comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ei tempus eẽt absq miraculo.
ante usum lingue potestatẽ
uerbi tacitꝰ exerẽbat. et qͣsi
iam diceret. sinite paruulos
uenire ad me: talium est enĩ
regnũ cẽloꝵ. Noua gła coro¬
nãbat infantes: et de iniciis
suis pariuiloꝵ pͥmordia cõse¬
crabat. ut disceretur nemin̾e
hominũ incapacem ẽẽ sacra¬
m̃ti: qnͣdo etiã illa etas głie
gͦ dilectissimi in magis adora¬
torib xp̃m uocationis nr̃e fi¬
deiq pͥmitias. et exultantĩb
ex inde nõbis xp̃m loquentia
scripturaꝵ archana patuerunt.
et ueritas qͣm uideoꝵ occecatio
itaq a nõbis sacratissimꝰ dies. i
quo salutis nr̃e auctor apparu¬
it: et quo magi infant̾e uene¬
rati sunt incimabłis. nos om̃i¬
potentẽ ueneremur in celis:
ac sit̃ illi de thesauris suis my¬
sticas dño munerũ speties õb¬
tulerunt: ita et nos de cordi¬
b nr̃is. que deo sunt digna ꝓ¬

Expanded text:
ei tempus esset absque miraculo, ante usum linguae potestatem Verbi tacitus exerebat; et quasi jam diceret: Sinite parvulos venire ad me, talium est enim regnum coelorum : nova gloria coronabat infantes, et de initiis suis parvulorum primordia consecrabat: 117 ut disceretur neminem hominum divini incapacem esse sacramenti, quando etiam illa aetas gloriae ergo, dilectissimi, in magis adoratoribus Christi, vocationis nostrae fideique primitias, et exsultantibus exinde nobis Christum loquentia Scripturarum arcana patuerunt; et veritas, quam Judaeorum obcaecatio itaque a nobis sacratissimus dies, in quo salutis nostrae auctor apparuit; et quem magi infantem venerati sunt in cunabulis, nos omnipotentem adoremus in coelis. Ac sicut illi de thesauris suis mysticas Domino munerum species obtulerunt, ita et nos de cordibus nostris, quae Deo sunt digna
Abbreviated transcription (Latin):
atq immedicabłis lan¬
gor est : qui suꝑstitionum
furore. et ludoꝵ suauitate
decepti: sũb spetie sanitatis
insaniunt. An ñ omĩa que
a inmistris demonũ illis co¬
guntur dieb falsa sunt et
insana: cũ uir uiriũ suaꝵ
uigore mollito. totũ fran¬
git se infeminã: tantoq
illud ambitu att arteagit.
quasi peniteat illum ẽẽ quod

Expanded text:
atque immedicabilis languor est, qui superstitionum furore et ludorum suavitate decepti, sub specie sanitatis insaniunt. An non omnia quae a ministris daemonum illis aguntur diebus falsa sunt et insana, cum vir, virium suarum vigore mollito, totum se frangit in feminam, tantoque illud ambitu atque arte agit, quasi poeniteat illum esse, quod
Abbreviated transcription (Latin):
ostis herod̾es impie xprisim¬
uenire quid times non eripit mor-¬
talia qui regna dat celestia. Ibant
magi qͣm uiderant stellam se¬
quentes p̾uiam lumen requi¬
runt lumine deum fatentur
mimere. Lauacra purigur¬
giti celestis agnꝰ attigit pecc̃a
que ñ detulit nos abluendo sui¬
stulit. N¬
ouum genꝰ potentie
aque rubescunt ydrie umũ¬

Expanded text:
ostis Herodes impie, Christuvenire quid times? Non arripit mortalia, Qui regna dat coelestia. Ibant Magi, quam viderant, Stellam, sequentes praeviam: 91 Lumen requirunt lumine: Deum fatentur munere. Lavacra puri gurgitis Coelestis Agnus attigit: Peccata, quae non detulit, Nos abluendo sustulit. Novum genus potentiae: Aquae rubescunt hydriae, Vinum
Abbreviated transcription (Latin):
AHagi uidentes stellam dixerunt
adinuicem hoc signum magni regis
est eamus et inquiramus eum et
offeramus ei mimera aurum thus

Expanded text:
Magi viderunt stellam, dixerunt ad invicem: hoc signum magnum magni Regis est, eamus et inquiramus eum, et offeramus ei munera, aurum, thus
Abbreviated transcription (Latin):
sus animani. Quia dum
concupiscentiis blandientib
caro eneruiter subiugatur:
clam uitioꝵ exercitus firmi¬
ter adu̾sus anim̃a armatur. qͦs
competenter aduenas uocat
et ꝑegrinos: ut eos minꝰ t̾re¬
nis rẽb animũ supponant.
quo patriam in celis habere
meminerint

Expanded text:
sus animam. Quia dum concupiscentiis blandientibus caro enerviter subjugatur, jam vitiorum exercitus firmiter adversus animam armatur. Quos competenter advenas vocat et peregrinos, ut eo minus terrenis rebus animam supponant, quo se patriam in coelis habere meminerint
Abbreviated transcription (Latin):
d uobis illis. ite in pace calefa¬
cmmi ⁊ saturamini.⁊ ñ dede¬
nitis aut eis que necessaria sũt
torꝑi. qͥd ꝓderit : Sic et fides
sinhabet oꝑa: mortua est i
les. et ego oꝑa hãbeo. ostende

Expanded text:
iquis: ite in pace: calefacimini: et saturabimini: et non dederitis autem eis que necessaria sunt corpori: quid proderit? Sic et fides. Si non habeat opera: mortua est in bes: et ego opera habeo. Ostende
Abbreviated transcription (Latin):
uosmet ip̃os. et fc̃i estisꝰ iuidices
cogitationũ miquarum :¬
mei dilectissimi. Nonne deis
elegit pauꝑes in hoc mundo
diuites in fide. et heredes res¬
uos añt exhonorastis paup

Expanded text:
t ipsos et facti estis iudices cogitationum iniquarummei dilectissimi: nonne deus elegit pauperes in hoc mundo diuites in fide et heredes reguos autem exhonorastis paup
Abbreviated transcription (Latin):
nime ergo fratrum. lc. U¬
parentumq nr̃oꝵ: mini¬
mne cibis carnalib delectantur.
Offendi hiis magis possunt qͣm
delectari:sicum ille in sacris se¬
dibus maneant. uos eas in t̾ra
eͦe credatis. Tu autem.

Expanded text:
nimae ergo fratrum parentumque nostrorum minime cibis carnalibus delectantur: offendi his magis possunt quam delectari, si cum illae in sacris sedibus maneant, vos eas in terra esse credatis. Cessate
Abbreviated transcription (Latin):
odo om̃ia sunt in partu:
ut tunc reperiantur in
fructu. Tunc enĩ contra nat᷑e
spetiem spina ꝓfert rosam:
cãlamꝰ fraglat lilii suauitatẽ.¬
Cc arida uirgulta de ꝓmunt. Et
ita cuncta florĩb adornant᷑:
ut festiuitat̃e diei magni cre.¬
atura ip̃a nitore sui cẽlebrare

Expanded text:
odo omnia sunt in partu, ut tunc reperiantur in fructu; tunc enim contra naturae speciem spina profert rosam, calamus fragrat lilium, suavitatem arida virgulta depromunt: et ita cuncta floribus adornantur, ut festivitatem diei magni creatura ipsa nitore sui celebrare
Abbreviated transcription (Latin):
otus aut hic psalmus
digestus est ex ꝑsonado¬
mini saluatoris: quippe cum
plura de eo in nouo sint posi¬
ta testam̃to. Dicit itaq. Os
d̾s m̃s respice in me: et reliqͣ.
Quare assumpti hominis a¬
git causam. ut interrogare
quodã modo uideatur dicens.
d̾s om̃ium qui es d̾s m̃s. cur
me derelis .¬

Expanded text:
otus autem hic psalmus digestus est ex persona Domini Salvatoris, quippe cum plura de eo in Novo sint posita Testamento. Dicit itaque: Deus, Deus meus, respice in me: et reliqua. Quare assumpti hominis agit causam, ut interrogare quodammodo videatur, dicens: Deus omnium, qui es Deus meus, cur me dereli
Abbreviated transcription (Latin):
argentũ eoꝵ. ⁊ aurum eoꝵ cũ
ens nomini dñi dei tui et sancti
nrł. quia glorificauite. Et
edificõbunt filii ꝑegrinoꝵ
muros tuos: et reges eoꝵ mi¬
nistrabunt tͥ. In indignatio.
ne mea ꝑcussi te: et in recor¬
datione mea misertus sũ tui.
Ot aꝑientur porte tue iugi¬
ter. die et nocte ñ claudent᷑:
ut afferatur ad se fortitudo
gentiũ. et reges eaꝵ adducã¬

Expanded text:
Argentum et aurum eorum cum eis: nomini Domini Dei tui: et sancto Israel qui glorificavit te. Et edificabunt filii peregrinorum muros tuos: et reges eorum ministrabunt tibi. In indignatione autem mea percussi te: et in reconciliatione mea misertus sum tui. Et aperientur porte tue jugiter: die et nocte: et non claudentur. Ut auferatur a te fortitudo gentium: et reges eorum adducan
Abbreviated transcription (Latin):
potes: facturũ te confido¬
qd̾ spondes. Nec enĩ confec-¬
tam senectutẽ marcentis
mee etatis considero:aut
sare conuigis sterilem effec¬
tamq conditionẽ attendo.
s tue maiestatis potentiam
tracto

Expanded text:
potes, facturum te confidod spondes. Nec enim confectam senectutem marcescentis meae aetatis considero, aut Sarae conjugis sterilem effetamque conditionem attendo, sed tuae majestatis potentiam tracto
Abbreviated transcription (Latin):
indiabło fremit: et auferri
sibi miqͥtatis sue regnũ ĩ hiis
qͥ ad xp̃m transeunt ingemis¬
cit. Unde si paruulos interfici¬
at: ihm sibi uidetur occidere.
molitur: dum pͥmordiis rena¬
tat extinguere. Iudei uͦ qui
extͣ regnum xp̃i ẽẽ uoluerũt.
adhuc quodam modo sũb hero¬
dis sunt pͥncipatu: et dñante
sibi saluatoris mimico. alien¬
gene seruiunt potestati: qͣ¬
si nescientes ꝓphetiam dicen¬
te iacob. Non defitiet pͥnceps
de iuda. nec dux de femori¬
b eiꝰ. donec ueniat cui reposi¬
ta sunt: et ip̃e erit expecta¬
tio gentium. uͭiͣ. S nõdñ
intelligunt qd̾ negare ñ
possunt: et mente ñcapi¬
unt qd̾ scripturaꝵ narra¬
tione norunt. Qm̃ insanis
magistris ueritas scanda¬
lum est: et cecis doctorib
fit caligo qd̾ lumen est. Res¬
pondent itaq int̾rogati qd̾
in bethleem nascitur xp̃s:
et scientiam suã qua alios
instruunt. ñ secuntur. ꝑdi¬
derunt successionem regũ.

Expanded text:
in diabolo fremit , et auferri in diabolo fremit , et auferri sibi iniquitatis suae regnum in iis qui ad Christum transeunt, ingemiscit. Unde si parvulos interficiat, Jesum sibi videtur occidere. molitur, dum ptat exstinguere. Judaei vero, qui extra regnum Christi esse voluerunt, adhuc quodammodo sub Herodis sunt principatu, et dominante sibi Salvatoris inimico, aliengenae 129 serviunt potestati, quasi nesciant prophetatum, dicente Jacob: Non deficiet princeps ex Juda, et dux de femoribus ejus, donec veniat cui reposita sunt: et ipse est exspectatio gentium . Sed nondum intelligunt quod negare non possunt, et mente non capiunt quod Scripturarum narratione noverunt: quoniam insanis magistris veritas scandalum est, et caecis doctoribus fit caligo, quod lumen est. Respondent itaque interrogati, quod in Bethleem nascitur Christus; et scientiam suam, qua alios instruunt, non sequuntur. Perdiderunt igitur successionem regum,
Abbreviated transcription (Latin):
naturã hominis eẽt editus:
cui suꝑne militie famulare¬
tur occursus.iiͭi. Sz hec atq
alia huiꝰ cemodi paucis tũc ui¬
dentur innotuisse ꝑsonis. q̃
uel ad cognition̾e marie uir¬
ginis. ul᷑ ad scĩ iose pħ famłiam
ꝑtinẽbant. Hoc aut̃ signum
qd̾ magos in longinquo positos
et efficaciter mouit. et ad dñm
sine dubio gr̃e sacram̃tum. et
quia ñ in iudea tantũ. s etiã
in toto mundo xp̃i erat eiuiange¬
lium predicandum: ut ꝑ illam
stellam que magoꝵ uisui splẽ¬
duit. ifrłitaꝵ uero ocłis ñ reful¬
sit. s illuminatio significata
sit gentium: et cecitas uideoꝵ.
.iIIIͥ. Permanet gͥ dilectissimi
sicut euidenter apparet mystico¬
rum forma gestoꝵ: et qd̾ yma¬
gine inchoabatur. ueritate cõ¬
pletur. Radiat e celo stella ꝑ
gr̃am. et tres magi thorusca¬
tione euuanglici fulgoris ac¬
citi. i om̃ib cotidie nationib
ad adorandam potentiã sũ mi
regis accurrunt. Herodes qͦ

Expanded text:
natura hominis esset editus, natura hominis esset editus, cui supernae militiae famularetur occursus. Sed haec atque alia hujusmodi paucis tunc videntur innotuisse personis, quae vel ad cognationem Mariae Virginis, vel ad sancti Joseph familiam pertinebant. Hoc autem signum, quod magos in longinquo positos et efficaciter movit, et ad Dominum sine dubio gratiae sacramentum, et um non in Judaea tantum, sed etiam in toto mundo Christi erat Evangelium praedicandum; ut per illam stellam quae magorum visui splenduit, Israelitarum vero oculis non refulsit, et illuminatio significata sit gentium, et caecitas Judaeorum. CAP. II. Permanet igitur, dilectissimi, sicut evidenter apparet, mysticorum forma gestorum; et quod imagine inchoabatur, veritate completur. Radiante e coelo stella per gratiam, tres magi coruscatione evangelici fulgoris acciti, in omnibus quotidie nationibus ad adorandam potentiam summi Regis accurrunt. Herodes quoque
Abbreviated transcription (Latin):
odiernam festiuitatem
Et hic ille est dies. quo ad tog¬
noscendum ad adorandũq dei fili¬
um tres magos preuia stẽllaꝑ
duxit. Cuiꝰ facti memoriam:
merito placuit honore amnuo
celebrari: ut dum euuangłica
hystoria incessabiliter recense¬
tur. semꝑse intelligentiũ sensi¬
b inferat salutiferũ mysteri¬
um: ꝑ insigne miraculum.¬
.uͭͣ. Precesserant enĩ multa
documenta que corꝑeam na¬
tiuitatem dñi manifestis indici¬
is declararent: suie cũ beata uir¬
go maria fecundandam se spũ
scõ pariturãq dei filiũ audiuit
et credidit: siuie cum salutatioñe
ip̃ius in utero helisabeth nondũ
natus iõh̾es ꝓpħica exultatione
cõmotus est: quasi etiam intra
matris uiscera clamaret. ecce ag¬
nus dei. ecce qui tollit peccata
mundi: uł cum ortũ dñi angło
amnuntiante pastores celestis
exertitus sunt claritate cirtim¬
dati: ut ñ ambigerent de pote¬
state pueri qũe erant in p̾sepe
uisuri. nͨ putarent qd in sola

Expanded text:
odiernam festivitatem, et hic ille est dies quo ad cognoscendum adorandumque Dei Filium tres magos praevia stella perduxit. Cujus facti memoriam merito placuit honore annuo celebrari; ut dum evangelica historia incessabiliter recensetur, semper se intelligentium sensibus inferat salutiferum mysterium per insigne miraculum. Praecesserant quidem multa documenta, quae corpoream nativitatem Domini manifestis indiciis declararent, sive cum beata Maria Virgo fecundandam se Spiritu sancto, parituramque Dei Filium audivit et credidit, sive cum ad salutationem ipsius in utero Elisabeth nondum natus Joannes prophetica exsultatione commotus est , quasi etiam intra matris viscera jam clamaret: Ecce Agnus Dei, ecce qui tollit peccata mundi ; vel cum ortum Domini angelo nuntiante pastores coelestis exercitus sunt claritate circumdati , ut non ambigerent de majestate pueri quem erant in praesepe visuri; nec putarent quod in sola
Abbreviated transcription (Latin):
ultum reliquit:
qui sibi nichil retinuit.
multum reliquit: qui qͣmli¬
bet parum totũ deseruit. Cer¬
te nos et habita cum amore
possidemꝰ:et ea que mmne
habemꝰ. ex desiderio querimus.
multum g petrus ⁊ andreas
dimiserunt: qͣndo uterq eti¬
am defideria habendi reliqͥt.
multum dimisit: quicumq
possessa etiã concupiscentiis
renuntiauit. Asequentĩb
gͦ tanta dimissa sũt: qͣnta
ñ a sequentib concupisci po¬
tuerunt. Nemo gͥ etiã cũ qͦs¬
dam conspicit multa reliqͥs¬
se: apd̾ semet ip̃m dicat. Imi¬
tari huiꝰ modi contemptores
uolo: s qd̾ relinqͣm ñ hãbeo.

Expanded text:
ultum reliquit qui sibi nihil retinuit, multum reliquit qui, quantumlibet parum, totum deseruit. Certe nos et habita cum amore possidemus, et ea quae minime habemus ex desiderio quaerimus. Multum ergo Petrus et Andreas dimisit, quando uterque etiam desideria habendi derelinquit. Multum dimisit, qui cum re possessa etiam concupiscentiis renuntiavit. A sequentibus ergo tanta dimissa sunt, quanta a non sequentibus concupisci potuerunt. Nemo igitur, etiam cum quosdam conspicit multa reliquisse, apud semetipsum dicat: Imitari mundi hujus contemptores volo, sed quod relinquam non habeo.
Abbreviated transcription (Latin):
mͦ frẽs audistis. ualr is
suꝑficie hystorica est aꝑtas
eiꝰ nõbis sũt mysteria subhl¬
uitate requirenda. Marli
magdalene cum adhuc teu¬
bre eeñt: uenit ad monim̃¬
tum. Iuxta hystoriã norat᷑
hora: iuxta intellectũ uero
it ysticim requirentis sigi

Expanded text:
res, audistis valde in superficie historica est aperta, sed ejus nobis sunt mysteria sub brevitate requirenda. Maria Magdalene, cum adhuc tenebrae essent, venit ad monumentum. Juxta historiam notatur hora, juxta intellectum vero mystic
Abbreviated transcription (Latin):
nam tͥ qͦ est qr ascendi¬
sti et tu omĩs in tecta clamoris
plena. ur̃bs frequens. ciuiꝰ¬
tas exultans: Interfecti tui
ñ interfecti gladio: nͨ mortui¬
tui mortui in bello. Cuncti
pͥncipes tui fugerunt simũl:
dureq ligati sunt. R Ecce¬
sunt uincti sunt pariter: ꝓ¬
cul fugerunt. Propterea
dixi recedite ame:amare
flẽbo. nõlite incombere ut
consolemini me. suꝑ uasti¬
tate filie ppłi mei. R uirgo¬
ifrł.iii. Dies eni interfectio¬
nis. et conculcationis.⁊ fle
tuum. a dño deo exercituũ:
inualle uisionis. Scrutãs
murũ: et magnificꝰ suꝑ
montẽ. Et elam sumpsit
pharetram: currũ hominis¬
et equitis. et parietem nu¬
dãbit cłipeus:¬

Expanded text:
 quoque est, quia ascendisti et tu omnis in tecta? Clamoris plena, urbs frequens, civitas exsultans: Intenon interfecti gladio nec mortui in bello cuncti principes tui fugerunt simul dureque ligati sunt sunt, vincti sunt pariter, procul fugerunt. Propterea dixi: Recedite a me, amare flebo: nolite incumbere ut consolemini me super vastitate filiae populi mei. Dies enim interfectionis, et conculctuum, Domino Deo exercituum in valle visionis, scrutans murum, et magnificus super montem. Et Elam sumpsit pharetram, currum hominis equitis, et parietem nudavit clypeus
Abbreviated transcription (Latin):
post qͣm in captiuitatẽ
ductus est ifrł. et ierłm de¬
structa est:sedit iheremias
flens et planxit lam̾̃tatiõe
hac in ierłm. et dixit. Aleph.
Quomodo seder sola cuitas ple¬

Expanded text:
postquam in captivitatem ductus est Israel, et Jerusalem deserta est, sedit Jeremias flens, et planxit lamentationem hanc in Jerusalem, et dixit: Aleph. Quomodo sedet sola civitas ple
Abbreviated transcription (Latin):
minus cum discipulis su ił et
dixit e i ueni dilecte mi ad me
quia tempus est ut epulerls.
conuiuio me¬
O cum fra

Expanded text:
us cum discipulis suis et ait illi: Veni, dilecte mi, ad me, quia tempus est ut epuleris in convivio meo cum fra
Abbreviated transcription (Latin):
ixp̃e nr̃m gaudiũ manens
dlimpo preditũ mundi regis qͥ
fabricam mundana iũcẽs gaudia.
Hinc te precantes q̃s ignosce
culpis omnib et corda sursũ
subleua ad te superna gratia.
t cum rubente ceꝑis clarere
mibe udicis penas repellas
debitas re/. dascoronas ꝑditas.

Expanded text:
iste nostrum gaudium, Manens Olympo praeditum Mundi regis qui fabricam, Mundana vincens gaudia. Hinc te precantes quaesumus, Ignosce culpis omnibus; Et corda sursum subleva Ad te superna gratia. Ut cum rubente coeperis Clarere nube Judicis, Poenas repellas debitas, Reddas coronas perditas.
Abbreviated transcription (Latin):
inter ceteros magis dilectus. p̾s¬
gelii fluenta de ipso sacro dommi
pectoris fonte potauit. p̾ Henedi¬
iohannes uerbi dei gratiam in toto
terrarum orbe diffudit. p̾ Cructa

Expanded text:
dilectus, angelii fluenta de ipso sacro dominici pectoris fonte potavit,  verbi Dei gratiam in toto terrarum orbe diffudit. Quique
Abbreviated transcription (Latin):
pectiis illud sempit̾m luinis
corꝑis usu recliui hauriebat
intima sp̃sq indicabat ueri¬
tatis gr̃am¬
n. Ad crucẽ tractꝰ
redemptor ẽe mairis filiũ dic̃
istũ. rursus ipãm ẽẽ matrẽ

Expanded text:
pectus illud sempiterni Numinis Corporis usu reclinis, hauriebat intima; Spirituque indicabat veritatis gratia. Ad crucem tractus Redemptor, esse matris filium. Dicit istum; rursus
Abbreviated transcription (Latin):
nsula pathinos teneri im¬
pante ꝓmitur conspicit illic
refusa celitꝰ mysteria et pro¬
funda que notauit mente
narrat ardua. Ultime p̾¬
notus hore scindere tunc p̾¬
cipit t̾ream fossam mini¬
stris qua recluuis irruit
mortis et uite quieuit om̃i
uiuens sclo¬

Expanded text:
Insula Pathmos teneri imperante promitur: Conspicit illic refusa coelitus mysteria, Et profunda, quae notavit, mente narrat ardua. Accipaenotus horae, scindere tunc praecipit. Terram fossam ministris, qua reclinis inruit, Mortis et vice quievit omne vivens saeculo
Abbreviated transcription (Latin):
usus est: sic̃ in euuang̾i
legimus. Hely hely lamaza¬
batam. Hoc est. d̾s m̃s. d̾s m̃s
quare me dereliquisti: Ha
inqͣm uoce usus est: ut qued
ꝓphetia annntiauerat. rei
exitus approbaret. R t
t q̃m sequentia pene ma¬
nifesta funt:illumaspi¬
ciamus uersicłm in quo art.
Ego aut̃ sum uermis: et non
homo. Cur dñs totiꝰ creature
uermicło se uoluit compa¬
rare: possumꝰ hoc quidem hu¬
militati pͥmitꝰ assignare. que
scõꝵ uirtus est maxima: sic̃
sanctꝰ moyses ante dm̃ ani¬
malse irrationabłe ꝓfitet.¬
Dixerunt im pi i apud le
non recte cogitan tes cirtumuȩl¬
niamus ui stum quoniam contra¬
ius est operibus no stris promittit
se scientiam dei habe re filium dei se
No mi nat et gloriatur patrem se
habere de um uidea mus si
sermones illius ue ri sint et si
est ue rus fili us dei liberet illimm

Expanded text:
usus est, sicut in Evangelio legimus: Eli, Eli, lamma sabacthani? hoc est: Deus meus, Deus meus, quare me dereliquisti ? Hac, inquam, voce usus est, ut quod prophetia annuntiaverat rei exitus approbaret. Et am sequentia pene manifesta sunt, illum inspiciamus versiculum in quo ait: Ego autem sum vermis et non homo . Cur totius Dominus creaturae vermiculo se voluerit comparari, possumus hoc quidem humilitati primitus assignare, quae sanctorum virtus est maxima, sicut sanctus Moyses ante Deum animal se irrationabile profitetimpii apud se non recte cogitantes: Circumveniamus justum, quoniam contrarius est operibus nostris. Promittit se scientiam Dei habere, Filium Dei se nominat, et gloriatur Patrem se habere Deum. Videamus si sermones illius veri sint; et si est verus Filius Dei, liberet illum
Abbreviated transcription (Latin):
struendam dñs fidem sue re¬
surrectionis. sepius apłis post
passionem suam uilius appa¬
ret: cibos sumt. eandemq
qͣm a mortuis suscitauerat:
palpandam carnem exhibet.
Sed altiori mysterio ꝑhanc
quadraginta dierum cumdis¬
cipłis conuersationem. sig¬
nificat se occulta presentia
que promiserat impleturũ.
Cte ego uobiscum sum om̃i¬
b dieb usq ad cõsũmationẽ
scli.

Expanded text:
struendam Dominus fidem suae resurrectionis saepius apostolis post passionem suam vivus apparet, cibos sumit, eamdemque quam a mortuis suscitaverat palpandam carnem exhibet. Sed altiori mysterio, per hanc quadraginta dierum cum discipulis conversationem, significat se occulta praesentia, quae promiserat impleturum: Ecce ego vobiscum sum omnibus diebus usque ad consummationem saeculi.
Abbreviated transcription (Latin):
ibidem adhuc excellentiora
oꝑa demonstraret: qͣrmꝰ t̾re
marisq dñm se ẽẽ cunctis o¬
stenderet. ixͣ. Ingressus gͦ
nauicłam. fecit turbarimare:
cõmouit uentos. concitauit
fluctꝰ. Cur hoc: Ideo ut disci¬
pulos mitteret in timorem.
et suũ auxilium postularẽt:
suamq potentiam rogantĩb
manifestaret.

Expanded text:
iora opera demonstraret, quatenus terrae marisque Dominum se esse cunctis ostenderet. Ingressus ergo naviculam, fecit turbari mare, commovit ventos, concitavit fluctus. Cur hoc? Ideo ut discipulos suos mitteret in timorem, et suum auxilium postularent, suamque potentiam rogantibus manifestaret.
Abbreviated transcription (Latin):
lgrediente dño in nauiclam:
secuti sunt eum discipłi eiꝰ. nõ
imbecilles. s firmi et stãbłes
infide: s mansueti et pii. sꝑ¬
nentes mundũ ñ dup̃lici corde:
s puro et simplici. Hii ergo
secuti sunt eum. ñ tantũ gres-¬
sus eiꝰ sequentes: s magis scĩtã¬
tem comitantes. et iustitiam
eiꝰ consetrantes. uitͣi. Ecce tem

Expanded text:
te Domino in naviculam, secuti sunt eum discipuli ejus; non imbecilles, sed firmi et stabiles in fide, mansueti et pii, spernentes mundum; non duplici corde, sed simplici. Hi ergo secuti sunt eum, non tantum gressus ejus sequentes, sed magis sanctitatem comitantes et justitiam ejus conse
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ orbem diffusa est: ꝑsetutiont
seuitura ꝑfidoꝵ. et pioꝵ pacien¬
tiam coronandam. Qd̾ bi mi
occisi sunt: doctrina et oꝑatiõe
ꝑfectos indicant. Qui uͦ ifta
simplices idiotas. fidei tam̃ nõ
ficte constantia fortes: eque de

Expanded text:
 orbem diffusa est, persecutionem saevituram perfidorum, et piorum patientiam esse coronandam. Qui a bimatu occisi sunt, doctrina et operatione perfectos indicant; qui vero infra, simplices vel idiotas, fidei tamen non fictae constantia fortes aeque de
Abbreviated transcription (Latin):
eata agnes dixit. Nõli mn¬
fantiam corꝑalem ita ĩ me
despicere:ut putesme te uelle
habere ꝓpitium. fides enĩ ñ in
annis s in sensib geritur: ⁊ d̾s
omp̃s mentes magis comꝑbat
qͣm etates. Deos aut̃ tuos quoꝵ¬
motus me incurrere non uis.
ip̃is irasciꝑmitte: ip̃is loqui. ip¬
ueruqm̃ te ad hoc uideo tend̾e
qd̃ impetrare ñ poteris: qͥcqͥd
tͥ uidetur exerce.

Expanded text:
eata Agnes respondit: Noli infantiam corporalem ita in me despicere, ut putes me te velle habere propitium. Fides enim non in annis, sed in sensibus geritur: et Deus omnipotens mentes magis comprobat, quam aetates. Deos autem tuos, quomotus me incurrire non uis. Ipsis . irasci | permitte. Ipsis loqui. Ipquam te ad hoc uideo tendere quod im| perare non poteris. Quidquid tibi uidetur exerce.
Abbreviated transcription (Latin):
pmqͣnte hora passionis. ut etiã
ꝑ hoc claresceret. qr ñ inuitus
ssponte pateretur: in asmo
uenire. et a turbis rex appel¬
lari ac laudari uoluit: ut eti
amꝑ hoc eruditus quisq. ag
missa signauerat.

Expanded text:
t loco passionis, ut etiam per hoc claresceret quia non invitus sed sponte pateretur. In asino venire, et a turbis rex appellari et laudari voluit, ut etiam per hoc eruditus quisque agnmissa signaverat.
Abbreviated transcription (Latin):
nesciens uirum uerbo concepit
filium
nixa est puerpera
quem gãbriel predixerat quem
matris aluo gestiens clausus io¬
hannes senserat. E¬

Expanded text:
nesciens virum, Verbo creavit Filium. Enixa est puerpera: Quem Gabriel praedixerat; Quem Matris alvo gestiens, Clausus Joannes senserat.
Abbreviated transcription (Latin):
maria magdalene p̾sti¬
tit que citiꝰ credidit: qͣm tho¬
mas qui diu dubitauit. Ille
etenim dubitando uulne.¬
rum cicatrices tetigit: et de
nr̃o pectore dubietatis iuil¬
nus amputauit. Ad insi¬
nuandam qͦ ueritatẽ dñi¬
ce resurrectionis notandũ
nobis est: qͥd lucas referat
dicens. Conuescens: p̾cepit¬

Expanded text:
Maria Magdalene praestitit, quae citius credidit quam Thomas qui diu dubitavit. Ille etenim dubitando vulnerum cicatrices tetigit, et de nostro pectore dubietatis vulnus amputavit. Ad insinuandam quoque veritatem dominicae resurrectionis notandum nobis est quid Lucas referat, dicens: Convescens prae
Abbreviated transcription (Latin):
Gitur dumhec et
ret.ecce et amboꝵ coniuges
cũ natis ꝓpriis ueniunt: et
aspectĩb eoꝵ ꝓprios infantu¬
los offerentes.has uoces eiu
lando effundunt. Quib nos
seruituras relinquitis. qͥb
coniugii ur̃i traditis carita¬
tem: Qui putatis erũt hoꝵ
infantium dñi. et domoꝵ ue¬
straꝵ auidissimi ꝑuasore s:
Qui erunt nr̃e occupatores
famłie. uel qui sibi diuisu¬
ri sunt uernacłos qͦs nutri¬
stis: heu qͣm ferreo. heu qͣm
impio crudelitatis gen̾e pare¬
tes despicitis. amicos respuitis.
rxores abicitis. filios abduca¬
tis: et uos ip̃os carnifici ultro¬
inter uxoꝵ lacrimas et suspi¬
ria filioꝵ. ceꝑunt milites xͥ
mollescere: et animos suos
flectere ad dolorem.

Expanded text:
gitur dum haec et r, ecce amborum conjuges cum natis propriis veniunt, et aspectibus eorum proprios infantulos offerentes, has ejulando voces effundunt: Quibus nos servituras relinquitis? quibus conjugii nostri traditis charitatem? qui putatis erunt horum infantium domini, et domorum vestrarum avidissimi pervasores? Qui erunt vestrae occupatores familiae? vel qui sibi divisuri sunt vernaculos, quos nutristis? Heu quam ferreo, heu quam impiae crudelitatis genere parentes despicitis, amicos respuitis, uxores abjicitis, filios abdicatis, et vos ipsos carnifici ultrointer uxorum lacrymas, et suspiria filiorum, coeperunt milites Christi mollescere, et animos suos flectere ad dolorem.
Abbreviated transcription (Latin):
t ñ respexit inqͥt
inuanitates: et insam¬
as falsas. Quomͦ beatꝰ dauid
falsas insanias dicit: cũ uere
insantant qͥ abiecto retror¬
sum timore de ad demonũ
respitiunt uanitates: Sed
uir fidelis ꝓprie naturã im¬
pie falsitatis expressit:qr
ĩs ana sunt omĩa quecũq dia¬
boli fallente m̃datio. dei in
se ñ habent ueritatem. R¬

Expanded text:
t non respexit, inquit, in vanitates et insanias falsas. Quomodo beatus David falsas insanias dicit; cum vere insaniant, qui abjecto retrorsum timore Dei, ad daemonum respiciunt vanitates? Sed vir fidelis proprie naturam impiae falsitatis expressit: quia insana sunt omnia quaecunque, diaboli fallente mendacio, Dei in se non habent virtutem.
Abbreviated transcription (Latin):
generis humami e didit salu atoĩe
epyphanie nõbis dilectissimi ue¬
neranda solempnitas dat ꝑ seue¬
rantiam gaudioꝵ: ut inter cog.¬
nataꝵ sollempnitatũ uicina sacra¬
menta. exultationis uigor ⁊ fer.¬
uor fidei ñ tepescat. Ad om̃i um
enĩ hommũ spectat salutẽ. qd̾
infantia mediatoris dei et homi¬
num. iam uniuerso declarabat᷑
mundo: cum adhuc exiguo deti¬
neretur oppidulo. Tu aut̃.¬

Expanded text:
generis edidit Salvatorem, Epiphaniae nobis, dilectissimi, veneranda festivitas dat perseverantiam gaudiorum, ut inter cognatarum solemnitatum vicina sacramenta, exsultationis vigor et fervor fidei non tepescat. Ad omnium enim hominum spectat salutem, quod infantia Mediatoris Dei et hominum jam universo declarabatur mundo, cum adhuc exiguo detineretur oppidulo. Qua
Abbreviated transcription (Latin):
ides est religionis sanctis¬
sime fundam̃tũ: carita¬
tis uincłm. amoris subsidiũ.
Sec sanctitatẽ firmat. casti¬
tatem roborat. dignitates
exornat.In pueris splendet:
in iuuenib floret. in ꝓuec¬
tis apparet: gubernat sexꝰ.
gradus ꝓuehit: offitia mul¬
tacustodit. In pauꝑe grata
est: in mediocrileta. in locu¬
pleti honesta.

Expanded text:
ides est religionis sanctissimae fundamentum, charitatis vinculum, amoris subsidium. Haec sanctitatem firmat, castitatem roborat, dignitates exornat. In pueris splendet, in juvenibus floret, in provectis apparet. Gubernat sexus, gradus provehit, officia cuncta custodit. In paupere grata est, in mediocri laeta, in locuplete honesta.
Abbreviated transcription (Latin):
no amore. qͣntum ꝓ nr̃a salu¬
te oportet humiliari: qͥ t̾ra
sumꝰ et cinis. si tantum illa
summa potestas ꝓ nobis hu¬
miliari ñ respuit. ut ad sus¬
cipienda nr̃e fragilitatis in¬
firma descenderet. ixͣ. Item
audita credita et confessa diui¬
nitas dñi saluatoris. qua pr̃i
et spĩ scõ consũbstantialis sẽ¬
ꝑ et coeternꝰ ꝑseueret: sꝑemus
nos ꝑhumilitatis eiꝰ sacram̃ta
quib imbuti summꝰ usq ad con¬
templandam diumitatis eiꝰ

Expanded text:
salute oporteat humiliari, qui terra sumus et cinis, si tantum summa illa potestas pro nobis humiliari non respuit ut ad suscipienda nostrae fragilitatis infirma descenderet. Item audita, credita et confessa divinitate Domini Salvatoris, qua Patri et Spiritui sancto consubstantialis semper et coaeternus perseverat, speremus nos per humanitatis ejus sacramenta quibus imbuti sumus, usque ad contemp
Abbreviated transcription (Latin):
sq adeo enĩ inter frem̃tes
ter lapidantium fuit cruciam̃¬
ta securꝰ. ut incrudelitatẽ iude¬
oꝵ fidenter argueret: et benig
ne ꝓlapidantib exoraret. Qd̾
est gͦ tam magnũ atq insuꝑa¬
bile genꝰ armoꝵ. quo munitꝰ
seuientes argueret. lapidan
tes ñ reꝑcutiens s patiens
suꝑaret. insuꝑ et occisus au¬
lam celestis regni uiuus ⁊ co¬
ronatus intraret: ꝓculdu¬
bio munimine regio septꝰ:
nullate nꝰ est ab adu̾

Expanded text:
sque adeo enim inter frementes ter lapidum fuit cruciamenta securus, ut incredulitatem Judaeorum fidenter argueret, et benignus pro lapidantibus exoraret. Quod est ergo tam magnum atque insuperabile genus armorum, quo munitus saevientestes non repercutiens, sed patiens superaret; insuper et occisus aulam coelestis regni vivus et coronatus intraret? Procul dubio munimine regio septus, nullatenus est ab ad
Abbreviated transcription (Latin):
que faciebat suꝑ hiis qͥ infir¬
mabantur. Et reł.¬
uia signa et¬
miracła dñiac saluato¬
ris recte cũ leguntur uel au¬
diunt uel accipiunt: ñ tam
inhiis qͥd foris stupeant at¬
tendunt. qͣm qͥd hoꝵ exemplo¬
ip̃i intus agere. qͥd inhiismy¬
sticum ꝑpendere debeant: in¬
spiciunt. Ecce enĩ ꝓpinqnͣte
pascha die festo iudeoꝵ: seq̃n¬
tem se multitudinẽ. dñs uerbo
salutis. pariter et opere cu¬
¶Hoyses fa mulus domi ni ie¬
iuna uit quadraginta diebig
et quadraginta noctibus ut le¬
gem do mi ni merere tur ac¬
cipe re. u̾ Ascen dit moyses in
montem syna .i. ut le gem

Expanded text:
bat super his, qui infirmabantur, etui signa etmiracula Domini ac Salvatoris recte, cum legunt vel audiunt, accipiunt, non tam in his quid foris stupeant attendunt, quam quid horum exemplo intus agere, quid in his mysticum perpendere debeant inspiciunt. Ecce enim appropinquante Pascha, die festo Judaeorum, sequentem se multitudinem Dominus verbo salutis pariter et ope cuMoyses famulus Domini jejunavit quadraginta diebus et quadraginta noctibus, ut legem Domini mereretur accipere. Vers. Ascendit Moyses in montem Sinai. Ut legem
Abbreviated transcription (Latin):
euuangłista scribit. laqͥ¬
batur illis de regno dei.⁊ es
qui cura indigebant sanabit
eademq doctria ⁊ sanatic̃e
completa. paucis de cibaris
ha bundantissime refecit. Et
facti. ꝓpinqͣnte pascha die fe¬
sto nr̃e redemptionis. adiu̾t¬
ta fr̃m caterua. dñm toto cor¬
de sequamur : quo actionũ
itmere ingressus sit diligen¬
tissime contemplennir. ut

Expanded text:
cribit, loquebatur illis de regno Dei, et eos qui cura indigebant sanabat, eademque doctrina et sanatione completa, paucis de cibariis abundantissime refecit. Et facti propinquante Pascha die festo nostrae redemptionis, adjuncta fratrum caterva Dominum toto corde sequamur, quoque actionum itinere ingressus sit diligentissime contemplemur, ut
Abbreviated transcription (Latin):
tus uidentes eum mulieres ni¬
mi o terro re perterite asti¬
terunt a lon ge tunc lontus
est angelus et dixit eis nolite¬
metue re dico uob̃is quia illim
quem queritis mortuum iam ui¬
uit et uita hominum cum e
surrexit alle

Expanded text:
tus. Videntes eum mulieres nimio terrore perterritae astiterunt a longe. Tunc locutus est angelus et dixit eismetuere, dico vobis quia ille quem quaeritis mortuum jam vivit et vita hominum cum eo surrexit. Alle
Abbreviated transcription (Latin):
Nuferam sepem eiꝰ: ⁊ erit
in direptionem. Diruam ma¬
ceriam eiꝰ: et erit in cõculcati¬
onem. et ponam eam desertã.
Non putabitur: neq fodiet᷑.
Et ascendent su ꝑ eam uepres.
et spine. et nubib mandabo:
ne pluant suꝑ eam ymbrem.
Uinea enĩ dm̃i exercituũ domꝰ
ifrl̾ est: et uir iuda germen
et ecce clamor. Rl¬

Expanded text:
Auferam sepem eius, et erit in direptionem. diruam maceriam eius, et erit in conculcationem | et ponam eam desertam; non putabitur et non fodietur; et ascendent super eam uepres et spinę; et nubibus mandabo ne pluant super eam imbrem vinea enim Domini exercituum domus Israhel et vir Iuda germen et ecce clamor
Abbreviated transcription (Latin):
canticum patruelis mei
uinee sue. Uinea facta est di¬
lecto meo incornu filio olei:
et sepiuit eam. et lapides
elegit ex ea. et plantauit
eam electam: et edificauit
turrim in medio eiꝰ. et torcu¬
lar extruxit in ea: et expec¬
tauit ut faceret uuas. et fe¬
habitatores ierłm et uiri
iuda: iudicate inter me et int̾¬
uineam meã. Quid est qd̵ de¬
bui ultͣ facere uinee mee. et ñ

Expanded text:
canticum patruelis mei, vineae suae. Vinea facta est dilecto meo. in cornu filio olei. Et sepivit eam et lapides elegit ex illa, et plantavit eam electam, Et aedificavit turrim in medio ejus, et torcular exstruxit in ea: Et exspectavit, ut faceret uvas, et fehabitatores Jerusalem, et viri Juda, judicate inter me et vineam meam. Quid est quod debui ultra facere
Abbreviated transcription (Latin):
cce enim quis iuxta hẏ¬
storiam cecus iste fuert.
ignoramꝰ. s tam̃ qũe ꝑ myste¬
rium significet nouimus.
Cecus quippe est genꝰ huma¬
num. qd̃ a parente pͥmo a pa¬
radisi gaudiis expulsũ. clan¬
tatem suꝑne lucis ignorans.
dampnationis sue tenẽbras
patitur : sed tam̃ ꝑ redempto¬
ris sui p̾sentiã illuminatur.
ut interne lucis gaudia iam
ꝑ desiderium uideat: atq in
uia uite boni oꝑis gressuspo¬

Expanded text:
cce enim quis juxta historiam caecus iste fuerit ignoramus, sed tamen quem per mysterium significet novimus. Caecus quippe est genus humanum, quod in parente primo a paradisi gaudiis expulsum, claritatem supernae lucis ignorans, damnationis suae tenebras patitur; sed tamen per Redemptoris sui praesentiam illuminatur, ut internae lucis gaudia jam per desiderium videat, atque in via vitae boni operis gressus po
Abbreviated transcription (Latin):
ueniat : sic̃ ait saluator. Nõ
ueni legem soluere: sed ad¬
cem molaꝵ aluid pͥus solo
positum. aliud insuꝑ coloca¬
tum. hoc est legem pͥmum
om̃ib constitutã ẽẽ. deinde
ad ꝑfectũ euuangłium: que
xͥ uelut inferioris mole
saxum ita erat tarda et pi¬
gra ⁊ penitus otiosa: ut qͥ cqͥd
oꝑando acceꝑat. Id om̃e per¬
diderit: dicente de uideis pro.¬
pheta. Om̃s declinauerũt.
simul mutiles fc̃i sunt: non
est qͥ faciat bonũ. ñ est usq¬

Expanded text:
niat, sicut ait Salvator: Non veni solvere legem, sed adcem molarum aliud prius solo positum, aliud insuper collocatum, hoc est legem primum hominibus constitutam, deinde perfectum Evangelium Quae lex, velut inferioris molae saxum, ita erat tarda, pigra et penitus otiosa, ut quidquid operando acceperat, id omne perdiderit; dicente de Judaeis propheta: Omnes declinaverunt, simul inutiles facti sunt, non est qui faciat bonu
Abbreviated transcription (Latin):
mortuus est rex ozias.uidi do¬
minũ sedent̾e suꝑ soliũ excel-¬
sum et eleuatũ: et ea que sub
eo erant replebant templũ.
Seraphini stabant suꝑ illd̾:
sex ale uni. et sex ale alteri.
Duab uelabant faciem eus.

Expanded text:
mortuus est rex Ozias, vidi Dominum sedentem super solium excelsum et elevatum, et ea quae sub eo erant, replebant templum. Seraphim stabant super illud: sex alae uni, et sex alae alteri: duabus velabant faciem
Abbreviated transcription (Latin):
ddidit pret̾ea legem. ꝑ¬
qͣm deiuoluntat̾e cognos¬
ceret: et qͥd contempnenti
euenire possit addisceret.
Qui qͥdem homo incautus
dum diabło ꝑsuadenti ma¬
gis qͣm dño iubenti consen
dit: et mortem quam ig¬
norabat accepit

Expanded text:
ddidit praeterea legem qua Dei voluntatem agnosceret, et quid contemnenti evenire posset, addisceret. Qui quidem homo incautus, dum plus diabolo persuadenti quam Deo jubenti consensdit, et mortem quam ignorabat accepit
Abbreviated transcription (Latin):
.IiI. Nam cum sce muliene
sicit euuangłica pateait
hytoria. reuolutum amo¬
niriento lapidem. ipill¬
crini corꝑe uacuum. eti¬
uens dñi testes anglos ll¬
aliis discipłis deliramm¬
tis suilia uidebantur.

Expanded text:
. Nam cum sanctae mulieres, sicut evangelica patefecit historia, revolutum a monumento lapidem, sepulcrum corpore vacuum, et viventis Domini testes angelos nualiisque discipulis deliramentis similia videbantur.
Abbreviated transcription (Latin):
ost beatam et glosam
resurrectionem domini
nostri ihu xp̃i qua uerum
dei templum iudaica impie¬
tate resolutum. diuina.
triduo potentia suscitai
quadragenariꝰ hodie dia¬
tissimi scõꝵ dierum exi¬
tus est numeriis.satratisi¬
ma ordinatione dispositis

Expanded text:
ost beatam et gloriosam resurrectionem Domini nostri Jesu Christi, qua verum Dei templum Judaica impietate resolutum divina in triduo potentia suscitavit, quadragenarius hodie, dilectissimi, sanctorum dierum expletus est numerus, sacratissima ordinati
Abbreviated transcription (Latin):
timendũ est: potius qͣm
exponendũ. Aꝑta etenĩ uoce
torm̃ta peccantium dicta sũt:
ne qͥs ad ignorantie sue excu¬
sationem recurreret.si qͥd de
eterno supplicio obscure dice.¬
retur. Unde et subditur. In¬
tellexistis hec om̃ia: Ditunt

Expanded text:
timendum est potius quam exponendum. Aperta etenim voce tormenta peccantium dicta sunt, ne quis ad ignoratiae suae excusationem recurreret, si quid de aeterno supplicio obscure diceretur. Unde et subditur: Intellexistis haec omnia? Dicunt
Abbreviated transcription (Latin):
tq ideo qui constitu¬
tũ numerũ ina die
manducando preterit:
ñ uniꝰ diei uiolator accusa¬
tur.s touꝰ quadragesi me
transgressor arguitur.
Unde bonum est homini
ut et diem sine labore ie¬
ui net:et totiꝰ quadrage¬
sime cõsequatur pariter
sc̃itatem. Hec aut ñ tam
sacerdotũ p̾cepta: qͣm dei
sunt.

Expanded text:
tque ideo qui constitutum numerum una die 430 manducando praeterit, non ut unius diei violator accusatur, sed ut totius quadragesimae transgressor arguitur. Unde bonum est homini ut ad diem sine labore jejunet, et totius quadragesimae consequatur pariter sanctitatem. Haec autem non tam sacerdotum praecepta, quam Dei sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tuahpatientia possedisti animam tum
lutia sponsa xpresti odisti que in mut¬
do sunt et choruscas cumlangelis sin¬
guine ꝓprio mimicum subisti. P

Expanded text:
tua patientia possedisti animam tuam, Lucia martyr Christi. Odisti quae in mundo sunt, et coruscas cum angelis. Sanguinem proprium inimicis fudisti.
Abbreviated transcription (Latin):
tunc archidiaconꝰ. in archie¬
piscopũ. ⁊ pͥmat̾e totiꝰ anglia
in noĩe sc̃e trinitatis sollen¬
niter eligitur: et postinodi
consetratur. Erat aut̃ pus
mentib spes firma et fiduta
in dño: qd̾ idem consecratus
utriꝰq hoĩs habitu mutato.
morib melioratus presideret
ꝓbatissimũ siqͥdem tenebat᷑
in beato thoma: misericordi¬
ter imple¬
tũ est.

Expanded text:
siae archidiaconus in archiepiscopum et primatem totius Angliae in nomine sanctae Trinitatis solemniter eligitur, et post modicum consecratur. Erat autem piis mentibus spes firma et fiducia in Domino, quod idem consecratus, utriusque hominis habitu mutato, moribus melioratus praesideret. Probatissimum siquidem tenebatur, in beato Thoma misericorditer impletum est.
Abbreviated transcription (Latin):
erte si te rex t̾remis aut
quicũq paterfamilias
ad suum natalitium inuitaret.
qualib uestim̃tis studeres or¬
natus incedere. qͣm nouis et
nitidis. qͣm splendidis. quoꝵ
nec uetustas. nͨ uilitas. nͨ ali¬
qua feditas: ocłos inuitantis
offenderet. Tali gͦ studio in
qͣntũ preuãles xp̃o auxiliãte
contende. ut diu̾sis uirtutum
ornam̃tis anima tua composita.
simplicitatis gemmnis.⁊ sõbrie.¬
tatis florib adornata. Ad sol¬
lempuitatẽ regis eterm. idest
ad natalem dñi saluatoris cũ
secura conscientia procedat:
castitate nitida. caritate splẽ¬
dida: elemosmisᷤ

Expanded text:
erte si te rex terrenus aut quicumque paterfamilias ad suum natalitium invitaret, qualibus vestimentis studeres ornatus incedere, quam novis ac nitidis, quam splendidis; quorum nec vetustas, nec vilitas, nec aliqua foeditas oculos invitantis offenderet? Tali ergo studio, in quantum praevales, Christo auxiliante contende, ut diversis virtutum ornamentis anima tua composita, simplicitatis gemmis, et sobrietatis floriblemnitatem Regis aeterni, id est ad natale Domini Salvatoris cum secura conscientia procedas, castitate nitida, caritate splendida, eleemosynis
Abbreviated transcription (Latin):
citudinem instructione diumi
sermonis edoctos. uniuersaska-¬
lendaꝵ suꝑuenientium uanita¬
tes dedignare penitꝰ et horrere:
ad ꝑfectionis tam̃ et emendati¬
onis augmentum. ñ me pigu¬
it usitatum ur̃is aurib in¬
ferre sermonem: sic̃ ait beatꝰ
paulus. fr̃es eadem uob̾ scri-¬
bere mͥ qͥdem ñ pigru: uobis¬

Expanded text:
instructione divini sermonis edoctos universas calendarum supervenientium vanitates declinare penitus et horrere: ad perfectioris tamen emendationis argumentum non me piguit usitatum vestris auribus inferre sermonem, sicut ait beatissimus Paulus: Fratres, eadem vobis scribere mihi quidem n
Abbreviated transcription (Latin):
iquidem gła uirgmei. iͣ
et intemerati corꝑis qͣlis
nubentur: s sunt sit angeli
dei in celo. At uirtute mentis
exmmue qua ad hanc ꝑtingeit
debeamꝰ: indicat. Namq sic̃
p̾cedente scĩ euuangłi lecti¬
one cognouimꝰ. postqͣm ange¬
lica uisione et allocutione
meruit sublimari. postqͣin
se celesti honestandam partu
didicit. nequaqͣm se de donis
celestib qͣsi a se hec eent extu¬
lit: s ut magis magisq diui¬
nis eẽt apta donis. in custodiã
humilitatis gressum mentis
fixitꝰ

Expanded text:
iquidem gloria virginei et intemerati corporis qualnubentur, sed sunt sicut angeli Dei in coelis, ac virtutem mentis eximiam, qua ad hanc pertingere debeamus, indicat. Namque sicut praecedente sancti Evangelii lectione cognovimus, postquam angelica visione et allocutione meruit sublimari, postquam se coelesti onustandam partu didicit, nequaquam se de donis coelestibus quasi a se haec essent extulit: sed ut magis magisque donis esset apta divinis, in custodia humilitatis gressum mentis fixit,
Abbreviated transcription (Latin):
eniq detulit secũ preci¬
osa ornam̃ta: que abe¬
ata agne ueluti quedam sũt¬
stertora repudiata. Unde fac¬
tum est: ut iuuenis maiori
ꝑurgeretur stimulo. Et pu¬
tans eam meliora uelle acciꝑe
ornamenta. omnẽ lapiduni¬
preciosoꝵ secum defert głiam.
et ꝑ se ip̃m et ꝑ amicos et notos
et affines. cepit aures uirgi¬
nis appellare. Diuitias. domos.
si consensum suũ eius cõiugio

Expanded text:
enique detulerant secum pretiosissima ornamenta, quae a beata Agne veluti quaedam stercora sunt recusata. Unde factum est ut juvenis majori perurgeretur amoris stimulo, et putans eam juvenis meliora velle accipere ornamenta, omnem lapidepretiosum secum defert, et gloriam: et per se ipsum, et per amicos, et per notos, et affines, coepit aures virginis appellare, divitias, domos, si consensum suum ejus conjugio
Abbreviated transcription (Latin):
Eixit angelus ad iacob dinutte
me auro ra est respondit e
on dimittam te nisz benedixe¬
ris mi chi et benedi xit e¬
Heuedi cens benedicam ti bi et
multi plica bo te. Et bene.¬

Expanded text:
Dixit angelus ad Jacob: Dimitte me, aurora est. Respondit ei: Non dimittam te, nisi benedixeris mihi. Et benedixit eBenedicens benedicam tibi, et multiplicabo te. Et bene
Abbreviated transcription (Latin):
na erunt. Uelut in quibus¬
dam codicib inuenitur: t̾ro¬
resq de celo. ⁊ tempestates.
atq post subditur: ⁊ signa
magna erunt. Ultima tri-¬
bulatio multis tribulationi¬
b p̾uenitur: et ꝑ crebra ma¬
la que p̾ueniunt. indicant᷑
mala ꝑpetua que sũbsequim¬
tur. Et ideo post bella ⁊ sedi¬
tiones ñ statim est finis: qr¬
multa mala debent p̾curre¬
re. ut malũ ualeant sine fine
nuntiare.

Expanded text:
in quibusdam Codicibus invenitur, Terroresque de coelo et tempestates. Atque post subditur: Et signa magna erunt. Ultima tribulatio multis tribulationibus praevenitur, et per crebra mala quae praeveniunt indicantur mala perpetua quae subsequentur. Et ideo post bella et seditiones non statim finis, quia multa debent mala praecurrere, ut malum valeant sine fine nuntiare.
Abbreviated transcription (Latin):
dictum hoc exemplo monstra-¬
cur: et belli effectus oratioĩs
instantia aꝑitur. Orat enĩ
moyses et uincit.

Expanded text:
dictum hoc exemplo monstratur, et belli effectus orationis instantia aperitur. Orat enim Moyses et vincit,
Abbreviated transcription (Latin):
consciis ocłis et notitie homi¬
num exhĩbẽbat: qr ñ ab hoĩe.
s a deo głam querebat. Iam
tunc uir uirtutis iustificati¬
ones dei ingrediens. ẽẽ cepit
in abstinentia amplior. uigi¬
cium cũ tanta diligentia exe-¬
quebatur: ut cleri uel eccłie
iura nullatenꝰ ꝑmitteret mu-¬
tilari. Tantã aut̃ compuncti¬
onis grãm habere consueuit
inter orationũ secreta. uł mis¬
saꝵ sollempnia: ut qͣsi erudi¬
tis ad fletũ ocł̾is: ip̃e totus in
lacrimis efflueret. et sic in
altaris uersabatur offitio: ac
si presentialiter incarne ge¬
ri cerneret dñicam passione.

Expanded text:
e hominum eximebat, quia non ab homine sed a Deo gloriam quaerebat. Jam tunc vir illustris justificationes Dei ingrediens esse coepit in abstinentia amplior, in vigicium cuncta diligentia exsequebatur, ut cleri vel Ecclesiae jura nullatenus permitteret mutilari. Tantam autem compunctionis gratiam habere consuevit inter orationum secreta vel missarum solemnia, ut eruditis ad fletum oculis ipse totus in lacrymis efflueret altaris versabatur officio, ac si praesentialiter in carne geri cerneret Dominicam passione
Abbreviated transcription (Latin):
iuuenis amore corripi¬
nter hec lectulo ꝓsternit᷑:
et ꝑ alta suspiria amor a me¬
dicis aꝑitur. Fiunt notaprĩ:
que fuerant inuenta amedi¬
cis. et eadem patern̾a uoce que
fuerant dc̃a a filio ad petitionẽ
uirgiis reuoluuntur. Abne¬
gat agnes beatissima: et se mil¬
lo pacto asserit prioris sponsi
federa uiolare

Expanded text:
juvenis amore corrumpiInter haec lecto prosternitur, et per alta suspiria amor a medicis aperitur. Fiunt nota patri, quae fuerant inventa a medicis, et eadem paterna voce, quae fuerant jam dicta a filio, ad petitionem virginis revolvuntur. Abnegat Agnes beatissima, et se nullo pacto asserit prioris sponsi foedera violare
Abbreviated transcription (Latin):
heophilus interpre¬
tatur dei amator: ueli dl
amatus. Quicumq eygi de
amator est: ad se scripr̃icran
scripsit. ut inueniat salitels
Et notandũ qd̾ ait. que cepiti
facere et docere. Primo facele
cit docuit.

Expanded text:
heophilus interpretatur Dei amator, vel a Deo amatus. Quicunque ergo Dei amator est, ad se scriptum credscripsit, inveniat salutem. Et notandum quod ait: Quae coepit Jesus facere et docere. Primo facere, ecit docuit.
Abbreviated transcription (Latin):
more bidentium non murmur re¬
sonat non querimonia sed corde
tacito mens bene conscia conseruat
pacientiam.
ue uox que
poterit lingua retexere que
tu martyrib munera p̾pa¬
ras rubrinam fluido sangni¬
ne laureis ditantur bene
fulgidis.Q
e sumia dei.¬

Expanded text:
more bidentium: Non murmur resonat, non querimonia; Sed corde tacito mens bene conscia Conservat patientiam. Quae vox, quae poterit lingua retexere, Quae tu Martyribus munera praeparas? Rubri nam fluido sanguine laureis Ditantur bene fulgidis. Te summa Dei