comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
canĩ eẽt ad offlũ egrotis est ad re¬
faediũ. Infutintas enĩ uicontinẽcie
que eit incarne pp̃ porm mortua ne
teruore uibidiuis ip̃i ad succesoreᷤ
abile est opus aliꝙ lonu sic cortus eo

Expanded text:
anis est ad officium, aegrotis est ad remedium. Infirmitas enim incontinentiae, quae est in carne per peccatum mortua, ne fervore libidinis ipsi ac successores abile e
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ pp̃ infidelitatem ł ydolatriamit
et auaricia ydolatria nõ est dubitã¬
dum ⁊ auariciam ⁊ fornicacõem eẽ
quis ergo ꝙ̃lib ulicitam ⁊cupĩam¬
pot̾ a fornicacõis gen̾e seꝑare. si a¬
ge dei ab errare faciunt et ꝑuicõse cor¬
iummpi possit sine trimine et iur u¬
xorem suam diittere et uxor uir̃.
Item rectissime dinuttitur si uiro su¬
o dicat. Nõ ero uxortua nͥ mͥ de latio¬

Expanded text:
propter infidelitatem vel idololatriam, et avaritia idololatria, non est dubitandum et avaritiam fornicationem esse. Quis ergo quamlibet illicitam ct a fornicationis genere separare si age Dei aberrare faciunt et perniciose corrumpi, possit sine crimine et vir uxorem suam dimittere, et uxor virum. Item rectissime dimittitur, si viro suo dicat: Non ero uxor tua, nisi mihi de latro
Abbreviated transcription (Latin):
uatur. unde ab̾. ne nubat femrna
nͥͣ sue religiomis uiro. ł ue iuirta¬
ieui ducat uxorem id enĩ ut dicit
tili uł iuideo filiam tuam tradere
nam a fide tua uxore accersiast᷑.¬

Expanded text:
tus copulata, ne nubat femina, nisi suae religionis viro, vel ne vir talem ducat uxorem. Id enim, ut dicis, tili aut Judaeo filiam tuam tradere nam a fide tua uxorem arcessas
Abbreviated transcription (Latin):
et pocm odiend̾ et parẽtes gͥ inqutũ st̃
mali. odiendi st̾. ⁊ ĩiuici diligendi
iqͣntũ hoĩes diligamꝰ ergo ĩuuicos lu¬
crandos regno dei et odiamꝰ iuꝓpinqͥs
et ĩpediũt nos a regno dei ⁊ ĩ ꝯm̃ib¬

Expanded text:
Et parentes ergo in quantum mali sunt, odiendi sunt: et inimici diligendi, in quantum homines. Diligamus ergo inimicos lucrandos regno Dei, et odiamus propinquos si impediunt nos a regno Dei; et in omnib
Abbreviated transcription (Latin):
Aii x frẽs an magis ł mnꝰ diligedisĩt
aliis uoiis rõne nob̃ nõ copiatis. uide¬
tur ꝙ mag̾ sint diligendi boni qui
sanctior est enuĩ copula cordiũ ꝙͣ cor¬
mea et fr̃es mei. hii st̃ qui ubumdĩ
faciũt. ait. Nõ in uiriose negligit
mr̃em. nec nir negatur que ⁊̃ de
truce agnoscitur s religiosores mõ¬
bis plene absoluenda ꝓperantib
ad alia. Mouemur enĩ suꝑ ũbis uł¬

Expanded text:
atres, an magis vel minus diligendi sint aliis bonis, hac ratione nobis non copulatis. Videtur quod magis sint diligendi boni, quiSanctior est enim copula cordium quam cormea et fratres mei hi sunt qui verbum Dei faciunt, ait: Non injuriose negligit matrem, nec mater negatur, quae etiam de cruce agnoscitur; sed religiosiores monbis plene absolvenda, properantibus ad alia. Movemur enim ex verbis
Abbreviated transcription (Latin):
ł iustificatõis gr̃am m̾eatur. s qr a
liqui nõ adeo mali st ut meantur sͥ
gram nõ ĩꝑtiri. Nillus enĩ dei gr̃am
mereri potest ꝑ ꝙͣ iustificatur pot̃ tñ
m̾eri ut nõ apponatur ut penitus ab¬
iciatit. Et quid̃ aliqui intmũ ꝓfim¬
dum ũquitatis deuenerũt ut hec
m̾eantur ut hoc digni st̃. alii u̾o ita
niuũt ut et si nõ m̾eantur gr̃am
iustificacõis nõ tñ m̾entur oĩo re¬
pelli. et gr̃am sibi subtrahi. Ideo di¬
xit inquibdam pccõrib p̾cedere qͦ
digni st̃ iustificacõne. et in aliis q
digui st̃ obtusione. s hoc friuolum
est. oppinio quoꝵd̾ani fa. de occulta
se dissencium carnalit ab̃. de uuis

Expanded text:
is gratiam mereatur, sed quia aliqui non adeo mali sunt, ut mereantur sibi gratiam non impartiri. Nullus enim Dei gratiam mereri potest, per quam justificatur; potest tamen mereri ut non apponatur, ut penitus abjiciatur. Et quidem aliqui in tantum profundum iniquitatis devenerunt, ut hoc mereantur, ut hoc digni sint; alii vero ita vivunt, ut etsi non mereantur gratiam justificationis, non tamen merentur omnino repelli, et gratiam sibi subtrahi. Ideoque dixit in quibusdam peccatoribus praecedere quo digni sint justificatione, et in aliis quo digni sint obtusione; sed hoc frivolum est. 4. Opinio quorumdam falsa de occultis Dei disserentium carnaliter. Mu
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ eos est diu̾sitas. p̾cedit ergo ali¬
quid inpccõrib quo qmͣius nõ dũ
suit iustificati digm efficiantur in¬
stificacõne et it precedit in aliis aͥd¬
pcc̃orib quo digni st̾ obtusione. ecce
hic uidetur aGͣ. dic̾e̾ ꝙ ip̃a dei uolũ¬
tas qua alios elegit. alios reꝓbat
reprobare et oꝑ ꝓm̾itis aliis apponi¬
tur gr̃a instificacõis aliis nõ. unde
obtrndũtur. S quid intellig̾e uolu¬
erit ignoratur ura forte dicatur hoc¬
intellexisse ꝙ supͣ diximꝰ eũ retractas¬
se. Nan ibidẽ ⁊̃ q̃dam alia ⁊ tunue sõ

Expanded text:
o aliquid in peccatoribus, quo quamvis nondum sint justificati, digni efficiantur justificatione. Et item praecedit in aliis peccatoribus, quo digni sunt obtusione. Ecce hic videtur Aug. dicere quod et ipsa Dei voluntas qua alios eligit, alios reprobareprobare; et quod pro meritis aliis apponitur gratia justificationis, aliis non, unde obtunduntur. Sed quid intelligere voluerit, ignoratur; nisi forte hoc dicatur intellexisse, quod supra diximus eum retractasse. Nam ibidem quaedam alia
Abbreviated transcription (Latin):
ħsr̾ius celũ ꝙ auolubilitate m̃di
secretũ est inqx ut treatũ est scĩs an¬
geł repletũ est. quos inpͥncipio cum
celo et t̾ra ⁊ditos testatur dñs dicẽt
uͥ eras cũ mue laudarent astramatu¬
nua et iubilarẽt omĩs filii dei astra
matutina et filios dei eosd̾ augłos
uocat celũ enũ in quo poĩta st̃ liũaria
uõ iupͥncipio. s scd̾a die fc̃m est. ex
hus liq̃t ꝙ mempyreo om̃s angłi

Expanded text:
rius coelum quod a volubilitate mundi secretum est, mox ut creatum est, sanctis angelis impletum est, quos in principio cum coelo et terra conditos testatur Dominus dicens: Ubi eras, cum me laudabant astra matutina, et jubilarent omnes filii Dei. Astra matutina et filios Dei eosdem angelos Dei vocat. Coelum enim in quo posita luminaria, non in principio, sed secunda die factum est. Ex his
Abbreviated transcription (Latin):
ext angelica natura nc̃ ał attẽ pleti¬
dend̾ est uͥ fcã fu̾it. testĩonio quoꝵ dã
auctoritatũ enident᷑ mõstratur ange¬
los añ casũ fusse incelo et inde corru¬
isse quosdam pp̃ suꝑbiam alios u̾oqͥ
nõ peccan̾rit sslic ꝑstitisse. unde dñs ĩ

Expanded text:
rit angelica natura; nunc autem attendendum est ubi facta fuerit. Testimoniis quarumdam auctoritatum evidenter monstratur angelos ante casum fuisse in coelo, et inde corruisse quosdam propter superbiam; alios vero qui non peccaverunt illic perstitisse. Unde Dominus in
Abbreviated transcription (Latin):
.a. igneũ aspludore nõ acalore ꝙ sta¬
tinftm̃ angłis est repletũ ꝙ est supͣ
firmam̃tũ et illud̃ empyreũ quidãex¬
poĩtoꝵ sacre scripture uoĩe celuntel¬
liginolũt uͥ scriptura dicit. inpͥncipi¬
otreauit deus celũ et f̾ram. celumi
quit strab nõ uisibile firmam̃tũhie
appellatuset empyreñ .i. igneũ et in¬
tellectuale ꝙ nõ ab ardore. s asplẽdo¬

Expanded text:
 igneum a splendore, non a calore; quod statim factum angelis est repletum, quod est supra firmamentum: et illud empyreum quidam expositorum sacrae Scripturae nomine coeli intelligi volunt, ubi Scriptura dicit: In principio creavit Deus coelum et terram. Coelum, inquit Strabus, non visibile firmamentum hic appellat, sed empyreum, id est, igneum vel intellectuale; quod non ab ardore, sed a splendo
Abbreviated transcription (Latin):
da .i. quid. quis cogitet ⁊ renes .i. qͥd̃
ꝙ̃q delectet. qr finis ture et cogitaci¬
onis est delectatio ad ꝙͣ cura et cogi¬
ftĩs post̾ hoĩes uidere. s quo aĩo fiãt
et quo uenire cupiant .i. soltis deꝰ
uidet qui cũ iudet cor eẽ incelo et nõ
dirigit iustrĩ. Id̾ suꝑ alt̾ius psł. locũ
est qui fĩ prauus est dr̃ cupiditas ł
libido si rectus dr̃ caritas eo moue¬
tur aĩa qͣi ad locũ quo tendit .i. ad
delectacõem bonam e malam quo
reficẽ ut ħam uitam et̾nam uo¬
luitas est quauolo refic̾e esurien¬
tem. cuiꝰ fiuis est refeccõ esurrentis
intencõ u̾o qua sicrit ad nitam ꝑue¬
nire uolo finis u̾o sup̾mus est ip̃a
uita ad qͣm ea et ad alius finis ref̃

Expanded text:
da. » Quid quisque cogitet. « Renes. » Quid quemque delectet; quia finis curae et cogitationis est delectatio, ad quam factis, possunt homines videre; sed quo animo fiant, et quo venire cupiant, solus Deus videt, qui cum videt cor esse in coelo, et non dirigit justum. Idem super alterius psal. locum est, quia si pravus est, dicitur cupiditas vel libido; si rectus, dicitur charitas. Eo movetur anima quasi ad locum quo tendit, id est, ad delectationem bonam vel malam, quoreficere ut habeam vitam aeternam, voluntas est qua volo reficere esurientem, cujus finis est refectio esurientis; intentio vero est, qua sic ad vitam pervenire volo. Finis vero supremus est ipsa vita, ad q
Abbreviated transcription (Latin):
nec illi inpocorẽ ex̾cende. de hinc pene
auferri potestatẽ et magnũ pcc̃mi
magnis ⁊ dipturms lui cruciatib
Si quis punitus sit ut ille qui ifrłi¬
te maledix̾at ⁊ qui in sabbato ligna
collegerat tales post ea nõ puniri.
qr culpa leius presenti supplicio ⁊¬
peusatur. leirs enĩ culpa leui sup¬
plicio ⁊ pensatur hic satis ĩnuit ierx
graiuia pcc̃a. et hic puniri grauifu¬
plicio ⁊ infuturo pimuenda et̾naliter

Expanded text:
cendae dehinc poenae auferri potestatem; et magnum peccatum magnis diuersisque lui cruciatibus. Si quis uero punitus sit, ut ille qui Israelitae maledixerat et qui in sabbato ligna collegerat, tales postea non puniri, quia culpa leuis praesenti supplicio compensata sit; leuis enim culpa leui supplicio gravia peccata et hic puniri gravi supplicio, et in futuro punienda aeternaliter,
Abbreviated transcription (Latin):
nam tiuitatẽ. et suꝑ alt̾am nõ pluit
et eand̾ ciuitatem exꝑte ꝯpluit. ⁊ ex
ꝑte aridam relinquit cũ ille qui ꝓxi¬
inũ odit ab aliis intiis se corrigit.
yna ead̃ q ciuitas exꝑte ꝯpluitur
⁊ exꝑte arida reman. qr st̃ quidam
qui cũ q̃dam uicia resecent. in aliis

Expanded text:
unam civitatem, et super alteram non pluit; et eamdem civitatem ex parte compluit, et ex parte aridam relinquit. Cum ille qui proximum odit, ab aliis vitiis se corrigit, una eademque civitas ex parte compluitur, et ex parte arida remanet; quia sunt quidam qui cum quaedam vitia r
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ añ qui ꝑ tẽꝑalẽ flagellũ nõ corrigũ¬
tur pꝰ et̾naliter pumiãtur. Ibidem o¬
stendit agens de fideli dep̾henso ĩ adul¬
terio qui decollatur uͥ ostendit lerua
poc̾a breui ⁊ tẽꝑali suplicio purgari
magna u̾o duturius et̾msq suppli¬
tiis reseruari ita inquiens. q̃rat hic
aliquis si fideł dep̾hensus ĩadult̾io
decolletur quid de eo post ea fiat auͥ

Expanded text:
 qui per temporale flagellum non corriguntur, post aeternaliter puniantur, ibidem ostendit, agens de fideli deprehenso in adulterio, qui decollatur. Ubi ostendit levia peccata brevi et temporali supplicio purgari, magna vero diuturnis aeternisque suppliciis reservari, ita inquiens: Quaerat hic aliquis, si fidelis deprehensus in adulterio decolletur, quid de eo postea fiat. Aut
Abbreviated transcription (Latin):
as. eum nõ eẽ gr̾a filiũ asserit. gr̃a
enĩ s nõ ad opcõis ĩmo unionis fi¬
lius dei est filius hoĩs et e ꝯu̾so. utr̃¬

Expanded text:
August. eum non esse gratia Filium asserit; gratia enim sed non adoptionis, imo unionis Filius Dei est filius hominis, et e conver
Abbreviated transcription (Latin):
turalem. qr natura filius est nõ ad¬
oꝑcõis grã nõ aũt sic dr̃ filius nat̾a
ut dr̃ deus natura. Nõ enĩ eo filius ẽ
quo deus est. qr ꝓprietate natiuifatis
filius uatura dinitatis deus est Mñ
nõ est. qr nõ prius fuit et post mod̾
ad optatus est infiliũ. sicut nos
dicimur ad optiui filii qr cũ nati
fũumꝰ ire filii ꝑ gr̃am stĩ sumꝰ filii

Expanded text:
turalem; quia natura Filius Dei est, non adoptionis gratia. Non autem sic dicitur Filius natura, ut dicitur Deus natura. Non enim eo Filius est quo Deus est, quia proprietate nativitatis Filius, natura divinitatis Deus est, et non est, quia prius non fuit, et postmodum adoptatus est in Filium; sicut nos dicimur adoptivi filii, quia, cum nati fuerimus irae filii, per gratiam facti sumus filii
Abbreviated transcription (Latin):
salui st̃ et ita uõ est fc̃m ꝙ optauit
s nõ est ignorand̾ in eo fuuse cari¬
diuẽ diligendi ĩplesse qui seruatur
ut nicħ̾ eis ꝑlacet nͥ ꝙ deo placet ac ꝑ
hoc illoꝵ tm illoꝵ tm̃ salutẽ diugũt
et uolũt quos deꝰ saluariułt eos qz
solos sicut se diligñt. Ita et xp̃c electõ
tm̃ sicut se dilexit eoꝵq salutem op¬
tauit.

Expanded text:
it. Sed non est ignorandum in eo fuisse charidinem diligendi implesse qui servatur ut nihil eis placeat, nisi quod Deo placet; ac per hoc illorum tantum salutem diligunt et volunt quos Deus salvari vult, eosque solos sicut se diligunt; ita et Christus electos tantum sicut se dilexit, eorumque salutem optavit.
Abbreviated transcription (Latin):
scd̃ illos pccm istud dr̃ irremissibile
nõ qͥn aliqũ dimittatur. s qr uix et
raro ac difficilit᷑ dimittitur. Nõ emĩ
onẽ ł desꝑacõem appelbari pcc̃m in
stiuatus est aliquis sic ut nõ penite¬
sis modis ꝯmissũ. scd̃ istos pcc̃m illd̾
dr̃ itremissibile eo ꝙ nũqͣm diunit¬
tatur. yũ ab̃. ⁊̃ dicit ꝙ hoc solũ pcc̃m
ueniam meri nõ potest. et iesꝵ ꝙ ta¬
lit᷑ peccaus digne penit̾e nõ potest
et ideo recte ioħes dicit ut ñ ꝓ eo o¬
ret quis. qr qui sic peccat or̃onib ec¬
ałie hic ł intnturo uiuari nõ potest
Hũs cor induratũ tamꝙͣ lapis sic̃
de diatolo legitur post hauc uitam
qui ualde mali st̃ iueritis ecc̃e iuua¬
ri non post᷑.

Expanded text:
s illud peccatum dicitur irremissibile, non quin aliquando remittatur, sed quia vix et raro et difficulter dimittitur. Non enim onem vel desperationem appellari peccatum in stinatus est aliquis, ut non poenitersis modis commissum. Secundum istos peccatum illud dicitur irremissibile, eo quod nunquam dimittatur. Unde Aug. etiam dicit, quod hoc solum peccatum veniam mereri non potest; et Hier. quod taliter peccans, digne poenitere non potest. Et ideo recte Joannes dicit: Ut non pro eo oret quis; quia qui sic peccat, orationibus Ecclesiae hic vel in futuro juvari non potest, habens cor induratum tanquam lapis, sicut de diabolo legitur. Post hanc vitam qui valde mali sunt meritis Ecclesiae juvari non possunt.
Abbreviated transcription (Latin):
no uõ sit absurdũ  inꝯuemẽt
hoc extimare q̃risol utrũ de sensu
aĩe et cognicõne ueritatis eod mnͥ
senciend̾ sit ut .s. hii qui sine pc̃o
nascerẽtur sensu et intelligẽtia
m̃tis imꝑfcĩ exiftent et ꝑaccessũtẽ¬
poris inhiis ꝓfic̾e̾nt us ad ꝑfeccõ¬
nem ã mox ꝯditi ꝑfeccõem senfis᷑
et cognicõis ꝑcipent sxusio. Illi qͥ
senciũt ꝑnulos natos iustatura cor¬
poris et usu m̃broꝵ ꝑ accessũ tẽꝑis
ꝓfecturos nõ diffitẽtur eosd̃ in ex¬
ordio uatiuitatis sensu imꝑstõs ex¬
istere et ꝑut̾uallũ tẽꝑis insensu et
ꝙ quidani opponũt dicentes. si mox
u̾ati nõ hr̃ent ꝑfeccõem sensus et in¬
telligẽtie ignorantia ineis ẽẽt. Igͦ¬
rancia aũt pccĩ est pena. s qui ħ dnͣt
nõ satis diligent̾ sid̾aut qr nõ oĩs
qui asiquid nescit ł inuuiꝰ ꝑftẽ aliꝙͣ¬
ignorari d nescitur. talis q ignorã¬
cia pena pcc̃i est cũ ineus uicio ob sai¬
ratur ne cognosc̾e ualeat ea que

Expanded text:
no non sit absurdum vel inconveniens hoc existimare, quaeri solet utrum de sensu animae et cognitione veritatis eodem modo sentiendum sit, ut, scilicet hi qui sine peccato nascerentur, sensu et intelligentia mentis imperfecti existerent, et per accessum temporis in his proficerent usque ad perfectionem; an mox conditi perfectionem sensus et cognitionis perciperent. Illi qui sentiunt parvulos natos in statura corporis et usu membrorum per accessum temporis profecturos, non diffitentur eosdem in exordio nativitatis sensu imperfectos existere, et per intervallum temporis in sensu et  quidam opponunt dicentes: Si mox nati non haberent perfectionem sensus et intelligentiae, ignorantia in eis esset: ignorantia autem peccati est poena. Sed qui hoc dicunt non satis diligenter considerant quia non omnis qui aignorari debet, nescitur. Talisque ignorantia poena peccati est, cum mens vitio obscuratur, ne cognoscere valeat ea quae
Abbreviated transcription (Latin):
rintia no heri s ꝓlatti rõnem sectã¬
terguot miqua nonuitas nõ ad nitł¬
ugentiam u̾ttatis s ad de fensionẽ
nlacenam incitat nõ desiterantes do¬
ceri iitatem. s abea ad fabulas zu̇¬
tentes auditũ quoꝵ ꝓfessio est mag̾
piacita ꝙͣ docenda conquirere necdo
p̾ietatem om̃i ñboꝵ mendacõ ĩꝑiã
peodunt fle doctrine nistititis fider
scitatem corrũpere molientes auri¬
uinq prurigme sub nouello sui de¬
siterii degmate aliis ingerentes qui
conten conistidentes cc ueritatem
sine federe bellant. Item u̾i nãq as¬
serõem et placiti defensionẽ ꝑtinax
pugna est dũ se u̾ttas tenet ⁊ se no¬
lutas erroris tuetur. hoꝵ gͥ deo odi
funde̾ q̃ant et luc̾nam u̾tatis in
candelabro exaltare uolentes in la¬
bore multo ac sudore ħ uolutmen
coctrine fraudulentiam ꝓdidius
aditum demonstrante ueritatis ⁊¬
pleti nec ꝑitulo ĩpie ꝓfessionis in¬
serti tẽꝑato nit̾ utr̃q moderamine

Expanded text:
ationem sectantes, quos iniqua voluntas non ad intelligentiam veritatis, sed ad defensionem placentium incitat; non desiderantes doceri veritatem, sed ab ea ad fabulas convertentes auditum. Quorum professio est magis placita quam docenda conquirere; nec docpietatem, omni verborum mendacio impiam reddunt; falsae doctrinae institutis fidei sanctitatem corrumpere molientes, auriumque pruriginem, sub novello sui desiderii dogmate aliis ingerentes, qui contentioni studentes, contra veritatem sine foedere bellant. Inter veri namque assertionem et placiti defensionem pertinax pugna est, dum se et veritas tenet, et se voluntas erroris tuetur. Horum igitur et Deo odibfundere queant, et lucernam veritatis in candelabro exaltare volentes, in labore multo ac sudore, hoc volumedoctrinae fraudulentiam prodidimus, aditum demonstrandae veritatis complexi, nec periculo impiae professionis incerti, temperato inter utrumque moderamine
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ aliqua est. Qd̾ enĩ nlła res est ut ĩ
sig̃cand̃ aliquid. Cũq his iitend̾it
theologoꝵ specłacõ studiosa atq mo¬
decta dĩnam scripturã form ꝑscrip¬
tam indoctrinaten̾e aũtet. de hiis
gͦ nobis additũ ad res dĩnas alicͣ¬
tenus intelligẽdas deo duce apire
uolentib disserend̾ est. ⁊ primũ de

Expanded text:
aliqua est. Quod enim nulla res est, ut insignificandum aliquid. Cumque his intenderit theogolorum speculatio studiosa atque modesta, divinam Scripturam, formam praescriptam in doctrina tenere advertet. De his ergo nobis aditum ad res divinas aliquatenus intelligendas. Deo duce, aperire volentibus disserendum est: et primum de
Abbreviated transcription (Latin):
upientes aliqͥd
de penuria ac te¬
uintate nr̃a c̃
pauꝑcĩa inga¬
⁊ophilaciũ dm̃
mitte. ardua s¬
scandere opus uitra iures nr̃as a¬
gere p̾sumpsim. ⁊ sũmatõis fidu¬
ciam iaronsq m̃cedem insamari¬
tauo fratuentes qui ꝓlatis incura¬
coem seminiui duob demanis srͣ¬
cexotanti cinicta reddere ꝓfessus est
telettat nos u̾itas pollicentis. s t
ret ĩmemiitas acoras desidium.
hortatur ꝓficiendi. s de hortatur in¬
firnutas teficiendi ꝙ uincit zelus
comut dei. quo mardescẽtes ficem
nr̃am adu̾sus errores carnaliũ at¬
q aĩaliũ hoĩm dauitice turris cipe¬
ui miuure e pocuis munitam osten¬
dere ac theologicaꝵ inquisicõnum
fudiosoꝵ fr̃m uotis iure resistere eo
eñ inxp̃o laudabilib studiis liugua
ac ftulo nos seruire flagitantiũ quas
bigas iu nobrs agitat xpĩ caritas ꝙͣ¬
nis nõ ambigamus õem hũani elo¬
quii sermonẽ calũpine atq ccdcõni
emuloꝵ sem fiuisse obnoxiũ. qr dis¬

Expanded text:
upientes aliquid de penuria ac tenuitate nostra cum paupercula in gazophylacium Domini mittere, ardua scandere, opus ultra vires nostras agere praesumpsimus; consummationis fiduciam, laborisque mercedem in Samaritano statuentes, qui, prolatis in curationem semivivi duobus denariis, supereroganti cuncta reddere professus est. Delectat nos veritas pollicenet immensitas laboris. Desiderium hortatur proficiendi, sed dehortatur infirmitas deficiendi , quam vincit zelus domus Dei. Quo inardescentes, fidem nostram adversus errores carnalium atque animalium hominum, Davidicae turris clypeis munire, vel potius munitam ostendere, ac theologicarum inquisitionum studiosorum fratrum votis jure resistere, eorum in Christo laudabilibus studiis, lingua ac stylo nos servire flagitantium: quas bigas in nobis agitat Christi charitas. Quamvis non ambigamus omnem humani eloquii sermonem calumniae atque contradictioni aemulorum semper fuisse obnoxium; quia dis
Abbreviated transcription (Latin):
expõuem diftingiuitur hic tres
ille ꝓprietates suꝑius assignate. s ip¬
se ypostases distinite ab inuicẽ mon¬
strautur. Et̾nitatis tñ noĩe ead̾ uide¬
tur de signata ꝓprietas ꝙͣ uotat hoc
nomẽ ingenitus. s uideamus quid
sit ꝙ ait. Y mago si ꝑfc̃e implet iᵈ¬
tui᷑ ymago est ip̃a corquatur ei. nõ

Expanded text:
onem distinguuntur hic tres illae proprietates superius assignatae, sed ipsae hypostases distinctae ab invicem monstrantur; aeternitatis tamen nomine eadem videtur designata proprietas, quam notat hoc nomen ingenitus. Sed videamus quid sit quod ait. Imago si perfecte implet, cujus imago est, ipsa coaequatur e
Abbreviated transcription (Latin):
debeat. siue iiuẽdo et nõ ualendo eẽ
ã ĩusta ẽ pena quĩ penã eẽ nemo ã¬
uigit ĩ uisto aliquo dñante hoĩ ĩpoĩ¬
ta est. porro qr de potẽcia dei ⁊ iticia¬
ꝓ pccõ aliquo ĩpenditur. Nõ eñi quisꝙͣ
ĩ iste dñans aut surriꝑe hoĩem po¬
mut uelud ignorantideo aut extorq̃¬
re ĩnito tãꝙͣ ĩualidiori ut hoĩem in¬
uista pena cruciaret. relinqͥtur gͦ ut
h̾pena incta de dãpnacõne hoĩs uent¬
at. hiis atq aliis płib testimoniis
dicetur q̃dam eẽ penas pocĩ eẽntia sr¬

Expanded text:
debeat, sive videndo et non valendo esse, autem injusta est poena, quoniam poenam esse nemo ambigit, injusto aliquo dominante homini imposita est. Porro quia de omnipotentia Dei et justitiapro peccato aliquo impenditur. Non enim quisquam injuste dominans aut surripere hominem potuit velut ignoranti Deo, aut extorquere invito tanquam invalidiori, ut hominem injusta poena cruciaret. Relinquitur ergo ut haec poena justa de damnatione hominis veniat. His atque aliis pluribus testimoniis docetur q
Abbreviated transcription (Latin):
troris nͥ ꝯ liuinata passio ne frori fnc¬
cederet. qr post mortẽ eius ꝑuirtutr̃
glam apłice ĩfiriuitatis scandalum
pelleretur. Intende lector hus u̾bis
pia diligentia ne sint tria uasamor

Expanded text:
passione, terrori sucederet: quia post mortem ejus per virtutum gloriam apostolicae infirmitatis scandalum pelleretur. Intende, lector, his verbis pia diligentia ne sint tibi vasa mor
Abbreviated transcription (Latin):
hylariꝰ asse̾re uidetur xp̃m nõ sibi
s suissorasse cũdixit. trauseat ame
ca . is. ⁊c. sic nec sibi. s sius timuit.
nec eũ uoluisse ut sibi nõ eet passi¬
o s ut suis transiret calix passionis
ita iniquiens. si passio honorificat᷑a
eũ metus passionis effecerat uruĩ sor¬
te tam irrõnabił fu̾it ut pati timne¬
eẽt. S forte tuuuisse us eo extima¬
batur ut trausferri a se calicem de¬
ꝑ dispensacõis sudiũ festinaret ĩ¬
plere. Nõ eiũ ⁊uenit ut pati nolit
qui patiuenit. et tũ pati eũ uelle
assereres ne pat̾etur orasse quem
patiuelle cognosc̾es. Nõ ergo sibi
trisuis. n sibi orat tramĩre calicẽ
s discipłis ne in eo passionis calix¬
ĩtũbat quẽ a se transire orat ne
secum sit. s ut ase trauseat. de ĩ

Expanded text:
sserere videtur, Christum non sibi, sed suis orasse, cum dixit: Transfer a me calicem hunc, sicut nec sibi, sed suis timuit; nec enim voluisse ut sibi non esset passio, sed ut a suis transiret calix passionis, ita inquiens: Si eum metus passionis effecerat? Nisi forte tam irrationabilis fuerit, ut pati timueesset? Sed forte timuisse usque eo existimabatur, ut transferri a se calicem deper dispensationis studium festinaret implere? Non enim convenit ut pati nolit, qui pati velit; et cum pati eum velle assereres ne pateretur orasse, quem pati velle cognosceres. Non ergo sibi tristis fuit, neque sibi orat transire calicem, sed discipulis; ne in eos calix passionis incumbat, quem a se transire orat, nesecum sit, sed ut a se transeat. Deinde
Abbreviated transcription (Latin):
diffinire nõ sufficio foͣrlem tñ ñ eẽ
cegnosco qr spes reꝵ que aute fuerãt
remauẽt sapor et pondus quibdam eẽ
uidetur sub̾ar dicentib sic subam cõ¬
die est aliquid corpus xp̃i ꝙ here nõ
erat. et hodie augetur corpus xp̃i
atq formatur de mat̾ia de quã in¬
ꝯcepcõne nõ firit fc̃m. Quib hoc mͦ
ꝯfici u̾bo celesi ꝙ ip̃m corpus ĩ ⁊tep¬
tu uirginis formatũ deiceps forme
lestifit corpꝰ ⁊ sanguis. et ideo sacer
guini. nec augetur corpꝰ xp̃i e san
ri possit breuit᷑ sxudeo mist̾iũ fiefi¬
dei credi salubrit᷑ pot̃ ĩuestigarisa¬
lubnter nõ potest. ꝙ ergo corpus
xp̃i pauis nutacõne in id nõ augm̃ta¬
tur uec sangius ex urni ꝯũsione eiꝰ
liolũtati et potẽtie ascribatur qui cor¬
pus de iurgine eduxit fit ergo suba il

Expanded text:
definire non sufficio. Formalem tamen non esse cognosco, quia species rerum quae ante fuerant remanent, et sapor, et pondus. Quibusdam esse videtur substantialis, dicentibus sic subdie est aliquid corpus Christi, quod heri non erat: et quotidie augetur corpus Christi atque formatur de materia, de qua conceptione non fuit factum. Quibus hoc modo fici verbo coelesti, quod ipsum corpus in conceptu Virginis formatum deinceps formetlesti fit corpus et sanguis. Et ideo sacerdguini, nec augetur corpus Christi veri possit, breviter respondeo: Mysterium fidei credi salubriter potest, investigari salubriter non potest. Quod ergo corpus isti, panis mutatione in id, non augmentatur, nec sanguis ex vini conversione, ejus voluntati et potentiae adscribatur, qui idem corpus de Virgine eduxit; fit ergo substantia
Abbreviated transcription (Latin):
est sub̃a panis .xiuni. s caro ⁊ san¬
gius. Ideo diftingnẽdũ uidetur cũ
dr̃ sur stancia panis ł idꝙ erat pa¬
ius modo est corpꝰ xp̃i. Manc̃s gͥ pa¬
ftã est est corpus xͥ. nec diũs sub̾am¬

Expanded text:
 vini, sed caro et sanguis. Ideo distinguendum videtur, cum dicitur: Substantia panis, vel id quod erat panis, modo est corpus Christi. Manens enim pafacta est, est corpus Christi. Nec dicimus sub
Abbreviated transcription (Latin):
gs̃. Quis fideliũ hr̃e dubiũ possit ĩ ip̃a
ĩmolacõis hora ad sacerdotis uocem
choros ad eẽ sũma et ĩma sociari. unũ
quid ex ĩuisibilib atq um̃bilib fieri.
Id̾. eodem mom̃to et incelũ rapitur mi¬

Expanded text:
 ipsa immolationis hora ad sacerdotis vocem choros adesse, summa et ima sociari, unum quid ex invisibilibus atque visibilibus fieri? Idem: Eodem momento et in coelum rapitur mi
Abbreviated transcription (Latin):
bilitatis ⁊ orignus sigcata ergo ĩ
scriptris pͣꝵ intelligentia et diftĩc¬
cõ inascibilitatis natiuitatisqz sen¬
su solitarius deus nõ est oppinadus
difiriccõ ergo ł diftinctõ ꝑsonaꝵ in
scripturis poĩta est. ĩ uullo aũt nate¬

Expanded text:
bilitatis. Significata ergo in Scripturis personarum intelligentia, et distincto innascibilitatis nativitatisque sensu, solitarius Deus non est opinandus. Discretio ergo vel distinctio personarum in Scripturis posita est, in nullo autem nat
Abbreviated transcription (Latin):
d istincta est itaq rouał creatura
ĩncorporeã et corꝑeam. et incorpo¬
rea quid̃ angłs. corpea u̾o hõ uoca¬
tur ex aĩa rõnali et carne subsistẽc
hũit dei uonitatẽ¬

Expanded text:
Distincta ergo est rationalis creatura incorporea et corporea; sed incorporea angelus, corporea vero homo vocatur, ex anima rationali et carne subsistens. habuit Dei bonitat
Abbreviated transcription (Latin):
tas custoditur ⁊ ideo cui liceat diuntt̾e
uolẽtem cohitare ñ tũ ea uiuete ali¬
am duc̾e discedetem u̾o sequi nõ opor¬
tet et ea uiuẽte aliari duce̾ ncet. s
hoc nõ est intelligend̾ uͥ de hiis quim
alter eoꝵ a fide discesserit. ⁊ odio fi¬
dei ⁊ iugem reliq̃rit dimissus discedẽ

Expanded text:
ideo cum liceat dimittere volentem cohabitare, non tamen ea vivente aliam ducere licet. Discedentem vero sequi non oportet: et ea vivente aliam ducere licet. Sed hoc non est intelligendum, nisi de his qui in alter eorum a fide discesserit, et odio fidei conjugem reliquerit; dimissus discedent
Abbreviated transcription (Latin):
quales si nõ peccassent hõ filios
denuisset. utrũ iudelicet sicut ipẽ pͥ¬
m̃broꝵ ꝑfectus mox ⁊ditus extitit
ita ⁊̃ eius filii in ipõ natiuitatis exor¬
dio ꝑfecti existerent qui ambulare ⁊
lequi et cũcta face̾ possent. susio gn¬
deri pot̾̃ ꝙ fĩlios ꝑuulos nascioportebat
pp̃ mat̾ni uti uccitatem. s utrũ max
uati ꝑfeccõem stature et mẽbroꝵ ii
sũ hrent an ꝑuili et ĩminori etate¬

Expanded text:
quales, si non peccasset, homo filios genuisset; utrum videlicet sicut ipse prmembrorum perfectus mox conditus extitit, ita etiam ejus filii in ipso nativitatis exordio perfecti existerent, qui ambulare et loqui, et cuncta facere possent, responderi potest quod filios parvulos nasci oportebat, propter materni uteri necessitatem; sed utrum mox nati perfectionem staturae et membrorum usum haberent, an
Abbreviated transcription (Latin):
Einoso sint an aliqui iam sint ĩ
niferno. ꝙ ĩiferno cotibie destẽ¬
dant aliqui demonũ n̾isiłe est
qui aĩas illuc trutidandas deducũt
et ꝙ sllic aliqui semꝑ sunt altuatiᷤ
foret uicib nõ ꝓtul est au̾o qui il¬
lic aĩas detinẽt atq cruciant qd̃
aũt aĩe maloꝵ illit descendant at
ibi tenebantur educe̾t. si eñ uisti
illuc descendebant młto mag̃ ĩuisti
et sic̃ tradit auctoritas cũ iustos edu¬
xit iniquos ibi reliquit. Momordit
tũ ex quo tẽptauit xp̃m et uctus
est quẽ dũt pͥmũ hõiem tẽptasse

Expanded text:
am sint in inferno? Quod in inferno quotidie descendant aliqui daemonum, verisimile est, qui animas illuc cruciandas deducunt: et quod illic aliqui semper sint, alternatis forte vicibus, non procul est a vero, qui illic animas detinent atque cruciant. Quod autem animae malorum illuc descendant, atibi tenebantur educeret Si enim justi illuc descendebant, multo magis injusti; et sicut tradidit auctoritas, cum justos eduxit, iniquos ibi reliquit. Momordit tum ex quo tentavit Christum et victus fuit; quem dicunt primum hominem tentasse
Abbreviated transcription (Latin):
quot et roni angui st. płes ꝯstat eẽ
oñs sunr bonos et malos hoĩes ꝙͣ
boni angłi suit et cũ tot sint electiqs
augłi rom. et augli boni płes ait
qͣm mali. płesq sint hoĩes maliꝙ̃
boui. nõ est ambignũ ples ẽẽ bonos¬

Expanded text:
quot et boni angeli sunt, plures constat esse omnes simul bonos et malos homines quam boni angeli sint. Et cum tot sint electi quot angeli boni, et angeli boni plures sint quam mali, pluresque sint homines mali quam boni, non est ambigendum pl
Abbreviated transcription (Latin):
iusticie est. et ideo in mortał est
oĩo iusticiã. Hec ĩilla bĩtudine¬
eẽ desmet. s tał ac tanta erit ut
ꝑfeccõr et maior eẽ nõ possis for¬
tassis et alie tres uirtrtes prudẽ¬
cia sine ullo iam ꝑido erroris for¬
titudo sine molestia tolerandoꝵ
maloꝵ tẽꝑancia sine repugna¬
cõne libidinũ erũt in illa felicita¬
te ut prudẽcie ibisit utsm lonu
deo p̾ponere ł equare fortitudĩs
ei fumissime coħ̾ere tẽꝑãncie uł¬
io defectu noxio delectari. ꝙ u̾o

Expanded text:
iustitia est, immortalis est omnino iustitia nec in illa esse beatitudine desinet, sed talis ac tanta erit, ut perfectior et maior esse non possit. fortassis et aliae tres uirtutes, prudentia sine ullo iam periculo erroris, fortitudo sine molestia tolerandorum malorum, temperantia sine repugnatione libidinum erunt in illa felicitate: ut prudentiae sit nullum bonum deo praeponere uel aequare, fortitudinis ei firmissime cohaerere, temperantiae nullo def
Abbreviated transcription (Latin):
sapĩe. sobrietatem et prudẽtiam
docet iusticiã ⁊ u̾itatem. Sobrieta¬
tem uocat tẽꝑãciam. ⁊ u̾itatẽ uo¬
cat fortitudinẽ. hee iurtutes car¬
dinales dñr ut ait iesꝵ. quib in
hanc mortalitatẽ bñuiuitur et
pꝰ ad etñam uitã ꝑuenitur q̃ in xͦ

Expanded text:
 Sobrietatem et prudentiam docet, justitiam et veritatem. Sobrietatem vocat temperantiam, et veritatem vocat fortitudinem. Hae virtutes cardinales dicuntur, ut ait Hieron., quibus in hac mortalitate bene vivitur, et post ad
Abbreviated transcription (Latin):
sume eẽ sic. ciuitas dei illa ierłm cele¬
stis nõ meatu alicuiꝰ fiuuii t̾restris ab
illis celestib spĩtib redũdancius nrͣ
effiuere pleno .uii. uͥtutũ sp̃ualiũ
feruẽs meatu. si enĩ fluuiꝰ ripaꝵ
effusiore qͣdam sc̃ficaconũ uberta¬
te letificat. de inde sc̃ĩficatõnẽ expo
tutũ qͣs euu̾at ysaias dicens. spt̃ sa¬

Expanded text:
 capitis: Civitas Dei illa Hierusalem coelestis, non meatu alicujus fluvii terrestris ablillis coelestibus spiritibus redundantius videtur effluere, pleno septem virtutum spiritualium fervens meatu. Si enim fluvius ripareffusiore quadam sanctificationum ubertate laetificat! Deinde sanctificationem expontutum, quas enumerat Isaias dicens, c.
Abbreviated transcription (Latin):
iucacõis uindictam sustmeant. licita
ponsacione ħ intelligi d uͥ nõ fuit
⁊ sensus ⁊ ingał depresenti alicqͥn
rapu̾it puplica pña mulctetur ⁊ sñ
spe xiugii maneat. et si ip̃a eid̾ cͥmi¬
alii nõ negetur. apparet hanc fuisse
desponsatam sine pactione ꝯugali
depresenti et ideo nõ fuisse ⁊iugem
cui uiuente sponso alt̾i nubendi licẽ¬
cia nõ negatur. sunt eiĩ quedam
nmpcialia pacta de futuro ex quib
sponũ et sponse nocãtur non ex inde
ꝯiuges st̃ et est quedam pactio ⁊iu

Expanded text:
icationis quidem vindictam sustineant, licita ponsatione hoc intelligi debet, ubi non fuit consensus conjugalis de praesenti; alioquin rapuerit, publica poenitentia mulctetur, et sine spe conjugii maneat. Et si ipsa eidem crimialteri non negetur. Apparet hanc fuisse desponsatam sine pactione conjugali de praesenti, et ideo non fuisse conjugem, cui vivente sponso alteri nubendi licentia non negatur. Sunt enim quaedam nuptialia pacta de futuro, ex quibus sponsi et sponsae vocantur, nec exinde conjuges sunt. Et est pactio qu
Abbreviated transcription (Latin):
ifficile est mͥ fateort
hanc qõnem soluere p̃cipue cũ
mag̾ ex dictis scõꝵ referre ꝙͥ afferre.
optimus enũ lector est inquit hyłr.
in .i.li. de .tri. qui dictoꝵ intelligen¬
siam expectet. ex dictis pocius ꝙͣ ex¬
ponat et retulerit mag̃ qͣm attu¬
lerit. n cogat id iuuderi dictis ⁊tin̾i
deo sui cognicõem. dutisq eius pia
uen̾acõne famulemur. Inuestiget
ergo diligent̾ puis lector dictoꝵ rõ¬
uem dictoꝵ si forte dcõꝵ aliqͣm reꝑ¬
qõ aliqͣtenus explicari ualeat. ego
dileccõne que abutro ꝓcedit que nõ

Expanded text:
ifficilem mihi fateor hanc quaestionem, praecipue cum magis ex dictis sanctorum referre, quam afferre. Optimus enim lector est, inquit Hilar. in medio lib. 1 de Trin., qui dictorum intelligentiam expectat ex dictis potius quam imponat; et retulerit magis quam attulerit; neque cogat id videri dictis contineDeo sui cognitionem, dictisque ejus pia veneratione famulemur. Investiget ergo diligenter pius lector rationem dictorum, si forte dictorum aliqo aliquatenus explicari valeat. Ego dilectione quae ab utroque procedit; quae non
Abbreviated transcription (Latin):
ius intelligẽtia. si enĩ referatur ad
ad dileccõis eẽntiam inficiabile est.
si deꝰ ab et̾no dilexit repro

Expanded text:
is intelligentia. Si enim referatur ad ad dilectionis essentiam, inficiabile est. 5. Si Deus ab aeterno dilexit repro
Abbreviated transcription (Latin):
uidentur localit bomi a mał nũstio an¬
geloꝵ et ili ĩ uitam ducẽtur illi in
suppliciũ mittẽtur qui nc̃ simł mixti
¶ De uisticia et misericordia dei.

Expanded text:
dividentur localiter boni a malis ministerio angelorum, et isti in vitam ducentur, illi in supplicium mittentur, qui nunc simul mixti sunt. 3. De justitia et misericordia Dei.
Abbreviated transcription (Latin):
calipsi. drato de celo cadens secũ tra¬
xit tciam ꝑtem stellaꝵ qr lucifer u¬
le aliis maior nõ sõlus cecidit. s cũ eo
alii multi qui ei ĩ malitia ⁊ senserũt
eosq cadentes hĩ caliginosi aeris hĩ¬
fc̃m̃est ut sit nobis ex̾itatõis cã. uñ¬
sus rectores tenebraꝵ haꝵ ccͣ spũ ali

Expanded text:
calypsi, c. 12, draco de coelo cadens secum traxit tertiam partem stellarum, quia Lucifer ille aliis major non solus cecidit, sed cum eo alii multi qui ei in malitia consenserunt, eosque cadentes hujus caliginosi aeris habfactum est, ut sit nobis exercitationis caussu
Abbreviated transcription (Latin):
cidens eius ad cꝑ dici aliqͥd deus inupit
relatirie. Ex huis aꝑte ostenditur ꝙ
quedã de ded tempporalit̾ dñr relatĩe
ad creaturas sine inutacõne dĩuitatis
s nõsine mutacõne creature et ita ac¬
cidens est increatura ñ intreatore ⁊ ap¬
pellacõ q̃ creatura relatiue ad creatorẽ¬
dr̃ relatiua est ⁊ relacõem uotat que¬

Expanded text:
id Deus incipit relative. Ex his aperte ostenditur quod quaedam de Deo temporaliter dicuntur relative ad creaturas sine mutatione deitatis, sed non sine mutatione creaturae; et ita accidens est in creatura, non in Creatore; et appellatio qua creatura dicitur relative, ad Creatorem relativa est, et relationem
Abbreviated transcription (Latin):
re de deo dũr eiq temporalit̾ cõ¬
ueniũt sine sui ⁊mutacõne ⁊ rela¬
tiue dñr scd̾ accideus nõ eꝑ accidat dõ
latiue dr̃ ad creaturam sicrit dñs
sc̃s sit coeternus prĩ et filio dr̃ tñ
aliquid ex tẽpore ueluti hoc ip̃m ꝙ
deo. Nõ eiĩ sempit̾na creatura est cͦ
ille dũs est ergo dñm ẽẽ nõ sempiter¬

Expanded text:
temporaliter conveniunt sine sui mutatione: et relative dicuntur secundum accidens, non quod accidit Deo, lative dicitur ad creaturam, sicut Dominus cum sit coaeternus Patri et Filio, dicitur tamen aliquid ex tempore, veluti hoc ipsum qDeo, non enim sempiterna creatura est, cujus ille Dominus est. Ergo Dominum esse non sempiter
Abbreviated transcription (Latin):
refugiũ nr̃nisit cũ ad eũ refugmĩ
Nũquid tc̃ fit aliquid in euis nat᷑a
ꝙ añqͣm refug̾emꝰ ad eũ nõ erat.
su nobis ergo fit aliqͣ iutatõ qui
ad eum effugiendo efficimur me¬
liores in illo aut nulla. Sic ⁊ pat̾
nr̃ eẽ incipit cũ ꝑ eius gr̃am rege¬
melius. cũ filii euis efficim. siłr et il

Expanded text:
refugium nostrum fit cum ad eum refugimus. refugium nostrum fit cum ad eum refugimus. Numquid tunc fit aliquid in ejus natura quod antequam refugeremus ad eum non erat? In nobis ergo fit aliqua mutatio, qui ad eum refugiendo efficimur meliores; in illo autem nulla. Sic et pater noster esse incipit, cum per ejus gratiam regemelius, cum filii ejus efficimur. Simil
Abbreviated transcription (Latin):
dũs erat. qr utiq nõ intẽpore ẽẽ ce¬
ꝑunt. quid sendebit de hoĩe qui in
tempore fcs est cuiꝰ utiq dñs nõ erat
accidit deo et ut oĩs amoueatur ⁊¬
tron̾sia certe ut tuus dñs eẽt ł m̃s
qui modo eẽ ceꝑimus ex tẽpore ha¬
scd̾ accidens dicidm̃ nͥ qr ip̃uns nature
nicħ̾ accidit quo nutetur ut ei suit
atcidentia relatina que cũ aliqua
mutacõne reꝵ de quib dũr accidt̃.¬
as. Sicut amicus relatine dr̃ nõ eĩ
amitus dicatur. Nũmus uͥo cũ dr̃ pͥ
tium relatiue dr̃ nectũ mutanis est tũ
tociens diti relatine ut n cũ inupit
dici n cũ desinit aliquid in eiꝰ natura
ł forma qͥnũmꝰ est mutacõis fiat ꝙͣ¬
to fatilius de illa ĩ ⁊imutabili dei sb̃a
debeniꝰ acciꝑe ꝙ ita dicatur relatuit
aliquid ad creaturam ut qͣmiius tp̃ra¬
lit̾ incipiat dici nõ tñ ip̃i sub̾e dĩ ac
tidisse aliquid intelligatur. s illi c̾a¬
latinie. ad nos enĩ refertur. et tr̃e

Expanded text:
us erat, quae utique non in tempore esse coeperunt; quid respondebit de homine qui in tempore factus est, cujus utique Dominus non erat  ex tempore accidit Deo; et ut omnis amoveatur controversia, certe ut tuus Dominus esset vel meus, qui modo esse coepimus, ex tempore hasecundum accidens dici deum, nisi quia ipsius naturae nihil accidit, quo mutator, ut ea sint accidentia relatiua, quae cum aliqua mutatione rerum, de quibus dicuntur, accidunt? sicut amicus relatiue dicitur; neqamicus dicatur. nummus autem cum dicitur etium, relatiue dicitur, nec tamen mutatus est, cum  cum incipit dici, neque cum desinit, aliquid in ejus natura vel forma, qua nummus est, mutationis fiat; quanto facilius de illa incommutabili Dei substantia debemus accipere, ut ita dicatur relative aliquid ad creaturam, ut quamvis temporaliter incipiat dici, non tamen ipsi substantiae Dei accidisse aliquid intelligatur, sed illi crealative ad nos enim refertur; et tunc
Abbreviated transcription (Latin):
dit. s qr credit eũ gsificatũ et u̾m
dm̃. credit gͥ fides diũ mortuũ et
boĩem głificatum. Nõ gͥ fuit petro
tur. nec nob̃ ⁊̃ fides in hoc m̾etur ꝙ
si aliqua scrũtur q̃ credi

Expanded text:
 quia credit eum glorificatum, et verum Deum. Credit ergo fides Deum hominem, et hominem glorificatum. Non ergo fuit Petro tur. Nec nobis etiam fides in hoc meretur, Si aliqua sciuntur quae
Abbreviated transcription (Latin):
ocłis paticernebat. diñs enm fidem
passionis hũisse. nõ in eo ꝙy credebat
hoĩem pati. qr hoc uidebat. s ĩ eo qd̃
credebat dĩ eẽ qui patiebatur. Nou
eñ iurtus fidei erat cy credebat homo
tredebat. s ꝙ credebatur ẽẽ deus

Expanded text:
oculis pati cernebat, dicimus eum fidem passionis habuisse, non in eo quod credebat hominem pati, quia hoc videbat; sed in eo quod credebat Deum esse, qui patiebatur. Non enim virtus fidei erat, quod credebatur homo credebat; sed quod credebatu
Abbreviated transcription (Latin):
sione iudicans penitetem. oportet
simł dolere de omĩ crimine. scio eĩ
dũm ĩimicũ omĩ criminoso. qũo
ergo qui crimẽ resernat de alio re¬
ciꝑet ueniam siue amore dei ⁊se¬
q̃retur ueniã sine quo nemo uinꝙͣ
ĩuenit gr̃am. hostis enĩ dei est dum
conatur duc̾e. Recte enĩ penitens
quicquid sordis post purifitatõem
bap̃i cxit. oportet ut abluat saltẽ
lacrimis m̃tis. s satis durus est ciuꝰ
uientis dolorem ocłi nõ declarant. s
sciat se culpabilit̾ durũ qui defleti
dampna tẽꝑis ł mortẽ amici ⁊ dolo¬
rem pocĩ nõ oftendit uilacrimis ꝙ̃
si uere estis penitetes et nõ estis ir¬
ridentes nuitate uitã recociuamĩ
deo puĩani agis genua flectis et
rides sub sanuas dei pacĩam. Si pe¬
uitenciam agis penitet te. Si ñ pe¬
uitet te nõ es penitens. Si ergo pe¬
uites. cur fatis que male fecisti. si
.ii. Si ad huc facis certe nõ es peui¬
tens. Item ĩnocẽtirs. lꝰ. ãmouemꝰ
nõ discedatur ab alio.

Expanded text:
it; indicans poenitentem oportere simul dolere de omni crimine. Scio enim Dominum inimicum omni criminoso. Quomodo ergo qui crimen reservat, de alio recipiet veniam? sine amore Dei consequeretur veniam, sine quo nemo unquam invenit gratiam. Hostis enim Dei est, dum conatur ducere, recte enim poenitens quidquid sordis post purificationem contraxit, oportet ut abluat saltem lacrymis mentis. Sed satis durus est, cujus mentis dolorem oculi non declarant. Sciat itaque se culpabiliter durum, qui deflet dura damna temporis vel mortem amici, et doloresi vere estis poenitentes, et non estis irridentes, mutate vitam, reconciliamini Deo. Poenitentiam agis, genua figis, et rides: subsannas Dei patientiam. Si poenitentiam agis, poenitet te; si non poenitet te, non es poenitens. Si ergo poenitet, cur facis quae male fecisti? Si ; si adhuc facis, certe non es poenitens. Item Innocentius II: Admonemus non discedatur ab alio.
Abbreviated transcription (Latin):
nia ꝑfic̾e potuit .ui. expulsis. expu¬
lit aũt .uii. ut oĩa crimina simł eitiẽ¬
da doc̾et. legionẽ u̾o demonũ au auo
eititns nlłm reliquit de omib qui li¬
u̾atum possidet. oftendeus ꝙ si ⁊ pec¬
cata sint mille oportet de om̃ib pe¬
iutere. Nũqͣm aliquẽ sanauit dũs
quẽ oĩo nõ lib̾au̾it. totũ .n. hoĩem
sanauit insafbato. qr corpus ab

Expanded text:
proficere potuit sex expulsis; expulsit autem septem, ut omnia crimina simul ejicienda doceret. Legionem vero daemonum ab alio ejiciens, nullum reliquit de omnibus, qui liberatum possideret; ostendens quod etsi peccata sint mille, oportet de omnibus poenitere. Nunquam aliquem sanavit Dominus, quem non omnino liberavit. Totum enim hominem sanavit
Abbreviated transcription (Latin):
gincõem quo creatoris pͥmꝰ hõ
huisse creditur cognouit enĩ a
quo creatus fuerat nõ eo modo co¬
gnoscendi quo ex auditu solo ꝑci¬
pitur qũo acredentib absens qrit᷑
s quadam int̾iori asꝑiracõne qua
dei p̾sentiam ⁊tẽpiabatur nõ tñ ita
ecellent᷑ sicut poit hanc nitam scĩ
uisuri st̾. n ita in einginate qualit̃

Expanded text:
ionem quoque Creatoris primus homo habuisse creditur. Cognovit enim a quo creatus fuerat; non eo modo cognoscendi quo ex auditu solo percipitur, quo modo a credentibus absens quaeritur, sed quadam interiori aspiratione qua Dei praesentiam contemplabatur; non tamen ita excellenter sicut post hanc vitam sancti visuri sunt, neque ita in aen
Abbreviated transcription (Latin):
e impcialib pactis uͥ est sponsio
qͣm suspirauit sponsus dilatam.
que sponsa sitie qua mortuo spon

Expanded text:
e nuptialibus pactis, ubi est tantum sponsio quam suspiravit sponsus dilatam. 13. Quae sponsa sit vidua mortuo spon
Abbreviated transcription (Latin):
et p̾cipuus cultus est eius. Si gͦ coiat
mens hoĩs diũ cus ab eo capat fcã est
sapiens sit deus. nõ enĩ ꝑticipatõne
sui sapiens est sicut meus ꝓticipactõe
del. sic ⁊̃ dr̃ iusticia dei uõ solum iua q̃

Expanded text:
et praecipuus cultus ejus est. Si ergo colat mens hominis Deum cujus ab eo capax facta est, sapiens sit Deus. Non enim participatione sui sapiens est, sicut mens participatione Dei. Sic etiam dicitur justitia Dei non solum illa qua
Abbreviated transcription (Latin):
Di u̾o q̃ritur utrũ illa ĩformis bo¬
qualitas qua malus xp̃ianuisnꝰ
uniusa credit que bonus xp̃ianus
accedente caritate remaneat et fi¬
at uirtus an ip̃a eliminetur ⁊ ali¬
a qualitas succedat que uirtus
sit utrũlib sine ꝑiło dici potest.
michi tñ uidetur ꝙ illa caritas q̃
una fides qua id̃ ibemur cred̾e et
unũ et id̃ est cꝑ creditur acũctis fide¬
lib unde fides catholica dr̃ .i. uniu̾sa

Expanded text:
i vero quaeritur utrum illa informis qualitas, qua malus christianus universa credit quae bonus Christianus, accedente charitate remaneat et fiat virtus, an ipsa eliminetur, et alia qualitas succedat quae virtus sit; utrumlibet sine periculo dici potest. Mihi tamen videtur quod illa qualitas quae una fides, quia idem jubemur credere, et unum idemque est quod creditur a cunctis fidelibus. Unde fides catholica dicitur, id est,
Abbreviated transcription (Latin):
bitrant᷑ acclusam. s t̾gũsacõne dã¬
nabui in cod̾ loco uestigiũ uͥtunt
tes quo post̾ ĩgenitus ⁊ genitus eẽ
nis scripturis ingenitũ nusqͣm ĩue
tende sector qm̃ hoc noĩe ingenitꝰ¬
secure credipost᷑. st̾ ⁊ enĩq̃dam que ñ
tante st̃ religionis ⁊ auctoritatis ut
eis nos oporteat semꝑ ⁊ fitendo ac reci¬
piendo nseruire. ym silentio ptĩri que¬

Expanded text:
bitrantur occlusam: sed tergiversatione damnabili in eodem loco vestigium vertunt;tes: Quomodo possunt ingenitus et genitus esse nis Scripturis ingenitus nusquam invetende, lector, quoniam hoc nomine ingenitsecure credi possunt. Sunt etenim quaedam quae non tantae sunt religionis et auctoritatis, ut eis non oporteat semper confitendo ac recipiendo inservire, verum silentio aliqu
Abbreviated transcription (Latin):
am sufficient̾ demõstratũ cõe
uidetur. qũo oĩa dicãtur eẽ in
deo et deus in om̃ib ꝙͣ disceptacõ¬
nẽ qͣi incident᷑ suscepimus qr id iu¬
debatur postulare res cirea qͣm nr̃
u̾satur sermo disserebamꝰ enĩ de sci¬
encia siue sapĩa dei et cũ dic̾emus
dm̃ scire oĩa. q̃sitũ est utrũ pp̃ cogni¬
indeo. an alia rõne. ꝙ ħ dretiistrip¬
tura. hiꝰ ergo qõnis õccasio inp̾mis¬
sam nos deduxit disputacõem. ħ¬

Expanded text:
am sufficienter demonstratum esse videtur quomodo omnia dicantur esse in Deo, et Deus in omnibus; quam disceptationem quasi incidenter suscepimus, quia id videbatur postulare res circa quam noster versabatur sermo. Disserebamus enim de scientia sive sapientia Dei; et cum diceremus Deum scire omnia, quaesitum est utrum propter cogniin Deo an alia ratione hoc diceret Scriptura. Hujus ergo quaestionis occasio in praemissam nos deduxit disputationem.
Abbreviated transcription (Latin):
ita. Nullo sapiente hoĩe auctore fit
hõ def̾ior. tanta enĩ est ista culpa q̃
insapiẽtẽ hoĩem cad̾e nequit. est at̃
deus oĩ hoĩe sapiente p̾stancior mł¬
tominꝰ gͥ deoauctore fit hõ det̾ior.i
Nulto enĩ est p̾stancõr dei uolũtas ꝙͣ¬
hoĩs sapiẽtis. illo aũt auctore cũ dr̃
illo uolete dr̃. estergo uiciũ uolũta¬
tis quo est hõ detĩor ꝙ niciũ si longe
ab est adei uolũtate ut rõ docet aquo

Expanded text:
ita: Nullo sapiente homine auctore fit homo deterior; tanta enim est ista culpa quae in sapientem hominem cadere nequit: est autem Deus omni homine sapiente praestantior; multo minus ergo Deo auctore fit homo deterior. Multo enim est phominis sapientis est. Illo autem auctore cum dicitur, illo volente dicitur. Est ergo vitium voluntatis quo est homo deterior: quod vitium si longe abest a Dei voluntate, ut ratio docet, in quo