comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
te maledicti erunt qui contẽpseriñ
te. & condempnati erunt qui blas¬
phemaueruit te. benedictiꝙ erutꝰ
qui edificauerint tẽ. Tu autẽ leta¬
beris infilus tius: qm̃ omĩs benedi¬
centur & congregabuntur ad dñm.
Beati om̃s qui diligunt te. & qui
gaudent suꝑ pace tua. Anima mea
si fuerint reliquiȩ seminis mei. ad
uidendã claritatem iherłm. Porte
iherłm ex saphiro. & smaragdo. ȩdi¬
ficabuntur. ⁊ ex lapide p̃cioso. om̃is
circuitus murorũ eius. exlapide can¬
dido & mundo om̃s platex eius ster¬
nentur: & ꝑuicos eius alła cantabi¬
tur. Benedictus dñs qui exalta¬
uit eam: ut sit regnum eius
sũmati sunt sermones tobin: & po
stta qua illuminatus ẽ. uixit annis
quadraginta duobus: & uidit filios
nepotum suoꝵ. Completis itaq
annis centum duodecim: sepultꝰ
est honorifice inniniue. Quinqua¬
lum̃ amisit: sexagenarius uͦ recep̃.
Reliquũ uͦ uite suȩ in gaudio fuit.
& cum bono ꝓfectu timoris dĩ ꝑrexit

Expanded text:
nt qui contempserint te: et condemnati erunt omnes qui blasphemaverint te: benedictique erunt qui aedificaverint te. Tu autem laetaberis in filiis tuis, quoniam omnes benedicentur, et congregabuntur ad Dominum. Beati omnes qui diligunt te, et qui gaudent super pace tua. Anima mea,si fuerint reliquiae seminis mei ad videndam claritatem Jerusalem. Portae em ex sapphyro et zmaragdo aedificabuntur et ex lapide pretioso omnis circuitus murorum eius ex lapide candido et mundo omnes plateae eius sternentur et per vicos eius alleluia cantabitur benedictus Dominus qui excitavit eam ut sit regnum eius summati sunt sstquam illuminatus est Tobias, vixit annis quadraginta duobus, et vidit filios nepotum suorum. Completis itaque annis centum duobus, sepultus est honorifice in Ninive. Quinquaorum amisit, sexagenarius vero recepit. Reliquum vero vitae suae in gaudio fuit, et cum bono profectu timoris Dei perrexit
Abbreviated transcription (Latin):
Tu scis dñe quia nũquã concupiu
uirum: & mundã seruaui animã
meã ab om̃i concupiscentia. Nũqmͣ
cum ludentib miscui me: neq cũ
his qui inleuitate ambulant. parti¬
cipem me prebui. Uirũ autẽ cũ timo¬
re duo: non cũ libidine mea consen¬
si susciꝑe. Et aut ego indigna fui
ilł. aut illi forsitan mͥ digni ñ fuer̃.¬
me. Non ẽ. enim in hominis potesta¬
te consilium tuũ. Hoc autẽ ꝓcerto¬
habet om̃is qui colit te: quia uita
eius si inꝓbatione fuerit coronabi¬
tur: si autẽ intribulatione fuerit
liberabitur: & si in corruptione fu¬
erit ad miscłiam tuã uenire lice¬
bit. Non eñĩ delectaris inꝑditionibꝰ
niris: quia post tempestate tͣnquil¬
lum facis: & post lacrimationẽ &
In illo tempore exaudite sunt p̃ces
amborũ. inconspectu głȩ sũmi dĩ.
Et missus ẽ. angłs dñi sc̃s̃ raphahel.
ut curaret eos ambos: quoꝵ uno tẽ¬
pore sunt orationes in conspecꝰtu dñi
recitates Igitur cum tobias putaret Wit¬

Expanded text:
Tu scis, Domine, quia numquam concupivi virum, et mundam servavi animam meam ab omni concupiscentia. Numquam cum ludentibus miscui me: neque cum his, qui in levitate ambulant, participem me praebui. Virum autem cum timore tuo, non cum libidine mea consensi suscipere. Et, aut ego indigna fui illis, aut illi forsitan me non fuerme non est enim in hominis potestate consilium tuum hoc autem certhabet omnis qui colit te quia vita eius si in probatione fuerit coronabitur si autem in tribulatione fuerit liberabitur et si in correptione fuerit ad misericordiam tuam pervenire licebit non enim delectaris in perditionibus nostris quia post tempestatem tranquillum facis et post lacrimationem et in illo tempore exauditae sunt preces amborum in conspectu gloriae summi Dei et missus est angelus Domini sanctus Rafahel ut curaret ambos quorum uno tempore fuerat oratio in conspectu Domini recitata igitur cum Tobias putaret
Abbreviated transcription (Latin):
gat uõs: impleatq benedictionem
Suã in uobis. Et accepta carta: fecert̃
conscriptionẽ coniugii. Et post hec
epulati sunt benedicentes dm̃. Uoca¬
uit q ad se raguhel annã uxorẽ suã:
& p̃cepit ei ut preꝑaret alterũ eubi¬
culum: & introdux̃ in eũ sarã filiã
suã: & lacrimata ẽ. Dixitq ei. forti
iuuenẽ ad eam. Recordatus itaq tobi
as sermonẽ angłi: ꝓtulit decassidili
suo partẽ iecoris: posuitq eã suꝑcar¬
bones uiuos. Tunc raphahel angłs
adphendit demonium. & religauit
eũ indeserto suꝑioris egẏpti.Tunc hor¬
Sara exurge: depcemur dm̃ hodie.
cecras. & scđłm cras. quia istis tribus¬
dieb & noctib dõ iungimur. Tercia
autẽ transacta nocte: in nr̃o erimꝰ
coniugio. filii quippe scõꝵ sumus.
& non possumꝰ ita coniungi sicut
gentes quȩ ignorant dñi. Surgentes
autẽ parit̃: instant̃ orabant ambo
ut sanitas daret̾ eis. Dixitq tobias.

Expanded text:
gat vos impleatque benedictionem gat vos impleatque benedictionem suam in vobis et accepta carta fecerunt conscriptionem coniugii et post haec epulati sunt benedicentes Deum vocavitque ad se Raguhel Annam uxorem suam et praecepit ei ut praepararet alterum cubiculum et introduxit in eum Sarram filiam suam et lacrimata est dixitque ei forti iuvenem as sermonum angeli, protulit de cassidili suo partem jecoris, posuitque eam super carbones vivos. Tunc Raphael angelus apprehendit daemonium, et religavit illud in deserto superioris Aegypti. Tunc horSarra exsurge deprecemus Deum hodie et cras et secundum cras quia istis tribus noctibus Deo iungimur tertia autem transacta nocte in nostro erimus coniugio filii quippe sanctorum sumus et non possumus ita coniungi sicut et gentes quae ignorant Deum surgentes autem pariter instanter orabant ambo ut sanitas daretur eis dixitque Tobias
Abbreviated transcription (Latin):
um. Cũq hortaret᷑ eos discũbere ad
pnͣdium: tobias dixit. Hic ego ho¬
die ñ manducabo neq bibã. nisi
prius petitionẽ meã confirmes: &
ꝓmittas mͥ dare sarã filiã tuã. Qͦ au¬
dito u̾bo raguhel expauit.⁊ sciens
quid euenerit ilł septẽ uiris: & tune¬
re cȩpit neforte huic similit̃ accide¬
ret. Et cũ nutaret. & nondaret ul¬
lũ petenti responsũ: dixit ei angłs.
Noli timere dare illã isti: qm̃ huic ci¬
menti dm̃ debet̾ conuux filia tua
Propterea alius ñ potuit hab̾e illã.
Tẽ dix̃ raguhel. Non dubito quod
ds̃ preces & lacrimas meas incons¬
pectu suo ad miserit: & credo qm̃
idõ uos fec̃ ad me uenire. ut ista con¬
iungeret᷑ cognationi suȩ. sed̾m legẽ
moysi: & nunc noli dubiũ gerere.
quod tibi eam tradã. Et apphendeis
dexterã filiȩ suȩ: dextere tobiȩ tradi¬
dit dicens. Ds abrahã. & ds̃ ysaac.
& ds̃ iacob. sit uob̾cũ. & ipse coniun¬

Expanded text:
um. Cumque hortaretur eos discumbere ad um. Cumque hortaretur eos discumbere ad prandium, Tobias dixit: Hic ego hodie non manducabo neque bibam nisi prius petitionem meam confirmes et promittas mihi dare Sarram filiam tuam quo audito verbo Raguhel expavit sciens quid evenerit illis septem viris et timere coepit ne forte et huic similiter accideret et cum nutaret et non daret ullum petenti responsum dixit ei angelus noli timere dare illam isti quoniam huic timenti Deum debetur coniux filia tua propterea alius non potuit habere illam tunc dixit Raguhel non dubito quod Deus preces et lacrimas meas in conspectu suo admiserit et credo quoniam ideo vos fecit ad me venire ut ista coniungeretur cognationi suae secundum legem Mosi et nunc noli dubium gerere quod tibi eam non tradam et adprehendens dexteram filiae suae dexterae Tobiae tradidit dicens Deus Abraham et Deus Isaac et Deus Iacob sit vobiscum et ipse coniun
Abbreviated transcription (Latin):
tercia nocte: accipies uirginẽ cũ timo¬
re dñi. amore filioꝵ qu̾a libidinis ina¬
gis ductus: ut in semine abrahe be¬
nedictionẽ infilus consequãris. Ingre¬
si sunt autẽ ad raguelem: & suscepit
eos raguel cum gaudio. Intuensq
tobiam raguel: dixit anne uxori suȩ
Quã similis ẽ. iuiuenis iste consobrino
meo: Et cũ hȩc dixisset: ait Unde estis¬
iuuenes frr̃s nr̃a. At illi dixerunt.
Extribu neptalim sumus: ex captiui¬
tate niniue. Dixitq illis raguhel.
Nostis tobiam frẽm meum. Quidi¬
xer̃. Nouimus. Cũq multa bona loqͦ¬
retur de eo: dixit angłs ad raguel.
Tobias dequo interrogaᷤᷤ pater
huius ẽ. Et misit se rag
cũ lacrimis osculatus est cum. deplo¬
rans supra collũ eius. dixit. Benedi¬
ctio sit tibi fili mi: quia boni & opti¬
mi uiri filius es. Et anna uxor eius.
sost qũa aute locuti sunt: p̃cepit ia¬
guel occidi arietẽ & parare conuiui¬

Expanded text:
tertia nocte accipies virginem cum timotertia nocte accipies virginem cum timore Domini amore filiorum magis quam libidinis ductus ut in semine Abrahae benedictionem in filiis consequaris ingressi sunt autem ad Raguhelem et suscepit eos Raguhel cum gaudio intuensque Tobiam Raguhel dixit Annae uxori suae quam similis est iuvenis iste consobrino meo et cum haec dixisset ait unde estisiuvenes fratres nostri at illi dixerunt ex tribu Nepthalim sumus ex captivitate Nineven dixit illis Raguhel nostis Tobiam frxerunt: Novimus. Cumque multa bona loqueretur de eo, dixit angelus ad Raguelem: Tobias, de quo interrogas, pater istius est. Et misit se Raguel, et cum lacrymis osculatus est eum, et plorans supra collum ejus, dixit: Benedictio sit tibi, fili mi, quia boni et optimi viri filius es. Et Anna uxor ejus, Postquam autem locuti sunt, praecepit Raguel occidi arietem, et parari convivi
Abbreviated transcription (Latin):
tobias. ce dixit. Audꝯ quia tradita ẽ.
uiris septẽ & mortui sunt. sed & hoc
audiui quia demoniũ illos occidit.
Timeo gͦ ne forte & michi hoc eueniat.¬
& cum sim unicus parentibꝰ meis:
deponã senectutẽ illoꝵ cũ tristicia ad
inferos. Tunc angłs rapha hel dixit ei
Audi me: & ostendã tibi qui sint quib
preualere potest demoniũ. Hii nãq
qui conuigium ita suscipiunt ut dm̃
a se. & a sua mente excludant: & suȩ libi¬
dini ita uacent sicut equus & mulus
in quib non est intellectus: habet po
testatem demoniũ suꝑ eos. Tuautẽ cũ
acceꝑis eã: ingressus in cubiculũ per
tres dies continens esto abea: & nichil
aliud nisi orationibꝰ uacabis cũ ea.
Ipsa autẽ nocte in censo iecore piscis.
fugabit᷑ demonium. Scła uͦ nocte:
in copulatione scoꝵ patriarcharũ ad¬
mitteris. Tercia aute nocte. benedicti¬
onem consequeris: ut filii ex uobis in¬
columes ꝓcreentur. Transacta autẽ

Expanded text:
Tobias et dixit audio quia tradita est Tobias et dixit audio quia tradita est viris septem et mortui sunt sed et haec audivi quia daemonium illos occidit timeo ergo ne forte mihi haec eveniant et cum sim unicus parentibus meis deponam senectutem illorum cum tristitia ad infernum tunc angelus Rafahel dixit ei audi me et ostendam tibi qui sunt quibus praevalere potest daemonium hii namque qui coniugium ita suscipiunt ut Deum a se sua mente excludant et suae libidini ita vacent sicut equus et mulus in quitestatem daemon super eos. Tu autem cum acceperis eam, ingressus cubiculum, per tres dies continens esto ab ea: nihil aliud nisi orationi vacabis cum ea. Ipsa autem nocte, incenso jecore piscis, fugabitur daemonium secunda vero nocte in copulatione sanctorum patriarcharum admitteris tertia autem nocte benedictione consequeris ut filii ex vobis incolomes procreentur transacta autem
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ hec necessaria ad medicamenta uti¬
liter. Quod cum fecisset: assauit carnes
eius. & secũ sustulerunt. inuia. Cetera
salierunt: que sufficerent eis. quousq
ꝑuenirent in rages ciuitate medoꝵ
Tunc interrogauit tobias angłm: &
dixit ei. Obsecrote azarias fr̃. ut di¬
cas michi quod remediũ habebunt
ista quȩ depisce seruare uissisti. Res
lam si suꝑ carbones ponas: fumus eiꝰ
extricat om̃e genus demoniorũ. suie
a uiro siue amuliere: itaut ultra ñ
accedat adeos. Et fel inunguendoo
culos inquib fuerat albugo: sanabiui¬
tur. Et dixit ei tobias. Ubi ius maneamꝰ.
Respondensq angłs ait. Est hic ragu¬
hel nomine ꝓpinquus uir detribu
tua. & hic habet filiam nomine saram :
sed neq masculũ neq feminã ullũ ha¬
bet alium pret̾ eam. Tibi debetur om̃is
substantia eius. & oportet eã te acciꝑe
coniugem. Pete ergo eam apatre eius.
& dabit tibi eam uxorẽ. Tunc respondit

Expanded text:
enim haec necessaria ad medicamenta utienim haec necessaria ad medicamenta utiliter. Quod cum fecisset, assavit carnes ejus, et secum tulerunt in via - caetera salierunt, quae sufficerent eis, quousque pervenirent in Rages civitatem Medorum. Tunc interrogavit Tobias angelum, et dixit ei: Obsecro te, Azaria frater, ut dicas mihi, quod remedium habebunt ista, quae de pisce servare jussisti? Et rlam si super carbones ponas, fumus ejus extricat omne genus daemoniorum, sive a viro, sive a muliere, ita ut ultra non accedat ad eos. Et fel valet ad ungendos oculos in quibus fuerit albugo, et sanabuntur. Et dixit ei Tobias: Ubi vis ut maneamus? Respondensque angelus, ait: Est hic Raguel nomine, vir propinquus de tribu tua, et hic habet filiam nomine Saram, sed neque masculum, neque feminam ullam habet aliam praeter eam. Tibi debetur omnis substantia ejus, et oportet eam te accipere conjugem. Pete ergo eam a patre ejus, et dabit tibi eam uxorem tunc respondit
Abbreviated transcription (Latin):
pecunia: ꝓqua misisti eum. Sufficie¬
bat nob̃ pauꝑtas nr̃a: ut diuitias cõ¬
putaremus. hor quod uidebamꝰ filiũ
nr̃m. Dixitq tobias. Noli flere: saluus
ꝑueniet filius nr̃. & saluus reuertet᷑
ad nos: & oculi tui uidebunt eũ. Cre¬
do enĩ quod angłs dĩbonus comitet᷑
ei: & bene disponat om̃ia quȩ circa ip¬
sum gerunt᷑: ita cum gaudio reuerta¬
tur ad nos. Ad hanc uocẽ cessauit ma¬
ter eius flere: & tacuiti Profectus ẽ.
autẽ tobias. & canis sẽcutus ẽ eũ: et
mansit prima mansione iuxta fluui¬
um tygris. & exiuit ut lauaret pedes
suos: & ecce piscis inmanis exiuit ad
deuorandũ eum. Que expauescens tobi
as: clamauit uoce magna dicens. Dñe.
inuadit me. Et dixit angłs. Ad p̃hen¬
de branchiam eius: & trahe eũ adte.
¶Quod cum fecisset: attraxit eũ in sicco:
& palpitare cȩpit ante pedes eius. Tunc
dixit ei angłs. Exentera hunc piscem.
& coreius. & fel. & iecur. repone tibi. St̃

Expanded text:
pecunia pro qua misisti eum sufficiepecunia pro qua misisti eum sufficiebat enim nobis paupertas nostra ut divitias conputaremus hoc quod videbamus filium nostrum dixitque ei Tobias noli flere salvus perveniet filius noster et salvus reveroculi tui videbunt eum credo enim quoniam angelus Dei bonus comitetur ei et bene disponat omnia quae circa ipsum geruntur ita ut cum gaudio revertatur ad nos ad hanc vocem cessavit mater eius flere et tacuit profectusque est Tobias et canis secutus est eum et mansit prima mansione iuxta fluvium Tigris et exivit ut lavaret pedes suos et ecce piscis inmanis exivit ad devorandum eum quem expaveas clamavit voce magna, dicens: Domine, invadit me. Et dixit ei angelus: Apprehende branchiam ejus, et trahe eum ad te. Quod cum fecisset, attraxit eum in siccum, et palpitare coepit ante pedes ejus. Tunc dixit ei angelus: Exentera hunc piscem, et cor ejus, et fel, et jecur repone tibi: sunt
Abbreviated transcription (Latin):
Et cũ redieris: restituã tibi mercedẽ tuã
Et dixit illi angłs. Ego ducã & reducã¬
eum adte. Cui tobias respondit. Rogo
te indica mnͥ dequa domo. aut dequa
tribu estu: Cui raphahel angłsdixit.
Genus queris mercenuarii: an ipsum
mercennarium qui cũ filio tuo eat:
Sed neforte sollicitum te reddã: ego
sũ azarias ananiȩ magni filiꝰ. Et tobi¬
as respondit. Ex magno genere es tu
sed peto ne irascaris quod uoluerĩ cog¬
noscere genus tuũ. Dixit autẽ illi ãn¬
gelus. Ego sanũ ducã. & sanũ reducã
filium tuũ. Respondens autẽ tobias
dixit. Bene ambuletis. & sit ds̃ iti¬
nere ur̃o. & angłs eius comitet᷑ uob̾cũ.
Tunc ꝑatis om̃ib quȩ erant in uia por¬
tanda: fecit tobias uale patai suo. &¬
matri suȩ: & ambulauerunt ambo simul
Cũq ꝓfecti essent: cepit flere mat̾ eius
& dicere. Baculum senectutis nr̃e tulisti
& transmisisti a nob̾. Nũqua ẽẽt ipsa

Expanded text:
et cum redieris restituam tibi mercedem tuam et cum redieris restituam tibi mercedem tuam et dixit ei angelus ego eum ducam et reducam ad te cui Tobias respondit rogo te indica mihi de qua domo aut de qua tribu es tu cui Rafahel angelus dixit genus quaeris mercennarii an ipsum mercennarium qui cum filio tuo eat sed ne forte sollicitum te reddam ego sum Azarias Ananiae magni filius et Tobias respondit ex magno genere es tu sed peto ne irascaris quod voluerim cognoscere genus tuum dixit autem illi angelus ego sanum ducam et sanum tibi reducam filium tuum respondens autem Tobias dixit bene ambuletis et sit Deus in itinere vestro et angelus eius comitetur vobiscum tunc paratis omnibus quae erant in via portanda fecit Tobias vale patri et matri suae et ambulaverunt ambo simul cumque profecti essent coepit flere mater eius et dicere baculum senectutis nostrae tulisti et transmisisti a nobis numquam esset ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
egressus tobias. inuenit uiuene splen¬
didum stantẽ p̃cinctum. & quasi pa¬
ratũ ad ambulandũ. & ignorans quod
angłs dĩ eẽt. salutauit eum cedixit.
Unde te habemꝰ bone iuiuenis:At ille
respondit. Ex filus isrł. Et tobias dix̃
ei. Nosti uiã quȩ ducit in regionẽ me¬
doꝵ. Cui respondit. Noui: & om̃ia iti¬
nera eius frequent̾ ambulaui: & man¬
monte ex bathanis. Cui tobias ait. Su¬
stine me obsecro: donec hec ipsa nun¬
tiem patiri meo. Tunc ingressus tobias¬
indicauit uniuersa hȩc patui suo: su¬
ꝑ que ad miratus pat̾. rogat ut intro¬
iret adeũ. Ingressus itaq salutauit eũ.
& dix̃. Gaudium tibi semꝑ sit. Et tobĩas
ait. Quale mͥ gaudium erit. qui inte¬
nebris sedeo: & lumen celi nontudeo.
Cui ait iuuenis. forti anuno esto. in ꝑ¬
ximo est ut adõ eitrers Dixit itaq illi
tobias. Nuinquid poteris ꝑducere filiũ
meũ adgabelũ in rages ciuitatẽ medoꝵ

Expanded text:
egressus Tobias invenit iuvenem splenegressus Tobias invenit iuvenem splendidum stantem praecinctum et quasi paratum ad ambulandum et ignorans quod angelus Dei esset salutavit eum et dixit unde te habemus bone iuvenis at ille respondit ex filiis Israhel et Tobias dixit ei nosti viam quae ducit in regionem Medorum cui respondit novi et omnia itinera eius frequenter ambulavi et manmonte Exbathanis cui Tobias ait sustine me obsecro donec haec ipsa nuntiem patri meo tunc ingressus indicavit universa haec patri suo super quae admiratus pater rogat ut introiret ad eum ingressus itaque salutavit eum et dixit gaudium tibi semper sit et Tobias ait quale mihi gaudium erit qui in tenebris sedeo et lumen caeli non video cui ait iuvenis forti animo esto in proximo est ut a Deo cureris dixit itaque illi Tobias numquid poteris perducere filium ages Medorum
Abbreviated transcription (Latin):
inquire. Om̃i tempore benedie dm̃.
& pete abeo ut uias tuas dirigat: &
om̃ia consilia tua inipso ꝑmaneant.
Indico etiã tibi filimi dedisse me decẽ
talenta argenti dũ infantulus eẽs ga¬
belo. in rages ciuitatẽ medorũ: &e eyro¬
graphũ eius apud me habeo. Et idõ
ꝑ quire qͦmͦ ad eum ꝑuenias. & recipi¬
as abeo sup̃ memoratũ pondus argen¬
ti: & restituas ei cyrographũ suũ. Noli
timere fili mĩ. Pauꝑem quidẽ uitã ge¬
rimus: sed multa bona habebimus
sitimuerimꝰ dm̃: & recesserimꝰ ab omi
peccato. & fecerimꝰ bene¶ unc tobias
respondit patri suo: & dixit. Oñita
quȩcũq p̃cepisti mͥ faciam pat̾. qͦmͦ
autẽ hanc pecuniã inquirã ignoro.
ei: S neq uiã ꝑquãꝑgat᷑ illuc. aliqñdo
cognoui. Tunc pat suus respondit illi.
ine habeo: quod dũ illi ostenderis. sta
restituet. Sed ꝑgenunc.
& inqͥre tibi aliquẽ fidelem tutũ.
qui eat tecũ. salua mercede sua dum
ad huc iuiuo: ut recipias eam.Tunc

Expanded text:
quire. Omni tempore benedic Deum: et pete ab eo, ut vias tuas dirigat, et omnia consilia tua in ipso permaneant. Indico etiam tibi, fili mi, dedisse me decem talenta argenti, dum adhuc infantulus esses, Gabelo, in Rages civitate Medorum, et chirographum ejus apud me habeo: et ideo perquire quomodo ad eum pervenias, et recipias ab eo supra memoratum pondus argenti et restituas ei chirografum suum noli timere fili mi pauperem quidem vitam gerimus sed multa bona habemus si timuerimus Deum et recesserimus ab omni peccato et fecerimus bene tunc Tobias respondit patri suo et dixit omnia quaecumque praecepisti mihi faciam pater quomodo autem hanc pecuniam inqilli sed neque viam qua pergatur illuc aliquando cognovi tunc pater suus respondit illi me habeo quem dum illi ostenderis statim restituet sed perge nunc et inquire tibi aliquem fidelem virum qui eat tecum salva mercede sua dum adhuc vivo ut recipias ea tunc
Abbreviated transcription (Latin):
pectu eorũ ablatus ẽ: & ultra eum ui¬
dere ñ potuerunt. Cunc ꝓstrati ꝑ ho¬
ras tres in faciem: benedixeriuit dm̃
Et exurgentes: narrauerunt om̃ila
mirabilia eius ¶Aꝑiens autẽ tobias se¬
nior os suũ: benedixit dñm & dixit.
agnus es dñe inȩternũ: &
in omia secula regnũ tuũ: qm̃ tufla¬
gellas & saluas: deducis ad inferos
&e reducis: & non ẽ. qui effugiat ma¬
num tuã. Confitemini dño filii isrt.
& in conspectu gentiũ laudate eum.
qm̃ idõ disꝑsit uos. inter gentes quȩ
ignorant dm̃. ut uos narretis nura¬
bilia eius: & faciatis scire eos quia
non ẽ. alius ds̃ om̃ps p̃ter eũ. Ipse ca¬
stigauit nos ꝓpt̾ iniquitates nr̃as.¬

Expanded text:
pectu eorum ablatus est et ultra eum vipectu eorum ablatus est et ultra eum videre non potuerunt tunc prostrati per horas tres in faciem benedixerunt Deum et exsurgentes narraverunt omnia mirabilia eius aperiens autem Tobias senagnus es Domine in eternum: et in omnia secula regnum tuum. Quoniam tu flagellas et salvas, ducis ad infernum et reducis: et non est qui effugiat manum tuam. Confitemini Domini filii Srahel: et in conspectu gentium laudate eum. Quoniam ideo dispersit vos in gentes que ignorant eum ut vos narretis mirabilia eius: et faciatis scire eos quia non est alius Deus omnipotens preter eum. Ipse castigabit nos propter iniquitates nos
Abbreviated transcription (Latin):
nifesto gͦ uob̾ ueritatẽ: & non abscon¬
dã auobꝰ sermonẽ occultũ. Quando
orabas cũ lacrimis. & sepeliebas mor¬
tuos. & derelinquebas prandium.
& mortuos abscondebas ꝑdiem in
domo tua. & nocte sepeliebas: ego
obtuli orationẽ tuã dño. Et quia ac¬
ceptus eras dõ: necesse fuit ut tẽpta¬
tio ꝓbaret tẽ. Et nunc misit medo¬
mĩnus ut curarem te: & sarã uxorẽ
filii tui ademonio liberarem. Ego sũ
raphahel angłs unus ex septẽ qui
astamus ante dñm. Cũq hȩc audis¬
sent turbati sunt. & trementes ceci¬
derunt suꝑ faciem suã. Dixit q eis
angłs. Pax uobis: nolite timere. Et¬
enim cũ essem uobcũ ꝑ uoluntatẽ
di: ipsum benedicite. & cantate ei.
uidebar quidẽ uobiscũ manducare
& bibere: sedego cibo inuisibili epo¬
tui qui ab hominib uderi ñ potest
utor. Tempus ẽ. gͦ ut reuertar ad
eum qui me misit: uos autẽ bene¬
dicite dñm ÷ & narrate om̃ia nura¬
bilia eius. Et cum hoc dixisset. abas¬

Expanded text:
 non abscondam a vobis sermonem occultum quando orabas cum lacrimis et sepeliebas mortuos et derelinquebas prandium et mortuos abscondebas per diem in domo tua et nocte sepeliebas ego obtuli orationem tuam Domino et quia acceptus eras Deo necesse fuit ut temptatio probaret te et nunc misit me Dominus ut curarem te et Sarram uxorem filii tui a daemonio liberarem ego enim sum Rafahel angelus unus ex septem qui adstamus ante Dominum cumque haec audissent turbati sunt et trementes ceciderunt super faciem suam dixitque eis angelus pax vobis nolite timere etenim cum essem vobiscum per voluntatem Dei ipsum benedicite et cantate illi videbar quidem vobiscum manducare et bibere sed ego cibo invisibili et potu qui ab hominibus videri non potest utor tempus est ergo ut revertar ad eum qui me misit vos autem benedicite Deum et narrate omnia mirabilia eius et cum haec dixisset ab as
Abbreviated transcription (Latin):
q peccatores. & facite iusticiã corã dõ:
credentes quodfaciat uob̾cũ miscdiã
suã. Ego autẽ & anima mea: in eole¬
tabunur. Benedicite dñm om̃s elec¬
ti eius: agite dies leticie & confitemi¬
ni illi. Hierłm ciuitas dĩ: castiga¬
uit te dñs inoꝑib manuũ tuarũ.
Confitere dño inbonis: & benedic
dm̃ scłoꝵ÷ ut reedificet inte tab̾na¬
culum suum: & reuocet ad te om̃s
captiuos: & gaudeas in om̃ia scl̃a
scłor. Luce splendida fulgeb. &
om̃s fines t̾re ad orabunt te. Nationes
ex longinquo ad de uenient: & mu¬
nera deferentes adorabunt dũm in
te. & terrã tuã in sanctificatione habe

Expanded text:
peccatores et facite iustitiam coram Deo credentes quod faciat vobiscum misericordiam suam ego autem et anima mea in eo laetabimur benedicite Dominum omnes electi eius agite dies laetitiae et confitemini illi Hierusalem civitas Dei castigavit te Dominus in operibus manuum tuarum confitere Domino in bonis et benedic Deum saeculorum ut reaedificet in te tabernaculum suum et revocet ad te omnes captivos et gaudeas in omnia saecula saeculorum luce splendida fulgebis et omnes fines terrae adorabunt te nationes ex longinquo ad te venient et munera deferentes adorabunt Dominum in te et terram tuam in sancti
Abbreviated transcription (Latin):
ut pars dimidia quȩ suꝑerat. postobi¬
tum eoꝵ. tobie dñio deueniret¶. Cunc
uocauit ad se tobias angłm. que qui¬
dem hominẽ estimabat: dixitq ei.
Azarias fr̃: peto ut auscultes uerba
mea. Si meipsũ tradã tibi seruũ: nol
ero condignus ꝓuidentiȩ tuȩ. Tam̃
obsecro. ut assumas tibi animalia siue
seruitia. & uadas ad gabelum in ra
graphum suũ. & recipias abeo pecu¬
niam: & roges eum uenire ad nupti
as meas. Scis enĩ ipse qm̃ numerat
dies pat̾ meus: & si tarda uero una
die plus. contristatur anima eius.
rauerit me. cuius ad iuram̃tum
sꝑnere non possum. Tunc rapbahel
assumens quatuor ex serus raguhe¬
lis. & duos camelos: inrages ciuitatẽ
medoꝵ prexit. Et inueniens gabelũ
dedit ei cyrographũ suũ: & recepit
omnẽ pecuniam : indicauitq ei de
tobia filio tobiȩ om̃ia quȩ gesta sunt:
fecitq eũ secũ uenire add nuptias. Cũq
ingressus eẽt domũ raguhelis: in ue¬

Expanded text:
ut pars dimidia quae supererat post obiut pars dimidia quae supererat post obitum eorum Tobis dominio deveniret tunc vocavit ad se Tobias angelum quem quidem hominem aestimabat et dixit ei Azarias frater peto ut auscultes verba mea si me ipsum tradam tibi servum non ero condignus providentiae tuae tamen obsecro ut adsumas tibi animalia sive servitia et vadas agraphum suum, et recipiat ab eo pecuniam, rogetque eum venire ad nupas meas. Scis enim ipse quoniam numerat pater meus dies: si tardavero una die plus, contristatur anima ejus. Raguel, cujus adjuramentum spernere non possum. Tunc Raphael assumens quatuor ex servis Raguelis, et duos camelos, in Rages civitatem Medorum perrexit et inveniens Gabelum dedit ei chirografum suum et recepit omnem pecuniam indicavitque ei de Tobia filio Tobiae omnia quae gesta sunt fecitque eum secum venire ad nuptias cumque ingressus esset domum Raguhelis inve
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ raguhel uidelicet & anna uxor eiꝰ.
& dixerunt. Benedicius tedñe ds̃
isirł: quia non contigit nob̾ que ad¬
modum putabamꝰ : fecisti enĩ nob̾cũ
miscdiam tuã. Exclusisti a nob̃ inimi¬
cum ꝑsequentẽ nos. misertus es au¬
tẽ duobus unicis. fãc eos dñe inpleniꝰ
benedicere te. & sacrificium tibi lau¬
dis tuȩ & suȩ sanitatis offerre: ut cog̃¬
noscat uniuersitas gentium. quia ds
solus tues. inuniuiersa terra.Statĩq
precepit serus sius raguhel. ut reple¬
rent fossã quã fecerant. priusquã lu¬
cesceret. Uxori autẽ suȩ dixit. ut in¬
strueret conuiuiũ: & p̃ꝑaret om̃ia
quȩ in cibos erant iter agentibꝰ neces¬
saria. Duas quoq uaccas pingues.
& quatuor arietes occidi fecit: & pa¬
rari epulas om̃ibꝰ uicuris suis. cun¬
ctisq amicis: & adiurauit raguhel
tobiã. ut duas ebdomadas moraren¬
tur apud eum. Deom̃ib aut̃e quȩ
possidebat raguhel dimidiã partem
dedit tobie: & fecit hanc scripturam

Expanded text:
uhel videlicet et Anna uxor eius et dixerunt benedicimus te Domine Deus Israhel quia non contigit nobis quemadmodum putabamus fecisti enim nobiscum misericordiam tuam et exclusisti a nobis inimicum persequentem nos misertus es autem duobus unicis fac eos Domine in plenius benedicere te et sacrificium tibi laudis tuae et suae sanitatis offerre ut cognoscat universitas gentium quia tu es Deus solus in universa terra statimque praecepit servis suis Raguhel ut replerent fossam quam fecerant priusquam lucesceret uxori autem suae dixit ut instrueret convivium et praepararet omnia quae in cibos erant iter agentibus necessaria duas quoque vaccas pingues et quattuor arietes occidi fecit et parari epulas omnibus vicinis suis et cunctis amicis et adiuravit Raguhel Tobiam ut duas ebdomadas moraretur apud eum de omnibus autem quae possidebat Raguhel dimidiam partem dedit Tobiae et fecit hanc scripturam
Abbreviated transcription (Latin):
sed sola posteritatis dilectione. inqua
miserere nob̾: & consenescamꝰ ambo
parit̾ sani.
Et factum ẽ. circa pullorui cantũ.
accersiri uissit raguhel seruos suos
& abierunt cũ eo ut foderent sepul¬
chrum. Dicebat enĩ: ne simili modo
e ueniret ei. quo & egeris illis septẽ
qui sunt ingressi adeam. Cũq paras¬
sent fossã: reuersus raguhel ad uxorẽ
suã. dixit ei. Mitte unã exancillis tu¬
is. & iudeat simortuus est. uit sepeliã
illũ antequã illuceseat. Et misit unã
ex ancilł sius. Quȩ ingressa cubiculũ.
repꝑit eos saluos. & incolumes secũ pa¬
riter dormientes. Et reuersa nuntia

Expanded text:
sed sola posteritatis dilectione, in quamiserere nobis, et consenescamus ambo pariter sani. Et factum est circa pullorum cantum, accersiri jussit Raguel servos suos, et abierunt cum eo pariter, ut foderent sepulcrum. Dicebat enim: ne forte simili modo evenerit ei, quo et caeteris illis septem viris qui sunt ingressi ad eam. Cumqsent fossam, reversus Raguel ad uxorem suam, dixit ei: Mitte unam ex ancillis, ut videat, an mortuus est, ut sepeliam eum antequam illucescat. Et misit unam ex ancillis suis. Quae ingressa cubiculum, invenit eos salvos et incolumes, securiter dormi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑium om̃ib nationibꝰ inquib disꝑ¬
sisti nos. Et nunc dñe magna udicia
tua: quia non eginꝰ scđm p̃cepta tua
& non ambulauimꝰ sinceriter corãte.
Et nunc dñe scdm uoluntatẽ tuã fac
re. Fadẽ itaq die contigit ut sara fi¬
lia raguel in ciuitate medorũ. ut &¬
ipsa audiret imꝓꝑium abuna ex
ancillis patris sui: qm̃ tradita fue¬
asmodeus occideret eos. mox ut in¬
gressi fuissent ad eã. Ergo cũ ꝓcul¬
pa sua in creparet puellã: respon
dit ei dicens. Amplius ex te ñuidea¬
mus filiũ aut filiam suꝑ terrã. in¬
terfectrix uirorũ tuoꝵ. Nũquid &¬
me occidẽ uis. sicut etiã occidisti
septem uiros: Ad hanc uocẽ ꝑrexit
bus dieb. ac̃trib noctib ñmandu¬
cauit neq bibit: sedinoratione ꝑ¬
sistens. lacrimis dep̃cabat᷑ dñm. ut
abisto imꝓꝑio liberaret eã. factũ ẽ
autẽ tercia die dum cõpleret oratio¬
nẽ: benedicens dñm dixit. Benedi¬
ctum ẽ. nom̃ tuũ ds̃ patrũ nr̃oꝵ.

Expanded text:
ium omnibus nationibus in quibus dispersisti nos et nunc Domine magna iudicia tua quia non egimus secundum praecepta tua et non ambulavimus sinceriter coram te et nunc Domine secundum voluntatem tuam fac re eadem itaque die contigit ut Sarra filia Raguhel in civitate Medorum ut et ipsa audiret inproperium ab una ex ancillis patris sui quoniam tradita fueAsmodeus occiderat eos mox ut ingressi fuissent ad eam ergo cum pro culpa sua increparet puellam respondit ei, dicens: Amplius ex te non videamus filium aut filiam super terram, interfectrix virorum tuorum. Numquid et occidere me vis sicut jam occidisti septem viros? Ad hanc vocem perrexibus diebus, et tribus noctibus non manducavit, neque bibit: sed in oratione sistens lacrimis deprecabatur Dominum ut ab isto inproperio liberaret eam factum est autem tertia die dum conpleret orationem benedicens Dominum dixit benedictum est nomen tuum Deus patrum nostrorum
Abbreviated transcription (Latin):
ram sũmo dõ elemosina: om̃ib fa
cientib eam. Attende tibi  abom̃i
fornicatione: & p̃ter tixorẽ tulã nũ¬
qũa paciaris crimen scire.Suꝑbiã
nũqu̾a in tuo sensu. aut intuo
uerbo dñari ꝑmittas. In ipsa enĩ
initium sumpsit om̃is ꝑditio. Qui¬
cũq aliquid tibi oꝑatus fuerit. statĩ
mercedẽ ei restidue: & merces mer¬
cennarii tui apud te om̃ino non
maneat. Quod abalio odis fieritͥ.
uide ne alteri tu aliquando facias.
Panẽ tuũ cum esurientibꝰ &e egenis
comede: & de uestimentis tuis nu¬
dos tege. Panẽ tuũ & uinũ tuũ suꝑ
sepulturã iusti constitue: & noli
ex eo manducare & bibere cũ pecea

Expanded text:
osyna omnibus qui faciunt eam adtende tibi fili mi ab omni fornicatione et praeter uxorem tuam numquam patiaris crimen scire superbiam numquam in tuo sensu aut in tuo verbo dominari permittas in ipsa enim initium sumpsit omnis perditio quicumque aliquid tibi operatus fuerit statim mercedem ei restitue et merces mercennarii apud te omnino non maneat quod ab alio odis fieri tibi vide ne alteri tu aliquando facias panem tuum cum esurientibus et egenis comede et de vestimentis tuis nudos tege panem tuum et vinum super sepulturam iusti constitue et noli ex eo manducare et bibere cum
Abbreviated transcription (Latin):
tum. quod consequi potuisset defere¬
bat. Unde factum ẽ. ut hedũ caprarũ
accipiens detulisset domi. Cuius ct̃
udcẽ balantis uir eius audisset. dixit
Uidete nefurtiuus sit: reddite eum
dnis suis:quia nonlicet nob̾ aut ede¬
re ex furto aliquid. aut contingere.
Ad hec uxor eius irata responditꝰ. Mani¬
feste uana fact̾a ẽ spes tua: & elemo¬
sine tuȩ modo parue. uunit. Atq his
& alus huiusmodi uerris: exꝓbrabat
ei. Cunc tobias ingenuit: cecepit ora¬
re cum lacrimis dicens. Iustus es dñe
& om̃ia uidicia tua ustã sunt : &om̃s

Expanded text:
tum quem consequi poterat deferebat unde factum est ut hedum caprarum accipiens detulisset domi cuius cum vocem balantis vir eius audisset dixit videte ne forte furtivus sit reddite eum dominis suis quia non licet nobis ex furto aliquid aut edere aut contingere ad haec uxor eius irata respondit manifeste vana facta est spes tua et elemosynae tuae modo paruerunt atque his et aliis huiusmodi verbis exprobrabat ei tunc Tobias ingemuit et coepit orare cum lacrimis dicens iustus es Domine et omnia iudicia tua iusta sunt et omnes
Abbreviated transcription (Latin):
dixit dñs ꝑamos ꝓpłam. Dies festi
inũ. conuertentur in lamentationem
& luct᷑ũ. Cũ uͦ sol occubuisset: abut &
sepeliuit eum. Arguebant autẽ illũ
om̃s ꝓximi sui dicentes. Iam huius
rei causa interfici uissus es. & itixeffu¬
gisti mortis imꝑium: & iterũ sepelis
mortuos: Sed tobias plus timens dĩn
quã regem: rapiebat corpora occisoꝵ.
&& occultabat indomo sua: & medus
noctib sepeliebat ca. Contigit autẽut
quada die fatigatus a sepultura. ue¬
niens domũ iactasset se iuxta parie¬
tem. & obdormisset: ex nido hirun¬
diuum dormienti illi calida stercora
insiderent suꝑ ocłos eius: fieretq
cȩcus. Hanc autẽ temptationẽ idõꝑ¬
misit dñis euenire illi: ut posteris da¬
retur exemplum pacientiȩ eius sicut

Expanded text:
inus per Amos prophetam dies festi vestri convertentur in lamentationem et luctum cum vero sol occubuisset abiit et sepelevit eum arguebant autem illum omnes proximi sui dicentes iam huius rei causa interfici iussus es et vix effugisti mortis imperium et iterum sepelis mortuos sed Tobias plus timens Deum quam regem rapiebat corpora occisorum et occultabat in domo sua et mediis noctibus sepeliebat ea contigit autem ut quadam die fatigatus a sepultura veniens domum iactasset se iuxta parietem et obdormisset ex nido hirundinum dormienti illi calida stercora insiderent super oculos eius fieretque caecus hanc autem temptationem ideo permisit Dominus evenire illi ut posteris daretur exemplum patientiae eius s
Abbreviated transcription (Latin):
gani qua circa eũ fecerat ds̃ ꝓpter
blasphemiã suã: & iratus multos oc¬
cideret ex filiis isuł: tobias sepeliebat
corpora eorũ. At ubi nuntiatũ ẽ regi.
iussit eũ occidi. & tulit omnẽ sustan¬
tiam etus. Tobias uͦ cũ filio suo. &
cum uxore fugiens. nudꝰ latuit. qr
multi diligebant eum. Post dies uero
quadraginta quinq occideru t re¬
gẽ filii ipsius: & reuersus est tobias
addomũ suã : omĩsq facultas eius re¬
stituta est ei. Post hec uͦ cum eẽt dies fe¬
stus dñi. & factum eẽt prandiũ bonũ
indomotobiȩ. dixit filio suo. Uade ce
adduc aliquos detribu nr̃a. timentes
dm̃: ut epulentur nob̾cũ. Cũq abisset.
reuersus nuntiat unũ ex filus iseł ui
gulatũ iacere inplatea. Statumq exili¬
ens deaccubitu suo. relinquens pran¬
dium. ieuinus ꝑuenit ad corpus.
tollens q illud portauit addomũ suã
occultȩ : ut dum sol occubuisset. caute¬

Expanded text:
pter blasphemiam suam et iratus multos occideret ex filiis Israhel Tobias sepeliebat corpora eorum at ubi nuntiatum est regi iussit eum occidi et tulit ei omnem substantiam eius Tobias vero cum filio suo et cum uxore fugiens nudus latuit quia multi diligebant eum post dies vero quadraginta et quinque occiderunt regem filii ipsius et reversus est Tobias ad domum suam omnisque facultas eius restituta est ei post haec vero cum esset dies festus Domini et factum esset prandium bonum in domo Tobis dixit filio suo vade et adduc aliquos ex tribu nostra timentes Deum et epulentur nobiscum cumque abisset reversus nuntiat unum ex filiis Israhel iugulatum iacere in platea statimque exiliens de accubitu suo relinquens prandium ieiunus pervenit ad corpus tollensque illud portavit ad domum suam occulte ut dum sol occubuisset
Abbreviated transcription (Latin):
ge habuisset decẽ talenta argenti:
& cumulta turba generis sui gabelũ
egent̾ẽ uideret. qui erat extribu
eius: subcẏ rographo dedit illi me¬
moratũ pondꝰ argenti. Post multũ
uͦ temporis mortuo salmanassar re¬
ge. cum regnaret sennacherib filiꝰ
eiꝰ ꝓ eõ. & filios isrt exoios haberet
in conspectũ suo: tobias ꝑgebat ꝑ¬

Expanded text:
habuisset decem talenta argenti et cum multa turba generis sui Gabelum egentem videret qui erat ex tribu eius sub chirografo dedit illi memoratum pondus argenti post multum vero temporis mortuo Salmanassar rege cum regnaret Sennacherim filius eius pro eo et filios Israhel exosos haberet in conspectu suo Tobias
Abbreviated transcription (Latin):
ut roges eum si forte dignabitur
&e filius: tulerunt eum in partẽ.
& rogare ceperunt ut dignaret᷑ di¬
midiam partẽ om̃ium quȩ attule¬
rant acceptã hab̃e. Tunc dixit eis
occulte. Benedicite dm̃ cȩli: & corã
om̃ib uiuentib confitemini ei. qm̃
mentũ regis abscondere bonũ ẽ. oꝑa
autẽ dĩ reuelare & confiteri honorificũ
est. Bona ẽ. oratio cum ieuinio: & ele¬
mosina magis qu̾a thesauros auri
condere: qm̃ elemosina amorte li¬
berat: & ipsa ẽ. quȩ purgat pecca¬
ta: & facit in uenire uitã ęternam.

Expanded text:
ut roges eum si forte dignabitur ut roges eum si forte dignabitur r scilicet et filius tulerunt eum in partem et rogare coeperunt ut dignaretur dimidiam partem omnium quae adtulerant acceptam habere tunc dixit eis occulte benedicite Deum caeli et coram omnibus viventibus confitemini illi quoniam mentum regis abscondere bonum est: opera autem dei reuelare et confiteri honorificum est. bona est oratio cum ieiunio, et elemosyna magis quam thesauros auri condere. quoniam elemosyna a morte liberat et ipsa est quae purgat peccata et faciet inuenire uitam aeternam.
Abbreviated transcription (Latin):
te dñe ds̃ isrł. qm̃ tu castigasti me¬
& tu saluasti me: ecce uideo tobiam
filiũ meũ. Ingressa ẽ. etiã post seꝑtẽ
pecora sana. & cameli. & pecunia mul¬
ta uxoris: sed ce peciuua qũã receꝑat
agabelo. Et narrauit parentibꝰ suis
omia beneficia dĩ quȩ fecisset cura
eũ ꝑ hominẽ qui eum duxerat᷑. uene¬
runt q achior. & nabath. consobrini
toble. gaudentes ad tobin.: congratu¬
lantes ei deom̃ib bonis quȩ curra illũ
ostenderat ds̃: & ꝑseptem dies epu
pondens tobis: dixit patrri suo. Pat.
qua mercedem dabimꝰ ei: aut quid
dignũ poterit ẽẽ. beneficus eius:
Meduxit ce reduxit sanũ pecuniã
agabelo ipse suscepit: uxorẽ ipse
habere me fecit: & demoniũ ab ẽa
compescuit: gaudium parentibus
eius fecit: me ipsũ a deuoratione
piscis eripuit: te quoq fecit uide
lumen cęli: & bonis omib ꝑeũ reple¬
ti sumus. Quid illi adhec dignum¬
poterimus dare. Sed peto te pater:

Expanded text:
te, Deus Israel, quoniam castigasti mete, Deus Israel, quoniam castigasti me, et sanasti me; et ecce video Tobiam filium meum. Ingressa est et post septem pecora, et cameli, et pecunia multa uxoris; sed et illa pecunia, quam receperat a Gabelo: et narravit parentibus suis omnia beneficia Dei, quae fecisset circa eum per hominem qui eum duxerat. Veneruntque Achior et Nabath consobrini Tobiae, gaudentes ad Tobiam, et congratulantes ei de omnibus bonis, quae circa illum ostenderat Deus. Et per septem dies epulpondens Tobias, dixit patri suo: Pater, quam mercedem dabimus ei? aut quid dignum poterit esse beneficiis ejus? Me duxit et reduxit sanum, pecuniam a Gabelo ipse recepit, uxorem ipse me habere fecit, et daemonium ab ea ipse compescuit, gaudium parentibus ejus fecit, me ipsum a devoratione piscis eripuit, te quoque videre fecit lumen coeli, et bonis omnibus per eum repleti sumus. Quid illi adpoterimus dare sed peto te pater mi
Abbreviated transcription (Latin):
adora dñm dm̃ tuũ: & gr̃as agens
ei. accedens ad patr̃e tiui oscu¬
lare eum. Statiq lini suꝑ oculos
eius ex felle isto piscis. quod portas
tecum. Scias enim quod mox aꝑien¬
tur oculi eius: & uidebit pat̾ tuuis
lum̃ cęli: & iaspectu tuo gaude¬
bit. Tunc p̃cucurrit canis qui simul
dimento suȩ caudȩ. gaudebat. Exur¬
gens cȩcus pater. cepit offendens pe¬
dib currere: & data manu puero
occurrit obuiam filio suo: & suscipi¬
ens osculatus est eum cũ uxore sua.
&e ceperunt flere pregaudio. Cũq ad¬
orassent dm̃. & grãs egissent: conse¬
derunt. Tunc sumens tobias defelle
piscis. liniuit ocłos patiei suo Et su¬
stinuit quasi dimidiam fere horã ⁊ &
cepit albugo ex oculis eius quasi men¬
branum ouiꝰ egredi. Qũe apprehenders
tobias: traxit aboculis eius. Statĩq
uisũ recepit. & glorificabant dm̃ ap¬
se uidelicet & uxor eius. & om̃s qui
sciebant eũ. Dicebatq tobias. Benedico

Expanded text:
adora Dominum Deum tuum: et gratias agens adora Dominum Deum tuum: et gratias agens ei, accede ad patrem tuum, et osculare eum. Statimque lini super oculos ejus ex felle isto piscis, quod portas tecum. Scias enim quoniam mox aperientur oculi ejus, et videbit pater tuus lumen coeli, et in aspectu tuo gaudebit. Tunc praecucurrit canis, qui simul dimento suae caudae gaudebat. Et consurgens caecus pater ejus, coepit offendens pedibus currere, et data manu puero, occurrit obviam filio suo. Et suscipiens osculatus est eum cum uxore sua, coeperunt ambo flere prae gaudio. Cumque adorassent Deum, et gratias egissent, consederunt. Tunc sumens Tobias de felle piscis, linivit oculos patris sui. Et sustinuit quasi dimidiam fere horam: et coepit albugo ex oculis ejus, quasi membrana ovi, egredi. Quam apprehendens Tobias traxit ab oculis ejus, statimque visum recepit. Et glorificabant Deum, ipse videlicet, et uxor ejus, et omnes qui scieban
Abbreviated transcription (Latin):
honorare socrum: diligere maritũ:
regere familiam: gubnare domũ.
&e seipsam in reprehensibilẽ exhibe.
Cũq reuerterent᷑. ꝑ uenerunt ac̃
charram. quȩ ẽ. in medio itinere con¬
tra niniue: decimo die. Dixitq an¬
głs. Tobias fr̃: scis que admodũ reli¬
quisti patrẽ tuum. Si placet itaq tͥ
precedamus. & lento gradu sequant᷑
iter nr̃m familiȩ: simul cum con¬
iuige tua & cũ animalib. Cũq hoc
placuisset ut irent: dixit raphahel
ad tobiam. Tolle tecum ex felle piscis.
erit enĩ necessarium. Tulit itaq to¬
bias ex felle illo. & abierunt. Anna
uͦ sedebat secus uiã cotidie in suꝑ¬
cilio montis: unde respicere poterat
de longinquo. Et dum ex eodẽ loco spe¬
cularetur aduentum eius. uidit
alonge. & ilico cognouit uenientẽ
filium suũ: curiensq nuntiauit
uiro suo dicens. Ecce uenit filius
tuus. Dixitq raphahel adtobiam.
At ubi introieris domĩi tuã: statim

Expanded text:
honorare soceros diligere maritum honorare soceros diligere maritum regere familiam gubernare domum et se ipsam inreprehensibilem exhibere cumque reverterentur pervenerunt ad Charram quae est in medio itinere contra Nineven undecimo die dixit angelus Tobias frater scis quemadmodum reliquisti patrem praecedamus, et lento gradu sequantur iter nostrum familiae, simul cum conjuge tua, et cum animalibus. Cumque hoc placuisset ut irent, dixit Raphael ad Tobiam: Tolle tecum ex felle piscis: erit enim necessarium. Tulit itaque Tobias ex felle illo, et abierunt. Anna autem sedebat secus viam, quotidie in supercilio montis, unde respicere poterat de longinquo. Et dum ex eodem loco specularetur adventum ejus, vidit a longe, et illico agnovit venientem filium suum: currensque nuntiavit viro suo, dicens: Ecce venit filius tuus: Dixitque Raphael ad Tobiam: At ubi introieris domum tuam, statim
Abbreviated transcription (Latin):
cotidie exiliens circumspiciebat. &cir¬
cuibat uias om̃s ꝑquas spes remean¬
di iudebatur: ut ꝓcul iuderet eũ
si fieri posset uenientẽ. At uͦ raguhel
dicebat ad generũ suum. Mane hic.
& ego mittã nuntium salutis de te
ad tobiam patrem tuũ. Cui tobias
dixit. Ego noui quia pat̾ m̃s & mat̾
mea modo computant dies: & cruci¬
atur sp̃s eorum inipsis. Cũq uerbis
multis rogaret raguhel tobiam. &
ille  nulla racione uellet audire: dra¬
didit ei sarã. & dimidiam partẽ om¬
nis substantiȩ suę. inpueris. inpu
ellis. inpecudibus. in camelis. & in
uaccis. & pecunia multa: & saluũ
atq gaudentem dimisit eũ ase di¬
cens. Angls dñi scs̃ sit initinere urõ.
ꝑducat q uos in columes: & inuenia¬
tis om̃ia recte cirra cõparentes ur̃os.
& uideant ocłi mei filios ur̃os. ante¬
quã moriar. Et adprehendentes ꝑa¬
rcutes filiam suã: osculati sunt eam.
& dimiserunt eam. monentes eam

Expanded text:
quotidie exsiliens circumspiciebat, et cirquotidie exsiliens circumspiciebat, et circuibat vias omnes, per quas spes remeandi videbatur ut procul videret eum si fieri possit venientem at vero Raguhel dicebat ad generum suum mane hic et ego mittam nuntium salutis de te ad Tobiam patrem tuum cui Tobias dixit ego novi quia pater meus et mater mea modo dies conputant et cruciatur spiritus eorum in ipsis cumque verbis multis rogaret Raguhel Tobiam et ille eum nulla ratione vellet audire tradidit ei Sarram et dimidiam partem omnis substantiellis, in pecudibus, in camelis, et in vaccis, et in pecunia multa: et salvum atque gaudentem dimisit eum a se, dicens angelus Domini sanctus sit in itinere vestro perducatque vos incolomes et inveniatis omnia recte circa conparentes vestros et videant oculi mei filios vestros priusquam moriar et adprehendentes parentes filiam suam osculati sunt eam et dimiserunt ire monentes eam
Abbreviated transcription (Latin):
tam generationẽ: & sit sem̃ ur̃m
benedictũ adõ istł. qui regnat in.
scła seculoꝵ. Cũq om̃s dixissent a¬
men: accesserunt ad conuuium.⁊
sed ce cum timore dñi nuptiarum
couiuium exercebant.
uin uͦ moras faceret tobias cau¬
sã nuptiarũ: sollicitus erat pater
cius tobias dicens. Putas quare mo¬
ratur filiꝰ m̃s: aut quare detentus
est ibi: Putasne gabelus mortuus
est & nemo redditilli pecuniã: Cepit
autẽ contristari nimis ipse &e anna
uxor eius cũ eo: &perunt ambo
simul flere. eoquod die statuto mi¬
nime reuerteretur filius eoꝵ ad eos.
flebatq gͥ mat̾ eiꝰ in remediabilibꝰ la¬
crimis atq dicebat. Heu me filimĩ
ut quid te misimus ꝑegrinari. luñr
oculoꝵ nr̃oꝵ: baculũ senectutis nr̃e:
solatium uitȩ nr̃ȩ : spem posteritatis
te non debuimus dimittere a nobis.
Cui dicebat tobias. Tace & noli turba¬
ri: sanus ẽ. filius nr. Satis fidelis ẽ.
uir ille: cũ quo misimus eum. Illa
autẽ nullomͦ consolari poterat: sed

Expanded text:
tam generationem et sit semen vestrum benedictum a Deo Israhel qui regnat in saecula saeculorum cumque omnes dixissent amen accesserunt ad convivium sed et cum timore Domini nuptiarum convivium exercebant cum vero moras faceret Tobias causa nuptiarum sollicitus erat pater eius Tobias dicens putas quare moratur filius meus aut quare detentus est ibi putasne Gabelus mortuus est et nemo illi reddet pecuniam coepit autem contristari nimis ipse et Anna uxor eius cum eo et coeperunt ambo simul flere eo quod die statuto minime reverteretur filius eorum ad eos flebat igitur mater eius inremediabilibus lacrimis atque dicebat heu heu me fili mi ut quid te misimus peregrinaoculorum nostrorum, baculum senectutis nostrae, solatium vitae nostrae, spem posteritatis te non debuimus dimittere a nobis. Cui dicebat Tobias: Tace, et noli turbari, sanus est filius noster: satis fidelis est vir ille, cum quo misimus eum. Illa autem nullo modo consolari poterat, sed