comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
domus uestra deserta, hoc & hic dicitur
fut habitatio eorum deserta & inta¬
bernaculis eorum nonsit quiinhabi¬
tet: Non sit qui in habit&: sed exnume¬
ro illorum: Nam loca illa omnia : & ho¬
ipsi per secuti sunt: & superdolorem
uulnerum meorum ad diderunt:
Quidergo peccauerunt siadõ
percussum persecuti sunt  quid animo
eorum imputatur malitia: namidin
xp̃ofactum est: quod o portebat: Pati
utiq uenerat & puniuit: perquem
passus est: Namiudas traditor puni¬
tus est & xp̃s crucifixus est: sed nos redemit
sanguine suo & puniuit illum depretio
suo. Proiecit enim precium argenti
quod ab illo dñs uenditus erat: nec cogno¬
uit precium quo ipse ad ño redemptus
erat : Factumest hoc iniuda: sed cum
uideamus mensuram quandam esse
retributionis in omnibus nec quenquã
posse permitti amplius seuire quam
acceperit potestatem: quo modo illi
addiderunt: aut quȩ est percussi oista¬
dñi nimirum expersona locutus est
eius unde corpus acceperat. undecarnẽ

Expanded text:
mus vestra deserta . Hoc et hic dicitur: Fiat habitatio eorum deserta, et in tabernaculis eorum non sit qui inhabitet. Non sit qui inhabitet, sed ex numero illorum. Nam loca illa omnia et hoipsi persecuti sunt, et super dolorem vulnerum meorum addiderunt. Quid ergo peccaverunt, si a Deo percussum persecuti sunt? Quid animo eorum imputatur? Malitia. Nam id in Christo factum est quod oportebat. Pati utique venerat, et punivit per quem passus est. Nam Judas traditor punitus est, et Christus crucifixus est; sed nos redemit sanguine suo, et punivit illum de pretio suo. Projecit enim pretium argenti quo ab illo Dominus venditus erat, nec agnovit pretium quo ipse a Domino redemptus erat . Factum est hoc in Juda. Sed cum videamus mensuram quamdam esse retributionis in omnibus, nec quemquam posse permitti amplius saevire quam acceperit potestate; quomodo illi addiderunt, aut quae est ista percussio Domini? Nimirum ex persona locutus est ejus unde corpus acceperat, unde carnem
Abbreviated transcription (Latin):
Nonglorier ego de uiribus meis: non inlittera
remaneã . Reprobem litteraturã. id est
homines delittera gloriantes: & desuis ui¬
ribus peruerse tamquã freneticos praesu¬
nentes. Reprobem tales. intrem in poten¬
tiam dñi: ut quando infirmussum. tunt
potenssim. Ut tu in me sis potens: qm̃
memorabor iustitiae tuae solius. Expł¬

Expanded text:
Non glorier ergo de viribus meis; non in littera Non glorier ergo de viribus meis; non in littera remaneam: reprobem litteraturam, id est homines de littera gloriantes, et de suis viribus perverse, tanquam phreneticos, praesumentes; reprobem tales, intrem in potentiam Domini, ut quando infirmus sum, tunc potens sim; ut tu in me sis potens, quoniam memorabor justitiae tuae solius.
Abbreviated transcription (Latin):
per ihm xp̃m facta est. Ipse enĩuenit ut legem
impleret. quando caritatẽ donauit: per quã
lex posset impleri. Plenitudo enĩ legis caritas.
Illi non habentes caritatẽ. id est non haben¬
tes sp̃m gratiae : qua caritas dĩ diffusa est
in cordibus nr̃is. per spm scm quidatus est¬
nobis: remanserunt gloriantes in littera.
Sedquia littera occidit. sp̃s autẽ uiuificat:
non cognoui ego litteraturã. & introibo in
potentiã dñi. Ideouersus iste sequenscon¬
firmat perficitq sententiã. ita ut eã figat
incordibus hõminũ : nec aliũ permittat om¬
nino in repere ulla exparte intellectum
Dñe memorabor iustitiae tuae solius. Oso¬
lius. Quid addidit solius : Rogouos suffice¬
ret memorabor iustitiae tuae solius. Inquit
prorsus ibi meã non cogito. Quid enĩ habes
qđ non accepisti : Si autẽ & accepisti. quid glori¬
aris quasi non acceperis : Iustitia tua solame
liberat. mea sola non sunt: nisi peccata.

Expanded text:
per Jesum Christum facta est. Ipse enim venit ut Legem per Jesum Christum facta est. Ipse enim venit ut Legem impleret, quando charitatem donavit, per quam Lex posset impleri. Plenitudo enim Legis charitas . Illi non habentes charitatem, id est, non habentes Spiritum gratiae, quia charitas Dei diffusa est in cordibus nnobis , remanserunt gloriantes in littera. Sed quia littera occidit; spiritus autem vivificat; non cognovi litteraturam, et introibo in potentiam Domini. Ideo versus iste sequens confirmat perficitque sententiam, ita ut eam figat in cordibus hominum, nec alium permittat omnino irrepere ulla ex parte intellectum. Domine, memorabor justitiae tuae solius. O solius! Quid addidit, solius? rogo vos. Sufficeret, memorabor justitiae tuae. Solius, inquit, prorsus: ibi meam non cogito: Quid enim habes quod non accepisti? Si autem et accepisti, quid gloriaris quasi non acceperis ? Justitia tua sola me liberat; mea sola non sunt nisi peccata.
Abbreviated transcription (Latin):
rexisset: uenit ipse helistus. Iam figurã por¬
tans dñi. qui seruũ suum cũ baculo tamquã
cum lege praemiserat. Uenit adiacentem
mortuum. posuit menbra sua super illum.
Ille infanserat. ille iuuenis erat: contraxi
& breuiauit quodã modo iuuentutis suae
magnitudinẽ. Paruulus factus. ut mortuo
congrueret. Mor tuus ergo surrexit: cũ
seuiuus mortuo co aptauit. & fecit dñs: qđ
non fecit baculus. Fecit gratia. qđ non fecit
littera. Illi ergo qui inbaculo remanserui
inlittera gloriantur: & ideo non uiuifican¬
tur. Ego autẽ degratia tua uolo gloriari
uiuus mortuo utresurgerẽ coaptauit.
ut iam egd non uiuerẽ. uiueret autẽ i ms
xp̃s. In ipsa gratia glorians. litte raturã
non cognoui. Idest homines delittera
prae sumentes a agratia resilientes. toto corde
inpotentia sua delittera gloriati sunt: ideo
adiunctã litterae gratiã non cognouerunt.
Nam lexpermorsendata est : gratia & ueritas

Expanded text:
rexisset, venit ipse Eliseus, jam figuram porrexisset, venit ipse Eliseus, jam figuram portans Domini, qui servum suum cum baculo, tanquam cum Lege, praemiserat; venit ad jacentem mortuum, posuit membra sua super illum. Ille infans erat; ille juvenis erat: contraxit et breviavit quodammodo juventutis suae magnitudinem, parvulus factus ut mortuo congrueret. Mortuus ergo surrexit, cum se vivus mortuo coaptavit: et fecit Dominus quod non fecit baculus; fecit gratia quod non fecit littera. Illi ergo qui in baculo remanserunt, in littera gloriantur, et ideo non vivificantur. Ego autem de gratia tua volo gloriari. vivus mortuo, ut resurgerem, coaptavit; ut jam non ego viverem, viveret autem in me Christus . In ipsa gratia glorians. litteraturam non cognovi: id est, homines de littera praesumentes, et a gratia resilientes, toto corde in potentia sua de littera gloriati sunt; ideo adjunctam litterae gratiam non cognoverunt. Nam Lex per Moysen data est; gratia et veritas
Abbreviated transcription (Latin):
remanebitis. Aegrieritis. iacentes non conuales¬
centes: delittera enĩ prae sumitis. Si enim
data esset lex quae posset uiuificare : om¬
nino exlege esset iustitia. Seddata est lex
ut reos uos faceret. rei facti timere tis.
Timentes indulgentiã peteretis. iam de
uiribus ur̃is non praesumeretis : delitcera
uos non extolleretis. Nam ipsa figura est
etiã qua heliseus primo admortuũ resusci¬
tandũ. baculũ misit perseruum. Mor tuus
filius uiduae hospitȩ ipsius. puntiatũ est ei
seruo suo dedit baculũ suũ. Uade inquit
pone super mortuũ: pesciebat propheta
quid ageret. Praecessit seruus. posuit bacu¬
lum super mortuũ: non surrexit mortuus.
Si enĩ data esset lex quae posset uiuificare :
uere ex lege esset iustitia. Non uiuificauit
lex perseruum missa. Et tamen ille misit
baculũ suũ per seruũ : qui postea secutus ui¬
uificauit. Namque cũ ille in fans non resur¬

Expanded text:
remanebitis; aegri eritis, jacentes, non convalesremanebitis; aegri eritis, jacentes, non convalescentes: de littera enim praesumitis. Si enim data esset lex quae posset vivificare, omnino ex lege esset justitia. Sed data est lex, ut reos vos faceret, rei facti timeretis, timentes indulgentiam peteretis, jam de viribus vestris non praesumeretis, de littera vos non extolleretis. Nam ipsa figura est etiam, quod Eliseus primo ad mortuum resuscitandum baculum misit per servum. Mortuus erat filius viduae hospitae ipsius; nuntiatum est ei, servo suo dedit baculum suum: Vade, inquit, pone super mortuum . Nesciebat Propheta quid ageret? Praecessit servus, posuit baculum super mortuum, non surrexit mortuus. Si enim data esset lex quae posset vivificare, vere ex lege esset justitia. Non vivificavit lex per servum missa; et tamen ille misit baculum suum per servum, qui postea secutus vivificavit. Namque cum ille infans non resur
Abbreviated transcription (Latin):
quinque porticibus piscina cingentibus
lanuidi iacebant. sed curari nonpoterant.
Vide quomodo manet littera conuincens
reum : non saluans iniquum. Illis enĩ quin¬
que porticibus. in figura quinq librorũ
prodebantur: potius quã sanabantur egro¬
ti. Quidergo. ibi tunc sanabat regrotũ
motus aquae : Piscina illa mota: descen¬
debat aegrotus &s sanabatur unus: quia
unitas. Quis quis alius adipsũ motum
descenderet: non sanabatur. Quomodo
cõmendabatur unitas corporis clamantis
a finibus terrae: alius non sanabatur. nisi
rursus mota fuisset piscina. Significabat
ergo piscinae motus perturbationẽ populi
inpiscina. Aqua ergo cincta porticibus
quinque. gens erat iudaea cincta lege.
Ot in porticibus egroti iacebant. & in
sola aqua turbata & mota: sanabantur.
Uenit dñs turbata est aqua. crucifixus est.
descendat ut sanetur aegrotus. Quid est
descendat : Humiliet se. Ergo qui cũq
amatis lit terã sine gratia. inporticibus

Expanded text:
quinque porticibus piscinam cingentibus quinque porticibus piscinam cingentibus languidi jacebant; sed curari non poterant . Vide quomodo manet littera, convincens reum, non salvans iniquum. Illis enim quinque porticibus, in figura quinque librorum, prodebantur potius quam sanabantur aegroti. Quid ergo ibi tunc sanabat aegrotum? Motus aquae. Piscina illa mota descendebat aegrotus, et sanabatur unus, quia unitas: quisquis alius ad ipsum motum descenderet, non sanabatur. Quomodo commendabatur unitas corporis clamantis a finibus terrae? Alius non sanabatur, nisi rursus mota fuisset piscina. Significabat ergo piscinae motus perturbationem populi in piscina. Aqua ergo cincta porticibus quinque, gens erat Judaea cincta Lege. Et in porticibus aegroti jacebant, et in sola aqua turbata et mota sanabantur. Venit Dominus, turbata est aqua, crucifixus est; descendat ut sanetur aegrotus. Quid est, descendat? Humiliet se. Ergo quicumque amatis litteram sine gratia, in porticibus
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i daretur credentibus. De haclittera
dicit alio loco. Littera occidit. sp̃sautẽ
uiuificat. Habes litterã: si praeuaricator
legis es. Quiper litterã inquit &s circũ¬
sionẽ prȩuaricator legis es. Nonnebene
cantatur &dicitur : Erueme demanu
legem praetereuntis & iniqui. Habes
lit teram. sed non imples litteram.
Vnde non imples litterã : Qm̃ qui prȩ¬
dicas non furandũ: furaris. Quidicis
non adulterandũ: adulteras. Qui
ab ominaris idola. sacrilegium facis. Nomen
enim dĩ peruos blasphematur ingentibus.
sicut scriptũ est. Quid tibi ergo profuit
littera quã non imples : Quare autem
non imples : Quia dete praesumis. Quare
non imples : Quia negotiator es: opera
tua extollis nescis netessariã esse gratiã
adiuuantis. ut impleatur praeceptũ iu¬
bentis. Ecce iussit ds̃. age quod iussit.
Incipis agere quasi exuiribus tius & cadis.
& manet superte littera puniens. non
Moyses quinque libros scripsit. Sed

Expanded text:
Christi daretur credentibus . De hac littera Christi daretur credentibus . De hac littera dicit alio loco: Littera occidit; spiritus autem vivificat . Habes litteram, si praevaricator legis es: Qui per litteram, inquit, et circumcisionem praevaricator legis es. Nonne bene cantatur et dicitur: Erue me de manu legem praetereuntis et iniqui? Habes litteram; sed non imples litteram. Unde non imples litteram? Quoniam qui praedicas non furandum, furaris; qui dicis non adulterandum, adulteras; qui abominaris idola, sacrilegium facis. Nomen enim Dei per vos blasphematur in Gentibus, sicut scriptum est . Quid tibi ergo profuit littera quam non imples? Quare autem non imples? Quia de te praesumis. Quare non imples? Quia negotiator es; opera tua extollis: nescis necessariam esse gratiam adjuvantis, ut impleatur praeceptum jubentis. Ecce jussit Deus; age quod jussit. Incipis agere quasi ex viribus tuis, et cadis; et manet super te littera puniens, non Moyses quinque libros scripsit: sed in
Abbreviated transcription (Latin):
Ipsius enĩ sumus figmentũ creati in xp̃o ihũ
in operibus bonis. Quomodo hoc ergo inue¬
nimus contra negotiatores idest deactu
gloriantes. denegotio: qđ neget otium
se extollentes inquietos potius quã bonos
operatores. Quia boni operatores illi sunt.
in quibus ds̃ operatur. Sic & nescio quam
litteratura inuenimus apud iudaeos
Dñs ad sit ut explicem uerbis qđ dignatus est
donare. ut corde conspiceremus Superbi
iudaeorũ praesumentiũ tamquã deuiribus
suis & deiustitia operũ suorũ gloriabantur.
Delege qđ ipsilegent acceperint. aliae gen¬
tes non acceperunt: in qua lege non degr̃a
gloriabantur. sed delittera. Lex enĩ sine
gratia littera sola est: manet ad coniuncen¬
dam iniquitatẽ non addandã salutem.
Quid enĩ ait apłs. Si enĩ data esset lex
quae posset uiuificare : omnino exlege
esset iustitaa. Sed conclusit scriptura
omnia subpeccato. ut promissio exfide ihũ

Expanded text:
Ipsius enim sumus figmentum, creati in Christo Jesu Ipsius enim sumus figmentum, creati in Christo Jesu in operibus bonis . Quomodo hoc ergo invenimus contra negotiatores, id est de actu gloriantes, de negotio quod neget otium se extollentes, inquietos potius quam bonos operatores; quia boni operatores illi sunt in quibus Deus operatur: sic et nescio quam litteraturam invenimus apud Judaeos. Dominus adsit ut explicem verbis, quod dignatus est donare ut corde conspicerem. Superbia Judaeorum praesumentium tanquam de viribus suis et de justitia operum suorum, gloriabatur de Lege, quod ipsi Legem acceperint, aliae gentes non acceperint; in qua Lege, non de gratia gloriabantur, sed de littera. Lex enim sine gratia, littera sola est: manet ad convincendam iniquitatem, non ad dandam salutem. Quid enim ait Apostolus? Si enim data esset lex quae posset vivificare, omnino ex lege esset justitia: sed conclusit Scriptura omnia sub peccato, ut promissio ex fide Jesu
Abbreviated transcription (Latin):
lit teraturã. Comodo concordent inuenire
difficile est: & tamen interpretũ diuersitas
forte sensum ostendit. non errorẽ inducit.
Quaeramus ergo & litteraturã quomodo
intelligamus. nesic offendamus grãmaticos:
quomodo paulo ante negotiatores. Quia
& grammaticus potest in arte sua honeste
uiuere. non periurare. non mentiri. Quae¬
ramus ergo litteraturã quã non cognouit
iste. incuius ore totadie laus dĩ est. Est
quaedam litteratura iudaeorũ. Ad illos enĩ
& hoc referamus ibi inueniemus qđ dictũ
est: quomodo cũ denegotiatoribus quarre¬
remus propter actus & scipera. Inuenimus
illam dici negotiationẽ de testandã quam notã¬
uit apostolus dicens. Ignorantes enĩ dĩ iustitiã
& suã uolentes constituere: iustitiae dĩ non
sunt subiecti. Contra quã dicit idem apłs.
Non exoperibus. neforte quis extollatur.
Quomodo ergo. numquid operabimur bo¬
num : Operabimur . sed ipso in nobis operante.

Expanded text:
litteraturam: quomodo concordent, invenire litteraturam: quomodo concordent, invenire difficile est; et tamen interpretum diversitas forte sensum ostendit, non errorem inducit. Quaeramus ergo et litteraturam quomodo intelligamus, ne sic offendamus grammaticos, quomodo paulo ante negotiatores: quia et grammaticus potest in arte sua honeste vivere; non pejerare, non mentiri. Quaeramus ergo litteraturam quam non cognovit iste, in cujus ore tota die laus Dei est. Est quaedam litteratura Judaeorum: ad illos enim et hoc referamus; ibi inveniemus quod dictum est. Quomodo cum de negotiatoribus quaereremus, propter actus et opera, invenimus illam dici negotiationem detestandam, quam notavit Apostolus dicens: Ignorantes enim Dei justitiam, et suam volentes constituere, justitiae Dei non sunt subjecti . Contra quam dicit idem Apostolus: Non ex operibus, ne forte quis extollatur. Quomodo ergo? Numquid non operabimur bonum? Operabimur; sed ipso in nobis operante:
Abbreviated transcription (Latin):
Merito & negotiũ dictum est quod
negat otium. Quantũ maliest qđ negat otium:
merito dñs expulit de templo illos quib dixit
Seriptũ est domus mea domusorationis uoca¬
bitur. Vos autẽ fecistis eã : domũ negotiati¬
onis. Id est: gloriantes deoperibus uestris.
Otium non quaerentes nec audientes contra
in uobis. & non de uestris operibus extollami¬
ni.Non audis uocem dicentis. Uenite ad me
om̃s qui laboratis & onerati estis. & ego uos
reficiam. Tollite iugum meũ superuos &
discite ame quia mitissũ & humilis corde
& inuenietis requiem animabus uestris.
Haec requies contra negotiatores
predicatur. Haec requies contra eos
quioderunt otium praedicatur: agendo
& iactando se deoperibus suis ut non longi¬
us quie scant in dõ. & tanto longius a gratia
resiliant : quanto magis desuis operibus ex¬
tolluntur. Sed est in quibusdam exemplari¬
bus. Qm̃ non cognoui litteraturam. Ubi
alii codices habent negotiationẽ: ibi alii

Expanded text:
Merito et negotium dictum est, quia Merito et negotium dictum est, quia negat otium. Quantum mali est, quod negat otium? Merito Dominus expulit de templo illos quibus dixit, Scriptum est, Domus mea domus orationis vocabitur; vos autem fecistis eam domum negotiationis ; id est, gloriantes de operibus vestris, otium non quaerentes, nec audientes contra in vobis, et non de vestris operibus extollamini? Non audis vocem dicentis: Venite ad me, omnes qui laboratis et onerati estis, et ego vos reficiam. Tollite jugum meum super vos, et discite a me, quia mitis sum et humilis corde; et invenietis requiem animabus vestris ? Haec requies contra negotiatores praedicatur, haec requies contra eos qui oderunt otium praedicatur, agendo et jactando se de operibus suis, ut non requiescant in Deo; et tanto longius a gratia resiliant, quanto magis de suis operibus extolluntur. 19. Sed est in quibusdam exemplaribus, Quoniam non cognovi litteraturam. Ubi alii codices habent, negotiationem; ibi alii,
Abbreviated transcription (Latin):
tio siue ab actu: siue negotium : discutiatur
quid sit. Qui enĩ negotiatores actuosi quasi
ex eo qđ agunt priesumunt. opera sua laudas
non perueniunt ad gratiamdĩ. Ergo contra
illam gratiã sunt negotiatores. quã cõmen¬
dat hic psalmus. Illam enĩ gratiã cõmendat:
ut nemo desuis operibus glorietur. Quo mod
quodam loco dicitur. Medici non resuscita¬
bunt: deserere debent homines medicinã
Sed quid est hoc : Sub isto nomine intelligui¬
tur superbi pollicentes salutẽ hominibus.
cum dñi sit salus. Quo modo ergo contra
medicos idest superbos salutis pollicitatores
uigilat hoc qđ dictũ est: totadie salutẽ tia
Sic̃ contra negotiatores. id est quide acti
suo a operibus gaudent: uigilat qđ dictũ
est. Os meũ enuntiauit. iustitiã tuam:
id est non meã. Qui sunt negotiatores:
id est quasi de actu suo sibi placentes.
Qui ignorantes dĩ iustitiã & suã uolentis
constituere : iustitiae dĩ non sunt subiel

Expanded text:
sed sive ab actu, sive a negato otio, discutiatur sed sive ab actu, sive a negato otio, discutiatur quid sit. Qui enim negotiatores actuosi, quasi ex eo quod agunt praesumunt, opera sua laudant, non perveniunt ad gratiam Dei. Ergo contra illam gratiam sunt negotiatores, quam commendat hic psalmus. Illam enim gratiam commendat, ut nemo de suis operibus glorietur. Quomodo quodam loco dicitur, Medici non resuscitabunt ; deserere debent homines medicinam? Sed quid est hoc? Sub isto nomine intelliguntur superbi, pollicentes salutem hominibus, cum Domini sit salus. Quomodo ergo contra medicos, id est superbos salutis pollicitatores, vigilat hoc quod dictum est, Tota die salutem tuam: sic contra negotiatores, id est, qui de actu suo et operibus gaudent, vigilat hoc quod dictum est, Os meum enuntiabit justitiam tuam, id est non meam. Qui sunt negotiatores, id est quasi de actu suo sibi placentes? Qui ignorantes Dei justitiam, et suam volentes constituere, justitiae Dei non sunt subjecti .
Abbreviated transcription (Latin):
dinem timens sortilogum consulam: ut
quaerã quid faciã contra caelum ut optem
pauperibus famem quo possim uendere qđ
seruaui : ad hoc me adducis. Sed non ea
faciunt inquis agricolȩ boni. nec illa negotiatore
boni. Quid enĩ iam & filios habere malum est
quia quando eis caput dolet male: & infideles
matres ligaturas sacrilegas & incantationes
quaerunt. Ista hominũ non rerũ peccata sunt
potest mihi hoc dicere negotiator. Quaere
ergo episcope quemadmodum intelligas
negotiationes quas legisti in psalterio. neforo
tunmm intelligas: & mea negotiatione prohi¬
beas. Mone ergo quemadmodũ uiuã: sibene
bene mihierit. Vnum tamenscio. quia sima¬
lus fuero non negotiatio mihi facit: sed iniqui¬
tasmea. Quando uerũ dicitur: non est quodi
contra dicatur. Quaeramus ergo quas dixerii
negotiationes : quasuere quinon cognouit.
tota die laudat dm̃. Negotiatio & ingreca
lingua ab actu dicitur & in latina. Negotia

Expanded text:
dinem timens sortilegum consulam, ut dinem timens sortilegum consulam, ut quaeram quid faciam contra coelum; ut optem pauperibus famem, quo possim vendere quod servavi? ad hoc me adducis? Sed non ea faciunt, inquis, agricolae boni. Nec illa negotiatores boni. Quid enim, etiam et filios habere malum est, quia quando eis caput dolet, malae et infideles matres ligaturas sacrilegas et incantationes quaerunt? Ista hominum, non rerum peccata sunt. Potest mihi hoc dicere negotiator. Quaere ergo, Episcope, quemadmodum intelligas negotiationes quas legisti in Psalterio; ne forte tu non intelligas, et me a negotiatione prohibeas. Mone ergo quemadmodum vivam: si bene, bene mihi erit; unum tamen scio, quia si malus fuero, non negotiatio mihi facit, sed iniquitas mea. Quando verum dicitur, non est quod contradicatur. 18. Quaeramus ergo quas dixerit negotiationes, quas vere qui non cognovit, tota die laudat Deum. Negotiatio et in graeca lingua ab actu dicitur, et in latina a negato otio:
Abbreviated transcription (Latin):
emptor repelleretur & non potius omnes
accurrerent : quia plus fidem quã mercedẽ
diligerent. Hoc ergo inquis me mone ne
mentiar. neperiurem. non ut habeã negotiũ:
unde me transigo. Quo enĩ uocas. quando
hinc reuocas: forte ad artẽ aliquã. Ero
sutor caltiamenta fatiã hominibus. Men¬
daces enĩ ipsi non sunt : Per iuri & ipsi non
sunt : Nonne locatis ab alio caltiamentis.
cum acceperint abalio practiũ. dimitcunt
quod fatiebant. & suscipiunt alteri facere.
& fallunt eũ cui promiserant citose facturos:
Non sepe dicunt hodie facio. hodie impleo:
Deinde in ipsa sutura tantas fraudes non
faciunt. Faciunt ista & dicunt ista: sed
ipsi mali sunt. non ars quã profitentur.
Omnes ergo artifices mali : dnt̃ nontimen¬
tes uel prolucro uel protimore damni.
aut egestatis. mentiuntur periurant: non
est continua lausdĩ in eis. Quo modo ergo
reuocas a negotiatione: an ut sim agricola
& aduersus dm̃ tonantẽ murmurẽ. ut gran¬

Expanded text:
emptor repelleretur, et non potius omnes emptor repelleretur, et non potius omnes accurrerent; quia plus fidem quam mercem diligerent. Hoc ergo, inquit, me mone ne mentiar, ne perjurem; non ut abjiciam negotium unde me transigo. Quo enim vocas, quando hinc revocas? Forte ad artem aliquam? Ero sutor; calceamenta faciam hominibus. Mendaces enim et ipsi non sunt? perjuri et ipsi non sunt? Nonne locatis ab alio calceamentis, cum acceperint ab alio pretium, dimittunt quod faciebant, et suscipiunt alteri facere, et fallunt eum cui promiserant cito se facturos? nonne saepe dicunt: Hodie facio, hodie impleo? Deinde in ipsa sutura tantas fraudes non faciunt? Faciunt ista, et dicunt ista; sed ipsi mali sunt, non ars quam profitentur. Omnes ergo artifices mali Deum non timentes, vel pro lucro, vel pro timore damni aut egestatis mentiuntur, perjurant; non est continua Dei laus in eis. Quomodo ergo revocas a negotiatione? An ut agricola sim, et adversus Deum tonantem murmurem, ut gran
Abbreviated transcription (Latin):
Quando autem pro pretiis rerum
quas uendis non solum mentiris: uerũ
etiam falsum iuras. quomodo inore
tuo totadie lausdĩ: Quando si
xp̃ianus es etiam ex ore tuo blasphe¬
matur nomendĩ. ut dicatur ecce
quales sunt xp̃iani : Ergo si propte¬
rea iste tota die laudem dĩ dicit quia
non cognouit negotiationes : corri¬
gant se xp̃iani. non negouentur:
Sed ait mihi negatiator. Ecce ego affero ex
longinquo merces adea loca inquib non sunt.
ea quae at tulero: unde uiuam tamquã mer¬
cedem laboris mei peto. ut carius uendam
quam emero. Vnde enĩ uiuam cũ scriptũ sit.
dignus est enĩ operarius mercede sua: Sed
agitur demendatio. deperiurio. hoc uitumei
est: non negotiationis. Neque enĩ non si uel¬
lem possem agere sine isto uitio. Nonergo
meã culpã auctor adnegotiũ transfero. sed
simentior : egomentior non negotiũ. Possem
enĩ dicere tanto emi. sed tanto uendam: si
placet eme. Non enĩ istam ueritatẽ audiens

Expanded text:
Quando autem pro pretiis rerum Quando autem pro pretiis rerum quas vendis, non solum mentiris, verum etiam falsum juras; quomodo in ore tuo tota die laus Dei? quando si christianus es, etiam ex ore tuo blasphematur nomen Dei , ut dicatur: Ecce quales sunt Christiani! Ergo, si propterea iste tota die laudem Dei dicit, quia non cognovit negotiationes, corrigant se Christiani; non negotientur. Sed ait mihi negotiator: Ecce ego affero quidem ex longinquo merces ad ea loca in quibus non sunt ea quae attulero, unde vivam, tanquam mercedem laboris mei peto, ut carius vendam quam emerim. Unde enim vivam, cum scriptum sit: Dignus est operarius mercede sua ? Sed agitur de mendacio, de perjurio. Hoc vitium meum est, non negotiationis: neque enim non, si vellem, possem agere sine isto vitio. Non ergo meam culpam actor ad negotium transfero: sed si mentior, ego mentior, non negotium. Possem enim dicere: Tanto emi, sed tanto vendam; si placet, eme. Non enim istam veritatem audiens
Abbreviated transcription (Latin):
crassior. tenebrȩ profundiores: corpo¬
ris dolor. putredo uermium . Nec sic
inipsa putredine defecit alaudibus dĩ.
foris in nocte : qui intus exultabat indie
Namque uxori persuadenti blasphemiã
& cõmittenti animã ipsius male suadenti
miserae: tamquã umbrae nocturnae :
locuta es inquit tamquã una ex insipien
percepimus demanu dñi. mala non susti¬
neamus : Laudabimus indie. deficiemus
in nocte: Tota die. id est cum sua nocte
salutem tuã. Qm̃ non cognoui negotia¬
tiones. Ideo inquit tota die salutem tuã
qm̃ non cognoui negotiationes. Quae
sunt istae negotiationes: Audiant pego¬
tiatores & mutent uitam. & si fuerunt :
non sint. Non cognoscant. quod fueruns
obliuiscantur. Postremonon ad probes:
non laudent. Improbent. damnent.:
mutentur. si peccatũ est negotiatio.
Hinc enĩ auiditate nescio qua adqui¬
rendi onegotiator. quando damnum
passus fueris blasphemas. & nonerit
inte quod dictũ est: tota die laudẽ tuã.

Expanded text:
crassior, tenebrae profundiores, corpocrassior, tenebrae profundiores, corporis dolor, putredo vermium; nec sic in ipsa putredine defecit a laudibus Dei foris in nocte, qui intus exsultabat in die. Namque uxori persuadenti blasphemiam, et committenti animam ipsius, male suadenti miserae tanquam umbrae nocturnae, Lopercepimus de manu Domini, mala quare non sustinebimus ? Laudavimus in die, deficiemus in nocte? Tota die, id est cum sua nocte, salutem tuam. 17. Quoniam non cognovi negotiationes. Ideo, inquit, tota die salutem tuam, quoniam non cognovi negotiationes. Quae sunt istae negotiationes? Audiant negotiatores, et mutent vitam; et si fuerunt, non sint; non cognoscant quod fuerunt, obliviscantur: postremo, non approbent, non laudent; improbent, damnent, mutentur, si peccatum est negotiatio. Hinc enim aviditate nescio qua acquirendi, o negotiator, quando damnum passus fueris, blasphemabis; et non erit in te quod dictum est: Tota die laudem tuam.
Abbreviated transcription (Latin):
batur. Factum est uespere & factum
est mane: dies unus. Ergo dies totus.
cum sua nocte est. Nox enĩ diei seruit.
non dies nocti. Quic quid facis incarne
mortali. iustitiae debet seruire.
Quic quid facis exprȩcepto dĩ non propter
emolumenta carnis fiat: nedies seruiat
tamquã tempore diurno. In aduersis.
tam quam tempore nocturno. Tota
tamen die laudemdĩ ut non frustra can¬
taueris: benedicam dñm in omni tẽpore.
semper laus eius in ore meo. Saluis filiis.
pecoribus. familia. omnire sua. ⁊ oblau¬
labat dñm. hoc quasi diurno tẽpore.
Damna uenerunt : orbitas irruit.
periit quod seruabatur : obierunt
die laudem tuam. Numquid post
aliud diurnũ tempus ubi lȩtabatur
qui factus est illius quasi lucis hoc est
prosperitatis occasus est. defecit alau¬
ubusdĩ : Nonne dies erat in corde
unde fulgebatur : Dñs dedit dñs abstulit̾.
sicut dño placuit ita factũ est: sit nomen
uespertinũ erat tempus. Uenit & nox

Expanded text:
batur? Factum est vespere, et factum batur? Factum est vespere, et factum est mane dies unus . Ergo dies totus cum sua nocte est; nox enim diei servit, non dies nocti. Quidquid facis in carne mortali, justitiae debet servire; quidquid facis ex praecepto Dei, non propter emolumenta carnis fiat, ne dies serviat tanquam tempore diurno; in adversis, tanquam tempore nocturno: tota tamen die laudem Dei dic, ut non frustra cantaveris, Benedicam Dominum in omni tempore; semper laus ejus in ore meo . Salvis filiis, pecore, familia, omni re sua, Job laudabat Deum; hoc quasi diurno tempore: damna venerunt, orbitas irruit, periit quod servabatur, obierunt qdie laudantem. Numquid post illud diurnum tempus ubi laetabatur, quia factus est illius quasi lucis, hoc est prosperitatis occasus, defecit a laudibus Dei? Nonne dies erat in corde, unde fulgebat, Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit, ita factum est: sit nomen vespertinum erat tempus: venit et nox
Abbreviated transcription (Latin):
tis damnes : quis quam tibi dic& in uste
fecisti esses plane etiam sic iustus &
omnis ess& istilius tua sed qui libe¬
rasti & ipsum peccatorem iustifican¬
adicum super omnem laudem tuam
quia quod iustus sum: suustus sum
iustitutua est inine non mea: Tuenim
iustificas impium: Os meum enuntia¬
bit iustitiam tuã totidie salutem tuã q¬
Quid est salutem tuam: Dñi est salus.
Nemo sibi usurpet quiast saluu facit.
Dñi est salus. Non se saluum perse
quis quã facit. Dñi est salus. Uana sa¬
lus hominis. Tota die salutem tuam. Toto
tempore aliquid aduersi est: praedica
salutem dñi. Aliquid prosperi est: prȩ¬
dica salutem dñi. Nepraedices inpros¬
peris. & obmutescas in aduersis. Alioquin
non erit qđ dictũ est: totadie. Tota enĩ
dies. cum sua nocte est. Numquid quan¬
do dicimus triginta dies uerbi causa tran¬
sierunt. & non dicimus & noc tes.e
Nonne in ipso nomine dierũ includi¬
mus noctes : Est ingenesi quid dice¬

Expanded text:
tis damnes, quisquam tibi dicet: Injuste tis damnes, quisquam tibi dicet: Injuste fecisti? Esses plane etiam sic justus, et omnis esset ista laus tua; sed quia liberasti et ipsum peccatorem justificanadjiciam super omnem laudem tuam, quia et quod justus sum, si justus sum, justitia tua est in me, non mea; tu eniificas impium . Os meum enuntiabit justitiam tuam; tota die salutem tuaQuid est, salutem tuam? Domini est salus . Nemo sibi usurpet quia se salvum facit: Domini est salus. Non se salvum per se quisquam facit: Domini est salus, vana salus hominis . Tota die salutem tuam: toto tempore. Aliquid adversi est; praedica salutem Domini: aliquid prosperi est; praedica salutem Domini. Ne praedices in prosperis, et obmutescas in adversis; alioquin non erit quod dictum est, tota die. Tota enim dies cum sua nocte est. Numquid quando dicimus, Triginta dies, verbi causa, transierunt, non dicimus et noctes? nonne et in ipso nomine dierum includimus noctes? In Genesi quid dice
Abbreviated transcription (Latin):
nondum erat liudatus. in eo quod susci¬
tauit carnem inuitamaeternam:
Ste ergo istalaus adiecta perresurrec¬
uocem intelligamus super omnem
liudem prȩteritam Sic hoc & recte
intelligemus : Quid tu forte peccata
quid ti mebas committi animam tu
qui in ipso solo sperabas ut ab illa pri¬
ma illa ciptiuitate liberireris quide
iustitia tua non prȩsumebis: sed degrads¬
A illius quam commendit hic psilmus
Quid tuadicies aliquid super omnẽ
laudem di : Adicio inquit uideamus
quid adicut: Poss& esse omnis laustu
& nihil omnino deesse uideretur ad
laudem tuam : qui& nihil deeẽt si
damnires omnes iniquos: Nonenin
noness& magna laus dĩ iustitia i pia
quamiqui damnantur : Mignalaus
est fecisti hominem de disti i liberũ
tustia nihil non fecisti: nemo est quiat
amplius exigit : Peccauit. factum est
genus humanum tamquam massa
peccatorum profluens depeccatorb
Quidergotu simas samistam iniquita¬

Expanded text:
nondum erat laudatus in eo quod suscinondum erat laudatus in eo quod suscitavit carnem in vitam aeternam. Sit ergo ista laus adjecta per resurrecvocem intelligamus super omnem laudem praeteritam: sic hoc et recte intelligimus. Quid, tu forte peccator, qui timebas committi animam tuam, qui in ipso solo sperabas, ut a prima illa captivitate liberareris, qui de justitia tua non praesumebas, sed de gratia illius quam sommendat hic psalmus; quid, tu adjicies aliquid super omnem laudem Dei? Adjiciam, inquit. Videamus quid adjiciat. Posset esse omnis laus tua, et nihil omnino deesse videretur ad laudem tuam, quia et nihil deesset, si damnares omnes iniquos. Non enim non esset magna laus Dei justitia ipsa qua iniqui damnantur: magna laus esset. Fecisti hominem, dedisti ei liberum tiasti; nihil non fecisti, nemo est qui a te amplius exigat. Peccavit; factum est genus humanum tanquam massa peccatorum, profluens de peccatoribus ; quid ergo, tu si massam istam iniquita
Abbreviated transcription (Latin):
fecerat caecum. & cum eidisplicer&
committeretur anima ipsius. Siergo
nemotibi tribulando persua serit
nemo extorserit ut tibi displiceat ds̃
in his quie piteris. aut ut oderis homi¬
nes perquos pateris : Non committi¬
tur animatua securus dicis quod
sequitur: Ego autem sempersperabo
& adicim super omnem liudem tuam
Quid est hoc mouerenos deb& : Adiciam
super omnem laudem tuam: Per¬
fectiorem facturus es laudem di: Est
aliquid quod superadiciatur: Sium
omnis illa lius est : tu quid adiecturas
es  laudan  ᷤ est ds̃ in omnibus bonis
factissus: in omnicreatura sua inom¬
niinstitutione rerum omnium. in
gubernatione : & regimine saeculorũ :
inordine temporumꝰ: ineminentia
cili: infecunditate terrarum: in cir¬
cum fusione maris: in omni prȩpollen¬
tia mscentis ubique creaturie: In ipsis
filus hominum: indinda lege in libe¬
randis suis acaptiuitate aegyptiorũ:
& ceteris omnibus miribilibus suis: suis

Expanded text:
fecerat caecum; et cum illi displiceret, fecerat caecum; et cum illi displiceret, committeretur anima ipsius. 15. vers. 14. Si ergo nemo tibi tribulando persuaserit, nemo extorserit ut tibi displiceat Deus in his quae pateris, aut ut oderis homines per quos pateris, non committitur anima tua; ssequitur: Ego autem semper in te sperabo, et adjiciam super omnem laudem tuam. Quid est hoc? Movere nos debet, adjiciam super omnem laudem tuam. Perfectiorem facturus es laudem Dei? est aliquid quod superadjiciatur? si jam omnis illa laus est, tu quid adjecturus es? Laudatus est Deus in omnibus bonis factis suis, in omni creatura sua, in omni institutione rerum omnium, in gubernatione et regimine saeculorum, in ordine temporum, in eminentia coeli, in fecunditate terrarum, in circumfusione maris, in omni praepollentia nascentis ubique creaturae, in ipsis filiis hominum, in danda lege, in liberandis suis a captivitate Aegyptiorum, et caeteris omnibus mirabilibus suis:
Abbreviated transcription (Latin):
& non circum ciso corde & iuribus: uos
semper restitistis spũi scõ. Quam
accensa iracundia. quam uehemens ad¬
uersus inimicos: commissa tibi uidetur
inima ipsius: absit: Salutem ipsorum
requirebit: freneticos male sȩuientes
uerbis ligibit : nam uide quia nonerait
comiissa anima ipsius. non solum
contradm̃ sed nec contraipsos. dñe in¬
quit ihũ accipe spm̃meum Non ei
displicuit ih̃s qui passus erit lapidatio¬
nem prouerbo ipsius: Nonergo erat
commissa anima ipsius contra dm̃:
Item dixit : dp̃e nestitius illis hoc delic¬
tum : Nonerat commissi anima eius
nec contrainimicos suos: Induantur
confusione & uerecundia qui cogitant.
mihimala : Hoc enim quaerunt omnes
quime tribulantimila mihi quaerunt
Quie mila quaerebat etiam mulier illa
quindo suggesiit dic aliquid in dm̃ &
morere Rillauxor tobi quie ait
marito: ubi sunt iustituetuae. ad hoc
dicebat ut displicer& illids̃ qui illum

Expanded text:
et non circumcisi corde et auribus, vos et non circumcisi corde et auribus, vos semper resistitis Spiritui sancto. Quam accensa iracundia, quam vehemens adversus inimicos! Commissa tibi videtur anima ipsius. Absit. Salutem ipsorum requirebat; phreneticos male saevientes verbis ligabat. Nam vide quia non erat commissa anima ipsius, non solum contra Deum, sed nec contra ipsos: Domine, inquit, Jesu, accipe spiritum meum. Non ei displicuit Jesus, quia passus erat lapidationem pro verbo ipsius; non ergo erat commissa anima ejus contra Deum. Item dixit, Domine, ne statuas illis hoc delictum : non ergo erat commissa anima ejus, nec contra inimicos suos. Induantur confusionem et verecundiam, qui cogitant mihi mala. Hoc enim quaerunt omnes qui me tribulant; mala mihi quaerunt. Quae mala quaerebat etiam mulier illa, quando suggessit: Dic aliquid in Deum, et morere . Et illa uxor Tobiae, quae ait marito: Ubi sunt justitiae tuae ? Ad hoc dicebat, ut displiceret illi Deus, qui illum
Abbreviated transcription (Latin):
confundantur & deficunt committen¬
tes animam meam: Confundintur &
deficiant: Multum enim deiustitia sua
prȩsumunt: ergo confundantur: hoc
lis expedit ut peccata sua cognoscant
unde confundintur & deficianti male
enim deuiribus suis prȩsumebant & ipsi
defectidicant: quando infirmor tunc
potens sum: N ipsi defecti dicant: ne
abicias me intempus senectutis: Bonã
ergo illis optauit ut confundantur
demalis suis & deficiant a peruersis uirib:
suis: & tunc iam defecti & confusi quę raont
in luminatorem a confusione & refectorẽ
adefectione Deniq uide quid sequitur
Induantur confusione & uerecundia
qui cogitant mihi mila: Confusionem
& uerecundiam : Confusionem de mala
conscientia uerecundiam propter
modestiam: fut hoc inillis & bonierunt:
non tibi uidetur sȩuire: utinam exaudi¬
aturpro illis: nam sȩuire uidebatur &
stephanus quando ore flammanti
uerbuilla uculabatur: Dura ceruice

Expanded text:
Confundantur et deficiant committenConfundantur et deficiant committentes animare meam. Confundantur et deficiant: multum enim de justitia sua praesumunt; ergo confundantur. Hoc illis expedit ut peccata sua cognoscant, unde confundantur et deficiant, male enim de viribus suis praesumebant; et ipsi defecti dicant, Quando infirmor, tunc potens sum ; et ipsi defecti dicant, Ne abjicias me in tempus senectutis. Bonum ergo illis optavit, ut confundantur de malis suis, et deficiant a perversis viribus suis; et tunc jam defecti et confusi quaerant illuminatorem a confusione, et refectorem a defectione. Denique vide quid sequitur: Induantur confusionem et verecundiam, qui cogitant mihi mala. Confusionem et verecundiam: confusionem de mala conscientia; verecundiam propter modestiam. Fiat hoc in illis, et boni erunt. Non tibi videatur saevire: utinam exaudiatur pro illis! Nam saevire videbatur et Stephanus, quando ore flammanti verba illa jaculabatur: Dura cervice,
Abbreviated transcription (Latin):
ricator adcor: non committatur amima
uia : Potentior est multum
uibellum in dixisti . Quanto grandiores
uipides in caelum miseris. tantote fortior
fuina pressura est. Redi potius. agnosce
e ds̃ est quitibi displic&: erubescetu. tibi
isplice: nihilboni ficeres nisi illebonus
ss& Flihil mali pitereris nisi illeiustus
s& : Euigila ergo inhanc uocem dñs
edit dñs ibstulit sicut dño placuit ita
sictum est: sit nomen dm̃ibenedictum:
nustierint qui iuxta iob putrescentem
sin sedebant : & timen ille recipiendus
ligellabatur illis pumendis parceba¬
ur : Ouic quid ergo tribulationis tibi
icꝑderit : quicquid in sultationis. non
ommittatur animatua non commit¬
utur: Non solum contradm̃. sed nec
ontraeos ipsos quitibi ista faciunt: Si
enim uel ipsos odio habueris & contra
llos commissi est anima tua prorsus
ligratias age proistis ora Forteenim
doritio proipsis est: Ista quam audisti

Expanded text:
ricator, ad cor ; non committatur anima ricator, ad cor ; non committatur anima tua. Potentior est multum cui bellum indixisti. Quanto grandiores lapides in coelum miseris, tanto te fortior ruina pressura est. Redi potius; agnosce te. Deus est qui tibi displicet: erubesce; tu tibi displice. Nihil boni faceres, nisi ille bonus esset; et nihil mihi patereris, nisi ille justus esset. Evigila ergo in hanc vocem: Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit ita factum est: sit nomen Domini benedictum . Injusti erant qui juxta Job putrescentem sani sedebant ; et tamen ille recipiendus flagellabatur, illis puniendis parcebatur. Quidquid ergo tribulationis tibi acciderit, quidquid insultationis, non committatur anima tua; non committatur, non solum contra Deum, sed nec contra eos ipsos qui tibi ista faciunt. Si enim vel ipsos odio habueris; et contra illos commissa est anima tua. Prorsus illi gratias age; pro istis ora. Forte enim et oratio pro ipsis est ista quam audisti:
Abbreviated transcription (Latin):
quae prȩsentia sunt : & timens ctiam
prospera saeculi: Nec alicubi securus niss
in promissis di: & illi: Manducemus
& bibamus cras enim moriemur. Quid
ais repete : Manducemus inquit & biba
mus: agequid postea dixisti : Cras enim
moriemur: terruisti non seduxisti
Plane hoc ipsum quod postea dixisti.
incussisti mibi timorem ne tibi consentuã
Cras enim moriemur dixisti: & preneces¬
sitate manducemus &bibamus : Cum
enim dixis ses minducemus & bibi mus
adiunxisti crasenim moriemur: Audi
contra ame. immo ieiunemus & oremus
Cras enimmorimur : hancuiam tenens
artam & angustam : tam quam prodigiũ
factus sum multis s& tuadiutor fortis
contra dm̃ a quo ficta est: Uel quia es
qua e contra illum clames ingrata es.
Redi ergo ad confessionem infirmita¬
tis tuae. implora medicimanum: non
tibi uideantur felices. qui florent ad
tempus: Tucastigaris illis parcitur ⁊
forte tibi castigato &emendito filiohere¬
ditas reseruatur: Rediergo redi prȩua¬

Expanded text:
quae praesentia sunt, et timens etiam quae praesentia sunt, et timens etiam prospera saeculi, nec alicubi securus nisi in promissis Dei. Et illi: Manducemus et bibamus; cras enim moriemur . Quid ais? repete. Manducemus, inquimus. Age; quid postea dixisti? Cras enim moriemur. Terruisti; non seduxisti Plane hoc ipso quod postea dixisti, incussisti mihi timorem ne tibi consentiam. Cras enim moriemur, dixisti; et praecessit, Manducemus et bibamus. Cum enim dixisses, Manducemus et bibamus; adjunxisti, Cras enim moriemur. Audi contra a me: Imo jejunemus et oremus; cras enim moriemur. Hanc viam tenens arctam et angustam, tanquam prodigium factus sum multis; sed tu adjutorcontra eum a quo facta est. Vel quia es quae contra illum clames, ingrata es. Redi ergo ad confessionem infirmitatis tuae; implora medici manum. Non tibi videantur felices qui florent ad tempus. Tu castigaris; illis parcitur: forte tibi castigato et emendato filio haereditas reservatur. Redi ergo, redi, praeva
Abbreviated transcription (Latin):
Tunc ueniet res cuius est modospes esper
enim quie uidctur non est spes Siuutem
quod non uidemus speramus perpitienti¬
im expectamus : Modo ergo gemis modo
in locum refugii curris ut saluls fias⁊ modo
in infirmitate positus medicum rogas
quid cum acceperis perfectam etiam sante¬
tem quid cum effectus fueris aequalis
angelis đi : Timforte istim gratim qua
lberitus es obliuiscerisuabsit : Intecani
tempore gemitus tempore humilitatis
tempore doloris. tempore infirmititis
tempore uocis a compedibus : Hic ergo
quid timquam prodigium fictus sum
multis ÷ unde timquam prodigum
unde mihi insultint quime prodigum
putanti quia credo quod non uideo. illi
enimbeati: in his quae uident exultant:
in potu: in luxbria in scortationibus : in
auaritia : indiuitis in rapinis insaccula¬
ribus dignitatibus de albatione lutei pin¬
ctis: in his exultant: Ambulo autem eg
inuiam dissimilem contempnens ea

Expanded text:
Tunc veniet res cujus est modo spes. Spes Tunc veniet res cujus est modo spes. Spes enim quae videtur, non est spes. Si autem quod non videmus speramus, per patientiam exspectamus . Modo ergo gemis, modo in locum refugii curris, ut salvus fias; modo in infirmitate positus medicum rogas: quid, cum acceperis perfectam etiam sanitatem? quid, cum effectus fueris aequalis Angelis Dei ? jam forte istam gratiam qua liberatus es oblivisceris? Absit. In te canttempore gemitus, tempore humilitatis, tempore doloris, tempore infirmitatis, tempore vocis a compedibus, hic ergo quid? Tanquam prodigium factus sum multis. Unde, tanquam prodigium? unde mihi insultant qui me prodigium putant? Quia credo quod non video. Illi enim, beati in his quae vident, exsultant in potu, in luxuria, in scortationibus, in avaritia, in divitiis, in rapinis, in saecularibus dignitatibus, in dealbatione lutei parietis; in his exsultant: ambulo autem ego in viam dissimilem, contemnens ea
Abbreviated transcription (Latin):
mea coepi intesperare ex quo meaduer¬
sus dabolum armisti: ut in procinetu
exercitus tui armatus fide tua: caritate
spe ceterisq: donistus confligerem
aduersus in uisibiles inimicos : Audrẽq
ab apostolo: Non est uobis conluctitio
ad uersus carnem & sanguinem : sed aduer¬
sus principatus & potestates & rectores
mundi tenebrarum harum ad uersus
spiritalia nequitia: Ergo iuuenis est
qui pugnit contra ista sed quamuis iuuenis
sit cadit: nisi illesit spescius cuidamat.
dñe spesmea aiuuentute mea: Inte
decantatio mea semper: Num quid ex quo
inte sperare coepiusq nunc sedsemper
Quid est semper : non tantum tompore
fidei sed & tempore spci. Nuncenim
quam diu sumus incorpore peregrinabiur
adño perfidem emmambulamos non
per speciem : ueniet tempus ut uideamus
quod non uisum credimus : Vi sio autem
qua credimus lictabitnur Vsio auterqua
que non crediderunt impii confundentur

Expanded text:
mea coepi in te sperare; ex quo me advermea coepi in te sperare; ex quo me adversus diabolum armasti, ut in procinctu exercitus tui armatus fide tua, charitate, spe, caeterisque donis tuis confligerem adversus invisibiles inimicos tuos, audiremque ab Apostolo: Non est nobis colluctatio adversus carnem et sanguinem; sed adversus principatus, et potestates, et rectores mundi tenebrarum harum, adversus spiritualia nequitiae . Ergo juvenis est qui pugnat contra ista; sed quamvis juvenis sit, cadit, nisi ille sit spes ejus cui clamat: Domine, spes mea a juventute mea. 8. In te cantatio mea semper. Numquid ex quo in te sperare coepi usque nunc? Sed, semper. Quid est, semper? Non tantum tempore fidei, sed et tempore speciei. Nunc enim quamdiu sumus in corpore, peregrinamur a Domino; per fidem enim ambulamus, non per speciem : veniet tempus ut videamus quod non visum credimus; viso autem quod credimus, laetabimur: viso autem quod non crediderunt impii, confundentur.