comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mum queritur. aninmanifestis iuditi¬
cusatione ueltestificatione defecerint.
uartosi ¶ uoꝵ testimonio sit condẽp¬
nandus. QUintosidefitientib ac¬
cusatorib sit cõgendus apurgationẽ.
extosiremedium sit dandum eiquixã
dila tionisuocem appellationis exibu¬
uo: quomodo debeat fieri accusatio.¬

Expanded text:
mum quaeritur, an in manifestis judicicusatione vel testificatione defecerint? Quarto, an duorum testimonio sit condemnandus? Quinto, si deficientibus accusatoribus sit cogendus ad purgationem? Sexto, si remedium sit dandum ei, qui causa dilationis vocem appellationis exvo, quomodo debeat fieri accusatio
Abbreviated transcription (Latin):
uisuis epĩs non obediunt indubitãter
reꝓbietrei existunt porro ipĩadõdonũ
quirecte epĩ intelliguntur ubenter obe¬
li zantur quisuo nonobedunt epõ.

Expanded text:
ui suis episcopis non obediunt, indubitanter rei et reprobi existunt. Porro ipsi a Deo donum qui recte episcopi intelliguntur, libenter obelizantur, qui suo non obediunt ep
Abbreviated transcription (Latin):
effosso. ⁊ digito p̃cisofuisse ꝯͣtessõs.
Uñ michi sollicitudo maxiã incussa
est. ne forte sublimitas tua cense¬
at eos tanta legũ seui̾tat̾e plecten¬
dos. ut qualia fecert̃: talia patiant᷑
Iõq hislittĩs obtestor fidẽ tuã quã
posseosiuii. uii ñ accusantib nrĩs.
s illoͦꝵ notariis ad quostuende pub¬
lice pacis uigilantia ꝑtinebat. pre¬
sentatiuideant᷑ eꝑamini: nolumꝰ
ꝓhibeamo auferri. sihꝗc magissuf.
insana adsanitatis otium legum
correctiõe digant̾. ł a maligns oꝑi¬
bus aucui utili oꝑi deputent᷑ uocat᷑
quidẽ ⁊ ista dãpnatio. si quis ñ intel
ugat mag̃ bñficiũ quã suppliciũ
nuncupandũ. ubi nec seuiendila¬
xat̾ audacia. nec penitñoi saluta¬
ris medicina subt̾hitur. Imple xͥ¬

Expanded text:
effosso et digito praeciso fuisse confessos. unde mihi sollicitudo maxima incussa est, ne forte sublimitas tua censeat eos tanta legum seueritate plectendos, ut, qualia fecerunt, talia patiantur. ideoque his litteris obtestor fidem tuam, quampossumus, qui non accusantibus nostris sed illorum notoria, ad quos tuendae publicae pacis uigilantia pertinebat, praesentati uideantur examini, nolumus hibeamus auferri, sed hoc magis suffinsana ad sanitatis otium legum coercitione dirigantur, vel a malignis operibus alicui utili operi deputentur. Vocatur quidem et ista damnalegat magis beneficium quam supplicium nuncupandum, ubi nec saeuiendi relaxetur audacia nec paenitendi medicina subtrahatur? Imple, Christi
Abbreviated transcription (Latin):
ins illorum ꝑuenit. qr inuenit eccla uarn
ga atrocissimos inimicos seruet atq exbi¬
beat lenitatem. Intantaita ꝙ crudelitate
quecumq pr̃et sanguinem iundicta pro¬
cesserit magna lenitas apparebit. g̃ nm
aetur indignum. ⁊ quasi dissolutionis
nitas apparebit. Idem donato. M¬
contra x aiam societatem. abomtub ur¬
pis ingratisq ꝯmittit̃ ꝓfecto grauiusẽ
Ratrocuus. quamsi m̃alios ꝯmittat᷑ tu
ant. corrigi eos cupimus ñnecam. nec¬
ꝑnitiem licentiori audacia crassabutitur.
necessitate nob ipacta ut ÷ occidi abeis
eligamiis: quam eos occidendos uris udi¬
cs inferamus. Idem.
Quies eccłe. prinpũ

Expanded text:
nis illorum, quia inuenit ecclesia catholica, ubi suam erga atrocissimos inimicos seruet atque exhibeat lenitatem. in tanta quippe crudelitate, quaecumque praeter sanguinem uindicta processerit, magna lenitas apparebit. quod edetur indignum nitas apparebit » Idem: « Ex occacontra Christianam societatem ab hominibus impiis ingratisque committitur, profecto grauius est et atrocius, quam si in alios talia ant, corrigi eos cupimus, non necin nostram perniciem licentiori audacia grassabuntur, necessitate nobis impacta, ut etiam occidi ab eis eligamus potius, quam eos occidendos vestris judiciis ingeramus . C. IV. Quies ecclesiae prin
Abbreviated transcription (Latin):
iclencatus tͣitillat desideriumdiscas qd̾
possis docere. et rationabilem hostiam
offerasdeo. nemiles: ante quantiro. ne
pͥus magister sis: quam discipłs. Nonẽ
huulitatis mec neꝙmensurs iudicaẽ
dexeteris: ⁊ deministris eccłaꝵ sinistru
quippiamdicere: hañt illi ordinem su
tibi in eo uiuendum sit: editus ad nepo¬
tianum liber. docere te potĩt. Nunc mo¬
nachicumabulamores ꝙ discutimus.¬
et eius monachiqui libalib sfũdiiscru¬
ber iium nec ipẽ tedoceas. etabsꝙ doc
quo ab bas iudieauerit monachuseli¬
gatur et ab epõsacerdos ordinetur.

Expanded text:
clericatus titillat te desiderium, disce quod possis docere, et ratofferas Christo, ne miles ante quam tiro, ne prius magister sis quam discipulus. non est humilitatis meae neque mensurae iudicare de ceteris et de ministris ecclesiarum sinistrum quippiam dicere. habeant illi ordinem et tibi in eo uiuendum sit, editus ad Nepotianum liber docere te poterit. nunc monachiet ejus monachi, qui liberalibus studiis erubernium, nec ipse te doceas, et absque docquo abbas judicaverit, monachus eligatur, et ab episcopo sacerdos ordinetur.
Abbreviated transcription (Latin):
bent: ancrudeliteror ẽ. qui subtrahit a¬
liquidu eripit diniti: quam qui truci¬
dat pauꝑem fenore. hec utiq atꝙ huus.¬
tantur¶Iam uero prudenter imtueremi
quod scptum ẽ. si fideli hoĩ toͣtus munduᷤꝰᷤ
diuitiaꝵ ẽaͦnfideli aũt necobuaus: non
ne om̃s qui sibi uidentur gaudere ꝯquisi¬
tis. eisq utin esciunt auenum possidere
ꝯuincimusꝰ: hoca. cerre alienum nonẽ:
quodiu̾re possidetur. hoc aũt uirꝑ s og
iuste. ⁊ hoc iuste: quod bene. Omẽ gͥ qd̾
male possidetur. alienum ẽ. Malen: aut
re exigendesint: A Mbr testatur dicen
bilo exge usurameui nocere nocemus.¬
m̃ito desideras. cuiuire inferuntur arma.
hiue iegitime auferũtur usure: q̃uembe¬
louincere non potes. abhoc usuram exi
ge: quẽ non sit erimen occidere.Sinefer
rarius exactorinimici gͥubiẽ ius belli.
sint fatiende exfenore. uelusuris: nec exo
usuris elimosine fierinonpossunt:

Expanded text:
bent? An crudelior est qui subtrahit aliquid vel eripit diviti, quam qui trucidat pautantur. Iam vero si prudenter intueamur quod scriptum est, fidelis hominis totus mundus divitiarum est, infidelis autne omnes, qui sibi videntur gaudere licite conquisitis, eisque uti nesciunt, aliena possidere convincimus? Hoc enim certe alienum non est, quod jure possidetur, hoc autem jure, quod juste, et hoc juste quod bene. Omne igitur, quod male possidetur, alienum est; male autemre exigende sint, Ambrosius testatur dicens: Ab illo exige usuram, cui merito nocere desideras cui iure inferuntur arma. Huic legitime auferuntur usure, quem bello vincere non potes. ge, quem non sit crimen occidere. Sine ferarius exactor inimici. Ergo ubi jus belli, sint faciendae ex foenore vel usuris, nec ex qusuris eleemosynae fieri non possunt
Abbreviated transcription (Latin):
momentic̃ẽ censentur. Item. deci me deo
mandante. sacerdotib et leuitis. seꝑate s̃.
ut desorte dnĩ uiuerẽt. qui tnesussorte ꝯ¬
uenumerantur. Non ergo cuius quamp̾¬
uilegio laicis ꝯcedi possunt nediuienis
dite. uł ullo alio pacto alieñatesurt ab
te iubemus restitui ita ut nec pretium ꝗ¬
demaniquis comꝑatonb: reposcere liceat.

Expanded text:
momenti esse censentur. § 2. Item: Decimae Deo mandante sacerdotibus et Levitis separatae sunt, ut de sorte Domini viverent qui in ejus sorte connumerantur. Non ergo cujusquam privilegio laicis concedi possunt, ne divinis ditae vel ullo alio pacto alienatae sunt, ate, jubemus restitui, ita, ut nec pretium quidem iniquis comparatoribus reposcere liceat.
Abbreviated transcription (Latin):
iquis ep̃oꝵ commonitus a metropo¬
utanoad sinodum nullagraui in in¬
tercedente necessitate corꝑaliuenire
contẽpserit. sic̃ statuta patrum san¬
xerunt uscy ad futuꝵ concilium cũc

Expanded text:
iscopus commonitus a metropolitano ad synodum nulla gravi intercedente necessitate corporali venire contempserit, sicut statuta Patrum sanxerunt, usque ad futurum concilium cunc
Abbreviated transcription (Latin):
qiuo estumtr disciplinã ne nos
añ am̃ culpa ex cdissimulanone redar¬
guat: in requisitum hoc relinquere
non audemus. ꝑuenit itaq ad nos
quod ꝑsimoniacam hesim: fueris or¬
dinatus. S ⁊ alia de te multa hic dicta
sunt. de quib unum quã maxime fuit
re debuisses: donec quid ẽẽt uerius
potuissemus adiscere. Pascał. pp̃.¬

Expanded text:
itur disciplinam, ne nos Deum culpa ex dissimulatione redarguat, irrequisitum hoc relinquere non audemus. Pervenit itaque ad nos quod per simoniacam haeresim fueris ordinatus. Sed et alia de te multa hic dicta sunt, de quibus unum quam maxime fuit are debuisses, donec quid esset, verius potuissemus addiscere. Ne
Abbreviated transcription (Latin):
ttmdnĩ uocatiacarnt ituinent. quiasi¬
cut discreta debet cẽ uitaciericoꝵ alaico¬
rum conuersatiõesta et mituituodeb et fi¬
cridiscretio. Has ergo septem ebdomadas:
omnesclitiriciacartie et deliciis ieiunent.
et imnis et uigilus att orationibus inerẽ:¬

Expanded text:
mini vocati a carne jejunent. Quia sicut discreta debet esse vita clericorum a laicorum conversatione, ita et in jejunio debet fieri discretio. Has ergo septem hebdomadas omnes clerici a carne et deliciis jejunent, et hymnis, ac vigiliis, atque orationibus
Abbreviated transcription (Latin):
trato. qd̾ ⁊ alu młti magni⁊ diuini¬
uiri eotẽ spu ꝯsulendo rebhuãnis
non teme fecer.de elia quo cũ exẽ¬
plũ dedissent discipli. cõmemorã¬
tes quid ab eo factũsit. ut ⁊̃ ipĩsclar
potestatẽ petendi de celo ignẽ adꝯ
sum̃clum eos qui sibiospitũ non pre¬

Expanded text:
trato, quum et alii multi et magni viri eodem spiritu consulendo rebunon temere fecerunt. De quo Elia cum exemplum dedissent discipuli, Domino commemorantes quid ab eo factum sit, ut etiam ipsis daret potestatem petendi de coelo ignem ad consumendum eos qui sibi hospitium non pr
Abbreviated transcription (Latin):
dicat ñ peã miserũ: s correctione
beatũ eẽ uelit. ꝑatus tñsit. si opus
fuĩt equoaĩo platollare abeo illici
optime scirent mortẽ istã. quȩ aiãm
non nulla peccã morte punier̃. qͦ iui
te puniebant᷑: ñ ip̃a mors noceret.
diminueret᷑. ñ temere illi iudica¬
bant. quid tale iudiciũ ds̃ pauãt.

Expanded text:
dicat, non poena miserum, sed correctione beatum velit, paratus tamen si opus sit aequo animo plura tolerare ab eo illicitoptime scirent mortem istam quae animam nonnulla peccata morte punierunt, quo et , qui morte puniebantur, non ipsa mors noceret, diminueretur. Non temere illi judicabant, quibus tale judicium donaverat
Abbreviated transcription (Latin):
coniuncor .n. cũ inhac parte.eticos
uob mag̃ uidõ negligentes. Qũo .ti.
pꝰsum corrigere filiõs. cũ fr̃s mdaẽ
non pꝰsim: Aut quafidutia suecensea
laicis. cũ ͣ consorub pudoris uerecũ¬
dia ꝯticescã: Ego aũt fr̃s non de oĩb¬
loquor.Sunt aut̃ certe. qui deuotiẽ
ł ⁊ aui negligentes. Ego aut nefͦhinẽ
nomino. ꝯscientia sua unũquẽq ꝯ¬
ad salutẽ non sufficit morib ⁊ uita

Expanded text:
Convincor enim, cum in hac parte clericos vobis magis video negligentes. Quomodo enim possum corrigere filios, cum fratres emendare non possim? Aut qua fiducia succenseam laicis, cum a consortibus pudoris verecundia conticescam? Ego autem, fratres, non de oloquor, sunt certe quidam devoti, sunt et alii negligentes. Ego neminem nomino: conscientia sua unumquemque cad salutem non sufficit moribus et vita
Abbreviated transcription (Latin):
m. nec impedit illuo ꝓpoitũ quo
quisq ꝑatus ẽ ab eo que correctum̃
ee uuit. plura ꝑferre. s huic uin¬
dicte inferende: ñ ẽ idõneus. nisiꝙ
odium quo flagrare solent. ꝗse uĩ
rentes uideant̃. cũ ab eis uapulat
peccãs. ne peccet ultĩus. ħ certe ꝑ¬
fectio cdilectioĩs ip̃ius dĩ patris.im

Expanded text:
quo quisque paratus est ab eo quem correctum esse vult, plura perferre. Sed huic vindictae referendae non est idoneus, nisi qui odium, quo flagrare solent qui se virentes videantur, quum ab eis vapulat peccans, ne peccet ulterius. Et certe perfectio dilectionis ipsius Dei patris im
Abbreviated transcription (Latin):
on᷑ne sodomite ethnici ꝓfitiant¬
e iuditii quam uob et quib ꝓpħadixit.
sta facta ẽ. sumquid tñ ideo facram̃tadi¬
et ad eã celebranda lepsos quos mundaut¬
rat.:misit et ea tacharie ministrantiangis
et inboĩs hominib illius tpĩs erant et in
dẽ inmalitia sodomitis p̃lati sunt. et tñ il¬
la sacram̃ta erant inutris integra etbi.¬
uina.Namet ipĩ gentiles siquod diumũ
et rec̃tuindoetrinis suis habe potuerunt:

Expanded text:
onne Sodomitae ethnici erante iudicii quam uobis, et quibus propheta dicit: ta est. numquid tamen ideo sacramenta diet ad ea celebranda leprosos, quos mundauerat, misit, et ea Zachariae ministranti angelet in bonis hominibus illius temporis erant et in dem in malitia Sodomitis praelati sunt, et tamen illa sacramenta erant in utrisque integra adque diuina. Nam et ipsi gentiles si quid diuinum et rectum in doctrinis suis habere potuerunt,
Abbreviated transcription (Latin):
girab ꝓbamꝰ. qñ eiꝰ patres sp̃uales eligi¬
mus. quoꝵ ñ solũ gub̾nacut tueri:. s⁊ etiã
doctrinis edificari possũ. ea tñ cͥea mõa¬
chos cautela ẜ uaut remoti abearũ fa¬
miliaritate: nec usꝙ aduestibulũ. har̃
accedendi familiare ꝑmissũ. S neq ab

Expanded text:
raebemus, quando eis patres spirituales eligimus, quorum non solum gubernaculis tueri, sed etiam doctrinis aedificari possunt, ea tamen circa monachos cautela servata, ut remoti ab earum familiaritate nec usque ad vestibulum habeant accedendi familiare permissum, sed neque ab
Abbreviated transcription (Latin):
otificamus tibi firmare ⁊¬
ut pꝰquã tres aut duo ex ꝓpinquiorib¬
cusatur. hanc ꝓpinquitatem iure iurado
firmarunt: uł sitres aut duo ex antiqui
monii sint. remoto amore: timore p̃tio.
⁊ oĩ malo studio: supradicto mõ consã¬
guinitatem firmauint. siñ oĩ mora con¬
iugia dissoluantur. Qnod s ꝓpͥͣn qu t
extranei uł mm̃ ꝓpinquitatem testant᷑.
⁊ iuram̃ito pͣbare noluint: uͦt nequunm
coniugium nullatenus dissoluatur. s
com petens eis pcnitentia ꝑꝑinfamiam
aliquã. inungatur. Item exc̃o. urbani

Expanded text:
otificamus tibi ut cum tres vel duo ex propinquioribcusatur, hanc propinquitatem juramento firmaverint, vel tres, aut duo ex antiquiomonii sint, remoto amore, timore, pretio et omni malo studio, supradicto modo consanguinitatem firmaverint, sine omni mora conjugia dissolvantur. Quod si propinqui, aut tantum propinquitatem testantur et iuramento probare noluerint vel nequiverint, coniugium nullatenus dissolvatur, sed competens eis penitentia, puta proptaliquam, iniungatur. Item ex concilio Urbani
Abbreviated transcription (Latin):
Uñ ineccłastica Ystonalegitur. quoo
alexander ep̃s alexandriecum petͥ mã¬
tirissolẽpnia celebraret post expleta
missaꝵ sac̾m̃ta uidit suꝑhorãmaris
pueroꝵ ludũ imitãtiũ. ut fieri solet
epm et gerentium. eaq̃ in eccłagẽimos
ẽ. Moxeos ad seꝑdueiubet: etquod

Expanded text:
Unde in ecclesiastica historia legitur, quod Alexander episcopus Alexandriae, quum Petri Martyris solennia celebraret, post expleta missarum sacramenta vidit super oram maris puerorum ludum, imitantium, ut fieri solet, episcopum, et gerentium ea, quae in ecclesia geri mos est. Mox eos ad se perduci jubet, et quid
Abbreviated transcription (Latin):
irmissime tene et nullatenus dubite̾
extra eccłam baptizatis siad eccłã non
redierint.baptimo cumulari ꝑnt̾tiẽ.
uetui. cũ ibinondatur uͥoportet ut
ppłs isrł. ⁊ non fatiebat miract᷑a. p̃t̃
unitatem erãt magi pharaonis. et
fatiebat similiam̃ou si. ppłs isrłut
dixinon fatiebãt miracla. quierant
saluandi ap̃dm̃ qui fatiebant mira¬
cła. anqui non fatiebant. petrus apłs
resuscitat mortuũ. Si mõ magus
bant quia noĩa eoꝵ erant scͥptatn
dicamusut lauerũ semelinitum nul
nemo accepit acatholicis sacerdotib

Expanded text:
inquit, tene, et nullatenus dubites, extra Ecclesiam baptizatis si ad Ecclesiam non redierint, baptismo cumulari perniciem.vetur, cui non ibi datur, ubi oportet utpopulus Israel, et non faciebat miracula; praeter unitatem erant magi Pharaonis, et faciebant similia Moysi. Populus Israel, ut dixi, non faciebat miracula. Qui erant salvi apud Deum, qui faciebant, an qui non faciebant? Petrus apostolus resuscitavit mortuum. Simon magus bant? quia nomina eorum erant scripta in edicamus, et lavacrum semel initum nullnemo accepit, a catholicis sacerdotibus
Abbreviated transcription (Latin):
duob ͭ irib testib t̃minctur. dño dicente.
ñ unus stet cͣc alium: s mnore duoꝵ uł
trium testium: stet om̃e u̾bum. Itẽ cũ
alibi dicatur. nullius ꝑsone quantũlib⁊
exercitate testimonio aliquid credatur.
eui dentissime apparet unius assertione

Expanded text:
duobus vel tribus testibus terminetur, Domino dicente: Non unus stet contra alium , sed in ore duorum vel trium testium stet omne verbum: » item quum alibi dicatur: Nullius personae quantumlibet exercitatae testimonio aliquid credatur: evidentissime apparet, unius assertione
Abbreviated transcription (Latin):
oroinesꝓhumanagrã largũtur. atꝙ de
ipã largitate laudis solũ mõ retbutionẽ
querunt. hiinimirũ quod gͣtis acciput
gratis non ret̾buunt. quia de inpenso of¬
fttioscĩtitis. nũmũ expetunt fauoris.
qui excutit manussuas ab oĩ munere.
Nondixit solũ mõ amunere.si abõimu¬
i ẽ ẜ uitus m̃debit̾e inpensa. Munus a
minipẽen̾maẽ. Munus alingua fauõ¬
ẽ. Quigͦ sacros ordines tͥbuit. timc. ab oĩ¬

Expanded text:
e de largitate eadem laudis solummodo retributionem querunt. Hi nimirum quod gratis acceptum est gratis non tribuunt, quia de inpenso officio sanctitatis nummum expetunt favoris. qui excutit manus suas ab omni munere. » Non dixit solum a munere, sed ab omni mu, est servitus indebite impensa; munus a manu, pecunia est; munus a lingua, favor. Qui ergo sacros ordines tribuit, tunc ab o
Abbreviated transcription (Latin):
coĩone suspendat cui cͥm̃intendit᷑. nͥ
adcãm suãdicendã electoꝵ iudicũdie
statuta litt̃s euocatus. minime occur¬
rerit. hoc infraspatiũ m̃sis. exeãdieqͣ
eum litãs accepisse ꝯstitĩt. Quod siuãs¬

Expanded text:
ione suspendatur cui crimen intenditur, nisi ad causam suam dicendam electorum judicum, die statuta, litteris evocatus minime occurrerit; hoc est infra spacium mensis ex ea die qua eum litteras accepisse constiterit. Quod si ali
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ uimpatitur. pudicitiam amittẽ
comꝓbetur. Sexto siaduiter adul¬
teram p̾sit dimittere. S eptimo. si
uiuente dimissa: aliam possit accipe
Ootano: sunfidelem subp̃missa condi¬
tione licet alicui fidelium. inconiugẽ

Expanded text:
quae vim patitur, pudicitiam amittere comprobetur? Sexto, si adulter adulteram possit dimittere? Septimo, si vivente dimissa aliam possit accipere? Octavo, si infidelem sub praemissa conditione liceat alicui fidelium in conjugem
Abbreviated transcription (Latin):
non habet uxorem : quãdam sibi mere¬
tricem coniugio copulauit quę crat
sterił. neptis igenui filia originarii.
quam cum pater alii uellet tradere
cepit: pꝰea de adultio. conuictus: et
rem suam oppmeret: ut sic eã dimittẽ
pꝰs. Quo facto: q̃ndam infidelem sibi
copulauit. ea tñconditione: ut adx
anam religionẽ transiret. Hic pͥmũ
qr̃. an meretrix licite ducatur incon¬
ingem. Scdo an ea q̃ cã incontinẽtiȩ
ducitur. sit comux appellanda.
tio: cuius arburium aliqua sequatur
an lib̾iaui: anoriginarii patris.
rto: siuiuente uxore. liceat alici ex¬

Expanded text:
non haberet uxorem, quamdam meretricem sibi conjugio copulavit quae erat sterilis, neptis ingenui, filia originarii; quam quum pater alii vellet tradere,coepit. Postea de adulterio convictus etret suam, ut sic eam dimittere posset, quo facto quamdam infidelem sibi copulavit, ea tamen conditione, ut ad Christianam religionem transiret. Hic primum quaeritur, an meretrix licite ducatur in uxorem? Secundo, an ea, quae causa incontinentiae ducitur, sit conjux appellanda? Tertio, cujus arbitrium aliqua sequatur, an liberi avi, an originarii patris? Quarto, si vivente uxore liceat alicui
Abbreviated transcription (Latin):
ralidi ue cã nob metipsis necem inferamus.
Nam ⁊ ꝓhibitos nos esse intelligendum est.
ñ dices aduessus ꝓximum tuum. Neciõ tñ
si aduersus seip̃m. quisquam falsum testi
sifalsi testimonii ñ minis reus ẽ ꝗ descipso
falsum fatet᷑ testimonium: quam siaduer¬
sus ꝓximum hoc facẽt. c̃ in eo precepto qͦ fal¬
sum testimonium ꝑhibet: aduersus ꝓx̾m
ꝑhibeat᷑. possitq ñ recte intelligentib uideri
nonesse ꝓhibitum aduersus selpm̃ quisq fal.¬
sus testis afsistat: quanto mag̃ intelligend̃
ẽ. ñ licere hominiseip̃in occioere. c̃ ineo ꝙ scri¬
ptumẽ ñ occides. nichil dcinde addito. nec
dit: aliud quam hominem occidit. quasd̃a
uõ excẽptiones ead̃ ipsadiuina facit aucto
bet iubenti. sic̃ aminicłm gladiꝰum utenti.
⁊ iõ nequaquam cͣc hoc preceptum fecerunt.
ꝙ dictumẽ. ñ occides: qui deo auctore bella
gesserunt. aut ꝑsonam gerentes publice po¬
testatis. sccłm ius legis. hoc ẽ iustissime rati¬

Expanded text:
randive causa, nobismet ipsis necem inferamus. Nam et prohibitos nos esse intelligendum est, n dices aduersus proximum tuum. Nec ideo tamen si aduersus se ipsum quisquam falsum testimsi falsi testimonii non minus reus est qui de se ipso falsum fatetur, quam si aduersus proximum hoc faceret, cum in eo praecepto, quo falsum testimonium prohibetur, aduersus proximum prohibeatur possitque non recte intnon esse prohibitum, ut adversus seipsum quisque falsus testis assistat, quanto magis intelligendum est non licere homini seipsum occidere, cum in eo quod scriptum est: Non occides , nihil deinde addito, nec dit, aliud quam hominem occidit. Quasdam vero exceptiones eadem ibet iubenti, sicut adminiculum gladius utenti; et ideo nequa.. quam contra hoc praeceptum fecerunt, quo dictum est: Nogesserunt aut personam gerentes publice potestatis secundum eius leges, hoc est iustissime rad
Abbreviated transcription (Latin):
cepta medicinȩ sunt. Aieunno
reuocant lignbrareͤ non sinunt
ab omni intentione meclitatio¬
nis abducunt. Itaꝰ qui sȩmeditis
dederit : seipsum sibi abnegat.

Expanded text:
cepta medicinae sunt; a ieiunio reuocant, lucubrare non sinunt, ab omni intentione meditationis abducunt. itaque qui se medicis dederit, se ipsum sibi abnegat;
Abbreviated transcription (Latin):
rũsicilie ꝑsonis ꝯpetenti sollicitudineeu¬
stodire non desinat. necipãqq̃. prãdia e¬
normia fieri. s scd̾m medioctatẽ uniul¬
cułusꝙ lociepõ ad ꝯsignationẽ uenien
p̃textupauꝑib incutidãna uolumus.
aut qualib ratione ꝑmittimus.

Expanded text:
rum Siciliae personis competenti sollicitudine custodire non desinat, nec ipsa quoque prandia enormia fieri, sed secundum mediocritatem uniuscujusque loci episcopo ad consignationem venientpraetextu pauperibus incuti damna volumus aut qualibet ratione permittimus.
Abbreviated transcription (Latin):
anob sunt nuꝑmandata ẜuentur
siue quȩ de eccłasticis causis tue re¬
uelanoni contigĩt. subtua nob̃ insi¬
nuatione pandantur. Crit ħstudii
ac sollicitudins tue. ut talem te in
his quȩ iniunguntur exibeas: ut
fidem integritatemq eiꝰ cinus curã
Decreta aꝑlica nulla p̾sũ.

Expanded text:
a nobis sunt nuper mandata, serventur, sive ea, quae de ecclesiasticis causis tuae revelationi contigerint, sub tua nobis insinuatione pandantur. Erit hoc studii ac solicitudinis tuae, ut talem te in his, quae injunguntur, exhibeas, ut fidem integritatemque ejus, cujus curam Decreta apostolica nulla p
Abbreviated transcription (Latin):
baptismũ ammmnastrauer̃. s aut to¬
rmeñta seuaexercuert. aut ⁊̃capi¬
legimus a maiorib defin̾itũ. Me¬
minerant n a dõ potestates has
fuisse ꝯcessas. ⁊ꝓpt̃ uindictã noxi¬
oꝵ gladiũ fuisse ꝑmissum. ⁊ dĩ mi¬
nistĩg eẽ datum: in huiusmoĩ uĩ¬
dices. Quõ igit̾ rep̃hñdãt factum
dehis gͦ ut actenus ẜuatũ ẽ. sicha¬
beamus ne aut disciplinã aũtere
am: Ipĩs aut in rõę recllenda: ge¬

Expanded text:
tismum administraverunt, aut tormenta sola exercuerunt, aut etiam capilegimus a majoribus definitum. Meminerant enim a Deo potestates has fuisse concessas, et propter vindictam noxiorum gladium fuisse permissum, et Dei ministrum esse datum in hujusmodi vindicem. Quomodo igitur reprehenderent factum, De his ergo, ut hactenus servatum est, sic habeamus, ne aut disciplinam evertere, amur. Ipsis autem in ratione reddenda ge
Abbreviated transcription (Latin):
nocu intuit ẜ facłiltatem suam tesarẽito:
suret᷑ seultĩtis ĩgnem ñ appositiruni. pen¬
relaxauĩt. campnum restit᷑uat. et parnũ
ab offo ep̃ali abstmneat. Snẽ regib et pͥncipi¬
bus faciende iustine facuitatem conscui

Expanded text:
cundum facultatem suam resarcito, juret se ulterius ignem non appositurum. Poenrelaxaverit, damnum restituat, et per annum ab officio episcopali abstineat. Sane regibus et principibus, faciendae facultatem justi
Abbreviated transcription (Latin):
mod̾amine tẽta returg̃dusistitres. ꝯ
amtistites acdĩsacerdotesnec non et le¬
uitas uel qui sac̃m̃tis diui nisin ẜuiũt
ꝯtinẽtes eẽ in oĩb quopossint sinplici¬
t̃ quodad nõ postulant: inpete. ut ꝙ¬
aptidõcuẽrunt et iꝑã ẜuauit antiq¬

Expanded text:
moderamine tractaretur, gradus isti tres, qui antistites, ac Dei sacerdotes, nec non et levitas, vel qui sacramentis divinis inserviunt, continentes esse in omnibus, quo possint simpliciter, quod docuerunt et ipsa servavit antiq
Abbreviated transcription (Latin):
tudini morus eiꝰ: simul ⁊ resurrecti¬
onis etĩmꝰ. ⁊cerã que latiꝰ mister
gentiũ ad cõmendandũ satram̃tum
haptismatis dispu̾tauit. ũ appareret
ex huius doctrine spnu rẽgn̾andis fi¬
liis hominũ. im dĩ filio⁊ adoptandiꝰ
illũ diem. ⁊ illud tp̃s electũ. in quo
ꝑsimilnũdinem formãq mist̾ii ea
que geruntur inm̃bris lsa ipo

Expanded text:
 simul et resurrectionis erimus . Et caetera quae latius magister gentium ad commendandum sacramentum baptismatis disputavit, ut appareret ex hujus doctrinae spiritu regenerandis filiis hominum, et in Dei Filio adoptandis, illum diem, et illud tempus electum, in quo per similitudinem formamque mysterii ea quae geruntur in membri
Abbreviated transcription (Latin):
phanie festiuitatem quȩ in suotirdiẽ
dito honore ueneranda ẽ. obhesti¬
mat pͥinlegiũ ħ̾re haptismatis quia
ħ quidam putant quod in ead̃ dic
dñs ad bapusmũ scĩ ĩohis accesserit.
sciat illius baptismi auam gr̾am. aliã
fuisse rationem. nec ad eandem ꝑti-¬
dñs ii nulsus indigens remissione
pecti. nec querens remediũ renascẽdi
sic uoluit baptieͣari. quomõ ⁊ uoluit
crcũcidi. hostiamq ꝓemundatiõe
offerre. ĩ qui factus erat exmuliere
sicut apłs ait fieret sublege. qͣñuenat¬

Expanded text:
 in suo ordine debito honore veneranda est, ob hoc existimat privilegium habere baptismatis, quia hoc quidam putant, quod in eadem die Dominus ad baptismum sancti Joannis accesserit, sciat illius baptismi aliam gratiam, aliam fuisse rationem, nec ad eamdem pertienim nullius indigens remissione peccati, nec quaerens remedium renascendi, sic voluit baptizari, sicut voluit circumcidi, hostiamque pro se mundationis offerri, ut « qui factus erat ex muliere sicut Apostolus ait fieret sub lege
Abbreviated transcription (Latin):
s exapłica auctoritate suare satis
id oneo ꝓbamius exemplo. seq uente
b̾atum petrum apłm qui impo die
quo omnẽ credentium num ꝓmissuᷤ
lũm ppłm sua p̃dicatione conusum:

Expanded text:
stolica auctoritate servare, satis idoneo probamus exemplo sequentes beatum apostolum Petrum qui in eo die quo omnem credentium numerum promllium populum sua praedicatione conversum,
Abbreviated transcription (Latin):
no ip̃a .i. pasca ⁊ pentecosten ad bapti.¬
zandum aromanopontisice legi¬
ma sunt p̃frc̃a. Uñ quia manifestiᷤ.¬
sime patet baptizandis i neccła elecuᷤ.
nec duo tpr̃a de quib locuti suntꝰ eẽ
legitimas dulectionem uram monemꝰ.
ut nullos dies alios huic oby uantie¬
rõprie rib baptisma celebretur.
caturã cͦondi̾dit ex uetere. ut mrrra¬

Expanded text:
 id est Pascha et Pentecoste, ad baptizandum a Romano pontifice legitima sunt praefixa. XI. Unde quia manifestissime patet baptizandis in Ecclesia electis haec duo tempora, de quibus locuti sumus, esse legitima, dilectionem vestram monemus, ut nullos oribus baptisma celebretur. creaturam condidit ex veteri, ut in r
Abbreviated transcription (Latin):
Drianus pp̃. romã iuenire caroium re.¬
gem addefend̾endas res aeccłe pꝰtulauit.
Caroius uero romã uenienspapiamolise¬
dit ibiꝙ relicto exercituin scã resurrecti¬
one ab adriano p̃p. rome honorificesu¬
sceptus ẽ. pꝰ scãm uero resurrectionem
reu̾sus papiãcepit desideriũ regem. de'¬

Expanded text:
drianus papa Romam venire Karolum regem ad defendendas res ecclesie postulavit. Karolus vero Romam veniens Papiam obsedit, ibique relicto exercitu in sancta resurrectione ab Adriano pape Rome honorifice susceptus est. Post sanctam resurrectionem reversus Papiam cepit Desiderium regem. Dei
Abbreviated transcription (Latin):
cuiera mirabile ẽ quod mannu ꝓbetur.¬
ts̃ pitret patrib. ⁊ condino cęli pasce¬
bantur alim̃to. Uñ dictum ẽ. panem
angłoꝵ manducauit hõ s tñ panem
illum qui manducauerunt: ossimoresr¬

Expanded text:
era mirabile est quod manna Deus plueret patribus, et quotidiano coeli pascebantur alimento; unde dictum est: Panem angelorum manducavit homo . Sed tamen panem illum qui manducaverunt, omnes
Abbreviated transcription (Latin):
hebreoꝵ. hinc egiptiis uallatus. iñ
ma ri dausue. Uirgam eleuauaticn¬
ses: seꝑauit se aqua ⁊ inmuroꝵ spe¬
ciẽ: congelauit. atq int̾ undas ĩlta
pedestris apparuit: Iordanis retror.¬
sum conusus ccͣ naturam insui fontiᷤ
reu̾tit᷑ ex ordiũm. Nonne claret na¬
turam uł maritimorũ fluctuũ uel
fluuiał cursus eẽ mutatam: Sitiebat
ppt̃s patrum. tetigit. moises petram.
⁊ aqua depetra fuxcit. Nunquid ñ¬
gnum inaquã. ⁊ amaritudinem suã¬

Expanded text:
eorum, hinc Aegyptiis vallatus, inde mari clausus: virgam levavit Moyses, separavit se aqua, et in murorum specie congelavit, atque inter undas via pedestris apparuit . Jordanis retrorsum conversus contra naturam in sui fontis revertit exordium . Nonne claret naturam vel maritimorum fluctuum vel fluvialis cursus esse mutatam? Sitiebat populus patrum, tetigit Moyses petram, et aqua de petra fluxit. Numquid ngnum in aquam, et amaritudinem sua
Abbreviated transcription (Latin):
fixum uolumusut oĩs sac̃dos cumor¬
dinatur. orarioͣ utroꝙ humero ambi¬
atur scilicet ut qui inꝑturbatus p̃ei
pitur consistẽ int̾ ꝓspaetaduersau
tutum sẽꝑornamento utro ꝙ cͥcum¬
septus appareat humero. Qua ergo

Expanded text:
fixum, ut omnis sacerdos cum ordinatur, orario utroque humero ambiatur, scilpitur consistere inter prospera et adversa virtutum semper ornamento, utroque circumseptus appareat humero. Qua ergo
Abbreviated transcription (Latin):
rum i iuram̃to firmauĩt: hoc quã¬
uis aliquib uideat᷑ rep̃hñsibile: ꝗa
opus caritatis uiram̃to se ñ facturum
ꝓmisit: nulla tñ auctoritate ꝓhibet᷑¬
suram. ł religionis uestẽ suscipiat.
non tñ iõ minus salutẽ ꝓmeri ualet.
Cum non nulli inlaicali habitu scĩs¬
sum ⁊ dõ dulecti inueniant᷑. Quo exẽ¬
plo euident̃ datur intelligi: quoti¬
ens aliquis urat se ñ facturũ aliꝗd
quo expeditior sibi uia p̃paret᷑ adbati

Expanded text:
rum juramento firmaverit. Hoc, quamvis aliquibus videatur reprehensibile, quia opus caritatis juramento se non facturum promisit, nulla tamen auctoritate suram vel religionis vestem suscipiat, non tamen ideo minus salutem promoveri valet, cum nonnulli in laici habitu sanctissimi et deo dilecti inveniantur. Quo exemplo evidenter datur intelligi, quoties aliquis se iurat non facturum aliquid, ex quo expeditior sibi via preparetur ad
Abbreviated transcription (Latin):
quo ut̃ꝙ salus eius põt eẽ incolumis:
⁊ si aliqua exeo sibi cõmoditas prare¬
tur: nulla tñ auctoritate iuram̃tũ
seruare ꝓhibem̃. dum mõ sit nobis
an ep̃s eẽt reus ꝑuirii. qui ad peie
pena cum faciente pumendus est.¬

Expanded text:
quo utraque salus eius potest esse incolumis, etsi aliqua ex eo sibi commoditas prestaretur, nulla auctoritate tamen iuramentum servare prohibemur, dummodo sit nobis  esset reus periurii, qui ad peierpena cum faciente puniendus est,
Abbreviated transcription (Latin):
ł alim̃ta matri ⁊ fr̃ib non subminist
ueluti cum aliquis post uotum casti¬
tatis iurat alicui se habiturũ eã in cõ¬
iugẽ. Coniugẽ nãꝙ hab̾e in seip̃oma¬
lum non ẽ. tam̃ huic ex uoto ꝑnitio¬
sumẽ. hoc aũt uramentũ ⁊ si illici¬
tum sit: non tñobseruari ꝓhibe̾tur.
S de uiolatione uoti penitentia sibi¬
iubetur indici. Ex modo uirandi. tẽ

Expanded text:
 alimenta matri et fratribus non subministrveluti quum aliquis post votum castitatis jurat alicui se habiturum eam in conjugem. Conjugem namque habere in se ipso malum non est: tamen huic ex voto perniciosum est. Hoc autem juramentum, etiamsi illicitum sit, non tamen servari prohibetur,  de violatione voti penitentia iubetur sibi indici. Ex modo iurandi tunc
Abbreviated transcription (Latin):
mento firment᷑: tñseruari ñ debẽt.
circa haec utiq uiram̃ta intelligen¬
da sunt: quae de ulicitis iuramen¬
tis non obseruandis sup̃ statuta le¬
guntur. Quisꝗs ergo se iuram̃tofir¬
maui̾t alid facturum: quor corꝑat¬

Expanded text:
mento firmentur, tamen servari non debent. Circa haec utique juramenta intelligenda sunt que de illicitis iuramentis non observandis, supra statuta leguntur. Quisque ergo iuramento firmaverit se aliqui facturum, quo cor
Abbreviated transcription (Latin):
ieremiam. deb habe tres comites.
uitatẽ. iudicium. ⁊ iustitiam. Ubi
autẽ ista defuerint: ñ ẽ iusamentũ
si ꝑiurium. EUnde datur in¬
telligi. quod illicitũ ẽ iuramentũ.
cui ali quod istoꝵ defuerit: non tñ
cincũq contigĩt aliquod istoꝵ deẽe.

Expanded text:
Hieremiam , debet habere tres comites, veritatem, judicium, et justitiam; ubi autem ista defuerint, non est juramentum, sed perjurium. Unde datur intelligi illicitum esse juramentum, cui aliquod istorum defuerit; non tamen cuicunque contigerit aliquod istorum deesse
Abbreviated transcription (Latin):
crecsit om̃i uerbo. non intuꝑanla
facilitas: s lauoanda bonitas. hoc
est innoeentẽ ẽẽ ignorare quid noce¬
at. ⁊ si cireũscribitur ab aliquo: de
incunatus ĩns ut credet gabaonitis.
uit societatẽ. Si ubi intrãs: eoꝵ uen¬
tumẽ dep̃hensa fraude: qđ cũ eeñt
finitimi aduenas se ẽẽ simulauerãt:
circumcriptum se plꝰ patrum indig̃¬
ricepit. fhs tñ pacem qua dederatꝰ.
reuocandam non censuit. qui firͣma¬
taerat saeram̃ti religione. ne dũ alie¬
nam ꝑficdiã redargueret: suã fidẽm
solueret. Muictauit eos meliori tñ
obseqino minist̾ii. ciemẽntior sentũ¬
iuram̃tum qđ seruari ꝓhibetur. intei¬
ligendũ ẽ quod scit᷑ eẽ illicitũ dũ iura¬
tur. si aũt nescitur illicitũ eẽ ip̃ã igno¬
rantia excusat᷑. Si putetur licitũ essẽ:
non ex ignorantia iuris sifacti. aluto
est usi alicuius copula credat᷑ eẽlicita:
quia nescit esse ꝯsanguinea: ł quia c̃¬
dit᷑ eẽ uidua. Aliud si iõ putat᷑ licita.¬

Expanded text:
credit omni verbo. Non vituperanda facilitas, sed laudanda bonitas. Hoc est innocentem esse, ignorare quod noceat, et, si circumscribitur ab aliquo, de inclinatus Josue, ut crederet Gabaonitis, vit societatem. Sed ubi in terras eorum ventum est, deprehensa fraude, quod, quum essent finitimi, advenas se esse simulaverant, circumscriptum se populus patrum indignari coepit. Josue tamen pacem, quam dederat, revocandam non censuit, quia firmata erat sacramenti religione, ne, dum alienam perfidiam redargueret, suam fidem solveret. Mulctavit tamen eos vilioris obsequio ministerii. Clementior senturamentum, quod servari prohibetur, intelligendum est, quod scitur esse illicitum, dum juratur. Si autem nescitur illicitum esse, ipsa ignorantia excusat, si putetur licitum esse, non ex ignorantia juris, sed facti. Aliud enim est, si alicujus copula credatur esse licita, quia nescitur esse consanguinea, vel quia creditur esse vidua; aliud, si ideo putatur licita
Abbreviated transcription (Latin):
te aug seruari p̃cipitur. Hoc autẽ
siquis ꝯtendat prerogatiua ꝯiugi¬
i. non ꝓpt̃ religionẽ iuiris iuran diꝰ
ẜuari: ammaduertat gabaonitas
seruatos. Cum ergo õe dñi p̃ceptum
sit iustum: pati ei iustitiã deeẽ: qđ
eius p̃cepto cc̃rium inuenitur. Iudi
ductus: iurauerat se manducaturu
⁊ bibiturũ. hoc quã uis leuitate in

Expanded text:
tini servari precipitur. Hic autem si quis contendat prerogativa coniugii, non propter religionem iurisiurandi servari, animadvertat, Gabaonitas eptum reservatos. Cum ergo omne preceptum Domini iustum sit, patet ei iustitiam deesse, quod eius precepto contrarium invenitur. Iudicductus iurat se manducaturum et bibiturum. Hoc quamvis levitate in
Abbreviated transcription (Latin):
tunc ẽ illicitũ iuram̃tum: quando
ro quod iurat᷑ in fuinatura uitiosũ
est. ł uitã adimens. ut acdulterium¬
⁊ homicidium. ⁊ his similia. ł reꝑari
non ꝑmittẽs. ueluti cũ inimico ao
pacem non redire. inligenti mise¬
ricordit̃ ñ subuenire: Ista quia per¬
spicuã hñt in se inustitiã. ⁊ si iura¬

Expanded text:
tunc est illicitum juramentum, quando id, quod juratur, in sui natura vitiosum est vel vitam adimens, ut adulterium, homicidium, et his similia; vel reparari non permittens, veluti cum inimico ad pacem non redire, indigenti misericorditer non subvenire. Ista, quia perspicuam in se habent injustitiam, etsi jura
Abbreviated transcription (Latin):
camussiquis quã uelext̾ neus insuatur¬
tione susceptos ñõĩ fide ettota aĩsuie¬
auũculus eosꝙ paruulos tutele uicesu¬
sceꝑit nutͥcendos ultͣ latrocinium eẽ
iudicamus. quod eosbonuscuł paren¬
tũsieut asserunt xeligiod extorres. ali¬
a retinendo aua cc leges et uiraut cndo¬

Expanded text:
camus, si quisquam vel extraneos in sui tuitione susceptos non omni fide et tota aniavunculus, eosque parvulos tutelae vice susceperit nutriendos, ultra latrocinium esse judicamus, quod eos bonisculis parentum, sicut asserunt, reliquit extorres, alia retinendo, alia contra leges et jura vend
Abbreviated transcription (Latin):
am sacerdos quã reliqui ꝓcedatan¬
fideles õs: summã debent hab̃e
curam.de his qui ꝑcunt quatinu
eoꝵ redargutione aut corrigant᷑
apeccatis. aut si incorrigibiles ap¬
paruerĩt ab eccła separemtur. It̃ ꝗͦgͦ.

Expanded text:
am sacerdotes quam reliqui fideles omnes summam debent habere curam de his qui pereunt, quatenus eorum redargutione, aut corrigantur a peccatis, aut si incorrigibiles apparuerint, ab Ecclesia separentur. XVIII.
Abbreviated transcription (Latin):
fruct᷑us germinare non potĩt. afon.¬
te p̃cið̾nuum. p̃cisus arescit. Sic etiã
eccła dominiluce ꝑfusa: p̃toͣtum or¬
coIPOris seꝑatur. Ramo̾suo ꝑuniũ¬
sam terram copia ub̾tatis extendit.
ꝓfluente̾ largit̃ riuo latius pandit.
unum tñcapud est: et origo una: et
unius cubi cłiscĩtatem c̾asto pudore cu
uersalis eccłe relinquens unitatem.

Expanded text:
fructus germinare non poterit. A fonfructus germinare non poterit. A fonte praecide rivum: praecisus arescet. Sic et ecclesia Domini luce perfusa per orbum tocorporis separatur. Ramos suos in universam terram copia ubertatis extendit, profluentes largiter rivos latius pandit: unum tamen caput est, et origo una, etunius cubiculi sanctitatem casto pudore cusversalis ecclesiae relinquens unitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
ficat aeccłam.Et quamuis aplis omĩb
pꝰt resurrectionem.suam. parẽ potesta¬
tem tribuat et dicat. sicut misit me
unitatis eiusd̾ orriginem abimno inci¬
pientem sua auctoitate disposuit. ħ
pafi consortio p̃dit etħonoris et po¬
testatis. s exordium abuitate ꝓficĩ¬
scitur uit eccła.xp̃i una monstratur.
ba mͣea ꝑfecta mea una matris sue: hac̃
m̃tum unitatis ostendit dicens. Uñũ
corpus et im̃us sp̃c una spẽs uocatioĩs
nre. llnꝰ cominus una fides. unũm bap¬
tisma. Uñus ds̃. Quam unitatem tenẽ
firmit̃: et uenclicare d̾bemus. maxime
tum quoq ip̃m unum atq indiuisũ
singulans insoliclum tenetur pars.
men: et rami arbonis multi sunt:sed
robur unum tene᷑ei radice fundatũ.
Et quomõdfonte uno riui płimi d¬
fluunt: et numerositas licet diffusa
ud̾atur. exundatis copie largitate: lini¬
tas tñ seruat᷑ inorrigine: Auelle radi¬
umsolis acõpore diuisionem unitas
non capit. abarbore frange ramum:

Expanded text:
ficat ecclesiam, et quamuis apostolis omnibus post resurrectionem suam parem potestatem unitatis ejusdem originem ab uno incipientem sua auctoritate disposuit. Hoc pari consortio praediti et honoris et potestatis, sed exordium ab unitate proficiscitur, ut ecclesia Christi una monstretur. bamea, perfecta mea, una est matri suae, tum unitatis ostendat dicens: unum corpus et unus spiritus, una spes uocationis uestrae, unus Dominus, una fides, unum baptisma, unus Deus. Quam unitatem tenere firmiter et uindicare debemus, maximetum quoque ipsum unum adque indiuisum singulis in solidum pars m, et rami arboris multi, sed robur unum tenaci radice fundatum, et quum de fonte uno rivi plurimi defluunt, numerositas licet diffusa videatur exundantis copiae largitate, unitas tamen servatur in origine. Avelle radium solis a corpore: divisionem lucis unitas non capit. Ab arbore frange ramum:
Abbreviated transcription (Latin):
ganoꝵ colere. uł aliquid plus no¬
ui facere ꝓpter nouum annum.
aut m̃sas cͥum lamp̃adib uł epulis
teas cantatores ⁊choros ducere p̃

Expanded text:
ganorum colere, vel aliquid plus novi facere propter novum annum, aut mensas cum dapibus vel epulis,teas cantiones et choros ducere pra
Abbreviated transcription (Latin):
nec dicit in resurrectione ñ pꝰse cẽ. s⁊
nec eͬc humane uerecundie sensũ audõ
dicere. ut quotiens uolu̾nt: nubant.
condempnare. quod uni uire dicit᷑¬
Quodaũt aliqua ñsit cogenda nube
alicui: amb̃r testatur suꝑꝰ epłam pͥmã
illi nubat quia inuite nuptiȩ solent

Expanded text:
nec dicit in resurrectione non posse esse; nec contra humanae verecundiae sensum audeo dicere, ut quoties voluerint, nubant, condemnare. Quod autem dicituQuod autem aliqua non sit cogenda nubere alicui, Ambrosius testatur super epistolam primam illi nubat; quia invitae nuptiae solent
Abbreviated transcription (Latin):
quanta sollicitudine obs uamus. qño
demanib int̾rãcadat. tãta sollicitu¬
dine obẜuemus neuerbũ dĩ quod nob
errogat᷑. dum alilid cogitamus. aut lo¬
quimur: decorde puro depȩre at. ꝗã
nonminus reus erit qui u̾bũ dĩ negli¬
gent̃ audierit: quã illȩ quicorpꝰ xͥ suane
Neꝙͣ .i. ibpot nt᷑e offerri. ñ ꝑ sacerdotẽ
uistum et sc̃m. neen ab eis accipiatur ꝙ
ꝯffertur. ꝓquib offerturatꝙ idsin u¬
tio fit ut ꝓuitiosis m᷑udãdis possit of¬
ferri. hoccerte õscupuint: qui pse offer

Expanded text:
quanta sollicitudine observamus, quando manibus in terram cadat; tanta sollicitudine observemus, ne verbum Dei quod nobis erogatur, dum aliud aut cogitamus aut loquimur, de corde nostro depereat: quia non minus reus erit qui verbum Dei negligenter audierit, quam ille qui corpus e id posse rite offerri, nisi per sacerdotem sanctum et justum: nec nisi ab eis accipiatur quod offertur, pro quibus offertur, atque id sine vitio sit, ut pro vitiosis mundandis possit offerri. Hoc certe omnes cupiunt, qui pro se offerri
Abbreviated transcription (Latin):
uidẽ manuscito inponere. nisi ante e.¬
tatis maturitatem. añ tp̃s examinis.
non ꝓbatis: et quidẽ n coĩcare peccĩs au¬
enis nͥ effici e talem ordinãtem: quał ule
ẽ qui non meruit ordinari: tem excõ.¬

Expanded text:
ito manus imponere, nisi ante aetatem maturitatis, ante tempus examinis, non probatis? Et quid est communicare peccatis alienis, nisi et talem effici ordinantem, qualis est ille, qui non meruit ordinari? Sic
Abbreviated transcription (Latin):
licet n apłs aliter facturus eẽt. quã
promisit. Ille eñi indolo iurat. aũ
mendatiter promittit. ĩneuius m̃¬
tẽ ẽ. nonsicᷤ eẽ facturum ut ꝑmit¬
tit. ille autẽ qui: on promittit fal¬
sum quod̃ putat uerũ: nec indolo
uirat nec mendatiter promittit.

Expanded text:
facturus esset quam promisit. Ille enim in dolo jurat, aut mendaciter promittit, in cujus mente est, non sic se facturum, ut promittit; ille autem, qui promittit falsum quod putat verum, nec in dolo jurat, nec mendaciter promittit.
Abbreviated transcription (Latin):
her tsinoiatim nonlegimue n quodsiẽ
usui patue. innotatianĩ sueldonatistis
mĩnorib utiq hr̃ticis noncanonice .si
exintuitu pietatisita etiam exhis posse
abeccłacurentur. Quauo parte adhese¬
nnt: c̃ognoscantur. Hine ⁊̃ lõ sebit ia
unt in quoinueniuntur ordine exbe¬
ne fitio perscuerent.

Expanded text:
eresi nominatim non legimus, nisi quod, sicut usurpatum est in Novatianis vel Donatistis, minoribus utique haereticis, non canonice, sed ex intuitu pietatis, ita etiam ex his posse ab ecclesia, curentur, qua vero parte adhaeserint, cognoscantur. Hinc et Leo Januario unt, in quo inveniuntur ordine ex beneficio perseverent.
Abbreviated transcription (Latin):
Onstat multos uim pas sos atq inũitos
aetc̃tos repugnãtes  ab hr̃ticis ordinato.
nationem non inter fuit eũ illi ꝯficerẽt
sacramtiita sicõionseoꝵ participatus
reoiit: Iste talis pot̃ hr̃e colorẽ aliquem
excũsationis. cetmqui pot̾ men sem aut¬
amplĩus redicr̃. cũ se fiderent abhr̃tieiꝰ

Expanded text:
onstat multos vim passos atque invitos attractos repugnantesque ab haereticis ordinatos: nationem Bonosi interfuit, cum conficeret sacramenta, si communioni ejus participatus et iste talis potest habere colorem aliquem excusationis. Caeterum amplius redierunt, quum se considerarent ab haereticis
Abbreviated transcription (Latin):
uit. qͥmhomicidio ꝗ nec hominis necessitu
uindicte abstulit modum. qͣr̃si adult̾ĩum pu¬
mas: ñ remanet inquo iudicet᷑ incestus. si ince¬
stuoso ingeras pẽnam. multũ cͥmen adultĩi
remanebit. ẜ ccr deqͦ collazios̃. ꝗ quantum ad
suꝑ biam suamaturiam uob inferre molit
ẽ. ⁊ quantum ad ꝓuidentiam dei inpollutos
uos eccłe seruauert̃. auferre tales abista ꝓi̾un¬
cia utimini. aoblata uob̾adeo oppͥmendi ꝑfi¬
dos occͣonẽ. ꝙ tĩ plauus fieri poterit. si aucto¬
res scelerum adclementissimum pͥncipem di
norem ep̃i poterit retin̾e: nec meritum. It̃ ni¬

Expanded text:
ui in homicidio quidem nec hominis necessitudvindictae abstulit modum: quia, si adulterium punias, non remanet in quo vindicetur incestus. Si incestuoso ingeras poenam, inultum crimen adulterii remanebit. Ecce de quo collegio sunt, qui quantum ad superbiam suam, injuriam vobis inferre moliti sunt; et quantum ad providentiam Dei, impollutos vos Ecclesiae servaverunt. Auferte tales ab ista provincia, utimini oblata vobis a Deo opprimendi perfidos occasione. Quod tunc plenius fieri poterit, si auctores scelerum ad clementissimum principem dirnorem episcopi poterit retinere nec meritum. AD EPI
Abbreviated transcription (Latin):
mne quod infed̾a pacis uenit. tẽ¬
solidus solidius subsistit. eũ iura
fidehus durat. cũ eos sacm̃ti uincu¬
laligant Om̃e i quod testib astipu¬
adiectio affirmat. Quͣod et sitestis
deficiat. innocentis fidẽ solauis iu¬
randi tacatio᷑ manifestat. It̃ aũg¬

Expanded text:
mne quod in pacis foedera venit, tunc solidius subsistit, cum juramfidelius durat, cum eos sacramenti vincula ligant. Omne enim quod testis astipurationis affirmat. Quod et si testis deficiat, innocentis fidem sola jurisjurandi taxatio manifestat. CA
Abbreviated transcription (Latin):
archidiaconꝰ ab ep̃o adexibendũ Sibie
suetã reuerentiam. accusatur. ep̃ s de
duplici ꝑiurio. et de eo qd falsum iura'¬
ũuit. et quia archidiaconũ adpeie rãdũ
cõpellit. Primũ qr̃ aniuramentum
sit prandũ ul non. Sed̾o sisit ꝑurrus
qui iuratut falsũ ꝙ putat uirare
uerũ. Ierticisiucuit archidiacono
denegare ep̃o consuetã obedientiam.
Quarto. siconstitĩt eẽ illicitũ ꝙ uirauĩt
archidiaconus: ansiͬẜuandũ. Quinte¬

Expanded text:
archidiaconus ab episcopo ad exhibendam sibi consuetam reverentiam; accusatur episcopus de duplici perjurio, et de eo, quod falsum juravit, et quia archidiaconum ad pejerandum compellit. Primo quaeritur, an juramentum sit praestandum, an non? Secundo, si sit perjurus qui jurat falsum quod putabat verum? Tertio, si licuit archidiacono denegare episcopo consuetam obedientiam? Quarto, si constiterit esse illicitum quod juravit archidiaconus, an sit servandum? Quint
Abbreviated transcription (Latin):
aximus ep̃s uagiensis auxiliũ deb.
aeccłe. Non tam sui ulciscendi cau¬
sa: quã tuende eccłae sibi traclite.
qͥ si pretimisiss: non eius fuisset laudã¬
da patientia. si negligentia merito

Expanded text:
iscopus Vagiensis auxilium petiites ecclesiae, non tam sui ulciscendi causa, quam tuendae ecclesiae sibi creditae. Quod si praetermisisset, non ejus fuisset laudanda patientia, sed negligentia merito
Abbreviated transcription (Latin):
dem: accusatorum et testium unz¬
illa districtio obẜuandaẽ queincano¬
nib. ꝯtinetur. nequi ad ꝓbationem do¬
mestici ad sumantur. Cet̃m inposses sio
simum assumendisut. quiea dem ne¬
gotia tracta ueru̾nt: dequoꝵ aᷤuditu⁊
insuhesitatio eẽ nondebeat. Sig̾ idem¬
uus. nullatenus remoue antur.sisicut
aliis ut teris delib̾atum ẽ inter ĩoħis¬
seĩ ⁊ scistephanicanonicos us illaple¬
nius decidatur ¶ POtest etiam intel¬
ligi alir̃ domestici ad ꝓbationem non
admittantur. ut ꝓhis uidelicet quo

Expanded text:
dem accusatorum et testium illa districtio observanda est, quae in canonibus continetur, ne qui ad mestici assumantur. Ceterum in negotio issimum assumendi sunt, qui eadem negotia tractaverunt, de quorum auditu et visu hesitatio esse non debeat. In us, nullatenus removeantur, sed, sicut aliis literis deliberatum est, inter S. Joannis et S. Stephani canonicos lis illa plenius decidatur. Gratian. Potest etiam intelligi aliter. Domestici ad probationem non admittantur, ut pro his videlicet, quo