comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ate pacis obsidibus dabo. Snautẽ aliud egeris:
mox meo gladio interibis. Cumque ille ne¬
quaquã ad quiesceret: traclius extracto
gladio. caput illius ampitauit. Sepeliri eũ
Ipseque eũ desacro fite uscepit. Erat enĩ
iam annorũ decem. Desciptiones etiã regni
persarũ sub eius nomine ecit. totumque
argentũ turris illius: upra edã sui exercitus
deputauit. Aurum ueri uel gẽmas inuasis
uel utensilibus. id restarationẽ ecclesiarũ
quas trrannus destruxerit: reseruauit.
Suscipien s igitur lignũ gloriosissimȩ crucis
populi cũ ramis palmarũ : caereis &s lam¬
padibus. uel diuerso gloriae apparatu. cͥũ
rmnis & canticis obuiã alii pergunt : atq
alii sub sequuntur. Cumque imperator
demonte oliueti descendisset: per eam por¬
tam quã dñs intrauerat quando ad passi
repente lapides portae descendentes clau¬
serunt st inuicẽ. & factus est paries unus.¬
Cumque mirarentu attõnitas nimio que¬

Expanded text:
a te pacis obsidibus, dabo; sin autem aliud egeris, a te pacis obsidibus, dabo; sin autem aliud egeris, mox meo gladio interibis. Cumque ille nequaquam acquiesceret, Gracchus extracto gladio caput illius amputavit. Tamen sepeliri eum ipseque eum de sacro fonte suscepit; erat enim decem annorum. Descriptiones etiam regni Persarum sub ejus nomine fecit, totumque argentum turris illius in praedam sui exercitus deputavit, aurum vero vel gemmas in vasis vel utensilibus ad restaurationem ecclesiarum, quas tyrannus destruxerat, reservavit. Suscipiens igitur gloriosissimum lignum crucis, populi cum ramis palmarum, cereis et lampadibus vel diverso gloriae apparatu, cum hymnis et canticis obviam alii pergunt, atque alii subsequuntur. Cumque imperator de monte Oliveti descendisset per eam portam quam Dominus intraverat quando ad passiorepente lapides portae descendentes, clauserunt se invicem, et factus est paries unCumque mirarentur attoniti, nimio te
Abbreviated transcription (Latin):
ut᷑ deiq assdhoe inuasit exercitũ. ut non solũ
nececta pactionẽ ne quaqua uoluerint trans¬
endt sed etiã uoluntarii cũ omnisua familia
it que prole eradi sc̃ subderent. tã potestate
u m de. Quos ille bengne suscipiens. in hoc
As clemaentiã presitit : ut om̃s dbaptismũ con¬
urint. Quodita se facturos esse. omnes pa
opunderunt. Ipse autẽ xp̃ianissimus
ac cũ suo tantũ exercitu. regna quae
d t tenuerat. circũ quaque perlustrans:
ulemi sius uenit. cũpaucis adeũ ascendit
sedentẽq eũ inthrono aureo repperit. Nullus
namque ex eius exercituerat qui ei exitũ bella
rito. Quippe qui manifesti dõ erar contrarius.
quomodo acreatura dĩ esse potuissec amatus :
Cumq treme factus. salutationis uerba
proferret eraclio: ille respondit. Sius
salutẽ habere. pro eo qđ lignũ scãe crucis
quamius indignus honorifice iuxta modulũ
famulus inueritate confessus fieris: regnũ tibi
persarũ tantũ cum patrimiio & suita acceptis

Expanded text:
t exercitum, ut non solum praedictam pactionem nequaquam vellent transcendere, sed etiam voluntarie, cum omni sua familia atque prole Graccho se subderent tam potestate quam fide. Quos ille benigniter suscipiens in hoc illis clementiam praestitit, ut omnes ad baptismum convolarent: quod ita se facturos esse omnes pariter spoponderunt. Ipse autem Christianissimus princeps cum suo tantum exercitu regna quae Chosroe tenuerat circumquaque perlustrans, ad sedem ipsius venit. Cum paucis ad eum ascendit, sedentemque eum in throno aureo reperit. Nullus namque ex ejus exercitu fuerat, qui ei excidium belli rito, quippe qui manifeste Deo erat contrarius, quomodo a creatura Dei esse potuisset amatus? Cumque tremefactus salutationis verba proferret Graccho, ille respondit: Si vis salutem habere, pro eo quod lignum sanctae crucis, quamvis indignus, honorifice juxta modulum famulus, in veritate confessus fueris, regnum tibi Persarum tantum cum patrimonio et vitam, acceptis
Abbreviated transcription (Latin):
io odo es mentepatur. In hoc itaq loco
us: tintus tamen erat infide catholicus.
gadĩcultores supplex. beniuolus: ac de¬
tas. Pergens igitur filius chosdroe contra
aclium. iuxta danubiũ magnũ fluuium:¬
m suo consedit exercitu. Tandem inspiran
caementia saloiatoris: utrisq principibus
acuit ut ipsi singuli inmedio pontis flumi
dimicaturi confligerent. Et cui sors uic¬
ria contulis set: ipse sine dãpno utriusq
riatus imperium i surparet. Deereueris
cipi suos uaenure in auxiliũ prae sũpsis set: cru¬
s eccisis & brachiis ab eis influmine mer¬
re cuir. Cumque utriq populo haet pactio
set: iniuct̾ ut dictũ est doicantes. diu¬
q in pontis medio sunt congressi. Tantũ
sar is dñs lacrimis xp̃ianorũ peruirtutem
ceruris cui se die eodem memoratus prin¬
is it tentius cõmendarat: fidelisuo eraclio

Expanded text:
is mentiebatur. In hoc itaque locodeditus, totus tamen erat fide catholicus; et ergo Dei cultoribus supplex, benevolus ac devotus. Pergens igitur filius Chosroe contra Gracchum, juxta Danubium magnum fluvium consedit exercitus. Tandem inspirante clementia Salvatoris, utrisque principibus placuit ut ipsi singuli in medio ponte fluminis dimicaturi confligerent, et cui sors victoriam contulisset, ipse sine damno victorque exercitus imperium usurparet. Decretum etprincipi suo venire in auxilium praesumpsisset, cruribus excisis et brachiis, in flumen mergeretur. Cumque utrique populo haec pactio placuisset, invicem ut dictum est dimicantes, adeoque in pontis medio sunt congressi. Tandem pulsatus Dominus lacrymis Christianorum, per virtutem sanctae crucis, cui se die eodem memoratus princeps attentius commendaverat, fideli suo Graccho
Abbreviated transcription (Latin):
exemplo docerette. Quid doceret te: Qu
resurrecturus es. Vnde enĩ crederes. nisiex¬
plum carnis praecederet ad sũptȩ demassa
mortis tuae. Ergo in illo primo resurreximi
quia a xp̃s cũ resurrexit nos resurreximus
Non enĩ uerbũ mortuum & resurrexit :
sed in uerbo caro mortua est & resurrexit.
Ibi mortuus est xp̃s: ubi estũ moriturus.
Et ibi resurrexit xp̃s: ubi estũ resurrectu¬
rus. Exemplo suo docuit: quid non timeres
quid sperares : Timebas mortẽ : mortuuse
Desperabas resurrectionẽ: resurrexit.
Sed dicis mihi. ille resurrexit. numquid
ego: Sed resurrexit in eo quod accepit
tu ascendisti. Ascendit ergo ille prior.
& in illo nos : quia caro illa degenere hu¬
mano. Ergo & illo resurgente reducti
resurrexit xp̃s : de abrssis terrae. redu¬
istime. Cum ergo credimus in xp̃m.
de abrssis tersae iterum reduxisti me
Ecce unum iterum. uolo impleri ab apos¬
tolo Siergo resurrexistis cum xp̃ci. quaȩ

Expanded text:
exemplo doceret te. Quid doceret te? Quia exemplo doceret te. Quid doceret te? Quia resurrecturus es. Unde enim crederes, nisi exemplum carnis praecederet assumptae de massa mortis tuae? Ergo in illo primo resurreximus; quia et Christus cum resurrexit, nos resurreximus. Non enim Verbum mortuum est, et resurrexit; sed in Verbo caro mortua est, et resurrexit. Ibi mortuus est Christus, ubi es tu moriturus; et ibi resurrexit Christus, ubi es tu resurrecturus. Exemplo suo docuit quid non timeres, quid sperares. Timebas mortem; mortuus est: desperabas resurrectionem; resurrexit. Sed dicis mihi: Ille resurrexit; numquid ego? Sed resurrexit in eo quod pro te accepit tu ascendisti. Ascendit ergo ille prior, et in illo nos; quia caro illa de genere humano. Ergo et illo resurgente, reductitus, de abyssis terrae reduxisti me. Cum vero credimus in Christum, de abyssis terrae iterum reduxisti me. Ecce unum iterum. Audi impleri ab Apostolo: Si ergo resurrexistis cum Christo, quae
Abbreviated transcription (Latin):
apud dm̃ : & dserat uerbum. Hoc erat
in principio apuddm̃. Omnia peripsũ
facta sunt: & sine ipso factũ est nihil.
Grande hoo: magnum hoc. Tu quid cap¬
tiue. ubi iaces incarne sub morte.
Qui sergo ille. quistu: Et quid illepostra
praeter quem. quo ille. nisi quod dictũ
est uerbum: Quod uerbum neforte
sonat. & transit uerbum : ds̃ apud dm̃.
uerbum per quod facta sunt omnia.
Quid propterte : Et uerbum caro
factũ est. a habitauit in nobis. Qui
proprio filio non pepercit. sed pro
nobis omnibus tradidit eum. Quo¬
modo non & cum illo omnia nobis
donauit: Ecce quod: Quis : Prop¬
ter quem : ł ilius dĩ caro propter
peccatarem. propter iniquum: prop¬
ter desertorem. propter superbum:
propter peruersũ. Dĩ suiimitatorem. factis ille.
Vnde caro : Exmaria uirgine. Vnde maria
uirgo : Ex adam. Ergo exillo primo captiuo:
&s caro inxp̃o demassa captiuitatis. Vt quid hoc :
Ad exemplum suscepit ate in quo morereis
prote : suscepit atẽ qđ offerret prote.

Expanded text:
Deus erat Verbum: hoc erat in principio apud Deum. Omnia per ipsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil. Grande hoc! magnum hoc! Tu quid, captive? ubi jaces? In carne, sub morte. Quis ergo ille? quis tu? et quid ille postea? Propter quem? Quis ille, nisi quod dictum est, Verbum? Quod Verbum? ne forte sonat et transit? Verbum Deus apud Deum; Verbum per quod facta sunt omnia. Quid propter te? Et Verbum caro factum est, et habitavit in nobis . Qui Filio proprio non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit illum; quomodo non et cum illo omnia nobis donavit ? Ecce quid, quis, propter quem. Filius Dei caro propter peccatorem, propter iniquum, propter desertorem, propter superbum, propter perversum Dei sui imitatorem! Factus ille Caro factus: unde caro? Ex Maria virgine . Unde Maria virgo? Ex Adam. Ergo ex illo primo captivo; et caro in Christo de massa captivitatis. Utquid hoc? Ad exemplum. Suscepit a te in quo moreretur pro te; suscepit a te quod offerret pro te, quo
Abbreviated transcription (Latin):
uetus homo noster: senectus ibi erat: quia
uetus senectus : timenquia uerum est
renouibitur sicut aquilȩ iuuentus tua
Resurrexit ipse die tertio promisit resur¬
rectionem finito saeculo limprecessit
ciput: membri secutur sunt. Quid times
Nederelinqu atte: neabicut intem¬
pus senectutis cum defecerit uirtus łua
immotunc inteerit uirtus eius quan¬

Expanded text:
vetus homo noster, senectus ibi erat; quia vetus homo noster, senectus ibi erat; quia vetus, senectus. Tamen quia verum est, Renovabitur sicut aquilae juventus tua , resurrexit ipse die tertio, promisit resurrectionem finito saeculo. Jam praecessit caput; membra secutura sunt. Quid times ne derelinquat te, ne abjiciat in tempus senectutis, cum defecerit virtus tua? Imo tunc in te erit virtus ejus, quan
Abbreviated transcription (Latin):
nis minfirmitatem in ista senec tute
quid enim dñs tuus non est infirmatus
incruce: nonne ante illum tamquam
intehominem nihil ualentem: captiua¬
um & oppressum: caput agi tauerunt
fortissimi & tauripingues & dixerunt:
Sifilius di est descenditꝰ decruce: Num
Mleqtia infirmus erat desertus est.
numaluit non descendere decruce: ne
aon potentiam ostendisse : Sedinsultantib:¬
cessis se uideretur : quid tedocuit pendens
quidescen noluit: nisi patientiam inter
insultantes: nisi ut sis fortis in dõtuo. An¬
forte & eix cius persona dictum sittam¬
quam prodigium fictus sum multis. & tu
adiutor fortis : expersona eius secundum
infirmitatem: non secundum potestatem
Secundum id quod nos in setransfigura¬
uerat non secundum id quod ipsedescen¬
derit : Factus est enim multis prodigiũ
& forte ipsuerit senectus eius quia ex
uetustute non in gͣrue senectus Nocatur:¬
& ut apostolus: Uecus homo noster
simul confixus est crucicum illo. Sibierat

Expanded text:
ris in infirmitate, in ista senectute. ris in infirmitate, in ista senectute. Quid enim, Dominus tuus non est infirmatus in cruce? nonne ante illum, tanquam ante hominem nihil valentem, captivatum et oppressum, caput agitaverunt fortissimi, et tauri pingues, et dixerunt: Si Filius Dei est, descendat de cruce ? Numquid ille, quia infirmus erat, desertus est; qui maluit non descendere de cruce, ne non potentiam ostendisse, sed insultantibcessisse videretur? Quid te docuit pendens, qui descendere noluit, nisi patientiam inter insultantes, nisi ut sis fortis in Deo tuo? Forte et ex ejus persona dictum sit, Tanquam prodigium factus sum multis, et tu adjutor fortis: ex persona ejus secundum infirmitatem, non secundum potestatem; secundum id quod nos in se transfiguraverat, non secundum id quod ipse descenderat. Factus est enim multis prodigium. Et forte ipsa erat senectus ejus; quia ex vetustate non inet ait Apostolus: Vetus homo noster simul crucifixus est cum illo . Si ibi erat
Abbreviated transcription (Latin):
tant mihi mala siue quiper uersa & simu¬
lata beni uolentia lingua uolunt emollire
quod feriant: cum fuerint & ipsi auersi
& confusi quid fiet uꝰ & exultent
Adesto odñẽ ihũ quimihidicas: noli
eficere inuia angusta : Ego prior transu
cosum ipsauia: egoduco. in meduco ad
ne perduco. Ergo quamuis prodigium
actus sum multis: tamen nontimebo
in prosperis quia consolaris: in aduersis
quia corrigis : Ante quam essem quia¬
stustiicum essem quia salutem de disti:
um peccassem : Quia ignouistiscum con¬
uersufessem quia ad iuuasti: cum perse¬
ierassem quia coronasti: Ita plane: reple¬
ituros meum laude: ut hymnd̃ dicam
doriam tuam: tota die magnificentiam
ne proicias me intempore seneciutis:
ud est hoc tempus senectutis : cum
aeficiat uirtus mea derelinquas me:
lespondet hictibi ds̃ immouero defici¬
it uirtus tua ut inte maneat mea. ut
dicas cuma postolo: Quando infirmor
uinc potens sum: Nolitimere: ne proicia¬

Expanded text:
tant mihi mala, sive qui perversa et simutant mihi mala, sive qui perversa et simulata benevolentia, lingua volunt emollire quod feriant; cum fuerint et ipsi aversi et confusi, quid fiet? ExsultentAdesto, o Domine Jesu, qui mihi dicas: Noli deficere in via angusta; ego prior transii, ego sum ipsa via , ego duco, in me duco, ad me perduco. Ergo quamvis prodigium factus sum multis; tamen non timeboIn prosperis, quia consolaris; in adversis, quia corrigis; antefecisti: cum essem, quia salvasti: cum peccassem, quia ignovisti: cum conversus essem, quia adjuvisti: cum perseverassem, quia coronasti. Ita plane repleatur os meum laude, ut cantem gloriam tuam, tota die magnitudinem ne projicias me in tempore senectutis. Quod est hoc tempus senectutis? Cum deficiet virtus mea, ne derelinquas me. Respondet hic tibi Deus: Imo vero deficiat virtus tua, ut in te maneat mea; ut dicas cum Apostolo: Quando infirmor, tunc potens sum . Noli timere ne projicia
Abbreviated transcription (Latin):
aris quasi non acceperis u Auertantur
ergo statimꝰ erubescent s quidicunt mihi
euge euge: Tali olȩo pinguefactum
est caput hereticorum. cum dicunt ego
sum egosum : & dicitur illis tud ñe
Acceperunt euge euge: secuti sunt euge
euge: facti suntꝰ duces caeci: caecorum
sequentium: A pertissimis uocibus
donato dicuntur ista cantata euge euge
Duxbone : dux prȩclare : & non dixit ille
A uertantur statm & erubescant qui
dicunt mihi euge euge: nec eos corri¬
gere uoluit ut xp̃o dicerent duxbone
dux prȩclare : At uero apostolus reformi¬
dans euge hominum: ut uere laudaretur
in xp̃o noluit se laudari proxp̃o dicentib:q
quibusdam: Ego sum pauli. respondit
in libertated ñi : Num quid paulus crucifi¬
xus est prouobis: aut in nomine pauli
baptis atiestis Ergo dicant martyres
a uertantur statim crubescentes: quidi
auertuntur & erubescunt omnes: siue
quiquȩrunt animam meam: siue quicogi¬

Expanded text:
aris quasi non acceperis ? Avertantur aris quasi non acceperis ? Avertantur ergo statim erubescentes qui dicunt mihi: Euge, euge. Tali oleo pingue factum est caput haereticorum , cum dicunt, Ego sum, ego sum, et dicitur illis: Tu, Domine. Acceperunt Euge, euge; secuti sunt Euge, euge: facti sunt duces caeci caecorum sequentium . Apertissimis vocibus Donato dicuntur ista cantata: Euge, euge, dux bone, dux praeclare. Et non dixit ille, Avertantur statim, et crubescant qui dicunt mihi: Euge, euge; nec eos corrigere voluit, ut Christo dicerent: Dux bone, dux praeclare. At vero Apostolus reformidans Euge hominum, ut vere laudaretur in Christo, noluit se laudari pro Christo; dicentibusque quibusdam, Ego sum Pauli, respondit in libertate Domini, Numquid Paulus crucifixus est pro vobis? aut in nomine Pauli baptizati estis ? Ergo dicant martyres  Avertantur statim erubescentes qui dicavertuntur, et erubescunt omnes; sive qui quaerunt animam meam, sive qui cogi
Abbreviated transcription (Latin):
sed sine his non possumus: necesse est ut
& intremus in haec. & ex eamus inde :
Intremus in uituperationem aliquam
malorum & improborum: Intremusiin
adsentationem aliquam adulatorum:
sed exire inde opus est. rogemus eum de
quodictum est: Custodiat dñs introitum
tuum & exitum tuumi ut intres integer
sic exeas integer : Ait enim & apostolus
fidelis est ds̃ qui nonuos sinat temptari:
super quam potestis: Eccehabes ingressũ:
non dixit non temptemini: Quienim
non temptatur non probatur: & quia
non probatur. non proficit: Quidergo
optauit. fidelis ds̃: qui non uos sinit
temptari super quam potestis. Audisti
in gressum: audi& exitum: sed faciet
cum temptatione etiam exitum ut
possitistolerare: Ergo & illi a uertant᷑
statim erubescentes quidicunt mihi
euge euge: Quare enim melaudant.
ludent dm̃ : Quis enim ego sum ut lauder
inme aut quid ego feci quid habeo quod
non accepi siaccepistiinquit quid glori¬

Expanded text:
Sed sine his non possumus; necesse est ut Sed sine his non possumus; necesse est ut et intremus in haec, et exeamus inde: intremus in vituperationem aliquam malorum et improborum, intremus et in assentationem aliquam adulatorum; sed exire inde opus est. Rogemus eum de quo dictum est, Custodiat Dominus introitum tuum et exitum tuum ; ut intrans integer, sic exeas integer. Ait enim et Apostolus: Fidelis est Deus, qui non vos sinat tentari supra quam potestis. Ecce habes ingressum. Non dixit, Non tentemini: qui enim non tentatur non probatur; et qui non probatur, non proficit. Quid ergo optavit? Fidelis Deus, qui non vos sinat tentari supra quam potestis. Audisti ingressum; audi et exitum: Sed faciet cum tentatione etiam exitum, ut possitis tolerare . Ergo et illi avertantur statim erubescentes qui dicunt mihi: Euge, euge. Quare enim me laudant? Laudent Deum. Quis enim ego sum, ut lauder in me? aut quid ego feci? quid habeo quod non accepi? Si accepisti, inquit, quid glori
Abbreviated transcription (Latin):
sequitur lingua adulatoris: quam manus
interfectoris: Nam &ipsim : caminum
dixit scriptura: Certecum de persecutio¬
neloqueretur scriptura dixit lãquam
aurum infornace probuut illos demartyri¬
bus interfectis. & sicut holocausti hostum
accepit illos . Audi quia lingua ad ulantium
talis est: Probitio inquit argenti &auri
ignis: Vir autem probatur per os laudan¬
tium Eumignis ille ignis &iste: Deutroq
saluum oportet exire: fregitte reprehen¬
sor fractus es infornac etim quam uas
fictile: formauit te uerbum & uenit temp¬
tatio tribulationis. Illud formatum est.
oportet ut coquatur. Sibene formatũ rst
accedit ignis it firmet: Vnde illedice¬
bat in passione: Aruit sicut testa uirtus mea
passi aquippe & caminus tribulationis
fecerat fortiorem : Rursus silauderis
ab adulantibus & assentantibus : & annueris
eis ueluti emens oleum non tecum portans:
sicut quinq uirgines insipientes: erit cami¬
nus fracturae tuae etiam os laudantium tes

Expanded text:
sequitur lingua adusequitur lingua aduinterfectoris; nam et ipsam caminum dixit Scriptura. Certe cum de persecutione loqueretur Scriptura, dixit: Tanquam aurum in fornace probavit illos, de martyribus interfectis, et sicut holocausti hostiam accepit illos . Audi quia et lingua adulantium talis est: Probatio, inquit, argenti et auri ignis; vir autem probatur per os laudantium eum Ignis ille, ignis et iste; de utroque te salvum oportet exire. Fregit te reprehensor, fractus es in fornace tanquam vas fictile. Formavit te verbum, et venit tentatio tribulationis: illud quod formatum est, oportet ut coquatur; si bene formatum est, accedit ignis ut firmet. Unde ille dicebat in passione: Aruit sicut testa virtus mea . Passio quippe et caminus tribulationis fecerat fortiorem. Rursus si lauderis ab adulantibus et assentantibus, et annueris eis, veluti emens oleum, non tecum portans, sicut quinque virgines insipientes ; erit caminus fracturae tuae etiam os laudantium te.
Abbreviated transcription (Latin):
hoc est rediretro redipost me: An tecedentẽ
compescit: ut retro redeat & appellat
satanan : quia uult prȩcederedñm: Paulo
antebeatus: modosatanas. Vnde paulo
antebeatus. quia non tibi inquit reue¬
lauit caro & singuis. sed patermeus qui in
caelis est: Vnde modo sitanas. quia non
sapis inquit quaedi sunt: sed quae sunt
hominum : Quiergo uolumus recte cele¬
brare natalitia martyrum: desideremus
imitationem martyrum: neuelimus
prȩcedere martyres: & melioris consilu
nobis uideri esse quia euitamus passiones
proiustitia & profide: quas illi non euita¬
uerunt: Ergo illiqui cogitant mala & in
luxbria nutriunt corda sua: auertantur
retrorsum & erubescant: Audiant ab aposto¬
lo postea dicente: Quemautem fructum
habuistis aliquando. in quibus nunc eru¬
bescitis: Quid sequitur. Auertantur
statim erubescentes quidicunt mihi euge
euge: Duo sunt genera persecutorum:
uitu perantium & adulentium: Plus per¬

Expanded text:
hoc est, Redi retro, redi post me. Antecedentem hoc est, Redi retro, redi post me. Antecedentem compescit, ut retro redeat; et appellat satanam, quia vult praecedere Dominum. Paulo ante, Beatus: modo, Satanas. Unde paulo ante, Beatus? Quia non tibi, inquit, revelavit caro et sanguis, sed Pater meus qui in coelis est. Unde modo, Satanas? Quia non sapis, inquit, quae Dei sunt, sed quae sunt hominum . Qui ergo volumus recte celebrare natalitia martyrum, desideremus imitationem martyrum; ne velimus praecedere martyres, et melioris consilii nobis videri esse, quia evitamus passiones pro justitia et pro fide, quas illi non evitaverunt. Ergo illi qui cogitant mala, et in luxuria nutriunt corda sua, avertantur retrorsum, et erubescant. Audiant ab Apostolo postea dicente: Quem autem fructum habuistis aliquando in quibus nunc erubescitis ? 5. Quid sequitur? Avertantur statim eruod duo sunt genera persecutorum, scilicet vituperantium et adulantium, et plus per
Abbreviated transcription (Latin):
uel potuerit: Illeautem recordatus sit
cauens ista omnia: declinans mortem:
Mentiens etiam inique nemoriatur
interficiens animam suam: ut uiuat cor¬
pore magni consilii prudentisq: sibi
uidecur: prȩcedet reprehendens xpm
modo persecutoribus cogitantibus mala
dixit hoc ipse dñs petro. Prȩcedere
quippe quodamloco petrus uoluit dnm
Loquebitur enim siluator depassione
sua quamsi non suscepisset nos salui non
essemus. & petrus quia paulo ante eum
confessus erat filiumdi: & illa confessione
appellatus erat petra. supra quam
fabricaretur ecclesia: Paulo post dno
dicente defutura passione suaait: Ab sit dñe:
propitius estotibi: non fiet istud: paulo ante.
beatus es simonbariona: quia non tibi reue¬
lauit caro & sanguis: sed pater meus quiin
caelis est: Modo repente redi post me
satanas. Quid est redi postme: sequereme:
prȩcedere meuis: consilium mihi dareuis.
melius est ut consilium meum sequaris:

Expanded text:
vel potuerit: ille autem cordatus sit vel potuerit: ille autem cordatus sit cavens ista omnia, declinans mortem, mentiens etiam inique ne moriatur, interficiens animam suam ut vivat corpore, magni consilii prudentisque sibi videtur. Praecedit reprehendens Christum; modo persecutoribus cogitantibus mala, dixit hoc ipse Dominus Petro. Praecedere quippe quodam loco Petrus voluit Dominum. Loquebatur enim Salvator de passione sua, quam si non suscepisset, nos salvi non essemus; et Petrus qui paulo ante eum confessus erat Filium Dei, et in illa confessione appellatus erat Petra, supra quam fabricaretur Ecclesia, paulo post Domino dicente de futura passione sua, ait: Absit, Domine; propitius esto tibi, non fiet istud. Paulo ante, Beatus es, Simon Bar Jona, quia non tibi revelavit caro et sanguis, sed Pater meus qui in coelis est: modo repente, Redi post me, satana. Quid est, Redi post me? Sequere me. Praecedere me vis, consilium mihi dare vis; melius est ut consilium meum sequaris:
Abbreviated transcription (Latin):
ecclesiae: coepit esse in culmine dignia¬
dsecclesia etiam in hac terra: etiamin
hac uita sed non de est fremitus per¬
secutorum impetus suos ad cogitate
uerterunt . In illis cogitationibus tamquã
mlsso conligatus est diabolus. fremit &¬
non erumpit: Dictum᷑ enim dehis tem¬
poribus ecclesiae: Peccator uidebit &
irascetur: & quid faciet : Numquid quod
primo. at trahe liga percute non facit
hoc. Quid ergo. dentibus suis frendet
& tabescet . & his tamquam irascitur mar¬
tyr. & tamen prohis orat mirtyr. Quo¬
modo enimbene optauit illis dequibus
dixit: Confundantur & reuereantur
quiquȩrunt animam meame sic& nunc
auertantur ei retrorsum & erubescant:
qui cogitant mihi mala: Quare: ut non
prȩcedant: sed sequantur: Quienim
reprehendit xp̃ianam religionem &
consilio suo uult uiuere: quas prȩcedere
uult xp̃m : ut ille uidelicet errauerit
& inualidus infirmas que fuerit qui uel
uoluerit pati inter manus iuda eorum:

Expanded text:
Ecclesiae, coepit esse in culmine dignitaEcclesiae, coepit esse in culmine dignitatis Ecclesia, etiam in hac terra, etiam in hac vita: sed non deest fremitus persecutorum; impetus suos ad cogitationes verterunt. In illis cogitationibus tanquam in abysso ligatus est diabolus; fremit, et non erumpit. Dictum est enim de his temporibus Ecclesiae: Peccator videbit, et irascetur. Et quid faciet? Numquid quod primo? Attrahe, liga, percute. Non facit hoc. Quid ergo? Dentibus suis frendet, et tabescet . Et his tanquam irascitur martyr; et tamen pro his orat martyr. Quomodo enim bene optavit illis de quibus dixit, Confundantur, et revereantur qui quaerunt animam meam; sic et nunc, Avertantur retrorsum, et erubescant qui cogitant mihi mala. Quare? Ut non praecedant, sed sequantur. Qui enim reprehendit christianam religionem, et consilio suo vult vivere, quasi praecedere vult Christum; ut ille videlicet erraverit, et invalidus infirmusque fuerit, qui vel voluerit pati inter manus Judaeorum,
Abbreviated transcription (Latin):
gloriosi sibi uidentur quia tenent. quia
ligant : quia uerberant quia occidunt.
quia saltint : quia insultant: Dehis omnibu
factis aliquando confundantur & reuen¬
Sienim confundentur & conuertentun
quia conuerti non possunt nisi confusi
fuerint : & reueriti: Optemus ergo
haec inimicis nostris: securioptemus:
ecceego dixi &uobiscum dixerim: om̃s
qui adhuc saltant & cantant & insultin
mirtyribus confundantur & reuerein¬
tur: aliquando in his parietibus tundon
confusi pectora sua: Auertantur
Itant mihimala. Primo fuit impetus
persequentium: modo remansit mili¬
uolentia cogitantium: Prorsus tem¬
pora sunt mecdesia per secutionis
distincta sequere sequentia. factus est
impetus inecdesiam: quando reges
persequebantur. & quia prȩdicti
erant reges & per secuturi & crediur
impleto uno utiq alterum sequeba t̃
factum est & illud quod consequens
fuit: crediderunt reges data pixest

Expanded text:
gloriosi sibi videntur, quia tenent, quia gloriosi sibi videntur, quia tenent, quia ligant, quia verberant, quia occidunt, quia saltant, quia insultant: de his omnibus factis aliquando confundantur, et reverSi enim confundentur, et convertentur; quia converti non possunt, nisi confusi fuerint, et reveriti. Optemus ergo haec inimicis nostris; securi optemus. Ecce ego dixi, et vobiscum dixerim: omnes qui adhuc saltant et cantant et insultant Martyribus, confundantur, et revereantur; aliquando in his parietibus tundant confusi pectora sua. 4. vers. 4scant qui cogitant mihi mala. Primo fuit impetus persequentium; modo remansit malevolentia cogitantium. Prorsus tempora sunt in Ecclesia persecutionis distincta sequentia. Factus est impetus in Ecclesiam, quando reges persequebantur: et quia praedicti erant reges et persecuturi et credituri, impleto uno, utique alterum sequebatur. Factum est et illud quod consequens fuit; crediderunt reges, data pax est
Abbreviated transcription (Latin):
uos. &orate proeis quipersequuntur
uos: Ecceper secutionem pateris: & male¬
dicis eis aquibus pateris: Quomodo imi¬
taris passiones prȩcedentes dñi tui:
pendentis incruce & dicentis : Pater
ignosce illis : quia nesciunt quid faciunt:
Respondet talia dicentibus martyr:
& dicit Dnm mihi proposuistidicentẽ.
pater ignosceillis quia nesciunt quid
faciunt: Agnosce & uocem meam.
ut sit & tua Quid enim dixit deinimi¬
cis meis: confundantur & reueantur:
lamfacta est talis uindicta demimicis
martyrum. saulus ille quistephanum
persec utus est: confusus est & reue¬
ritus: anelabat caedes: quaerebat
quos ad traheret & necaret: audita
desuper uoce: saule saule quid meper¬
sequeris confusus est & prostratus
est &erectus ad oboediendum: quim
flamatus erat ad persequendum: hoc
ergo optant martyres inimicis suis:
confundantur & reuereantur: Quam¬
diuenim non confundantur & reue¬
rentur. necesse est facta sua defendint

Expanded text:
vos, et orate pro his qui persequuntur vos, et orate pro his qui persequuntur vos ? Ecce persecutionem pateris, et maledicis eis a quibus pateris: quomodo imitaris passiones praecedentes Domini tui, pendentis in cruce, et dicentis: Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt ? Respondet talia dicentibus martyr, et dicit: Dominum mihi proposuisti dicentem, Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt; agnosce et vocem meam, ut sit et tua. Quid enim dixi de inimicis meis? Confundantur, et revereantur. Jam facta est talis vindicta de inimicis martyrum. Saulus ille qui Stephanum persecutus est, confusus est et reveritus. Anhelabat caedes, quaerebat quos attraheret et necaret: audita desuper voce, Saule, Saule, quid me persequeris? confusus et prostratus est, et erectus ad obediendum qui inflammatus erat ad persequendum . Hoc ergo optant martyres inimicis suis: Confundantur, et revereantur. Quamdiu enim non confunduntur et reverentur, necesse est facta sua defendant;
Abbreviated transcription (Latin):
persecut oribus ait: quianonerat quiex¬
quireret animam eius : Hic autem: con¬
fundantur & reuereantur quiquȩrunt
animam meam: Dolebat se non queri
adimitandum. gemebat se quaeri adop¬
primendum: Quaeris animam iusti
cumimitari cogitas: quaeris animam
iusti: cum occidere cogitas: Qm̃ duobus
modis quaeritur anima hominis iustis
singuli singulis psalmis ex pressisunt:
Illic dolet quia nonest quirequirat ani¬
mam eius: Ad imitandam passionem
eius: Hic autem confundantur & reuere¬
antur quiquȩrunt animam meam
Querunt animam eius: non ut duas
habeant: Non enim sicquaerebant animĩ
eius: quomodo quaerit latro tonicam
uiatoris, ad hoc occidit: ut expoliet.
ut habeat: Qui autem persequitur
ut occidit. exdudit animã ñ seuertit.
Quaerunt illianimam meam: occidẽre
me uolunt: Quid ergo tuillis optas:
confundantur & reuereantur: Qubiest
quod audisti adño tuo: Diligite mimi¬
cos uestros: bene facite his quioderunt

Expanded text:
persecutoribus ait quia non erat qui expersecutoribus ait quia non erat qui exquireret animam ejus; hic autem: Confundantur, et revereantur qui quaerunt animam meam. Dolebat se non quaeri ad imitandum; gemebat se quaeri ad opprimendum. Quaeris animam justi, cum imitari cogitas; quaeris animam justi, cum occidere cogitas. Quoniam duobus modis quaeritur anima hominis justi, singuli in singulis psalmis expressi sunt. Illic dolet, quia non est qui requirat animam ejus ad imitandum passiones ejus; hic autem: Confundantur et revereantur qui quaerunt animam meam. Quaerunt animam ejus, non ut duas habeant. Non enim sic quaerebant animam ejus, quomodo quaerit latro tunicam viatoris: ad hoc occidit, ut exspoliet, ut habeat. Qui autem persequitur ut occidat, excludit animam, non se vestit. Quaerunt illi animam meam; occidere me volunt. Quid ergo tu illis optas? Confundantur, et revereantur. Et ubi est quod audisti a Domino tuo: Diligite inimicos vestros, benefacite his qui oderunt
Abbreviated transcription (Latin):
eclesiae & pacem xp̃ianorum :¬
& quia non habent quidagant sȩui¬
indo : saltando: blas phemando: luxd¬
riando: non impellunt corpora
ap̃ianorum sed lacerant animas xp̃ia¬
porum: Clamemus ergo una uoce
omnes uerba haec: Ds madiutoriũ
meum intende: Opus enim habe¬
mus sempiterno adiutorio inisto scło:
quando autem non modo tamen intri¬
bulatione positi maxime dicamus:
ds in adiutorium meum intende:¬
Confundautur & reuereantur: qui
quaerunt animam meam: xp̃s dicit.
suecaput dicat siue corpus dicat: ille
dicit quidixit quid mepersequeris.
illedicit quidixit: cumuni exminimis
meis fecistis. mihi fecistis: Nota estergo
uox huius hominis: totius hominis
capitis & corporis: non siepe commen¬
danda quia nota: Confundantur inquit
& reueantur : quiquerunt animam meã:
In alio psalmo dixit: Considerabam in
dexteram & uidebam : & non erat qui
agnosceret me: Periit fuga ame & non
est qui exquirat animam meam: Ibide

Expanded text:
Ecclesiae et pacem Christianorum, eEcclesiae et pacem Christianorum, et quia non habent quid agant saeviendo; saltando, blasphemando, luxuriando, non impellunt corpora Christianorum, sed lacerant animas Christianorum. Clamemus ergo una voce omnes verba haec: Deus, in adjutorium meum intende. Opus enim habemus sempiterno adjutorio in isto saeculo. Quando autem non! Modo tamen in tribulatione positi maxime dicamus: Deus, in adjutorium meum intendeConfundantur et revereantur qui quaerunt animam meam. Christus dicit: sive caput dicat, sive corpus dicat; ille dicit, qui dixit: Quid me persequeris ? ille dicit, qui dixit: Cum uni ex minimis meis fecistis, mihi fecistis . Nota est ergo vox hujus hominis, totius hominis, capitis et corporis: non saepe commendanda, quia nota. Confundantur, inquit, et revereantur qui quaerunt animam meam. In alio psalmo dicit: Considerabam in dexteram, et videbam, et non erat qui cognosceret me: periit fuga a me, et non est qui exquirat animam meam . Ibi de
Abbreviated transcription (Latin):
ergo ipse prius im nobis ostendit¬
& ideo pauper & dolens egosum : Totum
corpus eius hocdicit: corpus xp̃i in hac
terra pauper est & dolens: sed sint diuites
xp̃iani prorsus sixp̃iani sunti pauperes
sunt an comparatione diuitiarum cae¬
lestium quas sperant: omne aurum
suumharenam deputant: Pauper
pauper iste . quando tu dignaris
panno sum pauperem adplicare ad
mensam tuam Porro autem : paupe¬
remistum salus uultus di suscepit
d & omnes qui uolunt inxp̃o preuiuere:
persecutionem patientur : Videris
indeuideris: quomodo illediabolus.
i formis est: leo est inimpetu. draco
ninsiduis : Leominetur inimicus est:
dracomsidietur mimicus est: quando
nos securiu eccefiant omnes xp̃iani:
num quid & diabolus xp̃ianus erit u
Tempta reergo noncessat: insidiari
noncessat: infrenateis est atque in¬
ugatus in cordibus impiorum ne sȩ¬
uat inecclesiã. & tantum faciat
quantum uult: fremunt dentes
impiorum aduersus dignitatem

Expanded text:
ergo ipse prius jam nobis ostendit; etergo ipse prius jam nobis ostendit; et ideo, Pauper et dolens ego sum. Totum corpus ejus hoc dicit. Corpus Christi in hac terra pauper est et dolens. Sed sint divites Christiani. Prorsus si Christiani sunt, pauperes sunt; in comparatione divitiarum coelestium quas sperant, omne aurum suum arenam deputant. Pauper pauper iste? Quando tu dignaris pannosum pauperem applicare ad mensam tuam? Porro autem pauperem istum salus vultus Dei suscepitet omnes qui volunt in Christo pie vivere, persecutionem patientur . Videris unde, videris quomodo; diabolus ille biformis est. Leo est in impetu, draco in insidiis. Leo minetur, inimicus est; draco insidietur, inimicus est. Quando nos securi? Ecce fiant omnes Christiani, numquid et diabolus christianus erit? Tentare ergo non cessat; insidiari non cessat. Infrenatus est atque illigatus in cordibus impiorum, ne saeviat in Ecclesiam, et tantum faciat quantum vult. Fremunt dentes impiorum adversus dignitatem
Abbreviated transcription (Latin):
in quibus putatis uos uitam aeternam
habere : Cumperducta fuerit damnatio
eorum: etiam ad cognitionem eorum:
delebuntur delibro uiuentium. sid est non
ibi seesse cognoscent: Namuersus qui se¬
quitur exponit quod dictum est : &cũ
iustis non scribantur : Dixit ergo: delcan¬
tur secundum spemeorum: Secundum
autem aequitatemtuam: quid dico non
Quare hoci anut cognosceremus quod per
a maritudinem animi maledicit pauper
iste : Multa enim dixit quae illis eueniant
& quasi diceremus ei : ut quid talia noli
tantum: respondet pauper & dolens
egosum: Perduxerunt meadegestatẽ:
adistum dolorem deposuerunt: ideo ista
dico: non est tamen stomachatio maledi¬
centis: sed predicatio prophetantis : Nam
de paupertate sua & dolore suo: quaedam
quae posterius dicit commendaturus est
nobis : ut discamus esse pauperes & dolen¬
tes: Beatienim pauperes qmipsorum
est regnum caelorum: Ꝙbeatiqui
lugent : qm̃ ipsi consolabuntur: Hoc

Expanded text:
in quibus putatis vos vitam aeternam in quibus putatis vos vitam aeternam habere : cum perducta fuerit damnatio eorum etiam ad cognitionem eorum, delebuntur de libro viventium, id est, non ibi se esse cognoscent. Nam versus qui sequitur, exponit quod dictum est: Et cum justis non scribantur. Dixi ergo, Deleantur, secundum spem eorum; secundum autem aequitatem tuam quid dico? Non Quare hoc? An ut agnosceremus quod per amaritudinem animi maledicit pauper iste? Multa enim dixit quae illis eveniant. Et quasi ei diceremus, Utquid talia? noli tantum; respondet: Pauper et dolens ego sum. Perduxerunt me ad egestatem, ad istum dolorem deposuerunt; ideo ista dico. Non est tamen stomachatio maledicentis, sed praedictio prophetantis. Nam de paupertate sua et dolore suo quaedam quae posterius dicit, commendaturus est nobis, ut discamus esse pauperes et dolentes. Beati enim pauperes, quoniam ipsorum est regnum coelorum; et, Beati qui lugent, quoniam ipsi consolabuntur . Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
sine dubitatione non erunt consensirri
qui scriptisunt : istiergo quomodo inde
delentur ubinum quam scripti sunt.
hoc dicium est secundum spemipsorũ.
quia ipsi se scriptos putabtnt : Quid est
deleantur delibrouitae.: &ipsis constat
non illos ibi esse : Ex haclocutionedictum est
in alio psalmo: cident ala teretuomille:
& denamilia adextristuis: Id est multi
scandilizabuntur & ex eonumero qui se
sperabant sessuros tecum : & exeonume¬
ro qui se sperabint staturos add exteram
tuam: separati ab hedis sinistris : non
quia cum ibisteterit aliquis postea cadit
Aut cum sederit cumillo quisquam abici¬
etur. sed quia casurierant multi in
scindalum : quiaum ibi se esseputibant
Id est multi quise sperabant sessuros
tecum: multi quise sperauerunt
stituros addexterm ipsicasuri sunt:
Sic ergo & hic: illi qui sesperibant tam quã
merito iustitiae suae in libro scriptos di.
quibus dicitur : Scrutamini scripturas:

Expanded text:
sine dubitatione non erunt consensuri sine dubitatione non erunt consensuri qui scripti sunt. Isti ergo quomodo inde delentur, ubi nunquam scripti sunt? Hoc dictum est secundum spem ipsorum, quia ipsi se scriptos putabant. Quid est, Deleantur de libro vitae? Et ipsis constet non illos ibi esse. Ex hac locutione dictum est in alio psalmo, Cadent a latere tuo mille, et dena millia a dextris tuis ; id est, multi scandalizabuntur, et ex eo numero qui se sperabant sessuros tecum, et ex eo numero qui se sperabant staturos ad dexteram tuam, separati ab haedis sinistris : non quia cum ibi steterit aliquis, postea cadet, aut cum sederit cum illo quisquam, abjicietur; sed quia multi casuri erant in scandalum, qui jam ibi se esse putabant; id est, multi qui se sperabant sessuros tecum, multi qui se speraverant staturos ad dexteram, ipsi casuri sunt. Sic ergo et hic illi qui se sperabant tanquam merito justitiae suae in libro scriptos Dei, quibus dicitur, Scrutamini Scripturas,
Abbreviated transcription (Latin):
tatem super iniquitatem ipsorum:
non uulnerando sed non sanando:
Quomodo enim auges febrem: auges
morbum non morbum adhibendo:
sed non succurrendo : Sic quia tales fue¬
runt ut curari non mererentur. in ipsa
malitia quodim modo profecerunt:
sicut dictum est: Maliautem & facinero¬
si proficiunt impeius: & apposita est
iniquitas super iniquitatem ipsorumꝰ
Et non in trent in iustitutua: hoc pla
non sicaccipere debemus: cum quenqͥam
ds̃ scribit in libro uitae: & delet illũ:
sihomodixit quod scripsi scripsi
detitulo ubi scriptum erat rex iudaeo¬
rum : ds̃ quem quam scribit & delet.
prȩscius est: prȩdestinauit omnes
ante constitutionem mundi regna¬
turos cum filio suo inuitam aeternam:
hos conscripsit. ipsos continet liber
uitae: Deniq: in a pocalypsi quid ait
sps̃ dĩ: cum de pressuris ab antichristo
futuris loqueretur eadem scriptura
consentiens illiinquit omnes qui non
sunt scriptiin libro uitae: proinde

Expanded text:
tatem super iniquitatem ipsorum; tatem super iniquitatem ipsorum; non vulnerando, sed non sanando. Quomodo enim auges febrem, auges morbum, non morbum adhibendo, sed non succurrendo: sic quia tales fuerunt ut curari non mererentur, in ipsa malitia quodammodo profecerunt, sicut dictum est, Mali autem et facinorosi proficiunt in pejus ; et apposita est iniquitas super iniquitatem ipsorum. Et non intrent in justitia tua. Hoc plannon sic accipere debemus, quoniam quemquam Deus scribat in libro vitae, et deleat illum. Si homo dixit, Quod scripsi, scripsi, de titulo ubi scriptum erat, Rex Judaeorum ; Deus quemquam scribit et delet? Praecisus est; praedestinavit omnes ante constitutionem mundi regnaturos cum Filio suo in vita aeterna . Hos conscripsit; ipsos continet liber vitae. Denique in Apocalypsi quid ait Spiritus Dei, cum de pressuris ab Antichristo futuris loqueretur eadem Scriptura? Consentient illi, inquit, omnes qui non sunt scripti in libro vitae Proinde
Abbreviated transcription (Latin):
iniquitatem quomodo id intellecturi
sumus ad sit dñs ut dicamus & propter
fatigationem uestram: breuiter dicere
ualeamus: Iniquitas ipsorum erat:
quia hominem iustum occiderunt:
Addita est alia quia filium dicrucifixe¬
runt. sȩuire ipsorum tam quam in ho¬
minem fuit: sed sicoꝗnouisent num quã
dñm gloriae crucifixissent: illi iniquita¬
te suatamquam hominem occidere uolu¬
erunt: apposita est iniquitas super
iniquitatem ipsorum: ut filium di
cruci figerent: Quis hanc iniquitatem
apposuit ille quidixit: forte reuere¬
buntur filium meumoipsummittam:
solebint enim occidere missos ad seseruos
ex actores locationis atque mercedis:
Misit ipsum filium ut &ipsum occi¬
derent: apposuit iniquitatem super
iniquitatem ipsorum: & haec ds̃ saeui¬
endo feciti an potius iuste retribuen¬
do fut enim illis inquit in retributi¬
onem & in scandalum : Meritierant
sic excaecari: ut filium di non agnos ce¬
rent: & hoc fecit ds̃: apponens iniqui¬

Expanded text:
iniquitatem? quomodo id intellecturi iniquitatem? quomodo id intellecturi sumus? Adsit Dominus ut dicamus, et propter fatigationem vestram breviter dicere valeamus. Iniquitas ipsorum erat, quia hominem justum occiderunt: addita est alia, quia Filium Dei crucifixerunt. Saevire ipsorum tanquam in hominem fuit: sed si cognovissent, nunquam Dominum gloriae crucifixissent . Illi iniquitate sua taquam hominem occidere voluerunt: apposita est iniquitas super iniquitatem ipsorum, ut Filium Dei crucifigerent. Quis hanc iniquitatem apposuit? Ille qui dixit: Forte reverebuntur Filium meum; ipsum mittam . Solebant enim occidere missos ad se servos, exactores locationis atque mercedis. Misit ipsum Filium, ut et ipsum occiderent. Apposuit iniquitatem super iniquitatem ipsorum. Et haec Deus saeviendo fecit, an potius juste retribuendo? Fiat enim illis, inquit, in retributionem, et in scandalum. Meriti erant sic excaecari, ut Filium Dei non agnoscerent. Et hoc fecit Deus, apponens iniqui
Abbreviated transcription (Latin):
in illo psalmo in quo uocem suam ostendit:
qua eius primum uersum decruce clama¬
uit : ds ds̃ meus respice in me: quare me
dereliquisti. ibi secutus ait: Longe as alute
mea uerba delictorum meorum: Ipsa
sunt uulnera inflicta a latronibus in uia
ei quemleuauit iniumentum suum: quẽ
sacerdos & leuites transeuntes inuene¬
rant & contempserant : a quibus curiri
non potuit : transiens autem samari¬
tanus misertus est eius: accessit & in
iumentum proprium leuauit: Sami¬
rites autem: latinecustos interpreta¬
dormit: neque obdormiet: quicusto¬
dit is rabel: & superdolorem uulnerũ
tatem super iniquitatem ipsorum
Quid est hoc quis non expauescat.
dõdicitur: appone iniquita tem
super iniquitatem ipsorum : Vnde
apponit ds̃ iniquitatem habet enim
iniquitatem quamapponatꝰ scimus
uerum esse quod dictum est perpaulũ
a postolum : Quidergo dicimus .
num quid iniquitas est apud dm̃. absit:
Vndeergo appone iniquitatem : super

Expanded text:
in illo psalmo, in quo vocem suam ostendit, in illo psalmo, in quo vocem suam ostendit, quia ejus primum versum de cruce clamavit: Deus, Deus meus, respice in me; quare me dereliquisti? Ibi secutus ait: Longe a salute mea verba delictorum meorum . Ipsa sunt vulnera inflicta a latronibus in via, ei quem levavit in jumentum suum: quem sacerdos et Levites transeuntes invenerant et contempserant, a quibus curari non potuit; transiens autem Samaritanus misertus est ejus; accessit, et in jumentum proprium levavit . Samarites latine Custos interpretadormit neque obdormiet qui custodit Israel . Et super dolorem vulnerum itatem super iniquitatem ipsorum. Quid est hoc? Quis non expavescat? Deo dicitur: Appone iniquitatem super iniquitatem ipsorum. Unde apponet Deus iniquitatem? Habet enim iniquitatem quam apponat? Scimus enim verum esse quod dictum est per Paulum apostolum: Quid ergo dicemus? numquid iniquitas est apud Deum? Absit . Unde ergo, Appone iniquitatem super
Abbreviated transcription (Latin):
ad sumpserat. id est generis humani
ipsius adie: qui percussus est primo
morte propter peccatum suum
Mortles ergo hichomines. cumpoe¬
nana scuntur: huic poenae addunt:
quicumq homines fuerint persecuti:
lam enim homo hic moriturus noneẽt.
nis illum ds̃ percussiss&. Quidergo tu
homo sȩuis amplius parum ne homini
est quod aliquando moriturus est
Portat ergo unusquisque nostrum poe¬
nã suam ÷ huic poenae uolunt
ad dere quinos persequuntur⁊ haec poe¬
na per secutio est dñi Dñs quippe sen¬
tentia percussit hominem: Quadie
tetigeritis inquit: morte moriemini:
ex hacmorte carnem susceperat: &
uetus homo noster simulcrucifixus est
cumillo: Exillius uoceista dixit: Quem
tupercus sisti ipsi per secuti sunt : & super
dolorem uulnerum meorum ad diderunt:
Superquem dolorem uulnerum: suꝑ
dolorem peccatorum ipsi ad diderunt.
Vul nera enim sua peccata dixit: sed ne
ad caput respicias ad corpus aduerte
secundum cuius uocem dictum est ab ipso

Expanded text:
assumpserat, id est generis humani, assumpserat, id est generis humani, ipsius Adae qui percussus est primo morte propter peccatum suum . Mortales ergo hic homines cum poena nascuntur: huic poenae addunt, quicumque homines fuerint persecuti. Jam enim homo hic moriturus non esset, nisi illum Deus percussisset: quid ergo tu homo saevis amplius? parumne homini est, quod aliquando moriturus est? Portat ergo unusquisque nostrum poenam suam: huic poenae volunt addere qui nos persequuntur. Haec poena percussio est Domini. Dominus quippe sententia percussit hominem: Qua die tetigeritis, inquit, morte moriemini . Ex hac morte carnem susceperat, et vetus homo noster simul crucifixus est cum illo . Ex illius voce ista dixit: Quem tu percussisti, ipsi persecuti sunt, et super dolorem vulnerum meorum addiderunt. Super quem dolorem vulnerum? Super dolorem peccatorum ipsi addiderunt: vulnera enim sua peccata dixit. Sed ne ad caput respicias; ad corpus adverte, secundum cujus vocem dictum est ab ipso