comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Im portũ actigi/ iam ĩ lutore
sedeo  multi in portu ꝑeñt.
pluros in liccore ꝑmitasti
ꝑiculũ. non fugisti G Tercã altigi.¬
⁊ Itaq hoc dicis quasi t̾te dist̾m̃ã
uel mĩora uel pancõra ꝙͣ pelagi qͣms-
occulcõra suit nõne hõc ĩoquo ꝓo¬
sunt is qui utrobiq mł̃ta et gliõsu
sine cã pauper ille st tator aquap
apud staciũ uiimis he emesq no¬
tos q laudat et exꝑti meliora pe¬
ricula ponn S In terra sũ H
Casibus eͦxͦ płib patens qͦ plus ħõi ͫ
t̾ram ĩcolit ꝙͣ matia Si quid̃ ma¬
xnna pars malorũ hõ hom̃i est sic
inde mors prouenit unde auxilmũ
debebatur ut sildam pestifas aĩancin
spẽs. quib ca pats rerũ statet G
Terra sub pedib saltem stabit B
ac qui sepe non stetit utq autiquã alticã¬
p̾tdãq achaiã et reliquã greciã et
syriam atq alias. ubi et bibes hau¬
ste olim fmiditus. et colapsi mõtesi
et demerse ĩ filue/ bt omictã uet̾es

Expanded text:
m portum attigi, iam in litore sedeo. Multi in portu pereunt, plures in litore; permutasti periculum, non fugisti. Terram attigi. Ita hoc dicis, quasi terre discrimina vel minora vel pauciora quam pelagi, quamvis occultiora, sint. Nonne hoc in equo posuit is qui utrobique multa et graviora sine causa pauper ille scrutator aquarum apud Statium moriens: hyemesque notosque laudat et experti meliora pericula ponti. In terra sum. Casibus eo pluribus patens, quo plus hominum terras incolit quam maria: si quidem maxima pars malorum homo homini est, sic inde mors provenit unde auxilium debebatur, ut sileam pestiferas animantium species quibus ea pars rerum scatet. Terra sub pedibus saltem stabit. At qui sepe non stetit utque antiqua preteream Achaiamque et reliquam Greciam et Syriam atque alias ubi et urbes hauste olim funditus et collapsi montes et demerse insule, ut omittam veteres
Abbreviated transcription (Latin):
filiũ brictus consul ad infecos conre¬
est quo seiato sepe fnex acie pari
marte discessum tenes. utrobiq igr᷑
ambos duces repe uictorie frandatos
constat unũ nompe frandori tam cõe tã¬
q cotidianũ est ꝙͣ in aciem ꝓfististi¬
proficisti / quid scis añt an unus ille
tu sis. hac qua tibi blandiris unto¬
rie sepe frandendus E bello uincum¬
B ut anceps semper sit sepe t̾stis
et sanguinolenta untoria est non bset᷑
carius mors fieri pt ut pats uict̾u
ducem padat ita tuis uincentib
uinq potes Quid de untoiͣ scelerib
dicam. non sũt tot uicti inẜie quot
sunt ꝑcc̃a uictoris ꝙ si pcc̃o misorius
nichil net uictus eo ꝙ unicit᷑ uictore
miserior sy co mĩna mistr qͦ mĩoꝵ
Rerũ dampnis afficitu. S unicam¬
S ut ad sũmã redigam et an umi¬
cas et au melius sit uicisse si uic̃is.
in dubio est¬
t uicis Caue ne uincat

Expanded text:
filium Brutus consul ad inferos prosefilium Brutus consul ad inferos proseest; quo servato, sepe tamen ex acie pari Marte discessum tenes; utrobique igitur ambos duces spe victorie fraudatos constat. Unum nempe fraudari tam commune tamque quotidianum est quam in aciem proficisci. Quid scis autem, an unus ille tu sis hac qua tibi blandiris victorie spe fraudandus? Bello vincam. Ut anceps semper, sic sepe tristis et sanguinolenta victoria est: non habet cuius mors; fieri potest, ut pax victrix ducem perdat: ita tuis vincentibus vinci potes. Quid de victorie sceleribus dicam? Non sunt tot victi miserie quot sunt peccata victoris. Quod si peccato miserius nichil est nec victus eo quod vincitur victore miserior, sed eo minus miser quo minorum rerum damnis afficitur. Vincam. Ut ad summam redigam: et an vincas et an melius sit vicisse, si viceris, in dubio estAt vici. Ca
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑllo uictoriom spero B Eñ
fallar ubilibzis tñ in bello fal¬
lacissima ppes est fece ncchil ex
õmeditato agitur ĩopime eouit om̃a.¬
pͥdontissimꝰ atq ex̾citatissimꝰ mi¬
litariũ rerũ fuit qui dixisse fertui nus¬
ꝙͣ minꝰ ꝙͣ in bello euẽtꝰ respondere¬
D uictoriam spero B pacem lpẽs hẽres
utilius eiusdi ducis ubũ memorabile
tor ecoꝵ Quid si bitũs/ hec spes
mltos in exicĩ egͣeeit sine uictorie
spe/ nemo uolons in aciom descendit¬
S bello supior euadamł fut᷑i
uerbũ tp̃ia om̃is om̃ de futuro ꝑpes.
spondes apertũ q inter gladios iter.
acri donotũ classico marti capud.
E ẜsse unctor speroR Est qui
contrm̃ specet ut falli uliq uel alt̾¬
niterq dux porcĩ seu alt seuntuia uulnerib¬
uolucril occubere quod et sepe ccedo
alibi et qd̾ nñt momin̾is thebis ult̾iõ
inter. ftẽs ĩpios congressu Et Rome
p̾mo post exactos reges accidisse
proditũ est bello ubi supcrbi regia

Expanded text:
llo victoriam spero. Cum fallax ubilibet, tum in bello fallacissima spes est. Nichil ex premeditato agitur, inopine eunt omdentissimus atque exercitatissimus militarium rerum fuit, qui dixisse fertur nusquam minus quam in bello eventus respondere. Victoriam spero. Pacem haberes utilius; eiusdem ducis verbum memorabile tor ero. Quid si victus? Hec spes multos in exitium egit: sine victorie spe nemo volens in aciem descendit. Bello superior evadam. Futuri verbum temporis: omnis enim de futuro spes spondes apertumque inter gladios iter, acri devotum classico Marti caput. Esse victor spero. Est qui contrarium speret, ut falli vel ututerque dux partium, seu aliter seu multis vulneribus simul occumbere, quod et sepe, credo, alibi et, quod nunc meminerim, Thebis ultimo inter fratres impios congressu et Rome primo post exactos reges accidisse proditum est bello, ubi Superbi regis
Abbreviated transcription (Latin):
tatom plus tñ feruidi gandu
seu leticie gestiontis ut pħi bo
cant panca potentis bim dolia
ꝙͣ mlta uttentꝭ aque fliũa con¬
tinent fateor q ebriop leticia
nil tristiq nl opificib ac taber¬
nariis quos m̃cto ciuitatũ fecem
cicero bocat ĩepcius /uł fecendũ
tñ uel urbib abemd uł foro
saltem ac plateis et tabernaꝵ
cenis tanꝙ̃ scopulis abstmẽdũ
Turbis pmor frelsuẽcia¬
q ciurũ importima E Teux
et in hñanũ uotũ est optate pa¬
trie solitudinẽ quo ip̃e sis laxior
ob hoc eñ illa olimi ut nosti sotor
appi clandu mlta ͫ et illa ĩnocẽs
uicio apud st̾ ꝑtotes celebrata est
ac bb istud nqñ et supplicio
dignũ sit uitandi studio fastidu
se turbio eripere/ Et si res pos¬
cat urbi cedere modestũ ac sa¬
pientib usttatũ est Clongno et
difficile incremctũ sedes ultima
cola sit Quid illa nuditas ĩbetil¬
litas qi corporea młtaꝵ q rerũ
gͣuis indigentia q̃. liñane condi¬
cionis ⁊̃ fanne ase̾bunt᷑ uariarũ

Expanded text:
 plus tamen fervidi gaudii seu letitie gestientis, ut Philosophi vocant, pauca potentis vini dolia, quam multa nitentis aque flumina continent. Fateorque ebriorum letitia nil tristius, nil opificibus et tabernariis, quos merito “civitatum fecem” Cicero vocat, ineptius, vel ferendum tamen, vel urbibus abeundem, vel foro saltem ac plateis tabernarum scenis, tanquam scopulis abstinendum. Turbis premor frequentiaque civium importuna. Trux et inhumanum votum est, optare Patrie solitudinem, quo ipse sis laxior. Ob hoc enim illa olim, ut nosti, soror Appii Claudii mulctata et illa in voces ultio apud scriptores celebrata est; ut vero istud iniquum et supplicio dignum, sic vitandi studio fastidii se turbis eripere et, si res poscat, Urbi cedere modestum ac sapientibus usitatum est. Longo et ntumlibet difficile incrementum: sedes ultima celum sit. Quid illa nuditas imbecillitasque corpora multarumque rerum gravis indigentia, que humane conditionis infamie ascribuntur? variarum
Abbreviated transcription (Latin):
ratorib uisitittos. Et sileo salo¬
monem ymlo quis ungͣ uir. clarus
uisctatoribus caruit amiai ⁊ noti
mictuia alloquiis et cũ fabula cõib
deleccantur ignoti aũt solo recre¬
aictur aspectu ht̃ enĩ uiroꝵ illustͥũ
pũcia dulce aliquid quod non sentit
nisi ip̃e qui fruitur. ħ tu laboriost̃
ne didis oꝑosum est fatror sed
gloriosunr B Celebectate noĩs
accerorE Si hanc uis abicẽ u̾tus
abicienda est cuiꝰ e radice orttm

Expanded text:
ratoribus visitatos? et sileo Saloratoribus visitatos? et sileo Salomonem. Immo vero quis unquam vir clarus visitationibus caruerit? Amici et noti mutuis alloquiis et confabulationibus delectantur, ignoti autem solo recreantur aspectu. Habet enim virorum illustrium presentia dulce aliquid, quod non sentit nisi ipse qui fruitur Hoc tu laboriosum ne dixeris; operosum est, fateor, sed et gloriosum. Celebritate nominis atteror. Si hanc vis abicere, virtus abicenda est, cuius e radi
Abbreviated transcription (Latin):
¶ ĩportua Id quid esse non nogo durũ
certe s tollerabile ymo et ĩ odiosũ
et optabile/ Ceterũ ut cũq tus in¬
dicio acceptũ erit pene ĩentabile
nã que ad euadendũ uia insi uel
suꝑbia uel iguania altera houestũ
desideriũ te petenciũ acerbit alt̾a
etꝰ extiugneti. si ꝙ est aliud tene.
urbiũ fuga est q̃ꝙͣ si claritas u̾a
iure unquã nec in siluis quid̃ desiet
macedone usqne ad ultuuas indoꝵ
solctudines / cũctũq diogeuẽ ab eod
oisane ad illud sum̃ dolũ quo pro
uotubili utebatur hospicio / nũꝙͣ non
usque ad squalidam ac deẜtam lit̾ni
uillulam/ a placatꝭ sola uirtitis ue¬
neratõe lationib scipionẽ affricanũ.
euud̃ q ab ip̃is hostiũ ducib usque¬
ad transinaria nũꝙ non titũliud
al ultĩs galliaꝵ ex̾ma q ꝓcul
lnspania usque ad urbem comanã/
nũꝙͣ non deuiq sc̃os pcẽs usque
ad ctuuas et horrendas heremi
latebras et a Romanis et impe¬

Expanded text:
, importunum. Id quidem ita esse non nego, durum , importunum. Id quidem ita esse non nego, durum certe sed tolerabile, imo et invidiosum et optabile; ceterum utcunque tuo iudicio acceptum erit, pene inevitabile: nam que ad evadendum via, nisi vel superbia vel ignavia? Altera honestum desiderium te petentium arcebit, altera etiam extinguet. Si quod est aliud remedium, urbium fuga est, quanquam si claritas vera ure unquam, nec in silvis quidem desinet Macedone usque ad ultimas Indorum solitudines, Cynicunque Diogenem ab eodem usque ad illud suum dolium, quo pro volubili utebatur hospitio? Nunquid non usque ad squalidam ac desertam Literni villulam, a placatis sola virtutis veneratione latronibus, Scipionem Africanum, eundemque ab ipsis hostium ducibus usque transmaria? nunquid non Titum Livium ab ultimis Galliarum extremaque procul Hispania usque ad urbem Romam? nunquid non denique sanctos patres, usque ad intimas et horrendas heremi latebras a Romanis etiam Impe
Abbreviated transcription (Latin):
decus et facti mẽoriam cogitantes.
ꝑuide om̃a honnes claritute̾ fa¬
mam q desiderant/ solus tu ne ꝑuo
illas tedio emptas uelia ymo et
ego apud posteros clarua esse cupiã.
anter coetaness recusem H quid
ita cũ hͦ maius eod q difficilius
ac aarius sit obstante que pñciũ
famam int̾pellat ĩmidia quia
ncter. absentes mera ost głia ullꝯ
gne custodia fame /ut non ãelegã¬
ter ait quid. Aus delicatus
aut ĩsegnis es. qui siue labore
magno aliquid speres cũ pro nũinis
tot se offerant lalores ¶Ego uo
non labores reppuam s tẽdia nã
quis ferat assidue bisitari. obsideri.
posti exagitari / et sui c̃t̾łm ne¬
gligentem totos dies at magnã
breuis uite partem aliis dare/
ut tna ncaitate pꝯpõita alieue
ĩẜmas uoluntati qd̾ mala si ab
n̾cio incidisset nũꝙͣ ad hauc ip̃a
famã que me cruciat Uentũ eẽt.
s et aũc p̾claros ꝙcͣonatus / et
egregia potens est impedire negocia¬

Expanded text:
 suum decus et facti memoriam cogitantes.  suum decus et facti memoriam cogitantes. Proinde omnes homines claritatem famamque desiderant: solus tu, ne parvo illas tedio emptas velis. Imo et ego apud posteros clarus esse cupiam, inter coetaneos recusem. Quid ita, cum hoc maius, eoque difficilius ac rarius sit, obstante que presentium famam interpellat invidia? Quia inter absentes mera est gloria: nugne custodia fame, ut non ineleganter ait quidam. Nimis aut delicatus aut segnis es, qui sine labore magnum aliquid speres, cum pro minimis tot se offerant labores. Ego vero non labores respuam, sed tedia: nam quis ferat assidue visitari, obsideri, posci, exagitari, et, sui interim negligentem, totos dies ac magnam brevis vite partem aliis dare, ut tua necessitate posthabita, aliene inservias voluptati; quod malum si ab initio incidisset, nunquam ad hanc ipsam famam que me cruciat ventum esset; sed et nunc preclaros animi conatus, et egregia potens est impedire negotia
Abbreviated transcription (Latin):
Elebrior sũ ꝙͣ uellem
nocior q H an tu lis
spernis quos maximi
ribus ꝙͥ tantia bellia ac studua
agitur/ inisi ut celebres noti¬
q suit aut quid demũ aliud
insignes artifices mollĩtin.
decla̾nit lic pludias ĩ mĩner¬
manib facta funt p̃mĩ aũt
uetitus fusset uultũ suũ tlipeo
statue sic insculpsit ut ⁊ ab
bmib nostetur. et quelli ĩ de¬
nisi toto corpore dissoluto nullo
posset igoniõ nosci in p̾miũ la
loꝵ sui optabaut si quis em̃ non
faniam s pecĩuam cogitare dixit
artifices in cõib foctasẜ astenta¬
tar xe. in illustrib negẽ młta sunt
rei lmꝰ Indicia sic cũ Iaccuri tẽ¬
poris dampno q eciã sepe operi
insistunt ac ne ꝙͥ fame excidat
lucrũ ppernũt ꝯprobauit ho ma¬
xime noblis illa constia cõstancia
eorũ 4 ͦ artificũ qui ad famosi¬
ssimũ illud opuo ꝙ arthemisia ca¬
rie Regnĩa dileccissum quigis
mẽorie extrui fecit magno p̃cio
acciticũ aute ꝑfrm opus obiisset

Expanded text:
elebrior sum quam vellem notiorque. An tu hoc spernis quod maximi ribus, quid tantis bellis ac studiis aguntur, nisi ut celebres notique sint? Aut quid, demum, aliud insignes artifices moliuntur? Declaravit hoc Phidias in Minermanibus facta sunt, primum aut vetitus fuisset, vultum suum clipeo statue sic insculpsit, ut et ab omnibus nosceretur, et convelli indenisi toto opere dissoluto, nullo posset ingenio: nosci in premium sui laboris optabat. Si quis enim non famam sed pecuniam cogitare dixerit artifices, in communibus fortassis assentiar, in illustribus negem. Multa sunt rei huius indicia. Sic cum iactura temporis damnoque, etiam sepe operi insistunt, ac ne quid fame excidat, lucrum spernunt. Comprobavit hoc maxime nobilis illa constantia eorum quattuor artificum, qui ad famosissimum illud opus, quod Artemisia Carie regina dilectissimi coniugis memorie extrui fecit, magno pretio acciti, cum ante perfectum opus obiisset
Abbreviated transcription (Latin):
benigua ꝙ huc filio eripit Ande
restrtuit / et cũ t̾stem fec̾it ꝯsolati
Quid ꝙ oqus bos clephas camelus
leo tigois pardus et siliã qͣnta¬
nctu/ cũ obierint non st̾ cedunt
seniõ succũbunt morti. solũ lsõre
uitite preditũ q̃ hõis solius est
ꝓpria / et ueu̾abilem senectus/ Et
mora gliosum ac felicẽ facit tͥus¬
ferens non extinguens Et ad
sũmã alia quedam robustiora
honũe q̃dam uelocõca q̃ dam sen¬
sib uegecẽca ulłm diguitate
u̾stancius ułłm cuiꝰ par cura
cratori fuerit / dedit sꝑitam capi¬
tis figuram effigiem q sydeceam.
terram os hom̃i sublime dedit
colũq udere.Iussit Et erectos
ad sydeca tollere uultus ut pre¬
cłare ait naso dc̃m̃ licet p̾us a tulio.
dedit occulos dedit fcoutem ĩ q̃b
secreta aĩ lut̾ent / dedit Racõm.
dedit oioem dedit lat̾mas dedit
Risum affectũũ signa latentiũ
serus sit octus om̃ statĩ ꝑlet.

Expanded text:
benigna!, quod hinc filio eripit, inde benigna!, quod hinc filio eripit, inde restituit, et, cum tristem fecerit, consolatur. Quid, quod equus, bos, elephas, camelus, leo, tigris, pardus et similia quantauntur, cum obierint, non sunt? cedunt senio, succumbunt morti; solum hominem virtute preditum, que hominis solius est propria, et venerabilem senectus et mors gloriosum ac felicem facit, transferens non extinguens; et, ad summam, animalia quedam robustiora sunt homine, quedam velociora, quedam sensibus vegetiora, nullum dignitate prestantius, nullum cuius par cura creatori fuerit. Dedit sphericam capitis figuram effigiemque sideream, terram, os homini sublime dedit celumque videre iussit et erectos ad sidera tollere vultus ut preclare ait Naso, dictum licet prius a Tullio. Dedit oculos, dedit frontem, in quibus secreta animi relucerent, dedit rationem, dedit orationem, dedit lacrimas, dedit risum, affectum, signa latentium serus sit ortus enim statim flet,
Abbreviated transcription (Latin):
uiuẽdo meditando q sagati asseqͥm
posset ingenio sic ẜuis dũs abe
bubultis si qd forte tibi noblia lar¬
giatur. suam ciq porciũclam assi¬
guat uxori n aut filio ut illi hoc
ue ꝑcipiant sic illis frouũ ꝓpo
caligancia occulis aut pede clanda
conspicimnꝰ/ remiedu niclil est insi
ab Honũe conferatur. homo aũt ꝑ
se nudus. ĩgonio uestitur. atq or¬
natui./ EEt si res postat armatui.
clandꝰ atq debilitatꝰ egͦ aut naui
fortur aut uehiculo aut auxiliari¬
b baculis ĩnicttur demq modis
se om̃ib adiuuat at tollit q qͥn
auussis arcubus pedes ligneos ma¬
nus feriras nasds cereos fabrica¬
ui didicit/ et fortuttis casib obstare.
ualitudinẽ fatiscontem medicanũb
erggit gustũ q toipẽtem saporib
excctat᷑ uisũ q langudũ ocula¬
uib refonetꝰ qua in Re maiorib
Srĩa acutius cogitast qui uascu¬
lis uitixis aqua plenis ut seueca
mem̃t utebant᷑ qẜe deleccabilis
nature ludus blanda parens ac

Expanded text:
endo meditandoque sagaci assequi posset ingenio. Sic servis dominus ac bubulcis, si quid forte cibi nobilis largiatur, suam cuique portiunculam assignat, uxori nichil aut filio, ut illi hoc percipiant. Sic illis frenum prepcaligantia oculis aut pede clauda conspicimus, remedii nichil est nisi ab homine conferatur; homo autem, per se nudus, ingenio vestitur atque ornatur, et, si res poscat, armatur; claudus atque debilitatus equo aut navi fertur, aut vehiculo aut auxiliaribus bacillis innititur; denique modis sese omnibus adiuvat attollitque; quin, amissis artubus, pedes ligneos, manus ferreas, nasos cereos, fabricari didicit et fortuitis casibus obstare; valitudinem fatiscentem medicaminibus erigit, gustumque torpentem saporibus excitat; visum languidum ocularibus refovet, qua in re maioribus vestris acutius cogitastis, qui vasculis vitreis aqua plenis, ut Seneca meminit, utebantur; prope delectabilis nature ludus blanda parens ac
Abbreviated transcription (Latin):
dei effecti inichil oĩo insi eius
offensionem trmeatis ħ pocuis
agite et querelas mietite O
fusto et nubiloso cont̾stor aece
LNulla tempestas durat et
sereno nubes saiccedunt / et seremũ
est ut iam huic tibi puideas
ne tenebras quas momẽtaueas
egre fers alñ ꝑpetuas paciaris.
OIgne coli turbor et gͣndine
et procellis B hec et hns fila
ad timorẽ sallitiferũ uł si sper¬
nitis ad uindictam funt audi
mors hec om̃ia ad uindutam.
Tempestatib tarbor equocris
noli br̃e n᷑am s tnam uel
stulticiã uel auariciam accusare.
quis huc te coegit G Tenebto¬
sis nubib et ꝯͣriis uentis affi¬
cior ẜ In tenebris natus et
in tenebris moriturꝰ. inter reꝵ
ꝯͣrios uentos uiniss. diste quod
semꝑ pat̾is tandem pati D to¬
inteno ac fulmẽ quotiors pli
suc aliqͥd ꝙ̃ tediũ est in pͥmo
equidi metus ingens ins stul

Expanded text:
Dei effecti nichil omnino nisi eius Dei effecti nichil omnino nisi eius offensionem timeatis; hoc potius agite, et querelas mittite. Fusco et nubilo contristor aere. Nulla tempestas durat: et sereno nubes succedunt, et serenum quedam est, ut iam hinc tibi provideas, ne tenebras, quas momentaneas egre fers, aliquando perpetuas patiaris. Igne celesti turbor et grandine et procellis. Hec et his similia ad timorem salutiferum, vel, si spernitis, ad vindictam sunt. Audimors, hec omnia ad vindictam”. Tempestatibus turbor equoreis. Noli hic naturam sed tuam vel stultitiam vel avaritiam accusare; quis huc te coegit? Tenebrosis nubibus et contrariis ventis afficior. In tenebris natus, et in tenebris moriturus, inter rerum contrarios ventos vivis: disce quod semper pateris tandem pati. Tonitru ac fulmine quatior. Plus hic aliquid quam tedium est, in primo equidem metus ingens, nisi stul
Abbreviated transcription (Latin):
uaporib. nubes, de uentis ac ni¬
bib tempestates at fulmã prodeũt¬
derunt que rerũ calisos nouit
et natute se prebuit obseq̃tem. ꝯsequẽtiã¬
coustĩant effectuũ non deflebit.
et de uentis licet apud quosdam
ãius uideati. ut non ĩepte q̃dã
uerctũ aĩam dicant sine spm pul¬
uerem certe apud mltos urris
fortil dulcem iides idq ut de
buto eciam credi possit diuersoꝵ
opĩonũ una u̾tus efficiet tom¬
tina uo et chorustacões celi
motus ꝙͥ nͥ ꝯminaco nes et mo¬
ntꝰ mifetantꝭ dei sunt qui c̾te ñ minaret᷑
non m̾raretur nisi amaret hõiem.
s flcit cũ mlte et granes nñꝙͣ
desint feoiendi cause ad frorem
tate s aute alios illop qui Rebe¬
llant deo/ non som nature gayus gnarus
aate meũ̃t poeta s matõs illa¬
si bates illa Eciam. dini coustia concilii que ait
dm̃ii formidabunt adũsaru eius
et suꝑ ipos in celis tonabit for¬
nudate ⟦c t̾onantẽ ad uersarii
enitũm in gr̃am redire ut amnci

Expanded text:
 nubes, de ventis ac nubibus tempestates ac fulmina prodeunt. Qui rerum causas novit et nature se prebuit, obsequentem consequentiam effectuum non deflebit. Et de ventis licet apud quosdam animis videatur, ut non inepte quidam, ventum animam dicant sive spiritum? pulverem certe apud multos viris fortibus dulcem vides, idque ut de luto etiam credi possit, diversorum operum una virtus efficiet. Tonitrua vero et concitatiores celi motus, quid nisi comminationes et monitus miserantis Dei sunt? qui certe non minaretur, nisi amaret hominem sed feriret, cum multe et graves nunquam desint feriendi cause. Ad terrorem ctare, sed, ante alios, illorum qui rebellant Deo, non solum nature gnarus meminit poeta, sed vates illa etiam divini conscia consilii, que ait: “Dominum formidabunt adversarii eius, et super ipsos in celis tonabit”. Formidate verum tonantem, adversarii! Enitimini in gratiam redire, ut amici
Abbreviated transcription (Latin):
ut tu in tris bñ uinas et obli¬
uiõne discussa irascontem dñmi
recognostas/ ꝙq amore debuecas
saltem metu fatias nolite queri
bima eque bona et mala expedit
uobis in credite ut sepiꝰ touet
adner sarius ac pietatꝭ hostis
domicianus c̃terut ut non excla¬
metis sicꝭ ille fecert iã ꝙ̃ uolet
s ut iram dei piis lacͥmis atq
hũili p̾ce unncatis D ẜbrioꝵ
cong̾ssib leticiaq gc̾stors ui¬
nũ letificare cor homis et bo¬
chum leticie datorem / et si dauid
uirgiliusqnon dicent notũ est et
ꝙͣmis illad quoq biui sit ꝙ horũ
non facuudior si sanccior uates

Expanded text:
ut tu in terris bene vivas, et oblivione discussa, irascentem dominum recognoscas, quodque amore debueras, saltem metu facias. Nolite queri omnia eque bona et mala; expedit vobis, michi credite, ut sepius tonet; adversarius ac pietatis hostis Domitianus interiit, non ut exclametis, sicut ille “Feriat iam quem volet”, sed ut iram Dei piis lacrimis ac humili prece vincatis. Ebriorum congressibus letitiaque contristor. Vinum letificare cor hominis, et bacchum letitie datorem, etsi David Virgiliusque non dicerent, notum est. Et quamvis illud quoque verum sit, quod horum non facundior, sed sanc
Abbreviated transcription (Latin):
mors itaq quibdam uisũ est
de fulim̃ẽ non insi in expertũ
queri ac quis gto insi amens
hec  metuat t̾ã tm̃ apͥud forti¬
ssimos homi Romanos ueteri
iudeas statuto ut comicia ppłi
Ioue touante non teneãt ceteꝵ
metus hͨ insi ad emendacõm
reme dñi forudate rei luc Ger¬
tenda res agrtm. ut lic ñałib
causis touet ac fuliuin nbꝯ tñ¬

Expanded text:
mors. Itaque quibusdam visum est de fulmine non nisi inexpertum queri. At quis, oro, nisi amens hec non metuat, cum cautum apud fortissimos hominum Romanos videat, veteri statuto, ut comitia populi Iove tonante non habeantur? Ceterum metus hic, nisi ad emendationem remedium formidate rei? Huc vertenda res igitur ut, licet naturalibus causis tonet ac fulminet, n
Abbreviated transcription (Latin):
miis nũc sicitate ñt ymbrib
alexandrũ feria Rrihẽre qui et
uiii et ire¬
uiri et prospere fuit ĩpaciens for
aliquam tibi uł disiłis ꝑtem lau¬
dis eripias oque ille utrũq potunt
tribuit uoluptas/ emollit en̾uat
q ut bore dicam castrat cĩos ut
non hostiles tm̃ gladios aut mor¬
tem s imp̃ssiones aerras formi¬
dens clamo aũt sepe frustia q̃dẽ
qm̃ surdis clamo linquite snm̃
agit illa concilus stulti et ĩgrati
ne bna prorsus aque stilulla plꝰ
miꝰ ne ꝙͣ expedit in t̾ram cadit.
et si non singuloꝵ libidim ac sa¬
hic puluẽ turbor hᵗ nbib hͭ
uentis ac touctrui S ac qui t̾re¬

Expanded text:
imbribus Alexandrum ferunt, nempe qui et i et ire et prospere fuit impatiens fortaliquam tibi vel dissimilis partem laudis arripias? eque ille utrunque potuit tribuit voluptas que emollit enervatque, et, ut vere dicam, castrat animos, ut non hostiles tantum gladios aut mortem, sed impressiones aerias formidetis. Clamo autem sepe; frustra quidem, quoniam surdis clamo. Linquite suum agit illa consiliis. Stulti et ingrati, ne una prorsus aque stillula plus minusve quam expedit in terram cadit, etsi non singulorum libidini, at sahic pulvere turbor, hic nubibus, hic ventis ac tonitru
Abbreviated transcription (Latin):
fugiũt quib intlil sangĩis fer¬
libet Inuones m̃os ut formosi
uideanti. A formatos abstisisq pa¬
be tenus se se ignib ingerentes.
q̃nto erat houestius pudenda contege¬
nũ narib uidorem clipꝑiãte D
Nunc tremo nũt estlo s ccedo
id facile, mores noui et te lo¬
quente quid occurrit dicam recens
ac bremis lystoria est / pat̾ in ga¬
llus pro capitali causa cũ adole¬
stentem filio conꝑhensus et ẜiscd̃
ritũ gentis in prem̃t atrũt mi¬
ssus ac decoqui iussus erat cũ
forte igitur. ĩ aquã hieme gelidã
nudi ac unicti parit̃ descendissẽt.
cepit adolesteus tremẽ et frigna
magna donciũ collisiene testari
ubi subiectis iguil cepit aqua fer¬
uestere ille lamentis ac gemitu
piciens senex uilissime ãquit me¬
tet̾tis fili net frigus g nec ca¬
lorem pati poten. uerbũ mali for¬
sitan. si constantis solidiq auĩ dig¬
q quo illesuis base mortifert par¬

Expanded text:
fugiunt, quibus nichil sanguinis nefugiunt, quibus nichil sanguinis nelibet, iuvenes vestros ut formosi videantur, deformatos abscissosque pube tenus sese ignibus ingerentes; quanto erat honestius pudenda contegenum naribus nidorem inspirare. Nunc tremo, nunc estuo. Credo id facillime: mores novi, et te loquente quid occurrit dicam. Recens ac brevis historia est: pater in Galliis pro capitali causa cum adolescente filio comprehensus, et secundum ritum gentis in ahenum missus ac decoqui iussus erat, cum forte igitur in aquam hieme gelidam nudi ac vincti pariter descendissent, cepit adolescens tremere, et frigus magna dentium collisione testari; ubi subiectis ignibus cepit aqua fervescere, ille lamentis ac gemitu m vultu respiciens senex: “Vilissime, inquit, meretricis fili, nec frigus igitur nec calorem pati potes?” verbum mali, forsitan, sed constantis solidique animi, dignumque quo illesus e vase mortifero pr
Abbreviated transcription (Latin):
nuitari iam non potest forti aĩo
ferendũ est berit̃ita ut/ nature
opera feore non renuat qui tot
isolentias tot ĩmanitates hom̃n
tor tedia tot Rapmas pati solliccꝰ
didicisse debuit ꝙͣ ñque n᷑a pati ꝑem
hoĩont reus lenib ex causis botidie
laceretur./ cũ tot acerba et grama
pati lioiem ab homñe sit nc̃e  ma¬
gno torgueor calore E Ropecca.
O frigore cͣcior importuos
Ecto tibi estas acceletat hmꝰ ip̃iꝰ
allatura desideem̃ Bfeigoribus
uigeor B uix ĩꝯmodũ ĩuemes cui
non ĩueu̾it natura remediõ / ⁊ sepe
uniꝰ. remedia mlta sunt drcuit are¬
feigus/. tectũ. uestis. cibus. labor ex¬
cerciciũ Raro q̃squã fagore uiucitur.
nisi uictus ĩertia piget ignẽ inter.
remedia nuare/ magnu mortalis
ignamẽ arguũctũ/ non tam facile
uiui e dolio ĩnuxta aqua lurtheo
madente detralictur ꝙͣ e turba
honi. hieme. accẽsso igne mertes
a fortibus segregantin/ oĩs eo cõ¬

Expanded text:
mutari iam non potest, forti animo mutari iam non potest, forti animo ferendum est. Verum ita: ut nature opera ferre non renuat qui, tot insolentias, tot immanitates hominum, tot tedia, tot rapinas pati solitus, didicisse debuit quam inique natura parens levibus ex causis quotidie laceretur, cum tot acerba et gravia pati hominem ab homine sit necesse. Magno torqueor calore. Expecta: . Frigore crucior importuno. Ecce: tibi estas accelerat, huius ipsius allatura desiderium. Frigoribus urgeor. Vix incommodum invenies, cui non invenerit natura remedium, et sepe unius remedia multa sunt. Arcent frigus tectum, vestis, cibus, labor, exercitium; raro quisquam frigore vincitur, nisi victus inertia. Piget ignem inter remedia numerare, magnum mortalis ignavie argumentum: non tam facile vini e dolio immixta aqua, linteo madente detrahitur, quam e turba hominum <hieme> accenso igne, inertes a fortibus segregantur. Omnes eo con
Abbreviated transcription (Latin):
tuã ages / cur q̃iusti ne semꝑ accu¬
satorẽs ĩnocuia oiantib succen¬
fetis nec aduertitis q̃nto maiora
sunt tedia que uicissim ip̃i bobis
inflignis sileo Raptores qz brbm̃
et nille ĩmriandi ledendiq ar¬
tes / mille uiolencias / nulle dolos
quoꝵ pleni sunt uici om̃s et cãpi.
taceo latrũcillos toto orbe dispsos
Et itineca senis int̾uupta predo¬
nib quib magna pars t̾raꝵ ho¬
ppectatula prepta mortalib dissi¬
mulatũ illus et miseca nam cõ¬
suetudine coboratũ/ quis dignia
questib explicet/ aut humane p̃õdus
ignauie uecbis equet qͦt pacatis qq
regionib  prũ legitimꝰ p̾dator
occurrit qui sollicitũ biatorem ex¬
haustũ q lalbrib et homistũ curis
ete suo spoliatur/ nustissim orbem¬
culosissim obiq sũptuosisson ac
ur̃i moris libt̾atem publitã ꝑno
p̃cio uendiderunt quid custodias lo¬
quar suꝑbacuas et obstrusos pa¬
ssus/ at suspicõib uamo plena
omĩa/ absencieq solauen buicũ la¬

Expanded text:
tuum ages. Cur, iniusti nature semper accusatores, innocuis animantibus succensetis, nec advertitis quanto maiora sunt tedia que vicissim ipsi vobis infligitis? sileo raptoresque urbium et mille iniuriandi ledendique artes, mille violentias, mille dolos, quorum pleni sunt vici omnes et compita; taceo latrunculos toto orbe dispersos, et itinera sevis interrupta predonibus, quibus magna pars terrarum hopulcherrima prerepta mortalibus; dissimulatum illud et miserrima iam consuetudine roboratum, quis dignis questibus explicet, aut humane pondus ignavie verbis equet? quod pacatis quoque regionibus, passim legitimus predator occurrit, qui sollicitum viatorem exhaustumque laboribus et onustum curis, ere suo spoliat, iniustissimculosissimum, ubique sumptuosissimum ac ri mores libertatem publicam parvo pretio vendiderunt. Quid custodias loquar supervacuas, et obstrusos passus ac suspitionibus vanis plena omnia, absentieque solamen unicum l
Abbreviated transcription (Latin):
nec tedia ulla suit P Procaices
Rane et stripudule tẽdiũ pari
solaciũ erit / opiõuent quoq uult
trahit non ut uerũ mctet sz ut
moderetur/ ĩuentus est nuꝑ qui
rure lp̃ctans ad fugandãs nocte
lastuuas saxis abmatus sudibus¬
q consingeret/ qo cũ parũ profi¬
ceret circũ fusas arbores muberet
abstiudi. ut uel sic p̃repto sieuden¬
ti domiicilio abierent quib ma¬
nentib illã abiere illũ oporteret
iam ꝙ ĩportums cantibus pulsus
sopor abusset as tñ proxime plati¬
paluddis in ripa nocturnos strepctus
rauare modulatissiuã qͣ fidiũ
armoniã anctencius hauriebat in¬
humanũ ferreñꝰ hoĩem uixq ĩter
homnes nnandũ et moribus
quidx qualem audis forsitan
et uidisti uulgarib tñ negocus
haud ĩ sanũ qui nĩt adeo ad me¬
moriam redut ⟦atcl coustaret ꝙͫ
i rebus dm̃ib possit opiõ O
Ranaꝵ et cicadaꝵ strepitũ offen¬
dor ẜ Non ille quid ut offen¬

Expanded text:
nec tedia ulla sunt. Procaces nec tedia ulla sunt. Procaces rane et strepidule tedium pariunt solatium erit. Opinio rem quocunque vult trahit, non ut verum mutet, sed ut moderetur. Inventus est nuper qui, rure habitans, ad fugandas nocte luscinias, saxis armatus sudibusque consurgeret, quo cum parum proficeret, circumfusas arbores iuberet abscindi, ut vel sic prerepto frondenti domicilio abirent; quibus manentibus, abire illum oporteret, iamque importunis cantibus pulsus sopor abiisset; is tamen proxime paludis in ripa, nocturnos strepitus ranarum modulatissimam quasi fidium harmoniam intentissimus hauriebat; inhumanum ferreumque hominem, vixque inter homines numerandum, et moribus quidem qualem audis forsitan et vidisti, vulgaribus tamen negotiis haud insanum, qui nunc ideo ad memoriam rediit, ut constaret, quantum in rebus omnibus possit opinio. Ranarum et cicadarum strepitu offendor. Non ille quidem ut offen
Abbreviated transcription (Latin):
et mestis lece loca questib ĩplec
dulces eñi fletus et suaue car¬
men et deleltabiles sunt q̃ cele
mestior te forsitan strix offendit.
naturalis non sic cauũt ut uo¬
bis aliquid nñcient s qr cauere
alit̾ non norunt da illis plilo¬
mone uocem. flebñt dulcins. nũc dũ¬
nature parent sue uos natinr̃
ap̃am suꝑsticõib uestris ut pa¬
reãt cogire delirando int̃imũ
Propima in turei noctua
ĩportima michi est S Noctuã.
inquietas noctes angusto face̾
solitam audisti et qũẽ queso de¬
rebitu. que ñdi dñmi ĩquietat
aures thalamũ ãfestant
quid scis au liͦ ip̃o in thalamo
exorti inꝙͣ̃ tu forsan peg̾nus
ĩhĩtas de te iustius queri possint
qui natrile illis aduena solũ tur¬
bas si obmissis iocis liorũ omi
racio una est/ idcto equidt̃ hua in¬
festam uitam agitis. ut distritis
alteram optate / atq illic dlͫ ha¬
beatis  uͥt nec mirres nec fures
nec a rauce nec tinee nec dãpna

Expanded text:
et mestis late loca questibus implet. et mestis late loca questibus implet. Dulcis enim fletus, et suave carmen, et delectabiles sunt querele. Mestior te forsitan strix offendit, naturalis; non sic canunt ut vobis aliquid nuntient, sed quia canere aliter non norunt. Da illis philomene vocem: flebunt dulcius; nunc nature parent sue. Vos naturam ipsam, superstitionibus vestris ut pareat, cogere delirando nitimini. Proxima in turri pernox noctua importuna michi est. Noctuam inquietas noctes Augusto facere solitam audisti; et quem, queso verebitur, que mundi dominum inquietat? Mures thalamum infestant. Quid scis an hoc ipso in thalamo exorti, quem tu forsitan peregrinus inhabitas, de te iustius queri possint, qui natale illis advena solum turbas? sed omissis iocis, horum omnium ratio una est: idcirco equidem his infestam vitam agitis, ut discatis alteram optare, atque illic animum habeatis, ubi nec mures, nec fures, nec aranee, nec tinee nec damna,
Abbreviated transcription (Latin):
agredẽ / et pulicũ tibus homñes uoras.¬
uexus O Pulicib agitors Ner¬
rena om̃ia honũs ad obsequiũ
facca sunt pars ut pastalt pars
ut uestiat pars ut ula  Rat alia
ut deffendant, alia ut obceant
doceant q et ꝯdicõis admoneant
q̃dam demq ut delectant fessis¬
q rebus ai ͫ leuent q̃dam u
ut deleccacõm noxiam frenent
ut salubrib tedus ꝯtemptũ ha
lucia. siłq desideriũ uite melioꝵ
ĩcuciant quãtũ eĩ queso mors
tueretur quãtũ ue si tedu
uacua esset placitura mortalib
erat lic abita/ cũ tediis plena¬
sit placeat sic abitus tueatur.
nec uite Iocunditas uiuẽti nec
amenitas uie semꝑ est utilis uit¬
uiatori / expeditq non nuꝙͣ dum̃
aliꝙ̃ oceutere quo optabłiõr fiunis
sit ꝑ Nocturne aues flebilib uocib
uotia infeste sunts Nou att
arbitror philomena que apud
uirgiliũ flet nottem/ ramo q se¬
deus miẜabile carmen integrat

Expanded text:
aggrederis, et, pulicum cibus, homines voraaggrederis, et, pulicum cibus, homines voras? Pulicibus agitor. Terrena omnia hominis ad obsequium facta sunt, pars ut pascat, pars ut vestiat, pars ut vehat, alia ut defendant, alia ut exerceant doceantque et conditionis admoneant, quedam denique ut delectent fessumque rebus animum levent, quedam vero ut delectationem noxiam frenent, ac salubribus tediis contemptum huius lucis simulque desiderium vite melioris incutiant. Quantum enim, queso, mors timeretur, quantumve, si tediis vacua esset, placitura mortalibus erat hec vita, cum tediis plenasic placeat, sic abitus timeatur? nec vite iucunditas viventi, nec amenitas vie semper est utilis viatori, expeditque nonnunquam durum aliquid occurrere, quo optabilior finis sit. Nocturne aves flebilibus notis infeste sunt. Non ut arbitror philomena, que apud Virgilium: Flet noctem, ramoque sedens miserabile carmen integrat,
Abbreviated transcription (Latin):
augꝰ/ p̾ͥncipiũ illud ilrĩa famosissi¬
mũ exponẽs / et musta. et pulex.
et beucus. et pͦulex. et cinifex. et
locusta / ceteca q lrꝰ non sene
certil o causa creata suit ab illo
qui uidit cuncta que fec̾at ⁊ erant
ualde bona et si nulla eẽt alia
illa sola suffice̾t ut hiis armis
hñana suꝑbia domaretur potuit
enĩ deus egipeiis leonos tigres¬
q uel deacones ĩmittere ĩmuta
et uilia ĩmisit aĩancia qua cla¬
fragilctas nota essetD Pulcib
inq̃etor B Sanis cogitantib noͣ
conquieste cogita nichil mali p̃ter
an si publices abierent sopo
ñmiꝰ aut male libidines subi¬
rent crede bñ in om̃ib tecũ ag
bene ertt  Nocturno publicũ
prelio uietus sũ B Ruid suꝑ¬
bis igitur. uiubra et ciuis qͥ eri¬
geris mers lictũ a pulicibus bit¬
tũ contra dñi calcitras Iumentũ
in domitũ ac scolidũ D ꝓffen¬
dor pulicib Q uis ne tu boiẽs
offendere a pulicib te deffende.
uilissimo ãpar aĩali nobllssim̃

Expanded text:
us, Principium illud Ioannis famosissimum exponens. Et musca et pulex, et bruchus, et culex, et cinifex, et locusta, ceteraque huiusmodi non sine certa causa creata sunt ab illo qui vidit cuncta que fecerat, et erant bona valde; et si nulla esset alia, illa sola sufficeret, ut his armis humana superbia domaretur; potuit enim Deus Egyptiis leones, tigres, vel dracones immittere; minuta et vilia immisit animantia, quo clafragilitas nota esset. Pulicibus inquietor. Sanis cogitatibus conquiesce. Cogita nichil mali preteran, si pulices abirent, sopor nimius, aut male libidines subirent? Crede bene in omnibus tecum agi: bene erit. Nocturno pulicum prelio victus sum. Quid superbis igitur, umbra et cinis? quid erigeris, iners lutum? a pulicibus victus contra Deum calcitras, iumentum indomitum ac stolidum. Offendor pulicibus. Visne tu homines offendere? a pulicibus te defende; vilissimo impar animali, nobilissimum
Abbreviated transcription (Latin):
quilitate ꝯposint festinati equidi
ad alia et spectanti anestant non uacat
alligatũ uuliuis cũ st ꝙͦ me dici
aĩoꝵ quib si lic non sufficuit
bti queas siam tria illa que bltio
questus os ne eũso quid̃ digna
nr̃i fuit et fictura est et appitotẽ
ip̃am uite beenctas leire d ac
minuẽ. et incortũ bito fuẽ statuit

Expanded text:
nquillitate composuit. Festinanti equidem nquillitate composuit. Festinanti equidem ad alia, et spectanti metam, non vacat alligatum vulnus, ostensique medici animorum, quibus, si hec non sufficiunt, uti queas. Iam tria illa que ultimo questus es, ne responso quidem digna nostri fuit, et futura est, et asperitatem ipsam vite brevitas lenire debet ac minuere; et incertum vite finem
Abbreviated transcription (Latin):
tota lonũ deẜuit ille ĩdomitos
bones ad Iugñ. et fecoces equos
ad frenũ cogit ursos ungiubus.
apros dentib. ceruos cormbus
metuẽdos decus fecit ille men¬
sarũ / luiquos uulpes et ĩfiita
id genus alia qr esui non ecant
usui pellis ac corn reẜuait
retib maria canib silnas. uolu¬
c̾bus celi ome lustrauit Et qͦnib¬
uoces nttelligẽ et hũanis mitibus
obsoqui docuit / Sic ax dñii nat᷑e
parte partũ ad̾ non est tibi bouis
robur ac tibi bos arat non est tibi
equi celecttas tũtibi equs ambulat
non tibi est herodui uelatus s heco¬
diua tibi uolat. non est tili ele¬
plautis aut cameli molles. s. ille
tibi c̾eum ueliit lpic sarciũa. non
est tibi cerui corũ. non augni pe
dicunt haud ĩ elegans respõsum
illud sit Romani ducia hr̃e ista
appellant depellendam et rnquilli¬
trtem renehendam ꝓderit nosse
Quid de pͥmo cicero ini tustulano
suo tercia luce deserint. quid de
scdõ seneca in eo libto quẽ de cĩtus¬

Expanded text:
tota homini deservit; ille indomitos boves ad iugum, et feroces equos ad frenum cogit, ursos unguibus, apros dentibus, cervos cornibus metuendos, decus fecit ille mensarum; linces, vulpes et infinita id genus animalia, quia esui non erant, usui pellis ac corii reservavit; retibus maria, canibus silvas, volucribus celum omne lustravit; et quibuvoces intelligere et humanis nutibus obsequi docuit: sic ex omni nature parte partum aliquid. Non est tibi bovis robur, at tibi bos arat. Non est tibi equi celeritas, tibi tamen equus ambulat. Non est tibi herodii volatus, sed herodius tibi volat. Non est tibi elephantis aut cameli moles, sed ille tibi turrim vehit, hic sarcinam. Non est tibi cervi corium, non agni pelinopes talium dicunt, haud inelegans responsum illud sit Romani ducis: “Habere iappellant, depellendam, et tranquillitatem revehendam, proderit nosse, quid de primo Cicero, in Tusculano suo tertia luce disseruit, quid de secundo Seneca, in eo libro quem de animi tra
Abbreviated transcription (Latin):
desertis studim añ sblitudies abiere
et oximie sc̃ie illia loco funt
ignotancia lraꝵ de quor Ia¬
dicio ꝓm̃ciare difficile est id de
quo coustat ex am̃t accapel nemo
te fallat nec te uiⁱ stupor.
nec stultorũ uoces ibueant
maius tutius q est u̾tute ꝙͣ li
tteris clarũ fieri /itaq semꝑ
illud optable. sepe id formda¬
bile resl oñdit/ ꝓ si lad bir.¬

Expanded text:
s studiis, in solitudines abiiere, s studiis, in solitudines abiiere, et eximie illis scientie loco fuit ignorantia literarum, de quorum iudicio pronuntiare difficile est. Id de quo constat extremum accipe, nemo te fallat, nec te vulgi stupor, nec stultorum voces moveant: maius tutiusque est virtute, quam iteris, clarum fieri. Itaque semper illud optabile, sepe istud formidabile res ostendit, quod si ad vir
Abbreviated transcription (Latin):
turpis ignomñe metus̾ est tolle¬
rabilius aut mlto est fieri in¬
Quod̃ equis segnib
fieri solet stimłos adhibẽ non
huic tibi torporis excusacio sed
laborũ occasio dicta est / sũt qui
statim quod non ultro ꝓlieuerit
deserendũ putent ac tu pino
insta. ꝯtende. gu̾osĩ ãcim diffi¬
cultas erigit allit labor illit
maxime int̾itur idq płuris esti¬
mat ubi resistencie plus ĩuenit
fcm̃ studio ingeniosum socratem
legio diẜtum q demostbuẽ et
ꝙͣ̃ młtis adom accidit suiglare
quid nomen panci occuppant sa¬
rior ost fama ꝙ̃ mitit D Inge¬
ideo spes erepta si induist̾e ĩuecta¬
ncc̃itas gloriosius aut tant᷑ns ẽ
studio ꝓuelii ꝙͣ matura quanto
O Iugenio tardo prorsus et iñ¬
balido suR Si lutecis non po¬
tes ac uirtuti scude, nomo non
ad illam satis ingemosus. ubi non
acumẽ qlieritur s bolinitas od
quã quidãe lrũs iuł prodesse aln
oberse eciã opinati suit ideo qi¬

Expanded text:
turpis ignominie metus est, toleturpis ignominie metus est, tolerabilius autem multo est fieri inQuod equis segnibus fieri solet, stimulos adhibe, non hinc tibi torporis excusatio, sed laboris occasio data est. Sunt qui statim quod non ultro provenerit deserendum putent; at tu preme, insta, contende: generosum animum difficultas erigit, alit labor, illic maxime nititur, idque pluris extimat, ubi resistentie plus invenit. Factum studio ingeniosum Socratem legis, disertumque Demosthenem; et quam multis idem accidit! Singulare quidem nomen pauci occupant; rarior est fama quam meritum. Ingeideo spes erepta, sed industrie inventacessitas. Gloriosius autem tanto est studio provehi quam natura, quanto u. Ingenio tardo prorsus et invalido sum. Si literis non potes, at virtuti stude: nemo non ad illam satis ingeniosus, ubi non acumen queritur, sed voluntas, ad quam quidam literas nil prodesse, alii obesse etiam opinati sunt. Ideoq
Abbreviated transcription (Latin):
I grauedo onolestior s
lic quoq muuit᷑ si dili¬
genter. intendis B at pigro et¬
obtuso sũ ĩgemio S Quid tu igi̾
huic morbo indignacoe an lac¬
lamentis succͣrendũ putas lon¬
ge alio remedio res eget non est
indulgendũ sompno non libidim.
non cibo non uino non ĩamib̃na
fabulis non captande excusacõnũ
cause et reflexa an nam culpa
ĩertie succũbendũ s bigilandũ
cogitandũ susꝑiandĩt auhelandũ
euctendũ assurgendũ ĩditanda
uis ãĩ excutiendus torpor ꝓpellen
da segnicios abstinẽdũ uolupta¬
tibus acũbendũ studus mł tam
il tam durũ quod nou leuiat.
iil tam obtusũ quod non acuat.
iuil tam pigͫ quod non brgeat.
iul domq tam de fossum tamq
obstrusum quod non eruat tam
sopitũ quod non excitec D In
genio tardꝰ sũ B Qui d¬
tatem ĩgeni landem dicũt tar¬
ditatem dicturos ĩfannã certe
scio malim tñ ĩgeniũ tardũ ac
modestũ ꝙ̃ belox ac ꝓreruptũ.
naui ut ande non ã siglua glorie.

Expanded text:
estior, sed hec quoque minuitur si diligenter intenderis. At pigro obtusoque sum ingenio. Quid tu igitur, huic morbo indignatione an lamentis succurrendum putas? longe alio remedio res eget. Non est indulgendum somno, non libidini, non cibo, non vino, non inanibus fabulis, non captande excusationum cause, et reflexa in naturam culpa inertie succumbendum, sed vigilandum, cogitandum, suspirandum, anhelandum, enitendum, assurgendum, incitanda vis animi, exoluptatibus, incumbendum studiis. Nil tam il tam durum quod non leniat, nil tam obtusum quod non acuat, nil tam pigrum quod non urgeat, nil denique tam defossum tamque obstrusum, quod non eruat, tam sopitum quod non excitet intentio. Ingenio tardo sum. Qui velocitatem ingenii laudem dicunt, tarditatem dicturos infamiam certe scio; malim tamen ingenium tardum ac modestum quam velox et preruptum. Nam ut inde non insignis glorie
Abbreviated transcription (Latin):
ediopedem non occogenario maior
catho nulla nmtacr̃e uocis aut
later nullo memorie lapsu ul
in graui se ip̃m accusacr̃e deffen¬
deret /‸ nt clarissimos oratores ul¬
tro ip̃e ad Iuditiũ euocaret S In¬
fida memoria est ẜ/ noli gͦ
illi fidere spe caltłm secũ pone/
ꝙꝙͥ cre ccedideris ꝯfestim exige
Et quod cras faceulꝰ fueras
nũc faccto non est tuta dilatio sic
ex malis si quid boni potes elice.
fides socu desidiam parit. diligẽ¬
ciam perfidia ꝑ Memoria pene
nulla sũ ł Ea est recũ ꝯdicio
humanaꝵ ut qui pancõra memui¬
nerit nñor illi fletuũ cã sit.
bbi noc eiuendacio nec puia bti
lio locũ ht̃ qud suꝑest aliud ꝙͣ
obliõis auxilm̃.¬

Expanded text:
Edypoden; non octogenario maior Edypoden; non octogenario maior Cato, nulla mutatione vocis aut laterum, nullo memorie lapsu, vel in gravi seipsum accusatione defenderet, vel clarissimos oratores ultro ipse ad iudicium evocaret. Infida memoria est. Noli ergo illi fidere, sepe calculum secum pone, quicquid credideris confestim exige, et quod cras facturus fueras, nunc facito. Non est tuta dilatio: sic ex malis si quid boni potes elice. Fides socii desidiam parit, diligentiam perfidia. Memoria pene nulla sum. Ea est rerum conditio humanarum, ut qui pauciora meminerit, minor illi fletuum causa sit. Ubi nec emendatio, nec penitentia utilis locum habet, quid superest aliud quam oblivionis auxil
Abbreviated transcription (Latin):
haud uerior qͣnã reluique sed
ut bera sit ħunc quoq stadu
ope subueiãs P aremoria la¬
bescit B. adesto ne corruat et
labentom iugi ex̾citatõe sustẽta
et faigilem crebris at balidis
adnũculis c̾cũuallaꝵ
Mouoria
fluxa est E
iiii memorie qr deflectib occut¬
rat Industria iul patitur pire
iul mĩnui hec est que pħos poe
tas et senes maentissimo ĩgeuio
ac stilo hec est que dec̾pitos Ø¬
ratores uoce solida ualidisq la¬
terib accona memoria ẜuare¬
potest/ quod iusi sic ẽẽt nũꝙͣ solon
et cotidie discena aliquid seuestẽt
et sup̾mũ agens spm̃ ad colloqnũ
assidenciũ aiicorũ ex ip̃a iam mor¬
te consurgeret, non a̾spus accuti¬
ssimũ illud ac ꝓfundissim uoluũ
coptũ alieuii in ex̾ma ꝑficeret
senectute non symonides occo
tamine pa̾ili fernore aĩ seuili
aũt maturitate descenderet non
quarto et nonagesimo ypocrrtes
ardens illud opus ac m̃abile ac
ꝓpe centesiũ siphotes tragiti
sũmũ stili decus suam ꝯpleret

Expanded text:
haud verior quam relique; sed, ut vera sit, huic quoque studii ope subvenias. Memoria labascit. Adesto ne corruat, et labantem iugi ecercitatione sustenta. et fragilem crebris ac validis adminiculis circumvalla. Memoria fluxa est. Dii memorieque defectibus occurrit, industria; nil patitur perire, nil minui; hec est que Philosophos et Poetas senes, virentissimo ingenio ac stilo, hec est que decrepitos oratores voce solida validisque lateribus ac tenaci memoria, servpotest. Quod nisiidie discens aliquid senesceret, et supremum agens spiritum, ad colloquium assidentium amicorum, ex ipsa iam quasi morte consurgeret; non Chrysippus acutissimum illud ac profundissimum volumen ceptum iuvenis, in extrema perficeret senectute; non Homerus illa tamen, iuvenili fervore animi, senili autem maturitate descenderet; non quarto et nonagesimo Ysocrates ardens illud opus ac mirabile, et prope centesimum Sophocles, tragici summum stili decus, suam compleret