comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
noui testamenti ponuntur. in quo
septiforiis gnatia sp̃s scĩ plenius
fidelibuf cunctis. & credenda reue¬
latur. & creditadatur Neq
ordefuisse produntur. sicut illi
quinq dequibus quinq sunt. homi¬
unum milia satuidtã. neiterumsic̃
in lege uitale animae alimentũ
corporlibus saciimentis obtege¬
r&ur Ordei & enĩ medulla.
tenacissima palea tegitur. Eu
PRECEPIT TURBAC DISCŨ¬
BORE SUPER TERRAM¬
Cupitrꝰ in refectione quinq panum
turba supite foenum uiride discum¬
bebat. nunc ubi septem panibus re¬
ficienda .ẽ. suꝑ terram discumbere
puxecipitur. quia perscripturam
legis carnis desideria calcare & cõ¬
primere iubemur. Omnis enim
caro foenum. & omnis gloria eius
tam quã flos feni. Innouo autem
testamento. ipsam quoq terram
acfacultates temponrles derelin¬
quere prxecipimur. uel cefte quia
mons in quo turba dominicis pani¬
bus reficiebatur. altitudinem ut
supuc diximus redemptoris nr̃i

Expanded text:
Novi Testamenti ponuntur, in quo Novi Testamenti ponuntur, in quo septiformis gratia Spiritus sancti plenius fidelibus cunctis et credenda revelatur et credita datur. Neque hordeacei fuisse produntur, sicut illi quinque de quibus sunt quinque hominum millia saturata, ne iterum sicut in lege vitale animae alimentum corporalibus sacramentis obtegeretur. Hordei enim medulla tenacissima palea tegitur. Et praecepit turbae discumbere super terramSupra in refectione quinque panum turba super fenum viride discumbebat, nunc ubi septem panibus reficienda est, supra terram discumbere praecipitur, quia per Scripturam legis carnis desideria calcare et comprimere jubemur. Omnis enim caro fenum, et omnis gloria ejus tanquam flos feni . In Novo autem Testamento ipsam quoque terram ac facultates temporales derelinquere praecipimur. Vel certe quia mons in quo turba dominicis panibus reficiebatur, altitudinem, ut supra diximus, Redemptoris nostri
Abbreviated transcription (Latin):
post facta fusta. alii post in latas
uiolentias. alii post perp&nta
homicidia. ad paenitentiã redeuN.
atq ad omnipotentis dĩ seruitium
conuestuntur. hi uidelic& addnĩn
delongin quoueniunt Quanto
& enim quisq plus inprixuo opere
enecuit. tanto ab omui potente
dño longius recessit Gentur
igitur alimenta eis &iam: qui delon¬
gin quoueniunt. quia conuersis pec¬
catoribus. doctrinae scãe cibi paxe¬
bendisunt. ut indm̃ uires reparent
quas in flagitus amiserunt:. Item
iuda ei quicumq inxp̃o crediderun.
deprope ad illum uenerunt. quia
legis & proph&arũ enent litterĩs
edoctideillo: Credentes uero ex
gentibus de longe utiq uenerunt
ad xp̃m̃. quia nullis paginarunt
scãtũ monitis de eius eraent fidẽ.
prxemoniti ETRESPONDE¬
RUNT EI DISCIPULA SUI
UNDEISTOS POT ERIT
quis hic saturare pa¬
NIBUS IN SOLATUDINE
ET INT ERROQAUIT COS
quot panes habetis
QUIDIAERUNT SEpTEM
Bene septempanes in mi sterio

Expanded text:
post facta furta, alii post illatas post facta furta, alii post illatas violentias, alii post perpetrata homicidia ad poenitentiam redeunt, atque ad omnipotentis Dei servitium convertuntur. Hi videlide longinquo veniunt. Quanto etenim quisque plus in pravo opere erravit, tanto ab omnipotente Domino longius recessit. Dentur igitur alimenta eis etiam, qui de longinquo veniunt, quia conversis peccatoribus doctrinae sanctae cibi praebendi sunt, ut in Deum vires raperent quas in flagitiis amiserunt. Item Judaei quicumque in Christo crediderunt, de prope ad illum venerunt, quia legis et Prophetarum erant litteris edocti de illo, credentes vero ex gentibus de longe utique venerunt ad Christum, quia nullis paginarum sacrarum monumentis de ejus erant fide praemoniti. Et responderunt ei discipuli sui: Unde istos poterit quis hic saturare panibus in solitudine? Et interrogavit eos: Quot panes habetis? Qui dixerunt, Septem. Bene septem panes in mysterio
Abbreviated transcription (Latin):
uit perpaenitentiam declinans. ad
dnm̃ se in opere. in locutione. atq in
cogitatione conuestit. Et Sidi¬
MISERO EOS IEIUNOS IN
omum suxm. DepicieN
INUIA Dimittere ieiunos in
domum suam dñs non uult nedefi¬
ciant inuia. quia uidelic& conuer¬
si peccatores in prxesentis uitae uia
deficiunt: si in sua conscientia sine
doctrinae scaẽ pabulo dimittantur
Neergo lassentur huius peregrinatio¬
nis itinere. pascendi sunt saqer am¬
monitione quIDAM ENTC
EXEIS delonge uenenin
Est autem qui nihil fuxudis & nihil
ncarnalis corruptionis expestus. ad
omnipotentis dĩ seruitium festinauit
Iste delonginquo nonuenit. quia ꝑ
incorruptionẽ & innocentiã proxi¬
mus fuit. Alius nulla inpudicitia
nullis flagitis inquinatus. solo aũt
coniugio expestus. administerium
spitale conuersus. ẽ. neq iste elon¬
ginquouenit : quia usus coniuncti¬
one concessa. per in licita non erra¬
uit. Alii uero postcarnis flagi¬
tia alii post falsa testimonia. alii

Expanded text:
vit, per poenitentiam declinans, ad vit, per poenitentiam declinans, ad Dominum se in opere, in locutione, atque in cogitatione convertit. Et si dimisero eos jejunos in domum suam, deficient in via. Dimittere jejunos in domum suam Dominus non vult, ne deficiant in via, quia videlicet conversi peccatores in praesentis vitae via deficiunt, si in sua conscientia sine doctrinae sanctae pabulo dimittantur. Ne ergo lassentur hujus peregrinationis itinere, pascendi sunt sacra admonitione. Quidam enim ex eis de longe venerunt. Est autem qui nihil fraudis et nihil carnalis corruptionis expertus, ad omnipotentis Dei servitium festinavit, iste de longinquo non venit, quia per incorruptionem et innocentiam proximus fuit. Alius nulla impudicitia, nullis flagitiis inquinatus, solum autem conjugium expertus, ad ministerium spirituale conversus est. Neque iste venit e longinquo, quia usus conjunctione concessa, per illicita non erravit. Alii vero post carnis flagitia, alii post falsa testimonia, alii
Abbreviated transcription (Latin):
dedarat. quia utriusq scriptunt
testamenti recte intellecta. altt¬
dinem nobis caelestium & praecc¬
torũ mandat & premiorũ. Vtix¬
q altitudinẽ xp̃i qui est mons do¬
mus dnĩ inuestice montiũ. conso¬
na uoce precedicat. Quienĩ aedifi¬
catam suꝑse ciuitatem siue domũ
dñi. id est ec clesiam in alto bonorũ
extollit operum. & cunctis mani¬
festam gentibus exhib&. ipse hanc
ib infimis delectationibus abstrac¬
tam pane caelireficit. atq ad appe¬
titum supernae suauitatis. dato pig¬
nore cibi spĩtalis accendit: Misẽ¬
REOR SUPER TURBAM. QUIA
ECCEIAM TRIDUO SUSTI¬
NENT ME. NECHABENqD
UMANDUCENT Turbaergo
triduo dñm propt̃ sanationẽ infir¬
morũ suorũ sustin&. cum electi
quiq fide scaẽ trinitatis lucidi. dño
prosuis suorumq peccatis animae
uidelic& languoribus per seuenrnti
instantia supplicant. Item turba
triduo dnm̃ sustin&. quando mubti¬
tudo fidelium peccata quae ꝑp& ix¬

Expanded text:
declarat, quia utriusque scriptura declarat, quia utriusque scriptura testamenti recte intellecta, altitudinem nobis coelestium et praeceptorum mandat, et praemiorum, utraque altitudinem Christi, qui est mons domus domini in vertice montium consona voce praedicat. Qui enim aedificatam super se civitatem, sive domum domini, id est, ecclesiam in altum bonorum extollit operum, et cunctis manifestam gentibus exhibet, ipse hanc ab infimis delectationibus abstractam pane coeli reficit, atque ad appetitum supernae suavitatis dato pignore cibi spiritualis accendit. Misereor super turbam, quia ecce jam triduo sustinent me, nec habent quod manducent. Turba ergo triduo Dominum propter sanationem infirmorum suorum sustinet, cum electi quique fideque sanctae trinitatis lucidi, Domino pro suis suorumque peccatis, animae videlicet languoribus, perseveranti instantia supplicant. Item turba triduo Dominum sustinet, quando multitudo fidelium peccata, quae perpetra
Abbreviated transcription (Latin):
nostro labore quaesita . ẽ. sed dĩ
munere condonata
cumihũ NEC HABE¬
RENT QUODMAN¬
DUCARENI. CONUOCATIS¬
In haclectione consideraenda est in
uno eodemq redemptore nr̃o. dis
bam miser&ur dñs. neuel media ł
uia longioris deficiat labore. affec¬
tum. eẽ. & compassionem humanae
furgilitatis : Quod uero deseptem
panibus & pisciculis paucis quattior
milia hominum satunruit. diuini
opus eẽ uistutis: Mystice auti
hoc mixculo designatur. quoduiã
saeculi piecesentis aliter incolomes
tuensire nequimus. nisinos guxtia
redemptoris nr̃i alimento sui uer¬
bi reficiat. Hoc uero typice
interhanc refectionẽ & illam quin
q panum acduorum pisciũ distat.
quod ib litter s u&eris instrumen¬
ti spĩtali guxtia plena. eẽ. signata
esi. hic autem nouiueritas acgiex¬
tia testamenti fidelibus ministran
da monstracta. ẽ. Sane utiteq
efectio in monte celebiocta. ẽ. ⁊t
aliorum euangelistarum narratio

Expanded text:
nostro labore quaesita est, sed Dei nostro labore quaesita est, sed Dei munere condonata. u, nec haberent quod manducarent, convocatIn hac lectione consideranda est in uno eodemque redemptore nostro distba miseretur Dominus, ne vel inedia, vel viae longioris deficiat labore, affectum esse, et compassionem humanae fragilitatis. Quod vero de septem panibus et pisciculis paucis, quatuor millia hominum saturavit, divinae opus esse virtutis. Mystice autem hoc miraculo designatur, quod viam saeculi praesentis aliter incolumes transire nequimus, nisi nos gratia redemptoris nostri alimento sui verbi reficiat. Hoc vero typice inter hanc refectionem et illam quin panum ac duorum piscium distat, quod ibi litteris veteris instrumenti spiritalis gratia plena esse signata est, hic autem novi veritas ac gratia testamenti fidelibus minida monstrata est. Sane utraque refectio in monte celebrata est, ut aliorum Evangelistarum narratio
Abbreviated transcription (Latin):
istam mortem dicat qua cum xp̃o
peccato morimur: & uitus acscele¬
rib: finem damus. ut propter hoc
dixisse uideatur quia finis illorum
mors est : NUNCUEROLI¬
BERATI APECCATO SERUI
AŨT PACTIDO. HABETIS
CAT IONẼ FINẼ UERO
UITA AEIERNÃ Fructis
fructibus comparat. & peccati
quidem fructus proquib nunc hoc
est postea quasi liberrti a peccato
& serui factidõ erubescunt. pronun¬
¶ tiat
moste finiri. Fructus uero iustitia&
quae sunt in sci ficatione. finem dicit
accipere uitã a&ernam. STI¬
PENDIA ENI PECCATICORS
Nomanis enim militibus prolabo¬
re militiae. stipendia appendeban¬
tur pecuniae. Ergostipendium
laboris . ẽ. fructus abstipe pendendo
nominatusAntiqui enĩ appen¬
dere pecuniam solebant magis.
quam adnumenxre. Ergo qui
peccato militat. stipendium idest
remunen tionem laboris militiae
suae accipi& mostem. GRATI
PNon dixit similiter stipendia ius¬
titiae. quia non eirt antequã re¬
mune ir&ur in nobis: Non enĩ

Expanded text:
istam mortem dicat, qua cum Christo istam mortem dicat, qua cum Christo peccato morimur, et vitiis ac sceleribus finem damus, ut post haec dixisse videatur, quia finis illorum mors est? Nunc vero liberati a peccato, servi autem facti Deo, habetis cationem, finem vero vitam aeternam. Fructus fructibus comparat, et peccati quidem fructus, pro quibus nunc, hoc est, posteaquam liberati a peccato et servi facti Deo, erubescunt, pronuntiat morte finiri. Fructus vero justitiae, qui sunt in justificatione, finem dicit accipere vitam aeternam. Stipendia enim peccati mors. Romanis enim militibus pro labore militiae stipendia appendebantur pecuniae. Ergo stipendium laboris est fructus, ab stipe pendenda nominatur. Antiqui enim appendere pecuniam solebant magis quam adnumerare. Ergo qui peccato militat, stipendium, id est, remunerationem laboris malitiae suae accipiet mortem. Gratiao nostro. Non dixit similiter stipendia justitiae, quia non erat antequam remuneraret in nobis. Non enim
Abbreviated transcription (Latin):
econturrio qui peccati seruus. ẽ. simul
& concupiscentiae malae. & irae. &
furoris . & inpudicitiae. & ixpinae:
& omnibus simuluitiis acscelerib
seruit. QuEM ERCO FRUCTII
HABUISTIS TUNC IN QUIB
NUNC ERUBESCITIS: NÃ
TINIS ILLORŨMORS. Ẽ.
PAcsidicer&. Qualem fructũ in ac¬
tione rei illius habuistis. incuius &iã.
recordatione uerecundia.ẽ.In
đi uero cultu hoc ipsum iam fruetus .ẽ.
quod uiuitis scificati perbaptismũ.
Tructum & bonorum & malorũ
esse doc& scriptunxr diuina. ut ipse
saluatorineuangeliis dicit. Aut
facite arborem bonam & fructũ eiꝰ
bonum. Aut facite arborem malã
& fructus eius malos. Si quisigit᷑
conuestat animos ad propositum &
iustitiam: erubescit sine dubio &ip¬
se se notat deprioribus gestis quae
egit positus subpeccato. quia finis
illorum mors . ẽ. Numquid nam¬
peccati mostem dicere uidetur qm̃
anima quaepeccat ipsa moritur
AN illud magis potest intelligi quod

Expanded text:
econtrario, qui peccat, servus est simul econtrario, qui peccat, servus est simul et concupiscentiae malae, et irae, et furoris, et impudicitiae, et rapinae, et omnQuem ergo fructum habuistis tunc, in quibus nunc erubescitis, nam finis illorum mors est. Ac si diceret, qualem fructum in actione rei illius habuistis, in cujus etiam recordatione verecundia est? in Dei vero cultu hoc ipsum jam fructus est, quod vivitis sanctificati per baptismum. Fructum et bonorum et malorum esse docet scriptura divina, ut ipse Salvator in Evangeliis dicit: Aut facite arborem bonam, et fructum ejus bonum, aut facite arborem malam, et fructus ejus malos. Si quis igitur convertat animum et propositum ad justitiam, erubescit sine dubio, et ipse se notat de prioribus gestis quae egit, positus sub peccato, quia finis illorum mors est. peccati mortem dicere videtur, quoniam anima quae peccat ipsa morietur? An illud magis potest intelligi, quod
Abbreviated transcription (Latin):
itet & honestum. ut d& giectiam au¬
iix quidem exigere a uobis prodi¬
uinae seruitutis retributione de¬
berẽ. sed condescendens & tempe¬
nrns infirmitatiunt̃e humana &
possibilia praedico atq: suadeo. ut
sicut prompti fuistis ad sectanda
noxia atq contiocria: ita a lacres
sitis ad ea quae utilia & saluti amica
sunt peragenda. CuM ENIM
SERUI ESSETIS PECCATI.
LIBERI FUISTIS IUSTITIE
Cumergo quispeccato seruit. iusti¬
tiae liber. ẽ. hoc est alienus. ẽ. aiusti¬
tia. Hic enimliberum. alienum
dicit. & recte quidem: Nemo enĩ
potest simul. & peccato seruire &
iustitiae. Vt illud. Nemo potest
dũobus dominis seruire. Illud sane
notandum. ẽ. esse & libestatemculpa¬
bilem & laudabilem seruitutem.
Nam liberum . eẽ. iustitiae. crimen
est: Seruum uero. eẽ. iustitiae. lau¬
dabile. Quod autem dicit seruum
iustitiae fieri. simul intellege & sa
pientiae. & pi&ate. & pudititiae. &
omnibus simul uistutibus. Sicut

Expanded text:
rat et honestum, ut det gratiam aurat et honestum, ut det gratiam aura quidem exigere a vobis pro divinae servitutis retributione deberem, sed conscendens et temperans infirmitati vestrae, humana et possibilia praedico atque suadeo, ut sicut prompti fuistis ad sectanda noxia atque contraria, ita alacres sitis ad ea, quae utilia et saluti amica sunt peragenda. Cum enim servi essetis peccati, liberi fuistis justitiae. Cum ergo quis peccato servit, justitiae liber est, hoc est, alienus est a justitia. Hic enim liberum alienum dicit, et recte quidem, nemo enim potest simul et peccato servire et justitiae, ut illud: Nemo potest duobus dominis servire. Illud sane notandum est esse et libertatem culpabilem et laudabilem servitutem. Nam liberum esse justitiae, crimen est. Servum vero esse justitiae, laudabile. Quod autem dicit, servum justitiae fpientiae, et pietati, et pudicitiae, et omnibus una virtutibus, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
manũ . hoc. ẽ. quid tam leue: quid
tam sine onere. & quod nulla
prorsus possit carnis infirmitas.
excusare : multo enĩ amplius &
multo intentius honorenda iusti¬
tia .ẽ. Sed ego inquit humane &e
communiter. ego eadem postolo.
similia requiro: Dudum curre¬
ibant pedes urĩ ad daemonum templa:
nunc currant ad ecclesiamdi. Cur¬
rebant prius adeffundendum. nunc
ad liberaendum sanguinẽ curient.
Protendebantur prius manus ut ali¬
ena diriperent. Nunc protendantur
ut propria largiantur. Circum spi¬
ciebant prius oculi mulierem ad con¬
cupiscendum. nunc circum spiciant
pauperes. debiles. aegenos. ad mise¬
nrndum. Aures delectabantur
auditu uano. uel bonorum deroga¬
tionibus. nunc conuestantur ad
audiendum uerbum dĩ. ad expla¬
nationem legis. & ad capiendam
sapientiae disciplinam. Lingua
quae conuitiis maledictis & turpi¬
loquiis ad su&a est. conuestatur
nunc adbenedicendum dnm̃ in om¬
nitempore: sermonem sanũ profe¬

Expanded text:
manum, hoc est, quid tam leve, quid manum, hoc est, quid tam leve, quid tam sine onere, et quod nulla prorsus possit carnis infirmitas excusare? multo enim amplius, et multo intentius honoranda justitia est. Sed ego, inquit, humane et communiter ago, eadem postulo, similia requiro: dudum currebant pedes vestri ad daemonum templa, nunc currant ad Ecclesiam Dei, currebant prius ad effundendum, nunc ad liberandum sanguinem currant; protendebantur prius manus, ut aliena diriperent, nunc protendantur, ut propria largiantur. Circumspiciebant prius oculi mulierem ad concupiscendum, nunc cirpauperes, debiles, egenos, ad miserandum; aures delectabantur auditu vano, vel bonorum derogationibus, nunc convertantur ad audiendum verbum Dei, ad explanationem legis, et ad capiendam sapientiae disciplinam; lingua, quae conviciis et maledictis, et turpiloquiis consueta est, convertatur nunc ad benedicendum Deum in omni tempore, sermonem sanum profe
Abbreviated transcription (Latin):
spectu ei. cuimunus oblaturus es
Sp̃italiter. templum nr̃m. interi¬
or homo .ẽ. Altare. fides. munus.
proph&ia doctrina. onrtio. hym¬
nus. psalmus. & siquid tale aliud
spitalium donorũ aliquid occurre¬
rit. Ita enĩ &iam si puresens sit.
poteris eum nonsimulato animo
lenire . atq ingurtiã reuocare ue.¬
niam postolando. si hoc prius corã
dõ feceris ꝑgens adeũ. Nonpigro
motucorporis. sed & celerrimo di¬
lectionis affectii. atq inde ueniens
id est incontemptionem reuocans
adid quodagere coeperas. offers
munus tuum
POSI PENIECOSIES
MANUM DICO PRO¬
PTER IN FIRMI¬
TATEM CARNIS
URAE. SICUT ENIM EXHI¬
BUISTIS MEcBra ur̃a
SERUIRE IN MUNDITIE
ET INIQUITATI AD INI¬
qUITATE. IT ANUNCEX¬
HIBETE MEMBRA URA
SGRUIRE IUSTITIAE. IN
SCIPICATIONẼ. Pudorẽ
quendam perhaec incutit a postolus
auditoribus. ut hoc saltim depen¬
dant iustitiae & scĩficationi. quod
prius in munditiae iniquitatiq
d&ulerunt: Quidergo ta hu¬

Expanded text:
spectu ejus, cui munus oblaturus es. spectu ejus, cui munus oblaturus es. Spiritaliter, templum nostrum interior homo est, altare fides, munus, prophetia, doctrina, oratio, hymnus, psalmus, et si quid tale aliud spiritalium donorum aliquid occurrerit. Ita enim etiam si praesens sit, poteris eum non simulato animo lenire atque in gratiam revocare, veniam postulando, si hoc prius coram Deo feceris, pergens ad eum non pigro motu corporis, sed et celerrimo dilectionis affectu, atque inde veniens, id est, intentionem revocans ad id quod agere coeperas, offeres munus tuum. POST PENTECOST. manum dico propter infirmitatem carnis vestrae: sicut enim exhibuistis membra vestra servire immunditiae, et iniquitati ad iniquitatem; ita exhibete mservire justitiae in sanctificationem. Pudorem quemdam per haec incutit Apostolus auditoribus, ut hoc saltem dependant justitiae et sanctificationi, quod prius immunditiae, iniquitatique detulerunt. Quid ergo tam hu
Abbreviated transcription (Latin):
Nondixit si tuhabes aliquid ad¬
uersum fuxtrem tuum. sed si fux¬
ter tuus hab& aliquid aduersũte.
ut durior reconciliationis tibi in¬
ponatur necessitas. Quamdiu er¬
go illũ placare non possumus. ne¬
scio anconsequenter munera nir¬
.Il.offenrmus dõ. Doc& utiq eum
qui infurtrem in pacificus.ẽ. pacis
hostiam iuste dñõ offerre non posse:
Simmentem uenerit quod aliquid
habeat aduersum nos fuxter. idest
sinos eum in aliquo lesimus. tunc enĩ
ipsehab& aduersumnos. Nam nos
habemus aduersus illũ. sullenos le¬
sit. ubi non opus ẽ. pergere ad recon¬
ciliationem. Non enĩ ueniam posto¬
labis ab eo quitibi fecit in iuriam.
sed tantũ dimittis. sicut tibidimitei
ad nõ cupis. quod ipse commiseris
Pergendum.ẽ. ergo ad reconciliatio¬
nem. cum inmentẽ uenerit quod nos
foste fuxtrem in aliquo lesimus.
Pergendum autẽ non pedib: corpo¬
ris. sed motibus animi. ut tehumi¬
li affectu prosternas fuxtri. adquẽ
cara cogitatione cucurreris incori¬

Expanded text:
Non dixit, si tu habes aliquid adversum fratrem tuum, sed si frater tuus habet aliquid adversum te, ut durior reconciliationis tibi imponatur necessitas. Quandiu ergo illum placare non possumus, nescio an consequenter munera nostra offeramus Deo. Docet utique eum qui in fratrem impacificus est, pacis hostiam juste Domino offerre non posse. Si in mentem venerit, quod aliquid habeat adversum nos frater, id est, si nos eum aliquo laesimus, tunc enim ipse habet adversus nos, nam nos habemus adversum illum, si ille nos laesit, ubi non opus est pergere ad reconciliationem. Non enim veniam postulabis ab eo, qui tibi fecit injuriam, sed tantum dimittis, sicut tibi a Domino dimitti cupis, quod ipse commiseris. Pergendum est ergo ad reconciliationem, cum in mentem venerit, quod nos forte fratrem in aliquo laesimus. Pergendum autem non pedibus corporis, sed motibus animi, ut te humili affectu prosternas fratri, ad quem chara cogitatione cucurreris, in con
Abbreviated transcription (Latin):
cum iam nihil timoris. nihil propt̃
m&um poenae gerimus. sed propt̃
amorem patris cuncta perficimus.
SIAUTEM FILII. ET HERE¬
DES. HEREDES QuIDEMdĩ
Post haeciam ex consequentibus
si logis mum nectit apłs & dicit.
si spm̃ adoptionis accepimus. ergofili
sumus. Quod si filii sumus. si nedu¬
bio & heredes. Mercedem namq
seruus expectat. hereditatem filius
sperat. Et rursum aliud addidit
conclusionis augmentum. heredes
quidem dĩ. coheredes autem xp̃i
Heres quis efficitur dĩ. cum quaedĩ
sunt mer&ur accipere. idest incor.
ruptionis & in mostalitatis gloriam
thes auros sapientiae &scientiae re¬
conditos. Coheres ueroxp̃i. cum
tuxns formauerit corpus humilita¬
tis nure conforme corpori clarita¬
tis suae. Sed & cum illud ad ipisci
meruerit quod dixit ipse saluator
pater uolo ut ubi egosum. & isti
sint mecum. Est puxerea & illa
dignitas coheredum xp̃i: quod
pater quidem omne iudicium de¬

Expanded text:
cum jam nihil timoris inest, nihil propter cum jam nihil timoris inest, nihil propter metum poenae gerimus, sed propter amorem Patris cuncta perficimus. Si autem filii et haeredes, haeredes quidem Post haec jam ex consequentibus syllogismum nectit Apostolus et dicit: Si spiritum adoptionis accepimus, ergo filii sumus. Quod si filii sumus, sine dubio et haeredes, mercedem namque servus exspectat, haereditatem filius sperat. Et rursus alius addidit conclusionis augmentum: Haeredes quidem, ait, Dei, cohaeredes autem Christi. Haeres quis efficitur Dei, cum quae Dei sunt meretur acruptionis et immortalitatis gloriam, thesauros sapientiae et scientiae reconditos; cohaeres vero Christi, cum transformabit corpus humilitatis nostrae conforme corpori claritatis suae, sed et cum illud adipisci meruerit, quod dixit ipse Salvator: Pater, volo ut ubi ego sum, et isti sint mecum . Est praeterea et illa dignitas cohaeredum Christi, quod Pater quidem omne judicium de
Abbreviated transcription (Latin):
OPT ONIS PILIORU. IN
quo clamamus abba pat
Quiuocat patrem. filium se. eẽ.
profit&ur. Deb& ergo patri in
moribus filius inueniri. neprono¬
mine quoq inuacuum usurpato.
maiori poenae subiaceat. Item
uos romani in adoptionẽ filiorum
uocatiestis. non sicut iuda ei qui
subditi legis imperio inseruitute tene¬
bantur : Quod uero addidit abba
pater. patriae linguae uocabulũ
idipsum itenruit. uelut sidixissor
paterpater. Idem namq abba
quod & pater significat: Sed abba
hebreum est. pater uero grecum
est & latinum. Vt ergo utrũq
populum in eum crediturum ab
utroq eum inuocandum. eẽ. doce¬
r&. uturmq linguam apłs posuit.
ut abba illi qui de israheliticopopu¬
lo. nos pater clamaremus. quide
gentibus ad fidem xp̃i uenimus.
IPSE SP̃S TESTIMONIUM
sps adoptionis perquem infilium
quis adoptatur. reddit testimoni¬
um & confirmat sp̃m̃ nr̃m quia su¬
mus filii dĩ postea quam abspũ ser¬
uitutis in adoptionis spm̃ uenerimꝰ.

Expanded text:
optionis filiorum in optionis filiorum in quo clamamus Abba pater. Qui vocat patrem, filium se esse profitetur, debet ergo patri in moribus filius similis inveniri, ne pro nomine quoque in vacuum usurpato majori poenae subjaceat, item vos Romani in adoptionem filiorum vocati estis, non sicut Judaei, qui subditi legis imperio, in servitute tenebantur. Quod vero addidit: Abba pater, patriae linguae vocabulum, idipsum iteravit, velut si dixisset: pater pater, idem namque Abba quod Hebraeum, pater Graecum est et Latinum. Ut ergo utrumque populum in eum crutroque eum invocandum esse doceret, utramque linguam Apostolus posuit, ut Abba illi, qui de Israelitico populo, nos pater clamaremus, qui de gentibus ad fidem Christi venimus. Ipse spiritus testimonium spiritus adoptionis, per quem in filium quis adoptatur, reddit testimonium et confirmat spiritum nostrum, quia sumus filii Dei. Posteaquam a spiritu servitutis in adoptionis spiritum venerimus,
Abbreviated transcription (Latin):
nantur ł mouentur. Sicut enĩ
multi filii dĩ ut scripture dicit.
ego dixi diiestis & filii excelsi om¬
nes. unus tamen. ẽ. natunx filius
& unigenitus depatre. perquem
omnes filii appellantur. Ita & sps
multi quidem sunt. sed unus. ẽ. qui
uere ex ipso dõ procedit. & c&eris
omnibus uocabuli acscificationis
suae gitctiam donat. NON ENI
Accepistis spc̃o serurtu¬
TIS IT ERUM INTIMORE
Iuda ei acceperunt spin qui illos ad
serui tutem cogeret pertimorem
Limere enim. seruorum. ẽ. Di¬
ligere uero filiorum: sicut scrip¬
tum . ẽ. Seruus dnm̃ suum time¬
bit. & filius diligit patrem suum:
Illi ergo qui operari caritatis uolun¬
tate nolebant. timoris necessitate
cogantur. Nosuero omnia uo¬
luntarie operemur. ut filios. eẽ:
nos probemus. Quitimore poe¬
nae non amore iustitiae opus le
gis facit. profecto inuitus facit.
.eẽ. non est amicus. sed potius ini¬
micus. nec mundatur opere.
qui in mundus est uoluntate
SEDACCEPISTIS SPM̃AD¬

Expanded text:
nantur vel moventur. Sicut enim nantur vel moventur. Sicut enim multi filii Dei, ut Scriptura dicit: Ego dixi, Dii estis, et filii excelsi omnes , unus tamen est natura filius et unigenitus de patre, per quem omnes filii appellantur. Ita et spiritus multi quidem sunt, sed unus est, qui vere ex ipso Deo procedit, et caeteris omnibus vocabulis ac sanctificationis suae gratiam donat. Non enim accepistis spiritum servitutis iterum in timore. Judaei acceperunt spiritum, qui nullos ad servitutem cogeret per timorem. Timere enim servorum est, diligere filiorum. Sicut scriptum est: Servus dominum suum timebit, et filius diliget patrem suum. Illi ergo qui operari charitatis voluntate nolebant, timoris necessitate cogantur, nos vero omnia voluntarie operemur, ut filios nos esse probemur. Qui timore poenae, non amore jugis facit, profecto invitus facit. esse, non est amicus, sed potius inimicus; nec mundatur opere, qui immundus est voluntate. Sed accepistis Spiritum ad
Abbreviated transcription (Latin):
mostificat actus carnis. uiuit
propt̃ in habitantẽ in se spm̃ uitae
Mostificat autemquis actus car¬
nis. hoc modo. Fructus. ẽ. sp̃s.
caritas. Odium carnis. ẽ. actus
Odium ergo. ꝑ caritatẽ mostificat
& extinguitur. Caudium similiter.
fructus est sp̃s. Tristitia uero huius
saeculi que mostem openctur. carnis
est actus. Haecergo extinguitur
si sit in nobis gaudium sp̃s. Pax.
fructus ẽ. sp̃s. Dissensio & discor¬
dia. carnis ẽ. sed cestum . ẽ. discor¬
diam mostificare perpacem. Sic
& patientia sp̃s. inpacientia carnis
extinguitur. Et bonitas malitiã
perimit. & mansu&udo ferotiam.
& continentia intemperantiam.
& castitas inpudicitiam necat.
Taliq ordine qui ꝑspm̃ actus car¬
nis mostificauerit. uiu&. Qui¬
Cumq ENIM SPu dĨ AGUN¬
Tur. HiFILI SuNT DĨ
Ac sidicer&. qui cumq merentur
spũ scõ gubernari uel secundum
doctrinam sp̃s scĩ uiuere. hi sunt
qui spũ di aguntur. id est guber¬

Expanded text:
mortificat actus carnis, vivet mortificat actus carnis, vivet propter inhabitantem in se spiritum vitae. Mortificat autem quis actus carnis hoc modo, fructus est spiritus charitas, odium carnis est actus, odium ergo per charitatem mortificatur et exstinguitur. Gaudium similiter fructus est spiritus, tristitia vero hujus saeculi, quae mortem operatur, carnis est actus. Haec ergo exstinguitur si sit in nobis gaudium spiritus, pax fructus est spiritus. Dissensio et discordia carnis est. Sed certum est discordiam mortificari per pacem. Sic et in patientia spiritus patientia carnis exstinguitur, et bonitas malitiam perimit, et mansuetudo ferociam et continentia intemperantiam, et castitas impudicitiam necat. Talique ordine qui per spiritum actus carnis vivificaverit vivet. Quicunque enim spiritu Dei aguntur, hi filii Dei sunt. Ac si diceret, quicunque merentur spiritu sancto gubernari, vel secundum doctrinam spiritus sancti vivere, hi sunt qui spiritu Dei aguntur, id est guber
Abbreviated transcription (Latin):
NG DEBITORES¬
RS
SUMUS NONCAR¬
N. UT SECUNDŨ
CARNEMUiuacus:
Debitores sumus eorũ sinedu¬
bio quae abspũ consecuti sumus
Carni autem inquit. non sumus
debitores. Neq: enĩ proptereanos
fecitds̃ ad iaginem sua ut carnis
seruitio essemus obnoxii. sed potius
ut creatori suo anima deseruiens.
ipsa seruitio acministerio carnis
Suter&ur. Hoc totũ agit. ut os¬
tendat eis legem non esse necessariã
quae carnalibus data .ẽ. SI EN IN
SECUNDUM CARNẼUIXE¬
BRRITIS. MORIEMNI Qud
est secundum carnẽ uiuere nisicar¬
nis desideria implere : Nam &
alibi dicit. & carnis cuntrm nefece¬
ritis in concupiscentiis. Nonutiq
negans curam carnis habendam in
necessariis. sed in concupiscentiis.
Itaergo & hic. Si enim inquit
secundum carnem uixeritis: mo¬
riemini: Significat autem mor¬
tempenae a&ernae. Hoc enim
dicit. ostendere uolens maximã
pastem passionũ desideria huma¬
ni corporis. eẽ. SI Aut Sp̃u
FACTA CARNIS MORTIPI¬
CAUERITIS. UIUEIIS:
Qui ergo secundũ spm̃ agens

Expanded text:
 Debitores sumus non carni, ut secundum carnem vivamus. Debitores sumus eorum, sine dubio, quae a spiritu consecuti sumus, carni autem, inquit, non sumus debitores. Neque enim propterea nos fecit Deus ad imaginem suam, ut carnis servitio essemus obnoxii, sed potius ut creatori suo anima deserviens, ipsa servitio ac ministerio carnis uteretur. Hoc totum agit, ut ostendat eis legem non esse necessariam, quae carnalibus data est. Si enim secundum carnem vixeritis, moriemini. Quid est secundum carnem vivere, nisi carnis desideria implere? Nam et alibi dicit: Et carnis curam ne feceritis in concupiscentiis. Non utique negans curam carnis habendam in necessariis, sed in concupiscentiis. Ita ergo et hic: Si enim, inquit, secundum carnem vixeritis, moriemini. Significat autem mortem poenae aeternae. Hoc enim dicit, ostendere volens, maxima in partem passionum desideria humani corporis esse. Si autem spiritu facta carnis mortificaveritis, vivetis. Qui ergo secundum spiritum agens,
Abbreviated transcription (Latin):
tionis. qui hic sponte cecidit iN
caecitatem cordis. Vbi fl&us
quoq & stridordentium.cẽ. per¬
hib&ur. ut illicdentes strideañ.
qui hic de edacitate gaudebant:
Illic oculi defleant. qui hic per
inlicitas concupiscentias uerseban¬
tur. quatenus singula quaeq
membra supplicio subiaceant.¬
quae hic singulis quibusq uitis
subiecta seruiebant. Infl&u
quoq: oculorum & stridore deri¬
tium. per m&aphoitrm membro¬
rum corportelium. magnitudo
ostenditur tormentorum
CATI PAUCIUERO ELECTI
Paucos dicit iustos. in companrti¬
one multorum iniquorum
Esse autem persem& ipsos consi¬
deuctos inmagno numero diffu¬
sototo orbe tenrum. crescente
inter zitania. & cum paleausq
addiem messis & uentilationis:
Namin comparctione paleae
possunt pauca girna dici. quae
ta menperseipsam in massam re¬
dacta. implent dominicum or¬
reum. Eccenos omnes iamuo¬
catiperfidem. ad caelestis regis
nuptias uenimus. incarnationis
eius mrsterium . & credimus &

Expanded text:
tionis, qui hic sponte cetionis, qui hic sponte cecaecitatem cordis. Ubi fletus quoque et stridor dentium esse perhibetur, ut illic dentes strideant, qui hic de edacitate gaudebant. Illic oculi defleant, qui hic per illicitas concupiscentias versabantur, quatenus singula quaeque membra supplicio subjaceant,quae hic singulis quibusque vitiis subjecta serviebant. In fletu quoque oculorum et stridore dentium, per metaphoram membrorum corporalium magnitudo ostenditur tormentorum. cati, pauci vero electi. Paucos dicit justos, in comparatione multorum iniquorum. Esse autem per semetipsos consideratos in magno numero, diffuso toto orbe terrarum, crescente inter zizania, et cum palea usque ad diem messis et ventilationis, nam in comparatione paleae possunt pauca grana dici, quae tamen per se ipsa in massam redacta implent dominicum horreum. Ecce nos omnes jam vocati per fidem, ad coelestis regis nuptias venimus, qui incarnationis ejus mysterium et credimus, et
Abbreviated transcription (Latin):
illo nonerit locus inpudentiae :
nec negandi facultas. cũ omnes
angeli & mundus ipse testis sit.
peccatorum. Quia quod dici
sine gemitunon pot.ẽ. in illa
districtione ultimae increpati¬
onis. omne argumentũ cessat
ex cusationis. quippe quia ille
foris increpat. qui testis consci¬
entiae intus animum accusat:
TUNC DIXIT REXMINIS¬
Ligantur tunc pedes & manus ꝑ
districtionem sententiae. qui modo
a puruis operibus ligare nolueruNT
permelionxtionem uitae. Vel
ceste tuncligat poena. quos modo
abonis operibus ligauit culpa.
Pedes enim qui uisitare aegrum
neglegunt. manus quae nihil
indigentibus tribuunt. abono
opere iamex uoluntate ligatae
sunt. Quae ergonunc sponte
ligantur inuitio. tunc insuppli¬
nebias dicimus caecitatem cordis.
exteriores uero tenebis. acer¬
nam noctem dampnationis
Tunc ergo dampnatus quisq Ñ
in interiores. sed in ex teriores te¬
nebiixs mittitur. quia illic iN¬
uitus proicitur innocte dampna¬

Expanded text:
illo non erit locus impudentiae, illo non erit locus impudentiae, nec negandi facultas, cum omnes anguli et mundus ipse testis sit peccatorum. Quia, quod dici sine gemitu non potest, in illa districtione ultimae increpationis omne argumentum cessat excusationis, quippe quia ille foris increpat, qui testes conscientiae intus animum accusat. Tunc dixit rex, eLigantur tunc pedes et manus per districtionem sententiae, qui modo a pravis operibus ligari noluerunt per meliorationem vitae. Vel certe tunc ligat poena, quos modo a bonis operibus ligavit culpa; pedes enim qui visitare aegrum negligunt, manus quae nihil indigentibus tribuunt, a bono opere jam ex voluntate ligatae sunt. Qui ergo nunc sponte ligantur in vitio, tunc in supplinebras dicimus caecitatem cordis, exteriores vero tenebras aeternam noctem damnationis. Tunc ergo damnatus quisque non in interiores, sed in exteriores tenebras mittitur, quia illic invitus projicitur in noctem damna
Abbreviated transcription (Latin):
tifuerant adnuptias. desaepib
& angulis & plateis & diuersis
locis cȩnam regis impleuerent.
sed postea cum ueniss& rex ut ui¬
der& discumbentes inconuiuio
suo. hoc est in sua quasi fide requi¬
escentes. ut indiem iudicii uisita¬
r& conuiuas . & discerner& me¬
rita singulorum. Inuenit unũ
qui ueste indutus non erxt nup¬
tiali. Vnus iste. omines qui soci¬
ati sunt malitia intelleguntur
Uestis autem nuptialis. pricecep¬
ta sunt dnĩ. & openx quae cõplent
exlege & euangelio. nouiq homi¬
nis efficiunt uestimentum. Si
quis igitur intempore iudicũ in¬
uentus fuerit sub nomine xp̃iano.
non habere uestem nuptialem:
hoc ẽ. uestem super caelestis ho¬
minis. sed uestem pollutam . id.ẽ.
u&eris hominis ex uuias. hic
statim corripitur &dicitur ei.
amice quomodo huc intrasti.
Amicum uocat. quod inuitatus
ad nuptias est: Arguit inpuden¬
tiae. quod ueste sordida inundi¬
tias polluerit nuptiales: AT ILLE
OBMUTUIT Intempore enĩ

Expanded text:
ti fuerant ad nuptias de sepibus ti fuerant ad nuptias de sepibus et angulis et plateis, et diversis locis coenam regis impleverant, sed postea cum venisset rex, ut videret discumbentes in convivio suo, hoc est, in sua quasi fide requiescentes, ut in diem judicii visitaret convivas, et discerneret merita singulorum, invenit unum qui veste indutus non erat nuptiali: unus iste omnes qui sociati sunt malitia intelliguntur, vestis autem nuptialis praecepta sunt Domini, et opera quae complentur ex lege et Evangelio, novique hominis efficiunt vestimentum. Si quis igitur in tempore judicii inventus fuerit sub nomine Christiano, non habere vestem nuptialem, hoc est, vestem supercoelestis hominis, sed vestem pollutam, id est, veteris hominis excubias, hic statim corripitur et dicitur ei: Amice, quomodo huc intrasti? Amicum vocat, quod invitatus ad nuptias est; arguit impudentiae, quod veste sordida munditias polluerit nuptiales. At ille obmutuit. In tempore enim
Abbreviated transcription (Latin):
tiali ueste nonintiat : qui in scã
ecclesia ad sistens. fidem hab&.
sed caritatem non hab&. Recte
enim caritas nuptialis uestis uoca¬
tur. quia hanc inseconditor
noster habuit. dumad sociandae
sibi ecclesiae nuptias uenit: Sola
quippe dilectionedĩ actum est.
ut eius unigenitus mentes sibi elec¬
torũ homirium unir&. Vnde
paulus dicit. Sic enĩ dilexit ds̃
mundum. ut filium suum unige¬
nitũ dar& pronobis: Qui ergo¬
ꝑcaritatẽ uenit ad homines. ean¬
dem caritatem in notuit uestem
eẽ nuptialem Nossumus fr̃s.
qui innuptiis uerbi discumbimus.
qui iam in ecclesia habemur. qui
scrptune sacrae aepulis pascimur
qui coniunctam dõ ecclesiam. eẽ.
gaudemus . Eccerex ad nuptias
ingreditur. & cordis nr̃i habitũ
contemplatur. atq: ei quem cari¬
tate uestitum non inuenit. proti¬
nus iractus dicit. Amice quomo
uocat & reprobat. Acsi ei apestius
dicat. Amice. & non amice
Amiceperfidem. & non amice
Iper openctionem. Hi qui inuita¬

Expanded text:
tiali veste non intrat, qui in sancta tiali veste non intrat, qui in sancta Ecclesia assistens fidem habet, sed charitatem non habet. Recte enim charitas nuptialis vestis vocatur, quia hanc in se conditor noster habuit, dum ad sociandae sibi Ecclesiae nuptias venit. Sola quippe dilectione Dei actum est ut ejus unigenitus mentes sibi electorum hominum uniret. Unde et Joannes dicit: Sic enim dilexit Deus mundum, ut Filium suum unigenitum darper charitatem venit ad homines, eamdem charitatem innotuit vestem esse nuptialem. Nos sumus, fratres, qui in nuptiis Verbi discumbimus, qui jam in Ecclesia habemus, qui scripturae sacrae epulis pascimur, qui conjunctam Deo Ecclesiam esse gaudemus. Ecce rex ad nuptias ingreditur, et cordis nostri habitum contemplatur, atque ei quem charitate vestitum non invenit, protinus iratus dicit: Amice, quomovocat et reprobum. Ac si ei apertius dicat, amice et non amice. Amice per fidem et non amice per operationem. Hi qui invita
Abbreviated transcription (Latin):
modo in his qui foris eraent inter
malos & boni aliqui sint repesti.
Hunc locum plenius trecctat apłs
literfacientes ea quaelegis sunt
condempnent iudaeos. quiscrip¬
tam legem non fecerint. Inter
ipsos quoque & hnicos. ẽ. infinita
diuersitas. cum sciamus alios. eẽ
procliues aduitia &ruentes ad ma¬
la. alios ob honestatem morum
Tuistutibus deditos Ecce iam ip¬
sa qualitate conuiuantium. aper¬
te ostenditur. quia perhas regis
nuptias prcesens ecclesia designa¬
tur. inqua cumbonis & malicon¬
ueniunt. Per mixta quippe .ẽ.
diuersitate filiorum. Bonienĩ
soli nusquam sunt nisi incaelo: &
mali solinus quam sunt nisi in In¬
ferno. Haec autem uita quae¬
inter caelum & infernum sita est.
sicut in medio subsistit. ita utrox¬
rumq pastium ciues communiter
recipit. INTRAUIT AUTẼ
REA UT UIDERET DISCUM¬
BENTES. ET UIDIT IBIHO¬
ergo debemus intellegere nuptia¬
lem uestem nisi caritatem: IN¬
tuxt ergo adnuptias. sed cumnup¬

Expanded text:
modo in his qui foris erant inter modo in his qui foris erant inter malos, et boni aliqui sint reperti? Hunc locum plenius tractat Apostolliter facientes ea quae legis sunt, condemnent Judaeos, qui scriptam legem non feceripsos quoque ethnicos est infinita diversitas, cum sciamus alios esse proclives ad vitia, et ruentes ad mala, alios ob honestatem morum virtutibus deditos. Ecce jam ipsa qualitate convivantium aperte ostenditur, quia per has regis nuptias praesens Ecclesia Dei designatur, in qua cum bonis et mali conveniunt. Permixta quippe est diversitate filiorum. Boni enim soli nusquam sunt, nisi in coelo, et mali soli nusquam sunt, nisi in inferno. Haec autem vita, quaeinter coelum et infernum sita est, sicut in medio subsistit, ita utrarumque partium cives communiter recipit. Intravit autem rex, ut videret discumbentes et vidit ibi hoergo debemus intelligere nuptialem vestem, nisi charitatem? Intrat enim ad nuptias, sed cum nup
Abbreviated transcription (Latin):
in missionem per angelos malos:
seu romanus intellegamus. subdu¬
ce uespasiano & tito. qui occisis iu¬
daeae populis prȩuaricatricem sue¬
Icenderunt ciuitatem. Homicidas
perdit. quia persequentes interimit
Ciuitatem eorum igni succendit.
quia illorum non solum animae.
sed caroquoq: inqua habitaueranT̃
axerna gehennae flamma crucia¬
tur. Missis uero exercitibus ex¬
tinexisse homicidas dicitur. quia
in hominibus omne iudicium per
angelos exhib&ur. TUNCAIT
SERUIS SUIS NUPTIAE
QUIDEM PARATAESUNT.
SEDQUI INUITATIERANT
NONFUERUNT DIGNI
IIEEREOADEXITUS UIA¬
Rum.ET QuOSCŨq INUENE¬
RITIS UOCATE ADXUPTI¬
AS Si inscriptune sacir uias
actiones accipimus. exitus uiarũ
intellegimus defectus actionum:
quia illi plerumq facile addm̃
ueniunt. quos interrenis actibus
prospeux nulla comitantur
ET BONOS. ETIMPLETAE
SUNT NUPTIAE DISCUCO¬
BENTIUM. Centilium popu¬
lus non eiat in uiis. sed in exitibus
uiarum. Quaeritur autẽ quo¬

Expanded text:
: Immissionem per angelos malos, : Immissionem per angelos malos, seu Romanos intelligamus, sub duce Vespasiano et Tito, qui occisis Judaeae populis, praevaricatricem succenderunt civitatem. Homicidas perdidit, quia persequentes interimit; civitatem eorum igne succendit, quia illorum non solum animae, sed caro quoque in qua habitaverunt aeternae gehennae flamma cruciatur. Missis vero exercitibus exstinxisse homicidas dicitur, quia in omnibus omne judicium per angelos exhibetur. Tunc ait seruis suis : nuptiae quidem paratae sunt, sed qui erant inuitati non fuerunt digni; ite ergo ad exitus uiarum et quoscumque inueneritis uocate adas. » Si in Scriptura sacra vias actiones accipimus, exitus viarum intelligimus defectus actionum, quia illi plerumque facile ad Dominum veniunt, quos in terrenis actibus prospera nulla comitantur.et bonos, et impsunt nuptiae discumbentium. Gentilium populus non erat in viis, sed in exitibus viarum. Quaeritur autem quo
Abbreviated transcription (Latin):
actiones saecularium . lucris in¬
hiare. Quia enim alius intentus
labori terreno. alius uero mundi
huius actionibus deditus. mysteri¬
um incarnationis dominicae pen¬
sare & secundum illud uiuere.
dissimulat : quasi ad uillam uel
negotium pergens. uenire ad re¬
gis nuptias recusat : Et plerum¬
q quod est giauius. non nulli uo¬
cantis grrtiam non solum respu¬
unt. sed &iam persecuntur
Vnde & subditur. Reliqui
UERO TENUERUNT SERUOS
ET CONTUMELIIS AFFEC¬
TOS.OCCIDERUNT. Inter
eos qui non recipiunt euangelii ue¬
ritatem. multa diuersitas. ẽ.
Minoris enim criminis sunt. qui
occupati aliis rebus uenire nolue¬
rint. his qui contempto inuitan¬
tis affectu. uesterunt humanita¬
tem incrudelitatem. & tentos ser¬
uos regis. uel contumeliis affecer̃
uel occiderunt: REXAUTEM
CUM AUDISSET IRATUS .S̃.
ET MISSIS EXERCITIB: SUIS
Peroidit homicidas illos
EICIUITATẼ Illorũ suc¬
CENDII Exercitus seuultores
angelos dequib inpsalmis scribitur

Expanded text:
actione saecularium lucris inactione saecularium lucris inhiare. Quia enim alius intentus labori terreno, alius vero mundi hujus actionibus deditus, mysterium incarnationis Dominicae pensare, et secundum illud vivere dissimulat, quasi ad villam vel negotium pergens, venire ad regis nuptias recusat, et plerumque quod est gravius nonnulli vocantis gratiam non solum respuunt, sed etiam persequuntur; unde et subditur. Reliqui vero tenuerunt servos ejus, et contumeliis affectos occiderunt. Inter eos qui non recipiunt Evangelii veritatem, multa diversitas est; minoris enim criminis sunt qui occupati aliis rebus venire noluerunt, his qui contempto invitantis affectu verterunt humanitatem in crudelitatem, et tentos servos regis, vel contumeliis affecerunt, vel occiderunt. Rex autem, cum audisset, iratus est, et missis exercitibus suis perdidit homicidas illos, et civitatem illorum succendit. Exercitus seu ultores angelos, de quibus in Psalmis scribitur
Abbreviated transcription (Latin):
PARATA UENIIE ADNUP¬
Puandium panrtum & tauri & al¬
tilia occisa. uel per m& aphonrm
opes regiae intellegantur sp̃italia&e.:
uel ceste dogmatum magnitudo
& doctrina dĩ. lege plenissima
sentiri pot est. Quid intauris
Quid ergo pertauros nisi patres
testamenti u&eris significantur.
Namdum ex permissione legis
accepennt. quatenus aduersa¬
rios suos odur&ributione per¬
cuterent. ut itadicam quid ali¬
ud quamtauri errent. quiinimi¬
cos suos uistutis corporeae cornu
feriebant:: Quiduero ꝑ altilia
nisi patres testamenti noui figu¬
sentur : quidum gurtiam pin¬
guedinis internae percipiunit.
terrenis desideriis innitentes. ad
sublimia contemplationis suae
penna subleuantur. Tauri
mei & altilia occisa sunt &omnia
panrta. Acsi apestius dicatur
Patrum prcecedentium mostes
aspicite. & remedia uitae uit̃e
cogitate. ETABTERUNT
Alius INuil lã suã ali¬
US UEROAD NECOTIATIO¬
NEMSuam: Inuillam ire ẽ.
labori terreno: in modeitte incũ¬
bere. Innegotiationẽ uͦ ire est.

Expanded text:
nite ad nupPrandium paratum, et tauri et altilia occisa, vel per metaphoram opes regiae intelligantur spiritualis, vel certe dogmatum magnitudo et doctrina Dei lege plenissima sentire potest. Quid in tauris Quid ergo per tauros, nisi Patres Testamenti Veteris significantur, nam dum ex promissione legis acceperant, quatenus adversarios suos odii retributione percuterent, ut ita dicam, quid aliud quam tauri erant, qui inimicos suos virtutis corporeae cornu feriebant. Quid vero per altilia, nisi Patres Testamenti Novi figurantur, qui dum gratiam pinguedinis internae percipiunt, a terrenis desideriis mente ad sublimia, contemplationis suae pinna sublevantur. Tauri mei et altilia occisa sunt et omnia parata, ac si apertius dicatur: Patrum praecedentium mortes aspicite, et remedia vitae vestrae cogitate. Et abierunt, alius in villam suam, alius vero ad negotiationem. In villa ire est labori terreno immoderate incumbere, in negotiationem vero ire, est
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ cantor . ẽ. Sic cant& seruus
.xp̃i. ut non uox canentis. sed
uerba placeant quae leguntur
DNÕ GRATIAS ACEUTES
SEMPER PROOMNIBUS:
Duppliciter intuendum. ut &
in omni tempore & pro omnibus
quae nobis accidunt dõ giatias re¬
feramus. ut non tantum prohis
quae bona putamus. sed &iam
quae nos coastant & contaxnitrm
ueniunt uoluntatem. indĩ pure¬
conium mens la&a prorumpat
Ap̃ianorum propria uistus est.
&iam in his quae aduersa putant᷑.
referre giectias creatori. INNO
DÕ ET PATRI. Qui autem
sicut diximus gratias agit dõ &
patri. inmediatore dĩ & homi¬
num refenat eas xpõihũ. quia
nisiper illum accedere non uale¬
mus adpatrem. SuB TECTI
Et in alio loco. Percaritatem.
seruite inuicem: Audiant haec
ep̃i. audiant presbiteri. audiat
omnis ordo doctorum. subiectis
suis se esse subiectos. & imitentur
dicentem apłm. Cumenimes¬
sem liben ex omnibus omnibus
meipsum seruum feci. ut omnes

Expanded text:
Deum cantor est. Sic cantet servus Deum cantor est. Sic cantet servus Christi, ut non vox canentis, sed verba placeant quae leguntur. Domino gratias agentes semper pro omnibus. Dupliciter intuendum, ut et in omni tempore et pro omnibus, quae nobis accidunt Deo gratias referamus, ut non tantum pro his, quae bona putamus, sed etiam quae nos coarctant, et contra nostram veniunt voluntatem, in Dei praeconium mens laeta prorumpat, Christianorum propria virtus est, etiam in his quae adversa putantur, referre gratias Creatori. In no Christi Deo et Patri. Qui autem, sicut diximus, gratias agit Deo et Patri, in mediatore Dei et hominum referat eas Christo Jesu, quia nisi per illum accedere non valemus ad Patrem. Subjecti Et in alio loco: Per charitatem servite invicem. Audiant haec episcopi, audiant presbyteri, audiant omnes orthodoxi, subjectis suis se esse subjectos, et imitentur dicentem Apostolum: Cum enim essem liber ex omnibus hominibus, meipsum servum feci, ut omnes