comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dit ei. & rursũ post annos.tͦ. centũ .xi. pp
nos ne origenis laqueis capiam᷑. habere ha¬
mine̾ imaginẽ & similitu dinẽ dĩ. Naͣ cũ s̾
lingua hominu̾ latiꝰ disputasset. adiecit
in stabile maluͣ. In ipsa benedicimꝰ d̃m ꝙ
̾patrẽ. & in ipsa maledicimꝰ homines qͥ ad¬
imagine̾ & similitudine̾ dĩ facti sunt.
Pauiꝰ qͦ uas electionis & qͥ doctͣnã euan¬
gelicã sua pͣdicatione cõpleuit. docet
nos qd̃ homo adimagine̾ & similituoi¬
nẽ dĩ. cͣditꝰ sit dicens. Uir ñ debet nutre
comã cũ gła & imago dĩ sit. imaginẽsim¬
plicit᷑ suo appellans nomine similitudi¬
nẽ aũ głe sua appellatione significans
tura scã si reꝑirẽ dicebas posse suffi¬
cere. ecce septẽ testi monia dedimnis.
Qs gͦ sustinebit ori i genis in eptias
ut ñ grauiꝰ aliqͥo lo & quar. & similis
efficiar: uł ipsi t discipłis eiꝰ qui audent
inꝑiculo animȩ suȩ asserere qd̾ cũq es
in buccã uenerit. & magis iubere abi

Expanded text:
dit ei. et rursum post annos mille CXI plus nos, ne Origenis laqueis capiamur, habere hominem imaginem et similitudinem dei. nam cum de lingua hominum latius disputasset, adiecit: instabile malum: in ipsa benedicimus deum et patrem et in ipsa maledicimus homines, qui ad similitudinem dei conditi sunt. Paulus quoque, uas electionis et qui doctrinam euangelicam sua praedicatione conpleuit, docet nos, quod homo ad imaginem et similitudinem dei conditus sit, dicens: uir non debet nutrire comam, cum gloria et imago dei sit, imaginem simpliciter suo appellans nomine, similitudinem autem gloriae appellatione significans. ptura sancta si repperirem, dicebas posse sufficere, ecce septem testimonia dedimus. quis ergo sustinebit Origenis ineptias? ut non grauius aliquid loquar et similis efficiar uel ipsi uel discipulis eius, qui audent in periculo animae suae adserere, quodcumque eis in buccam uenerit, et magis iubere deo
Abbreviated transcription (Latin):
& familia rissimi incredibiles ne̾ in uniemas
consolante conscientia. & quẽadmo dũ ułꝰ
iactitat. ut q̃d ã quibusda forsitan credilł
in sinistris armis deputes. qͥb ñ minꝰ qua
dextris contra diabolũ dunicat᷑  Uerũpa¬
men cillũ maluerim aliqͦ mͦ mitiorẽ. qua tł
isto mͦ armatiore̾. Hoc magnũ & miraculul
triste est. ex amicitũis talib ad has inimiod¬
as puenisse. letũ erit & multo mauis. exininici
a aube ad pristinã concoroiã reĩttisse. uxxuii

Expanded text:
et familiarissimi incredibiles nunc inimicitias et familiarissimi incredibiles nunc inimicitias consolante conscientia et quem ad modum, uel quod iactitat uel quod a quibusdam forsitan creditur, in sinistris armis deputes, quibus non minus quam dextris contra diabolum dimicatur? uerum tamen illum maluerim aliquo modo mitiorem quam te isto modo armatiorem. hoc magnum et triste miraculum est ex amicitiis talibus ad has inimicitias peruenisse. laetum erit et multo maius ei inimicitiis talibus ad pristinam concordiam reuertisse. LXX
Abbreviated transcription (Latin):
ritas ẽ. & qui manet in caritate. in do manot¬
&̃ ds in eo. Quẽ si deseruerit. tantũ fatiat nar¬
se eͣ dolorẽ. qͣntũ manens fecerat gaudiũ u¬
rũtamͣ ex amieo intimo factꝰ inuncꝰ. quȩrat
sibi potiꝰ q̃d fingat astutꝰ. non inueniat q̃
ꝓdat iratꝰ. Hoc auͣ ita unusqͥsq facile asseqͥte
ñ occultando qd fecerit. s ñ faciendo qd occil¬
tare uelit. Qd̾ nusedĩa dĩ bonis pũsq eon¬
cedit. ut intͣ amicos qͦsubet futuros liberi
securiq uersent᷑. aliena peccata sibi coͣmis¬
sa. ñ ꝓdant. quȩ ꝓdi timent ipsi. nulla cõ¬
mittant. Cũ enĩ falsum qͥd ã maledieo finge̾
aut omĩno ñ credit᷑. aut certe integra salire
sola fama uexat᷑. Q. d̃ auͣ malũ ꝑpetrat᷑. hohis
ẽ intimꝰ. etiã si nulliꝰ intima loqͣcitate aut ite
uulget᷑. Qua ꝓptͣ qͥs prudentiũ ñ uideat
etiã tu quã tolerabilit᷑ feras amicissimi qͥnb

Expanded text:
ritas est et, qui manet in caritate, in deo manetritas est et, qui manet in caritate, in deo manet; quem si deseruerit, tantum faciat necesse est dolorem, quantum manens fecerat gaudium. uerum tamen ex amico intimo factus inimicus quaerat sibi potius, quod fingat astutus, non inueniat, quod prodat iratus. hoc autem unusquisque facile adsequitur non occultando, quod fecerit, sed non faciendo, quod occultari uelit. quod misericordia dei bonis piisque concedit, ut inter amicos quoslibet futuros liberi securique uersentur, aliena peccata sibi commissa non prodant, quae prodi timeant, ipsi nulla committant. cum enim falsum quid a maledico fingitur, aut omnino, non creditur aut certe integra salute sola fama uexatur; quod autem malam perpetratur, hostis est intimus, etiam si nullius intimi loquacitate aut lite uulgetur. quapropter quis prudentium non uideat, etiam tu quam tolerabiliter feras amicissimi quondam
Abbreviated transcription (Latin):
iniuria conabor asserere. Qd̃ aũ ꝑtinet ad
offensionẽ tuã. cũ te indignatũ sensero. niehis
aliud quã ueniã dep̃cabor. Nec omĩno arbip
te succensere potuisse. nͥ aut hoc dicerẽ q
ñ debui. aut sic ñ dicerẽ ut debui. qͥa nec mi¬
ror minꝰ nos scire inuicẽ quã scimͣ a conumos¬
tissimis & familiarissimis nr̃is in quoꝵ ego
caritatẽ fateor facile me totũ ꝓicio. pͣsertim
fatigatũ scandalis scłi. & in ea sine ulla soli¬
citudine reqͥesco. Dm̃ qͥppe illic ẽẽ sentio. inqũ
me securꝰ ꝓicio. & in qͦ securuis reqͥesco. nec in haomuu
securitate crastinũ illud humane fragilitatis inru
de quo superiꝰ gemui. omĩno formido. Cũ eni
hominẽ xpĩana caritate flagrantẽ atq mͥ
fidelẽ amicũ factũ eͣe sentio: quicqͥd consiloꝵ¬
ei meoꝵ cogitationũq cõmitto. ñ homini cõ¬
mitto. s illi in qͦ manet ut talis sit. Ds̃ eni ca¬

Expanded text:
iniuria conabor adserere. quod autem pertinet ad iniuria conabor adserere. quod autem pertinet ad offensionem tuam. cum te indignatum sensero, nihil aliud quam ueniam deprecabor. Nec omnino arbitror te suscensere potuisse, nisi aut hoc dicerem, quod non debui, aut non sic dicerem, ut debui, quia nec miror minus nos scire inuicem, quam scimur a coniunctissimis et familiarissimis nostris. in quorum ego caritatem, fateor, facile me totum proicio praesertim fatigatum scandalis saeculi et in ea sine ulla sollicitudine requiesco. deum quippe illic esse sentio, in quem me securus proicio et in quo securas requiesco. nec in hac mea securitate crastinum illud humanae fragilitatis incertum, de quo superius gemui, omnino formido. cum enim hominem Christiana caritate flagrantem eaque mihi fidelem amicum factam esse sentio, quicquid ei consiliorum meorum cogitationumque committo, non homini committo, sed illi, in quo manet, ut talis sit. deus enim ca
Abbreviated transcription (Latin):
diȩ corda nr̃a pascant᷑. F̃iat. Siauͣ ñ possuͣ
dicere qͥd mͥ emendanduͣ uideat᷑ in scrip¬
turis tuis. nec tu in meis. nͥ cuͣ suspicios e¬
nȩ inuidiȩ aut lesione anuoitiȩ. quiesca¬
mus abhis. & nr̃e uitȩ salutiq parcamꝰ. Mi¬
nus certe asseqͣtur illa scientia quȩ inflat
dũ nͣ offendat᷑ illa quȩ ȩdificat. Ego me
longe ẽẽ sentio ab illa ꝑfectione de qua
scriptũ eͣ. si qͥs in uerbo nͣ offendit. hic ꝑ¬
fectꝰ ẽ uir. s plane in dĩ miscđia puto
me posse facile abste petere ueniã. si qͥd
offendi. &d mͥ aꝑire debes. ut cũ te auoie¬
ro lucreris frẽm tuũ. Neq emͣ qͥa hoc ꝓp¬
tͣ longinqͥtatẽ terrarũ ñ potes facere
int᷑ me & te. ꝓpterea debes sinere erra¬
re me Prorsus. q̃d ad ipsas res qͦs nosse uolunꝰ
aitinet. si qͥd ueri me tenere uł scio. uł creds.
ł puto in qͦ tu alit̾ sentis. qͣntũ d̃s dãt sine tua

Expanded text:
diae corda nostra pascantur, fiat; si autem non possum diae corda nostra pascantur, fiat; si autem non possum dicere, qtis tuis, nec tu in meis, nisi cum suspicione invidiae, aut laesione amicitiae; quiescamus ab his, et nostrae vitae salutique parcamus. MINUS CERTE assequatur illa quae inflat, dum non offendatur illa quae aedificat. Ego me longe esse sentio ab illa perfectione, de qua scriptum est: Si quis in verbo non offendit, hic perfectus est vir . Sed plane in Dei misericordia puto me posse facile abs te petere veniam, si quid offendi quod mihi aperire debes; ut cum te audiero, lucreris fratrem tuum . Neque enim quia hoc propter longinquitatem terrarum non potes facere inter me et te, propterea debes sinere errare me. prorsus, quod ad ipsas res; quas nosse uolumus, adtinet, si quid ueri me tenere uel scio uel credo uel puto, in quo tu aliter sentis, quantum dat dominus, sine tua
Abbreviated transcription (Latin):
nominis suꝑ terrã. Neumͥ. qͥ uos alicubi si¬
mul inuenire ñ possũ. Forte ut moueor. ut
doleo. ut timeo pciderẽ ad pedes urõs. fle¬
rẽ qͣntũ ualere̾. rogarẽ qͣntũ amarẽ. nunc
ne deuob̃ ea conscribendo spargatis quȩ
qͣndoq concordantes delere ñ poteritis qͥ
nc̃ concordare nolitis. aut quȩ concordes le¬
gere timeatis. ne iterũ litigetis. Ueruͣ di
co caritati tuȩ nichil me magis quã hoc
exemplũ timuisse. cũ quęsa ad me in epsa
tua legerẽ. tuȩ indignationis inditia . ñ tã
illa de entello & de boue lasso ubimͥ hila¬
rit᷑ iocari qͣm iracunde minari uisus es.
quã illud ãd serio te scripsisse satis apparet.
unde supra locutꝰ suͣ plus fortasse quã de¬
bui. s nͣ plus quã timui. ubi ais te. ne forte
lesus iustę ex postulares. Rogo te si fieri
potest. ut intͣ nos quęramꝰ & disseramus
aliqͥd. qͦ sine amaritudine animȩ & discor¬

Expanded text:
humana super terram. ei mihi, qui uos alicubi sihumana super terram. ei mihi, qui uos alicubi simul inuenire non possum! forte, ut moueor. ut doleo, ut timeo, prociderem ad pedes uestros, flerem. quantum ualerem, rogarem, quantum amarem, nunc ne de vobis ea conscribendo spargatis, quae quandoque concordantes delere non poteritis, qui nunc concordare nolitis; aut quae concordes legere timeatis, ne iterum co caritati tuae nihil me magis quam hoc exemplum tremuisse, cum quaedam ad me in epistula tua legerem tuae indignationis indicia, non tam illa de Entello et de boue lasso, ubi mihi hilariter iocari quam iracunde minari uisus es, quam illud, quod serio te scripsisse satis apparet — unde supra locutus sum plus fortasse; quam debui, sed non plus, quam timui —, ubi aisti: ne forte laesus iuste expostulares. rogo te, si fieri potest, ut inter nos quaeramus et disseramus aliquid, quo sine amaritudine discor
Abbreviated transcription (Latin):
sima. & ea faciã uicissim mea utinã mere¬
mͦ conplęxis tuos & collatione mutua ł
doceremꝰ aliqͣ. uł disceremꝰ. si tamͣ eͣe ullo
modo posset. q̃d ego te docerẽ. In his autẽ
uerb̃ nͣ iã tuis tantũ s etiaͣ meis. ubi delec¬
tor ꝙ reficior. & ipso quãus pendente &
nͣ attingente utriꝰq nrm desiderio nͣ par.¬
ua exparte consolor. ibi rursus acerrimis
doloris stimulis ferior. dũ cogito intͣ uos
qͥb d̾s hoc ipsũ qd̃ ut̃q nrm optauit lar¬
gũ plixũq concesserat. ut coniunctissimi
& familiarissimi mella scripturarũ scã-¬
rũ paritͣ lamberetis. sic tante amaritudi¬
ubi. nͭ homini formidandũ. cũ eo tempore qͦ
abiectis iã sarcinis secularib iã expediti dñm
sequebamini. & in ea terra inuebatis simul
in qͦ dñs hunis pedib ambulans pace̾ meã
inꝗt do uobis. pacẽ meã relinqͦ uobis. uiris
etatȩ maturis. & in eloqͥo dñi habitantib uo¬
bis accidere potuerit: Uere tẽtatio eͣ uita

Expanded text:
utinam mereremur complexus tuos et conlatione mutua uel doceremus aliqua uel disceremus, si tamen esse ullo modo posset, quod ego te docerem ! In his autem uerbis non iam tuis tantum, sed etiam meis ubi delector et reficior et ipso quamuis pendente et non adtingente utriusque nostrum desiderio non parua ex parte consolor, ibi rursus acerrimis doloris stimulis fodior, dum cogito inter uos, quibus deus hoc ipsum, quod uterque nostrum optauit, largum prolixumque concesserat, ut coniunctissimi et familiarissimi mella scripturarum sanctarum pariter lamberetis, tantae amaritudicui non homini formidandam, cum eo tempore, quo abiectis iam sarcinis saecularibus iam expediti dominum sequebamini et in ea terra uiuebatis simul, in qua dominus humanis pedibus ambulans: pacem meam, inquit, d o uobis, pacem meam relinquo uobis, uiris aetate maturis et in eloquio domini habitantibus uobis accidere potuit. uere temptatio est uita
Abbreviated transcription (Latin):
s si ubi res naturalit̾ obscura nr̃m modi¬
lũ uincit. & apte diuina scriptura nͣ sibi¬
nit: temere hinc aliqͥd definire human
cimꝰ nasci. siuȩ anima. siue corpore. doi
scd̃m originale peccatũ ueteres nascum
ideo baptismate renouant᷑. Aliqͥd gͦ om
comperi. Nã hũ qͥ nouas sine ulla ꝓpi¬
ne assert᷑ animas fieri intͣ testimon
qͥb id nitunt᷑ ostendere. ponunt etiãs
duo. quȩ pauloante cõmemoraui. qͥ fim¬
spm hominis in ipso. & qͥ finxit singilla
corda hominũ. de quib uides quẽat¬
du possit ã resistentib responderi. uri
enĩ cũ fingit exalio fingat. an ex nieha
incertũ ẽ. Illud tam̃ int̾ cȩtera testimi¬
a uidet᷑ eẽ prȩcipuũ q̃d in libro ȩccia¬

Expanded text:
t? sed ubi res naturaliter obscura nostrum modut? sed ubi res naturaliter obscura nostrum modulum uincit et aperta diuina scriptura non subuenit, temere hinc aliquid definire humanadicimus nasci siue anima sine corpore; at uero secundum originale peccatum ueteres nascuntur, ideo baptismate renouantur. Aliquid ergo certum comperi. nam hi, qui nouas sine ulla propagine adserunt animas fieri, inter testimonia, quibus id nituntur ostendere, ponunt etiam illa duo, quae paulo ante commemoraui: Qui fim hominis in ipso; et: Qui finxit singillatim corda hominum; de quibus vides quemadmodum possit a resistentibus responderi: utrum enim cum fingit, ex alio fingat, an ex nihilo, incertum est. Illud tamen inter caetera testimonium videtur esse praecipuum, quod in libro
Abbreviated transcription (Latin):
di de hacre multa quȩrant᷑. quȩ nullo sensu
carnis ꝓbari possunt & ã nr̃aͣ experientia lon¬
ge remota stͣ. atq in abditissimis nature sinib
iatent. ñ erubescendũ ẽ homini confe̾teri se
nescire q̃d nescit. ne dũ se scire mentit᷑. nũqͣm
scire mereat᷑. Qͥs aũ negat nͣ uniꝰ tantũ s oĩs
animę creatorẽ d̃m ait factorẽ. nͥ qͥ elocͥus
guitate ꝑ ꝓpħam dicit᷑ Omnẽ flatũ ego so
animas uidelicet intelligi uolens. qd uer¬
ba consequentia manifestant. Nonttaq inꝰ̃
quẽ facto ex tͣra homini pͥmo inspirauit.
omnẽ flatũ ipse fecit. ipse ad huc facͣ. Qus¬
rit᷑ tam̃ utrũ omnẽ flatũ ex uno illo f
sicͣ omnẽ corpꝰ hominis ex uno illo corpor
fac̃. an uͦ noua quidẽ corpora faciat erin
animas aũ nouas ex nichilo. Ql s enĩ cong
suis originib genera rerũ & iaͣ de semins
fac̃. nͥ qui ipsa semina sine seminib fact¬

Expanded text:
di de hac re multa quaeruntur. quae nullo sensu di de hac re multa quaeruntur. quae nullo sensu carnis explorari possunt et a nostra experientia longe remota sunt atque in abditissimis naturae sinibus latent, non erubescendum est homini confiteri se nescire. quod nescit, ne, dum se scire mentitur. numquam scire mereatur. quis autem negat non unius tantum sed omnis animae creatorem deum atque factorem, nisi qui eius guitate per prophetam dicit, Omnem flatum ego feci ; animas videlicet intelligi volens, quod verba consequentia manifestant Non itaque unum quem facto ex terra homini primo inspiravit, sed omnem flatum ipse fecit, ipse adhuc facit. Quaeritur tamen utrum omnem flatum ex illo uno flatu, sicut omne corpus hominis ex uno illo corpore, faciat: an vero nova quidem corpora faciat ex uno, animas autem novas ex nihilo. Quis enim congrua suis originibus genera rerum etiam de seminibus facit, nisi qui ipsa semina sine seminibus fec
Abbreviated transcription (Latin):
ne corporis lateat. cũ aũ fluunt irrita sine
ullis conceptib senuna. utrũ semͣ animȩ nͣ si¬
mul exeat. an sũma cęleritate atq athomo
tẽporis unde exierat recurrat anpereat.
& si perit. qͦmͦ ipsa cuiꝰ mortale sem̃ ẽ immor¬
talis ẽ anima. an immortalitatẽ tcͣ accipit
qͣndo format᷑ ut uiuat. sic̃ iustitia qͣndo for¬
mat᷑ ut sapiatͤ. eo pacto ds̃ eã fingat in homi¬
ne̾.etiã si anima seminalit᷑ trahatur ex ani¬
ma. sic̃ fingit in homine corporimbra. quãuis
corpus seminalit̃ trahat᷑ excorpore. Si enĩ &.
iã spũalis creatura ñ fingeret᷑ ã dõ. nͣ scriptũ
legit᷑. qͥ finx̃ singillatim corda eoꝵ. Si ꝑ corda
significatȩ sunt animȩ. fingi eas posse qͥs dubitet.ᷤᷤ
S̾ querit᷑: utrũ ex una anima hominis pͥmi
sc̃ fingit singillatim faties hominũ. exunota¬
m̃ corpore hominis pͥmi. Cũ hȩc atq huiꝰmo¬

Expanded text:
ne corporis lateat: cum autem fluunt inrita sine ne corporis lateat: cum autem fluunt inrita sine ullis conceptibus semina. utrum semen ani- Illae non simul exeat, an summa celeritate atque atomo temporis, unde exierat, recurrat, an pereat; et si perit, quo modo ipsa, cuius mortale semen est, inmortalis est anima, an inmortalitatem tunc accipit, quando formatur, ut uiuat, sicut iustitiam, quando formatur, ut sapiat; et quo pacto deus eam fingat in homine, etiamsi anima seminaliter trahatur ex anima, sicut fingit in homine corporis membra, quamuis corpus seminaliter trahatur ex corpore. si enim non etiam spiritalis creatura fingeretur a deo, non scriptum legitur: Qui finxit singillatim corda hominum, si per corda significatae sunt animae. fingi eas posse quis dubitet? sed quaeritur, utrum ex una anima hominis primi, sicut fingit singillatim facies hominum ex uno tamen corpore hominis primi. Cum haec atque huius mo
Abbreviated transcription (Latin):
trahi dict̃. si tͣtulliani opimonẽ sequunt᷑. ꝓfecto
eas nͣ̃ sp̃s s corpora ẽẽ content ꝙ corpulentis
seminib ex oriri. & puẽrsiꝰ dͥo dici potest:Slecr
hootert allianũ sõmasse mirandũ ẽ. q etiã ipsũ
pnsa a corde atq ore xꝑiano quisqͥs aĩãm sicutiẽ non
q̃d om̃s animas etiã paruuloꝵ qͦs ȩccłia ñ utiq
in falsa s inuera peccatoꝵ remissione baptirat.
uera fides pͣdicat trahere originale pecca¬
tũ. ꝓpͥa pͥmi hominis noluntate cõmissũ. &
in om̃s posteros generatione transmissũ.
fus cophendit humanꝰ quonãm tãquã lu¬
cerna de lucerna accendat᷑. & sine detrim¬
to alterł alt̾ inde ignis existat. sic anima s̃
anima parentis fiat in plem. ł traducatur ĩ ꝓlem.
utrũ incorporeũ semen aĩe sua qͣda oculta⁊ ĩnsibili
uia seorsũ ex patre currat in matrẽ. cũ sit con¬
crptus infeminã. anq̃d ẽ incredibiliꝰ in semi¬

Expanded text:
trahi dicunt, si Tertulliani opinionem sequuntur, profecto trahi dicunt, si Tertulliani opinionem sequuntur, profecto eas non spiritus, sed corpora esse contendunt, et corpulentis seminibus exoriri: quo perversius quid dici potest? Neque hoc Tertullianum somniasse mirandum est, qui etiam ipsum pulsa a corde atque ore christiano, quisquis animam, sicuti est, non quod omnes animas etiam paruulorum, quos ecclesia non utique in falsa sed in uera peccatorum remissione baptizat, uera fides praedicat trahere originale peccatum propria primi hominis uoluntate commissum et in omnes posteros generatione transmissum sus comprehendit humanus. quonam modo. tamquam lucerna de lucerna accendatur et sine detrimento alterius alter inde ignis existat. sic anima de anima parentis fiat in prole uel traducatur in prolem. utrum incorporeum semen animae sua quadam occulta et inuisibili uia seorsum ei patre currat in matrem, cum tit conceptus in femina. an. quod est incredibilius, in semi
Abbreviated transcription (Latin):
nationis auctorẽ. ꝙ si inueneris q̃d te quę¬
rere ammonui. q̃d ipse fateor ad huc ñ inue¬
ni. defende qnͣtũ potes atq assere ani marũ
infantiũ eiꝰ modi ẽẽ nouitatẽ. ut nulla ꝓpa¬
gatione ducant᷑. & nobiscũ qd̃ inueneris
fratͣna dilectione cũmunica. Si au nͣ inue¬
neris qͣre ut qͣndo fiant animȩ infantiũ
peccatrices. & nichil in se ipsis habentes ma¬
utiȩ aqͦ cogant᷑ exacda trahere unde dãp¬
nentur cum eas credas non ex illa peccatrice ꝓpagas
se dño uasa atq insomptes includi carne peccĩ
nec sic iã temere in aliã sententiã tua deflec¬
tat᷑ assentio. ut eas ex illa una credas ꝓpagan¬
do traduci. ne forte alius inuenire possit. q̃d ip¬
se ñ possis. aut aliqͥd inuenia ᷤ qd̾ ncͣ nͣ potueris.
slãꝙ illi qͥ anunas ex illa ꝓpagari assertͣ quã
as homini pͥmo dedit. atq ita eas ex parentib

Expanded text:
nationis auctorem. et si inueneris, quod te quaenationis auctorem. et si inueneris, quod te quaerere admonui, quod ipse adhuc, fateor, non inueni. defende, quantum potes, atque adsere animarum infantium eius modi esse nouitatem, ut nulla propagatione ducantur. et nobiscum, quod inueneris, fraterna dilectione communica. Si autem non inueneris, qua re uel quo modo fiant animae infantium peccatrices et nihil in se ipsis habentes malitiae a quo cogantur ex Adam trahere, unde damnentur, cum eas credas non ex illa prima peccatrice propagatas sed nouas atque insontes includi carne peccati, nec sic iam temere in aliam sententiam tua deflectatur assensio, ut eas ex illa una credas do traduci; ne forte alius invenire possit quod ipse non possis, aut aliquando invenias quod nunc non potueris. Nam et illi qui animas ex una propagari asserunt, quam Deus primo homini dedit, atque ita eas ex parentibus
Abbreviated transcription (Latin):
sa iustȩ dãpnationis reciperet debitũ. nͥ ex
ea faceret ñ solũ iustꝰ s etiã misericors fi¬
gulus alia uasa in honore scdm grĩam.
ñ scdm debituͣ. dũ & paruulis subuenit
quor nulla merita dici possunt. & maiores
pͣuenit ut habere aliqͣ merita possint. Quȩ
cũ ita sint. si assertio tua nͣ eo tendit ut no¬
uas animas dicas ꝓptͣ innocentiã nouita¬
tis sue antequã adpeccandu libero utant᷑
arbitrio dapnationi originali obnarias
eẽ ñ posse. s eas fide catholica confiteris eti¬
am si in illa tenera ȩtatȩ de corpore ȩxie¬
rint in dapnationẽ ꝑ ditionis ituras. nͥ sa¬
cram̃to mediatoris qͥ uenit quexere &
saliũ facere qd̃ perierat liberent᷑. quęre
ubi ut unde ut qͣndo cȩperint dãpnatio¬
nis meritũ habere si nouȩ sunt. ita sane ut
d̃m ñ facias nec aliquã naturã qͣm condi¬
dit as̃ ut peccati eoꝵ uł innocentiũ dãp¬

Expanded text:
sa lustae damnationis reciperet debitum. nisi ei sa lustae damnationis reciperet debitum. nisi ei ea faceret non solum iustus sed etiam misericors figulus alia uasa in honorem secundum gratiam non secundum debitum, dum et paruulis subuenit. quorum nulla merita dici possunt, et maiores praeuenit. ut habere aliqua merita possint. ! Quae cum ita sint, si assertio tua non eo tendit, ut nouas animas dicas propter innocentiam nouitatis suae, antequam ad peccandum libero utantur arbitrio. damnationi originali obnoxias esse non posse. sed eas fide catholica confiteris, etiam si in illa tenera aetate de corpore exierint, in damnationem perditionis ituras, nisi sacramento mediatoris, qui uenit quaerere et saluum facere, quod perierat, liberentur. quaere, ubi uel unde uel quando coeperint damnationis meritum habere, si nouae sunt, ita sane, ut deum non facias nec aliquam naturam. quam non condidit deus, uel peccati earum uel innocentum dam
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd sibi prestet᷑ discit gratis iustificatꝰ. dũ ñ
suo merito s głia largissimȩ dĩ miscd̃̾iȩ dis¬
cernit᷑ a dapnato. cũ qͦ eãdẽ iustitia fuerat
& ipse dapnandꝰ.lam multos auͣ creando
nasci uoluit. qͦs ad suã grãm nͣ ꝑtinere prę¬
sciuit. ut multitudine in comꝑabili plures
sint eis. qͦs in sui regni głam filios ꝓmissio¬
nis predestinare dignatꝰ ẽ. ut etiã ipsa re¬
iectoꝵ multitudine ostenderet᷑. quã nulliꝰ
mom̃ti sit apd̃ d̃m iustũ qͣntalibet nume¬
rositas iustissime dapnatoꝵ. atq ut hino
qͦ intelligant qͥ ex ipsa dapnatione redi¬
munt᷑. hoc fuisse debitũ masse illi uniu̾sȩ. qõ
tã magne parti eiꝰ reditũ cernerent. nͣ solu̾
in eis qui originali peccato multa addunt
male uoluntatis arbitrio. uerũ etiã in tam
multis paruulis qͥ tantuimodo uinculo pec¬
cati originalis obstricti sine grã mediatoris
ex hac luce rapiunt᷑. Tota quippe ista mas¬

Expanded text:
icatus, dum non suo merito sed gloria largissimae dei misericordiae discernitur a damnato, cum quo eadem iustitia, fuerat et ipse damnandus. Tam multos autem oreando nasci uoluit, quos ad suam gratiam non pertinere praesciuit. ut multitudine incomparabili plures sint eis, quos in sui regni gloriam filios promissionis praedestinare dignatus est, ut etiam ipsa reiectorum multitudine ostenderetur, quam nullius momenti sit apud deum iustum quantalibet numerositas iustissime damnatorum. atque ut hinc quoque intellegant, qui ex ipsa damnatione redimuntur. hoc fuisse debitum massae illi uniuersae, quod tam magnae parti eius redditum cernerent non solum in eis. qui originali peccato multa addunt malae uoluntatis arbitrio. uerum etiam in tam multis paruulis, qui tantum modo uinculo peccati originalis obstricti sine gratia mediatoris ex hac luce rapiuntur. tota quippe ista mas
Abbreviated transcription (Latin):
ro gemendũ putẽ. qnͣdo nec ipse quidem
sibi homo eͣ notꝰ in posterũ. Nouit enĩ ut¬
cũq uix forte nc̃ qualis sit. qͣlis auͣ postea
futurus sit ignorat. Nȩc porro ñ tantũ sci¬
entia qͣlis qͥsq sit. uerũ etiã pͣsentia qͣlis
furus sit. si ẽ in sc̃is & beatis angłis. qͦmͦ
bonꝰ angłs ẽẽt. sciens futurã iniqͥtatẽ suã
& semꝑiternũ supliciũ: omnino non uideo
De qͣ re si tam̃ eã nosse opus ẽ. uelle̾ auoi¬
re qͥd sentias. Uide qͥd fatiant tͣre ac ma¬
ria. quȩ nos tẽporalit̾ dirimunt. Si hec
epła mea qmͣ legis ego ee̾m. iaͣ mͥ diceres
q̃d quesiui. Nẽ uͦ qͣndo rescribes: Qͣndo
mutes : Qndo ꝑueniet  Qͣndo accipiam:
& tam̃ utinã quandoꝙ fiat. qd tã cito fi¬

Expanded text:
ro gemendum putem, quando nec ipse quidem ro gemendum putem, quando nec ipse quidem sibi homo est notus in posterum? Novit enim utcumque, vix forte, nunc qualis sit; qualis autem postea futurus sit, ignorat. 7. Haec porro non tantum scientia, qualis quisque sit, verum etiam praescientia, qualis futurus sit, si est in sanctis et beatis Angelis; et quomodo bonus esset, sciens futuram iniquitatem suam et sempiternum supplicium, omnino non uideo. de qua re, si tamen eam nosse opus est, uellem audire, quid sentias. uide, quid faciant terrae ac maria, quae nos corporaliter dirimunt. si haec epistula mea, quam legis, ego essem, iam mihi diceres, quod quaesiui; nunc uero quando rescribes? quando mittes? quando perueniet? quando accipiam? et tamen utinam quandoque fiat, quod tam cito fi
Abbreviated transcription (Latin):
miliaresq ꝑsonas cunctis pene ȩccłiis no¬
tissimȩ amici̾e uinculo copulatas. tantũ
malũ extitisse discordie. & tu qͥdẽ qͣntũ
tͥ modereris. qͣntũq teneas aculeos in¬
dignationis tuȩ nec reodas maledictum
ꝓ maledicto satis in tus interis eminet.
Uerũtam̃ eas ipsas cũ legisse̾. contabui dolo¬
re. ꝙ obrigui timore. Qo de me illa face¬
rent. quȩ in te ille scripsit. si in manꝰ meas
forte uenissent: Ue mundo abscan dalis. Ecce
fiti ecce ꝓrsus implet᷑ ad̾ ueritas ait. qmͣ ha
bundauit iniqͥtas refrigescet caritas multoꝵ
Quȩ enĩ sibi tã fida pectora tuto ore fundan¬
t᷑. in cuiꝰ sensus totã sepitiat secura dilec¬
tio: Qs deniq amicꝰ nͨ formidet᷑ quasi
futurꝰ inimicꝰ. si potuit int rusinuͣ & hiero¬
ꝙ miseranda conditio. o infida inuolunta.¬
tib amicoꝵ scientia pͣsentiũ ubi nulla ẽ
p̃scientia futuoꝵ. S qͥd hoc alteri de alte¬

Expanded text:
miliaresque personas cunctis paene ecclesiis nomiliaresque personas cunctis paene ecclesiis notissimo amicitiae uinculo copulatas tantum malum extitisse discordiae. et tu quidem quantum tibi modereris quantumque teneas aculeos indignationis tuae, ne reddas maledictum pro maledicto, satis in tuis litteris eminet. uerum tamen si, eas ipsas cum legissem, contabui dolore, et obrigui timore, quid de me illa facerent, quae in te scripsit, si in manus meas forte uenissent. uae mundo ab scandalis! ecce fit, ecce prorsus impletur, quod ueritas ait: Quoniam abundabit iniquitas, refrigescet caritas multorum. quae sibi enim iam fida pectora tuto refundantur? in cuius sensus tota se proiciat secura dilectio? quis denique amicus non formidetur quasi futurus inimicus, si potuit inter Hieroet miseranda conditio! O infida in voluntatibus amicorum scientia praesentium, ubi nulla est praescientia futurorum! Sed quid hoc alteri de alte
Abbreviated transcription (Latin):
faciliq ad te exemplaria epse meȩ ꝑuene¬
rint nescio qua occasione pͣueniente. qͣm
ipsa epła me curante. Homo enĩ qͥ eã tunc
accȩperat. nec ad te ptulit. nec ad me re¬
tulit. Cantȩ enĩ mͥ in luteris tuis quȩ in
manꝰ nrãs uenire potuerunt apparent
res ut nichil studioꝵ meoꝵ malle̾ si possẽ.
quã inherere lateri tuo. Qõ gͦ qͥa ñ possũ.
aliquẽ nr̃oꝵ in dño filioꝵ erudienoũ no¬
bis ad te mittere cogito. si etiã de hac re.
tua rescripta meruero. Nã neq in me tan¬
tũ scientiȩ scripturarũ diuinaruĩ ẽ. aut
si qͥo in hac re habeo facuitatis. ut cũq im¬
pendo pło di. uacare aũt studĩis diligentiꝰ
quã popłi audiunt instruendi. ꝓpt̾ ȩcelĩ¬
asticas occupationes omĩno nͣ possũ. Nescio
quȩ scripta maledica suꝑ tuo nomine ad
es mittere. illis respondens maledictis. Q ꝑ
lecto. fateor multũ dolui. it taͣ caras fa¬

Expanded text:
faciliusque ad te exemplaria epistolae meae pervenefaciliusque ad te exemplaria epistolae meae pervenerint, nescio qua occasione praeveniente, quam ipsa epistola me curante. Homo enim qui eam tunc acceperat, nec ad te pertulerit, nec ad me retulerit. Tantae autem mihi in litteris tuis, quae in manus nostras venire potuerunt, apparent res, ut nihil studiorum meorum mallem, si possem, quam inhaerere lateri tuo. Quod ego quia non possum, aliquem nostrorum in Domino filiorum erudiendum nobis ad te mittere cogito, si etiam de hac re tua rescripta meruero. Nam neque in me tantum scientiae scripturarum diuinarum est aut si quid in hac re habeo facultatis, utcumque inpendo populo dei. uacare autem studiosis diligentius, quam populi audiunt, instruendis propter ecclesiasticas occupationes omnino non possum. Nescio qua scripta maledica super tuo nomine ad , quod dignatus es mittere illis respondens maledictis. quo perlecto, fateor, multum dolui inter tam caras fa
Abbreviated transcription (Latin):
de hac questione aliqͥd audiat de fintl
ñ parui estimandũ. immo pͣcipue ned¬
sariũ atq retinendũ qͦm̾libet seoris
hab eat animarũ siue ex illa una. sułs
nulla alia ꝓpagent᷑ mediatoris tam̃ all¬
mã nullũ ex acła trarisse peccatũ duibiꝰ¬
re fas ñ ẽ. Si enĩ nulla ꝓpagat᷑ ex ates¬
ps n uigore animi. tam̃ in area dominca
truetuoso labore desudans. ȩecesũ .S dͥo ꝑ¬
pera aiceis fottiꝰ fige pede .i lon mͥn debet. es mo¬
iestũ pons etatisꝰ cuȩ. sii modo conteratur
q collatione mutua ut doceremꝰ aliqͣ. ut dis¬
cerens. ego auͣ dico. utinaͣ saltẽ ꝑpͥnqͥs tͣra¬
rũ locis habitaremꝰ. ut si ñ possent misceri
nra colloqͥa. litere possent eẽ crebriores.
Nẽ uͭ tanto locoꝵ int̃ uallo absumꝰ ã sedi.b
nr̃is. ut de illis uerbis apł̃i ad galathas iuue¬
nẽ me ad tuã sc̃itatẽ scripsisse meminerim.
& ecce iã senex siddu rescripta meruerim.

Expanded text:
de hac quaestione aliquid audiat definitum de hac quaestione aliquid audiat definitum non parui aestimandum, immo praecipue necessarium atque retinendum, quo modo libet se origo habeat animarum, siue ex illa una siue ex nulla alia propagentur. mediatoris tamen animam nullum ex Adam traxisse peccatum dubitare fas non est. si enim nulla propagatur ex alteris, non uigore animi tamen, in area dominica fructuoso labore desudans, ecce sum: si quid perperam dixi, fortius fige pedem. non mihi esse debet molestum pondus aetatis tuae, doceremus aliqua, vel disceremus! Ego autem dico: Utinam saltem propinquis terrarum locis habitaremus; ut, si non possent misceri nostra colloquia, litterae possent esse crebriores! Nunc vero tanto locorum intervallo absumus a sensibus nostris, ut de illis verbis Apostoli ad Galatas, juvenem me ad tuam Sanctitatem scripsisse meminerim, et ecce jam senex, necdum rescripta meruerim,
Abbreviated transcription (Latin):
ũbis apłicȩ sedis tã antiqͣ atq fundatas
ta & clara ẽ catholica fides. ut nefas sr &
gatione contractũ mortis cẏrographia
rũpit᷑. si potes animas sic alienas ã pro¬
tione defendere. ut tamͣ hoc eyrogn¬
pho qd̃ sola xp̃i morte rũpendũ ẽ rei¬
sima ratione demonstrent᷑ obstrictȩ.i
sua ꝓpagatione s carnis hoc debito unti
appareant obligatȩ. nͣ solũ nemine ꝓͥi¬
bente defende. uerũ etiã nob̃ quom hu
tectũ defendere possimꝰ ostende. Si aus
alitͣ nͣ potes q̃d de animarũ nouitate se¬
tis asserere. nͥ ut eas dicas peccato pͥm
hominis ñ teneri aut ꝑ ꝓpagationẽ ul
aͣ s carnis auctore dõ. ut nescio qͥma¬
u natura in nocentissimas fieri pertͥtes
meliꝰ origo animȩ latet. dũ tam̃ ea ñdl¬
bitemꝰ dĩ ẽẽ creaturã. quã ut di pecci
auctor dicit᷑. uł contra dm̃ aliena nil
ra introducit᷑. uł baptismia paruuleor¬
in irritũ ducit᷑. Ut auͣ ãme tua dilecdi

Expanded text:
bis apostolicae sedis tam antiqua atque fundata, tam certa et clara est catholica fides. ut nefas sit de gatione contractum mortis chirographum rumpitur, si potes animas sic alienas a propagatione defendere, ut tamen hoc chirographo. quod sola Christi morte rumpendum est. rectissima ratione demonstrentur obstrictae nec sua propagatione sed carnis hoc debito iuste appareant obligatae, non solum nemine prohibente defende. uerum etiam nobis, quo modo id tecum defendere possimus. ostende. si autem aliter non potes, quod de animarum nouitate sentis. adserere. nisi ut eas dicas peccato primi hominis non teneri aut per propagationem non suam sed carnis auctore deo uel nescio qua mali natura innocentissimas fieri peccatrices. melius origo animae latet, dum tamen eam non dubitemus dei esse creaturam quar dicitur uel contra deum aliena mali natura introducitur uel baptisma paruulorum inritum ducitur. Ut autem et a me tua dilectio
Abbreviated transcription (Latin):
catholica nͣ aliena etiã sine peccato pͥmi
hominis ostendant᷑ obnaxie. assere q̃d
facere alienas. nͥ ut simul fatias ab onũ pecca¬
ti uinculo liberas. cohibe te ab huiusmodi
disputatione omĩmodo. Non eͣ enĩ falsa ꝙ iã¬
in paruuloꝵ baptismate remissio peccatoꝵ
nec uerbotenꝰ ei dicit᷑. s ueracit᷑ agit᷑. slã¬
ut iã u̾bis utar quȩ in ipsa epła beatissimi
antistifis eocimi legunt᷑. fi delis dñs in uers
suis. eiꝰꝙ baptismꝰ re ac uerbis id e ope. en¬
fessione ꝙ remissione uera peccatoꝵ. in on
sexui. ȩtatȩ acconditione generis huni¬
ni eande plenitudinẽ tenet. Nuliꝰ em¬

Expanded text:
catholica non aliena etiam peccato primi catholica non aliena etiam peccato primi hominis ostendantur obnoxiae, assere quod facere alienas, nisi ut simul facias ab omni peccati uinculo liberas, cohibe te ab huius modi disputatione omni modo. non est enim falsa in baptismate remissio peccatorum nec uerbo tenus dicitur, sed ueraciter agitur.  quae in ipsa epistula beatissimi antistitis Zosimi leguntur, \'fidelis dominus in uerbis suis eiusque baptismus re ac uerbis, id est opere, confessione et remissione uera peccatorum in omni sexu, aetate, condicione generis humani eandem plenitudinem tenet. nullus e
Abbreviated transcription (Latin):
nonduͣ ꝑuenerint. uobis curabimꝰ muti
rationi dirigerent dedimꝰ. Hiaũ ñ ideo
stͣ heretici qͥa dicunt animas origine̾ de
iia pͥma peccatrice ñ ducere. qd̾ uł aliqͣ
fortasse ratione uera dici potest. uł sine fi¬
dei labe nesciri. s hinc conantͣ efficere
unde omĩno aꝑtissime heretici uidicant᷑.
animas paruuloꝵ nichil mali ex adam
trahere. q̃d sit lauacro regenerationis ex¬
piandu. Nã pelagũ de hac re argumͣta¬
tio quȩ int̾ alia eiꝰ dãpnabilia etiã litte¬
ris aplĩcȩ sedis adiecta ẽ. ita se habet. Si ani¬
ma in qͥt̾ extraduce nͣ ẽ.s sola caro tantũ
habet traducẽ peccati. sola gͦ penã mere¬
tͣ. Iniustũ ẽ enĩ ut hodie nata amma nͣ ex
enuͣ. qr nulla ratione concedit᷑. ut ds̃ qͥ ꝓpͥa
peccata dimittit. unũ imputet alienũ. Si gͦ
Si gͦ ita potes animarũ asserere sine ulla ꝓ
pagatione nouitatẽ. ut ratione usta &̾ ã fi̾de

Expanded text:
nondum peruenerint, uobis curauimus mittnondum peruenerint, uobis curauimus mitt tuae uenera tioni dirigerent. dedimus. hi autem non ideo sunt haeretici. quia dicunt animas originem de illa prima peccatrice non ducere. quod uel aliqua fortasse ratione uera dici potest uel sine fidei labe nesciri, sed hinc conantur efficere, unde omnino apertissimi haeretici iudicantur. animas paruulorum nihil mali ex Adam trahere, quod sit lauacro regenerationis expiandum. nam Pelagii de hac re argumentatio. quae inter alia eius damnabilia etiam litteris apostolicae sedis adiuncta est, ita se habet: Si anima\', inquit, \'ex traduce non est, sed sola caro tantum habet traducem peccati, sola ergo poenam meretur. iniustum est enim. ut hodie nata anima non ex enum, quia nulla ratione conceditur, ut deus, qui propria peccata dSi ergo ita potes animarum aropagine nouitatem, ut ratione iusta et a fide
Abbreviated transcription (Latin):
undi originale peccatũ. ad necesse eͣ in omĩb
paruulis ẽẽ. ꝙ qͦ eã nec ds cogit in sontẽ. qͥa
peccandi auctor nͣ eͣ. nec ullamali natura
qͥa ñ ẽ. nichil tale audeo pͣdicare. Te aũ si li
qͥssimȩ fidei stabilita molit᷑ fundamͣta auelle¬
re. aduersus di grãm disputando. qm d̃ns iħe¬
xp̃s pusillis & magnis in effabili bonitate lar¬
git᷑ cuiꝰ uł auctores uł certe acerrimi ac¬
nonssimi suasores cũ pelagiꝰ & cęlestius ex¬
titissent. concilioꝵ episcopaliũ uigilantia in
adiutorio saluatoris qͥ suã tuet᷑ eccłiam ęti¬
ã aduob uenerabilib antistitib apłĩcȩ se-¬
dis papa innocentio & papa zorimo nͥ cor¬
recti & iã egerint penitentiã. toto xp̃iano
orbe dãpnati sunt. De quib exempla re¬
centiũ litterarũ siue quȩ specialit᷑ ad afros.
siue quȩ uniu̾salit̃ ad om̃s epõs de memo¬
rata sede manart᷑ ne forte ad urãm sc̃itatẽ

Expanded text:
undi originale peccatum, quod necesse est esse in omnibus undi originale peccatum, quod necesse est esse in omnibus paruulis et quo eam nec deus cogit insontem, quia peccandi auctor non est, nec ulla mali natura. quia non est. nihil tale audeo praedicare. \' Te autem. quissimae fidei stabilita molitur fundamenta conuellere aduersus dei gratiam disputando, quam dominus Christus pusillis et magnis ineffabili bonitate largitur. cuius uel auctores uel certe acerrimi notissimique suasores cum Pelagius et Caelestius extitissent, conciliorum episcopalium uigilantia in adiutorio saluatoris. qui suam tuetur ecclesiam, etiam a duobus uenerabilibus antistitibus apostolicae sedis, papa Innocentio et papa Zosimo, nisi correcti etiam egerint paenitentiam, toto Christiano orbe damnati sunt, de quibus exempla recentium litterarum. siue quae specialiter ad Afros siue quae uniuersaliter ad omnes episcopos de memorata sede manarunt, ne forte ad uestram sanctitatem
Abbreviated transcription (Latin):
sentire. Hac gͦ maiore occasione cõꝑta. scrip¬
si ao eũ ñ breuẽ librũ. consulens eũ & petens
ut pͥus me doceat. & tc̃ ad me nutat qͦs doce¬
ã. Q us̃ m̃s ñ doctoris s inqͥsitoris. & potiꝰ
discere cupientis apd̃ me legi potest. miti
u̾ uspiã ñ debet. ut cuiquã foras dari. nͥ
cũ rescripta dño uiuante ꝑcepero. id q̃d il¬
ie sentit ꝓmptissime ac libentissime defen¬
surus. si me docere potuerit qͦmͦ animȩ neq
ex ada ueniant & tamͣ exillo iustã sortem
dãpnationis inueniant. nͥ ad remissionem
peccatoꝵ renascendo ꝑueniant. db sit enim
ut credamꝰ uł animas paruuloꝵ in lauacro
regenerationis falsã accipe peccatoꝵ munda¬
didit illiꝰ ex ꝗͣ mundant᷑ inqͥnationis aucto¬
rẽ. Donec gͦ aut ille rescribat aut ego si d̾s
uoluerit aliqͦmͦ discã. si ullã de illa peccat᷑¬
ce originẽ ducit. quȩ causa sit animȩ sube-¬

Expanded text:
sentire. hac ego maiore occasione comperta scripsentire. hac ego maiore occasione comperta scripsi ad eum non breuem librum consulens eum et petens, ut prius me doceat et tunc ad me mittat, quos doceam. Qui liber mens non doctoris sed inquisitoris et potius discere cupientis apud me legi potest; mitti uero uspiam non debet uel cuiquam foras dari, nisi cum rescripta domino adiuuante percepero id, quod ille sentit, promptissime ac libentissime defensurus, si me docere potuerit, quo modo animae neque ex Adam ueniant et tamen ex illo iustam sortem damnationis inueniant, nisi ad remissionem peccatorum renascendo perueniant. absit enim, ut credamus uel animas paruulorum in lauacro regenerationis falsam accipere peccatorum mundadidit. illius. ex qua mundantur, inquinationis auctorem. donec ergo aut ille rescribat aut ego, si deus uoluerit, aliquo modo discam, si nullam de illa peccatrice originem ducit, quae causa sit animae sube
Abbreviated transcription (Latin):
ntortb ei id eͣ animȩ hominũ. ut ꝙ iaͣ sic pos¬
sint intelligi scd̃m corpꝰ tantũmͦ exisse ho¬
mines de femorib pat̾s quoꝵ erant illȩ animȩ.
ꝑ qͥrũ numerũ intelligunt᷑ tot homines: Uel¬
iẽ aũ iegere libellũ tuũ cuiꝰ mentionẽ fecis¬
ti in litteris tuis. ne forte ibi aliꝗͣ testimonia
ñ ambigua posiusti. dme aũ cũ quęsisset ami¬
cus m carissimꝰ & diuinarũ studiosissimꝰ scrip¬
turarũ qͥd de hac questione sentirẽ. eiq re¬
mota uerecundia hinc estꝰ meos & ignoran¬
tiã fassus eẽm. scripsi inde longe trans ma¬
re ad doctissimũ uirũ. cui respondit ille ut
potiꝰ me consuleret. nesciens q̃d iã fecerat.
nec aliqͥo ã me certũ ut definitũ audire po¬
tuerat: significauit tam̃ in eade breui epła sua
sepotiꝰ fieri qͣm ꝓpagari animas credere si¬
mul etiã admonens animarũ ꝓpagationẽ.
qͥa ipse in oriente ẽ. occidentale exdiã solere

Expanded text:
moribus eius,\' id est animae hominum, ut etiam sic possint intellegi secundum corpus tantum modo exisse homines de femoribus patris, quorum erant illae animae, per quarum numerum intelleguntur tot homines? Vellem autem legere libellum tuum. cuius mentionem fecisti in litteris tuis, ne forte aliqua ibi testimonia non ambigua posuisti. a me autem cum quaesisset amicus mihi carissimus et diuinarum studiosissimus litterarum, quid de hac quaestione sentirem. eique remota uerecundia hinc aestus meos et ignorantiam fassus essem. scripsit inde longe trans mare ad doctissimum uirum. cui rescripsit ille. ut potius me consuleret, nesciens, quod iam fecerat nec aliquid a me certum ac definitum audire potuerat. significauit tamen in eadem breui epistula sua se potius fieri quam propagari animas credere simul etiam admonens animarum propaginem — quia ipse in oriente est — occidentalem ecclesiam solere
Abbreviated transcription (Latin):
sculꝰ a. x pressius ꝓ se possunt putare ꝓferen¬
quꝰ quã io qd in genesi soriptũ ẽ. Om̃s auͭ ani¬
ne qu intierunt cum iacob in egyptũ & qui
mieriunt de femoribus eius. Noc enĩ ue¬
lit euidentissimo testimonio possunt credia¬
ninȩ in filios ex parentib ꝓpagari. qm̃ satis
apte dictũ uidet᷑ animas etiã defemoribus
sacob ñ sola exisse corpora filioꝵ. ut eo modo
& iã siluo intelligi uelint ã parte cotuͣ q̃d cdix̃
ada cũ ili mulier ostenderet᷑. hoc nẽ os ex
osib meis. & caro de carne mea. Non enĩ dixit
ꝙ anima de anima mea. S ita fieri potest ut
carne nominata utrũq intelligat᷑. sic̃ hic a¬
umas nominauit. & tam̃ etiã corpora in filiis
intelligi uoluit. S hoc testimoniũ certe quasi
tĩ clarũ atq mani festũ enodande questio¬
i huic ñ sufficeret. nec si ita legeret᷑ gene¬
re feminino quȩ exierunt defemorib eius.
ut animas intelligeremꝰ quȩ exierunt de fe¬

Expanded text:
xpressius pro se possunt putare proferendum quam id, quod in Genesi scriptum est: Omnes autem animae, quae introierunt cum Iacob in Aegyptum, qui exierunt de femoribus eius. hoc enim uelut euidentissimo testimonio possunt credi animae in filios ex parentibus propagari, quoniam satis aperte dictum uidetur animas etiam de femoribus Iacob non sola exisse corpora filiorum, ut eo modo etiam illud intellegi uelint a parte totum, quod dixit Adam. cum illi mulier eius ostenderetur: Hoc nunc os ex ossibus meis et caro de carne mea; non enim dixit -et anima de anima mea\', sed ita fieri potest, ut carne nominata utrumque intellegatur, sicut hie animas nominauit et tamen etiam corpora in filiis intellegi uoluit.. Sed hoc testimonium certe quasi tam clarum atque manifestum enodandae huic quaestioni non sufficeret, nec si ita legeretur genere feminino \'quae exierunt de femoribus eius\\ ut animas intellegeremus, quae exierunt.
Abbreviated transcription (Latin):
nomine ͤ id ͤ ẽ popłi qui continet᷑ significamꝰ
locũ qͥ continet. ita qd animę corporib con¬
tinent᷑. intelligi corpora filioꝵ ꝑ nominatas
anuas possunt. Sic eni meliꝰ accipit᷑ etiã illuo
qd inqͥnari dic̃ eũ qͥ uttrauerit suꝑ animã
mortuã. hoc ẽ suꝑ defuncti cadauer. ut no¬
minȩ animȩ mortuȩ mortuũ corpꝰ intelligat᷑.
q̃d animã continebat. qͥa & ab sente popło id
ẽ ȩccłia locus tam̃ ille nichilominꝰ ȩccłia nun¬
cupat᷑. Nȩc responderent᷑ sic̃ dixi. si femini¬
no genere positũ ẽẽt quȩ exierunt de fe¬
morib iacob id ẽ quȩ animȩ. Nc̃ u̾ cũ mascu¬
linũ genꝰ sit positũ. id ẽ qui exierunt de

Expanded text:
iae, id est populi. qui continetur, significemus locum, qui continet, ita, quod animae corporibus continentur. intellegi corpora filiorum per nominatas animas possunt. sic enim melius accipitur etiam illud. quod lex iuquinari dicit eum. qui intrauerit super animam mortuam. hoc est super defuncti cadauer. ut nomine animae mortuae mortuum corpus intellegatur. quod animam continebat, quia et absente populo. id est ecclesia locus tamen ille nihilo minus ecclesia nuncupatur. haec responderentur, sicut dixi, si feminino genere positum esset \'quae exierunt de femoribus Iacob\', id est quae animae. nunc uero cum masculinum genus sit posi
Abbreviated transcription (Latin):
agere grãs dõ. qd ab eis ñ suis meritis quȩ
in ead̾e massa paria fuerint.s in illiꝰ miseratio¬
ne discren sunt. qd maxime apparet in
tur. ꝙ istã uitã in illa tenera ętatȩ finientes.
inȩtnã cranseunt & beatã. dici nͣ potest. ad
lbero discernunt᷑ arbitrio. ab alu̾is infan¬
tib qui sine hac grã in ipsius masse dapna
qm dĩ filios adoptant᷑ nulli alũ homines
nascerent᷑. lateret benefitiũ q̃d donaret᷑
indignis. qͥa nullis ex eade dapnabili u̾e
nientib stirpe debitũ suppliciũ redderet᷑.
Cũ u̾tulit in multa patientia uasa irȩ quȩ

Expanded text:
agere gratias deo. quod ab eis non suis meritis, quae agere gratias deo. quod ab eis non suis meritis, quae in eadem massa paria fuerunt, sed illius miseratione discreti sunt. quod maxime apparet in tur et istam uitam in illa tenera aetate finientes in aeternam transeunt et beatam, dici non potest, quod libero discernuntur arbitrio ab aliis infantibus, qui sine hac gratia in ipsius massae dam- qui in dei filios adoptantur, nulli alii homines nascerentur. lateret beneficium. quod donaretur indignis, quia nullis ex eadem damnabili stirpe uenientibus debitum supplicium redderetur. cum uero adtulit in multa patientia uasa i
Abbreviated transcription (Latin):
su habund et. aliꝰ qͥd̾e sic. aliꝰ auͣ sic. Cers
qͥeqͥo dici potuit. ꝙ tã sublimi iungenus
scripturarũ sc̃a̾rũ hauriri fontib. ãtis
sitũ atq dissertũ ẽ. S queso reuerentu
ã parũꝑ patiaris me tuuͣ laudare ingꝰ¬
uͭ. Nos enĩ intͣ nos eruoitionis causa dis¬
rimꝰ. Cȩterũ emuli ꝙ maxime hereticis
diũsas int̾ nos sententias uiderint. de a¬
mi cali᷑pniabant᷑ rancore descendere
Michi aũ statutũ eͣ te amare suscipers¬
nominus quinicunat̃ s nustã fixamq uindie¬
ta qo de stir pe mobedientiȩ ducitꝰ ꝓrago
peccati atꝙ: supplitũ. & homo natꝰ ex mulie¬
re siẽ in libro iob scriptũ ẽ breuis ẽ uttȩ &
pleñ iracuncdie. Eius enĩ reiuas ẽ. q̃ plenꝰ ẽ.
Undenȩ nasa dicunt᷑. Osfendit & potentiã
suã. qͥ bene utit᷑ etiã malis. multa illis na¬
turasia & tẽporalia bona largiens. eoꝵq ma¬
utiã ad exercendos & comparatione ad mo¬
nendos bonos accoͬmodans. ut in eis discant

Expanded text:
alius quidem sic alius autem sic. certe quicquid dici potuit et tam sublimi ingenio de scripturarum sanctarum hauriri fontibus, a te positum atque dissertum est. sed quaeso reuerentiam tuam, parumper patiaris me tuum laudare ingenium. nos enim inter nos eruditionis causa disserimus. ceterum aemuli et maxime haeretici, si diuersas inter nos sententias uiderint, de animi calumniabuntur rancore descendere. mihi autem decretum est te amare, susciperhominis nuncupatur, sed iustam fixamque uindictam. quod de stirpe inoboedientiae ducitur propago peccati atque supplicii. et homo natus ex muliere. sicut in libro Iob scriptum est breuis est uitae et plenus iracundiae. eius enim rei uas est, qua plenus est; unde irae uasa dicuntur. ostendit et potentiam suam, qua bene utitur etiam malis multa illis naturalia et temporalia bona largiens eorumque malitiam ad exercendos et comparatione admonendos bonos accommodans, ut in eis discant
Abbreviated transcription (Latin):
rũ uenerabilẽ frẽm meũ si¬
ũ dignationis tuȩ horosiui
prb̃m & sui merito & te iubente suscepl.
d incidit tẽpꝰ difficillimũ. qͣndo mͥ tacen
meliꝰ fuit qmͣ loqͥ. ita ut nrã studia cessari
& iuxta appiũ canina exerceret᷑ facuno
Itaq duob libellis tuis qͦs meo nomini de¬
dicasti eruditissimis & oĩ eloquentiȩ sples¬
dore fulgentib. ad tẽpꝰ respondere ñ
tui. ñ qͦ quicqͣm in illis rep̃hendendiis

Expanded text:
irum honorabilem fratrem meum filium dignationis tuae Orosium presbyterum et sui merito et te iubente suscepi. sed incidit tempus difficillimum, quando mihi tacere melius fuit quam loqui, ita ut nostra studia cessarent et iuxta Appium canina exerceretur facundia. itaque duobus libellis tuis. quos meo nomini dedicasti, eruditissimis et omni eloquentiae splendore fulgentibus ad tempus respondere non potui, non quo quicquam in illi