comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
libros ad illustrem uirum comitẽ ualeruim
cum audissem pelagianos ei nestio quid
scripsisse de nobis. Qđ scilicet nuptias dã¬
naremꝰ asserendo originale peccatũ. Quoꝵ
librorum titulus ẽ. de nuptiis ⁊ concupis¬
centia. Bonitatem quippe defendimꝰ nup¬
tiarum. ne putaret᷑ earũ ẽẽ. uitiũ concupiscentia carnis. ⁊
lex in membris repugnans legi mentis. quo malo libidinis be¬
ne utit᷑ ad filios ꝓcreandos pudicitia conuigalis. Ut autẽ
duo libri eẽnt : pͥmus uenit in uiliani pelagiani manꝰ. &
scripsit adu̾sus libros quatuor. ex quib quidã non nulla de¬
cerpsit. & comiti ualerio misit. ille uero ad nos. Que cũ acce¬
pissem: alio libro ad eadem ipsa respondi. Huiꝰ oꝑis. primꝰ
Inter miliere tue curas.

Expanded text:
libros ad illustrem virum comitem Valerium, cum audissem Pelagianos ei nescio quid scripsisse de nobis, quod scilicet nuptias damnaremus, asserendo originale peccatum: quorum librorum titulus est, de Nuptiis et Concupiscentia. Bonitatem quippe defendimus nuptiarum, ne putaretur earum esse vitium concupiscentia carnis, et lex in membris repugnans legi mentis, quo malo libidinis bene utitur ad filios procreandos pudicitia conjugalis. Ut autem duo libri essent, primus venit in Juliani pelagiani manus, et scripsit adversus eum libros quatuor, ex quibus quidam nonnulla decerpsit, et comiti Valerio misit, ille vero ad nos. Quae cum accepissem, alio libro ad eadem ipsa respondi. Hujus operis primInter militiae tuae curas.
Abbreviated transcription (Latin):
ula agipem ex alia aoĩsys
donatistas. ꝓ uirib quas ds pre¬
bet partim scribendo. partĩ etiã
tractando disserui. Nc̃ autẽ qm̃
incidit in manis nr̃as parmeni¬
am quondã ep̃i eoꝵ quedam
epła q̃ scribit᷑ ad tichomũ homi¬
uem quidem & acri iugenio preditũ. & ub̃i eloquio. s tam̃
donatis tam. cũ eũ arbitraret᷑ in hoc errare qd̵ ille uerũ
coactus ẽ. confit̾i: placuit petentib imino iubentib fr̃ib ut
huic eidẽ parmenam epłe respondem. ꝓꝓter q̃dam maxime
que de scͥpturis testimonia. ñ sic̃ accipienda st̃ accipit. Licho¬

Expanded text:
ulta quidem alias adversus Donatistas, pro viribus quas Deus praebet, partim scribendo, partim etiam tractando disserui: nunc autem quoniam incidit in manus nostras Parmeniani quondam episcopi eorum quaedamquae scribitur ad Tichonium, hominem quidem et acri ingenio praeditum, et uberi eloquio, sed tamen donatistam, cum eum arbitraretur in hoc errare, quod ille verum coactus est confiteri; placuit petentibus, imo jubentibus fratribus, ut huic eidem Parmeniani epistolae responderem, propter quaedam maxime quae de Scripturis testimonia non sicut accipienda s
Abbreviated transcription (Latin):
oproz ⁊ emꝑore GeNeRUN⁊
in manus meas quedam disputatio¬
nes adimãtũ qui fuerat discipłs ma¬
nichei. quas conscripsit aduersus le-¬
gem & ꝓpħas. uelut contraria eis euã¬
gelica & apłica scripta demonstrare
conatur. Huic gͦ respondi uerba eiꝰ
ponens. eisq reddens responsionem
meant. quod opus uno uolumine conclusi. & in eo quib dam
ĩam ꝑierat. & tunc inuentum ẽ : cum iam iterũ respondissẽ.
Aliquas sane earumdẽ questionũ popularib eccl̃iasticis ser¬
monib solui. ad huc etiã quib dam ñ respondi alique re

Expanded text:
odem tempore venerunt in manus meas quaedam disputationes Adimanti, qui fuerat Manichaei discipulus quas conscripsit adversus Legem et Prophetas, velut contraria eis evangelica et apostolica Scripta demonstrare conatus. Huic ergo respondi, verba ejus ponens, eisque reddens responsionem meam. Quod opus uno volumine conclusi, et in eo quibusdam rat et tunc inuentum est, cum iam iterum respondissem. aliquas sane earundem quaestionum popularibus ecclesiasticis sermonibus solui; adhuc etiam quibusdam non respondi; aliquae re
Abbreviated transcription (Latin):
libros ad illustrem uiruo comitẽ ualeruim
cum audissem pelagianos ei nestio quid
scripsisse de nobis. Qđ scilicet nuptias dã¬
naremꝰ asserendo originale peccatũ. Quoꝵ
librorum titulus ẽ. de nuptiis ⁊ concupis¬
centia. Bonitatem quippe defendimꝰ nup¬
tiarum. ne putaret᷑ earũ ẽẽ. uitiũ concupiscentia car nis. ⁊
ler in nembris repugnans legi mentis. quo malo libidinis be¬
ne utttͤ ad filios ꝓtreandos pudicitia cõnuigalis. Ut autẽ
duo libri eẽnt: ꝓmus uenit in uiliaui pelagiani manꝰ. &
scripsto adu̾sus  libros quatuor. ex quib quidã non nulla de¬
cerpsit. & comiti ualerio unsit. ille uero ad uos. Que cũ acce¬
pissem: alio libro ad eadem ipsa respondi. Huiꝰ oꝑis primꝰ
hnter milicie tue curas.

Expanded text:
libros ad illustrem virum comitem Valerium, cum audissem Pelagianos ei nescio quid scripsisse de nobis, quod scilicet nuptias damnaremus, asserendo originale peccatum: quorum librorum titulus est, de Nuptiis et Concupiscentia. Bonitatem quippe defendimus nuptiarum, ne putaretur earum esse vitium concupiscentia carnis, et lex in membris repugnans legi mentis, quo malo libidinis bene utitur ad filios procreandos pudicitia conjugalis. Ut autem duo libri essent, primus venit in Juliani pelagiani manus, et scripsit adversus eum libros quatuor, ex quibus quidam nonnulla decerpsit, et comiti Valerio misit, ille vero ad nos. Quae cum accepissem, alio libro ad eadem ipsa respondi. Hujus operis priInter militiae tuae curas.
Abbreviated transcription (Latin):
dilectissime fili ualeri qui medicinã. xp̃i qͣ
peccata sanant᷑ carnaliter uatis pariuilis ne¬
cessariam ñ eẽ. contendunt dampnatores ñ
esse nuptiarũ oꝑisq diuini. quo ex marib ⁊
feminis deus homines creat. inuidiosissime damitant. qm̃

Expanded text:
dilectissime fili Valeri, qui medicinam Christi, qua peccata sanantur, carnaliter natis parvulis necessariam non esse, contendunt, damnatores nos esse nuptiarum, operisque divini quo ex maribus et feminis Deus homines creat, invidiosissim
Abbreviated transcription (Latin):
N ⁊ rib libris contra epłam parmeniam donatistarum cartagini¬
ensis ep̃i. succesorisq donati. questio magna uersat᷑ & soluit᷑:
utrũ in unitate & eoꝵ dẽ comimunione sacram̃toꝵ mali conta-¬
minant bonos. & quemad̾modũ non contaminent disputat᷑.
ꝓꝑter eccł̃iam toto orbe diffusam: cui calũpniando stisma fece¬
runt. In quoꝵ libro tertio cũ dissereret᷑ quomͦ sit accipiendũ
qd̾ ait apłs. auferce malũ ex uob̃ ipsis illud qd dixi ut ex se
ipso quisq anferat malũ non sic ẽẽ intelligendũ. s sic potus
ut homo malus auferat᷑ ex hominib bonis: qd̃ fieri ꝑ eccliasti¬
ca disciplina satis greca lingua indicat. ubi sine ambiguita¬

Expanded text:
 libris contra epistulam Parmeniani, Donatistarum Carthaginiensis episcopi successorisque Donati, quaestio noua uersatur et soluitur, utrum in unitate eorundem communione sacramentorum mali contaminent bonos et quemadmodum non contaminent disputatur propter ecclesiam toto orbe diffusam, cui calumniando scisma fecerunt. In quorum libro tertio, cum dissereretur, quomodo sit accipiendum, quod ait apostolus: auferte malum ex uobis ipsis, illud, quod dixi: ut ex se ipso quisque auferat malum, non sic esse intellegendum, sed sic potius, ut homo malus auferatur ex hominibus bonis, quod fit per ecclesiasticam disciplinam, sicut graeca lingua indicat, ubi sine ambiguita
Abbreviated transcription (Latin):
oscis. tanto flagrantius ad nõ mihi poscas aduit
uo seruiam laudabili. studio tuo. atq utilitati
uod eo perrexit. Cum cognoueris apud quẽ ager
t. peto nepigeat ad iuiuare. Non enim possumi
d quod maius est fr̃s sunt . & incaritate xpĩ¬

Expanded text:
oscis, tanto flagrantius a domino mihi poscas adiutorium, quo seruiam laudabili studio tuo atque utilitati , propter quod eo perrexit. cum cognoueris. apud quem agendum sit, peto, ne pigeat adiuuare; non enim possumus d, quod maius est, fratres sunt et in caritate
Abbreviated transcription (Latin):
& cum ista nascitur homo. bonum dĩ opus non sine malo.
quod trahit origo generationis. & sanat grã regenerationis.
Ac ꝑ hoc recte amẽ dictumẽ: ita nuptiarum bonũ malo ori¬
ginali quod inde trahitur non potest accusari: sicut adulte¬
riorum & fornicationũ malũ. bono naturali quod inde nas-¬
itur . non potest excusari. Bonum enm naturale di
necum ipse collaudas. Malum autem originale q
uius motib mecum repugnas. & cuius cont̃ra me lau
iugnas: Nonẽ. malum quod natus es. sed cum quon
ẽ contra quod spiritalit̾ dimicas. quia renatus es: Qi
Contra quod autẽ dimicas quia renatus es: pertinet ad
reuaricationem. quam diaboli astutia seminauit:
te xp̃i gratia liberauit. Ut prius hoc malo bene utertris in

Expanded text:
a Patre. 46. Ex ista et cum ista nascitur homo, bonum Dei opus, non sine malo, a Patre. 46. Ex ista et cum ista nascitur homo, bonum Dei opus, non sine malo, quod trahit origo generationis, et sanat gratia regenerationis. Ac per hoc recte a me dictum est, « Ita nuptiarum bonum malo originali quod inde trahitur non potest accusari, sicut adulteriorum et fornicationum malum bono naturali quod inde nascitur non potest excusari » . Bonum enim naturale dixi, quod mecum ipse collaudas; malum autem originale dixi, cujus motibus mecum repugnas, et cujus contra me laudibus pugnas. Non est malum quod natus es, sed cum quo natus es, et contra quod spiritualiter dimicas quia renatus es. Quocontra quod autem dimicas quia renatus es, pertinet ad praevaricationem, quam diaboli astutia seminavit, unde te gratia Christi liberavit; ut prius hoc malo bene utereris in
Abbreviated transcription (Latin):
hunc uirum tanta in epĩs catholicis laude prec
noticiet famaq conspicuum. de peccato originali audes si quid tibi
frontis ÷ criminari :
ed adhuc audi cilium excellentem dĩ dispensatorem:
ueneror ut patrem: In xpo enim iħu per ȩuuangel
ipse me genuit: & eo xp̃i ministro. lauacrum regenerationis
accepi Beatum loquor ambrosium: cuius procath
fide gr̃am. constantiam. labores. ꝑicula. siue operibu:
sermonib & ipse sum expertus : & mecum Nondubitat or
dicare romanus. Hicur cũ scđm lucam exponer& e
iordanis inquit conuersus est retrorsum: significauit salutaris
lauacri futura mysteria. ꝑ quae in primordici nocturę suae
rui baptitati fuerint paruuli a maliciȩ reformanti
ursus idem ipse in eodem opere. Non enim uirilis cou¬
uuluae uirginalis secreta reserauit: sed in maculatum semen
tibi agenti quod donatur & amatur a patre: sieẽt.a

Expanded text:
Hunc virum tanta in episcopis catholicis laude praeclarum, tanta notitia famaque conspicuum, de peccato originali aude, si quid tibi frontis est, criminari. ed adhuc audi alium excellentem Dei dispensatorem, quem veneror ut patrem: in Christo enim Jesu per Evangelium ipse me genuit , et eo Christi ministro lavacrum regenerationis accepi. Beatum loquor Ambrosium, cujus pro catholica fide gratiam, constantiam, labores, pericula, sive operibus sive sermonibus, et ipse sum expertus, et mecum non dubitat orbis praedicare Romanus. Hic vir cum secundum Lucam exponeret Evangelium: « Jordanis, » inquit, « conversus est retrorsum : significavit salutaris lavacri futura mysteria, per quae in primordia naturae suae, qui baptizati fuerint parvuli, a malitia reformantur, » . Rursus idem ipse in eodem opere: us\\ inquit, \'uuluae uirginalis secreta reserauit, sed inmaculatum semen tibi agenti quod donatur et amatur a Patre, si esset
Abbreviated transcription (Latin):
.prius subire delictorũ contagium quã uitę̧
huius munus haurire. His tẽ consociari p̃sumis. quoꝵs
idem debellare conaris. Audes: quod manich
cũ eis & ipse uincaris. ł alleris filimi miserabili
ris. uel etiam de testabilit̾ falleris. Quando ar
uinceris

Expanded text:
prius subire delictorum contagium, quam vitae hujus haurire munus . His te consociare praesumis, quorum fidem debellare conaris. Audes dicere, quod cum eis et ipse vincaris. Falleris, fili, miserabiliter falleris, vel etiam detestabiliter falleris: quando aniqua vinceris
Abbreviated transcription (Latin):
etestimoniis etiam tractatorum catholicorũ. Scĩ basili caesa¬
rensis. & scĩ iohannis constantinopolitani: quorũ dia
sufficientissima & certissima ueritate respondi: Os
quẽ ad modũ non intelligendo quȩdã uerbit eorũ: adu
dagina eorum. quod est dogma catholicũ. mirabili cȩcu¬
dagma eorit quoa ue dgna cathoucũ. mirabili cȩcitate pug¬
netis In scđo quoq libro satis egimus. ut appareat qu
etiã popłi murmur. quod solum uobis anobis dicis opponi. nec
lum.ẽ. qui atantorũ nititur auctoritate doctorũ . et u

Expanded text:
testimoniis etiam tractatorum catholicorum sancti Basilii Caesareensis et sancti Joannis Constantinopolitani, quorum dixisufficientissima et certissima veritate respondi ; ostendens quemadmodum non intelligendo quaedam verba eorum, adversus dogma eorum, quod est dogma catholicum, mirabili caecdogma eorum, quod est dogma catholicum, mirabili caecitate pugnetis. In secundo quoque libro satis egimus, ut appareat qua Unde etiam « populi murmur, quod solum vobis a nobis » dicis « opponi, » nec solum est, quia tantorum nititur auctoritate doctorum; et jus
Abbreviated transcription (Latin):
aduersus calũpniantiũ malignas mentes & dolosa labia. opus
hoc paruũ inter cetera mirifica testimonio coronȩ tuȩ non
acerit: ut quibus pat& campus calũpniandi ꝓfusior. ualidis
& ex omni parte conclusis fidei limitibus coartati. omibusquen
tatis telorũ generibus & uno multiformi iaculo repente ꝓstrati.
morticinos sp̃s non audeant anhlare. Uideo quã onerosus
cxistã meliora cogitanti. & disponenti maiora scõ seni: idõq ꝑ illus
hanc grãm dones indoctis acccłȩ qui te agnoscis sapientibus
atq insipientibus debitorẽ : merito ac iurẽ dicturus. uidete
quia non mihi soli laboraui. sed omibus exquirentibus ueritatẽ
Potui adhuc afferre supplices & multiplices p̃ces. & metum
imperitorũ classes asciscere: sed malui iam gaudere dictantẽ
quam adhuc occupare legentem

Expanded text:
adversus calumniantium malignas mentes et dolosa labia opus adversus calumniantium malignas mentes et dolosa labia opus hoc parvum inter caetera mirifica testimonio coronae tuae non deerit: ut quibus paet ex omni parte conclusis fidei limitibus coartati omnibusque ueritatis telorum generibus circumacti etiam uno multiformi iaculo repente prostrati morticinos spiritus non audeant anhelare. Video, quam onerosus existam meliora cogitanti et disponenti maiora sancto seni et querelas hanc gratiam dones indoctis ecclesiae, qui te agnoscis sapientibus atque insipientibus debitorem merito ac iure dicturus: Videte, quoniam non mihi soli laboraui sed omnibus exquirentibus ueritatem. potui adhuc offerre supplices ac multiplices preces et mecum inperitorum classes adsciscere, sed malui iam gaudere dictantem quam adhuc occupare legentem
Abbreviated transcription (Latin):
uerũ hoc ego ficri non expeto. Id enĩ multipliciter factũ esse ñ
dubito. sed breuit̃. ꝑstricte atq. sũmatĩ. & opiniones rogo cuius.¬
lib& hȩresisponi: & quid contra teneat aeccła catholica
quantũ instructioni satis est subdi. ut uelut quodã ex omĩbus
concepto cõmonitorio: siquis aliquã obiectionẽ aut conuicti.¬
onẽ. uberius. pleni us ac planius nosse uoluerit. ad opulenta
& magnifica uolumina transmittatur: quibus adiuersis.
& precipue aueneratione tua in hoc ipsũ constat elaboratũ
Suffici& autẽ ad monitio talis ut puto doctis & imperitis.
ociosis & occupatis. & ad cuius lib& gradus ministeriũ ȩcdȩ
undecunq promotis: dũ & ille qui multa legit eadem breuit̃
recordatur. & cõpendio ignarus instruitur ut nouerit quid
teneat. quid deuit&. quid aduersetur ne faciat. quid ut faciat
assequatur. Fortassis autt̃ sitamen quod arbitror uerũ est &iã

Expanded text:
Verum hoc ego fieri non expeto; id enim multipliciter factum esse non Verum hoc ego fieri non expeto; id enim multipliciter factum esse non dubito: sed breviter, perstricte atque summatim, et opiniones rogo cujuslibet haeresis exponi, et quid contra teneat Ecclesia catholica, quantum instructioni satis est, subdi: ut volut quodam ex omnibus concepto commonitorio, si quis aliquam objectionem aut convictionem uberius, plenius ac planius nosse voluerit, ad opulenta et magnifica volumina transmittatur, quibus a diversis, et praecipue a Veneratione tua in hoc ipsum constat elaboratum. Sufficiet autem admonitio talis, ut puto, doctis et imperitis, otiosis et occupatis, et ad cujuslibet gradus ministerium Ecclesiae undecumque promotis; dum et ille qui multa legit, eadem breviter recordatur, et compendio ignarus instruitur, ut noverit quid teneat, quid evitet; quid aversetur ne faciat, quid ut faciat assequatur. Fortassis autem, si tamen quod arbitror verum est, etiam
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃itatis tuae discutiendum offero Pruulegio nanq cunctoril
qui hoc despiritalibus tius laboribus promerentur: &iam e
indignum consecuturũ esse presumo: dnẽ merito uenerabilis
& uere beatissime pater . Precor igitur pietatem tuam: ut ex quo
ap̃iana religio hereditatis promissȩ nomen accepit. quȩ hȩreses
suerint. sint. quos errores intulerint. inferant. quid aduersus
atholicã aeccłam senserint. sentiant. defide. de trinitate.
de baptismo. de poenitentia. de homine xpo. de dõ xp̃o. de
quibus aueritate dissentiunt: quȩ &iam baptismũ habebant.
quȩ ue non habeant. & postquas baptiz& nectamen rebaptir&
cccła. qualiter suscipiat uenientes & quid singulis lege. aucto¬
ntate. atq ratione respondeat. digneris exponere Nec me
tantae beatitudo tua credat inep̃tiae: ut non inspiciã. quantis
& quam ingentibus uoluminibus opussit ut possint ista dissolui.

Expanded text:
Sanctitatis tuae discutiendum offero. Privilegio namque cunctorum Sanctitatis tuae discutiendum offero. Privilegio namque cunctorum qui hoc de spiritualibus tuis laboribus promerentur, etiam me indignum consecuturum esse praesumo, domine merito venerabilis, et vere beatissime pater. Precor igitur Beatitudinem tuam, ut ex quo christiana religio haereditatis promissae nomen accepit, quae haereses fuerint, sint; quos errores intulerint, inferant; quid adversus catholicam Ecclesiam senserint, sentiant, de fide, de Trinitate, de Baptismo, de poenitentia, de homine Christo, de Deo Chrisquibus a veritate dissentiunt: quae etiam Baptismum habeant, quaeve non habeant; et post quas baptizet, nec tamen rebaptizet Ecclesia, qualiter suscipiat venientes, et quid singulis lege, auctoritate, atque ratione respondeat, digneris exponere. 3. Nec me tantae Beatitudo tua credat ineptiae, ut non inspiciam quantis et quam ingentibus voluminibus opus sit, ut possint ista dissolvi.
Abbreviated transcription (Latin):
beatissimo patri augustino epõ: quod uuldeus diaconus
Diu trepidus fui. & ausus hosmeos aliquociens distuli:
sed me principaliter ut dici assol& animauit beatitudinis
tuae beniuolentia omnibus comprobata. Iuam dũ considero.
magis timui nenon petendo superbus. non quȩrendo desidi¬
osus. non pulsando pigeradnõ iudicarer Sufficere autem
mihi crederem huiusmodi tantũ modo uoluntatem: si fructũ
adipisci non possem. Cum autem procerto nouerim. ostium
diuini sermonis quod uenerationi tuae caelestis grã patefeut
paratã esse mentẽ tuã scãm quã possid& xp̃s. non solum
cunctis uolentibus pandere. uerum & iam nolentibus ut uitro.¬
ire non pigeat persuadere: occupationi reuerentiȩ tuȩ muldi¬
loquio superfluo morã non faciã. sed desideriũ obsecrationis
meȩ breuiter indicabo. Non nullos inclero cuiusq &lam
ãplissimȩ ciuitatis. esse imperitos ex me ipso conitio: & quantũ
uniuerso illi ordini profuturũ sit quod expeto. consideration

Expanded text:
BEATISSIMO PATRI AUGUSTINO EPISCOPO QVODVULTDEUS DIACONUS. Diu trepidus fui et ausus hos meos aliquotiens distuli. sed me principaliter, ut dici adsolet, animauit beatitutuae benevolentia omnibus comprobata; quam dum considero, magis timui, ne non petendo superbus, non quaerendo desidiosus, non pulsando piger a Domino judicarer. Sufficere autem mihi crederem hujusmodi tantummodo voluntatem, si fructum adipisci non possem: cum autem pro certo noverim, ostium divini sermonis, quod Venerationi tuae coelestis gratia patefecit, paratam esse mentem tuam sanctam, quam possidet Christus, non solum cunctis volentibus pandere, verum etiam nolentibus, ut introire non pigeat, persuadere; occupationi Reverentiae tuae multiloquio superfluo moram non faciam, sed desiderium obsecrationis meae breviter indicabo. 2. Nonnullos in clero hujusce etiam amplissimae civitatis esse imperitos, ex me ipso conjicio; et quantum universo illi ordini profuturum sit quod expeto, considerationi
Abbreviated transcription (Latin):
eresim quandã sine auctore. & sine nomine filast̃
cõmemorat: quaedicit hunc mundũ &iã post resurreccio¬
nẽ mortuorũ. in eodẽ statu in quo nunc est eẽ. mansurũ :
neq ita ẽe. mutandũ ut sit caelũ nouũ & terra noua. sic̃
sc̃a scriptura ꝓ mittit

Expanded text:
eresim quamdam sine auctore et sine nomine Philaster commemorat, quae dicit hunc mundum etiam post resurrectionem mortuorum in eodem statu in quo nunc est esse mansurum, neque ita esse mutandum, ut sit coelum novum et terra nova, sicut sancta Scriptura promit
Abbreviated transcription (Latin):
quȩstionis huius admittere. quȩ contraria non sit aꝑtissimis
rebus quas de originali peccato fides catholica nouit in
pariuilis : nisi regenerentur in xp̃o sine dubitatione dampnands
Posteriorem uero ad hoc. ut quęstiorus dequa ibi agitur. & iam
quȩ nobis uisa est solutio ipsa noscatur. Hoc opus: sic incipit.
DONATISTARŨ POST CONLATIONEM̃ LIBERI

Expanded text:
quaestionis hujus admittere, quae contraria non sit apertissimis quaestionis hujus admittere, quae contraria non sit apertissimis rebus, quas de originali peccato fides caparuulis, nisi regenerentur in Christo, sine dubitatione damnatis, posteriorem uero ad hoc, ut quaestionis. de qua ibi agitur, etiam quae nobis uisa est solutio ipsa noscatur. Hoc opus sic incipit: D
Abbreviated transcription (Latin):
hic liber: sic incipit. Respondere tibi querenti dilectissime
ad presbiterum hieronimum. sedentem in bechleem.
unũ de origine animae hominis. alterũ desententia
apłi iacobi ubi ait quicunq totam legem seruauerit. offendat
autem in uno. factus est om̃ium reus: de utraq consulens
tum. Sed in illo priore. quȩstionem quã posui ipse non solui.
inposteriore autem. quid mihi de illa soluenda uideretur
usst non tacui : sed utrum hoc approbar& &iam ipse consului
Rescripsit autem laudans candem consultationẽ mea. sibi
tamen ad respondendum. ociũ non esse respondendi. Ego
ueto quousq esset incorpore hos libros edere nolui: nefdite
responder& aliquando. & cum ipsa responsione eius potius
iderentur. Illo autem defuncto. adhoc edidi priorem: ut qui
legit ammoneatur. aut non quȩrere omĩno quomodo decur
anima nascentibus. aut certe de re obscurissima eã solutionẽ

Expanded text:
Hic liber sic incipit: Respondere tibi quaerenti, dilectissimeHic liber sic incipit: Respondere tibi quaerenti, dilectissimeum presbyterum sedentem in Bethlehem: unum de Origine Animae hominis: alterum de Sententia Jacobi apostoli, ubi ait, Quicumque totam legem servaverit, offendat autem in uno, factus est omnium reus ; de utroque consulens eum. Sed in illo priore quaestionem quam proposui ipse non solvi; in posteriore autem quid mihi de illa solvenda videretur ipse non tacui: sed utrum hoc approbaret etiam ille, consului. Rescripsit autem laudans eamdem consultationem meam; sibi tamen ad respondendum otium non esse respondit. Ego vero quousque esset in corpore, hos libros edere nolui, ne forte responderet aliquando, et cum ipsa responsione ejus potius ederentur. Illo autem defuncto ad hoc edidi priorem, ut qui legit admoneatur aut non quaerere omnino quomodo detur anima nascentibus, aut certe de re obscurissima eam solutionem
Abbreviated transcription (Latin):
nquorũ duodecimo libro: non debuit pro mraculo ponl
in abrahae sacrificio flãmam caelitus factam inter
diuisas uictim as cucurrisse: qm̃ hoc illi in uisione moll¬
.stratum est
iseptimo decimo. quod dictum est desamu̾ele. non erat de filus
aron. dicendum potius fuit. non erat filius sacerdotis E. iliis
suippe sacerdotum. defunctis sacerdotibus succedere magis
Igitimi moris fuit. N am infilus aaron repperitur pater samu¬
heis sed sacerdos non fuit: nec ita infilus ut eum ipse genuert
aaron. sed sicut om̃s illius populi dicuntur filii istahel Hoc
opus: sic incipit Gloriosissimam ciuitatem dĩ
ster haec orosii cuiusdam
nspam presbiteri consultationi de priscillianistis. & de qlib dã
oagenis sensibus quos catholica fides improbat: quanta potui
bic̾uitate ac perspicuitate respondi. Cuius opusculi titulus
&: ad orosium contra priscillianistas & orgenistas. Et ipsa
cum consultatio. responsioni meȩ a capite ad iuncta est.

Expanded text:
In quorum decimo libro non debuit pro miraculo poni In quorum decimo libro non debuit pro miraculo poni in A.brahae sacrificio flammam caelitus factam inter diuisas uictimas cucurrisse, quoniam hoc illi in uisione monstratum est. in septimo decimo, quod dictum est de Samuhel: non erat de filiis Aaron, dicendum potius fuit: non erat filius sacerdotis. filios quippe sacerdotum defunctis sacerdotibus succedere magis legitimi moris fuit; nam in filiis Aaron reperitur pater SamuheAaron, sed sicut omnes illius populi dicuntur filii Israel. Hoc opus sic incipit: Gloriosissimam civitatem Dei.ter haec Orosii cujusdam spani presbyteri consultationi de Priscillianistis, et de quibusdam Origenis sensibus quos catholica fides improbat, quanta potui brevitate ac perspicuitate respondi: cujus opusculi titulus est ad Orosium, contra Priscillianistas et Origenistas. Et ipsa enim consultatio responsioni meae a capite adjuncta est.
Abbreviated transcription (Latin):
personisq uariari : sed deorũ multorũ cultum quo eis sacri.¬
ficatur propter uitam. post mortẽ futurã esse utilẽ disputant
His ergo decem libris. duȩ istȩ uanȩ opiniones xpianȩ religion
aduersariȩ refelluntur.: Sed ne quisquã nos aliena tantum
red arguisse. non autẽ nr̃a asseruisse reprehender&. id agu
pars altera operis huius quȩ libris duod ecim continetur
quanquã ubi opus est & inprioribus decẽ quȩ nrã sunt
asseramus: & induo decĩ posterioribus redarguamus aduersa
Duodecĩ ergo librorũ sequentiũ primi quattuor: continent
exortũ duarũ ciuitatũ. quarũ est una dĩ. altera huius
mundi. Secundi quattuor. excursũ earũ siue ꝓcursum
łertii uero. qui & postremi : deuictos fines Ita om̃s. naͣ¬
& duo libri cũ sint de utraq ciuitate conscripti: titulũ
tamen ameliore acceperunt ut de ciuitate di potius
uocarentur

Expanded text:
personisque uariari, sed deorum multorum cultum, quo eis sacripersonisque uariari, sed deorum multorum cultum, quo eis sacrificatur, propter uitam post mortem futuram esse utilem disputant. his ergo decem libris duae istae uanae opiniones Christianae, religioni aduersariae refelluntur. Sed ne quisquam nos aliena tantum redarguisse, non autem nostra asseruisse reprehenderet, id agit pars altera operis huius, quae libris duodecim continetur, quamquam, ubi opus est, et in prioribus decem, quae nostra sunt, asseramus et in duodecim posterioribus redarguamus aduersa. duodecim ergo librorum sequentium primi quattuor continent exortum duarum ciuitatum, quarum est una dei, altera huius mundi, secundi quattuor excursum earum siue procursum, tertii uero, qui et postremi, debitos fines. ita omnes uiginti duo libri cum sint de utraque ciuitate conscripti, titulum tamen a meliore acceperunt, ut de ciuitate dei potius uocarentur.
Abbreviated transcription (Latin):
sionem. dõrũ falsorũ mutorumq cultores quos usitato
nomine paganos uocamus. in xp̃ianam religionem referre
conantes: solito acerbius & amarius. dm̃ uerũ blasphemare
esperunt. Unde ego exardes cens zelo domus dĩ aduersus
corũ blasphemias uel etrores. libros deciuitate dĩ scribere
institui. quod opus per aliquot annos me tenuit: eoquoa
alia multa intercurrebant quę differre non oporter&. &
me prius ad soluendum occupabant. Hoc autẽ de ciuitate
di grande opus tandem uiginti duobus libris est t̃minatũ
quorum quinq primi. eos refellunt qui res humanas ita
prosperari uolunt. ut ad hoc multorũ dõrũ cultũ quos
pagani colere consuerunt necessarium esse arbitrentur.
& quia prohibentur mala ista exoriri atq habundare
contendunt. Sequentes autem quinq: aduersus eos locum
qui fatentur haec mala nec defusse unquam nec defutura
mortalibus. & ea nunc magna. nunc parua. locis. tẽporibus.

Expanded text:
sionem deorum falsorum multorumque cultores, quos usitato sionem deorum falsorum multorumque cultores, quos usitato nomine paganos uocamus, in Christianam religionem referre conantes solito acerbius et amarius deum uerum blasphemare coeperunt. unde ego exardescens zelo domus dei aduersus eorum blasphemias uel errores libros de ciuitate dei scribere institui. quod opus per aliquot annos me tenuit eo, quod alia multa intercurrebant, quae differri non oporteret et me prius ad soluendum occupabant. {hoc autem de ciuitate dei grande opus tandem uiginti duobus libris determinatum. quorum quinque primi eos refellunt, qui res humanas ita prosperari uolunt, ut ad hoc multorum deorum cultum, quos pagani colere consuerunt, necessarium esse arbitrentur et, quia prohibentur, mala ista exoriri atque abundare contendunt. sequentes autem quinque aduersus eos loquuntur, qui fatentur haec mala nec defuisse umquam nec defutura mortalibus et ea, nunc magna nunc parua, locis, temporibus
Abbreviated transcription (Latin):
ad ep̃m siccensem fortunatianum: quod in opusculorum
meorũ indiculo. nec inter libros nec inter epłas est notatũ
Hic liber: sic incipit: Alemor deuiti. Illud autem sic Ut p̃sens
enit &iam tunc in manus meas quidam liber pelagui.¬
ubi hominis naturam contra dĩ grãm qua uistificatur
Vmpius. & qua xp̃iani sumus: quanta potuit argumen¬
atione defendit. Librũ ergo quo huic respondi. defendens
gam non contra naturã sed per quam natura liberatur
& regitur : de natura & grã nuncupaui.¬
nquo uerba quȩdam quȩ uelut sirti romani ep̃i &
martiris pelaguis posuit. ita defendi: tanquam reuera
cusdem sixti essent. Id enim putaueram. sed postra legĩ sexti
pbilosophi . non sixti xr̃iani Hic liber: sic incipit. Librum
DE CIUITATEDĨ LIGRI UIGINTI DUO¬
nterea roma gothorum irruptione ac gentium sub rege
alarico. atq impetu magnae cladis cuersa est Cuius euer

Expanded text:
ad episcopum Siccensem Fortunatianum, quod in opusculorum ad episcopum Siccensem Fortunatianum, quod in opusculorum meorum indiculo nec inter libros nec inter epistulas est notatum. Hic liber sic incipit: Memor debiti, illud autem: Sicut praesent etiam tunc in manus meas quidam liber Pelagubi hominis naturam contra dei gratiam, qua iustificatur inpius et qua Christiani sumus, quanta potuit argumentatione defendit. librum ergo, quo huic respondi defendens gratiam non contra naturam, sed per quam natura liberatur et regitur, De natura et gratia nuncupaui. in quo uerba quaedam, quae uelut Xysti Romani episcopi et martyris Pelagius posuit, ita defendi, tamquam re uerba eiusdem Xysti essent — id enim putaueram —, sed postea legi Sexti philosophi esse, non Xysti Christiani. Hic liber sic incipit: LibrumDE CIVIT A TE DEI LIBRI VIGINTI DVOnterea Roma Gotthorum inruptione agentium sub rege Allaricho atque impetu magnae cladis euersa est. cuius euer-.
Abbreviated transcription (Latin):
respondi &iam quibusdam uanitatibus eorum quae adnos
peruenire potuerant quas uicti ubi pdterant & quomodo
poterant lactitabant. preter illa quae dixi degestis colla¬
tionis: unde quid actum sit breuiter nosceretur. Multo
autem breuius id egi: inquadam ad eosdem rursus epła
Sed quia in concilio numidiae. omĩbus qui ibi eramus hos
fieri placuit: non est in epłis meis: Sic quippe. incipitis
Siluanus senex. ualentinus. in nocentius. maximianus.
ad donatistas. Hic liber: sic incipit. Quid ad huc dona¬
tistae seducimini.¬
euidendo dõ scripsi librum. ubi de spiritali corpore
quod erit in resurrectione scõrum inquisitionem
diligentiorem distuli: utrum uel quomodo ds̃ qui
p̃s est &iam per corpus tale uideatur. sed eam postea quȩs¬
conem sane difficillimam. in nouissimo idest inuicesimo
& scđo libro deciuitate dĩ. satis quantum arbitror expli¬
caui. Inueni & iam in quodam nr̃o codice in quo & iste
liber est. quoddam cõmonitorium ame factum de hac re

Expanded text:
respondi etiam quibusdam uanitatibus eorum, quae ad nos peruenire potuerunt, quas uicti, ubi poterant et quomodo poterant, iactabant, praeter illa, quae dixi de gestis conlationis, unde, quid actum sit, breuiter nosceretur. multo autem breuius id egi in quadam ad eosdem rursus epistula, sed quia in concilio Numidiae omnibus, qui ibi eramus, hoc fieri placuit, non est in epistulis meis. sic quippe incipit: Siluanus senex, Ualentinus, Innocentius, Maximinus, Zertensi ad Donatistas. Hic liber sic incipit: Quid adhuc, Donatistae, seduciminiVidendo Deo scripsi librum, ubi de spirituali corpore quod erit in resurrectione sanctorum, inquisitionem diligentiorem distuli, utrum vel quomodo Deus qui spiritus est, etiam per corpus tale videatur: sed eam postea quaestionem sane diffet secundo libro de ciuitate dei, satis, quantum arbitror, explicaui. inueni etiam in quodam nostro codice, in quo et iste liber est, quoddam commonitorium a me factum de hac re
Abbreviated transcription (Latin):
uel anascͥentibus uel acoactis perpetrantur: non ominoa
possunt sine uoluntate cõmitti. qm̃ & ille qui peccat
ignorans. uoluntate utiq peccat: quod cum faciendum
non sit. putat esse faciendum. Et ille qui concupiscent
aduersus sp̃m carne. non ea quȩ uult facit. Concupisi
quidem nolens. & in eo non facit quod uult. sed si uinctꝰ
concupiscentiae consentit uolens. & in eo non facit nisi
quod uult: liber scilic& iusticiae. seruusq peccati
Et illud quod in paruulis dicitur originale peccatum
cum ad huc non utantur arbitrio uoluntatis: non ab¬
surde uocatur &lam uoluntarium. quia ex prima homi¬
nis mala uoluntate contractum: factum est quo dã modo
hereditarium. Non itaq falsum est quod dixi. usq adeo pec¬
catum uoluntarium malũ est: ut nullomodo sit peccatũ
si nonsit uoluntarium. Idõ grã dĩ nonsolũ reatus omũumn
preteritorũ soluitur in omĩbus qui baptizantur in xp̃o.

Expanded text:
uel a nescientibus uel a coactis perpetrantur, non omni modo uel a nescientibus uel a coactis perpetrantur, non omni modo possunt sine uoluntate committi, quoniam et ille, qui peccat ignorans, uoluntate utique peccat, quod, cum faciendum non sit, putat esse faciendum, et ille, qui concupiscente aduersus spiritum carne non ea quae uult facit, concupiscit quidem nolens et ideo non facit quod uult, sed, si uincitur, concupiscentiae consentit uolens, et ideo non facit nisi quod uult, liber scilicet iustitiae seruusque peccati. et illud, quod in paruulis dicitur originale peccatum, cum adhuc non utantur arbitrio uoluntatis, non absurde uocatur etiam uolun- . tarium, quia ex prima hominis mala uoluntate contractum factum est quodam modo hereditarium. non itaque falsum est, quod dixi: usque adeo peccatum uoluntarium malum est, ut nullo modo sit peccatum, si non sit uoluntarium. ideo gratia dei non solum reatus omnium praeteritorum soluitur in omnibus, qui baptizantur in Christo,
Abbreviated transcription (Latin):
anisimus: habebat tantam felicitatem. ut in defectum
non uerger& senectutis. Huic ergo pristinȩ stabilitati
rsituetur hoc corpus in resurrectione mortuorum: sed
habebit amplius. ut nec alimentis corporalibus susten¬
utur. sed ad sufficientiam uiuificetur solo spũ. cum
resurrexerit in sp̃m uiuificantem. qua causa: &lam
spiitale erit. Illud autem quod primũ fuit. quãuis
non moriturũ nisi homo peccass& : tamen animale
factum est. hoc est in animã uiuentem..U.
talibi. Usq ad eo inquã peccatum uoluntarium
malum est: ut nullomodo sit peccatum. si non sit uo¬
luntarium. Potest uideri falsa hȩc definio. Sed si dili¬
genter discutiatur. in uenietur esse uerissima. Peccatũ
quippe illud cogitandum est. quod tantũ modo
peccatum est: non quod est &iam pena peccati. sicut
superius ostendi cum quȩdam cõmemorarem ex
libro tertio de libero arbitrio: quamuis & illa
quȩ non in merito non uoluntaria peccata dicuntur. qu

Expanded text:
amisimus, habebat tantam felicitatem, ut in defectum amisimus, habebat tantam felicitatem, ut in defectum non uergeret senectutis. huic ergo pristinae stabilitati restituetur hoc corpus in resurrectione mortuorum, sed habebit amplius, ut nec alimentis temporalibus sustentetur, sed ad sufficientiam uiuificetur solo spiritu, cum resurrexerit in spiritum uiuificantem, quia iam etiam spiritale erit. illud autem, quod primum fuit quamuis non moriturum, nisi homo peccasset, tamen animale factum est, hoc est in animam uiuentem. Et alibi: usque adeo, inquam, peccatum uoluntamalum est, ut nullo modo sit peccatum, si non sit voluntarium. Potest videri falsa haec definitio; sed si diligenter discutiatur, invenietur esse verissima. Peccatum quippe illud cogitandum est, quod tantummodo peccatum est, non quod est etiam poena peccati, sicut superius ostendi cum quaedam comlibro tertio de libero arbitrio, quamuis et illa, quae non inmerito non uoluntaria peccata dicuntur, quia
Abbreviated transcription (Latin):
iam erat cępit appellari xp̃iana: Cum enim eum post
resurrectionem ascensionemq incęlum cȩpissent apli
predicare. & plurimi crederent: primũ apud antiochiam
sicut scriptum est apellati sunt discipuli xpĩan. Propĩea
dixi. hȩc est nr̃is temporibus xpĩana religio: non quia
moribus temporibus nonfuit. sed quia posteriorib
oc aomen accepit
lo loco. intende igitur inquam inhaec quȩ secunt᷑
diligenter: & pie quantum potes. Tales enim adiuuat
Quod non ita intelligendum est quasi tantũ modo
ales ad iuiu&. cum ad uiu& &iam nontales ut sint¬
ales. id est ut diligenter & pie quęrant. Tales enim
uduiuat. ut inuen̾iant.
cnq alibi: Deinde inquam iam erit consequens.
it post mortem corporalem quam debemus primo
oeccato tem̃pore suo atq ordine suo hoc opus resti¬
natur pristinȩ stabilitati: quod sic accipiendum est
Aua &e iam pristina stabilitas corporis quã peccando

Expanded text:
iam erat, coepit appellari Christiana. cum enim eum post iam erat, coepit appellari Christiana. cum enim eum post resurrectionem ascensionemque in caelum coepissent apostoli praedicare et plurimi crederent, primum apud Antiochiam, sicut scriptum est, appellati sunt discipuli Christiani. propterea dixi: haec est nostris temporibus Christiana religio, non quia prioribus temporibus non fuit, sed quia posterioribus hoc nomen accepit. Alio loco: intende igitur, inquam, in haec, quae secuntur, diligenter et pie, quantum potes; tales enim adiuuat deus. quod non ita intellegendum est, quasi tantummodo tales adiuuet, cum etiam adiuuet non tales, ut sint tales, id est ut diligenter et pie quaerant; tales autem uuat, ut inueniant. itemque alibi: deinde, inquam, iam erit consequens, ut post mortem corporalem, quam debemus primo peccato, tempore suo atque ordine suo hoc corpus restituatur pristinae stabilitati. quod sic accipiendum est, quia etiam pristina stabilitas corporis, quam peccando
Abbreviated transcription (Latin):
animã quando non trans lato uerbo utuntur. nescio unũ
uelint intelligi nisi eam qua uiuunt animalia mortalia
in quibus & homines sunt. quam diu mortales sunt. Paulopos
autem eũdem sensum melius sũ breuiterq complexus: ubi
dixi. non ergo creaturae potius quam creatori seruiamus.
nec euanescãmus in cogitationibus nr̃is. & perfecta religio est
Creaturam quippe: uno nomine utramq id est spiritalem cor¬
poralemq sugnificaui. Restat quod ibi dixi. aut fantasmata
sua. propter quod hic dixi. nec cuanescamus in cogitatio¬
tem quod dixi. ea est nr̃is temporibus xp̃ĩana religio. quam
cognoscere ac sequi securissima accertissima salus est : scđm
hoc nomen dictum est. non scđm ipsam rem cuius est hoc
nomen. Nam res ipsa quȩ nunc xp̃iana religio nuncupatur.
erat & apud antiquos. nec defuit ab inicio generis humani
quo usq ipse xp̃c uenir& incarne. unde uera religio quȩ

Expanded text:
animam, quando non translato uerbo utuntur, nescio utrum animam, quando non translato uerbo utuntur, nescio utrum uelint intellegi nisi eam, qua uiuunt animalia mortalia, in quibus et homines sunt, quamdiu mortales sunt. paulo post autem eundem sensum melius sum breuiterque conplexus, ubi dixi: non ergo creaturae potius quam creatori seruiamus nec euanescamus in cogitationibus nostris, et perfecta religio est. creaturam quippe uno nomine utramque, id est spiritalem corporalemque, significaui. restat, quod ibi dixi: aut fantasmata sua, propter quod hic dixi: nec euanescamus in cogitatioItem quod dixi: ea est nostris temporibus Christiana religio, quam cognoscere ac sequi securissima et certissima salus est, secundum hoc nomen dictum est, non secundum ipsam rem, cuius hoc nomen est. nam res ipsa, quae nunc Christiana religio nuncupatur, erat et apud antiquos nec defuit ab initio generis humani, quousque Christus ueniret in carne, unde uera religio, quae
Abbreviated transcription (Latin):
indiunis eloquus canonicis recolo: hic liber: sic incipit
Ier idem tempus scripsi librum. cuius est titulus de
magistro : in quo disputatur & quęritur. & inuenitur
nagistrũ nonesse qui doc& hominem scientiam nisi dm̃.
sãm illud &iam quod in euuangelio scriptum est. unus
inc &lam de uera religione librum scripsi: in quo multipli¬
cter & copiosissime disputatur unũ uerũ dm̃. idest trini
& quanta miscdia cius pertemporalem dispensationem concessa
sit hominibus xpĩana seligio. quȩ uera religio est: & ad eunden
cultum dĩ quem ad modum sit homo quadam sua uita edap¬
tandus. Maxime tamen : contra duas naturas manichcorun
liber hic loquitur In hoc libro quodam loco: sit inquam dn
manifestum atq perceptum. nullũ errorem inreligione istas
potuisse. si anima pro dõ suo non coler& animam aut copis
aut fantasmata sua. Hic animam. pro uniuersa creatura
incorporali posui. non loquens more scripturarum: quac

Expanded text:
in diuinis eloquiis canonicis recolo. Hic liber sic incipit:E MAGISTRO LIBER VNVS. Per idem tempus scripsi librum, cuius est titulus de magistro. in quo disputatur et quaeritur et inuenitur magistrum non esse, qui docet hominem scientiam, nisi deum secundum illud etiam, quod in euangelio scriptum est: unus Tunc etiam de uera religione librum scripsi, in quo multipliciter et copiosissime disputatur unum uerum deum, id est triniet quanta misericordia eius per temporalem dispensationem concessa sit hominibus Christiana religio, quae uera religio est, et ad eundem cultum dei quemadmodum sit homo quadam suauitate coaptandus. maxime tamen contra duas naturas Manicheorum liber hic loquitur. In hoc libro quodam loco: sit, inquam, tibi manifestum atque perceptum nullum errorem in religione esse potuisse, si anima pro deo suo non coleret animam aut corpus aut fantasmata sua. hic animam pro uniuersa creatura incorporali posui non loquens more scripturarum, quae
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a. cũ alhuc iuuenes essemus Hic om̃ia peccata sicut
stoici philosophi paria eẽ dicebat: nec posse peccare homi¬
ne bauacro regenerationis accepto. nec aliquid prodesse ieiu¬
nia : uel acibis aliquib abstinentiam. Uirginitatẽ/ mariae
destruebat: dicens eã pariendo fuisse corruptã: Uirginitatem
&iã sc̃i monialiũ. & continentiã sexus uirilis inscĩs eligentib
cȩlibẽ uitã. conuigiorũ castorũ atq fideliũ meritis ad ȩqua¬
bat: ita ut quedam uirgines sacrȩ ꝓuectȩ iã aetatis in urbe
roma ubi haec docebat. eo audito nupsisse dicantur. Non
sane ipse uł habebat uł habere uolebat uxorẽ: qđ non ꝓpt̃
aliquod apud dm̃ maius meritũ in regno uitae perpetuȩ
ꝓfuturũ sed propt̾ p̃sentẽ prodẽẽ. necessitatẽ. hoc est nehomo
conuigales patiatur molestias: disputabat Cito tamen ista
heresis oppressa & extincta est: nec usq ad deceptionẽ aliquorũ

Expanded text:
nostra, cum adhuc juvenes essemus. Hic omnia peccata, sicut nostra, cum adhuc juvenes essemus. Hic omnia peccata, sicut stoici philosophi, paria esse dicebat, nec posse peccare hominem lavacro regenerationis accepto, nec aliquid prodesse jejunia, vel a cibis aliquibus abstinentiam. Virginitatem Mariae destruebat, dicens eam pariendo fuisse corruptam. Virginitatem etiam sanctimonialium, et continentiam sexus virilis in sanctis eligentibus caelibem vitam, conjugiorum castorum atque fidelium meritis adaequabat: ita ut quaedam virgines sacrae provectae jam aetatis in urbe Roma, ubi haec docebat, eo audito nupsisse dicantur. Non sane ipse vel habebat, vel habere volebat uxorem: quod non propter aliquod apud Deum majus meritum in regno vitae perpetuae profuturum, sed propter praesentem prodesse necessitatem, hoc est, ne homo conjugales patiatur molestias, disputabat. Cito tamen ista haeresis oppressa et exstincta est, nec usque ad deceptionem aliquorum
Abbreviated transcription (Latin):
UCIFERIANOS
alucifero caralitano ep̃o exortos. & celebrit̾
nominatos: nec epiphanius nec filaster inter hereticos posuit.
credo tantũ modo schisma non heresim eos condidisse creden¬
tes: Apud quendam tamen cuius nom̃ in eodẽ eius opusculo
non in ueni: inhereticis luciferianos positos legi ꝑ haec uer¬
ba Luci feriani inquit cdmteneant in om̃ib catholicam
ueritatẽ: in hoc errore stultissimo prolabuntur utani mã
dicant extrans fusione generari: eandemq dicunt & decarne &
decarnis eẽ. sub stancia. Vtrũ ergo iste ꝓpt̾ hoc qđ deanima
ita sentiunt. sitamen ita uere sentiunt. eos inter hereticos
ponendos ẽẽ crediderit. recteq crediderit. an&iã si id non
sentirent siue non sentiunt. ideo tamen sint heretici. qui a
dissensionẽ suã ꝑtinaci animositate firmarint: alia quaesto
est. nẽq: hocboco michi uidetur eẽ tractandã Lxxxii
aiouiniano quoda monacho. Ista hęresis ortaest aetate

Expanded text:
UCIFERIANOS a Lucifero Caralitano episcopo exortos, et celebriter nominatos, nec Epiphanius, nec Philaster inter haereticos posuit: credo tantummodo schisma, non haeresim eos condidisse, credentes. Apud quemdam tamen, cujus nomen in eodem ejus opusculo non inveni, in haereticis Luciferianos positos legi per haec verba: Luciferiani, inquit, cum teneant in omnibus catholicam veritatem, in hunc errorem stultissimum prolabuntur, ut animam dicant ex transfusione generari; eademque dicunt et de carne et de carnis esse substantia. Utrum ergo iste propter hoc quod de anima ita sentiunt si tamen vere ita sentiunt, eos inter haereticos ponendos esse crediderit, recteque crediderit; an etiam si id non sentirent, sive non sentiunt, ideo tamen sint haeretici, quia dissensionem suam pertinaci animositate firmarunt, alia quaestio est, neque hoc loco mihi videtur esse tractanda. LXXXII.os jam noveram. A Joviniano quodam monacho ista haeresis orta est aetate
Abbreviated transcription (Latin):
duobus discipulis suam retulisse passionem: mendositas codicis
nos fefellit Nam duodecim scriptum est: non duobus
nsecundo libro. uolens exponere quomodo
duos potuerit habere ioseph cuius coniunx dicta est uirgo
maria. illud quod perhibetur frater duxisse defuncti
fr̃is uxorem. ut ei semen secuncdum legẽ suscitar&. idõ dixi
esse infirmum. qm̃ qui nasceretur. nomen defuncti lex eum
iubebat accipere: non est uerum. N omen enim defuncti
quod dictum est. adhoc lex ualere precepit ut eius filius
diceretur. non ut hoc quod ille uocaretur. Hoc opus:sic
incipit: Hoc opus non itas liptum est:¬

Expanded text:
duobus discipulis suam rettulisse passionem, mendositas codicis duobus discipulis suam rettulisse passionem, mendositas codicis nos fefellit; nam duodecim scriptum est, non duobus. in secundo nolens exponere, quomodo duos patres potuerit habere Ioseph, cuius coniux dicta est uirgo Maria, illud, quod perhibetur fratrem duxisse defuncti fratris uxorem, ut ei semen secundum legem suscitaret, ideo dixi esse infirmum, quoniam qui nasceretur nomen defuncti lex eum iubebat accipere. non est uerum; nomen enim defuncti, quod dictum est, ad hoc lex ualere praecepit, ut eius filius diceretur, non ut hoc quod ille uocaretur. Hoc opus sic incipit: Hoc opus non ita scriptum est