comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
re atq complere. ut nouum ex
ueteri uerumq pro corrupto
atq falsato ꝓpħam teneas: par¬
uipendens obtrectatoꝵ. rabiem.
qui non solum uerba sed sillabas
quoq nr̃oꝵ uerboꝵ calumpnian¬
tur. in eo se scire aliquid arbitran¬
tes. si alienis oꝑib detrahant: ut
nuꝑ indoctꝰ calumpniator erupit
qui commentarios meos in epłam
eauli ad ephesios rep̃hendendos
putat: nec intelligit nimia ster¬
tens uecordia leges commentarioꝵ.
in quib multȩ diuersoꝵ ponun¬
tur opiniones. uel tacitis uel ex¬
pressis auctoꝵ nominib. ut lec¬
toris arbitrium sit. qͥd potissimu̾̃
eligere debeat decernere: quaqm
& in primo eiusdẽ oꝑis libro pre¬
fatus sim. me uel ꝓpria uł alie¬
na dicturum. & ip̃sos comm̃tari¬
os ta ueterũ scriptoꝵ ẽẽ qm nr̃os.
Q d̾ non uidens p̾cursor eiꝰ crunnꝰ.¬

Expanded text:
re ac conplere, ut nouum ex re ac conplere, ut nouum ex ueteri uerumque pro corrupto atque falsato prophetam teneas, paruipendens obtrectatorum rabiem, qui non solum uerba, sed syllabas quoque nostrorum uerborum calumniantur in eo se scire aliquid arbitrantes, si de alienis operibus detrahant. ut nuper indoctus calumniator erupit, qui commentarios meos in epistulam Pauli ad Ephesios reprehendendos putat nec intellegit nimia stertens uaecordia leges commentariorum, in quibus multae diuersorum ponuntur opiniones uel tacitis uel expressis auctorum nominibus, ut lectoris arbitrium sit, quid potissimum eligere debeat, decernere, quamquam et in primo eiusdem operis libro praefatus sim me uel propria uel aliena dicturum et ipsos commentarios tam ueterum scriptorum esse quam nostros. quod non uidens praecursor eius Grunn
Abbreviated transcription (Latin):
OET
prophe¬
tarum. ysaiȩ. danihelis. & ieze-¬
chielis. ad extremum in iere¬
miam manũ mittimus. tibi
frater eusebi. eiꝰ dem cõmen¬
tariolos dedicantes. ut ȩuan¬
gelicũ uirum matheo ȩugłistȩ
copules. quem ante annos plu¬
rimos strictis sensib te hor¬
tante disserui. Et quia uolu¬
men longissimum est. & in
plerisq manifesta hystoria
texitur. illud prudentiã tuã
ammoneo. ne quęras in hoc
latam explanationem suꝑ
his maxime quȩ iam & in
ꝓphetis aliis dicta sunt. & ꝑ
se patent intelligentiȩ: sicq
conabor notarioꝵ manu
scribere. ut nichil desit in
sensib. cum multũ desit
in uerbis. Stamina tibi¬
atq subtegmina & licia p̃parabo.
tu pulcherim̃a uestem ipse con¬
ficito: ut non solum nos audire.
s & alios docere possis. Libellũ
autem baruch qui uulgo editio¬
ni septuaginta copulatur nec
quaqu̾a censui disserendam: sed
magis hieremiȩ ordine librarioꝵ
errore confusum. multaq quȩ
desunt ex hebreis fontib digere¬

Expanded text:
ost prophetarum, Isaiae, Danihelis et Hiezechiel ad extremum in Hieremiam manum mittimus tibi, frater Eusebi, eiusdem commentariolos dedicantes, ut euangelicum uirum Mattheo euangelistae copules, quem ante annos plurimos strictis sensibus te hortante disserui. et quia uolumen longissimum est et in plerisque manifesta historia texitur, illud prudentiam tuam ammoneo, ne quaeras in hoc latam explanationem, super his maxime, quae iam et in prophetis aliis dicta sunt et per se patent intellegentiae. sicque conabor notariorum manu scribere, ut nihil desit in sensibus, cum multum desit in uerbis. stamina tibiatque subtegmina et licia praeparabo, tu pulcherrimam uestem ipse conficito, ut non solum nos audire, sed et alios docere possis. libellum autem Baruch, qui uulgo editioni Septuaginta copulatur nec uaquam censui disserendam, sed magis Hieremiae ordinem librariorum errore confusum multaque, quae desunt, ex Hebraeis fontibus digere
Abbreviated transcription (Latin):
respondi libris. quȩ isꝰte quasi sua
ꝓfert. & alio iam calumniante
purgata sunt. ut pretereã cont᷑
iouinianum uolumina. in quib
dolet uirginitatẽ nuptiis. & nup¬
tias digamiȩ. & digamiam poliga¬
mȩ ẽẽ prelatam. nec recordatur
stolidissimꝰ scottoꝵ pultib p̃gra¬
uatus. nos in ipso aixisse oꝑe. Non
damno digamos. inmo nec triga¬
mos. & si fieri potesꝰt octogamos:
plus aliquid inferam. etiam scor¬
tatorẽ recipio pęnitente. Quicqͥd
equalit̾ licet: equali lance pensan¬
aum est. Legat eiusddẽ oꝑis apo¬
logiam. qũa ante annos plur imoᷤ
aduersꝰ magistrum eiꝰ gaudens
roma suscepit: & tunc animad¬
uertet alienis se uocib blasfema¬
re. & in tantũ ẽẽ imꝑitum. ut ne
maledicta quidem habeat ꝓpria.
s inimicoꝵ & iam olim sepultoꝵ
contra nos utatur rabie. Sed ia
ꝓpositum opus aggrediendũ eiꝰt:

Expanded text:
respondi libris. quae iste quasi sua respondi libris. quae iste quasi sua profert, et alio iam calumniante purgata sunt, ut praeteream contra Iouinianum uolumina, in quibus dolet uirginitatem nuptiis et nuptias digamiae et digamiam polygamiae esse praelatam. nec recordatur stolidissimus et Scottorum pultibus praegrauatus nos in ipso dixisse opere: non damno digamos, immo nec trigamos et, si fieri potest, octogamos; plus aliquid inferam, etiam scortatorem recipio paenitentem; quidquid aequaliter licet, aequali lance pensandum est. legat eiusdem operis apologian, quam ante annos plurimos aduersum magistrum eius gaudens Roma suscepit, et tunc animaduertet alienis se uocibus blasphemare et in tantum esse imperitum, ut ne maledicta quidem habeat propria, sed inimicorum etiam olim sepultorum contra nos utatur rabie. sed iam propositum opus aggrediendum est.
Abbreviated transcription (Latin):
errore confusum. multaq quȩ
desunt ex hebreis fontib digere¬
re atq complere. ut nouum ex
ueteri uerumq pro corrupto
atq falsato ꝓpħam teneas: par¬
uipendens obtrectatoꝵ rabiem.
qui non solum uerba sed sillabas
quoq nr̃oꝵ uerboꝵ. calumpnian-¬
tur. in eo se scire aliquid arbitran¬
tes. si alienis oꝑib detrahant: ut
nuꝑ inaoctꝰ calumpniator erupit
qui commentarios meos in epłam
rauli ad ephesios rep̃hendendos
putat: nec intelligit nimia ster¬
tens uecordia leges conimentarioꝵ.
in quib multȩ diuersor ponun¬
tur opiniones. uel tacitis uel ex¬
pressis auctoꝵ nominib. ut lec¬
toris arbitrium sit. qͥd potissimũ
eligere debeat decernere: quaqm
& in primo eiusdẽ oꝑis lbro pre¬
fatus sim. me uel ꝓpria uł alie¬
na dicturum. & ip̃sos comm̃tari¬
os tã ueterũ scriptoꝵ ẽẽ qm nr̃os.
Q d̃ non uidens p̾cursor eiꝰ grunneꝰ.
olim nisus est carpere. Cui auob

Expanded text:
errore confusum multaque, quae errore confusum multaque, quae desunt, ex Hebraeis fontibus digerere ac conplere, ut nouum ex ueteri uerumque pro corrupto atque falsato prophetam teneas, paruipendens obtrectatorum rabiem, qui non solum uerba, sed syllabas quoque nostrorum uerborum calumniantur in eo se scire aliquid arbitrantes, si de alienis operibus detrahant. ut nuper indoctus calumniator erupit, qui commentarios meos in epistulam Pauli ad Ephesios reprehendendos putat nec intellegit nimia stertens uaecordia leges commentariorum, in quibus multae diuersorum ponuntur opiniones uel tacitis uel expressis auctorum nominibus, ut lectoris arbitrium sit, quid potissimum eligere debeat, decernere, quamquam et in primo eiusdem operis libro praefatus sim me uel propria uel aliena dicturum et ipsos commentarios tam ueterum scriptorum esse quam nostros. quod non uidens praecursor eius Grunnius olim nisus est carpere, cui duobus
Abbreviated transcription (Latin):
OST
NATO¬
NES
ODECI M prophe¬
tarum. ysaiȩ. danihelis. & ieze¬
chielis. ad extremum in iere¬
miam manũ mittimus. tibi
frater eusebi. eiꝰdem cõmen¬
tariolos dedicantes. ut ȩuan¬
gelicũ uirum matheo ȩugłiste
copules. quem ante annos plu¬
rimos strictis sensib te hor¬
tante disserui. Et quia uolu¬
men longissimum est. & in
plerisq manifesta hystoria
texitur. illud prudentiã tuã
ammoneo. ne quęras in hoc
latam explanationem suꝑ
his maxime quȩ iam & in
ꝓphetis aliis dicta sunt. & ꝑ
se patent intelligentiȩ. sicq
conabor notarioꝵ manu
scribere. ut nichil desit in
sensib. cum multũ desit
in uerbis. Stamina tibi
atq subteginina & licia p̃parabo.
tu pulchersm̃a uestem ipse con¬
ficito: ut non solum nos audire.
s & alios docere possis. Libellũ
autem baruch qui uulgo editio¬
ni septuaginta copulatur nec
habetur apud hebreos. & Teya
quaqua censui disserendam: sed
magis hieremiȩ ordinẽ librarioꝵ

Expanded text:
Post nationes duodecim prophetarum, Isaiae, Danihelis et Hiezechiel ad extremum in Hieremiam manum mittimus tibi, frater Eusebi, eiusdem commentariolos dedicantes, ut euangelicum uirum Mattheo euangelistae copules, quem ante annos plurimos strictis sensibus te hortante disserui. et quia uolumen longissimum est et in plerisque manifesta historia texitur, illud prudentiam tuam ammoneo, ne quaeras in hoc latam explanationem, super his maxime, quae iam et in prophetis aliis dicta sunt et per se patent intellegentiae. sicque conabor notariorum manu scribere, ut nihil desit in sensibus, cum multum desit in uerbis. stamina tibi atque subtegmina et licia praeparabo, tu pulcherrimam uestem ipse conficito, ut non solum nos audire, sed et alios docere possis. libellum autem Baruch, qui uulgo editioni Septuaginta copulatur nec habetur apud Hebraeos, et ψευequaquam censui disserendam, sed magis Hieremiae ordinem librariorum
Abbreviated transcription (Latin):
UIN¬
TUS
cominenta¬
riorũ in
ieremiam liber a duob fr̃ eusebi ca¬
lathis habebit exordiũ. quoꝵ alter rec¬
te fidei dulcedinem. alt̾ hereticorũ ꝑ¬
fidiȩ amar itudinẽ de monstrabit. Quã¬
uis anauias filiꝰ arur repugnet ieremiȩ
& semeias nehellamites ꝓpħ̾am mitti
cupiat in carcerem et sophonias sacer¬
dos in pseudo ꝓpħar ũ uerba conuret.
tam̃ ueritas claudi & ligari potest. uin¬
ci ũ potest. Quȩ & suorũ paucitate con¬
tenta ẽ. et multitudine hostiũ non t̾re¬
tur. Erige itaq cũ moyse ad cęlũ ma¬
nus & antiquũ serpentem in heremo sus¬
pende. statĩq et amalech delebitur &
uenenati morsus ñ preualebunt. se¬
cur usq popłs añ cũ iħu iordanis
minibus contra se legant. qͦd proprie
misterium significat trinitatis.
TUS
cominenta¬
riorũ in

Expanded text:
uintus Commentariorum in Jeremiam liber, a duobus, frater Eusebi, calathis habebit exordium, quorum alter rectae fidei dulcedinem, alter haereticorum perfidiae amaritudinem demonstrabit. Quamvis Ananias filius Azur repugnet Jeremiae, et Semeias Nehelamites Prophetam mitti cupiat in carcerem, et Sophonias sacerdos in Pseudoprophetarum verba conjuret : tamen veritas claudi et ligari potest, vinci non potest, quae et suorum paucitate contenta est, et multitudine hostium non terretur. Erige itaque cum Moyse ad coelum manus, et antiquum serpentem in eremo suspende, statimque et Amalec delebitur, et venenati morsus non praevalebunt, securusque populus Domini cum Jesu Jordanisminibus contra se legant, quod proprie mysterium significat trinitatis. tus commentariorum in
Abbreviated transcription (Latin):
leriq estimant ut in altere¬
tione quoq iasonis & papitii
scriptuest. et tertullianus ull¬
bro contra praxean disputat. nec nor¬
& hilarius in expositione cuiusdam
psalmi affirmat. in hebreo haberi n
filio fecit ds cęlũ & terram. Quod
falsum esse. rei ipsius ueritas compr¬
bat. Nlam& septuaginta inter pretes
& Syminachus et theodotion in pru¬
cipio transtulerunt. et in hebreosqͥ
tũ est br̃esit: quod aquila int᷑preta¬
latur in filio. Magis itaq scdđm sensi
quã scđm uerbi translationem de xpi
accipipotest. qui tam in ipsa fronti
geneseos quȩ caput libror ũ omniun
est. quã etiam in principio Iohanius
euangłiste. cȩli & terre conditor apps¬
batur. Unde & in psalterio de se ipse
ait. In capitulo libriscriptũ est de il
idẽ in prin¬

Expanded text:
lerique existimant, sicut in Altercatione quoque Jasonis et Papisci scriptum est, et Tertullianus in libro contra Praxeam disputat: necnon Hilarius in expositione cujusdam Psalmi affirmat, in Hebraeo haberi: In filio fecit Deus coelum et terram: quod falsum esse, ipsius rei veritas comprobat. Nam et Septuaginta Interpretes, et Symmachus, et Theodotion, in principio, transtuleiptum est Bresith, quod Aquila interpretaatur, in filio. Magis itaque secundum sensum quam secundum verbi translationem de Christo accipi poGeneseos, quae caput librorum omnium est, quam in principio Joannis evangelistae, coeli et terrae conditor approbatur. Unde et in Psalterio de se ipse ait: In capitulo libri scriptum est de me , id est, in prin
Abbreviated transcription (Latin):
salutem. & stultum uocat ppłm. qui
sapientiȩ reliquit anctorẽ. comparatq:
cos simulacris de quib scriptum est.
Oculos habent & non uident: aures
habent & non audiunt. Similes illis
fiant qui faciunt ea : & om̃s qui confi¬
dunt in eis. Proprie autẽ ad iuidã lo-¬
quitur. & ad domũ iacob. Isrł enĩ mul-¬
to iam temꝑe cuͣm assyriis exulabat.¬

Expanded text:
salutem et stultum uocat populum, qui salutem et stultum uocat populum, qui sapientiae reliquit auctorem, conparatque eos simulacris, de quibus scriptum est: oculos habent et non uident; aures habent et non audiunt. similes illis fiant, qui faciunt ea, et omnes, qui confidunt in eis. proprie autem ad Iudam loquitur et ad domum Iacob — Israhel enim multo iam tempore in Assyriis exsulabat
Abbreviated transcription (Latin):
SEBL
BIEREMIA
Elibrum celeri sermone dictamus:
auertentes parumꝑ aures. ne audi¬
anius uidicium sanguinis. & inter¬
fectoꝵ. animas deploremꝰ. qui opi¬
nione uirtutũ cotidie corruunt. in
suꝑbiam. & dõ se similes arbitrant᷑:
ut equalitatẽ quam impia arria¬
noꝵ. heresis in filio negat cunctis
hominib tribuant. & ponant in ce¬
lum os suum. & nichil futurȩ sc̃oꝵ.
beatitudini ampliꝰ derelinquant.
Quoꝵ. furori respondiniꝰ ut potui¬
mꝰ. & si dñs uitam dederit. pleniꝰ
responsuri sumꝰ. Nunc cepta carpen¬
da est uia. & dictandi commnentario¬
li: nec ninia longitudine extendenteᷤᷤ
opus. nec immodata breuitate aufe¬
rentes intelligentiam: quoꝵ. alteru᷑
onerat sensꝰ legentium. alterum pre¬
cidit studiosorum desiderium.
nnuntiate hoc doniui iacob: &
auditũ facite in iuida dicentes.
LAudi ppłe stulte qui non habes cor. qͥ
habentes oculos ñ uidetis. & aures. &
N.nͨ auditis.
ultis modis peccantes retrabit ad

Expanded text:
sebi, Hieremiam librum celeri sermone dictamus auertentes parumper aures, ne audiamus iudicium sanguinis et interfectorum animas deploremus, qui opinione uirtutum cotidie corruunt in superbiam et deo se similes arbitrantur, ut aequalitatem, quam impia Arrianorum heresis in filio negat, cunctis hominibus tribuant et ponant in caelum os suum et nihil futurae sanctorum beatitudini amplius derelinquant. quorum furori respondimus, ut potuimus. et, si dominus uitam dederit, plenius responsuri sumus. nunc coepta carpenda est uia et dictandi commentarioli nec nimia longitudine extendentes opus nec inmoderata breuitate auferentes intellegentiam, quorum alterum onerat sensus legentium, alterum praecidit studiosorum desiderium. Adnuntiate hoc domui Iacob et auditum facite in Iuda dicentes: audi, popule stulte, qui non habes cor, qui habentes oculos non uidetis et aures et non auditis! Multis modis peccantes retrahit ad
Abbreviated transcription (Latin):
absq p̾ceptore naturali serisu debeamꝰ
intelligere quȩ recta sunt.
e gͦ non timebitis ait añs: & a
facie mea non dolebitis. siue timebitis:
Qui posui harenã terminũ mari. pꝰ¬
ceptuni sempiternũ qd̃ non pͣteribit.
et cominouebunt᷑ & ñ poterunt. siue
tur babitur & non poterit: & intu¬
mescent siue sonabunt. fluctus eiꝰ. &
nͨ transibunt illud. Populo huic fac¬
tum est cor incredulũ & exasꝑans.
Recesserunt & abierunt: & ñ dirert̃
in corde suo. Metuamꝰ dñm dm̃ no¬
strum qui dat nobis pluuiam tem¬
poraneam & serotinã in temꝑe. suo.
plenitudineni anuuȩ messis custodi
ingratos arguat. Me inquit ñ
timebitis. qui tanta uobis prestiti:
Non dilectionẽ desidero ꝑfectoꝵ:s:
timore incipientiũ. Qui posui hare¬
nam terminũ mari. qui tã potens
elementũ & munensas gurgitũ moles
meo p̾cepto lictorib refrenaui. iurta

Expanded text:
cepto naturali sensu debeamus intellegere, quae recta sunt. Me ergo non timebitis, ait dominus, et a facie mea non dolebitis — siue timebitis —? qui posui harenam terminum mari, praeceptum sempiternum, quod non praeteribit. et commouebuntur et non poterunt — siue turbabitur et non poterit — et intumescent — siue sonabunt — fluctus eius et non transibunt illud. populo autem huic factum recesserunt et abierunt et non dixerunt in corde suo metuamus Dominum Deum nostrum qui dat nobis pluviam temporaneam et serotinam in tempore suo plenitudinem annuae messis custodiingratos arguat. \'me\', inquit, \'non timebitis, qui tanta uobis praestiti? non dilectionem desidero perfectorum, sed timorem incipientium, qui posui harenam terminum mari, qui tam potens elementum et immensos gurgitum moles meo praecepto litoribus refrenaui iuxta
Abbreviated transcription (Latin):
tem lxxͣ interpretum
canentes psalmographum me interp̃.¬
tari festines ꝓpter fastidium romanoꝵ.
tine trahatur sensus. P recans gͦ cliens
tius ut uox ista psallentium in sede ro¬
mana die noctuq canatur. ut in fine
psalmi cuiꝰ lib& siue matutinis uł usꝑ¬
in scła scłoꝵ am̃. Istud carmen laudis
om̃i psalmo coniungi prȩcipias. ut fides
consortio declaretur: ubi ds & homo ho¬
norabili uoce dicatur. Alleluia cum
om̃ib psalmis semꝑ affigatur. ut in¬
om̃i loco cõmuniter respondeat᷑ noctur

Expanded text:
tem LXX, Interpretum, canones, psalmographum interpretari festinem propter fastidium Romanorum tine trahatur sensus. Cliens precatur ergo tuus ut vox ista psallentium in sede tua Romana die noctuque canatur, et in finem psalmi cujuslibet sive matutinis vel vespiqua. Istud carmen laudis omni psalmo conjungi praecipias, ut fides consortio declaretur. Ubi autem Deus et homo honorabili voce cantatur, Alleluia semper cum omnibus psalmis affigatur, ut omni loco communiter respondeatur nocturn
Abbreviated transcription (Latin):
expetant uoluptates. & gulȩ eoꝵ uicina
maria non sufficiunt: cur in solo stu¬
dio scripturaꝵ ueteri sapore contenti
sunt: Nec hoc dico. quo prȩcessores me¬
os mordeam. aut quicquã de his arbitrer
detrahendum. quoꝵ trans lationẽ dili¬
gentissime emendatam olim meȩ lin¬
guȩ hominib dederim: s quod aliud
sit in ȩecłiis xꝑo credentium psalmos
legere. aliud udeis singła uerba calũ¬
niantib respondere. Q uod opusculũ
meum si in grecum ut polliceris trans
testes facere uolueris. dicam tͥ illud
ORatianũ. In siluam ne ligna feras.
Uisi quod hoc habeo solamen. ut labo¬
re communi intelligam mͥ & laudẽ
& iutuꝑationẽ tecum ẽẽ communẽ.

Expanded text:
expetant voluptates, et gulae eorum vicina expetant voluptates, et gulae eorum vicina maria non sufficiant: cur in solo studio Scripturarum, veteri sapore contenti sunt? Nec hoc dico, quo praecessores meos mordeam, aut quidquam de his arbitrer detrahendum, quorum translationem diligentissime emendatam, olim meae linguae hominibus dederim; sed quod aliud sit in Ecclesiis Christo credentium Psalmos legere, aliud Judaeis singula verba calumniantibus respondere. Quod opusculum meum, si in Graecum ut polliceris transtestes facere volueris, dicam tibi illud Horatianum: In silvam ne ligna feras. Nisi quod hoc habebo solamen, si in labore communi intelligam, mihi et laudem, et vituperationem tecum esse communem.
Abbreviated transcription (Latin):
res libros. s unũ uolumen ostendit.
Quia gͥ nuꝑ cum hebreo disputans.
qued̾a ꝓ dño saluatore de psalmis
testimonia ꝓtulisti. uolensq te ille
illudere. ꝑ sermones pęne singulos
asserebat non ita haberi in hebreo.
ut tu de lxx interpretib opponebas:
studiosissime postulasti ut pꝰ aqͥlam
enim te magis interpretũ uarietate
latione uł iudicio meo ẽẽ contentũ.
Unde impulsus a te cui & quȩ possum
debeo. & quȩ non possum negare. rur¬
sum me obtrectatoꝵ latratib tradidi.
maluiq te uires potis meas quã uolun¬
tatem meam in anciciam quȩrere.
Certe confidenter dicam & multos
huiꝯ oꝑis testes citabo. me nichil dũ¬
taxat scientem de hebraica ueritate
mutasse. Sicubi gͦ editio mea a uete-¬
rib discreparit. interroga quelib& he¬
breoꝵ. & liquido ꝑuidebis me ab enulis
frustra lacerari. qui malunt contemni
uidere prȩclara quam discere. ꝑuersis¬
simi homines. Nam cum semꝑ nouas

Expanded text:
res libros, sed unum volumen ostendit. res libros, sed unum volumen ostendit. Quia igitur nuper cum Hebraeo disputans, quaedam pro Domino Salvatore de Psalmis testimonia protulisti, volensque ille te illudere, per sermones pene singulos asserebat, non ita haberi in Hebraeo, ut tu de Septuaginta Interpretibus opponebas, studiosissime postulasti, ut post Aquienim te magis interpretum varietate latione, vel judicio meo esse contentum. Unde impulsus a te, cui et quae possum, debeo, et quae non possum, rursum me obtrectatorum latratibus tradidi, maluique te vires potius meas, quam voluntatem in amicitia quaerere. Certe confidenter dicam, et multos hujus operis testes citabo, me nihil, dumtaxat scientem, de Hebraica veritate mutasse. Sicubi ergo editio mea a veteribus discreparit, interroga quemlibet Hebraeorum, et liquido pervidebis, me ab aemulis frustra lacerari, qui malunt contemnere videri praeclara, quam discere. Perversissimi homines. Nam cum semper novas
Abbreviated transcription (Latin):
tem lxxͣ interpretum
canentes psalmographum me interp̃¬
tari festines ꝓpter fastidium romanoꝵ.
tine trahatur sensus. Precans gͦ cliens
tuus ut uox ista psallentium in sede ro-¬
mana die noctuq canatur. ut in fine
psalmi cuiꝰ lib& siue matutinis uł usꝑ¬
om̃i psalmo coniungi precipias. ut fides
consortio declaretur: ubi ds & homo ho¬
norabili uoce dicatur. Alleluia cum
om̃ib psalmis semꝑ affigatuR. ut in¬
om̃i loco cõmuniter respondeat᷑ noctur
amen ꝓ quo aquila transtulit hefie.¬
& non interdum aut in exordio aut
in calce sermonis siue sententiȩ : nunꝙͥ.
& saluator in eugłio loqueretur amen
amen dico uobis: & apłi pauli epłȩ in
medio illud oꝑe non continerent.
Noyses qͦ & ieremias & cȩteri in hunc
modũ multos haberent libros. qui in
mediis uoluminib suis amen freqnter
dem numeri computabitur. N am
& titulus ipse hebraicus sephartallim
quod interpretatur uolumen ymnoꝵ.
apłicȩ auctoritati congruens. non plu¬

Expanded text:
tem LXX, Interpretum, canones, psalmographum interpretari festinem propter fastidium Romanorum tine trahatur sensus. Cliens precatur ergo tuus ut vox ista psallentium in sede tua Romana die noctuque canatur, et in finem psalmi cujuslibet sive matutinis vel vespomni psalmo conjungi praecipias, ut fides consortio declaretur. Ubi autem Deus et homo honorabili voce cantatur, Alleluia semper cum omnibus psalmis affigatur, ut omni loco communiter respondeatur nocturnpro quo Aquila transtulit πεπι non inter dum, aut in exordio, aut in calce sermonis, sive sententiae, numquam et Salvator in Evangelio loqueretur: Amen, amen dico vobis; et Pauli epistolae in medio illud opere continerent. Moses quoque et Jeremias, et caeteri in hunc modum multos haberent libros, qui in mediis voluminibus suis AMEN   frequenter ysterium ejusdem numeri commutabitur. Nam et titulus ipse Hebraicus, SEPHAR THALLIM  , quod interpretatur, volumen hymnorum, Apostolicae auctoritati congruens, non plu
Abbreviated transcription (Latin):
nter se prȩsentes fieri. dũ mutuo ͥ
uit uelint aut gestum sit nuncian
PISTO LARE
officium est. de re
familiari. de cotidi¬
ana conuersatione
aliquid scribere:
& quod̾am᷑ absenteᷤ

Expanded text:
nter se praesentes fieri, dum mutuo quid aut velint, aut gestum sit nuntianpistolare officium est de re familiari aut de cotidiana conuersatione aliquid scribere et quodammodo absente
Abbreviated transcription (Latin):
comprebit̾o Ieronimo
in xꝑo salutem.
Dum multa corpora
libroꝵ in meo arbitrio
allata fuissent. contigit
ut librum psalmoꝵ in meo animo fe-¬¬
stinus cognoscerem detineri: & memori¬
am capacitatis meȩ imbuerem: cogitaui
fr amantissime & in xꝑo semꝑ sacerdos
hẏdronũ. Pampilum. Toastirem. didimũ.
Samũ. E piphanium. Cyatrem. Symo
tuo alexandro eꝑo nr̃o didicisti in gre¬
mio grecoꝵ psallentium. ad nos dirigere
tua fratͥnitas delectetur. quia tantȩ sim.¬
plicitatis indago est. ut tamen in die
capłm unũ dicatur: & nec psallentium
uox canitur. & nec ymnidicus in nr̃o
ore cognoscitur. Peto gͦ ꝑ frẽm & com¬
presbiterum nr̃m Bonifacium. ut ui¬

Expanded text:
compresbytero Hieronymo in Domino salutem. Dum multa corpora librorum in meo arbitrio allata fuissent, contigit, ut in librum Psalmorum in meo animo festinus cognoscerem detineri, et memoriam capacitatis meae imbuere. Cogitavi, frater amantissime et in Christo semper sacerdosHydronium, Pamphylum, Zoastiten, Didymum, Sanium, Epiphanium, Ciatrem, Simontuo Alexandro episcopo nostro didicisti, Graecorum psallentiam ad nos dirigere tua fraternitas delectetur: qui tantae apud nos simplicitatis indago est, ut tantum in diecapitulum unum dicatur: et nec psallentium mos tenetur, nec hymni decus in ore nostro cognoscitur. Peto ergo per fratrom et compresbyterum nostrum Bonifacium, ut lu
Abbreviated transcription (Latin):
dio scripturaꝵ ueteri sapore contenti
sunt: Nec hoc dico. quo prȩcessores me¬
os mordeam. aut quicquã de his arbitrer
detra hendum. quoꝵ trans lationẽ dili¬
gentissime emendatam olim meȩ lin¬
guȩ hominib dederim: s quod aliud
sit in ȩecłiis xꝑo credentium psalmos
legere. aliud iudeis singła uerba calũ¬
niantib respondere. Q uod opusculũ
meum si in grecum ut polliceris trans
testes facere uolueris. dicam tͥ illud
ORatianũ. In siluam ne ligna feras.
Nisi quod hoc habeo solamen. ut labo¬
re communi intelligam mͥ & laudẽ
& utuꝑationẽ tecum eẽ communẽ.

Expanded text:
dio Scripturarum, veteri sapore contenti dio Scripturarum, veteri sapore contenti sunt? Nec hoc dico, quo praecessores meos mordeam, aut quidquam de his arbitrer detrahendum, quorum translationem diligentissime emendatam, olim meae linguae hominibus dederim; sed quod aliud sit in Ecclesiis Christo credentium Psalmos legere, aliud Judaeis singula verba calumniantibus respondere. Quod opusculum meum, si in Graecum ut polliceris transtestes facere volueris, dicam tibi illud Horatianum: In silvam ne ligna feras. Nisi quod hoc habebo solamen, si in labore communi intelligam, mihi et laudem, et vituperationem tecum esse communem.
Abbreviated transcription (Latin):
queda ꝓ dño saluatore de psalmis
testimonia ꝓtulisti. uolensq te ille
illudere. ꝑ sermones pȩne singulos
asserebat non ita haberi in hebreo.
ut tu de lxx interpretib opponebas.
studiosissime postulasti. ut pꝰ aqͥ lam
enim te magis interpretũ uarietate
latione uł iudicio meo ẽẽ contentũ.
Unde impulsus a te cui & quȩ possum
debeo. & quȩ non possum negare. rur-¬
sum me obtrectatoꝵ latratib tradidi.
maluiq te uires potiꝰ meas quã uolun¬
tatem meam in anciciam quęrere.
Certe confidenter dicam & multos
huiꝰ oꝑis testes citabo. me nichil dũ¬
taxat scientem de hebraica ueritate
mutasse. Sicubi gͦ. editio mea a uete-¬
rib discreparit. interroga quelib& he¬
breoꝵ. & liquido ꝑuidebis me ab emulis
frustra lacerari. qui malunt contemni
uidere prȩclara quam discere. ꝑuersis¬
simi homines. Nam cum semꝑ nouas
expetant uoluptates. & gulȩ eoꝵ uicina
maria non sufficiunt: cur in solo stu¬

Expanded text:
quaedam pro Domino Salvatore de Psalmis quaedam pro Domino Salvatore de Psalmis testimonia protulisti, volensque ille te illudere, per sermones pene singulos asserebat, non ita haberi in Hebraeo, ut tu de Septuaginta Interpretibus opponebas, studiosissime postulasti, ut post Aquilaenim te magis interpretum varietate latione, vel judicio meo esse contentum. Unde impulsus a te, cui et quae possum, debeo, et quae non possum, rursum me obtrectatorum latratibus tradidi, maluique te vires potius meas, quam voluntatem in amicitia quaerere. Certe confidenter dicam, et multos hujus operis testes citabo, me nihil, dumtaxat scientem, de Hebraica veritate mutasse. Sicubi ergo editio mea a veteribus discreparit, interroga quemlibet Hebraeorum, et liquido pervidebis, me ab aemulis frustra lacerari, qui malunt contemnere videri praeclara, quam discere. Perversissimi homines. Nam cum semper novas expetant voluptates, et gulae eorum vicina maria non sufficiant: cur in solo stu
Abbreviated transcription (Latin):
lxxͣ interpretes lic&
cursim. magna ex
parte correxeram. Quod quia
rursum uidetis o paula & Eustochiũ
scriptoꝵ uicio deprauatũ. plusq
antiquum errorem quã nouam
emendationẽ ualere: cogitis ut ue¬
luti quoda nouali scissum iam ar-¬
uum exerceam. & obliquis sulcis
renascentes spinas eradicem:
equum eẽ dicentes. ut qͦd crebro
male pullulat. crebriꝰ succidatur
amen ꝓ quo aquila transtulit hefric.¬
& non interdum aut in exordio aut
in calce sermonis siue sententiȩ : nunꝗͣ
& saluator in eugłio loqueretur amen
amen dico uobis: & apłi pauli epłȩ in
medio illud oꝑe non continerent.
Moyses qͦ & ieremias & cȩteri in hunc
modũ multos haberent libros. qui in
mediis uoluminib suis amen freqͣnter
dem numeri computabitur. Nam
& titulus ipse hebraicus sephartallim
quod interpretatur uolumen ymnoꝵ.
apłicȩ auctoritati congruens. non plu¬
res libros. s unũ uolumen ostendit.
Quia gͥ nuꝑ cum hebreo disputans.

Expanded text:
LXX interpretes, licet cursim, magna illud ex parte correxeram. Quod quia rursum videtis, o Paula et Eustochium, scriptorum vitio depravatum, plusque antiquum errorem, quam novam emendationem valere; cogitis, ut, veluti quodam novali, scissum jam arvum exerceam et obliquis sulcis renascentes spinas eradicem; aequum esse dicentes, ut quod crebro male pullulat crebrius succidatur quo Aquila transtulit πεπισ non inter dum, aut in exordio, aut in calce sermonis, sive sententiae, numquam et Salvator in Evangelio loqueretur: Amen, amen dico vobis; et Pauli epistolae in medio illud opere continerent. Moses quoque et Jeremias, et caeteri in hunc modum multos haberent libros, qui in mediis voluminibus suis AMEN   frequenter ysterium ejusdem numeri commutabitur. Nam et titulus ipse Hebraicus, SEPHAR THALLIM  , quod interpretatur, volumen hymnorum, Apostolicae auctoritati congruens, non plures libros, sed unum volumen ostendit. Quia igitur nuper cum Hebraeo disputans,
Abbreviated transcription (Latin):
in facie. as in cordde. Apucd erus conscien¬
tiam atq scientiam. nullus iustificat᷑.
Unde & paulus loquitur confidenter.
Om̃s peccauerunt. & indigent gloria
dei. Et. conclusit ds̃ omnia sub peccato.
ut om̃ium misereatur. & cȩtera quȩ sepe

Expanded text:
s in corde . Apud ejus conscientiam atque conspectum nullus justificatur . Unde et Paulus loquitur confidenter: Omnes peccaverunt, et indigent gloria Dei ; et: Conclusit Deus omnia sub peccato ut omnium misereatur , et caetera quae saepe
Abbreviated transcription (Latin):
SAL TERIŨ
romȩ dudum positꝰ
cursim. magna ex
parte correxeram. Quod quia
rursum uidetis o paula & Eustochiũ
scriptoꝵ uicio deprauatũ. plusq
antiquum errorem quã nouam
emendationẽ ualere: cogitis ut ue¬
luti quoda nouali scissum iam ar¬
uum exerceam. & obliquis sulcis
renascentes spinas eradicem
ȩquum eẽ dicentes. ut qͦd crebro
male pullulat. crebriꝰ succidatu&
Unde consueta prȩfatione commoneo
tam uos quib forte labor iste desudat
quam eos qui exemplaria istrꝰ modi ha¬
bere uoluerint. ut quȩ diligenter em̃¬
daui cum cura & diligentia transcribã.
Notet sibi unusqͥsq uł iacentem lineam
uł signa radiantia. id ÷ uł obelos ÷ uł
asteriscos.x. Et ubicumq uiderit uir¬
gulam prȩcedentem. ab ea usq ad duo
lȩ similitudinẽ ꝑspexerit. de hebreis
uoluminib additum nouerit ȩque
usq ad duo puncta: uixta theodotioniᷤᷤ
duntaxat editionem. qui simplicitate
sciens. non ambigo multos fore qui

Expanded text:
salterium Romae dudum posituscursim, magna illud ex parte correxeram. Quod quia rursum videtis, o Paula et Eustochium, scriptorum vitio depravatum, plusque antiquum errorem, quam novam emendationem valere: cogitis, ut veluti quodam novali, scissum jam arvum exerceam, et obliquis sulcis renascentes spinas eradicem: aequum esse, dicentes, ut quod crebro male pullulat, crebrius succidatur. Unde consueta praefatione commoneo tam vos, quibus forte labor iste desudat, quam eos qui exemplaria istiusmodi habere voluerint, ut quae diligenter emendavi, cum cura et diligentia transcribantur. Notet sibi unusquisque vel jacentem lineam, vel signa radiantia: id est, vel obelos ÷ vel asteriscos +. Et ubicumque viderit virgulam praecedentem ÷, ab ea usque ad duo lae + similitudinem perspexerit, de Hebraeis voluminibus additum noverit, aeque usque ad duo puncta, juxta Theodotionis dumtaxat editionem, qui simplicitate sciens, non ambigo multos fore, qui
Abbreviated transcription (Latin):
comprebit̾o Ieronimo
in xꝑo salutem.
Dum multa corpora
libroꝵ in meo arbitrio
allata fuissent. contigit
ut librum psalmoꝵ in meo animo fe-¬
stinus cognoscerem detineri: & memori¬
am capacitatis meȩ imbuerem: cogitaui
fr amantissime & in xꝑo semꝑ sacerdos
& p̾tolomeum. muchiũ. Sacreum.
hẏdronũ. Pampilum: Toastirem. didimũ.
Samũ. E piphanium. Cyatrem. Symo
tuo alexandro eꝑo nr̃o didicisti in gre¬
mio grecoꝵ psallentium. ad nos dirigere
tua frat̾nitas delectetur. quia tantȩ sim¬
plicitatis indago est. ut tamen in die
capłm unũ dicatur: & nec psallentium
uox canitur. & nec ymnidicus in nr̃o
ore cognoscitur. Peto gͦ ꝑ frẽm & com¬
presbiterum nr̃m Bonifacium. ut ui¬

Expanded text:
compresbytero Hieronymo in Domino salutem. Dum multa corpora librorum in meo arbitrio allata fuissent, contigit, ut in librum Psalmorum in meo animo festinus cognoscerem detineri, et memoriam capacitatis meae imbuere. Cogitavi, frater amantissime et in Christo semper sacerdost Ptolomaeum, Muchium, Sacreum, Hydronium, Pamphylum, Zoastiten, Didymum, Sanium, Epiphanium, Ciatrem, Simontuo Alexandro episcopo nostro didicisti, Graecorum psallentiam ad nos dirigere tua fraternitas delectetur: qui tantae apud nos simplicitatis indago est, ut tantum in diecapitulum unum dicatur: et nec psallentium mos tenetur, nec hymni decus in ore nostro cognoscitur. Peto ergo per fratrom et compresbyterum nostrum Bonifacium, ut lu
Abbreviated transcription (Latin):
sentiam sui tarde dedisset. & cito abstulis¬
set. atq in puncto temporis. salue parit̾
ualeq dixisset : uacuum se redire arbitra¬
tus est. nͥ meaꝵ ad te aliquid nugarum
tumultuario sermone portaret. Iam de¬
misso sinthemate equus publicus sterne.¬
batur. & nobilem iuuenẽ punicea indutũ
tunica balteus ambiebat. & tamen ille ap-¬
posito notario cogebat loqui. quȩ ueloci¬
ter edita. uelox consequeret᷑ manꝰ. & lin-¬
guȩ celeritatem prenderent signa uerboꝵ.
Itaq non scribentis diligentia. s dictantiᷤᷤ
temeritate longum a te silentiũ rumpo.
offerens tͥ nudam officii uoluntatem.
At temporalis est epła. absq ordine sensu¬

Expanded text:
sentiam sui tarde dedisset, cito abstulisset atque in puncto temporis salue pariter ualeque dixisset, uacuum se redire arbitratus est, nisi mearum ad te aliquid nugarum tumultuario sermone portaret. iam dimisso synthemate equus publicus sternebatur et nobilem iuuenem punicea indutum tunica balteus ambiebat et tamen ille apposito notario cogebat loqui, quae uelociter edita uelox consequeretur manus et linguae celeritatem prenderent signa uerborum. itaque non scribentis diligentia, sed dictantis temeritate longum ad te silentium rumpo offerens tibi nudam officii uoluntatem. extemporalis est epistula absque ordine sensu
Abbreviated transcription (Latin):
decim annoꝵ spacio ꝓteletur ad uitã.
Petrus apłs dñi passione concutitur.
ut amare flens audiat. Pasce oues meaᷤ
Paulus lupus rapax & beniamin adole.¬
eronimus ad marcellam
nitur. I oseph in egyp¬
tum uenditur. ut pa¬
trem pascat & fratres.
Er echias uicina mor-

Expanded text:
decim annorum spatio proteletur ad uitam; Petrus apostolus domini passione concutitur, ut amare flens audiat: pasce oues meas; Paulus, lupus rapax et Beniamin adulee diuus orator Marcellam nitur. Ioseph in Aegyptum uenditur ut patrem pascat et fratres. Ezechias uicina mor
Abbreviated transcription (Latin):
MarcellamALXUT¬
t tam paruam
epłam scriberem
causȩ duplicis fuit.
quod & tabulariꝰ
festinabat. & ego
alio oꝑe detentus
hoc quasi parergio
me occupare nolui
Queras quidnam sit illud tã grande.
tam necessarium . quo epistolicȩ con¬
fabulationis munꝰ exclusum sit.
am pridem cum uoluminib he-¬
breoꝵ editionẽ aquilȩ confero. ne

Expanded text:
MARCELLAM. Ut tam paruam epistulam scriberem, causae duplicis fuit: quod et tabellarius festinabat et ego alio opere detentus . hoc quasi parergio me occupare nolui. quaeras, quidnam illud sit tam grande, tam necessarium, quo epistolicae confabulationis munus exclusum sit. iam pridem cum uoluminibus Hebraeorum editionem Aquilae confero, ne
Abbreviated transcription (Latin):
UIS.DABXE
capiti meo
aquã. & oculiᷤ
meis fontem
plorabo non
tos ppłi mer
nec ut nͣc miseram ierłm: s plora-¬

Expanded text:
Quis dabit capiti meo aquam et oculis meis fontem plorabo — notos populi mei nec, ut Iesus, miseram Hierusalem, sed plora
Abbreviated transcription (Latin):
quarta noctis hora excesserat. & re¬
pente stimulis quibusda dolentis sto¬
machi suscitatus. in orationẽ ꝓripui.
ut saltem reliquaꝵ horaꝵ spacia
subripiente somno frustraretur in-¬

Expanded text:
quarta noctis hora excesserat, et repente stimulis quibusdam dolentis stomachi suscitatus, in orationem prorupi, ut saltem reliquo horarum spatio, subrepente somno, frustraretur in
Abbreviated transcription (Latin):
dexter ut
tranquilluͣ
sequens. ec¬
clesiasticos
scriptores
in ordine
digeram.
& quod ille
uinmerandis gentiliũ litte¬
rarum uiris fecit illustribus:
passione xp̃i usq ad quartum
decimum theodosi imperato¬
ris annum. om̃s qui de scriptu¬
ris scis memoriȩ aliquid ꝓdide¬
runt. tibi breuit᷑ exponam.
Fecerunt quidẽ hoc idem ap̃d gre¬
cos hȩrmyppus peripateticus.
uir & longe om̃ium doctissimꝰ
aristoxenus musicus. Apud la¬
antranepos.
Sitranquillus:
non est mea & illoꝵ similis con¬
d̃itio. Illi enim hystorias uete¬
res annales ꝥreplicantes potue¬
runt quasi de ingenti prato
paruam opusculi sui coronam
texere. Ego qͥd acturus fu qͥ nul¬
lum pͣuiu̾ seqͣns pessimu̾ ut dr ma¬
gistrũ memet ipsũ habeo:
Quã quã & eusebius pãphyli in
dece̾ ecclesiasticȩ libris istoriȩ
maximo nobis ad iumiento fuerit.
& singłoꝵ de quib scripturi sumꝰ¬

Expanded text:
Dexter, ut Tranquillum sequens, ecclesiasticos Scriptores in ordinem digeram et quod ille in enumerandis Gentilium litterarum Viris fecit Illustribus, passione Christi usque ad decimum quartum Theodosii imperatoris annum, omnes qui de Scripturis sanctis memoriae aliquid prodiderunt, tibi breviter exponam. Fecerunt quidem hoc idem apud Graecos, Hermippus peripateticus, vir, et longe omnium doctissimus Aristoxenus musicus. Apud Laantra, Nepos, Tranquillus. Sed non mea est et illorum similis conditio: illi enim historias veteres annalesque replicantes, potuerunt quasi de ingenti prato non parvam opusculi sui coronam texere. Ego quid aucturus, qui nullum praevium sequens, pessimum, ut dicitur, magistrum memetipsum habeo? Quamquam Eusebius Pamphili in decem ecclesiasticae Historiae libris, maximo nobis adjumento fuerit, et singulorum, de quibus scripturi sum
Abbreviated transcription (Latin):
precor ut qđ cicero tuus qui
in arce romanȩ eloquentiȩ stetit nͣ ẽ
facere dedignatus in bruto ora¬
torium latine linguȩ texens cata¬
logum idegͦin eccłȩ eiꝰ scriptorib
enumerandis digne cohortacio¬
ne tua impleam. Si qͥ aut̃ de his qͥusq
hodie scriptitant a me in hoc uolumine
pretͣmissi sunt. sibi magis quan
his quȩ non legi nosse potui et qd̃
aliis forsitan notum. michi in hoc
Certe cũ scriptis suis clarue-¬
igitur celsus porsirius. iulianus
rabidi aduersum xp̃m canes.
discant sectatores eoꝵ qui putarł
aecclãm nullos phylosophos & elo¬
quentes. nullos habuisse doctoreᷤ.
Quanti & quales uiri eam fun¬
dauerint. instruxerint adorna.
rusticȩ tantũ simplicitatis ar-¬
guere suamq potius imperitiã

Expanded text:
precor, ut quod Cicero tuus, qui 823 in arce Romanae eloquentiae stetit, non est facere dedignatus in Bruto, Oratorum Latinae linguae texens catalogum, id ego in ejus Ecclesiae Scriptoribus enumerandis, digne cohortatione tua impleam. Si qui autem de his qui usque hodie scriptitant  Al. scripserunt, a me in hoc volumine praetermissi sunt, sibi magis quam his quae non legi, nosse potui, et quod aliis forsitan sit notum, mihi in hoc Certe cum scriptis suis clarueergo Celsus, Porphyrius, Julianus, rabidi adversus Christum canes, discant eorum sectatores qui putant Ecclesiam nullos philosophos et eloquentes, nullos habuisse doctores quanti et quales viri eam fundaverint, exstruxerint  Al. strusticae tantum simplicitatis arguere, suamque potius imperitiam
Abbreviated transcription (Latin):
US ep̾s urbis ro¬
Gaudet eccłã tuo fonte ia saciata.
& amplius sitit curiositas tempo¬
rum sacerdotalis. ut quod dignũ
re nr̃ȩ sedis studium: ad tuam
haritatem gaudemes direximꝰ.
Ora pro nobis ad scãm resurrec¬

Expanded text:
scopus urbis RoGaudet Ecclesia tuo fonte jam satiata, et amplius sitit curiositas temporum sacerdotalium, ut quod dignum ire nostrae sedis studio, ad tuam charitatem gaudentes direximus. Ora pro nobis ad sanctam resurrec
Abbreviated transcription (Latin):
xxu. menses i aies iii.
inꝰ sedit ann̾ xi. mͣses ui. diesxx ii.
Cletus sed ann̾ xii mense̾ .i. dies xi¬
Clemens sed ann̾ .ix. menses .ii.d.&.
Y ginus sedit ann̾ .iiii. mͣs .iii. d. iiii
Calistus sed̾ ami uii. m̃s ii. dies .x.¬
Urbanus seđ amn̾auii mͣs x d̾.xii.
Pontianus sed̾ ann̾ .ix.mi.u. d̾ ii.

Expanded text:
XXV, menses II, dies III. Linus sedit annos XI, menses III, dies XIII, Cletus sedit annos XII, mensem I, dies XClemens sedit annos VIIII, menses II, dies Yginus sedit annos IIII, menses III, dies IIII, Calistus sedit annos VI, menses II, dies Urbanus sed. an. ix, mens. j, d. ij. Pontianus sed. an. ix, mens. v, d. ij.
Abbreviated transcription (Latin):
sequens. ec.¬
cles iasticos
seriptores
in ordine
rarum uiris fecit illustribus:
passione xp̃i usq ad quartum
decimum theodosii imperato¬
ris annum. om̃s qui de scriptu¬
ris scis memoriȩ aliquid ꝓdide¬
runt. tibi breuit᷑ exponam.
YMONPE¬
trus filius
iohannis
prouincie
galileȩ
uico b&ha¬
ida. frater

Expanded text:
sequens, ecclesiasticos Scriptores in ordinemrarum Viris fecit Illustribus, passione Christi usque ad decimum quartum Theodosii imperatoris annum, omnes qui de Scripturis sanctis memoriae aliquid prodiderunt, tibi breviter exponam. imon Petrus, filius Ioannis, provincie Galile ex vico Bethsaida, frater
Abbreviated transcription (Latin):
EIISDIMO pape da¬
maso hieronimus. Głãm
sanctitatis tuȩ nr̃a humilitas depre.¬
tatem quã cognouimus guberna-¬
camur: ut actus gestoꝵ ab eati pe¬
tri apłi principatu usq ad nr̃a
tempora quȩ gesta sunt in sede
ri uel qui contra kanones apłoꝵ
excessise cognoseatur Ora ꝓ
nobis beatissime papa.

Expanded text:
issimo pape Damaso Jeronimus. Gloriam sanctitatis tue nostra humilitas depretatem, quam cognovimus penari, Actus gestorum a beati Petri apostoli principatu usque ad vestra tempora, quae scilicet in sede ri, vel si quis contra canones apostolorum excessisse cognoscatur. Ora pro nobis, beatissime papa.
Abbreviated transcription (Latin):
EA iodicO papeda.¬
maso hieronimus. Głãm
sanctitaris tuȩ nr̃a humilitas depre¬
tatem quã cognouinus guberna-¬
cantur: ut actus gestoꝵ ab eati pe¬
tri apłi principatu usq ad nr̃ã
tempora quȩ gesta sunt in sede
tua: nobis ꝑ ordinem enarrare
ri: uel qui contra kanones apłoꝵ
excessise cognoscatur Ora ꝓ
nobis beatissime papa.¬

Expanded text:
eatissimo papae Damaso Hieronymus. Gloriam Sanctitatis tuae nostra humilitas depretatem, quam cognovimus pernari, actus gestorum a beati Petri apostoli principatu usque ad nostra tempora, que gesta sunt scilicet in sede tua, nobis per ordinem enarrare ri vel quis contra canones apostolorum excessisse cognoscatur. Ora pro nobis, beatissime papa
Abbreviated transcription (Latin):
barchaban & barcobechꝰ ad terrorẽ
audientium alia quedam barbara
nomina. & dm̃ maximũ eiꝰ abraxas.
qui quasi annum continens iuxra
grecoꝵ numerum sub putetur.
Moratus est autͣ basilides aqͦ gnosti-
cidici in alexandria temporib
adriani: qua tẽpestate execocibas
dux iudaicȩ factionis. xp̃ianos ua¬
riis subpliciis necauit.

Expanded text:
Barcaban et Barcob, et ad terrorem Barcaban et Barcob, et ad terrorem audientium alia quaedam barbara nomina: et Deum maximum ejus Abraxas, qui quasi annum continens, si juxta Graecorum numerum supputetur. Moratus est autem Basilides, a quo 863 Gnostici, in Alexandria temporibus Hadriani, qua tempestate et Cochebas dux Judaicae factionis, Christianos variis suppliciis enecavit.
Abbreviated transcription (Latin):
hyemem. inuisens eleusinam. &
omibus penȩ gretiȩ sacris initi.¬
atis. dedisset occasionem his qui
imperatoris uexare credentes:
Porrexit ei librũ ꝓ nra religio¬
ne cõpositum ualde utilem ple¬
numq rationis & fidei apłica doc¬
trina dignim. in quo & antiqui¬
tatem suȩ ętatis ostendens ait.¬
plurimos a se uiros qui sub anõ
uariis in uidea oppressi calami¬
tatibus sanati fuerant. & qui a¬
mortuis resurreerant.
RISTIUES
atheniensis filosofus eloquen¬
tissimus & sub pristino habitu dis¬
cipulus xp̃i. uolumen nri docmna-¬
tis rationem continens. eodem te̾¬
pore quo & quartus adriano pͥn¬
cipi dedit. id est apologeticum ꝓ
xpͣianis: qd̾ usq hodie ꝑseuerans
apud fisilogos. ingenii eiꝰ indiciũ est.
grippa cognomento pastoris uir axi¬
ualde doctus aduersum uiginti
quatuor basilidis heretici uolumi¬
na quȩ in euangłm confecerat. for¬
tissime disseruit: prodens eiꝰ uniu̾¬
sa mysteria & ꝓphetas enumeranᷤᷤ

Expanded text:
hiemem, invisens Eleusinam, et hiemem, invisens Eleusinam, et omnibus pene Graeciae sacris initiatis dedisset occasionem, eis vidimperatoris vexare credentes, porrexit ei librum pro nostra religione compositum, valde utilem plenumque rationis et fidei, apostolica doctrina dignum: in quo et antiquitatem suae aetatis ostendens,plurimos a se esse visos qui sub Deo variis in Judaea pressi calamitatibus sanati fuerant, et qui mortui erant surrexerant. Aristides Atheniensis philosophus eloquentissimus, et sub pristino habitu discipulus Christi, volumen nostri dogmatis rationem continens, eodem tempore quo et Quadratus, Hadriano principi dedit, id est, Apologeticum pro Christianis, quod usque hodie perseverans, apud philologos ingenii ejus indicium est. grippa, cognomento Castor, vir valde doctus, adversum viginti quatuor Basilidis haeretici volumina, quae in Evangelium confecerat, fortissime disseruit, prodens ejus universa mysteria, et prophetas enumerans,
Abbreviated transcription (Latin):
quib cum se in pͥfatione asserat
non uarias opiniones sequi sed
apłos habere auetores. ait. Con¬
siderabam quid andreas. quid
petrus dixissent. quid filippus.
quid tomas quid iacobus. quid
iohannes. quid math eus. uł aliꝰ
qui libet discipuloꝵ dnĩ: quid
etiam aristion. & senior iohannes
discipuli dini loquantur. Non
enun tatitum in ichi libri ad le¬
gendum prosunt quãtũ uiua uox
&usq hodie a suis auctoribus ꝑ.¬
sonans. Ex quo apparet in ipso
& alium seniorem iohannem
quem post aristionem enumerat.
pistolas iohannis. non apłi ẽe sed
presbiteri: Hic dicitur. mille an
norum iudaicam edidisse Tẽ¬
hireneus & apollinaris. & cęteri
qui post resurrectionem. auirt.
in carne cum scis dnm̃ regna¬
turum ertullianus quoq in
libro de spe fidelium. & uictori¬
nus pictauionensis & lact᷑antius in¬
hac opinione ducuntur.
apłoꝵ discipulus. publio
fide & industria sua congregat.
Cumq adrianus athenis exisset¬

Expanded text:
quibus cum se in praefatione asserat, quibus cum se in praefatione asserat, non varias opiniones sequi, sed Apostolos habere auctores, ait: Considerabam, quid Andreas, quid Petrus dixissent, quid Philippus, quid Thomas, quid Jacobus, quid Joannes, quid Matthaeus, vel alius quilibet discipulorum Domini: quid etiam Aristion, et Senior Joannes, discipuli Domini loquebantur. Non enim tantum mihi libri ad legendum prosunt, quantum viva vox, usque hodie in suis auctoribus personans. Ex quo apparet in  Al. alium Seniorem Joannem, quem post Aristionem enumerat. pistolas Joannis, non Apostoli esse, sed Presbyteri. Hic dinorum judaicam edidisse Irenaeus et Apollinarius et caeteri, qui post resurrectionem aiunt in carne in sanctis Dominum regnaturum. Tertullianus quoque in libro DE SPE FIDELIUM, et Victorinus Pictabionensis et Lactantius hac opinione ducuntur.lorum discipulus, Publio fide et industria sua congregat. Cumq