comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tereet uxcoretuis qm̃ siã ñuuilt adultertri. ñ occidit aliũ q ñult occidi sic & deteteris intelle¬
gend̃ pceptis : Et ipsa carts : de corde puro debet eẽ ñ deficto. & deconscentia bona & fide
nonficta : Conscentia sepeponit᷑ ꝓspe : sicut in hocloco : Carttu sergo despe bona deb & deb&¬
ꝓcedere : qr id eo deb &dm̃ & ꝓxinũ diligere ut ȩtnci p̃mia sper& se exnde recepturã : De
fide ita ñsita ut qđ credit dintellegit opere ꝑficiat: Ia fides fictuẽ q̃ confitet᷑ore sedñ
tene f̃corde neq ex omat᷑ operib quã multih abent dequib: dict᷑: Consitent᷑ se nossedñ
factis aut negant : fidesuõ uercẽ. quȩ tenet᷑ corde ꝓfitet᷑ ore ꝑficit᷑opere : a quib: sub ur¬

Expanded text:
ejus, quoniam non vult suam adulterari; non occidit alium, quia non vult occidi: sic de caeteris iintelligendum est praeceptis. Et ipsa charitas de corde puro debet esse non de ficto, et conscientia bona et fide non ficta. Conscientia saepe ponitur pro spe, sicut in hoc loco. Charitas ergo de spe bona debet procedere, quia ideo debet Deum et proximum diligere, ut aeterna praemia se speret exinde recepturum. De fide etiam non ficta, ut quod credit et intelligit, opere perficiat. Nam fides ficta est quae confitetur ore, sed non tenetur corde, neque exornatur operibus, quam multi habent, de quibus dicitur: Confitentur se nosse Deum, factis autem negant. Fides vero vera est quae tenetur corde, profitetur ore, perficetur opere. A quibus subau
Abbreviated transcription (Latin):
acceptus habecit᷑ : quicixp̃s iħs uenit pecattores saluos facere siuit ipsedix̃ : Nueni uo¬
ccre iustos: sed peccatores ad poenitentiũ. &uenit filius hominis salure qđ perierat:
Sed quȩrenduest. quare dicat apłs quoꝵ̃ primꝰ ego sũ. Nũ quid anteeũ ñ fuit peccato
&un : Nũquid ente eũ ñ fuer̃ peccatores sodo mitȩ. & iudei quidñm crucifixer̃ : uł nũ quid¬
uł nũ quid illũ primũ uenit uocare & saluare : Nũ quid ante eũ nẽ uocatꝰ & saluatꝰ p&rus aluq
& primꝰ int̃ alios in malo. & ponit᷑ aliquando ꝓordine ł dignitate : Sed in hoc loco apłs causa
humilitiifis primu sedix̃ : qua sipeiorẽ alis aut pessimũ om̃iũ : Sic enĩ soliti sumꝰ dicere :
Verbi gratia : Transit rex aut quȩ lib& potestas ꝑquendã locũ &inuenit turbã latro¬
nũ &idic̃ quis ẽ primꝰ in uob: ad ducite illũ. id: quisẽ primꝰ admalũ cuius actoritate¬

Expanded text:
t ipse dixit: Non veni vocare justos, sed peccatores , ad poenitentiam, et venit Filius hominis salvare quod perierat. Sed quaerendum est quare dicat Apostolus: Quorum primus ego sum. Nunquid ante eum non fuit peccator Cain? Nunquid ante eum non fuerunt peccatores Sodomitae et Judaei, qui crucifixerunt Dominum? Vel nunquid illum primum venit vocare et salvare? Nuet primus inter alios in malo: et ponitur aliquando pro ordine vel dignitate. Sed in hoc loco Apostolus causa humilitatis primum se dixit, quasi pejorem aliis, aut pessimum omnium. Sic enim soliti sumus dicere, verbi gratia: Transit rex aut quaelibet potestas per quemdam locum, et invenit turbam latronum, et dicit: Quis est primus in vob
Abbreviated transcription (Latin):
indomopatris. & ꝓdiũ sitate merito rũ erit retributio cȩlestiũ premiorũ : N quo
alibi iste alibi ille sit remunerandus: sed sic̃ sol & luna acstellȩ om̃s differen¬
tes a se cluritate in unos caelo. ita differentes electi meritis. uno coronabuntur
in regno: Seminatur. iđt sepelit corpus incorruptione. qx corrũpit a uermibus
& scatetatq putrescit: surget in incorruptione. qr corrũpit a uermibus & scatet

Expanded text:
in domo Patris, et pro diversitate meritorum erit retributio coelestium praemiorum: non quod in domo Patris, et pro diversitate meritorum erit retributio coelestium praemiorum: non quod alibi iste, alibi ille sit remunerandus, sed sicut sol et luna ac stellae omnes differentes a se claritate, in uno sunt coelo, ita differentes electi meritis, omnes uno coronabuntur in regno. Seminatur, id est sepelitur corpus in corruptione, quia corrumpitur a vermibus, et scatet atque putrescit; surget in c
Abbreviated transcription (Latin):
fluentu: Ergosicut unũ qđq animal ꝓpriũ habet corpus. nec habere potestaltenus:
ita unus quisq homo suũ non alteruis resumet corpus indie uidicui: & quẽ ad modũ exuna
in pensi diuersae caro animaliũ: ita unuis darnis homines diuersierunt dignitate
in it surrectione ut tidis unusquisq appareat qualis fuent merta: Et corpora cȩles¬
tiũ suit : & corporia terrestria: Corpor celestias uolatiliũ : terrestriu hominum
& animaliũ tertũ in colentiũ: uł corpora cȩlestiua. sol: luna. stellȩ. quȩ corporas
s̃. ut pote ignec. nũ &iudent᷑ : Alia celestiũ gloru. iđt dignitas uł luritus : aliaterres
solis talialunȩ &c&̃: Sic̃ sol & luna ac stellȩ cũ sint unius naturȩ. diuersȩ cimendic
rititis s̃ : itu homines cũ sint unius generis. mnerito tam̃ dissimiles erunt ngła. sic̃¬

Expanded text:
fluenta. Ergo sicut unumquodque animal proprium habet corpus, nec habere potest alterius, fluenta. Ergo sicut unumquodque animal proprium habet corpus, nec habere potest alterius, ita unusquisque homo suum, non alterius resumet corpus in die judicii. Et quemadmodum ex una impensa diversa est caro animantium, ita unius carnis homines diversi erunt dignitate in resurrectione, ut talis unusquisque appareat, qualis fuerit meritus. Et corpora coelestia sunt, et corpora terrestria. Corpora coelestia sunt volatilium, terrestria hominum et animalium terram colentium. Vel, corpora coelestia, sol, luna, stellae, quae corporea sunt, utpote ignea. Nam et videtur alia coelestium gloria, id est dignitas vel charitas; alia terrestsolis, alia lunae, etc. Sicut sol et luna ac stellae cum claritate, ita et homines, cum sint unius generis, merito dissimiles erunt in glor
Abbreviated transcription (Latin):
uob̵. ut dm̃timeatis. & timendo ametis: Cassi odorus dic̃ : qđ reuerentiuẽ timor
resurgent mortui. cũ quali corporeuemient. sub adiudiciũ : Insipiens tu qđ semi¬
nas interra ñ uiui ficae᷑ : nisi prius moriatur : Phisicaratione utit᷑ exemplo de
grano alicui: seminis qđ moritur int̃ raquando sẽminatur. qc lacteueffiuit᷑. qđ
posteu potentiu om̃pis dĩ uiuificat᷑ & ꝓduc̃ multu grana exse: quib: uerbis os¬
tendere uult  mortua corponc rursus reparari adiutã : Et granũ qđ seminas.
n corpꝰ qđ futuruẽ seminas. sed nudũ granũ : Vbimani festat᷑. qm̃ ds̃ qui sua poten¬
tu paruũ granũ & nudũ abanistis & culmo re susctat in radices. culmũ stipulas
sumn ego & non alius: Nom̃is curo etade curo: sed alia hominũ: abi pecorũ. idt om̃s caro
nonẽ una & similis curo : Om̃is quidẽ caro. quattuor elementorũ ad mixtione format᷑
seduna exorigine diuersacipiunt loca: ut uolucres aerem. hominestera. pisces aquȩ

Expanded text:
, ut Deum timeatis, et timendo ametis. Cassiodorus dicit quod reverentia est timor resurgent mortui? Quali autem corpore venient? subaudis ad judicium. Insipiens tu, quod seminas in terra, non vivificatur, nisi prius moriatur. Physica ratione utitur exemplo de grano alicujus seminis, quod moritur in terra quando seminatur, quia lacteum efficitur quod postea potentia omnipotentis Dei vivificatur, et producit multa grana ex se. Quibus verbis ostendere vult mortua corpora rursus reparari ad vitam. Et granum quod seminas, non corpus quod futurum est seminas, sed nudum granum. Ibi manifestatur quod Deus qui sua potentia purum granum et nudum ab aristis et culmo resuscitat in radices, in culmum, stipulas, t omnis caro non est una et similis caro. Omnis quidem caro, quatuor elementorum admistione formatur, sed una ex origine diversa capiunt loca, ut volucres aerem, homines terram, pisces aquae
Abbreviated transcription (Latin):
sedubiẽ stimulus tuus : Vnde apperiens quid stimuluã appellauert subdit
tut qm̃uelud stimulus catnẽ. sicpeccatũ pungit &uulnerat animũ &corpus: Virtus uõ
idt fortitudo peccatilex. sub ẽ: qc quodã modo ures ministrat pecatolex. accendendo
hominẽ adpecactũ. dũ ꝓhibet peccatũ : Naturalenũq ẽ humanȩ fiugilita. ut omẽ qđ
plus ꝓhibetur. ardentius concupiscutur: Velunrtus peccatie lex : ꝙ plegẽ quantũcuꝙ sit
unũ qđq pecctũ cognosatut: quiem̃sinelege pecat: iuideturei quasinpune pecas

Expanded text:
sed ubi est stimulus tuus? Unde aperiens quid stimulum appellaverit, subdit:sed ubi est stimulus tuus? Unde aperiens quid stimulum appellaverit, subdit:tur: quoniam velut stimulus carnem, sic peccatum pungit et vulnerat animam et corpus. Virtus vero, id est fortitudo peccati lex, subaudis est: quia quodammodo vires ministrat peccato lex accendendo hominem ad peccatum dum prohibet. Naturale namque est humanae fragilitati, ut omne quod plus prohibetur ardentius concupiscatur. Vel virtus peccati est lex: quia per legem quantumcunque sit unumquodque peccatum cognoscitur. Qui enim sine
Abbreviated transcription (Latin):
te resurrectionis : Sicut paruissima guttu aquȩ inignẽ ualidũ piectu itu ab¬
sorbetur ut ultra non uideatur. sic mors ab sorbebitur. & deglucietur inuic¬
toria &uirtuteresurrectionis ut ultrañ sentiatur : Nã consuptio mortis. głu
ent resurrectionis : Vbiemors uictoriatuu: Vox scõ resuscitutorũ in sultunt¬
ũ morti : Vbiẽ inquid illa uictoria tuu omors. quagenꝰ humanũ tibi subiecisti
qua etiũ filio dĩ homine fucto dominari uoluisti: &esensus : Neglorieris ultrte.
qm̃ nos iũ resurreximꝰ. quituũ amantudinẽ quandoq sentiuimꝰ : Et quid tib ꝓ¬
uerba sonare : quasi de morte stimulus ꝓcedat: Sed qx istestimulus peccatũẽ.
datur intellegi qđ mors destimulo. iđt depeccato ꝓcessit: Nã prim homonisi
peccas set moriutiq: ñ posset : Peccauit : Vid eomontẽ animȩ & corporis in¬
currit : Nec uõ dicit᷑ morti. omors ubiẽ peccatũ ꝓ quo mundo dotin abaris

Expanded text:
resurrectionis. Sicut parvissima gutta aquae in ignem validum projecta absorbetur, ita ut non ultra videatur, sic mors absorbebitur et deglutietur in victoria et virtute resurrectionis, ut ultra jam non sentietur. Nam consumptio mortis gloria erit resurrectionis. Ubi est, mors, victoria tua? Vox sanctorum resuscitatorum insultantium morti. Ubi est inquiunt victoria tua, o mors, qua genus humanum tibi subjecisti, qua etiam Filio Dei homini facto dominari voluisti; et est sensus: Ne glorieris ultra, quoniam nos jam resurreximus, qui tuam amaritudinem quandoque sensimus. Et quid tibi proverba sonare, quasi de morte stimulus procedat. Sed quia iste stimulus peccatum est, datur intelligi quod mors de stimulo, id est de peccato processit. Nam primus homo, nisi peccasset, mori utique non posset. Peccavit, et ideo mortem animae et corporis incurrit. Nec vero dicitur morti: O mors, ubi est peccatum pro quo mundo damnabaris?
Abbreviated transcription (Latin):
sitũ: Assiduitus enĩ priuu colloquii uitiat m̃tẽ. ac ꝑ hoc cauendũ ẽ atulib qx uitũ bonã
& honestos atq: ueretundos mores corrũpunt & deprauant colloquia mala. qm̃ deprs¬
uictiobonoꝵ allocutio ẽ maloꝵ̃: Fiugilate iuste. & nolite peccare : Quidã codices ha¬
bent eiugilate iusti. quasi illos p̃cepent euigilure quiuistis. sed falso senptũẽ: quiu
qui iuistis ñ indigent ad moneri ut euigilent a somno infidelitatis. a torpore erroris:
Ad uerbidit enĩdex. euigilite iuste quiestis in somno erroris & infidelitatis. non cre¬
dentes resurrectionẽ : & nolite peccare ut iuste in bonis operib: conuersantes. possi¬
tis adgłam re surgere: Ignorantiã enĩdĩ quidã habent: Iđt quidũ urm̃. ignoran¬

Expanded text:
situm. Assiduitas enim pravi colloquii vitiat mentem. Ac per hoc cavendum est a talibus, quia vitam bonam et honestos atque verecundos mores corrumpunt et depravant colloquia mala, quoniam depravatio bonorum, allocutio est malorum. Evigilate juste, et nolite peccare. Quidam codices habent: Evigilate, justi, quasi illos praeciperet evigilare qui justi sunt, sed falso scriptum est: quia qui justi sunt non indigent admoneri ut evigilent a somno infidelitatis, et a torpore erroris. Adverbialiter enim dixit, Evigilate juste, qui estis in somno erroris et infidelitatis, non credentes resurrectionem, et nolite peccare, ut, juste in bonis operibus conversantes, possitis ad gloriam resurgere. Ignorantiam enim Dei quidam habent, id est, quidam vestr
Abbreviated transcription (Latin):
emur : Et sreuera sire surrectio mostuoꝵ nẽet. manducundũ & bibendũ eẽt & biben¬
dũ: Nolite seduci. iđt nolite decipi apseudo apłis quidenegunt resurrectionẽ : neq
adiabolo quiuos uult decipere: Corrũpił mores bonos: conloqua mala: his uerbis.

Expanded text:
emur. Et revera si resurrectio mortuorum non esset, manducandum et bibendum esseemur. Et revera si resurrectio mortuorum non esset, manducandum et bibendum esset. Nolite seduci, id est nolite decipi a pseudoapostolis, qui denegant resurrectionem: neque a diabolo, qui vos vult decipere. Corrumpunt mores bonos colloquia prava. His
Abbreviated transcription (Latin):
perillã głam uiro. qua habeo inxpõ ihũ: Securus & fixus in spe. talia loque¬
batur: quasi ũ habens quod infuturo adepturus erat: Si scđm hominẽ ad
ferre potest quid mihi ꝓ dest si mortui non re surgunt: bestias in hocloco. ap¬
pellat homines bestiali more uiueotes : qui seditionẽ popularẽ aduersus
cũ ꝓuocauerunt apud ephesũ ꝓpt̃ diane idolũ. cuius culturã p̃dicabat pau¬
lus destiuendũ : Omis labor scorũ ad hoctendit: ut resurrectionis głam
mercuntur ꝑcipere : Manducemus &bibumꝰ: crasenĩ moriemur : E aec uox
desperatorũ uideorũ fuit : imminente captiuitate sub sennacherib. & nabucho¬
donosor & ẽ testimoniũ ab iscua ꝓlatũ : Positiem̃ in articulo mortis. aiebant:
rectione dubitabant: Et si ituẽ inquit ut uos putttis. uidelic& sire surrectio fuun
nẽ : manducemus modo & bibamus. qr cras moriemur. & post modũ nihil mali pati¬

Expanded text:
Per illam gloriam juro, quam habeo in Christo Jesu. Securus et fixus in spe, talia loquePer illam gloriam juro, quam habeo in Christo Jesu. Securus et fixus in spe, talia loquebatur, quasi jam habens quod in futuro adepturus erat. Si secundum hominemferre potest, quid mihi prodest, si mortui non resurgunt? Bestias in hoc loco appellat homines bestiali more viventes, qui seditionem popularem adversum eum provocaverunt apud Ephesum propter Dianae idolum, cujus culturam praedicabat Apostolus destruendam . Omnis labor sanctorum ad hoc tendit, ut resurrectionis gloriam mereantur percipere. Manducemus et bibamus, cras enim moriemur. Haec vox desperantium Judaeorum fuit, imminente captivitate sub Sennacherib et Nabuchodonosor, et hoc est testimonium ab Isaia prolatum. Positi enim in articulo mortis aiebant: rectione dubitabant. Et si ita est, inquit, ut vos putatis: videlicet in resurrectio futura non est, manducemus modo et bibamus, quia cras moriemur: et postmodum nihil mali pati
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ ñ citderent. nequaquã uiuos ꝓmortius baptitarent: Et ẽ sensus : Ocorin¬
thii sire surrectio ñ precessit in xp̃õ. & in quib: dã qui s urrexerunt cũ illo. nec
fuciebant ut diximus obducs cuuiscs : uł qe non putubant resurrecturos nisi
baptitatos. uł qr ñ credebant noncẽ feliat̃ pꝰ resurrectionẽ uicturos nisibap¬
titatos sicutiueritus sehabet: Vt quid & nos apłi periditamur. idt pericula
paumur om̃ horic infune &sti &reliquis angustus: quotidie morior ꝑuram gluam
n quauos habituriestis. sed ꝑeũ quã ego ꝓlabore quo laboraui in uobis habiturus sũ
E si quoti die uiuehat. quomodomoriebat᷑: quomodo uinebat : quotidie in qua
ut illi in regno aet nȩbeatita dinis glorficurentur: Et ẽ sensus ad superiora respi¬
ciens : &ia siuos ꝓficeren uulus: ego tum̃ mercedẽ laboris habeo: Vndedicit

Expanded text:
nem non crederent, nequaquam vivos pro mortuis baptizarent; et est sensus: O Corinnem non crederent, nequaquam vivos pro mortuis baptizarent; et est sensus: O Corinthii, si resurrectio non praecessit in Christo et in quibusdam qui resurrexerunt cum illo, nec r pro mortuis? Quod faciebant, ut diximus, ob duas causas: vel quia non putabant resurrecturos, nisi baptizatos; vel quia credebant non esse feliciter post resurrectionem victuros, nisi baptizatos sicut veritas se habet. Ut quid et nos apostoli periclitamur, id est pericula patimur omni hora? im gloriam, quam non vos habituri estis, sed per eam quam ego labore quo ego laboravi, in vobis habiturus sum, et si quotidie moriebatur, quomodo vivebat? Quotidie, inquit, ut illi in regno aeternae beatitudinis glorificarentur, et est sensus ad superiora respiciens: Etiamsi vos proficere non vultis, ego tamen mercedem laboris habeo, unde et dicit:
Abbreviated transcription (Latin):
omib:q uirtutib ut im ipso omia bana possideant singuli: Ent enĩ ds̃ tunc in uno¬
quoq patientia sicut fuit in iob: oboedientia sicut in abraham. mansuetudo¬
ut in moysen uirginitis ut indanihele. sapientuc ut in salo mone. & reliquadd
quȩ modo diusa sunt electis. tunc possideb un omi a singuli: Alio quin. idt simor¬
tui nonre surgunt. quid fucent qui baptitantur ꝓmortius. Erant apud chorin¬
thios quidũ quin credebant resurrectionẽ. & erant alii qui credebant illos re¬
surrecturos quibaptitati moriebantur: Illo saut̃ quisine baptis momoriebant
credebant aut nresirgere aut malere surgere : Siquis istot̃ ꝓpinquus si nebap¬
tismi gratiu migras set emundo : uiuus aliquis in nomine illius baptitabatur.
putuntes quod mortuo baptismus uiu ꝓdesset : quod fuactũ cõmemorat a płs. non
ut approbet quod hui modibaptismus aliquid ꝓdessec mostuo. sed uteius ex¬
emplo noncredentib resurrectionẽ suadeat. &ostendat quia sulliresurrectio¬

Expanded text:
bona possideant singuli. Erit enim Deus tunc in unoquoque patientia, sicut fuit in Job; obedientia, ut in Abraham; mansuetudo, in Moyse; virginitas, in Daniele; sapientia, ut in Salomone; et reliqua dona quae modo divisa sunt electis, tunc possidebunt omnia singuli. Alioqui, id est si mortui non resurgent, quid facient qui baptizantur pro mortuis? Erant quidam apud Corinthios qui non credebant resurrectionem, et erant alii qui credebant illos resurrecturos qui baptizati moriebantur; illos autem qui sine baptismo moriebantur, credebant aut non resurgere, aut male resurgere. Si quis istorum propinquus sine baptismi gratia migrasset de mundo, vivus aliquis in nomine illius baptizabatur: et putabant quod mortuo baptimus vivi prodesset. Quod factum commemorat Apostolus, non ut probet quod hujusmodi aliquid prodesset mortuo, sed ut ejus exemplo non credentibus resurrectionem suadeat et ostendat: quia si illi resurrectio
Abbreviated transcription (Latin):
desius substantis: Salutuant uos fr̃som̃s: Hictungit om̃s adiutoressuos: Salutate inui¬
cẽinosculo scõ ÷ iđt casto & uero: Salutatio mea manu pauli: Alius hanc epłam scrip¬
serat. sic̃ & alius : sed ipse a płs ꝓpria manu in fine hoc addit : Si quis ñ amat dñm
ihmn. sit anathema: A nuthema greco sermone dicit᷑ ꝑditus. uł condẽ pnatus: iđt
alienus & sepanitus adõ: Et sub infert: Maranatha: qđ magisẽ syrũ quã hebre¬
dns nr̃ uenit. ut sit sensus : Anathema : iđt ꝑditio eis in aduentũ dñi. qui eũ non
amant. & uenis se autuenturũ eẽ ñ credunt: Gratia dñi nr̃i ihũ xp̃i uobcũ : idt̃¬
fides. remissio peccutorũ. & cunctadi dona. quȩ gratis dant᷑ fidelib Caritus meu
cũ om̃ib: uobis: iđt eadilectiopie quauos diligo. diligite uos in uicẽ. & ea carita¬

Expanded text:
de suis substantiis. Salutant vos fratres omnes. Hic tangit omnes adjutores suos; salutate invide suis substantiis. Salutant vos fratres omnes. Hic tangit omnes adjutores suos; salutate invicem in osculo sancto, id est casto et vero. Salutatio mea manu Pauli. Alius hanc Epistolam scripserat, sicut et alias: sed ipse Apostolus propria manu in fine hoc addidit Si quis non amat Dominum Jesum sit anathema. Anathema Graeco sermone dicitur perditus vel condemnatus, id est alienus et separatus a Deo. Et subinfert maranatha, quod magis est Syrum quam Hebrae autem: Dominus noster venit; ut sit sensus: Anathema, id est perditio, eis in adventu Domini qui eum non amant, aut venisse aut venturum esse non credunt. Gratia Domini nostri Jesu Christum, et cuncta Dei dona quae gratis dantur fidelibus. Charitas mea cum omnibus vobis; id est, ea dilectione qua vos diligo, diligite vos invicem, et ea charita
Abbreviated transcription (Latin):
ttarent scũs quis hero sobrmis: Obsecrodut̃ ut &uos sub diti stuis eusmodi iđ t̃¬
Gaudete aut̃ in p̃sentia stephanȩ: fortunati. & achaici: Datur intellegi qđ hi
tres. stephana uidelic&. & fortunatus. pecñ & achaicus. expleto ministeriosuo
apud scõs hiero solimis uenerunt ad paulũ antequã redissent corinhũ: Nã corinthu
uerunt : Vbidat᷑ intellegi : qđ ministrauer̃ apło ex sua substuntia. qđ ali corinthi
quib: hȩc scribebat ñ egerant : Vnde ait: Qđ uob de erat ipsi suppleuer̃ : udelic&
ministrando mihi : Refecerunt enĩ & meu sp̃m̃ : utiq fumȩ siti. & laboribus fatigu¬
tũ: Eturm̃ q̃uiletati estis audientes qđ mihi ministrarent. uice omiũ urm̃: Cognoscite
ergo quieiuis modis. iđt di ligite & notate. atq imitamini talesiuros. uł cognoscite iđt̃
sub ditiestote illis cũ humilitate quitialiu agunt: Salutant uoseccłȩ om̃s. iđt salutẽ uob

Expanded text:
trarent sanctis qui sunt Hierosolymis. Obsecro autem ut et vos subditi sitis ejusmodi, trarent sanctis qui sunt Hierosolymis. Obsecro autem ut et vos subditi sitis ejusmodi, Gaudeo autem in praesentia Stephanae et Fortunati et Achaici. Datur intelligi, quod hi tres, Stephana videlicet, Fortunatus, necnon et Achaicus, expleto omni ministerio suo apud sanctos Hierosolymis, venerunt ad Paulum antequam redissent Corinthum. Nam Corinthii i Corinthii quibus haec scribebat non egerant, unde ait, Quod vobis deerat, ipsi suppleverunt, videlicet ministrando mihi. Refecerunt enim et meum spiritum utique fame, siti, et laboribus fatigatum; et vestrum, qui laetati estis audientes, quod mihi ministrarent vice omnium vestrum. Cognoscite ergo qui ejusmodi sunt; id est, diligite et notate atque imitamini tales viros: vel cognoscite, id est subditi estote illis cum humilitate, qui talia agunt. Salutant vos Ecclesiae omnes Asiae, id es
Abbreviated transcription (Latin):
ut ili coeper dicert ego sũ pauli ego apollo egouo cephȩ. cum̃ potus et eos sede¬
re : relicusilus abut ep hesũ ad apłm paulũ: quẽtũ postea rogusset ap̃s scut
hicdicit᷑ ut rediret corinthũ: noluit quia in correctos eos sciebat : Veni et in¬
quit cũ ciuacuiũ fuenit ⁊ dt cũuos em̃ datos audierit : Vigilate : Uigilat. qui
adaspectũ uerilurinis. m̃tisoculos aꝑtosten&: Vigilat: qui seruat operundo qđ
eredit: Sticit infide : uesuccũbatis decepti abin fidelib: ut possitis audiretũ moyse
Tuaũt hic sta mecũ Virilit̃ agte.: ñ mollt̃. neq muliebrit̃. sed firmit pugnate
contra diaboliteptuntu: Confortimi sub indhõ. ñ nunis mertus. neq inurã urta
te: Om̃aurã in caritute fiant : idt indilectione dĩ& pximi ñ duplici animo. neq
causaim ansgłe: Nostis clomũ stephanȩ. & fortiorat: Stephania nobilis que dũ
mitiȩ achiaiȩ : qm̃ primi crediderunt ex om̃ib acheis. Mordinauier̃ se utminis¬

Expanded text:
eos sedare, relictis illis abiit Ephesum ad apostolum Paulum; quem cum postea rogaret Apostolus, sicut hic dicitur, ut rediret Corinthum, noluit, quia incorreptos eos adhuc sciebat. Veniet autem, cum ei vacuum fuerit, id est cum vos emendatos esse audierit. Vigilate. Vigilat, qui ad aspectucredit; state in fide, ne succumbatis decepti ab infidelibus, ut possitis audire cum Moyse: Tu autem hic sta mecum . Viriliter agite, nec molliter, neque muliebriter, sed firmiter pugnate contra diaboli tenplici animo, neque causa inanis gloriae. Nostis domum Stephanae et Fortunati. Stephana nobilis quaedam mitiae Achaiae, quoniam primi crediderunt ex Achaeis, et ordinaverunt se ut minis
Abbreviated transcription (Latin):
hoc uolomite rescis quis hieno solimis demea potione. aliustius bono ex horturentur
ad eude fucienda: Et tam nemalis ministris deperirent illa dona. si apud ecdam
eudimitterent. ꝓcepit ut setu referient &tuto in locoreponerent. quo adusq ipse
ueniret : Cuaut psens fuero : quos ꝓbauentis idt quosid oneos iuidicauentis. u lauda¬
biles ostenderitis : Et ẽ in istolo co media distinctio. ac postea sub in ferendũ: hos mita¬
ꝑepłus sub̵ meus atq unãs laudatorias deunabona uoluntate uł comdactorlas. quib
eos apud fideles in hirłm comdabo ut suscipiant᷑ cu pace : Qđ si dignũ fuent ut ego eũ
idt si magna fuerit pecunia ut ego possum cũ honore illã fere quisũ apłs & ep̃s. mecum
poterant corrigi. ideo hoc dic̃ : Permanebo ephesi : usq: adpente costen: Ndepente¬

Expanded text:
Hoc volo mittere sanctis qui sunt Hierosolymis de portione mea, alii istius bono exhortarentur Hoc volo mittere sanctis qui sunt Hierosolymis de portione mea, alii istius bono exhortarentur ad eadem facienda. Et tamen ne a malis ministris deperirent illa dona, si apud ecclesiam ea dimitterent, praecepit ut secum referrent et tuto in loco deponerent, quoadusque ipse veniret. Cum autem praesens fuero, quos probaveritis, id est quos idoneos judicaveritis, vel laudabiles ostenderitis; et est isto in loco media distinctio, ac postea mox subinferendum. Hos mitudis meas atque vestras laudatorias de vestra bona voluntate, vel commendatorias, quibus eos apud fideles in Hierusalem commendabo, ut suscipiantur cum pace. Quod si dignum fuerit ut ego eam; id est si magna fuerit pecunia, ut ego possim cum honore illam ferre qui sum apostolus et episcopus, mecum poterant corrigi, ideo hoc dicit: Permanebo autem Ephesi usque ad Pentecosten. Non de Pente
Abbreviated transcription (Latin):
scoꝵgerebaĩ qui erunt in hieroso uinis & ius substantus expoluti ab incredulis fue¬
tunt ꝓpt qđ ieliquerant tnaditones patrũ &erediderant in crua fixũ: Ideoq p̃ci¬
pebant apłi: ut dieb dominicis ir unũconfluentes. unusquisq quodsibi uideretur
duret adopus illoꝵ & colligebant᷑ suptꝰ ꝑ singulius eccłas. ut p. modũ collecti mate¬
rent᷑ eis: Sicut ordina uiec desus gualatiȩ idt apud gulatus. itudsuos funt : Funam
sabbati unusquisq umm̃ apud se reponat recondens qđ eibene placuent. ut ncuue
nero tunc collectȩ funt: Vna sabbat appellat diem dominicũ: quicpudiudeos una
sabbati. uł unas abbatorũ. uł prima sabbati uocabatur. quinun obreuerentia diicȩ
resurreitionis : dominicus dies appellatur: Inqui p̃cipit omem plebem conuemire ad
etdum & congregurtillos singulos put uoluerint adopus iloꝵ quienã hero solimis &
hoc apud se unui queq repanere quasunthes auro. ut ueniente apło haberent oma pre

Expanded text:
gerebant, qui erant Hierosolymis, et suis substantiis exspoliati ab incredulis propter hoc quod reliquerant traditiones patrum, et crediderant in Crucifixum. Ideo praecipiebant apostoli, ut diebus Dominicis in unum confluentes unusquisque quod sibi videretur daret ad opus illorum, et colligebantur sumptus per singulas ecclesias, ut postea collecti mitterentur eis. Sicut ordinavi in Ecclesiis Galatiae, id est apud Galatas, ita et vos facite: per unam sabbati unusquisque vestrum apud se reopant recondens quod ei bene placuerit, ut non cum venero, tunc collectae fiant. Unam sabbati appellat diem Dominicam, quia apud Judaeos una sabbati, vel una sabbatorum, vel prima sabbati vocabatur, qui nunc ob reverentiam Dominicae resurrectionis, Dominicus appellatur. In quo praecepit omnem plebem convenire ad ecclesiam, et congregare illos singulos prout voluerunt ad opus illorum qui erant Hierosolymis, et hoc apud se unumquemque reponere quasi in thesauro: ut, veniente Apostolo, haberent omnia p
Abbreviated transcription (Latin):
tu illud : Cũ fucis elemosinã : nolituba canere antete. iđt. noli ficere inma¬
nifestatione: Canet enĩ sub̵ angłs tuba siue cũtuba. iđt in sonabit uox angłica.
& mostui resurgent in corrupti. iđt in tegri corporis. sinediminutione membroꝵ
&immortudes & nos fideles immutabimur sub̵ in melius ad głum. qr a et̃ nȩuitȩ
in mortubitate glorificabimur : Oportetenĩ corruptibile hoc. sub corpus indu¬
ere in corruptione. iđt qr resurectio inueritacte futuraẽ. opostet ut corruptio
tollatur & incorruptio detur :Cũ aut mostulehoc induerit in mortalititẽ:
Quasi tangendo. & digito demonstrundo corp suũ: hoc dicebat apłs: hoc

Expanded text:
ta illud: Cum facis eleemosynam, noli tuba canere ante te , id est noli facere in mata illud: Cum facis eleemosynam, noli tuba canere ante te , id est noli facere in manifestatione. Canet enim, subaudis angelus, tuba, sive cum tuba, id est insonabit vox angelica, et mortui resurgent incorrupti, id est integri corpore, sine diminutione membrorum et immortales, et nos fideles immutabimur, subaudis in melius ad gloriam, quia aeternae vitae immortalitate glorificabimur. Oportet enim corruptibile hoc, subaudis corpus, induere incorruptionem; id est, quia resurrectio in veritate futura est, oportet ut corruptio tollatur, et incorruptio detur. Cum autem mortale hoc induerit immortalitatem, quasi tangendo et digito demonstrando corpus suum, hoc
Abbreviated transcription (Latin):
non om̃s un mutubimur. sub ingloriã iđt non glorificabimur om̃s: Illienĩ glori¬
ficabuntur. quiuelud sol fulgebunt in regno patris siu: In mom̃to: Momentũ ẽ.
minimũ atq angustis simũ tepus uocatũ amotusiderũ & stellarũ. ꝑ qđ significat᷑
breus simu teporis spatiũ : Est eñi extremitas horȩ in breuib: intuallis: cũ aliquid
sibi caedit atq succedit⁊ Inictu oculi. Iotus oculiẽ. quo palpebraicit. iđt ꝑ cutit
oculum uł quodimelius augustinus uult. netunta mora fiat inudicio ictus ocu¬
luntelligitur quosolis splendore subito. ut uix cogituri pos sit fert᷑ oculus: In nous¬
angłoꝵ descendet decȩlo : Non ẽ enĩ intellegendũ qđ tubã corporalẽ accipiat
angłs uł ipseuidex uocẽ emittat humanã. sed uox angłoꝵ tuba appellat᷑
ꝓpt̃ magnitudinẽ : Vnde dicit᷑ in psalmo: ascendit ds̃ iniubilatione. & dñs
sũptus ẽ auobis incelũ : sicueni& : Vel intuba dic̃ : iđt in manifestatione iux¬

Expanded text:
 subaudis ad gloriam, id est non glorificabimur omnes. Illi enim non glorificabuntur, qui velut sol fulgebunt in regno Patris sui. In momento. Momentum est minimum atque angustissimum tempus, vocatum a motu siderum et stellarum, per quod significatur brevissimum temporis spatium; est enim extremitas horae in brevibus intervallis cum aliquid sibi cedit atque succedit; in ictu oculi. Ictus oculi est quod palpebra icit, id est percutit oculum, vel quod melius vult Augustinus ne tanta mora fiat in judicio, ictus oculi intelligitur, quo solis splendore subito, ut vix cogitari possit, feritur oculus; in novisintelligendum quod tubam corporalem accipiat angelus, vel ipse judex vocem emittat humanam, sed vox angelorum tuba appellatur propter magnitudinem, unde dicitur in Psalmo. Ascendit Deus in jubilationem, et Dominus  est in manifestatione, jux
Abbreviated transcription (Latin):
ita & illa in mortalia erunt. nec in digebunt cibo aut potu: Ideoq dic seminat᷑ corpus
iđ t sepelit᷑ : qr uelud granũ uiridiacte resurrectionis donabit᷑ : Siẽ corpus amimalemado
in hacuit: est &spiritale. iđterit & spintule in aliauita. qđ ñpaterit mori. sicut
in animã uiuentẽ: hoc scriptũ ẽ in genesi: Quod uõ sequit᷑. nouissimꝰ adã inspũ uiui¬
ficantẽ : hoc apłs ad didit desuo: Adã fuctus ẽ in apuimã uiuentẽ: iđt animalis
ftctus ẽ : & corpus eius animatũe: ita utsi peccaret sic̃ & fec̃. moripotius set. ideq
moritilis extitit: Nouissimꝰ adã iđ t xp̃s. in spmuui ficantẽ fuit : qm̃ sps̃ quẽ uidina¬
tocapite emisit. iuresurtctione corp. eius uiuificauit: Ergo animale corpus in adã¬

Expanded text:
ita et illa immortalia erunt, nec indigebunt cibo aut potu, ideoque dicit: Seminatur corpus, ita et illa immortalia erunt, nec indigebunt cibo aut potu, ideoque dicit: Seminatur corpus, id est sepelitur; quia velut granum viriditate resurrectionis donabitur. Si est corpus animale modo in hac vita, est et spiritale, id est erit spiritale in alia vita, quod non poterit mori: sicut in animam viventem. Hoc scriptum est in Genesi. Quod vero sequitur, novissimus Adam in spiritum vivificantem, hoc Apostolus addidit de suo. Adam factus est in animam viventem, id est animalis factus est, et corpus ejus animatum est, ita ut si peccaret, sicut et fecit, mori potuisset, ideoque mortalis exstitit. Novissimus Adam, id est Christus, ito capite emisit, in resurrectione corpus ejus vivificavit. Ergo animale corpus fuit in Ada
Abbreviated transcription (Latin):
rũ petur: Seminatur inignobilitat. iđt sepelit̃ inignomia: surget ingła. in in cor¬
ruptione &s in passibilitacte : Ignobilis dicitur quasi sine nomine: An mortuus none
sine nomine quuã none homo sed cadacuer qđ a cadendo dicit᷑: uł ignob idifest : sine
dignitactis nomine: Quid enĩ ignobilius carne mortua uł quid iterũ gloriosius incre¬
aturis surgente ea. & in corruptelũ ꝑcipiente : seminatur in in firmaate quia se non
tranon possit mori. quia uiuet urtute aet̃nitatis angłicȩ: Seminatur corpus
animale qđ anima habuit. surget corpus spiritale: Sicut animale corpus ne
anima sed corpus : itc & spinta le corpus ñ sp̃m debemꝰ puture. sed corpus: Nam
electorũ corponuit ait gregonius papa. in illaresurrectione erunt palpabiliaꝑuen
tutẽ naturȩ sic dominicũ corpus fuit post resurrectionẽ. quiauerã carnẽ habrbunt.
sed subtiluerunt ꝑeffectũ diunȩ potentiȩ. Nonerunt sps ut palpari &iuderim̃ possip

Expanded text:
tur in ignobilitate, id est sepelitur in ignominia; surget in gloria, id est in corruptione et in impassibilitate. Ignobilis dicitur, quasi sine nomine. Mortuum enim est sine nomine, quia jam non est homo, sed cadaver, quod a cadendo dicitur. Vel ignobilis, id est sine dignitatis nomine. Quid enim ignobilius carne mortua? vel quid iterum gloriosius in creaturis surgente ea et incorruptelam percipiente? Seminatur in infirmitate, qui a se non tra non possit mori, quia vivet virtute aeternitatis angelicae. Seminatur corpus animale, quod anima habuit; surget corpus spiritale. Sicut animale corpus non est anima, sed corpus, ita et spiritale corpus, non spiritum debemus putare sed corpus. nam electorum corpora, ut ait Gregorius papa, in illa resurrectione erunt palpabilia per veritatem naturae, sicut Dominicum corpus fuit post resurrectionem: quia veram carnem habebunt, sed subtiliora erunt per effectum divinae potentiae. Non erunt spiritus ut palpari et videri non possint,
Abbreviated transcription (Latin):
lgitur inclectis possidebit caro & sangiuis ꝑuentatẽ naturȩ regnudĩ. & nom posside¬
bit caro regnũdi ꝑ corruptionẽ & mortulitatẽ. quia immortules erunt &incorrup¬
tibiles : Vt &iã curo & sangiis ꝑulpam nom possidebit : qr nullaibierit culpa
uł p̃uurictio : lq caro iđt mortidis & sangiuis iđt corruptio uł homo earnalib:
de siderus deditus regnũdĩ ñpos sidebũt: &tam̃ caro & sangius regnũ dipossidebũt
susatuetis aductũ mortiditus & corruptio: Ecce mysteriũ uobis dico: idt secretum
Aoccultũ qđ lateat in fideles uł quđ actenus latuit uos: Nãmysteriũ grecuẽ¬

Expanded text:
gnum Dei possidebit caro et sanguis per veritatem naturae, et non possidegnum Dei possidebit caro et sanguis per veritatem naturae, et non possidebit caro regnum Dei per corruptionem et mortalitatem, quia immortales erunt et incorruptibiles; vel etiam, caro et sanguis per culpam non possidebit, quia nulla erit ibi culpa vel praevaricatio. Itaque caro, id est mortalitas, et sanguis, id est corruptio, vel homo carnalibus desideriis deditus, regnum Dei non possidebit, et tamen caro et sanguis regnum Dei possidebunt suscitatis ad vitam mortalitas et corruptio. Ecce mysterium vobis dico, id est secretum et occultum quod latet infideles, vel quod hactenus latuit vos. Nam mysterium Graecu
Abbreviated transcription (Latin):
sine peccato: suos fideles in baptsmate absq peccato facit eẽ. qm̃ chiro graphũ
mortis penitus tollit: Ittq scđs sub nouissimus adã rectedict᷑. non ordine sed fuc
de incepsuem adiscđm adã qui preua naationes primi remitut: Nã &tu primus es
celestia fuerunt. Qualis terrenus adã : tales & terreni homines. iđt mortiules¬
in mortules uidelicet & sine peccato: Ethoc sunt modo in spe: in resurrectione
aut er inte: Sicut portuaum im agine terrenihominis iđt peccatũ & mostalitatẽ
portem &imagine caelestis inspe & fide. in nouitate uitȩ ambulantes. & spem
re surrectionis habentes: Caro & sanguis regnũdi ñ possidebuNł inscripturis
aliquando acro accipit̃ scđm naturã ut hoc nunc os ex ossibi meis. & curo de
curne meu : Aliquando scđm corruptionẽ & mortulitatẽ siue fragilitatem :
& puuricctionẽ : In hocuo loco accipit᷑ tũ scđm corruptionẽ quã scđm culpam:

Expanded text:
ristus autem sine peccato suos fideles in baptismate absque peccato facit esse, quoniam chirographum mortis penitus tollit. Itaque secundus vel novissimus Adam recte dicitur, non ordine sed factdeinceps vero ad secundum Adam, qui praevaricationes primi remittat. Nam et tu primus es ejus coelestia fuerunt. Qualis terrenus, Adam; tales et terreni, homines, id est mortalesimmortales videlicet, et sine peccato. Et hoc sunt modo in spe, in resurrectione autem erunt in re. Sicut portavimus imaginem terreni hominis, id est peccatum et mortalitatem, portemus et imaginem coelestis, in fide et spe, in novitate vitae ambulantes, et spem resurrectionis habentes Caro et sanguis regnum Dei non possidebunt. In Scripturis aliquando caro recipitur secundum naturam, ut: Hoc nunc os ex ossibus meis, et caro de carne mea . Aliquando secundum corruptionem et mortalitatem sive fragilitatem, et praevaricationem. In hoc vero loco accipitur tam secundum corruptionem, quam secundum culpam,
Abbreviated transcription (Latin):
cunctu subiatufilio. sed m̃ulti ñ adiendunt adhoc neq: ansiderant qđ subeius potest¬
te s pressi quadũ ignonuntia : In die uõ uidicu: nullas hoc ignorabit: Tunc oipse fi

Expanded text:
cuncta subjecta Filio, sed multi non attendunt ad hoc, neque considerant quod sub ejus potestcuncta subjecta Filio, sed multi non attendunt ad hoc, neque considerant quod sub ejus potestate pressi sint quadam ignorantia, in die vero judicii nullus hoc ignor
Abbreviated transcription (Latin):
rse conspicient in pęnis suppliciorũ: Nouis sima aut̃ inimica destruetur mors. er p̃qua
re surrexerint oms. in ipsa re surrectione destruetur mors inimica: Post cuius destruc¬
tionẽ: nullã inimicitiã presentis uitȩ pacietur hũmanũ genus: Vbienĩ uituerit
aet̾na: nullũ locũ obtinebit mors: Omia aut̃ subiecit ds̃ pat̾ subpedib eius. idt
sub pedib: filii : Om̃ia sub q̃fuer̃. &erun. in imica & amica. tertena & spiritulia¬
siue glestia: subiciet potesticti illius: Cu aut̃ dicat. sub̵ psalmistudđ. omĩa subiec
tusei : sine dubio p̃tereũ qui subietit ei omia: quiuꝰ pat̃ filio. sed filius deberee
subditus patri scđm qđ homo ẽ : Na scđm diuinitatẽ. unius potentiȩ . unius dĩtatis
ẽ cũ patre sicutiunius essentiȩ cũ illo : Cũ aut subiectac illi fuerint om̃iao. iđt filio.
tunc &sipse filius subiectuserit illi iđt dõpatri. quisibi sub aet omĩa: Sunt quidemodo

Expanded text:
se conspicient in poenis suppliciorum. Novissime autem inimica destruetur mors, quia postquam resurrexerint omnes, in ipsa resurrectione destruetur mors inimica, post cujus destructionem, nullam inimicitiam praesentis vitae patietur humanum genus. Ubi enim vita erit aeterna, nullum locum obtinebit mors. Omnia autem subjecit Deus Pater sub pedibus ejus, id est sub pedibus Filii. Omnia subjecit quae fuerunt et dicat, subaudis Psalmista David. Omnia subjecta sunt ei, sine dubio, praeter eum qui subjecit ei omnia: quia non Pater Filio, sed Filius debet esse subditus Patri, secundum quod homo est, nam secundum divinitatem, unius potentiae, unius deitatis est cum Patre, sicuti unius essentiae est cum illo. Cum autem subjecta illi fuerint omnia, id est Filio, tunc et ipse Filius subjectus erit ei, id est Deo Patri, qui sibi subjecit omnia. Sunt quidem modo
Abbreviated transcription (Latin):
pisse : alio loco ostendit ubrait : Cũin formadĩ eẽt. se metipsũ exinaniuit formã serui accipiens
factusq ẽ oboediens patriusq ad mortẽ : In eoc̃õ qđ ait & consumatꝰ id ÷ ꝑfectus in sac̃ dotio omĩq oboe

Expanded text:
pisse, alio loco ostendit, ubi dicit: Cum in forma Dei esset, semetipsum exinanivit, formam servi accipiens, pisse, alio loco ostendit, ubi dicit: Cum in forma Dei esset, semetipsum exinanivit, formam servi accipiens, factusque obed
Abbreviated transcription (Latin):
mistti dic̃ : N dab̵ scm̃ tuũ uidere corruptionẽ : Dicit̃ aũt fudis se p̃ces supplicationesq ñ timore mortis
quã sponte suscipiebat : sed potius causci ntȩ salutis : Voluntutẽ patnȩ dispensationis p̃posuit uolun¬
uti ccirnis suȩ ut uenã ostender& in seipsonaturt̃ hum anitittis nrẽ : Notuindũ aũt qc reuerentia scđm
cassiodorũ duplicimodo accipit : Aliquando ꝓ amore : aliquando ꝓtimore : hic uõ ꝓsũmti ponitur
icrtute .: qua filius dĩ nosdilex̃ . & ꝓ sũma oboedientia qua fuit oboediens patri usq ad nortẽ : Et quidẽ
cũ eẽt filius : didic̃ exhis q̃ passus ÷ oboedientiã & consumatus factꝰ ÷ om̃ib: optẽ perantib: sibi causa
salutis aet̃nȩ. appellatus adõ pantifex iuxit ordinẽ melchi sedech: Cũeẽt inquit filius di inueratite :
didic̃ oboedienticũ ex hisopꝓbrus & torm̃tisq̃ passus ÷. hoc ÷ uoluntariã ex hibuit patri oboedientic̃

Expanded text:
idere corruptionem . Dicitur autem fudisse preces supplicationesque non timore mortis, quam sponte suscipiebat, sed potius causa nostrae salutis, voluntatem paternae dispensationis praeposuit voluntati carnis suae, ut veram ostenderet in seipso naturam humanitatis nostrae. Notandum autem, quia reverentia secundum Cassiodorum duplici modo accipitur: aliquando pro amore, aliquando pro timore; hic vero pro summa ponitur charitate, qua Filius Dei nos dilexit, et pro summa obedientia, qua fuit obediens Patri usque ad mortem. Et quidem cum esset Filius Dei, didicit ex his quae passus est obedientFilius Dei in veritate, didicit obedientiam ex his opprobriis et tormentis quae passus est, hanc voluntariam jam exhibuit Patri obedientiam,
Abbreviated transcription (Latin):
oblatione consumaut ii sept nũ sc̃fiatos id: semel se offerens ꝑfectos fecit sci ficatos in sẽpit̃ pum¬

Expanded text:
oblatione consummavit in sempiternum sanctificatos, idoblatione consummavit in sempiternum sanctificatos, id
Abbreviated transcription (Latin):
unã ꝓpecatis offerens hostiã: in sẽpit᷑ nũ sedet indextera di. decetero expecitus donec ponant᷑ inimica
eus seabellũ pedũ eius : Ministrtre siue offerre signũ ẽ ministrationis. ꝑ qđ intelligit᷑ humilitis xp̃i: At uõ
sedere : signũ ẽiudicantis &ldominantis &ut eiministret᷑: Perqđ ostendit᷑ ex altatio &gła filidĩ quihumilis¬
quidẽ aprarut. Nunc aut ex altatꝰ suꝑomẽm creaturã habitat in plenitudine pat̾nȩ maiestatis ex pectans
& considertois tẽpus de reliquo quando udic& orbẽ tere : ettui : reicausa fiatistadilatio exponitdĩs : Vt
sponte se subdunt xp̃õ ꝑfidẽ : Illisa c̃dotes iudȩorũ multus cotidie offerendo hostias. ñ potuer̃ auferre pet¬
catti : Xp̃saũt semel sem&ꝰ ipsũ offerens abstulit peccetu mundi & sedo punc ingładi patnis: Vna enĩ

Expanded text:
 dexteram Dei, de caetero exspectans, donec ponantur inimici  dexteram Dei, de caetero exspectans, donec ponantur inimici ejus scabellum pedum ejus. Ministrare, sive offerre, signum ministrationis est, per quod intelligitur humilitas Christi. Ara vero signum est judicantis et dominantis, ut ei ministretur; per quod ostenditur exaltatio et gloria Christi, qui humilis apparuit: nunc autem exaltatus super omnem creaturam, habitat in plenitudine majestatis exspectans, et considerans tempus de reliquo quando judicet. Et cujus rei causa fiat ista dilatio exponit, dicens: Ut sponte se subdunt Christi per fidem. Illi sacerdotes Judaeorum, multas quotidie offerendo hostias, non poterant auferre peccata: Christus autem semel semetipsum offerens, abstulit peccata mundi, et sedet nunc in gloria Dei Patris. Una enim
Abbreviated transcription (Latin):
mandiatũ dedit mihi pat̃ sic facio: Surgite eamꝰ ad passionẽ : Superius dicens qr hostias & oblationes. & ho
locaustometti ꝓpeccato nolusti nec placitas tibi quȩ scdm̃ legẽ moysi offerunt᷑ : tunc dixi ecce uenio. ut
facã ds̃ uoluntatẽ tuã: Aufert prinũ sub testam̃tũ dũ eius oblationes respuit : ut sequens testum̃tũ staituat
id ÷ stare &ꝑmainere faciat : in quauo luntatedĩ patris quã filius adimpleuit. scĩficati sumꝰ inbaptismate ꝑ
oblationẽ cor poris ihũ x p̃un semel: Qđ dic̃ in semol : taleẽ acsi dicer& : Sc̃i ficati sumꝰ inbaptis mate ꝑ passiopẽ
quã xp̃scelebrauit semel : Et omĩs quidẽ sac̃ dos legis presto ẽ altar quoti dieministrans & easdẽ sepe offe¬
rens hostias que nuĩquit̃ possunt auferre pecata sub crimincilit atq capiteidlia : Elic aũt aud dibũ quurxp̃s

Expanded text:
mandatum dedit mihi Pater, sic facio. Surgitemandatum dedit mihi Pater, sic facio. Surgitetur, tunc dixi: Ecce venio ut faciam, Deus, voluntatem tuam: aufert primum, subaudis testamentum: dum ejus oblationes respuit, ut sequens testamentum statuat, id est stare et permanere faciat. In qua voluntate Dei Patris quam Filius adimplevit, sanctificati sumus in baptismate per oblationem corporis Jesu Christi semel. Quod dicit, semel, taquam Christus celebravit semel. Et omnis quidem sacerdos legis praesto est. Altari. Quotidie ministrans, et easdem offerens hostias, quae nunquam possunt auferre peccata. Subaudi criminalia atque c
Abbreviated transcription (Latin):
semonẽ ꝑ totũ hunc locũ hab&: melius iudetar intellegi deinitio libri leuiti cidictũ : Quilib cũtotus desacri¬
fiuis & hostius contineatur : Erimũ sacri ficiũ detutulo p̃cipit offerridics̃ : Si quis ex uob̵ hostic̃ offertdño de
pecorb masculũ inmaculatũ offerat : hoc ÷ uitulũ debubus siue arm̃to : Vitulus iste debobus assũptus atq
nisu rificiũ oblatus : xp̃sẽ degenere patri archarũ ortus. ac ꝓsalitt generis humani im molatus: Diatengo
xp̃sadpatrẽ : esacrificia in rationabiliũ animaliũ tibiñ plaicuer̃. eo qđ ꝑfecte hominẽ mundatre ñpossunt
ecctnuenio inmundũ ꝑ incarnationis mysteriũ : Inccipite & enĩ libri leuitici scriptũ ẽ deme: ut faciã uolunta¬
tẽnã hoc :÷ ut morior ꝓsalute generis humani : Volunti senĩdi patris fuit : ut filius suc passione genꝰ huna
nũrediner& : Vnde ipse filius apppinquatns passioni: dic̃ : Sedut cognoseat mundus quiadiligo patrẽ: & sicut

Expanded text:
em per totum hunc locum habet, melius videtur intelligi de Levitici libri initio dictum, qui liber cum totus de sacrificiis et hostiis contineatur, primum sacrificium de vitulo praecepit offerri, dicens: Si quis ex vobis hostiam offert Domino de pecoribus, masculum immaculatum offerat, hoc est, vitulum de bobus, sive de armento. Vitulus iste de bobus assumptus, atque in sacrificium oblatus, Christus est de genere patriarcharum ortus, ac pro salute generisad Patrem: Quia sacrificia irrationabilium animalium tibi non placent, eo quod perfecte hominem mundare non possunt, ecce venio in mundum per incarnationis mysterium. In capite etenim libri Levitici scriptum est de me, ut faciam voluntatem tuam, hoc est, ut moriar pro salute generis humani. Voluntas enim Dei Pnum redimeret, unde ipse Filius appropinquans passioni dicit: Sed ut cognoscat mundus, quia diligo Patrem; et: Sicut
Abbreviated transcription (Latin):
illuo ingressus ÷ : Et quid dic̃ dõ patri : łt ostiã inquiens & oblationẽ noliusti: corpus aut aptasti
dicebat᷑ sarificiũ : qđ totũ concremaret᷑ in altari qua si totũ incensũ: Nã olo dicit᷑ cotũ : caustũ uõ¬
ineisũ sicut olo uitreũ torũ utreũ: Sedsi olo caustomati ꝓpeccato ei ñplacuer̃. queri potest quo modomun¬
dabiont᷑ : Ad qđ respondendũ ẽ qr fide & poenitentia digna mundabant᷑ sicit mundatus ẽ dauid apeccato
adulteri atq homicidi : Perfecta dũt mundatio inxp̃ĩ aduentudatiẽ : In capite libri scriptũ ẽ deme : ut faciã¬

Expanded text:
illuc ingressus est. Et quid dicit Deo Patri? Hostiam, inquit, et oblationem noluisilluc ingressus est. Et quid dicit Deo Patri? Hostiam, inquit, et oblationem noluisdicebatur sacrificium, quod totum cremabatur in altari, quasi totum incensum; nam ὅλον, holon, dicitur toincensum: sicut holovitreum totum vitreum. Sed si holocautomata pro peccato non ei placebant, quaeri potest quomodo mundabantur? Ad quod respondendum est, quia fide et poenitentia digna mundabantur, sicut mundatus est David a peccato adulterii atque homicidii: perfecta autem mundatio in Christi adventu data est. In capite libri scriptum est de me, ut facia