comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
posat abihũ caleph filus iophone
peto a te inquit montẽ hunc sicut di¬
cit dũs in die illa nich̾ huile nichil
deiectum scũs requint nichil qd̃ in de¬
uiersis cui uallibus iaceat sed mon¬
ten requirit excelsum et montem

Expanded text:
Jesu iste Caleb filius Jephonae: « Peto te, inquit, montem hunc sicut dicit Dominus in die illa. » Nihil humile vel dejectum sanctus requirit, nihil quod in demersis convallibus jacet; sed montem
Abbreviated transcription (Latin):
Si sit aliquis nature florentis et ardẽ¬
tis igenii non continuo aptus iidebitur
ad suscipienda uerbi dei nusteria. sed que¬
ritur eciam hoc ut prius a ꝓphaius aiti¬
bus et ĩmũdis operibus seꝑetur et ita
deniũ erudicionis capax fiat. si prius ca

Expanded text:
si sit aliquis naturae florentis et ardentis ingenii, non continuo aptus videbitur ad suscipienda verbi Dei mysteria; sed quaeritur etiam hoc, ut prius a profanis actibus et immundis operibus separetur, et ita demum eruditionis capax fiat, si prius
Abbreviated transcription (Latin):
dum segregatus a ꝓphanis et sordidis acti¬
bus uelit se cetui sauctoꝵ et ꝑfector latẽ¬
ter igere et serinoneu quo perfecta et
unstica tractantur au dire huinsmodi ho¬
mo sanctoꝵ et perfector scienciã non bene
rapuit memiuisse enĩ oportet precepti sal¬
uatoris quo dicit quia neno iittit uinũ

Expanded text:
ordidis actibus, velit se coetui sanctorum latenter ingerere, et sermonem quo perfecta et mystica tractantur audire, hujusmodi homo secretorum et perfectorum scientiam non bene rapuit. Meminisse enim oportet praecepti Salvatoris, quod dicit: Quia nemo mittit vinum
Abbreviated transcription (Latin):
Hinuain geneus in came generacõ
siait asserunt in talibus ꝑiti sunt no¬
uẽ quidem mensibus contiuetur in
uulua sed non prius mouen fertur ad
partum ꝙͣ eciam decuni mensis triduũ

Expanded text:
humani generis in carne generatio, sicut asserunt qui in talibus periti sunt, novem quidem mensibus continetur in vulva; sed non prius moveri fertur ad partum, quam etiam decimi mensis triduum
Abbreviated transcription (Latin):
hiis qui a siustris sunt. discedite a
huius modi quid aliud insi maledic¬
tis eos idetur urgere. sed quid dice¬
uius ꝙ mandatũ per apłm datur ubi
dicit bñdicite et uolite maledicere
quod ergo ab homĩbus non nult fi¬
er homo ip̃e facit qui exemplum uite
honũbus point nou ita est deus .ni.
quibus maledicit meritũ designat
eius cui maledicitur et sin̾ani ꝓmit
ut pote quem non fallit neq pecta¬
ti qualitas. neq pectantis affectus
homo aũt quia non potest hec scire
ueq eiũ ꝓposicum mentẽ q alterius
bidere alnus aut coguoscere potest. id¬
curo eciam si iudicantis uel sentẽ¬
ciam ꝓmentis intuitu ꝓferat ma¬
ledictũ non potest esse iusta maledic¬
cionis causa nͥ si ignoratur pectãtis
affectus maxime cum humanũ bi¬
cium tunc ꝓnũ sit ad maledicta ꝓ¬
ferre cũ forte cum biciis aut i̾uriis
ꝓuocatur quod bicium resecare et¬
apsus uolens ne maledictis ma¬
ledicta et cõniciis cõuicia ꝓuocemꝰ

Expanded text:
te a hujusmodi. Quid aliud, nisi maledictis eos videtur urgere? Sed quid diximus, quod mandatum per Apostolum datur ubi dicit: Benedicite et nolite maledicere? Quod ergo ab hominibus vult fieri, hoc ipse facit, qui exemplum vitae omnibus ponit? Non ita est. Deus enim quibus maledicit, meritum designat ejus cui maledicitur, et sententiam promit, utpote quem non fallat nec peccati qualitas, neque peccantis effectus. Homo autem quia haec non potest ferreue enim propositum mentemque alterius videre alius aut ignoscere potest, idcirco etiam si judicantis vel sententiam promentis intuitu proferat maledictum, non potest esse justa maledicendi causa, ubi ignoratur peccantis effectus: maxime cum humanum vitium tunc sciat maledicta proferre cum forte conviciis aut injuriis provocatur. Quod vitium resecare Apostolus volens, ne maledictis maledicta, et conviciis convicia provocemus,
Abbreviated transcription (Latin):
pire anteꝙͣ depopulacõis tempus iusta¬
ret nusit et hunc ꝓphetam ut per serino¬
nes eius ad penitenciã conu̾teretur mn¬
sit eũd̾ eciam sub secundo rege post pͥmũ
uusit quos sub tercio. quid plura iaui
captuntas ĩunebat et adhuc exhorta¬
batur deus cubuens ut ita dicam et an¬
te buam dieu locum peintencie uude scap¬
tum est usq ad captinitatẽ ihrłm et us¬
q ad quintũ mensem ꝓphetasse ierenuã
iam hostium bnicula restruixerãt ma

Expanded text:
instaret, misit et hunc prophetam, ut per sermones ejus ad poenitentiam converteretur. Misit eumdem etiam sub secundo rege post primum: misit quoque sub tertio. Quid plura? Jam captivitas imminebat et adhuc ad salutem hortabatur Deus, tribuens, ut ita dicam, et ante unum diem locum poenitentiae. Unde scriptum est, usquead captivitatem Hierusalem et usque ad quintum mensem prophetasse Jeremiam. Jam hostium vinclastri
Abbreviated transcription (Latin):
na marchiois et ceteroꝵ hereticor edi¬
ficant mueretriciam donñ congrega¬
cio eĩ oũu malignoꝵ lupanar est.
Sed quid dicit scriptura fili ueniten¬
das in malam mulierem. nel euĩ di¬
stillat de labiis nuilieus meretricis.
biis eor uou fluant uiella sed distillãt
de seipenciũ de scripturis uerba paucissi¬
ma et ideo mella distillat de labiis mulie

Expanded text:
 Marcionis et caeterorum haereticorum, aedificant meretrici domum. Congregatio enim omnium malignorum lupanar est. Sed quid dicit Scriptura? Fili, ne intendas in malam mulierem; mel enim distillat de labiis mulieris meretricis . biis eorum non fluant mella, sed distillent decerpentium de Scripturis verba paucissima. Et ideo, mel dis
Abbreviated transcription (Latin):
ueq eoꝵ suctessores berũ sermo scrip¬
ture tale quidam locutus est hiis que
ego fea corporalib uos uiaiora facietio
ego feci resurgere exmortis corporalit ios resurgere facietis ex morti¬
is spũałr ego cecis sensibile hoc lu¬
meu infudi nos spũalem lucemi nõ
bidentib dabitis usq ad hauc aũt
dieui hec maiora siguͣ a corpora libi
que fecit ihũs. ego uideo fieri per fi¬
delissimos discipulos ihũ au non ceci
uunc bident et claudi ambulant et
leprosi uũdantur et reliqua fiunt
si is quien obcecatus et accedens ad
ydolum quasi ad deum hodie ĩnocet
non qui heri claudus erat ꝓpter pec¬
lor iter berum edoctus stabili gradi¬
tur pede qui heri audam habebat
uiauũ octiosum ad benefaciendum
hodie recipieus manũ habet eam bi¬
uentem si bideris aliquẽ pollutum
et lepram in aniuia hũtem subito
penitere a doctrue sermone compu̾c¬
tui uon te pigeat dicere qr uiaius
sit huuc spũaliter leprosum ꝙ̃ quẽ¬
dam caruałi fuisse purgatum. suꝑ¬

Expanded text:
 Verum sermo Scripturae tale quiddam locutus est: 1130 His, quae ego feci corporalibus, vos majora facietis. Ego feci resurgere ex mortuis corporaliter, vos resurgere facietis ex mortuis spiritaliter. Ego caecis sensibile hoc lumen infudi, vos spiritalem lucem non videntibus dabitis. Usque ad hanc autem diem haec majora signa a corper fidelissimos discipulos Jesu. An non caeci nunc vident? et claudi ambulant, et leprosi mundantur? et reliqua fiunt? Si is, qui heri obcaecatus est accedens ad idolum, quasi ad Deum, hodie invocet non qui heri claudus erat propter pecdoctrinam iter verum edoctus stabili graditur pede? Qui heri aridam habebat manum, et otiosam ad benefaciendum, hodie recipiens manum, habet eam viventem? Si videris aliquem pollutum, et lepram in anima habentem subito poenitere, ac doctrinae sermone compunctum, non te pigeat dicere, quia majus sit hunc spiritaliter leprosum, quam quemdam carnaliter fuisse purgatum.
Abbreviated transcription (Latin):
edificat lupauar in capite omĩs uie. cũ
uero moralis fuerit locus dissolutus et
luxiniosa p̾cipiens lascunũ fecent au¬
ditorem quid aliud fecit ꝙͣ basem po
tricem mercedes congregantẽ. et aliam
rursus non congregantẽ. cũ bidero esse
et legero ad istam. s. ihiłm. dictu quia
facta sit ut meretrix nõ congregaus iu̾¬
cedes dicam congregare uiercedes esse
pectando diuitem fieri pectando głiam
in secularib comꝑare pectando feliciter
mercedes forncticõis sue głiam diuici¬
as et reliqua que iu ꝑdicõem auime
sue cõquisiuit quãdo bero fornicatur

Expanded text:
te omnis viae. Cum vero moralis locus fuerit dissolutus, et luxuriosa praecipiens, lascivum fecerit auditorem, quid aliud fecit, quam basem postricem mercedes congregantem, et aliam rursus non congregantem. De hac et legero ad istam dictum, quia facta sit ut meretrix non congregans mercedes, dicam congregari mercedes, esse peccando divitem fieri, peccando gloriam in saecularibus comparare, peccando feliciter mercedes fornicationis suae, gloriam, divitias et reliqua quae in perditionem animae suae conquisivit: quando vero fornicatu
Abbreviated transcription (Latin):
et iufra. si consideraueris hereti cos õs
alieuos a uentate edificantes domũ ex
hiis senuombus qui in moyse locũtur¬
et ex hiis quos in ysaia et iherenna et
ꝓphetis reliquis inuenerũt intelliges
que edificat lupauar suũ uon in ouũ

Expanded text:
 suum. Si consideraveris haereticos omnes alienos a veritate, aedificantes domum ex his sermonibus, qui in Mose leguntur, ex his, quos in Isaia, et Jeremia, et prophetis reliquis invenerunt, intelligis quae aedificat lupanar suum in
Abbreviated transcription (Latin):
dixerit deuui pectatũ actipiet qui aũt
nonuãt noniẽ dni morte morietur.
quid est hoc qui maledixerit deuui nõ
habet penai mortis. sed qui noĩaue¬
rit nonien duĩ. nõne multo gramꝰ
est maledic̾e deum ꝙͣ nouuare ꝙͣuis
inuanũ uoĩasse dicitur et quomͦ¬

Expanded text:
dixerit Deum, peccatum accipiet. Qui autem nominat nomen Domini, morte moriatur . Quid est hoc? qui maledixerit Deum non habet poenam mortis, sed qui nominaverit nomen Domini? Nonne multo gravius est maledicere Deum quam nominare, quamvis in vanum nominasse dicatur? Item
Abbreviated transcription (Latin):
sed quia et iu cõmuni bita sunt ali¬
que meretrices que forincantur cuin
uerecundia latere cupientes. alie
bero que non solum pudore delucta nõ
belant sed cum ouũ ꝓcacitate ꝓsti¬
tuunt. ideo assumpsit exemplũ aĩe
m̾etricantis in pectatuce ista ihism
et ut eam similem factam mulieris
incacione sua sepe et a uobis talia
cõuuctuntur qui enim a religioue nõ
penitus recesserunt buiciuitur bero
a pectato et pectantes latere desiderãt
similia facunt ineretrici erubesceuti
qui uero religiouem penitus aduer¬
santur in tiũ ut non curant de ep̃o¬

Expanded text:
muni vita sunt aliquae meretrices, quae fornicantur cum verecundia latere cupientes: aliae vero, quae non solum pudore delicta non velant, sed cum omni se procacitate prostituunt: ideo assumpsit exemplum animae meretricis in peccatrice ista Jerusalem, et ait eam similem factam mulieris nicatione sua. Saepe a nobis talia committuntur. Qui enim a religione non penitus recesserunt, vincuntur vero a peccato, et peccantes latere desiderant, similia faciunt meretrici erubescenti. Qui vero religionem penitus aversantur int
Abbreviated transcription (Latin):
qui iudis est in sacramentis. enuui qui
ni exordio fidei constitutus est nult in¬
troducere ni lupanar suũ edificans me¬
retriciam domũ et quia frequẽter for¬
in cacio in scuiptinis nonũatur expo¬
uere uolo sermioins istus causaa
ecclesiastici qui in ectlesia sunt magñ
mores puigaut tam suos ꝙͣ suoꝵ et
ex hac diligencia edificant domũ dei
ectlesiã et opus eoꝵ edificacio dei est.

Expanded text:
est in sacramentis, eum, qui in exordio fidei constitutus est, vult introducere in lupanar suum, aedificans meretricem domum. Et quia frequenter fornicatio in Scripturis nominatur, exponere volo sermonis istius causam. Ecclesiastici, qui in Ecclesia sunt magistri, mores purgant tam suos quam suorum, et ex hac diligentia aedificavit domum Dei Ecclesi
Abbreviated transcription (Latin):
sti i capite omĩs bie et baseui tuã
fecisti in omĩ platea et non es facta
ut ueretrix congregans mercedes
mulier que mechatur sunłis tibi abi¬
ro suo actipit mercedes et tu dedisti
mercedes om̃bus amatoribus tuis

Expanded text:
sti in capite omnis viae, et basem tuam fecisti in omni platea, et non es facta ut meretrix congregans mercedes. Mulier, quae maechatur similis tibi, a viro suo accepit mercedes, et tu dedisti mercedes: omnibus amatoribus sui
Abbreviated transcription (Latin):
¶ AAd medicum decem uadunt decem ha¬
bentes species infirmitatũ non ouines
eoden modo curat sed alium illo et illo
ut puta sanat emplastro alii aliuid tri¬
buit medicamẽtum non ullis quod
cauteriũ mũcupatur imponit aliiu
auiara alini dulci temperat potioue
cuiusdã uero uulnera crassiore bngue
deliuit. sic et sermno dei pro qualitatib
hoĩu loquitur nec passuu sapiencie

Expanded text:
 Ad medicum decem vadunt decem habentes species infirmitatum. Non omnes eodem modo curat, sed alium isto, et alium illo, ut puta, sanat emplastro, alii aliud tribuit medicamentum, nonnullis quod cauterium nuncupatur imponit, alium amara, alium dulci temperat potione, cujusdam vero vulnera crassiore unguine delinit. Sic et sermo Dei pro qualitatibus hominum loquitur, nec passim sapientiae
Abbreviated transcription (Latin):
lerandũ scit tamẽ dñs qui sunt eius
et in quibus non sꝑatur habet ille che¬
saios suos non euĩ sicut homo uidet
ita et deus ego non dubito et in hoc
conuentu esse aliquos ip̃i soli coguitos
qui iam apud eum mr̃es sunt testĩo¬
tulerunt cuicem suam et sequãtur
eum hec licet per excessum quedam
nectessaria tamẽ uidentur dicta ut in

Expanded text:
minus, qui sunt ejus, et in quibus non speratur, habet ille thesauros suos. Non enim sicut homo videt, ita et Deus. Ego non dubito et in hoc conventu esse aliquos ipsi soli cognitos, qui jam apud eum martyres sint, testimotulerint crucem suam, et sequantur eum. Haec licet per excessum quemdam, necessario tamen videntur d
Abbreviated transcription (Latin):
¶AIubetur moyses uuga ꝑcutere mare
ut iugredienti ppło dei deiciat et cedat ac
bolintati diuue eleuientor fauiuleutur¬
obsequia et aque que tunebãtur dex¬
tera leua q fauiulis dei uiuruo effecte
non solun ꝑuiciem nesciant sed et nui¬
iuien exhibeant cogitur ergo fluctus¬
in cuiulum et unda in seretipsa
repeessa curuatur solliditatẽ recipit
liquor et soluui uaris arescit ini pulue¬
reni bouitateui creatoris intellige si
uolutati eius obtemꝑes si legei eiꝰ
sequans ip̃e tibi eleuienta ecicun con
gressione maris singulis quibusq tu¬
bubus filioꝵ israel siugule aquarũ
diuisiones fucte sunt et ꝓpria biicuiq
tribui ui uiare aperta sit uia id q ostẽ¬
di ex hoc ꝙ i psaluus scuiptum est qͥ
diuisit mare rubrini in diuisiones.
per quod plures diuisioues doceutur.
ibi bemianun iuuior in stupore pͥncipes
uida duces eor pͥncipes zabulon pͥn¬
cipes ueptalim. nich̾oꝰ buicuiq tubui
ꝓprius enuuerar uidetur ingressus

Expanded text:
ubetur Moyses virga percutere mare, ut ingredienti populo Dei dehiscat et cedat, ac voluntati divinae elementorum famulenturobsequia, et aquae quae timebantur, dextra laevaque famulis Dei murus effectae, non solum perniciem nesciant, sed et munimen exhibeantin cumulum, et unda in semetipsa repressa curvatur. Soliditatem recipit liquor, et solum maris arescit in pulverem. Bonitatem Creatoris intellige. Si voluntati ejus obtemperes, si legem ipsius sequaris, ipsa gressione maris, singulis quibusque tribubus filiorum Israel, singulae aquarum divisiones factae sint, et propria unicuique tribui in mare aperta sit via. Idque ostendunt ex eo quod in psalmo scriptum est: « Qui divisit mare Rubrum in divisiones . » Per quod plures divisiones docentur ncipes Juda, duces eorum: principes Zabulon, principes Nephthalim , nihilominus unicuique tribui proprius enumerari videtur ingressus.
Abbreviated transcription (Latin):
et ui terra uideamus ergo quis est iste
te iuquit effrem hoc est u moute
fructifero qui putas sunt iun uobis
feri qui fructus spũs afferunt et
mente et spũ super excelsi sunt et
licet pauci esse possunt cales tamẽ
si uel paua fueruit in ipĩs hĩtat dñs

Expanded text:
erit. Videamus ergo quis est iste te, inquit, Ephraim, hoc est, in monte fructifero. Qui putas sunt in nobis mferi qui fructus Spiritus afferunt, et mente ac spe excelsi sunt. Et licet pauci esse tales possint, tamen si vel pauci fuerint, in ipsis habitans
Abbreviated transcription (Latin):
ui feste ostenditur esse quedã pectata
ita leuia ut stipule comꝑentur cui
utiq iguis illatus diu nou potest in¬
morari alia bero feuo esse suilia que
et si ip̃a nou difficult̾ ignis assumat
berũ aliꝙͣto tardius ꝙͣ in stipulis ĩmo¬
retur alia bero que lignis conferan¬
tur in quibus pro qualitate crumi¬
nũ diuturuũ et grande pabulũ ignis
inueniat ita ergo binĩquodq pecta¬
tum pro qualitate uel qnͣtitate sui.
penarũ iusta ꝑsoluit. et infra hec¬
nobis dicta sint pro hiis qui horis ma¬
resecare qui eciai si non ex corde ma¬
ledicant eciam si nou boto et auimo
inquinamẽta oris incurrũt. suꝑ. lem.¬

Expanded text:
nifeste ostendit esse quaedam peccata, nifeste ostendit esse quaedam peccata, ita levia, ut stipulae comparentur, cui utique ignis illatus diu non potest immorari; alia vero feno esse similia, quae et ipsa non difficulter ignis assumat, verum aliquanta tardius tanquam in stipulis immoretur; alia vero esse quae lignis conferantur, in quibus pro qualitate criminum diutinum et grande pabulum ignis inveniat. Ita ergo unumquodque peccatum pro qualitate vel quantitate sui poenarum justa persolvit. Vernobis dicta sint pro his qui negligunt oris maresecare, qui etiamsi non ex corde maledicant, etiamsi non voto et animo inquinamenta oris incurrunt. Iste tam
Abbreviated transcription (Latin):
sioins future non buus modus est ueq
simplee species sed diuersa sicut docuit
dũs ip̃e et in euuangłio. cum beatos
mites uec tamẽ eis celor regua
sed terre hereditatẽ ꝓmttit dicit et¬
beatos pacificos sed uec ip̃is quidẽ
regnũ celoꝵ dedit filios tamẽ eos dei
esse ꝓuũciat. et cum diuersis diuer¬
sa ꝓuttit ouĩs beatos dicit qui ad
regna celoꝵ coucessit. potest ergo fi¬
en ut aliquis ui ceteris forte operib
et actibus emendatus sit et ꝑfectus
locus berũptũ eo magis si quis in
cetens ꝑfectus est elaborare in hoc
et eciaui debet ue ei subrepens pͣue
consuetudinis uicimu celorum re¬
gnuui quod est om̃i beatitudiuũ cul¬
meu erpiat ꝙͣuis dñs dixerit in
douio patus mei mansiones multe
sunt. Possumus adhuc et addere illd̾
quod natura pectati simiłis est ma¬
tene que igui consinuitur qmͣ edifi¬
diceus qui supͣ fundamentũ xp̃i edifi¬
cant ligna fenũ stipulam in quo ma¬

Expanded text:
sionis futurae non unus est modus, neque sionis futurae non unus est modus, neque simplex species, sed sicut docuit ipse Dominus in Evangelio cum beatos mites, nec tamen eis coelorum regna, sed terrae haereditatem promittit; dicit beatos et pacificos, sed ne ipsis quidem regnum coelorum dedit, filios tamen eos Dei esse pronuntiat, et cum diversis diversa repromittat, omnes beatos dicit qui ad coelorum regna concessit. Potest ergo fieri ut aliquis in caeteris forte operibus et actibus emendatus sit et perfectulocus: verumtamen eo magis si qui in caeteris perfectus est, laborare etiam in hoc debet, ne ei subripiens pravae consuetudinis vitium, coelorum regna, quod est omnium beatitudinum culmen, eripiat, quamvis Dominus dixerit: In domo Patris mei mansiones multae sunt . Possumus adhuc addere etiam illud quod natura peccati similis est materiae quae igni consumitur, quam aedifidicit, qui supra fundamentum Christi aedificant ligna, fenum, stipulam . In quo ma
Abbreviated transcription (Latin):
q uiasculoꝵ concubitores neq fures ue¬
q auau ueq maledici regnũ dei possice¬
bunt. bide uiter que cruuma uiter adul¬
teros inter masculoꝵ concubitores iiter
auaros quos alibi dicit ydolis seruientes
eciaui maledictos ip̃os posuit et a regno
dei cum illis ꝑiter exclusit. uideaut si qui
os suũ cotidiana pene consuetudiue hoc
bicio consuescunt quid eis ꝑiculum ũui¬
ueat. putantes enĩ leue et facile hoc est
pct̾ui non facile cauent sed considerent
ap̾lum qũo maleditum a regno cei ex¬
cludit et deus per moy sen maledicum¬
puui iubet unde et ego ualde adiuira¬
tus sui ꝙ iu hoc loco quẽ hẽmus ĩ ma¬
uibus scuptura non aꝑte desiguauit.
quia iste qui ex egypto genus ducit ma¬
ledixerit deuni. sed tantũ posuit qui uo¬
et ideo uel de deo uel de houñe siluisse ut
dicit maleditos a regno dei excludendos
aliquid exposcit iste sermo solacii ue omĩ
dicendi rapiatur et ori suo adhibere cu¬
stodiam uel hostium negligunt ꝓms¬

Expanded text:
concubitores, neque fures, neque avari, neque maledici, regnum Dei possidebunt . Videte inter quae crimina, inter adulteros, inter masculorum concubitores, inter avaros, quos alibi dicit, idolis servientes, etiam maledicos posuit, et a regno Dei cum illis pariter exclusit. Videant ergo si qui os suum quotidiana pene consuetudine hoc vitio insuescunt, quid eis periculi immineat; putantes aut leve et facile hoc esse peccatum, non facile cavent: sed considerent Apostolum, quomodo maledicum a regno Dei excludit, et Deus per Moysenpuniri jubet. Unde et ego valde admiratus sum quod in hoc loco quem habemus in manibus Scriptura non aperte designavit quia iste qui ex Aegypto genus ducit maledixerit Deum, sed tantum posuit quia noet ideo vel de Deo, vel de homine siluisse, ut maledicos a regno Dei excludendos, aliquid exposcit iste sermo solatii, ne omninsuetudine rapiuntur, et ori suo adhibere custodiam vel ostium negligunt. Promis
Abbreviated transcription (Latin):
¶ a Sicut in nouillinus diebꝰ uerbũ dei
ex marie carue uestitũ ꝓcessit in hune
uiũdũ. ⁊ aliud quidẽ erat qd̾ ii debatur
u eo aliud qd̃ intelligebatur camis nãq
aspectus in eo patebat omib. paucis
uero et electis dabatur diuinitatis agͥ¬
buui dei profertur ad honũes nõ absq
cõpetentib. ꝓfertur indiuẽtis nam
sicut ibi carins ita hic litere uelaiue
tegitur ut lr̃a quidẽ aspiciatur tamꝙͣ ca¬
ro lateus uero intrinsecus spũalis sens⁊
tamꝙͣ diuinitas senciatur. tale ergo ẽ
uentes in quo sacrificõrum ritus et ho¬
stiarũ diuersitas ⁊ sacerdotũ nĩsteria

Expanded text:
 Sicut in novissimis diebus Verbum Dei ex Maria virgine carne vestitum processit in hunc mundum, et aliud quidem erat quod videbatur, in eo, aliud quod tegebatur, carnis namque aspectus in eo parebat omnibus, paucis vero et electis dabatur divinitatis agnrbum Dei profertur ad homines, non absque competentibus profertur indumentis. Nam sicut ibi carntegitur, ut littera quidem aspiciatur tanquam caro latens vero intrinsecus spiritalis sensus uam divinitas sentitur. Tale ergo est irentes, in quo sacrificiorum ritus et hostiarum diversitas ac sacerdotum ministeria
Abbreviated transcription (Latin):
uote torripitur inter cetera dicitur ad eã
ui egypto fracte sunt mãme tue. carsta¬
ubera non franguntur. Ced meretricum
mãmie laxis pellibus irigantur pudica¬
rum erecta sunt ubera et uirgniali ru¬

Expanded text:
 corripitur voce, inter caetera dicitur ad eam: In Aegypto fractae sunt mammae ubera non franguntur: sed meretricum ubera laxis pellibus irrugantur. Pudicarum erecta sunt ubera, et virginali ro
Abbreviated transcription (Latin):
est adhuc et septia et dura et laborio¬
sa per penitenciã renussio pettatoꝵ cã
lauat pectator ii lacruus stratũ suu
et fiunt ei la crune sue paues die ac noc¬
te cum uon erubescit saceidoti diũ indi¬
care pectatum et querere medicinam

Expanded text:
et dura et laboriosa, per poenitentiam remissio peccatorum, cum lavat peccator in lacrymis stratum suum, et fiunt ei lacrymae suae panis die ac nocte , dum non erubescit sacerdoti Domini indicare peccatum, et quaerere medicinam,
Abbreviated transcription (Latin):
ueq de incute sed qnͣtun plus cesus
fuerit. tanto plus uirtutem enis splẽ¬
descere auint eos qui mercimonia la¬
pidum excercerent cum bolueruit pro¬
bare adamantẽ ignorantes utrũ sit
adamas an non. qmͣdui malleus et
iucus non benerint. tunc autẽ ꝑsuade¬
ri uerissiuiũ esse adamantẽ si indomi
ꝑseueret si ꝑcuciente de suꝑ malleo et
nicude supposita durior lapis uatura
compũgit talis uir sanctus est aute
temptacões abhiis qui ꝓbare lapides
nesciunt ignoratur. certissime autem
uouit adamantinoꝵ lapidum natu¬
raui solus deus pliinus iguoratã
ego ip̃e adhuc nescio utrum uemen¬
te malleo ac ꝑcuci eute me cõfriugar
et conterar cõnictus quia non sun
adamas au certe uerus adamas ostẽ¬
dar si iugruentib persecucionib ꝑicu¬
lis temptacõibus non tam cõtrictus
fuero ad ictus mallei qmͣ probatus

Expanded text:
neque de incude; sed quanto plus caesus neque de incude; sed quanto plus caesus fuerit, tanto plus ejus virtutem splendescere. Aiunt eos, qui mercimonia lapidum exercent, cum voluerint probare adamantem, ignorantes utrum sit adamas, an non sit, quamdiu malleum et incudem non invenerint: tunc autem persuaderi esse verissimum adamantem, si indomitperseverat, si percutiente desuper malleo, et incude supposita, durior lapidum natura compingit. Talis vir est ante tentationes, ab his probare lapides nesciunt, ignoratur. Certissime autem novit adamantinorum lapidum naturam solus Deus plurimis ignoratam. Ego ipse adhuc nescio utrum, veniente malleo, et percutiente me, confringar et conterar, convictus, quia non sum adamas, an certe verus adamas ostendar, si ingruentibus persecutionibus, periculis, tentationibus, tam contritus fuero ad ictus mallei, 772 quam probatus
Abbreviated transcription (Latin):
malleus uniuerse terre ego autẽ ꝓmĩ¬
ciabo confidens esse aliquẽ qui nõ ex¬
magno opere curet de malleo binu̾se
est de sensibili malleo quero materiã
malleo forciorem que nichil ab eo per¬
cussa paciatur qmͣ qui dem querens re¬
ꝑio in eo quod scriptum est. ecte birstr̃s
super muros adamãtiuos et in mami
eins adamas refert autẽ ad amantem
hystoria. quia forcior sit omĩ cedenti se
rans licet suꝑstet malleus zabulus
et suppoĩtus sit draco qui est incus iudo¬
mabilis nichil taniẽ in manu dei et
in conspectu ens consistens adamas
cibilis iam quõdam est et apud uacõ¬
nes trtum uulgi sermone ꝓuerbium
ut de hiis qui auxietatib et ingentib
premũtur malis dicant inter malle¬
uin sunt et meudem tunc hoc referes
ad zabulum et diaconem qui istius¬
modi semper in scripturis pro uar¬
etate causarũ nonũbus insigniut᷑
et dicis quia sanctus qui quasi uurꝰ
a damautiuus uel in mauu diũ ad¬
amas est uou curet neqz de malleo

Expanded text:
malleus universae terrae. Ego autem pronuntiabo confidens esse aliquem, qui non magnopere curet de malleo universae est de sensibili malleo, quaero materiam malleo fortiorem, quae nihil ab eo percussa patiatur. Quam quidem quaerens reperio in eo quod scriptum est: « Ecce vir stans super muros adamantinos, et in manu ejus adamas. » Refert autem de adamante historia, quia fortior sit omni caedenti se rans. Licet super stet malleus diabolus, et suppositus sit draco, qui est quasi incus indomabilis, nihil tamen in manu Domini, et in conspectu ejus consistens adamas cibilis. Jam quones tritum vulgi sermone proverbium, ut de his, qui anxietatibus et ingentibus malis premuntur, dicant: Inter malleum sunt et incudem. Tu autem hoc refers ad Zabulum et draconem, qui istiusmodi semper in Scripturis pro varietate causarum nominibus insigniuntur: et dicis quia sanctus qui quasi murus adamantinus, vel in manu Domini adamas est, non curet neque de malleo,
Abbreviated transcription (Latin):
b. Obicumiq inuenitur apta anima
iinisterio signoꝵ et portentorun
dei sine iux̃ splritalem curacõem siue
sensibłi. ad exortandos eos qui iidẽt
ad fidem non est octiosus deus qui

Expanded text:
 ubicumque invenitur anima apta ministerio signorum et prodigiorum Dei, sive juxta spiritalem curationem, sive sensibiliter exhortando eos, qui veniunt ad fidem, non est otiosus Deus, qui
Abbreviated transcription (Latin):
deus enĩ nr̃ dolere facit et iteñ restitu¬
it contrana autẽ uirtus male quidem
facere aliquid potest. sed restituere ĩ iu¬
cegrum non potest suꝑ uune.oͣ.iz.b.¬
cio deuionũ que artibus quibusdã
ab hus qui se demiouibz mancipaueũt
colligitur et nũc per eas quas sortes
uoĩant nũc per ea que auguria ap¬
pellant nũc eciã ex cõtemplacõe fi¬
prehendi bidentur et intelligi que
aites in tm̃ ad decipiendũ genus hu¬
manũ ꝓfecerunt ut eciam iustissimi
eiechie filius manasses hoc erore
deceptus editau̾it ut scriptura dicit
ris nou puto tanti bui filium in lege
diũ educatum in illas impietates po¬
tuisse corruere que in quarto regnor
libro de eo scuptina referũtur ait eiũ¬

Expanded text:
em noster dolere facit, et iterum restituit; contraria autem virtus male quidem facere aliquid potest, sed restituere in integrum non potest. Haec autem omnitio daemonum, quae artibus quibusdam ab his qui se daemonibus mancipaverunt colligitur, nunc per eas quas sortes nominant, nunc per ea quae auguria appellant, nunc etiam ex contemplatione liintelligi. Quae artes in tantum ad decipiendum genus humanum profecerunt, ut etiam justissime Ezechiae filius Manasses hoc errore deceptus, aedificaverit ut Scriptura dicit, ris, non puto tanti viri filium, in lege Domini educatum, in illas impietates potuisse corruere, quae in quarto regnorum libro de eo scriptae referantur. Haec e
Abbreviated transcription (Latin):
sit nupleri. uerbi gr̃a eraut in egypto
u cantores et magi. quis potest hoñn¬
ni fortitudine corporis uugaui uiutare ui
serpentem quod ab illis factum refeitur. aut
quis potest uiribus corporis aquau in sã¬
guinẽ ueitere. fecerũt taiiẽ hec egypciorũ
incantatores magi fecerat eñ hoc prius
moyses. Sed quia sciebat rex egypti ꝙ pos¬
sint hec aite quadam fieri ueibor que ha¬
betur inter honñes putaint et moyseu
uou hoc dei birtute sed magica arte fe¬
cisse et qd humana aite fecerat id dei bir¬
tute factum fcm̃ simularet. cõnocat cõti¬
nuo egypcio egypcioꝵ incantatores et
magos et iuter euu qui butute dei
operabatur et eos qui denioues inuoca¬

Expanded text:
tur. Verbi gratia, erant in Aegypto incantatores et magi. Quis potest hominum fortitudine corporis virgam mutare in serpentem, quod ab illis factum refertur? Aut quis potest viribus corporis aquam in sanguinem vertere? Fecerunt tamen hoc Aegyptiorum incantatores et magi. Fecerat enim haec prius Moyses. Sed quia sciebat rex Aegypti, quod possent haec arte quadam fieri verborum, quae habentur inter homines, putavit et Moysen non haec Dei virtute, sed magica arte fecisse, et quod humana arte fecerit, id Dei factum virtute simulare. Convocat continuo Aegyptiorum incantatores et magos, inter eum qui virtute Dei operabatur, et eos qui daemones invoca
Abbreviated transcription (Latin):
et infra. hec ergo omĩa idest sine an¬
guriacio siue extispicium siue quelz
ĩuolacio sine eciã sorticio aut qui¬
cũq motus auiũ uel pecudum et
inspectio quecũq fibrarum aut
aliud aliquid qd̃ de futuris uidea¬
tur ostende in opera cõe demonũ fi¬
en non dubito dirigenciũ uel aui¬
um uel pecudum uel fibrarũ uo¬
tus aut sorciũ scd̃m ea sigua que
docuerũt iidem demones obseruari
ab hiis qui se artibus huius scĩe
tradiderũt/ a quib omĩbus hiis
qui honio dei est et ui porcione dei
i̾mor atur peuicus debet esse alie¬
nus / nec aliquid in hiis hẽre cõmu¬
ne que octultis machiuamẽtis de¬
mones oꝑautur. ne forte rursus
per hoc demouib societur atq eo¬
rũ spũ et birtute repleatur et
ydolorum cultum denuo reꝑetur.
hec enĩ omĩa religio hec nr̃a di¬
uina et celestis abiurat abiurat
in leintico quidẽ aperta lege desi¬
guans et dicens. non diuinabi¬
tis ueq anguriabiuũ et post pau¬

Expanded text:
. Haec ergo omnia, id est sive auguratio, sive auspicium, sive quaelibet immolatio, sive etiam sortitio, aut quicunque motus avium, vel pecudum, et inspectio quaecunque fibrarum, aut aliquid quod de futuris videatur ostendere, in operatione daemonum fieri non dubito, dirigentium vel avium, vel pecudum, vel si fibrarum motus, aut sortium secundum ea signa, quae docuerunt iidem daemones observari ab his quibus artis hujus scietradiderunt: a quibus omnibus is, qui homo Dei est, et in portione Dei numeratur, penitus debet esse alienus: nec aliquid in his habere commune, quae occultis machinis daemones operantur, ne forte rursus per haec daemonibus societur, atque eorum spiritu et virtute repleatur, et ad idolorum cultum denuo reparetur.Haec enim omnia, religio nostra divina et coelestis, abjurat. In Levitico quidem aperta lege designat dicens: Non divinabitis neque augurabimini. Et post pau
Abbreviated transcription (Latin):
ffatendũ est in quibusdau plus pos¬
quia quod ex̾citus multarũ genaũ
nequiret efficere ꝙ ferro et anuis uõ¬
posset obtinere hoc uerbis efficitur et
non dico sauctis uerbis nel dei uerbis
sed uerbis quibusdã que inter hoĩes

Expanded text:
fatendum est, in quibusdam locis plus posquia quod exercitus multarum gentium nequit efficere, nec scuto et armis potest obtineri, hoc verbis efficitur. Et non dico sanctis verbis vel Dei verbis, sed verbis quibusdam, quae inter homines
Abbreviated transcription (Latin):
scłoruui aduenisse dicitur cum dicit
apłus. Ecce nũc tempus acceptũ .s. ad
salutem gentib inferẽdam. Si uero qui
in om̃ibus cupiat cursũ utriusq expoĩ¬
cõnis aptare põt extorquere fortassis ut
eciam de xp̃o hoc miodo hec uideãtur initelsigi
qr non deficiet pranceps ex ruda idem bic
qui pot resurrectõnẽ eius ecc̃ãꝵ princeps

Expanded text:
tur, cum dicit Apostolus, Ecce nunc tempus acceptum , scilicet ad salutem Gentibus conferendam. Si vero quis in omnibus cupiat cursum utriusque expositionis aptare, potest extorquere fortassis, ut etiam de Christo haec hoc modo videantur intelligi: Quia non deficiet Princeps ex Juda, id est, hi q
Abbreviated transcription (Latin):
Aliud est lucerna. aliud quasi lucerua.
loh̾es lucerua erat aidens quia erat an¬
gelus lucis. qiͣ lucerua autẽ est ille qui
transfiguratur se ii angłin lucis et si bis
adhuc endencuis discere differencias luc̾
pulos suos. Sint lũbi bestu actuicti et
lucerue uestre ardentes sunt ergo eoꝵ qͥ
in ecclesia fidem catholicam docent et
plebem dei uerbo ueritatis illuminãt. luc̃¬
ue ardentes hii uero qui heretica dogna¬
ta ex scuipture saucte testimoniis falsis
assercionib docent pro eo ꝙ scupturas le¬
gunt bidentur actendere luceruas. sed qr
faisis assercionibus btũtur nou sunt lu¬
cerua sed qiͣ lucerua suꝑ iosue.

Expanded text:
Aliud est lucerna, aliud quasi lucerna. Joannes lucerna erat ardens, quia erat angelus lucis. Quasi lucerna autem est ille qui transfigurat se in angelum lucis. Et si vis adhuc evidentius noscere differentias lucerpulos suos: « Sint lumbi vestri praecincti, et lucernae vestrae ardentes . » Sunt ergo eorum qui in Ecclesia fidem catholicam docent, et plebem Dei verbo veritatis illuminant, lucernae ardentes; hi vero qui haeretica dogmata ex Scripturae sanctae testimoniis falsis assertionibus docent, pro eo quod Scripturas legunt, videntur accendere lucernas, sed quia falsis assertionibus utuntur, non sunt lucernae, sed quasi lucernae.
Abbreviated transcription (Latin):
loquitur enuangłiui. quia ueuent
mulier hũs alabaustrũ buguenti uar¬
di pistici p̾ciosi non illa pectatrir sed
saucta de qua mũc nuichi sermo est
Deuit ergo non pectatux illa. sed scã
ruit. Maria quippe erat et hũs ala¬
baustrum bnguenti nardi pitici p̾¬
ciosi. effudit super caput ihesu. suꝑ¬

Expanded text:
Loquitur Evangelium, quia venit mulier habens alabastrum unguenti nardi pistici pretiosi; non illa peccatrix, sed sancta, de qua nunc mihi sermo est. Venit ergo non peccatrix illa, sed sancta, ruit; Maria quippe erat habens alabastrum unguenti nardi pistici pretiosi, et effudit super caput Jesu.
Abbreviated transcription (Latin):
S ut ita dicam hũiliter nõ gloriose glori¬
ficatus est. ueruur quia hec oportebat pati
xp̃mi ⁊ sic introire in gli̾am suam cũ ueue¬
rit in głia patuis ⁊ scõrum angeloꝵ cumi ue¬
uerit in marestate sua uidicare t̾ram. qũ et
u̾m pharaonẽ idest zabulum interficiet
spũ oris sui cũ ergo refulgebit in inaestate
prĩs sui ⁊ pot aduentũ humilitatis scd̾m
nobis in glia ostendet aduentũ. tunc non so¬
honorificant patrem suꝑ exo .oͣ .G. a.¬
in loco isto non progentis alicuis nomĩe
ut putatur positũ esti est ergo sennois cõ¬

Expanded text:
 ut ita dicam, humiliter, non gloriose glorificatus est. Verum quia « haec oportebat pati Christum et sic introire in gloriam suam . » Cum venerit in gloria Patris et sanctorum angelorum, cum venerit in majestate sua judicare terram, quando et verum Pharaonem, id est, diabolum interficiet spiritu oris sui. Cum ergo refulgebit in majestate Patris sui et post adventum humanitatis secundum nobis in gloria ostendit adventum, tunc non sohonorificant Patremin loco isto non pro gentis alicuius nomine, ut putatur, positum est, sed ut in
Abbreviated transcription (Latin):
Si ergo scriptũ legimus qr lex urubrã hẽat
futuroꝵ bonoꝵ nou contiuno ⁊ mandatum
uel iusticie uel iudicia de quibz hoc nou est
scriptum umbra esse credeude sũt fu turorũ
bouoꝵ. deuiqz ut ex gr̃a unũ pouannus ex ml¬
tis non est scriptum ħ est mandatũ pasce. Sed
hoc est lex pasce ⁊ quia lex unbra est futuroꝵ
bouorũ lex sine dubio pasce umbra est fu¬
turorũ bonoꝵ cũ ergo uenio ad locũ illum
beo intelligere umbram ẽẽ futuri boni et
hoc sentire ꝙ pasca nr̃m ĩmolatus est xp̃c.
Sili̾ modo ĩuenies ⁊ de aiuris ⁊ de cet̾is fe¬
storum dierũ obseruãcus scriptũ. qr ergo
loc omĩa sub legis titulo scribũtur in lege
nccͣio quia lex ꝑ pũtem unibram futura
boi ia designat requirere debeo que sũt mima
apłm ut diem festũ agauus non in fer¬
uiento ueteri neq ui fermento malicie et
nequicie. S in azimis sinc̾̃itatis ⁊ uerita¬
tis. S ⁊ de circuncisione scriptũ est. hec est

Expanded text:
x umbram habet futurorum bonorum , continuo etiam mandatum, vel justitiae, vel divitiae, de quibus hoc non est scriptum, umbra esse credendae sunt futurorum bonorum. Denique ut exempli gratia unum ponamus ex multis, non est scriptum, Hoc est mandatum paschae, sed, Haec est lex paschae . Et quia lex umbra est futurorum bonorum, lex sine dubio paschae umbra est futurorum bonorum. Cum ergo venio ad locum illum,beo intelligere umbram futuri boni, et hoc sentire, quod pascha nostrum immolatus est Christus. Simili modo invenies etiam de azymis et de caeteris festorum dierum observantiis scriptum. Quia ergo haec omnia sub legis titulo scribuntur in lege necessario, quia lex per praesentem umbram futura bona designat, requirere debeo quae sint azymdicentem Apostolum, ut diem festum agamus, non in fermento veteri neque fermento malitiae, sed in azymis sinceritatis et veritatis . Sed et de circumcisione scriptum est: Haec est
Abbreviated transcription (Latin):
illos lex ergo dei est que te lauat ip̃a
sordes tuais diluit ip̃a si audias eã pcc̃oꝵ
tuorum maclas tergit ip̃e est moyses hec
est lex que sacerdotes consecrat nec potest
sa cerdos esse quen lex nou coustituit sa cerdo¬

Expanded text:
 lex ergo est quae te lavat, ipsa sordes tuas diluit, ipsa, si audias eam, peccatorum tuorum maculas absterget. Ipse est Moyses, hoc est lex, quae sacerdotes consecrat, nec potest sacerdos esse, quem non lex constituerit sacerdo
Abbreviated transcription (Latin):
nobis prius est quid sit auersus omĩs
qui cũ recitãtur uerbi legis cõmunibus
fabulis occupatur auersus est oĩs qui
cũ legitur moyses de uegociis scłi de pec¬
cumia de lucrio sollicitudinẽ gerit auer¬
sus est omĩo qui possessionũ cura stringi

Expanded text:
ossimus quid sit conversus. Omnis qui, cum recitantur verba legis, communibus fabulis occupatur, aversus est. Omnis qui, cum legitur Moyses, de negotiis saeculi, de pecuniis, de lucris sollicitudinem gerit, aversus est. Omnis qui possessionum cur
Abbreviated transcription (Latin):
ueĩe iudicatur. ⁊ infra. Si sin hanc in¬
leges honũb prouuulgasse puto ꝙ di¬
gna indebitur dĩna maiestate legis la
⁊ confiteri. quia tales leges dederit deus
uidebuntur .ii. magis el egantes et ra¬

Expanded text:
inleges hominibus promulgasse, digna videbitur humana majestate legislaticonfiteri Deum tales leges dedisse. Videbuntur enim magis elegantes
Abbreviated transcription (Latin):
t Ego puto ꝙ illi matĩam p̾stant ad dero¬
gaudum moys qui uerbi causa cũ legitꝰ
liber leuiticus uel lc̃o numeroꝵ nõ osten¬
dunt quomodo hec que in engnate scrip¬
ta suut intelligi ꝑ speciem debeant. idem
nccͣio .ai. qui audiũt ritum sacrificõrnu
liũ in eccͣa recitari offendũtire ⁊ ditũt quid
hoc uccͣe est in ecc̃a legi quid nobis ꝓsunt
p̾cepta iudaica ⁊ spreti populi ob seruãcie.
hec uideox sunt ⁊ uidei de hus uiderint ne
ergo hunisuiodi offendicula auditoribus
accedant dauda oꝑa est ad scienciã legis
ũno desidia ⁊ uegligencia ab ĩꝑitis et ĩ¬
doctis derogecur moysi sr̃ uune .o. ãia.¬
u Guigiia dicitur leriuo figuratus eiug¬
matiste ergo dicũtur qui figuralr̃ loquũt᷑¬
⁊ quis est alius qui infiguris locutus sit
am iuꝑabolis os meũ ⁊ loquar ꝓposicio¬
nes ab iuicio scłi. S ysaias quia enignia¬
ta suit que scripsit hoc modo declarat et
ernt inquit uerba lilxi huiꝰ sicut u̾ba

Expanded text:
to quod et illi materiam praestant ad derogandum Moysi, qui verbi causa cum legitur liber Levitici, vel lectio Numerorum, non ostendunt quomodo haec quae in aenigmate scripta sunt, intelligi per speciem debeant; id est, io enim qui audiunt ritum sacrificiorum, lium in Ecclesia recitari, offendantur, et dicant: Quid hoc necesse est in Ecclesia legi? Quid nobis prosunt praecepta Judaica, et spreti populi observantiae? Haec Judaeorum sunt, et Judaei de his viderint. Ne ergo hujusmodi offendicula auditoribus accedant, danda opera est ad scientiam legis;imo desidia et negligentia, ab imperitis et indoctis derogetur Moysi. Sed et convertaigma dicitur sermo figuratus. Aenigmatistae ergo dicuntur, qui figuraliter loquuntur. Et quis est alius, qui in figuris locutus sit, am in parabola os meum, loquar propositiones ab initio . Sed et Isaias, quia aenigmata sint quae scripsit, hoc modo declarat. Erunt, inquit, verba libri, sicut verba
Abbreviated transcription (Latin):
lann qui docuit balaich in conspectu fili¬
carent ydolis ĩ molata et forncarentur
ex hoc ergo aꝑꝑet ꝙ uequitia usus fit bala¬
ain ⁊ consiliẽ dederit regi talia quedam di¬
ceus ad eum popul᷑ hic nou ꝓpriis uiribꝰ

Expanded text:
candalum in conspectu filicarent idolis immolata, et fornicarentur . Ex hoc ergo apparet, quod nequitia usus sit Balaam, et consilium dederit regi talia quaedam dicens ad eum: Populus hic non propriis viribus,
Abbreviated transcription (Latin):
malleus iste operetur. est autẽ eciã
hoc dudum zabulum buui̾se terre
malleum esse non celi malleum ne¬
q enĩ tenuori sb̃e conueuit malleus
sed crassiori. si portas ymaginem
terreui malleus te quia terrenus es
percutit si pectas terra es et in ter¬
ram uadis exꝑiens malleum buiu¬
se terre eciam in te oꝑantem uixta
istum intellectum illud quoq aĩa¬
uertendũ est buuise terre malleun
qui adu̾simi cuncta terrena poten¬
ciam suam excercet ⁊abulum esse
posse aũt eciam imorem malleũ
utelligi qui non bniu̾se terre sit mal¬
leus sed illius ut ita dicam et illius
partis est quidem cum bua aliqua
contraria fortitudo michi repugnat
et oblutatur mecũ non balens cum
buu̾sis suul hom̃bus congredunt
⁊abulus tunc est quidem malleus
ui me sed non bumerse terre malle¬
us uerum ut ita dicam mee tiũ ter¬

Expanded text:
malleus iste malum operatur. Est autem etiam hoc dicendum, Zabulum universae terrae malleum esse, non coeli malleum. Neque enim tenuiori substantiae convenit malleus, sed crassiori. Si portas imaginem terreni, malleus te, quia terrenus es, percutit; si peccas, et terra es, et in terram ibis, experieris malleum universae terrae et in te operantem. Juxta istum intellectum, illud quoque animadvertendum est, universae terrae malleum, quia adversum cuncta terrena potentiam suam exerceat, Zabulum esse: posse autem etiam minorem malleum intelligi, qui non universae terrae sit malleus, sed illius, ut ita dicam, et illius partis terrae. Et siquidem una aliqua contraria fortitudo mihi repugnat, et colluctatur mecum, non valens cum universis simul hominibus congredi, ut Zabulus: tunc est quidem malleus in me, sed non universae terrae malleus; verum, ut ita dicam, meae tant
Abbreviated transcription (Latin):
b. Si mallens nou esset. non ẽẽt et
tuba ꝓductilis que ueta legem ad
sollempuitates dei excitat que audi¬
enciũ amios clangore suo accendit
ad bellum nectessarius est mallens
ut tuba ꝓductilis fiat cooꝑatus est
iste mallens tube ꝓductili paulo ut
appiobaret quia illesus possit excudi
figuram q assimiere tube magui so¬
ne uou in iucertum dans uocem ut
audientes p̾parentur ad milicie bel¬
malleator est. malleus dicitur ita
qui uũstrat malleator est quociens
cũq in temptacõem incideris scito
malleum dyabolum esse et malle¬
atorem enui per quem et dyabolus
insequitur uelut in ꝓdicione salua¬
toris malleus z abulus malleator
uidas fint et multi erant malleato¬
res in tempore illo quo dũs passus
est clamautes tolle tolle talem cru¬
cifige cruci fige eum. ibi.¬

Expanded text:
 si malleus non esset, non esset tuba productilis, quae juxta Legem ad solemnitates Dei excutiat, quae audientium animos clangore suo accendit ad bellum. Necessarius est malleus, ut tuba productilis fiat. Multa cooperatus est iste malleus tubae productili Paulo, ut approbaret, quia illaesus posset excudi, figuramque assumere tubae magnisonae, non incertam dans vocem in audientes, ut praeparentur ad militiae beloperator est, malleus dicitur: ita qui ministrat, malleator est filiusenim in tentatione incideris, scito malleum Zabulum esse, et malleatorem eum, per quem te Zabulus insequitur. Velut in proditione Salvatoris malleus Zabulus, malleator Judas fuit. Et multi erant malleatores in tempore illo, quo Dominus passus est, clamantes: tolle de terra talem: crucifige, crucifige eum.
Abbreviated transcription (Latin):
¶A B̾aleam post ea ꝙͣ dei uirtute cõstͣctus
non est punssus maledicere isrl. nolens
tũ placere balaach regi. ait ad eum sicut
scriptũ est ueni consiliũ do tibi ⁊ ꝙͣ cort¬
silii dederit ibi non appuit in poct̾ioribus
tũ ip̃ĩus libi numeroꝵ scriptũ refertur.
S plemus in reuelacõne Iohis ubi ita¬

Expanded text:
a Balaam posteaquam Dei virtute constrictus, non est permissus maledicere Israel, volens tamen placere regi Balac, ait ad eum sicut scriptum est: Veni, consilium do tibi; et quid consilii dederit, ibi non aperuit. In posterioribus tamen istius libri Numerorum scriptum refertur, sed plenius in revela
Abbreviated transcription (Latin):
abrahan duos filios hũit. unũ de ancilla
⁊ unũ de libera. hec ã sinit duo testamẽta
i quo agar. que concubina fuit in uet̾is
testaurenti pourtur cỹpo. una ⁊ .ii. erat
ꝑfecta columba geuitrici sue que uir¬
go casta regnia sponso regi eccĩa ꝑ euuã¬

Expanded text:
duos filios habuit, unum de ancilla, et unum de libera: haec autem sunt Testamenta , in quo Agar, quae concubina fuit, in veteris Testamenti ponitur typo. Una etenim erat perfecta columba 26 genitrixve, quae virgo casta, regina sponso regi, Ecclesia per Evan
Abbreviated transcription (Latin):
uon uirtute militũ. s mulierũ decore pu
puellaz que ludentes pedibz eant main¬
busqz plaudentes forilia uuicit armatos
ferium pulcritudo captiuat unicẽtur
ad sp̃ẽm qui uon uincentur ad prelium.
uerum ubi senserint eos mulleres moa¬
bite uł madiante mans dedisse libidim
⁊ poc̃o incliuasse ceruices uou prius semet¬
ipas cupientib p̾beant ꝙͣ de sacuficiis
ẏdoloruui ad quieuerũt degustare ut co¬
gente libidĩe consiliis obtemꝑent feniuar
⁊ consecrentur prius beelphegor qd̃ estydo¬
lum turpitudinis. hec fuerũt consilia ba¬
leami quib acceptis rex balcach parat cõ¬
tumo excercitũ non auuis uirilib sed fe¬
mineo uitore compositũ nou furore belli¬
co s libidins flãma succensũ nullã re

Expanded text:
pugpuellarum. Ludentes pedibus erant, manibusque plaudentes. Forma vincit armatos, ferrum pulchritudo captivat. Vincentur a specie, qui non vincuntur ad praelium. Verum ubi senserint eos mulieres Moabitae vel Madianitae manus dedisse libidini, et peccato inclinasse cervices, non prius semetipsas cupientibus praebeant, quam de sacrificiis idolorum acquieverint degustare, ut cogente libidine, consiliis obtemperent feminarum, et consecrentur prius Beelphegor, quod est idolum turpitudinis. Haec fuerunt consilia Balaam. Quibus acceptis, Balac rex parat continuo exercitum, non armis, non viribus, sed femineo nitore compositum. Non furore bellico, sed libidinis flamma succensum. Hae
Abbreviated transcription (Latin):
catulus leoius exurget ⁊ sicit leo exultãs
ni hiis michi uidetur confidenciam ppłi
describere credentis in xp̃o ⁊ libertatẽ qnͣt
ht̃ ui fide. ⁊ exł̾tacõueui quiͣ gerit in spe
compatur .ii. catulo leonis dũ tendit a d
ꝑfcõnem letus ⁊ uelox leoni uiero cõfertur
cũ iam obtiuet que ꝑfc̃a sunt. sicut .ii. leo

Expanded text:
catulus leonis exsurget, et sicut leo exsultabit. In his mihi videtur confidentiam populi describere credentis in Christo, et libertatem quam habet in fide, et exsultationem quam gerit in spe. Comparatur catulo leonis dum tendit ad perfectionem laetus et velox. Leoni vero confertur, cum jam obtinet