comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
parua: & ubera ñ habet. Qͥd faciemꝰ soro¬
ri nr̃e indie qͣndo alloqͣnda est: Si murꝰ
est: edificemus suꝑ eum ꝓpugnacula ar¬
gentea. Si ostium est: compingamꝰ illd̃
tabulis cedrinis Ego murus & ubera
mea sicut turris. ex qͦ facta sun corameo
qͣsi pacem reꝑiens. inea fuit ꝑacifico:
in ea que ħt popłos Eradidit eã custodib:¬

Expanded text:
ciemus sorori nostrae in die quando alloquenda est? Si murus est, aedificemus super eum propugnacula argentea: Si ostium est, compingamus illud tabulis cedrinis. Ego murus: et ubera mea sicut turris, ex quo facta sum coram eo quasi pacem reperiens. Vinea fuit pacifico, in ea
Abbreviated transcription (Latin):
tulus de armento. & calcabitis impios cum fue¬
unt cinis sub planta pedum ur̃oꝵ: in die qua
ego facio dicit dñs exercituum. Mementotẽ
legis moysi serui mei qͣm mandaui ei moreb
ad omnem isrł. p̃cepta & iudicia. Ecce ego
mitam uob̃ helam ꝓph̃am anteqͣm ueniat
dies dm̃i magnus & horribilis. & conuertet

Expanded text:
to et calcabitis impios cum fuerint cinis sub planta pedum vestrorum in die qua ego facio dicit Dominus exercituum mementote legis Mosi servi mei quam mandavi ei in Choreb ad omnem Israhel praecepta et iudicia ecce ego mittam vobis Heliam prophetam antequam veniat dies Domini magnus et horribi
Abbreviated transcription (Latin):
rum: & fluctus oꝑuit me̾
aboraui clamans. exasꝑatum est guit᷑
meum: defecerunt oculi mei expestantes
deum meum. Multiplicatisunt suꝑ capil¬
los capitis mei: qui oderunt me gratis.
onfortati sunt qui ꝑsequebant᷑ me ini¬
mici mei iniuste: que ñ rapui tunc redde¬
bam. Heus tu scis stulticiam meã: & pec¬
cata mea a te ñ sunt absconditaIon
confundant᷑ in me expestantes te: d̃ne d̾s
cisti eam aledicent illi & tu benedices:
us letabitur. Induantur aduersarii mei
confusione: & oꝑiantur qͣsi pallio confusi¬
one sua. Confitebor dño uehementer in

Expanded text:
fluctus operuit me. Laboravi clamans, exasperatum est guttur meum: defecerunt oculi mei, exspectantes Deum meum. Multiplicati sunt super capillos capitis mei, qui oderunt me gratis: Confortati sunt qui persequebantur me inimici mei injuste: quae non rapueram, tunc reddebam. Deus, tu scis stultitiam meam, et peccata mea a te non sunt abscondita. Non confundantur in me exspectantes Al. qui exscisti eam. Maledicent illi, et tu benedices: us laetabitur. Induantur adversarii mei confusione, et operiantur quasi pallio confusione sua. Confitebor Domino vehementer in
Abbreviated transcription (Latin):
est recordatus scabelli pedum suoꝵ in die
furoris sui. Sech. Precipitauit dñs nec pe¬
ꝑcit omnia speciõsa iacob destiuxit in fu¬
rore suo munitiones uͥginis iuda: deiecit
in t̾ram polluit regnum &e pͥncipes eius.
Onneb. Confregit mira furoris sun om̃e
cornu isrł aueriit retrorsum dexterã suã
a facie inimici: & succendit in iacob qua¬
si ignem flamme deuorantis ingiro. De¬
leth. Tetendit artum suum quasi inmicus.
firmauit dexteram suam qͣu hostis &
occidit om̃e qd̾ pulchrum erat uisu
in tab̾natulo filie syon. effudit quasi igͥ¬
nem indignationẽ suam. He. Factus est
dñs uelut inimicus. p̃cipitauit isrł: pre¬
cipitauit om̃ia menia eius. Dissipauit
munitiones eiꝰ. & repleuit in filia iude
humiliatũ & humiliatã. Uar. Et dissipa¬
uit qͣsi hortum tentoriũ suum: demolitꝰ
est tab̾naculum suum. Obliuiom tradi¬
dit dñs in syon festuutatem & sabbatũ:¬
& in obꝓbrium & in indignationẽ furo¬
ris sui regem & sacerdotem. Lay. Repu

Expanded text:
non recordatus est scabilli pedum suorum in die furoris sui BETH praecipitavit Dominus nec pepercit omnia speciosa Iacob destruxit in furore suo munitiones virginis Iuda deiecit in terram polluit regnum et principes eius GIMEL confregit in ira furoris omne cornu Israa facie inimici: et succendit in Jacob quasi ignem flammae devorantis in gyro.  Daleth.  Tetendit arcum suum quasi inimicus, firmavit dexteram suam quasi hostis: et occidit omne quod pulchrum erat visu in tabernaculo filiae Sion, effudit quasi ignem indignationem suam.  He.  Factus est Dominus velut inimicus: praecipitavit Israel, praecipitavit omnia moenia ejus: dissipavit munitiones eius et replevit in filia Iuda humiliatum et humiliatam VAV et dissipavit quasi hortum tentorium suum demolitus est tabernaculum suum oblivioni tradidit Dominus in Sion fest& in opprobrium & in indignationem furoris sui Regem & Sacerdotem. Et qu
Abbreviated transcription (Latin):
Salutate rusum elestum in dño: & matrem eiꝰ &e
meam. Salutate asincretũ. flegonta. hermen pa¬
trobam. hermam: & qͥ tum eis sunt frẽs. Salu¬
tate filologum & uiliam. nereum & sororem eiꝰ.
&e olimpiadem. & omnes qͥ cum eis sunt sanctos.
Salutate inuicem in osculo scõ. Salutant uos
omnes eccł̃ie xp̃i. ¶Nogo autem uos fr̃ẽs ut ob¬
seruetis eos qui dissensiones & offendicula p̃ter
doct̾nam quam uos didicistis faciunt: & decli¬
seruiunt sed suo uentriꝰ & ꝑ dulces sermones
& benedictiones seducunt corda innocentium.
Ur̃a enim obedientia: in omnẽ locum diuulga
ta est. Gaudeo gͥ in uob̃: sed uolo uos sapientes
eẽ in bono. & simplices in malo. Dens autẽ pa¬
cis conteret sathanam sub pedib ur̃is uelociter.
uos tymotheus adiutor m̃s. & lucas. & iason. &
sosipater cognati mei. Saluto uos ego tertiꝰ qui
scripsi epłam in dño. Salutat uos gaus hospes
meus: & uinuersa eccł̃ia. Salutat uos erastus ar
est uos confirmare iuxta euangłium meum &

Expanded text:
salutate Rufum electum in Domino et matrem eius et meam salutate Asyncritum Flegonta Hermen Patrobam Hermam et qui cum eis sunt fratres salutate Filologum et Iuliam Nereum et sororem eius et Olympiadem et omnes qui cum eis sunt sanctos salutate invicem in osculo sancto salutant vos omnes ecclesiae Christi rogo autem vos fratres ut observetis eos qui dissensiones et offendicula praeter doctseruiunt, sed suo uentri, et per dulces sermones et benedictiones seducunt corda innocentium. uta est. Gaudeo igitur in vobis. Sed volo vos sapientes esse in bono, et simplices in malo. Deus autem pacis conterat vos Timotheus adiutor meus et Lucius et Iason et Sosipater cognati mei saluto vos ego Tertius qui scripsi epistulam in Domino salutat vos Gaius hospes meus et universae ecclesiae salutat vos Eest vos confirmare juxta Evangelium meum, et
Abbreviated transcription (Latin):
Uir duplex amio: inconstans ẽ in omnib iuis
suis. Glorienr autẽ frater humilis in exaltatio¬
ne sua diues autem in humilitate sua: q̃m si¬
cut flos feni transibit. Exortꝰ est enim sol cum
ardore. & arefecit fenum & flos eius decidit: &e
decor uultꝰ eiꝰ deꝑiit. Ita & diues: in tinerib siuᷤ

Expanded text:
x animo inconstans in omnibus uiis suis. glorietur autem frater humilis in exaltatione sua, diues autem in humilitate sua, quoniam sicut flos faeni transiet. exortus est enim sol cum ardore et arefecit faenum, et flos eius decidit et decor uultus eius deperiit: ita et diues in itineribus
Abbreviated transcription (Latin):
tias illiꝰ quis agnouit: Disciplina sapien¬
tie cui reuelata ẽ & manifestata. & multi¬
plicationem ingressꝰ illius quis intellexit:
Unus est altissimꝰ creator om̃i potens. rex
potens & metuend̾ nimis. sedens suꝑ chro¬
num illiꝰ & dominans d̾s. Ipse creauit il¬

Expanded text:
Disciplina sapientiae cui revelata est, et manifestata? et multiplicationem ingressus illius quis intellexit? Unus est Altissimus creator omnipotens, rex potens et metuendus nimis, sedens super thronum illius et dominans Deus. Ipse creavit il
Abbreviated transcription (Latin):
reciꝑes: iam ñut seruum sed ꝓ seruo carissi¬
mum fratrem maxime mͥ. quanto autera
magis tͥ & in carne & in dño. Si gͦ habes
me socium: suscipe illũ sicut me. Si autẽ
aliquid nocuit tͥ aut debet: hoc rͥ impu¬
ta. Ego paulus scripsi mea manu. ego red¬
damut ñ dicamt᷑ qd̃ & te ip̃m mͥdebes: ita
autem & para mͥ hospicium: nam spero ꝑ
orationes ur̃as donari me uob Silutat te
epaphras concaptiuus m̃s in xp̃o iħir marꝰ¬
cus aristarchꝰ. demas. lucas. aduitoreᷤ mei.

Expanded text:
recipere iam non ut servum sed plus servo carissimum fratrem maxime mihi quanto autem magis tibi et in carne et in Domino si ergo habes me socium suscipe illum sicut me si autem aliquid nocuit tibi aut debet hoc mihi inputa ego Paulus scripsi mea manu ego reddam ut non dicautem para mihi hospitium, nam spero per orationes vestras donari me vobis. Salutat te Epaphras concaptivus meus in Christo Jesu, Marcus, Aristarchus, Demas et Lucas auditores mei.
Abbreviated transcription (Latin):
presserunt ne forte uideant oculis & aurib
audiant & corde intelligant. & conu̾tantur
& sanem illos. Notum ergo sit uob̾ qͦruã
gentib missum est hoc salutare d̾i
& ip̃i audient. Et cum hec dixisset:. exier̃t
iudei multam habentes int̾ se questionem.
Mansit autẽ biennio toto in suo conducto. &e
suscipiebat omines qͥ ingrediebant᷑ ad eũ: pre¬
dicans regnum dei &e docens qͦ sunt de dño ihu¬

Expanded text:
presserunt, ne forte videant oculis, et auribus audiant, et corde intelligant et convertantur, et sanem eos. Notum ergo sit vobis, quoniam gentibus missum est hoc salutare Dei, et ipsi audient. Et cum haec dixisset, exierunt ab eo Judaei, multam habentes inter se quaestionem. Mansit autem biennio toto in suo conducto: et suscipiebat omnes, qui ingrediebantur ad eum, praedicans regnum Dei, et docens quae sunt de Domi
Abbreviated transcription (Latin):
fiatrum nunciauit: aut loquiitus est qͥd de
te malum. Rogamꝰ autem a te audire qͣ sents̃
Nam de secta hac notum est nob̃: qr ubiꝙ ei
contradicit᷑ Cum constituissent autẽ illi diem.
uenerunt ad eũ in hospicium plures: quib ex¬
ponebat testificans regnum dei. suadensq eis
de ihu exlege moysi & ꝓpħis: a mane usq ad
uesꝑam. Et quidam credebant his qͣ dicebant᷑.
quidam uͭ non credebant. Cumq inuicem non
ẽent consentientes discedebant. dicente paulo

Expanded text:
fratrum nuntiavit aut locutus est quid de te malum rogamus autem a te audire quae sentis nam de secta hac notum est nobis quia ubique ei contradicitur cum constituissent autem illi diem venerunt ad eum in hospitium plures quibus exponebat testificans regnum Dei suadensque eos de Iesu ex lege Mosi et prophetis a mane usque ad vesperam et quidam credebant his quae dicebantur quidam vero non credebant cumque invicem non essent consentientes discedeba
Abbreviated transcription (Latin):
in malitia potens:mise¬
ricordia d̾i tota die. nsi¬
dias cogitauit linguatra:
quasi nouacula acuta fe¬
cistidolum. Dilexisti
malitiam magis qͣmbonum: mendaciũ
magis qͣm loqui iusticiam. G ilexisti oĩa

Expanded text:
in malitia, potens? misericordia dei tota est die. insidias cogitat lingua tua, quasi nouacula acuta faciens dolum. dilexisti malum magis quam bonum, mendacium magis quam loqui iustitiam. dilexisti omnia
Abbreviated transcription (Latin):
ni sue: tradidit in manu inunici muros
tͣrium eus uocem dederunt in domo dm̃: si¬
cut in die sollenm. heth. Cogitauit dñs dissi¬
pare murum filie syon. detendit funiculũ su-¬
um: & ñ auertit manum suam a perditione.
Luxitq antemurale: & murꝰ pariter dissipatꝰ
est. Theth. Defixe sunt in t̾ra porte eius. ꝑdidit
& contriuit uestes eiꝰ: regem eius & pͥncipes eiꝰ.
Ingentib ñ est lex. & ꝑpħe eius ñ inueneĩt

Expanded text:
: tradidit in manu inimici muros urrium ejus: vocem dederunt in domo Domini sicut in die solemni.  Heth.  Cogitavit Dominus dissipare murum filiae Sion: tetendit funiculum suum, et non avertit manum suum a perditione: luxitque antemurale, et murus pariter dissipatus est.  Theth.  Defixae sunt in terra portae ejus: perdidit, et contrivit vectes ejus: regem ejus et principes ejus in gentibus:
Abbreviated transcription (Latin):
Caph. Defecerunt pre lacͥmis oculi mei. contͣ¬
bata sunt uiscera mea. effusum est in terra
ietur meum suꝑ contritionẽ filie popłi mei:
cum deficeret paruulꝰ & lactens in plateis
tum & uinum: Cum deficerent qͣsi uulne¬
rati in plateis cuutatis: cum ȩxalarent aĩas
suas in sinu matrũ suarum. Cui compara¬

Expanded text:
oculi mei, conturbata sunt viscera mea: effusum est in terra jecur meum super contritione filii populi mei, cum deficeret parvulus et lactens in plateis cum et vinum? cum deficerent quasi vulnerati in plateis civitatis: cum exhalarent animas suas in sinu matrum suarum.
Abbreviated transcription (Latin):
suum suꝑ filiam irłm. Heccine ẽ urbs di¬
centes ꝑfecti decoris: gaudium uniu̾se terre.
Aꝑuerunt suꝑ te os suum om̃s inmici tui.
sibilanerunt & fremuerunt dentib ⁊ dixẽ¬
runt: deuorabimꝰ eã. En ista est dies quam ex¬
pestabamus: inuenimus. indimus.¬

Expanded text:
suum super filiam Hierusalem haecine est urbs dicentes perfecti decoris gaudium universae terrae FE aperuerunt super te os suum omnes inimici tui sibilaverunt et fremuerunt dentibus dixerunt devoravimus en ista est dies quam expectabamus invenimus vidimus
Abbreviated transcription (Latin):
tulus de armento. & calcabitis impios cum fue¬
unt cinis sub planta pedum ur̃oꝵ: in die qua
ego facio dicit dñs exercituum. Mementotẽ
legis moysi serui mei qͣm mandaui ei moreb
ad omnem isrł. p̃cepta & iudicia. Ecce ego¬

Expanded text:
to, et calcabitis impios cum fuerint cinis sub planta pedum vestrorum in die qua ego facio, dicit Dominus Deus exercituum. Mementote legis Moysi servi mei, qui mandavit eis in Choreb ad omnem Israel praecepta et judicia .
Abbreviated transcription (Latin):
in malitia potens. mise¬
ricordia d̾i tota die. nsi¬
dias cogitauit linguatra:
quasi nouacula acuta fe¬
cistidolum. Pilexisti
malitiam magis qͣmbonum: mendaciũ
magis qͣm loqui iusticiam. E ilexisti oĩa
uerba ad deuorandum: lingua dolosa.
Sed d̃s destruet te in sempit̾uum. terre¬
bit & euellet te de tab̾naculo: & eradica¬
bit te det̾rauiuentium. Et uidebunt it
& timebunt: & suꝑ eum ridebunt. Ne¬
ceuir qui ñ posuit dm fortitudinẽ suã:
sed sꝑauit in multitudine diuitie sue.
confortatus est in insidiis sius. go au¬
tem sicut oliua uirens in domo der: sꝑaui
in miscł̃ia dei in scłm & inet̾num Confi¬

Expanded text:
in malitia, potens? misericordia dei tota est die. insidias cogitat lingua tua, quasi nouacula acuta faciens dolum. dilexisti malum magis quam bonum, mendacium magis quam loqui iustitiam. dilexisti omnia uerba ad deuorandum, lingua dolosa. sed deus destruet te in sempiternum: terrebit et euellet te de tabernaculo et eradicabit te de terra uiuentium. uidebunt iusti et timebunt et super eum ridebunt: ecce uir, qui non posuit deum fortitudinem suam, sed sperauit in multitudine diuitiarum suarum: confortatus est in insidiis suis. ego autem sicut oliua uirens in domo dei, speraui in misericordia dei in saeculum sempiternum. confi
Abbreviated transcription (Latin):
bila iłm. letare & exulta in om̃i corde filiarłm:
abstulit dñs iudicium tuũ. auertit inimicos̾
tuos. Rexisrł dñs: in mediotui. Non time¬
bis malum ultra. In die illa dicetur irłm. no¬
li timere syon: ñ dissoluant᷑ manꝰ tue. Dñs
ds̃ tuus in medio tui fortis: ip̃e saluabit. Gaꝵ¬
debit suꝑte in leticia. silebit in dilectione tua:
& exultabit suꝑ te m laude. Nugas qͥ a lege
retesserant congregabo qi ex te erant: ut ñ
ultra habeas suꝑeis opprobrium. Ecce ego in¬
terficiam om̃s qui affuxerunt te in tempore
illo. & saluabo cdaudicantem ⁊ cã que eiesta
fuerat congregabo: & ponam eos in laudem
& in nom̃ in omni t̾ra confusionis eoꝵ intem¬
pore illo qͦ adduicam uos: & in tempore qͦ congͦ¬

Expanded text:
lta in omni corde filia Hierusalem. Abstulit Dominus iudicium tuum: avertit inimicos tuos rex Srahel. Dominus in medio tui: non timebis malum ultra. In die illa dicetur Iherusalem noli timere: Syon non dissolbantur manus tue. Dominus Deus tuus in medio tui fortis: ipse salvabit te. Gaudebit super te in letiet exultabit super te in laude. Nugas qui a lege recesserunt, congregabo qui ex te erant: ut non ultra habeas super eos obprobrium. Ecce ego interficiam omnes qui afflixerunt te in tempore illo: et salvabo claudicantem et eam ea que eiecta fuerant congregabo. Et ponam eos in laudem et in nomen: in omni terra confusionis eorum. In tempore illo quo adducam vos: et in tempore quo cong
Abbreviated transcription (Latin):
cem suam uocem fortitudins. Date for
&e fortitudo eiꝰ in celis. Terribilis deusde
scũariis suis: deus isrł ipse dabit fortitu¬
dinem & robur popło benedictus deus:
uictor ꝓ liliis daiud

Expanded text:
cem suam vocem fortitudinis. Date gloet fortitudo ejus in coelis. Terribilis Deus de sanctuariis suis: Deus Israel ipse dabit fortitudinem, et robur populo: benedictus Deus. VICTORI PRO LILIIS DAVID
Abbreviated transcription (Latin):
ieremie uaticiniũ se ultro adũsariis tra¬
Aidissent. & uiderent ad huc urbem ihero¬
solimam stare: qͣm ille casuramẽe ꝑ̾drce¬
rat. Tricesimo autem arno etatis sue e
captiuitatis qͥnto exorsꝰ est ad concaptiuoᷤᷤ
loqui. se eodem tempore licet ꝑosterior hici
Mhaldea ieremias in iudea ppħauerunt. Ser¬
mo eiꝰ nec satis disertꝰ nec ad modũ rusticus¬

Expanded text:
is tradidissent, et viderent adhuc urbem Jerosolymam stare, quam ille casuram esse praedixerat. Trigesimo autem aetatis suae anno, et captivitatis quinto, exorsus est ad concaptivos loqui. Et eodem tempore, licet posterior, hic in Chaldea, Jeremias in Judaea prophetaverunt. Sermo e
Abbreviated transcription (Latin):
& ipse sicut & ieremias pͥncipia uoluma¬
nis & finem magius habens obscuritatib
inuoliita. Sed & uulgata eiꝰ editio: non
multum distat ab hebraico unde satis mi¬
uor qͥd canse extiterit ut si eosdem in uniu̾¬
sis librs habemꝰ int̾pretes in aliis eadem in
aliis diuersa transtulerint. Legite igitur
& hunc iuxta translationem nr̃ami. quia
ꝑ cola scͥptus & comata manifestiorem sen¬
sum legentib tͥbuit. Si autẽ amici mei¬

Expanded text:
cut et Jeremias: principia voluminis et finem magnis habens obscuritatibus involuta. Sed et Vulgata ejus editio non multum distat ab Hebraico. Unde satis miror quid causae exstiterit, ut si eosdem in universis libris habemus interpretes, in aliis eadem, in aliis diversa transtulerint. Legite igitur et hunc juxta translationem nostram; quia per cola scriptus et commata, manifestiorem legentib
Abbreviated transcription (Latin):
Udas ih̃u xp̃i seruus frater autem iacobi.
his qui in deo patre dilectis & ih̃u xp̃o con¬
seruatis & uocatis: misccł̃ia uob̃ & pax &
caritas adimpleatur. Carissum omnẽ sol¬
licitudinem faciens scribendi uob̃ de cõmu¬
ni ur̃a salute. necesse habui scribere uob̾.

Expanded text:
udas Iesu Christi servus frater autem Iacobi his qui in Deo Patre dilectis et Iesu Christo conservatis vocatis misericordia vobis et pax et caritas adimpleatur carissimi omnem sollicitudinem faciens scribendi vobis de communi vestra salute necesse habui scribere vo
Abbreviated transcription (Latin):
Subintroierunt enim qͥdam homines qui
olim p̃scripti sunt in hoc iudicium impii.
negantes. Commonere autẽ uos uolo sci¬
gypti saluans: scdõ eos qui ñ crediderunt ꝑdi¬
dit. Angłos uero qͥ ñ seruauerunt suũ prin¬
cipatum. sed dereliquerunt suum domiciliũ:
in uidicium diei magni uinculis et̾nus sub ca
ẽẽ uerissima ratione demonstrat: p̃sertim
cum in eadem lege p̃dictum sit. & iudeos &
gentes ad xp̃i fidem uocandos ostendit. Quã¬
obrem uicissim eos humilians: ad pacẽ ⁊ con¬

Expanded text:
Subintroierunt enim quidam homines qui olim praescripti sunt in hoc judicium impii,negantes. Commonere autem vos volo, scigypti salvans, secundo eos qui non crediderunt perdidit; angelos vero qui non servaverunt suum principatum, sed dereliquerunt suum domicilium, in judicium diei magni vinculis aeternis sub cae verissima ratione demonstrat, et praesertim cum in eadem lege praedictum sit et Judaeos et gentes ad Christi fidem vocandos esse ostendat. Quamobrem vicissim eos humilians, ad pacem et con
Abbreviated transcription (Latin):
salterium rome dudũ posit᷑
emendau̾am. & iuxta septu¬
aginta interpretes licet cur¬
su magna illudex parte
correxeram. Qd̃ iursũ qr uidetis õ paula
& eustochium sqͥtoꝵ uicio deprauatum.
plusq antiquũ errorem qͣ nouam emen-¬
dationem ualere: cogitis ut ueluti quo¬
dam nouali scissumiã aruum exercẽã.
& obliquis sulcis renascentes spinas e¬
radicem. equum ẽẽ dicentes ut qd̾ cre¬
bro male pullulat: crebriꝰ succidatur.
Unde consueta p̾fatione cominoneo
tamuos quib forte labor iste desudat
qͣm eos qui exemplaria istimodi hr̃e
uoluerint. ut que diligent̾ emendaui
cumcura & diligentia transscribant᷑.
Notet sibi unusquisq uel iacentemli¬
ueam uel signa radiantia. idest uł obe¬
los ⁊ uel asteriscos & & uͥcunq inde¬
rit uirgulam p̃cedentem ab ea usq ad
duo puncta que impressimus sciat in
Ubi autem stelle similitudinẽ ꝑspex̾it
de hebreis uoluminib additum nou̾it
eq usq ad duo puncta unta theodotio

Expanded text:
salterium Romae dudum positus emendaram, et juxta Septuaginta interpretes, licet cursim, magna illud ex parte correxeram. Quod quia rursum videtis, o Paula et Eustochium, scriptorum vitio depravatum, plusque antiquum errorem, quam novam emendationem valere: cogitis, ut veluti quodam novali, scissum jam arvum exerceam, et obliquis sulcis renascentes spinas eradicem: aequum esse, dicentes, ut quod crebro male pullulat, crebrius succidatur. Unde consueta praefatione commoneo tam vos, quibus forte labor iste desudat, quam eos qui exemplaria istiusmodi habere voluerint, ut quae diligenter emendavi, cum cura et diligentia transcribantur. Notet sibi unusquisque vel jacentem lineam, vel signa radiantia: id est, vel obelos ÷ vel asteriscos +. Et ubicumque viderit virgulam praecedentem ÷, ab ea usque ad duo puncta  quae impressimus, sciat in Ubi autem stellae + similitudinem perspexerit, de Hebraeis voluminibus additum noverit, aeque usque ad duo puncta, juxta T
Abbreviated transcription (Latin):
ago deo meo qd̾ neminem ur̃m baptrraui
nͥ crispum & gauum: ne qͥs dicat qd in no¬
mine meo baptirati estis. Baptiraui autẽ
& stephane domum: ceterum nescio si qͣm
alium baptirauerim. Non enim misit me
xp̃c baptrare: sed euangelizare. Non in sa¬
pientia uerbr: ut ñ euacuenuir crux xp̃i. uer¬

Expanded text:
baptizavi nisi Crispum et Cajum. Ne quis dicat: quod in nomine meo baptizati estis. Baptizavi autem et Stephane domum. Ceterum nescio si quem alium baptizaverim. Non enim misit me Christus baptizare: sed evangelizare. Non in sapientia verbi: ut non evacuetur crux Chri
Abbreviated transcription (Latin):
post te. Dĩ iudebas furem consentiebaser:
& cum adulteris pars tua Os tuũ misisti
ad malitiam: & lingua tua concumnabat
dolum. Gedens aduersus fratrem tuum
loqueb̾aris: in filium matͥs tue fabricabe¬
ris opprobrium. Hecfecisti & tacur existi¬
masti futum me similem tui arguamte &
ꝓponam ante oculos tuos Antelligite hoc
qui obliuiscimini deum: ne forte rapiam
& ñ sit qui liberet. Qiu immolat confessi¬
onem glorificat me: & qͣ ordiuat uã osten¬
dam ei salutare dei

Expanded text:
post te. Si videbas furem, consentiebas ei: et cum adulteris pars tua. Os tuum mad malitiam, et lingua tua concinnabat dolum, sedens adversus fratrem tuum loquebaris, et in filium matris tuae fabricabris obprobrium. haec fecisti, et tacui: existimasti futurum me similem tui: arguam te et proponam ante oculos tuos. intellegite hoc, qui obliuiscimini deum, ne forte capiam et non sit qui liberet. qui immolat confessionem, glorificat me: et qui ordinate ambulat, ostendam ei salutare dei
Abbreviated transcription (Latin):
poris ibi fecissem: inueni libros relictos ñ
parue neq contempnende doctne. Itaq
bonum & necessarium ꝓutai &e ipse ali¬
qͣm addere diligentiam & laborem int̾prẽ.¬
tandi istum librum: & multa ugilia aitu.¬
li doctrinã in spacio temporis ad illa que ad
finem adducunt librũ dare. & illis qͥ uo¬
lunt animũ intendere & discere qͣmadino¬
dum oporteat instituere mores: qui scd̃m

Expanded text:
ni libros relictos non parvae neque contemnendae doctrinae. 5 itaque bonum et necessarium putavi et ipse aliquam addere diligentiam et laborem interpretandi istum librum; et multa vigilia adtuli doctrinam in spatio temporis, ad illa quae ad finem ducunt librum dare, et illis qui volunt animum intendere et discere quemadmodum o
Abbreviated transcription (Latin):
sequuti sunt illos sapien¬
tia demonstrata. in quib
oportet laudare isił doct¬
ne &e sapientie causa qr
ñ solum ipsos loquentes necesse est ꝑitos. sed
etiam extraneos posse & discentes & scriben¬
tes doctissimos fieri: auus m̃s ihesus postqͣm
se ampliꝰ dedit ad diligentiam lectionis le-

Expanded text:
sunt illos sapientiam demonstratam, in quibus oportet laudare Israhel doctrinae et sapientiae causa; quia non solum ipsos loquentes necesse est peritos, sed etiam extraneos posse et dicentes et scribentes doctissimos fieri. 2 avus meus Iesus postquam se amplius dedit a
Abbreviated transcription (Latin):
a parentib nr̃is traditi sunt: uolui & ipse
scrib̾e aliquid horum qͤ ad doctrinam & sa¬
pientiam ꝑtinent. ut desid̾antes discerent.¬
& illoꝵ ꝑiti facti magis magisq attendant
niam hr̃e in illis in quib uidem᷑ sequentes
ymaginem sapientie: & deficere in uerboꝵ

Expanded text:
pse scribere aliquid horum quae ad doctrinam et sapientiam pertinent, ut desiderantes discere et illorum periti facti magis magisque adtendant niam habere in illis in quibus videmur sequentes imaginem sapientiae et deficere
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuit. nec ad quieu̾int consilio meo. & de¬
traxerint uniũse correptioni mee. Come.¬
dent gͥ frustusiuie sue: suisq consiliis satͣa¬
buntur. Auersio paruuloꝵ interficiet eos:
& ꝓsꝑitas stultorum ꝑdec illos. Qui autem
me audierit absq terrore reqͥescet. & abun¬
dantia ꝑfruetur: maloꝵ timore sublatõ Ei

Expanded text:
io meo et detraxerint uniuersae correptioni meae. comedent igitur fructus uiae suae suisque consiliis saturabuntur. auersio paruulorum interficiet eos et prosperitas stultorum perdet illos. qui autem me audierit, absque terrore quiescet et abundantia perfruetur malorum timore sublato. Et
Abbreviated transcription (Latin):
I rohibe pedemtuum: a semitis eorũ.
Dedes enim illoꝵ ad malum currunt: & fe¬
stinant ut effundant sanguinem. frustra
autem iacit᷑ rete: ante ocłos pennatorum.
Ipsi quoq cont sanguinem suũ insidian¬
tur: & moluntur fraudes contͣ animas
suas. Sic semite omnis imqͥ: animas possi¬

Expanded text:
rohibe pedem tuum a semitis eorum pedes enim illorum ad malum currunt et festinant ut effundant sanguinem frustra autem iacitur rete ante oculos pinnatorum ipsique contra sanguinem suum insidiantur et moliuntur fraudes contra animas suas sic semitae omnis
Abbreviated transcription (Latin):
uenter meus conturbatꝰ est: subuersũ est
cor meum in memet ipsa q̃m amartudine
plena sum. foris inter fecit gladiꝰ᷑ &e domi
mois similis estiSy Audierunt q inge¬
misco ego: & non est qͥ consolet᷑ me. Omnes
inimici mei audier̃t malum meum: leta¬
tisunt qͣm tu fecisti. CaY Adduxisti diẽ con-¬
solationis. & fient similes mei. Lau. Ingre¬
Diatur om̃e malum eoꝵ coram te. se deuin¬
denua eos sicut iuindemiasti me: ꝓpt̾ iniqͥ

Expanded text:
enter meus conturbatus est subversum est cor meum in memet ipsa quoniam amaritudine plena sum foris interfecit gladius et domi mors similis est SEN audierunt quia ingemesco ego et non est qui consoletur me omnes inimici mei audierunt malum meum laetati sunt quoniam tu fecisti adduxisti diem consolationis et fient similes mei THAU ingrediatur omne malum eorum coram te et devindemia eos sicut vindemiasti me propter
Abbreviated transcription (Latin):
Creauit enĩ ls ut eẽnt omnia. & sanabiles
fecit nationes orbis terrarum: ñ est in illiᷤ
medicam̃tum exterminii. nec inferorũ reg¬
num in t̾ra uuentium.: Iusticia ꝑpetua ẽ¬
& immortalis: iniusticia autẽ mortis ẽ ad¬
quisitio Impii autem manib & uerbis ac¬
cersierunt illam. & estimantes illã amicã
defluxerunt. & sponsionem posuerunt ad
illam: q̃m morte digni st̃ qͥ sunt ex parte illtꝰ.
Sixerunt enim apud se: cogitantes non
reste. Exiguum & cum tedio est tempꝰ uite
nr̃e. & non est refrigerium ii fine homini̾

Expanded text:
it enim ut essent omnia et sanabiles esse voluit nationes orbis terrarum. Et non est in illis medicamentum exterminii: nec inferorum regnum in terra viventium. Justicia enim immortalis est: injusticia enim mortis est acquisitio. Impii autem verbis et manibus accerserunt illam: estimantes illam amicam defluxerunt et sponsionem posuerunt ad illam quoniam digni sunt qui sunt ex parte illius dixerunt enim apud se cogitantes non recte exiguum et cum taedio est tempus vitae nostrae et non est refrigerium in fine hominis
Abbreviated transcription (Latin):
manifestabis m. Curificabis me ysopo &
mundabor: lauabis me & suꝑ niuem deal¬
babor. Auditum mͥ facies gaudium & leti¬
ciam: exultent ossa que confregisti bscon
ds: & sp̃m stabilem renoua in uiscerib meiᷤ.
eꝓicias me a facietua: & sp̃m sc̃mtuum
ris tui: & sp̃u potenti confirmame ¶ Eoce¬
bo iniquos uastuas: & peccatores ad te reuer¬
tentur. Iibera me de sanguinib deus ds̃
salutis mee. laude bit lingua mea iusticiã
tuari ñe labia mea aꝑies: & os meum
an u nciabit lai cemtiam. Non enĩuis
ut uictimam feram: nec holocaustumtͥ
cniͥtum & humiliatum d̾s non despicies.

Expanded text:
Asperges h. purificabis me hyssopo, et mundabor: lavabis me et super nivem dealbabor. Auditum mihi facies gaudium et laetitiam, exsultent ossa quae confregisti. AbscondDeus, et spiritum stabilem renova in visceribus meis. Ne projicias me a facie tua et Spiritumris tui, et spiritu potenti confirma me. Docebo iniquos vias tuas, et peccatores ad te revertentur. Libera me de sanguinibus, Deus Deus salutis meae: laudabit lingua mea justitiam tuam. Domine, labia mea aperies, et os meum annuntiabit laudem tuam. Non enim vis ut victimam feram: nec holocaustum ticontritum et humiliatum, Deus, non despicies.
Abbreviated transcription (Latin):
ei in terra. homo simplex & rectus & timenͤ
deumac recedens a malo: Cui respondit sa¬
chan: & ait. Nunquid frustra timet iob
deum: Nonne tu uallasti eum ac domura
eiꝰ uniusamq substantiam ꝑ circuitum:
Oꝑibq manuum eius benedixistrꝰ & pos¬
sessio eius creuit in terra. Sed extende pau¬
lulum manũ tuam & tange cuncta qͥ pos¬
sidet: nisi in facie tua benedixerittͥ. Dixit
gͦ dñs ad sathan. Ette uniuersa que h̃t in
manutua sunt. tantũ in eum ne extendã

Expanded text:
omo simplex et rectus et timens Deum ac recedens a malo cui respondens Satan ait numquid frustra timet Iob Deum nonne tu vallasti eum ac domum eius universamque substantiam per circuitum operibus manuum eius benedixisti et possessio illius crevit in terra sed extende paululum manum tuam et tange cuncta quae possidet nisi in facie tua benedixerit tibi dixit ergo Dominus ad Satan ecce universa quae habet in manu tua sunt tantum in eum ne extendas
Abbreviated transcription (Latin):
scͥptura: flumina de uentre eiꝰ fluent aqͤ
uine. Utiq scriptum est: qd̾ saluator scͥp¬
tum ẽẽ testatur. Ubi scriptum est.: septu¬
aginta ñ habent. Apocripha: nescit eccle¬
sia. Ad hebrcos igitur reuertendum est.
unde & dñs loquitur: & discipuli exem¬
pla presumunt. Hec pace ueterum loqͦr.
& obtrectatorib meis tantum respondeo:
qui cauino dente me rodunt in publico de¬
trahentes: legentes inangulis. Idem &
actusatores & defensores cum in aliis pro¬
bent qd̾ inme reꝓbant. qͣsi urtꝰ & uiciũ
non ui reb sit: sed cum auctore mutetir.
Ceterum memini editionẽ septuaginta
translatoꝵ olun de greco emendatam tri¬
buisse me nr̃is. nec mimicum debere esti¬
mari coꝵ qͦs in conuentu fitrum semꝑ
edissero. Et qd̾ nunc dabreĩamin id est uer¬
ba dicrum int̾pretatꝰ sum. idcnto feciꝰ ut
uiextricabiles moras & siluam nominũ
que scͥptorun confusa sunt uicio sensu
digererem. mͥmet ipsi & meis iuxta his¬
menium canens: si aures surde sunt ce¬

Expanded text:
a de ventre ejus fluent aquae vivae . Utique scriptum est, quod Salvator scriptum esse testatur. Ubi scriptum est? Septuaginta non habent: apocrypha nescit Ecclesia. Ad Hebraeos igitur revertendum est, unde et Dominus loquitur, et discipuli exempla praesumunt. Haec pace veterum loquor, et obtrectatoribus meis tantum respondeo, qui canino dente me rodunt, in publico detrahentes; legentes in angulis, iidem et accusatores et defensores, cum in aliis probent quod in me reprobant: quasi virtus et vitium non in rebus sit, sed cum auctore mutetur. Caeterum memini, editionem Septuaginta Translatorum olim de Graeco emendatam tribuisse me nostris: nec inimicum debere aestimari eorum, quos in conventu fratrum semper edissero. Et quod nunc DABRE JAMIM  , id est, Verba dierum, interpretatus sum, idcirco feci, ut inextricabiles moras, et silvam nominum, quae scriptorum confusa sunt vitio, sensudigererem, mihimetipsi et meis juxta Hismeniam canens, si aures surdae sunt cae
Abbreviated transcription (Latin):
scribens ut unus dissentieus statimce¬
teriountet se consentientib arguat. Sa
qd maioris audatie est in eltaone septu
& uirgulis que ex suꝑfluo uidebant᷑ appo¬
sita. Si igitur aliis licuit ñ tenere qd̵ semel
susceꝑant. & post septuaginta cellulas qͣ
uulgo sine auctore iactantur singłas cel¬
lulas aꝑuere. hoc quoq in eccl̃iis legitur
qd̾ septuaginta nescierunt: cur me ñ sus
cipiant latim mei. qͥ iniuolat̾a editione
ueteri ita nouam condidi. ut laborẽ me¬
um hebreis & qd̾ his maiꝰ est apłis austo¬
rib ꝓbem: Scripsi nuꝑ libriun de oꝑti¬
mo genere int̾pretandi. ostendens illa
de euangłio. ex egypto uocam filiũ me¬
in qͣm compunterunt & illud apłi. que

Expanded text:
scribens, ut unus dissentiens statim, caescribens, ut unus dissentiens statim, caeteris inter se consentientibus, arguatur; sed quod majoris audaciae est, in editione Septet virgulis quae ex superfluo videbantur apposita. Si igitur aliis licuit non tenere, quod semel susceperant, et post septuaginta cellulas, quae vulgo sine auctore jactantur, singulas cellulas aperuere: hocque in Ecclesiis legitur, quod Septcipiant Latini mei, qui inviolata Editione veteri ita novam condidi, ut laborem meum Hebraeis, et, quod his majus est, Apostolis auctoribus probem? Scripsi nuper librum de Optimo genere interpretandi, ostendens illa de Evangelio, Ex Aegypto vocavi filium mein quem co
Abbreviated transcription (Latin):
i sẽptuaginta int̾pre¬
tumpura & ut abeis
in grecum uersa est
leres: ut hebrea uolu.¬
mina latino sermone tͣnsferrem. Quõd
enim seiel aures hõium occupauerit.
& nascentis eccł̃ie roborauerat fidem:
iustum erat etiam nr̃o silentio compro¬
bari. Nunc uero cum ꝓ uarietate regio¬
num diu̾sa ferantur exemplaria. & ger¬
mana illa antiquaq transsatio corrup¬
ta sit atq uiolata: ñi arbitrii putas
aut e plurib udicare qͥd uerum sit aut
nonum opꝰ in ueteri oꝑe cudeie.: illudentib¬
q uideis corncrim ut dicit᷑ oculos confi̾¬
gere. Alexandria & egyptus in septus
ginta suis: esitium laudat auctorẽ. Con¬
staitinopolis usqi antiochiaur: luciam
martyris exemplaria ꝓbat. Medie int̾
has ꝓuincie palestinos codices legunt.
qͦs ab origene laboratos eusebiꝰ & pamphi¬
lus nulgauerunt: dotꝰq orbis hac inter se
trifaria uarietate compugnat. Et certe
origenes ñ solum exempla composuit qͣ¬
tuor editionũ e regione singula u̾ba de¬

Expanded text:
i Septuaginta Interpretum pura, et ut ab eis in Graecum versa est,leres, ut Hebraea volumina Latino sermone transferrem. Quod enim semel aures hominum occupaverat, et nascentis Ecclesiae roboraverat fidem, justum erat etiam nostro silentio comprobari. Nunc vero, cum pro varietate regionum diversa ferantur exemplaria, et germana illa antiquaque translatio corrupta sit, atque violata: nostri arbitrii putas, aut e pluribus judicare quid verum sit, aut novum opus in veteri opere cudere, illudentibusque Judaeis, cornicum, ut dicitur, oculos configere. Alexandria ginta suis Hesychium laudat auctorem. Constantinopolis usque ad Antiochiam Luciani martyris exemplaria probat. Mediae inter has provinciae Palaestinos codices legunt, quos ab Origene elaboratos Eusebius et Pamphilius vulgaverunt; totusque orbis hac inter se trifaria varietate compugnat. Et certe Origenes non solum exempla composuit quatuor editionum, e regione singula verba de
Abbreviated transcription (Latin):
mandate ut faciant iusticias & elemo
siuas. ut sint memores d̾i. & b̃ndicant
deum mom̃ tempore inu̾itate & in
tota iuitute sua. Nunc gͦ filii audite
me. & nolite manere hic: sed quacun¬
q die sepelieritis matrem ur̃am cirta
me in uno sepulchro. ex eo dirigite
gressus ur̃os ut exeatis hiric. Uideo e
num: qm unquitas eius finem dabit
ei actum est autem post obitũ matͥs
sue. tobias abscessit ex niniue cũ uxore
sus est ad soceros suos: inuenitq eos
uicolumes in senectite bona. & curã
corum gessit: & ipse clausit oculos.
eorum & omnẽ hereditatemdomius
raguel ipse ꝑcepit. Uiditq qͥutam ge¬
nerationem filios filioꝵ suorum. &
complecis annis nonaguita & nouẽ
in timore dĩi. cuin gaudio sepelier̃c̃
cum om̃is cognatio cuis & generatio

Expanded text:
mandamandasynas ut sint memores Dei et benedicant eum in omni tempore in veritate et in tota virtute sua nunc ergo filii audite me et nolite manere hic sed quacumque die sepelieritis matrem vestram circa me in uno sepulchro ex eo dirigite gressus vestros ut exeatis hinc video enim quoniam iniquitas eius finem dabit ei factum est autem post obitum matris suae Tobias abscessit ex Nineven cum uxore sus est ad soceros suos invenitque eos incolomes in senectute bona et curam eorum gessit et ipse clausit oculos eorum et omnem hereditatem domus Raguhel ipse percepit viditque quintam generationem filios filiorum suorum et conpletis annis nonaginta et novem in timore Domini cum gaudio sepelierunt eum omni
Abbreviated transcription (Latin):
sermones tobie. Et postqͣm illmminatus
ẽ uixit annis qͣdraguita duob: & uidit
filios uepotum suoꝵ Completis itaqi an¬
niscutum duodecun: sepultꝰ est honori
oculoꝵ lumen amisit: sexagenariꝰ uero re¬
cepit. Reliquum uͦ uite sue igaudio fint:
& cum bono ꝑfestutimoris dm̃ ꝑrexit in
pac n hora autem mortis sue uocauit ad
se tobiam filiũ suũ⁊ septẽ iuueneᷤ filio sucᷤ
nepotes suos: & dixiteis. Ope erit interitꝰ
ninuen. ñ enimextidit uerbum der &
fratues nr̃i qui disꝑsi sunt a terra isił re¬
uertent᷑ ad cam. Omius deserta terra eiꝰ
replebitur. & domus dei q̃ in ea incensa
est iterum irẽdificabit᷑ Ibiq reuertent᷑
omnes tumertes deum. & relinqͣnt gen¬
tes ydola sua & uenient in irłm & inha¬
bitabunt in ea: & gaudebunt in ea om¬
nes reges terre adorantes regem israel.
Audite ergo filii mei patremur̃m ser¬
uite dño inueritate. & inqͥrite ut faci¬
atis que sunt placita illi: & filuis nr̃is

Expanded text:
ermones Tobi et posteaquam inluminatus ermones Tobi et posteaquam inluminatus est vixit annis quadraginta duobus et vidit filios nepotum suorum conpletis itaque annis centum duobus sepultus est honoculorum lumen amisit sexagenarius vero recepit reliquum vero vitae suae in gaudio fuit et cum bono profectu timoris Dei perrexit in pace in hora autem mortis suae vocavit ad se Tobiam filium suum et septem iuvenes filios eius nepotes suos dixitque Ninive: non enim excidit verbum Domini: et fratres nostri, qui dispersi sunt a terra Israel, revertentur ad eam. Omnis autem deserta terra ejus replebitur, et domus Dei, quae in ea incensa est, iterum reaedificabitur: ibique revertentur omnes timentes Deum, et relinquent gentes idola sua, et venient in Jerusalem, et inhabitabunt in ea, et gaudebunt in ea omnes reges terrae, adorantes regem Israel. Audite ergo, filii mei, patrem vestrum: Servite Domino in veritate, et inquirite ut faciatis quae placita sunt illi: et filiis vestris
Abbreviated transcription (Latin):
nuum tuaꝵ: confitere dño in bonistiuis.
& benedic dm̃ scłorum. ut reedificet in
te tab̾naculum suum. &e reuocet ad te
oĩis captiuos: & gaudeas in om̃ia scl̃a
scłorum. Luce splendida fulgebis: &om¬
ues fines terre adorabunt te. Nationes
ex longinqͦ ad te uenient. & munera af¬
ferents adorabunt dũm in te: & terram
tuam in sc̃ificationem habebunt: nom̃¬
enim magnũ inuocabiuit inte. Male¬
dictierunt qͥ contempseruit te: & condẽp¬
natierunt oñis qui blasphemau̾uutt te.
Benedictiq erunt qui edificau̾int te. tu
autem letaberis in filiis tuis: q̃m omnes
benedicent᷑ & congregabuntur ad dñm.
Bcati oñis qui diligunt te: & qͥ gaudent
suꝑ pace tua. Anima mea benedic dr̃m:
ero: si fuerint reliqͥe seminis mei ad uiden¬
dam claritatem irłm. Porte irłi ex sa
phyro & sinaragdo edificabunt᷑: & ex
lapide p̃cioso. Omnas cutũtus muroꝵ
eius ex lapide candido & mundo. & pla¬
tee eius sternent᷑: & ꝑ uicos euis allelura

Expanded text:
s, et benedic Deum saeculorum, ut reaedificet in te tabernaculum suum, et revocet ad te omnes captivos, et gaudeas in omnia saecula saeculorum. Luce splendida fulgebis: et omnes fines terrae adorabunt te. Nationes ex longinquo ad te venient: et munera deferentes, adorabunt in te Dominum, et terram tuam in sanctificatione habebunt nomen magnum invocabunt in te maledicti erunt qui contempserint te et condemnati erunt omnes qui blasphemaverint te benedictique erunt qui aedificaverint te tu autem laetaberis in filiis tuis quoniam omnes benedicentur et congregabuntur ad Dominum beati omnes qui diligunt te et qui gaudent super pace tua anima mea benedic Dominum ero si fuerint reliquiae seminis mei ad videndam claritatem Hierusalem portae Hierusagdo aedificabuntur et ex lapide pretioso omnis circuitus murorum eius ex lapide candido et mundo omnes plateae eius sternentur et per vicos eius alleluia
Abbreviated transcription (Latin):
in gentem peccatͥcem. Conũtimim itaq
peccatores. & facite iusticiam coram dño:
credentes qd̃ faciat uob̃cum miscdiam.
suam. ego autẽ & amina mea in eo leta¬
bunur. Benodicite dñmomines electi eiꝰ.
agite dies leticie: & confitentiui illi Irłm¬

Expanded text:
cem. Convertimini itaque peccatores et facite iustitiam coram Deo: credentes quod faciet vobiscum misericordiam suam. Ego autem et anima mea: in Deo laetabitur. Benedicite Domino omnes electi eius: agite diem leticie et confitemini illi
Abbreviated transcription (Latin):
artem a contaminationib: & intrauert
meam tertia &e uicesima scõi mensiᷤ an¬
no centesimo septuagesimo primo. cũ
laude & ramis palmaꝵe. & cynartis. &
ꝙmbalis. & nablis & ymuns ⁊ canticis:
qr contritꝰ est unnuicꝰ magnus ex isrł. Et
constituit ut om̃ib amus agetentur dies
hi cum leticia. & mnuniuit montẽ templi
quierat sectis arcem: & habitaiit ibi ip̃e
& qͥ cum eo erant. Et uidit symon iohan¬

Expanded text:
arcem a contaminationibus. Et intraverunt arcem a contaminationibus. Et intraverunt in eam tercia et vicesima secundi mensis anno centesimo septuagesimo primo, cum laude et ramis palmarum et cinaris et cymbalis et nablis et ymnis et canticis, quia contritus est inimicus magnus ex Israhel. Et constituit ut omnibus annis agerentur dies hi cum leticia. Et munivit montem templi, qui erat secus arcem, et habitavit ibi ipse et qui cum eo erant».
Abbreviated transcription (Latin):
cam tast̾s: & fecit machinas. Et appli¬
cuit ad cuitatem. & ꝑcussit turrẽ unã
&e comprchendit: & qui eruꝑunt erant in¬
tra machinam in cuitate. & factus est mo¬
tus magnus in cuutate. Et ascenderunt qͥe
rant incruitate. cum uxorib & filis supͣ
murum scissis tunicis suis: & clamaue¬
runt uoce magna postulantes a symone
dertras sibi dari. Et dixerunt. Nou nobis
reddas scł̃m malitias nr̃as: sed scłm mni¬
sericordias tuas. Et flexus sẏmon ñ de¬
bellauit eos: eiecit eos tam̃ de cutate.
Et eminidauit edes in quib fu̾ant simu¬
lachra: & tunc intrauit in cam cũ ymins
benedicens dñm. Et eiecta ab ea omni in¬
munditia collocarat in ea iuros qͥ legem
facerent. & muniuit eam: & fecit sibi ha¬
bitationẽ. Qͥ autẽ erant marce irłm pro¬
hibebaut᷑ egredi & ingredi ni regionem ⁊
emere ac uendere: & esurierunt ualde. Ee
multi ex eis fame ꝑierunt. Et clamaue¬
runt ad symonem ut dextras accipentr ⁊
dedit illis. Et eiecit eos inde. ⁊ mundauit

Expanded text:
stris et fecit machinas et adplicuit ad civitatem et percussit turrem unam et conprehendit et qui eruperunt erant intra machinam in civitate et factus est motus magnus in civitate et ascenderunt qui erant in civitate cum uxoribus et filiis supra murum scissis tunicis suis et clamaverunt voce magna postulantes a Simone dextras sibi dari et dixerunt non nobis reddas secundum malitias nostras sed secundum misericordias tuas et flexus Simon non debellavit eos eiecit tamen eos de civitate et emundavit aedes in quibus fuerant simulacra et tunc intravit in ea cum hymnis benedicens Dominum et eiecta ex ea omni inmunditia conlocavit in ea viros qui legem facerent et munivit eam et fecit sibi habitationem qui autem erant in arce Hierusalem prohibebantur egredi et ingredi in regionem et emere ac vendermulti ex eis fame perierunt. Et clamaverunt ad Symonem, ut dextras acciperent, et dedit illis et eiecit eos inde, et mundavit
Abbreviated transcription (Latin):
quia requirto illud dñs deus tuus: & si
moratus fueris reputabit᷑ tibi in peccatũ.
Si nolueris polliceri: absq peccato eris.
Qd̃ autem semel egressum est de labiis tu¬
is obscruabis. & facies sicut ꝓmisisti do¬
proxum tui comedes uuas quantum tibi
ꝑlacuerit: foras autem ne efferas tecum.
spicas &e manu conteres: falce autem non
culos cuis ꝓpter aliquam feditatem: scri¬
bet libellum repudii. & dabit in manu
illuis. & dimittet cam de domo sua Ci¬
q egressa alterum maritum duxerit. &
ille quoq: oderit eam dederitq ei libellũ
repudii & dimiserit eam de domo iuauł
certe mortuus fuerit: ñ poterit pͥor mari¬
tus reciꝑe cam inuxorem. qi polluta est &
abhominabilis facta estcoram domino:

Expanded text:
quia requiret illud Dominus Deus tuus. Et si quia requiret illud Dominus Deus tuus. Et si moratus fueris, reputabit tibi in peccatum. Si nolueris polliceri, absque peccato eris; quod autem semel egressum est de labiis tuis, observabis et facies, sicut promisisti Doproximi tui, comede uvas quantum tibi placuerit: foras autem ne efferas tecum. spicas, et manu conteres: falce autem non culos ejus propter aliquam foeditatem, scribet libellum repudii, et dabit in manu illius, et dimittet eam de domo sua. Cumque egressa alterum maritum duxerit, et ille quoque oderit, et dederit libellum repudii, et dimiserit eam de domo sua, vel certe mortuus fuerit, non poterit prior maritus recipere eam, quia polluta est, et abo
Abbreviated transcription (Latin):
regredietur in castra IIbebis locum
extra castra ad quem egrediaris ad reqͥ¬
sita nature: gerens paxillum in baltheo.
Cumq sederis fodies ꝑ cutuitũ: & egesta
humo oꝑies quo releuatus es. Dñs enim
dens tiuis ambulat in medio castroꝵ: ut
cruat te. & tradat tͥ inunicos tuos. Ut sint
habitabit tecum in loco qui ei placuerit:.
& in una urbiun tuarum requiescet: nec
contristes eum. Nonerit meretrix de
filiab isrł: noq scortator de filiis israhel:
Lm offeres mercedem ꝓstibuli nec pretiũ
canis in domodm̃ dei tui. qͥcquid illud ẽ
qd̾ uouerint: q abhominatio est utrumq
apud dñm deum tuum. ¶ Son fenerabis
fiatrituo ad usuram petuniam tuam nec
fruge. ñ qͣuilibet aliã itm: s alieno. Fuatui
autem tuo absq usura id quo indiget com¬
modabis. ut benedicatt̃ dormnus deus
tuns in omni oꝑe tuo in terra ad quamin¬
gredieris possidendam. Cum uotumuo ¶
ueris dño deo tuo non tardabis reddere.

Expanded text:
regredietur in castra habebis locum regredietur in castra habebis locum extra castra ad quem egrediaris ad requisita naturae gerens paxillum in balteo cumque sederis fodies per circuitum et egesta humo operies quo relevatus es Dominus enim Deus tuus ambulat in medio castrorum ut eruat te et tradat tibi inimicos tuos uHabitabit tecum in loco qui ei placuerit, et in una urbium tuarum requcontristes eum non erit meretrix de filiabus Israhel neque scortator de filiis Israhel non offeres mercedem prostibuli nec pretium canis in domum Domini Dei tui quicquid illud est quod voverint quia abominatio est utrumque apud Dominum Deum tuum non fenerabis fratri tuo ad usuram pecuniam nec fruges nec quamlibet aliam rem sed alieno fratri autem tuo absque usura id quod indiget commodabis ut benedicat tibi Dominus Deus tuus in omni opere tuo in terra ad quam ingredieris possidendam cum voveris ino Deo tuo, non tardabis reddere,