comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
S. quemadmodum neptuno plus debere se uidicat: ex his qui eadem
t̃quislitate usi st̃. qui plura & preciosiora illo mari uexit. animosi
amnentatore qͣm auectore soluit᷑ uotũ. & exipsis mercatorib effusiꝰ
qntꝰ est. qui odores ac purpuras. & auro pensanda portabat. qͣm
ui uilissima queq & saburre loco futura congesserat: sic huius
hacis bñficium ad om̃s ꝑtinentis altiꝰ ad eos ꝑuenit. qͥ illa bene
utunt᷑. Multi enĩ sunt ex his togatis. quib pax oꝑiosior bello ẽ.
nidem existimas pro pace deb̾e eos qui illam ebrietati aut libidini
ipendunt. aut aliis uitiis que uł bello rumpenda st̃. nisi forte
tam iniquũ putas eẽ. sapientẽ. ut nicħ uiriũ se deb̾e ꝓcõmunib
bonis iudicet᷑. Doli luneq plurimũ debeo. & ñ uni michi oriun¬
tur. anno. temꝑantiq annũ deo pͥuatim. obligatus sũ. qͣmuis n¬
chil admeũ honorẽ descripta sut: & stulta auaritia mortalium.

Expanded text:
ed quemadmodum Neptuno plus debere se iudicat ex is, qui eadem tranquillitate usi sunt, qui plura et pretiosiora illo mari vexit, animosius a mercatore quam a vectore solvitur votum, et ex ipsis mercatoribus effusius gratus est, qui odores ac purpuras et auro pensanda portabat quam qui vilissima quaeque et saburrae loco futura congesserat; sic huius pacis beneficium ad omnes pertinentis altius ad eos pervenit, qui illa bene utuntur. Multi enim sunt ex his togatis, quibus pax operosior bello est. An idem existimas pro pace debere eos, qui illam ebrietati aut libidini inpendunt aut aliis vitiis, quae vel bello rumpenda sunt ? Nisi forte tam iniquum putas esse sapientem, ut nihil viritim se debere pro communibus bonis iudicet. Soli lunaeque plurimum debeo, et non uni mihi oriuntur. Anno temperantique annum deo privatim obligatus sum, quamvis nihil in meum honorem discripta sint. Stulta avaritia mortalium
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm desment. Uale.
RRare mͥ uident᷑ qui existimant philosophie fideliter de¬
tos. contumaces eẽ. ac refractarios. & contẽptores magistuta¬
tũm at regũ. eoꝵ ue ꝑ quos publica ad ministrant᷑. Ex contͣro
em̃. nulli ad uersus illos gratiores st̃. Net inmerito. Nullis enim
plus p̃stant: qͣm quib frui tranquillo otio licet. Itaq hi: quib
cesse ẽ. auctorem huiꝰ boni ut parentẽ colant. multo quidẽ nu¬
gis qͣm illi inquieti & in medio positi: qui multa pͥncipib debt.
s iulta & imputant. quib numqͣm tam plene octurrere ulle
liberalitas potẽ. ut cupiditates illoꝵ quȩ crescunt dcĩ umnplatꝰ
ersatiet. Quisquis autẽ de accipiendo cogitat. oblitus accopti
grauẽ aliquẽ aute se. Habec hoc uitiũ omnis ambitio. ñ. respi¬
eit. Nec anibitio tĩ instabilis ẽ: uerũ cupiditas omnis. Qaapi¬
pit semꝑ afine. Ad ille iuir sinterus ac purꝰ qui reliquit & ai¬

Expanded text:
quam desinent. VALE.quam desinent. VALE.rrare mihi videntur, qui existimant philosophiae fideliter deditos contumaces esse ac refractarios, contemptores magistratuum aut regum eorumve, per quos publica administrantur. Ex contrario enim nulli adversus illos gratiores sunt; nec inmerito. Nullis enim plus praestant quam quibus frui tranquillo otio licet. Itaque ii, quibnecesse est auctorem huius boni ut parentem colant, multo quidem magis quam illi inquieti et in medio positi, qui multa principibus debent, sed multa et inputant, quibus numquam tam plene occurrere ulla liberalitas potest, ut cupiditates illorum, quae crescunt, dum implentur, exsatiet. Quisquis autem de accipiendo cogitat, oblitus accepti grave aliquem ante se. Habet hoc vitium omnis ambitio; non respicit. Nec ambitio tantum instabilis est, verum cupiditas omnis, quia incipit semper a fine. At ille vir sincerus ac purus, qui reliquit et cu
Abbreviated transcription (Latin):
hiat. Idem euenit nobis. Duicqͥd exspectantib fortuna proie¬
cit: id sine ulla uoluptate dimittimꝰ. statim adrapinã alteriꝰ
erecti & actoniti. Hoc sapienti ñ euenit. Plenus ẽ. Etiã lu̾d
obuenit secure excipit ac reponit. Lecitia fruit᷑ maxima
tontinua fua. Habet aliquis bonã uoluntatẽ. habet ꝓfectũ:
s cui niltũ desit a sũmo. Hic depͥmit᷑ alternis & extollit᷑. at modi
iucelũ alleuat᷑. modo defert᷑ ad t̾ram. Impeditis ac rudib. nulliso
cipitationis finis ẽ. in epicurũ illud cbaos detidunt inane sine fr¬
ino ẽ. Adhiit genus t̾cum eoꝵ qui sapientie alludt̃. q̃mi ñ pi¬
dem contigert᷑. in conspectu tũ. & ut ita dicam sub ictu hñt. ħͫ
concutiunt᷑ ne defluunt quidẽ. non dũ insicco iam in portu sune
onib indulgere. Excludende st̃ si semel intrauerinit: inloeti fus
alias substituent. Principiis illarũ obstemꝰ meliꝰ non incipient.

Expanded text:
hiat. Idem evenit nobis: quicquid expectantibus fortuna proiehiat. Idem evenit nobis: quicquid expectantibus fortuna proiecit, id sine ulla voluptate demittimus statim, ad rapinam alterius erecti et adtoniti." Hoc sapienti non evenit; plenus est. Etiam si quid obvenit, secure excipit ac reponit. Laetitia fruitur maxima, continua, sua. Habet aliquis bonam voluntatem, habet profectum, sed cui multum desit a summo; hic deprimitur alternis et extollitur ac modo in caelum adlevatur, modo defertur ad terram. Imperitis ac rudibus nullus praecipitationis finis est; in Epicureum illud chaos decidunt, inane, sine termino. Est adhuc genus tertium eorum, qui sapientiae adludunt, quam non quidem contigerunt, in conspectu tamen et, ut ita dicam, sub ictu habent; hi non concutiuntur, ne defluunt quidem. Nondum in sicco, iam in portu sunt. ionibus indulgere. Excludendae sunt; si semel intraverint, in locum suum alias substituent. Principiis illarum obstemus. Melius non incipient,
Abbreviated transcription (Latin):
sibinde grauat᷑. & mneadem reuoluit᷑. Sapiens recid̾e ñ potest.
net intidẽ quidẽ ampliꝰ. Corꝑi enuĩ ad tempꝰ bona ualitudo ẽ.
qͣm medictis etiã si reddidit ñ prestat: sepe ad eundẽ quẽ aduo¬
cauerat excitat᷑. Semel intotũ sanat᷑. Dicam. quomͦ intelligas
sanũ. Si se ipse contentꝰ ẽ. si confidit sibi. si scit oĩa uota mor¬
taliũ. omnia beneficia que dant᷑ petunt᷑q: nullum in beata
tua futura leticia ẽ: is suo gaudeat. Omnia autẽ quib uulgꝰ
inhiat: ultro citroq fluunt. Nicħ dant fortuita mantipio. S
hes quoq fortuna tc̃ delectat: cũ illam ratio temꝑauit ai mis¬
tuit. Hec est que. etiã externa cõmendet: quoꝵ auidis usus
ingratꝰ ẽ. Solebat accalus hac unagine uti. Uidisti aliqͣndo
canẽ. missa a dño frusta panis aut canis aꝑto ore captantẽ :
Quinqͥd excepit. protuiꝰ integrũ deuorat: & semꝑ ad spe uent̾i

Expanded text:
subinde gravatur et in eadem revolvitur, sapiens recidere non potest, subinde gravatur et in eadem revolvitur, sapiens recidere non potest, ne incidere quidem amplius. Corpori enim ad tempus bona valetudo est, quam medicus, etiam si reddidit, non praestat, saepe ad eundem, qui advocaverat, excitatur. Animus semel in totum sanatur. Dicam, quomodo intellegam sanum: si se ipso contentus est, si confidit sibi, si scit omnia vota mortalium, omnia beneficia quae dantur petunturque, nullum in beata tua futura laetitia est, is suo gaudeat. Omnia autem, quibus vulgus inhiat, ultro citroque fluunt. Nihil dat fortuna mancipio. Sed haec quoque fortuita tunc delectant, cum illa ratio temperavit ac miscuit; haec est, quae etiam externa commendet, quorum avidis usus ingratus est. Solebat Attalus hac imagine uti: "vidisti aliquando canem missa a domino frusta panis aut carnis aperto ore captantem ? Quicquid excepit, protinus integrum devorat et semper ad spem venturi
Abbreviated transcription (Latin):
sudent: ꝑꝓter que studendum. Incide aliquid qđ impediat ũ
qdem eũ: cuiꝰ animꝰ in omni negotio letus atq alacer ẽ. In ꝑfec¬
ti ad huc int̾scinditur leticia. sapientis uero contȩxit᷑ gaudiũ.
milla causa rumpit᷑. nulla fortuna. Semꝑ & ubiq tianquillũ
ẽ: non enĩ exalieno pendet. nec fauorẽ fortune aut hominis
erpectat. domestica illa felicitas ẽ. Exiret ex animo si intraret.
ibi nascit᷑. Aliqͣndo extrinsecus. quo ad moneat᷑ mortalitatis int̾¬
uenit: s id leue. & qd̃ sũmam cutem stringat. Aliquo inqͣm
in cõmodo afflat᷑ maximꝰ is: illud bonũ ẽ. fictum. Ita dico extͥn¬
secus aliqua st̃ incominoda uelut in corꝑe interdũ robusto so¬
lidoq. eruptiones quedã pustularũ & ulcuscula nullũ in alto
malum ẽ. Hoc inqͣm int̾ est inter consũmate sapientie uirũ.
ẜaliũ ꝓcͤ  entis: qđ uit̾ sanũ & ex morbo graui ac duitino
emergentẽ. tui sanitas loco ẽ. leuior accessio. Hic insi attendit.

Expanded text:
tudent, propter quae studendum est. " Incidet aliquid, quod inpediat." Non quidem eum, cuius animus in omni negotio laetus atque alacer est; inperfectis adhuc interscinditur laetitia, sapientis vero contexitur gaudium, nulla causa rumpitur, nulla fortuna, semper et ubique tranquillus est. Non enim ex alieno pendet nec favorem fortunae aut hominis expectat. Domestica illi felicitas est; exiret ex animo, si intraret; ibi nascitur. Aliquando extrinsecus, quo admoneatur mortalitatis, intervenit, sed id leve et quod summam cutem stringat. Aliquo, inquam, incommodo addatur; maximum autem illud bonum est fixum. Ita dico: extrinsecus aliqua sunt incommoda, velut in corpore interdum robusto solidoque eruptiones quaedam pusularum et ulcuscula, nullum in alto malum est. Hoc, inquam, interest inter consummatae sapientiae virum et alium procedentis, quod inter sanum et ex morbo gravi ac diutino emergentem, cui sanitatis loco est levior accessio: hic nisi adtendit,
Abbreviated transcription (Latin):
morbũ. uet̾em. grauẽ. publicũ. Lantũ negotii habes: qͣntum in
pestilentia medicꝰ. Circa uerba occupatꝰ es: Iam dudũ gaude: si
sufficis reb. Quandoq multa disces. qͣndoq que didi ceris affiges
la exꝑieris: Non enĩ ut cet̾a memorie tindidisse satis ẽ. In oꝑe temp¬
tanda st̃. Non ÷ beatus qͥ scit illa: s facit. Quid gͦ : Inf̾ia illũ nul¬
li gradus st̃. statim ad sapientiam p̾ceps ẽ: Non existimo. Nam qͥ
ꝓficit. in numero quidẽ stultoꝵ ẽ. magno tam̃ int̾uallo abillis de¬
ducit᷑. Inter ipsos quoq proficientes st̃ magna discrimiua int̾ clas

Expanded text:
morbum veterem, gravem, publicum. Tantum negotii habes, quantum in morbum veterem, gravem, publicum. Tantum negotii habes, quantum in pestilentia medicus. Circa verba occupatus es? Iamdudum gaude, si sufficis rebus. Quando, quae multa disces ? Quando, quae didiceris, adfiges la experieris ? Non enim ut cetera, memoriae tradidisse satis est; in opere temptanda sunt. Non est beatus, qui scit illa, sed qui facit. " Quid ergo ? Infra illum nulli gradus sunt? Statim a sapientia praeceps est?" Non, ut existimo. Nam qui proficit, in numero quidem stultorum est, magno tamen intervallo ab illis diducitur. Inter ipsos quoque proficientes sunt mag
Abbreviated transcription (Latin):
mus. cũ tordet sermo cũ uita. Ille ꝓmissum suũ impleuit. qui a&̾
cum uideas illũ. & cum audias: idem ẽ. Uidebimꝰ qualis sit. qͣn¬
tus sit. unus sit. Non delectent uerba nĩa s ꝓsint. Si tam̃ contiun¬
gere eloquentiã non sollicito potẽ. si aut parata ÷ aut paruo con¬
stat: assit. & res pulcherrunas ꝓsequat᷑. Sit talis. ut res potiꝰ qͣm
se ostendat. Aliȩ artes adiugeniũ totȩ ꝑtinent. hic anmi nego¬
tium agt᷑. Non qͣrit eger medicũ loquentẽ. d suita compent.¬
ut idem ille qui sanari potẽ. compte de his que facienda st̃ disserat.
boni consulet. non tam̃ erit quare gratulet᷑ sibi. qd incid̾it in medi¬
cũ. etiam difertũ. Hoc enĩ tale est quale si ꝑitus gub̾nator. etiam
formosus ẽ. Quid aures meas scabis: Quid oblectas: Aliud agitur.
Uerendꝰ. secandus. abstiuendꝰ sum. Ad hec adhibitus es: curare debes

Expanded text:
mus; concordet sermo cum vita. Ille promissum suum inplevit, qui, et mus; concordet sermo cum vita. Ille promissum suum inplevit, qui, et cum videas illum et cum audias, idem est. Videbimus, qualis sit, quantus sit; unus sit. Non delectent verba nostra, sed prosint. Si tamen contingere eloquentia non sollicito potest, si aut parata est aut parvo constat, adsit et res pulcherrimus prosequatur. Sit talis, ut res potius quam se ostendat. Aliae artes ad ingenium totae pertinent, hic animi negotium agitur. Non quaerit aeger medicum eloquentem, sed, si ita conpetut idem ille, qui sanare potest, compte de iis, quae facienda sunt, disserat, boni consulet. Non tamen erit, quare gratuletur sibi, quod inciderit in medicum etiam disertum. Hoc enim tale est, quale si peritus gubernator etiam formosus est. Quid aures meas scabis ? Quid oblectas ? Aliud agitur; urendus, secandus, abstinendus sum. Ad haec adhibitus es. Curare debes
Abbreviated transcription (Latin):
sysina sederemꝰ aut ambularemꝰ illaboratus.⁊ facił. tales ẽe. epłas
m̃eas uolo. quȩ nicħ hũt accersitũ nec fictum. Si fieri posset: qͥd
sentiam ostencłe. qͣm loqui mallem. Etiam si disputarẽ : nec sup¬
ploderẽ pedẽ. nec manũ iactarẽ nec attollerem uotẽ. sed ista ora¬
torib reliquissẽ. contentꝰ sensus meos ad te ꝑtulisse: quos nec ex¬
ornassem: nec abiecissem. Hoc unũ plane tͥ approbare uellẽ oĩa
me illa sentire que dic̃em. nec tm̃ sentire s amare. Alit̾ homineᷤ
amicã. aliter lib̾os osculant᷑. Lam̃ in hoc quoq amplexu tã sc̃o
& mod̾ato: satis apparet affectꝰ. Non me hercule: ieuina eẽ. &
arida uolo. ꝗͦ de reb tam magnis dicent᷑. Nleq enĩ philoso phis
ingenio renuntiat. multũ tam̃ oꝑe impendi. uerbis ñ oportet.
Hec sit ꝓpositi nr̃i sũma. Quod sentimꝰ loquam᷑. qd loquinĩ sentia¬

Expanded text:
si una sederemus aut ambularemus, inlaboratus et facilis, tales esse epistulas si una sederemus aut ambularemus, inlaboratus et facilis, tales esse epistulas meas volo, quae nihil habent accersitum nec fictum. Si fieri posset, quid sentiam, ostendere quam loqui mallem. Etiam si disputarem, nec supploderem pedem nec manum iactarem nec attollerem vocem, sed ista oratoribus reliquissent!, contentus sensus meos ad te pertulisse, quos nec exornassem nec abiecissem. Hoc unum plane tibi adprobare vellem: omnia me illa sentire, quae dicerem, nec tantum sentire, sed amare. Aliter homines amicam, aliter liberos osculantur; tamen in hoc quoque amplexu tam sancto et moderato satis apparet adfectus. Non mehercules ieiuna esse et arida volo, quae de rebus tam magnis dicentur; neque enim philosophia ingenio renuntiat. Multum tamen operae inpendi verbis non oportet. Haec sit propositi nostri summa: quod sentimus loquamur, quod loquimur sentia
Abbreviated transcription (Latin):
Quemadmnodum in corꝑib infirmis langnorẽ signa precurrt̃. qͥdã
enĩ segnitia neruis ẽ. & sine labore ullo lassitudo. & oscitatio. &
horror menbra ꝑcurrens: sic infirmꝰ animꝰ. multo anteqͣm oppri¬
mat᷑ malis. malis quatit᷑. p̾sumit illa. & ante tempꝰ cadit. Quid
autẽ dementiꝰ. qͣn angi futuris. nec se tormento reseruare. s ar¬
cessire sibi miserias & admou̾e. qͣs optimũ ÷ differre. si discutere
ñ possit : Uis scire futuro neminẽ debere torqueri quitũq audi¬
erit post quinqͣ gesimũ annũ sibi patienda supplicia: non ꝑtur¬
bat᷑. nisi si mediũ spatiũ tiansilierit. & si iuillam scło post futu¬
ram sollicitudinẽ inmiserit. CEodẽ mͦ fit. ut animos libent̾ egros.
& captantes causas doloris: uet̾a atq obliterata contrist int. Et qͦ
pret̾ierunt. & quȩ futura st̃: absunt neutra sentiamꝰ. N ÷ autẽ nͥ
loquit᷑. nisi qui uult putide loqui: Qualis sermo m̃s eẽt.

Expanded text:
Quemadmodum in corporibus insidentis languoris signa praecurrunt, quaedam enim segnitia enervis est et sine labore ullo lassitudo et oscitatio et horror membra percurrens; sic infirmus animus multo ante quam opprimatur malis quatitur. Praesumit illa et ante tempus cadit. Quid autem dementius quam angi futuris nec se tormento reservare, sed arcessere sibi miserias et admovere? Quas optimum est differre, si discutere non possit. Vis scire futuro neminem debere torqueri ? Quicumque audierit post quinquagesimum annum sibi patienda supplicia, non perturbatum nisi si medium spatium transiluerit et se in illam saeculo post futuram sollicitudinem inmiserit; eodem modo fit, ut animos libenter aegros et captantes causas doloris vetera atque obliterata contristent. Fit quae praeterierunt et quae futura sunt, absunt; neutra sentimus. Non est autem nisi loquitur, nisi qui vult putide loqui ? Qualis sermo meus esset,
Abbreviated transcription (Latin):
aomi caumialũ tempꝰ latis magnũ ẽ. etiam si a pueritihuss. lb
longissum os humam eui tͥmnos uita ꝓdnat. Io auscu le¬
fere utrĩ omrtas pbilosophiam: an int̃mettas. Pormulub ur¬

Expanded text:
amus, cui nullum tempus satis magnum est. etiam si a pueritia usque ad amus, cui nullum tempus satis magnum est. etiam si a pueritia usque ad longissimos humani aevi terminos vita producitur. Non multum refert, utrum omittas philosophiam an intermittas; non enim u
Abbreviated transcription (Latin):
Uod queris a me. liquebat mͥ cum rẽ edidicerẽ ꝑse. s dui
ñ retẽptaui memoriam meã. Itaq non fatile me sequit
Quod euente. libris situ coherentib: hoc euenisse mͥsentio. Ers¬
candus : animꝰ. & quecũq aput illũ deposita st̃: subinde extin
debei. uit parata suit quotiens usus ȩxeg̃it. Ergo hoc inp̃senti
disfenamꝰ multũ enĩ oꝑe. inultũ adiligentie poseit. Cuim pnaui
longiorem eodem loco sperauero morã: timc istud in mi. an ini
Quodam eiũ sunt que possis & incise scrib̾e. quedam lectũ Q stu
& serretũ desułant. Nichil mnnus his quoq occupatis dieb autꝰ
aliquid: & quidem totis. Nlumqͣm enĩ non succedent. occupar¬
ues noue ⁊ seruuꝰ alas. Itaꝙ exuna exeunt plures: deinde ippin¬
bis duationẽ damis. Cum hoc ꝑegero: toto animo ncupibu
s se haene reni molestam composuero. studio me dab oi. fon ca
pac autris philosophandũ ẽ. oĩa alia negligend a it huic aside¬

Expanded text:
uod quaeris a me, liquebat mihi, sic rem edidiceram, per se. Sed diu non retemptavi memoriam meam, itaque non facile me sequitur. Quod evenit libris situ cohaerentibus, hoc evenisse mihi sentio; explicandus est animus et quaecumque apud illum deposita sunt, subinde excuti debent, ut parata sint, quotiens usus exegerit. Ergo hoc in praesentia differamus; multum enim operae, multum diligentiae poscit. Cum primum longiorem eodem loco speravero moram, tunc istud in manus sumam. Quaedam enim sunt, quae possis et in cisio scribere. Quaedam lectum et otium et secretum desiderant. Nihilominus his quoque occupatis diebus agatur aliquid et quidem totis. Numquam enim non succedent occupationes novae; serimus illas, itaque ex una exeunt plures. Deinde ipsi nobis dilationem damus: "cum hoc peregero, toto animo incumbam " et "si hanc rem molestam composuero, studio me dabo." Non cum vacaveris, philosophandum est; omnia alia neglegenda, ut huic adside
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩes int̾ oleum ⁊ uinũ occupati. Quib aduotũ dies actus ẽ. sibe¬
ne desudauert᷑. si in locũ eiꝰ qd̾ esfluxit. multũ potionis alteriꝰ inie¬
uimo guiture regesseit̃. Bib̃e & sudare : uita cardiati ẽ. St̃ exerti¬
tationes & faciles & breues. que corpꝰ sine mora lassent & tꝑi pare¬
ant. Cuiꝰ p̃cipua iatio habenda ẽ: cursus. & cũ aliquo pond̾e manꝰ
mote & salus. uł ille qui corpꝰ iialtũ leuat uł ille qui in longũ mit

Expanded text:
homines inter oleum et vinum occupati, quibus ad votum dies actus est, si behomines inter oleum et vinum occupati, quibus ad votum dies actus est, si bene desudaverunt, si in locum eius, quod effluxit, multum potionis altius ieiunio iturae regesserunt. Bibere et sudare vita cardiaci est. Sunt exercitationes et faciles et breves, quae corpus et sine mora lassent et tempori pareant, cuius praecipua ratio habenda est: cursus et cum aliquo pondere manus motae et saltus vel ille, qui corpus in altum levat, vel ille, qui in longum mit
Abbreviated transcription (Latin):
pus quoq eciam si magnas habet uires. ñ aliter qͣm furiosi. Aut fre¬
neriti ualidũ ẽ. Eigo hanc precipue ualitudinẽ cura. de inde & ulã
sd̾am que uc magno tibi constabit. si uolueris bene ualere. duil¬
ta . eiiiii luelli & minime conieniens literato iuro occupatio.
grercendi latertos. & dilatandi ceruicem. ac latera frrmandi. Cũt
felicit᷑ sagnia cesserit. &tori creuerint: nec uires uniqͣm opimi bo¬
uis. tec pondꝰ equab̾. Adice uc̃. qd̾ maiore corpis sarcina ammus
elicut ⁊ minꝰ agilis ẽ. Itaq qͣntum potes circumscribe. corpꝰ cuũ: ⁊
animo locũ laxa. Musca sequunt᷑ in cõmoda. huic deditos cure. ꝑ¬
mũ exercitationes. qͣrũ labor sꝑm exhaurit. & in habilẽ intentio¬
n acstudiis acriorib reddit. De inde copia ciboꝵ. subtilitas impe¬
dicur: Accedunt pessime noctes mancipia in magisteriũ recepta.

Expanded text:
pus quoque, etiam si magnas habet vires, non aliter quam furiosi aut phrepus quoque, etiam si magnas habet vires, non aliter quam furiosi aut phrenetici validum est. Ergo hanc praecipue valitudinem cura, deinde et illam ndam, quae non magno tibi constabit, si volueris bene valere. Stulta est enim, mi Lucili, et minime conveniens litterato viro occupatio exercendi lacertos et dilatandi cervicem ac latera firmandi; cum tibi feliciter sagina cesserit et tori creverint, nec vires umquam opimi bovis nec pondus aequabis. Adice nunc, quod maiore corporis sarcina animus eliditur et minus agilis est. Itaque quantum potes, circumscribe corpus tuum et animo locum laxa. Multa secuntur incommoda huic deditos curae; primum exercitationes, quarum labor spiritum exhaurit et inhabilem intentioni ac studiis acrioribus reddit. Deinde copia ciborum subtilitas inpeditur. Accedunt pessimae notae mancipia in magisterium recepta,
Abbreviated transcription (Latin):
stipem manũ porrigis. Aurea te stipe implebo. Et qͥa facta : auri
m̃tio: accipe quẽ admodũ usus fructusq eiꝰ: tibi eẽ. gratior possit.
Is maxime duntiis fruit᷑: qͥ minine diuitiis indiget. Ede inqͥs auiꝰ¬
torem. Ut scias qͣm benigni sumꝰ: ꝓposituttĩ ⁊ aliena laudare. Epi¬
curi ÷ aut inetrodori. aut alituiꝰ ex illa officina. Et quid int̾ est qͥs
dicerit e Omnib dicit. Qui eget diuituis: timet ꝓilis. Nemo autẽ
sollicito bono fruit᷑. adicere illis aliqͥd studet. Dum de increñto cogi¬
tat: oblitus ÷ usus. rõcinationes accipit. forum cont̾it. Lalendariũ
uersat. fit ex dño ꝓturator. Uał.¬
os antiquus fuit usq ad meã seruatus etatẽ. pͥmis epłe uerbis
adicere. si uales bene ẽ. ego ualeo. Recte nos dicimꝰ. si phisolo¬
pbars. bene ẽ. Ualere enĩ: hoc demũ est. Sine hoc eger : aniꝰ. sor¬

Expanded text:
stipem manum porrigis. Aurea te stipe implebo, et quia facta est auri stipem manum porrigis. Aurea te stipe implebo, et quia facta est auri mentio, accipe quemadmodum usus fructusque eius tibi esse gratior possit. " Is maxime divitiis fruitur, qui minime divitiis indiget." "Ede," inquis, "auctorem." Ut scias quam benigni simus, propositum est aliena laudare; Epicuri est aut Metrodori aut alicuius ex illa officina. Et quid interest quis dixerit ? Omnibus dixit. Qui eget divitiis, timet pro illis. Nemo autem sollicito bono fruitur; adicere illis aliquid studet. Dum de incremento cogitat, oblitus est usus. Rationes accipit, forum conterit, kalendarium versat; fit ex domino procurator. VAos antiquis fuit usque ad meam servatus aetatem, primis epistulae verbis adicere: " Si vales bene est, ego valeo." Recte nos dicimus: " Si philosopharis, bene est." Valere autem hoc demum est. Sine hoc aeger est animus. Cor
Abbreviated transcription (Latin):
leuatus mamis & obrutꝰ sputis & portandꝰ extra forum traheret. m a
senatiũ arcerẽ duceret᷑: s post ea uidebimꝰ. ansapientiora oꝑa ppen¬
denda siit. Int̾im ad hos testoicos uoco. qui a rep. exclisi: secessert᷑ ao
colendã uitã. & humano gñi iura condenda sine ulla potentioris of¬
fensa. Non conturbabio sapiens publicos mores. nec popłm inse ute
narus inportu. S qͥd tu accid̾e. in medio mare credis. Qñto huic
ꝑicłm paratiꝰ foret: multa agenti molientiq. cui ne otium qͥdem
tutũ ẽ: Peunt aliqͣndo innocentes qͥd negat: Nocentes tñ sepiꝰ. Ais
ei constat qui ꝑ ornam̃ta ꝑcussus ẽ. Deniq consiliũ rerũ omniũ
sapiens. ñ exitũ spectat. Initia inpotestate nr̃a sunt. De euentu for¬
tuna iudicat. cui de me sententiã ñ do. At aliqͥd uexationis affe¬
ret. aliqͥd adu̾si. Non dampnat᷑ latro cũ occidit. Nt ad coridianam

Expanded text:
levatus manus et obrutus sputis exportandus extra forum traheretur, modo e levatus manus et obrutus sputis exportandus extra forum traheretur, modo e senatu in carcerem duceretur ? Sed postea videbimus, an sapienti opea sit ; interim ad hos te Stoicos voco, qui a re publica exclusi secesserunt ad colendam vitam et humano generi iura condenda sine ulla potentioris offensa. Non conturbabit sapiens publicos mores nec populum in se vitae navis in portu; sed quid tu accidere in medio mari credis ? Quanto huic periculum paratius foret multa agenti molientique, cui ne otium quidem tutum est ? Pereunt aliquando innocentes; quis negat ? Nocentes tamen saepius. Ars ei constat, qui per ornamenta percussus est. Denique consilium rerum omnium sapiens, non exitum spectat. Initia in potestate nostra sunt; de eventu fortuna iudicat, cui de me sententiam non do. " At aliquid vexationis adferet, aliquid adversi." Non damnat latro, cum occidit. Nunc ad cotidianam
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutes coniurabit᷑. ut ñ philosophie nom̃ uenerabile & sacrũ mane¬
at. Cecerũ philosophia ipsa. tranquille modesteq tractanda ÷. Qdgͦ
tia repͥmit. qͥ furentiũ pͥncipũ armis mediꝰ int̾tienit. qͥ aliis pompeiũ
offendentib aliis cesarẽ. simul lacessit duos : Potest aliqͥs disputare. an
illo temꝑe cõpescenda fuerit sapienti res .p. Qͥd tu marce cato: Iamũ
agit᷑ de ubertate. olim p̾̃sumenda ẽ. Querit᷑ urũ cesar an pompeus
possideat rem .p. Quid tibi cũ ista contentione: Nulle partes tue st̾
dũs eligit᷑. Ꝙd tu alter iuncere potẽ. melior uincere non pot᷑. Nompõ
peior qui uictꝰ fuit melior qͥ uicerit. Ultimas partes attigi catonis. s̃
ne pͥores quidẽ anni st̃. qui sapientẽ in illam rapinã rei .ꝓ. Admite¬
rent. Qdaliud uociferatus ÷ cato. cũ misit irritas uoces. tũ mͦ ꝑ popi

Expanded text:
virtutes coniurabitur, ut non philosophiae nomen venerabile et sacrum manevirtutes coniurabitur, ut non philosophiae nomen venerabile et sacrum maneat. Ceterum philosophia ipsa tranquille modesteque tractanda est. " tia reprimit ? Qui furentium principum armis medius intervenit ? Qui aliis Pompeium offendentibus aliis Caesarem simul lacessit duos?" Potest aliquis disputare an illo tempore capessenda fuerit sapienti res publica. " Quid tibi vis, Marce Cato ? Iam non agitur de libertate; olim pessumdata est. Quaeritur, utrum Caesar an Pompeius possideat rem publicam; quid tibi cum ista contentione ? Nullae partes tuae sunt; dominus eligitur. Quid tua, uter vincat ? Potest melior vincere, non potest non peior esse, qui vicerit." Ultimas partes attigi Catonis. Sed ne priores quidem anni fuerunt qui sapientem in illam rapinam rei publicae admitterent; quid aliud quam vociferatus est Cato et misit irritas voces, cum modo per populi
Abbreviated transcription (Latin):
putant: qͣm odert̃. Nudum latro tͣnsintat. Etiã in obsessa uia pau¬
ꝑi pax ẽ. Tria de inde exp̃cepto uet̾i p̾standa sunt: ut uitent᷑. odium.
inuidia. contemptꝰ. Quom᷑ hoc fiat: sapientia sola monstibit. Dif-¬
ficile enĩ temꝑ amentũ ẽ. uerendũq : ne in contemptũ nos inuidia¬
& timor tͣnfferat. ne dũ caltari noliꝰ. uideamꝰ posse calcari. Multis
tim̃di attulit causas: timere posse. Undiq nos reducamꝰ ñ inuiꝰ con¬
tempni qͣm suspici nocet. Ad philosophiam gͦ. confugiendũ ẽ. Hae
littere ñ dico apud nos. s aput mediocrit̾ malos: insularũ loco st̃.
Nam forensis eloquentia. & quecũq alia popłm mouet: adu̾sarios ht̃.
ec quieta & sui negotii contẽpni ñ potẽ. cui ab oĩb artib. etiã apud
pessimos honor ẽ. Numqͣm intm̃ conualescet neqͥtia. numꝗͣ sic contͣ

Expanded text:
putant quam oderunt. Nudum latro transmittit; etiam in obsessa via pauputant quam oderunt. Nudum latro transmittit; etiam in obsessa via pauperi pax est. Tria deinde ex praecepto veteri praestanda sunt ut vitentur: odium, invidia, contemptus. Quomodo hoc fiat, sapientia sola monstrabit Difficile enim temperamentum est, verendumque, ne in contemptum nos invidiae timor transferat ne dum calcare nolumus, videamur posse calcari. Multis timendi attulit causas timeri posse. Undique nos reducamus; non minus contemni quam suspici nocet. Ad philosophiam ergo confugiendum est; hae litterae, non dico apud bonos, sed apud mediocriter malos, infularum loco sunt. Nam forensis eloquentia et quaecumque alia populum movet, adversarios habet; haec quieta et sui negotii contemni non potest, cui ab omnibus artibus etiam apud pessimos honor est. Numquam in tantum convalescet nequitia^ numquam sic contra
Abbreviated transcription (Latin):
n ut gpore nnauigando ꝓcellam. Cum pet̾es siciliã : tuurecisli freclu
emuerri g ibnata contẽpͣsit austri minas. Inle ⁊ enĩ qui siculũ pelagꝰ
emster. ⁊uiueitites cogat. NIom sinistrũ pecat litꝰ. sedte qͦ propior ca¬
ribdis maria conuioluit. At ille caucior: ꝑitos locoꝵ int̾rogat qͥs estꝰ
sit. qͣ sigua dent nubes. & longe abilla regione uercitib infaii c̃sũ
tenet. Idem facit sapiens nociturã potentiã uitat. hoc pͥmũ cauens.
nenitare uideat᷑. Pars enĩ securitatis ⁊ in hoc ẽ. ñ ex ꝓfesso eam petẽ.
Quia qͣ quis fugit dampnat. Circũ spiciendũ ergo nob̾ ẽ: quomͦ auul¬
go tuti eẽ. possumꝰ. Erimũ: nich idem concupiscamꝰ. Rixa ẽ. inter
compecitores. De in de nich habeamꝰ: qd̃ cũ magno emolum̃to in¬
sidiantis eripi possit. Qmͣ minimũ sit in corꝑe tuo spolioꝵ. Nemo
Ad humanũ sangͥnem ꝑꝑ ipsũ uenit. aut admodũ pauti. Plures cõ¬

Expanded text:
n navigando procellam. Cum peteres Siciliam, traiecisti fretum. Temerarius gubernator contempsit austri minas, ille est enim, qui Siculum pelagus exasperet et in vertices cogat; non sinistrum petit litus, sed id, a quo propior Charybdis maria convolvit. At ille cautior peritos locorum rogat, quis aestus sit, quae signa dent nubes; longe ab illa regione verticibus infami cursum tenet. Idem facit sapiens; nocituram potentiam vitat, hoc primum cavens, ne vitare videatur. Pars enim securitatis et in hoc est, non espiciendum ergo nobis est, quomodo a vulgo tuti esse possimus. Primum nihil idem concupiscamus; rixa est inter competitores. Deinde nihil habeamus, quod cum magno emolumento insidiantis eripi possit. Quam minimum sit in corpore tuo spoliorum. Nemo ad humanum sanguinem propter ipsum venit, aut admodum pauci. Plures com
Abbreviated transcription (Latin):
ualu. cũ facilius sit excludere. qͣm admissa compͥmere ⁊ quidam
ista distinxert᷑. ut dicerent temꝑans ac prudens. positione qͥdẽ
mentis & habitu tranquillus ẽ÷ euentu ñ est. Nan quantum
aa habitum mentis suȩ non ꝑturbat᷑. net contristat᷑. uec timec. sed¬

Expanded text:
valui, cum facilius sit excludere quam admissa conprimere? Quidam valui, cum facilius sit excludere quam admissa conprimere? Quidam ita distinxerunt, ut dicerent: " Temperans ac prudens positione quidem mentis et habitu tranquillus est, eventu non est. Nam, quantum ad habitum mentis suae, non perturbatum nec contristatur nec time
Abbreviated transcription (Latin):
tati. cet̾is morib prauis. ñ erunt in nr̃a potestate. Quare: Quia
exera nos st̃. quib irritant᷑. Ita crescent ꝓut magnas habuer̃ẽ mi¬
nores ue causas quib concicent᷑. Maior erit timor. si plus qͦ ext̾reat᷑.
ant ꝓpius aspererit. Atrior cupiditas. quo illã amplioris rei spes
euocauerit. Simnr̃a potestate non ẽ. an sint affectus: ne abud
quidem ẽ: quanti sint. S ipsis ꝑmisisti inciꝑe: cum cansis suuis
crestent. tantiq erunt: qͣntofient. Adice nt̃ qd̵ ista qͣmuis tĩgua
suit : inmaiꝰ excedunt. Numquã ꝑnitiosa seruant modũ. Quãuis
leiia initia morboꝵ ⁊ serpunt. & egra corꝑa minima innterdũ
mengit accessio. Illud uͭ cunis dementis ẽ. credere. quarũ rerũ cͤ
nr̃m arbitrium posita printipia st̃. earũ nr̃i eẽ. arbttrii termi¬
nose quomͣ ad id fimendũ satis ualeo. ad qd ꝓhibendũ parum

Expanded text:
tati, ceteris motibus pravis, non erunt in nostra potestate. Quare ?Quia tati, ceteris motibus pravis, non erunt in nostra potestate. Quare ?Quia extra nos sunt, quibus inritantur. Itaque crescent, prout magnas habuerint minoresve causas, quibus concitentur. Maior erit timor, si plus, quo exterreatur, aut propius aspexerit, acrior cupiditas, quo illam amplioris rei spes evocaverit. Si in nostra potestate non est, an sint adfectus, ne illud quidem est, quanti sint; si ipsis permisisti incipere, cum causis suis crescent tantique erunt, quanti fient. Adice nunc, quod ista, quamvis exigua sint, in maius excedunt. Numquam perniciosa servant modum. Quamvis levia initia morborum serpunt et aegra corpora minima interdum mergit accessio. Illud vero cuius dementiae est, credere, quarum rerum extra nostrum arbitrium posita principia sunt, earum nostri esse arbitrii terminos ? Quomodo ad id timendum satis valeo, ad quod prohibendum parum
Abbreviated transcription (Latin):
sequunt᷑. non audunt affectꝰ. quantulicumq suit. Ligres leonẽq
numqͣm feritatẽ exuunt. aliqͣndo sũmittunt. & cũ minime exspel¬
laueris. exasꝑatur toruitas mitigata. Numqͣm bona fide uitia
mansuescunt. Deinde si ratio ꝓfuit: ne incipient quidẽ effectus.
Simuita ratione ceꝑint: inuita ꝑseuerabunt. Facilius ẽ. enĩ initia
illoꝵ ꝓ hibere: qͣm impetũ regere. Falsa ÷ utiq ista mediotritas &
mitilis. eodem loco habenda: quo siquis diceret modice in saniendũ.
modice  egrotandũ. Sola uirtus habet᷑. non retipunt animi
mala temꝑamenta. facilius sustuleris illa: qͣm rexeris. Numqͥd
dubium ẽ. quin uitia mentis humanȩ in ueterata & dura que
morbos uocamꝰ. inmoderata sint. ut auariua. ut crudelitas. & in¬
nocentia. impietas : Ergo inmoderati sc̃ & asfectus. Ab his enim
ad illa tͣnsitur. De inde sidas aliquid uiris tristicie: timori. cupidi¬

Expanded text:
secuntur, non audiunt adfectus, quantulicumque sunt. Tigres leonesque secuntur, non audiunt adfectus, quantulicumque sunt. Tigres leonesque numquam feritatem exuunt, aliquando summittunt, et cum minime expectaveris, exasperatur torvitas mitigata. Numquam bona fide vitia mansuescunt. Deinde, si ratio proficit, ne incipient quidem adfectus; si invita ratione coeperint, invita perseverabunt. Facilius est enim initia illorum prohibere quam impetum regere. Falsa est itaque ista mediocritas et inutilis, eodem loco habenda, quo si quis diceret modice insaniendum, modice aegrotandum. Sola virtus habet, non recipiunt animi mala temperamentum. Facilius sustuleris illa quam rexeris. Numquid dubium est, quin vitia mentis humanae inveterata et dura, quae morbos vocamus, inmoderata sint, ut avaritia, ut crudelitas, ut inpotentia ? Ergo inmoderati sunt et adfectus. Ab his enim ad illa transitur. Deinde si das aliquid iuris tristitiae, timori, cupidi
Abbreviated transcription (Latin):
debent. eẽ: non parua. Nam si ulla sc̃: crescent. ⁊ interim impedi¬
ent. Quomͦ ocłos maior. & ꝑfesta suffusio excecat: sic modita tur¬
bat. Sidas aliquos affectus sapienti. impar illis erat ratio:⁊ ue¬
lut torrente quodã auferet᷑. presertim cũ illi non unũ affectũ.¬
potẽ. qͣmuis mediocriũ turba: quam posset uniꝰ magni molentia.
Habet pertume cupiditatẽ: sed modicã. ħabet ambitionẽ: s non
concitatam. Habet iracundia: s placabilem. Habet inconstantiã:¬
s minus uagam ac mobilem. Habet libidinem: ñ insamam. Meliꝰ
cum illo ageret᷑. qui unũ uitiũ integrũ haberet: qͣm cum eo qui
leinora quidẽ. sed omnia. De inde nichil inter ẽ qͣm magnꝰ sit
affectus. Quantustumq ẽ : parere nescit. confiliũ non accipit.
quemadmnodũ rationi nullũ animal optemꝑat ñ ferum. ñ dome¬
sticũ ⁊ mite. Natura euĩ illorum : ẽ. surda suadenti. Sic non

Expanded text:
debent esse, non parva. Nam si ulla sunt, crescent et interim inpedidebent esse, non parva. Nam si ulla sunt, crescent et interim inpedient. Quomodo oculos maior et perfecta suffusio excaecat, sic modica turbat. Si das aliquos adfectus sapienti, inpar illis erit ratio et velut torrente quodam auferetur, praesertim cum illi non unum adfectupotest quamvis mediocrium turba quam posset unius magni violentia. Habet pecuniae cupiditatem, sed modicam. Habet ambitionem, sed non concitatam. Habet iracundiam, sed placabilem. Habet inconstantiad minus vagam ac mobilem. Habet libidinem non insanam. Melius cum illo ageretur, qui unum vitium integrum haberet, quam cum eo, qui leviora quidem, sed omnia. Deinde nihil interest, quam magnus sit adfectus; quantumcumque est, parere nescit, consilium non accipit. Quemadmodum rationi nullum animal optemperat, non ferum, non domesticum et mite, natura enim illorum est surda suadenti; sic non
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ humanã naturã negare. alicuiꝰ animũ inmunem ẽẽ. tristicia
Sapientẽ non unti merore. cet̾um tangi. & cet̾a in hunt modũ sectȩ
suȩ respondentia. Non his tollunt. asfectus. s temꝑant. Quantulũ
autẽ sapienti damꝰ. si inbecillissimis fortior ẽ. & mestissimis lecior.
& effrenatissimis moderatior. & humillimis maior. Quid si mur¬
tur uelocitatẽ. suã laudans. ad claudos debilesq respiciens : illa
uł intactȩ segetis ꝑsũma uolaret gramina. nec cursu teneras le¬
sisset aristas. uł mare ꝑ mediũ fluctu suspensa tum̃ti ferret iter.
celeres nec tingeret equore plantas. Hec ẽ. ꝑuititas ꝑse estimata.
ñ quȩ tardissimoꝵ collatione laudat᷑. Quid si sanũ uotes. leuiter
febrititantem: Non ẽ. bona ualitudo: mediocritas morbi.Sic
dimimitionẽ maloꝵ in bono uiro intelligo: s ugtionem. Nulla

Expanded text:
enim humanam naturam negare, alicuius animum inmunem esse tristitia. enim humanam naturam negare, alicuius animum inmunem esse tristitia. Sapientem non vinci maerore, ceterum tangi. Et cetera in hunc modum sectae suae respondentia. Non his tollunt adfectus, sed temperant. Quantulum autem sapienti damus, si inbecillissimis fortior est et maestissimis laetior et effrenatissimis moderatior et humillimis maior ? Quid, si miretur velocitatem suam Ladas ad claudos debilesque respiciens ? Illa vel intactae segetis per summa volaret Gramina nec cursu teneras laesisset aristas, Vel mare per medium fluctu suspensa tumenti Ferret iter celeres nec tingueret aequore plantas. Haec est pernicitas per se aestimata, non quae tardissimorum conlatione laudatur. Quid, si sanum voces leviter febricitantem ? Non est bona valitudo mediocritas morbi. " Sic,deminutionem malorum in bono viro intellego, sed vacationem; nulla
Abbreviated transcription (Latin):
satis esficar. Iubes me quicquid ẽ. interrogationum. aut nr̃arum.
aut adtraductionẽ nr̃am excogitatarũ comprẽsłe. Quod si facere
uoluero. ñ erit epła s liber. Illud totiens testor. hoc me arguiñtoꝵ
gñe non delectari. Pudet inatiem descend̾e. ꝓ diis hominib q
susceptam: subula armatũ. Qui prudens ẽ: & temꝑans ẽ. Qui tẽpe¬
rans ẽ : & constans. Qui constans ẽ. imꝑturbatꝰ ẽ. Qui imꝑturbatꝰ
est: sine tristicia ẽ. Qui sine tristicia ẽ: beatus ẽ. Ergo prudens be¬
atus ẽ: & prudentia ad beatam uitã satis ẽ. Hiuo collectioni hoc
mͦ ꝑipaterici qͥdam respondent. ut in ꝑturbatũ & constantẽ. & sine
tristicia. sic interpretant᷑. tanqͣm in ꝑturbatus dicat᷑. qui raro per¬
turbat᷑ & modice. ñ qui numqͣm. Item sine tristicia eũ dici auuit. qͥ
non ẽ: obiuꝰrͥus tristicie. nec frequens. nimus ue in bot uicio. Illud

Expanded text:
satis efficax. Iubes me quicquid est interrogationum aut nostrarum satis efficax. Iubes me quicquid est interrogationum aut nostrarum aut ad traductionem nostram excogitatarum comprendere. Quod si facere voluero, non erit epistula, sed liber. Illud totiens testor, hoc me argumentorum genere non delectari. Pudet in aciem descendere pro dis hominibusque susceptam subula armatum. " Qui prudens est, et temperans est. Qui temperans est, et constans. Qui constans est, inperturbatus est. Qui inperturbatus est, sine tristitia est. Qui sine tristitia est, beatus est; ergo prudens beatus est et prudentia ad beatam vitam satis est." Huic collectioni hoc modo Peripatetici quidam respondent, ut inperturbatum et constantem et sine tristitia sic interpretentur, tamquam inperturbatus dicatur, qui raro perturbatur et modice, non qui numquam. Item sine tristitia eum dici aiunt, qui non est obnoxius tristitiae nec frequens nimiusve in hoc vitio. Illud
Abbreviated transcription (Latin):
da res ẽ. uana. uentosa. nullũ habet t̾minum. tam solluita ẽ.
ne quẽ ante se uideat. qͣm ne se post aliũ: laborat inuidia.⁊ qͥdẽ
dupplici. Uides autẽ quã miser sit. si his cui inuidet᷑ & iniudet: In¬
tueris uias potentiũ domus. illa cumultuosa rixa. salutantiũ lum¬
na. Multum hñt contumeliarũ ut iitres: plus cũ intraueris. Pre¬
teri istos gradus diuitũ. & magno aggressu suspensa uestibula N
i p̃rupto tantũ istic stabis: s inlubrico. Huc potiꝰ te ad sapientiã
uident᷑ emminere inreb humanis. qͣmius pusila sint. & comꝑatio¬
ne humillimoꝵ extent. ꝑ difficiles taiũ & arduos tramites ad eunt᷑.
Confragosa infastigiũ dignitatis uia ẽ. At si conscende hunc uer¬
ticẽ libet. cui se fortuna sũmisit: omuia qͥdem sub te qͣ ꝓ excelsis¬
adhuc suꝑat pret̾ieram. contentꝰ quasi gustum tͥ dare eoꝵ

Expanded text:
da res est, vana, ventosa, nullum habet terminum, tam sollicita est, da res est, vana, ventosa, nullum habet terminum, tam sollicita est, ne quem ante se videat, quam ne quem post se. Laborat invidia et quidem duplici; vides autem, quam miser sit, si is cui invidetur et invidet. Intueris illas potentium domos, illa tumultuosa rixa salutantium limina ? Multum habent contumeliarum, ut intres, plus, cum intraveris. Praeteri istos gradus divitum et magno adgestu suspensa vestibula; non in praerupto tantum istic stabis, sed in lubrico. Huc potius te ad sapientiamvidentur eminere in rebus humanis, quamvis pusilla sint et comparatione humillimorum extent, per difficiles tamen et arduos tramites adeuntur. Confragosa in fastigium dignitatis via est; at si conscendere hunc verticem libet, cui se fortuna summisit, omnia quidem sub te, quae pro excelsisadhuc supererat, praeterieram, contentus quasi gustum tibi dare eo
Abbreviated transcription (Latin):
tñ ex omnib reddit᷑. Aliqua illic acua ẽ. altqua grauis. aliqua me¬
dia. Accedunt uiris femine. interponiurt᷑ tibie. singłorum illidats
uoces. omniũ apparent. de choro dico: quẽ ueteres philosophi no¬
uerant. In commissionib nr̃is plus cantorum ẽ: quom intheatͥs
olun spectatoꝵ fuit. Cum om̃s uias ordo cauentiũ impleuit. ⁊ ca¬
consonuit: fit concentꝰ ex dissonis. Ialem ammũ ẽẽ. nr̃m uolo.
multȩ in illo arces. multa p̾cepta sint. multarũ etatũ exempla.
sed in unũ conspirata. Quomͦ inquis hoc effici pot̾it: assidua in¬
tentione. si nichil egerimꝰ. si rationi censerimꝰ suadenti. Hant si au¬
dire uolueris: dicet tibi. relinque ista iam dudũ ad quȩ discurrit᷑
reliqure diuicias. aut ꝑicłm possidentiũ. aut onus relinq corꝑis acq
animi. uoluptates molliunt & eneruant. relinq̃ ambitũ. tumi¬

Expanded text:
tamen ex omnibus redditur; aliqua illic acuta est, aliqua gravis, aliqua metamen ex omnibus redditur; aliqua illic acuta est, aliqua gravis, aliqua media. Accedunt viris feminae, interponuntur tibiae. Singulorum illic latent voces, omnium apparent. De choro dico, quem veteres philosophi noverant; in commissionibus nostris plus cantorum est quam in theatris olim spectatorum fuit. Cum omnes vias ordo canentium inplevit et caconsonuit, fit concentus ex dissonis. Talem animum nostrum esse volo; multae in illo artes, multa praecepta sint, multarum aetatum exempla, sed in unum conspirata. " Quomodo," inquis, "hoc effici poterit?" Adsidua intentione; si nihil egerimus nisi ratione suadente. Hanc si audire volueris, dicet tibi: relinque ista iamdudum, ad quae discurritur. Relinque divitias, aut periculum possidendum aut onus. Relinque corporis atque animi voluptates; molliunt et enervant. Relinque ambitum; tumi
Abbreviated transcription (Latin):
gra ẽẽ. nec aliena. sed concoquamꝰ illa. Alioquim. in memoria
ibunt: ñ iningeniũ. Assentiamꝰ illis fideliter. & nr̃a faciamꝰ: ut
unũ quiddã fiat ex multis. sit̃ unus numerus fio ex singłis. cũ
minores summas & dissidentes computatio una comp̃hendit. Hoc
faciat animꝰ nr̃. omina quib ÷ aduitus : abscondat. ipsum tm̃
ostendat qd̵ effecit. Et̾iam si tuiꝰ inte. comꝑabit᷑ similitudo. quemꝰ
adiratio t̃ alrius fixit: sumlẽ ẽẽ. te uolo quo mͦ filiũ. ñ quomͦ¬
inaginem. Imago res mortua ẽ. Quid ergo: Non intelligent᷑. cuiꝰ
imiteris or̃onem. cuiꝰ argum̃tationem. cuiꝰ sententias: Puto aliqͣn¬
do ne intelligi qͥdem posse. si magni uiri. Nec enĩ omnib quȩ
heco uelut exemplaria struxit. formam suam imp̃ssit: ut unit̾atẽ¬
cum illa petant. Non uides qͣm multoꝵ uocib chorus constet: Unꝰ

Expanded text:
gra esse, ne aliena sint. Concoquamus illa; alioqui in memoriam gra esse, ne aliena sint. Concoquamus illa; alioqui in memoriam ibunt, non in ingenium. Adsentiamur illis fideliter et nostra faciamus, ut unum quiddam fiat ex multis, sicut unus numerus fit ex singulis, cum minores summas et dissidentes conputatio una comprendit. Hoc faciat animus noster: omnia, quibus est adiutus, abscondat, ipsum tantum ostendat, quod effecit. Etiam si cuius in te comparebit similitudo, quem admiratio tibi altius fixerit, similem esse te volo quomodo filium, non quomimaginem; imago res mortua est. "Quid ergo? Non intellegetur, cuius imiteris orationem, cuius argumentationem, cuius sententias?" Puto aliquando ne intellegi quidem posse, si imago vera sit; haec enim omnibus, quae ex quo velut exemplari traxit, formam suam inpressit, ut in unitatem illa conpetant. Non vides, quam multorum vocibus chorus constet ? Unus
Abbreviated transcription (Latin):
tem uerti. quȩ ex tenełimis uirentiũ florentiumq decerpserint. ñ
sine quodã ut ita dicam ferm̃to. quo in unũ diuisa codlescunt
ne ad aliud qͣm de quo agit᷑ adducar: nos quoq has apes debemꝰ
unitari. & quecumq ex diuersa lectione congessimꝰ separare. Meliꝰ
enĩ distincta seruant᷑. Deinde adhibita ingenii nr̃i cura & faculta¬
te inunũ saporẽ uaria illa libam̃ta confund̾e. ut etiam si apparu¬
erit unde sũptum sit: aliud tam̃ ẽẽ. qͣm unde sumptũ ẽ. appare¬
at. qd̃ in corꝑe nr̃o uidemus: sine ulla oꝑa nr̃a facere naturam
alim̃ta quȩ accepimꝰ. Quam du iusua qͣlitate ꝑdurant. & scli¬
da innatant᷑ stomacho: ouera st̃. At cũ ex eo qd̃ erant mutata
st̃. tunc demũ inuires & insangͥnem tianseunt. Idem inhis qͥb
alunt᷑ ingenia prestemꝰ. ut quecũq hausimꝰ: non patiam̃ inte¬

Expanded text:
tem verti, quae ex tenerrimis virentium florentiumque decerpserint, non tem verti, quae ex tenerrimis virentium florentiumque decerpserint, non sine quodam, ut ita dicam, fermento, quo in unum diversa coalescunt. Sed ne ad aliud quam de quo agitur abducar, nos quoque has apes debemus imitari et quaecumque ex diversa lectione congessimus, separare, melius enim distincta servantur, deinde adhibita ingenii nostri cura et facultate in unum saporem varia illa libamenta confundere, ut etiam si apparuerit, unde sumptum sit, aliud tamen esse quam unde sumptum est, appareat. Quod in corpore nostro videmus sine ulla opera nostra facere naturam: alimenta, quae accepimus, quamdiu in sua qualitate perdurant et solida innatant stomacho, onera sunt; at cum ex eo, quod erant, mutata sunt, tum demum in vires et in sanguinem transeunt. Idem in his, quibus aluntur ingenia, praestemus, ut quaecumque hausimus, non patiantur inte
Abbreviated transcription (Latin):
nuicem hoc & illo cõmeandũ ẽ ÷ & alterũ altero temꝑandũ. ut qͥc¬
quid lectione collectum ẽ: stilus redigat in corpꝰ. Apes ut auint de¬
bemꝰ unitari. quȩ uagant᷑. & flores ad mel faciendũ idoneos carpt̃.
deinde quicqͥd attulere disponunt. ac ꝑ fauos digert̃. & ut uirgi¬
lus nr̃ ait. liquentia mella stipant. ⁊ dulci distendunt nectare cel¬
las. De illis ñ satis constat utrũ sutcũ ex florib ducant. qͥ protinus
sui mutent. Quibdam enĩ placet. ñ faciendi mellis scientiã ẽẽ. illis.
sed colligendi. Qiunt inueniri apud indos mel. in arundinũ foliis.
qd̃ aut ros illius celi. aut ipsiꝰ arundinis humor dultis. & pinguior
gignat. Innr̃is quoq herbis uim eandẽ s minis manifestam. &
notabilem poni. qͣm ꝑsequat᷑ & contrahat animal. huic rei geni¬
tũ. Quidam existimant conditura & dispositione in hane qualtia¬

Expanded text:
Invicem hoc et illo commeandum est et alterum altero temperandum, ut quicInvicem hoc et illo commeandum est et alterum altero temperandum, ut quicquid lectione collectum est, stilus redigat in corpus. Apes, ut aiunt, debemus imitari, quae vagantur et flores ad mel faciendum idoneos carpunt, deinde quicquid attulere, disponunt ac per favos digerunt et, ut Vergilius noster ait, liquentia mella Stipant et dulci distendunt nectare cellas. De illis non satis constat, utrum sucum ex floribus ducant, qui protinus  spiritus sui mutent. Quibusdam enim placet non faciendi mellis scientiam esse illis, sed colligendi. Aiunt inveniri apud Indos mel in arundinum foliis, quod aut ros illius caeli aut ipsius arundinis umor dulcis et pinguior gignat. In nostris quoque herbis vim eandem, sed minus manifestam et notabilem poni, quam persequatur et contrahat animal huic rei genitum. Quidam existimant conditura et dispositione in hanc qualita