comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ed si cro uerbi dei secũ¬
dum caruẽ uasceutis
a carue iirgĩs matris ꝑ¬
nũciatur extranea: sine cã
uenter qui eum portasẜ
ubeni que lactassent beatifi¬
cautur. Qua eui cousequẽ¬
cia eius lacte credatur itri¬
tus cuius seĩe uegat᷑ esse
couceptus. cũ ex unius
eiusdemqr foutis orignie
scd̃m phisicos uten li¬
quor emaniare pobetur.
Nisi forte putanda est se
mentinã sue carius ma¬
teriam nutriendo ĩ carue
dei filio sugg̾e potuisse. ĩ¬
caruando autẽ quasi ma¬
iori et ĩusitato miracło
miniie potuisse .se. filie¬

Expanded text:
ed si caro Verbi Dei secudum carnem nascentis a carne virginis matris pronuntiatur extranea, sine causa venter qui eam portasset, ubera quae lactassent, beatificantur. Qua enim consequentia ejus lacte credatur nutritus, cujus semine negatur esse conceptus? cum ex unius ejusdemque fontis origine, secundum physicos, uterque liquor emanare probetur. Nisi forte putanda est virgo sementivam suae carnis materiam nutriendo in carne Dei Filio suggerere potuisse, incarnando autem quasi majori et inusitato miraculo minime potuisse. Sed hui
Abbreviated transcription (Latin):
momi obstat apłs di¬
ceus. quia misit deus fili¬
um suũ natũ ex nuilie¬
re. factum sub lege. Neq
eni audiendi sunt qui
legendũ putant. natum
ex muliere fcm sub lege:
s fcm̃ ex muliere. Iu ut̃o
niginali caruẽ nõ de in¬
chilo. nõ aliunde. s mater¬
na traxit ex carue. Alioqͥu
nec uere filius hoĩs dicẽt᷑.
qui originẽ uõ hẽret ex ho¬
iuine. Et nos igitur ⁊tiu
euticẽ hiis dictis: extolla¬
mus uocem cũ ecr̃a catho¬
lica cuius hec mulier ty¬
pum gessit: excollamus
et mentẽ de medio turlaꝵ.
dicanius qz saluatori Bs̃
uenter qui te portauit:
et ubera que sugxisti . sx.¬

Expanded text:
oni obstat Apostolus dicens: Quia misit Deus Filium suum, factum ex muliere, factum sub lege . Neque enim audiendi sunt qui legendum putant, natum ex muliere, factum sub lege, sed, factum ex muliere. Quia covirginali, carnem non de nihilo, non aliunde, sed materna traxit ex carne. Alioquin, nec vere filius hominis diceretur, qui originem non haberet ex homine. Et nos igitur his contra Euthicen dictis, extollamus vocem cum Ecclesia catholica, cujus haec mulier typum gessit. Extollamus et mentem de medio turbarum, dicamusque Salvatori: Beatus venter qui te portavit, et ubera quae suxisti.
Abbreviated transcription (Latin):
tionis et fidei hec uiulier
osteuditur. que scribis et
phiseis dum temptantib
simul et blasphemãtibus.
tanta eius ĩcarnationem
pͥ om̃ib sinceritate cgnos¬
cit: tauta fiducia confite¬
tur ut et p̾seutiũ ꝓoerum
calũpniã et futuroꝵ ꝯfũ¬
dat hereticoꝵ perfidiam.
Nam sicut tũc iudei sp̃e scĩ
operi blasphemnando ueꝵ
consubstancialẽq patri fi
mirgine scĩ sp̃s operante
uirtute uascituro ex hu¬
manis mũbris uiugenito
deo carius sue materiam
inuustuisse. ueꝵ consubstã¬
fateri ũ debere dixerunt .R.

Expanded text:
tionis et fidei haec mulier ostenditur, quae Scribis et Pharisaeis Dominum tentantibus simul et blasphemantibus, tanta ejus incarnationem prae omnibus sinceritate cognoscit, tanta fiducia confitetur, ut et praesentium procerum calumniam, et futurorum confundat haereticorum perfidiam. Nam sicut tunc Judaei sancti Spiritus opera blasphemando, verum consubstantialemque Patri Dei virginem sancti Spiritus operante virtute nascituro ex humanis membris unigenito Deo carnis suae materiam ministrasse, verum consubstanfateri non debere dixerun
Abbreviated transcription (Latin):
udistis conuersationẽ
micam aliquando ĩ ui¬
daisuo qũi supra modum
persequilar ecc̃aui dei et
expugnabam illam et ꝓ¬
ficiebam ĩuidaismo super
multos coetaneos meos ĩ
gruere meo habundantiꝰ
emulator existẽs pat̾uaꝵ

Expanded text:
Audistis enim conversationem meam aliquando in Judaismo, quia supra modum persequebar Ecclesiam Dei, et expugnabam eam, et proficiebam in Judaismo super multos coaetaneos meos in genere meo, abundantius aemulator exsistens paternarum
Abbreviated transcription (Latin):
mensurauit et suriexit puella.
cogitaret puella rursus expi
nus grntam et deuotã mar¬
tiri extitisse uouit se puellam
ad scm̃ thoniã ductuum si
scdo eaui a mortuis reuocaret.
Głosus igitur iuartir rigorẽ
iusticie temieraus. per gr̃e sue

Expanded text:
mensuravit et surrexit puella. ere cogitaret, puella rursus aegronus gratam et devotam martyri exstitisse, vovit se puellam ad sanctum Thomam ducturam si eam secundo de mortuis revocaret. Gloriosus igitur martyr rigorem justitiae tempe
Abbreviated transcription (Latin):
sue demonstrauit. Quia li¬
cet ĩtellexissent ĩ eo maie¬
statẽ dei ip̃is tamẽ corꝑis¬
ĩ quo diumitas tegebatur
poteuciã nesciebãt. Et ideo
ꝓprie siguãtex que ꝓmiserat
quosdã de astantibz discipłis
nõ prius gustare mortem
quã uid̾eut filiũ hoĩs ueni¬
eutem ĩ regno suo. id est in
regia claritate quã speciali¬
ter ad naturã suscepti hoĩs
ꝑtiuẽtẽ hic trib uiris uo¬
luit ẽe conspacuai .R. Ecoe¬

Expanded text:
ae demonstravit: quia licet intellexissent in eo majestatem Dei, ipsius tamen corporis, quo Divinitas tegebatur, potentiam nesciebant. Et ideo proprie signanterque promiserat quosdam de astantibus discipulis non prius gustare mortem, quam viderent Filium hominis venientem in regno suo , id est in regia claritate, quam specialiter ad naturam suscepti hominis pertinentem, his tribus viris voluit esse conspicuam.
Abbreviated transcription (Latin):
uero dies quani lectulo
mũ terciũ psalmũ dictaret
igius caput eius cooꝑuit.
atq paulatini per os ip̃ius
tanquã in domũ hĩtator ĩ¬
gressus est. Post quod facta
est facies eius tauqmͣ nix.
Postea uero reu̾sus est nul¬
tus eius ad speciem sua in.

Expanded text:
vero dies quam lectulo mum tertium psalmum dictaret,ignis caput ejus cooperuit, atque paulatim per os ipsius tamquam in domum habitator ingressus est: post quod facta est facies ejus velut nix, et postea reversus est vultus ejus ad speciem suam.
Abbreviated transcription (Latin):
portaretur ad basilicani aui¬
brosianam ĩ qua positus ẽ
ita ibi deuionũ turba cla¬
mabat se ab illo torq̃ri. ut
eiulatus eoꝵ ferri non pos¬

Expanded text:
portandum ad basilicam Ambrosianam, in qua positus est, ita ibi daemonum turba clamabat se ab illo torqueri, ut ejulatus eorum ferri non pos
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdos eccłie uercellẽ¬
sis cum ĩsuperiora domus
ad quietemi se composuiss:
tertio uocem uocantis se
auduuit dicentisq sibi Sur¬
ge festina quia modo est re¬
cessurus. Qui descendens
obtulit scõ dñi corpus Quo
accepto: ubi glutunt emisit

Expanded text:
sacerdos Ecclesiae Vercellis cum in superioribus domus se ad quiescendum composuisset, tertio vocem vocantis se audivit, dicentisque sibi: Surge, festina, quia modo est recessurus. Qui descendens, obtulit sancto Domini corpus: quo accepto ubi glutivit, emisit
Abbreviated transcription (Latin):
rum arma suppliciorum
exhiberi que pridẽ iulite¬
bone certatrici eiusq ty¬
runculo iusserat p̾parari.
et ip̃is singula applicari.
Gestiebat enĩ suigulis eoꝵ¬
m̾̃bris specialia ĩferre sup¬
culis ad tribunalia et a
tribunalib reuocãtur ad
uincula: ĩter horrifica et ex¬
quisita torm̃toꝵ genera
iucissim sibi succedentia

Expanded text:
rum arma suppliciorum sibi exhiberi, quae antea Julittae certatrici ejusque tyronculo jusserat praeparari, et ipsis singula applicari. Gestiebat denique singulis membris specialia inferre toculis ad tribunalia et a tribunali revocarentur ad vincula. Inter horrifica et exquisitissima tormentorum genera vicissim sibi succedentia,
Abbreviated transcription (Latin):
de .e.lc. Io hes baptista qui
ueuit ĩ sp̃u et uirtute helie
cadẽ auctoritate. qua ille
achab corripuerat et zeza¬
bel arguit herodẽ et herodia¬
dem quod illicitas nuptias
fecert et nõ liceat fratre ui-¬
ducere. malens periclitari
apud regẽ. qui ꝓpter sdu¬
lationem esse dei ĩmemor
tumis accidisset. herodes
natalis sui cenai fecit
principib et tribunis et
primis galilee. Soli mor-¬
talium herodes et pharao
leguntur diem natalis
sui gaudiis festiuis cele-¬
brasse. Sed uterq rex in¬
fausto auspicio festiuita tẽ
suã sanguĩe fedauit .¶R.

Expanded text:
 . Ergo Joannes Baptista qui venerat in spiritu et virtute Eliae, eadem auctoritate qua ille Achab corripuerat, et Jezabel , arguit Herodem et Herodiadem, quod illicitas nuptias fecerint, et non liceat, fratre viducere: malens periclitari apud regem, quam propter adulationem esse immemor tunus accessisset, Herodes natalis suae coenam fecit principibus, et tribunis, et primis Galilaeae. Soli mortalium Herodes et Pharao leguntur diem natalis sui gaudiis festivis celebrasse, sed uterque rex infausto auspicio festivitatem suam sanguine foedavit; verum
Abbreviated transcription (Latin):
uius aũt meriti suit
bratissu petrus et
paulus: huic possiutius ĩ¬
regione ꝓpria illustrauit
passione occidẽtis plagam
ue quid minus ẽet uice
sui apłoꝵ sangiũe illuĩare
diguatus est. Et lioet illiꝰ
passio nob̾ sufficiat ad sa¬
lutem: tamẽ etiã hoꝵ max¬
tirium nob̾ contulit ad exẽ¬

Expanded text:
ujus autem meriti sint beatissimi Petrus et Paulus, hinc possumus inregionem propria illustraverit passione; Occidentis, ne quid minus esset, vice sui, apostolorum sanguine illuminare dignatus est; et licet illius passio nobis sufficiat ad salutem, tamen et amborum martyrium nobis contulit ad exe
Abbreviated transcription (Latin):
suspiciẽs ih̾s uidit illũ.
quia per gr̃am fidei a terre¬
nis cupiditatib eleuatum
nentẽ elegit. Uide eus dei
elig̾e uel amare est. Uude
est illud. Ocł̃i diũ sr̃ iustos.
Nam et nos quẽ amannus
uide ab hiis que exrecrain᷑
ĩtuitum festinamꝰ auerte.
Didit ergo ih̾s uidentem se
geutem se. et amaint amã¬

Expanded text:
Suspiciens vidit illum, quia per gratiam fidei a terrenis cupiditatibus elevatum, nentem elegit. Videre enim Dei, eligere vel amare est. Unde est illud: Oculi Domini super justos . Nam et nos quae amamus videre, ab his quae exsecramur intuitum festinamus avertere. Vidit ergo Jesus videntem se, gentem se, et amavit aman
Abbreviated transcription (Latin):
dũator alme patrise¬
terui genitus ab ore suppli¬
cum uota pariter qz hym¬
nun cerue benignus. Qer¬
ne quod puro deus ĩ honore
plebs iua simꝑlex resonat
ĩ aula aunna ciins redeũt
colenda tempore festa. Het
domus tibi rite dedicara
uascitur ĩ qua ppłs sacra¬
tum cexpus alliunt bibit
et rembit sanguinẽ hau¬
stum. Hic sacroscĩ latices
ueternas diluũt culpas pe¬
runũt q noxas crismate
uero genus ut creetur xp̃i¬

Expanded text:
inator alme, Patris aeterni genitus ab ore Supplicum vota, pariterque hymnum Cerne benignus. Cerne quod puro, Deus, in honore Plebs tua supplex resonat in aula, Annua cujus redeunt colenda Tempore festa. Haec domus rite tibi dedicata Noscitur, in qua populus sacratum Corpus assumit, bibit, et beati Sanguinis haustum. Hinc sacrosancti latices veternas Diluunt culpas, perimuntque noxas, Chrismate vero genus ut creetur Chri
Abbreviated transcription (Latin):
clamante et dicentẽ. Ecoe. lc.uͣmi.
istice ãt zacheus qui ĩ¬
ter p̾tatur iustificatus.
credente ex gentib ꝓpłmi si¬
guificat. quĩ qui quanto
curis scłarib eccupatior. tã¬
to flagitiis depͥmentibus
erat factus humilior. sed
ablutus est. s sc̃ificatus. s
iustificatus ⁊̃ noĩe dũi nri
ĩtrautẽ iericho saluatorem
uid̾e querebat. s p̾turba ñ
saluator attulit participa¬
re cupiebat. et molita uicioꝵ
ꝯsuetudo ue ad nocũ perue¬
nret obstit̾at. Eadẽ naiiq
turba uoxie ꝯsuetudĩs que
supͣ cecũ clamãte̾ uelume
petet ĩcrepalat etiã suspinie¬
tem publicanũ ue ih̃ni ui¬
depet tardat. Sed sicut cecus
turlaꝵ uoces magis ac ma¬
gis clamando deuicit. ita
pusillus neccesse est turbe no¬
centis obstaculũ altiora pe¬
tendo trauscendat. terrena
relĩquat. arbore crucis asoẽ¬

Expanded text:
. Mystice autem Zacchaeus, qui interpretatur justificatus, credentem ex gentibus populum significat. Qui quanto curis saecularibus occupatior, tanto flagitiis deprimentibus erat factus humilior. Sed ablutus est, sed sanctificatus, sed justificatus in nomine Dominiintrantem Jericho Salvatorem videre quaerebat, sed prae turba non uam mundo Salvator attulit, participare cupiebat, sed inolita vitiorum consuetudo, ne ad votum perveniret, obsistebat. Eamdem namque turbam noxiae consuetudisupra caecum clamantem ne lumen peteret, increpabat , etiam suspicientem Publicanum, ne Jesum videat, tardat. Sed sicut caecus turbarum voces magis ac magis clamando devicit, ita pusillus, necesse est turbae nocentis obstaculum altiora petendo transcendat, terrena relinquat, arborem crucis ascen
Abbreviated transcription (Latin):
lia sunt apud hominar
euĩ camielus deposita gilbl
saccum perforamẽ acus
trausiit hoc est diues et
publicarus relicto honere
omiciaꝵ ⁊ tempto censu frau¬
dium augustã portã arlais¬
q iam que ad iuitam du¬
cit ascendit. Hic miei deuo¬
tione fidei ad uidendura sal¬
uatoiẽ qũ natura miuus
iabint asceusu supplet arbo¬
ris. Atq ideo uute quãuis
ip̃e irgare ñ aucea t: benedi¬
ctionem duĩde susceptioris
qũi cesidabat acccpit. ¶R

Expanded text:
lia sunt apud Deum. Ecce enim camelus, deposita gibbi sarcina, per foramen acus transit , hoc est, dives et Publicanus, relicto onere divitiarum, contempto censu fraudium, angustam portam arctamque viam, quae ad vitam ducit, ascendit. Qui mira devotione fidei ad videndum Salvatorem, quod natura minus habuerat, ascensu supplet arboris; atque ideo juste, quamvis ipse rogare non audeat, benedictionem Dominicae susceptionis quam desiderabat acc
Abbreviated transcription (Latin):
adult auit odium ĩcorde reti¬
tat hoc a nobis deus fintres
ista aut nũqmͣ uelinius
admitt̾e. aut si aduussa fue¬
rint sine ulla mora peuitẽ¬
uare et largioribz eleuiosi¬
ius festiuenius abluere . R.¬

Expanded text:
aut adulter, aut odium in corde retitat hoc a nobis Deus, fratresista aut nunquam velimus admittere, aut si admissa fuerint, sine ulla mora per poenitenudeamus, et largioribus eleemosynis festinemus abluere,
Abbreviated transcription (Latin):
excõmunicari peuitus nõ
tuuebit. Riego uos fratres
diligent̾ attendite. Si ad
ꝯscissis et ĩquinatis acce¬
de quãtomagis a ꝯiiiuo
eterui regis id est ab alta¬
ri diũ debet se uiiusquisq
ĩuidie uel odii ueneno per¬
cussus: uncondie furore re¬
pletus. cũ reuerencia et hu

Expanded text:
excommunicari penitus non timebit. Rogo vos, fratres, diligenter attendite: si ad um vestibus conscissis et inquinatis accedere, quanto magis a convivio aeterni Regis, id est ab altari Domini debet se unusquisque invidiae vel odii veneno percussus, aut iracundiae furore repletus cum re
Abbreviated transcription (Latin):
ciam dei merimuus fie¬
ri templuru dei; Quautum¬
engo possimius cum ip̃ius
aditorio laboremus ne d̃s
nobis ip̃is ĩueniat ꝙ ocłoꝵ
sue maiestatis offendat: loc
hĩtaculim cordis nr̃i ena¬
cuetur uiciis et uirtutibus
repleatur. cl autatur diabo¬
lo et apeciatur xp̃o. et ita la¬
borenius ut nobis bouoꝵ
operum clauibz iauuant re¬
gui celestis aperux possimꝰ.¬

Expanded text:
tiam Dei meruimus fieri templum Dei; quantum possumus, cum ipsius adjutorio laboremus, ne Domnobis ipsis, inveniat quod oculos suae majestatis offendat: sed habitaculum cordis nostri evacuetur vitiis, et virtutibus repleatur; claudatur diabolo, et aperiatur Christo; et ita laboremus, ut nobis bonorum operum clavibus januam regni coelestis aperire possimus
Abbreviated transcription (Latin):
uante scõ clemente apparu ͭ
ei agnus dei . A̾. Nou meis
meritis ad uos me misit dñs
ad uĩas coronas participẽ me
fieri . A. Didi supra montem
agnum stantem de sub cuius
pede fons muus enanat. x.
De sub cuius pede fons nuus
enanat fluninus ĩpetus leti

Expanded text:
ante sancto Clemente, apparuit ei Agnus Dei. Ant. Non meis meritis ad vos me misit Dominus, ad vestras coronas participem fieri. Ant. Vidi supra montem Agnum stantem, de sub cujus pede fons vivus emanat. Ant. De sub cujus pede fons vivus emanat; fluminis impetus
Abbreviated transcription (Latin):
icut eum malis oꝑib
quasi quibz dam seris as
nectib uite uobis iauua
clanditur. ita absq dubio bo
aliquo crimine nulueratũ
ẽe coguouerit. prius or̃oui¬
bus ieuuiis uel clemosi¬
iis studeat iundare con¬
scientiã sua̾ et sic euchari¬
stiam p̾siuuat accipe. Si
eniꝰ agnoscẽs reatum suũ
ip̃e se a diuiuo altari sub¬
duxerit: cito ad ĩdulgẽtiã
sicut qui se exaltat humi¬
liabitur: ita econtrario qͥ
se hiuuiliat exaltabit᷑ Rͥ.

Expanded text:
icut enim malis operibus, quasi quibusdam seris ac vectibus, vitae nobis janua clauditur, ita, absque dubio, boaliquo crimine vulneratum esse cognoverit, prius orationibus, jejuniis vel eleemosynis studeat mundare conscientiam suam, et sic eucharistiam praesumat accipere: si enim agnoscens reatum suum, ipse a divino altari se subduxerit, cito ad indulgentiam rveniet, quia sicut qui se exaltat humiliabitur, ita e contrario, qui se humiliat exaltabitur .
Abbreviated transcription (Latin):
alinachius qui eaui ẽ baluei ᷤ¬
decollaret. Quã spiculator
tercio utu percutiẽs caput
ems amputare non potuit.
erat ne quartũ percussiouẽ
decollandus acciꝑet. semine

Expanded text:
Almachius iussit eam in ipso balneo decollari. Quam spiculator tertio ictu percussit et caput eius amputare non potuit; erat ne quartam percussionem decollandus acciperet, sic
Abbreviated transcription (Latin):
t auibulabunt gentes
ĩ lumine eius et reges
teire afferent glain suam
et houorem ĩ illam. et porte
euis non claudentur per
dieur: nox eniui nou erit

Expanded text:
t ambulabunt gentes per lumen eius et reges terrae adferent gloriam suam et honorem in illam et portae eius non cludentur per diem nox enim non erit
Abbreviated transcription (Latin):
die duĩco loca sc̃a ex ꝯsue¬
tudine post matutinas cũ
sius clericis curiuret illa
hora qua beatus uir obiit:
audunt choꝵ cauentium ĩ
sullune. Bocatoq archidia¬
cono ĩterrogat si aures eius

Expanded text:
die Dominica loca sancta ex consuetudine post matutinos hymnos cum suis clericis circumiret, illa hora qua Beatus obiit, audivit chorum canentium in sublimi. Vocatumque archidiaconum interrogavit si aures ejus
Abbreviated transcription (Latin):
Tirtutem nobis perfecte
dilectionis p̾sens scĩ euuã¬
geli lectio ⁊iuendat. Perfe¬
ita enĩ dilectio est qua deũ
ex toto corde. tota aĩa. tota
uirtute. ꝓximũ autẽ tuuꝙͣ
uosiuet ip̃os dilig̾e iuben
et neutui haꝵ dilectio siue¬
nec deus uere sine ꝓixuno
uec siue deo uere potest a¬
ominus tocieus ĩter¬
rogato petro au se di¬
ligeret et illo respondẽte
qd̾ eũ ip̃o teste dilig̾ẽt: ad¬
uiugebat ꝑsĩgula ita con¬
cludeus. Pasce oues me¬
as. Siue pasce aguos me¬
os. Ac si aperte dicet. Lxc
sola et uera est ꝓlutio ĩte¬
gri ĩ deuin amioris: si er¬
gu fratres statueris curã
solliciti ex̾cere laboris. iii.
uicũq fratri opus
pietatis qđ̃ ualet ĩ¬
pendere uegligit: minus
iusto se conditore diligere
ostendit cuius mandatũ
ĩ sustentanda. ꝓxuni ueces¬
sitate ꝯtempuit. Que ꝓ¬
fecto caritas quĩ sine gr̃

Expanded text:
irtutem nobis perfectae dilectionis praesens sancti Evangelii lectio commendat. Perfecta etenim dilectio est, qua Deum ex toto corde, tota anima, tota virtute, proximum autem tanquam nosmetipsos diligere jubemur. Et neutnec Deus vere sine proximo, nec sine Deo vere potest Dominus toties interrogato Petro an se diligeret, et illo respondente quod eum ipso teste diligeret, adjungebat per singula ita concludens: Pasce 644 oves meas, sive pasce agnos meos. Ac si aperte diceret: Haec sola et vera est probatio integri in Dominum amoris, si erga fratres studueris curam solliciti exercere laboris; nam quicunque fratri opus pietatis quod valet impendere negligit, minus justo se conditorem diligere ostendit, cujus mandata in sustentanda proximi necessitate contemnit. Quae profecto charit
Abbreviated transcription (Latin):
unt. gloria spiritui sautto
qui talem sui gracia illu¬
nunauit. uni soli. uiuo et
uero deo. laus et graciarum
actio per iufiuita seculorum

Expanded text:
demit; gloria Spiritui sancto qui illum sua gratia illuminavit; uni soli vivo et vero Deo laus et gratiarum actio per infinita saecul
Abbreviated transcription (Latin):
apl̾ice sedis sacerdotio fun¬
geretur. et santtissio archi¬
romana floreret ecc̃a: ĩui¬
dia ardente diaboli aduer¬
sus nomẽ et fidẽ xp̃i flam¬
ma durissĩe persecutionis

Expanded text:
tolicae sedis sacerdotio fungeretur, et 2ut sanctissimo LaurentRomana floreret Ecclesia, invidia ardente diaboli, adversus nomen et fidem Christi flamma durissimae persecutionis
Abbreviated transcription (Latin):
rit. Inuenit aũt uir prudẽ¬
tissinus uide a crius suũ
posset torquere tortorẽ. iii.
cuuctaq sacri uasa mi¬
iusterii ne ca sa crilegus
macularet affectus conuo¬
catis ĩopum turbis pia e¬
irgatione distribuit. Pro

Expanded text:
ret. Invenit vir prudentissimus, unde acrius suum posset torquere tortorem. Omnem cunctaque sacri vasa ministerii, ne ea sacrilegus macularet aspectus, convocatis inopum turbis, pia erogatione distribuit, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ransibat ꝑ ignem et
aquam beatus laurẽ¬
tuis: cum huic eũ morti¬
fera mundi flãma torreret.
hinc celestis irrigui uitalis
unda ꝑfund̾et. Trausibat ꝑ
ignem et aquã cũ uiui fu¬
rentis ĩcendii diuini fontis
cleũcia temperaret. Ardelut

Expanded text:
ransibat per ignem et aquam beatus Laurentius, cum hinc eum mortifera mundi flamma torreret, hinc coelestis irrigui vitalis unda perfunderet. Transibat per ignem et aquam, cum vim furentis incendii divini fontis clementia temperaret. Ardebat
Abbreviated transcription (Latin):
ferale torm̃tũ. sed quẽ
suaꝵ confortabat młtitudo
uirtutũ. nõ poterat uĩcere
magnitudo penaꝵ. Parat᷑
craticula igne succensa qͣ
triũphalis mrͣis et animũ
fatiguret et corpus exure¬
quentiũ turba et diabolicis
obsoecata tenebris non ui¬
debat qd̃ adustio m̃broꝵ fi¬
delis anum ẽct eterua pur¬
gatio et corporis transitus¬

Expanded text:
retur; sed quem suarum confortabat multitudo virtutum non poterat vincere magnitudo poenarum. Paratur ergo craticula igne succensa, quae triumphalis martyris et animum fatigaret, et corpus exurequentium, et diabolicis obcaecata tenebris, non videbat quod adustio illa membrorum fidelis animi esset aeterna purgatio; et corpus
Abbreviated transcription (Latin):
siderans: dirigens ad celũ
oculos illico sicrato alueo ui¬
dit undã suis cessisse uesti
etiã ip̃e caruifex qui eum
ꝑcussurus erat uidisset.

Expanded text:
et dirigens ad coelum oculos, illico siccato alveo, vidit undam suis cessisse ac viaetiam ipse carnifex qui eum percussurus erat, vidisset,
Abbreviated transcription (Latin):
carue dũs et redẽptor nr̃
multos dispensationis sue
testes p̾misit et nũcios. qͥ
diuersis tpr̃ib diuersis
isrłitice plebis tribubus
orti ñ diuersa fide sed uno
ecde̾q per oĩa sensu eiusde¬
q ĩ caruationis nsteriũ
ꝓphando p̾cinerẽt. hoꝵ ulti¬
mus et quasi lunes quidã
legis et euuͣgłii. figure et
ueritatis iohes apparuit
dũo attestate qui ait Lex
ex eo regnũ dei enͣugelizat᷑.
Dude etiam plusꝙͣ ꝓpħa
dutus est. quia quẽ ceteri
a longe ꝓphãndo solũ p̾di¬
xerant. ille et primo uẽtu¬
rum. ꝓphando signauit. et
mox ueniẽte ostendendo

Expanded text:
carne Dominus et Redemptor noster multos dispensationis suae testes praemisit et nuntios, qui diversis temporibus diversis Israeliticae plebis tribubus orti, non diversa fide, sed uno eodemque per omnia sensu, ejusdem incarnationis mysterium prophetando praecinerent. Horum ultimus et quasi limes quidam legis et Evangelii, figurae et veritatis Joannes apparuit, Domino attestante qui ait: Lex ex eo regnum Dei evangelizatur . Unde etiam plus quam dictus est, quia quem caeteri a longe prophetando solum praedixerant, ille et primo venturum prophetando signavit, et mox venientem ostendendo
Abbreviated transcription (Latin):
cursũ consũmauer̃t: fidem ser¬
uauerunt. ꝓnussa dilexeĩt.
tpr̃alia coutẽpser̃t: et uitam
eteruã possederũt. Dius ex
rusticis ĩsertus. alius ex lu
ram diuidet escas. ft̾uit per¬
secutor saulus: sed nutatus
factus est maguificus p̾di¬
cator. Rp̃m quẽ aliquando
blaspheniabat: postea publi¬
ce p̾dicabat. Ip̃e enĩ de se testa¬
tur dicẽs. Qui prius fui
blaspheuius et ꝑsecutor. sed
aũt p̾stitit iscatori insi cla¬
ues regui celoꝵ: Claues ip̃as
regui celoꝵ fides meruit pe¬
tri. quia prior aguouit filiũ
dei. O gliosum meritũ apo¬
stoloꝵ. Non uno die electi st̃¬
ad apłatum. s uno die me¬
ruerunt accipere mrͣium cõ

Expanded text:
unt, fidem conservaverunt, promissa dilexerunt, temporalia contempserunt, et vitam aeternam possederunt. Unus ex rustico insertus; alius ex lupras dividet escas . Fuit persecutor Saulus; sed mutatus factus est magnificus praedicator. Christum quem aliquando blasphemabat postea publice praedicabat; ipse enim de se testatur dicens: Qui prius fui blasphemus, et persecutor; sed autem praestitit piscatori, nisi claves regni coelorum? Claves enim regni coelorum fides meruit Petri: quia prior agnovit Filium Dei. O gloriosum meritum apostolorum! Non uno die electi ad gloriam, sed uno die mer
Abbreviated transcription (Latin):
uiuiũ. requirẽtes sollicite
senẽ nequaquͣ reppererũt.
Sed uec honio quidẽ exti¬
tit: qui eñ de basilica exirx
iudiss. Credo aliqua fuit
uirtus augl̾ica que et bea¬
tum uirum se uidisse pro¬
nunciauit. et deĩceps ulli
ꝯparuit. In quo loco ex illa
die multe uictutes fc̃e st̃.
que per negligentiã ñ sũt
scripte. Nos uero ĩ quantũ

Expanded text:
vivium, requirentes sollicite vivium, requirentes sollicite senem, nequaquam reperiunt. Sed nec homo quidem exstitit, qui eum de basilica exire vidisset. Credo aliquam fuisse virtutem angelicam, quae et beatum virum se vidisse pronuntiavit, et deinceps nulli comparuit. In quo loco ex illa die multae virtutes factae sunt, quae per negligentiam non sunt scriptae. Nos vero quantum
Abbreviated transcription (Latin):
deuq alia nocte: maue
temptantes iteꝵ nich̃ oĩuo
agere potuert. Tunc ꝯtur¬
lati atq exterriti quid fu¬
c̾eut nesciebant. Dicit eis
unus ex cl̾icis. Scitis qr
post hoc triduũ uatalis en¬
scopatus eius ẽe consueue¬
rat: et forsitan ĩ hac die se
trũffecci nos admonet.
xexunt. Quarta ãt die ac¬
cedentes pouẽtes qz manus
ũ ualebant penitus mou̾e
sepulchx. Pauore ãt om̃s
erterriti: iam ĩ hoc stantes¬
enunt. ut terui uasculum
ecce appiruit eis uenemãda
cauicie senex. Et ait eis.
Usq quo cõturbunumu et
tuidatis: Non indetis dom¬
uũ martinũ stiuite̾. uos
iuuare paratũ si manus
apponitis:¬
unc iactans senex¬
palliũ quo utelatur
posuit manũ ad sarcopha¬
gum cũ reliquis sacerdoti¬
b crucib pauttis et cereis.
ĩposita q autiphona dede¬
runt cuncti uoces psalleu¬
tumi ĩ excelsum. Cunc ad
seuis couatũ ꝓtunus sur¬
cophigũ sũma leuitate cõ¬
motũ ĩ locũ ubi nuĩc adora
mussis ut uentũ est ad cõ¬

Expanded text:
que alia nocte, mane temptantes, iterum nihil omnino agere potuerunt. Tunc conturbati atque exterriti, quid facerent nesciebant. Dicit eis unus ex clericis: 'Scitis, quia poet hunc triduum natalis episcopati eius esse consueverat, et forsitan in hac die se transferri vos admonet'.xerunt. Quarta autem die accedentes ponentesque manus, non valebant penitus movere sepulchrum. Pavore autem omnes exterriti, iam in hoc stantes, ut terra vasculum ent, apparuit eis veneranda caUsquequo conturbamini, et tardatis? Non videtis domnum Martinum stantem vos juvare paratum, si manus apponitunc jactans pallium, quo utebatur, posuit manum ad sarcophagum cum reliquis sacerdotibus, crucibus paratis, ac cereis, impositaque antiphona, dederunt cuncti 1009 voces psallentium in excelso. Tum ad senis conatum protinus sarcophagum cum summa levitate commotum, in loco, ubi nunc adoratmissis, ut ventum est ad con
Abbreviated transcription (Latin):
mentiũ secreta paudũtur
et quicquid ĩtrinsecus
lausũ tenetur ĩ palã ratio¬
nabili tranffretatione pro¬
ducitur. Claus inꝙͣ est
que et conscieutiã ad ꝯfes¬
sioueui pecrati aperit. et
gr̃am ad eterita tẽ nusfi
emboigitur claues a
ille potencie. diuiclas ĩmor¬
talitatis ille dispensat scĩe
thesauros iste largit᷑. Sũt
em̾ scĩe thesauri sicut scͥp¬
tum est. Inquo sunt oũs
thesauri sapĩe et scĩe abscõ¬
diti. Eigo beati petrus et
paulus eminẽt ĩter uniũ¬
sce apłos et peculiart qͣdam
p̾regatiua p̾cellũt. Uerum
ĩter ip̃os quis cui p̃pouatur

Expanded text:
um secreta panduntur, et quidquid intrinsecus clausum tenetur, in palam rationabili manifestatione producitur. Clavis, inquam, quae et conscientiam ad confessionem peccati aperit, et gratiam ad aeternitatem mysterii Ambo igitur claves a ille potentiae; divitias immortalitatis ille dispensat, scientiae thesauros iste largitur; sunt enim scientiae thesauri, sicut scriptum est, In quo sunt omnes thesauri sapientiae et scientiae absconditi . Ergo beati Petrus et Paulus eminent inter universos apostolos, et peculiari quadam raerogativa praecellunt. Verum inter ipsos quis cui praeponatur
Abbreviated transcription (Latin):
lus uidentur peculiari qͣdã
ĩ saluatore ficei uictute pͥ¬
cellere. Qd̃ quidẽ ex ip̃ius
dim̃i iudicio possumꝰ appro¬
baie. Nam petro sicut bono
dispensatori clauem regui
celestis dedit paulo tanꝙͣ
idoneo doctori magisterium
ecc̃astice ĩstitutionis ĩuuix̃.¬
modo a xp̃o scĩe et pau¬
lus accepit. Clauis eĩ di

Expanded text:
ri quadam in Salvatore fidei virtute praecellere, quod quidem ex ipsius Domini judicio possumus approbare. Nam Petro sicut bono dispensatori claves regni coelorum dedit, Paulo tanquam idoneo doctori magisterium ecclesiasticae institutionis. Item: Cmodo a Christo scientiae et Paulus accepit. Ambo igi
Abbreviated transcription (Latin):
dño xp̃o dicẽte. Uenite post
me: faciã uos fieri piscato¬
res hom. Arte uobis non
nuito: genus pisciũ mito.
Extrahebatis de mari uiuos
ad mortẽ: nũc extrahetis
de scło mortuos ad saluteu.
Unus erat piscator: alius
ꝑsecutor. Tantũ meruerũt
inscatores et ꝑsecutores: ut
fierẽt p̾dicatores. Priuius
nus sicut ip̃e de se testatur
ip̃e elegit et nouissimũ. ut
simul pat̾entur pruus et
nouissimꝰ. Boua pissio: q̃
nũc coh̾et laudi. Bouũ cer¬
tamẽ: qd̾ perfecit mrͣunu.
Scielũt apłi ad quã pretẽde¬
bant corouã: quã acceper̃t
petrus et paulus ĩ urbe ro¬
ma. Dixat discipłis dũs ĩ
euuͣgłio. Qui reliquerit pa¬
treui aut uiatre. uxore uel¬
L
filios. et oĩa que possidet pp̃¬
uie. ceutuplũ accipet. ⁊ ui¬
tam eteruã possidebit. Et
qui ꝑdiderit aĩam suam

Expanded text:
o dicente: Venite post me: faciam vos fieri piscatores hominum . Artem vobis non muto: genus piscium muto. Extrahebatis de mari vivos ad mortem; nunc extrahetis de saeculo mortuos ad salutem. CAP. II. Unus erat piscator et alius persecutor. Quantum metuerunt persecutores et piscatores, ut fierent praed catores? Primus  sicut ipse de se testatur ipse elegit et novissimum, ut simul pateretur primus et novissimus. Bona passio, quae nunc cohaeret laudi. Bonum certamen, quod perfecit martyrium. Sciebant apostoli ad quam praetendebant coronam, quam acceperunt Petrus et Paulus in urbe Roma. Dixerat enim Dominus in Evangelio: Qui reliquerit patrem aut matrem, uxorem vel filios, et omnia quae possidet, centuplum accipiet, et vitam aeternam possidebit ; aut qui perdiderit animam
Abbreviated transcription (Latin):
uto enĩ illos equales
ẽe meritis. qr equales
st̃ passione. Et si li eos fidei
deuotione uixisse quos sił
uidemus ad martirii głaui
perueuisse. Non enĩ sũ cau¬
sa factũ putemus. qr una
die. uno ⁊̃ loco. unius tirã¬
ni tolerauere sentẽciã. una
die passi st̃: ut ad ip̃m parit᷑
ꝑuenirent. Dno ĩ loco ne
alteri roma deess. Sub u¬
no persecutore: ut equalis
crudelitas utrũq ꝯtĩgeret.
ies eigo ꝓ merito. lo
tuler̃t. In urbe rouia que
principatũ et caput obti¬
uet uationũ. scilioet ubi a¬
put sunsticiorus erat: illic
cuput quiesc̾et scitatis. et
ubi gentiliũ prencipes habi¬
tabant: Illic ecc̃aꝵ princi¬

Expanded text:
uto enim illos aequales sse meritis, quia aequales sunt passione, et simili eos fidei devotione vixisse, quos simul videmus ad martyrii gloriam pervenisse. § 1. Non enim sine causa factum putemus, quod una die, uno in loco, unius tyranni toleravere sententiam. Una die passi sunt, ut ad Christum pariter pervenirent; uno in loco, ne alteri Roma deesset; sub uno persecutore, ut aequalis crudelitas utrumque constringeret. Dies ergo pro merito, loctulerunt? In urbe Roma, quae principatum et caput obtinet nationum, scilicet ut ubi caput superstitionis erat, illic caput quiesceret sanctitatis, et ubi gentilium principes habitabant, illic ecclesiarum princi
Abbreviated transcription (Latin):
ui respondit ei ih̾e. Beatus
es symon bariona qr caro
et sanguis nõ reuelauit tͥ
sed pater meus qui est ĩcelis.
d est ideo beatus ¶ ic .ixͣ.¬
Les quia te pater meus do¬
cuit. nec terrena opinio fe¬
fellit sed ĩspuntio celestis in¬
struxit et nõ caw uon sau¬
guis. sed ille me tibi euius
sum uiugenitus ĩdicauit.
Et ego ĩquit dicotibi. hoc est
sicut tibi pater meus mani¬
festauit duuuitatẽ mieam.
ita ego notã tibi facio excel¬
leuciam tuã. quia tu es pe¬
trus. Id est cũ ego sim ĩnio¬
labilis petra. ego lapis au¬
es. quia ĩ me solidaris. ut
que iͥ potestate st̃ ꝓpria:
sut tibi mecũ participatione

Expanded text:
i Jesus: Beatus es, Simon Barjona, quia caro et sanguis non revelavit tibi, sed Pater meus qui in coelis est . Id est, ideo beatus es, quia te Pater meus docuit, nec te terrena opinio fefellit, sed inspiratio coelestis instruxit. Et non caro et sanguis, sed ille me tibi, cujus sum unigenitus indicavit.Et ego dico tibi, id est, sicut Pater meus tibi manifestauit diuinitatem meam, ita & ego notam tibi facio excellentiam tuam, quia tu es Petrus, id est cum ego sim inuiolabilis petra, ego lapis anes, quia mea virtute solidaris, vt quæ mihi potestate sunt propria, sint tibi mecum participatione
Abbreviated transcription (Latin):
menta non sieut allegori¬
ca discutienda st̃. ut que¬
ramius quid significent
corui aut liua. Pouta st
emĩ ut de reb inmoribus
maiora ꝑsuadeueur. Dico
aũt uobis nec salomon
ĩ omni gła sua ccopertus¬
est sicur unũ ex istis Et
florib ꝯ ponri: Quid ita
rubet ut rosa: Quid ita
candet ut lilium. ⁊oiole
uero purpurã uullo supe¬
rari inurice oculoꝵ magis
qmͣ sermonũ indicium
est. Si ãt fenũ qd̃ hedie e.¬
i scripturis futurũ tp̃us
ĩtelligitur: dioente iacob.
Exaudiet me cras iusticia
mea. Et ĩ sanmelis plan¬
tasmate. phitonissa loqui¬
tur ad saulem. Cras eris
mecum. Et uos nolite q̃¬
rerx quid manducetis
aut quid bibatis. Notand̃
quod non ait nolite que¬
rere uel sollicit ẽe de cibo
aut potu aut ĩdumento.
sed expressius quid ĩquit
manducctis. aut quid bi¬
batis. Et supra. Neq corꝑi

Expanded text:
menta, non sicut allegorica, discutienda sunt, ut quaeramus quid significent corvi aut lilia; posita sunt enim, ut de rebus minoribus majora persuaderentur. Dico autem vobis, nec Salomon in omni gloria sua vestiebatur sicut unum ex istis. Et floribus comparari? Quid ita rubet ut rosa? quid ita candet ut lilium? Violae vero purpuram nullo superari murice, oculorum magis quam sermonum indicium est. Si autem fenum quod hodie in Scripturis futurum tempus intelligitur, dicente Jacob: « Exaudiet me cras justitia mea . Et in Samuelis phantasmate, Pythonissa loquitur ad Saulem: Cras eris mecum . Et vos, nolite quaerere quid manducetis, aut quid bibatis. Notandum quod non ait, Nolite quaerere vel solliciti esse de cibo, aut potu, aut indumento, sed expressius, Quid, inquit, manducetis, aut quid bibatis. Et supra, Neque corpo
Abbreviated transcription (Latin):
nitus ut urinam et quid¬
riam aliid faceret ad orã
uauis perrexit. et duui i¬
caute staret lapsus est. qd̃¬
ci .i. iudisset pater excla¬
ris ut diceus. Sautte tho

Expanded text:
tus ut vel urinam vel quidpiam faceret, ad proram navis perrexit; et dum incaute staret, in mare lapsus est. Quod cum vidisset pater, exclamavit dicens: « Sancte Tho
Abbreviated transcription (Latin):
aluid quã spaciosa quedã
ĩmo speciosa quedã turris
uidetur. Sed et mare ieces¬
su suo deuotis ppł̾is bis
die desideratum iter p̾bet
petentib beati limina ar¬
changeli mchaelis . ¶ R.

Expanded text:
fore quam spatiosa quaedam, imo speciosa turris videtur. Sed et mare recessu suo devotis populis bis inde desideratum iter praebet beati petentibus limina archangeli Michaelis, qui
Abbreviated transcription (Latin):
ere beata nimiũ et deo
nr̃o grata societas int̾
quos nec primus alter po¬
tuit ẽẽ nec tercius sed tri¬
uitatem confitẽtes triuo
meruer̃t decorari mr̾io.¬

Expanded text:
ere beata nimium et Deo nostro grata societas, inter quos nec primus alter potuit esse, nec tertius: sed Trinitatem confitentes, trino meruere decorari m
Abbreviated transcription (Latin):
Hic igitur locus tumba uo¬
citatur ab incolis qui in
modũ tumuli quasi ab ha¬
renis emergẽs ĩ altum ĩ
stadio ducentoꝵ cubitoꝵ
porrigitur. O corano un¬
diq cuittus locus augustũ
ad iirabilis insule prebet
spacium ĩter hostias situs
ubi ĩmergunt se flumĩa¬

Expanded text:
Hic igitur locus Tumba vocitatur ab incolis, ideo quod in morem tumuli quasi ab arenis emergens in altum, in spatio ducentorum cubitorum porrigitur, Oceano undique mari cinctus locus, angustum admirabilis insulae praebet spatium inter ostia situs, ubi immergunt se
Abbreviated transcription (Latin):
reddeutes terie corpora dea¬
tas celo aĩas ĩtulerunt.
ruerunt ꝓfessione nugͣre.
ut amputatis capitibus
ad huc putaretur lingua
palpitaus dñm ꝯfitert. s.¬

Expanded text:
reddentes terrae corpora, beatas coelo animas intulerunt, meruerunt professione migrare, ut, amputatis capitibus, adhuc putaretur lingua palpitans Dominum confiteri.
Abbreviated transcription (Latin):
cum est maxinia merces tua
et hiis qui audierint te salus
ĩ regno meo. Nunc facies forti¬
ũ. Dilectio et benignitas quã
habes semper ꝓ quibrcũq petie¬

Expanded text:
cum est maxima merces tua, et his qui audierint te, salus in regno meo. Nunc facies forti Dilectio autem et benignitas, quam habes semper, pro quibuscunque petie
Abbreviated transcription (Latin):
anteponens paulatum socia¬
bat deo quos dyabolo sustra¬
sius celebraret ĩ carcere appa¬
A. Dansq illi saucta dixit
accipe o care meus qd mox
ꝯplebo tibi una cum patre

Expanded text:
ricordiam anteponens, paulatim sociabat Deo, quos diabolo subtraium celebraret in carcere, appadansque illi sancta dixit: « Accipe hoc, chare meus, quod mox complebo tibi una cum Patre
Abbreviated transcription (Latin):
antistes aubertus nomune
sopori sese dedissz: aimoui¬
tus est angl̾ica reuelatione
ut ĩ iam dicti sũmitate loci
sci construeret ĩ honore ar¬

Expanded text:
antistes Autbertus nomine sopori sese dedisset, admonitus est angelica revelatione, ut in jam dicti summitate loci sancti construeret in honore ar
Abbreviated transcription (Latin):
ppłs paschalis festuuitatis p̾¬
stolaretur die. sacerdotibus
excubias obseruantib uoces
subitas ugiles audiunt di¬
centes. nugremus ex hiis se¬
dib. T oces ergo per augłos

Expanded text:
s Paschalis festivitatis praestolaretur diem, sacerdotibus solitas excubias observantibus, voces subitas vigiles audivit dicentes: Migremus ex his sedibus. Voces vero subito per angelos
Abbreviated transcription (Latin):
caput cepit uectitare. Et
facta est comes multitudo
celestis excitus exuimi
tautis a moute ubi fuerat
decollatus per duo fere mi

Expanded text:
achiis vectitare. Et facta est comes multitudo coelestis exercitus exanimi ab ipso monte, ubi fuerat decollatus, per duo fere mil
Abbreviated transcription (Latin):
dñe qui ĩfestantis ĩnaici ia¬
cula ꝓbationẽ fideliũ tuorũ
ẏstitisti esse et nõ nuluera
sed talem tius mrͣib tribu¬
is pro labore mercedẽ. Ut
nullũ tuoꝵ fuisse grudeat
hostis ĩ bellem .u̾. Quĩmo

Expanded text:
Domine, qui infestantis inimici jacula probationem fidelium tuorum praestitisti esse, et non vulnera, et talem tuis martyribus tribuis pro labore mercedem, ut nullum tuorum fuisse gaudeat hostis imbellem. Vers. Justo
Abbreviated transcription (Latin):
um aũt a discipulis
ioguretur ut saltem
uilia sibi siueret stramenta
supponi. nõ decet ĩquit asna¬
num uisi ĩ cuiere cuor ego
si aliud uobis exemp len
reluquo: peccaui. Oculis
ac manibz ĩ celun semper ĩ¬
tentus: ĩuictum ab or̃one
sp̃m non belaxabat. Et cum
a p̾sbiteris qui tamen ad
eum confluxeuĩt irgaretur.
ut corpusculũ lateris mu¬
tatione releuaret. siuite in¬
quit suute mefratres celũ
potius respic̾e qmͣ teruam
ut suo iam itinere ituxa
ad dñm: sp̃us dirigat᷑. Ixe
locutus diabolum udet r
assistere. Quid ĩquit astus
cruenta bestia: Nichil ĩ me
funeste repperies abrahe siniꝰ¬
me recipiet. Cum hac cego

Expanded text:
 cum a discipulis rogaretur ut saltim uilia sibi sineret stramenta subponi, non decet, inquit, Christianum nisi in cinere mori: ego si aliud uobis exemplum relinquo, peccaui. oculis tamen ac manibus in caelum semper intentis inuictum ab oratione spiritum non relaxabat. et cum a presbyteris, qui tunc ad eum conuenerant, rogaretur ut corpusculum lateris mutatione releuaret, sinite, inquit, sinite me, fratres, caelum potius respicere quam terram, ut suo iam itinere iturus ad Dominum spiritus dirigatur. haec locutus diabolum uidit prope adsistere. quid hic, inquit, adstas, cruenta bestia? nihil in me, funeste, reperies: Abrahae me sinus recipit. Cum hac ergo
Abbreviated transcription (Latin):
murpinatũ nec diademate
renitentẽ. uenturum esse
ge xp̃m nisi ĩ eo hĩtu
formaqz qua passus
est. insi crucis stigiata ꝑ¬
ferenteni uenisse ñ credam.
Adhanc ille uocem ut fiunꝰ
euanuit. et cellulã tanto
fetore repleuit. ut ĩdubia
iudicia reliuqueret diabolũ
cognoui ue quis forte esti¬
met fabulosum. ¶ lc .iii.
lus cornu bouis cruẽ¬
tum ĩ manu tenens cum
ingenti fremitu cellulaui
eius irrupit. Cruentãq
ostendens dexterã. ubi est
Tunc ille conuocatis frĩb¬

Expanded text:
e renidentem uenturum esse stum nisi in eo habitu formaque, qua passus est, nisi crucis stigmata praeferentem uenisse non credam . ad hanc ille uocem statim ut fumus euanuit et cellulam tanto foetore conpleuit, ut indubia indicia relinqueret diabolum cognoui, ne quis forte existimet fabulosum. Nam cum re cornu bouis cruentum in manu tenens cum ingenti fremitu cellulam eius inrupit, cruentamque ostendens dexteram et admisstunc ille conuocatis fr
Abbreviated transcription (Latin):
do monachoꝵ ac uirgiũ qui spe¬
ciali gła p̾cipue flelant cum sen¬
tirent magis ẽe gaudendum si
rationem uis doloris admitt̾et.
tun uõ dicantur funeris sed
triumphi greges suos qui ĩdu¬
ttu eius mundũ incerant age¬
bat ante se pastor extinctus qui
corpus ad sepulchr sequentes
psallebant et flebant. p̃. Dñi¬

Expanded text:
do monachorum ac virginum, hi speciali gloria praecipue flebant, cum sentirent magis esse gaudendum, si rationem vis doloris admitteret. tini non dicantur funeris, sed triumphi: nam greges suos qui ductu ejus mundum vicerant agebat ante se pastor exstinctus, qui corpus ad sepulcrum sequentes psallebant et flebant. XI.
Abbreviated transcription (Latin):
uisitaret. Aliquͣidui ergo in
uico illo uel ĩ ecc̃a ad quam
ierat ꝯmoratus. pace inter
clericos restituta cum iam
regredi ad monasteriũ co¬
Tunc uero meror et luitus
oĩm nox una plangẽtium.
Cur nos pater deseris: Aut
cui nos desolatos relĩquis:
inuadent enł gregem tuũ
lupi rapaces. Tunc ille con

Expanded text:
raret./aliquandiu ergo in uico illo uel in ecclesia, ad quam ierat, commoratus, pace inter clericos restituta cum iam regredi ad monasterium cotunc uero maeror et luctus omnium et uox una plangentium: cur nos, pater, deseris? aut cui nos desolatos relinquis? inuadent gregem tuum lupi rapaces: quis
Abbreviated transcription (Latin):
naro et listus õii uox plan¬
ue palto oues tiseras. Ps¬
te pater desiterare xp̃m s sal¬
ua sunt tibi p̾iua tua uostri
pocius miserere quos deseris. p̃.¬

Expanded text:
tus omnium, vox planne pastor oues deseraste Pater desiderare Christum, sed salua sunt tibi præmia tua, nostri potius miserere quos deseris, P
Abbreviated transcription (Latin):
menta non sieut allegori¬
ca discutienda st̃. ut que¬
ramius quid significent
corui aut liua. Pouta st
emĩ ut de reb inmoribus
maiora ꝑsuadeueur. Dico
aũt uobis nec salomon
ĩ omni gła sua ccopertus
est sicur unũ ex istis Et
florib ꝯ ponri: Quid ita
rubet ut rosa: Quid ita
candet ut lilium. ⁊oiole
uero purpurã uullo supe¬
rari inurice oculoꝵ magis
qmͣ sermonũ indicium
i scripturis futurũ tp̃us
ĩtelligitur: dioente iacob.
Exaudiet me cras iusticia
mea. Et ĩ sanmelis plan¬
tasmate. phitonissa loqui¬
tur ad saulem. Cras eris
mecum. Et uos nolite q̃¬
rerx quid manducetis
aut quid bibatis. Notand̃
quod non ait nolite que¬
rere uel sollicit ẽe de cibo
aut potu aut ĩdumento.
sed expressius quid ĩquit
manducctis. aut quid bi¬
batis. Et supra. Neq corꝑi

Expanded text:
menta, non sicut allegorica, discutienda sunt, ut quaeramus quid significent corvi aut lilia; posita sunt enim, ut de rebus minoribus majora persuaderentur. Dico autem vobis, nec Salomon in oest sicut unum ex istis. Et floribus comparari? Quid ita rubet ut rosa? Quid ita candet ut lilium? Violae vero purpuram nullo superari murice, oculorum magis quam sermonum judicium in Scripturis futurum tempus intelligitur, dicente Jacob: « Exaudiet me cras justitia mea . Et in Samuelis phantasmate, Pythonissa loquitur ad Saulem: Cras eris mecum . Et vos, nolite quaerere quid manducetis, aut quid bibatis. Notandum quod non ait, Nolite quaerere vel solliciti esse de cibo, aut potu, aut indumento, sed expressius, Quid, inquit, manducetis, aut quid bibatis. Et supra, Neque corpo
Abbreviated transcription (Latin):
desto dñe supplicationib
nrĩs et beati rufte mrͣis¬
tui ĩ teroessionib ꝯfidentes
nec minis aduersantiũ
nec ullo conturbemur in¬
tursu.Per

Expanded text:
Adesto, Domine, supplicationibus nostris, et beati Ruffi intercessionibus confidentes, nec minis adversantium, nec ullo conturbemur incursu. Per
Abbreviated transcription (Latin):
datus est. et corpus euis tiberi¬
no gurgiti mancipatum est.¬
inchostratus et claudius una
cum castorio. uittorino et sim¬
prouiano. dum corpora sc̃oꝵ
ꝑ ora tiberiua requirerent a

Expanded text:
us est, et corpus ejus Tiberino gurgiti mancipatum est.icostratus et Claudius una cum Castorio et Victorino et Symphoriano, dum corpora Sanctorum per ora Tiberina requirerent, a
Abbreviated transcription (Latin):
Symon petre anteqmͣ de na¬
ui nocarẽ te nour te et super
plebem meã principẽ consti¬
tui te. Et claues regni celoꝵ
tradidi tibi . u̾. Qd̾cũq liga¬
ueris sr̃ terrã erit ligatũ et ĩ¬

Expanded text:
Simon Petre, antequam de navi vocarem te, novi te; et super plebem meam principem te constitui, et claves regni coelorum tradidi tibi. Vers. Quodcunque ligaveris super terra
Abbreviated transcription (Latin):
um corpus beati eligii
ĩ latere altaris ẽet se
oportimũ: ut edificata
ultra altare uolutione
anno iam uertẽte dies
depositionis eius de ꝯmu¬
sa ppłi multitudo. Tunc
bra posita confessoris. Le

Expanded text:
um corpus beati viri in latere altaris esset sem Optimum, ut, aedificata ultra altare volutione, anno jam vertente dies depositionis ejus advesa populi multitudo, tunc ba desuper confessoris me
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ telligi qd̃ si homo talia ꝓ¬
nutteret: ĩpugne signum
flagitare lic̾et. Ac cũ au¬
gelus ꝓuuttat: iã dubi¬
at signũ qd̃ rrgatur.
ut qui discredendo lo¬
cutus est iaui tacendo cre¬
d̾e discat. Ubi notandũ
quod augl̾s se et ante deũ
astare et ad euũgłiz and̃
zacharie uissum e̾e testa¬
tur. quia et cum ad uos
ĩplent uunisteriũ. ut tũ
igitur et assistunt. quia
et si curũscriptus est ange¬

Expanded text:
intelligi quod si homo talia promitteret, impune signum flagitare liceret; at cum angelus promittat, jam dubiue signum quod rogatur, ut qui discredendo locutus est, jam tacendo credere discat. Ubi notandum quod angelus se et ante Deum adstare, et evangelizandum Zachariae missum esse testatur. Quia et cum ad nos implent ministerium, ut tameigitur et assistunt, quia et si circumscriptus est ange
Abbreviated transcription (Latin):
ẽet petrus ĩ cruce uenit ad eũ¬
turba magna malediceus ce¬
sari et fecer̃t planctũ magnũ
sr̃ eum petrus exhortrebatur
de cruce dicẽs. Noliee flere sed
gaudete mecũ quia uado do¬
bis parare locuni .u̾. Gras tibi
ago magr̃ bone quia oues qͣs
tradidisti mͥ ꝯpatiũtur mecũ
ĩ sẽpt̾num et cũ hoc dixisset
ait. Nolite. ¶lcõ nona.¬

Expanded text:
esset Petrus in cruce, venit turba multa, maledicebat Caesarem, et fecerunt planctum magnum ante crucem. Petrus exhortabatur eos de cruce dicens: Nolite flere, sed gaudete mecum, quia vado parare vobis locum. Gratias tibi ago, Pastor bone, quia oves quas tradidisti mihi, compatiuntur mecum in sempiternum, et cum hoc dixisset, ait: Nolite, etc. IN NA