comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tificatum sibi abs que merito dignitatis emerit. a prin¬
cipe ramano nonergo mirumest si inicus pontifex iniq iudicat.
x ꝑtinus autem AlONE SEcoius ESt euaus &¬
erito alonge sequebatur. qui iam erat ꝓxime ne¬
gaturus neque enim negare poss& sixp̃o ꝓximus¬
adecies&. Nerum in hoc maxima nobis est admiratione
uenerandus. quidñm non reliquid & iam cumtimera
quod enimtim& natura est quod sequitur deuationis
qđ negat obreptionis. quod poenit& fidei. Aliter quo d
ad passionem. eundem dnm̃ alonge. Sequitur parur
significabat aecdesiam secuturam quidem. hoc e̾
imitaturam passionis dñi. sed longe differentar
ec clesia enim prosepatitur. a tille pro ecclesia
ET SEDEUAT CUMMINIS TRIS I CALE FACILBAT

Expanded text:
tificatum sibi absque merito dignitatis emerit a printificatum sibi absque merito dignitatis emerit a principe Romano. Non ergo mirum est si iniquus pontifex inique judicat. Petrus autem a longe secutus est, etc. erito a longe sequebatur, qui jam proxime erat negaturus. Neque enim negare posset, si Chset. Verum in hoc maxima nobis est admiratione venerandus, quia Dominum non reliquit etiam cum timeret. Quod enim timet, naturae est; quod sequitur, devotionis; quod negat, obreptionis; quod poenitet, fidei. Aliter: quod ad passionem eumdem Dominum a longe sequitur Petrus, significabat Ecclesiam secuturam quidem, hoc est imitaturam passionem Domini, sed longe differenter. Ecclesia enim pro se patitur, at ille pro Ecclesia. Et sedebat cum ministris, et calefaciebat
Abbreviated transcription (Latin):
recuperationem ostenditeoꝵ qui imar tyrio labuntur
Ita caeri discipuli quiar ticulum conp̃hensionis fugi¬
endo p̃uenerant cautelant fugiendi docent eos qui se mi¬
nus idoneos ad colleranda supplitia sentiunt quibus multo¬
utilius est p̃sidia . latebrarum peterequã sediscrimini
certaminũ & ponere Itasiam iste adulescens qui
reiecta sindone nudus ꝓfugit ab impis illoꝵ & opusde¬
signat & animũ quiut securiores ab incursibus hos¬
tium fiant. Quic quid in hoc mundo possidere uideren¬
tur abitiunt ac nudi potiurs dñofamulari. Que adhe¬
rendo mundi rebus. materiam temptandi at queado
reuocandi aduersariis daredidicerunt. iuxta exem¬
plum. beati ioseph qui relicto inmanibus. adulterb
pallio foras. exsiluit malensdo nudus quam indutus
cupiditatibus mundi meretrici seruire.
euangelista. io hanness tribit erat pontifex anni
illius: De quo consentanea testatur iosephus quod pon¬

Expanded text:
recuperationem ostendit eorum qui in martyrio labuntur, recuperationem ostendit eorum qui in martyrio labuntur, ita caeteri discipuli, qui articulum comprehensionis fugiendo praevenerant, cautelam fugiendi docent eos qui se minus idoneos ad toleranda supplicia sentiunt. Quibus tutius est multo praesidia latebrarum petere, quam se discrimini certaminum exponere. Ita etiam iste adolescens qui, rejecta sindone, nudus profugit ab impiis, illorum et opus designat et animum qui, ut securiores ab incursibus hostium fiant, quidquid in hoc mundo possidere videntur abjiciunt, ac nudi potius Domino famulari, quam adhaerendo mundi rebus materiam tentandi atque a Deo revocandi adversariis dare didicerunt: juxta exemplum beati Joseph, qui, relicto in manibus adulterae pallio, foras exsilivit, malens Deo nudus, quam indutus cupiditatibus mundi meretrici, servire.evangelista Joannes scribit erat pontifex anni illius. De quo consentanea testatur Josephus, quia pon
Abbreviated transcription (Latin):
olescente scribens euange listanonait. Quia fugita
comitatudñi uł fugit a sequendo dñm salre icta inquit
sindone nudus ꝓfugit abeis. fugiteni abostibus quoꝵ
&p̃sentiam detestabatur & facta. Non aũt fugit
adiio saluatore ac magistrosuo cuius amorem. &iam
corpore habens fixũ in cordeseruauit neque aliquid
uetat in tellegi Iohannẽ unc fuisse ad ules centem¬
& dila tũ pceceris magistro discipulũ nã & illũ eo
tempore fuisse adulescentẽ longa posthec in car¬
ne uitaeius inditio est. Potuit enimsieri ut ad
hoc corã tenentium manibus elapsus moxresũto
indutoredierit & sub dubianottis luce sese tur¬
bis ducencium iħm quasiunus deipsis inmiscuerit do¬
ne ad atrium pontificificis ciuerat notis ꝑue nir&
iux ta quod in suo ipse euangelio comemorat. Sicutaut̃
pecrus qui culpam negationis poe nitentiȩ lacrimis
abluit & confessione dominici amoris funditus & tyrpauit

Expanded text:
olescente scribens evangelista, non ait quia fugit a olescente scribens evangelista, non ait quia fugit a comitatu, vel fugit a sequendo Dominum, sed, rejecta, inquit, sindone, nudus profugit ab eis. Fugit enim ab hostibus, quorum et praesentiam detestabatur et facta; non fugit a Domino Salvatore ac magistro suo, cujus amorem etiam corpore absens fixum in corde servavit. Neque aliquid vetat intelligi Joannem hunc fuisse adolescentem, dilectum prae caeteris magistro discipulum. Nam et illum eo tempore fuisse adolescentem, longa post haec in carne vita ejus indicio est. Potuit namque fieri ut ad horam tenentium manibus elapsus, mox resumpto indumento, redierit, et sub dubia noctis luce sese turbis ducentium Jesum, quasi unus de ipsis immiscuerit, donec ad atrium pontificis cui erat notus perveniret. Juxta quod in suo ipse Evangelio commemorat. Sicut autem Petrus, qui culpam negationis poenitentiae lacrymis abluit, et confessione dominici amoris funditus exstirpavit,
Abbreviated transcription (Latin):
actimiditatem suaemtis ostendebant quod ad fuge p̃sidiũ
promtimores quaẽ ad fidutiam patiendi cũ dño &titerant:
adhules cens aut̃ quidã se oue Batuir eum
amictus Sindone suꝑnunda et tenaeũ cum
atille reiecta. Sindone nudus ꝓfuaat as eis
Iuodait amictur m done supnudo sab auditur cor¬
Vpore idest corpore suꝑnudo que non aliut indumento
quã solã habebat sindonem Qiuis aũt fuerit iste ad ulescems
euangelis ta nondicit gius quis uero fuerit maiorem in se
quam inceteris amorem dñi ꝑmansis se conꝓbabat. qui illis
iam fugi entibus ipsedonec abhostibus conp̃enderetur uin¬
culo laritatis ad tractus eum ꝓraqui non omint quam uis
necdũ ꝑfectam habuit haritatem quia comitatu saluatoris.
ułtentus ꝓfugere potuit quia sicut ꝑ fecta haritas foras
mitat timorem. Itatimoa mentem obsidens in ꝑfectam
arguit lartaaam r&notandũ solertius qđ de hoc ad¬

Expanded text:
ac timiditatem suae mentis ostendebant, quo ad fugae praesidium ac timiditatem suae mentis ostendebant, quo ad fugae praesidium promptiores, quam ad fiduciam patiendi exstiterant. « Adolescens autem quidam sequebatur eum amictus sindone super nudo, et tenuerunt cum. At ille, rejecta sindone, nudus profugit ab eis. » Quia ait, amictus sindone super nudo, subauditur corpore, id est corpore super nudo, qui non aliud indumentum, quam solam habebat sindonem. Quis autem fuerit iste adolescens, evangelista non dicit. Quisquis vero fuerit, majorem in se quam in caeteris amorem Domini permansisse comprobat: quia illis jam fugientibus, ipse donec ab hostibus comprehenderetur, vinculo charitatis attractus, eum prosequi non omisit, quamvis necdum perfectam habuerit charitatem, qui a comitatu Salvatoris vel tentus profugere potuit. Quia sicut perfecta charitas foras mittit timorem , ita timor mentem obsidens, imperfectam arguit charitatem. Sed notandum solertius quod de hoc ad
Abbreviated transcription (Latin):
eodem ni mirum mentis ardore quecetera fecerat. Sci
dit qđ dñs tangens auri culã serui sanaueriteũ nũquam
ergo piaetatis suae dñs obliuiscitur. Quiergo ostes suos
non patrẽ uulnerari illiiusto mortẽ infer̃ i pseꝑsecutox
uul nerasanat. Mystice docens &iameos qui in sue mor¬
tis consensionem uulnus anime contraxerant sifructũ
poenitentiae dignũ facerent salutem possemereri
et res pondensi ñs ait illis tam quam ad latonẽ
existis cũ ciladus & lignis cõprehendeneme
tultũ ẽ inquid eum cũ gladiis & fustibus querere qui
Dultrose ur̃is tradat manibus &in nocte quasi latitan¬
tem & ur̃os oculos declinantem ꝑ ꝓditorem in uestigare
qui cotidiae intem podoceat s& ideo ad uersũme inte ne¬
bris congregamini quia potestas ur̃a in tenebris est:¬
Implecur sermo dñi quodixerat quod om̃s discipuli scan dali¬
arentur in illo in ipsa nocte Nam &si turba ꝑmittente
ad petitionem dñi fuger̃ Vt iohannes scribit pauorem tam̃

Expanded text:
eodem nimirum mentis ardore quo caetera fecerat. Sciedit quod Dominus tangens auriculam servi, sanaverit eum. Nunquam ergo pietatis suae Dominus obliviscitur, qui etiam hostes suos non patitur vulnerari. Illi justo mortem inferunt, ipse persecutorum vulnera sanat. Mystice docens etiam eos qui in suae mortis consensione vulnus animae contraxerant, si fructum poenitentiae facerent dignum, salutem posse mereri. Et respondens Jesus, ait illis: Tanquam ad latronem existis cum gladiis et lignis comprehendere meStultum est, inquit, eum cum gladiis et fustibus quaerere, qui ultro se vestris tradat manibus. Et in nocte quasi latitantem et vestros oculos declinantem, per proditorem investigare, qui quotidie in templo doceat. Sed ideo adversum me in tenebris congregamini, quia potestas vestra in tenebris estImpletur sermo Domini, quo dixerat, quod omnes discipuli scandalizarentur in illo in ipsa nocte. Nam et si turba permittente ad petitionem Domini fugerunt, ut Joannes scribit, pavorem tamen
Abbreviated transcription (Latin):
generationi querentium dnm requerentium
faciem di ia cob: Signum decaelo ostendebat
quan do cernentibus apłis coscendit incaelũ
quan domisso de suꝑ spũ primiti uã impleuit
ec clesiã quundo adinpositionem manus a¬
postolorum in samaria. caesaria epheso aliisq:
urbibus aclocis plurimis gratiã decaelo sp̃s sc̃icre¬

Expanded text:
generationi quaerentium donum requirentium faciem Dei Jacob, signum de coelo ostendebat, quando, cernentibus apostolis, ascendit in coelum, quando, misso desuper Spiritu, primitivam implevit Ecclesiam, quando ad impositionem manus apostolorum in Samaria, Caesarea, Epheso, aliisque urbibus ac locis plurimis, gratiam de coelo Spir
Abbreviated transcription (Latin):
bus quȩ locuti sunt praph&ae: nonne ha& opor¬
tuit patixp̃m. &ita intrare ingloriã suã
acsiꝑ m&a phorã nauigii dicer&. Nonneo por¬
sedatis etemplo tumidis gurgitum estib diui¬
nitatis suae cunctis pate facereuir tutem :¬

Expanded text:
oportuit pati Christum, et ita intrare in gloriam suam ? Ac si per metaphoram navigii diceret: Nonne opor extemplo tumidis gurgitum cumulis, divinitatis suae cunctis patefacere poten
Abbreviated transcription (Latin):
Pecte arguntur quip̃ sente xp̃o timebant cũ
utiq: qui ei adheserit perire non possit cuisi¬
mile est hoc qui post mortis somnũ discipulis
apparens & pro brauit increduli tatem illorũ
& duritiã cordis qui alis qui uideranT eũ resur

Expanded text:
ecte arguuntur qui praesente Christo timebant, cum utique qui ei adhaeserit perire non possit. Cui simile est quod post mortis somnum discipulis apparens, exprobravit incredulitatem illorum et duritiam cordis, quia iis qui viderant
Abbreviated transcription (Latin):
maiorsit turbapuu perum quaed iuitibus perdi
indiuitum numero deputuri:
ihsait. apudhodnes InΡΩSSIbil dt dd
onita accipiendum est quod cupide & superbin.
qui nomineillius diuitis significati sunt in signum

Expanded text:
major sit turba pauperum, quae divitibus perditin divitum numero deputari? us ait: Apud homines impossibile est, sed non ita accipiendum est, quod cupidi et superbi, qui nomine illius diuitis significati sunt, in regnum
Abbreviated transcription (Latin):
aqua ad uoluptates. carns quadi oluere mentem ꝑdilitias solent
ułcerteiugne fertur demoniacus quo adulter antium corda
succensas & inaquas quesolent extinguere caritate: rda¬

Expanded text:
Aqua ad voluptates carnis, quae dissolvere mentem per delicias solent. Aqua ad voluptates carnis, quae dissolvere mentem per delicias solent. Vel certe in ignem fertur daemoniacus, quo adulterantium corda succensa sunt, et in aquas quae solent extinguere charitate
Abbreviated transcription (Latin):
&iniguẽ &inaquas misit ut eũ ꝑder&:
Enubes catiulianus dicere aud& om̃s homines absqueillo pec¬
cati contagionas cuncarne tãque in nocentes ꝑ om̃a quã fuit
adã quando creatus ẽ quid en ĩ habuit istepuerut ab in fantia
demonio uex ar&ur aceruissimo sinonullo originalis pecca¬
ti uincula tenebatur quem constat nullũ adhuc proprium
potuis se habere peccatũ confiteatur catolicus qui anemo
inimunis anoxa prime p̃uaricationis nascitur &inuoc&
gratiã dĩ qualiber&ur decorpore mortis ꝑiłim xp̃m dnm̃¬
nrm̃ : Intellegat scribadostus in regnocelorũ in hoc demo¬
niaco adño curato saluationẽ omniũ fideliũ eẽ designatã
qui originalis culpe reatu adstrasti ueniunt inmundũ
nec nisi unius redẽptoris iħuxp̃i fides sunt & gratia sal¬
uandi qđ aut̃ dictũẽ & frequenter eum &inignẽ & in a¬
quas misit maxime humane uecordiã facinora designant
gnis nãque ardor ad feruorẽ iracundie referendus

Expanded text:
in aquas misit, ut eum perderet. Erubescat Julianus, qui dicere audet omnes homines absque ulla peccati contagione nasci in carne, tamque innocentes per omnia quam fuit Adam quando creatus est. Quid enim habuit iste puer, ut ab infantia daemonio vexaretur acerbissimo, si non ullo originalis peccati vinculo tenebatur, quem constat nullum adhuc proprium potuisse habere peccatum? Confiteatur Catholicus, quia nemo immunis a noxa primae praevaricationis nascitur, et invocet gratiam Dei, qua liberetur de corpore mortis per m. Intelligat scriba doctus in regno coelorum, in hoc daemoniaco a Domino curato salvationem omnium fidelium esse designatam, qui originalis culpae reatu astricti veniunt in mundum, nec nisi unius Redemptoris Jesu Christi fide sunt et gratia salvandi. Quod autem dictum est: Et frequenter eum et in ignem et in aquas misit, maxima humanae vecordiae facinora designat. Ignis namque ardor ad fervorem iracundiae referendus est.
Abbreviated transcription (Latin):
tur spum in Adlatũ dño puerũ sps̃ conturb& & eliuit quȩ¬
uia sepe dũ conQuertit addm̃ postpec catro conamur ma¬
ioribus nobis que antiqui ostis pulsamur insidiis qđ obit utiq
calidus facit aduersarius utuł odiũ uirtutis incutiat uł expul¬
sionis suȩ uindic& in iuriã : Incẽenĩ ut despecie transeamus
certamina ꝑsicutionũ qđ suor egnodolebat subito animarũ
inlata fuisse dispendia: Et iiter rocauit patxem
eius quanituortem poris ẽ & quo occidti

Expanded text:
urbat et elidit, quia saepe dum converti ad Dominum post peccata conamur, majoribus novisque antiqui hostis pulsamur insidiis. Quod ob id utique callidus facit adversarius, ut vel odium virtutis incutiat, vel expulsionis suae vindicet injuriam. Hinc est enim ut de specie transeamus certamina persecutionum, quod suo regno dolebat subito animarum lata fuisse dispendia. Et interrogavit patrem ejus: Quantum temporis est, ex quo hoc ei
Abbreviated transcription (Latin):
Postquã nefando sp̃s sep̃dicare proibuit elegits cõs qui
& in mundos sp̃s eicerent & ĩpsimundic euangeliũm en¬
te aclingua p̃dicarent quibus &iã c&eras infirmita¬
tes curandi n&non &mortuos suscitandi utmatthe¬
us euangelista scribit contulit facultatẽ u ꝓmissorũ
caelestiũ magnitudini adcerter&ũr &iã magnitu¬
do factorũ fidẽq: uerbis dar& uirtus ostensa & no¬
ua facerent quia noua p̃dicarent. undenunc quo¬
que cũsideliũ numero sitas excreuit intrascãm &¬

Expanded text:
Postquam nefandos spiritus se praedicare prohibuit, elegit sanctos, qui et immundos spiritus ejicerent, et ipsi munda Evangelium mente ac lingua praedicarent. Quibus etiam caeteras infirmitates curandi, nec non et mortuos suscitandi ut Matthaeus evangelista scribit contulit facultatem, ut promissorum coelestium magnitudini, attestaretur etiam magnitudo factorum, fidemque verbis daret virtus ostensa, et nova facerent qui nova praedicarent. Unde nunc quoque cum fidelium numerositas excrevit, intra sanctam E
Abbreviated transcription (Latin):
ceteri euangeliste tacent non tam̃ factũ esse ne¬
gant sicut & multa alia alii silentio p̃tereunt que
quia hic ex illis ent atille itoitũ mes quri
Non hec eadem quaeprius accusabat anc illa est se
credenda rit. di citnamquȩ matheus. Aꝑtissime
& euntem aũt illo ianuã uidit eũ alia & aichis quie¬
rant ibi &c̃t. In ac auit negatione paridis cimus
gabis s& menegabis Nega uiergo ipsum cum sene¬
gauit eius essedis cipulum. et post pus illum¬
Rui sum quiadstabant dicebant paro
uene tuex illis es nam & clileus en

Expanded text:
eteri evangelistae tacent, non tamen factum esse negant, sicut et multa alia alii silentio praetereunt, quae quia hic ex illis est. At ille iterum negavit. » Non haec eadem quae prius accusabat, ancilla esse credenda est. Dicit namque Matthaeus apertissime: Exeunte illo januam, vidit eum alia, et ait iis qui erant ibi , etc. In hac autem negatione Petri discimus gabis, sed: Me negabis. Negavit ergo ipsum, cum se negavit ejus esse discipulum. Et post pusillumrsus qui astabant dicebant Petro: Vere tu ex illis es. Nam et Galilaeus e
Abbreviated transcription (Latin):
dium otũ aque frustra prestulabatur sanato adño dicitur.
ecces anus tfactus es iãnoli pec care ned&erius tibi ali quid c̃¬
tingat. Hiliinquid dimit tuntur tibi pec cata: Omira hu¬
militas dispectum & debilem totisque membroꝵ conpa¬
gib dissolutũ filiũ uocat quem sacer dotes non dignaban¬
tur ad ingere. autreteideo filiũ quia dimit titur ei peccã
ta sua: Intuen dũsane quanti propria cuiusq: fides apud dm̃
ualeat ubitanti ualuit aliena ut totus homo repente hoc estex
xarentur errata: er uit aũt̃ illic quidam des. pillis Se¬
dernie & cogitarate incordibus siris qui hic sic

Expanded text:
diu motum aquae frustra praestolabatur, sanato a Domino dicitur: diu motum aquae frustra praestolabatur, sanato a Domino dicitur: Ecce sanus factus es, jam noli peccare, ne deterius tibi aliquid contingat . Fili, inquit, dimittuntur tibi peccata. O mira humilitas! despectum et debilem totisque membrorum compaginibus dissolutum filium vocat, quem sacerdotes non digntur attingere. Aut reta sua. Intuendum sane quanti propria cujusque fides apud Deum valeat, ubi tanti valuit aliena, ut totus homo repente, hoc est, exarentur errata. Erant autem illic quidam de scribis sedentes et cogitantes in cordibus suis, etc
Abbreviated transcription (Latin):
Pate  facto testo eger anteĩħm quia submiti cebat¬
Itur reseratis scripturarum misteriis ad notitiã xp̃i
ꝑuenitur. hoc estadeius humilitate sidei pi&ate descendi¬
tur & bene domus iłiu iuxta alterius. euangeliste narra¬
tionem tegulis esse contestarepperitur. qua sub contẽptibili
litterarũ ue lamine si ad sit qui reser& diuina spiritalis gra¬
tiae uirtus inueni&ur: Denudatio & enimtegularũ in domo
iłiũ aꝑtio est inuilitate littaere sensus spiritalis &ar canoꝵ
celestiũ Qđ aũt congrauato deponitur infirmus significat
ab homine inista udhuc carne constituto xp̃m debere
cognosci: cum uidis s& autem iħs pideonlloxuco atpa¬
palcaicopiladioit tuntitibi peccata: su raturus
hominũ aparalisi dñsprimo peccatorũ uincula disꝰ soluit
utostender& eum obnexus culparũ artuũ dissolutione fuisse
dãnatum necnisi hisuNTrelaxatis membrorũ posse recupe¬
rationesa nari. Sic& illi paralitico qui iuxta ꝓbaticã piscinã

Expanded text:
Patefacto tecto aeger ante Jesum submittitur, quia, reseratis Scripturarum mysteriis, ad notitiam Christi pervenitur, hoc est ad ejus humilitatem fidei pietate descenditur. Et bene domus Jesu juxta alterius evangelistae narrationem tegulis esse contecta reperitur, quia sub contemptibili litterarum velamine si adsit qui reseret divina, spiritualis gratiae virtus invenietur. Denudatio etenim tegularum in domo Jesu apertio est in vilitate litterae sensus spiritualis et arcanorum coelestium. Quod autem cum grabato deponituab homine in ista adhuc carne constituto Christum debere cognosci. Cum vidisset autem Jesus fidem illorum, ait paralytico: Fili, dimittuntur tibi peccata. Curaturus hominem a paralysi Dominus primo peccatorum vincula dissolvit, ut ostenderet eum ob nexus culparum artuum dissolutione fuisse damnatum, nec nisi his relaxatis membrorum posse recuperatione sanari. Sic et illi paralytico qui juxta probaticam piscinam
Abbreviated transcription (Latin):
sicut eum ad monendo consirtuerat eidñs adinformandos
nostanta uerborũ suorum interproph&as eẽ concordiã
ut non absurde imino congruentissi me &iã esaie deputa¬
remus qđ ꝑmala chiã dictũ repperimus:
puit iohan¬
neo ini decegto baptigans npci

Expanded text:
Sic enim admonendo constituerat ei Dominus ad informandos Sic enim admonendo constituerat ei Dominus ad informandos nos tantam verborum suorum inter prophetas esse concordiam, ut non absurde, imo congruentissime, etiam Isaiae deputaremus quod per Malachiam dictum repperimus. Fuit Joannes in deserto baptizans, etc
Abbreviated transcription (Latin):
hoclegere potuerunt. nisi cogitar& : recordatione sua que
scõ spũ regebatur: Non frustra occurrisse alio ꝓalio nomen
ꝓphi&e nisi quia ita dñs hoc scribi confirtuit: quur aũt ita cons¬
tituerit dñs prima illa causa utilissima deb& facilli me cogi¬
tari &ĩã sic et̃ insinuatũ ita om̃s scos ꝓph&as uno spũ locutis
mirabili interie consennone constare ut hoc multo amplius
sit quã siom nium omnia ꝓpli&arũ uno unus hominis ho¬
redicereitur: &ĩdeo indubitanter accipi debere quecũq
cumigitur & quȩ dictas ꝑesaiã tã sint mala chie quã esaue
& que dicta sunt ꝑmalachiã tã sint isaie quã mala chit:
quid puserat ut emen dar& marcus cũ aliud proalio sib
nomen occurrens a sescriptũ legiss& acsic non potius se¬
quens auctoritatem sp̃s scĩ a quomentẽ suã regi plus
nobis ille utique sentiebat: Ita hoc scriptũ relinquer&

Expanded text:
hoc legere potuerunt, nisi cogitaret recordationi suae quae hoc legere potuerunt, nisi cogitaret recordationi suae quae sancto Spiritu regebatur, non frustra occurrisse aliud pro alio nomen prophetae, quia ita Dominus hoc scribi constituit. Cur autem ita constituerit Dominus, prima illa causa utilissima debet facillime cogitari, etiam sic esse insinuatum, ita omnes sanctos prophetas uno spiritu locutos mirabili inter se consentione constare, ut hoc multo amplius sit, quam si omnium omnia prophetarum uno unius hominis ore dicerentur. Et ideo indubitanter accipi debere quaecunquCum ergo et quae dicta sunt per Isaiam tam sint Malachiae quam Isaiae, et quae dicta sunt per Malachiam tam sint Isaiae quam Malachiae, quid opus erat ut emendaret Marcus, cum aliud pro alio sibi nomen occurrens a se scriptum legisset? ac non potius sequens auctoritatem Spiritus sancti, a quo mentem suam regi plus nobis ille utique sentiebat, ita hoc scriptum relinqueret?
Abbreviated transcription (Latin):
Quis enm non uidecet quantasit in utraq sententia concordia
Nam qđ dix̃ malachias. mitenduri angelum antefecciemdm̃.
qui prepar& uicceius Hoc ent utique quod dix̃ esaias. uocem
clamantis audiendam indeserto que dicere&. Parate uiam dñi
restas seccite semitas eius. quiac ric̃ iohanner reste angelus potu¬
iliocari peo qđ facciem dñi euangeli hando preuenit. Itarecta
appellari. & uox potuit quia uerbumdĩ sonando pre ibat: sicut
& suprec dictum est. Inutriaq autem sentencia similiter paran¬
da uiadñi predicatur. Ideoque non fcellitun euangelista qui hoc
dictum abesaia scribit qđ & sinon eisdem uerbis: Eodem tam̃
ienium abipso seriptum inuenit Potuit aũt fieri. ut animo mir¬
ci euangelium conscribentis ꝓmale chia esaices occurrerit
ut neri sol& qđ tamen sine ulla dubitatione emenda r&:
Saltim ab alus admonitus. qui aipso ad huc in carne uiuente

Expanded text:
Quis enim non videat quanta sit in utraque sententia concordia? Quis enim non videat quanta sit in utraque sententia concordia? Nam quod dixit Malachias, mittendum angelum ante faciem Domini qui praepararet viam ejus, hoc est utique quod dixit Isaias, vocem clamantis audiendam in deserto, qui diceret: Parate viam Domini, rectas facite semitas ejus. Quia sicut Joannes recte angelus potuit vocari, pro eo quod faciem Domini evangelizando praevenit, ita recte appellari et vox potuit, quia Verbum Dei sonando praeibat, sicut et supra dictum est. In utraque autem sententia similiter paranda via Domini praedicatur. Ideoque non fallitur evangelista, qui hoc dictum ab Isaia scribit: quod etsi non eisdem verbis, eodem tamen sensu ab ipso scriptum invenit. Potuit autem fieri ut animo Marci Evangelium conscribentis pro Malachia Isaias occurreret, ut fieri solet. Quod tamen sine ulla dubitatione emendaret, saltem ab aliis admonitus, qui ipso adhuc in carne vivente
Abbreviated transcription (Latin):
tur: qui &iam indeserto clamat. quia derelicte ac desa¬
tue iudea solatiũ redemptionis adnuntiat. quid aut̃ da¬
mar& apperitur cusubditur: parate uiam dnĩ retas
facite semitas eius ominis quifidẽ rectã & bona operap̃
dicat: quid aliud: quã uenientidño ad corda audientiũ uiã
parat: ut hac uis gratiae penetr& & lumen ueritatis in lus¬
trat: ut ratas do semitas s faciat. dũmundas in animo cogi¬
tationes ꝑsermonẽbone predicationis format: Saneno¬
tandũ qđ & testi moniis ꝓph&is cisque potuit marcus: unu
solũ modo inesaia ahut uero inuenitur in ma lacchia: Nec
tamen falli aut fallere putandus ẽ. euangelista. qui hoc seriptũ
dicat inesaia qđ saias non scripserit. Sed potius intelloget¬
dum. quia & si not hec uerbacq de malacchia posuit. Inueniuntur
mesaia: genius tamen corx nuenitur inesaia & in non nullis lo¬
cis alns & macnifestius ineo quod hic ipse subiunxit:Uox lec¬
mantis in deserto patcciauam dñi rectas foc cite semi toes eius:

Expanded text:
t; qui etiam in deserto clamat, quia derelictae ac destitutae Judaeae solatium redemptionis annuntiat. Quid autem clamaret, aperitur cum subditur: Parate viam Domini, rectas facite semitas ejus. Omnis qui fidem rectaaedicat, quid aliud quam venienti Domino ad corda audientium viam parat, ut haec vis gratiae penetret, ut lumen veritatis illustret, et rectas Deo semitas faciat, dum mundas in animo cogitationes per sermonem bonae praedicationis format? Sane notandum quod ex testimoniis propheticis quae posuit Marcus, unum solummodo in Isaia, alterum vero invenitur in Malachia. Nec tamen falli aut fallere putandus est evangelista, qui hoc scriptum dicat in Isaia quod Isaias non scripserit, sed potius intelligendum quod etsi non haec verba quae de Malachia posuit inveniuntur in Isaia, sensus tamen eorum invenitur in Isaia, et in nonnullis locis aliis, et manifestius in eo quod hic ipse subjunxit: Vox clamantis in deserto: Parate viam Domini, rectas facite semitas ejus.
Abbreviated transcription (Latin):
Notandum in his dñi uerbis qui a non solũ eaque
Nloquebatur uerũ &iãq: faciebat parabole
fuerunt i destrerum signa misticarum. cũ dicun¬
tur illiquibus in parabolis om̃afiebant neq quȩ ui¬
debant. neq: quae audiebant ad intellectũ potius¬
se ꝑducere : quid enĩ obstar& intuentibus ne eaq
uiderunt eius facta uł itinera intellegerent:
Si nonin his aliquid amplius quã carnis oculis pa¬
tebat sp̃aliter uell& intellegi: illis ergo quiforis
sunt neque adꝓpinquant pedibus dñi ut accipi¬
anT dedoctrinaceius. in parabolis om̃afiunt & fac¬
ta scilic& & uerba salucctoris quianeq in hisquae
opera batur uirtutib neque in eis que pͣdicabat: ar¬
chanis eum cognos cere dm̃ualent: ⁊deoque adre¬
missionem p&catoꝵ. queꝑ gratiam fidei ipsius obti¬
nen dacest non merentur ad tingeres : hi auteo.
dunđ qui cix caruã ubi semiuatuꝵ uerlũ & cũ
audiexiNt corpesum uenit satanas &

Expanded text:
Notandum in his Domini verbis quod non solum ea quae loquebatur, verum etiam quae faciebat parabolae fuerunt, id est rerum signa mysticarum, cum dicuntur illi quibus in parabolis omnia fiebant, neque quae videbant, neque quae audiebant, ad intellectum potuisse perducere. Quid enim obstaret intuentibus ne ea quae viderent ejus facta vel itinera intelligerent, si non his aliquid amplius quam carnis oculis patebat spiritualiter vellet intelligi? Illis ergo qui foris sunt, neque appropinquant pedibus Domini, ut accipiant de doctrina ejus, in parabolis omnia fiunt, et facta scilicet et verba Salvatoris, quia neque in his quae operabatur virtutibus, neque in eis quae praedicabat arcanis, eum cognoscere Deum valent. Ideoque ad remissionem peccatorum quae per gratiam fidei ipsius obtinenda est, non merentur attingere. Hi autem sunt qui circa viam, ubi seminatur verbum. Et cum audierint, confestim venit Satanas
Abbreviated transcription (Latin):
Cunti quia dño curantur languores sp̃aliũ suNł sig¬
na languorũ quibus animce ꝑpeccatũ &ternimo¬
ti propinquat : Si c̃enim in surdo &muto ad ñosa¬
nato sanatiomentis insinuatur eorũ quineq: au¬
dire uerbũ dĩ nequeloqui nouerant & mox in se¬
fectione turbe esurientis que d ñm secuta fue¬
rat suauitas si gurantur: Illa qua diligentium se
& querentiũ sol& corda nutrir& ita in hoc ceco
paula tim curato adño in luminatio designatur
cordiums tultorum. aclonge cui aueritatis ab¬
errantium: Rogobant cũteũ ut illum tanger&
Scientes quiatactus dñi si cudeprosum mun¬
dare Ita&i am cacuminluminare ualer& :
Tangimus aũt dñm noscũ ei fide integra & sin¬
cera aedheremus quem profecto tatũ nob esse.
saluberrimum exemplomulieris quȩ fimbriam eĩ
felici audatia tetigit & scimus tang& nos dñs cũ men¬
tenr̃a efflatus sui sp̃s inlus trat aque a dagnitione
nos propria infirmitatis studiũqbone agntionis
accendit

Expanded text:
Cuncti qui a Domino curantur languores spiritalium sunt signa languorum quibus anima per peccatum aeternae morti propinquat. Sicut enim in surdo et muto a Domino sanato sanatio mentis insinuatur eorum qui neque audire verbum Dei neque loqui noverant, et mox in refectione turbae esurientis quae Dominum secuta fuerat suavitas figuratur illa qua diligentium se et quaerentium solet corda nutrire, ita in hoc caeco paulatim curato a Domino illuminatio designetur cordium stultorum, ac longe a via veritatis aberrantium. Rogabant autem eum ut illum tangeret, scientes quia tactus Domini sicut leprosum mundare, ita etiam caecum illuminare valeret. Tangimus autem Dominum nos, cum ei fide integra et sincera adhaeremus. Quem profecto tactum nobis esse saluberrimum exemplo mulieris quae fimbriam ejus felici audacia tetigit ediscimus. Tangit nos Dominus cum mentem nostram afflatu sui spiritus illustrat, atque ad agnitionem nos propriae infirmitatis studiumque bonae actionis accendit.
Abbreviated transcription (Latin):
sis in linteo celefti diuersigeneris animantibus dictũ est
surgep&re. occide & manduca qđ est aparte dicere hoc¬
cide infideles ab eo ꝗd fuerant prius a brenuntiatione scelerũ.
& promissione pia religiotus. ac sic fidei xp̃i anesacra men¬
tis inbutos inscȩ ecłae membra commuta: et epat iohan¬
nesues titus pilus cameli etgona

Expanded text:
eo coelesti diversis generis animantibus dictum est: Surge, Petre, occide et manduca . Quod est aperte dicere: Occide infideles ab eo quod fuerant prius, ab renuntiatione scelerum et promissione piae religionis, ac sic fidei Christianae sacramentis imbutos in sanctae Ecclesiae membra commuta. Et erat Joannes vestitus pilis cameli, et
Abbreviated transcription (Latin):
eũ quunixis traret pil iuappela arihoar¬
NS etdareanimã suã redẽptioxẽ ponultis
QQuuando forma serui accepit itemundo sangunẽ fun¬
Adent & non dixit deł animã suã redeptionẽ pomnib
sed ꝓmultis id est ꝓhis qui oedea uoluerint : Eiue aiua

Expanded text:
eum qui ministret filium appelari homieum qui ministret filium appelari hominis. Et dare animam suam redemptionem pro multis. Quando formam servi accepit, ut pro mundo sanguinem funderet. Et non dixit, dare animam suam redemptionem pro omnibus, sed pro multis: pro his qui credere vol
Abbreviated transcription (Latin):
&uos paratũest: quid ẽ aliis totẽ prius humiliamini quiamir
trifiliorũ gebedȩi n& udmũ liere audatiã referunt postu¬
lationis sed adfilios qd ignorantes mensurã sucẽ in modica
cupiditate ex arscrunt quibus & dñs dixerat. nescitis quid pe¬
tatis: Iħ̃ saut̃ uocans cos ait il.ł. Scitis qui alñ qui
uid entur prixcipatiq extisus domin axtur eas¬
et puacipes eoꝵ pogestatõ hasext IΡSΟꝵ NOΧ
itaext aũt ix uob.tcti Numilis magister & mitis
n& cupidititis inmodicẽ duos arguit postulantes.
N& decem nelicos indignationis increpat & liuoris sedta¬
leponit exemplũ quod doceat cũ maiort cnre quiminor fuerit
Cillũ dorñ fieri qu hominũ seruussit: frus eiiateor fut
llimmod trata quesierant cutis tidolent siꝑnictioruantt
desi derio. cũ cadsũ mitatt uirtuta non potentia sed humuilta¬
te ueniatur. Deniq ꝓponit exemplũ utsi dicte parui poide¬
rent enubescestnt ado pest & dicit: Nacm orruil pna
Sedintcmiais trraret .xota quod ererrodixiõ

Expanded text:
s paratum est. Quid est, alii estote? Prius humiliamini, qui jam tri filiorum Zebedaei, nec ad mulierem audaciam referunt postulationis, sed ad filios, qui, ignorantes mensuram suam, immodica cupiditate exarserunt. Quibus et Dominus dixerat: Nescitis quid petatis. Jesus autem vocans eos, ait illis: Scitis quia hi qui videntur principari gentibuspotestatem habent ipsorum. Non ita est autem in vobis, etc. Humilis Magister et mitis, nec cupiditatis immodicae duos arguit postulantes, ec decem reliquos indignationis increpat et livoris; sed tale ponit exemplum, quo doceat eum majorem esse qui minor fuerit, et illum dominum fieri qui omnium servus sit. Frustra igitur aut illi immoderata quaesierant, aut isti dolent super majorum desiderio, cum ad summitatem virtutum non potentia, sed humilitate veniatur. Denique sui proponit exemplum, ut si dicta parvi penderent, erubescerent ad opera. Et dicit: Nam et Filius sed ministrare. Nota quod crebro diximus
Abbreviated transcription (Latin):
bic&daritruputũ cȩsari axw̃ dagizus
Planda & fradulenta. int̾rogacio illuc ꝓuo¬
cat respondentẽ ut magis dm̃ quã cessarẽ ti¬
meat & dicat non debe retributa solui ut statĩ
audientes hero diani contra dicionis contraro¬
manĩs aductorẽ teneant Qui scisns uer sutia
coꝵ. artil .ł. quid me tẽpratis. ad perte onhi
dex̾aniũ ut uidcã. atibla adtule ruxt¬
Sapiencia sẽ ꝑ sapient̃ hagit ut suis pociis tẽta¬
tores sermonib: ẽfutentur ad ferte inquid
mihi denariũ hoc ẽ genus nũmique ꝓdecẽ nũ¬
misimputabat̃ ethabebat i maginẽ cessaris G tait il.ł.¬

Expanded text:
abimus? Blanda et fraudulenta interrogatio illuc provocat respondentem, ut magis Deum quam Caesarem timeat, et dicat non debere tributa solvi, ut statim audientes Herodiani, seditionis contra Romanos auctorem eum teneant. Qui sciens versutiam eorum, ait illis: Quid me tentatis? Afferte mihi denarium ut videam. At illi attuleSapientia semper sapienter agit, ut suis potissimum tentatores sermonibus confutentur. Ostendite, inquit, mihi denarium, hoc est, genus nummi, quod pro decem nummis imputabatur, et habebat imaginem Caesaris. 179 Et ait il
Abbreviated transcription (Latin):
& cetera que in
lege scripta sunt humanis legibus subiacer&
cu ius sedicionisbus ad eo fomesinualuit. ut post
dñi resurecionem insiscentibus siue romanis
patriã gentem & regnu angustũ quoq illudcũ
sua religione tẽplumi supipsã lucẽ ꝑdere
quã tributa pen dere maluerint quiueni

Expanded text:
caetera quae in lege scripta sunt , humanis legibus subjacere. Cujus seditionis adeo fomes invaluit, ut post Domini passionem insistentibus sibi Romanis, patriam, gentem et regnum, nobile illud cum sua religione templum, imo ipsam lucem perdere, quam tributa pendere maluerint. Et i
Abbreviated transcription (Latin):
ter animũ ab inmunda cogitatione purgatũ significare dixe¬
rimus consequenter femina febribus tenta sed ad inperiũ
dñicurata. carnẽ ostendit . a concupiscentiae suae feruore
ꝑcontinentiae p̃cepta frenatã: Omnis enĩ amaritudo &
ira & indignatio &clamor & blasphemia sp̃s inmundi furor¬

Expanded text:
ter animum ab immunda cogitatione purgatum significare dixerimus, consequenter femina febribus tenta, sed ad imperium Domini curata, carnem ostendit a concupiscentiae suae fervore, per continentiae praecepta frenatam. Omnis enim amaritudo, et ira, et indignatio, et clamor, et blasphemia
Abbreviated transcription (Latin):
Neuan gelio luce itascriptum est: quia filiam ea¬
unica erat illifere annorum duo decim & haee mo¬
riebatur: Hiliu ergo carchi sinagogi ipsa est synu¬
goga queso lulegidi institutione composita quasi
unica mosinctaerat & ah& uelud duo decimo & a¬
tis anno hoc est tempora pupertatis ad propinquun¬
te mori ebatur quia nobiliter aproph&is edo ca
bebat subito errorẽ langore consternataspiri¬
tales uite uia singredi disperabiliter obmisit & si
non axp̃o succure r&ur orrendum ꝑ omnia corri¬
iss& in mortem:

Expanded text:
Evangelio Lucae ita scriptum est: Quia filia unica erat illi, fere annorum duodecim, et haec moriebatur . Filia ergo archisynagogi, ipsa est synagoga, quae sola legali institutione composita, quasi unica Moysi nata erat. Et haec velut duo decimo aetatis anno, hoc est, tempore pubertatis appropinquante, moriebatur, quia nobiliter a prophetis educatbebat, subito errorum languore consternata, spiritalis vitae vias ingredi desperabiliter omisit; et si non a Christo succurreretur, horrendam per omnia corruis
Abbreviated transcription (Latin):
Procidebant quidã utrique dñõ id
est & qui habe bant plagas infirmitatũ. corporaliũ
& qui abspiritibus uȩcabantur inmundis sed infirmi sim¬
pli intentione obtinende salutis demoniaci autuł po¬
tius habitantes ineis. demoniisui diuint timoris coacti.
n& solũ ad ꝓcidendum ei uerũ &ĩam ad confitendã eius ma¬
iestatem conpulsi ꝑculsi enim p̃sentia uir tutis eius ac
nimium ꝑ territi. Pequaquã caelare audebanT quen fi¬
lium dieẽ iatãquȩ cognouerant ubisatis semꝑ que
arrianoꝵẽ miranda uł potius dolenda cecitas quiillũ
postresurr&tionis & ascensionis ipsius gloria post
dilatatã toto orbe fidẽ euangelii post adisi catas in
omnibus gentibus & clesia laudatũ que ineis nomen
dñi saluatoris a solis ortu usquead oc casũ repen¬
tenegat filiũ dĩ quem demones mortali ad huc car
nis habitu indutũ filiũ essedi aperteuoceꝓsitentur
sic enim sequitur: xxuiii: ee rolima

Expanded text:
Procidebant quidem utrique Domino, id est, et qui habebant plagas infirmitatum corporalium, et qui ab spiritibus vexabantur immundis: sed infirmi simplici intentione obtinendae salutis, daemoniaci autem vel potius habitantes in eis daemones, vi divini timoris coacti, nec solum ad procidendum ei, verum etiam ad confitendum ejus majestatem compulsi. Perculsi enim praesentia virtutis ejus, ac nimium perterriti, nequaquam celare audebant, quem Filium Dei esse jamjamque cognoverant. Ubi satis superque arianorum est miranda vel potius dolenda caecitas, qui illum post resurrectionis et ascensionis ipsius gloriam, post dilatatam toto orbe fidem Evangelii, post aedificatas in omnibus gentibus ecclesias, laudatumque in eis nomen Domini salvatoris, a solis ortu usque ad occasum, repente negant Filium Dei, quem daemones mortali adhuc sub habitu carnis indutum, Filium esse Dei aperta voce profitentur. Sic enim sequitur: Et clama
Abbreviated transcription (Latin):
Nonue lut inscius no. im̃ inqui¬
rit sed& confessa publicepeste quic fus ens tolerabat uir¬
tus cunantis gratio remic aretiedecnr̃i temporis sacer¬
dotis quiper gorassimi gratiam demontes eiecere nor̃
solent dicese pacientes nalit̃ ualere cus ari nis quantũ
sapeꝰ epossuntomne quod ab in mundiipisitibus uisu au¬
ditu gustu tactuuelalio quolib& cor ponis autanimi sen¬
suuigilantes doriientes uerper tulerint consitendo
patenter ꝓponant Qđ uero dicebat s pr̃ legio nom̃ mihi
estquiamnul tisum us significat populũ gentium ñuni
cuilib& s&mnumeris acdiuersi s ido la triecultibus esse
mancipatũ cui contrascsptũ ẽqđ multiauidinis csedentiũ er at
cor danimauna undebene in babilonis constructione
necta & illa confuno ha& uisio pacis inter p̾tatur
quiaui delic& elatos in pluribus linguis & gen¬
tibus unufides acpi&as toto orbe pucificando
confirmat reprobus aũt plures recte quũ lin¬
guae dissociundo confundunt: Et puecabatuꝵ eum

Expanded text:
Non velut inscius nomen inquirit, sed ut confessa publice peste quam furens tolerabat, virtus curantis gratior emicaret. Sed et nostri temporis sacerdotes, qui per exorcismi gratiam daemones ejicere norunt, solent dicere patientes non aliter curari, nisi quantum sapere possunt, omne quod ab immundis spiritibus visu, auditu, gustu, tactu, vel alio quolibet corporis, aut animi sensu vigilantes dormientesve pertulerint, confitendo patenter exponant. Quod vero dicebat spiritus, Legio nomen mihi est, quia multi sumus, significat populum gentium non uni cuilibet, sed innumeris ac diversis idololatriae cultibus esse mancipatum. Cui contra scriptum est, quod multitudinis credentium erat cor unum, et anima una . Unde bene in Babylonis constnata. Et illa confusio, haec visio pacis interpretatur, quia videlicet electos in pluribus linguis et gentibus una fides ac pietas toto orbe pacificando confirmat; reprobos autem plures sectae quam linguae dissociando confundunt. Et deprecabatur eum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯti ooni c cecatum hab&is coruñor oculu
nabestir. ionuid&is cuixes habeites nona
audi&is. pecariorda cii quado quin
serat dicens cau&e afermento phariseorum
& fermento herodis doc& eos quidsignificent
quinque paner & septimi si uepisciuli aut quinque
milia hominũ & quattuor milico quaȩ pasta suNT
inheremo qđ lic& signorũ magnitudo ꝑspicua
sit tam̃ cliudspãli intellegentia demonstr&ur
Si enĩ fermentum phariseorũ & raduceorum & fernin¬
tumhero dis non corporalem panem sedtradictio
nis ꝑuersas & her&ica significat docinata quare
&cibi quibus nutritus est populus dĩ nonueram doctri¬
nam integram que signi ficent Istius modifermen¬
tum qđ omni rationeuitandũ est habuit marcion
& uulentinus & om̃s her&ici fermentum hancum
hab & utsi farine mixtum fuerit q̃đ paruum uidi¬
batur crescat in macius & aedsaporem suum uni¬
uersam consꝑsionem trabat. Ita & doctrince he¬
r&ica si uł mo dicã scintillã intuũ pectusiecerit in

Expanded text:
c caecatum habetis cor vestrum? Oculos habentes non videtis, et aures habentes non auditis, nec recordamini quando quinqserat dicens: Cavete a fermento Pharisaeorum et fermento Herodis, docet eos quid significent quinque panes et septem, sive pisciculi, aut quinque millia hominum et quatuor millia quae pasta sunt in eremo. Quod licet signorum magnitudo perspicua sit, tamen aliud spiritali intelligentia demonstratur. Si enim fermentum Pharisaeorum et Sadduccaeorum, et fermentnes perversas et haeretica significat dogmata, quare et cibi, quibus nutritus est populus Dei, non veram doctrinam integramque significent? Istiusmodi fermentum, quod omni ratione vitandum est, habuit, Marcion et Valentinus, et omnes haeretici; fermentum hanc vim habet ut si farinae mistum fuerit, quod parvum videbatur, crescat in majus, et ad saporem suum universam conspersionem trahat. Ita et doctrina haeretica, si vel modicam scintillam in tuum pectus jecerit, in
Abbreviated transcription (Latin):
rȩ necdotrine eius aut o peribus credere sed in¬
sultando alicquibus crederedebeant p&creferm̃¬
tum: hero dis estadul terium. homicidium teme¬
ritas iurandisimulatio religionis & qđ omnium
capudest &origo scelerum odium ac ꝑsecutio
in xp̃m & precursorem eius preconem que primũ
regni caelestis a quo utrarũq fermento &iam apłis
nos proibens ait : Itaque epulemur non in ferm̃
di cerites quia pauos norhabemus quo coc¬
ito iħisatt illis quidco gitatisquia¬

Expanded text:
re, nec doctrinae ejus aut operibus credere, sed inre, nec doctrinae ejus aut operibus credere, sed insultando alia quibus credere debeant petere. Fermentum Herodis est adulterium, homicidium, temeritas jurandi, simulatio religionis, et quod omnium caput est et origo scelerum, odium ac persecutio in Christum et praecursorem ejus praeconemque primum regni coelestis. A quo utrorumque fermento etiam Apostolus non prohibens ait: Itaque epulemur non in fermendicentes: Quia panes non habemus. Quo cognito Jesus ait illis: Quid cogitatis
Abbreviated transcription (Latin):
abebadcrcis ꝯua erat cdiquis & dicat quo¬
modo panesnon ebebanT quis tatim impleti
septems portis ascenderunt nauiculã &uene¬
runt infines magedan ibique caidiunt n aui¬
gantes qđ cauere debeant afermto pharis eo¬
rum & s̃aduceorum sed scriptura testatur qđ
oblitisint eos secumtollere: qđ uũt naui gatu¬
ri trans fr&um obliti sunt uicti cũ sumere se¬
cum inditiũ est quã modicã carnis curãh¬
aberent in reliquis quib: ipsareficiendi corpo¬
ris necessitas quenaturaliter cunnismor¬
talibus in estintentione dominici comita¬
tus menti exces serat: Vinus uero panis que se¬
cum habebaNt in nauimistice ipsũpanẽ ui¬
te dñm uide lic& saluatorem designat cuius
amore quia semꝑ intus reficiebantur in cor¬
deminus deter reno pane quo corpus pasci
sol& cura baNł: Etpcipiebatris dicensin¬
Permentum pharis eorũ
est decr&a legis diui snae tradictionibus lominũ
postponere uł certe legem uerbis p̃dicare factis
in pugnare fermentum eorum est dñm temptare¬

Expanded text:
in navi. Quaerat aliquis et dicat quomodo panes non habebant qui, statim impletis septem sportis, ascenderunt naviculam, et venerunt in fines Magedan, ibique audiunt navigantes quod cavere debeant a fermento Pharisaeorum et Saducaeorum. Sed Scriptura testatur quod obliti sint eos secum tollere. Quod autem navigaturi trans fretum obliti sunt viaticum sumere secum, indicium est quam modicam carnis curam haberent in reliquis, quibus ipsa reficiendi corporis necessitas, quae naturaliter cunctis mortalibus inest, intentione dominici comitatus menti excesserat. Unus vero panis quem secum habebant in navi, mystice ipsum panem vitae, Dominum videlicet Salvatorem, designat. Cujus amore quia semper intus reficiebantur in corde, minus de terreno pane, quo corpus pasci solet, curabant. Et praecipiebat eis dicensermentum Pharisaeorum est decreta legis divinae traditionibus hominum postponere, vel certe legem verbis praedicare, factis impugnare. Fermentum eorum est Dominum tenta
Abbreviated transcription (Latin):
& uera eos dexisse firmauerit: Sed uniuis tantum annim
uo & pasrus est post circerẽiohannes historiã texisser
mre c̃misso itaq anno. cuius actaca trib: & posita fuerans
superioris temporis ante quã cluderetur Iohannes in

Expanded text:
et vera eos dixisse firmaverit, sed unius tantum anni in et vera eos dixisse firmaverit, sed unius tantum anni in quo et passus est post carcerem Ioannis historiam texuisse, pretermisso itaque anno cuius acta a tribus composita fuerunt, superioris temporis, antequam Ioannes clauderetur in
Abbreviated transcription (Latin):
saseruant qđ noctis sigure congruit semꝑambulantibus in legi¬
di ⁊riterbestus cõmorats ut homo sed ministerio uti¬
tur angeli Sco utds̃ & noscũ inheremo scaẽ conuersationis bes¬
tiales homiinũ mores inpulluta mente toleramus ministeriũ
angelor ũ meremur a quibus corpore. ab solim ad xterna ince¬
ulis gaudia trans feramur: most quu enadius est
⁊ret Iohan ne tradito reste incipit. ipse predicare. desi¬
et̃ filiũ : cuius illeꝓph&a ẽ, Nemo aũt put& traditioni iohannis
in carcerẽ statim post temtationẽ : xldierũ &ieiuniũ dñi fac¬
tã: quisq: enimiohannis cua. geliũ legerit inueni& dnm̃ antetra¬
atusonẽ illius multa & docuisse. & mira cula fecisse: Deniq habes.
in eu angelio ipnur hoc fecitinitium signoꝵ iħs̃ in canco
glilece &iterum nec dũ eni erat mirsur in carcerẽ iohau¬
nes I. erun aũt quia cum legis sedio hannes mathei mar¬
ci &lucar uoluminc ꝓbocuerit quidem textum. historiar

Expanded text:
sa feriant, quod noctis figurae congruit, semper fidelibus aInter bestias commoratur ut homo, sed ministerio utitur angelico ut Deus. Et nos cum in eremo sanctae conversationis bestiales hominum mores impolluta mente toleramus, ministerium angelorum meremur, a quibus corpore absoluti ad aeterna in coelis gaudia transferamur. Postquam autem  Joanne tradito, recte incipit ipse praedicare. Desiesse filium, cujus ille propheta est. Nemo autem putet traditionem Joannis in carcere enim Joannis Evangelium legerit, inveniet Dominum ante traditionem illius multa et docuisse, et miracula fecisse. Denique habes in Evangelio ipsius: Hoc fecit initium signorum Jesus in Cana Galilaeae . Et iterum: Necdum enim erat missus in carcerem Joannes . Ferunt autem quia cum legisset Joannes Matthaei, Marci et Luce volumina, probaverit quidem textum historie
Abbreviated transcription (Latin):
implens semel eũ sp̃s sc̃s numquã recedat sed ꝑpes in illo
maneat: Nãsidelib: ẽi ad signia uirtutũ & mi racula faci¬
enda aliquando gratia sp̃s confertur: aliquando tolli¬
tur quibustamen adoperationẽ pi&atis &iuftitiae
ad amorem dĩ. & ꝓximi conseruan dũ nũquã gratia sp̃s

Expanded text:
implens semel eum Spiritus sanctus, nunquam recederet, sed perpes in illo maneret. Nam fidelibus ejus ad insignia virtutum et miracula facienda aliquando gratia Spiritus confertur, aliquando tollitur. Quibus tamen ad operationem pietatis et justitiae, ad amorem Dei et proximi conservandum, nunquam gratia Spiritus