comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Passus est anno Mͦ. traiani. reliqͥe
corporis eiꝰ antiocie iacent ext̃
portam dafniticam in cimiterio.
apłi discipulus. & ab eo
smyrne ep̾s ordinatus. tocius
afye princeps fuit: quippe qͥ
buerit & uiderit: Hic propter
quasdam suꝑ die pasche questio.¬
nes. sub imperatore antonino
pio ȩccłam in urbe regentem
aniceto romani uenit: ubi plu-¬
rimos credentium. martionis
& ualentini ꝑ suasione deceptos.
reduxit ad fidem. Cumq ei
fortuitu obiuus fuisset marti-¬
on & diceret cognosce nos: res¬
pondit. cognosco primogenitũ
diaboli. Postea uero regnante
lio cõmodo. quarta post neroniꝰ
persecutionem smyrne seden-¬
te ꝓ consule. & uniuerso popło
in anphyteatro aduersum eu̾
ꝑsonante : igni traditus est
scripsit ad phylippenses episto
hodie masiȩ conuentu legitur.
APIAS¬
iohannis auditor. ieropoli.¬
tanus in asya ep̾s. quinq tantũ
scripsit uolumina quȩ pͥnota¬
uit explanatio sermonũ dniꝰ in

Expanded text:
Passus est anno undecimo Trajani. Reliquiae Passus est anno undecimo Trajani. Reliquiae corporis ejus Antiochiae jacent extra portam Daphniticam in coemeterio. apostoli discipulus, et ab eo Smyrnae episcopus ordinatus, totius Asiae princeps fuit. Quippe qui buerit, et viderit. Hic propter quasdam super die Paschae quaestiones, sub imperatore Antonino Pio, Ecclesiam in Urbe regente Aniceto, Romam venit, ubi plurimos credentium, Marcionis et Valentini persuasione deceptos, reduxit ad fidem. Cumque ei fortuito obviam fuis et Marcion, et diceret: Cognosce nos: Respondit: Cognosco primogenitum diaboli. Postea vero, regnante lio Commodo, quarta post Neronem persecutione, Smyrnae, sedente Proconsule, et universo populo in amphitheatro adversus eum personante, igni traditus est. Scripsit ad Philippenses valde hodie in Asiae conventu legitur.apiasJoannis auditor Hierapolitanus in Asia episcopus, quinque tantum scripsit volumina, quae praenotavit, Explanatio sermonum Domini. In
Abbreviated transcription (Latin):
apłoꝵ: post ȩpiscopatum antio.¬
censis ȩccłȩ & predicationem dis.¬
persionis edꝵ qui de circucisio¬
ne crediderunt: in ponto. gala.¬
tia cappadotia. asia. & bytinia.
secundo claudi anno ad expug
leopardis. hoc est militib qui me
custodiunt. Quibus & cum be¬
ne feceris peiores fiunt: iniquitas
autͣ eoꝵ mea doctrina est: sed ñ
id circo iustificatus sum. Utinam
fruar bestiis quȩ michi sunt pͣ¬
esse ad interitum. & alliciam
ad comedendum me: ne sicut & a-¬
lioꝵ martyrum non audeant
quid mͥ ꝓsit ego scio: nunc inci.
pio esse discipulus. nichil de his
que uidentur desiderans: ut iħm
xp̃m inueniam. Ignis crux. bestiȩ.
confractio ossuum. menbrorũq
diuisio. & tocius corporis contri¬
tio. & tormenta diaboli in me ue¬
niant. tantum ut xp̃o fruar.
Cumq iam damnatus esset ad
bestias. & ardore pͥatienti rugien.¬
tes audiret leones. ait frumentũ
xpͣi sum: dentib bestiarum mo¬
lar. ut panis mundus inueniar.

Expanded text:
 post episcopatum Antiochensis Ecclesiae, et praedicationem dispersionis eorum qui de circumcisione crediderunt in Ponto, Galatia, Cappadocia, Asia et Bithynia, secundo Claudii anno, ad expugleopardis, hoc est, militibus, qui me custodiunt: quibus et cum benefeceris, pejores fiunt. Iniquitas autem eorum, mea doctrina est, sed non idcirco justificatus sum. Utinam fruar bestiis, quae mihi sunt presse ad interitum, et alliciam eas ad comedendum me, ne sicut aliorum Martyrum, non audeant quid mihi prosit, ego scio. Nunc incipio Christi esse discipulus, nihil de his quae videntur desiderans, ut Jesum Christum inveniam. Ignis, crux, bestiae, confractio ossium, membrorum divisio, et totius corporis contritio, et tota tormenta diaboli, in me veniant, tantum ut Christo fruar. Cumque jam damnatus esset ad bestias, ardore patiendi, cum rugientes audiret leones, ait: Frumentum Christi sum, dentibus bestiarum molar, ut panis mundus inveniar.
Abbreviated transcription (Latin):
ASU eps urbis ro¬
Gaudet eccłã tuo fonte ĩa saciata.
& amplius sitit curiositas tempo¬
rum sacerdotalis. ut quod dignũ
re nr̃e sedis studiumi ad tuam
karitatem gaudenes direximꝰ.
Ora pro nobis ad scãm resurrecᷤ¬

Expanded text:
us urbis RoGaudet Ecclesia tuo fonte jam satiata, et amplius sitit curiositas temporum sacerdotalium, ut quod dignum trae sedis studio, ad tuam charitatem gaudentes direximus. Ora pro nobis ad sanctam resurrec
Abbreviated transcription (Latin):
ciplinas quib ȩclesia catholi¬
ca ꝑ grãm dĩ fundata est &
illud intimandum putauimꝰ
qd̃ quamius uniuersȩ ꝑ orbem
catholice diffusȩ eclesie unus
talamus xcp̃i sit scã tam̃ roma¬
na ȩcclesia nullis synodicis con

Expanded text:
cripturas, quibus Ecclesia catholica per gratiam Dei fundata est, etiam illud intimandum putavimus quod quamvis universae per orbem catholicae diffusae Ecclesiae unus thalamus Christi sint, sancta tamen Romana Ecclesia nullis synodicis con
Abbreviated transcription (Latin):
ENITTOI IN NOCENS
uictoria: ut sine uoti
amaritudine potiaris
uictoriȩ securitate. Ru¬
fi̾nus enim ex magistro
officiorum factus est in consulatu
prefectus pretorii ac ꝑhoc plus poᷤᷤ¬
se cȩpit: s tibi iam nichil obesse:
Est enim aliarum p̾fectus partiũ.
Congaudeo uel illi ut amico quia
honore auctus inuidia leuatus ẽ.
uel tibi ut filio. quia liberatus es
ab eo quem tibi grauiorem udi¬
cem arbitrabare. ut si de negotio
definueris cum tua nepte pietatis
tuȩ sit non formidinis. Idoq ꝓmti¬
or esto decisioni. cuiꝰ & spes potior
& fructus est spes: quia pater nep¬
tis tuȩ quid de illis sentias sibi plu¬
rimum blandiebatur. Iam quid de
eo sꝑet non habet. Ille enim alia cu¬
rat. preterita negligit. uel cum illo
qd̾ tunc gerebat deposuit officio:
iste negotii smeritum non senten¬
tiȩ patronũ considerat. & fructus
iocundior est ut tibi referatur de¬
cisionis gr̃a. qui potueris iam sper-¬
nere & non spreueris. pietatẽ spec¬

Expanded text:
enit tibi innocens victoria, ut sine voti amaritudine potiaris victoriae securitate; Rufinus enim ex magistro officiorum factus est in consulatu praefectus praetorio: ac per hoc plus posse coepit, sed tibi jam nihil obesse; est enim aliarum praefectus partium. Quam gaudeo vel illi, ut amico; quia honore auctus, invidia levatus est: vel tibi, ut filio; quia liberatus es ab eo, quem tibi graviorem judicem arbitrabare; ut si de negotio definiveris cum tua nepte, pietatis tuae sit, non formidinis. 2. Ideoque promptior esto decisioni, cujus et spes potior, et fructus est. Spes, quia pater neptis tuae, qui de illius sententia sibi plurimum blandiebatur, jam quod de eo speret, non habet; ille enim alia curat, praeterita negligit, vel cum illo, quod tunc gerebat, deposuit officio: iste negotii sui meritum, non sententiae patronum considerat. Et fructus jucundior est, ut tibi referatur decisionis gratia, qui potueris jam spernere, et non spreveris, pietatem spec
Abbreviated transcription (Latin):
ibi postea ꝑ sacerdotẽ muralia fim¬
damenta fidei confirmarentur. Non
alias etenim en discipulus imitano¬
ne. qui & ipse dixit patri suo & ma¬
tri suȩ. non uidi te. Non uidit em̃
studio. non uidit affectu: & fr̃s suos
non sciuit. quia dñm scire desideraur.
& hic recognouit uerbum dñi & cus¬
todit testamentũ eiꝰ. & imponet ho¬
norem in ara er semꝑ. B enedic dñe
fidem eiꝰ. scĩtatẽ. sedulitatẽ. Benedis¬
tio tua ueniat suꝑ caput eiꝰ. & supes
uerticem ipsiꝰ: sit honorificus inter
fr̃s suos. sit in eo tauri species ut uen¬
demulceat: & iudicium sacerdotũ i¬
oꝵ in eo sicut lilium floreat. Ualere
fr̃s. & diligite me: qͥa ego uos diligo

Expanded text:
ibi postea per sacerdotem muralia funibi postea per sacerdotem muralia fundamenta fidei confirmarentur. 13. Non alia etiam ejus discipulus imitatione, qui et ipse dixit patri suo et matri suae: Non vidi te . Non vidit enim studio, non vidit affectu; et fratres suos non scivit, quia Dominum scire desideravit. Et hic recognovit verbum Domini, et custodivit testamentum ejus, et imponet honorem in ara ejus semper. Benedic, Domine, fidem ejus, sanctitatem, sedulitatem. Benedictio tua veniat super caput ejus, et super cervicem ipsius. Sit honorificus inter fratres suos: sit in eo tauri species; ut vendemulceat, et judicium sacerdotum tuorum in eo sicut lilium floreat . Valete, fratres, et diligite me; quia ego vos diligo
Abbreviated transcription (Latin):
salo: s qd̾ illi utile. id multis ipso bar¬
barico furore est grauiꝰ: quia illum
iste depellebat. Func nobis
quis poterit rep̾sentare:
S rep̾sentat dñs. & se ip¬
se in discipło rep̃sentat:
rep̾sentant iudicia ur̃a. quib dictũ
est. Date leuii manifestos eiꝰ: & ueri¬
tatem suam uiro scõ. Dedistis mani¬
festum eiꝰ. uit pote eiꝰ institutione
fundatum. dedistis imitatorẽ uiri
eiꝰ qui dixit patri suo & matri suȩ ñ
uidi te. & fr̃s suos non sciuit. & filies
non recognouit. custodurit uerbũ
dñi & testamentum eiꝰ obseruatt. uar¬
rabunt populi iustitiam eiꝰ. Talis ini¬
ri uita. talis hereditas est. talis conuer¬
satio. talis successio. Ille se monasteris
puer dedit. & intra achaiam angus¬
to clausus tugurio. gr᷑a tamen multa¬
rum terrarum ꝑagrauit diuortia. ad
summũ sacerdotium a macedonicis ob¬
secratus ppłis. electus a sacerdotib ut
ubi ante fides ꝑ sacerdotẽ claudelit᷑

Expanded text:
salo: sed quod illi utile, id multis ipso barsalo: sed quod illi utile, id multis ipso barbarico furore est gravius; quia illum iste depellebat, hunc nobis quis poterit repraesentare? Sed repraesentat Dominus, et se ipse in discipulo repraesentat. Repraesentant judicia vestra, quibus dictum est: Date Levi manifestos ejus, et veritatem suam viro sancto . Dedistis manifestum ejus, utpote ejus institutione fundatum: dedistis imitatorem viri ejus, qui dixit patri suo et matri suae: Non vidi te ; et fratres suos non scivit, et filios non recognovit: custodivit verbum Domini, et Testamentum ejus observavit. Narrabunt populi justitiam ejus . 12. Talis viri vita, talis haereditas est, talis conversatio, talis successio. Ille se monasteriis puer dedit, et intra Achaiam angusto clausus tugurio, 822 gratia tamen multarum terrarum peragravit divortia. Ad summum sacerdotium a Macedonicis obsecratus populis, electus a sacerdotibus; ut ubi ante fides per sacerdotem claudebatur,
Abbreviated transcription (Latin):
Euge bone serue & fidelis. qm̃ suꝑ
pauca fidelis fuisti. suꝑ multa te con¬
stituam. Hȩc michi de sco actlolio uo¬
biscum cõmunia: illud tamen speci-¬
ale quo deuinctus sum beatȩ memo¬
riȩ uiro. quia tribuit michi ut eum
non ignorarem. Nam cũ eo ueniente
ad italiam egritudine confectus te¬
nerer. ut non possem occurrere: ip¬
se ad me uenit & uisitauit. Quo
studio quo affectu ipse in me & ego
in eum irruimꝰ. quo gemitu mala
istiꝰ scłi & ea quȩ hic acciderent de¬
plorauimꝰ. ita ut lacrimarum ꝓflu-¬
uio uestem funderemꝰ: dum saluta¬
tione exoptatissima mnutuo desidio
Itaq qd̾ uoti mei erat illiꝰ beneficii
fuit: quia potui illum uidere. Nã
& si maior portio & plenior cognitio
sit in sp̃u: quos diligimꝰ tam̃ eriã
in figura corporis uidere desidera-¬
mus. Sic aliquando reges terrȩ. quȩ¬
rebant faciem salomonis uidere :¬
& audire eiꝰ sapientiam. Discessit
igitur a nobis. & nos in hoc reliquit

Expanded text:
Euge, bone serve et fidelis, quoniam super pauca fidelis fuisti, super multa te constituam . 10. Haec mihi de sancto Acholio vobiscum communia: illud tamen speciale, quod devinctus sum beatae memoriae viro; quia tribuit mihi, ut eum non ignorarem. Nam cum eo veniente ad Italiam, aegritudine confectus tenerer, ut non possem occurrere, ipse ad me venit et visitavit. Quo studio, quo affectu ipse in me, et ego in eum irruimus! Quo gemitu mala istius saeculi, et ea quae hic acciderent, deploravimus! ita ut lacrymarum profluvio vestem infunderemus, dum salutatione exoptatissima, mutuo desideriItaque quod voti mei erat, illius beneficii fuit, quia potui illum videre. Nam etsi major portio, et plenior cognitio sit in spiritu, quo diligimus; tamen etiam in figura corporis videre desideramus. Sic aliquando reges terrae quaerebant faciem Salomonis videre, et audire ejus sapientiam . 11. Discessit igitur a nobis, et nos in hoc reliquit
Abbreviated transcription (Latin):
UPERIORE
epła scripsimꝰ
liberandam ab
aduersariis an-¬
ea inlissociabilis
uitȩ subeundũ
consortium: &
quia sermo iste
nobis de iltuteronomio exemplu
assumpsit assertionis suȩ. quo loco
subiectum est de uiro qui duas uxo¬
res habebat. unam odibilem. alterã
amabilem: non ꝑfunctorie. motꝰ
uideris. ne forte duas anrmas istũ

Expanded text:
uperiore epistola scripsimus liberandam ab adversariis aniea indissociabilis vitae subeundum consortium. Et quia sermo iste nobis de Deuteronomio exemplum assumpsit assertionis suae, quo loci subjectum est 920 de viro, qui duas uxores habebat, unam odibilem, alteram amabilem; non perfunctorie motus videris, ne forte duas animas istu
Abbreviated transcription (Latin):
dixit: qui ait
similes sumꝰ greciȩ philosophoꝵ qͥ
uerba pro reb meditati sunt. Ad op¬
nionis celebritatẽ nobis res sociȩ uerbi
& uerba reb : res celeres. & sermones
breues: in uirtute nobis libertas be¬

Expanded text:
dixit, qui ait:similes sumus Graeciae philosophorum, qui verba pro rebus meditati sunt ad opinionis celebritatem: nobis res sociae verbis, et verba rebus: res celeres, et sermones breves: in virtute nobis libertas b
Abbreviated transcription (Latin):
AMBROSTꝰ. SABINO
RANS MT SIT PETITU M
codicem scriptum aꝑtiꝰ atq eno¬
datiꝰ quam ea seriptura est. qua
dudum direxi: ut legendi facili¬
tate nullum iudicio tuo affe ra¬
tur impedimentum. Nam exem¬
plaris liber non ad speciem sed ad

Expanded text:
AMBROSIUS SABINO. 1. Transmisi petitum codicem scriptum apertius atque enodatius, quam ea scriptura est, quam dudum direxi; ut legendi facilitate nullum judicio tuo afferatur impedimentum. Nam exemplaris liber non ad speciem, sed ad
Abbreviated transcription (Latin):
Omĩa quecumq tibi dixerit sara.
audi uocem eiꝰ: qm̃ in isaac uoca¬
bitur tibi semen. Quȩ erat alia m
isaac nisi sanctitatis hereditas. quȩ
nobilitaret patrem: Et filium qͥ¬
dem ancillȩ suꝑ nationes prefecit:
quasi simplam conferens patrimo¬
nii. Filio autem sarȩ dupla dedit:
cui non solum temporalia sed etiã
superna & ꝑpetua collata sunt
Uale. & nos dilige: quia nos te di

Expanded text:
Omnia quaecumque tibi dixerit Sarra, Omnia quaecumque tibi dixerit Sarra, audi vocem ejus; quoniam in Isaac vocabitur tibi semen . Quae erat alia in Isaac, nisi sanctitatis haereditas, quae nobilitaret patrem? Et filium quidem ancillae super nationes praefecit, quasi simpla conferens patrimonii: filio autem Sarrae dupla dedit, cui non solum temporalia, sed etiam superna et perpetua collata sunt. Vale, et nos dilige; quia nos te di
Abbreviated transcription (Latin):
uttro non errant ueri filii. s pec¬
catores. Ergo ille non uerȩ. ma¬
tris filius. non pͥmitiuus uerus.
sed quasi primitiuuis iuuatur
sumptu ne egeat: non ut diues
sit honoratur. Hic autem dupla
ex om̃ib accepit. ut abundet: sic̃
etiam in genesi habes patriarchas
a frẽ suo ioseph geminȩ singulos
stolȩ donatos munere cum remit¬
terentur ad patrẽ : ut significarent
frẽm reꝑtum ioseph. que defrinc¬
tum esse crediderat pater Primo¬
genitus itaq hereditatis accepit
progatiuam: dicente scriptura.
Nic est initrum filioꝵ eiꝰ : & huic
debentur pͥmogenitalia. Apͥmoge¬
nito igitur dei filio pͥmogeniti scĩ:
&ab illo initio. quia ipse est miti¬
um & fiuis.mnitium sc̃s nuncupat᷑.
mitium filiꝰ cui debetur primiti¬
arum p̾rogatiua: scđm illud ad
abraham dictum. Eice an cillam
& filium eiꝰ: non enim hereserit
filiꝰ ancillȩ cum filio meo isaac.
Quod magis ad hereditatem uir¬
tutum quam pecuniȩ spectare
diumo oraculo docetur: dicente dõ.

Expanded text:
utero non errant veri filii, sed peccatores. Ergo ille non verae matris filius, non primitivus verus, sed quasi primitivus juvatur sumptu, ne egeat; non ut dives sit, honoratur: hic autem dupla ex omnibus accepit, ut abundet; sicut etiam in Genesi habes patriarchas a fratre suo Joseph geminae singulos stolae donatos munere, cum remitterentur ad patrem , ut significarent patri repertum Joseph, quem defunctum esse crediderat pater. 7. Primogenitus itaque haereditatis accepit praerogativam, dicente Scriptura: Hic est initium filiorum ejus, et huic debentur primogenitalia . A primogenito igitur Dei Filio primogeniti sancti, et ab illo initio quia ipse est initium et finis initium sanctus nuncupatur, initium filius, cui debetur primitiarum praerogativa, secundum illud ad Abraham dictum: Ejice ancillam, et filium ejus; non enim haeres erit filius ancillae cum filio meo Isaac . 8. Quod magis ad haereditatem virtutum, quam pecuniae spectare divino oraculo docetur, dicente Domino:
Abbreviated transcription (Latin):
ri forent ea tã gran¬
dia. Nolui in sinu
ut aiunt absconde¬
re: s aliis quoq demonstrare malui.
Itaq partem direxi amicis. partem
michi reseruaui suaue munꝰ: non¬
nam. sterilis ad alimoniam. Ubi au

Expanded text:
ri forent ea tam grandia. Nolui in sinu, ut aiunt, abscondere: sed aliis quoque demonstrare malui. Itaque partem direxi amicis, partem mihi reservavi. 2. Suave munus, nonnam, sterilis ad alimoniam. Ubi au
Abbreviated transcription (Latin):
graui egritudine significasti mͥ
credidisse in dñm ih̃m: & iam ce¬
pisse conualescere. Ad salutẽ igitur
ea infirmitas fuit plus aculei quam
ꝑiculi ferens: quia diu ꝓmifsum
remordebas. Hoc est quod ait: ꝑcu-¬
tiam & sanabo. Percussit infirmita-¬
te: sanauit fidȩ. Uidit enim inte¬
riorem affectum tuum non uacuũ
piȩ cupiditatis sed excuti dilationi

Expanded text:
gravi aegritudine significasti mihi credidisse in Dominum Jesum, et jam coepisse revalescere. Ad salutem igitur ea infirmitas fuit, plus aculei quam periculi ferens; quia diu promissum remorabaris. Hoc est quod ait: Percutiam, et sanabo . Percussit infirmitate, sanavit fide. Vidit enim interiorem affectum tuum non vacuum piae cupiditatis, sed excuti dilationi
Abbreviated transcription (Latin):
& uirtutis apioem tenes: & humili¬
tatis exhibes gram. nos quod mediu̾
inter patrem & iuniorem filium.

Expanded text:
 virtutis apicem tenes, et humilitatis exhibes gratiam: nos quod medium inter patrem et juniorem filium.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpterea reptum ut
quidam nobis cum
absentib sermo sit in
duibium non uenit:
sed fit hoc usuq exemploq pulchri¬
crius. si inter parentem ac filios
crebra & iocunda alloquia cedan-¬
rur. ut uere inter disiunctos cor¬
pore quȩdam imago referatur pre-¬
sentie. His enim adolescit officiis
amor sicut tuis ad me aut meis ad
te augetur litteris. S hoc multo
locupletiꝰ pximis tuȩ dilectionis
experiri cȩpi affatib. quib me con¬
sulendum putasti. quid sibi uellet
qd̃ aaron aurum detraxerit ppło
poscenti sibi fieri deos. & qd̃ eo au¬
ro figuratum sit uituli caput. uł
qd̾ moyses tam dure indignatus sit.
ut iuberet pximum quẽq insur¬
gere gladiis in necem ꝓximi sui.
Magnum est enim nullum pati
absentib dampnum irrepere. ñ
solum suauitatis. s etiam collationis
& liberalis scientiȩ. Quid igitur de
eo sentiam. qm̃ exposcis. conferendi

Expanded text:
pterea repertum, ut quidam nobis cum absentibus sermo sit, in dubium non venit: sed fit hoc usu exemploque pulchrius, si inter parentem ac filios crebra et jucunda alloquia caedantur; ut vere inter disjunctos corpore quaedam imago referatur praesentiae: his enim adolescit officiis amor, sicut tuis ad me, aut meis ad te augetur litteris. Sed hoc multo locupletius proximis tuae dilectionis experiri coepi affatibus, quibus me consulendum putasti, quid sibi vellet quod Aaron aurum detraxerit populo poscenti sibi fieri deos, et quod eo auro figuratum sit vituli caput, vel quod Moyses tam dure indignatus sit, ut juberet proximum quemque insurgere gladiis in necem proximi sui . Magnum est enim nullum pati absentibus damnum irrepere, non solum suavitatis, sed etiam collationis et liberalis scientiae. Quid igitur de eo sentiam, quoniam exposcis, conferendi
Abbreviated transcription (Latin):
tuȩ : quam qui amiserit. turbatur.
qui inuenerit exultat. Est & redemp¬
tio animȩ : miscdia. Redemptio eiũ
animȩ hominis. diuitiş eiꝰ: quibus
utiq fit miscdia. quȩ sumptu pau¬
peres uiuat. Fides igitur. gr̃a. Gr̃a
miscdiȩ. redemptio est animȩ: quȩ
draginȩ hoc est integro precio sum¬
mȩ plenioris expenditur. Sic enĩ
scriptum est. dicente dño ad moy¬
sen. Quod si acceperis computatio¬
nẽ filioꝵ isrł. in uisitatione. ipsoꝵ:s¬
& dabunt singuli redemptionẽ animȩs
suȩ dño. & non erit in his ruina
in uisitatione eoꝵ. Et hoc est qd
dabunt quotquot ꝑambulant rusi¬
tationẽ. didragii dimidiam partẽ.
quod est scđm didraginum scm.
uigesimi oboli didraginum: duni ⁊i¬
dia autẽ pars didragmi. illatio dño
Omĩs qui intrauerit uisitare a uign¬
ti annis & supra. dabunt illationẽ

Expanded text:
tuae, quam qui amiserit, turbatur: tuae, quam qui amiserit, turbatur: qui invenerit, exsultat. 3. Est et redemptio animae misericordia; redemptio enim animae hominis divitiae ejus, quibus utique fit misericordia, quae sumptu pauperes juvat . 778 Fides igitur, gratia, misericordia, redemptio est animae, quae drachmae, id est, integro pretio summae plenioris expenditur. Sic enim scriptum est, dicente Domino ad Moysen: Cum acceperis computationem filiorum Israel in visitatione ipsorum, dabunt singuli redemptionem animae suae Domino, et non erit in his ruina, in visitatione eorum. Et hoc est quod dabunt, quotquot perambulant visitationem, didrachmi dimidiam partem, quod est secundum didrachmum sanctum. Viginti oboli didrachmum: dimidia autem pars didrachmi illatio Domino. Omnis qui intraverit visitare a viginti annis et supra, dabunt illationem
Abbreviated transcription (Latin):
ammones fr̃ ut epłares
fabulas & sermonẽ ab¬
sentium ad int᷑pretatio¬
nem conferamꝰ oraculi
cȩlestis. interrogans me
qͥd significet illud didra¬
gmum. cuiꝰ dimidium
hebreus precipit᷑ offerre
ꝓ redemptione animȩ
suȩ Quid enĩ tã conso¬
ciabile. ꝙͣ de diuinis
reb sermonẽ conte¬
xere: Est autẽ dimi¬
diũ didragini. dra-¬
gma Redemp̃tio
autẽ animȩ. ficies. Fides gͦ. dragia.
ꝙͣ illa mulier in engłio ut legimꝰ
amissam diligent᷑ requirit. lucer¬
nam accendens. & mundans domũ
suam. Et si inuenerit. conuocat
amicas & uicinas petens congratula¬
ri eas secum. quod inuenerit. drag¬
mam quam ꝑdiderat. Nagnum
enim dampnum anime. si quis fidẽ
amiserit: uel grãm quam fidei pre.¬
cio ad quisunt sibi. Et tu ergo:
accende lucernã tuam. Lucerna
tua. oculus tuus est: ille interior
oculus. scilicet mentis. Istam lucer¬
nã accende. quȩ aceepit oleum spi¬
ritale. & lucet in tota domo tua.
Quere dragm̃a. redemptionẽ animȩ.

Expanded text:
ater, ut epistolares fabulas, et sermonem absentium ad interpretationem conferamus oraculi coelestis, interrogans me quid significet illud didrachmum, cujus dimidium Hebraeus praecipitur offerre pro redemptione animae suae . Quid enim tam consociabile, quam de divinis rebus sermonem contexere? 2. Est autem dimidium didrachmi, drachma; redemptio autem animae, fides: fides ergo drachma, quam illa mulier in Evangelio, ut legimus, amissam diligenter requirit, lucernam accendens, et mundans domum suam; et si invenerit, convocat amicas et vicinas petens congratulari eas secum, quod invenerit drachmam, quam perdiderat . Magnum enim damnum animae, si quis fidem amiserit, vel gratiam, quam fidei pretio acquisivit sibi. Et tu ergo accende lucernam tuam: Lucerna tua oculus tuus est , ille scilicet interior oculus mentis. Istam fucernam accende, quae accipit oleum spiritale, et lucet in tota domo tua. Quaere drachmam redemptionem animae
Abbreviated transcription (Latin):
te pro xp̃o legatione fungimur. ut
noueris in reuocabilia eius esse dona.
ut credas quod semper credidis łi.
nec nimio merore tuam in dubrum
adducas sententiam. quia ideo pec-¬
catum factus est dñs iħs ut tolleret
peccatũ mundi. & essemus in illo
om̃s iustitia d̃i.iam non culpȩ ob-¬
noxii. sed iustitiȩ remuneratione.
securi. Uale. & nos dilige: quia nos

Expanded text:
te pro Christo legatione fungimur ; ut noveris irrevocabilia ejus esse dona, ut credas, quod semper credidisti: nec nimio moerore tuam in dubium adducas sententiam; quia ideo peccatum factus est Dominus Jesus, ut tolleret peccatum mundi ; et essemus in illo omnes justitia Dei : jam non culpae obnoxii, sed justitiae remuneratione securi. Vale et nos dilige; quia nos
Abbreviated transcription (Latin):
tionis impedimento. Dicebatur hoc
ꝓpħȩ cum mitteretur in carcerem.
cum dimergeretur in uoraginem lu¬
ti: ubi est uerbum dm̃: ueniat. S
ille multomagis secutus est: &. id̃o
ad brauium ꝑuenit. Ideo accepit
coronam: quia non laborauit qui
sequebatur ih̃m. Non est cnĩ labor¬
in iacob: nec dolor uidebitur in isrł.
Uale & nos dilige. quia & nos aman¬
tem nr̃i. & parentem diligimus.

Expanded text:
tionis impedimento. Dicebatur hoc tionis impedimento. Dicebatur hoc prophetae, cum mitteretur in carcerem, cum demergeretur in voraginem luti: Ubi est verbum Domini? Veniat . Sed ille multo magis secutus est, et ideo ad bravium pervenit, ideo accepit coronam; quia non laboravit, qui sequebatur Jesum: Non est enim labor Jacob, nec dolor videbitur in Israel . Vale, et nos dilige; quia et nos amantem nostri, et parentem, diligimus.
Abbreviated transcription (Latin):
cum litteras accipio tu¬
as. At cum de consertu
tio nr̃o aliquos dirigis
ut fratrem nr̃m & compsbiterum
syrum tuis es ꝓsecutus litteris. ge¬
minatur lȩtitia: s utinam fructus
fuisset diuturnior. Nam statim ut
uenit recurrendum putauit. qd̃
quidem ad desiderium meum pluri¬
mum minuit. ad sui grãm multum
addidit. Nam ego diligo eos uł pres¬
biteros uł diaconos: qui cum aliqͦ
ꝓcesserint. nequaquam se patiunt᷑
a suo diutiꝰ abesse officio. Dicit e¬
nu ꝓpħa. Non laboraui sequens
post te. Ouis enim potest laborare
sequens iħm: cum ipse dicat. ueni¬
te ad me om̃s qui laboratiᷤ & onera¬
ti estis. & ego uos reficiam: Sequa¬
mur ergo ĩm semꝑ. nec desinamꝰ
Ouod si semper sequimur: nunq̃
deficimꝰ. Dat enim uires sequenti¬
bus se. Itaq quo ꝓpior uirtuti fue¬
ris: eo fortior eris. Plerumq cũ
sequimur. đr nobis ab aduersariis.
Ubi est uerbum dñi: Ueniat.
Sed nos non fatigemur sequendo.
non auertamur subdolȩ interroga¬

Expanded text:
cum litteras accipio tuas. At cum de conservitio nostro 1106 aliquos dirigis, ut fratrem nostrum et compresbyterum Syrum tuis es prosecutus litteris, geminatur laetitia. Sed utinam fructus fuisset iste diuturnior! Nam statim ut venit, recurrendum putavit: quod quidem desiderium meum plurimum minuit, ad sui gratiam multum addidit. 2. Nam ego diligo eos vel presbyteros vel diaconos, qui cum aliquo processerint, nequaquam se patiuntur a suo diutius abesse munere. Dicit enim propheta: Non laboravi sequens post te . Quis autem potest laborare sequens Jesum; cum ipse dicat: Venite ad me, omnes qui laboratis, et onerati estis, et ego vos reficiam ? Sequamur ergo Jesum semper, nec desinamus. Quod si semper sequamur, numquam deficimus; dat enim vires sequentibus se. Itaque quo propior virtuti fueris, eo fortior eris. 3. Plerumque cum sequimur, dicitur nobis ab adversariis: Ubi est verbum Domini? Veniat . Sed nos non fatigemur sequendo, non avertamur subdolae interroga
Abbreviated transcription (Latin):
Tecum sumina totiꝰ domꝰ & ꝑpetu¬
ati uocabuli uigis successio: apud
nos parca mediocritas. quȩ & de
summo pendeat & in posteriore
subsistat. Tecum igitur requies

Expanded text:
Tecum summa totius domus, et perpetuati vocabuli jugis successio: apud nos parca mediocritas, quae et de summo pendeat, et in posteriore subsistat. Tecum igitur requies
Abbreviated transcription (Latin):
uersus fluctus gub̃nas.
tene clauum fid̃i: ut
te graues huiꝰ scłi turbare nonp¬
int peellȩ. Mare quidem magn᷑a

Expanded text:
ersus fluctus gubernas. Tene clavum fidei, ut te graves hujus saeculi turbare non possint procellae. Mare 755 quidem magn
Abbreviated transcription (Latin):
mandatum in
aliquoꝵ scriptis
predicari inuenimꝰ. quod ille disci¬
pulos suos cominune atq usitatam
populo phibuerit in gredi uiã. Sed
hoc unde assumpserit. non est incog¬
nitum. Nam cum ex populo uide¬
oꝵ ut pleriq arbitrantur genusdu¬
xerit. ex eiꝰ disciplina diriuauit
etiam magisterii precepta merito¬
q magnꝰ apud philosophos habitꝰ
equalem ut arunt uix repperit
Legerat itaq in exodo moysi diui¬
no preceptum esse oraculo solue cal¬
ciamentum pedum tuoꝵ: id ctiã
preceptum ihesunaue : uidelicet
ut detrite & popuilaris uiȩ depone¬

Expanded text:
mandatum in aliquorum scriptis praedicari invenimus, quod ille discipulos suos communem atque usitatam populo prohibuerit ingredi viam. Sed hoc unde assumpserit, non est incognitum. Nam cum ex populo Judaeorum, ut plerique arbitrantur, genus duxerit, ex ejus disciplina derivavit etiam magisterii praecepta: meritoque magnus apud philosophos habitus; aequalem, ut aiunt, vix reperit. Legerat itaque in Exodo Moysi divino praeceptum esse oraculo: Solve calceamentum pedum tuorum Id etiam praeceptum Jesu Nave , videlicet ut detritae et popularis viae depone
Abbreviated transcription (Latin):
cum de affricanis reg̃s¬
sus partib in quib ꝓ¬
consularem iuris ditio¬
nem egregie repsentauit. aliquan-¬
tulos nobiscum exegisset dies: sũma
de cum abire hinc & demeare uell&:
poposcit ut utriq ur̃m scriberem.
Promisi futurum. Itaq dictaui epis¬
tolam: & utriꝰq conscriptã nomi¬
ne dedi. Postulauit alteram: dixi ad
delectaretur. nec ꝑpeti posset ut fie¬
ret uocabuloꝵ separatio quorum
affectus conueniret: idq p̾scriptũ
nr̃o muneri ut uteremur caritatis
compendio. Ouid plura: Exegit
alteram. dedi. ut neq illi negarẽ
qd̾ posceret: nec mͥ immutarẽ qd̾
in usum uenerat. Ita & ille habet
quod utriq reddat: quia id solum
pretendit. ne cum alteri redlidiss.
alteri uacuus foret. & ego uobis in¬
diuise gr̃ȩ muns sine ullo dependã
osfensionis piculo & diuisionis scru¬
pulo: cum p̾sertim ctiam hȩc forma
scriptionis apłicȩ sit ut & unꝰ ad plu¬
res ut paulus ad galathas. & duo ad
unum posfint scribere. sicut scrip¬

Expanded text:
cum de Africanis regressus partibus, in quibus proconsularem jurisdictionem egregie repraesentavit, aliquantulos nobiscum exegisset dies, summa 107 2. Deinde cum abire hinc et demeare vellet, poposcit ut utrique vestrum scriberem. Promisi futurum. Itaque dictavi epistolam, et utriusque conscriptam nomine dedi. Postulavit alteram. Dixi ad delectaretur: nec perpeti posset, ut fieret vocabulorum separatio, quorum affectus conveniret; idque praescriptum nostro muneri, ut uteremur charitatis compendio. 3. Quid plura? Exegit alteram, dedi; ut neque illi negarem, quod posceret: nec mihi immutarem, quod in usum venerat. Ita et ille habet quod utrique reddat; quia id solum praetendit, ne cum alteri reddidisset, alteri vacuus foret. Et ego vobis indivisae gratiae munus sine ullo dependam offensionis periculo, et divisionis scrupulo; cum praesertim etiam haec forma scriptionis Apostolicae sit, ut et unus ad plures, ut Paulus ad Galatas: et duo ad unum possint scribere, sicut scrip
Abbreviated transcription (Latin):
congregationẽ gen¬
tium. atq ecclesiȩ
annuntiarunt edi-¬
ficationẽ futuram.
Sed tamen quia in eccłia non so-¬
lum fortium animarum irigis
ꝓfectus. uerum etiã infirmarũ
lapsus & rursus conuersio est: ido
possumꝰ ex ꝓpheticis libris collige-¬
re. quemadmodum aut p̾clara
illa & fortis anima sine ulla gradi-¬
atur offensione: aut infirmior
labatur. aut lapsa reparet ac re¬
formet gradũ. Itaq sicut in can¬
ticis canticoꝵ beatȩ illiꝰ animȩ¬

Expanded text:
congregationem gentium, atque Ecclesiae annuntiarunt aedificationem futuram; sed tamen quia in Ecclesia non solum fortium animarum jugis profectus, verum etiam infirmarum lapsus, et rursus conversio est: ideo possumus ex propheticis libris colligere quemadmodum aut praeclara illa et fortis anima sine ulla gradiatur offensione, aut infirmior labatur, aut lapsa reparet, ac reformet gradum. 2. Itaque sicut in Canticis canticorum beatae illius anim
Abbreviated transcription (Latin):
tuȩ: quam qui amiserit. turbatur.
qui inuenerit exultat. Est & redemp¬
tio animȩ: miscdia. Redemptio enĩ
animȩ hominis. diuitis eiꝰ: quibus
utiq fit miscd̃ia. quȩ sumptu pau¬
peres uiuat. Pides igitur. gr̃a. Gr̃a
miscdiȩ. redemptio est ammȩ: quȩ
draginȩ hoc est integro precio sum¬
mȩ plenioris expenditur Sic enĩ
scriptum est. dicente dño ad moy¬
sen. Quod si acceperis computatio¬
nẽ filioꝵ isrł. in uisitatione ipsoꝵ:¬
& dabunt singuli redemptionẽ animȩs
suȩ dño. & non erit in his ruina
in uisitatione eoꝵ. Et hoc est qd̾
dabunt quotquot pambulant rusi¬
tationẽ. didragini dimidiam partẽ.
quod est scđ̾m didraginum scm.
uigesimi oboli didraginum: dumni

Expanded text:
tuae, quam qui amiserit, turbatur: tuae, quam qui amiserit, turbatur: qui invenerit, exsultat. 3. Est et redemptio animae misericordia; redemptio enim animae hominis divitiae ejus, quibus utique fit misericordia, quae sumptu pauperes juvat . 778 Fides igitur, gratia, misericordia, redemptio est animae, quae drachmae, id est, integro pretio summae plenioris expenditur. Sic enim scriptum est, dicente Domino ad Moysen: Cum acceperis computationem filiorum Israel in visitatione ipsorum, dabunt singuli redemptionem animae suae Domino, et non erit in his ruina, in visitatione eorum. Et hoc est quod dabunt, quotquot perambulant visitationem, didrachmi dimidiam partem, quod est secundum didrachmum sanctum. Viginti obol
Abbreviated transcription (Latin):
ammones fr̃ ut epłares
fabulas & sermonẽ ab¬
sentium ad int᷑pretatio¬
nem conferamꝰ oraculi
cęlestis. interrogans me
qͥd significet illud didra¬
gnum. cuiꝰ dimidium
hebreus precipit᷑ offerre
ꝓ redemptione animȩ
suȩ Quid enĩ tã conso¬
ciabile. ꝙͣ de diuinis
reb sermone conte¬
xere: Est autẽ dimi¬
diũ didragini. dra¬
gma. Redemp̃tio
autẽ animȩ. ficies. Fides gͦ. dragina.
ꝙͣ illa mulier in engłio ut legimꝰ
amissam diligent᷑ requirit. lucer¬
nam accendens. & mundans domũ
suam. Et si inuenerit. conuocat.
amicas & uicinas petens congratula¬
ri eas secum. quod inuenerit drag¬
mam quam ꝑdiderat. Nagnum
enim dampnum anime. si quis fidẽ
amiserit: uel grãm quam fidei pre.¬
cio adquisiuit sibi. Et tu ergo:
accende lucernã tuam. Lucerna
tua. oculus tuus est: ille interior
oculus. scilicet mentis: Istam lucer¬
nã accende. quȩ acecpit oleum spi¬
ritale. & lucet in tota domo tua.
Quere draginã. redemptionẽ animȩ

Expanded text:
ater, ut epistolares fabulas, et sermonem absentium ad interpretationem conferamus oraculi coelestis, interrogans me quid significet illud didrachmum, cujus dimidium Hebraeus praecipitur offerre pro redemptione animae suae . Quid enim tam consociabile, quam de divinis rebus sermonem contexere? 2. Est autem dimidium didrachmi, drachma; redemptio autem animae, fides: fides ergo drachma, quam illa mulier in Evangelio, ut legimus, amissam diligenter requirit, lucernam accendens, et mundans domum suam; et si invenerit, convocat amicas et vicinas petens congratulari eas secum, quod invenerit drachmam, quam perdiderat . Magnum enim damnum animae, si quis fidem amiserit, vel gratiam, quam fidei pretio acquisivit sibi. Et tu ergo accende lucernam tuam: Lucerna tua oculus tuus est , ille scilicet interior oculus mentis. Istam fucernam accende, quae accipit oleum spiritale, et lucet in tota domo tua. Quaere drachmam redemptionem animae
Abbreviated transcription (Latin):
cum ueteris
amoris usu
familiaris int̾
nos sermo cede.¬
retur: delectari te
insinuasti michi. cum aliquid de
pauli apł̃i scriptis corã ppło ad dis-¬
putandum assumerem. qd̃ eiꝰ ꝓfun-¬
dum in consiliis uix cõprehendatur.
sublime in sententiis. audientẽ eri-¬
gat. cisputantẽ accendat. tum qͥa
in plerisq ita se ipse suis exponat
sermonib: ut is qui tractat nichil
inueniat qd̃ adiciat suum. ac si ue¬
lit aliquid dicere. graminatici magiᷤ
qua disputatoris fungatur munere.
amicitiȩ. & quod plus est. paternȩ
gr̃ẽ amorẽ recognosco. nam uetustas
habet aliquid cum plurib consocia¬
bile. patrius amor non habet. tu qͥa¬

Expanded text:
cum veteris amoris usu familiaris inter nos sermo caederetur, delectari te insinuasti mihi, cum aliquid de Pauli apostoli scriptis coram populo ad disputandum assumerem; quod ejus profundum in consiliis vix comprehendatur, sublime in sententiis audientem erigat, disputantem accendat: tum quia in plerisque ita se ipse suis exponat sermonibus, ut is qui tractat, nihil inveniat quod adjiciat suum; ac si velit aliquid dicere, grammatici magis quam disputatoris fungatur munere. amicitiae, et quod plus est, paternae gratiae amorem recognosco nam vetustas habet aliquid cum pluribus consociabile, patrius amor non habet tum q
Abbreviated transcription (Latin):
ad me quasi
filius quesius¬
se aliquos de
te: quid sibi
uelit qd̃ tam
seuere lex im¬
mundos eos dixerit qui alieni sex-¬
us uterentur uestib. uel uiros sci¬
licet uel mulieres. Sic enim scrip¬
tum est. Non erit res uiri super
mulierem. neq induetur uir
stolam muliebrem: quia imimun¬
dus est dño omis qui fecerit hoc.
Et si uere discutias: incongrium
est quod ipsa abhorret natura.
Cur enim homo non uis uideri
esse quod natus es: Cur alienã
tibi assumis speciem: Curmenti¬
ris feminam: uel tu femina uirũ:
Sus unumquemq sexum indu¬
it natura indumentis. Deniq
diuersus usus. diuersus color. mo¬
tus. incessus. diuersȩ uires. diuer¬
sa uox est in uiro & femina: sed
etiam in reliqui generis animan¬
tib. Alia species leonis. alia leenȩ.¬
uel alia uis. alius sensus. alia tauri.
alia uitulȩ. In ceruis quoq quan¬
tu distat sexus. tantum discrepat
species: ut eos etiam eminꝰ possis

Expanded text:
ad me quasi filius quaesivisse aliquos de te, quid sibi velit quod tam severe Lex immundos eos dixerit, qui alieni sexus uterentur vestibus, vel viros scilicet vel mulieres; sic enim scriptum est: Non erit res viri super mulierem, neque inductur vir stolam muliebrem; quia immundus est Domino omnis, qui fecerit haec . 2. Et si vere discutias, incongruum est, quod ipsa etiam abhorret natura. Cur enim homo non vis videri esse, quod natus es? cur alienam tibi assumis speciem? cur mentiris feminam: vel tu, femina, virum? Suis unumquemque sexum induit natura indumentis. Denique diversus usus, diversus color, motus, incessus, diversae vires, diversa vox est in viro et femina. 3. Sed etiam in reliqui generis animantibus alia species leonis, alia leaenae, alia vis, alius sonus: alia tauri, alia vitulae. In cervis quoque quantum distat sexus, tantum discrepat species; ut eos etiam eminus possis
Abbreviated transcription (Latin):
etiam id negare quod sepe. etiam in
multos defluit. non tam amoris uisu
nos quidem preterire debemꝰ.
pretercundum dñs non putauit
presertim cum a generatione ces¬

Expanded text:
etiam id negare, quod saepe etiam in multos defluit, non tam amoris usu, nos quidem praeterire debemus, quem praetereundum Dominus non putavit; praesertim cum a generatione c
Abbreviated transcription (Latin):
sione. si non illis ce¬
dant pro studio.
uoluntarie officio desistant. Qd̃
in alio genere hominum tolerabi¬
le: in his uero qui rei diuinȩ inten¬
dunt plenum doloris. Sunt enĩ
aliqui in clericoꝵ munere: quib
mimicus obrepere. studet. si alias
eos non poterit circumuenire: ut
lesis huiusmodi inferat cogitatio¬
nes. Quid michi ꝓdest in clero ma¬
nere. subire iniurias. labores ꝑpcti:
quasi non possit ager ms me. pas-¬
cere: aut si ager desit. quasi aliter
exercere sumptum non queam:
ltaq huiusmodi cogitationib: cti

Expanded text:
sione, si non illis cedant pro studio voluntaria, officio desistant: quod in alio genere hominum tolerabile, in iis vero qui rei divinae intendunt, plenum doloris. 2. Sunt enim aliqui in clericorum munere, quibus inimicus obrepere studet, si alias eos non potuerit circumvenire, ut laesis hujusmodi 1098 inserat cogitationes. Quid mihi prodest in clero manere, subire injurias, labores perpeti, quasi non possit ager meus me pascere, aut si ager desit, quasi aliter exercere sumptum non queam? Itaque hujusmodi cogitationibus eti
Abbreviated transcription (Latin):
tunc mentẽ ei nr̃am aperimo: tunc
amictum fratidis ex tuimꝰ. Solus
erat. adam quando in paradyso con¬
stirutus est: solus erat & quando
ad imaginem di factus est: s non
erat solus quando de paradyso ciec¬
tois est. Solus erat dñs iħc: quando
mundum redemit. Non enim lega¬
tus neq nuntiꝰ : sed ipse dñs solus
saltum fecit ppłm suum. & si nũ¬
quam solus est ille. in quo pater
semꝑ est. Unde & nos solisimꝰ. ut
dñs nobiscum sit: Uale. & nos dili¬
ge: quia nos te diligimus:¬

Expanded text:
tunc mentem ei nostram aperimus, tunc amictum fraudis exuimus. Solus erat Adam, quando in paradiso constitutus est, solus erat et quando ad imaginem Dei factus est: sed non erat solus, quando de paradiso ejectus est. Solus erat Dominus Jesus, quando mundum redemit ; non enim legatus neque nuntius, sed ipse Dominus solus 993 salvum fecit populum suum: etsi numquam solus est ille, in quo Pater est semper. Unde et nos soli simus, ut Dominus nobiscum sit. Vale, et nos dilige; quia nos te diligimus
Abbreviated transcription (Latin):
natus exmaria ẽ Leo quia fosti¬
or est: uitulus. quia hostia est
Aquila quia resurrectio est
At que ita in libris singulis forma
animalium figuratur. ut unius¬
cuiusq libri series propositorum
uideatur animaliũ. aut natunre.
aut uistuti. aut gartiae. aut minx¬
culo. conuenire. Quae lic&omnia
in omnibus sint: tamen plenitudo
singularum. ostum hominis
alius descripsit uberius. mores
quoq: hominis prreceptis

Expanded text:
natus ex Maria est, leo, quia fortinatus ex Maria est, leo, quia fortis est, uitulus, quia hostia est, aquila, quia resurAtque ita in libris singulis forma animalium figuratur, ut uniuscujusque libri series popositorum videatur animalium aut naturae, aut virtuti, aut gratiae, aut miraculo convenire. Quae 1265 licet omnia in omnibus sint; tamen plenitudo ingularum. Ortum hominis alius descripsit uberius, mores quoque hominis praeceptis
Abbreviated transcription (Latin):
IN DIEBUS HERO¬
DIS REGIS IUDEAE
SACERDOS quIDÃ
NO MINETACHA¬
RI AS
Eamque historiam. plena
digestione persequitur
Vnde &iam hi qui quattuor
animalium formas quae
in apo calipsi reuelantur
Quattuor euangelii libros
intellegendos arbitroc¬
tisunt : Hunc librum
uolunt uituli specie figu¬
roxri : Vitulus enim. sacer¬
dotalis est uic tima
Et bene congruit uitu lo
hic euangelii liber. qui
a sacerdotibus incoauit.
& consũ mauit inuitulo
ui omnium peccata suscipiens.
prototius mundi uita ẽ immolatus
Sacerdo talis enim & ille uitulus
idem quippe & uitulus & sacerdos:
Sacerdos quia propitia torest nr̃t̃
ad uocatum enimipsum habemus
apud patrem. Vitulus. quia suo
sanguine nosredemit. Et bene
accidit ut qñm euangelii librum
secundum mattheum diximus. ẽẽ
moraelemopinio huiuscemodi
non pracetermit tere tur
Mores enimproprie dicuntur humani.
pleriq tamen putant ipsum dñm
quattuor formis animaliũ figureri
Quodidem homo idem leo idem
uitulus idemaquila. Homo quia

Expanded text:
in diebus Herodis regis Iudaeae sacerdos quidam nomine Zaccharias eamque historiam plena digestione persequitur. unde etiam hi qui quattuor animalium formas quae in Apocalypsi reuelantur quattuor euangelii libros intellegendos arbitrati sunt hunc librum uolunt uituli specie figurari; uitulus enim sacerdotalis est uictima. et bene congruit uitulo hic euangelii liber, quia a sacerdotibus inchoauit et consummauit in uitulo, ui omnium peccata suscipiens pro totius mundi uita est inmolatus; sacerdotalis enim est ille uitulus. idem quippe et uitulus et sacerdos: sacerdos, quia propitiator est noster — aduocatum enim ipsum habemus aput patrem — uitulus, quia suo sanguine nos diluit et redemit et bene accidit, ut quoniam euangelii librum secundum Matthaeum diximus esse moralem, opinio huiuscemodi non praetermitteretur; mores enim proprie dicuntur humani. plerique tamen putant ipsum dominquattuor formis animalium figurari, quod idem homo, idem leo, idem uitulus, idem aquila: homo, quia
Abbreviated transcription (Latin):
IU
RIINEUANCELTILIBRUM
quEO LUICAS SANCTUS
PleNiore quodam
modo rerum docmi¬
UICARUM DISTINCTI¬
OXE DIGESSIT STILuM
dum putamus. Est
ENIM HISTORICUSI
NAMLICEISCRIPTURA
DIUINA MUNDANA EIET
oiscipliuim. quoor
maiore fucata
quacr erum nxtiont
SubNIXasrtatacre con

Expanded text:
i in euangelii librum, quem Lucas sanctus pleniore 11262 quodam modo rerum dominicarum distinctione digessit, stilum dum putamus; est enim historicus. nam licet scriptura diuina mundanae disciplinam, quod maiore fucata quam rerum ratione subnixa sit, tamen
Abbreviated transcription (French):
RIINEUANCELILIBRUM
qUEO LUCAS SANCTUS
PLENore quodam
MODO Rerum dom¬
UCARUM DISTINCTI¬
ONE DIGESSIT STILuM
ipsuet prius ΕxΡΟΝEΝ¬
dum putamus. Est
ENIM HISTORICUSI
NAMLICEISCRIPIURA
DIUINA MUNDANA EIOS
Euacuersantnaci
maiore fucata
quacr erumo ratiore
SuB NIXASITu a crt son

Expanded text:
ri in euangelii librum, quem Lucas sanctus pleniore 11262 quodam modo rerum dominicarum distinctione digessit, stilum ipsum prius exponendum putamus; est enim historicus. nam licet scriptura diuina mundanae euacuet sapientiae maiore fucata quam rerum ratione subnixa sit, tamen
Abbreviated transcription (Latin):
titanum scripturr conproce¬
henderit. Si ergo ulixem
illum post decem annorum
exilia quibus bellatum inilioẽ.
postxui erroris annos
festinantem ad patriam loto¬
fagi suauitate bacarũ tenere
potuerunt. si hosti alchi noi
re tardarunt. si postremo
si renes tantu uocis in lectum
tibi dñs. Nolitimere indul¬
genti dño. peccatũ fateri
Nolitimere &iam quae tua
sunt dño deferre. qui a
quaesua sunt nobis ille
concessit Nescit inui¬
dere. Nescit eripere.
nescit auferre. Vides
quam bonus dñs. qui tan¬
tum tribuit hominibus.
ut uiuificandi habeant
potes tatem¬

Expanded text:
Titanum scriptura conpreTitanum scriptura conprehenderit - si ergo Ulixem illum post decem annorum exilia, quibus bellatum in Ilio est, decemque erroris annos festinantem ad patriam Lotophagi suauitate bacarum tenere potuerunt, si horti Alcinoi retardarunt, si postremo Sirenes cantu uocis inlectum timere. <noli timere> indulgenti domino peccatum fateri, noli timere etiam quae tua sunt domino deferre, quia quae sua sunt nobis ille concessit. nescit inuidere, nescit eripere, nescit auferre. uides quam bonus dominus, qui tantum tribuit hominibus, ut uiuificandi habeant potestatem
Abbreviated transcription (Latin):
AB SUR DUM OPINOR
DECENERATIONE DÑI
COÑFECIMUS OPUS
CERTE INFRUCTUOSUM
NONFUIT. DO MIACIS¬
DIUTIUS IN HERERE
MAIORIBUS
Namsihi quimagnũ mare
litoneli panrnt nauigati¬
one transmittere. altiores
conpendium cursus. Itidem
utnos fiduciae infirmitate
uitantes. agrum & turbis
litore deductas. capti loco¬
rum decore fraequenter
inui sunt Quanto magis
nos intanto non elementorũ
sed gestorum caelestium sit.
nauigatĩonis taedio fatigatus
fastidii uomitum tenere non
possit Ceste si qui sintutae
imrtis uitia infida perspex¬
erit. tam quam fiequent
librorum postu obiecto lic&
ut aurium uela deponat lec¬
tionis anchonem figat. non
uid&ur deseruis se nauigium
sed confecisse cur sum
Qui descendit inpostu & plerisq
locis fostasse amoenitas
locorum ipsa inuit& prac&er¬
meantem Nam siulixem
illum ut fabulȩ ferunt : lic&
& proph&a dixerit habita¬
bunt in ea filia esi renum
& si non dixiss& proph&a.
nemo tamen iure repracehen¬
derit cum &gigantas & uallẽ

Expanded text:
absurdum, opinor, de generatione Domini confecimus opus: certe infructuosum non fuit Domidiutius inhaerere maioribus. nam si hi qui magnum mare litorali parant nauigatione transmittere altioris conpendium cursus itidem ut nos fiduciae infirmitate uitantes agrum et urbes litore deductas capti locorum decore frequenter inuisunt, quanto magis nos in tanto non elementorum, sed gestorum caelestium siti nauigationis taedio fatigatus fastidii uomitum tenere non possit. certe si quis intutae ratis uitia infida perspexerit, tamquam frequenti librorum portu obiecto licet ut aurium uela deponat, lectionis ancoram figat. non uidetur deseruisse nauigium, sed confecisse cursum qui de- descendit in portum. et plerisque locis fortasse amoenitas locorum ipsa inuitet praetermeantem. nam si Ulixem illum, ut fabulae ferunt - licet et propheta dixerit: habitabunt in ea filiae Sirenum, et si non dixisset propheta, nemo tamen iure reprehenderet, cum et gigantas et uallem
Abbreviated transcription (Latin):
neminem mouere deb&
quod ita scriptum est. quipu¬
tabatur. eẽ. filius ioseph
Bene enimputabatur quina¬
tura nonerat. sed ideo puta¬
batur quia eum maria quae
io seph uiro suo ertet desponsata
genenuert Sic enim
habes Nonne hic ẽ ioseph
filius fabri Diximus suprte
quanatione peruirginẽ. dixi

Expanded text:
nem mouere debet quod ita scriptum est: qui putabatur esse filius Joseph. bene enim putabatur, quia natura non erat, sed ideo putabatur, quia eum Maria, quae Ioseph uiro suo erat desponsata, generauerat; sic enim habes: nonne hic est filius Ioseph fabri? diximus supra qua ration