comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntatem. & cõmunicaturus satisfaci¬
at lacrimis. & orõnib. ⁊ ꝯfidens de dñi mi¬
seratione qui pecc̃a pie ꝯfessioni donare ꝯ
lia ce mortalia pecc̃a ñ grauant. Nã quẽ
mortalia post baptysmũ crimina cõmis¬
sa premunt. hortor prius publica peni¬
tentia satis facere. & ita sacerdotis iudicio
reconciliatum cõmunioni sociari. si uult
ñ ad iudicium &e ad ꝯdemnationẽ eucha¬
ristiam ꝑcipere. S ce secreta satis factione
solui mortalia crimina ñ negamus: s mu
tato prius seculari habitu. ce ꝯfesso religio¬
nis studio ꝑ uite correctionem &e iugi immo
ꝑpetuo luctu miserente deo. ita dumtaxat¬
ut contraria pro his que penitet agat. e
usq ad mortem ꝑcipiat. . xxiii.
enitentia uera ẽ penitenda ñ admittere.
ce admissa deflere. Satisfactio penitentiȩ
est. causas peccatorum excidere: nec earũ
melitiani sꝑant. ñ nuptiarum copulã si¬
cut arinthus &e marcus delectantur. ñ quod

Expanded text:
voluntatem, et communicaturus satisfacivoluntatem, et communicaturus satisfaciat lacrymis, et orationibus, et confidens de Domini miseratione, qui peccata piae confessioni donare colia et mortalia peccata non gravant; nam quem mortalia crimina post baptismum commissa premunt, hortor prius publica poenitentia satisfacere, et ita sacerdotis judicio reconciliatum communioni sociari, si vult non ad judicium et condemnationem sui Eucharistiam percipere. Sed et secreta satisfactione solvitato prius saeculari habitu et indefesso religionis studio, per vitae correctionem et jugi imo perpetuo luctu miserante Deo, ita duut contraria pro his quae poenitet agat, etusque ad mortem percipiat. CAPUT LIV. Poenitentia vera est, poenitenda non admittere, et admissa deflere. Satisfactio poenitentiae est, causas peccatorum excidere, nec earum Melitani sperant. Non nuptiarum copulam, sicut Cerinthus et Marcion delirant. Non quod
Abbreviated transcription (Latin):
ñ rebaptyzari. Neq enim credendum ẽ eos
fuisse baptyratos. qui ñ in nomine patris oe
filii ce sp̃c scĩ iuxta regulam a dño positam
tincti sunt. ut sunt paulianiste. procliani.
nosiani. montani. ce manichei. uariata impi.¬
etatis germina. uel cetere istorum origenis
uel ordinis pestes. qui duo pͥncipia sibi ad¬
uersantia introducunt. ut cerdo &e marcions:
isse absq deo. ut cernitus. hebion. artemon.
&e fotitus. Ex istis inqͣm si qui ad nos uenerũt.
ñ requirendum ab eis utrum baptyrati suss.
an ñ: s hoc tantum si credant eccłe fidem.
& haptẏrentur eccl̃astico baptysmate.
otdidie eucharistie communi. xxii.¬
onem ꝑcipere: nec laudo. nec uituꝑo. Om¬
nib tamen dnĩcis dieb communicandum
hortor: si dam̃ mens in affectu peccandi est.
grauari magis dico eucharistie ꝑceptione.
qͣm purificari. Et ideo qͣmuis quis pecẽo
mordeatur. peccandi ñ habeat de cetero

Expanded text:
non rebaptizari. Neque enim credendum est, eos non rebaptizari. Neque enim credendum est, eos fuisse baptizatos, qui non in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti juxta regulam a Domino positam tincti sunt, ut sunt Paulianistae, Proclianibonosiani, Montani, et Manichaei, variata impietatis germina: vel caeteri istorum originis sive ordinis pestisque, qui duo principia sibi ignota introducunt, ut Cerdo et Marcion: isse absque Deo, ut Cerinthus et Hebion et Harithemon et Fotmus. Ex istis inquam siqui ad nos venerint, non requirendum ab iis, utrum baptizati sint, an non: sed hoc tantum, si credant in ecclesiae fidem, et baptizentur ecclesiastico baptismate. Quotidie Eucharistiae communionem percipere, nec laudo nec vitupero: omnibus tamen Dominicis diebus communicandum hortor: si tamen mens in affectu pegravari magis dico Eucharistiae perceptione quam purificari. Et ideo quamvis quis peccato mordeatur peccandi
Abbreviated transcription (Latin):
ñ deo miserente habemus. ut acqui escamus
salitasire inspirationi. nr̃e potestatis ẽ: ut ad¬
ipiscam᷑ quod acquiescendo ammonitioni
cupimus. diuini ẽ muneris: ut ñ labamur
e celestis parit adutorii: ut labamur po-
et ideo siqui apud illos hereticos baptyra¬
a sint qui in scẽ trinitatis nomine baptyrant:
io ue ꝯfessio adnulletur. s doceantur ante
ce instruantur. quo sensu scẽ tͥnitatis mysteriũ
in eccła teneatur. Et si ꝯsentiunt credere uel ac¬
quiescunt confiteri: purgati iam fidei integͥta.¬
te. confirment᷑ manus impositione. Si uero par¬
uuli sunt ce hebetes qui doctrinam ñ capiunt:
respondeant pro illis qui eos offerunt. iuxta
morem baptyrandi. & sic manus impositione
uel chrismate communiti. eucharistie mysteri¬
is admittantur. Illos autem qui ñ sc̃ẽ tͥnitatis
inuocatione apud hereticos baptyrati s̃. c& ue¬
niunt ad nos: baptyrari debere ꝓnuntiamus.

Expanded text:
nostrae Deo miserante habemus; ut acquiescamus nostrae Deo miserante habemus; ut acquiescamus salutiferae inspirationi, nostrae potestatis est; ut adipiscamur quod acquiescendo admonitioni cupimus, divini est muneris; ut non labamur ae est, et coelestis pariter adjutorii: ut labamur, potEt ideo siqui apud illos haereticos baptizati sunt, qui in sanctae Trinitatis confessione baptizant, io vel confessio annulletur; sed doceantur ante et instruantur: quo sensu sanctae Trinitatis mysterium in ecclesia teneatur. Et sicut sentiunt credere, vel acquiescunt confiteri: purgati jam fidei integritate confirmentur manus impositione. Si vero parvuli sunt vel hebetes, qui doctrinam non capiant: respondeant pro illis, qui illos offerunt juxta morem baptizandi: et manus impositione et chrismate communiti, Eucharistiae mysteriis admittantur. Illos autem qui non in sanctae Trinitatis invocatione apud haereticos baptizati sunt, et veniunt ad nos, baptizari debere pronuntiamus,
Abbreviated transcription (Latin):
absq amime societate ñ habet corpus: anima
ueroce sine corꝑe rationale suum tenet.
on ẽ tereius in substantia
ẜominis sp̃s. ut didimus ꝯct̾dit: s sp̃s ipse ẽ
anima: pro sp̃uali natura. uel pro eo quod spi
anmet corpus. tercium uero qui ab apło cum
ret in nobis. nec nr̃o uicio aut minuatur aut
t̃ homo statim pͥma condicione. ut sola uigi¬
lantia mentis annuente uel annitente etiam
precepti custodia ꝑseueraret si uellet in eo qͦd
pentis ꝑ euam cecidit nature bonum ꝑdid̃.
pariterq uigorem arbitrii. ñ tamen electionẽ
ne ñ eẽt suum qͦd emendaret peccatum. nec
merito indulgeretur quod ñ arbitrio diluis-
racionalis uoluntas. s ammonente prius deo
ce mcitante salutem. ut uel eligat uel sequatur
uel agat occasionem salitis. hoc est in su spi¬
rationem dei. Ut autem consequat᷑
elegit. uel quod sequitur. uel quod occasione
agit: dei eẽ libere ꝯfitemur. Initum gͦ salutis

Expanded text:
absque animae societate non movet caro: anima absque animae societate non movet caro: anima vero et sine carne rationale suum tenet. Non est tertius in substantia hominis spiritus, ut Didymus contendit: sed spiritus ipsa est anima pro spiritali natura, vel pet corpus. Tertium vero, qui ab Apostolo ret in nobis , ne nostro vitio aut minuatur aut t homo statim in prima conditione, ut, sola vigilantia mentis adnitente, etiam in praecepti custodia perseveraret, si vellet in eo quodpentis per Evam cecidit, naturae bonum perdidit, pariter et vigorem arbitrii; non tamen electionem, ne non esset suum quod evitaret peccatum, nec merito indulgeretur quod non arbitrio diluisserationalis voluntas, sed admonente prius Deo, et invitante ad salutem, ut vel eligat, vel sequatur, vel agat occasione salutis, hoc est, inspiratione Dei. Ut autem consequatur quod eligit, vel quod sequitur, vel quod occasione agit, Dei esse libere confitemur. Initium ergo salutis
Abbreviated transcription (Latin):
redimus unum deum et̃ p
lium. filium eo quod hals¬
at patrem: sp̃m sc̃m eo qͥd
sit ex padrẽ cum filio. Pater gͥ pͥncipumil¬
itatis: qui sicut nũqͣm fuit ñ deus. itan¬
qm fuit ñ pater. A quo filius natus. as
nitus. quia ñ ẽ pater: nec factus. quia ñt
Pater et̾nus. eo quod eternum habeat filiu
cuius sit et̾nus pater filius et̾nus. eo quos
ta aut diuersa in natura diumitas. ut amo
blasphemat: s alter in ꝑsona pat̾. alter in pl¬
na filius. alter in ꝑsona sp̃s sc̃s. einus natui
in scã trinitate ds: pat̃. ce silius. &e sp̃s sc̃s
on pater carnem assumpsit.
uinitate dei filius. ip̃e fieret in homine hon
nis filius: ne filii nomen ad alterum trans¬
deo dei filius. &e scdm ueritatem nature pel
mine hominis filius: ut ueritas genit ñ al¬
optione. ñ appellatione. s utraq natiuital
filii nomen nascendo haberet. &e eẽt ul¬
rus deus ce uerus homo unus filius. Nõel¬
sua. & corꝑe cum sensib sins. Quos tam̃ sensus

Expanded text:
redimus unum Deum esse Pilium; Filium, eo quod haat Patrem, Spiritum sanctum eo quod sit ex Patre et Filio. Pater ergo principium Deitatis, qui, sicut nunquam fuit non Deus, ita nunquam fuit non Pater: a quo Filius natus, a qgenitus, quia non est Pater; nec 399 factus, quia non Pater aeternus, eo quod aeternum habeat Filium, cujus aeternus sit Pater. Filius aeternus, eo quod ata, aut diversa in natura divinitas: sed alter in persona Pater, alter in persona Filius, alter in persona Spiritus sanctus, unus natura in sancta Trinitate Deus Pater, et Filius, et Spiritus on Pater carnem assumpsit, divinitate Dei Patris Filius, ipse fieret in homine hominis matris filius, ne filii nomen ad alterum transDeo Dei Filius; et secundum veritatem naturae ex homine hominis Filius, ut veritas geniti non adoptione nec appellatione, sed in utraque nativitate Filii nomen nascendo haberet; et esset verus Deus et verus homo unus Filius. Isua: et carne cum sensibus suis, quos tamen sensus
Abbreviated transcription (Latin):
Inte passionem dñi om̃s scõrum anime
in inferno sub debito preuaricationis a¬
dam tenebantur: donec auctoritate dñi
ꝑ indebitam eus mortem de seruili con¬
ditione liberarentur. xliii.¬

Expanded text:
tionem Domini omnes sanctorum animae in inferno sub debito praevaricationis Adae tenebantur, donec auctoritate Domini per indebitam ejus mortem de servili conditione liberarentur.
Abbreviated transcription (Latin):
iqͣm maiori ꝑsone aut ex uoluntate aut ex ne¬
cessitate adulari uoluerit. si pauꝑib esurientib
sis de qͥb in die iudicii racio reddenda ẽ occupaue¬
ritate maledicimꝰ cũ scͥptum sit. neq maledici re-
nuta pecc̃a ꝑtinere dubiũ ñ ẽ. Que sicut iã dixi.¬
xͥanus s etiã nullꝰ scoꝵ immunis eẽ potuit ali¬
qͣndo. aut poterit. Quib pecc̃is licet occidi aĩam
da scabie replentes deformẽ facuit᷑. ut eã ad ample¬
xum illiꝰ celestis sponsi aut uix aut cũ grandiofu¬
sione uenire ꝑmittant. de quo scͥptum ẽ. Aptauit

Expanded text:
icunque majori personae aut ex voluntate, aut ex neicunque majori personae aut ex voluntate, aut ex necessitate adulari voluerit; si pauperibus esurientibus, sis de quibus in die judicii ratio reddenda est occupaveritate maledicimus; cum scriptum sit, Neque maledici regnuta peccata pertinere non dubium est, quae, sicut jam dixtiabus, sed etiam nullus sanctorum immunis esse potuit aliquando, aut poterit. Quibus peccatis licet occidi animamda scabie replentia deformem faciunt, ut eam ad amplexus illius sponsi coelestis aut vix, aut cum grandi confusione ven
Abbreviated transcription (Latin):
putat᷑. Quicũq enĩ aliqͥd ex istis peccĩs in se dñari
cognouerit. nͥ digne se em̃dauerit. & si habuerit spa-¬
tiũ longo tẽꝑe penitentiã egerit. & largas elemo-¬
sinas erogauerit. ce pecc̃is ipsis se abstinuerit: il¬
le tñsitorio igne de quo dic̃ apłs purgari ñ poterit.¬
autẽ sint minuta pecc̃a licet om̃ib nota sint. tñ
qͥa longũ ẽ ut omĩa replicent᷑. opꝰ est ut exeis uel a¬
liq̃ nominemꝰ. Quotiens aliqͥs in cibo aut in potu
plus accip̃ qͣm necesse ẽ: ad minuta pecc̃a nouerit
panere. Quotiens plus lo quit qm̃ oportet. ce plus
tacet qm expedit. quotiens pauꝑem importune
petentẽ exasꝑat. qͦtiens cũ sit corꝑe sanꝰ aliis ieui¬
nantib pͣndere uoluerit. & somno deditꝰ tardiꝰ¬
ad ecclam surgit. quotiens excepto desiderio filioꝵ
ad ꝯcordiã reuocare neglexerit. si plꝰ aut uxorem.
aut proximũ. aut filiũ. aut seruũ ex asꝑauerit qͣm
oportet. si ampliꝰ fuerit blanditꝰ qͣm oportet.si cu¬

Expanded text:
utatur. Quicumque enim aliqua de istis peccatis in se dominari cognoverit, nisi digne se emendaverit, et, si habuerit spatium, longo tempore poenitentiam egerit, et largas eleemosynas erogaverit, et a peccatis ipsis abstinuerit; illo transitorio igne de quo ait Aposautem sint minuta peccata, licet omnibus nota sint, tamen quia longum est ut omnia replicentur, opus est ut ex eis vel aliqua nominemus. Quoties aliquis aut in cibo aut in potu plus accipit quam necesse sit, ad minuta peccata noverit pertinere. Quoties plus loquitur quam oportet, aut plus tacet quam expedit. Quoties pauperem importune petentem exasperat. Quoties cum corpore sit sanus, aliis jejunantibus prandere ad ecclesiam surgit; quoties, excepto desiderio filiorum, ad concordiam revocare neglexerit; si plus aut proximum, aut uxorem, aut filium, aut servum exasperaverit, quam oportet; si amplius fuerit blanditus, quam expedit; si cu
Abbreviated transcription (Latin):
diligit eum qui natus est ex eo: Nec ipse filius
dixisset: pater meus usq modo oꝑatur. & ego
operor. Ipse enim qui filius dr̃. si idem eẽt & pa¬
ter: ñ uera citer dei filius diceretur. qui ñ de deo.
s de sola uirgine nasceretur. Ad extremum
uero nec ipse pater de celo testaretur. & suum

Expanded text:
diligit et eum qui natus est ex eo ; nec ipse Filius diligit et eum qui natus est ex eo ; nec ipse Filius dixisset: Pater meus usque modo operatur, et ego operor . Ipse enim qui Filius dicitur, si idem esset et Pater, non veraciter Dei Filius diceretur, quia non de Deo, sed de sola virgine nasceretur. Ad extremum vero nec ipse Pater de coelo testaretur, et suum
Abbreviated transcription (Latin):
natum eẽ. aliudq ẽ procedere qͣm genuisse
uel natum eẽ. manifestum ẽ. quoniã alius ẽ
pater. alius filius. alius sp̃s sc̃s. Trinitas itaq
ad ꝑsonas pat̾s & filii & sp̃c scĩ reuertitur: uni¬
scd̃m carnem solum filium natum. catholi¬
ca fides & credit & p̃dicat. Neq enim in illa
trinitate propͥum eẽt solius patͥs quia nõ est
natus ip̃e. s unum filium genuit: neq ꝓpͥum
procedit. si scdđm quidem diuinam naturam
ds̃ pater de nullo nasceretur deo: scđm carnem
tamen nasceretur de uirgine. Una enim ꝑso¬
pro eo quia ñ de deo. s tantum de uirgine naᷤ¬
ceretur. ñ dei filius. s tantum filius hominis
ueraciter diceretur. Ip̃e autem dei filius dicit:
quia sic dilexit ds̃ mundum ut filium suum
unigenitum daret. Et iterum. Non enĩ misit
ds̃ filium suum in mundum. ut iudicet mun¬
dum: s ut saluetur mundus per ipsum. Nec
beatus dixisset iohannes: qui diligit genitorẽ

Expanded text:
natum esse, aliudque est procedere quam genuisse natum esse, aliudque est procedere quam genuisse vel natum Pater, alius Filius, alius Spiritus sanctus. Trinitas itaque ad personas Patris et Filii et Spiritus sancti refertur, unisecundum carnem solum Filium natum catholica fides et credit et praedicat. Neque enim in illa Trinitate proprium esset solius Patris quod non est natus ipse, sed unum Filium genuit; neque proprium procedit; si secundum divinam quidem naturam Deus Pater de nullo nasceretur Deo, secundum carnem tamen ipse nasceretur de virgine. Si enim  sed tantum de virgine nasceretur, non Dei Filius, sed tantum hominis filius veraciter diceretur. Ipse autem Dei Filius dicit: Sic Deus dilexit mundum, ut Filium suum unigenitum daret. Et iterum: Non enim misit Deus Filium suum in mundum ut judicet mundum, sed ut salvetur mundus per ipsum . Nec beatus dixisset Joa
Abbreviated transcription (Latin):
cqualium et̃ ñ posset. S dum ad imaginẽ uniꝰ
du homo factus dr̃. una forte tͥnitatis eẽntiali¬
it diunitas intimatur. Deinde & paulopost
yn eo quod suꝑius dixerat faciamus hominẽ
ad imaginem & similitudinem nr̃am: sic ho¬
minem factum scͥptura narrauit ut diceret.
e frcit d̃s hominem ad imaginem dei fecit
sim. Hanc t̾nitatem ꝑsonarum. &. unitatem
nature. propħa ysaias reuelatad s̃ notauit. cũ
aicio sc̃s ꝑsonarum tͥnitatem: in eo uero qͦd¬
dt añs ds̃ sabaoth diuise nature cognoscimꝰ
ulitatem. In illa gͥ sc̃a tͥnitate que ideo a no¬
bis repecitur. ut nr̃o cordi tenatus infigatur:
inus ẽ d̾s pater. qui solus eẽntialiter de se ip¬
bouium filium genuit. & unus filius qui
ino patre solus est essentialiter natus. &s
nuis sp̃s sc̃s qui solus eẽntialiter de patre
llus procedit. hoc autem totũ una ꝑsona
ñ posset: idest & gignere se. & nasci de se. et
procedere de se. Eluia gͥ aliud ẽ genuisse qͣm

Expanded text:
n posset. Sed dum ad unam imaginem unius Dei homo factus dicitur, una sanctae Trinitatis essentialiter divinitas intimatur. Deinde et paulo post pro eo quod Deus superius dixerat, Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram; sic hominem factum Scriptura narravit, ut diceret, Et fecit Deus hominem; ad imaginem Dei fecit eum . 6. Hanc Trinitatem personarumnaturae propheta Isaias revelatam sibi non tacuit, cum tertio Sanctus, personarum trinitatem, in eo vero qDominus Deus sabaoth, divinae naturae cognoscimus unitatem. In illa igitur sancta Trinitate quod ideo a nobis repetitur, ut vestro cordi tenacius infigatur, unus est Pater qui solus essentialiter de se ipso unum Filium genuit, et unus Filius qui de uno Patre solus est essentialiter natus, et unus Spiritus sanctus qui solus essentialiter de Patre Filioque procedit. Hoc autem totum una persona non posset, id est, et gignere se, et nasci de se et procedere de se. Quia igitur aliud est genuisse quam
Abbreviated transcription (Latin):
tem scã confiteretur eccl̃a. S & si ip̃e sp̃s sc̃s.
qui patͥs & filii sp̃s est. formam serui accipe¬
in columbe specie celitus adueniret. Qͦo filiꝰ
deo. semel de sua natura. sine initio genuit
silium deum. s̃ equalem: & eadem qua ip̃e
naturaliter eternus ẽ diumitate coeternũ.
S idem ds̃ filius. cum sit et̾nus & uerus. &¬
unus deus. scđ̾m quod dicit. ego & pater.
unum sumus: idem pro nobis ẽ homo fa¬
ctus. uerus & plenus. In eo uerus: quia uerã
habet ds̃ ille humanam naturam. In eo uͦ
plenus: quia & carnem humanã suscepit.¬

Expanded text:
tem sancta confiteretur Ecclesia. Sed et si ipse Spiritus sanctus, tem sancta confiteretur Ecclesia. Sed et si ipse Spiritus sanctus, qui Patris et Filii Spiritus est, formam servi accipein columbae specie coelitus adveniret. 10. Pater Deo, semel de sua natura sine initio genuit Filium Deum sibi aequalem, et eadem qua ipse naturaliter aeternus est divinitate coaeternum. Sed idem Dei Filius cum sit Deus aeternus undum hoc quod dicit, Ego et Pater unum sumus ; idem pro nobis est homo factus verus et plenus: in eo verus, quia veram habet Deus ille humanam nplenus, quia et carnem humanam suscepit, et
Abbreviated transcription (Latin):
Apł̃s quoq ñ dixisset de deo patre: qui pro¬
pipo filio ñ peꝑcit. s pro nobis omnib tradi¬
dit illum. s quoniam ista omĩa & diuinitꝰ
lica predicat. & scd̾m diuinitatem de patre
natum eẽ solum filium eternum cum patͣ
immortali impassibilem atq immttabilẽ
deum. & scđ̾m carnem. ñ patrem. s unigenitũ
eius filium. salua eternitate sua temꝑaliter
natum: salua impassibilitate sua passũ: sal¬
ua immortalitate sua mortuum: salua in cõ¬
mutabilitate qua deus uerus & uita eterna
ẽ ueraciter suscitatum: qui totum habet cum¬
mune cum patre quod eternus naturaliter
sine mitio habuit: & nichil habet commune cũ
patre eorum que in suam ꝑsonam temꝑalit
atq humiliter ille et̃nus & excelsus accepit.
qui propus atꝙ unigenitus dei patris siliuᷤ
factus ex muliere. factus ẽ sub lege. natũ de
sp̃u scõ. ex maria uirgine in simbolo natum.
& corde ad iusticiam crederet. & ore ad salu¬

Expanded text:
aulus non dixisset de Deo Patre: Qui proprio Filio suo non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit illum . 8. Sed quoniam ista omnia et divinitulica praedicat, et secundum divinitatem de Patre natum esse solum Filium aeternum cum Patre, immortalem, impassibilem, atque incommutabilem Deum; et secundum carnem non Patrem, sed unigenitum ejus Filium, salva aeternitate sua, temporaliter natum, salva impassibilitate sua passum, salva immortalitate sua mortuum, salva incommutabilitate sua, qua Deus verus et vita aeterna est, veraciter suscitatum. Qui totum habet commune cum Patre quod aeternus naturaliter sine initio habuit, et nihil habet commune cum Patre eorum quae in suam personam temporaliter atque humiliter ille aeternus atque excelsus accepit. 505 9. prius atque unigenitus Dei Patris Filius ctus sub Lege, natum de Spiritu sancto ex Maria virgine, in Symbolo acceptum, et corde ad justitiam crederet, et ore ad salu
Abbreviated transcription (Latin):
ui cederentur offerret: ne hospites eus pa¬
terentur cedis iniuriã. De qua re ñ cuispu¬
tabo. quia longum ẽ utrum uel dñs iure
sue potestatis recte utatur in seruo. ut ser¬
uum suũ cedi faciat innocentẽ. ne amicus
enis etiã ipse innocens in domo eius a ui¬
olentis imꝓbis uapuler. S certe dauid
nullom recte dr̃ iurare debuisse eẽ facturũ.
qͦd postea cerneret se facere ñ debere. einde
constat qͦd ñ omnia q̃ a scĩs uel iustis uiris
legimus facta transferre debemus in mo¬
res: s etiam hinc discere qͣm late pateat. ae
ad quos usq ꝑuemat qͦd apłs ait. fratres

Expanded text:
ui caederentur offerret, ne hospites eius paui caederentur offerret, ne hospites eius paterentur caedis iniuriam. de qua re non disputabo, quia longum est, utrum uel dominus iure suae potestatis recte sic utatur in seruo, ut seruum suum caedi faciat innocentem, ne amicus eius etiam ipse innocens in domo eius a uiolentis inprobis uapulet. sed certe Dauid nullo modo recte dicitur iurare debuisse se esse facturum, quod postea cerneret se facere non debere. unde constat, quod non omnia, quae a sanctis uel iustis uiris legimus facta, transferre debemus in mores, sed etiam hinc discere, quam late pateat et ad quos usque perueniat, quod apostolus
Abbreviated transcription (Latin):
cturi miuriam: s passuri. Maluit uir iustꝰ
silias suas iniuriam pati. qmͣ hospites su¬
os: eo iure quo filiarum dñs erat. c nouerat
us ñ peccare si so fieret. quia peccantes potiꝰ
qub ñ consentirent sine pecc̃o ꝓprio sufti¬
uurent. Deniq ñ se ipse stuprandas qͣmuis
in masculis feminas pro illis hospitib ob¬
ilrunt. ut reas faceret ñ ꝑpessio libidinis
llne.s sue consensio uoluntatis. Nec pa¬
at earũ hoc in se fieri ꝑmittebat: cum hoc
sacre conarentur quib hospites ñ ꝓdebat:
smus minus mali eẽt qͦd in uno qm̃ si fie¬
tin duob: s qͣnͣtum poterat resistebat.
iosum quoq ullus ꝓprius macularet
ensus. quem libidinosus furor etiã si p̃¬
alusset corꝑis uirib tñ ñ ꝯsentientẽ nõ
acilasset alienus. In filiab autẽ ñ pec¬
anab nec ipse peccabat: quia ñ eas pecca
el opprimerentur muite s peccantes fer¬
re faciebat. tamqͣm si ab imꝓbis ut sui ser¬

Expanded text:
cturi iniuriam, sed passuri, maluit uir iustus cturi iniuriam, sed passuri, maluit uir iustus filias suas iniuriam pati quam hospites suos eo iure, quo filiarum dominus erat et nouerat non eas peccare, si id fieret, quia peccantes potius, quibus non consentirent, sine peccato proprio sustinerent. denique non se ipsae stuprandas quamuis pro masculis feminas pro illis hospitibus obtulerunt, ne reas faceret non perpessio libidinis alienae, sed suae consensio uoluntatis. nec pater earum hoc in se fieri permittebat, cum hoc facere conarentur, quibus hospites non prodebat, quamuis minus mali esset, quod in uno, quam si fieret in duobus, sed quantum poterat resistebat, ne ipsum quoque ullus proprius macularet assensus, quem libidinosus furor etiamsi praeualuisset corporis uiribus, tamen non consentientem non maculasset alienus. in filiabus autem non peccantibus nec ipse peccabat, quia non eas peccare si opprimerentur inuitae, sed peccantes ferre faciebat: tamquam si ab inprobis ut sui ser
Abbreviated transcription (Latin):
insanias ꝯstituto. qͥs auderet dicere. etiamsi
cu hospides in tua domo quo eos intrare hu¬
militate uiolentissima compulisti. ab im¬
pudicis apprehensi &e oppressi muliebria pa¬
tiantur: nichil timeas. nichil cures. ñ ex¬
pauescas. ñ horrescas. ñ contremiscas: Qͥs
hec uel illoꝵ sceleratoꝵ. socius hospiti pio
dicere auderet: S plane rectissime diceret᷑.
sge quicqͥd potes ne fiat qͦd merito times.
ñ te timor iste compellat. ut facias quod
nse filie tue fieri si uoluerint facient cũ
sodomitis te auctore nequitiam. Si autẽ
noluerint: patient᷑ a sodomitis te aucto¬
it uolentiam. Noli facere magnũ scelus tu¬
um: dum magis horrescis alienum. Qnͣtũ¬
ubet enĩ distet inter tuũ ce alienum: hoc erit
num illud alienũ. nisi forte pro defensione
huꝰ uiri in eas se quispiam coartet angusti¬
as uit dicat q̃m̃ acciꝑe qͣm facere prestat in¬
uriam. hospites autem illi ñ erant utiq fa¬

Expanded text:
insanias constituto quia auderet dicere: etiamsi insanias constituto quia auderet dicere: etiamsi tui hospites in tua domo, quo eos intrare humanitate uiolentissima conpulisti, ab inpudicis apprehensi et oppressi muliebria patiantur, nihil timeas, nihil cures, non expauescas, non horrescas, non contremescas? quis haec uel illorum sceleratorum socius hospiti pio dicere auderet? sed plane rectissime diceretur: age quidquid potes, ne fiat, quod merito times, sed non te timor iste conpellat, ut facias, quod in se filiae tuae fieri si uoluerint, facient cum Sodomitis te auctore nequitiam; si autem noluerint, patientur a Sodomitis te auctore uiolentiam. noli facere magnum scelus tuum, dum maius horrescis alienum: quantumlibet enim distet inter tuum et alienum, hoc erit tuum, illud alienum. nisi forte pro defensione huius uiri in eas se q\'Q.ispiam coartet angustias, ut dicat: quoniam accipere quam facere praestat iniuriam, hospites autem illi non erant utique fa
Abbreviated transcription (Latin):
dia consideratiore ñ fecit. ꝓpter illum mmi¬
tandum ẽẽ dicemus. ut temere uiremions
eẽ facturos: qͦd ñ eẽ faciendum postea inai¬
mus: S sicut illum timor ut prostitu
filias uellet: sic istũ ut temere uiraret mti
bauit. Deniꝙ si de ambob interrogandas
dicerent cur hec fecerint. fas eẽt nobis il¬
quirere: posset ille respondere. timor e il¬
mor uenerunt suꝑ me. & contexerunt n
tenebre. Posset etiam iste. turbatꝰ estpius
oculus meus. ut ñ miraremur uel ilin
timoris tenebͥs. uel istum oculo turbas
uidisse qͦd uidendum fuit: ne faceren
faciendum ñ fuit. Et scõ quidem dausis
stius dici potuit. qͦd nec irasci deburiso
tus ingrato &e reddenti mala pro bonso
e si ut homini ira subrepsit. ñ uaꝙ dasꝰ
rebuit p̃ualere ut se facturum iuuaret:
paut seuiendo faceret. aut peierando ñ fa¬
eret. Illi autẽ inter sodomitaꝵ. libidinosas

Expanded text:
tia consideratiore non fecit, propterea illum imitia consideratiore non fecit, propterea illum imitandum esse dicemus, ut temere iuremus nos esse facturos, quod non esse faciendum postea uideamus? sed sicut illum timor, ut prostituere filias uellet, sic istum, ut temere iuraret, ira turbauit. denique si de ambolus interrogando, ut dicerent cur haec fecerint, fas nobis esset inquirere, posset ille respondere: timor et tremor uenerunt super me et contexerunt me tenebrae, posset etiam iste: turbatus est prae ira oculus meus, ut non miraremur uel illum in timoris tenebris uel istum oculo turbato non uidisse, quod uidendum fuit, ne facerent quod faciendum non fuit. Et sancto quidem Dauid iustius dici potuit, quod nec irasci debuerit, quamuis ingrato et reddenti mala pro bonis, sed etsi ut homini ira subrepsit, non utique tantum debuit praeualere, ut se facturum iuraret, quod aut saeuiendo faceret aut peierando non faceret; illi autem inter Sodomitarum libidinosas
Abbreviated transcription (Latin):
uius uel in nos uel in qͦs libet alii peccent
proculdubio ñ debemus: ꝯsiderandum ẽ i
eo qͦd fecit loth. utrum exemplum sit qͦd ii¬
tari. an potius qͦd uitare debeamus. Mag
enĩ uidetur intuendum & notandũ. cũ a
horrendũ malum ex impietate flagitiosis¬
ma sodomitarum suis impenderet hospits
qͦd cuꝑet depellere nec ualeret:. si etiam noi
animum posse turbari. ut uellet facur qͥ
ñ humani timoris nebulosa tempestas hl
uini uiris tranqͥlla serenitas. si consulanir
a nobis faciendum ñ eẽ clamabit: &e uds
potius ut sic nr̃a pecc̃a cauebͣimus. ne ulli
prorsus alienoꝵ pecẽoꝵ timore peccemu
Aliena quippe ille uir iustus timendo pa¬
cata. que nisi consentientes inquinare nu
possunt. ꝑturbatus ñ attendit suũ: quox
tuit subdere filias libidinib impioꝵ. hi
passim sectemur exempla. An uͭ quia ura¬
uit dauid se occisurum ẽẽ nabal. & elmin¬

Expanded text:
grauius uel in nos uel in quoslibet alii peccent, grauius uel in nos uel in quoslibet alii peccent, procul dubio non debemus, considerandum est in eo, quod fecit Loth, utrum exemplum sit, quod imitari. an potius quod uitare debeamus. magis enim uidetur intuendum et notandum, cum tam horrendum malum ex inpietate flagitiosissima Sodomitarum suis inpenderet hospitibus, quod cuperet depellere nec ualeret, sic etiam iusti animum potuisse turbari, ut uellet facere, quod non humani timoris nebulosa tempestas, sed diuini iuris tranquilla serenitas, si consulatur a nobis, faciendum non esse clamabit et iubebit potius, ut sic nostra peccata caueamus, ne ullorum prorsus alienorum peccatorum timore peccemus. aliena quippe ille uir iustus timendo peccata, quae nisi consentientes inquinare non possunt, perturbatus non adtendit suum, quo uoluit subdere filias libidinibus inpiorum. haec passim sectamur exempla. an uero, quia iurauit Dauid se occisurum esse Nabal et clemen
Abbreviated transcription (Latin):
aliis: ce in singulis quibusꝙ generib pec¬
catoꝵ. & surta pro furtis. & stupra pro stu¬
pris. & incesta pro incestis. & sacͥlegia pro
saclegiis facienda putaburt᷑. nr̃a pro alie¬
nis. ñ solum minora pro maiorib uerum
etiam si ad ipsa summa & pessima ueniat᷑.
pauciora ꝓ plurib si se ita rerum uerset incur¬
sus. ut aliter alii ñ se abstineant a peccatis.
nisi minus aliqͣnto s tñ peccantib nob̾. ita
ut omnino ubi dixerit inimicus qui habu¬
erit huius modi potestatem. nisi ut scelera¬
tus fueris. ego sceleratior ero: aut nisi tu hoc
scelus feceris. ego talia plura faciam. scelus
nobis uideamur admittere. si uelimus ab
scelere temꝑare: hoc saꝑe qͥd ẽ. nisi desipere.
uel potius insanire: A mea qͥppe iniquitate¬
ñ ab aliena: siue a me siue in aliis ppetegt.
michi ẽ cauenda damnatio. Anima enĩi
peccauerit: ip̃a morietur. Si gͦ peccare nͥ

Expanded text:
aliis: et in singulis quibusque generibus pecaliis: et in singulis quibusque generibus peccatorum et furta pro furtis et stupra pro stupris et incesta pro incestis et sacrilegia pro sacrilegiis facienda putabuntur, nostra pro alienis, non solum minora pro maioribus, uerum etiam si ad ipsa summa et pessima ueniatur, pauciora pro pluribus, si se ita rerum uerset incursus, ut aliter alii non se abstineant a peccatis, nisi minus aliquanto, sed tamen peccantibus nobis, ita ut omnino ubi dixerit inimicus, qui habuerit huius modi potestatem: nisi tu sceleratus fueris, ego sceleratior, aut: nisi tu hoc scelus feceris, ego talia plura faciam, scelus nobis uideamur admittere, si uelimus ab scelere temperare. hoc sapere quid est nisi desipere uel potius insanire? a mea quippe iniquitaten ab aliena siue in me siue in aliis perpetrata mihi est cauenda damnatio; anima enim, quae peccauerit, ipsa morietur. Si ergo peccare, ne
Abbreviated transcription (Latin):
xime ꝑsona facientis q̃ merito iusticie libera¬
tur a sodomis: ut q̃m minus malũ ẽ femi¬
nas qͣm uiros ꝑpeti stuprũ. etiam hoc ad ni¬
sticiam iusti illuis ꝑtinuisse dicat᷑. qͦd in fili¬
ab hoc malum fieri qm in hospitib suis. ñ
tantum id uolens animo. uerum ce offerens
uerbo: ce si illi assensi fussent impleturus ce
facto. S si hanc peccatis aperruerimus uiã
ut committamus minora ne alii maiora
commnittant: lato limite mmo nullo limite
s conuulsis &e remotis omnib derminis infi¬
nito spacio cuncta intrabunt atꝙ regnabũt.
Qndo enĩ fuerit diffinitum peccandum eẽ
homini minus. ne alius peccet ampliꝰ: ꝓ¬
fecto ce furtis nr̃is stupra cauebunt᷑ aliena.
ce incesta stupris: ce quasi impietas uisa
fuerit etiam peior incestis. incesta quoq fa¬
cienda dicentur a nobis: si eo modo agi po¬
tuerit ut illa impietas ñ cõmittatur ab

Expanded text:
xime persona facientis, quae merito iustitiae liberabaxime persona facientis, quae merito iustitiae liberabatur a Sodomis, ut, quoniam minus malum est feminas quam uiros perpeti stuprum, etiam hoc ad iustitiam iusti illius pertinuisse dicatur, quod in filiabus hoc maluit fieri quam in hospitibus suis, non tantum id uolens animo, uerum et offerens uerbo et, si illi assensi fuissent, inpleturus et facto. sed si hanc peccatis aperuerimus uiam, ut committamus minora, ne alii maiora committant, lato limite, immo nullo limite, sed conuulsis et remotis omnibus terminis infinito spatio cuncta intrabunt atque regnabunt. quando enim fuerit definitum peccandum esse homini minus, ne alius peccet amplius, profecto et furtis nostris stupra cauebuntur aliena et incesta stupris et si qua inpietas uisa fuerit etiam peior incestis, incesta quoque facienda dicentur a nobis, si eo modo agi potuerit, ut illa inpietas non committatur ab
Abbreviated transcription (Latin):
ri ubi ꝯstat eẽ peccatũ: s debere dicimus.
si ita uel ita peccatũ ẽ. ignosci uel ñ igno¬
sci. ẽierum qͦd fatendum ẽ. ita humanos
animos q̃dam cõpensatiua pecẽa contur¬
bant. ut etiam putentur debere laudari:
ac potiꝰ recte facta dicant᷑. Qͥs enĩ dubitet
grande eẽ pecẽm.si pater filias suas ꝓsti¬
tuat fornicationib impioꝵ: Et tñ extitit
causa qua hoc uir iustus debere facere ex¬
istimaret: qͣndo sodomite nefario libidi¬
nis impetu hospitib eius irruebant. Ait
enĩ. Sunt michi due filie q̃ ñ cognouerunt
uirum. ꝓducam illas ad uos. &e utimini eis
quomodo placuerit uobis. tantũ in uiros
istos ne faciatis iniquũ: ꝓpterea quia intra¬
uerunt sub tectum tignorum meoꝵ. Quid
hic dicemus:. Nonne ita illud scelus qͦd so¬
domite hospitib illiꝰ uiri iusti facere conaban¬
tur horremus: ut quicqͥd fieret ne hoc fieret
arbitrem᷑ fuisse faciendum. Mouet etiã ma¬

Expanded text:
ri, ubi constat esse peccatum; sed debere dicimus, ri, ubi constat esse peccatum; sed debere dicimus, si ita uel ita peccatum est, ignosci uel non ignosci. Verum, quod fatendum est, ita humanos animos quaedam conpensatiua peccata perturbant, ut etiam putentur debere laudari, ac potius recte facta dicantur. quis enim dubitet esse grande peccatum, si pater filias suas prostituat fornicationibus inpiorum? et tamen extitit causa, qua hoc uir iustus debere se facere existimaret, quando Sodomitae nefario libidinis inpetu hospitibus eius inruebant. ait enim: sunt mihi duae filiae, quae non cognouerunt uirum; producam illas ad uos, et utimini eis, quomodo placuerit uobis; tantum in uiros istos ne faciatis iniquum, propterea quia intrauerunt sub tectum tignorum meorum. quid hic dicemus? nonne ita illud scelus, quod Sodomitae hospitibus illius uiri iusti facere conabantur, horremus, ut quidquid fieret ne hoc fieret, arbitremur fuisse faciendum? mouet etiam ma
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥs enĩ dicat eẽ peccandũ: etiamsi aliuso
sit dampnabile. aliud ueniale peccatum:
Nunc autẽ q̃rimus hoc aut illud qͥsq fecent.
qͥs ñ peccabit. siue peccauit: ñ quis grauiꝰ
leuius ue peccabit. Nam ce ipsa furta leuiꝰ
utiq puniuntur lege qͣm stupra. Sunt
autẽ utraq pecẽa qmuis alia leuiora. alia
grauiora: ita ut leuius habeatur furtum
qͦd concupiscendo. qͣm stuprũ qͦd subueni¬
endo comittitur. In suo qͥppe genere aliis
eiusdem generis peccatis leuiora fiunt. q̃
bono animo uidentur admitti: cum tñ ce
ipsa alterius generis pecc̃is ipso suo gene¬
re leuiorib inueniantur eẽ grauiora. Gra¬
uius ẽ enĩ auaritia. qͣm miscdia furtum
facere. Itemq stuprũ grauiꝰ ẽ luxuria. qͣm
miscdia ꝑpetrare. Et tam̃ grauiꝰ ẽ adultera.¬
re miscłia: qͣm furari auaritia. Neq nunc
agitur qͥd sit grauiꝰ siue leuiꝰ: s q̃ sint pecc̃a
uel n sint. Nemo enĩ dixerit debuisse pecca¬

Expanded text:
quis enim dicat esse peccandum, etiamsi aliud quis enim dicat esse peccandum, etiamsi aliud sit damnabile, aliud ueniale peccatum? nunc autem quaerimus. si hoc aut illud quisque fecerit, quis non peccabit siue peccabit, non quis grauius leuiusue peccabit. nam et ipsa furta leuius utique puniuntur lege quam stupra; sunt autem utraque peccata, quamuis alia leuiora, alia grauiora, ita ut leuius habeatur furtum, quod concupiscendo, quam stuprum, quod subueniendo committitur. in suo quippe genere aliis eiusdem generis peccatis leuiora fiunt, quae bono animo uidentur admitti, cum tamen et ipsa alterius generis peccatis ipso sue genere leuioribus inueniantur esse grauiora. grauius est enim auaritia quam misericordia furtum facere, itemque stuprum grauius est luxuria quam misericordia perpetrare, et tamen grauius est adulterare misericordia quam furari auaritia. neque nunc agitur, quid sit leuius siue grauius, sed quae sint peccata uel non sint. nemo enim dixerit debuisse pecca
Abbreviated transcription (Latin):
lmerito punit eum qui femine alicui pͥscil¬
lanstarũ turpitudinis conscie ꝓpterea se
adultermo concubitu miscuit. ut ad eorũ
latebras ꝑueniret: obsecro te cũ dicat apłs.
nut erhibeatis membra ur̃a arma iniquita
peccato. & ideo nec manus nec corꝑis ge
talia membra flagitiis exhibere debea¬
ius. ut pͥscillianistas inuenire possimus:
ud nos lingua. qͥd totum os nr̃m. quid
ganum uocis offendit. ut hec exhibea¬
us arma pec̃o. tantoꝙ peccato ubi deũ
nr̃m ut pͥscillianistas apprehensos ab igno¬
rantie blas phemiis eruamus. sine excusati¬
one ignorantie blasphememus:. Dicet aliqͥs.
Ergo equandus ẽ fur quilibet ei furi: qui mi¬
sericordie uoluntate furatur. Qͥs hoc dixent:
s horum duoꝵ. ñ ideo ẽ quisqͣm bonus: qͥa
peior ẽ unus. Peior ẽ enĩ qui concupiscendo:
qͣm qui miserando furatur. s si fuitũ om¬
ne peccatũ ẽ: ab omni furto ẽ abstinendũ.

Expanded text:
si merito punit eum, qui feminae alicui Priscilsi merito punit eum, qui feminae alicui Priscillianistarum turpitudinis consciae propterea se adulterino concubitu miscuit, ut ad eorum latebras perueniret: obsecro te, cum dicat apostolus: nec exhibeatis membra uestra arma iniquitatis peccato et ideo nec manus nec corporis genitalia nec alia membra flagitiis exhibere debeamus, ut Priscillianistas inuenire possimus, quid nos lingua, quid totum os nostrum, quid organum uocis offendit, ut haec exhibeamus arma peccato tantoque peccato, ubi deum nostrum, ut Priscillianistas adprehensos ab ignorantiae blasphemiis eruamus, sine excusatione ignorantiae blasphememus? Dicet aliquis: ergo aequandus est fur quilibet ei furi qui misericordiae uoluntate furatur? quis hoc dixerit? sed horum duorum non ideo est quisquam bonus, quia peior est unus. peior est enim, qui concupiscendo quam qui miserando furatur; sed si furtum omne peccatum est, ab omni furto est abstinendum.
Abbreviated transcription (Latin):
mum sacͥlegium. ñ dicatur posse fieri re¬
ste ac iuste. nec impune tantũ. uerũetiã
gloriose. ut in eo ꝑpetrando ñ solũ suppli¬
ua nulla timeantur.s sꝑentur ce p̃mia: si se¬
mel concesserimus in omnib malis oꝑib ho¬
minũ ideo ñ quid fiat s quare fiat eẽ qͣrendũ:
ut quecũꝙ ꝓpter bonas causas facta inueni-¬
untur. nec ipsa mala eẽ iudicentur: At si u-¬
sicia merito punit furem. etiam qui dixe-¬
nt ce ostenderit ideo se subtraxisse suꝑflua
diuiti. ut p̃beret necessaria pauꝑi: si meri¬
to punit falsarium etiã qui se ideo testam̃¬
tum alienum corrupisse docuerit. ut ille he
res ẽt qui facturus inde fuerat elemosinas
largas. ñ ille qui nullas: si merito punit ad-¬
ulterum etiam qui demonstrauerit miseri¬
cordia se fecisse adulterium. ut ꝑ illã cum
qua fecit de morte hominẽ liberaret: postre¬
liout ad rem de qua q̃stio ẽ ꝓpius accedamꝰ.

Expanded text:
mum sacrilegium non dicatur posse fieri remum sacrilegium non dicatur posse fieri recte atque iuste nec inpune tantum, uerum etiam gloriose, ut in eo perpetrando non solum supplicia nulla timeantur, sed sperentur et praemia, si semel concesserimus in omnibus malis operibus hominum ideo non quid fiat, sed quare fiat esse quaerendum, ut, quaecumque propter bonas causas facta inueniuntur, nec ipsa mala esse iudicentur? at si iustitia merito punit furem, etiam qui dixerit et ostenderit ideo se subtraxisse superflua diuiti, ut praeberet necessaria pauperi; si merito punit falsarium, etiam qui se ideo testamentum alienum corrupisse docuerit, ut ille heres esset, qui facturus inde fuerat elemosynas largas, non ille, qui nullas; si merito punit adulterum, etiam qui demonstrauerit misericordia se fecisse adulterium, ut per illam, cum qua fecit, de morte hominem liberaret; postremo, ut ad rem, de qua quaestio est, propius accedamus,
Abbreviated transcription (Latin):
cus ut hec moneret ce diceret. ce uor
eos inueniatis assumite uestitum liys
intrinsecus autem oues manete: dols
ait. S cum dixisset. multi ad uos uint
in uestitu ouium intrinsecus autẽsl
sunt cauenda. ueritate capienda: ui¬
te occidenda mendatia. Absit ut blus¬
mias ignorantium scienter blas phenil¬
do uincamus: absit ut mala fallatiu
tando caueamus. Quomodo enĩ caul
si ut caueamus habebimur: Si eni iss
iec audiat apłm dicentem. qui furabat᷑uã
ñ furetur. magis autẽ laboret oꝑans ma¬
nib sius bonum: ut habeat unde tͥbuet
en opus ẽ. Si quidem ñ solum ipsũ furtũ.
uerumetiã falsum testimonium. ce adulte¬
num. ce omne opus malum ñ erit malum
s bonum. si ea causa ꝑpetretur ut sit unde
siat bonũ: q̃s ita dicat nisi qui res huma¬
nas omnesq conetur mores leges ꝙ sub¬
uertere: Quod enĩ sceleratissimũ facinus.
qͥd turpissimum flagitium. qͦd impiissi¬

Expanded text:
locus, ut haec moneret et diceret: et uos, ut locus, ut haec moneret et diceret: et uos, ut eos inueniatis, adsumite uestitum luporum, intrinsecus autem oues manete? non hoc ait. sed cum dixisset: multi ad uos uenient in uestitu ouium, intrinsecus autem sunt lupi sunt cauenda, ueritate capienda, ueritate occidenda mendacia. absit, ut blasphemias ignorantium scienter blasphemando uincamus, absit, ut mala fallacium imitando caueamus. quomodo enim cauebimus, si, ut caueamus, habebimus? si enim, nec audiat Apostolum dicentem, Qui furabatur, jam non furetur; magis autem laboret operans manibus suis bonum, ut habeat unde tribuere cui opus est? si quidem non solum ipsum furtum, uerum etiam falsum testimonium et adulterium et omne opus malum non erit malum, sed bonum, si ea causa perpetretur, ut sit, unde fiat bonum. quis ista dicat, nisi qui res humanas omnesque conatur mores legesque subuertere? quod enim sceleratissimum facinus, quod turpissimum flagitium, quod inpiissi
Abbreviated transcription (Latin):
magis magisq innotuerint. ce cathela
uel antistitib qui loquunt᷑ in ppłis us
quibusq studiosis z elo dei plenis fun
usꝙ quaꝙ diffusa: hec erunt scã retan
bus capiantur ueracit᷑ añ mendatitir
quirantur. Sic enĩ capti. aut ultro qui
fuerint fatebuntur. ce alios qͦs in sua si
etate mala nouerunt. uel concorditr
na simulatione texerunt. occulta dͥ
nu medicante sanantur. S multosi¬
lius inqͥes eorum latibula penetrami
si quod s̃ nos eẽ mentiamur. Hoc silut
is. ut lupinis amicte pellib ad lupin
nirent. et eos huius artis fallatus mui¬
nirent: qͦd eis ñ dixit. nec qͣndo eas nin
dium lupoꝵ se missurum eẽ p̃dixit hua
dices. Non erant tunc inquirendi cũ ts
aꝑtissimi lupi. s eorum morsus e sum
ꝑferenda: quid cum temꝑa posteriors
nuntians. in uestitu ouium dixit ru¬
ces lupos ẽẽ uenturos: Nonne ibi ert

Expanded text:
magis magisque innotuerint et a catholicis magis magisque innotuerint et a catholicis uel antistitibus, qui loquuntur in populis, uel a quibusque studiosis zelo dei plenis fuerint usquequaque diffusa, haec erunt sancta retia, quibus capiantur ueraciter, non mendaciter inquirantur. sic enim capti aut ultro quid fuerint fatebuntur et alios, quos in sua mala societate nouerunt, uel concorditer na simulatione texerunt, occulta dei manu medicante sanabuntur. Sed multo facilius, inquies, eorum latibula penetramus, si quod sunt nos esse mentiamur. hoc si liceret e ouibus suis, ut lupinis amictae pellibus ad lupos uenirent et eos huius artis fallaciis inuenirent: quod eis non dixit nec quando eas in medium luporum se missurum esse praedixit. sed dices: non erant tunc inquirendi, cum essent apertissimi lupi, sed eorum morsus et saeuitia perferenda. quid? cum tempora posteriora praenuntians in uestitu ouium dixit rapaces lupos esse uenturos, nonne ibi erat
Abbreviated transcription (Latin):
negat: qui eĩ coram pͥscillianistis negat.
ut eos latentes blasphemo mendationu¬
det &e capiat: Qͥs autẽ dubitat obsecro
denegari xp̃m. cum sicuti ẽ uerus. ita ñ
ẽẽ dr̃: ce sicuti eum pͥscillianista credit. ita
ẽẽ dicitur: S occultos lupos inquies in¬
Unde ad ipsius auctoris illoꝵ ꝓfecto as¬
tucioris ce ideo dectioris cubile ꝑuentũ
ẽ: ende tot tantiq manifestati atq dã¬
nati. & ceteri innumerabiles partim cor¬
recti. partim uelut correcti. ce eccla mise¬
rante collecti s̃: Multas enim uias dat
dñs qͣndo miseretur: quib ad eoꝵ ꝑueni¬
atur indaginem. Quarũ due s̃ aliis feli¬
ciores: ut uel ab eis qͦs seducere uoluerũt.
aut ab eis qͦs iam seduxerant resipiscen¬
tib conuersisꝙ monstrentur: qͦd faciliꝰ
fit. si nefarius eoꝵ error ñ mendadib.
putationib euertatur. Quib consebma
nabit ut possis. Que scͥpta salubria qu
eorum ꝑuersitas in sana destruitur.

Expanded text:
negat, qui eum coram Priscillianistis negat, negat, qui eum coram Priscillianistis negat, ut eos latentes blasphemo mendacio nudet et capiat? quis autem dubitat, obsecro te, negari Christum, cum, sicuti est uerus, ita non esse dicitur et, sicut eum Priscillianista credit, ita esse dicitur? Sed occultos lupos, inquies, inunde ad ipsius auctoris illorum profecto astutioris et ideo tectioris cubile peruentum est? unde tot tantique manifestati atque damnati et ceteri innumerabiles partim correcti, partim uelut correcti et ecclesia miserante conlecti sunt? multas enim uias dat dominus, quando miseretur, quibus ad eorum perueniatur indaginem: quarum duae sunt aliis feliciores, ut uel ab eis, quos seducere uoluerunt, aut ab eis, quos iam seduxerant, resipiscentibus conuersisque monstrentur. quod facilius fit, si nefarius eorum error non mendacibus putationibus euertatur. quibus conscribominus donauit, ut possis. quae scripta salubria, quibus eorum peruersitas insana destruitur, cum
Abbreviated transcription (Latin):
sum ẽ utrumꝙ q̃d dicimus: &e p̾sciliam¬
stas nos eẽ. & animã partẽ dei ec̃. Itaꝙ
illi deũ laudant ñ blasphemant. qnͣdo
se occultant: &e qndo se nõ occultant. s sua
ꝓferunt. blasphemare se nesciunt. Ideo
si ad fidem catholicam conuertantur. cõ-¬
solantur semetipsos. quia possunt dicere
qͦd apłs. qui cum inter cetera dixisset. pͥ¬
us fui blasphemus. miscłiam inqͥt con¬
secutus sum. quia ignorans feci: nos con¬
tra ut se nobis aꝑiant. si hoc quasi iustũ
mendatium fallendis eis capiendisq ꝓ¬
ferimus: ꝓfecto ce ad blasphematores pͥs¬
cillianstas ꝑtinere nos dicimus. ce ut
mamus ignorantie. Neq enĩ catholicus
qui blasphemando uult hereticus credi:
potest dicere: ignorans feci. Semꝑ frater
in talib causis cum timore recolendũ ẽ:
quicumq me negauerit coram homini¬
b. negabo eum corã patre meo qui in
celis ẽ. An uero xp̃m coram hominib ñ

Expanded text:
sum est utrumque, quod dicimus, et Priscilliansum est utrumque, quod dicimus, et Priscillianistas nos esse et animam partem dei esse. itaque illi deum laudant, non blasphemant, quando se occultant; et quando se non occultant, sed sua proferunt, blasphemare se nesciunt. ideo si ad fidem catholicam conuertantur, consolantur semet ipsos, quia possunt dicere, quod apostolus, qui cum inter cetera dixisset: prius fui blasphemus, misericordiam, inquit, consecutus sum, quia ignorans feci. nos contra, ut se nobis aperiant, si hoc quasi iustum mendacium fallendis eis capiendisque proferimus, profecto et ad blasphematores Priscillianistas pertinere nos dicimus et, ut mamus. neque enim catholicus, qui blasphemando uult haereticus credi, potest dicere: ignorans feci. Semper, frater, in talibus causis cum timore recolendum est: quicumque me negauerit coram hominibus, negabo eum coram patre meo, qui in caelis est. an uero Christum coram hominibus non