comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
remoti st̃. q̃ ardua nimis atq paucoꝵ est.
te auctoẽ theurcos hoiẽs a quib nõ qd̾. in
mã. intlłctuali uerũ saltẽ in aĩa spũali pur¬
in ꝯpabłr maio̾ ẽ multitudo. spłes adsec̾tos ⁊
ulicitos magrõs tuos.ꝙͣ ad scolas plo̾nicas.

Expanded text:
remoti sunt, quae ardua nimis adque paucorum est, te auctore theurgos homines, a quibus non quidem in anima intellectuali, uerum saltem in anima spiritali puriter maior est multitudo, plures ad secretos et inlicitos magistros tuos, quam ad scholas Platonicas
Abbreviated transcription (Latin):
li adetherea spatia ꝑtinẽtes. suĩ uisibiles qͦs
ꝑ spicuos luce̾ ceruebat solẽ ac lunã acete ibi¬
dẽ. lirĩa.siũ in iuisible̾s quos putabat ab om̃i
labe istaꝵ pt̾batõnũ. ꝙͣta potuit disputatio¬
ne secteuit᷑. Tu ãt l didicisti nõ apłone set
achalo̾is magrĩs tius^ ut ĩ ethereas uł empire¬
as inͣdi sublimitates a fĩmam̃ta celestia/ er¬
tolleres uicia hũana/ ut possit̃ dii nrĩ theur¬

Expanded text:
ad aetheria spatia pertinentes, siue uisibiles, quos conspicuos lucere cernebat, solem ac lunam et cetera ibidem lumina, siue inuisibiles, quos putabat, ab omni labe istarum perturbationum quanta potuit disputatione secreuit! Tu autem hoc didicisti non a Platone, sed a Chaldaeis magistris tuis, ut in aetherias uel empyreas mundi sublimitates et firmamenta caelestia extolleres uitia humana, ut possent di uestri theur
Abbreviated transcription (Latin):
d̾i. Nã paulꝰ abenabas inlicaoma f̾tõ q̃dã. i¬
raculo saĩtatis. putati st̃ eẽ diiieisq licaonii.
uictunas. ĩ molare uolueit̃ ꝙ ase hũili pieta¬
te / remonẽtes ei in quẽ crederẽt ãnũciaueit̃
phiriꝰ ⁊i nõ ulłi putat/ cadauennus iudorib.
s dĩnis honorib gaudẽt. Copiã uõ ndoru

Expanded text:
Dei. Nam Paulus et Barnabas in Lycaonia facto quodam miraculo sanitatis putati sunt di, eisque Lycaonii uictimas immolare uoluerunt; quod a se humili pietate remouentes eis in quem crederent adnuntiauerunt phyrius et nonnulli putant, cadauerinis nidoribus, sed diuinis honoribus gaudent. Copiam uero nidorum
Abbreviated transcription (Latin):
Wi at̾ putat. ħ uisibłia sac̾fitia diis aliis
st pue mẽtis a bone uolũtatis offitiat ꝑ fecto
gna st̃ rer. Cꝰ circa sic̃ orãtes atq laudãtes.
ad eũ dingimiꝰ sig̾cãtes uoces cui res ipãs. ui
cord̾ qͣs sig̃cam̾ offe̾ruꝰ. Ita sacfi cãtes nõ al¬
teri uisible sac̾titiu offerẽdũ ẽẽ nouerimꝰ quã
illi uicuiꝰ cõdib nrĩs ĩui sibłe sacͥfitiu nor ip̃i

Expanded text:
autem putant haec visibilia sacrificia diis aliis sunt purae mentis et bonae voluntatis officia, profecto gna sunt rerum. Quocirca sicut orantes adque laudantes ad eum dirigimus significantes uoces, cui res ipsas in corde quas significamus offerimus: ita sacrificantes non alteri uisibile sacrificium offerendum esse nouerimus quam illi, cuius in cordibus nostris inuisibile sacrificium nos ip
Abbreviated transcription (Latin):
seq ĩtei ħꝰ in ꝗsitoẽ labor asse uolẽtẽ cur
ita eẽt iapphẽdere/ donͣ intraret ĩscũaru
d̾i a intłłi̾geret ĩnouissiã eoꝵ a felices.
uidebãt errãti. Tuc ees ĩ tllerit ĩeo ꝙse ex¬
culert̃. sic̃ dic̃ fuisse d̾ iectos ⁊d fecisse ac pe¬
risse ꝓp iuiꝗtates suas cotũ ilis̾ culiẽ tẽpo¬
ialis felicitatis ita eis fcm̃ tãꝙͣ sop̃mu e¬
ugilãtis ꝗse repẽte ui ueĩt suisꝗ̾ sop̃mabit
in qd̃. yͣginẽ illoꝵ. ĩ ciuitate tua ad nichilu
rediges. Quid huic tñ utile fuerit ã ip̃a t̾re¬
na. nõ nͥ ab uno. uo do q̃rẽ in cuiꝰ potãte qr
oiã satis oñdit. uͥ ait uelut pec̾ fcũs sum

Expanded text:
se, uolentem quur ita esset adprehendere, donec intraret in sanctuarium Dei et intellegeret in nouissima eorum, qui felices uidebantur erranti. Tunc eos intellexit in eo, quod se extulerunt, sicut dicit, fuisse deiectos et defecisse ac perisse propter iniquitates suas; totumque illud culmen temporalis felicitatis ita eis factum tamquam somnium euigilantis, qui se repente inuenit suis quae somniabat inquit, imaginem illorum in ciuitate tua ad nihilum rediges. Quod huic tamen utile fuerit etiam ipsa terrena non nisi ab uno uero Deo quaerere, in cuius potestate sunt omnia, satis ostendit ubi ait: Velut
Abbreviated transcription (Latin):
tã ꝓpagatãq p̾ncipio / nolũt acciꝑe istã cã
c̾atioĩe reꝵ /ut bonꝰ ds̃ ꝯderet bona. credẽtes.
eũ pꝰ adħ mũdana molimina rebellãtis ad¬
ilsu se mali repellẽdi excrema uccͣitate per¬
ductũ. suãq nã bonã malo cohercẽdo suꝑ¬
andoq nuscuisse. quã turpissiẽ pollutã et
crudelissiẽ captiuatã ⁊ oppłłã laboẽ magͦ.¬
uĩ culu futm̃ hostis uicti a ĩdusi. Sic̃ aũt
maĩchei nõ d̾siꝑet̃ uł po᷑ insanirẽt si d̾ na

Expanded text:
tam propagatamque principio, nolunt accipere istam causam creationis rerum, ut bonus Deus conderet bona, credentes eum potius ad haec mundana molimina rebellantis aduersum se mali repellendi extrema necessitate perductum suamque naturam bonam malo cohercendo superandoque miscuisse, quam turpissime pollutam et crudelissime captiuatam et obpressam labore magvinculum futurum hostis victi et inclusi. Sic autem Manichaei non desiperent vel potius insanirent, si
Abbreviated transcription (Latin):
tt cari remanerẽt ꝓinde mediatõ intõ
nos adm̃ amo̾talitatẽ hr̃ opo̾tuit transen¬
giueret morituris . ciadid ꝙ ꝑmanet trãs¬
fetret ex mo̾tius. boͥ igit angłi intͥ mip̾os
mõtales ⁊btõs ĩmõtales/ medii eẽ nõ po̾sẜ

Expanded text:
nis morte remanerent. Proinde mediatorem inter nos et Deum, et mortalitatem habere oportuit transeunongrueret morituris; et ad id quod permanet, transferret ex mortuis. Boni igitur Angeli inter miseros mortales et beatos immortal
Abbreviated transcription (Latin):
Nisi forte ꝗs dicat more spp̃gea: uł i stemõĩ ie¬
rũ mñda ⁊t deõnes amicos suos ut tãto ip̃i sõ¬
didiores fiat᷑. ꝙto fiat hoiẽs cis uelut tͥgẽtib nra¬
natos mũdare d̾mones n abeis. ꝯtamĩar.¶ Ete
co mͦ quõ nõ posset̾ ahoiẽs.: Quis talia sẽtiat a quẽ
falla cissum d̾inoẽs decepĩt: Quidꝙ si uidẽi ci nẽ
d̾uioẽs ^ ab ista hoñi ꝯtaminatiõe q nõ poslł iu¬
neget ab istis claĩssunis mũdiluminib qs̾

Expanded text:
Nisi forte quis dicat more spongiarum uel huiusce modi rerum mundare daemones amicos suos, ut tanto ipsi sordidiores fiant, quanto fiunt homines eis uelut tergentibus munnatos mundare daemones, nec ab eis contaminari, et eo modo non possent et homines? Quis talia sentiat, nisi quem fallacissimi daemones deceperunt? Quid, quod si videri et daemones ab ista hominum contaminatione, qui non possunt vinegent ab istis clarissimis mundi luminibus, quos
Abbreviated transcription (Latin):
Ude deũ cernet᷑. incredulus atq fidel
Esu cũ scĩs em iã tͥmino in ip̃o.
Ic aiẽ cũ ca̾ne ad erũt ãs uidicet ipẽ.
um iacet in cultus densis ĩ ueprib õb̾
Eiciet simlactauni cuc̃tã. quoq gacã.
xuret terras ig̾s põtũq polũq.
Nꝗrens te tñ portas effrĩget au̾ni.
Anctoꝵꝰ eĩ cuc̃te lux libeta cãm
trradet᷑ sontes et̾na flãma ctemabit.
Cultos actus retegẽs / tc̃ ꝗsq laquet᷑.
Ecͥta atq ds̃ reẜabit pectora luci.
uuc ent aluctus. stridebũt dẽtib õs.

Expanded text:
dulus atque fidelis Celsum cum sanctis evi iam termino in ipso. Sic anime eum carne aderunt, quas iudicet ipse. Cum iacet incultus densis in vepribus orbis, Reicient simulacra viri, curam quoque gaçam Exuret terras ignis, pontumque polumque Inquirens tetri portas effringet averni. Sanctorum sed enim cuncte lux libera carni Tradetur, sontes eterna fama cremabit. Ocultos actus retegen tunc quisque loquetur Secreta, atque Deus reserabit pectora luci. Tunc erit et luctus, stridebunt dentibus omnes.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ascẽdet aterra ħ si adhic quelimꝰ exponẽ
cloqi ꝓpħici obtũdet᷑ sapõ. Recolatꝰ cũ lapi
ille angularis a duo illi pietes uniꝰ ex ind̾i
alt̾ exgtĩb ille noie filioꝵ iuda/ iste noĩe.
ntẽtes ⁊ ascẽdẽtes agͦscãt᷑ at̾ra. Istos aut¬

Expanded text:
et adscenlodent a terra. Hoc si adhuc uelimus exponere, eloquii prophetici obtundetur sapor. Recolatur tamen lapis ille angularis et duo parietes, unus ex Iudaeis, alter ex gentibus; ille nomine filiorum Iuda, iste nomine nitentes et adscendentes agnoscantur i5 a terra. Istos
Abbreviated transcription (Latin):
fuisse sctibit eusebuis quo captuiꝰ d̾i ipłs
in babplorã tñbat᷑. Hii aut̃ st̃ salon atheĩe¬
sis chilon laced̾ moiuᷤ pen andruꝰ corinthi
reoldlꝰ lidius./ bias prienens./ Omes hii
septẽ appllati sapiẽtes. ptꝰ poetas tħologoe
toꝵ ꝙ ad litteras attinet posteĩs reliq̃rt̃. nͥ ꝙ
solon quasda leges athẽiensim de disse ꝓhite
tur. Tales no ꝓh̾i cus fuit /a suoꝵ dognatu li¬

Expanded text:
fuisse scribit Eusebius, quo captiuus Dei populus in Babylonia tenebatur. Hi sunt autem: Solon Atheniensis, Chilon Lacedaemonius, Periandrus Corinthius, Cleobulus Lindius, Bias Prienaeus. Omnes hi, septem appellati sapientes, post poetas theologos torum quod ad litteras attinet posteris reliquerunt, nisi quod Solon quasdam leges Atheniensibus dedit, Thales vero physicus fuit et suorum dogmatum li
Abbreviated transcription (Latin):
dã/ in eadẽ t̾urbã referri ino̾tuns. ipẽ non
meruit. tãꝙͣ ita putatus sit colũ multitu¬
dinc uumniuũ ꝯstipasse. ut locũ ĩ repire nõ
posset. Hoc regnãte rome. ⁊ ap̃hebreos in¬
fui sse sib illã refemt̃.

Expanded text:
dam, in eamdam turbam referri mortuus ipse non meruit, tanquam ita putatus sit coelum multitudine numinum constipasse, ut locum ibi reperire non posset. Hoc regnante Romae, et apud Hebraeos infuisse Sibyllam ferunt.
Abbreviated transcription (Latin):
diluum cũ in archa uce ccto soli hoiẽs ena¬
serũt. ãni nõ multo ampliꝰ ꝙͣ. nulle trãsierãt
qñ ninꝰ asyam totã excepta india. W̾inga¬
uit. roma.uͦ tot gtẽs oriẽtis ciccitẽtis quas
te. ac facilitate ꝑ domuit. ꝙͣ pꝰaulatĩ cre¬
sçẽdo eas rob̾tas/ cibellicosas qͣq̃ usũdila¬
tabat᷑ in ueĩt. Tẽrore gͥ quo roma ꝯdita ẽ¬

Expanded text:
es euaserunt, anni non multo amplius quam mille transierant, quando Ninus Asiam totam excepta India subiugauit. Roma uero tot gentes et Orientis et Occidentis, quas te ac facilitate perdomuit, quoniam paulatim crescendo robustas eas et bellicosas, quaqua uersum dilatabatur, inuenit. Tempore igitur, quo Roma condita e
Abbreviated transcription (Latin):
nestillẽ uirginẽ fecerat / quã uolũt d̾ mar¬
te geĩnos ꝯcepisse / Isto mõ stupru ciꝰ hono¬
rãtes uł ex cusãtes. ⁊⁊ adhibẽtes argmẽtũ
ꝙ ui fantes expositos lura nut̾uerit. Hoc ẽ
genus bestie. ad mãtẽ existimãt ꝑtinere
uis nõ desit̾ ꝗdicãt cũ expositi uagiẽtes ia¬
cerẽt/ nestio a qua pͥmũ mẽt̾ce fuisse colle̾
telar mas ei sicgrise mamilas eres¬

Expanded text:
Vestalem uirginem fecerat, quam uolunt de Marte geminos concepisse, isto modo stuprum eius honorantes uel excusantes, et adhibentes argumentum, quod infantes expositos lupa nutriuerit. Hoc enim genus bestiae ad Martem existimant pertinere,amuis non desint qui dicant, cum expositi uagientes iacerent, a nescio qua primum meretrice fuisse collectos et primas eius suxisse mamillas meret
Abbreviated transcription (Latin):
tãtẽ ferã ds̃ uoluit subueĩre / qd mirũ ẽ. anni¬
lio successit ĩ regnũ latiare. fr̃ eiꝰ numitõ a¬
uus romuli auꝰ munitons p̾mo ãno ꝯdita ẽ
rona. ac ꝑħ cũ suo d̾inceps .i. romulo nepote
regnauit.

Expanded text:
tem feram Deus uoluit subuenire, quid mirum est? Amulio successit in regnum Latiare frater eius Numitor, auus Romuli, cuius Numitoris primo anno condita est Roma; ac per hoc cum suo deinceps, id est Romulo, nepote regnauit.
Abbreviated transcription (Latin):
te. Qñ. aut̃ uł quõ ꝯdita fu̾t. ĩ.xuiͦ. libro di
deriuato apatre uocabulo nunã nocat. Sicis¬
nioꝵ autẽ regnũ tc̃ tenebat telłion. Quo re¬
gnãte a deo ibi us micia a leta tpr̃a fuerunt.
ut eũ d̾ fũctũ uelut deũ colerẽt sac̾ficando ⁊
Indos celebrado quos ei p̾mit̾ ĩ stitutos ferut.

Expanded text:
ro dixm, quidam uero deriuato a patre uocabulo Ninyan uocant. Sicyoniorum autem regnum tunc tenebat TelIioD. Quo regnante usque adeo ibi mitia et laeta tempora fuerunt, ut eum defunctum uelut deum colerent sacrificando et ludos celebrando, quos ei primitus institutos ferunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Annsat. Tuc̃ qassyriis qntꝰ rex erat arabus.
esan ⁊ iacob quos ei rebecta ur̃o pepit. autio
⁊̃ baleus uocabat. ⁊ ap̃ sicionios thuriacho q̃
ꝯdã thuri macsi scribũt septĩs regib. Regnui
aut̃ archiuor suuł cũ abrahe nepotib ortũ ẽ

Expanded text:
at. Tunc et Assyriis quintus erat rex Arrius. Esau et Iacob, quos ei Rebecca uxor peperit. auo etiam Baleus uocabatur, et aput Sicyonios Thuriaco, quem quidam Thurimachum scribunt, septimis regibus. Regnum autem Argiuorum simul cum Abrahae nepotibus ortu
Abbreviated transcription (Latin):
ri. ꝑmẽses atq ãuos ꝗd eoꝵ q̃tinas metirẽ¬
tur atq nũarẽt. Nec ĩ es nonꝗ mirãtes ru¬
des ad huc hoiẽs mo̾te debit᷑a deũ eẽ fcm̃ fũ
oppĩãti st̃ sm̃ uoluert̃. ¶lã q po filia machi:
magna d̾a culta ẽ in egrpto ꝙͣ uis alii scribat̃
cã ex ethiopia ĩ egrptũ ueĩsse regniã. Et qd̾
late insteq imꝑarãt eisq multa comoda a
litteras institiu̾t hue honorẽ illi hĩtũ esse
pitali cranine reus fiẽt᷑ si qͦs eã fuisse hoĩe
diceret.

Expanded text:
r menses atque annos, quid eorum quatenus metirentur atque numerarent. Haec in eo nova mirantes rudes adhuc homines, morte obita deum esse factum sive opinati sunt, sive voluerunt. Nam et lo filia Inachi magna dea culta est in Aegypto: quamvis alii scribant eam ex Aethiopia in Aegyptum venisse reginam; et quod late justeque imperaverit, eisque multa commoda et litteras instituerit, hunc honorem illi habitum esse pitali crimine reus fieret, si quis eam fuisse hominem diceret.
Abbreviated transcription (Latin):
gnũ erat d̾ moĩb ad eos d̾ cipiẽdos fãta¬
siã tał tami quẽ sola c̾ue̾t ostẽtare uacce
ꝯciꝑiẽti atq p̃gnãti. und̾libido matris
iacob d̾uitgis uaĩatis ut oues acapre
uai̾e nascet᷑ effec̃. Qd c̾ hoĩe colonb et
corb ueris ħ d̾moẽs fign̾is fictis facillim¬

Expanded text:
eos decipiendos phantasiam talis tauri, quam sola cerneret, ostentare uaccae concipienti adque praegnanti, unde libido matris Iacob de uirgis uariatis, ut oues et caprae uariae nascerentur, effecit. Quod enim homines coloribus et corporibus ueris, hoc daemones figuris fictis
Abbreviated transcription (Latin):
eeñt regtus prediti qdã regnãtib sb̾diti.
Set uit̾ plima regna tͥtaꝵ in qua t̾rene uti¬
litatis. ł cupiditatis ẽ diuisa societas qua
cuntatẽ mũdi hꝰ uniu̾sali uocabulo nũcupa¬
mus duo regna cẽnnuuꝰ lõge cet̾is ꝓueĩs¬

Expanded text:
iti, quidam regnantibus subditi. Sed inter plurima regna terrarum, in quae terrenae utilitatis uel cupiditatis est diuisa societas quam ciuitatem mundi huius uniuersali uocabulo nuncupamus, duo regna cernimus longe ceteris prouenis
Abbreviated transcription (Latin):
le/ nicctue. Que eͥ tigns nõ filiis sins mitis
ĩ murnurrat . ⁊ pacata fẽi̾tate blandit᷑. Qͣs
miluus ꝙͣtũ lic solitanus. rapinis circũno¬
fonet. pullos alit / cqiͣ cũ sua mat᷑ familiaᷤ.
societatẽ domesticã ꝙͣ̃ta pot pace ꝯẜuat.
Q̾ to mag̃ hõ fe̾t᷑ qnodã nĩo nẽ suc legib

Expanded text:
is non filiis suis mitis inmurmurat et pacata feritate blanditur? Quis miluus, quantumlibet solitarius rapinis circumuoonfouet, pullos alit et quasi cum sua matre familias societatem domesticam quanta potest pace conseruat? Quanto magis homo fertur quo
Abbreviated transcription (Latin):
suspẽsũ ẽ renitit̾. ĩ sue pacis ordiẽ tẽdit.
cilccũ quo reqescat quodã mõ põderis nace.¬
poscit/ Iãq ex aiẽ ac sũ ullo sẽsu ꝯpace tũ
uaͣli sui ordĩs/ nõ recedituł cũ ten eãuł cũ
fert᷑ ad eã./Si eĩ adhibeãt᷑ medicam̃ta/ atq

Expanded text:
suspensum est renititur, in suae pacis ordinem tendit et locum quo requiescat quodam modo uoce ponderis poscit, iamque exanime ac sine ullo sensu a pace tamen naturali sui ordinis non recedit, uel cum tenet eam, uel cum fertur ad eam. Si enim adhibeantur medicamenta adque
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑacẽ hr̃e cupiebat: ⁊ꝙͣtũ hẽtat tm̃ illi bũ
erat. Qũ ꝗdẽ mẽb̾s obtẽpantib imꝑabat
⁊ ut suã mo̾talitatẽ adu̾sũ se ex ĩ digẽtia.
rebellãtẽ/ ac sedicttẽ famis ad dissociãda
rabat. ⁊ ꝙͣ uis ĩ manis qc ferus pacitñ sue
inite ac salutis ĩ maiit̾ ac ferocit᷑ ꝯsulebat
ac ꝑ hec si pacẽ ꝙͣĩ sua spelũca atq ĩse ip̃o

Expanded text:
m illi bene erat. Quandoquidem membris obtemperantibus imperabat; et ut suam mortalitatem adversum se ex indigentia rebellantem, ac seditionem famis ad dissociandam rabat; et quamvis immanis ac ferus, paci tamen suae vitae ac salutis immaniter et ferociter consulebat: ac per hoc si pacem, quam in sua spelunca atque in se ipso
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ odert̃ s eã ꝓabitrio sno cupiũt ꝯmuta̾
Nõ g᷑ ut sic parmolũt s ut ea sit ꝙͣ uoluntꝰ
Doniq ⁊ si ꝑsedictõnẽ se ab aliis seꝑaue¬
rit/ cũ eis ip̃is ꝯspiratis ł ꝯiuratis suis nͥ
intẽdũt Puide latrones ip̃i ut uehemẽ¬
tus atutiꝰ ĩfesti sĩt ꝑaci cet̾oꝵ. pacẽ uolt̃¬

Expanded text:
bitrio suo cupiunt commutari. Non ergo ut sit pax nolunt, sed ut ea sit quam uolunt. Denique etsi per seditionem se ab aliis separauerint, cum eis ipsis conspiratis uel coniuratis suis nisi intendunt. Proinde latrones ipsi, ut uehementius et t
Abbreviated transcription (Latin):
tit põtẽtu slã stellã uenetis nobłiss̾iam
pulcͥunã dicẽs/ Castõ scribit tm̃ po̾tẽtũ ex¬
titisse / ut mutaret colorẽ magͥtudĩe figu¬
rã cuisu/ Quod fcm̃ ita ñ anã in postea
sit ħ fcm̃ Ogigo rege dicebãt at rastits
aicicenos ⁊d yõne apolites/ mathematici
puobles Pae certe uãr cat aucto põtẽ¬

Expanded text:
issimam, pulcherrimam dicens, Castor scribit tantum portentum exstitisse, ut mutaret colorem, magnitudinem, figuram, cursum; quod factum ita neque antea nec postea sit. Hoc factum Ogygo rege dicebant Adrastos Cyzicenos et Dion Neapolites, mathematici nobiles.\' Hoc certe Varro tantus auctor porte
Abbreviated transcription (Latin):
siccions a ꝯͣctioris fuit/ Quis palee ded ͭ uł tã
frigidã uini ut obrntas niues ẜuet uł tar
ferudã ut poma ĩmatum maturet /De ip̃o
igne mira qs explicet Oͦ que łdusta st̃ nig̾sct᷑
cũ ipẽ sit lucidꝰ ci pene oĩa que ãbit alantibit
colore pulcei̾mꝰ d̾ colorat atq ex pruna ful¬
gida carbonẽ teterimũ roddit ileq id .q. t̾rit¬

Expanded text:
siccioris et contractioris fuit. Quis paleae dedit uel tam frigidam uim, ut obrutas niues seruet, uel tam feruidam, ut poma inmatura maturet? De ipso igne mira quis explicet, quo quaeque adusta nigrescunt, cum ipse sit lucidus, et paene omnia, quae ambit et lambit, colore pulcherrimus decolorat adque ex pruna fulgida carbonem taeterrimum reddit? Neque id quasi
Abbreviated transcription (Latin):
lapide astesto ab atifice fi potuisse/ iã dixi¬
ficos cuĩ cãtatores uocat / ĩtm̃ deõnes ertol¬
lere potert̃ ut ꝯgrue̾ hom̃i sẽsib sibi nobi¬
lis pceta udẽt᷑ d̾ quadã feĩna q̃ tali ãte pol¬
leret dicẽs/ Hec se ca̾minib ꝓmittit solue̾
mẽtes anas nelit astiilliis duras ĩmitteͣ
curas Sistẽ ꝙ aquã fluuus an̾tere sydera
retro Nl otͦnosq eia manes mugi̾e id̾s
Sub pedib t̾rã ad̾scẽde̾ mõtib ornoe / Eͣto¬
mag̾ ds̃ potẽs ẽ face̾ q̃ ĩfidelib it ĩc dibłia

Expanded text:
lapide asbesto ab artifice fieri potuisse iam dixificos et incantatores uocat, in tantum daemones extollere potuerunt, ut congruere hominum sensibus sibi nobilis poeta uideretur, de quadam femina, quae tali arte polleret, dicens: Haec se carminibus promittit soluere mentes Quas uelit, ast aliis duras inmittere curas, Sistere aquam fluuiis et uertere sidera retro;- Nocturnosque ciet manes: mugire uidebis Sub pedibus terram et descendemagis Deus potens est facere quae infidelibus sunt incredibilia,
Abbreviated transcription (Latin):
alia płua q̃ huic libro inẜete lõgũ fuit. De
hiis at̃ q̃ posui nõ ex ꝑta s lecta p̃tͥ d̾ fonte
illo uͥ faces extĩgũt ardẽtes ⁊ accẽdũtur
extic̃te qd pomis t̾re sodomoꝵ forsec qiͣ m̃a¬
tiũis in fnsecꝰ fumeis ñ testes aliqͦs ydcẽos¬

Expanded text:
a, quae huic libro inserere longum fuit. De his autem quae posui non experta, sed lecta praeter de fonte illo, ubi faces exstinguuntur ardentes et accenduntur exstinctae, et de pomis terrae Sodomorum forinsecus quasi maturis, in
Abbreviated transcription (Latin):
xi dixi ꝙ ab illo andim /cui tãꝙͣ ipẽ uideri
credidi. Qud at̃ d̾isto mag̾te leger̃ dica
qñ uix̾ eñ poĩt̾ ad amas nõ rapit ferrũ / Et
si ã inpuerat ut ei appĩ q̃ m̃t moe remittit
In dia mttit hos lapid̾s s si eos nos cogͥtos
iã d̾sistimꝰ admirari ꝙͣto mag̃ illi aqb ne¬
nũt si eos facilimos hñt Sic forsitã hñt
ut calcẽ nos ꝙ̃ mro mõ aq̃ fe̾uescẽtẽ qua
solet igͥs ey tĩgui aoleo nõ fẽuescẽtẽ quoso¬
let ig̾s accẽdi qr iniꝓmptu. nħ ẽ. nõ mita

Expanded text:
cui tanquam ipse viderim credidi. Quid etiam de isto magnete legerim dicam. Quando juxta eum ponitur adamas, non rapit ferrum; et si jam rapuerat, ut ei appropinquaverit, mox remittit India mittit hos lapides: sed si eos nos cognitos jam desistimus admirari, quanto magis illi a quibus veniunt, si eos facillimos habent, sic forsitan habent ut nos calcem, quam miro modo aqua fervescentem, qua solet ignis exstingui, et oleo non fervescentem, quo solet ignis accendi, quia in promptu nobis est, non mira
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ oleo siũ ẽ t magte lapide ꝙ nescio qua sor¬
bit̾rẽ in sẽsibili stipulã nõ moneat afẽrũ
raꝑiat d̾ cõne nõ ꝑntrescẽte panoĩs cũ pu¬
truei̾t ⁊ ꝓlomis De palea sic frigẽte ut flue¬
scere muẽ nõ sinat sic calẽ te ut iaturescẽ
poma ꝯpellat / Do igne fulgido ꝙ s suũ ful¬

Expanded text:
in oleo frigida est; de magnete lapide, quod nescio qua sorbitione insensibili stipulam non moueat et ferrum rapiat; de carne non putrescente pauonis, cum patuerit et Platonis; de palea sic frigente, ut fluescere niuem non sinat, sic calente, ut maturescere poma compellat; de igne fulgido, qu
Abbreviated transcription (Latin):
minꝰ mirabli s ipã assiduitate uilesct᷑ ita
ut ex ipã india q̃ reuiota ẽ ꝑs orh̾ anob desiei̾mus¬
sidẽui nõ ulła mitan q̃ ad nos potuert̃ iui¬
r̃da ꝓduci /ad amãtẽ lapidẽ młti apd̾ no
hñt amaxiẽ aĩfices insig̾tores qi gẽmiar.

Expanded text:
minus mirabili, sed ipsa adsiduitate uilescunt, ita ut ex ipsa India, quae remota est pars orbis a nobis, desierimus nonnulla mirari, quae ad nos potuerunt miranda perduci. Adamantem lapidem multi aput nos habent et maxime aurifices insignitoresque gemmarum,
Abbreviated transcription (Latin):
ab eis ꝯsc̾pta stͣ ꝯ nõ st̃ dĩuitꝰ decti satq hũa¬
nitus falli fo̾te potuert̃ lic cuiq sñ recta
re pp̃hẽsicẽ nõ crede̾ nlã ũ ego uolo teme̾ cit¬
dicũcta q̃ posu qr ñ ame npd ita c̾dũtũ tãqͣ
nłła d̾ ilł sit ĩ mea cogitattẽ dubitatõ/ ex¬

Expanded text:
ab eis conscripta sunt, qui non sunt diuinitus docti adque humanitus falli forte potuerunt, licet cuique sine recta reprehensione non credere. Nam nec ego uolo temere credi cuncta quae posui, quia nec a me ipso ita creduntur, tamquam nulla de illis sit in mea cogitatione dubitat
Abbreviated transcription (Latin):
incitamẽtin/ Magnetẽ lapidẽ nouiꝰ nuĩ
auulũ raptũ atq suspẽsũ t̾ inde tãꝙ̃ fera
ꝙ rapuerat uim dediss suã cce̾iq fecisset
uulo coherebat/ Accessit eod̾ mõ t̾tiꝰ acces
cutena pepẽderat anuloꝵ/ Quis istã ium

Expanded text:
netem lapidem nouimus miranulum raptum adque suspensum; deinde tamquam ferro, quod rapuerat, uim dedisset suam communemque fecisset,nulo cohaerebat; accessit eodem modo tertius, accescatena pependerat anulorum. Quis istam uim
Abbreviated transcription (Latin):
dubitet et̾na/ Nemo itaq sic intelligat.
psalmũ cauẽtẽ nũqd oblimscet᷑ miẜeri ds̃
aut ꝯtinebit ĩ ira sua uuẜ atcẽs suas / ut op¬
pinet d hoĩb bonis uerã qd̾ mał fłam ant
d̾ bonis hõib ⁊ mał angłis uerã d̾mał at¬

Expanded text:
dubitetur aeterna. 3. Nemo itaque sic intelligat Psalmum canentem, Numquid obliviscetur misereri Deus, aut continebit in ira sua miserationes suas ? ut opinetur de hominibus bonis veram, de malis falsam, aut de bonis hominibus et malis angelis veram,
Abbreviated transcription (Latin):
a cũ cet̾is audiet Weĩte bũdicti pat̾s mĩposside¬
te ꝑ atũ nob̾ regͦ nõ ad sinistrã u̾ert̃ illi qui.
salui nõ ert̃ / cu iõ audiẽt discedite ame maledcĩ
in ignẽ et̾mĩ slemo ꝯppe ab illo igne saluab̃
q n supliciu etͥnũ ibũt / illi cẽs u̾ uͥmis eoꝵ
nõ moriet᷑ ⁊ ig̾s nõ extĩguet᷑ quo cruciabũt᷑

Expanded text:
cum ceteris audient: uenite, benedicti patris mei, possidete paratum uobis regnum, non ad sinistram, ubi illi erunt qui salui non erunt et ideo audient: discedite a me, maledicti, in ignem aeternum. nemo quippe ab illo igne saluabitur, quia in supplicium aeternum ibunt illi omnes, ubi uermis eorum non moritur et ignis non extinguitur, quo cru
Abbreviated transcription (Latin):
facẽt ig̾s ueld̾ ĩ aqua fluestẽ eũ dẽq facẽt
aqͣ ueld̾ ĩ igne trepitares. aut fut̾m fõtẽ cuiꝰ
aq̃ ĩ reftigeno noctis sic ard̾at ut nõ possit
tãgi ĩ estib nõ diei sic algeat ut bibi nõ
possit . Aut fat᷑m lapidẽ uł eũ ꝗ suo calore
manũ ꝯstͥngẽtis aduretet suł eũ q ũcũqi

Expanded text:
 aqua fluescere, eumdemque faceret aqua velut in igne crepitare; aut futurum fontem, cujus aqua in refrigerio noctis sic ardeat, ut non possit tangi; in aestibus vero diei sic algeat, ut bibi non possit; aut futurum lapidem, vel eum qui suo calore manum constringentis adureret, vel eum qui undecumque
Abbreviated transcription (Latin):
upetrẽt in dulgẽtia difficilunũ ẽ in ueĩte ꝓr¬
culosissinũ diffinre. Ego certe us adħ trc̃
cũ inide satagerẽ ad eoꝵ indaginẽ ꝓueĩre
nõ potui / Et fortassis ꝓpea latẽt ne stadim
manẽtib nͣ ꝓ uectu inte melioris assup̃tis.

Expanded text:
petrent indulgentiam, difficillimum est inuenire, periculosissimum definire. ego certe usque ad hoc tempus cum inde satagerem, ad eorum indaginem peruenire non potui. et fortassis propterea latent, ne studium manentibus, nec provectu vitae melioris assumptis,
Abbreviated transcription (Latin):
cãs cũ ilł ⁊̾ ace̾t nͥ ĩ istis uiue̾t / Quid ĩcãbo¬
nib / nõ ne iirãda ⁊ ut cãta ĩ fi̾mutas ut io¬
tu leuissiõ frãgãt᷑ ꝑressu facilimo ꝯterãtur
⁊ tãta funitus ut ulło hñore corũpãt᷑ ulła
otate iñcãs / ris ad eo ut eos sb̾st̾uẽ soleãt q

Expanded text:
is viveret. Quid in carbonibus, nonne miranda est et tanta infirmitas, ut ictu levissimo frangantur, pressu facillimo conterantur; et tanta firmitas, ut nullo humore corrumpantur, nulla aetate vincantur, usque adeo ut eos substernere soleant, qui
Abbreviated transcription (Latin):
tĩgint᷑ tc̃ accẽdr̃ ut eĩ cculto igne careat aqͣ
eim fũdr̃ aqua ue ꝑfũdit᷑ Et cũ añ sit frida
in de fẽnescit und̾ fẽuẽtia aic̃ta frigescũt¬
Ergo nold̾ exspirãte illa gleba discedes ig̾c.
qui latebat aꝑꝑet nt d̾inde tũꝙͣ mo̾te sic frada¬
ftã ẽ nt adiecta uude nõ sit asura. Et quã
calcẽ norubamꝰ umã uocemꝰ extic̃tã/ Quid

Expanded text:
tunc accenditur? Ut enim occulto igne careat, aqua infunditur, aquave perfunditur; et cum ante sit frigida, inde fervescit, unde ferventia cuncta frigescunt. Velut exspirante ergo illa gleba discedens ignis, qui latebat, apparet, ac deinde tanquam morte sic frigida est, ut adjecta unda non sit arsura, et quam calcem vocabam
Abbreviated transcription (Latin):
in usibli t̾stis ẽ ipa ĩcor᷑ incoluini/ Dolet ⁊̃¬
eͥ nõ ĩ corͤ ꝯstituta slã utiq dolebat diues
ille apd̾ ĩferce qñ dicebat crucid ĩhac flã¬
ma Torꝰ at̃ nͨ exaĩe dol nͣ̃ aĩatũ sine aĩã
tol / Si gͦ adolore argm̃tu recte sumẽtur
ad mortẽ ut id̾o mors possit accide̾ ⁊ dolor¬
qr potuit accidẽ dolor mag̃ ad aĩa mori ꝑ¬

Expanded text:
a corpore incolumi. dolet etiam non in corpore constituta; nam utique dolebat dines ille apud inferos, quando dicebat: crucior in hac flamma. corpus autem nec exanime dolet nec animatum sine anima dolet. si ergo a dolore argumentum recte sumeretur ad mortem, ut ideo mors possit accidere, quia potuit accedere et dolor, magis ad animam
Abbreviated transcription (Latin):
moti ũ diuu̾so in ꝑellũt accessl.aeq eĩ cui
uita b̾ nor fuit celenꝰ diẽ dux̃. ꝙͣ ille. cui
lõgiõ set cũ equalr. ⁊ eqͣlia momĩta reꝑen¬
tur ambobꝰ alt̾ huĩt ꝓpiis. alt̾ remotiꝰ quo
nõ imꝑan uelocitãte curebãt. Aliud ẽ ãt
ampliꝰ me ꝑegisse aliuid tardius amblas¬
se. Qui gͦ us ad mõtẽ ꝑductiora spacia.
tẽ poris agit: nõ lẽcius ꝑgit. s plus itine¬
ns ꝯficit. po̾ro. illo quisꝙ inciꝑit mori
ħ ẽ eẽ in morte : ex quo. m illo agi ceꝑint
ip̃a mors. idẽ uite de tractio.q cũ de tra¬
hendo finita fuĩt post mõtẽ iã etit. nõ
in morte. ꝓtecto ex quo eẽ. incipit /un
corᷤ in morte ẽ. Quid eĩ aliud dieb ho¬
ris monĩtuq sigłis agit᷑. doũ ea ꝯsũꝑta.¬

Expanded text:
motu, nec diverso impelluntur accessu. Neque enim cui vita brevior fuit, celerius diem duxit, quam ille cui longior: sed cum aequaliter et aequalia momenta raperentur ambobus, alter habuit propius, alter remotius quo non impari velocitate ambo currebant. Aliud est autem amplius viae peregisse, aliud tardius ambulasse. Qui ergo usque ad mortem productiora spatia temporis agit, non lentius pergit, sed plus itineris conficit. Porro si ex illo quisque incipit mori, hoc est esse in morte, ex quo in illo agi coeperit ipsa mors, id est vitae detractio; quia, cum detrahendo finita fuerit, post mortem jam erit, non in morte: profecto ex quo esse incipit in hoc corpore, in morte est. Quid enim aliud diebus, horis, momentisque singulis agitur, donec ea
Abbreviated transcription (Latin):
tam frĩb ꝯtẽ illic ꝑueri fua̾nt a se ista udi¬
se in cue̾tãt᷑ recõdabãtꝰ andiuiniꝰ. Quid modo
in ꝑside nõne ita ii. xanos ꝓfẽbuit ꝑse¬
caitio si cñ iã ꝯeuit ut fugiẽtes uide nõ nuissi
usa ad roãna opida ꝑueni̾t. Hec atq huiꝰ m

Expanded text:
 qui tunc illic pueri fuerant et se ista uidisse incunctanter recordabantur, audiuimus? Quid modo in Perside? Nonne ita in Christianos ferbuit persecutio si tamen iam quieuit, ut fugientes inde nonnulli usque ad Romana oppida peruenerint? Haec adque huius m
Abbreviated transcription (Latin):
scã scõꝵ qͦ nͥ sũmũ sac̾dotẽ uõlicebat. noͣ u̾t ne¬
neratõ/ s ut ꝓpranato accedit Cõfimatoq
hyrcam põtificatu ⁊ sub iugato gẽti impoĩto
custode antipatro. qͦs tẽ ꝓcuratetes uorabãt uinc¬
tu secũ aristobolu. ducit. Et ex illo die id̾i q̃
tributarii roãnoꝵ ẽẽ ceꝑũt. Postea cassuns etiã
tẽplũ ex poliauit. Ee inde pt̾ paucos ãuos q̃
heirdẽ alienigenã regẽ hr̃ mereit̃. Qno re¬

Expanded text:
non ut uenerator, sed ut profanator accedit; confirmatoque Hyrcani pontificatu et subiugatae genti inposito custode Antipatro, quos tunc procuratores uocabant, uinctum secum Aristobolum ducit. Ex illo Iudaei etiam tributarii Romanorum esse coeperunt. Postea Cassius etiam templum exspoliauit. Deinde post paucos annos etiam Herodem alienigenam regem habere
Abbreviated transcription (Latin):
se suaq quodã mõ mag̾tudiẽ fregerat/ ꝑ ue¬
nerat qure. ad sedicttẽs domesticas graues
atq inde adbella socialia moxq cͦiulia. Tan¬
tũq se ꝯminuerat. ⁊ act̾uerat ut ei nutãdꝰ
rei pu ͤ status quo regeret᷑ regib ĩ iumet

Expanded text:
e, sua se quodam modo magnitudine fregerat. Peruenerat quippe ad seditiones domesticas graues ? adque inde ad bella socialia moxque ciuilia, tantumque se commmuerat et adtriuerat, ut ei mutandus rei publicae status. quo regeretur regibus, inmineret.
Abbreviated transcription (Latin):
sit ductõ ex̾ctus. S nõ ꝯtinuo. qcũq p̾na¬
pes uł duces st̃ ã reges dici posst̃ ꝙ iste ari
uiora. Filii aire huiꝰ alexãdre a ristobolꝰ hyr¬
canꝰ. int̾ se de iiꝑio dimicantes nires aduꝰ¬
sus ifrłiticã gẽtẽ ꝓuocauere roãnas. Hutauꝰ

Expanded text:
sit ductor exercitus; sed non continuo, quicumque principes uel duces sunt, etiam reges dici possunt, quod iste Ariscuta grauiora. Filii quippe huius Alexandrae Aristobolus et Hyrcanus inter se de imperio dimicantes uires aduersus Israeliticam g
Abbreviated transcription (Latin):
huĩt illa gens/ s młtis cladib afflicta ẽ ab a¬
lienigenis regib ipĩsq rõams / ne hanc ag¬
gei ꝓpħiã in illa instautattẽ tẽplioppinaret᷑
impletai sus mlto ei pt ad uelente alerãdo¬
st̃ ausi ⁊ resistẽ. ⁊ ido placatũ facili ib̾diti
receput. Nõ erat tñ głi̾a tãta domꝰ illius ꝙͣta
fuit in suor regũ lib̾a potãte. Hostias sane
alerandẽ ĩ molauit indei tẽplo/. nõ adeius
cultu uera pietate ꝯu̾sus: s impia uaĩta¬
te cũ diis eũ fli̾s colẽdũ putãs./ Doinde tholo¬
mortẽ. caꝑtinos inde in egyptũ transtulit
quos eiꝰ successõ tholomeꝰ philadel fus bũĩuo¬
narram. ut lex. int̾p̃tũ scͥpturas hrẽmꝰ./ De¬
inde ꝯt̾ti st̃ belł q̃ ĩ machabeoꝵ libris ex plicã¬
tur. Post ł capti arege aleyãdrie tholomes ꝗ
c̃ applłat᷑ epifanes/ iñ de ab antyocho rege sy¬
rie młtis a grauifsims mał ad ydola colẽda
ꝯpulsi tẽplũq ipm̃ repletũ saclegis suꝑstitõ¬

Expanded text:
uit illa gens et multis cladibus adflicta est ab alienigenis regibus ipsisque Romanis, ne hanc Aggaei prophetiam in illa instauratione templi opinaretur inpletam. Non multo post enim adueniente Alexaausi resistere et ideo placatum facillime subditi receperunt, non erat tamen gloria tanta domus illius, quanta fuit in suorum regum libera potestate. Hostias sane Alexander immolauit in Dei templo, non ad eius cultum uera pietate conuersus, sed inpia uanitate cum dis eum falsis colendum putans. Deinde Ptolomortem captivos inde in Aegyptum transtulit, quos ejus successor Ptolemaeus Philadelphus benevo interpretum scripturas haberemus. Deinde contriti sunt bellis, quae in Macchabaeorum libris explicantur. Post haec capti a rege Alexandriae Ptolomaeo, qui est appellatus , Epiphanes; inde ab Antiocho rege Syriae multis et grauissimis malis ad idola colenda conpulsi, templumque ipsum repletum sacrilegis superstitio
Abbreviated transcription (Latin):
exrectatõ gẽtiu. Nõ gͦ d̾ fuit uidoꝵ p̾ncers
ex ud̾is usq ad istu herodẽ qnẽ pͥmũ acce¬
ꝑant alienigenã regẽ / Tẽpꝰ gͦ iã erat ut ueĩ¬
ret ille cui repositũ erat qd̾ nouo ꝓmissũ
ẽ cestm̃to/ ut ip̃e eẽt expͨtatõ gẽtuni. Fieri at̃
nõ posset ut ex pͨtarẽt gtẽs eũ nẽtuꝵ sicut
eũ cnimꝰ ex pͣtari ut neĩat ad faciend̾ inditi¬
Egnante gͦ herode ĩ ida/ ap̃ roãnos
aut iã mutato rei pu ͨ ͤ statu ĩ pante
cesare augusto ⁊ ꝑ eũ orbe pacato: na

Expanded text:
ceps ex Iudaeis usque ad istum Herodem, quem primum acceperunt alienigenam regem. Tempus ergo iam erat, ut ueniret ille, cui repositum erat, quod nouo promissum est testamento, ut ipse esset exspectatio gentium. Fieri autem non posset, ut exspectarent eum gentes uenturum, sicut eum cernimus exspectari, ut ueniat ad faciendum iudiciegnante ergo Herode in Iudaea, aput Romanos autem iam mutato rei publicae statu imperante Caesare Augusto et per eum orbe pacato na
Abbreviated transcription (Latin):
u̾sur iacẽtib ĩguł sic̃ scribũt᷑ uncie sig̾¬
uert̃. Et multi codices has notas hñtes usi¬
quaq diftusi st̃ a latim. Que aũt nõ p̃t̾mis¬
sa uł addita s alit̾ dcã st̃ siue. iliui sẽsũ fa
cuint: ã ip̃n nõ ab horẽtẽ/ siue alio mõ eñd̾
sẽsũ explicare mõstrẽt᷑ nͥ ut̾sq codicib ĩ sp¬
tis neq̃nt̃ reꝑiri. Si igit᷑ ut optet nł aluid ĩ¬

Expanded text:
uersuum iacentibus uirgulis, sicut scribuntur unciae, signauerunt. Et multi codices has notas habentes usquequaque diffusi sunt et Latini. Quae autem non praetermissa uel addita, sed aliter dicta sunt, siue alciant etiam ipsum non abhorrentem, sive alio modo eumdem sensum explicare monstrentur, nisi utrisque codicibus inspectis nequeunt reperiri. Si igitur, ut oportet, nihil aliud in
Abbreviated transcription (Latin):
laboriosis disputatioĩb ꝑ suade̾ moliti sut
ꝙ nrãdñ istũ ds̃ fecerit /eũq ipẽ ꝓuidẽtissi¬
mus ãmuĩsttet de hoẽstate uĩtutũ ⁊ amore
pat̾e d̾ fide amicities de boĩs oꝑib atq oĩbus
admores prolos ꝑtinẽtib reb ꝙͣuis nescien¬
tib ad quẽ fiẽ ⁊ quo uã modo eẽnt uta oĩa
referẽda pphicis ł ẽ dñus uocib ꝙͣuis ꝑ hoĩes
sdi cloauim ꝯtẽp̃nẽ fõmidaret qui illa cogͦ¬
sceret.A
as sacras litteras q̃ unus tholo meoꝵ re¬
gũ egrpti nosse studint ahraslam pt̾ ale¬

Expanded text:
laboriosis disputationibus persuadere moliti sunt, quod mundum istum Deus fecerit eumque ipse prouidentissimus administret, de honestate uirtutum, de amore patriae; de fide amicitiae, de bonis operibus adque omnibus ad mores probos pertinentibus rebus, quamuis nescientes ad quem finem et quonam modo essent ista omnia referenda, propheticissed Dei eloquium contemnere formidaret, qui illa cognosceret. Has sacras litteras etiam unus Ptolomaeorum regum Aegypti nosse studuit et habere. Nam post Ale
Abbreviated transcription (Latin):
ĩt̾rituꝵ. alii seꝑ fũtm alii mẽte dĩna alii.
fõtintu a casib agi Alii mo̾cales eẽ aĩas
alii ĩ md̾tales/. Et qui mõtales / alii tenolui
inbestias/ alii neq̃ꝙͣ. Quinõ mõtales/ ⁊lii
moꝵ int̾ire pt̾ corꝰ alii mue̾ ã postea ł pau¬
lulũ ł diutins nõ tñ sꝑ alii ꝯstirũetes ĩ cors¬

Expanded text:
um, alii semper futurum; alii mente diuina, alii fortuito et casibus agi; alii inmortales esse animas, alii mortales; et qui inmortales, alii reuolui in bestias, alii nequaquam; qui uero mortales, alii mox interire post corpus, alii uiuere etiam postea uel paululum uel diutius, non t
Abbreviated transcription (Latin):
cͥtarẽt quã ui̾tatẽ putarẽt suie illa eõt si¬
ue ñ eet. Quit agit aut quo ł aua aͣd btĩ¬
tudinẽ ꝑueĩat᷑ hũana se porigis ĩ felicitas.
eis deũ ł ꝑeos locutũ nõ ꝑaua ĩstolis atq
gỹnasus litigiosis disputatioĩb garubi
s iagriꝰ atq ĩ u̾bib cũ actis. atq ĩ doctis t
tãtiq irͣ cͥdidert̃ Ipĩ sane pauci eẽ debuert̃.
ne multitudĩe uileste̾t ꝙ carũ religicẽ eẽ opo̾¬
teret. Aec tñ ita pauci ut eoꝵ uõ nͥt mirã¬
da ꝯsensio Nleq eĩ inmłtitudiẽ ph̾oꝵ qui
lalbore q̃ literanos mouinta suor degnia¬
tũ reliqueit / facile ꝗs inueĩt intẽ quos cuc̃ta que
sensere ꝯueĩant. Quod ostũdere hic opere lõ¬
gũ ẽ. Quis aũt secte ciulibet auctoꝵ sic ẽ in
hac demoĩcola ciuitate aꝓpbatus ut cet̾i ĩ pro¬
barẽt᷑ qui diu̾sa ⁊ ad u̾sa senẜũt. Nõne ap̃ athe¬
nas ae picutei clarebãt / as̾entes res huãnaᷤ¬

Expanded text:
certarent, quam ueritatem putarent, siue illa esset, siue non esset: quid agit aut quo uel qua, ut ad beatitudinem perueniatur, humana se porrigit infelicitas, eis Deum uel per eos locutum, non pauci in scholis adque gymnasiis litigiosis disputationibus garruli, sed in agris adque urbibus cum doctis adque indoctis tot tantique populi crediderunt. Ipsi sane pauci esse debuerunt, ne multitudine uilesceret, quod religione carum esse oporteret; nec tamen ita pauci, ut eorum non sit miranda consensio. Neque enim in multitudine phi litterario monumenta suorum dogmatum reliquerunt, facile quis inuenerit, inter quos cuncta quae sensere conueniant: quod ostendere hoc opere longum est. Quis autem sectae cuiuslibet auctor sic est in hac daemonicola ciuitate adprobatus, ut ceteri inprobarentur, qui diuersa et aduersa senserunt? Nonne aput Athenas et Epicurei clarebant, a
Abbreviated transcription (Latin):
nulliꝰ ꝯtep̃nẽda uideat᷑ aũctas int̾ se dereb
gostis / ab etatis nrẽ mẽoria remotissims:
d iscͥxantes cui ꝓo̾ credẽ debeãt: nõ in neĩũt
Nlos aũt in nr̃e religionis ystoria fulti auc¬
toritate pĩna / ꝯcꝗd ei resistit nõ dubitamꝰ

Expanded text:
nullius contemnenda uideatur auctoritas, inter se de rebus gestis ab aetatis nostrae memoria remotissimis discrepantes, cui potius credere debeant, non inueniunt. Nos uero in nostrae religionis historia fulti auctoritate diuina, quidquid ei resistit, non dubitamus
Abbreviated transcription (Latin):
oblectemꝰ ũ uł flagicia isti celebrãt tor snoꝵ cͣ¬
hoiẽs eẽnt. talia ꝯmisert̃ uł ꝯficta d̾lc̾tamen¬
ta d̾monũ noxioꝵ.Si hoiẽs nõ fuert̃ existo ge
ab illa arte faciẽdi dos/alieno ⁊ ĩnocẽti/ illi im¬
po̾tauerit̃ talẽd̾u ꝗ ead̾ arte excellere uolue¬
nnt. Quid gͦ pła. nõ eẽ spt̃ istos colẽtos/ ipui¬

Expanded text:
oblectemus, ubi vel flagitia isti celebrant deorum homines essent, talia commiserunt, uel conficta delectamenta daemonum noxiorum, si homines non fuerunt. Ex isto genab illa arte faciendi deos alieno et innocenti illi inportauerint talem deum, qui eadem arte excellere uoluerunt. Quid ergo plura? Non esse spiritus istos colendos p
Abbreviated transcription (Latin):
⁊maioꝵ p̃mebat auctoritas. d̾ diis. ĩ ꝗt
ipłi rõam publicis ꝗb edes dedicauetũt
eosq płib signis orͣnat᷑ notauert̃. ĩ hoc
libro scͥbã. Eet ut xenophanes colophoni¬
us scribit. qd putẽ. slũad ꝯtẽdã. Ponã.

Expanded text:
m premebat auctoritas: De diis, inquit, populi Romani publicis, quibus aedes dedicaverunt, eosque pluribus signis ornatos notaverunt, in hoc libro scribam; sed, ut Xenophanes Colophonius scribit, quid putem, non quid contendam, ponam.
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ .xꝰ. miaͣnt᷑. Set ꝗd si aliq̃ mala ualitu¬
to mẽbra tremore. ꝯcuciat./ Quid siusq.
ad ponẽdas manꝰ ĩ t̾rã dorsi spina curue¬
tur cihoĩem quodã mõ ã drnpedẽ faciat ::
aõne cẽm stacuendi. cord a mouẽdi spẽ de¬

Expanded text:
erantur; sed quid si aliqua mala ualetudo membra tremore concutiat? quid si usque ad ponendas in terra manus dorsi spina curuetur et hominem quodam modo quadrupedem faciat? Nonne omnem statuendi corporis et mouendi speciem de
Abbreviated transcription (Latin):
dũ sigillatĩ appetũtũ noluptas aut ꝗes/ ẽt t̃¬
p̃t̾ ip̃as alia multa ꝯtineãt. De ttib gͦ sectis
ei placet diligẽt᷑ eẽ t̾ctand̾ꝰ q̃ nõ sit poꝰ eligẽda
Nõ eĩ uerã płꝰ.ꝙͣ unã uera tatio eẽ ꝑmictit
⁊ re tres secte ita fiũt cũ uł pͥma. ñe. p̃pt̾¬

Expanded text:
atim adpetuntur uoluptas aut quies, et tepraeter ipsas alia multa contineant? De tribus ergo sectis ei placet diligenter esse tractandum, quaenam sit potius eligenda. Non enim ueram plus quam unam uera ratio esse permittit, mpe tres sectae ita fiunt, cum uel prima nat
Abbreviated transcription (Latin):
ccio ꝑtĩ nccĩo negõ alt̾uãcia uite sue tẽpora
iste sectaꝵ ⁊ adducẽtas octogĩta acto ꝑduci.i
d̾ uartonis libro.ꝙͣtũ potui b̾uip̾ ac dilucide i¬
Womõ aũt refutatis cet̾is unã elligat ꝙͣ
uult eẽ achademicoꝵ ueteꝵ / quos aplatoẽ
u stitutos /us ad polemonẽ qui ab illo q̃r¬
tus eiꝰ scolã temut q̃ achademica ẽ dcã hũisse
certa doginata uult uderi. ⁊ obł distĩguit.
ab achademicis uouis ꝗb inc̾ta st̃oiã ꝙ pħie¬

Expanded text:
im necessario negotio alternantia uitae suae tempora iste sectarum et ad ducentas octoginta octo perduci. Haec de Varronis libro, quantum potui, breuiter ac dilucide uo modo autem refutatis ceteris unam eligat, quam uult esse Acaderaicorum ueterum quos a Platone institutos usque ad Polemonem, qui ab illo quartus eius scholam tenuit, quae Academia dicta est, habuisse certa dogmata uult uideri et ob hoc distinguit ab Academicis nonis, quibus incerta sunt omni
Abbreviated transcription (Latin):
se dic̃ se. Quo dap̃nato ⁊ ccciso / utr̃. nocen¬
tẽ aut ĩnocẽtẽ iid̾x eccid̾rit. ad huc nescit:
quẽ / ne ĩ nocẽtẽ nesciẽs cccidẽt tõsit. ac per
l ĩnocẽtẽ ⁊ ut sciret tõsit a dũ nesciret oc¬
cidit. In hiis tũbris ite i̾ociał sedebit uid̾i
ue sariẽs an nõ auͤdebit. Sedebit ille pla¬

Expanded text:
se dicit. Quo damnato et occiso, utrum nocentem an innocentem judex occiderit, adhuc nescit, quem ne innocentem nesciens occideret torsit: ac per hoc innocentem et ut sciret torsit, et dum nesciret occidit. In his tenebris vitae socialis, sedebit judex ille sapiens, an non sedebit? Sedebit pla
Abbreviated transcription (Latin):
stuiat possim: qs enit plire disyuratioĩs
mod̾ s sapiẽs inqut̃ in stabella gesturus.
ẽ qĩ nõ si sehoie meĩnt/ młto mag̃ dolebit
instoꝵ noc̃itatẽ sextitisse. belloꝵ qr nͥ insta
iꝗtas eĩ ꝑtis adn̾se / instabella ingerit

Expanded text:
stulat possim: quis erit prolixae disputationis modus? Sed sapiens, inquiunt, iusta bella gesturus est. Quasi non, si se hominem meminit, multo magis dolebit iustorum necessitatem sibi extitisse bellorum, quia nisi iusta Iniquitas enim partis aduersae iusta bella ingerit
Abbreviated transcription (Latin):
eñ acqrẽdũ. suã nõ cũtarẽt᷑ impede̾ ĩ eos.
usus redactũ eẽ mõstrauit. ad̾ ad penã peccã¬
tis antea fuãt ꝯstitutũ / ut unde uistitie fruc¬
tus ubenio nasceret./ Oors gͦi nõ ido bonũ ui¬
den debet.qr intãtã utilitatẽ/ nõ ui sua set¬

Expanded text:
eum acquirendum suam non cunctarentur impendere, in eos usus redactum esse monstravit, quod ad poenam peccantis antea fuerat constitutum, ut inde justitiae fructus uberior nasceretur. Mors ergo non ideo bonum videri debet
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. qr phibitio ptĩ ẽ. mors aũt mala qr stipẽ¬
diu ẽ peccati/ Set ꝙͣad̾m in institia male utũ¬
tur. nõ tãtũ malis. ueꝵ ã boĩs. ita iustiã.
bñ nõ tãtũ boĩs s ã malis. Hĩc fit nt a ma¬
li male lege utãt᷑. ꝙͣuis sit lex bonũ a boĩ

Expanded text:
 prohibitio est peccati; mors autem mala, quia stipendium est peccati; sed quem ad modum iniustitia male utitur non tantum malis, uerum etiam bonis: ita iustitia bene non tantum bonis, sed etiam malis. Hinc fit, ut et mali male lege utantur, quamuis sit lex bonum, et boni
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ siłis fcũs ẽ eis. nͥ ꝙ infãtes infu̾mores q̃ sĩ
cͥnimꝰ innsu motuq mẽbroꝵ a sẽsu. appetẽ¬
di atq uitãdi/ ꝙ st̃ alioꝵ tenerimi fetus aĩali¬
um tãꝙͣ se tãto attollat ex cellẽtiꝰ supͣ cete¬
ra aĩantia nis hũana q̃to mag̃ impetum
suũ /uelut sagitta cũ aicus extẽdit᷑ retror¬
sũ reducta distulei̾t. nõ gͦ ad ista infantilia
rudimẽta p̃sup̃tcẽ ulicita dap̃natcẽ iusta.

Expanded text:
tes infirmiores etiam cernimus in usu motuque membrorum et sensu appetendi atque vitandi, quam sunt aliorum tenerrimi fetus animalium: tanquam se tanto attollat excellentius supra caetera animantia vis humana, quanto magis impetum suum, velut sagitta, eum arcus extenditur, retrorsum reducta distulerit. Non ergo ad ista infantilia rudimenta praesumptione illicita et damnatione justa
Abbreviated transcription (Latin):
sit uͥ mał Set rursus si tiõ nͥ mał poss
accidẽ. nõ debẽt bonis boͣ esse. ẜ ulła Cur e̾
ess ulla pena inꝗb nõ eẽnt ulla punien¬
da. Qua ꝑꝑ fatẽd̾ ẽ pͥmos ꝗdẽ hoiẽs ita fuiᷤᷤ¬
obnoriu.

Expanded text:
 si non nisi malis posset accidere, non deberet bonis bona esse, sed nulla. Quur enim esset ulla poena in quibus non essent ulla punienda? Quapropter fatendum est primos quidem homines ita fuisobnoxium.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑutare posset impletu qd̾ ei ꝓmissũ
fuerat cũ sibi. uuaculu suũ ad opta¬
te noluisset todicẽte nõ etit heres timꝰ
hs qui ex iet dete ille ent heres tuus.
ħ gͦ ꝓmissũ ne ĩ ancille filio putaret im¬
pletũ. iã cũ eẽt annoꝵ nonagĩta ⁊ noue
appuit ei dñs cidixit illi. Ego sũ ds̃ pla¬
meũ int̾ meate. ⁊ un plebo te ualde. Et pro¬
cidit abraa ĩ fadẽ sua a locutus ẽ illi dice̾¬
Ecce ego ⁊ ecce testm̃ meũ tecũ^ aeris patͥ
multitudĩs gẽtur a nõ appłłabit᷑ nomẽ¬

Expanded text:
d ei promissum fuerat, cum sibi vernaculum suum adoptare voluisset, dicente Deo, Non erit haeres tuus hic; sed qui exiet de te, ille erit haeres tuus . Hoc ergo promissum ne in ancillae filio putaret impletum, jam cum esset annorum nonaginta et novem, apparuit ei Dominus, et dixit illi: Ego sum Deus, plaet inter te et inplebo te ualde. Et procidit Abraham in faciem suam. Et locutus est illi Deus dicens: Et ego, ecce testamentum meum tecum, et eris pater multitudinis gentium; et non appellabi
Abbreviated transcription (Latin):
legit᷑. Abraam erat quq ⁊ septuagita an¬
noꝵ cũ exiit excharta. Set si eo ãno fcã est
ꝓmissio. iã utiq uicharra cũ patre suo de
dicitur stephano dicẽti ds̃. glia apuit abraͦ¬
am patri nr̃o cũ eẽt ĩ mesopotamia priꝰquã
hĩtaret ĩcharra. Set in telłud̾ ẽ ꝙ eodẽ ãno¬

Expanded text:
 septuaginta annorum, cum exiit ex Charra . Sed si eo anno facta est ista promissio, jam utique in Charra cum patre suo demadicitur Stephano dicenti: Deus gloriae apparuit Abrahae patri nostro cum esset in Mesopotamia, priusquam habitaret in Charra ? Sed in
Abbreviated transcription (Latin):
set ⁊̃ si stͥilis nõ finss IUro si feĩa ita sit r¬
nectõris etatis ut ei solita mulieꝵ. ad huc
fluãt tͥ iuuene. parere põtd̾ seiõre. nõ pt̃
ꝙͣuis ad huc possit ille seiõr ^ sd̾ adolescen¬
tula gignete sic̃ abraam pt̾ mo̾tẽ sarre de

Expanded text:
set, etiam si sterilis non fuisset. Porro si femina ita sit prouectioris aetatis, ut ei solita mulierum adhuc fluant, de iuuene parere potest, de seniore non potest; quamuis adhuc possit ille senior, sed de adulescentula gignere, sicut Abraham post mortem Sanae de
Abbreviated transcription (Latin):
noꝵ panet. dixit aut̃ abraa. addem ys¬
mael hic uiuat ĩ ꝯspͣtu tuo. ds̃ aũt dix̃ at
abraã. ita. Ecce sarta uxo tua/ pariet tͥ filiũ
illũ. De ysmael aut̃. ecce ex audiui te. Ecce
illũ ualde. Duodecĩ gẽtes gn̾abit / ⁊ dubo

Expanded text:
inta pariet? Dixit autem Abraham ad Deum: Ismael hic uiuat in conspectu tuo. Dixit autem Deus ad Abraham: Ita, ecce Sarra uxor tua pariet tibi filium, illum. De Ismael autem, ecce exaudivi te, et  valde: duodecim gentes generabit, et dabo