comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
infernomentis. aduitã pietatis
rediit: Minus est ergo quẽ¬
piam incarne suscitari: nisi
forte cumꝑ uiuificationem
carnis. aduitã reducitur m̃tis:
ut hoc ei agatur ꝑ exterius
miraculum. quatinus conuer¬
sus interius uiuificetur:
PETRUS
alde infra credidihoc:
qđ modo quãsit incõparabilit̃
suꝑius agnoui: Sedq so ceꝑta
ꝓseqre: ut dum tempus uacat.
sine aedificatione hora
non transeat:¬

Expanded text:
inferno mentis ad vitam pietatis inferno mentis ad vitam pietatis rediit. Minus est ergo quempiam in carne suscitari, nisi forte per vivificationem carnis ad vitam reducatur mentis; ut ei hoc agatur per exterius miraculum, quatenus conversus interius vivificetur. PETR. Valde infra credidi hoc, quod modo quam sit incomparabiliter superius agnovi. Sed, quaeso, coepta prosequere, ut dum tempus vacat, sine aedificatione hora non transeat
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutib tacetur: Nampost
resurrectionẽ animȩ. capere
infirmitas nr̃a nonualet:
quanta insacro eloquio de
pauli uirtutib dicuntur. qđ
illius p̃dicatione. crudelissimȩ
cogitationes ad pietatis mollia
conuersȩsunt uiscera: qđ mori
cupit ꝓfr̃ibus. inquorũ prius
morte gaudebat: qđ plenus
om̃i scripturȩ scientia. nihil
gladiis insequebatur: quod
apostolatus honore sublimis
est: sed tamen sponte fit par¬
uulus in medio discipulorum.
quod adcęli tercii secreta ducit᷑.¬
& tamen mentis oculũ ꝑ com¬
passionẽ reflectit ad disponan¬
dum cubile coniugatorũ dicens.
uxori uir debitũ reddat. simi¬
liter & uxor uiro: Quod ad¬
miscetur in contẽplatione cȩtib
angłorũ. & tamen nonasꝑnat᷑
cogitare atq disponere facta
carnalium Quodgaudet in in¬
firmitatib sibĩq in contunie¬
li is placetꝰ Quodei uiuere
totus iam extra carnem est.
hoc ipsũ quod uiuit in carne:
Ecce qualiter uiuit: qui ab

Expanded text:
virtutibus tacetur; nam post virtutibus tacetur; nam post resurrectionem animae capere nostra infirmitas non valet quanta in sacro eloquio de Pauli virtutibus dicuntur. Quod illius praedicatione crudelissimae nationes ad pietatis mollia conversae sunt viscera. Quod mori cupit pro fratribus, in quorum prius morte gaudebat. Quod plenus omnis Scripturae scientia, nihil gladiis insequebatur. Quod apostolatus honore sublimis est, sed tamen sponte fit parvulus in medio discipulorum. Quod ad coeli tertii secreta ducitur, et tamen mentis oculum per compassionem reflectit ad disponendum cubile conjugatorum, dicens: Uxori vir debitum reddat, similiter et uxor viro . Quod admiscetur in contemplatione coetibus angelorum, et tamen non aspernatur cogitare et disponere facta carnalium; quod gaudet in infirmitatibus, sibique in contumeliis placet ; quod ei vivere totum jam extra carnem est, hoc ipsum quod vivit in carne . Ecce qualiter vivit, qui ab
Abbreviated transcription (Latin):
ab eius hospitio exiit Quadra¬
gesimũ subdiaconũ ꝓtinus
reliquid: et in loco eodẽ ultra
non apparuit: Temporalẽ
nãq honorẽ fugiens: egit ut
abhis aquib uisus intanta
uirtute fuerat. nunquã iam
PETRUS
uid alii sentiant ignora.
ego aut̃ cunctis miraculis
hoc potius existimo esse mira¬
culum. qđ aduitã mortui
redeant: eorũq animȩ ad
carnẽ exocculto reuocant᷑:
GREGORIUS¬
iuisibilia adtendimus: ita
necesse est ut credamꝰ: Si uero
inuisibilia pensamus: nimirũ
constat. quia maius est mira¬
culum p̃dicationis uerbo atq
orationis solatio peccatorem
conuertere: quã carne mortuũ
resuscitare: Inisto & enĩ resus¬
citatur caro moritura.
in illo uero: anima inȩternũ
uictura: Cum enĩ ꝓpono duos.
in quo horũ existimas maiori
factũ uirtute miraculũ. La¬
tarũ quippe quem iam fẽtidũ¬
fuisse credimus. carne dñs.
mente: Et̃ quidem post re¬
surrectionem carnis dela tari

Expanded text:
ab ejus hospitio exivit, Quadraab ejus hospitio exivit, Quadragesimum subdiaconum protinus reliquit, et in loco eodem ultra non apparuit. Temporalem namque honorem fugiens, egit ut ab his a quibus visus in tanta virtute fuerat nunquam jam PETR. Quid alii sentiant ignoro: ego autem cunctis miraculis hoc potius existimo esse miraculum, quod ad vitam mortui redeunt, eorumque animae ad carnem ex occulto revocantur. GREGOR. Si visibilia attendimus, ita necesse est ut credamus; si vero invisibilia pensamus, nimirum constat, quia majus est miraculum praedicationis verbo atque orationis solatio peccatorem convertere, quam carne mortuum resuscitare. In isto enim resuscitatur caro iterum moritura, in illo vero anima in aeternum victura. Cum enim propono duos, in quo horum existimas majori factum virtute miraculum? Lazarum quippe, quem jam fidfuisse credimus, carne Dominumente. Et quidem post resurrectionem carnis de Lazari
Abbreviated transcription (Latin):
Qua cõpleta dealtaris crepi¬
dine puluerẽ collegit: atq
cum eodem quadragesimo
addefuncti corpus accessit.
sesẽq ibidem morationẽ dedit:
Cunq diutius orasset: iam
sed ipse benedictionẽ dedit.
statimq surrexit: Et quia
dextra manu collectũ puluerẽ
gestabat: sinistra palliũ quo
facies defuncti uelabatur
abstulit: Quod cum mulier
fieri cerneret. contra dicere
uehementer coepit: & nurari
quid uellet facere: Ablato
itaq pallio. diu eo quẽ college-¬
rat puluere: defuncti fatiem
fricauit: Quicũ diutius frica¬
retur : recepit animã. oscitauiti
oculos aperuit: sesẽq eleuans
resedit. quid ergasẽ ageretur
miratus est: acsi degraui sõno
fuisset exciͣtus: Quod cum
mulier lamentis fatigãta
conspiceret: coepit exgaudio
magis flere. & uoces amplius
dñi: modesta ꝓhibitione con¬
pescuit dicens: Tacete tacẽte:
Sed siquis uos requisierit
qualiter factumsit: hoc solum¬
oꝑa sua fecit: Dixithoc. atq.

Expanded text:
Qua completa ab altaris crepiQua completa ab altaris crepidine pulverem collegit, atque cum eodem Quadragesimo ad defuncti corpus accessit, seseque ibidem in orationem dedit. Cumque diutius orasset, jam sed ipse benedictionem dedit, statimque surrexit. Et quia manu dextera collectum pulverem gestabat, sinistra pallium quo facies defuncti velabatur abstulit. Quod cum mulier fieri cerneret, contradicere vehementer coepit et mirari quid vellet facere. Ablato itaque pallio, diu eo quem collegerat pulvere defuncti faciem fricavit. Qui cum diutius fricaretur, recepit animam, oscitavit, oculos aperuit, seseque elevans resedit, quid erga se ageretur miratus est, ac si de gravissimo somno fuisset excitatus. Quod cum mulier lamentis fatigata conspiceret, coepit ex gaudio magis flere, et voces amplius ni modesta prohibitione compescuit, dicens. Tace, tace; sed 321 si quis vos requisiverit qualiter factum sit, hoc solumristus opera sua fecit. Dixit hoc, atque
Abbreviated transcription (Latin):
annis singulis uenire consue¬
uerat: atq adhunc quem
p̃dixi quadragesimum sub¬
diaconem sicut ipse narrauit
hospitalitatis gr̃a declinabat:
Quadam uero die dum eiꝰdẽ
hospitium quod non longe
ab ęccłia ab erat intrassẽt:
cuiusdam pauꝑculȩ mulicris
maritus. iuxta defunctus est:
Quem exmore lotũ uestim̃tis
indutum. & sabano cons-¬
trictum. suꝑ ueniente uesꝑe
sepelire nequiuerunt: Iuxta
defuncti igitur corpꝰ iuduata
mulier sedit : quȩ in magnis
fletib noctem ducens. conti¬
nuis lamentorũ uocib satis¬
faciebat dolori: Cunq hoc
diutius fieret. & flere mulier
nullomodo cessaret: uirdĩ
quireceptus hospitio fuerat.
quadragesimo subdiacono
conpunctus ait: Dolori huius
mulieri s. anima mea cõpatitur:
rogo surge etoremus: Perre¬
xerunt igitur utriq aduicinã
aeccłiam: seseq pariter inora¬
tionẽ dederunt: Cunque
diutius orassecit: compleri
orationem. quadragesimum
subdiaconẽ seruus dĩ pecut

Expanded text:
annis singulis venire consueannis singulis venire consueverat, atque ad hunc, quem praedixi, Quadragesimum subdiaconum, sicut ipse narravit, hospitalitatis gratia declinabat. Quadam vero die, dum ejus hospitium, quod non longe ab Ecclesia aberat, intrasset, cujusdam pauperculae mulieris maritus juxta defunctus est: quem ex more lotum, vestimentis indutum, et sabano constrictum, superveniente vespere, sepelire nequiverunt. Igitur juxta defuncti corpus viduata mulier sedit, quae in magnis fletibus noctem ducens, continuis lamentorum vocibus satisfaciebat dolori. Cumque hoc diutius fieret et flere mulier nullo modo cessaret, vir Dei, qui receptus hospitio fuerat, Quadragesimo subdiacono compunctus ait: Dolori hujus mulieris anima mea compatitur; rogo, surge, et oremus. Perrexerunt igitur utrique ad vicinam ecclesiam, seseque pariter in orationem dederunt. Cumque diutius orassent, complere orationem Quadragesimum subdiaconum servus Dei petiit.
Abbreviated transcription (Latin):
Unde factum est: ut eandem
catenam quã expede suo uir
dñi soluerat eius discipuli pe¬
terent: eamq funi adiungereN:
atq in illam situlam ligarent:
Ex quo iamtempore contigit:
utisdem funis et cotidie tin¬
gueretur aqua. & nullõ modo
rumperetur: Quia enĩ catẽnã
uiri dĩ funis ille contigit: ipse
quoq adtollendam aquam
ferri inse fortitudinẽ traxit:
PE TRYS
acta hȩc placent: quia mira
et multum recentia: xuii¬
DE MONACHO EX MON
baxentinȩ c̃ccłiae subdiaconꝰ
fuit: qui ouium suarũ gregẽ
pascere ineiusdem aureliae
partib solebat: Cu ius ualde
ueracis uiri narratione rẽs mira
innotuit: quȩ secreto fuerat
gesta: Is namq ut p̃diximus.
dumgregis sui in aurelia
curam gereret: indieb eiꝰdẽ
uir fuit qͥmonte qui argenta¬
rius uocatur uenerabilis uitȩ.
qui habitum monachi quem
p̃tendebat spctie: moribus
explebat: Hicitaq ad eccłiã
beati petri apostolorũ principis.
ab eodem monte argentario.

Expanded text:
Unde factum est ut eamdem Unde factum est ut eamdem catenam quam ex pede suo vir Domini solverat ejus discipuli peterent, eamque funi adjungerent, atque in illa situlam ligarent. Ex quo jam tempore contigit ut idem funis et quotidie tingeretur aqua, et nullo modo rumperetur. Quia enim catenam viri Dei funis ille contigit, ipse quoque ad tolerandam aquam, ferri in se fortitudinem traxit. PETR. Facta haec placent, quia mira; et multum, quia recentia. De monacho ex montBuxentinae Ecclesiae subdiaconus fuit qui ovium suarum gregem pascere in ejusdem Aureliae partibus solebat. Cujus valde veracis viri narratione res mira innotuit, quae secreto fuerat gesta. Is namque, ut praediximus, dum gregis sui in Aurelia curam gereret, in diebus ejusdem vir fuit e monte, qui Argentarius vocatur, venerabilis vitae, qui habitum monachi, quem praetendebat specie, moribus explebat. Hic itaque ad Ecclesiam beati Petri apostolorum principis ab eodem monte Argentario
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓudentia disponi omnia
fideliter credit: Hiccumprius
in eodem monte sẽ contulit.
necdum clauso specu habitans.
catenam sibi ferream ad pedẽ
ligauit : eamq saxo exparte
altera ad fixit. ne eiultra lice¬
ret ꝓgredi: quam catenae
ciusdem quantitas tendeba¬
tur: Qđ iuir uitȩ uenerabilis
benẽdictus audiens. cuius
suꝑius memoriam feci: ei ꝑ
discipulum suum mandare
curauit: Si seruuses dĩ :
nonte teneat cat̾ena ferrea.
sed catena xp̃i: Ad quã uocẽ.
martinus ꝓtinus eandem cõ¬
pedem soluit : sed nũquam
post modum solutũ tetendit
pedem ultra locum quohunc
tendere ligatũ consueuerat.
atq in tanto sẽ spatio sine
catena coercuit: inquanto
& antea ligatus mansit:
Quidum sẽ post modũ in eiꝰdẽ
loci specu condusiss&. cȩpit
&iam discipulos habere:
Qui ab eius specu seorsum
habitantes : adusum uitȩ
a quã deputeo haurire con¬
sueuerant: sed funis in quo ad
auriendam aquam situla de¬
pendebat: crebro rumpebatur:

Expanded text:
providentia disponi omnia providentia disponi omnia fideliter credit. Hic cum primum se in eumdem montem contulit, necdum clauso specu habitans, catena sibi ferrea pedem ligavit, eamque saxo ex parte altera affixit, ne ei ultra liceret progredi, quam catenae ejusdem quantitas tendebatur. Quod vir vitae venerabilis Benedictus audiens, cujus superius memoriam feci, ei per discipulum suum mandare curavit: Si servus Dei es, non teneat te catena ferri, sed catena Christi. Ad quam vocem Martinus protinus eamdem compedem solvit, sed nunquam postmodum solutum tetendit pedem ultra locum quo ligatum hunc tendere consueverat, atque in tanto se spatio sine catena coercuit, in quanto et antea ligatis mansit. Qui dum se postmodum in ejusdem loci specu conclusisset, coepit etiam discipulos habere, qui ab ejus specu seorsum habitantes, ad usum vitae aquam de puteo haurire consueverant. Sed funis in quo ad hauriendum aquam situla dependebat crebro rumpebatur.
Abbreviated transcription (Latin):
minabatur: Ad hoc mascator
illustris uiri armentarii nepos.
cũ magna rusticorũ multitu¬
dinc ueniens : p̃cabatur ut uir
dĩ despecu eodem dignaretur
exire. quatinus ipse ruitũram
rupem exmonte potuisset
euellere: atq inspecu suo dĩ
famulus iam securus habitaret:
Cunq uirdĩ nequaquam ad¬
quiesceret: ei qđ posset ut face¬
ret p̃cepit. ut & ipse incellȩ suȩ
remotiori parte sẽ tolleret :
sitamen ingens moles rueret.
dubium nonerat qđ simul
et specum destrueret: & martinũ
necaret: Itaq dum ea quȩue¬
nerat multitudo conaretur
siposset fine periculo uiri dĩ
ingens illud qđ desuꝑ incubue¬
rat saxum leuare: cunctis
uidentib repente rẽs ualde
admirabilis contigit. quia
moles ipsa quam conabatur
euellere: subito ab eisdem
laborantib euulsa: nespe¬
luncȩ̨ martini tectũ tangeret
saltũ dedit. & quasi serui dĩ
lesionẽ fugiens. longius cecidit:
Quod adiussũ om̃i potentis
actum intelligit: quidiuina

Expanded text:
minabatur. Ad hanc Mascator minabatur. Ad hanc Mascator illustris viri Armentarii nepos, cum magna rusticorum multitudine veniens, precabatur ut vir Dei de specu eodem dignaretur exire, quatenus ipse ruituram rupem ex monte potuisset evellere, atque in specu suo Dei famulus jam securus habitaret. Cumque hoc vir Dei nequaquam acquiesceret, ei quod posset ut faceret praecepit, et ipse in cellae suae remotiori se parte contulit. Si tamen ingens moles rueret, dubium non erat quod simul et specum destrueret, et Martinum necaret. Itaque dum ea quae venerat multitudo conaretur, si posset, sine periculo viri Dei, ingens illud, quod desuper incubuerat, saxum levare, cunctis videntibus, repente res valde admirabilis contigit, quia moles ipsa quam conabantur evellere, subito ab eisdem laborantibus evulsa, ne speluncae Martini tectum tangeret, saltum dedit, et quasi servi Dei laesionem fugiens, longius cecidit. Quod ad jussum omnipotentis actum intelligit, qui divina
Abbreviated transcription (Latin):
eõdem monte cetidit: & usq
aduallem corruit. quȩ sub
monte eodem sita: quasi in ꝓ¬
fundum conspicitur: In loco
quippe eõdem tanta mons
ipse altitudine excreuit: ut
arbusta ingentia quȩ exeãdem
ualle ꝓdeunt. ex monte aspi¬
cientib quasi frutecta. ẽẽ.
uideantur: Perturbati itaq
sunt cuncti quiueniebant.
sum maq cura quesitum est
sicubi corpus elapsi pueri
potuisset inueniri: Quis cñĩ
aliud. nisi extinctũ creder&.e
Quis uel corpus ad terram
integrum ꝑuenisse suspicare¬
tur. dum inter positis ubĩq
scopulis. in partib discerpi
potuis set: Sed requisitus
puer. inualle inuentus est.
nonsolũ uiuus. sed &iam in¬
coldinis: Tunc cunctis patent̃
innotuit. qđ idõ ledi non po¬
tuit : quia hunc incasu suo
martini oratio portauit:
Inspecu uero illius. magna
dẽsuꝑ rupis eminebat: quȩcũ
exparte exigua monti uide¬
retur affixa. martini cellȩ
ꝓminens: casum suum cotidie
etillius interitum ruitura

Expanded text:
eodem monte cecidit, et usque eodem monte cecidit, et usque ad vallem corruit, quae, sub monte eodem sita, quasi in profundo conspicitur. In loco quippe eodem tanta mons ipse altitudine excrevit, ut arbusta ingentia, quae ex eadem valle prodeunt, ex monte aspicientibus quasi fruteta esse videantur. Perturbati itaque sunt cuncti qui veniebant, summaque cura quaesitum est sicubi corpus elapsi pueri potuisset inveniri. Quis enim aliud nisi exstinctum crederet? quis vel corpus ad terram integrum pervenisse suspicaretur, dum interpositis ubique scopulis in partes discerpi potuisset? Sed requisitus puer in valle inventus est non solum vivus, sed etiam incolumis. Tunc cunctis patenter innotuit quod ideo laedi non potuit, quia hunc in casu suo Martini oratio portavit. In specu vero illius 317 magna desuper rupes eminebat, quae cum ex parte exigua monti videretur affixa, Martini cellae prominens, casum suum quotidie, et illius interitum ruitura
Abbreviated transcription (Latin):
Auditu: pauto
ir iste uitȩ uenerabilis. in¬
clusionis suȩ tẽpore primum
decreuerat: ut ultra mulierem
nonuideret: Nonquia asper¬
nabatur sexum : sed ex contem¬
plata spetiȩ temptationis in¬
currere metuebat uitium:
Quod quȩdam mulier audiens:
audacter ascendit montem:
atq ad eius specũ impudenter
ꝓrupit: Atille paulo longius
intuens et uenienͣ ꝰ adse mulie¬
bria uestimenta conspitiens.
sese inorationẽ dedit: in terra
faciem depressit. et eo usq
ꝓstratus iacuit. quo impu-¬
dens mulier afenestra cellulȩ
illius fatigata recederet: Quȩ
die eõdem. mox ut demonte
descendit uitã finiuit: ut ex
mortis eius sententia daret᷑
intelligi. quia ualde omni¬
potenti dõ displicuit: qđ eius
famulum ausu improbo con¬
tristauit:
Lio quoq tempore. dum
multi adhunc rełiosa de¬
uotione concurrerent. atq
arta. eẽt. sẽmita quȩ indeuexo
montis latere adeius cellulã
ꝓperantes ducebat: puer par¬
uulus incaute gradiens. ex

Expanded text:
Auditu paveo. ir iste vitae venerabilis, inclusionis suae tempore primo, decreverat ut ultra mulierem non videret, non quia aspernabatur sexum, sed ex contemplata specie tentationis incurrere metuebat vitium. Quod quaedam mulier audiens, audacter ascendit montem, atque ad ejus specum impudenter prorupit. At ille paulo longius intuens, et venientis ad se muliebria indumenta conspiciens, sese in orationem dedit, in terram faciem depressit, et eo usque prostratus jacuit, quo impudens mulier a fenestra cellulae illius fatigata recederet. Quae die eodem, mox ut de monte descendit, vitam finivit, ut ex mortis ejus sententia daretur intelligi quia valde omnipotenti Deo displicuit, quod ejus famulum ausu improbo contristavit. Alio quoque tempore dum multi ad hunc religiosa devotione concurrerent, atque arcta esset semita quae in devexo montis latere ad ejus cellulam properantes ducebat, puer parvulus, incaute gradiens, ex
Abbreviated transcription (Latin):
uia multos intra sc̃ȩ eccłȩ
gremium constitutos. deuita
animȩ post mortẽ carnis per¬
pendo dubitare: quȩso ut de-¬
beas deeis uelsiqua exratione
suppetunt: uelsiqua animarũ
exempla animo occurrunt.
ꝓmultorũ aedificatione dicere:
uthi qui suspicantur discant
cum carne animã nonfiniri:
est: & maxime occupatõ animo.
atq ad alia tendenti: Sed si
sunt quib ꝓ desse ualeat :
uoluntatẽ meã ꝓculdubio
post pono utilitati ꝓximorum.
& inquantum dõ largiente
ualuero. qđ anima post carnẽ
uiuat: sub sequenti hoc quarto
uolumine demonstrabo:¬

Expanded text:
uia multos intra sanctae Ecclesiae gremium constitutos de vita animae post mortem carnis perpendo dubitare, quaeso ut debeas, vel quae ex ratione suppetunt, vel si qua animarum exempla animo occurrunt, pro multorum aedificatione dicere, ut hi qui suspicantur, discant cum carne animam non fiairi.et maxime occupato animo atque ad alia tendenti. Sed si sunt quibus prodesse valeat, voluntatem meam procul dubio postpono utilitati proximorum, et, in quantum Deo largiente valuero, quod anima post carnem vivat subsequenti hoc quarto volumine demonstrabo
Abbreviated transcription (Latin):
rio preceteris diligeba t: ilico
galla sub iunxit: Rogo: ut soror
benedicta mecũ ueniat: Cui
ille respondit: Non: sed illa
talis ueniat tecum: Hȩc uero
quãpetis. die te erit tricesimo
secutura: His igitur expletis:
uisio apłi assistentis & collo¬
quentis ablata est: At illa ꝓtinꝰ
cunctȩ congregationis asciuit
matrem : eiq quid uiderit.
quidue audierit: indicauit:
Tercia aũt die. cum ea qua iussa
fuerat sorore defuncta est:
Illa uero quã ipsa poposcerat:
die est tricesimo subsecũta:
Quod factũ: nunc usq in eodẽ
monasterio manet memorabile:
Sicq hoc ap̃cedentib matribus
sc̃i moniales uirgines: acsi illo
intẽpore huic tam grandi mira¬
culo &ipsę affuissent: AU¬

Expanded text:
rio prae caeteris diligebat, illico rio prae caeteris diligebat, illico Galla subjunxit: Rogo ut soror Benedicta mecum veniat. Cui ille respondit: Non, sed illa talis veniat tecum; haec vero quam petis, die erit trigesimo secutura. His itaque expletis, visio apostoli assistentis et colloquentis ei ablata est. At illa protinus cunctae congregationis accivit Matrem, eique quid viderit, quidve audierit, indicavit. Tertio autem die cum ea quae jussa fuerat sorore defuncta est; illa vero quam ipsa poposcerat die est trigesimo subsecuta. Quod factum nunc usque in eodem monasterio manet 393 memorabile, sicque hoc a praecedentibus Matribus sanctimoniales virgines, ac si illo in tempore huic tam grandi miraculo et ipsae adfuissent.
Abbreviated transcription (Latin):
in ea amaretur Mox ergo
ut eius coniux defunctus est.
ab iecto sȩculari habitu. ad om̃i¬
potentis. dĩ seruicium sese apud
beati petri apłi ȩccłam monaste¬
rio tradidit: ibiq multis annis
simplicitati cordis atq orationi
dedita. larga indigentib elemo¬
sinarum oꝑa impendit: Cunq
uisset: cancri ulcere immamilla
ꝑcussa est: Nocturno aũt
tẽpores ante lectũ illius duo
candelabra lucere consueue¬
rant: quia uidelic& amica
lucis. nonsolũ spirituales:
sedaiam corporales cenebras
odio habebat: Quȩdũ nocte
quadã exhac eãdem iaceret
infirmitate fatigata: uidit
beatũ petrũ apłm inter utrãq
candelabra ante suum lectum
consistentẽ. necꝑ territa timuit:
sed ex amore sumens audaciam
exultauit: eiq dixit: Quid ÷
domine mi.e dimissasunt pec¬
cata mea. Cui ille benignissimo
ut est uultu: inclinato capite
annuit dicens: Dimifsa: ueni:
Sed quia quandam sc̃i monia.¬
lem feminã in eodem monaste-¬

Expanded text:
in ea non amaretur. Mox ergo in ea non amaretur. Mox ergo ut ejus maritus defunctus est, abjecto saeculari habitu, ad omnipotentis Dei servitium sese apud beati Petri apostoli ecclesiam monasterio tradidit, ibique multis annis simplicitati cordis atque orationi dedita, larga indigentibus eleemosynarum opera impendit. Cumques decrevisset, cancri ulcere in mamilla percussa est. Nocturno autem tempore ante lectum ejus duo candelabra lucere consueverant, quia videlicet amica lucis, non solum spiritales, sed etiam corporales tenebras odio habebat. Quae dum nocte quadam ex hac eadem jaceret infirmitate fatigata, vidit beatum Petrum apostolum inter utraque candelabra ante suum lectum consistentem; nec perterrita timuit, sed ex amore sumens audaciam exsultavit, eique dixit: Quid est, Domine mi, dimissa sunt mihi peccata mea? Cui ille benignissimi ut est vultus, inclinato capite annuit, dicens: Dimissa; veni. Sed quia quamdam sanctimonialem feminam in eodem monaste
Abbreviated transcription (Latin):
N ter ea neq hoc silendum
arbitror: qđ mihi ꝑsonarum
ciuium: atq fidelium est
relatione comꝑtum: Gothorũ
nãq tempore. galla huius
urbis nobilissima puella
sim machi consulis acpatricu
filia intra adolescentiȩ tẽpora
marito tradita: in unius anni
spatio eius est morte uiduãta:
Quãdũ feruente mundi co¬
pia. ad iterandũ thalamum
& opes &aetas uocareͬt: elegit
magis spiritalib nuptiis
copulari dõ. inquib aluctu
incipitur sed ad gaudia ȩt̃na
ꝑuenitur. quã carnalibus
nupcus subici: quȩ cũ leticia
semꝑ incipiunt. & ad finẽ cũluc¬
tu tendunt: Hu̾iaũt cũ ualde
ignea conspͣsio corporis inesset:
cȩperunt medici dicere: quia
nisi adam ꝓlexus uiriles redi-¬
ret: calore nimio. contrana¬¬
turã barbam esset habitura:
Quod ita quoq post factũ est:
sed sc̃a mulier nihil exterius
deformitatis timuit: quȩ in¬
terius sponsi speciem amauit:
Necuerita est si hoc in illa . fe¬
daretur: quod acęlesti sponso

Expanded text:
nterea neque hoc silendum arbitror quod mihi personarum gravium atque fidelium est relatione compertum. Gothorum namque temporibus Galla hujus urbis nobilissima puella Symmachi consulis ac patricii filia, intra adolescentiae tempora marito tradita, in unius anni spatio ejus est morte viduata. Quam dum, fervente mundi copia, ad iterandum thalamum et opes et aetas vocarent, elegit magis spiritalibus nuptiis copulari Deo, in quibus a luctu incipitur, sed ad gaudia aeterna pervenitur, quam carnalibus nuptiis subjici, quae a laetitia per incipiunt, et ad finem cum luctu tendunt. Huic autem cum valde ignea conspersio corporis inesset, coeperunt medici dicere, quia nisi ad amplexus viriles rediret, calore nimio contra naturam barbas esset habitura, quod ita quoque post factum est. Sed sancta mulier nihil exterioris deformitatis timuit, quae interioris sponsi speciem amavit, nec verita est si hoc in illa foedaretur, quod a coelesti sponso
Abbreviated transcription (Latin):
lac& qđ dicis. sed detanto
uiro pascasio hoc animũ ad
quȩstionẽ mouet: quod post
mortẽ adpoenalẽ locũ ductus
est: cuius feretri uestis tanti
potuit. ut malignus sp̃s ab ob¬
sesso homine fugaret:
ac inrẽ: magna deb& om̃i¬
potentis dĩ dispensatio & quãsit
multiplex agnosci: cuius iu.¬
ditio actum est: utisdem uir
pascasius. & ipse intus ad ali¬
quantũ tẽporis reciperet qđ
peccass& : & tamen ante huma.¬
nos oculos mira ꝑcorpus suũ
post mortẽ faceret: qui ante
mortẽ eius quoq cognoscentib
pia oꝑa feciss&: Net hi qui
bona eius uiderant de elemo¬
sinarũ illius aestimatione
fallerentur: neq ipsa sine ulti¬¬
one laxaretur culpa. quã nec
esse culpã credidit: & id circo
hanc fletibus non extinxit:

Expanded text:
lacet quod dicis. Sed de tanto viro Paschasio hoc animum ad quaestionem movet, quod post mortem ad poenalem locum ductus est, cujus feretri vestis tanti potuit ut malignus spiritus ab obsesso homine fugaretur. ac in re magna debet omnipotentis Dei dispensatio et quam sit multiplex agnosci. Cujus judicio actum est ut idem vir Paschasius et ipse intus ad aliquantum temporis reciperet quod peccasset, et tamen ante humanos oculos mira per corpus suum post mortem faceret, qui ante mortem eis quoque cognoscentibus pia opera fecisset; ut neque hi qui bona ejus viderant, de eleemosynarum illius aestimatione fallerentur, neque ipsi sine ultione laxaretur culpa, quam nec esse culpam credidit, et idcirco hanc fletibus non exstinxit.
Abbreviated transcription (Latin):
cũhora eius exitus adpro¬
pinquasset : eandem beatam¬
dĩ genitricem cũpuellis quas
ꝑ uisionẽ uiderat. ad se uenire
conspexit: Cuise &lam uocanti
respondere coepit: & depressis
reuerenter oculis. aꝑta uoce
clamare: Ecce domina uenio:
ecce domina uenio: Inqua
&iam uoce sp̃m reddidit: &
ex uirgineo corpore abitatura
cum sc̃is uirginib: exiuit:
PETRUS
Cum humanũ genus multis
atq innumeris uitiis sic sub¬
iectũ: hierusalem caelestem
maximã partẽ exparuulis
uel infantib arbitror posse
compleri

Expanded text:
cum hora ejus exitus procum hora ejus exitus propinquasset, eamdem beatam Genitricem Dei cum puellis quas per visionem viderat, ad se venire conspexit. Cui se etiam vocanti respondere coepit, et depressis reverenter oculis aperta voce clamare: Ecce, Domina, venio, ecce, Domina, venio. In qua etiam voce spiritum reddidit, et ex virgineo corpore, habitatura cum sanctis virginibus exivit. PETR. Cum humanum genus multis atque innumeris vitiis sit subjectum, Jerusalem coelestis maximam partem ex parvulis el infantibus arbitror posse compleri
Abbreviated transcription (Latin):
PUELLAE¬
Eneq: hoc sileo. quod
p̃dictus prob dĩ famulus
desorore sua musa nomine. pu¬
ella parua. narrare consueuit
dicens: quod quadam nocte
uirgo maria apparuit: atq.
coeuas ei in albis uestibus
puellas ostendit: Quib cũ
illa ad misce̾ri appeteret. sed
sese eis iungere non auderet:
uoce requisita. an uellet cũ eis
esse: atq incius obsequio uiuere
Cui cũpuella e̾adem diceret uolo:
ut nihil ultra leue & puellare
ageret. & arisu se et iocis absti¬
n̾eret. sciens ꝑom̃ia quod inter
easdem uirgines quas uiderat:
ad eius obsequium die tricesi-¬
mo ueniret: Quib uisis. in
cunctis suis morib puella
mutata est: omnẽq ase̾ leui¬
tatem puellaris uitȩ. magnae
grauitatis detersit manu:
Cunq eam parentes eius mu¬
tatã. eẽ. mirarentur: requisita
rem retulit. quid sibi beata¬
dĩ genitrix iusserit. uelqua dic
itura. ẽet. ad obsequium eius
indicauit: Cum post uicesi¬
mum & quintũ diem: febre
correpta est: Die tricesimo

Expanded text:
puellaeneque hoc sileo quod praedictus Probus Dei famulus de sorore sua, nomine Musa, puella parva, narrare consuevit, dicens, quod quadam nocte rix semper virgo Maria apparuit, atque coaevas ei in albis vestibus puellas ostendit. Quibus illa cum admisceri appeteret, sed se eis jungere non auderet, voce requisita est an velit cum eis esse atque in ejus obsequio vivere. Cui cum puella eadem diceret, Volo, ut nihil ultra leve et puellare ageret, et a risu et jocis abstineret, sciens per omnia quod inter easdem virgines quas viderat, ad ejus obsequium die trigesimo veniret. Quibus visis, in cunctis suis moribus puella mutata est, omnemque a se levitatem puellaris vitae magnae gravitatis detersit manu. Cumque eam parentes ejus mutatam esse mirarentur, requisita rem retulit, quid sibi Dei Genitrix jusserit, vel qua die itura esset ad obsequium ejus indicavit. Tunc post vigesimum quintum diem febre correpta est. Die autem trigesimo
Abbreviated transcription (Latin):
rophetis sp̃s petre. ꝓphetarũ
mentes non sẽꝑ irridiat: quia
sicut descõ spũ scriptũ est ubi
uult spirat. ita sciendũ est quia
et quando uult aspirat: Hinc.
est enĩ qđ nathan ꝓpheta arege
requisitus si construere tẽplũ
posser. prius consensit: et post¬
modum ꝓhibuit: Hinc est qđ
cerneret causãq nesciret. ꝓ
hibenti hanc: puero dicit:
Dimitte eam. quia anima eius
inamaritudine est: et dñs celauit
ame et non indicauit mihi:
dispensatione disposuit. quia
dũ ꝓphetiȩ sp̃m aliquando dat:
et aliquando subtrahit. ꝓphe-¬
tantium mentes et eleuat inceł¬
situdine. et custodit inhumili
tate : ut et accipientes sp̃m. in¬
ueniant quid dedeosint: etrursũ
ꝓphetie sp̃m non habentes.
cognoscant quid sint desemet¬
ip̃sis: PETRUS
TA hoc esse utasseris magna
ratio clamat: sed queso deuene¬
rabili patre benedicto. quicquid
adhuc animo occurrerit
exsequere:¬

Expanded text:
rophetiae spiritus, Petre, prophetarum rophetiae spiritus, Petre, prophetarum mentes non semper irradiat: quia sicut de sancto Spiritu scriptum est: Ubi vult spirat ; ita sciendum et quando vult aspirat. Hinc est enim quod Natham propheta a rege requisitus si construere templum potuisset, primo consensit, et postmodum prohibuit. Hinc est quocerneret causamque nescisset, ad prohibentem hanc puerum dicit: ‘Dimitte eam, quia anima eius in amaritudine est, et Dominus celavit a me, et non indicavit michi’. dispensatione disponit: quia dum prophetiae spiritum aliquando dat, et aliquando subtrahit, prophetantium mentes et elevat in celsitudine, et cutate; ut et accipientes spiritum inveniant quid de Deo sint, et rursum prophetiae spiritum non habentes cognoscant quid sint de semetipsis. Petr. Ita hoc esse, ut asseris, magna ratio clamat. Sed, quaeso, de venerabili Patre Benedicto quidquid adhuc animo occurrit, exsequere
Abbreviated transcription (Latin):
HO igitur tr̃pore. in eadẽ
campãniȩ regione fames
incubuerat: magnaq om̃is
alimentorũ indigentia coan¬
gustabat: Iamq in benedicti
monasterio: triticũ deerat:
Panes uero penc om̃s consũpti
fuerant: utnon plusquã quinq
ad refectionis horã. fr̃ib inue¬
niri potuissent: Cunq eos
uencrabilis pater contristatos
cerneret: eorum pus illanimitate
studuit modesta increpatione
corrigere. &rursũ ꝓmissione
sublẽuare dicens: Quare de
panis inopici. ur̃ animus
contristatur. e Hodie quidem
minus est: sed die crastina ha¬
bundanter habebitis: Sequen¬
ti aũt die: ducenti farinȩ modii
antefores cellȩ insaccis in¬
uenti sunt : quos om̃ps ds̃ quib
deferentib trans misiss&
nunc usq manet incognitum:
Quodcum fr̃s cernerent. dño
grãs referentes: didicerunt iam
deabundantia nec inegestate
dubitare:
IE quesotẽ. nunquid nam
credendũ est hui cdĩ famulo
anꝑ interualla tẽporũ. eius
mentẽ ꝓphetiȩ sp̃s implebat:

Expanded text:
o quoque tempore in eadem Campaniae regione fames incubuerat, magnaque omnes alimentorum indigentia coangustabat. Jamque in Benedicti monasterio triticum deerat: panes vero pene omnes consumpti fuerant, ut non plus quam quinque ad refectionis horam fratribus inveniri potuissent. Cumque eos venerabilis Pater contristatos cerneret, eorum pusillanimitatem studuit modesta increpatione corrigere, et rursum promissione sublevare, dicens: Quare de panis inopia vester animus contristatur? Hodie quidem minus est, sed die crastina abundanter habebitis. Sequenti autem die ducenti farinae modii ante fores cellae in saccis inventi sunt, quos omnipotens Deus quibus deferentibus transmisisset, nunc usque manet incognitum. Quod cum fratres cernerent, Domino gratias referentes, didicerunt jam de abundantia nec in egestate dubitare. ic, quaeso te: nunquid non credendum est huic Dei famulo an per intervalla temporum ejus mentem prophetiae spiritus implebat?
Abbreviated transcription (Latin):
quod iustissimo iudici inȩrent
uis districtionis absorb&: ut
om̃ino eis non libeat. quic quid
abillius internȩ regulȩ subti¬
litate discordari uiderint:
PETRUS
Non est iamquod respondere
debeam aꝑtȩ rationi: Sed hȩc
nunc quęstio mentr̃ mouet.
quomodo anima immortalis
dicitur : dum constat quodin
ꝑpetuo igne moriatur: x.uiii¬
REGO RIUS
Quia duob modis uita dicitur.
intelligi: Aliud est nãq quod
indeo uiuimus: aliud uero
qđ in hoc quod conditi uel creati
sumus: Id est aliud est beatre
uiuere : aliud est essentiabi liter:
Anima itaq etmortalis esse
intelligitur : etimmortalis:
Mortalis quippe: quia uiuere
amitat: Immortalis aũt: quia
essentialiter uiuere nunquam
desinet Etnaturȩ suȩ uitam
ꝑdert non ualet: ne cũ inꝑpetua
fuerit morte dampnata. illic
eñi posita beata esse ꝑdet:
et esse nonꝑdet: Exquarẽ
semꝑ cogitur ut & mortt̃ sine
morte: & defectũ sine defectu.

Expanded text:
quod justissimo judici inhaerent quod justissimo judici inhaerent vis districtionis absorbet, ut omnino eis non libeat quidquid ab illius aeternae regulae subtilitate discordat. PETR. Non est jam quod responderi debeat apertae rationi. Sed haec nunc quaestio mentem movet, quomodo anima immortalis dicitur, dum constet quod in perpetuo igne moriatur.GREGORIUS. Quia duobus modis vita dicitur, intelligi. Aliud namque est quod in Deo vivimus, aliud vero quod in hoc quod conditi vel creati sumus; id est, aliud beate vivere, atque aliud est essentialiter. Anima itaque et mortalis esse intelligitur, et immortalis. Mortalis quippe, quia beate vivere amittit; immortalis autem, quia essentialiter vivere nunquam desperdere non valet, nec cum in perpetua fuerit morte damnata. Illic enim posita beata esse perdet, et esse non perdet. Ex qua re semper cogitur, ut et mortem sine morte, et defectum sine defectu,
Abbreviated transcription (Latin):
ut d& illis ds̃ pęnitentiã ad cog¬
noscendam ueritatẽ. & resipiscant
adiaboli laqueis a quo capti
tenentur ad ipsius uoluntatem:
Et quomodo ꝓillis tunc orabit᷑:
qui iam nullatenus possunt ad
iustitię opera abiniquitate cõ-¬
mutare .e E adem itaq causa est
cur non oretur turcꝓhominib¬
&iam causa est. ut non oretur
ꝓdiabolo angłisq eius ȩterno
supplitio deputatis: Quęnunc
&iam causa est utnon orent
scĩ homines ꝓ om̃ib infidelib
impiisq defunctis. nisi quia
deputatis iamnouerunt. ante
illum iudicis iusti conspectum.
orationis suȩ meritum cassare
refugiunt: quodsinunc quoq
uiuentes iusti: mortuis &damp¬
natis in iustis minime com¬
patiantur. quando adhuc
aliquid iudicabile desua causa
sese ꝑpeti etiam ipsi nouerunt :
Quanto districtius tunc ini¬
quorũ tormenta respitiunt.
tanto ab om̃i uitio corruptionis
exuti ipsi iam iustitiȩ̨ uicinus
atq aͬcius inherefido Sic
quippe ineorũ mentes ꝑhoc

Expanded text:
iam ad cognoscendam veritatem, et resipiscant a diaboli laqueis, a quo captivi tenentur ad ipsius voluntatem ? Et quomodo pro illis tunc orabunt, qui jam nullatenus possunt ad justitiae opera ab iniquitate commutari? Eadem itaque causa est cur non oretur tunc pro hominibuetiam causa est ut non oretur pro diabolo angelisque ejus aeterno supplicio deputatis. Quae nunc etiam causa est ut non orent sancti homines pro hominibus infidelibus impiisque defunctis, nisi quia pro supplicio jam noverunt, ante illum judicis justi conspectum orationis suae meritum cassari refugiunt. Quod si nunc quoque viventes justi mortuis et damnatis injustis minime compatiuntur, quando adhuc aliquid judicabile de sua carne sese perpeti etiam ipsi noverunt; quanto districtius tunc iniquorum tormenta respiciunt, quando, ab omni vitio corruptionis exuti, ipsi jam justitiae vicinius atque arctius inhaerebunt? Sic quippe eorum mentes per hoc
Abbreviated transcription (Latin):
Si om̃ps ds̃ quia pius est
miserorũ crutiatu non pascitur:
quia aũt iustus est. ab iniquoꝵ
ultione inꝑpetuum non sedat᷑:
Sed iniquicom̃s ȩt̃no sup plitio
deputati. sua quidem iniquitate
puniuntur: & tamen ad aliquid
ardebunt. scilic& ut iusti om̃s
etindeo uideant gaudit quae
ꝑcipiunt. & in illis respitiant sup¬
plitia que euaserant: quatinus
debitores sẽ esse cognosctnt :
quanto in ȩt̃nũ mala puniri
conspitiunt. quȩ eius adiutorio
uicerunt: PETRCS
sius quostunc ardere uiderint
non orabunt: Quib utique
dictũ est ꝓinimicis nr̃is orare:
Orant ꝓ inimicis suis eo tẽpore
quo possunt ad fructuosam pe¬¬
nitentiam eorũ corda conuertere :
atq in ipsa conuersione saluari:
Quid enim aliud ꝓinimicis oran.¬

Expanded text:
mnipotens Deus, quia pius est, miserorum cruciatu non pascitur; quia vero justus est, ab iniquorum ultione in perpetuum non sedatur. Sed iniqui omnes aeterno supplicio deputati, sua quidem iniquitate puniuntur, et tamen ad aliquid ardebunt, scilicet ut justi omnes Deo videant gaudia quae percipiunt, et in illis respiciant supplicia quae evaserunt, quatenus nae 452 debitores se esse cognoscant, quanto in aeternum mala puniri conspiciunt quae ejus adjutorio vicerunt. PETR. Einimicis suis quos tunc ardere viderint non orabunt, quibus utique dictum est: Pro inimicis vestris orate ? Pro inimicis suis orant eo tempore quo possunt ad fructuosam poenitentiam eorum corda convertere, atque ipsa conversione salvare. Quid enim aliud
Abbreviated transcription (Latin):
tus iudexs oncorda hominũ.
sed facta pensaret: Iniqui enĩ
idõ cũ fine deliquer̃ : quia
cũ fine uixerunt: Nã uoluis¬
sent utiq si potuis sent sine
fine uiuere : ut potuissent
sine fine peccare: Ostendunt
enim quia inpeccato semper
uiuere cupiunt: qui nunquã
desinunt peccare dũ uiuunt:
Ad magnã ergo iusticiam
iudicantis ꝑtin&: ut nunquã
careant supplitio. qui in hac
uita nunquã uoluerunt
carere peccato:
Sed nullus iustus crudelitate
pascitur: delinquens seruus
aiusto dño idcirco cȩdi p̃cipit᷑.
ut anequitia corrigatur: Ad
hoc ergo uapulat: ut emenda¬
re debeat: Iniqui aũt gehennȩ
ignib traditi: siad correctionẽ
non ꝑueniunt. quo fine semꝑ

Expanded text:
tus judex non corda hominum, tus judex non corda hominum, sed facta pensaret. Iniqui enim ideo cum fine deliquerunt, quia cum fine vixerunt. Nam voluissent utique , si potuissent, sine fine vivere, ut potuissent sine fine peccare. Ostendunt enim quia in peccato semper vivere cupiunt, qui nunquam desinunt peccare dum vivunt. Ad magnam ergo justitiam judicantis pertinet ut nunquam careant supplicio, qui in hac vita nunquam voluerunt carere peccato. PETR. Sed nullus justus crudelitate pascitur, et delinquens servus a justo domino idcirco caedi praecipitur, ut a nequitia corrigatur; ad hoc ergo vapulat, ut emendari debeat. Iniqui autem gehennae ignibus traditi, si ad correctionem non perveniunt, quo fine semper
Abbreviated transcription (Latin):
unquidnam quȩ sote
dicimus. eos quisemel illic
mersi fuerint. sẽꝑ arsuros. &¬
SISEMPER ARDEANT
QUIGE HENNE INCENDIO
DEPUTANTUR
GNTEORIUS
onstat nimis. & incunctant̃
uerũ est: quia sicut finis non
est gaudio bonorũ: ita finis
nonerit tormento malorum:
N ancum ueritas dicat. ibunt
hi insupplitium acternum
iusti aũt inuitã ȩt̃nã: quia uerũ
est quod ꝓmisit. falsũ ꝓculdu-¬
bio nonerit. quod minatus est
Quid siquis dicat. idcirco
peccantib aet̾nã poenã mina¬
cus est: ut eos apeccatorũ ꝑpe¬
tratione compescer&:
GREGORIUS
Si falsũ est quod minatus est
ut ab iniusticia corrigeret :
etiam falsa est: pollicitus. ut ad
iustitiam ꝓuocaret: Sedquis
hoc dicere uel insanus p̃sumat.o
Et siminatus est qđ non erat
impleturus. dũ asserere eũ
misericordẽ uolumus: fallacẽ
qđ dici nefas est p̃dicare com¬
Scire uelim. quomodo iustũ
sit: utculpa quȩ cum fine ꝑ¬
petrata est. sine fine puniatur:
GRE GORIUS
Hoc recte diceretur: Nidistric.¬

Expanded text:
unquid nam, quaeso te, dicimus eos, qui semel illic mersi fuerint, semper arsurosSi semper ardeant qui gehennae incendiis deputantur. GREGORIUS. Constat nimis, et incunctanter verum est quia sicut finis non est gaudio bonorum, ita finis non erit tormento malorum. Nam cum Veritas dicat: Ibunt impii in supplicium aeternum, justi autem in vitam aeternam , quia verum est quod promisit, falsum procul dubio non erit quod minatus est Quid si quis dicat: Idcirco peccantibus aeternam poenam minatus est, ut eos a peccatorum perpetratione compesceret? GREGOR. Si falsum est quod minatus est ut ab injustitia corrigeret, etiam falsum est pollicitus ut ad justitiam provocaret. Sed quis hoc dicere vel insanus praesumat? Et si minatus est quod non erat impleturus, dum asserere eum misericordem volumus, fallacem quod dici nefas est praedicare comScire velim quomodo justum sit ut culpa quae cum fine perpetrata est sine fine puniatur. GREGOR. Hoc recte diceretur, si distric
Abbreviated transcription (Latin):
atq sub iungat: siquis super¬
aedificauerit suꝑ hoc funda¬
mentũ. aurũ. argentũ. lapides
p̃tiosos. ligna. foenũ. stipulã.
unius cuiusq opus qualesit
ignis ꝓbabit. sicuius opus
opus arserit detrim̃tũ patict᷑ :
ipse aũt saluus erit: sic tamen
quasi ꝑignẽ. quãuis hoc de
igne tribulationis in hac nobis
uita adhibita possit intelligi.
tamen siquis haec deigne futis¬
rae purgationis accipiat. pen-¬
sandũ sollicite est: quia illum
dixcit pignẽ posse saluari. non
qui suꝑhoc fundamentum
ferrũ.ęs. uel plũbũ ȩdificat.
idest peccata maiora. & idcirco
duriora atq tunc iam inso¬
lubilia: sed lignũ. foenum.
stipulã. id est peccata minima
atq leuissima : quȩ ignis facile
consumat: Hoc tãmen sciendũ
est: quia illic saltem deminimis
nihil quisq purgationis ob¬¬
tinebit: nisibonis hoc actib
inhac adhuc uita positus
utillic obtineat: promereatur:¬

Expanded text:
atque subjungat: Si quis superatque subjungat: Si quis superaedificaverit super hoc fundamentum, aurum et argentum, lapides pretiosos, ligna, foenum, stipulam, uniuscujusque opus quale sit ignis probabit; si cujus opus opus arserit detrimentum patietur, ipse autem salvus erit, sic tamen quasi per ignem; quamvis hoc de igne tribulationis in hac nobis vita adhibito possit intelligi, attamen si quis haec de igne futurae purgationis accipiat, pensandum sollicite est: quia illum dixit posse per ignem salvari, non qui super hoc fundamentum ferrum, aes, vel plumbum aedificat, id est peccata majora, et idcirco duriora, atque jam tunc insolubilia; sed ligna, foenum, stipulam, id est peccata minima atque levissima, quae ignis facile consumit. Hoc tamen sciendum est: quia illic saltem de minimis nil quisque purgationis obtinebit, nisi bonis hoc actibus in hac adhuc vita positus, ut illic obtineat, promereatur
Abbreviated transcription (Latin):
tus constat: quia qualis hinc
quisq egreditur. talis in iuditio
p̃sentatur: Sedtamen de quib.¬
dam leuib culpis esse ante
iuditium purgatorius ignis
credendus est: ꝓeo qđ ueritas
dicit: Quia siquis in sc̃osp̃m̃
blas femiam dixerit: neq in hoc
scło remitetur ei. neq infuturo:
Inqua sententia datur intelligi:
quasdã culpas in hoc scło.
quasdã uero infuturo posse
laxari: Quod enĩ deuno
negatur : consequens intellec¬
tus patit. quia dequib dam
conceditur: Sedtamen ut p̃dixi
hoc deparius minimisq peccatis
fieri posse credendum est: sicut
est assiduus otiosus sermo.
im moderatus risus. uel peccatũ
curȩ rei familiaris : quȩ uix
sine culpa uel ab ipsis agitur.
quiculpã qualiter declinare
debeant sciunt: Aut non in
grauib reb error ignorantię:
quȩcuncta &iam post mortẽ
grauabunt. siadhuc in hac
uita positis minime fuerint
relaxcata: Nam & cũ paulus
dicat xp̃m esse fundamentũ.

Expanded text:
tiis constat quia qualis hinc tiis constat quia qualis hinc quisque egreditur , talis in judicio praesentatur. Sed tamen de quibusdam levibus culpis esse ante judicium purgatorius ignis credendus est, pro eo quod Veritas dicit, quia si quis in sancto Spiritu blasphemiam dixerit, neque in hoc saeculo remittetur ei, neque in futuro . In qua sententia datur intelligi quasdam culpas in hoc saeculo, quasdam vero in futuro posse laxari. Quod enim de uno negatur, consequens intellectus patet, quia de quibusdam 444 conceditur. Sed tamen, ut praedixi, hoc de parvis minimisque peccatis fieri posse credendum est, sicut est assiduus otiosus sermo, immoderatus risus, vel peccatum curae rei familiaris, quae vix sine culpa vel ab ipsis agitur, qui culpam qualiter declinare debeant sciunt; aut in non gravibus rebus error ignorantiae, quae cuncta etiam post mortem gravant, si adhuc in havita positis minime fuerint relaxata. Nam et cum Paulus dicat Christum esse fundamentum,
Abbreviated transcription (Latin):
Quandomẽ uobiscũ ieiunare
credebatis : occulte comedebã:
draconi sum traditus: qui cauda
sua mea enua pedesq co li¬
gauit. Caput uero suum
intra meum osmittens: sp̃m
meũ ebibens abstrait Quib
dictis statim defunctus est: atq
utpenitendo sẽ liberare potuiss&.
Adracone quẽ uiderat expec¬
tatus nonest: Quod nimirũ
constat: quia ad solam utilitatẽ
audientium uiderit: qui eum
hostem cui traditus fuerat. & in¬
notuit & non euasit: PETRꝰ
Ioce̾ri uelim: si post mortem
purgatorius ignis. ẽẽ. creden-¬
dus est: Ali¬
Iambulate dũlucẽ habetis:
Perꝓphetã quoq ait: Tempore
accepto exaudiuitẽ: & indie
salutis aduuite: Quod pau.¬
lus apłs exponens. dicit:
Eccenunc tẽpus acceptabile:
eccenunc dies salutis: Salomon
quoq ait: Quodcunq potest
manus tua facere instanter oꝑare:
quia nec opus. nec ratio. nec
sapientia. nec scientia erit apud
inferos: quotũ ꝓperas: dauid
cius: Ex quib nimirũ senten¬

Expanded text:
Quando me vobiscum credebatis Quando me vobiscum credebatis jejunare, occulte comedebam, draconi traditus sum, qui cauda sua mea genua pedesque colligavit, caput vero suum intra meum os mittens, spiritum meum ebibens extrahit. Quibus dictis statim defunctus est, atque ut poenitendo liberari potuisset, a dracone quem viderat exspectatus non est. Quod nimirum constat quia ad solam utilitatem audientium viderit, qui eum hostem cui traditus fuerat et innotuit et non evasit. PETR. Doceri vellem si post mortem purgatorius ignis esse credendus est. Ambulate dum lucem habetis . Per prophetam quoque ait: Tempore accepto exaudivi te, et in die salutis adjuvi te . Quod Paulus apostolus exponens dicit: Ecce nunc tempus acceptum, ecce nunc dies salutis . Salomon quoque ait: Quodcunque potest manus tua facere, instanter operare. Quia nec opus, nec ratio, nec sapientia, nec scientia, erit apud inferos, quo tu properas . David us . Ex quibus nimirum senten