus aduenerit, hunc quoque uelut de canonico modo debitum nobis libere praesumemus. qua parcitate nec stomachus uespere poterit adgrauari, quippe hora nona
Abbreviated transcription (Latin):
iiys. Qnomodo igit᷑ a nob̾ hic mortus irtdis¬
rupte poterit custottiriꝰ Nam niniquam
hora nana soluta iã stacione ieumii suꝑue¬
nieritib fr̃ib nocesse est eoꝵ obtentu aut
radici aliqͥd ad statutã salitãq m̃suram: aut
certe humanitatẽ quã iubes om̃ib exiberii
penitꝰ diutart. Mayses. Iitraq umo mͦ ac sol

Expanded text:
NVS: Quomodo igitur a nobis hic modus indisNVS: Quomodo igitur a nobis hic modus indisrupte poterit custodiri? nam nonnumquam hora nona soluta iam statione ieiunii superuenientibus fratribus necesse eet eorum obtentu aut adici aliquid ad statutam solitamque mensuram aut certe humanitatem, quam iubemur omnibus exhibere, peni