comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Siligo genus tritici a selecto dictum: nam in pane
species eius precipua ẽ. Trimense triticum idõ non¬
cupatum quia satum post tres menses colligitur.
Nam ubi propt̃ aquam aliam ue causam matura
satio omissa ẽ.: presidium ab hoc petitur. Alica gre¬
cum nomĩ est. Alicastrum simile ẽ alice pondere
et bonitate precipua. Ordeum dictum quod pre
ceteris generibus frumenti antea fiat aridum. uel
quod spica eiꝰ ordines habeat. Horum tria genera.
Prunum exaticum uocatur eo quod spica eiꝰ sex ordines
habeat: quod quidam canterinum appellant. qm̃ani¬
malia melius quam triticum pascit. et homines salu.¬
briꝰ quam malum triticum. Alterum disticum eo
quod duos ordines habeat. Hunc pleriq calaticũ
uocant. Tertium trimense quia cum cogit neces¬
sitas uerno seminatur: et celerit̃ colligitur. Sc indu¬
la a diuisi one uocata. duplex ẽ enim sc inditurq
id est diuiditur. Centenum appellatum eo quod

Expanded text:
Siligo genus tritici a selecto dictum; nam in pane Siligo genus tritici a selecto dictum; nam in pane species eius praecipua est. Trimestre triticum ideo nuncupatum quia satum post tres menses colligitur; nam ubi propter aquam aliave causa matura satio omissa est, praesidium ab hoc petitur. Alica Graecum nomen est. Alicastrum simile est alicae, pondere et bonitate praecipua. Hordeum dictum quod prae ceteris generibus frumenti ante fiat aridum, vel quod spica eius ordines habeat. Horum tria genera. Primum hexaticum vocatur eo quod spica eius sex ordines habeat; quod quidam canterinum appellant, quoniam animalia melius quam triticum pascit, et homines salubrius quam malum triticum. Alterum distichon, eo quod duos ordines habeat; hunc plerique Galaticum vocant. Tertium trimestre, quia, cum cogit necessitas, verno seminatur et celeriter colligitur. Scandula a divisione vocata; duplex est enim scanditurque, id est dividitur. Centenum appellatum eo quod
Abbreviated transcription (Latin):
de semine dicta quod iacimus. siue a sectione. Ill.
rima ceres cepit uti frugibꝰ De frum̃tis
in grecia. et habere segetes translatis aliunde
co glebam dimouit aratro. Prima dedit fruges ali-¬
mentaq mitia terris. Erumenta sunt ꝓprie quȩ ari-¬
stas habent: fruges autem reliqua. frumenta autem
uł fruges a frumendo hoc ẽ a uescendo dicta. nam fru¬
men dicitur sumia pars gulȩ. Primitiȩ ꝓprie sunt:
quę frugibus precerpuntur. Triticum uł a tritura
dictum quod purissimum horreo condatur: uł quia
granun eiꝰ commolitur et teritur. Far dicitur eo qͦd
initio frangeretur. Apud antiquos enim molarum usꝰ
ñdum erat. sed frumentum in pila missum frange-¬
bant: et hoc erat genus molendi. Ad oreum tritici genꝰ
quod idem uulgo semendicitur ador quondam ap.¬
pellatum ab edendo. quia eo pͥmum usi sunt homi¬
nes. siue quia in sacrificio ipsius generis panis ad a-¬
ras offerebatur: unde et ad orea sacrificia dicunt᷑

Expanded text:
de semine dicta quod iacimus, sive a sectione. De frde semine dicta quod iacimus, sive a sectione. De frumentis . Prima Ceres coepit uti frugibus in Graecia et habere segetes translatis aliunde co glebam dimovit aratro, prima dedit fruges alimentaque mitia terris. Frumenta sunt proprie quae aristas habent, fruges autem reliqua. Frumenta autem vel fruges a frumendo, hoc est a vescendo, dictae; nam frumen dicitur summa pars gulae. Primitiae proprie sunt quae frugibus praecerpuntur. Triticum vel a tritura dictum, quo purissimum horreo condeatur, vel quia granum eius conmolitur et teritur. Far dicitur eo quod initio frangeretur; apud antiquos enim molarum usus nondum erat, sed frumentum in pila missum frangebant; et hoc erat genus molendi. Adoreum tritici genus, quod idem vulgo semen dicitur. Ador quondam appellatum ab edendo, quia eo primo usi sunt homines, sive quia in sacrificio ipsius generis panis ad aras offerebatur. Unde et adorea sacrificia dicuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
quod sordidum in ciuitate redundat. siue quodue¬
rius ẽ abstertem. qui et stercuus dictus. Idem et fi-¬
mus est qui ꝑ agros iacitur. et dictus fimus quod fiat
mus. idest stercus quod uulgo letam̃ uocatur:: eo qͦd
suo nutrimento leta faciat germina reddatq ar-¬
ua pinguia et fecunda. Occatio ẽ cum rustici satio¬
ne facta bobus dimissis: grandes glebas cedant. ac
ligonibus frangunt: et dicta occatio quasi obcecatio
quod oꝑiat semina. occare igitur est oꝑire terra se¬
mina. uites. uł arbores. Runcatio ẽ a terra herbas
uellere. nam rus terra ẽ. Suleus a sole uocatus. quod
proscissus solem capiat. Ueractum dictum quasi ue¬
re actum idest uerno arattim. Proscissio ẽ aratio pͥma
cum adhuc durus ager est. Satio dicta quasi seminis
actio: quasi satorum actio. Serere autem uocatum. qͥa
hoc sereno cȩlo faciendum ẽ non ꝑ imbres. Hinc ẽ
sis a mnetendo idest a reoidendo dicta. Seges autem

Expanded text:
quod sordidum in civitate redundat sive, quod vequod sordidum in civitate redundat sive, quod verius est, ab Sterce qui et Sterculus dictus. Idem et fimus est, qui per agros iacitur. Et dictus fimus quod fiat mus, id est stercus quod vulgo laetamen vocatur, eo quod suo nutrimento laeta faciat germina reddatque arva pinguia et fecunda. Occatio est cum rustici satione facta bubus dimissis grandes glebas caedunt ac ligonibus frangunt: et dicta occatio quasi obcaecatio, quod operiat semina. Occare igitur est operire terra semina, vites vel arbores. Runcatio est a terra herbas evellere; nam rus terra est. Sulcus a sole vocatus quod proscissus solem capiat. Vervactum dictum quasi vere actum, id est verno aratum. Proscissio est aratio prima, cum adhuc durus ager est. Satio dicta quasi seminis actio, quasi satorum actio. Serere autem vocatum, quia hoc sereno caelo faciendum est, non per imbres. Hinc estsis a metendo, id est a recidendo, dicta. Seges autem
Abbreviated transcription (Latin):
cata est rome: hic plura instrum̃ta agri culturȩ rep¬
ꝑit. pͥmusq agros firmauit. Cundem quidam sat᷑¬
num putauerunt. ut maiorem illi nobilitatem face¬
rent hoc nomine: quo splendide sonaret. et digni-¬
tatem tituli compararet.¬
II. De cultura agroꝵ.
Ultura est qua frumenta uł uina magno labore
queruntur. ab incolendo uocata. Diuitiȩ enĩ
antiquorum in his duobus erant. bene pascere et bene
arare. Cultura agni.cinis. aratio. in termissio. incensio
stipularum. steitoratio. occatio. runcatio. Cinis est
incendium ꝑ quod ager inutilem humorem exsudat.
Aratio dic̾ta quia de ere priꝰ terrȩ culturam exerce¬
bant: antequam ferri fuisset usus reꝑtus. Duplex ẽ
autẽ anitio uernalis et autum nalis. Int̾missio ẽ: qua
alt̃nis annis uacuus ager iuires recipit. Stercoratio
est. letaminis asꝑsio. Sterciis autem uocatum uel
quia steruitur in agris uł quia extergi oporteat

Expanded text:
cata est Romae: hic plura instrumenta agriculturae repcata est Romae: hic plura instrumenta agriculturae repperit, primusque agros firmavit. Eundem quidam Saturnum putaverunt ut maiorem illi nobilitatem facerent hoc nomine, quo splendide sonaret et dignitatem tituli conpararet. De cultura agrorum . Cultura est qua frumenta vel vina magno labore quaeruntur, ab incolendo vocata. Divitiae enim antiquorum in his duobus erant, bene pascere et bene arare. Cultura agri cinis, aratio, intermissio, incensio stipularum, stercoratio, occatio, runcatio. Cinis est incendium per quod ager inutilem humorem exudat. Aratio dicta quia de aere prius terrae culturam exercebant, antequam ferri fuisset usus repertus. Duplex est autem aratio: vernalis et autumnalis. Intermissio est, qua alternis annis vacuus ager vires recipit. Stercoratio est laetaminis adsparsio. Stercus autem vocatum vel quia sternitur in agris, vel quia extergi oporteat
Abbreviated transcription (Latin):
ERO R STCFRU
scribendi solertiam apud grecos pͥmꝰ
esiodus boecius hutnanis studiis
contulit. deinde democritus. magnus
quoq cartaginensis in uginti octo uo¬
luminibus studium agriculationis con-¬
cripsit. Apud romanos autem de a-¬
gri cultura primus cato instituit.
quam deinde marrus terentiꝰ
expoliuit. mox uirgilius laude carminum extulit: nec
minus studium habuerunt postmodum cornelius celsus
et iulius atticus emilianus. siue colomella in signis ora¬
tor: qui totum corpus disciplinȩ eiusdem complexus ẽ.
Primum ad aratrum boues iunxisse ferunt quendam
pͥuatum hominem et fulminatũ nomine homo gyrũ:
quidam autem osirim dicunt ẽẽ artis huiꝰ inuento¬
rem: quidam triptolemum: et hic questio ẽ quomodo
prima ceres ferro in greciam ueitere terram instituit.
sed ferro qualicumq. ñ specialiter uomere aut ara¬
tro. Stercorandi agri rationem pͥmus induxit qui¬
dam nomine stercutus in italia: cuiꝰ ara apico dedi¬

Expanded text:
erum rusticarum scribendi sollertiam apud Graecos primus Hesiodus Boeotius humanis studiis contulit; deinde Democritus. Mago quoque Carthaginiensis in viginti octo voluminibus studium agricolationis conscripsit. Apud Romanos autem de agricultura primus Cato instituit; quam deinde Marcus Terentius expolivit; mox Vergilius laude carminum extulit. Nec minorem studium habuerunt postmodum Cornelius Celsus et Iulius Atticus, Aemilianus, sive Columella insignis orator, qui totum corpus disciplinae eiusdem conplexus est. Primum ad aratrum boves iunxisse ferunt quendam privatum hominem et fulminatum, nomine Homogirum; quidam autem Osirim dicunt esse artis huius inventorem; quidam Triptolemum. Et hic quaestio est quomodo prima Ceres ferro in Graecia vertere terram instituit, sed ferro qualicumque, non specialiter vomere aut aratro. Stercorandi agri rationem primus induxit quidam nomine Stercutus in Italia, cuius ara a Pico dedi
Abbreviated transcription (Latin):
dictus. pro eo quod ad huc doctrinam fidĩ audit.
necdum tamen baptisium ꝑcipit. Nam ca-¬
thecuminus grece auditoꝵ ut̃ptatur. cõpeteis
uocatus. quia post instructionem fidei gra
tentes uocati. Laicus popularis. Laos
enim grece. populus dicitur. Proselitus id est
aduena et circumcisus qui miscebatur popło dĩ.
grecum est.

Expanded text:
dictus pro eo, quod adhuc doctrinam fidei audit, dictus pro eo, quod adhuc doctrinam fidei audit, necdum tamen baptismum recepit. Nam κατεχούμενος Graece auditor interpretatur. Conpetens vocatus, quia post instructionem fidei conptentes vocati. Laicus popularis. Λαός enim Graece populus dicitur. Proselytus, id est advena et circumcisus qui miscebatur populo Dei, Graecum est.
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ianus quantum int̃p̃tatio ostendit. de
unctione deducitur: siue de nomine au¬
cognominati: sicut auida iudei. De magistri
quippe nomine: cognomen sectatoribus datũ
est. Aep̃ĩani autem olim aiuideis quasi ob ob-¬
ꝓbrium natarei uocabantur: ꝓ eo quod dominus
nr̃ atq saluator a uico quodam galibeȩ nara¬
reus sit appellatus. Non se autem głetur
xp̃ianum qui nomen habet : et facta ñ habet.
Ubi autem nomen sequutum fuerit opus.
certissime ille ẽ xpĩanus. quia se factis osten¬
dit xp̃ianum : ambulans sicut et ille ambu.¬
lauit a quo et nomen traxit. Catholicus
uniuersalis. siue generalis int̃pretatur. Nã
greci uniuersale catholicon uocant. Ortho.¬
doxus ẽ recte credens: et ut credit iuiuens.
Ortho enim grece recte dicitur. doxo. gloriȩ.
hoc. ẽ. uir rectȩ głe quo nomine ñ potest uo.¬
cari: qui aliter uiuit quam credit. Neofitꝰ
grece. latine nouellus et rudis fidelis: uł nu-¬
per tenatus interpretari potest. Catecuminꝰ

Expanded text:
ianus, quantum interpretatio ostendit, de unctione deducitur, sive de nomine aucognominati, sicut a Iuda Iudaei. De magistri quippe nomine cognomen sectatoribus datum est. Christiani autem olim a Iudaeis quasi opprobrio Nazaraei vocabantur, pro eo quod Dominus noster atque Salvator a vico quodam Galileae Nazaraeus sit appellatus. Non se autem glorietur Christianum, qui nomen habet et facta non habet. Ubi autem nomen secutum fuerit opus, certissime ille est Christianus, quia se factis ostendit Christianum, ambulans sicut et ille ambulavit a quo et nomen traxit. Catholicus universalis sive generalis interpretatur. Nam Graeci universale καθολικόν vocant. Orthodoxus est recte credens, et ut credit recte vivens. Ὀρθῶς enim Graece recte dicitur, δόξα gloria est: hoc est vir rectae gloriae. Quo nomine non potest vocari, qui aliter vivit quam credit. Neophytus Graece, Latine novellus et rudis fidelis, vel nuper renatus interpretari potest. Catechumenus
Abbreviated transcription (Latin):
dicat in quoto canone positus sit numerus.
cui subietta est era. Uerbi grã. si ẽ exa prima.
in primo canone. si secunda. in secundo.Si
placuerit scire qui reliquorum euangłistarũ
similia dixerunt. adsumes ad iacentem nũm
capituli. et requires ipsum numerũ in suo ca¬
none quem indicat. ibiq inuenies qui et
quid dixerint. et ita demum in corpore in¬
quisita loca quȩ ex ipsis numeris indicantur.
ꝑ singła euangłia de eisdem dixisse inue¬
nies.
XUI. De canonibus conciliorum

Expanded text:
dicat in quoto canone positus sit numerus, dicat in quoto canone positus sit numerus, cui subiecta est aera. Verbi gratia: Si est aera .I., in primo canone; si secunda, in secundo; siibet Evangelio, placuerit scire qui reliquorum Evangelistarum similia dixerunt, adsumes adiacentem numerum capituli, et requires ipsum numerum in suo canone quem indicat, ibique invenies quot et qui dixerint; et ita demum in corpore inquisita loca, quae ex ipsis numeris indicantur, per singula Evangelia de eisdem dixisse invenies. § 16 De canonibus conciliorum
Abbreviated transcription (Latin):
anones euangłioꝵ am monuis alexandiie
primus excog̾itauit. quem postea euse¬
bius cesariensis sequutus. plenius cõposuit.
Qui i dõ facti sunt. ut ꝑ eos inuenire et scire
possimus. qui reliquorum euangłistarum
similia aut ꝓpria direrunt. Sunt autẽ
numero decem quorum p̾mus continet nu¬
meros in quibus quatuor eadem dixerunt.
matheus. marcus. lucas. iohannes. Secundus
in quibus tres. matheus. marcus. lucas. Tertiꝰ
in quibus tres: matheis. lucas. iohannes. Qrͣtꝰ
in quibus tres. matħs. marcus. iohannes. Quͥtꝰ
in quibus duo. matbeus. lucas. Sextus. in qͥbꝰ
duo. matheus marcus. Septimus. in quibus
duo. matħ. iohannes. Octauus. in quibus duo.
lucas. marcus. Nonus in quibꝰ duo. lucas. io¬
hannes: Decimus. in quibus singuli eoꝵ ꝓpͥa
quȩdam dixerunt: quorum expositio hȩc. ẽ.
Per singulos enim euangłistas numerus qͥdã
capitulis adfixus adiacet᷑. Quibus numeris
subdita ẽ era quędam minio notata: quȩ in¬

Expanded text:
anones Evangeliorum Ammonius Alexandriae primus excogitavit, quem postea Eusebius Caesariensis secutus plenius conposuit. Qui ideo facti sunt, ut per eos invenire et scire possimus qui reliquorum Evangelistarum similia aut propria dixerunt. Sunt autem numero decem, quorum primus continet numeros in quibus quattuor eadem dixerunt: Matthaeus, Marcus, Lucas, Iohannes. Secundus, in quibus tres: Matthaeus, Marcus, Lucas. Tertius, in quibus tres: Matthaeus, Lucas, Iohannes. Quartus, in quibus tres: Matthaeus, Marcus, Iohannes. Quintus, in quibus duo: Matthaeus, Lucas. Sextus, in quibus duo: Matthaeus, Marcus. Septimus, in quibus duo: Matthaeus, Iohannes. Octavus, in quibus duo: Lucas, Marcus. Nonus, in quibus duo: Lucas, Iohannes. Decimus, in quibus singuli eorum propria quaedam dixerunt. Quorum expositio haec est. Per singulos enim Evangelistas numerus quidam capitulis adfixus adiacet, quibus numeris subdita est aera quaedam mineo notata, quae in
Abbreviated transcription (Latin):
cullata. dicta ꝑ diminutionẽ a casa. qͦd totũ hominẽ te¬
gat qͣsi minor casa. Inde ⁊ cuculla qͣsi minor cella. Sic ⁊
planetȩ id uagȩ: eo qͦd uage suo errore motuq disc̾r᷑ Birru-
sa agc̃o uocabulũ tͣhit: illi .N. hirrũ bibrũ diet̃. Meloteᷤ q̃ ⁊̃¬
pera uocatur: pellis ẽ caprina a collo pendens. p̃cincta
us q ad lumbos. Est enim habitus proprie necessarius
ad oꝑis exercicium. fiebat autem̃ priꝰ ut quidam exti¬
mant de pelliculis melonum. unde et melotes uocate st̃.
greco uocabulum trahunt. greci enim terminum ora
uocant.

Expanded text:
cullata, dicta per diminutionem a casa, quod totum hominem tecullata, dicta per diminutionem a casa, quod totum hominem tegat quasi minor casa. Inde et cuculla, quasi minor cella. Sic etplanetae, id est vagae, eo quod vago sui errore motuque discurrunt. Birrus a Graeco vocabulum trahit, illi enim birrum bibrum dicunt. Melotes, pera vocatur, pellis est caprina, collo pendens, praecincta usque ad lumbos. Est enim habitus proprie necessarius ad operis exercitium: fiebat autem prius ut quidam existimant ex pelliculis melonum: unde et melotae vocatae suntGraeco vocabulum trahunt. Graeci enim terminum oron vocant.
Abbreviated transcription (Latin):
tem uestis militaris cuius usus gallicis primum ex.¬
peditionibis eoepit. et preda hostili. de qua est
uox illa senatui. togis depositis quirites ad saga
fuerunt. Sagum autem gallicum nomen ẽ. dictum
autem sagum quadrum: eoquod apud eos primum
quadratus uł quadruplex eẽt. Penula ẽ.: pallium
cum fimbriis longis. Lacerua pallium fimbriatũ.
quo olim soli milites utebantur. Unde et in di¬
stinguenda castrensi urbanaq turba. hos togatos.
illos lacernatos uocabant. Inde autem lacernȩ qͣsi
am putatis capiciis fimbriarum: neq ita laxis ut
sunt penularum. Mantũ ispani uocant. qͦd manꝰ
tegant tantum. Est enim breue amictum. Pretex-¬
ta puerile ẽ pallium. quousq ad sedecim annospu-¬
eri nobiles sub disciplinȩ cultu utebantur. Unde et
pretextati pueri appellãti sunt. Dicta autẽ p̃texta.
qͥa p̃texebatur ei latior purpura: Cafula ẽ uestis cu¬

Expanded text:
tem vestis militaris, cuius usus Gallicis primum extem vestis militaris, cuius usus Gallicis primum expeditionibus coepit e praeda hostili. De qua est vox illa senatui: 'Togis depositis Quirites ad saga fuerunt.' Sagum autem Gallicum nomen est: dictum autem sagum quadrum eo quod apud eos primum quadratus vel quadruplex esset. Paenula est pallium cum fimbriis longis. Lacerna pallium fimbriatum quod olim soli milites utebantur; unde et in distinguenda castrensi urbanaque turba hos togatos, illos lacernatos vocabant. Inde autem lacernae quasi amputatis capitibus fimbriarum, neque ita laxis ut sunt paenularum. Mantum Hispani vocant quod manus tegat tantum; est enim breve amictum. Praetexta puerile est pallium quo usque ad sedecim annos pueri nobiles sub disciplinae cultu utebantur; unde et praetextati pueri appellati sunt. Dicta autem praetexta quia praetexebatur ei latior purpura. Casula est vestis cu
Abbreviated transcription (Latin):
cit᷑ pꝰ adtralitur ad pectus. ita ut ex utroq latere ex
humeris picturȩ pendeant. ut sacerdotes gentilium
faciebant. aut accingebantur p̃tores.Trabea erat
toge species ex purpura et eocco: qua oꝑti romanoꝵ
reges inuntio precedebant. Hanc pͥmum romulus
adinuenisse ꝑbibetur. ad discretionem regii habitus.
rabea autem dicta. quod in maiori gła hominem
transueheret. hoc ẽ ultra et in posterum ampliori
dignitate honoris beatum faceret. Paludamentũ erat
insigne pallium imperatorũ. cocco purpuraq et au¬
ro distinctum. De quo salustiꝰ.ogam inquit palu-¬
dam̃to mutauit. Erat autem pallium bellicum. di.¬
c̾tum ut quibusdam uidetur. quod eo indutus palã
textum croceo uelamen a canto. Cirrumtextũ autẽ¬
autem dictum: quia est rotundum pallium. Diplos
grecum nomen ab eo quod sit duplex amictus. Oratiꝰ.
Contra quem duplici panno patientia uelat. Est au¬

Expanded text:
citur, adtrahitur ad pectus, ita ut ex utroque latere ex citur, adtrahitur ad pectus, ita ut ex utroque latere ex humeris picturae pendeant, ut sacerdotes gentilium faciebant aut cingebantur praetores. Trabea erat togae stores procedere debent. Hanc primum Romulus adinvenisse perhibetur ad discretionem regii habitus. Trabea autem dicta quod in maiori gloria hominem transbearet, hoc est ultra et in posterum ampliori dignitate honoris beatum faceret. Paludamentum erat insigne pallium inperatorum cocco purpuraque et auro distinctum. De quo SallustiusHist. 1, 87: 'Togam,' inquit, 'paludamento mutavit.' Erat autem pallium bellicum, dictum, aliquibus videtur, quod eo indutus palam textum croceo velamen acantho. Circumtextum autem dictum quia est rotundum pallium. Diplois Graecum nomen, ab eo quod sit duplex amictus. HoratiusEpist. 1, 17, 25: Contra quem duplici panno patientia velat. Est au
Abbreviated transcription (Latin):
pit. Loga dicta quod uelamento sui corpus tegat.
atq oꝑiat. Est autem pallium purum forma rotũ¬
da et fusiore. et quasi inundante sinu et sub dextͦ
ueniens. supra humerum sinistrum ponitur. cuius
similitudinem in operimentis simulacroꝵ uł pictura¬
rum aspicimus. easq statuas togatas uocamus. Toga
autem romani in pace utebantur: belli autem tem¬
pore paludamentis. Mensura toge iuste. si sex ulnaᷤ
habeat.Toga palmata dicebatur: quam merebantur
hi qui reportabant de hostibus palmas. Ipsa uocaba¬
tur et toga picta: eo quod uictorias cum palmis in¬
textas haberet. Toga candida eadem q cretata in
qua candidati id est magistratum petentes ambie.¬
bant. addita creta: quo candidior in signiorq eẽt.
Cicero in oratione quam habuit contra cõpetitores.: in
toga candida scripsit. Cinctus gabinus ẽ cum toga
imponitur ita. ut toge lacuua quȩ post secus rei¬

Expanded text:
pit. Toga dicta quod velamento sui corpus tegat pit. Toga dicta quod velamento sui corpus tegat atque operiat. Est autem pallium purum forma rotunda et fusiore, et quasi inundante sinu, et sub dextro veniens supra humerum sinistrum ponitur, cuius similitudinem in operimentis simulacrorum vel picturarum aspicimus; easque statuas togatas vocamus. Toga autem Romani in pace utebantur, belli autem tempore paludamentis. Mensura togae iusta si sex ulnas habeat. Toga palmata dicebatur quam merebantur hi qui reportabant de hostibus palmas: ipsa vocabatur et toga picta, eo quod victorias cum palmis intextas haberet. Toga candida eademque cretata in qua candidati, id est magistratum petentes, ambiebant, addita creta quo candidior insigniorque esset. Cicero in oratione quam habuit contra conpetitores 'In Toga Candida' scripsit. Cinctus Gabinus est cum ita inponitur toga ut togae lacinia, quae post secus rei
Abbreviated transcription (Latin):
extant alani. nec ab est gͥeus pictorum nom̃ a cor¬
pore. quodminutis opifex acus punctis. et expressus
natiui graminis succus includit. ut has ad sui specim̃
eicatrices ferat pictis artibus maculosa nobilitas. Ha¬
bet et sexus institutam speciem habitus. ut in uiris
tonsi capilli. inmulieribus redundantia crinium qͦd
maxime uirginibus insigne ẽ : quarum et ornatus
ipse ꝓprie sicẽ. ut concumulatus in uertice. ipsam
capitis sui arcem ambitu crinium contegat. xxiiii.
tium scapulȩ conteguntur: ut dũ ministrant
expediti discurrant. Plautus. Si quid facturus es ap.¬
pende inhumeris pallium: et pergat quantum ua.¬
let tuorum pedum ꝑnicitas. Dictum autem palliũ
apellibus: quia prius suꝑ indumenta pellicia uete¬
res utebantur: quasi pellea siue a palla ꝑdinuationẽ.
Clamidis est quȩ exuna parte indiutur neq consu¬
itur. sed fibula infrenatur. Huic et grece nom̃ acce-¬

Expanded text:
extant Alani; nec abest gens Pictorum, nomen a corextant Alani; nec abest gens Pictorum, nomen a corpore, quod minutis opifex acus punctis et expressus nativi graminis sucus inludit, ut has ad sui, specimen cicatrices ferat, pictis artubus maculosa nobilitas. Habet et sexus institutam speciem habitus; ut in viris tonsi capilli, in mulieribus redundantia crinium, quod maxime virginibus insigne est; quarum et ornatus ipse proprie sic est, ut concumulatus in verticem ipsam capitis sui arcem ambitu crinium contegat. § 24 De tium scapulae conteguntur ut, dum ministrant, expediti discurrant. Plautusfrag. 177: Si quid facturus es, adpende in humeris pallium, et pergat quantum valet tuorum pedum pernicitas. Dictum autem pallium a pellibus, quia prius super indumenta pellicia veteres utebantur, quasi pellea; sive a palla per derivationem. Chlamys est qui ex una parte induitur, neque consuitur, sed fibula infrenatur. Hinc et Graece nomen acce
Abbreviated transcription (Latin):
ro ꝓscauro. Quȩ̃ purpura regalis ñ cõmouit: eum
sardorum mastruga mutauit. Mastruga autem qͣsi
monstruosa dicta. eo quod qui ea induuntur: quasi in
ferarum habitu transformantur. Dinoscuntur et gen¬
tesita habitu. sicut et lingua discordes. Persȩ brachia
et crura liniamentis. caput thiara tegunt: eminent¬
a picibus fastigiatis. Alani horrent. et male tecti cum
latratoribis linguis. Scoiti sagati sunt : alemanni
lineati. indi gemmati. ꝑse sericati. seres faretrati et¬
armeni. Honnulle etiam gentes ñ solum inuestibꝰ.
sed et in corpore aliqua sibi propria quasi in signia
uendicant: ut uidemus cirros gerinanoꝵ granos.
et cinni bargotorum. stiginata brittonum. Circum¬
cidunt quoq iudei preputia. ꝑtundunt arabes
aures. flauent capitibus intextis gete. nitent al¬
bani albentibus erinibus. mauros habet tetra nor
corporum. gallos candida cutis. sine equis mnertes

Expanded text:
pro Scauro: Quem purpura regalis non commovit, eum pro Scauro: Quem purpura regalis non commovit, eum Sardorum mastruca mutavit. monstruosa, eo quod qui ea induuntur, quasi in ferarum habitum transformantur. Dignoscuntur et gentes ita habitu, sicut et lingua discordes, Perse brachia et crura lineamentis, caput tapicibus fastigiatis Alani; horrent et male tecti cum latratoribus linguis Scotti; sagati sunt Alamanni, linteati Indi, gemmati Persae, sericati Seres, pharetrati Armenii. Nonnullae etiam gentes non solum in vestibus sed et in corpore aliqua sibi propria quasi insignia vindicant: ut videmus cirros Germanorum, granos et cinnibar Gotorum, stigmata Brittonum. Circumcidunt quoque Iudaei praeputia, pertundunt Arabes aures, flavent capitibus intectis Getae, nitent Albani albentibus crinibus. Mauros habet tetra nox corporum, Gallos candida cutis; sine equis inertes
Abbreviated transcription (Latin):
uibusdam autem nationibus sua cuiq ꝓpria
uestis est: ut parthis sarabarȩ. gallis lineȩ.
gerinanis renones. spanis stringes. sardis mastruge.
Sarabarȩ sunt flura ac sinuosa uestimenta. de quibꝰ
legitur in daniele. et sarabare eorum ñ sunt inmuta¬
tȩ. Et publius. Ut quid gͦ in uentre tuo parthis. sa¬
rabas suspenderunt : Apud quosdam autem sarabare
quędam capitum tegnina noncupantur: qualia uide¬
mus in capita magorum picta. Lineȩ saga quadra et
mollia sunt: de quibus plautus lino cooꝑta est testri¬
no gallia. Renones sunt quędam uelamina humero¬
rum. et pectoris usq umbilicum atq intortis uillis
adeo hispida. ut imbrem respuant. quos uulgo reptos
uocant: eo quod longitudo uillorum quasi reptat.
De quibus salustius. Eermani in tec̾tum renonibꝰ
corpus tegunt̃. Dicti autem renones a reno germaniȩ
flumine: ubi his frequent̃ utuntur. Mastruga
uestis germanica ex pelliculis ferarum. De qua cice

Expanded text:
uibusdam autem nationibus sua cuique propria vestis est, ut Parthis sarabara, Gallis lenae, Germanis rhenones. Hispanis stringes. Sardis mastrucae. 2. Sarabara sunt fluxa ac sinuosa vestimenta, de quibus legitur in Daniele: Et sarabara eorum non sunt immutata. Et Publius: Ut quid ergo in ventre tuo Parthi sarabara suspenderunt? Apud quosdam autem sarabara quaedam capitum tegmina nuncupantur, qualia videmus in capite magorum picta. 3. Lenae, saga quadra et mollia sunt. De quibus Plautus: Lena cooperta est textrina Gallia. 4. Rhenones sunt velamina humerorum et pectoris usque 454 ad umbilicum, atque intortis villis adeo hispida, ut imbres respuant, quos vulgo reptos vocant, eo quod longitudo villorum, quasi reptat. De quibus Sallustius: Germani intectum rhenonibus corpus tegunt. Dicti autem rhenones a Rheno Germaniae flumine, ubi iis frequenter utuntur 5. Mastruca, vestis Sarda ex pelliculis ferarum, de qua Cicero
Abbreviated transcription (Latin):
panum dicitur: et ipsũ ut simphonia ad uir-¬
gulam ꝑcutitur. Cimbala. acitabula quę¬
dam sunt. quȩ ꝑcussa inuicem se tangunt:
et faciunt sonum. Dicta autem cimbala
quia cum ballematia simul ꝑcutiunt᷑. Cym
enim greci dicunt ciorbala ballematia. Sistrũ
ab inuentrice uocatum. Ysis enim regina egip¬
ysis et irato feriat mea lumina sistro. Inde
et hoc mulieres ꝑcutiunt. quia inuentrix
huius generis mulier. Unde et apud amato¬
nas sistro ad bellum feminarum exercitus
uocabatur. Tintinnabulum de sono uocis
nomen habet. sicut et plausus manuũ. stri¬
dor ualuarum. Simphonia uulgo appellat᷑
lignum cauum. ex utraq parte pelle exten¬
ta.: quam uirgulis hinc et inde musiciferi¬
unt. Fit q in ea ex concordia grauis et acuti
suauissimus cant
De numeris musicis.

Expanded text:
panum dicitur; et ipsud, ut symphonia, ad virpanum dicitur; et ipsud, ut symphonia, ad virgulam percutitur. Cymbala acitabula quaedam sunt, quae percussa invicem se tangunt et faciunt sonum. Dicta autem cymbala, quia cum ballematia simul percutiuntur; cum enim Graeci dicunt σύν, βαλά ballematia. Sistrum ab inventrice vocatum. Isis enim regina Aegyp 13, 93: Isis et irato feriat mea lumina sistro. Inde et hoc mulieres percutiunt, quia inventrix huius generis mulier. Unde et apud Amazonas sistro ad bellum feminarum exercitus vocabatur. Tintinabulum de sono vocis nomen habet, sicut et plausus manuum, stridor valvarum. Symphonia vulgo appellatur lignum cavum ex utraque parte pelle extenta, quam virgulis hinc et inde musici feriunt, fitque in ea ex concordia gravis et acuti suavissimus cantus. De numeris musicis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpter numerum decalogum legis. Lira
dicta a potulirin id ẽ a uarietate uocum.: qͦd
diuersos sonos efficiat. Alii liram pͥmum
a mercurio inuentam fuisse dicunt hoc
modo cum regrediens nilus in suos meatus
uaria in campis reliquisset animalia: re¬
licta etiam testudo.ẽ. quȩ cum putrefacta
eẽt et nerui eius remansissent extenti intͣ
corium. ꝑcussa a mercurio sonitum dedit.
Ad cuius speciem mercuriꝰ liram fecit et orfeo
tradidit. qui eius rei maxime erat studio¬
sus. Unde et existimatur eadem arte ñ feras
tantum sed et saxa atq siluas cantus modu¬
latione applicuisse. Hanc musici ꝓpter amo.¬
rem studii et carminis. laudẽ etiam in ter
sidera suarum fabularum cõmentis. colloca¬
tam eẽ finxerunt. Timpanum ẽ pellis uł
corium ligno ex una parte extentum. Est
enim pars media simphoniȩ in similitudine
cribri.Timpanum autẽ dictum quod medi¬
um ẽ. Unde et margaritum medium tym¬

Expanded text:
propter numerum Decalogi legis. Lyra propter numerum Decalogi legis. Lyra dicta ἀπὸ τοῦ ληρεῖν, id est a varietate vocum, quod diversos sonos efficiat. Lyram primum a Mercurio inventam fuisse dicunt, hoc modo. Cum regrediens Nilus in suos meatus varia in campis reliquisset animalia, relicta etiam testudo est. Quae cum putrefacta esset, et nervi eius remansissent extenti intra corium, percussa a Mercurio sonitum dedit; ad cuius speciem Mercurius lyram fecit et Orpheo tradidit, qui eius rei maxime erat studiosus. Unde existimatur eadem arte non feras tantum, sed et saxa atque silvas cantus modulatione adplicuisse. Hanc musici propter studii amorem et carminis laudem etiam inter sidera suarum fabularum conmentis conlocatam esse finxerunt. Tympanum est pellis vel corium ligno ex una parte extentum. Est enim pars media symphoniae in similitudinem cribri. Tympanum autem dictum quod medium est, unde et margaritum medium tym
Abbreviated transcription (Latin):
minauerunt. quia tam concinunt inter
se corde eiꝰ. quambene conueniat inter quos
fides sit. Antiqua autem cithara septem cor
na uocum. Discrimina autem idõ quod
nulla corda uicinȩ cordȩ similem sonum red¬
dat. sed idõ uii. corde. uł quod totam uocẽ
implent. uł quia .uii. motibus sonat celũ.
Cordas autem dictas a corde. quia sicut pul¬
sus. ẽ. cordis in pectore: ita pulsus corde in
eythara. Has pͥmus mercuriꝰ ex cogitauit.
idemq prior in neruos sonum strinxit.
ẜsalterium uulgo canticum dicitur.a psal¬
lendo nominatum: quod ad eius uocẽ chorꝰ
consonando respondeat. Est autem simi-¬
litudo cithare barbaricȩ in modum deltę
litterȩ. Sed psalterii et cithare hȩc differen¬
tia ẽ quod psalterium. lignum illud conc̃a.¬
uum unde sonus redditur. superius habet.¬
et deorsum feriuntur cordȩ. et desuꝑ sonañ.
Cithara uero concauitatem lignunferrus ha¬
bet. Psalterium uͦ hebrei decacor don usist̃.

Expanded text:
minaverunt, quia tam concinunt inter minaverunt, quia tam concinunt inter se chordae eius, quam bene conveniat inter quos fides sit. Antiqua autem cithara septemchordem discrimina vocum. Discrimina autem ideo, quod nulla chorda vicinae chordae similem sonum reddat. Sed ideo septem chordae, vel quia totam vocem implent, vel quia septem motibus sonat caelum. Chordas autem dictas a corde, quia sicut pulsus est cordis in pectore, ita pulsus chordae in cithara. Has primus Mercurius excogitavit, idemque prior in nervos sonum strinxit. Psalterium, quod vulgo canticum dicitur, a psallendo nominatum, quod ad eius vocem chorus consonando respondeat. Est autem similitudo citharae barbaricae in modum Δ literae; sed psalterii et citharae haec differentia est, quod psalterium lignum illud concavum, unde sonus redditur, superius habet,et deorsum feriuntur chordae, et desuper sonant. Cithara vero concavitatem ligni inferius habet. Psalterium autem Hebraei decachordon usi sunt
Abbreviated transcription (Latin):
ertia. ẽ. diuisio rithinica ꝑtinens ad ner¬
Suos et pulsus: cui dantur species citha¬
rarum diuersarum. Timpanum quoq cẏn¬
balum. sistrum. a citabula ęnea et argentea.
uł alia quȩ metallico rigore ꝑcussa redolunt
cũ suauitate tinnitũ: et cętera huiꝰ modi. Cythare
ac psalterii reꝑtor tubal ut p̃dictũ ẽ ꝑhibet᷑. Iuxta
opinionẽ aũ gc̃orũ cithare usus reꝑtꝰ fuisse ab a¬
polline creditur. forma cithare initio similis fuisse
tͣdit᷑ pectori humano. qͦ uti uox epectore ita ex ipsa
cantꝰ edẽt᷑: appellatamq eadẽ de causa. Nã pectꝰ
dorica lingua cythałam uocari. paulatim au¬
tem plures eius species extiterunt ut psalte¬
ria. Lire. barbitȩ. fenices et pectides. et quȩ
dicuntur indicȩ et feriuntur a duobus si-¬
mul. Item aliȩ atq aliȩ et quadrata forma
uł trigonali. Cordarum etiam numerus
multiplicatus ẽ. et cõmutatum genus. Ue¬
teres autem citharam fidiculãuł fidicem no¬

Expanded text:
ertia est divisio rythmica, pertinens ad nervos et pulsum, cui dantur species cithararum diversarum, tympanum quoque, cymbalum, sistrum, acetabula aenea et argentea, vel alia quae metallico rigore percussa reddunt cum suavitate tinnitum et cetera huiuscemodi. Citharae ac psalterii repertor Tubal, ut praedictum est, perhibetur. Iuxta opinionem autem Graecorum citharae usus repertus fuisse ab Apolline creditur. Forma citharae initio similis fuisse traditur pectori humano, quo uti vox a pectore, ita ex ipsa cantus ederetur, appellatamque eadem de causa. Nam pectus Dorica lingua κιθάρα vocari. Paulatim autem plures eius species extiterunt, ut psalteria, lyrae, barbitae, phoenices et pectides, et quae dicuntur Indicae, et feriuntur a duobus simul. Item aliae atque aliae, et quadrata forma vel trigonali. Chordarum etiam numerus multiplicatus, et conmutatum genus. Veteres autem citharam fidiculam vel fidicem no
Abbreviated transcription (Latin):
scribuntur. Nam cum iusticia sonum. ⁊. lit¬
terȩ expͥmat. tamen quia latinum ẽ . ꝑ .ł. scri¬
bendum ẽ. Sic militia. malitia. nequitia: et
cetera similia. In duobꝰ quoq uerbis consuetudo
ueterum erat. ut cum cadem littera alium intel¬
lectum correpta. alium ꝓducta haberet. Longe sil¬
labe apicem apponebant. ut puta cũ populus
arborẽ significaret. an hominum multitu dinẽ
apice distinguebatur. Sic et ubi litterȩ conso¬
nantes geminabantur. sicilicũ suꝑponebant.
ut cella. serra. Asseres. Ueteres enim ñ duplica¬
bant litteras: sed supͣ sicilicum apponebant.
Qua nota ammonebatur lector geminandã
¶De analooia..XU.

Expanded text:
scribuntur. Nam cum 'iustitia' sonum Z litscribuntur. Nam cum 'iustitia' sonum Z littera exprimat, tamen, quia Latinum est, per T scribendum est. Sic 'militia', 'malitia', 'nequitia', et cetera similia. In dubiis quoque verbis consuetudo veterum erat ut, cum eadem littera alium intellectum correpta, alium producta haberet, longae syllabae apicem adponebant; utputa 'populus' arborem significaret, an hominum multitudinem, apice distinguebatur. Sic et ubi litterae consonantes geminabantur, sicilicum superponebant, ut 'cella', 'serra', 'asseres'. Veteres enim non duplicabant litteras, sed supra sicilicos adponebant; qua nota admonebatur lector geminandam De analogia .
Abbreviated transcription (Latin):
les uinguntur: ita ut una sillaba fiat. Cetera
ꝑ .c. scribuntur. Quȩ ꝓnomen. cum .a. scriben¬
dum.q coniunctio. sine. A. Quid ꝑ.d. litt̾am
scribitur cum ꝓnom̃ ẽ: ꝑ .t. cum uerbum. Cu¬
ius positio ẽ prima. queo. quis. quit: et in compo¬
t: quia totidem ꝑ .t. scribitur. Quotidie ꝑ.q.
scribendum ñ. ꝑ .c. ut sit quot diebus R. lit¬
tera cõmunionẽ habet. cum .s. litt̾a. Itaq apud
antiquos. honos. labos. arbos. dicebatur: nunc
honor. labor. arbor. Sat ꝑ. T. scribi oportet: qͥa
integrum eiꝰ facit satis. Sed ꝑ .d. oportet scri¬
bi. Apud antiquos enim sed. sedum dicebatur:
Nos finales duas litteras abscidimus. Tamtus si¬
cut et quantus in medio .in. habebant. quam
enim et tam unde et quantitas. quantus. tantꝰ.
Uae interiectio cum. a. scribenda. Ue. coniun¬
ctio sine .a. Xp̃c. quia grecum ẽ ꝑ .x. scribendũ.
ita et xrisma. Y.&.⁊. litt̾is sola greca nomina

Expanded text:
les iunguntur, ita ut una syllaba fiat. Cetera les iunguntur, ita ut una syllaba fiat. Cetera per C scribuntur. 'Quae' pronomen cum A scribendum; 'que' coniunctio sine A. 'Quid' per D litteram scribitur, cum pronomen est; per T, cum verbum: cuius positio est prima 'queo, quis, quit', et in conpoT, quia 'totidem' per T scribitur. 'Quotidie' per Q scribendum, non per C, ut sit 'quot diebus'. R littera communionem habet cum S littera. Itaque apud anticos 'honos', 'labos', 'arbos' dicebatur, nunc 'honor', 'labor', 'arbor'. 'Sat' per T scribi oportet, quia integrum eius facit 'satis'. 'Sed' per D oportet scribi. Apud anticos enim sed 'sedum' dicebatur; nos finales duas litteras abscidimus. 'Tamtus', sicut et 'quamtus' in medio M habebant. 'Quam' enim et 'tam', unde et 'quamtitas', 'quamtus', 'tamtus'. 'Vae' interiectio cum A scribendum; 've' coniunctio sine A. Xp̃s, quia Graecum est, per X scribendum. Ita et 'Xrisma'. Y et Z litteris sola Graeca nomina
Abbreviated transcription (Latin):
Maxumus an maximꝰ. et si qua similia sunt.
qualit̾ scribi debeant quesitum ẽ. Uarro tra¬
didit cesarem.: P.i. eiusmodi uerba enun¬
tiare solitum eẽ et scribere. Inde ꝓpter au¬
ctoritatem tanti uiri consuetudine factum.
ut maximus. optimus. pessimus scribat᷑.
Malo ꝑunum .l. scribendũ. quia ẽ magis
uolo. uelle. Malle. ꝑ duos. U. quia ẽ magis
uelle. Nolo quoq ꝑ unum. L. Nolle. ꝑ
duo.a. Nolo enim ne uolo ẽ. Nolle. ne uelle.
Os si uultum aut ossum significat. ꝑ .o. solã scri¬
bendum ẽ. Si ꝑsonã. h. ꝓponendũ ẽ. Ora finium
ꝑ.o. hora dierum ꝑ .h. scribendum ẽ. Onus si
de onere uenit.o. solum scribendum: si de honore
cum .h. aspiratione. Prepositio et prȩterea per
diptonga scribendum. Pene uͦ quod ẽ coniunctio
ꝑ .e. Poena quod ẽ supplitium. ꝑ . oe. Q. littera
tunc recte ponitur. cum illi statim .u. littera
sequitur: et alia quelibet una plures ue uoca¬

Expanded text:
'Maxumus' an 'maximus', et si qua similia sunt 'Maxumus' an 'maximus', et si qua similia sunt qualiter scribi debeant quaesitum est. Varro tradit Caesarem per I eiusmodi verba enuntiare solitum esse et scribere. Inde propter auctoritatem tanti viri consuetudinem factam, ut 'maximus', 'optimus', 'pessimus' scribatur. 'Malo' per unum L scribendum, quia est 'magis volo'. 'Malle' per duo LL, quia est 'magis velle'. 'Nolo' quoque per unum L; et 'nolle' per duo. 'Nolo' enim 'nevolo' est; 'nolle', 'nevelle'. 'Os' si vultum aut ossum significat per O solam scribendum est; si personam, H praeponenda est. 'Ora' finium per O; 'hora' dierum per H scribendum. 'Onus' si de onere venit, O sola scribendum; si de honore, cum H aspiratione. 'Praepositio' et 'praeterea' per dipthonga scribendum. 'Pene' vero, quod est coniunctio, per E; 'poena', quod est supplicium, per OE. Q littera tunc recte ponitur, cum illi statim U littera sequitur, et alia quaelibet una pluresve voca
Abbreviated transcription (Latin):
nominibus. Heus autẽ et heu int̃iectiones.
ꝑ .h. scribende sunt. .I. litt̾am int̾ duas uo¬
cales constitutã. bis. scribi quidam existima¬
bant. ut introua et maua. Hoc ratio non ꝑ¬
mittit. Nunquam enĩ tres uocales in una su¬
laba scribunt᷑. Sed.i. litt̾a inter duas uocales
constituta : ꝓ duplici habetur.,. Id. ꝓ nomeu
neutri generis. ꝑ. d. scribitur. ab eo quod ẽ.is.
ea. id. quia facit idem. Quod si uerbum ẽ:
terciȩ ꝑsone. ꝑ .t. notabitur. ab eo quod ẽ. eo.
is. it: quia facit itur. K. litteram antiqui
p̃ponebant quotiens. a. sequebatur. ut K̾aput:
Ranna. Ralamus. nunc autem Rartago. et
Ralende. ꝑ eandem tantum scribuntur. Om̃ĩa
autem greca nomina qualicũq sequente uo
Cuiꝰ contraria ẽ tristicia: quȩ angustiã facit.
.L. autem litt̾am interdum ꝓ.d. litt̾a utim᷑.
ut latum ꝓ datum. et calamitatẽ: ꝓ cadamita¬
te. A cadendo enĩ nom̃ sumpsit calamitas.

Expanded text:
nominibus. Heus autem, et heu interjectiones nominibus. Heus autem, et heu interjectiones per h scribendae. 11. I litteram inter duas vocales constitutam his scribi quidam existimabant ut Trojia, Majia, sed hoc ratio non permittit. Nunquam enim tres vocales in una syllaba scribuntur. Sed i littera inter duas vocales constituta pro duplici habetur. 12. Id, pronomen neutri generis per d scribitur, ab eo quod est is, ea, id, quia facit idem. Quod si verbum est tertiae personae per t notabitur, ab eo quod est eo, is, it, quia facit itur. 13. K litteram antiqui praeponebant quoties A sequebatur, ut kaput, Kanna, Kalamus. Nunc autem Kartago, et Kalendae per eamdem tantum scribuntur. Omnia autem Graeca nomina qualicunque sequente vocui contraria est tristitia, quae angustiam facit. L autem littera interdum pro d littera utimur, ut latum pro datum, et calamitatem pro cadamitate; a cadendo enim nomen sumpsit ca
Abbreviated transcription (Latin):
.c. scribendum .ẽ. Si autem aduerbiũ fewent̾
per.q. Dicimus enim quum lego. Ds̃ ꝑ .e. so¬
lam. Demon. ꝑ diptonga.ẽ notandus. Equus
quod. ẽ. animal: ꝑ.e. solã scribendum.: Equiᷤᷤ
quod ẽ iustus.ꝑ.a.e. diptonga scribendum.
Exul addito .s. debet scribi. quia exsul dicitur
qui extra solum ẽ. Exultat melius sin .s. litte¬
ra scribitur. Nam cũ ipsa .x. ex .c. et .s. con¬
stat. quomͦ cum in ea .s. sit rursus ei additur alia :¬
Aequor.ꝑ diptonga scribendum: quia ab aqua
est nomen factum.⁊ Forsitan ꝑ .n. scribendũ
in fine: quia integrum eiꝰ ẽ si forte tandem.
Fedus quod ẽ deformis . ꝑ. e. solam scribendũ.
Fõedus quod. ẽ. pactum: cum. oe. diptonga
scribendum. Formosus. sine. N. scribitur: qͥa
scribendũ: quia facit generatus. H. quia as¬
pirationis litt̾a ẽ. in satinotantum uocalibus
iungitur: ut honor. homo. huinus. Aspirat᷑
autẽ et consonantibꝰ. sed in grecis et hebreis

Expanded text:
C scribenda est; si autem adverbium fuerit, C scribenda est; si autem adverbium fuerit, per Q. Dicimus enim 'quum lego'. 'Deus' per E solam: 'daemon' per AE dipthonga est notandus. 'Equus', quod est animal, per E solam scribendum. 'Aequus', quod est iustus, per AE dipthonga scribendum. 'Exsul' addito S debet scribi, quia exsul dicitur qui extra solum est. 'Exultat' melius sine S littera scribitur. Nam cum ipsa X ex C et S constat, quomodo, cum in ea sit, rursus ei additur alia? 'Aequor' per dipthonga scribendum, quia ab aqua est nomen factum. 'Forsitan' per N scribendum in fine, quia integrum eius est 'si forte tandem'. 'Fedus', quod est deformis, per E solam scribendum est: 'foedus' quod est pactum, cum O et E dipthonga scribendum. 'Formosus' sine N scribitur, quia scribendum, quia facit generatus. 10. H, quae aspirationis nota est, in Latino tantum vocalibus jungitur, ut honor, homo, humus. Aspiratur autem et consonantibus, sed in Graecis, et Hebraeis
Abbreviated transcription (Latin):
thographia grece: latine recta scriptura
int̾pretatur. Ortho enim. recta: Graphia.
scriptura dicitur. Hȩc disciplina docet quẽad
modum scribere debeamus. Nam sicut ars tra¬
ctat de partium declinatione: ita orthographia
de scribendi peritia. Ut puta. ad. cum ẽ p̃positio
.d. litt̾am : cum ẽ coniunctio. T. litt̾am accipit.
Haud quando aduerbium.ẽ. negandi .d. littera
terminatur: et aspiratur in capite. Quando
autẽ coniunctio ẽ ꝑ .t. litt̾am sine aspiratione
scribitur. Apud p̃positio ꝑ.d. scribitur. sicut
apud patrem. qm̃ ueteres sepe apud ꝓ. ad. usi
sunt: duabus ex eis mediis litteris subtractis.
Interdum autẽ aliȩ litterȩ in loco aliarum lit¬
terarum ponuntur B. et .p. litteris qdã rite
C. et .g. quandam cognationem habent: nã
dum dicimus centum et trecentos. postea dici¬
mus quadringentos:g. ponentes ꝓ .c C. et.q.
similit̃ cognatio ẽ. lam huiusce ꝑ .c. cuiusꝙ
ꝑ .q. scribimus. Cum. quando p̃positio .ẽ. ꝑ¬

Expanded text:
thographia grece, latine recta scriptura interpretatur. Ortho enim recta, graphia, scriptura dicitur. Hec discimodum scribere debeamus. Nam sicut ars tractat de partium declinatione, ita orthographia de scribendi peritia, utputa 'ad', cum est praepositio, D litteram; cum est coniunctio, T litteram accipit. 'Haud', quando adverbium est negandi, D littera termautem coniunctio est, per t literam sine aspiratione scribitur. Apud prepositio per d scribitur, sicut apud patrem, quoniam veteres sepe apud sunt duabus ex eis mediis litteris subtractis. Interdum autem aliae litterae in locum aliarum litterarum rite ponuntur. B et P litteris quaedam '. C et G litterae quandam cognationem habent. Nam dum dicimus 'centum', et 'trecentos', postea dicimus 'quadringentos', G ponentes pro C. C et Q similiter cognatio est. Nam 'huiusce' per C, 'cuiusque' per Q scribimus. 'Cum' autem praepositio per
Abbreviated transcription (Latin):
Laruas ex hominibus factos demones aiunt.
qui meriti mali fuerint. quarum natura eẽ
dicitur terrere paruulos.: et in angulis gar¬
rire tenebrosis. Lamias quas fabulȩ tradũ
infantes corriꝑe ac lanare. solitas a laniando
specialiter dictas. Pilosi qui grece panite.
latine incubi appellantur. sue inuii ab in-¬
eundo passim cum animalibus. Unde et
incubi dicuntur ab incubando. hoc est stupͣn¬
do. Sepe enum improbi existunt etiam mu.¬
lieribus ⁊ earum ꝑagunt concubitum. Quo ᷤᷤ
demones galli dusios uocant: quia assidue
hanc ꝑ agunt inmunditiam. Quẽ autẽ
uulgo incubonem uocant. romani hunc
faunum ficarium dicunt. ad quem horatiꝰ
ꝑ meos fines et aprica rura lenis incedas.

Expanded text:
Larvas ex homiLarvas ex homiqui meriti mali fuerint. Quarum natura esse dicitur terrere parvulos et in angulis garrire tenebrosis. Lamias, quas fabulae tradunt infantes corripere ac laniare solitas, a laniando specialiter dictas. Pilosi, qui Graece Panitae, Latine Incubi appellantur, sive Inui ab ineundo passim cum animalibus. Unde et Incubi dicuntur ab incumbendo, hoc est stuprando. Saepe enim inprobi existunt etiam mulieribus, et earum peragunt concubitum: quos daemones Galli Dusios vocant, quia adsidue hanc peragunt inmunditiam. Quem autem vulgo Incubonem vocant, hunc Romani Faunum ficarium dicunt. Ad quem Horatiusper meos fines et aprica rura lenis incedas.
Abbreviated transcription (Latin):
nescio quis filius eius seđm grecoꝵ fabulã
eros fuit noncupatus. Hoc uidelicet ue¬
lut misticum significante fabula quodaer
iunoni deputatur ubi uolunt eroas habita¬
re quo nomine appellant alicuiꝰ meriti ani¬
mas defunctorum quasi eroas. id est uiros
aerios : et cȩlo dignos ꝓpter sapientiam et
fortitudinem. Penates gentiles dicebant
om̃s deos quos domi colebant. et penates dicti
quod e̾e̾cit in penetrabilibus: id est in secretis.
Hi dii quomodo uocabant᷑. uł quȩ nomina ha¬
buerint ignoratur. Manes deos mortuorum
daicunt. quorum potestatem inter lunam et
terram asserunt. a quibus et mane dictum
existimant : quos putant habere qui manos
idest rarus est. Manes dictos siue quia la-¬
te manant ꝑ auras. siue quia mites sunt
in manibus. contrario nomine hoc appellant᷑.
Apuleius autem ait eos cata antifrasiti dici
manes. Hoc ẽ mites ac modestos cum sint ter¬
ribiles et in manes: ut parcas et eumenidas.

Expanded text:
nescio quis filius eius secundum Graecorum fabulam nescio quis filius eius secundum Graecorum fabulam ἥρως fuit nuncupatus; hoc videlicet velut mysticum signJunoni deputetur, ubi volunt heroas habitare, quo nomine appellant alicujus meriti animas defunctorum, quasi aeroas, id est, viros aerios et coelo dignos propter sapientiam et fortitudinem. Penates gentiles dicebant omnes deos, quos domi colebant: et penates dicti, quod essent in penetralibus, id est, in secretis. Hi dii quomodo vocabantur, vel quae nomina habuerint, ignoratur. Manes deos mortuorum dicunt, quorum potestatem inter lunam et terram asserunt: a quibus et mane dictum existimant, quos putant ab aere, qui manus, id est, rarus est: manes dictos, sive quia late manant per auras, sive quia mites sunt immanibus, contrario nomine hoc appellantur. Apuleius autem ait eos cata antiphrasin dici manes, hoc est, mites ac modestos, cum sint terribiles et immanes, ut Parcas, ut Eumenides.