comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
racionẽq sapientis ab eaꝵ dnacoe de¬
fendunit. Et ideo fortasse dicũt eas in
sapientem non cadere stoiti. quia ne¬
quaꝙͣ eiꝰ sapĩam qua utiq sapiẽs est
ullo errore obnubilãt: aut labe subuer¬
tũt. Diccidũt autem aĩo sapiẽtis. salna
ꝓfecto si nichili penderet eas res ille
phs̃ quas amissurũ se naufragio sen¬
tiebat sicuti est uita ista salusq corꝑis.
non ita illud periculũ ꝑ horresteret. nt
palloris etiã testimonio ꝓderetur. Uerũ
tamẽ et illam poterat per motionem
pati et fixam tenere mẽte sententiam.
uitam illam salutẽq corporis qͦꝵ amis¬
sionem minabatur tempestatis ĩmami¬
tas. non eẽ bona: que illos quib ĩeent
facerent bonos sicut facit insticia. Qd̾
autem aĩt ea net bona appellanda ẽe.
s comoda: uerborũ certamini nõ rerũ
examini deputandum est. Quid em̃
interest utrũ aptiꝰ bona uocẽtur an to¬
moda: dum tñ ne hiis p̾uetur non

Expanded text:
rationemque sapientis ab earum dominatione derationemque sapientis ab earum dominatione defendunt. Et ideo fortasse dicunt eas in sapientem non cadere Stoici, quia nequaquam eius sapientiam, qua utique sapiens est, ullo errore obnubilant aut labe subuertunt. Accidunt autem animo sapientis salua profecto si nihili penderet eas res ille philosophus, quas amissurum se naufragio sentiebat, sicuti est uita ista salusque corporis, non ita illud periculum perhorresceret, ut palloris etiam testimonio proderetur. Verum tamen et illam poterat permotionem pati, et fixam tenere mente sententiam, uitam illam salutemque corporis, quorum amissionem minabatur tempestatis inmanitas, non esse bona, quae illos quibus inessent facerent bonos, sicut facit iustitia. Quod autem aiunt ea nec bona appellanda esse, sed commoda: uerborum certamini, non rerum examini deputandum est. Quid enim interest, utrum aptius bona uocentur an commoda, dum tamen ne his priuetur non
Abbreviated transcription (Latin):
uisa que appellant fauthastas. nec
in ptãte est utrũ et qñ incidant aĩo.
cũ ueniant ex terribilib et formidabi
lib rebus. necesse ẽẽ etiã sapientis añn
moueant itaut paulisper uel pauestat
cionis officiũ: nec ideo tñ in mente fieri
interesse censent inter aĩm sapiẽtis et
stulti ꝙ stulti annuus eisdem passioĩb
cedit atq accomodat assensũ mentis:
sapientis autẽ ꝙͣuis eas necessitate pa
natur retinet tñ de hiis que appetere uł
fugere racionabiliter debet uerã et sta¬
bilem incõcussa mente sententiã. Hec
ut potiu non quidẽ ꝯmodiꝰ. il gellio s
certe breuiꝰ et ut puto planius exposui:¬
que ille se in epictici libro legisse cõme¬
morat eũ ex decretis stoitoꝵ dixisse at
sensisse. Que si ita sunt: aut nichil
ant pene nichil distat. inter scoitoꝵ alio¬
rũq phõꝵ opinionẽ de passionib et ꝑ¬
turbationib aĩoꝵ. Uterq eñ mentẽ

Expanded text:
uisa, quas appellant phantasias, nec uisa, quas appellant phantasias, nec in potestate est utrum et quando incidant animo, cum ueniunt ex terribilibus et folibus rebus, necesse est eciam sapientis animum moveant ita ut paulisper vel pavescat cionis officium; nec ideo tamen> in mente f<ieriinteresse censent> inter animum sapient<is et stulti, quod stulti animus eisdem passionibus cedit> atque accomodat <mentis adsensum; sapientis autem, quamvis eas necessitate patiatur, retinet tamen de his quae appetere uel fugere rationabiliter debet, ueram et stabilem inconcussa mente sententiam. Haec ut potui non quidem commodius A. Gellio, sed certe breuique ille se in Epicteti libro legisse commemorat eum> ex decretis Stoycorum <dixisse atque sensisse. Que ita sunt, aut> nichil aut pene nichil <distat inter Stoicorum aliorum opinionem de passionibus et perturbationibus animorum; utrique enim mentem
Abbreviated transcription (Latin):
loquẽdi uel enã garriendi locũ: quidã
ex hiis qͥs nauis illa portabat. diues.
luxuriosus. asyatitus pħm̃n cõpellebat
illudens ꝙ extiuuiss atq palluisset.
cũ ip̃e mansisset intrepidus in eo qd̾
impendebat exicio. At ille aristippi
sotratiti responsũ retulit: qui tũ in r̃e
simili eadem uerba ab hoĩe suuili audis¬
set. respondit illũ ꝓ aĩa nequissimi
nebulonis merito nõ fuisse sollititũ:
se autẽ ꝓ aristippi aĩa tiuiere debuisse.
Hac illo diuite responsione depulso
postea quesiuit. Di. gelliꝰ a phõ non
exagitandi aĩo sed distendi que nã
illa ratio eẽt pauoris sui. Quint do¬
teret hoĩem stiendi studio nauiter accẽ¬
sui. protulit statun de sartiuula sua
scoiti epictiti librũ. In qͦ ea scripta ẽẽnt
que cõgruerent decretis zenouis et cri¬
sippi. quos fuisse scoitorũ principes
nouimus. In eo libro se legisse dicit
di gellius. hoc stoicis placuisse: ꝙ aĩ

Expanded text:
loquendi uel etiam garriendi locum, quidam loquendi uel etiam garriendi locum, quidam ex his, quos nauis illa portabat, diues luxuriosus Asiaticus philosophum conpellat inludens, quod extimuisset adque palluisset, cum ipse mansisset intrepidus in eo quod inpendebat exitio. At ille Aristippi Socratici responsum rettulit, qui cum in re simili eadem uerba ab homine simili audisset, respondit illum pro anima nequissimi nebulonis merito non fuisse sollicitum, se autem pro Aristippi anima timere debuisse. Hac illo diuite responsione depulso postea quaesiuit A. Gellius a philosopho non exagitandi animo, sed discendi, quaenam illa ratio esset pauoris sui. Qui ut doceret hominem sciendi studio nauiter accensum, protulit statim de sarcinula sua Stoici Epicteti librum, in quo ea scripta essent, quae congruerent decretis Zenonis et Chrysippi, quos fuisse Stoicorum principes nouimus. In eo libro se legisse dicit A. Gellius hoc Stoicis placuisse, quod animi
Abbreviated transcription (Latin):
detur gͦ michi etiã in hͦ ubi queritur.
utrũ accidant sapienti passiones animi.
an ab eis sit prorsus alienus: de uerbis
eos potius ꝙͣ de rebus fatere cõtrouersiã.
Nam et ip̃os nichil huit aliud ꝙͣ pla¬
tonicos et ꝓypateticos sentire existimo:
quãtũ ad uini rerũ actinet. non ad uo¬
cabuloꝵ sonũ. Ut enĩ alia omictam
quibus id ostendam: ne bongũ faciã
aliquid: unũ qd̾ sit eiudentissimũ dicã.
In libris quib est titulus. noctiũ acti¬
taꝵ. scrbit Al. gelliꝰ uir elegantissim
eloquii et multe ac facũde sentencie:
bili scoico. Is pħs sicut latius et uberiꝰ
quod ego breuiter actiugã narrat
de gelliꝰ. cũ illud nanigiũ hortbili celo
et mari ꝑiculosissue iactaret᷑ ui ti¬
moris expalluit. Id aĩaduer sũ est
ab eis qui aderãt ꝙͣuis in mortis uici¬
nia curiosissime actẽtis: utrũ nec ne¬
phs̃ aĩo turbaretur. Deinde tempestate
transacta mox ut securitas p̾buit col¬

Expanded text:
detur> ergo michi et in hoc, ubi queritur detur> ergo michi et in hoc, ubi queritur utrum accidant sapienti passiones animi, an ab eis sit prorsus alienus, de verbis eos pocius quam de rebus facere controversiam. Nam ipsos nichil hinc aliud quam Platonicos et Peripateticos sentire existimo, quantum ad vim rerum attineret, nisi ad vocabulorum sonum. Ut enim alia omittam, quibus id ostendam, ne longum faciam, aliquid unum quod sit evidentissimum dicam. In libris, quibus titulus Noctium Atticarum, scribit Agellius, vir elegantissimi eloquii ac multe et facunde et sciencie, bili stoyco. Is, sicut lacius et uberius, quod ego breviter attingam, narrat Agellius, cum illud navigium horride celo et mari periculosissime iactaretur, vi timoris expavit. Id animadversum est ab eis, qui aderantnia curiosissime adtentis, utrumne philosophus animo turbaretur. Deinde tempestate transacta mox ut securitas praebuit con
Abbreviated transcription (Latin):
motib: que greci pathe. nri autẽ
quidam sicut cicero ꝑturbatões. quidam
affectiones uel affectꝰ. Quidã uo sicut
iste de greco expͥssus. passiones uotant
subiectas. ut eis leges quodãmͦ quib
ad necessariũ redigãtur modũ dñacio
mẽtis ĩponat. Hoc sentĩt. platonici
sũt siue aristotelici cũ aristoteles distipłs
platonis fuerit qui sectam ꝑypateticã
condidit. Aliis autẽ sicut scons cadere
ullas om̃s huiustemodi passiones in sa¬
pientenz non placet. Hos autẽ id ẽstoi
cos citero in libris de finibz bouoꝵ et
uincit qũquidem stoiti nolũt bona
appellare s comoda corporis et eterua.
eo ꝙ nullũ bonũ uolũt ẽẽ hoĩs p̾ter uir¬
tutem tãꝙͣ artem bene uiuendi: q̃ non
nisi in aĩo est. Hec antẽ isti simpliciter
et ex coi loquẽdi ꝯ suetudine appellant
bona: s in ꝯparacione uirtutis qua
recte uiuitur parua et exigua : ex qͦ
sit ut ab utrisq quodlibet uocent᷑ seu
bona seu ꝯmoda. pari tñ existimacõe

Expanded text:
motibus, quae Graeci rcdib, nostri autem quidam, sicut Cicero, perturbationes, quidam affectiones uel affectus, quidam uero, sicut iste de Graeco expressius, passiones uocant. subiectas, ut eis leges quodam modo, quibus ad necessarium redigantur modum, dominatio mentis inponat. Hoc qui sentiunt, Platonici sunt siue Aristotelici, cum Aristoteles discipulus Platonis fuerit, qui sectam Peripateticam condidit. Aliis autem, sicut Stoicis, cadere ullas omnino huiusce modi passiones in sapientem ncos, Cicero in libris De fini>bus malorumvincit; quando quidem Stoici nolunt bona appellare, sed commoda corporis et externa, eo quod nullum bonum uolunt esse hominis praeter uirtutem, tamquam artem bene uiuendi, quae non nisi in animo est. Haec autem isti simpliciter et ex communi loquendi consuetudine appellant bona; sed in conparatione uirtutis, qua recte uiuitur, parua et exigua. Ex quo fit, ut ab utrisque quodlibet uocentur, seu bona seu commoda, pari tamen aestimatione
Abbreviated transcription (Latin):
aĩo autẽ non diis s hõib suuiles deio¬
nes aꝑtissume incultãs: et hͦ nõ sapĩe
bono. tuiꝰ et hoĩes possunt ẽẽ ꝑticipes
sed ꝑturbatõe passionũ que stultis ma¬
lisq duatur ⁊ a sapientib uero et bonis
ita regitur ut malint eã non habere ꝙͣ
uiucere. Nain si non corporũ sed aĩoꝵ
et̾nitatẽ cũ diis habere demones uellet
intelligi. nõ utiq hoĩes ab huiꝰ rei cõ¬
sortio separaret. Quia et hoĩb et̾nos
ẽẽ aĩos proculdubio sicut platonicus
sentit. Ideo cũ h ͦ genus animãtum
destriberet ĩmortalib animis. moribũ¬
dis mẽbris dixit esse homines.

Expanded text:
animo autem non dis, sed hominibus similes daemoanimo autem non dis, sed hominibus similes daemones apertissime inculcans; et hoc nbono, cujus et homines possunt esse participes; sed perturbatione passionum, quae stultis malisque dominatur, a sapientibus vero et bonis ita regitur, ut malint eam non habere, quam uincere. Nam si non corporum, sed animorum aeternitatem cum dis habere daemones uellet intellegi, non utique homines ab huius rei consortio separaret, quia et hominibus aeternos esse animos procul dubio sicut Platonicus sentit. Ideo cum hoc genus animantum describeret, inmortalibus animis, moribundis membris dixit esse homines.
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩes ꝑtinent: nũquid eciã illud ta¬
mit qd̾ nouerat ẽẽ pautoꝵ. ubi ait.
tarda sapientia: Qd̾ si p̾termisisset:
nullomiꝰ recte genus hũanũ destrip¬
cionis huiꝰ tam intenta diligẽcia ter¬
minass. Cũ uero deoꝵ exellentiam
cõmendaret: Ipãm beatitudinẽ quo
uolũt hoĩes ꝑ sapĩam ꝑuenire. in eis
affirmauit excellere. Proinde si aliqͦs
demones bouos uellet intelligi aliqͥd
etiã in ip̃oꝵ descriptõe poneret. Unde
uel cũ diis aliquã beatitudinis partẽ
ueltũ hoĩb qualẽtũq sapiẽtiã puta¬
rentur habere cõmunẽ. Aũt uo nullũ
bonũ eoꝵ ꝯmemoranit q boui discer¬
quos loquebatur offenderet. Signifita¬
uit tñ prudẽtib qͥd de illis sentire debe¬
rẽt qñ quidem deos qͦs om̃s bonos be¬
atosq credi uoluit. ab eoꝵ passionib.
atqz ut ait ip̃e turbelis oĩno separauit.
Sola illos corporũ eteruitate cõiĩgens

Expanded text:
homines pertinent, numquid etiam illud tahomines pertinent, numquid etiam illud tacuit, quod nouerat esse paucorum, ubi ait \'tarda sapientia\'? Quod si praetermisisset, nullo modo recte genus humanum descriptionis huius tam intenta diligentia terminasset. Cum uero deorum excellentiam commendaret, ipsam beatitudinem, quo uolunt homines per sapientiam peruenire, in eis adfirmauit excellere. Proinde si aliquos daemones bonos uellet intellegi, aliquid etiam in ipsorum descriptione poneret, unde uel cum dis aliquam beatitudinis partem, uel cum hominibus qualemcumque sapientiam putarentur habere communem. Nunc uero nullum bonum eorum commemorauit, quo boni discerquos loquebatur, offenderet: significavit tamen prudentibus, quid de illis sentire deberent, quando quidem deos, quos omnes bonos beatosque credi uoluit, ab eonim passionibus adque, ut ait ipse, turbelis omni modo separauit, sola illos corporum aeternitate coniungens.
Abbreviated transcription (Latin):
mente rationabilia: corpore aerea:
ratis nichil dixit oĩuo: ꝙ demones
cũ bonis saltẽ hõib id uiderẽtur hab̾e̾
ꝯmune. qd̾ non ẽẽt in malis. Nam
ip̃os hoĩes cũ aliqñ latiꝰ destribendo cõ¬
plecteretur. suo loto de illis dicẽs tãꝙͣ
de infimis atq terrenis: cũ prius
dixiss de telestib diis. et cõmendatis
duab partib ex sũmo et infimio ulti¬
mis. tertio loco de mediis demonib
loqueretur. Igitur hoĩes inqͥt racõe
plaudẽtes. or̃one pollentes ĩmortalib
aniiis. meribũdis mẽbris. leuib
et auxiis mẽtib. brutis et obuoxiis¬
corporib. dissimulib morib. similib
erorib. ꝑuitaci audatia. ꝑtinaci spe.
casso labore fortua caduca. singilatim
mortales. tũcti tñ uiiiu̾so genere ꝑpetui.
uicissim sufficienda prole mutabiles:
uolutri tẽpore. tarda sapiẽtia. cita mor¬
te. querula uita. terras incolũt. Cũ
hinc tam multa diceret q̃ ad płimos

Expanded text:
nalia, corpore aeria, ratis, nihil dixit omnino, quod daemones cum bonis saltem hominibus id viderentur habere commune, quod non esset in malis. Nam ipsos homines cum aliquanto latius describendo complecteretur, suo loco de illis dicens tanquam de infimis atque terrenis, cum prius dixisset de coelestibus diis; ut commendatis duabus partibus ex summo et infimo ultimis, tertio loco de mediis daemonibus loqueretur: Igitur homines, inquit, ratione cluentes, oratione pollentes, immortalibus animis, moribundis membris, levibus et anxiis mentibus, brutis et obcorporibus, dissimilibus moribus, similibus erroribus, peruicaci audacia, pertinaci spe, casso labore, fortuna caduca, singillatim mortales, cuncti tamen uniuerso genere perpetui, uicissim sufficienda prole mutabiles, uolucri tempore, tarda sapientia, cita morte, querula uita terras incolunt.\' Cum hic tam multa diceret, quae ad plurimos
Abbreviated transcription (Latin):
sapiã uiuũt mutatoes tꝑoꝵ p̾uide̾. deiq
uolũtatẽ q̃ tã certissima ꝙͣ potẽtissima
ẽ oĩii. sp̃s eiꝰ participatõe ꝯgnostere: qd̾
sanctis angłis recta distrerõe donatũ est.
Itaq non solũ et̾ni uerũ etiã beati sunt:
bonũantẽ qͦ beati sũt. deus illis est a quo
creati sũt. Illius quippe indeclinabiliter
participatõe et tõtemplacõe perfruũtur.

Expanded text:
e Deique uoluntatem, quae tam certissima quam potentissima est omnium, spiritus eius participatione cognoscere; quod sanctis angelis recta discretione donatum est. Itaque non solum aeterni, uerum etiam beati sunt. Bonum autem, quo beati sunt, Deus illis est, a quo creati sunt. Illius quippe indeclinabiliter participatione et contemplatione perfruuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
memorie uicinis tꝑib: platonẽ
cẽteris excellentiꝰ intexisse laudatur.
.Is cũ de hũanis aninus ageret. p̃r̃ inqͥt
misericors mortalia illis uincula facie¬
bat. Ita hͦ ipm qd̾ mortales sũt hoĩes
corꝑe. ad msericordiã dei prĩs ꝑtinere
arbitratus ẽ : ne semꝑ huiꝰ uite mi¬
seria tenerentur. Hac miseritor dia ĩ¬
digna iudicata est iniquitas demonũ
que in aĩ passim mseria non morta¬
le sicut hoĩes: s et̾nũ corpus accepit.
Essent quippe feliciores hoĩb si mor¬
tale cũ eis haberent corpus. et tũ diis
nuĩ aĩo misero. corpus saltẽ mortale
cũ eis habere meruissent. Si tñ at¬
quirerent aliquid pietatis ut ab erũnis
uel in morte requiesterẽt.: nũt uero
non solũ feliciores hoĩb nõ sũt animo
misoro. s eciã miseriores sũt ꝓpetuo
corporis uiuculo. Non enĩ aliqͣ pieta¬
tis et sapiencie disciplina proficiẽtes
intelligi uoluit ex demonib fieri
deos: cũ apertissuue dixerit demones
eteruos

Expanded text:
emoriae vicinis temporibus, Platonem caeteris excellentius intellexisse laudatur. Is cum de humanis animis ageret, Pater, inquit, misericors mortalia illis vincula faciebat . Ita hoc ipsum quod mortales sunt homines corpore, ad misericordiam Dei patris pertinere arbitratus est, ne semper hujus vitae miseria tenerentur. Hac misericordia indigna judicata est iniquitas daemonum, quae in animi passivi miseria, non mortale, sicut homines, sed aeternum corpus accepit. Essent quippe feliciores hominibus, si mortale cum eis haberent corpus, et cum diis cum animo misero corpus saltem mortale cum eis habere meruissent; si tamen acquirerent aliquid pietatis, ut ab aerumnis vel in morte requiescerent. Nunc vero non solum feliciores hominibus non sunt animo misero, sed etiam miseriores sunt perpetuo corporis vinculo. Non enim aliqua pietatis et sapientiae disciplina proficientes, intelligi voluit ex daemonibus fieri deos, cum apertissime dixerit daemones aeternos
Abbreviated transcription (Latin):
in uenatorib et aurigis scdm̃ suarum
studia partiũ pro aliis aduersus alios
exertere. Id eiñ uidetur pħũs curasse
platornitus : ne cũ hec a poetis canerẽt᷑.
non a demonib mediis s ab ipis diis
ꝙͦꝵ noĩa poete fingẽdo pomũt fieri credẽt᷑¬

Expanded text:
in uenatoribus et aurigis secundum suarum in uenatoribus et aurigis secundum suarum studia partium pro aliis aduersus alios exercere. Id enim uidetur philosophus curasse Platonicus, ne, cum haec a poetis canerentur, non a daemonibus mediis, sed ab ipsis dis, quorum nomina poetae fingendo ponunt, fieri crede
Abbreviated transcription (Latin):
denones quales sũt. Deuiqz huit ẽẽ
dicit homeritã illã mineruã: q̃ mediis
cetib graiũ cohibendo achilli int̾uenit.
Qd̾ ergo minerua illa fuerit. poetitũ
uult ẽẽ fignientũ. eo ꝙ mineruã dean
putat: eãq inter deos qͦs om̃s bonos
beatosqz credit. in alti etherea sede collo¬
cat: ꝓtul a ꝯuersacõe mortaliũ. Qd
autem aliquis demon fuerit grecis
fauens troianisq cõtrarius. sicut alius
aduersus grecos troianoꝵ opitulator.
que in ueneris seu martis noĩe idẽ poe¬
ta ꝯmenorat quos deos iste talia non
agentes in habitacoib celestib ponit.
et hii demones ꝓ eis qͦs amabãt ꝯtra
eos quos oderant inter se decertauerint.
hoc non ꝓcul a ueritate poetas dixisse
confessus est. De hiis quippe ista dixe¬
rũt quos hoĩb simili motu cordis etͤ
salo mentis ꝑ oñs cogitatõnũ estus
fluctuare testat᷑: ut possent amores et
odia nõ ꝓ iusto. s sicut ppłs suuiłis eoꝵ

Expanded text:
daemones, quales sunt. Denique hinc esse daemones, quales sunt. Denique hinc esse dicit Homericam illam Minervam, quae mediis coetibus Graiûm cohibendo Achilli intervenit . Quod ergo Minerva illa fuerit, poeticum uult esse figmentum. eo quod Mineruam deam putat eamque inter deos, quos omnes bonos beatosque credit, in alta aetheria sede conlocat, procul a conuersatione mortalium; quod autem aliquis daemon fuerit Graecis fauens Troianisque contrarius, sicut alius aduersus Graecos Troianorum opitulator, quem Veneris seu Martis nomine idem poeta commemorat, quos deos iste talia non agentes in habitationibus caelestibus ponit, et hi daemones pro eis, quos amabant, contra eos, quos oderant, inter se decertauerint, hoc non procul a ueritate poetas dixisse confessus est. De his quippe ista dixerunt, quos hominibus simili motu cordis et salo mentis per omnes cogitationum aestus fluctuare testatur, ut possint amores et odia non pro iustitia, sed sicut populus similis eorum
Abbreviated transcription (Latin):
Wod si quisꝙͣ ditit non ex oim s ex
qͦrũdam hoĩ osores et amatores deos:
non ꝓcul a ueritate confingũt. Hos
eñ dixit apuleiꝰ. salo mẽtis per om̃s
cogitacionũ estus fluctuare. Quomͦ
istud intelligere poterimꝰ. qñ tũ hoc
diceret. hoc non quorũdã hom id est
maloꝵ. s oĩ demonũ medietatẽ. ꝓpt̾
aerea corꝑa initer deos et hoĩes destribe¬
bat: Hoc enĩ ait fiigere poetas. ꝙ ex
istoꝵ demonũ nuo deos faciũt et eis
deoꝵ noĩa imponũt: et quib uoluerĩt
hoĩb ex hiis amicos inimitosq distri¬
buũt ficti carmiiis ĩpunita licẽtia: cũ
deos ab hiis demonũ morib. et celesti
loco et btĩtudinis opulentia remotos
deos dicere qui dii non sũt: eosq sub
deoꝵ noĩbz inter se decertare ꝓpter hoĩes:
qͦs ꝓ studio partiũ diligũt uel oderũt
Non ꝓcul autẽ a ueritate dicit hãct ẽẽ
fictionẽ: qm̃ deoꝵ appellati uorabulis
qui dii non sunt: tales tamen destribũt᷑

Expanded text:
od si quisquam dicit, non ex omnium, sed ex quorumdam hominum osores et amatores deos non procul a veritate confingunt: hos enim dixit Apuleius, salo mentis per omnes cogitationum aestus fluctuare: quomodo istud intelligere poterimus, quando, cum hoc diceret, non quorumdam, id est malorum, sed omnium daemonum medietatem propter acria corpora, inter deos et homines describebat? Hoc enim ait fingere poetas, quod ex istorum daemonum numero deos faciunt, et eis deorum nomina imponunt, et quibus voluerint hominibus ex his amicos inimicosque distribuunt ficti carminis impunita licentia; cum deos ab his daemonum moribus, et coelesti loco et beatitudinis opulentia remotos deos dicere qui dii non sunt, eosque sub deorum nominibus inter se decertare propter homines, quos pro studio partium diligunt vel oderunt. Non procul autem a veritate dicit hanc esse fictionem; quoniam deorum appellati vocabulis qui dii non sunt, tales tamen describuntur
Abbreviated transcription (Latin):
Que siue sit etiã platonicoꝵ siue qͦrũli¬
bet sententia. nequaꝙͣ eius ẽ neglie¬
da distussio: ne quisquã uelut demoner
bonos sequẽdos sibi ẽẽ arbitretur ꝑ qͣs
tanꝙͣ medios diis quos onĩs bonos credͭ
dum conciliari affectat et studet. ut qͣsi
cũ eis possit ẽẽ post mortẽ irretitus ma¬
lignorũ spũum deceptusq fallatia.
longe aberret a uero deo: cũ quo solo
et in qͦ solo. et de quo solo aĩa hñana id
est racionalis et intellectualis btã est.

Expanded text:
atonicorum, sive quorumlibet sententia, nequaquam ejus est negligenda discussio, ne quisquam velut daemones bonos sequendos sibi esse arbitretur, per quos tanquam medios, diis quos omnes bonos credit, dum conciliari affectat et studet, ut quasi cum eis possit esse post mortem, irretitus malignorum spirituum deceptusque fallacia, longe aberret a vero Deo, cum quo solo, et in quo solo, et de quo solo, anima humana, id est rationalis et intellectualis, beata est.
Abbreviated transcription (Latin):
deoꝵ celestũi transquillitate exulant. Ium
est in hiis uerbis ulla dubitacio. ꝙ nõ
aiarũ aliquas inferiores partes s ip̃as
demonũ mentes quib rationalia sũt
aĩalia uelut ꝓcellosum salũ dixit pas¬
sionũ tempestate turbari: ut ne hoib
quidẽ sapientib cõparãdi suit. qui hiiꝰ
modi ꝑturbationib aĩoꝵ a quib hũana
non ẽ ĩmunis infiriuitas. etiã cũ eas
huiꝰ uite condicõe paciũtur mẽte ĩper¬
turbata resistũt. non eis cedentes ad ali¬
quid approbandũ uel ppetrandũ qd ex¬
orbitet ab itiuere sapientie et lege iũsti¬
tie: s stultis mortalib et ĩuistis non
corporib s morib simules ut ñõ dicã
deteriores. eo ꝙ uetustiores et debita pena
insanabiles. ip̃ius qͦ mẽtis ut iste ap¬
pellaiit salo fluctuant; nec in uerita¬
te atqz uirtute qua turbulentis et pra¬
nis affectionib repugnatur ex ulla
aĩ parte ꝯsistunt.

Expanded text:
deorum caelestium tranquillitate exulant.\' Num deorum caelestium tranquillitate exulant.\' Num est in his uerbis ulla dubitatio, quod non animorum aliquas inferiores partes, sed ipsas daemonum mentes, quibus rationalia sunt animalia, uelut procellosum salum dixit passionum tempestate turbari? ut ne hominibus quidem sapientibus conparandi sint. qui huius modi perturbationibus animorum, a quibus humana non est ihujus vitae conditione patiuntur, mente imperturbata resistunt, non eis cedentes ad aliquid approbandum vel perpetrandum, quod exorbitet ab itinere sapientiae et lege justitiae: sed stultis mortalibus et injustis, non corporibus, sed moribus similes ut non dicam deteriores, eo quo vetustiores et debita poena insanabiles, ipsius quoque mentis, ut iste appellavit, salo fluctuant; nec in veritate atque virtute, qua turbulentis et pravis affectionibus repugnatur, ex ulla animi parte consistunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Ue igitur est differentia demonũ bo¬
norũ et maloꝵ: qñ quidẽ platonitꝰ
apuleiꝰ de hiis unuisaliter dissorẽs et tã
multa loquẽs de aeriis eoꝵ corporib. de
uirtutib tatuit aĩoꝵ quib ẽẽnt p̾diti
si ẽẽnt boni: Tacuit gͦ btitudinis cansã.
iuditiũ uero miserie tacere non potuit:
confitẽs eoꝵ mẽtem qua rationales c̃ẽ
ꝑhibuit. non saltem mibutã munitãq
uirtutẽ. passionib aĩ irationabilib ne¬
mẽtiũ mos est. ꝓtellosis quodãm᷑. ꝑtur¬
bationib agitari/. Uerba nãq eiꝰ de
hac re ista sũt. Ex hoc ferme demonũ
nũo inquit. poete solent haud quaꝙͣ a
ueritate osores ꝓuil et amatores quorũdã
hoĩ deos fingere: hos ꝓsperare et eue¬
here: illos contra adusari et affligere.
.Igitur et misereri et indignari. et letari.
et augi om̃emq hũani aĩ faciẽ pati
simili motu cordis et salo mentis. per
oñs cogitationũ estus fluctuare: que
om̃s turbele tempestatesq proulꝰ a

Expanded text:
um bonorum et malorum? Quando quidem Platonicus Apuleius de his uniuersaliter disserens et tam multa loquens de aeriis eorum corporibus de uirtutibus tacuit animorum, quibus essent praediti, si essent boni. Tacuit ergo beatitudinis causam, indicium uero miseriae tacere non potuit, confitens eorum mentem, qua rationales esse perhibuit, non saltem inbutam munitamque uirtute passionibus animi inrationabilibus nementium mos est, procellosis quodammodo perturbationibus agitari. Verba namque ejus de hac re ista sunt: Ex hoc ferme daemonum numero, inquit, poetae solent, haudquaquam procul a veritate, osores et amatores quorumdam hominum deos fingere; hos prosperare et evehere, illos contra adversari et affligere, Igitur et misereri, et indignari, et angi, et laetari, omnemque humani animi faciem pati, simili motu cordis et salo mentis, per omnes cogitationum aestus fluctuare. Quae omnes turbelae tempestatesque procul a
Abbreviated transcription (Latin):
phirio : qm̃ĩ reuera credere stultũ est ex
illa uita que btissima ẽẽ non poteritͭ
nisi de sua fuerit et̾uitate certissima.
desiderare aĩas coruuptibiliũ torporũ
labem. et inde ad ista remeare: tãꝙͣ
hͦ agat sũma purgatio ut ĩqͥnacio
requiratur. Si em̃ ꝙ ꝑfecte mũdãt᷑ h ͤ
efficit. ut oĩmi obliuistãt᷑ maloꝵ: ma¬
lorũ antẽ obliuo facit corporũ desideriũ
ubi rursus implicẽtur malis: ꝓ fecto
erit infelicitatis causa sũma felicitas.
et stulticie causa ꝑfectio sapĩe. et ĩiuũ¬
dicie causa sũma mũdatio: nec uerita¬
te ibi beata erit aĩa ꝙͣ diutũq erit ubi
oportet fallat᷑ ut btã sit. Ilon enĩ btã
erit nisi secura: ut autẽ secura sit falso
putabit semꝑ se btãm fore. qũ aliqñ eri
et misera. Cui gͦ gandẽdi cansa falsitas
erit: quom᷑ de ueritate gaudebit. Uidit
hͦ porphiriꝰ. purgatãq aĩam ob hͦ re-¬

Expanded text:
phyrio, quoniam re uera credere stultum est ex phyrio, quoniam re uera credere stultum est ex illa uita, quae beatissima esse non poterit nisi de sua fuerit aeternitate certissima, desiderare animas corruptibilium corporum labem et inde ad ista remeare, tamquam hoc agat summa purgatio, ut inquinatio requiratur. Si enim quod perfecte mundantur hoc efficit, ut omnium obliuiscantur malorum, malorum autem obliuio facit corporum desiderium, ubi rursus inplicentur malis: profecto erit infelicitatis causa summa felicitas et stultitiae causa perfectio sapientiae et inmunditiae causa summa mundatio. Nec ueritate ibi beata erit anima, quamdiucumque erit, ubi oportet fallatur, ut beata sit. Non enim beata erit nisi secura; ut autem secura sit, falso putabit semper se beatam fore, quoniam aliquando erit et misera. Cui ergo gaudendi causa falsitas erit, quo modo de ueritate gaudebit? Vidit hoc Porphyrius purgatamque animam ob hoc re
Abbreviated transcription (Latin):
dubitaret. Dint etiã ad ħͦ deũ aĩam
mũdo dedisse: ut materie cognostẽs
mala ad patrem recurreret: nec ali¬
quando iã taliũ polluta cõtagione te¬
neretur. Ubi et si aliquid ĩcõnemẽter
sapit. magis enĩ data ẽ corpori ut bõa
faceret. non enĩ mala disceret si non
face̾t: in eo tñ alioꝵ platonitoꝵ opini¬
onem et non in re parua emendauit.
ꝙ mũdatã ab oĩb malis aĩam. et cũ
pr̃e constitutã. nũꝙͣ iam mala mũdi
huiꝰ passurã ẽẽ confessus est. Qua sẽ¬
tentia ꝓfecto abstulit. quod ẽẽ plato¬
nicũ maxĩe phibetur. ut mortuos ex
uiuis. ita uiuos ex mortuis semper
fieri: falsum qz ẽẽ ostendit. qd̾ plato¬
nice uidetur dixisse uirgiliꝰ in campos
ficari gaudia beatorũ ad fluuiũ letheũ
euotari: hͦ est ad obliuionem p̾teritorũ
stilitz ĩmeniores: superũ ut cõuexa re-¬
uisant. rursus et incipiãt in corpora
uelle reuerti. Merito displicuit hͦ por¬

Expanded text:
dubitaret. Dicit etiam ad hoc Deum animam dubitaret. Dicit etiam ad hoc Deum animam mundo dedisse, ut materiae cognoscens mala ad Patrem recurreret nec aliquando iam talium polluta contagione teneretur. Ubi etsi aliquid inconuenienter sapit magis enim data est corpori, ut bona faceret; non enim mala disceret, si non faceret, in eo tamen aliorum Platonicorum opinionem et non in re parua emendauit, quod mundatam ab omnibus malis animam et cum Patre constitutam numquam iam mala mundi huius passuram esse confessus est. Qua sententia profecto abstulit, quod esse Platonicum maxime perhibetur, ut mortuos ex uiuis, ita uiuos ex mertuis semper fieri; falsumque esse ostendit, quod Platonice uidetur dixisse Vergilius, in campoficari gaudia beatorum ad fluuium Letheum euocari, hoc est ad obliuionem praeteritorum: Scilicet inmemores supera ut conuexa reuisant Rursus et incipiant in corpora uelle reuerti. Merito displicuit hoc Por
Abbreviated transcription (Latin):
aliquid emendare existumant ĩdignũ.
cur ip̃e porphiriꝰ nõuulla et non parua
emendaiit: Ilam platonẽ aĩam hõmi
post mortem reuolu usq ad corꝑa bestia¬
rum scripsisse certissimũ ẽ. Hãc sentẽciã
porphirii doctor tenuit et plotmnꝰ por¬
phirio tñ iure displicuit. In hom̃i sane
non sua q̃ dimiserãt: s in alia noua tor¬
pora redire hũanas aĩas arbitratus est
Pudint scilicz illud credere ne mater for¬
tasse filiũ in mulã reuoluta uectaret:
et non puduit hͦ credere ubi reuoluta
mater in puellam filio forsitan nibe¬
⁊et. Quãto credit᷑ honestiꝰ qd̾ stĩ et ue¬
races angeli docuerũt. qd̾ ꝓphete dei spũ
acti locuti sũt: ꝙ ip̃e quẽ uenturũ salua¬
torẽ premissi nũcii pͥdixerũt: qd̾ missi
apłi qui orbem teruarũ enãgelio reple¬
uerũt. Quãto in quã honestiꝰ creditur
reuerti aĩas semel ad corpora propria
ꝙͣ reuerti totiẽs ad diu̾sa. Uerũtamen
belumos autẽ tarceres euertere minime

Expanded text:
aliquid emendare existimatur indignum, quur ipse Porphyrius nonnulla et non parua emendauit? Nam Platonem animas hominum post mortem reuolui usque ad corpora bestiarum scripsisse certissimum est. Hanc sententiam Porphyrii doctor tenuit et Plotinus; Porphyrio tamen iure displicuit. In hominum sane non sua quae dimiserant, sed alia noua corpora redire humanas animas arbitratus est. Puduit scilicet illud credere, ne mater fortasse filium in mulam reuoluta uectaret; et non puduit hoc credere, ubi reuoluta mater in puellam filio forsitan nuberet. Quanto creditur honestius, quod sancti et ueraces angeli docuerunt, quod prophetae Dei spiritu acti locuti sunt, quod ipse quem uenturum Saluatorem praemissi nuntii praedixerunt, quod missi apostoli qui orbem terrarum euangelio repleuerunt, — quanto, inquam, honestius creditur reuerti animas semel ad corpora propria quam reuerti totiens ad diuersa! Verum tamen, beluinos autem carceres euertere minime
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ spe nũt constituti aganiꝰ qd̾ seqͥt᷑:
et simus nos qͦ ꝓ modulo nro anglĩ
dei id ẽ nĩcii eiꝰ admĩtiãtes eiꝰ uolũta¬
tem et glĩam. grãmqz laudantes. Unde
cũ dixiss ponere in deo spem meã : ut
anuũciem inquit om̃s laudes tuas in
portis filie syon. Hec est gloriosissima
ciuitas dei. Hec unũ deũ nouit et colit
Hauc angłi stĩ adnũtiauerũt qui nos
ad eiꝰ sociẽtatem ĩuitauerũt. ciuesq suos
in illa ẽẽ uoluerũt: qͥb non placet ut
eos colanius tanꝙͣ nros deos : s cũ eis
et illoꝵ et nr̃m deũ: nec eis sacrificemꝰ.
sed cũ ip̃is sacrificiũ siuius deo. Nullo
itaq dubitante qui hec deposita mali¬
gna obstinatõe considerat om̃s ĩmorta¬
les btĩ qui nobis non ĩuidẽt. neq em̃i
plus nobis fauent plus adiuuãt qñ
unũ deum cũ illis colimus pr̃em et filiũ¬

Expanded text:
autem spe nunc constituti agamus quod sequitur, autem spe nunc constituti agamus quod sequitur, et simus nos quoque pro modulo nostro angeli Dei, id est nuntii eius, adnuntiantes eius uoluntatem et gloriam gratiamque laudantes. Unde cum dixisset: Ponere in Deo spem meam, ut adnuntiem, inquit, omnes laudes tuas in portis filiae Sion. Haec est gloriosissima ciuitas Dei: haec unum Deum nouit et colit; hanc angeli sancti adnuntiauerunt, qui nos ad eius societatem inuitauerunt ciuesque suos in illa esse uoluerunt; quibus non placet ut eos colamus tamquam nostros deos, sed cum eis et illorum et nostrum Deum; nec eis sacrificemus, sed cum ipsis sacrificium simus Deo. Nullo itaque dubitante, qui haec deposita maligna obstinatione considerat, omnes inmortales beati, qui nobis non inuident neque enim plus nobis fauent, plus adiuuant, quando unum Deum cum illis colimus. Patrem et Filiu
Abbreviated transcription (Latin):
mũdat᷑. Unde dicit dñs. Mũdate q̃
initus sũt: et que foris sũt mũda erũt.
Partem deinde suã dicit ip̃m deũ: nõ
aliquid ab eo: s ip̃m. Deus inquit cordis
mei: et pars mea deus in stla. Quod
inter multa q̃ ab hoĩb eligũtur ip̃e illi
placuerit eligendus: qr ecte inqͥt qui
longe se faciĩt a te peribũt: ꝑ didisti
omnẽ qui fornicatur abs te: hͦ est. qui
multoꝵ deoꝵ uult ẽẽ ꝓstibulũ. Unde
sequitur illud ꝓpter qd̾ cetera de eodem
psalmo ditenda uisa sunt. Michi autẽ
adherere deo bouũ est: non longe nre
non ꝑ plurima fornitari. Adherere
autem deo tũc. ꝑfectũ erit: cũ totum
qd̾ liberandũ est. fuerit liberatũ. Nlunt
uero fit illud qd̾ sequit᷑: ponere in deo
spem meã. Spes em̃ que uidetur non
est spes. Qd̾ em̃ uidet quis quid sperat.
ait apls̃. Si autem qd non uidemꝰ spe¬
ramus : ꝑ pacientiã expectaniꝰ. In hac

Expanded text:
mundatur. Unde dicit Dominus: Mundate, quae mundatur. Unde dicit Dominus: Mundate, quae intus sunt, et quae foris sunt munda erunt. Partem deinde suam dicit ipsum Deum, non aliquid ab eo, sed ipsum. Deus, inquit, cordis mei, et pars mea Deus in saecula; quod inter multa, quae ab hominibus eliguntur, ipse illi placuerit eligendus. Quia ecce, inquit, qui longe se faciunt a te, peribunt; perdidisti omnem, qui fornicatur abs te, hoc est, qui multorum deorum uult esse prostibulum. Unde sequitur illud, propter quod et cetera de eodem psalmo dicenda uisa sunt: Mihi autem adhaerere Deo bonum est, non longe ire, non per plurima fornicari. Adhaerere autem Deo tunc perfectum erit, cum totum, quod liberandum est, fuerit liberatum. Nunc uero fit illud, quod sequitur: Ponere in Deo spem meam. Spes enim quae uidetur, non est spes; quod enim uidet quis, quid sperat? ait apostolus. Si autem quod non uidemus speramus, per patientiam expectamus, In hac
Abbreviated transcription (Latin):
qr eciam in taliũ reꝵ desiderio deos alios
non quesuu. At ꝑ hͦ sequit᷑. Tenisti
manũ dextere mee: in uolũtate tua
deduxistime. et tũ glã assumpsisti
me. Tanꝙͣ ad sinistrã c̃cta illa ꝑti¬
neant. q̃ abuuidare apud impios cum
uidiss. pene colapsus est. Quid enĩ
michi est inquit in celo. et a te quid
uolui super terram: Rep̾hendit seip̃m
iusteq sibi displicuit qr cũ tam ma¬
gnũ bonũ haberet in celo qd̾ post in¬
tellexit. rem transitoriã. fragilẽ et
quodã mͦ lutrã felicitatẽ. a suo deo
quesiuit in terra. Defecit inquit e
meñ. et taro mea. deus cordis mei:
defectu utiq bono: ab inferiorib ad
suꝑnia. Unde in alio psalmo dr̃. Desi¬
derat et de fitit aĩa mea in atria dñi
Item in alio. Defecit in salutare tnũ
aĩa mea. Tamen cũ de utroq dixiss
id est de torde et carne deficiente. non
subietit dens cordis mei et tarinis mee:
s deus cordis mei. Per cor quippe caro

Expanded text:
qui etiam in talium rerum desiderio deos alios qui etiam in talium rerum desiderio deos alios non quaesiui.1 Ac per hoc sequitur: Tenuisti manum dexterae meae, et in uoluntate tua deduxisti me, et cum gloria adsume: tanquam ad sinistram cuncta illa pertineant, quae abundare apud imuidisset paene conlapsus est. Quid enim mihi est, inquit, in caelo, et a te quid uolui super terram? Reprehendit se ipsum iusteque sibi displicuit, quia, cum tam magnum bonum haberet in caelo quod post intellexit, rem transitoriam, fragilem et quodam modo luteam felicitatem a suo Deo quaesiuit in terra. Defecit, inquit, cor meum et caro mea, Deus cordis mei, defectu utique bono ab inferioribus ad superna; unde in alio psalmo dicitur: Desiderat et deficit anima mea in atria Domini; item in alio: Defecit in salutare tuum anima mea. Tamen cum de utroque dixisset, id est de corde et carne deficiente, non subiecit: Deus cordis et carnis meae, sed Deus cordis mei. Per cor quippe caro
Abbreviated transcription (Latin):
rasse. uolentem cur ita eẽt apphendere
donec intraret in sauctuariũ dei. et
intelligeret in nonissuua eoꝵ: qui
felices uidebant᷑ eruanti. Tũc eos
intellexit in eo ꝙ se extulerũt sicut
dicit fuisse deiectos et defecisse ac ꝑisse
ꝓpter inquitates suas totũq illud
culmen temporalis felicitatis. ita eis
factũ tãꝙͣ sõniũ eiugilantis: qui se
repente ĩneuit suis q̃ somuiabat fal¬
latib gaudiis destitutũ. Et qm̃ in
hac terra uel ciuitate terxena magni
ip̃a terrena non nisi ab uno uero deo
querere in tuiꝰ ptãte sũt oĩa satis
ostendit. ubi ait: uelut pecus factꝰ
sũ apud te et ego semꝑ tecũ. Uelut
petus dixit: utiq non intelligens.
Ca quippe a te desiderare debui que
michi cũ ĩpiis nõ possũt ẽẽ ꝯmunia :
quib eos cũ abũdare ceruerẽ. putaui
me incassũ tibi seruisse: qñ et illi
hec haberent qui tibi seruire no¬
luissent. Tamen ego semꝑ tecũ:

Expanded text:
rasse, uolentem quur ita esset adprehendere, rasse, uolentem quur ita esset adprehendere, donec intraret in sanctuarium Dei et intellegeret in nouissima eorum, qui felices uidebantur erranti. Tunc eos intellexit in eo, quod se extulerunt, sicut dicit, fuisse deiectos et defecisse ac perisse propter iniquitates suas; totumque illud culmen temporalis felicitatis ita eis factum tamquam somnium euigilantis, qui se repente inuenit suis quae somniabat fallacibus gaudiis destitutum. Et quoniam in hac terra uel in ciuitate terrena magni ipsa terrena non nisi ab uno uero Deo quaerere, in cuius potestate sunt omnia, satis ostendit ubi ait: Velut pecus factus sum aput te, et ego semper tecum. Velut pecus dixit utique \'non intellegens.\' \'Ea quippe a te desiderare debui, quae mihi cum inpiis non possunt esse communia, quibus eos cum abundare cernerem, putaui me incassum tibi seruisse, quando et illi haec haberent, qui tibi seruire noluissent. Tamen ego semper tecum,
Abbreviated transcription (Latin):
fide eciam iusti antiqui mũdari
pie uiuendo potuerũt non solũ anteꝙͣ
tor deus uel anglĩ defuerũt: s ip̃iꝰ qͦ
legis temporib. ꝙͣnis ĩ figuris rerũ
spũaliũ habere uiderentur ꝓmissa car¬
nalia ꝓpter qd̾ uetus dicitur testamẽtũ.
Nain et ꝓphete tũc erant ꝑ qͦs sicut et¬
ꝑ anglõs eadẽ ꝓnussio p̾dicata ẽ: et ex
illorũ numero erat cuiꝰ tã magnam
diuinãq sentẽtiã. de boui hũani fine
paulo ante ꝯmenoraui. Michi autẽ
adherere deo bonũ est. In qͦ plane ꝓsalm
duoꝵ testamẽtoꝵ. que dicũtur uetus et
nouũ satis est declarata distinctio. Prop¬
ter carnales enĩ terrenasq ꝓmissiones.
cũ eas ĩpiis abũdare ꝓspiceret dicit pe¬
des suos pene fuisse cõmotos et effusos
in lapsũ ꝓpe modũ gressus suos. tanquã
frustra deo ip̃e fuiss cũ ea felicitate quã de
illo expectabat ꝯtemptores eiꝰ florere ꝑ¬
spiteret. seq in rei huiꝰ in quisicione labo¬

Expanded text:
fide etiam iusti antiqui mundari pie uiuendo potuerunt, non solum antequam tor Deus uel angeli defuerunt, sed ipsius quoque legis temporibus, quamuis in figuris rerum spiritalium habere uideretur dicitur testamentum. Nam et prophetae tunc erant, per quos, sicut per angelos, eadem promissio praedicata est, et ex illorum numero erat. cuius tam magnam diuinamque sententiam de boni humani fine paulo ante commemoraui: Mihi autem adhaerere Deo bonum est. In quo plane psalmo duorum testamentorum, quae dicuntur uetus et nouum, satis est declarata distinctio. Propter carnales enim terrenasque promissiones, cum eas inpiis abundare perspiceret, dicit pedes suos paene fuisse commotos et effusos in lapsum propemodum gressus suos, tamquam frustra Deo ipse seruisset, cum ea felicitate, quam de illo expectabat, contemtores eius florere perspiceret; seque in rei huius inquisitione labo
Abbreviated transcription (Latin):
sue cuiqz genti ꝓpria. s uniui̾sis gentib
q̃ ꝯmunis eẽt diuinitus imꝑtita est:
Quã certe iste homo non mediocri ĩge¬
nio p̾ditus ẽẽ nõ dubitat. Prouidenciã
quippe diuinã siue ista uniu̾sali uia libe¬
rande aĩe genus hũanũ relinquere po¬
tuisse non credit. Neqz eñ ait nõ ẽẽ : s¬

Expanded text:
suae cuique genti propria, sed uniuersis gentibus suae cuique genti propria, sed uniuersis gentibus quae communis esset diuinitus inpertita est? Quam certe iste homo non mediocri ingenio praeditus esse non dubitat. Prouidentiam quippe diuinam sine ista uniuersali uia liberandae animae genus humanum relinquere potuisse non credit. Neque enim ait non esse, s
Abbreviated transcription (Latin):
puenisse sectam. q̃ unuu̾salem cõtineat
uiam aĩe liberande satis ꝙͣtũ arbitror
ostendit. uel eã philo sophiã in qua ip̃e
philosophatus est non ẽẽ uerissimã: uel
ea non ꝯtineri talẽ uiã. Et quouiꝰ p̃t
Nam que alia uia ẽ uniu̾salis aĩe liberã¬
de. nusi qua uiiuerse liberãtur: At ꝑ
hͦ sine illa nulla aĩa liberat᷑. Cũ autẽ
qualiret uia manifestissima uoce testat᷑
neq illis q̃ ab iudis. neq illis q̃ a chal¬
deis didicerat hãt uniuersalẽ uiã aĩe li¬
berande cõtiueri. et utiq se a chaldeis ora¬
tula diuina sumpsisse qͦꝵ assiduã quie¬
moracionem facit tatere non potuit. Quã
uult gͦ intelligi aĩe liberande uniu̾salẽ
uiã nondũ receptã. uel ex aliqua ueris
magne uelut in diuinis reb habebant᷑
qr plus apud eos curiositas ualuit qͦꝵq
angeloꝵ ꝯgnostendoꝵ et coleudoꝵ. nõdũq
in suã noticiã historiali cognitõe platã:

Expanded text:
peruenisse sectam, quae uniuersalem contineat peruenisse sectam, quae uniuersalem contineat uiam animae liberandae: satis, quantum arbitror, ostendit uel eam philosophiam, in qua ipse philosophatus est, non esse uerissimam, uel ea non contineri talem uiam. Et quo modo iaNam quae alia uia est uniuersalis animae liberandae, nisi qua uniuersae animae liberantur ac per hoc sine illa nulla anima liberatur? Cum autem qualibet uia\', manifestissima uoce testatur neque illis quae ab Indis neque illis quae a Chaldaeis didicerat hanc uniuersalem uiam liberandae animae contineri; et utique se a Chaldaeis oracula diuina sumsisse, quorum adsiduam commemorationem facit, tacere non potuit. Quam uult ergo intellegi animae liberandae uniuersalem uiam nondum receptam uel ex aliqua uerissnis, quae magnae uelut in diuinis rebus habebantur, quia plus aput eas curiositas ualuit quorumque angelorum cognoscendorum et colendorum, nondumque in suam notitiam historiali cognitione perlatam?
Abbreviated transcription (Latin):
uniuersalem ꝯtiuet uiam aĩe libe¬
rande: qũ nulla nisi hac liberari potest.
Hec est eñ quodãmͦ regalis uia q̃ una
ducit ad regnũ non temporali fastigio
mutabundũ: s et̾uitatis firmitate securũ.
Cũ autẽ dicit porphiriꝰ in pͦ iuxta fiuẽ
de regressu aĩe libro. nondũ receptũ in
unã quãdã sectã ꝙ uniuersalẽ cõtineat
aĩe uiã liberande. uel a phĩa uerissima
aliqua. uel ab indoꝵ morib ac disciplĩa.
aut inductione taldeoꝵ. aut alia qualibet
uia. nõdũq in suã noticiã eandẽ uiam
historiali cognitione ꝑlatã: ꝓculdubio
confitetur ẽẽ aliquã: s nõdũ in suã ueĩsse
noticiam. Ita ei nõ sufficiebat. quitqͥd de
aĩa liberãda studiosissime didicerat: sibiq
uel potiꝰ aliis nosse ac tenere uidebatur.
Senciebat enĩ ad hur sibi deesse aliquã
p̾stantissiuiã auctoritatẽ: quã de re tanta
sequi oportebat. Cũ autẽ dicit uel a phĩa
uerissuma. aliꝙͣ nondũ in suã noticiam

Expanded text:
uniuersalem continet uiam animae liberandae, quoniam nulla nisi hac liberari potest. Haec est enim quodam modo regalis uia, quae una ducit ad regnum, non temporali fastigio nutabundum, sed aeternitatis firmitate securum. Cum autem dicit Porphyrindum receptum in unam quandam sectam, quae uniuersalem contineat uiam animae liberandae, uel a philosophia uerissima aliqua uel ab Indorum moribus ac disciplina, aut inductione Chaldaeorum aut alia qualibet uia, nondumque in suam notitiam eandem uiam historiali cognitione perlatam: procul dubio confitetur esse aliquam, sed nondum in suam uenisse notitiam. Ita ei non sufficiebat quidquid de anima liberanda studiosissime didicerat sibique uel potius aliis nosse ac tenere uidebatur. Sentiebat enim adhuc sibi deesse aliquam praestantissimam auctoritatem, quam de re tanta sequi oporteret. Cum autem dicit uel a philosophia uerissima aliqua nondum in suam notitiam
Abbreviated transcription (Latin):
tib bona ꝓdesse nomn possũt: nocere
autem mala possũt. non sibi ualẽtib
resistere bonis. Non est ista uere ueracit¬
q sancte religionis uia. non sit iuno¬
nem hͦ est aereas potestates pioꝵ uir¬
tutib ĩuidentes. nrĩ martires unitũt:
non õm̃o si dici usitate posset heroes
nr̃i supplicib donis s uirtutib diuinis
herã superant. Cõmodiꝰ quippe scipio
afritanus est cognominatꝰ ꝙ uirtute
a fricã uicerit: quam si hostes donis
placasset ut parcerent.

Expanded text:
tibus bona prodesse non possunt; nocere tibus bona prodesse non possunt; nocere autem mala possunt, non sibi valentibus resistere bonis. Non est ista verae veraciterque sanctae religionis via: non sic Junonem, hoc est aerias potestates piorum virtutibus invidentes, nostri martyres vincunt. Non omnino, si dici usitate posset, heroes nostri supplicibus donis, sed virtutibus divinis Heram superant. Commodius quippe Scipio Africanus est cognominatus, quod virtute Africam vicerit, quam si hostes donis placasset, ut parcerent.
Abbreviated transcription (Latin):
meriti aĩas defunctoꝵ. S econtrario
martires nr̃i heroes nũcuparẽtur si
ut dixi usus eccłiastici sermonis adiuit¬
teret: non qͦ eis esset cũ demonib ĩaere
societas. s ꝙ eosdem demones id est
aereas uincerent potestates et in eis
ip̃am quicquid putatur signi ficare
iunonẽ q̃ non usq qͣq ĩ cõuenienter
a poetis inducitur numica uirtutib
et celũ petentib uiris fortib i̾uida.
S rursus ei subtũbit infeliciter ceditq
uirgilius: ut tũ apud eũ illa ditat
unicor abenea. ip̃m eneã ãmoneat he¬
lenus qiͣ ꝯsilio religioso et dicat. Iu-¬
noni caue uota libẽs: dũamq potẽtẽ
supplicib supͣ donis. Ex qͣ opinione
porphirius ꝙͣuis nõ ex sua sentẽtia¬
non uenire in hoĩem nisi malus fu̾it
ante platatus. tãꝙͣ fortiora sũit apd̾
eos nuinma mala ꝙͣ bona: qñquidẽ
mala impedĩt aduitoria bonoꝵ. nisi
eis placata dent locũ: malisqz nolen¬

Expanded text:
meriti animas defunctorum. Sed a contrario meriti animas defunctorum. Sed a contrario martyres nostri heroes nuncuparentur, si, ut dixi, usus ecclesiastici sermonis admitteret, non quo eis esset cum daemonibus in aere societas, sed quod eosdem daemones, id est aerias uincerent potestates et in eis ipsam, quidquid putatur significare, Iunonem, quae non usquequaque inconuenienter a poetis inducitur inimica uirtutibus et caelum petentibus uiris fortibus inuida. Sed . rursus ei succumbit infeliciter ceditque Vergilius, ut, cum aput eum illa dicat: Vincor ab Aenea, ipsum Aenean admoneat Helenus quasi consilio religioso et dicat: Iunoni cane nota libens, dominamque potentem Supplicibus supera donis. Ex qua opinione Porphyrius, qunon venire in hominem, nisi malus fuerit ante placatus: tanquam fortiora sint apud eos numina mala quam bona; quandoquidem mala impediunt adjutoria bonorum, nisi eis placata dent lecum, malisque nolen