comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
maioris. ĩ p̃dicta eccłia de rius suũ mo¬
nachũ habuisse .i ut ꝓpͥam teneret. anteꝙͣ
aulgenꝰ cõmuins monachꝰ. Silue maioris
⁊ blauii montis eccłiam illã teneret: timo
monast̾iũ silue maioris eccłiam illã de
nuis qͥete haberet ⁊ possideret. saluo tam̃
iure fundi. si qd̾ uis ins infundo monast̾ĩ¬
ũ blauii montis habeat. Qd si s̃ auf̃redus
abbas silue maioris abbas. ab hac ꝓbatione
deficeret. tunc mona funioil ani moi
eccliam ua haberet. saluo uire fundi
si. d ili monastiũ fiue maioris habe¬
fi. de molendino quoq ita iudicaus
n ad ñi anteanteꝙͣ eẽc abbis silue mai¬
ioris. molendinũ de rapassac iugoroso
bonaid ello ꝓtrecentis soł ĩ pignorẽ posu¬
ułet tũc idẽ abbas Goffredꝰ pignꝰ ñ ꝑsol¬
ueret. Qd si idẽ abbas abhac ꝓbatione
desiciret: pignꝰ istud ꝑsolueret. postea
constitto tmino ndẽ abbas.s. idoneos

Expanded text:
Maioris in predicta ecclesia de Ruis suum moMaioris in predicta ecclesia de Ruis suum monachum habuisse et ut propriam teneret antequam Aulgerius, communis monachus Silve Maioris et Blavii Montis, ecclesiam illam teneret; tunc monasterium Silve Maioris ecclesiam illam de Ruis quiete haberet et possideret, salvo tamen iure fundi si quodvis ius in fundo monasterium Blavii Montis habeat. Quod si Gaufredus, abbas Silve Maioris abbas ab hac probatione deficeret, tunc monasterium Blaviimon ecclesiam illam haberet, salvo iure fundi si quod ius monasterium Silve Maioris haberet. De molendino quoque ita iudicavimus quod si ante, antequam esset abbatis Silve Maioris molendinum de Rapassac Vigoroso Bonardello pro trecentis solidis in pignore posuisset, tunc idem abbas Goffredus pignus non persolveret. Quod si idem abbas ab hac probatione deficeret, pignus istud persolveret. Postea, constituto termino isdem abbas G. idoneos
Abbreviated transcription (Latin):
tis ad sinodũ. ut ibi eẽnt ꝑati agere seu respon¬
dere suꝑ hoc negocio. affuit qͥdẽ unꝰ ex illis
iussu alioꝵ: qͥ cũ agere uł respondere nollet
me nesciente subt̾fugit. Nos uͦ iusticie ⁊elo
succensi: ex auctoritate ui pet̾ apłoꝵ pͥncipis
i nr̃a. ꝓhibemꝰ ne ult̾iꝰ p̾sumant inqͥetare.
fr̃s de Silua suꝑ hac eccła. eid si fecennt
aliminib sc̃ẽ matris eccłe cũ complicib suis
arceant᷑.¬
Go.E. Emgolimeñ ep̃s.⁊ sc̃e romane eccłe
legatꝰ. p̃sentib ⁊ futuris notũ fĩ uolo qd̾
Gaufred̃ abbas silue maioris. ⁊ monachi
blauii montis una cũ ab̃b̃e angeliacenii
ꝓ controu̾sia quã int̾se habebant de eccłia
Sci scepħi de Ruis. ⁊ de molendino de
rapasac ante nos uenenĩt. Auditis itaq
diligent̃ utͥisq partis rationib indicammꝰ
qd̃ Gaufred̾ abbas Silue maioris duos le¬
gitimos testes ꝓduceret. qͥ iire iurando
affirmarent se uidisse qd monast̾iũ silue

Expanded text:
tis ad sinodum ut ibi essent parati agere seu respondere super hoc negocio. Affuit quidem unus ex illis, iussu aliorum, qui cum agere vel respondere nollet, me nesciente, subterfugit. Nos vero, iusticie zelo succensi, ex auctoritate beati Petri aposet nostra, prohibemus ne ulterius presumat inquietare fratres de Silva super hac ecclesia; quod si fecerint, a liminibus sancte matris Ecclesie cum complicibus suis arceantne Ecclesie legatus, presentibus et futuris notum fieri volo quod Gaufredus, abbas Silve Maioris, et monachi Blavii Montis una cum abbate Angeliacensi, pro controversia quam inter se habebant de ecclesia Sancti Stephani de Ruis et de molendino de Rapasac ante nos venerunt. Auditis itaque diligenter utriusque partis rationibus, iudicavimus quod Gaufredus, abbas Silve Maioris, duos legitimos testes produceret qui iureiurando affirmarent se vidisse quod monasterium Silve
Abbreviated transcription (Latin):
gandii aqͥblib ⁊ manine ab eccłasticis
pionis eccłiarũq p̃latis ĩ ꝑpetuũ statu¬
unt᷑. ut maiori debeant impossmn fura¬
tatĩ robore cõualescere scptis cõmedan¬
da auctenticũ: postox memorie p̃santu
scripti signincationẽ tr ansmitt̾e decits¬
mꝰ. qd cũ domꝰ de bello fontẽ q̃ olunc̃¬
ꝑe transqͥllitatã ⁊ homimĩ pietati in¬
gente a canonis regłanil construdtan
temꝑalib . sp̃ualib satis ꝓfecerat
Helyas pͥor ip̃iꝰ domꝰ ⁊ ceti om̃i coemi¬
nici eiꝰ ⁊ comu̾si ne de toto statu suo
arciorẽ ꝓfitendũ: semetip̃os ⁊ demia
candẽ de bello fonte cũ om̃ib ꝑtnel¬
ciis sius. domos qͦ de artholea de
monte lauri inburdegaleñ dioceli sa
m onast̾io Silue maioris sollepuit̃ iib
narie contuler̃t. subdentes se reginii
⁊ pceptis abb̾is ⁊ fr̃m monasłii cundeil
ip̃amq domũ eis ꝯtimio tradideuał
ꝑ monachos ordinãdã. p̾ore eiꝰdẽ donoll

Expanded text:
agandum a quibuslibet et maxime ab ecclesiasticis personis ecclesiarumque prelatis imperpetuum statuuntur, ut maiori debeant imposterum firmitatis robore convalescere scriptis commendenda auctenticis posterorum memorie presentis scripti significatione transmittere decrevimus quod cum domus de Bello Fonte, que olim tempore transquillitatis et hominum pietate ingente a canonicis regularibus constructam temporalibus et spiritualibus satis profecerat,Helyas, prior ipsius domus et ceteri omnes concanonici eius et conversi, ne de toto statu suo arciorem profitendum semetipsos et domum eandem de Bello Fonte cum omnibus pertinenciis suis, domos quoque de Artholea, de Monte Lauri in burdegalense diocesi sitas, monasterio Silve Maioris sollempniter et plenarie contulerunt, subdentes se regimini et preceptis abbatis et fratrum monasterii eiusdem ipsamque domum eis continua tradiderunt per monachos ordinandam priore eiusdem domus,
Abbreviated transcription (Latin):
et eccłie silue maioris et domui
Campanie. quosdam iolum qđ̵ habe¬
bat apd̃ rioncium. circa domum
Wlli de lariu. tali uidele condtione
qd̾ p̃dictꝰ arñ de c̃urtori miles reti

Expanded text:
et ecclesie Silve Maioris et domui Campanie quoddam solum quod habebat apud Rioncium circa domum Willelmi de Lariu, tali videlicet conditione quod predictus Arnaldus de Curton miles reti
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ hoc negocio iđe .G. laudauit ⁊ approbauit. Qa ne successu ꝑsonarũ aut elapsu tẽpoꝵ poss qͦm libet immutari.: annota¬
tione testiũ et nr̃oꝵ inp̾ssione muniuimꝰ sigilloꝵ. Testes inde scilicet hui recognitionis ⁊ xessionis p̾dicti. sie. in p̾sentia m̃a
fuer p̾sentes: Neuedo p̾positꝰ sc̃i Geruasii suess. fr̃ eidẽ.G. Periꝰ abb sc̃i remigii. Petiꝰ abs humularieñ. fulb̾t̃ decanꝰ. Raduilt᷑ dei

Expanded text:
super hoc negocio idem G. laudavit et approbavit. Quod ne successu personarum aut elapsu temporum posset quomodolibet immutari, annotasuper hoc negocio idem G. laudavit et approbavit. Quod ne successu personarum aut elapsu temporum posset quomodolibet immutari, annotatione testium et nostrorum impressione munivimus sigillorum. Testes inde scilicet huius recognitionis et concessionis predicti Ge., in presentia nostra fuerunt presentes: Nevelo prepositus
Abbreviated transcription (Latin):
se homines sci pauli ad miqͣ redẽptionẽ cõpellelat ⁊ tã ip̃e q̃. sus qͣudã domũ p̃dich pͥoris. q̃ ualis Garsie nimcupat᷑.
srequent hospitatiõe gͣuantes: tã domũ qͣ res ad eã ꝑtinentes ꝑt᷑batiõe młtiplici molestabãt. Cũq de mandato añi
pape. q hoc nob̾ appłłone remota cõmiserat t̾minãdũ. ad nr̃am pars utraq p̾sentiã p̾firo a nob t̃mino quenirẽt: p̃fatꝰ. R. in
nĩa ⁊ nob assidentiũ audientia publice recognouit: qd̾ in hominibꝰ seu rebꝰ eidẽ uille nicħ prorsus hab̾et. ⁊ ablata pͥori restituen
do: cora nob̃ qd p̾sũpserat em̃daũ. Uerũ etiã elemosinã qͣ. suꝑ hominib ł rebꝰ p̾dicte ualł̃ p̾fato p̾ori p̾decessores eiꝰ fecerant.
approbauit ⁊ ei liberã et ab solutã reliqͥt. Pret̾a instrum̃ta hugonis qͦndã ep̃i suesioneñ ⁊ manasse successoris ipsiꝰ. q̃ pͥor ꝓdusꝰ

Expanded text:
nes Sancti Pauli ad unquam redemptionem compellebat et tam ipse quam sui quandam domum predicti prioris que Vallis Garsie nuncupatur frequenti hospitatione gravantes tam domum quam res ad eam pertinentes perturbatione multiplici molestabant. Cumque de mandato domini pape qui hoc nobis appellatione remota commiserat terminandum ad nostram pars utraque presentiam prefixo a nobis termino convenirent, prefatus G. in nostra et nobis assidentium audientia publice recognovit quod in hominibus seu rebus eiusdem ville nichil prorsus haberet et ablata priori restituenendavit. Verum etiam elemosinam quam super hominibus vel rebus predicte Vallis prefato priori predecessores eius fecerant approbavit et ei liberam et absolutam reliquit. Preterea instrumenta Hugonis quondam episcopi Suessionensis et Manasse successoris ipsius que prior produxit
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ ibi diuinis laudib uacabunt. fructꝰ eis
caplła me in integrũ cõcessit. ita tam̃ qd̾
capplło qu̾s ibi elegerint. ⁊ cui cura con¬
mitcetur aĩarũ: monachi inuidu ⁊ uesti¬
tui honeste ꝓuidebũt. Ut aut̃ qd ap̃fato
ep̃o racionabłr fatũ est: firmũ ⁊ illibatũ
futuris temꝑib ꝑseueret. idem factũ ad
tollendũ de medio oblunionis ꝑicłm sꝙͥto
cõm̃dari. ⁊ sigilli nr̃i munimine p̃cepimꝰ
insigniri. illd auctoritate metropolitana
qua dõ auctore fungim᷑: ꝯfirmantes et
om̃ino sub anatħatis int̾minat̾oe diffe¬
tiꝰ mhibentes. neqͥs huic facto p̾sumat
ausu demerario contraire.. de bnurhi¬

Expanded text:
qui ibi divinis laudibus vacabunt, fructus eis qui ibi divinis laudibus vacabunt, fructus eis cappellanie in integrum concessit ita tamen quod cappellano quem ibi elegerint et cui cura conmittetur animarum monachi in victu et vestitu honeste providebunt. Ut autem quod a prefato episcopo racionabiliter factum est firmum et illibatum futuris temporibus perseveret, idem factum ad tollendum de medio oblivionis periculum scripto commendari et sigilli nostri munimine precepimus insigniri illud auctoritate metropolitana qua, Deo auctore, fungimur confirmantes et omnino sub anathematis interminatione districtius inhibentes ne quis huic facto presumat ausu temerario contra ire.
Abbreviated transcription (Latin):
cõposuit int̃ ip̃m ⁊ monachos. qd̵ ille
eccłam cũ fructib inde ꝓuenientib
qũadiu uellet possideret. ⁊ quartam
partẽ decime. ac decẽ solidoꝵ annuam
pensionẽ monachis redderet. ⁊ eo uiã
uniu̾se carnis ingresso. eccła ip̃a cũ iu¬
re suo umu̾so sic̃ eis adiudicata fu̾at.
inius cȩdertt monachoꝵ. Gemꝑe uͦ¬
diuiciꝰ possedisset: considerans ñ modicũ
ex hoc monachis posse p̾uidiciũ gen̾ati:
spontanea ductꝰ uoluntate. ⁊ de mera lib̾¬
ibidem habebat renũcians. oĩa inmanu
sepedc̃i ep̃i resignauit. Ep̃s aut̃: monachos
de eccła illa sic̃ eis adiudicata fu̾at
p̾sentib i uidentib. Gomb pͥore silue ma¬
ioris. Wlło amaneo. Amancio de Blancaford
monachis. petro quoq archipbro de au̾to.
Isemb̾ caplło de yallib. petro g̃rossi cłico
⁊ fulc̃ de mastat̃. cũ nire suo om̃ in¬
uestunt. Et qm̃ eccła illa paucos habet
redditꝰ: ad sustentationẽ religiosoꝵ uiroꝵ

Expanded text:
omposuit inter ipsum et monachos quod Ille ecclesiam eum fructibus inde provenientibus quamdiu vellet possideret et quartam partem decime ac decem solidorum annuam pensionem monachis redderet et eo viam universe carnis ingresso, ecclesia ipsa eum iure suo universo sicut eis adiudicata fuerat in ius cederet monachorum. diucius possedisset, considerans non modicum ex hoc monachis posse preiudicium generari, spontanea ductus voluntate et de mera libeibidem habebat renoncians, omnia in manu sepedicti episcopi resignavit. Episcopus autem monachos de ecclesia illa sicut eis adiudicata fuerat, presentibus et videntibus Gombaldo, priore Silve Maioris, Willelmo Amaneo, Amaneio de Blancaford monachis, Petro quoque archipresbitero de Averto, Isemberto capellano de Vallibus, Petro Grossi clerico et Fulcone de Mastaco cum iure suo omni investivit. Et quoniam ecclesia illa paucos habet redditus ad sustentationem religiosorum virorum
Abbreviated transcription (Latin):
a ur̃e p̾senciũ insinuatoe dixmꝰ intiman¬
dũ. qd̾ cũ dilecti m̃i monachi silue maio¬
tis. adu̾sus Bernardũ de mornac. suꝑ eccła
be marie de insula. qũa ad ins suũ assere¬
hant ꝑtinere. sic̃ ex rescͥpto litt̾arũ. A. bo¬
ne memorie xantoneñ ep̃i nob̾ in notu¬
ĩ. questionẽ mouissent: idem ẽs cãm
necut̾õi mandare: testes ex ꝑte mona¬
chox uratos recepit. cognitaq ꝑ eos
quos om̃i except̾oe maiores inuenerat
uenitate: p̃dictis monachis iam dictam
de insula eccłam auctoritate apłica ad¬
uidicauit. ⁊ p̃sentib xantoneñ eccłe
dericis. de sentencia eis concessit ppetu¬
opossidendã. Uerũ cũ idem Berñ de mor¬
nac. ꝑ berñ bone memorie xantoneñ¬

Expanded text:
e presencium insinuatione duximus intimandum quod eum dilecti nostri monachi Silve Maioris adversus Bernardum de Mornac super ecclesia beate Marie de Insula quam ad ius suum asserebant pertinere, sicut ex rescripto litterarum A. bone memorie Xantonensis episcopi nobis innotuit, questionem movissent, idem episcopusexecutioni mandate, testes ex parte monachorum iuratos recepit. Cognitaque per eos quos omni exceptione maiores invenerat veritate, predictis monachis iamdictam de Insula ecclesiam, auctoritate apostolica, adiudicavit et, presentibus Xantonensis ecclesie clericis, de sentencia eis concessit perpetuo possidendam. Verum, eum idem Bernardus de Mornac per Bernardum, bone memorie Xantonen
Abbreviated transcription (Latin):
heł endran .G. de dorac. Rannol de fort
remon. Rogerio ⁊ płib aliis. Ut aut̃ dols¬
tio magis rata habeat᷑: sigilli mei miss¬
mine roboraui. huiꝰ rei tistes sunt. son̾is¬
dꝰ de mormaco .G. de dorae. Gaufre ans

Expanded text:
Helias Endran, G. de Dozac, Ranuol de Foet Helias Endran, G. de Dozac, Ranuol de Foet llemon, Rogerio et pluribus aliis. Ut autem donatio magis rata habeatur, sigilli mei munimine roboravi. Huius rei testes sunt Gombaudus de Morniaco, G. de Dozac, Ga
Abbreviated transcription (Latin):
etiã canonici & Nicholai archidiaconi. Leigardis etiã collaudantibꝰ filias suis. Ioħe
atq eustacio ⁊ theodico cõtulit p̃fatis monachis partẽ suã de alodio montis gͥexir¬
di atq bone fontane in p̃sentia comitis Witerii sub testimonio saudini ⁊ Ałbici.
Adam dormitoris ⁊ Sauarici de tanum. Actũ anno incarnati u̾bi.mͦ. cͦ.xuiiii.

Expanded text:
etiam eanonici et Nicholai archidiaconi, Leigardis, etiam collaudantibus filiis suis Iohanne etiam eanonici et Nicholai archidiaconi, Leigardis, etiam collaudantibus filiis suis Iohanne atque Eustacio et Theoderico contulit prefatis monachis partem suam de alodio Montis Girardi atque Bone Fontane, in presentia comitis Witerii, sub testimonio Gaudini et Alberici, Adam Dormitoris et Savarici de Taniun. Actum anno incarnati Verbi Mo Co XVIIII,
Abbreviated transcription (Latin):
filiũ. Pulricũ de sorcei. Helb̾tũ lurichei. Hoc donũ laudauit ⁊ cõcessit comes
cheriꝰ apud noueiũ in claustro. sub testibꝰ. Helia de taire atq ugone
ualesio. H Uniu̾sis qui se u̾e matris ȩccłȩ ⁊ dici ce esse filios głantur:
palã facere uolumꝰ. qđ uir uenerabilis airaudꝰ ob memoriã animȩ suę
contulit monachis beatȩ ⁊ głose uirginis maRis de silua maiore fundũ
quendã mongoniũ nunonpatũ. ut sic̃ eundẽ fundũ lib̾e ipse possederat
ita ⁊ illi ꝑpetuo lib̾e possiderent. Quã donationẽ mosonio factã in p̃sentia
domni. Radulfi archiep̃i collaudauit ugo filiꝰ eiꝰ ⁊ filiȩ ambȩ elisendis ⁊ auis. eũ
Włło cenomanensi genero eiꝰdẽ airaudi sub testimonio nobiliũ uiroꝵ Rainaldi cas¬
tellani de burgo ⁊ aimonis castellani de alto monte ⁊ Iohis de alto monte Raicardi

Expanded text:
filium, Hulricum de Sorcei, Helbertum Lurichei. Hoc donum laudavit et concessit comes filium, Hulricum de Sorcei, Helbertum Lurichei. Hoc donum laudavit et concessit comes Wicherius apud Noveium, in claustro, sub testibus Helia de Taire atque Ugone Avalesio. Universis qui se vere matris Aecclesiae et dici et esse filios gloriantur palam facere volumus quod vir venerabilis Airaudus, ob memoriam animae suae, contulit monachis beatae et gloriose virginis Mariae de Silva Maiore fundum quendam Mongonium nuncupatum ut sicut eundem fundum libere ipse possidebat ita et illi perpetuo libere possiderent. Quam donationem Mosonio factam in presentia domni Radulfi archiepiscopi collaudavit Ugo filius eius et filiae ambae Elisendis et Avis eum Willelmo Cenomanensi genero eiusdem Airaudi, sub testimonio nobilium virorum Rainaldi castellani de Burgo et Aimonis castellani de Alto Monte et Iohannis de Alto Monte, Ricardi
Abbreviated transcription (Latin):
abł is ss ⁊emigr. S loiranni atb̃is sͥ Nichasi. S Ursionis abbis sͥdionisi. S̾ hicħ ¶a
diaẽ. Actũ xemis anno in carnati uerbi. mͦ. cͦ.xͦx. uiͦi. Indictione .u. Regnante
uenerabili. rege franeoꝵ lodouieo anno. xͦxii. Archiepatꝰ nt̃iuͦi. Itẽ de Mango.
NNomune sc̃e trinitatis patris ⁊ filii & sp̃s scĩ. E.go rainaudꝰ de burgo do ⁊ cõ¬
cedo ꝓspe retributionis ȩt̃nȩ t̾ram quã teniut deme amelinꝰ quȩ sita ẽ. iuxdi
alodiũ mungonis monasterio beatȩ sẽꝑq uirginis dĩ genitricis maꝵis de silua
maioris inlotẽ seilicet altarifmonachoꝵ apud mungum cõmorarantiũ. Ego etiã
pontiꝰ. Raimaudi p̃nominati filiꝰ atq Nicholaus nepos Raunaidi cõsobrinꝰ m̃s
Qiamꝰ ⁊ cõcedimꝰ: donũ istud. atq ut seꝑ in cõcussũ ⁊ intemeratũ ꝑmaneat sub secptos
ꝓceres testi att astipulator es asciuimus Raimeriũ scilicet aimonis castellani

Expanded text:
i Remigii. S. Ioiranni abbatis Sancti Nichasii. S. Ursionis abbatis Sancti Dionisii. S. Nicholai diaconorum. Actum Remis anno incarnati Verbi Mo Co XXo VIIo, indictione V, regnante venerabili rege Fnomine sancte Trinitatis Patris et Filii et Spiritus Sancti. Ego Rainaudus de Burgo do et concedo pro spe retributionis aeternae terram quam tenuit de me Amelinus, quae sita est iuxta alodium Mungonis, monasterio beatae semperque virginis Dei genitricis Marie de Silva Maiori, in dotem scilicet altaris monachorum apud Mungum commorarantium. Ego eciam Pontius, Raimaudi prenominati filius, atque Nicholaus nepos Raimaldi consobrinus meus, damus et concedimus donum istud arque ut semper inconcussum et intemeratum permaneat, subscriptos oceres testes arque astipulatores ascivimus Raimerium scilicet Aimonis castellani
Abbreviated transcription (Latin):
tantũ ad idẽ allodiũ cõcessis gerardo maiore cũ uxore ⁊ filiis. Huiꝰ p̃dicte elemosinȩ lar¬
gionẽ cõcessit tã hugo comes quã uenerabilis eiꝰ uxor milesendis comitissa. astantibꝰ et

Expanded text:
tantum ad idem allodium concessis Gerardo maiore cum uxore et filiis. Huius predicte elemosinae lartantum ad idem allodium concessis Gerardo maiore cum uxore et filiis. Huius predicte elemosinae largicionem concessit tam Hugo comes quam venerabili
Abbreviated transcription (Latin):
meldi ⁊ d.W. t̾rẽtardi . P. Raũ de scõ pet᷑. cabaro de bonafos. martiiꝰ de Seiretias. ⁊ Petrꝰ Sambuita. fom̃
uͥ dut donũ istud tẽpe. dõpni amaluini aiiⁱʳ. ab̃bis ãno gcẽ milt. ccͦ a̾coiĩ.¬
Iniuersis qͥ se uere & beate matris ȩccłe ⁊ dici filios e esse głant̃ pala
fac̾e dignũ duximꝰ: hugonẽ comitẽ de regiteste beneficiũ qã aput uillã
quȩ balbeiũ dr̃ in manu sua tenebat monachis de silua maiori ob memoriã
amiiȩ suȩ tradidisse. ⁊ sic̃ idẽ beneficiũ a rem̃si archiep̃o lib̃um habebat: ita eis lib̾e
ꝑpetualit̾ tenendũ cẽcessisse. Cõtulit etiã idẽ uenerabił comes p̃fatis monachis seclusis
seruis ⁊ ancillis allodiũ de uilla que noueium uocat᷑. qͥetũ et ab om̃i exactione lib̃ũ

Expanded text:
naldi et P. W. Trencardi, P. Raimundi de Sancto Petro, Galhard de Bonafos, Martinus de Beireiras et Petrus Dambuira. Factum naldi et P. W. Trencardi, P. Raimundi de Sancto Petro, Galhard de Bonafos, Martinus de Beireiras et Petrus Dambuira. Factum vero fuit donum istud tempore dompni Amalvini, XIIim abbaUniversis qui se vere et beate matris Aecclesiae et dici filios et esse gloriantur, palam facere dignum duximus Hugonem, comitem de Regiteste, beneficium quod aput villam quae Balbeium dicitur in manu sua tenebat, monachis de Silva Maiori, ob memoriam animae suae, tradidisse et sicut idem beneficium a Raliter tenendum concessisse. Contulit eciam idem venerabilis comes prefatis monachis seclusis servis et ancillis allodium de villa que Noveium vocatur quietum et ab omni exactione liberum,
Abbreviated transcription (Latin):
altiꝰ ꝑticipaciõe possidebat. Siqͥd̃ dẽc̃ Peccus nemiꝰ sup̃oero a bonafosso tinardi ⁊ uitale de beireyias em̃at qui eñd̃
nentꝰ ꝙͣ diu uxunt ip̃i setro ab hoĩbꝰ Pom̃ibꝰ siluauerũt. Cũ itaq Ietrꝰ noiãtꝰ sic teñet ĩ pace nemꝰ actessit ad
eccłam ⁊ ficit exĩn suꝑ altare bẽ uirg̾ astãta cõuentu u choro donũ sollep̃ne sub tali quid̃ coditiõe qd illud̃
de ecclã ⁊ de abbe accepit cũ duobꝰ deñ de esport mutãte dño. ⁊ duodecĩ dẽn de tẽsu unoquoꝙ ãno in nathał
dñi. Sciend̾ uͦ est qd̃ istos .xii. deñ. petrꝰ p̃fatꝰ cõtulit Refectorio ad enẽd̃ oleũ ad p̃ces ugoñ tũc tẽpis Aefec¬
teratĩ. Uerup̃taro ecͣ. debet istud nemꝰ sicuti alias suas helemosinas dc̃o. P. ⁊ suis pꝰ decesũ ip̃iꝰ bonafide saluar
⁊ gatẽtite scd̾m ꝯuitudiem burdͥgalõ. Cestes de monacͥis. A. Supͥor. l. cam̃ariꝰ. ⁊ płres aliĩ. de laiis. W ar¬

Expanded text:
ticipatione possidebat. Si quid dictus Petrus nemus supradictum a Bonafosso Tinardi et Vitale de Beireyras emerat qui eundem nemus quamdiu vixerunt ipsi a Petro ab hominibus omnibus salvaverunt. Cum itaque Petrus nominatus sic teneret in pace nemus, accessit ad ecclesiam et fecit exinde super altare beate Virginis, astante conventu in choro, donum sollempne sub tali quidam conditione quod illud de ecclesia et de abbate accepit cum duobus denariis de esporla mutante domino et duodecim denariis de censu unoquoque anno in Nathale Domini. Sciendum vero est quod istos XII denarios Petrus prefatus contulit refectorio ad emendum oleum ad preces Ugonis, tunc temporis refectorarii. Verumptamen, ecclesia debet istud nemus sicuti alias suas helemosinas dicto P. et suis, post decessum ipsius, bona fide salvare et garentire secundum consuetudinem burdegalensem. Testes : de monachis R. supprior, L. camerarius et plures alii; de laicis, W. Ar
Abbreviated transcription (Latin):
Teo dericũ Iuuel ⁊ familiã eiꝰ sorores etiã & frẽm ipsiꝰ. p̃sente domno. Rodulpho
archiep̃o ⁊ clericis eiꝰ. S ẜ ncardi de maceriis ⁊. Sfulcredi cancellarii. Sadȩ
capellani. Actũ anno incarnati u̾bi. młło. cͦ.xuii. Rege lodouico. de Mango¬

Expanded text:
Teodericum Iuvel et familiam eius, sorores etiam et fratrem ipsius. Presente domno Rodulpho Teodericum Iuvel et familiam eius, sorores etiam et fratrem ipsius. Presente domno Rodulpho archiepiscopo et clericis eius. S. Raicardi de Maceriis. S. Fulcredi cancellarii. S. Adae capellani. Actum anno incarnati Verbi millesimo Co XVII, rege Lodovico.
Abbreviated transcription (Latin):
meȩ cõfero ac dono eccłȩ beatȩ dĩ genitricis mariȩ de noueio ꝑpetuo libe
possidenctũ qͥo qͥd in molendinis regitestis ꝓprii uiris erat. scilic& dimidiã
partẽ exom̃ibꝰ redditibꝰ p̃ter farinã. nã alt̾a scĩ uincentii erat. Ita tam̃ ut p̃¬
fatȩ ȩccłȩ monachi ꝑsoluant creditori meo theodico cani xex ⁊ duas libras et
dimidiã ꝓ quibꝰ ea pignꝰ posuerã. deincepsq quiete possideant. Ut aut̃ hec
largicio nulla tẽporis ꝓlixitate ualeat obnubilari : testam̃tali eã scedula ꝓba
biliũq ꝑsonarũ testimoniis ⁊ nr̃e imaginis auetoritate in posteroꝵ memoriã
corroborari p̃cepi. Signũ aimonis castellani .I. S̾ Raialdi castellani ⁊. S Ioħis
de alto monte. S̾ Stepħi dde nouo castro. Dedi p̃terea in dotẽ altaris p̃dicte
ȩccłȩ sex dietas arabilis t̾re. excult᷑a mã apud regitestẽ. seruos quoq ⁊ ancillas.

Expanded text:
meae confero ac dono aecclesiae beatae Dei genitricis Mariae de Noveio perpetuo libere possidendum quicquid in molendinis Regitestis proprii iuris erat scilicet dimidiam partem ex omnibus redditibus preter farinam, nam altera Sancti Vincentii erat, ita tamen ut prefatae aecclesiae monachi persolvant creditori meo Theoderico Cani XX et duas libras et dimidiam pro quibus ea pignus posueram deincepsque quiete possideant. Ut autem hec largicio nulla tempobiliumque personarum testimoniis et nostre imaginis auctoritate in posterorum memoriam corroborari precepi. S. Haimonis castellani. S. Rainaldi castellani. S. Iohannis de Altomonte †; Signum Stephani de Novo Castro †. Dedi preterea, in dotem altaris, predicte ecclesie sex dietas arabilis terre, ex cultura mea, apud Regiteste, servos quoque,
Abbreviated transcription (Latin):
isfiꝰ. uidelic quinq sohdos ⁊̃ natał dñi. . ĩ feso ĩuentionis ic̃i stepbam. ahos qͣnq. ⁊ ĩ festo sc̃ĩ asteri aeae.d̾. ⁊ ꝑtotũ
mansum ĩ integrum quartũ. ⁊ etiam testifieatꝰ est se ĩ eolodo habere. P retcea uenit dña Wła uyor cid militai¬

Expanded text:
in festo Inventionis sancti Stephani alios quinque et in festo sancti Asterii XX d. et per totum in festo Inventionis sancti Stephani alios quinque et in festo sancti Asterii XX d. et per totum mansum in integrum quartum et etiam testificatus est se in eo lodo habere. Preterea venit domina Willelma
Abbreviated transcription (Latin):
laarentis canrã qͣntũ ad ip̃m ꝑtinebat dar. n ꝯxedet domii sibue mxuoris. ⁊ hanc donationẽ fecit stitĩ ĩ mani.G. Ec̃fidi
casri moisidani. ⁊ hoc factum fuit ĩ fra octab̃ sc̃i michaels sarb̃o. Ip̃o die isdem miłꝰ iuit. ao supditũ mãsum ⁊ cadem he¬
reditate hõibꝰ aiiꝰ m̃asi in uesmuit sup̃oictũ p̾orem ꝓecelisia ⁊ toto ꝯuentu sadue yaioris ⁊ seqti deye ĩ ccelesia sc̃i sac̃nmi siupͣ¬
atare ꝯfirmauit hano donationẽ. audientibus ⁊ uidentibꝰ pardochianis cũ capellano. nomine petit mauiri. ⁊ stephano mauti¬
is detro. ⁊ B. maun. ⁊ ẜ. de roslo. ⁊ supo de uacure. ⁊ a. de martoreo. ⁊ a. tepore. ⁊ a. de goreisle. ⁊ a. sudore. ⁊ c̃. de eistim.
tiq. ugo. ⁊ s. oler. fimido cidem domꝰ. ⁊ qͣm p̃ibꝰ aliis. ⁊ ante p̾sentiã isoꝵ sup̃oneboꝵ. mił supͣoictꝰ tisificatꝰ est redoreꝰ trce

Expanded text:
hanc donationem fecit statim in manu G. Bertrandi, i burgensis castri Moisidanii; et hoc factum fuit infra octabis Sancti Michaelis sabbado. Ipso die, isdem miles ivit ad supradictum mansum et eadem hereditate hominibus illius mansi investivit supradictum priorem pro ecclesia et toto conventu Silve Maioris et sequti domialtare confirmavit hanc donationem, audientibus et videntibus parrochianis cum capellano nomine Petit Mauri et Stephano Maurini clerico et B. Mauri et P. de Roilo et Guido de Vaure et A. de Martored et A. Texore et A. de Goroule et A. Sudore et G. de Castan et H. Ugo et P. Oler famulo eiusdem
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥ deder: artẽ suã ꝓ alio pͣto qđ uixta positũ ẽ. Lestes sũt. Petrꝰ p̃br de noueio. Cõstantiꝰ
ouiensi cũ fr̃ibꝰ suis. Quinte partis media pars erat ẜue de luqueio quã reliqͥt dõ ⁊ scc̃

Expanded text:
qui dederunt partem suam pro alio prato quod iuxta positum est. Testes sunt Petrus presbiter de Noveioqui dederunt partem suam pro alio prato quod iuxta positum est. Testes sunt Petrus presbiter de NoveioNoviensi cum fratribus suis. Quinte partis media pars erat Eve de Lucqueio quam reliquit Deo et Sancte
Abbreviated transcription (Latin):
Testes uͦ sunt mamardus de luqueio cũ fr̃ibꝰ suis. Teodericꝰ lupꝰ. Leudo. Helouinꝰ. abbcas.
rope sepe dictũ molendinũ locus ẽ. qͥ dicit Guidonis pͥcũ. cuiꝰ pͣti media pars indnq
Adiuidebat᷑. pͥma parserat petri ⁊ costellini. Petrꝰ suã partẽ sc̃ẽ oraꝵis donauit. Coste¬
linus ab arnaldo pͥore ꝓsua parte xii. denarios accepit. Testibꝰ cõstancio maiore. Alb̃to
de saltia. ⁊ Garino herbti filio. Alt̾a parserat Wiredi clerici de alendois ⁊ duoꝵ neporũ
el. Pontardi ⁊⁊ theoderici uiredus partẽ suã in elemosina d̃o ⁊ sc̃e mariẽ religiuit. Pepa
eĩis sua ꝓduos soliois reliquert̃. Testibꝰ cõstancio maiore. Ponzardo frẽ cõstantii.⁊⁊
Nodulfo siloꝰ eldumi. Alia pars erat hauumi. Gepuni ⁊ Galicii. ac nepotũ eorum.

Expanded text:
Testes vero sunt Mainardus de Luqueio cum fratribus suis, Teodericus Lupus, Leudo, Helduinus, Albertus, Testes vero sunt Mainardus de Luqueio cum fratribus suis, Teodericus Lupus, Leudo, Helduinus, Albertus, pedictum molendinum locus est qui dicitur Guidonis Pratum, cuius prati media pars in quinque dividebatur. Prima pars erat Petri et Costellini : Petrus suam partem Sancte Marie donavit, Costellinus ab Arnaldo priore pro sua parte XII denarios accepit; testibus Constancio maiore, Alberto de Saltia et Garino Herberti filio. Altera pars erat Wiredi, clerici de Alendois et duorum nepotum eius Ponzardi et Theoderici : Wiredus partem suam in elemosina Deo et sancte Marie reliquit; nepotes eius suam pro duobus solidis reliquerunt, testibus Constancio maiore, Ponzardo fratre Constantii et Rodulfo filio Helduini. Alia pars erat Hauvini, Gepuni et Galicii ac nepotum eorum
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ eiꝰdẽ molendini t̃ciã partẽ habebat. Cuiꝰ pauꝑtatẽ uel negligentia reparationis
molen dinũ pene ita destructũ fuerat. ut nec monachi eccłȩ p̃dicte solitũ segetis red¬
ditũ ex eo reciꝑent: nec ipse. Wascelinꝰ sibi uel uictũ ad quireret. duos gͦ modios qͦs exdebito
cõsuetudinis detinuerat : monachis ꝑsolu̾e ñ pot̾at. In se uͦ reu̾sus. uide̾ns ꝑse molendinũ
fieri ñ posse. ⁊ sua inualitudine tot damna monachos incurrisse. uendidit eis suã partẽ
molendini . xx. solidos & debitũ ⁊ qͥnq dietas arabđ t̾re saluo t̾ragge. Ut aut̃ hec uendi¬
cio firma remaneret : suꝑ reliqͥͦs iurauert̃ quatuor eiꝰdẽ Wascelini filii Fulb̃tꝰ Ponzardꝰ.
Lamb̃tus. ⁊ Odo. uidentibꝰ ⁊ affirmantibꝰ fr̃ibꝰ ipsiꝰ. Rob̃to curel. Huardo ⁊ theoderico.
hanc uenditionẽ arnaldꝰ iã dicte eccłȩ pͥor. ⁊ Garinꝰ cellerariꝰ in manꝰ suas susceperunt

Expanded text:
terciam partem habebat cuius paupertate vel negligentia reparationis molendinum pene ita destructum fuerat ut nec monachi ecclesiae predicte solitum segetis redditum ex eo reciperent nec ipse Wascelinus sibi vel victum adquireret : duos ergo modios quod ex debito consuetudinis detinuerat monachis persolvere non poterat. In se vero reversus, videns per se molendinum fieri non posse et sua invalitudine tot damna monachos incurrisse, vendidit eis suam partem molendini XX solidos et debitum et quinque dictas arabilis terre, salvo terragge. Ut autem hec vendicio firma remaneret, super reliquias iuraverunt quatuor eiusdem Wascelini filii : Fulbertus, Ponzardus, Lambertus et Odo, videntibus et affirmantibus fratribus ipsius Roberto Curel, Huardo et Theoderico. Hanc venditionem Arnaldus, iamelicte ecclesiae prior, et Garinus cellerarius in manus suas susceperunt.
Abbreviated transcription (Latin):
baldo pͥori de ambleio.⁊ etinirdo pͥoris de caureel.⁊ pͥori de magno p̃to. Gob̾to
filio Gaudini. U̾nde etiã testes fuert̃. Ioħs monacꝰ Sõi remigii pͥor de regiteto.
Gilo filiꝰ albrici. Haricꝰ platꝰ. dudo de diona. Ioffridꝰ de susana. Prohae uͦ cõcessio¬
ne p̃fatꝰ nicholaus dedit sc̃o dionisio modiũ tritici annuatim. in uilla que uo¬
catur uilla supͣ rotoinnam. Acta sũt hec tẽꝑibꝰ que inalia carta supͣ scripta sũt.

Expanded text:
baldo priori de Ambleio et Evrardo priori de Caureel et priori de Magno Prato Goberto baldo priori de Ambleio et Evrardo priori de Caureel et priori de Magno Prato Goberto filio Gaudini, unde etiam testes fuerunt Iohannes monacus Sancti Remigii prior de Regiteto, Gilo filius Albrici, Haricus Platus, Dudo de Diona, Ioffridus de Susana. Pro hac vero concessione, prefatus Nicholaus dedit Sancto Dionisio modium tritici annuatim in villa que vocatur Villa supra Rotournam. Acta sunt hec temporibus que in alia carta supra scripta sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Nnomine scẽ ⁊ indiuidue trinitatis. Noscant psentes ce posteri nr̃i. quod
nicholaus uicecomes de sorbone uendidit arnaldo pͥori de noueio alo diũ siũ
qđ habebat in salcia. sextã scilicet partẽ. terdecim libras. cõ cedente heluidi
cõiuge sua.⁊ albrico ⁊ alardo filiis suis ante comitẽ Guiterium. Nuiꝰ rei testes
fuerunt Gilo regiteti. Dudo de dioma. Gauteriꝰ tonellꝰ. Ailaudꝰ ammania.
⁊ Rob̃tꝰ fr̃ eiꝰ. Thomas sellarius. De hac cõcessione defuit helisabeth filia eiꝰ. sed post¬
ea nocholaus fecit ei cõdere in manu arnaldi pͥoris. Hi scdi testes fuerunt.
Gerardꝰ dauadaiꝰ. Gaut̾ius pb̃r. herbtꝰ famulꝰ pͥoris. Hanc ipsã uenditionẽ
calũpniabat. Urso abb scĩ dionisi. Postea uͦ nicholaus fecit cõcedere
ipsi abb̃i.⁊ Huguoni ipsiꝰ ȩccłȩ pͥori. ⁊ tribꝰ de sins canonicis. Theo¬

Expanded text:
In nomine sancte et individue Trinitatis. Noscant presentes et posteri nostri quod In nomine sancte et individue Trinitatis. Noscant presentes et posteri nostri quod Nicholaus, vicecomes Sorbone, vendidit Arnaldo, priori de Noveio, alodium suum quod habebat in Salcia sextam scilicet partem, terdecim libras, concedente Helvidi coniuge sua et Albrico et Alardo filiis suis ante comitem Guiterium. Huius rei testes fuerunt Gilo Regiteti, Dudo de Dionia, Gauterius Tonellus, Ailaudus Ammania et Robertus frater eius, Thomas sellarius. De hac concessione defuit Helisabeth filia eius sed poste a Nocholaus fecit ei condere in manu Arnaldi prioris. Hii seculi testes fuerunt Gerardus Davadaius, Gauterius presbiter, Herbertus famulus prioris. Hanc ipsam venditionem calumpniabat Urso abbas Sancti Dionisii. Postea vero Nicholaus fecit concedere ipsi abbati et Huguoni ipsius aecclesiae priori et tribus de suis canonicis Theo
Abbreviated transcription (Latin):
Anseis. de laicis. Recb̃tꝰ tixardꝰ. Thomas de rehait. Girarosde marchellio. De ipsis
ui seĩ monialibꝰ. Sibelia abbissã elifabeth pͥorissa. Gertrũdis thesauraria. Hadiniois
cellararia. macela cameraria. Sic gͥ executã ⁊ acunctis coheredibꝰ approbatã uendica¬
onẽ ⁊ elemosinã. tradicdit podulfꝰ. in manꝰ dõni archiep̃i sansonis. Isde̾ uͦ archiepe hec
sentẽ scedulã pontificalis imaginis aũotoritate assgnari p̃cepit. ñ absqy
ꝓbabiliur asprobatione ꝑ sonarũ. quoꝵ iomina hec sunt. Sanson arcħ. Boso¬
arch. U. io abb scĩ dioñ. Guioo de roccio. Witeri comes regitestensis. Nicholaus oe
bure. Suiardus de al suntia. Uiteriꝰ rodulfi gener. ⁊ Uiteriꝰ castellanꝰ. harricꝰ
uatꝰ. Gobtꝰ Gobti filiꝰ. Actũ remis anno ab incarnatione uerbi. m.eͦ. xͦL. Ei.
epacta. Ui. indictione. Uii. regnante iudouico rege francoꝵ. Sansone remoꝵ
archiep̃o. Arnaldo pͥore eccłȩ noueri. Garino cellarario. Gaufrido. Giulło ⁊ Gerat¬

Expanded text:
 Thomas de Rohait, Girardus de Marchellio; de ispis vero sanctimonialibus Sibilia abbatissa, Helisabeth priorissa, Gertrudis thesauraria, Hadvidis cellararia, Macela cameraria. Sic igitur executam et a cunctis coheredibus approbatam vendicionem et elemosinam tradidit Rodulfus in manus domni archiepiscopi Sansonis. Isdem vero archiepiscosentem scedulam pontificalis imaginis auctoritate consignari precepit, non absque probabilium approbatione personarum quorum nomina hec sunt : Sanson archiepisnus, Ursio abbas Sancti Dionisii, Guido de Roceio, Witerius comes Regitestensis, Nicholaus de Burgo, Guiardus de Alsuntia, Witerius Rodulfi gener et Witerius castellanus, Hairicus Platus, Gobertus Goberti filius. Actum Remis, anno ab Incarnatione Verbi Mo Co XLo VIo, epacta VI, indictione VII, regnante Ludovico rege Francorum, Sansone Remorum archiepiscopo, Arnaldo priore ecclesiae Noveii, Garino cellarario, Gaufrido, Guillelmo et Gerau
Abbreviated transcription (Latin):
de filia suq. Uidentibꝰ albgoboue: odoue de maira. pagano de monte scĩ remigii
Hezelino de burgo. Ursione de. germania. Alb̃to filio Widonis de autreio. Similit
⁊ alt̾a sepedieti rodũlti filia. agnes. ⁊ iureiꝰ uulteriꝰ. hoc pactũ gaudent̃ approbaue
in p̃sentia Gilonis de regiteste. ⁊ Gob̃ti nepotis es. aimci plati. & dudonis de dionia
uintã huiꝰ alodii partẽ abbatissa sibilia s̃.E. rem̃sis calũpniabat᷑. ꝓpt̃ea Rodulf:

Expanded text:
de filia sua, videntibus Alberto Bove, Odone de Maira, Pagano de Monte Sancti Remigii, de filia sua, videntibus Alberto Bove, Odone de Maira, Pagano de Monte Sancti Remigii, Hezelino de Burgo, Ursione de Germania, Alberto filio Widonis de Autreio. Similiter et altera sepedicti Rodulfi filia Agnes et vir eius Witerius hoc pactum gaudenter approbaverunt in presencia Gilonis de Regiteste et Goberti nepotis eius, Airici Plati et Dudonis de Dionia. Quintam huius alodii partem, abbatissa Sibi
Abbreviated transcription (Latin):
beate matris ecołe filis. palã facere dignũ duximꝰ. Radulfũ de tro alodiũ suũ
de saltia. seruos uidesicet ⁊ ancillas. campos. ⁊ siluas. & molendinũ ȩedȩ scẽ mariȩ
he naueio. parcĩ in uenditione. partĩ in elemosina donasse. In uenditione p̃senti.
Rodilltꝰ ab arnaldo eiꝰdẽ excłe pͥore. xxxxxu. libras accepit. Witerio uͦ genero illius.
isdẽ arnaldꝰ pͥor ad mandatũ eiꝰdẽ. Rodusfi ȩquũ in p̃cio. L. soł. & decẽ soł actribut
Hoo donũ ⁊ hoc mͦ firmit̾ actũ ẽ. moppido turrensi. uidente ⁊ cõcedente hisabel
uxore rodulfi. cũ cribꝰ filiseiꝰ. Rodulfo. petro. ⁊ odone. & duabꝰ filiabꝰ ipsius.
Gertrude. et marganta. Huiꝰ res negotio p̃sentes int̃fuerunt. Simon hastatꝰ. airicꝰ
petrꝰ pbr de noueio. Girardꝰ Sbalbeio. ⁊ Nicholaus fr̃ eiꝰ. Huiꝰ uenditionis ⁊ ele¬
mosine pactũ corroborauit cecilia Ro.  dulfi filia. cũ milone uiro suo. & Bichil¬

Expanded text:
e filiis palam facere dignum duximus Radulfum de Turro alodium suum de Saltia, servos videlicet et ancillas, campos et silvas et molendinum aecclesiae Sancte Mariae de Noveio partim in venditione partim in elemosina donasse. In venditione presenti Rodulfus ab Arnaldo, eiusdem aecclesiae priore, XXXV libras accepit; Witerio vero genero illius, isdem Arnaldus prior, ad mandatum eiusdem Rodulfi, aequum de precio L sol. et decem sol. attribuit. Hoc donum et hoc modo firmiter actum est in oppido Turrensi, vi dente et concedente Hisabel uxore Rodulfi, cum tribus filiis eius Rodulfo, Petro et Odone et duabus filiabus ipsius Gertrude et Margarita. Huius rei negotio presentes interfuerunt : Simon Hastatus, AiricuPetrus presbiter de Noveio, Girardus de Balbeio et Nicholaus frater eius. Huius vendicionis et elemosine pactum corroboravit Cecilia, Rodulfi filia, cum Milone viro suo et Richil
Abbreviated transcription (Latin):
dedit dẽ ⁊ scẽ mazis de noueio in ꝑpetuũ omnẽ t̾ram quã apud supͣdictã uillã
possidebat. ł actũ ẽ. uͦ donũ istud p̃sente Ioħe rufo ⁊ uolente idfieri. dequo idẽ coni¬
cantiꝰ eandẽ t̾ram tenebat infeodo. cõcedente uxore sua agnote ⁊ filiis suis Gob̾to
⁊ arnusfo. ꝑmanũ Wicherii comitis dm̃ utriusq. Anno incarnadi u̾bi. mͦ.cͦ.xxͦix.i.
resentibꝰ ⁊ fut᷑is fiat manifestũ qd dña heluisa de luqueio cõcessa bouonis ex
fili cdedit annaldo pͥori ⁊ ẜibꝰ denoueio quioqͥd ipsa ti antecessores sui posseclãt
in legucia ꝑpetuo iure possidendũ. Testis sunt Witerꝰ comes. Milo de fau. Ego
hugo regitestensutm c̃mei cũ cõiuge mei. muessent. ⁊ filii s meis alodiũ de noueio
exceptis hominibꝰ ẜ̃ti Serarũ maiorẽ eiꝰde uille. cũ om̃i sua sobole tenendũ ac po¬
sidendũ quã lide hatitatis tenui artis possesi. p̃teres uillã que uocat᷑ balbe sic̃ huc¬

Expanded text:
omnem terram quam apud supradictam villam possidebat. Faetum est vero donum istud, presente Iohanne Rufo et volente id fieri de quo idem Constantinus eandem terram tenebat in feodo, concedente uxore sua Agnete et filiis suis Goberto et Arnulfo, per manum Wicherii comitis domini utriusque. Anno incarnati Verbi Mo Co XXXo IIIo, Presentibus et futuris fiat manifestum quod domina Helvisa de Luqueio, concessu Bovonis eius filii, dedit Arnaldo priori et fratribus de Noveio quicquid ipsa et antecessores sui possederant in Loqueio perpetuo iure possidendum. Testes sunt Witerus comes, Milo de Fau. Ego Hugo, Regitestensium comes cum coniuge mea Milissent et filiis meis alodium de Noveio exceptis hominibus preter Gerardum maiorem eiusdem ville cum omni sua sobole, tenendum ac possidendum quam libe
Abbreviated transcription (Latin):
domnꝰ manasses archiep̃e de cuiꝰ beneficio p̃fatũ balbeiũ eẽ. dmoscit᷑. quiq eandẽ
ullã a p̃dicto comite donari cõcessit. Testes etiã sũt. Radulfus p̃positꝰ. Richerus
cantor. Odalricꝰ diacoñ. Godefridꝰ comes de castello. Oto filiꝰ arnulfi comitis. Dudo
de sectona. Aibricꝰ paruus. Haimo castellanꝰ. Qđ̃ geruasiꝰ filiꝰ eiꝰdẽ hugonis altaria
memorata eiscdẽ monachis cõtulerit: testes sunt itum. Radulfus p̃positꝰ. Bicher
cantor. Odalricꝰ diac̃. Nicholaꝰ subdiac̾.Actũ remis anno incarnati u̾bi. MRo¬
domni manasse anno.U. Fulcradꝰ cancellariꝰ recognouit. scripsit & c̃o sub seripsit.

Expanded text:
domnus Manasses archiepiscopus de cuius beneficio prefatum Balbeium esse dinoscitur quique eandem villam a predicto comite donari concessit. Testes etiam sunt Radulfus prepositus, Richerus cantor, Odalricus diaconus, Godefridus comes de Castello, Oto filius Arnulfi comitis, Dudo de Settona, Albricus Parvus, Haimo castellanus. Quod Gervasius filius eiusdem Hugonis altaria memorata eisdem monachis contulerit, testes sunt iterum Radulfus prepositus, Richerus cantor, Odalricus diaconus, Nicholaus subdiaconus. Actum Remis, anno incarnati Verbi mdomni Manasse anno primo. FULCRADUS cancellarius recognouit, scripsit et subscripsit.
Abbreviated transcription (Latin):
t̃ciã partẽ obtinebat. quã cũ bouone filio suo suꝑaltare de noueio reddidit. uidente
arnaudo pͥore cũ cet̾is monachis. Huiꝰ doni testes sũt. Guiterꝰ comes. Nicholaus de iburgo
Abbicus materannꝰ. Gaudinꝰ Ioħs rufus. Sio gͥ qͥcqͥd ad alodiũ de Iuqueio ꝑtinebat in homi-
tenuit ad qͥsitũ. Radulfꝰ postea de turre p̃missi alodi partẽ quã ecoła.xxx.⁊.u. annis
in demosina pacifice tenuerat dono p̃decessoꝵ suoꝵ : ꝑ tiraniudẽ reclamauit. Guiterꝰ uͦ
comes p̃fatȩ eccłȩ aduocatꝰ pͥori eccłȩ ⁊ radulfo reclamanti in curia sua diẽ placiti denomi¬
nauit. Die si qͥdẽ statuto monacꝰ affuit de p̃fato alodio ut de elemosina responsurꝰ. adici¬
ens qđ mat̃ radulfi adħuc uiueret. que donũ alodii legitimẽ factũ cõpbaret. Sapientes
aut̃ qͥ exutraq parte cõuenerant: audientes tricenalẽ eccłȩ possessionẽ p̃sertĩ ꝑmatris¬

Expanded text:
terciam partem obtinebat quam cum Bovone filio suo super altare de Noveio reddidit, vidente Arnaudo priore cum ceteris monachis. Huius doni testes sunt Guiterus comes, Nicholaus de Burgo, Albericus Materannus, Gaudinus, Iohannes Rufus. Sic igitur quicquid ad alodium de Luqueio pertinebat itenuit adquisitum. Radulfus postea de Turre, premissi alodii partem quam ecclesia XXX et V annis in elemosina pacifice tenuerat dono predecessorum suorum per tyrannidem reclamavit. Witherus vero comes, prefate ecclesie advocatus, priori ecclesie et Radulfo reclamanti in curia sua diem placiti denominavit. Die siquidem statuto, monachus adfuit de prefato alodio ut de elemosina responsurus, adiciens quod mater Radulfi adhuc viveret que donum alodii legitime factum comprobaret. Sapientes autem qui ex utraque parte convenerant, audientes tricenalem ecclesie possessionem, presertim per
Abbreviated transcription (Latin):
conus fr̃ p̃nominati hugonis supͣdictã elemosinã factã approbauit. insuꝑ sepe nominat
monachis altare de corneio ⁊ altare de ab undicurte memor animȩ suȩ c̃õtradidit.
S huic traditioni nec adhabita fuit archiep̃i approbatio: nec testam̃talis aliqͣ facta fuit
inde cõseriptio. Succedente uͦ in archidiaconatũ geruasio eiꝰ nepote. cũ p̃dieta altaria
in manꝰ eiꝰ deuenissent: auunculi ductꝰ amore. seq collat benefici ñ exꝑtẽ fore cõfi¬
aens ea domno manasse archiep̃o resignauit. eiꝰq rogatu sepe replicatis monachis. ob

Expanded text:
ominatis monachis altare de Corneio et altare de Abundi Curte memor animae suae contradidit. Sed huic traditioni nec adhabita fuit archiepiscopi approbatio nec testamentalis aliqua facta fuit inde conscriptio. Succedente vero in archidiaconatum Gervasio eius nepote, cum predicta altaria in manus eius devenissent, avunculi sui ductus amore seque collati beneficii non ex partem fore confidens, ea domno
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ ego ⁊ ft̾s mei etsdem monachis. ⁊ pͥori sc̃i satͣmm ut appedagio ⁊ uenda ĩ ꝑpetuũ nib̾i fint ⁊ ĩ munes
t añ de his in pꝰterũ memoria habeat᷑ p̃sentẽ cartã sigilli mei feci minimine roborari. Actum anno

Expanded text:
mus ego et fratres mei eisdem monachis et priori Sancti Satumini ut a ppedagio et venda in perpetuum liberi sint et immunes. mus ego et fratres mei eisdem monachis et priori Sancti Satumini ut a ppedagio et venda in perpetuum liberi sint et immunes. Ut autem de hiis in posterum memoria habeatur, presentem cartam
Abbreviated transcription (Latin):
ipomãss silue ꝙaioris: quandã plateam in castro de muslidano iuxta reꝑam fluiui elle. in angulo Castri. ad
spadis domos. uł qͥeqͥd ibidem monachi sslue maioris. ⁊ pͥor scĩ sat᷑mmi fac̾e uolueruit. ⁊ ut domꝰ eoꝵ qͣntũ
Ezonaecbi uolueritt. suꝑ fossatũ eiꝰdem eastri ex ima ꝑte. ⁊ suꝑ fiuiuũ ex alia ꝓtenclat᷑. hec aũ mansio ab oĩ¬
ꝯsuetudie. ex actone. ⁊ Tallia. Estilgãta mamibra. ⁊ ab oĩ pentꝰ seriutute nb̾a est ⁊ in munis. p̃ter censum
duoꝵ solidoꝵ petingoricenẽ monete. qini de ip̃a mansione dño easti ariis singłis ꝑsoluent᷑. ⁊ ex ceptis dniobꝰ
soł. eiꝰdem monete. qͥ reddent᷑ dacapte in ꝯmiitatone dñi p̃dicti sasti. simiłr mansionarꝰ qͥcũq in loco ilo ha¬
bitau̾it. ab oĩ ꝯsuetudine ⁊ tallia. ⁊ ab õĩ ꝓrsus seruitutẽ sic̃ supͣdictum est lib̾ ⁊ ĩmunis erit. Pret̾ea ꝯcessi¬

Expanded text:
monachis Silve Maioris quandam plateam in castro de Mussidano iuxta ripam fluvii Elle, in angulo castri, ad faciendas domos vel quicquid ibidem monachi Silve Maioris et prior Sancti Satu mini facere voluerint et ut domus eorum, quantum monachi voluerintconsuetudine, exactione et tallia, estilgata, manubra et ab omni penitus servitute libera est et inmunis, preter censum duorum solidorum petragoricensis monete qui de ipsa mansione domino castri annis singulis persolventur, et exceptis duobus solidis eiusdem monete qui reddentur d'acapte in commutatione domini predicti castri. Similiter mansionarius quicumque in loco illo habitaverit ab omni consuetudine et tallia et ab omni prorsus servitute sicut supra dictum est liber et immunis erit. Preterea concessi
Abbreviated transcription (French):
aulfi poris degisiaco. S Ioħis monachi. Sherardi monachi. Shugonis de
pecreponte. s s wilti de sassona. Sodonis hachet. S Rob̾ti decani. S bippu¬
im militis. SGalt̾i. S Bouonis. Scõstantini. Salardi. Spagani. Sa misar¬
di. S leboldi. S Rob̾ti. S loħis. S̾ ẜ alduini. Spuchar̾. Es paganis. S Berneri
Actũ lauini anno incarnati uerbi. mͦ. cͦ. locͦ.ĩ. Angotꝰ cancellariꝰ legit &¬

Expanded text:
dulfi prioris de Gisiaco. S. Iohannis monachi. S. Herardi monachi. S. Hugonis de dulfi prioris de Gisiaco. S. Iohannis monachi. S. Herardi monachi. S. Hugonis de Petre Ponte. S. Willelmi de Sassona. S. Odonis Hachet. S. Roberti decani. S. Gippuini militis. S. Galteri. S. Bovonis. S. Constantini. S. Alardi. S. Pagani. S. Amisardi. S. Leboldi. S. Roberti. S. Iohannis. S. Balduini. S. Pucharis. S. Paganis. S. Berneri. Actum Lauduni, anno incarnati Verbi Mo Co LXo Io. Angotus cancellarius legit et
Abbreviated transcription (Latin):
No nos ꝑtinet que inp̃sencia nr̃a racionabilit̃ fuint actestari. ⁊ ne obliuonis
nubilo obfuscata deleri aut infirmari possint. scripto comĩdari ⁊ posteris
derciaco ⁊ filio es ꝓmedietate molendini eiꝰdẽ uille & uiuarii. ⁊ t̾rȩ & bosci.
eccłam sc̃e ꝓbe circũiacentis. in p̃sentia nr̃a du uentilata ħ modo t̃minata
fuit. Predicta maiorissa & filii eiꝰ fide inc̾posita cõcesser̃ se ex secuturos quicqͥd
certimanentes sr̾ hoc cõsidarent. Cand die suꝑ ħ assignata p̃sente galfrido pͥore
& maiorissa eiꝰq filiis. certimanentes boni testimonis iuram̃to ⁊ ex cominu-¬
nicatione astricti. suꝑ t̾ram euntes. medietatẽ molendini p̃dicti ⁊ uiuarii
mariȩ maioris silue. Suꝑ ħ aut̃ maiorissa ⁊ filii sui obsides dedert̃. Hugonẽ
de petre ponte.⁊ Wdłmũ de sasona. Haũt ne possit ab aliqͦ in fringi uł immu¬
tari sigilli nr̃i inp̃ssione & testiũ inscriptione mimiri fecimꝰ. Signũ Ra¬

Expanded text:
pertinet que in presencia nostra racionabiliter fiunt attestari et ne oblivionis nubilo obfuscata deleri aut infirmari possint, scripto commendari et posteriDerciaco et filio eius pro medietate molendini eiusdem ville et vivarii et terrae et bosci aecclesiam Sancte Probe circumiacentis in presentia nostra diu ventilata hoc modo terminata fuit: predicta maiorissa et filii eius fide interposita concesserunt se exsecuturos quicquid certimanentes super hoc considerarent. Tandem, die super hoc assignata, presente Galfrido priore et maiorissa eiusque filiis, certimanentes boni testimonii iuramento et excommunicatione astricti super terram euntes, medietatem molendini predicti et vivarii Mariae Maioris Silve. Super hoc autem maiorissa et filii sui obsides dederunt Hugonem de Petre Ponte et Willelmum de Sassona. Hoc autem ne possit ab aliquo infringi vel immutari, sigilli nostri inpressione et testium inscriptione muniri fecimus. Signum Ra
Abbreviated transcription (Latin):
uend̾e n alicubi uti nͥ ⁊̃ masione m̃a ap herblancort. Inss̃ hoĩes mi qͥ manent s̃ molendiñ ap̃ herblencort nuino
aͥ iͦ. ꝙ̃ ñ posst̃ eacede usagni hñt in eod̾ nemore. ñ posst̃ uende uł bonare nͥ incid̾e. ita qd̾ ascendant duobꝰ pedi

Expanded text:
vendere nec alicubi uti nisi in mansione mea apud Herblancort. Insuper, homines mei qui manent super molendinum apud Herblencort numero vendere nec alicubi uti nisi in mansione mea apud Herblancort. Insuper, homines mei qui manent super molendinum apud Herblencort numero XXti IIo quem non possent excedere usagium habent in eodem nemore nec possent vendere vel donare nec incidere it