comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qua iam cum ab illo auerteret᷑ quodã
mͦ targebatur. Nam hinc est ꝙ etiã im¬
pii cogitant eternitatem. Et multa recte
rep̾hendunt recteq laudant in hoĩm
morib. Quib ea tandem regulis udi¬
cant. nisi in quib uident quẽadmodũ
qͥsq uiu̾e debeat etiam si nec ip̃i eodem
modo uiuant: ubi eas uident. Neq eĩ
in sua natura: cũ ꝓculdubio mente
ista uideantur. eoꝵq m̃tes constet eẽ
mutabiles. Has u̾o regulas ĩmutabi¬
les uideat. quisqͥs in eis et hoc uid̾e po¬
tuerit: nec inhabitu sue mentis cum
ille regule sint iusticie: m̃tes uͦ eoꝵ
ẽẽ constet inuistas. Ubi nã sunt iste
regule scͥpte. ubi qͥd sit iustum et in¬
iustus agnoscit. ubi cernit hñdum eẽ
ꝙ ipse ñ ht̃: Ubi gͦ scͥpte st̾. nͥ in libro lu¬
cis illius que u̾itas dicit᷑. Unde oĩs lex
iusta describit᷑. et in cor hoĩs qui oꝑatur
iustitiã nõ mignͣdo s tamꝙͣ imprim̃do

Expanded text:
qua etiam cum ab illo averteretur quodam qua etiam cum ab illo averteretur quodam modo tangebatur. Nam hinc est quod etiam impii cogitant aeternitatem, et multa recte reprehendunt recteque laudant in hominum moribus. Quibus ea tandem regulis judicant, nisi in quibus vident quemadmodum quisque vivere debeat, etiamsi nec ipsi eodem modo vivant? Ubi eas vident? Neque enim in sua natura, cum procul dubio mente ista videantur, eorumque mentes constet esse mutabiles, has vero regulas immutabiles videat, quisquis in eis et hoc videre potuerit; nec in habitu suae mentis, cum illae regulae sint justitiae, mentes vero eorum constet esse injustas. Ubinam sunt istae regulae scriptae, ubi quid sit justum et injustus agnoscit, ubi cernit habendum esse quod ipse non habet? Ubi ergo scriptae sunt, nisi in libro lucis illius quae veritas dicitur? unde omnis lex justa describitur, et in cor hominis qui operatur justitiam, non migrando, sed tanquam imprimendo
Abbreviated transcription (Latin):
ñ nͥ suo uoluntario defectu cadere potuiꝰ¬
se: ñ sane reminiscitur b̃itudinis sue.
Fuit quippe illa et ñ est eiusq ista pe¬
nitꝰ oblita ẽ: iõq nec cõmemorari pͭ.
fredit aũt de illa fide dignis litt̾is dei
sui. ꝑ eiꝰ ꝓpħ̾am conscͥptis. narrantib
defelicitate paradysi atq illud pͥmũ
et bonum hoĩs et malum hystorica pͣ¬
ditione indicantib. dni aũt dei sui
reminiscit᷑. Ille quippe sꝑ est: nͨ fuit
et ñ est: nec est et ñ fuit S sicut nũꝙͣ
ñ erit. ita nũꝗͣm ñ erat. et ubiq totus
tur et est. et iõ eius reminisci potest.
ñ qr hoc recordatur quod eũ nou̾at in
adai aut alibi alicubi aite huius
corꝑis uitã. aut cum pͥmũ fcã est ut
insereret᷑ huic corꝑi. Nichil enĩ hoꝵ oĩ¬
no reminiscit᷑: Quicquid hoꝵ est obliui¬
one delectum est. S cõmemoratur ut
ꝯu̾tatur ad dñm tamꝙͣ ad eam lucem.

Expanded text:
nonnisi suo voluntario defectu cadere potuisnonnisi suo voluntario defectu cadere potuisse. Non sane reminiscitur beatitudinis suae: fuit quippe illa et non est, ejusque ista penitus oblita est; ideoque nec commemorari potest. Credit autem de illa fide dignis Litteris Dei sui, per ejus prophetam conscriptis, narrantibus de felicitate paradisi, atque illud primum et bonum hominis et malum historica traditione indicantibus. Domini autem Dei sui reminiscitur. Ille quippe semper est, nec fuit et non est, nec est et non fuit: sed sicut nunquam non erit, ita nunquam non erat. Et ubique totustur, et est : et ideo reminisci ejus potest. Non quia hoc recordatur, quod eum noverat in Adam, aut alibi alicubi ante hujus corporis vitam, aut cum primum facta est ut insereretur huic corpori: nihil enim horum omnino reminiscitur; quidquid horum est, oblivione deletum est. Sed commemoratur, ut convertatur ad Dominum, tanquam ad eam lucem
Abbreviated transcription (Latin):
in bonis desideriũ eius. bonis ĩ mutabili¬
b ip̃a trinitate d̾o suo cuiꝰ ymago ẽ. Et
ne uspiam deinceps muoletur erit iab¬
dito nultꝰ eius tanta ubertate eius im¬
pleta ut eam nũqm peccare delectet. Se
ip̃am uͦ nr̃ qñ uidet. ñ aliqͥd ĩmutabi¬
sera ẽ et b̃a eẽ desiderat. Nec ob aliud fie¬
ri sperat hoc posse. nͥ qr est mutabilis. Nã
simutabilis ñ eẽt. sicut exb̃a misera
sic ex misera b̃a eẽ ñ posset. Et qͥd eam
fecisset miseram sub õĩpotente et bono
dño. nͥ pcc̃m suũ et iustitia dñi sui: Et
qͥd eam faciet b̃am nͥ m̾itum siuĩ ⁊ p̾¬
miũ dñi sui: S et m̾itum eiꝰ grã est
illius cuiꝰ premiũ erit b̃itudo eius. Iu¬
sticiã quippe dare sͥ ñ potest. qmͣ ꝑditã
si ht. Hanc eĩ cum homo conderetur ac-¬
cepit et peccando utiq ꝑdidit. Accipit
si de suo bono suꝑbire incipienti. Qͥd eĩ
õino. qr hoc discit intimo magist̾io nõ¬
nͥ eius gratuito effectu posse se surgere.

Expanded text:
in bonis desiderium ejus , bonis immutabilibus, ipsa Trinitate Deo suo cujus imago est: et ne uspiam deinceps violetur, erit in abscondito vultus ejus , tanta ubertate ejus impleta, ut eam nunquam peccare delectet. Se ipsam vero nunc quando videt, non aliquid immutabisera est, et beata esse desiderat: nec ob aliud fieri sperat hoc posse, nisi quia est mutabilis. Nam si mutabilis non esset, sicut ex beata misera, sic ex misera beata esse non posset. Et quid eam fecisset miseram sub omnipotente et bono Domino, nisi peccatum suum et justitia Domini sui? Et quid eam faciet beatam, nisi meritum suum et praemium Domini sui? Sed et meritum ejus gratia est illius, cujus praemium erit beatitudo ejus. Justitiam quippe dare sibi non potest quam perditam non habet. Hanc enim, cum homo conderetur, accepit; et peccando utique perdidit. Accipit si de suo bono superbire incipienti: Quid eniomnino, quia hoc discit intimo magisterio, nonnisi ejus gratuito affectu posse se surgere,
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ pr̃. et nemo nouit prem nͥ filius: et
cui uoluerie filius reuelare. Quia ꝑ
filiũ reuelat pr̃. id est ꝑ u̾bum suum.
Si eĩ hoc u̾bum ꝙ nos ꝓferimꝰ temꝑa¬
le et tnͣsitoriũ. et se ip̃m ostendit. et il¬
est. et hoc est ꝙ pater. scd̃m ꝙ sapĩa ẽ
et essentia. nam scd̾m ꝙ u̾bum. non
de parre uirtute et sapĩa: et iam ipse
uirtus et sap̃ia est. Sicut lumen dei

Expanded text:
t nemo novit Patrem, nisi Filius, et cui voluerit Filius revelare : quia per Filium revelat Pater, id est, per Verbum suum. Si enim hoc verbum quod nos proferimus temporale et transitorium, et se ipsum ostendit, et ilest, et hoc est quod Pater, secundum quod sapientia est et essentia. Nam secundum quod Verbum, non de Patre virtute et sapientia etiam ipse virtus et sapientia est, sicu
Abbreviated transcription (Latin):
urr gͦ in scͥpturis nusqmͣ fere de
sapientia qͥcqm dr̃. nisi ut ostẽ¬
datur a deo genita uel creata: Genita
scilicet ꝑ quam frã sunt oĩa: Creata uͦ
uel frã sicut in hõib cum ad eam q̃
ñ creata et frã. s genita est ꝯuertunt᷑
et inlustrant᷑. In ipĩs eĩ fit aliqͥd qd̃
uocet᷑ eoꝵ sap̃ia uel illud scripturis
p̾nũtiantib aut narrantib. ꝙ u̾bum
ostendat aut frãm. Qmͣuis sit et pater
ip̃e sapĩa. qͥa illa nobis sapĩa cõmendã¬
da erat et imitanda. cuĩ imitatione
formur. Pater eĩ tam dicit. ut u̾bum
eius sit. Non qͦm ꝓfertur ex ore u̾bum
sonans. aut aute ꝓnũtiatõem cogitat᷑
spaciis eĩ temꝑum hoc cõpletur. Illud

Expanded text:
ergo in Scripturis nunquam fere de sapientia quidquam dicitur, nisi ut ostendatur a Deo genita vel creata? genita scilicet, per quam facta sunt omnia: creata vero vel facta, sicut in hominibus, cum ad eam quae non creata et facta, sed genita est, convertuntur et illustrantur; in ipsis enim fit aliquid quod vocetur eorum sapientia: vel illud Scripturis praenuntiantibus aut narrantibus, quod Verbum ostendat, aut factam, quamvis sit et Pater ipse sapientia, quia illa nobis sapientia commendanda erat et imitanda, cujus imitatione formamur? Pater enim eam dicit, ut Verbum ejus sit; non quomodo profertur ex ore verbum sonans, aut ante pronuntiationem cogitatur: spatiis enim temporum hoc completur, illud
Abbreviated transcription (Latin):
uenite bñdoĩ pris mei possidete pa¬
ratũ uob̃ regnum. Tunc quippe
tolletur impius ut ñ uideat clari¬
tatem dñi q̃n ibunt sinistri ĩ suꝑ¬
plicium et̾num: euntib dextris
in uitã et̾nam. Hec est aũt sicut ait
u̾itas uita et̾na ut cognostant te in

Expanded text:
Venite, benedicti Patris mei, possidete paVenite, benedicti Patris mei, possidete paratum vobis regnum . Tunc quippe tolletur impius, ut non videat claritatem Domini , quando ibunt sinistri in supplicium aeternum, euntibus dextris in vitam aeternam . Haec est autem, sicut ait Veritas, vita aeterna, ut
Abbreviated transcription (Latin):
dinẽ nrãm qr ñ dictum est ad meã uł
ad tuam. ad ymaginẽ trinitatis fr̃m
hoĩem credimus: et qͣnta potuimus
in uestigatõe comp̾hendimꝰ. Et ideo
scd̃m hanc potius et illud intelli
rat filii dei sumus. Et ĩmortalitas
carnis illo perficietur mom̃to resur¬
rectoĩs de quo ait apłs paulus. ĩ ictu
ocłi in nouissima tuba et mortui
resurgent in corrupti: et nos ĩmu¬
tabimur. In ipso namq ictu ante
iudiciũ resurget in uirtute in incor¬
ruptõe ingłoria corpꝰ spiritale. ꝙ nc̃
seminatur in infirmitate corrupti¬
one contumolia corp̃ animale. Yma¬
go uͦ que renouatur in sp̃u m̃tis in
agnitõe dei ñ ext̾ius s int̾ius de die
in diem ip̃a ꝑficiet᷑ usone que tõ
erit post iudiciũ facie ad faciem n̾e
aũt ꝓficit ꝑspeculum in enignia¬
te: ꝓpter cuius perfectoẽm dictum ĩ¬
telligendũ est similes ei erimus qm̃
iidebimꝰ eũ sicuti est. Hoc eĩ donũ
tũc nob̾ dabit᷑ cum dictum fu̾it.

Expanded text:
dinem nostram ; quia non dictum est, Ad meam, vel, Ad tuam: ad imaginem Trinitatis factum hominem credimus, et quanta potuimus investigatione comprehendimus. Et ideo secundum hanc potius et illud intelligrat Filii Dei sumus . Et immortalitas carnis illo perficietur momento resurrectionis, de quo ait apostolus Paulus, In ictu oculi, in novissima tuba, et mortui resurgent incorrupti; et nos immutabimur . In ipso namque ictu oculi ante judicium resurget in virtute, in incorruptione, in gloria corpus spirituale, quod nunc seminatur in infirmitate, corruptione, contumelia corpus animale. Imago vero quae renovatur in spiritu mentis in agnitione Dei, non exterius, sed interius de die in diem, ipsa perficietur visione, quae tunc erit post judicium facie ad faciem, nunc autem proficit per speculum in aenigmate . Propter cujus perfectionem dictum intelligendum est, Similes ei erimus, quoniam videbimus eum sicuti est. Hoc enim donum tunc nobis dabitur, cum dictum fuerit,
Abbreviated transcription (Latin):
si ñ sit corpus. nec capitatũ erit. Sec
hec p̾cisione abinuicem seꝑari possũt.
illa ñ possunt. Qd̃ si sunt aliqua cor¬
pora. que secari oĩno et diuidi neque¬
unt tñ nͥ partib suis ꝯstarent corꝑa
ñ eẽrt. Pars gꝰ ad totum relatiue
dicitur. qr oĩs pars alicuius totius
pars est et totum oĩb partib totum
est. S qm̃ et pars corpus est. et totũ:
ñ tm̃ ita relatine dñr. s et iã substan¬
tialr sũt. Fortassis gͦ mens totũ est.
et eius qͣi partes. amor quo se amat ⁊
scientia qua se nouit. Quib duab
partib. illud totũ constat. An tres st̃
equales partes quib totum unũ com¬
pletur: S nulla pars totum cuius
pars est. complectitur. Mens u̾o cum
se totam noust. hoc est ꝑfecte nouit:
ꝑ totũ eius est notitia eius. Et cũ se
ꝑfecte amat. totam se amat. et ꝑtotũ
eius est amor eius.

Expanded text:
si non sit caput, nec capitatum erit. Sed si non sit caput, nec capitatum erit. Sed haec praecisione ab invicem separari possunt, illa non possunt. 7. Quod si sunt aliqua corpora quae secari omnino et dividi nequeunt; tamen nisi partibus suis constarent, corpora non essent. Pars ergo ad totum relative dicitur; quia omnis pars alicujus totius pars est, et totum omnibus partibus totum est. Sed quoniam et pars corpus est, et totum; non tantum ista relative dicuntur, sed etiam substantialiter sunt. Fortassis ergo mens totum est, et ejus quasi partes amor quo se amat, et scientia qua se novit, quibus duabus partibus illud totum constat? An tres sunt aequales partes, quibus totum unum completur? Sed nulla pars totum, cujus pars est, complectitur: mens vero cum se totam novit, hoc est perfecte novit, per totum ejus est notitia ejus; et cum se perfecte amat, totam se amat, et per totum ejus est amor ejus.
Abbreviated transcription (Latin):
au̾t in sb̾a: s sicut duo amici. et iam
duo st̃ hoĩes que st̃̾ substantie. cum
hoĩes ñ relatiue dicant᷑ amici aũt re¬
latiue: S item ꝙͣuis sb̾̃a sit amans
uel sciens. sb̃a sit scientia. sb̾̃a sit a
mor. s amans et amor. aut sciens et
scientia relatine ad se dicart sic̃ ami
cut nec hoĩes relatiua st̃. Non t̾n sic̃
amici hoĩes possunt seorsum ẽẽ ab-
inuicem sic amans et amor. aut sci¬
ens et scientia. qͣmqͣm et amici corꝑe
uident᷑ seꝑari posse ñ animo in qͣntum
amici st̃. Uerũptam̃ fieri potest ut a¬
micus amicum. et iã odis se incipiat
et eo ip̃o amicus cẽ desinat. nesciente
illo et adhuc amante. Amor aũt quo
semens amat si eẽ desinat simul. et
illa desinit eẽ amans. Item notitia qͦ
se mẽs nouit si ẽẽ desinat: sumul et illa
nosse se desinet. Sicut caput capita¬
ti alicuiꝰ utiq caput est. et relatine
et caput corpus est. et capitatum. et

Expanded text:
autem in substantia: sed sicut duo amici etiam autem in substantia: sed sicut duo amici etiam duo sunt homines, quae sunt substantiae; cum es non relative dicantur, amici autstantia sit amans vel sciens, substantia sit scientia, substantia, sit amor, sed amans et amor, aut sciens et scientia relative ad se dicantur sicut acut nec homines relativa sunt: non tamen sicut amici homines possunt seorsum esse ab invicem, sic amans et amor, aut sciens et scientia. Quanquam et amici corpore videntur separari posse, non animo, in quantum amici sunt: verumtamen fieri potest ut amicus amicum etiam odisse incipiat, et eo ipso amicus esse desinat, nesciente illo, et adhuc amante. Amor autem quo se mens amat, si esse desinat, simul et illa desinet esse amans. Item notitia qua se mens novit, si esse desinat, simul et illa nosse se desinet. Sicut caput capitati alicujus utique caput est, et relative e sint: nam et caput corpus est, et capitatum; et
Abbreviated transcription (Latin):
se ip̃am cognoscit: ñ se suꝑat notitia
sua: qr ipsa cognoscit: ip̃a cognoscit᷑.
Cum gͦ se totam cognoscit. neq secũ qͥc¬
qͣm aliud: par illi est. cognitio sua: qͥa
neq ex alia natura est eius cognitio.
cun se ipãm cognoscit: Et cum se to¬
tam nichilq amplius ꝑcipit: nec mi¬
nor nec maior est. Recte igitur diximꝰ.
hec tria cũ ꝑfecta sunt ẽẽ conseq̃nter
eqͣualia: Simul et lam ãmonemur. si
aut ulla alia qualitas aut quanti¬
tas: Quicqͥd eĩ tale est. ñ excedit sub-¬
iectum in quo est. Non eĩ color iste aut
figura huius corꝑis. potest esse et al¬
terius corꝑis: Mens aũt amore quo
se amat. potest amare et aliuid p̾ter se:
Item ñ se solam cognoscit mens. sed
et alia multa. Qͣmobrem. ñ amor et
Quia et si relatiue dñr adinuicem: in
color et coloratum relatiue ita dñr ad
inuicem ut color insubiecto colorato
coloratum corpus substantia est. ille

Expanded text:
se ipsam cognoscit; non se superat notitia se ipsam cognoscit; non se superat notitia sua; quia ipsa cognoscit, ipsa cognoscitur. Cum ergo se totam cognoscit, neque secum quidquam aliud, par illi est cognitio sua: quia neque ex alia natura est ejus cognitio, cum se ipsam cognoscit. Et cum se totam nihilque amplius percipit, nec minor nec major est. Recte igitur diximus, haec tria cum perfecta sunt, esse consequenter aequalia. 5. Simul etiam admonemur, si aut ulla alia qualitas aut quantitas. Quidquid enim tale est, non excedit subjectum in quo est. Non enim color iste aut figura hujus corporis potest esse et alterius corporis. Mens autem amore quo se amat, potest amare et aliud praeter se. Item non se solam cognoscit mens, sed et alia multa. Quamobrem non amor et quia et si relative dicuntur ad invicem, in ec sicut color et coloratum relative ita dicuntur ad invicem, ut color in subjecto colorato coloratum corpus substantia est, ille
Abbreviated transcription (Latin):
nouit: Ipsa gͥ mens et amor et notitia
eius. tria quedam st̾: et hec tria unum
st̃. Et cum ꝑfecta sunt equalia st̃. Si eĩ¬
minꝰ se amat qm est. ut uerbi grã si
tm̃ se amet hoĩs mens qͣntum aman¬
dum ẽ corpus hoĩs. cum plus sit ip̃a
ꝙͣ corpus: peccat. et ñ est ꝑfectus amor
eius: Item si amplius se amat qm est.
uelut si tm̃ se amet qnͣtum amandus
est d̾s. cum ĩ comparabiliter minus sit
ip̃a ꝙͣ d̾s: et iã sic nimiũ peccat. et nõ
ꝑfectum ht amorem sui. Maiore aũ
ꝑuersitate et iniquitate peccat: cum
corpus tm̃ amat. qnͣtum amandus est d̾s.
Item notitia siminor est qm est illud ꝙ
noscit᷑. et plene nosci potest: ꝑfecta ñ est
Si aũt maior est: iam suꝑior est nat᷑a
que nouit. qͣm illa que nota est: sicut
maior est notitia corꝑis qmͣ ip̃m corpꝰ
ꝙ ea notitia notũ est: Illa eĩ uita q̃dã
est in ratione cognoscentis: corpus aũ
ñ est uita: Et uita quelibet. qͦ libet corpe
maior est. ñ mole sed ui: Mens uͦ cum

Expanded text:
o: « Mens et amor et notitia ejus tria sunt. Et haec tria unum sunt. Et cum perfecta sunt, aequalia sunt. Neminus se amat quam est, ut verbi gratia, tantum se amet hominis mens, quantum amandum est corpus hominis, cum plus sit ipsa quam corpus; peccat, et non est perfectus amor ejus. Item si amplius se amat quam est, velut si tantum se amet, quantum amandus est Deus, cum incomparabiliter minus sit ipsa quam Deus; etiam sic nimium peccat, et non perfectum habet amorem sui. Majore autem perversitate et iniquitate peccat, cum corpus tantum amat, quantum amandus est Deus. Item notitia si minor est, quam est illud quod noscitur, et plene nosci potest, perfecta non est. Si autem major est, jam superior est natura quae novit, quam illa quae nota est: sicut major est notitia corporis, quam ipsum corpus quod ea notitia notum est. Illa enim vita quaedam est in ratione cognoscentis: corpus autem non est vita. Et vita quaelibet quolibet corpore major est, non mole, sed vi. Mens vero cum
Abbreviated transcription (Latin):
dociusti. ut ꝙadmodũ medicam̃ta
sic alim̃ta sumpturꝰ accetlam. S
dum ad quietem satieratis ex indi¬
gentie molestia transeo. in ip̃o tͣn¬
situ mͥ insidiatur laquens concu¬
piscentie. Ipẽ eni transitus uolup¬
tas est. et ñ est alius qua tͣnseatur.
quo tͣnsire cogit necessitas. Et cũ
salus sit causa edendi ac bibendi
ad iungre se tanqͣm pedis sequa
periculosa iocunditas. et plerũq
p̾ire conatur. ut eius sausa fiat
ꝙ salutis causa me facere uel di¬
co uel uolo: nec idem modus utri¬
usq est. Nam ꝙ saluti satis est.
delectationi parum ẽ. Et sepe in¬
certũ fit. utrum adhuc necessaria
corporis cura subsidium petat an
uoluptaria cupiditatis fallacia
miist̾ium suppetat. Ad hoc incer-¬
tũ hilarescit infelix anima. et ĩ
eo preparat extusationis patro¬
cuũm: gaidens ñ apparere qͥd
satis sit moderationi ualitudinis.
ut obtentu salutis obumbret ne¬
gotiũ uoluptatis. His tempta¬

Expanded text:
docuisti, ut quemadmodum medicamenta docuisti, ut quemadmodum medicamenta sic alimenta sumpturus accedam. sed dum ad quietem satietatis ex indigentiae molestia transeo, in ipso transitu mihi insidiatur laqueus concupiscentiae. ipse enim transitus uoluptas est, et non est alius, qua transeatur quo transire cogit necessitas. et cum salus sit causa edendi ac bibendi, adiungit se tamquam pedisequa periculosa iucunditas et plerumque praeire conatur, ut eius causa fiat, quod salutis causa me facere uel dico uel uolo. nec idem modus utriusque est: nam quod saluti satis est, delectationi parum est, et saepe incertum fit, utrum adhuc necessaria corporis cura subsidium petat an uoluptaria cupiditatis fallacia ministerium suppetat. ad hoc incertum hilarescit infelix anima et in eo praeparat excusationis patrocinium gaudens non adparere, quod satis sit moderationi ualetudinis, ut obtentu salutis obumbret negotium uoluptatis. his tempta
Abbreviated transcription (Latin):
in eo ꝙ donasti mͥ. et lugens in eo
ꝙ in consũmatus sum sperans per¬
fecturum te in me mĩas tuas usq
ad pacẽ plenariã qm tecũ habebite
interiora et exteriora mea cũ absor¬
ta fu̾it mors in uictoriam: Est alia
malitia diei. que utinã sufficiat
ei. Reficimꝰ enim cotidianas rui¬
nas corporis edendo et bibendo priu¬
qͣm escas. et uentr̃e destruas. Cum
occideris indigentiã sacietate mi¬
rifica. et corruptibile hoc indue¬
ris ĩ corruptione sempit̾na: Nũc
aĩt suaius est mͥ necessitas et adu¬
sus istam suauitatẽ pugno ne
capiar et cotidianũ bellum gero.
in ieuiniis sepius in seruitittem
redigens corpus meũ. et dolores
mei uoluptate pellunt᷑. Nam fa¬
mes et sitis quidam dolores sũt ⁊
ururit. et sicut febris necant. nisi
qm̃ p̾sto est ex consolatione mu¬
nerum tuoꝵ in quib nr̃e infirmi¬
tati t̾ra et aqua et celum seruiunt.
calamitatis delitie uocant᷑. Hoc me

Expanded text:
in eo, quod donasti mihi, et lugens in eo, in eo, quod donasti mihi, et lugens in eo, quod inconsummatus sum, sperans perfecturum te in me misericordias. tuas usque ad pacem plenariam, quam tecum habebunt interiora et exteriora mea, cum absorpta fuerit mors in uictoriam. Est alia malitia diei, quae utinam sufficiat ei. reficimus enim cotidianas ruinas corporis edendo et bibendo, priusqutam escas et uentrem destruas, cum occideris indigentiam satietate mirifica et corruptibile hoc indueris incorruptione sempiterna. nunc autem suauis est mihi necessitas, et aduersus istam suauitatem pugno, ne capiar, et cotidianum bellum gero in ieiuniis, saepius in seruitutem redigens corpus meum, et dolores mei uoluptate pelluntur. nam fames et sitis quidam dolores sunt, urunt et sicut febris necant, nisi quae quoniam praesto est ex consolatione munerum tuorum, in quibus nostrae infirmitati terra et aqua et caelum seruiunt, calamitas deliciae uocantur. Hoc me
Abbreviated transcription (Latin):
ad conscientie requiem redeamus.
ip̃aq distantia reperiamꝰ nos ñ fecis¬
se ꝙ tam̃ in nobis quo quomͦ factũ
eẽ doleamus. Numquid ñ potens ẽ
manus tua deus omp̃c sa nare om̃s
languores anime mee atq habun¬
dairtiore grã tua lasciuos motus
⁊ mei soporis extinguere: Auge¬
bis dñe magis magisq in me mu¬
nera tua. ut anina mea sequatur
mead te concupiscentie iuisco expe-¬
dita ut ñ sit rebellis sibi atq ĩ sõ¬
nis ⁊̾ ñ solum ñ perpetret istas cor¬
ruptelaꝵ turpttudines ꝑ imagi¬
nes animales usq ad carnis flu¬
xũ. s ne consentiat quidẽ. Nam
ut nichil tale uel tantulum libe-¬
at qͣntulum possie nutu cohiberi.
ctiam in casto dormientis affectu
nõ tm̃ in hac uita s etiã in hac eta¬
te. ñ magnũ est om̃ipotenti qͥ ua¬
les facere supͣ qm petimus et intel¬
ligimꝰ. Nunc tñ quid ad huc sim ĩ
hoc genere ma li mei dixi bono do¬
mino meo. exultans cum tremore

Expanded text:
ad conscientiae requiem redeamus ad conscientiae requiem redeamus ipsaque distantia reperiamus nos non fecisse, quod tamen in nobis quoquo modo factum esse doleamus. Numquid non potens est manus tna, deus omnipotens, sanare omnes languores animae meae atque ibundantiore gratia tua lasciuos motus etiam mei soporis extinguere? augebis, domine, magis magisque in me munera tua, ut anima mea sequatur me ad te concupiscentiae uisco expedita, ut non sit rebellis sibi atque ut in somnis etiam non solum non perpetret istas corruptelarum turpitudines per imagines animales usque ad carnis fluxum, sed ne consentiat quidem. nam ut nihil tale uel tantulum libeat, quantulum possit nutu cohiberi etiam in casto dormientis affectu non tantum in hac uita, sed etiam in hac aetate, non magnum est omnipotenti, qui uales facere supra quam petimus et. intellegimus. nunc tamen quid adhuc sim in hoc genere mali mei, dixi bono domino meo exultans cum tremore
Abbreviated transcription (Latin):
fem̃ est. et anteqͣm dispensator sa¬
craũiti tui fierem s ad huc uiuĩt
in memoria nea. de qua multa
locitus sum taliũ rerum imagi¬
nes. qͣs ibi consuetudo mea fixte
et occursant᷑ mͥ uigilanti quidẽ
carentes uirib. In somnis autẽ
lusio in anima mea et in carne
mea: ut dormienti falsa uisa per¬
suade adeant. ꝙ iugilanti uera
ñ possunt. Nñquid tunc ego nõ
sum dñe deus meus: Et tamen
tm̃ int̾ est int̾ meip̃m. et meip¬
sũ intra mom̃itum. ꝙ huic ad so¬
porem transeo. uel huc inde remͣ¬
seo U̾bi est tunc ratio que tali¬
b suggestionib resistit iugi¬
lans. Et si res ip̃e ingerantur. in¬
ꝯcussa manet. Num qͥa claudit᷑
cum ocłis: Numqͥ sopitur cũ
sensib corꝑis: Et unde sepe etiã
in somnis resistimus nr̃iq ap¬
siti memores atq ineo castissime ꝑ¬
manentes. nullum talib illecebris
ad hibemus assensum: et tũtm̃ int̾¬
est. ut cũ aliter. accidit. euigilãtes

Expanded text:
factum est, et antequam dispensator safactum est, et antequam dispensator sacramenti fierem. sed adhuc uiuunt in memoria mea, de qua multa locutus sum, talium rerum imagines, quas ibi consuetudo mea fixit, et occursantur mihi uigilanti quidem carentes uiribus, in somnis autem lusio in anima mea in carne mea, ut dormienti falsa uisa persuadeant quod uigilanti uera non possunt. numquid tunc ego non sum, domine deus meus? et tamen tantum interest inter me ipsum et me ipsum intra momentum, quo hinc ad soporem transeo uel huc inde retranseo. ubi est tunc ratio, qua talibus suggestionibus resistit uigilans et, si res ipsae ingerantur, incussus manet? numquid clauditur cum oculis? numquid sopitur cum sensibus corporis? et unde saepe etiam in somnis resistimus . nositi memores atque in eo castissime permanentes nullum talibus inlecebris adhibemus adsensum? et tamen tantum interest, ut, cum aliter accidit, euigilantes
Abbreviated transcription (Latin):
tercio: adesiderio ꝓsperitatis: Et
qr ip̃a adu̾sitas dura est. et nau
fragat tolerantiã: nunqͥd nõ
tẽptatio est uita humana suꝑ
t̾ram. sine ullo interstitio: Et
tota spes mea. ñ nisi in magna
ualde miscd̾ia tua. Sa qd̾ uibes.
et iuibe ꝙ ius. Imꝑas nobis conti¬
nentiã. Et cum scirem ait quidam.
qr nemo potest ẽẽ continens: nisi
deus det. Et hoc ip̃m erat sapĩa. sci¬
re cuiꝰ esset hoc donũ. ꝑ continenti¬
am quippe colligimur et recligim̃
inunum. a quo in multa defluxi¬
mus magne. Minus enĩ te amat
qui tecum aliquid amat. ꝙ ñ ꝓpt̾
te amat. O amor qui semꝑ ardes
et nũ qm extingneris. Carttas d̾s
m̃s. accende me. Continentiã uiles
da cy iuibes. et iube ꝙ ius. Iubes
certe ut contineã a concupiscentu
carnis. a ꝯcupiscentia oculoꝵ. ⁊ an¬
bitõe scłi. Iussisti a concubitu. et
de ip̃o coniugio melius aliqͥd qͣm
ꝯcessisti monuisti. Et qm̃ dedisti

Expanded text:
tertio a desiderio prosperitatis, et tertio a desiderio prosperitatis, et quia ipsa - aduersitas dura est, et ne frangat tolerantiam. numquid non temtatio est uita humana super terram sine ullo interstitio? Et tota spes mea valde misericordia tua. Da quod jubes, et jube quod vis. Imperas nobis continentiam. Et cum scirem, ait quidam, quia nemo potest esse continens nisi Deus det: et hoc ipsum erat sapientiae scire cujus esset hoc donum . Per continentiam quippe colligimur et redigimur in unum, a quo in multa defluximus. Minus enim qui tecum aliquid amat quod non propter te amat. o amor, qui semper ardes et numquam extingueris, caritas deus meus, accende me. continentiam iubes: da quod iubes, et iube quod uis. Iubes certe ut contineam a concupiscentia carnis et concupiscentia oculorum et ambitione saeculi. iussisti a concubitu et de ipso coniugio melius aliquid quam concessisti monuisti. et quoniam dedisti
Abbreviated transcription (Latin):
Gustaui. et esurio. et sitio: Teti¬
gisti me. et exarsi in pacem tuã
Cum inhesero tͥ ex omni me om̃i¬
no. nusquam erit mͥ dolor et la¬
bor et iuiua erit uita mea. tota ple¬
nus ñ sum: oneri mͥ sum. Contẽ¬
dunt letitie mee flende cũ letã¬
dis meroribus: et ex qua parte ster
uictoria nescio. Ei michi. dñe mi¬
serere mei. Ei mͥ. ecce uuln̾a mea
ñ abscondo. Medicus es: eger sũ.
Misericors es: miser sũ Niunqͥd
ñ tẽptatio est urta humana suꝑ
t̾ram: Qͥs uelit molestias et dif¬
ficultates tolerare. Iubes ea nõ
amari. Nemo ꝙ tolerat amat ex¬
si tolerare amat: qͣmuis eĩ gau¬
deat se tolerare. mauult tamen
ñ esse qd̵ toleret. Prospera in ad¬
uersis desidero. adu̾sa in ꝓspe¬
ris timeo. Qͥs uit̾ hec medius
locus. ubi ñ sit humana uita
tẽptatio: Ne ꝓsperitatib scłi
semel et it̾m atimore aduersi¬
tatis et corruptione letitie. Ue
adu̾sitatib scli semel et it̾m et

Expanded text:
gustaui, et esurio et sitio; tetigustaui, et esurio et sitio; tetigisti me, et exarsi in pacem tuam. Cum inhaesero tibi ex omni me, nusquam erit mihi dolor et labor et uiua erit uita mea tota plenus non sum oneri mihi sum. contendunt laetitiae meae flendae cum laetandiis bonis, et ex qua parte stet uictoria nescio. ei mihi! domine, miserere mei! ei mihi! ecce uulnera mea non abscondo: medicas es, aeger sum; misericors es, miser sum. numquid non temptatio est uita humana super terram? quis uelit molestias et difficultates? tolerari iubes ea, non amari. nemo quod tolerat amat, etsi tolerare amat. quamuis enim gaudeat se tolerare, mauult tamen non esse quod toleret. prospera in aduersis desidero, aduersa in prospera timeo. quis inter haec medius locus, ubi non sit humana uita temtatio? uae prosperitatibus saeculi semel et iterum a timore aduersitatis et a corruptione laetitiae! uae aduersitatibus saeculi semel et iterum et
Abbreviated transcription (Latin):
inuenio cũ recordor te. Ubi gͦ te in¬
ueni ut discerem te. Neq enĩ iã
eras in memoria mea pͥusqͣm te
discerem. Ubi gͦ te inueni ut dis¬
cerem te. nͥ in te suꝑ me: Et nusꝙͣ
locus. et recedimus et accedimus:
Et nusqͣm locus: Ueritas ubiq p̾
respondes: s ñ liqui de om̃s auduftz
Om̃s unde uolunt consuluite: s
nõ semꝑ quod uolunt audiunt:
Optimus minist̾ tuus ẽ. qui nõ
magis intuetur hoc a te audire
ꝙ ipse uoluerit: s potius hoc uel¬
le ꝙate audierit. Sero te amaui
pulchritudo tã antiqua et tã no¬
ua: Sero te amaui: et ecce intus
eras. et ego foris: et ibi te querebam
et in ista formosa que fecisti de for¬
mis irruebam. Mecum eras. et te¬
cum ñ eram: ea me tenebant lon¬
ge a te: que si uite ñ eẽnt: ñ essent
Uocasti. et clamasti. et rupisti sͦ¬
ditatem meã: coruscasti. splendu¬
isti. et fugasti cecitatem meã. fla¬
grasti et duxi sp̃m. et anhelo tͥ.

Expanded text:
inuenio cum recordor te. Vbi ergo te ininuenio cum recordor te. Vbi ergo te inueni, ut discerem te? neque enim iam eras in memoria mea priusquam te inuenirem. ubi ergo te inueni, ut discerem te nisi in te supra me? et nusquam locus, et recedimus et accedimus, et nusquam locus. ueritas ubique prrespondes, sed non liquide omnes audiunt omnes unde uolunt consulunt, sed non semper quod uolunt audiunt. optimus minister tuus est qui non magis intuetur hoc a te audire quod ipse uoluerit, sed potius hoc uelle quod a te audierit. Sero te amaui, pulchritudo tam antiqua et tam noua, sero te amaui! et ecce intus eras et ego foris, et ibi te quaerebam et in ista formonsa quae fecisti deformis irruebam; mecum eras, et tecum non eram et ea me tenebant longe a te, quae si in te non essent, non essent. uocasti et clamasti, et rupisti surditatem meam; coruscasti, splenduisti, et fugasti caecitatem meam; fragrasti, et duxi spiritum et anhelo tibi;
Abbreviated transcription (Latin):
fabricasti tibi: Quale sc̃uartum
edificasti tͥ: Tu delisti hanc dig¬
nationem memorie mee. ut mane¬
as un ea. Sz in qua eius parte ma¬
neas. hoc considero. Transcendi enĩ
partes eius qͣs hñt et bestie cum te
recordarer: qr ñ ibi te inueniebam
int̾ imagines rerũ corporaliũ. et
ueni ad partes eius ubi comiñdaui
affectiones animi mei: nec illic in¬
ueni te: et intraui ad ip̃ius animi
mei sedem que illi est in memoria
mea. qm̃ sui quoqz meminit ani¬
mus: nec ibi tu eras: quia sicut ñ
es imago corꝑalis.: nec affectio uiuẽ¬
tis qualis est cum letamur. cupimꝰ.
metumꝰ. meminimꝰ. ob liuiscimur.
et quicqͥd huiꝰ modi est. ita nec ipse
animꝰ es. qr dñs d̾s animi tu es. et
cõmutant᷑ hec omĩa. Tu aũt incom¬
muttabilis manes suꝑ omĩa. et dig¬
natus es h̾itare in memoria mea.
ex quo te didici. Et qͥd quero quo lo¬
co eius habites: quasi uero loca ibi
sint: Habitas certe in ea qm̃ tui
memini ex quote didici: et in ea te

Expanded text:
fabricasti tibi? quale sanctuarium aedificasti tibi? tu dedisti hanc dignationem memoriae meae ut maneas in ea; sed m qua eius parte maneas hoc considero. transcendi enim partes eius quas habent et bestiae, cum te recordarer, quia non ibi te inueniebam inter imagines rerum corporalium. et ueni ad partes eius, ubi commendaui affectiones animi mei; nec illic inueni te. et intraui ad ipsius animi mei sedem, quae illi est in memoria mea, quoniam sui quoque meminit animus; nec ibi tu eras: quia sicut non es imago corporalis nec affectio uiuentis, qualis est cum laetamur, contristamur, cupimus, metuimus, meminimus, obliuiscimur et quidquid huius modi est, ita nec ipse animus es, quia dominus deus animi tu es et commutantur haec omnia, tu autem incommutabilis manes super omnia et dignatus es habitare in memoria mea ex quo te didici. et quid quaero quo loco eius habites, quasi uero loca ibi sint? habitas certe in ea, quoniam tui memini ex quo te dedici, et in ea te
Abbreviated transcription (Latin):
et eis ip̃a ñ sit manifesta. Sic sic
⁊̾ sic animꝰ humanus etiã si cerus
et languidus turpis atq indecens.¬
latere iuitt. se aũt ut lateat aliqͥd
ñ uult. Contra illi redditur: ut ip̃e
ñ lateat ueritati. ip̃m aũt u̾itas
lateat. Tam̃ etiã sie dum miser ẽ.
ueris mauult gaudere qͣm falsis
beatꝰ gͦ erit si nulla int̾pellante mo¬
lestia de ip̃a per qͣm uera sunt omia
sola u̾itate gaudebit. Ecre qnͣtum
spatiatꝰ sum in memoria mea q̃ renᷤ
te dñe et ñ te inueni extra eã. Neq
em̃ aliqͥd de te inueni. ꝙ ñ memissẽ
ex quo didici te. Nam ex quo didi¬
cite: ñ sum oblitus tiii. Ubi en̾ĩ ĩ¬
ueni u̾itatẽ: ibi inueni dm̃ meũ:
ip̃am u̾ttatem qmͣ ex quo didici ñ
sum oblitus. Itaq ex quo te didi¬
ci. manes in memoria mea: et illic
te inuenio. cỹ reminiscor tui. ⁊ de¬
lector inte: Hee sunt sc̃ẽ delicie
piciens paupertatẽ meã. S ubi
manes: In memoria. tu dñe E

Expanded text:
et eis ipsa non sit manifesta. Sic sic et eis ipsa non sit manifesta. Sic sic etiam, sic animus humanus, etiam sic caecus et languidus, turpis atqlatere uult, se autem ut lateat aliquid non uult. contra illi redditur, ut ipse non lateat ueritatem, ipsum autem ueritas lateat. tamen etiam sic, dum miser est, ueris mauult gaudere quam falsis. beatus ergo erit, si nulla interpellante molestia de ipsa, per quam uera sunt omnia, sola ueritate gaudebit. Ecce quantum spatiatus sum in memoria mea quaerens te, domine, et non te inueni extra eam. neque enim aliquid de te inuenio, quod non meminissem ex quo didici te. nam ex quo didici te, non sum oblitus tui. ubi enim inueni ueritatem, ibi inueni deum meum, ipsam ueritatem, quam ex quo didici, non sum oblitus. itaque ex quo te didici, manes in memoria mea, et illic te inuenio, cum reminiscor tui et delector in te. hae sunt sanctae deliciae a tua respiciens paupertatem meam. Sed ubi manes in memoria mea, domine,
Abbreviated transcription (Latin):
etiã ueritatem. Nec amarent. nisi
eẽt aliqua notitia eius in memo¬
ria eoꝵ. Cur gͦ nõ de illa gaudent.
Cur ñ beati sunt: Quia fortius
ꝯceupant᷑ m aliis. que potius eos
faciunt miseros. qm illud beatos
ꝙ tenuiter meminer̃t. Adhus
eñĩ modicũ lum̃ est in hominib
Almbulent. ambulent ne tene¬
bre comphendant. Cur aũt uerttaᷤ
parit odium. Et mimicus fr̃s est
eis homo tuus uerũ predicans. cũ
ametur bocta utta. que ñ est nͥ gan¬
diũ de u̾itate: nisi qr sic amatur
u̾itas. ut qui cũq aliud amant
hoc ꝙ amant uelint ẽẽ u̾ttatẽ: Et
qr falli nollent. nolunt coniunci¬
oderunt u̾itatem. quã ꝓ u̾itate a¬
mant. Almant eã lucentem. odeĩt
eã redarguentẽ: Quia enĩ falli no¬
luut et fallere uolunt: amant cã
cũ seip̃a iudicat. et oderunt eã cum
eos ipsos iudicat. Inde retribuetur
eis. ut qui se ab ea manifestari no¬
lunt. et eos uolentes manifestet.

Expanded text:
etiam ueritatem nec amarent, nisi etiam ueritatem nec amarent, nisi esset aliqua notitia eius in memoria eorum. cur ergo non de illa gaudent? cur non beati sunt? quia fortius occupantur in aliis, quae potius eos faciunt miseros quam illud beatos, quod tenuiter meminerunt. adhuc enim modicum lumen est in hominibus; ambulent, ambulent, ne tenebrae conprehendant. Cur autem ueritas parit odium et inimicus eis factus est homo tuus uerum praedicans, cum ametur beata uita, quae non est nisi gaudium de ueritate, nisi quia sic amatur ueritas, ut quicumque aliud amant, hoc quod amant uelint esse ueritatem, et quia falli nollent, nolunt conuincioderunt veritatem, quam pro veritate amant. Amant eam lucentem, oderunt eam redarguentem. Quia enim falli nolunt et fallere volunt, amant eam cum se ipsa indicat, et oderunt eam cum eos ipsos indicat. Inde retribuet eis, ut qui se ab ea manifestari nolunt, et eos nolentes manifestet,
Abbreviated transcription (Latin):
uolunt: S qm̃ caro concupiscie
adu̾sus sp̃m. et sp̃c adu̾sus carnẽ
ut ñ faciant ꝙ uolunt: cadunt ĩ
id ꝙ ualent. Eoq contenti sunt.
qr illud ꝙ ñ ualert ñ tantum uo¬
lunt. qnͣtum sat ẽ ut ualeant.
Nam quero ab om̃ib utrũ malt̃e
de u̾itate qm de falsitate gaudere:
tã non dubitant dic̾e de ueritate
se malle. qm ñ dubitant dicere be¬
atos se ẽẽ uelle. Beata quippe ui¬
ta est. gaudiũ de ueritate. Hoc est
enĩ gaudiũ de te qui uertias es d̾s.
illuminatio mea. salus faciei mee
d̾s m̃s. Hanc uitã beatã om̃s uo¬
lunt. hanc urtã que sola beata ẽ
om̃s uolurte. gaudium de uerita¬
te om̃s uolunt. Multos exꝑtꝰ
sũ qui uellent fallere: qui ait̃t
falli. neminẽ. U̾bi gͦ nouerunt
hanc uitam b̃am. nisi ubi noue¬
runt etiã ueritatẽ. Amant enĩ
et ip̃am qr falli nolunt: et eum
amant beatam uitã ꝙ ñ est aliꝰ
qͣm de u̾itate gaudiũ utiq amãt

Expanded text:
uolunt, sed quoniam caro concupiscit uolunt, sed quoniam caro concupiscit aduersus spiritum et spiritus aduersus carnem, ut non faciant quod uolunt, cadunt in id quod ualent eoque contenti sunt, quia illud, quod non ualent, non tantum uolunt, quantum sat est, ut ualeant? nam quaero ab omnibus, utrum malint de ueritate quam de falsitate gaudere: tam non dubitant dicere de ueritate se malle, quam non dubitant dicere beatos esse se uelle. beata quippe uita est gaudium de ueritate. hoc est enim gaudium de te, qui ueritas es, deus, inluminatio mea, salus faciei meae, deus meus. hanc uitam beatam omnes nolunt, hanc uitam, quae sola beata est, omnes uolunt, gaudium de ueritate omnes uolunt. multos expertus sum, qui uellent fallere, qui autem falli, neminem. ubi ergo nouerunt hanc uitam beatam, nisi ubi nouerunt etiam ueritatem? amant enim et ipsam, quia falli nolunt, et cum amant beatam uitam, quod non est aliud quam de ueritate gaudium, utique amant
Abbreviated transcription (Latin):
rent si hoc int̾rogarentur se uelle
gaudere: Atq ip̃m gaudiũ. uitã
b̾am uocant. Quod et si alius
hinic alius illinc assequitur: u¬
nũ est tñ quo ꝑuenire om̃s ni¬
tunt᷑ ut gaudeant: que qm̃ res
est qͣm se exꝑtum ñ esse nemo
potest dicere: ꝓpt̾ea reꝑta in me¬
moria recognoscit᷑ quando beate
ucte nomen auditur. Absit do-¬
mine. absit a corde seruitui qui
confitet᷑ tibi. absit ut quocunq
gaudio gaudeam bm̃ me putem:
Est eñi gaudiũ ꝙ ñ datur impi¬
is. s eis qui te gratis colunt. qͦ¬
rũ gaudium tu ipse es. et ip̃a est
beata uita gaudere ad te. de te: ꝓp¬
ter te. Ipsa est enĩ. et ñ est alt̾a. E
aũt aliam putant eẽ: aliud sec¬
tant᷑ gaudium. neq ip̃m uerum
Elu aliqua tn imagine gaudii
uoluntas eoꝵ ñ auertitur. Non
gͦ certũ est. quod om̃s ẽẽ beati uo¬
lunt. qm̃ qui ñ de te gaudere uolũt
que sola uita beata est. ñ utiq ui¬
tam beatã uolunt. An om̃s hoc

Expanded text:
rent, si hoc interrogarentur, se uelle rent, si hoc interrogarentur, se uelle gaudere atque ipsum gaudium uitam beatam uocant. quod etsi alius hinc, alius illinc assequitur, unum est tamen, quo peruenire omnes nituntur, ut gaudeant. quae quoniam res est, quam se expertum non esse nemo potest dicere, propterea reperta in memoria recognoscitur, quando beatae uitae nomen auditur. Absit, domine, absit a corde serui tui, qui conStetur tibi, absit, ut quocumque gaudio gaudeam beatum me putem. est enim gaudium, quod non datur inpiis, sed eis, qui te gratis colunt, quorum gaudium tu ipse es. et ipsa est beata uita, gaudere de te, ad te, propter te: ipsa est et non est altera. qui autem aliam putant esse, aliud sectantur gaudium neque ipsum uerum. ab aliqua tamen imagine gaudii uoluntas eorum non auertitur. Non ergo certum est, quod omnes esse beati nolunt, quoniam qui non de te gaudere uolunt, quae sola uita beata est, non utique uitam beatam uolunt. an omnes hoc
Abbreviated transcription (Latin):
mee ut id reminisci ualeam. ali¬
qndo cũ aspernatõe. aliq̃n cum de¬
siderio ꝓ eaꝵ rerum diuersitate de
quib me gauisũ esse memini. Nã
et de turpib gaudio quodã ꝑfusꝰ
sum ꝙ nunc recordans detestor al¬
q execror. aliqn de bonis et hones¬
tis ꝙ desiderans recolo.tam et si for¬
te ñ adsunt: et iõ tristis gaudiũ
pristinũ recolo. Ubi gͦ. Et quãdo
exꝑtus sum uitã meam b̾am. ut
recorder eam et amem et desiderem
Nec ego tantũ aut cũ paucis. s b̾i
ꝓrsus om̃s eẽ uolumus. Qd̃ nisi
certa notitia nossemꝰ. nõ tam cer¬
ta uoluntate uellemus: S quid
est hoc. Quod si querat᷑ a duob u¬
trum militare uelint. fieri possit
ut alter eoꝵ uelle se alter nolle re¬
spondeat: Si au̾t abeis queratur
utrũ eẽ beati uelint: uterq statĩ
sine ulla dubitatione dicant ob¬
tare. nee obaliud nͥ ut beati sint.
Nũ forte qm̃ alius hinc alius in¬
de gaudet. ita se om̃s beatos ẽẽ uel¬
le consonant. ꝙadmodũ consona¬

Expanded text:
e, ut id reminisci ualeam aliquando cum aspernatione, aliquando cum desiderio pro earum rerum diuersitate, de quibus me gauisum esse memini. nam et de turpibus gaudio quodam perfusus sum, quod nunc recordans detestor atque exsecror, aliquando de bonis et honestis, quod desiderans recolo, tametsi forte non assunt, et ideo tristis gaudium pristinum recolo. Vbi ergo et quando expertus sum uitam meam beatam, ut recorder eam et amem et desiderem? nec ego tantam aut cum paucis, sed beati prorsus omnes esse uolumus. quod nisi certa notitia nossemus, non tam certa uoluntate uellemus. sed quid est hoc? quid? si quaeratur a duobus, utrum militare uelint, fieri possit, ut alter eorum uelle se, alter nolle respondeat: si autem ab eis quaeratur, utrum esse beati uelint, uterque se statim sine dubitatione dicat optare, nec ob aliud num forte quoniam alius hinc, alius inde gaudet? ita se omnes beatos esse uelle consonant, quemadmodum consona
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a quando tues tunc ẽ firmitaᷤ.
Cum au̾t nr̃a est: infirmitas est.
Uiuit apud te semꝑ bonũ nr̃m:
et qr inde auersi sum̾us. ꝑu̾si su¬
mus. Reu̾tamur iam dñe ut ñ
eu̾tamur: qr uiuit apud te sine
ullo defectu bonũ nr̃m qd̃ tu ip̃e
es: et ñ timebimꝰ ne ñ sit quo re¬
deamus. qr nos in de ruimus: no¬
bis aũt absentib ñ ruit domus
nr̃a eternitas tua.

Expanded text:
nostra quando tu es, tunc est firmitas, nostra quando tu es, tunc est firmitas, cum autem nostra est, infirmitas est. uiuit apud te semper bonum nostrum, et quia inde auersi sumus, peruersi sumus. reuertamur iam, domine, ut non euertamur, quia uiuit apud te sine ullo defectu bonum nostrum, quod tu ipse es, et non timemus, ne non sit quo redeamus, quia nos inde ruimus; nobis autem absentibus non ruit domus nostra, aeternitas tua.
Abbreviated transcription (Latin):
lentissimus meis qui me exponẽ¬
tem nͣ tardius sequeret᷑. S quid gͦ¬
mͥ hoc ꝓderat putanti qd̾ tu dñe de¬
us u̾itas corpus esses lucidũ et in¬
m̃sum: et ego frustũ de illo corpore:
Nunia ꝑuersitas. s sic eram. Nec
erubesco d̾s meus confiteri tibi in
me mĩas tuas. et inuotare te. qui
ñ erubui tunc ꝓfiteri hominib
blasphemias meas et latrare adu̾¬
sũ te: Quid gͦ tunc mͥ ꝓderat in¬
genium. ꝑ illas doctrinas agile.
et nullo adminiculo humani ma¬
gisterii tot nodosissimi libri eno¬
dati: cum deformit̃ et sacrilega
turpitudine indoctrina pietatis
errarem: Aut qͥd tm̃ oberat par¬
uulis tuis. longe tarcdius ingeni¬
um. cũ a te longe ñ recederent: ut
innido eccłe tue tuti plumesc̾ent
et alas caritatis aluñto sane fidei
nutrirent: O dñe d̾s nr. in uela¬
m̃to alaꝵ tuaꝵ speremus: et pro¬
tabis et paruulos. et usq ad ca¬
nos tu portabis: qm̃ infirmitas

Expanded text:
lentissimus in eis, qui me exponenlentissimus in eis, qui me exponentem non tardius sequeretur. Sed quid mihi hoc proderat putanti, quod tu, domine deus ueritas, corpus esses lucidum et inmensum et ego frustum de illo corpore? nimia peruersitas! sed sic eram nec erubesco, deus meus, confiteri tibi in me misericordias tuas et inuocare te, qui non erubui tunc profiteri hominibus blasphemias meas et latrare aduersum te. quid ergo tunc mihi proderat ingenium per illas doctrinas agile et nullo adminiculo humani magisterii tot nodosissimi libri enodati, cum deformiter et sacrilega turpitudine in doctrina pietatis errarem? aut quid tantum oberat paruulis tuis longe tardius ingenium, cum a te longe non recederent, ut in nido ecclesiae tuae tuti plumescerent et alas caritatis alimento sanae fidei nutrirent?s o domine deus noster, in uelamento alarum tuarum speremus et protabis et paruulos et usque ad canos tu portabis, quoniam firmitas
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd ibi uerum et certũ esset: Dorsũ
enĩ habebã ad lum̃ et ad ea que illu¬
minant᷑ faciem: Unde ip̃a facies
mea qua illuminata cernebam ñ
illuminabat᷑: quieqͥd de arte loq̃n¬
di et disserendi qͣequid de clinisio¬
nib figuraꝵ et demusicis. et de
numeris sine magna difficulta¬
te. nullo hoĩm tradente intellexi.
scis tu dñe deus m̃s: qr et celeri¬
tas intelligendi et dispitiendi a¬
cum̃ donum tuũ est. s ñ inde sacri¬
ficabam tͥ. Itaq mͥ ñ ad usum sed
ad ꝑniciem magis ualebat: quia
tam bonã partem substantie mee
sategi hr̃e in potestate. et fortitu¬
dinem meã non ad te custodiebã
s ꝓfectus sum abste in longinqͣm
regionẽ. ut eã dissipareni in me¬
retrices cupiditates. Nam quid
mͥ ꝓderat bona res ñ ittenti bene
Nõ eĩ sẽciebã illas artes etiã ab
studiosis et ingeniosis difficilli¬
me intelligi insi cũ eis eadem co¬
nabar exponere. Et erat ille excel¬

Expanded text:
quid ibi uerum et certum quid ibi uerum et certum enim habebam ad lumen, et ad ea quae illuminant faciem, unde ipsa facies mea qua ilinluminabatur. quidquid de arte loquendi et disserendi, quidquid de dimensionibus figurarum et de musicis et de numeris sine magna difficultate nullo hominum tradente intellexi, scis tu, domine deus meus, quia et celeritas intellegendi et dispiciendi acumen donum tuum est. sed non inde sacrificabam tibi. itaque mihi non ad usum, sed ad perniciem magis ualebat, quia tam bonam partem substantiae meae sategi habere in potestate et fortitudinem meam non ad te custodiebam, sed profectus sum abs te in longinquam regionem, ut eam dissiparem in meretrices cupiditates. nam quid mihi proderat bona res non utenti bene? non enim sentiebam illas artes etiam ab studiosis et ingeniosis difficillime intellegi, nisi cum eis eadem conabar exponere et erat ille excel
Abbreviated transcription (Latin):
Cum etiã te deus m̃s mirabilit̾
simplicẽ atq incõmitabilem
illis decemp̾dicam̃tis putans qͥc¬
quid eẽt omnino cõprehensũ sic
intelligere conarer: quasi et tu
subiectus esses magnitudini
tue aut pulchritudini. ut illa
essent inte quasi in subiecto. si¬
cut in corpore. cũ tua magnitu¬
do et tua pulchrrtudo tu ipse sis
Corpus aũt non eo sit magnũ et pł¬
chrum. quo corpꝰ est qr et siminus
magnũ et minus pulchrũ esset
nichilominꝰ corpus eẽt: Falsitas
er̃ erat qmͣ de te cogitabam ñ u̾itas:
et fign̾cta miserie mee. ñ firmam̃¬
ta be atitudinis tue. Iusseras enĩ ⁊
ita fiebat in me ut terra spinas ⁊
tribulos pareret mͥ. et cum labore
peruenire ad panem meũ: Et qͥd
michi ꝓderat ꝙ om̃s libros artiũ
quas liberales uocant. tunc neqͥs¬
sumus malaꝵ cupiditatũ seruuˢ
ꝑ me ip̃m legi: et intellexi quos¬
cunq legere potui: Et gaudebã
in eis et nesciebam unde esset quie¬

Expanded text:
cum etiam te, deus meus, mirabiliter cum etiam te, deus meus, mirabiliter simplicem atque inconmutabilem, illis decem praedicamentis putans quidquid esset omnino conprehensum, sic intellegere conarer, quasi et tu subiectum esses magnitudini tuae aut pulchritudini, ut illa essent in te quasi in subiecto sicut in corpore, cum tua magnitudo et tua pulchritudo tu ipse sis, corpus autem non eo sit magnum et pulchrum, quo corpus est, quia etsi minus magnum et minus pulchrum esset, nihilominus corpus esset. falsitas enim erat, quam de te cogitabam, non ueritas, et figmenta miseriae meae, non firmamenta beatitudinis tuae. iusseras enim et ita fiebat in me, ut terra spinas et tribolos pareret mihi et cum labore peruenirem ad panem meum. Et quid mihi proderat, quod omnes libros artium, quas liberales uocant, tunc nequissimus malarum cupiditatum seruus per me ipsum legi et intellexi, quoscumque legere potui? et gaudebam in eis et nesciebam, unde esset quid