comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
urerunt ⁊ p̃sc̃ia ñ est nͥ de futuris ⁊ licet
possit scire scire uł pͣscire qd̾ nunqiẽ
ner erit. net tũ pot aliquid scire ur pͥsci¬
re ex tempore pot utiq utiq scire uł pre¬
scire qd̾ nunqmͣ est nec erit. nec uluo sciũ
pere. scrre uł p̾scire niud. s ia pot moro
seite i pͥscire. sicut pot̾ scunle uł pre¬
stiuisse ad etno. Si eum dicas modosci

Expanded text:
erunt, praescientia non est nisi de futuris. Et licet possit scire vel praescire quod nunquam est vel erit, non tamen potest aliquid scire vel praescire ex tempore. Potest utique scire vel praescire quod nunquam est nec erit, nec illud scitum pere scire vel praescire illud, sed ita potest modo scire vel praescire, sicut potest scisse vel praescisse ab aeterno. Si enim dicatur eum modo
Abbreviated transcription (Latin):
sit petĩ sapiencie ⁊ urtutis sue ut hͣc
sap̃ia sapiens sit qmͣ genuit. ⁊ hac uͥ¬
nite potens qmͣ genuit Sed absit
ut ita sit qz. si ħ est u̾m eẽ qd̾ saꝑe ñ¬
ꝑ illam sap̃iam qmͣgenuit: sapi¬
ens est pat̾ alioquin ñ ip̃a abillo. s
illa ab ip̃a est. si .n. sap̃ia qmͣgenuit
causa est illi ut sapiens sit. ⁊̃ ut sit
do eum aut faciendo. s nec gentitem
net credit̾cem pr̃is ullo modo quisꝙͣ̃
ñ dicitur.

Expanded text:
sit Pater Sapientiae et Virtutis suae, ut hac Sapientia sapiens sit quam genuit, et hac Virtute potens quam genuit. Sed absit ut ita sit, quia si hoc est ibi esse quod sapeuit sapiens dicitur Pater; alioquin non ipsa ab illo, sed ille ab ipsa est. Si enim Sapientia quam genuit causa est illi ut sapiens sit, etiam ut sdo eum aut faciendo; sed nec genitricem, nec conditricem Patris ullo modo quisquamvero dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
asimilippsse Pbari. si .n. pat̾ asligit
amore qui ab ip̃o ꝓcedit. cur ñ ⁊ sapi¬
entia uł in telligentia qm̃ genuit
sapitiss intelligit. hancqõnem in
gere uidetur ut ait ãs in .uii. li. detͥ.¬

Expanded text:
sse probari. Si enim Pater diligit amore qui ab ipso procedit, cur non et Sapientia vel Intelligentia quam ipse genuit, sapit, vel intelligit? Hanc quaestionem urgere videtur, ut ait Aug. in lib. 6 de
Abbreviated transcription (Latin):
I u̾o qrͣ utr̃ illa in formis qͣlitas
qua malus xͥanus uniu̾sa credit
que bonus xͥanus accedente saritate
remaneat. ⁊ fiat uͥtus. an ip̃a eumi¬
netur. ⁊ aua qͣlitas succedat que uͥtꝰ
sit utrũlib sine piculo dici potest.
erat remaneat. ⁊ accesii caritatis
uirtus fiat.
Ex quo sensu dicat᷑¬

Expanded text:
itur utrum illa informis qualitas, qua malus christianus universa credit quae bonus Christianus, accedente charitate remaneat et fiat virtus, an ipsa eliminetur, et alia qualitas succedat quae virtus sit; utrumlibet sine periculo dici potest. quae prius erat, remaneat, et accessu charitatis virtus fiat. 6. Ex quo sensu una
Abbreviated transcription (Latin):
reret sp̃c .s. sicut assumptus est filius
hõis. in qua forma ip̃ius dei u̾bi per¬
u̾bum erat. Aliud est .n. uerbũ incar¬
ne. alud ubumincaro .i. aliud est u̾
brim in hõis aliud u̾bum homo.caro
ex uirgine maria. Non .N. columbã
ur inum flatum. uł illum ignem be¬
atificauit. sibiq inunitate persone
ostensum est scd̃m quid fuius dica

Expanded text:
ernum, sicut assumptus est Filius hominis: in qua forma, ipsius Dei verbi per ipsum Verbum erat. Aliud est enim verbum in carne, aliud Verbum caro; id est aliud verbum in homine, aliud Verbum homo. Caro ex Virgine Maria. Non enim columbam, vel illum flatum, vel illum ignem beatificavit sibique in unitatem personae ostensum est secundum quid Filius
Abbreviated transcription (Latin):
guenda est intelligñtia p̾positi uerbi por
se uelle gign̾e filium est posse ul̾ uelle
aliquid. neq gen̾atio filii aliqd̾ eoꝵ est
que sublecta sunt diuine potentie ⁊ uo¬
luntati. nec est aliquid inter omnia. ⁊
de om̃ib. s suꝑ or̃a ⁊ ante omnia. Non
.n. ante uoluit uł potuit qmͣ genuit
sicut nec añ fuit qm̃ genuit qr ab et̾ne
fuit. ⁊ ab et̾no genuit. Exsimili quoq
husdere possumus p̃r .n. potest ẽẽ pr¬
qd̾ non potest. uł uult ẽẽ filius. non se¬
quitur. qr ẽẽ pr̃em non est ẽẽ. auquid. s
potest eẽ aliquid utinsequenti ostendet᷑¬

Expanded text:
est intelligentia propositi verbi posse vel velle gignere Filium, et posse vel velle aliquid; neque enim generatio Filii aliquid eorum est quae subjecta sunt divinae potentiae et voluntati: nec est aliquid inter omnia vel de omnibus, sed super omnia et ante omnia. Non enim ante voluit vel potuit, quam genuit: sicut nec ante fuit quam genuit; quia ab aeterno fuit, et ab aeterno genuit. Ex simili quoque hoc videre possumus. Pater enim potest esse Pquod non potest vel vult esse Filius, non sequitur, quia esse Patrem non est esse aliquid, sed potest esse ad aliquid, ut in sequenti ostend
Abbreviated transcription (Latin):
am ad sacram̃ta noue legis accedamꝰ
nis .i. eucharistia. pñia. untio extrema.
ordo. ꝯiugium. quoꝵ aliaremecliũ ccͣ pec¬
catum p̾bent ⁊ gr̃am ad iutricem ꝯ ferũt
ut bap̃s. aliam remediũ tm̃ st̃ ut ꝯin¬

Expanded text:
am ad sacramenta novae legis accedamusid est, Eucharistia, Poenitentia, Unctio extrema, Ordo, Conjugium. Quorum alia remedium contra peccatum praebent, et gratiam adjutricem conferunt, ut Baptismus; alia
Abbreviated transcription (Latin):
qmͣ quicqmͣ fieret a principio ab et̾no
orcdinata sum. anteꝙͣ t̾ra fieret ned̾
erant abyssi. ⁊ egotam concepta eram
nec dum fontes. nͨ dũ montes. aut col¬
les.⁊ego ꝑfiebar ad huc t̾ram non fe¬
ceret. ⁊ cardines orbis t̾re. quando p̾pa¬
rabat celos aderam. qñ appendebat¬
fundam̃ta t̾re. cum eo eram cunta ꝵ¬
po᷑ nens ⁊ delectabatt ꝑsĩgulos dies.
laudens coram eo. Ecce aꝑtum de
et̾na genit᷑a testimonium quo ip̃a¬
sap̃ia ꝑhibet se. antemundũ conceptã
ẽẽ. ⁊ parituri .i. genitam.⁊ apud patrẽ
etnalit̾ existere. Ip̃a ⁊̃ alibiatt. Ego ex
ore altissimi ꝓdii.primogenita añ
omẽm creat᷑am. Micheas quia ꝓpha
lem ex mariasimł in sinuauit dicens
Et tu bechlẽẽ effrata ꝑuulus uicꝰ es. in
milib iuda. Ex de egrecliet᷑ quisit clña

Expanded text:
m quidquam faceret a principio, ab aeterno ordinata sum; antequam terra fieret, necdum erant abyssi, et ego jam concepta eram: necdum fontes, necdum montes aut colles, et ego parturiebar; adhuc terram non fecerat, et cardines orbis terrae, quando praeparabat coelos, aderam; qfundamenta terrae, cum eo eram cuncta componens, et delectabar per singulos dies, ludens coram eo . Ecce apertum de aeterna genitura testimonium, quo ipsaperhibet se ante mundum conceptam esse, et parturiri genitam, et apud Patrem aeternaliter existere. Ipsa etiam alibi ait : Ego ex ore Altissimi prodii, primogenita ante omnem creaturam. Micheas quoque prolem ex Maria, simul insinuavit dicens, c. 5: Et tu Bethleem Ephrata, parvulus es in millibus Juda: ex te egredietur qui si
Abbreviated transcription (Latin):
Ubitrib modis hoĩem temptauit ricia.¬
.s. gnla inꝑsuasione cibi cum dixit.
In qͣcum die ꝯmederititis. in ani gliaũ
ꝓmissione d̾itatis. cum dixit eritis d̾uͣ.
auaritia. inꝓmissione sc̃ie. cum dixit
scientes bonum ⁊ malum. gula ẽ inmo¬
t̾ata tibi amditas. uana głia amor
ꝓprie excelientis auarma imoc̾ata
de duplici temptationis specie.

Expanded text:
Ubi tribus modis hominem tentavit, scilicet, gula in persuasione cibi, cum dixit in quacumque die comederitis; inani gloria in promissione deitatis, cum dixit eritis sicut dii; avaritia in promissione scientiae, cum dixit scientes bonum et malum. Gula est immoderata cibi aviditas; vana gloria, amor propriae excellentiae; avaritia, immoderata De duplici tentationis specie.
Abbreviated transcription (Latin):
tu. ait. ꝯcupuut desid̾are inquit ñ desic̾a¬
sunt iustificatões dei.s infirmitate p̾pe¬
diti aliqũ ñ cesic̾amꝰ. pͥuolat gͦ intelloct᷑
sequit᷑ tarcdus. aut muius ÷ affectus.
scimꝰ bonũ ñ delectat ag̾e. ⁊ cupimꝰ ut de¬
lectet. sic.n. iste olim desid̾are ꝯcupiscebat
que bona ẽẽ cernebat. cupiens eoꝵ h̾re
delectationẽ quoꝵ potuit here rõnem os¬

Expanded text:
it, non desiderasunt justificationes Dei: sed infirmitate praepediti aliquando desideramus. Praevolat ergo intellectus, sequitur tardus aut nullus effectus. Scimus bonum, nec delectat agere; et cupimus ut delectet. Sic iste olim desiderare concupiscebat, quae bona esse cernebat, cupiens eorum habere delectationem, quorum potuit videre rationem. Os
Abbreviated transcription (Latin):
In eodem accepat posse si uellet. s nõ
hũit uelle. quo poss. Nam si hũiss
ꝑseu̾ass. hus testimoniis etdenter
monstratur. ꝙ homo rectitudinem
⁊ bonam uoluntatẽ increatione acce¬
p̾it. atq auxilium quo stare poterat.
auo quin ñ sua culpa uic̾etur cecidisse
Qus funt illa rectituco ⁊ bonitas nolũ¬

Expanded text:
In eodem: Acceperat posse si vellet, sed non habuit velle quo posset; nam si habuisset, perseverasset. His testimoniis evidenter monstratur quod homo rectitudinem et bonam voluntatem in creatione accepit, atque auxilium quo stare poterat; alioquin non sua culpa videretur cecidisse. 2. Qualis fuerit illa rectitudo et bonitas vol
Abbreviated transcription (Latin):
uł angło. uł hõi. cum pͥmum fc̃i sunt:
cefuiss. qm̃ ñ talis nat᷑a fc̃a erat ut
sine diumo auxilio poss man̾e si uel¬
letñ utiq sua culpa cecidiss. de fuiss.
quippe adintorium. sñ quo manere

Expanded text:
vel angelo, vel homini cum primum facti sunt defuisset quoniam non talis natura facta erat ut sine divino adjutorio posset manere si vellet non utique sua culpa cecidisset. Adjutorium quippe defuisset, sine quo manere
Abbreviated transcription (Latin):
pecc̃o. s ñ pot̾at sine alio gr̃e adiutoriõ
sp̃ualit̾ uiu̾e quo uitam mereretur
rectus ut manere in ea rectitudine
poss ñ sine diuino ao nitorio ⁊ fuo fi̾.
ꝑu̾sus arbririo. utrũlib eoꝵ elegiss.
di uoluntas fieret uł ab illo. uł de ille

Expanded text:
peccato; sed non poterat sine alio gratiae adjutorio spiritualiter vivere, quo vitam mereretur rectus ut et manere in ea rectitudine posset, non sine divino adjutorio, et suo fieri perversus arbitrio; utrumlibet horum elegisset, Dei vol
Abbreviated transcription (Latin):
ułip̃e p̾scius. qd ut̃rq dicit᷑ ꝓpt̃ sutura
uerus est inteslectus. Sinant ex ea ra¬
tione iddicis qd̾ ñ sit indeo sc̃ia q̃ p̾scit
futura. uł qd ip̃en sit deus qui est frtu¬
rox p̾scius. falsa est intelligentia.Si¬
muit̾ ⁊ illelocutiones deĩminande st̃
potuit ñ ẽe p̾sc̾ia dei. ⁊ potuit ñ eẽ p̾sciu̾¬

Expanded text:
ipse praescius, quod utrumque dicitur propter futura, verus est intellectus; sin autem ea ratione id dicis, quod non sit in eo scientia qua praescit futura, vel quod ipse non sit Deus qui est futurorum praescius, falsa est intelligentia. Similiter et illae locutiones determinandae sunt. Potuit non esse praescientia Dei, vel potuit non es
Abbreviated transcription (Latin):
dieius sc̃ie futura. nlła forent subiecta
lia referuntur. ⁊ de tempaub tñ sunt.
d sc̃ia deinõ tm̃ est de tẽ

Expanded text:
ejus scientiae futura nulla forent subjecta.lia referuntur, et de temporalibus tantum sunt. d scientia Dei non tantum est de te
Abbreviated transcription (Latin):
dictoꝵ ex cãis assumenda dicencli quia
non est sermoni res.s rei est sermo sb̾
se subsistentẽ huit naturam. Uñ idem
ita tñ ut natus non sit ille quam ge
nuit. Nam quomodo erat ipe cum
genitus sit: s in hiis ip̃is subsistat
ille qui genitus est in quib totus est
ip̃e qui genuit. q ñ est aliuñ qui ge¬
nitus est. ⁊ i deo non refertur ad ali¬
ud quod in alio subsistit ex uno ac¬

Expanded text:
dictorum ex causis est assumenda dicendi. Non enim sermoni res, sed rei est sermo subjse subsistentem naturam habuit, unde ita tamen ut natus non sit ille qui nuit nam quomodo erit ipse, cum genitus sit?, sed in his ipsis subsistat ille qui genitus est, quae totus est ipse qui genuit: quia non est aliunde quod genitus est. Et per hoc non refertur ad aliud, quod in unum subsistit ex uno
Abbreviated transcription (Latin):
deum nec naturam suam desit er in¬
mutabiłi deo iñmutabłis dei ꝑfecta
natiuitas subsistentem gͥ in eo deina¬
turam in telligamꝰ cum in deo. deus
insit nec preter eum qui est deus
quisqmͣ. deus alius isit qr ip̃e deus
⁊ in eo deus nature gͦ deipatris uers¬
tas indeo filio eẽ docetur cum in eo
deus intelligit᷑ eẽ qui deus est est.
unus inuno.⁊ unus ab uno. onod

Expanded text:
 nec naturam suam deserit ex indemutabili Deo indemutabilis Dei perfecta nativitas. Subsistente mergo in eo Dei naturam intelligamus, cum in Deo Deus insit, nec praeter eum qui Deus est, quisquam Deus alius sit: quia ipse Deus, et in eo Deus. Naturae ergo Dei Patris veritas in Deo Filio esse docetur, cum in eo Deus intelligitur esse qui Deus est. Est enim unus in uno, et unus ab uno.
Abbreviated transcription (Latin):
soli hñt ihac carne positi potestatẽ
tis orig̃. ħ potestas soudes ꝯcessa est. ⁊ petro
imitatorib petri. Nam quicũ uestigia
potri mutant᷑ hñt recte ugandi ⁊ soiuiẽ¬
di potestatẽ. hi is auiisq testimonis ĩni

Expanded text:
soli habent in hac carne positi potestatem tis Origen.: Haec potestas soli Petro concessa est, et imitatoribus Petri. Nam quicumque vestigia Petri imitantur, habent recte ligandi et solvendi potestatem. His aliisque testimoniis in
Abbreviated transcription (Latin):
dñr tunc incipe diligi adeo. nõ
ꝙ ds noua dilectione quemꝙͣ
possit diug̾e. ĩmo sempit̾na di¬
lectione dilexit añ mundi con¬
stitutionẽ quosc̃q diligit. s di
cunt᷑ incipe diligi ab eo cũ et̾ne
cei dilectionis sorciunt᷑ effectum

Expanded text:
dicuntur tunc incipere diligi a Deo; non quod Deus nova dilectione quemquam possit diligere, imo sempiterna dilectione dilexit ante mundi constitutionem quoscumque diligit. Sed tunc dicuntur incipere diligi ab eo, cum aeternae Dei dilectionis sortiuntur effectum
Abbreviated transcription (Latin):
ħ sͥ ut pͦea possent ꝓdẽẽ. meruer̃t. est .n. qͥdã
nuendi modꝰ nͣ tam bonꝰ. ut ñ reqͥrat ista
pꝰ mortẽ nͨ tam malus ut eiũ ꝓ sint ista pꝰ
mortẽ Est u̾otalis in bono ut ista ñ reqͥ¬
rat ⁊ ẽ rursꝰ tał s̃ malo ut ñ his ualeat c̃
u̾uita tnͣsierit aduinari. Quo cͥca u̾ m̾itũ¬

Expanded text:
a possent prodesse meruerunt. Est enim quidam vivendi modus, nec tam bonus, ut non requirat ista post mortem, nec tam malus, ut ei non prosint ista post mortem. Est vero talis in bono, ut ista non requirat, et est rursus talis in malo, ut nec his valeat, cum haec vita transierit, adjuvari. Quocirca hi
Abbreviated transcription (Latin):
ea meruerit ñ pot̾it hre pꝰcam. Etce qͥb ⁊ qͣ¬
lit̾ ꝓsint illa q̃ de functis freq̃ntat eccłia.
Mecuo erͣut malis suffragant᷑ ad pene
mitigacõem Meliotͥt̾ bonis ad plenã ab¬
sorucõem. Qui ñ h sit tante ꝑfectõis m̾ita
nt ñ indigeant iuiuari ꝑ paupet qͦꝵ est
regnũ celoꝵ qͦs sͥ fecert̃ amicos de ma̾mo¬

Expanded text:
ea meruerit, non poterit habere post eam. Ecce quibus et qualiter prosunt illa quae pro defunctis frequentat Ecclesia. Mediocriter malis suffragantur ad poenae mitigationem; mediocriter bonis ad plenam absolutionem; qui non habent tantae perfectionis merita, ut non indigeant juvari per pauperes quorum est regnu
Abbreviated transcription (Latin):
modotriplex dicendus est deus. non .N.
singuli eoꝵ qr non est quo crescat ula
fectus deus singłs eoꝵ.⁊ ĩo trinitas pociꝰ
at Qd ñ est ita in re

Expanded text:
modo triplex dicendus est Deus. Non enimsinguli eorum, quia non est quo crescat illa tur Deus singulus eorum. Et ideo Trinitas potius 20. Quod non est ita in re
Abbreviated transcription (Latin):
flium natum confiteor qd̃ reliquum
me non fuit alius deus. ⁊ post me non
erit quis gͦ hoc dr̃ p̃r. anfsliuis: gi filiꝰ
ille post̾iorem. nõ ht. Inuicem .at. in se
⁊ p̃r infilio ⁊ filius in pr̃e. cognoscitur
cum .R. prem cdc̃is eius ⁊̃ filium desig¬
nastihr nemo ip̃e sibi p̃r est. cum fili
ip̃e sibi filius est Itaq nec filius sñ pa¬

Expanded text:
 natum confiteor; quod reliquum me non fuit alius Deus, et post me non erit. Quis ergo hoc dicit? Pater an Filius? Si Filius: ille posteriorem non habet. Invicem enim in se, et Pater in Filio, et Filius in Patre cognoscitur. Cum enim Patrem dixeris, ejus etiam Filium designasti; quia nemo ipse sibi pater est: cum Filiu quia nemo ipse sibi filius est. Itaque nec Filius sine Pa
Abbreviated transcription (Latin):
anud uidetur sentire dicens. sex milia.
nec dum nr̃i temporis implent᷑ annoꝵ
⁊ qnͣtas pͥus et̾nitates qnͣta tempora
qnͣtas icłoꝵ origines fuisse arbrtrand̃
Inquib angeli troni dominationes.¬
sustiterunt hũs u̾bis quidam ad h̾entẽ
dixerunt cum mundo cepisis tempus
scłare. si ante mundum extrusso tempꝰ
et̾num. sine mut abilitate.⁊ in eo in mu¬
tabilt̾ ⁊ intempiat astruunt angelos
deo iubente sustrasse. eiq seruisse. Nos
ã qd̾ prius dc̃m est ꝓ captir indelligen
ne nr̃e magis aꝓpbamus salua tñ re¬

Expanded text:
aliud videtur sentire dicens; sex millia necdum nostri temporis implentur anni: et quantas prius aeternitates, quanta tempora, quantas saeculorum origines fuisse arbitrandum est; in quibus angeli, throni, dominationessubstiterunt! His verbis quidam adhaerentes dixerunt cum mundo coepisse tempus seculare; sed ante mundum extitisse tempus aeternum sine mutabilitato, et in eo immutabiliter et intemporaliter astruunt angelos Deo jubente substitisse, eique servisse. Nos autem quod prius dictum est, pro captu intelligentiae nostrae, magis ap
Abbreviated transcription (Latin):
tionem imꝑare potuisse. sicut cen̾s in qͦlib
opere sũ uoluptate pͣritu utuntur. Incre¬
dibile .n. ñ ÷ dm̃talia fecisse illa oꝑa. ut si ñ
pectassent illis m̃bris sicut pedib imꝑarẽt
nec cum artore seminarent uł cũ dolore pa¬
rerent. s post peccm̃ raotum illum incurte¬
runt quem nupcie ordmant ꝯtinentia co¬
ibet. Infirmitas .n. ꝓna ad ruiiram tur¬
pitudinis excipit᷑ honestate nuptiali.⁊
ꝙ sanis eẽt officium. egrotis in remediũ̃.
emissi quidem de ꝑadiso ꝯuenerunt ⁊ genu¬
erunt. s potuerunt iuꝑadiso eis ẽe nuptie
honorabiles ⁊ thorus inmacłatus sine duob¬
ardore libidinis sine labore pariendi. moi¬

Expanded text:
m imperare potuisse, sicut caeteris in quolibet opere sine voluptatis pruritu utimur. Incredibile enim non est Deum talia fecisse illa corpora ut si non peccassent, illis membris sicut pedibus imperarent, nec cum ardore seminarent, vel cum dolore parerent: sed post peccatum motum illum meruerunt, quem nuptiae ordinant, continentia cohibet. Infirmitas enim prona in ruinam turpitudinis, excipitur honestate nuptiali: et quod sanis est officium, aegrotis est remedium. Emissi quidem de paradiso convenerunt, et genuerunt; sed potuerunt in paradiso eis esse nuptiae honorabiles et thorus immaculatus sine ardore libidinis, sine labore pariendi.
Abbreviated transcription (Latin):
d ꝙ dicendum. ꝙ si ñ peccassent
pͥmi hõies sine omni pecc̃o ⁊ in acła ĩ
padiso carnali copła ꝯuenisient. ⁊ ẽẽt
ibi thorus in maculatus-¬
motum illicitũ sentirent. ⁊ sicut alia
ori sine ardore libiclinis ita genitalib ute¬
rent᷑ m̃bris sine aliquo carns. hec
enĩ letalis egͥtudo m̃bris huanis ex pecc̃o
in. hesit. genuissent itaq filios ꝑcortum

Expanded text:
d dicendum est quod si non peccassent primi homines, sine omni peccato et macula in paradiso carnali copula convenissent, et esset ibi thorus immaculatusmotum illicitum sentirent. Sicut etiam aori, sine ardore libirentur membris sine aliquo pruritu carnis. Haec enim lethalis aegritudo, membris humanis ex peccato inhaesit. Genuissent itaque filios in
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ quotiens in nõie eiꝰ ꝯgregati fu̾int de¬
testatur fetorem eoꝵ.⁊claucit nares su¬
as. Idem uli offerunt panem sacrrie¬
gum ⁊ c̃ Ato ⁊̃ testatur extra eccliam nͨ
rata ẽẽ sacerdocia net uͥa cẽ sacrificiã. Ad̾
⁊ dicit ꝑ crudelissimam uesamam in alexã¬
arina sede õĩum sacram̃toꝵ lumen extinctũ
Int̾cepta est sacrificia oblatio defecit cris¬
matis sacrisicatio ⁊ parritdaub mamb
impioꝵ oĩa se sub traxere mist̾ia. Hiis
auisq testimoniis astrui ur᷑ sacram̃ta et¬
clesi astica p̾cipue corporis ⁊ sanguinis or

Expanded text:
 quoties in nomine ejus congregati fuerint, detestatur foetorem eorum, et claudit nares suas. Idem: Illi offerunt panem sacrilegum, etc. Leo etiam testatur extra Ecclesiam nec rata esse sacerdotia, nec vera esse sacrificia. Idem etiam dicit per crudelissimam vesaniam Alexandrina sede omnium sacramentorum lumen extinctum. Intercepta est sacrificii oblatio, defecit chrismatis sanctificatio, et parricidalibus manibus impiorum omnia se subtraxere mysteria. His aliisque testimoniis astrui videtur sacramenta ecclesiastica, praecipue Corporis et Sanguinis, Or
Abbreviated transcription (Latin):
Non idem est natura: qd̃ nature res
subiciens exemplade ip̃is creaturis.
Inde ostendens erroris ẽe sub mñsura
creaturaꝵ mentiticreatorem addit
ac si dr᷑es. si ad instrar creaturaꝵ de cre¬
atoresentis. cog̾is fateri. qr ñ idem est
teus ⁊ qd̾ dei est qd̾ dr̃e impium est
cum sp̃c deideus sit ⁊ deifilius deussit

Expanded text:
Non idem est natura quod res naturae, subjiciens exempla de ipsis creaturis. Inde ostendens erroris esse sub mensura creaturarum metiri Creatorem, additac si diceret: Si ad instar creaturarum de Creatore sentis, cogeris fateri quia non idem est Deus et quod Dei est; quod dicere impium est, cum Spiritus Dei Deus sit, et Dei Filius
Abbreviated transcription (Latin):
sbilia in quit anteꝙfierent ñerant
quomͦ gͦ deo nota erant. que ñ erant:
⁊ rursus auom ea faceret ques nota
erant: non .n. quicam̃ fecti ignorant.
deipsc̃ia. ñ erant in sua natura . Ip̃iã
deo ñ audeo alio modo dr̃e. innotuisse
cum ea fecisiz qm̃ no quo ea nou̾it ut
fac̾et apud quem ñ est tnͣsmutatio nͦ
nisssittudinis obhumbratio. Etce his
habes qd̃ ħ uisibilia anteqmͣ fierent in
dei sc̃iaerant. Ex ħ gͥ sensu omnia dñr
ẽẽ indeo. ⁊ om̃e qd̾ fcm est dicitur ẽẽ ui¬
ta in ip̃o. non ĩo qd̾ creatura sit creator
uł qd̾ ista temꝑana eẽntialit᷑ sint ind̾o
s qr in enis sc̃ia semꝑsunt que uita est

Expanded text:
bilia, inquit, antequam fierent, non erant, quomodo ergo nota Deo erant quae non erant? Et rursus: Quomodo ea faceret quae sibi nota non erant; non enim quidquam fecit ignorans. Dei scientia, non erant in sui natura. Ipsi autem Deo non audeo dicere alio modo innotuisse cum ea fecisset, quam illo quo ea noverat ut faceret; apud quem non est transmutatio, nec vicissitudinis obumbratio. Ecce hic habes quod haec visibilia antequam fierent, in Dei scientia erant. Ex hoc ergo sensu omnia dicuntur esse in Deo, et omne quod factum est dicitur vita esse in ipso; non ideo quod creatura sit Creator, vel quia ista temporalia essentialiter sint in Deo, sed quia in ejus scientia semper sint quae vita est
Abbreviated transcription (Latin):
In hiis locutionib script᷑e eĩẽ util¬
uius nob̾emulandus iudeturuͥ. freqñ¬
ter repitur ita lictum una est eẽntia
tum ꝑsonaꝵ. ⁊tres sunt ꝑsone unius
dei. qd io putosc̃os doctoresuitasse ne
ita forte accipeturmndiumis ꝑsonis
ut accipitureum de creaturis simile
quid dicitur

Expanded text:
In his locutionibus Scripturae usus nobis aemulandus videtur, ubi frequenter reperitur ita dictum: Una est essentia trium personarum, et tres sunt personae unius Dei. Quod ideo puto sanctos doctores vitasse, ne ita forte acciperetur in divinis personis, ut accipitur cum de creaturis simile quid dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
li. de t̾. ꝓcedit ap̃re. nõ qũo natus. s qũo
datus. uł donum. filius ã ꝓcessit nas-¬
cendo. exit ut genitus. ac ꝑ hoc illud elu¬
factus ut ꝑ dei gr̃am in ad optionem
nasceretur sicut uos. Qd non potest

Expanded text:
5 de Trin., procedit a Patre non quomodo natus, sed quomodo datus vel donum. Filius autem procedit nascendo, exiit ut genitus. Ac per hoc illud elufactus, ut per Dei gratiam in adoptionem nasceretur sicut nos. 3. Quod non potest
Abbreviated transcription (Latin):
luit hiis coħ̾ere ꝙͣ ad legittimũ tnͣsire ⁊¬
sorcium merito st̃ nocande ita in eccłi¬
ui ꝯtamina cõem cͥminis elegunt᷑ redeãt
res q̃ ad uiros suos reu̾ti uolu̾nt. ĩ pie
st̃ hñde. ita ille q̃ redeunt merito st̃ lau¬
dande. Ex hiis ostendit᷑ illos qui ta¬
lit̾ iungunt᷑ ut credant iurum intẽp¬
tum ꝑ ignorantiã aliqmͣ hre excusa
cõem de pcc̃o. ⁊ tñ pͥmam coplam esse
si careat obꝓbrio maleuolũtatis. s siqͥs
relicta inꝓpria sua uxore in longinqͣ.
babiens rugionem aliam ducat deũ
asseferent se aliam huisse qui uiuit
norat qͦran in hac scd̾a copula sit ꝯ
iurũ ad ult̾um astituisse si ex quo ad
primam redure nolens. nec ualens cogit᷑
eccłie disciplina hnͣc tenere incipit excr¬
sari ꝑ obeientiam ⁊ timorem de ħ̾ ꝙ pos¬
centi mulieri debitũ redilit a qua ip̃e nũ¬
qmͣ postere d ⁊ sic de aliis hiꝰsciendrimẽ.¬

Expanded text:
luerint his coherere quam ad legitimum redire consortium, merito sunt notande, ita ut ecclesili, contaminationem criminis elegeruntres quae ad viros suos reverti noluerint, impiae sunt habendae, ita illae quae redeunt, merito sunt laudandae. Ex his ostenditur illos qui taliter junguntur, ut credant virum interemptum, per ignorantiam, aliquam excusae de peccato, et tantum primam copulam esse si careat opprobrio malae voluntatis. Sed si quis relicta in patria sua uxore in longinquam abiens regionem aliam ducat uxoreasserens se aliam habuisse quae vivit, norat, quaeritur an in hac secunda copula sit covirum autem adulterium admisisse. Sed ex quo ad primam redire volens nec valens cogitur Ecclesiae disciplina hanc tenere, incipit excusari, per obedientiam et timorem, de hoc quod poscenti mulieri debitum reddit, a qua ipse nunquam poscere debet; et sic de aliis hujusmodi
Abbreviated transcription (Latin):
illis feminis q̃ putantes iros suos
int̾emptos in captiuitate uł ab inqua
dampnacõe nũꝙͣ lib̾andos in aliena cõ¬
nigia transierunt si iuli qui putabant᷑
pisse remaneant utr̃ eis reddi debeant
⁊ an scd̃i fornicati sint ⁊ ip̃e ree ad ult̾ii.
de ħ ieo ppͣ. ait sic neccͣe est ut legitamaꝵ
federa npciaꝵ redintegranda credamꝰ

Expanded text:
illis feminis quae putantes viros suos interemptos, vel in captivitate, vel ab iniqua dominatione nunquam liberandos, in aliorum conjugia transierunt: si illi qui putabantur periisse remeaverint, utrum eis reddi debeant, et an secundi fornicati sint, et ipsae reae adulterii. De hoc Leo papa sic ait: Necesse est ut legitimarum foedera nuptiarum redintegranda c
Abbreviated transcription (Latin):
que ñ caute sunt religionis ⁊ auctori¬
tatis ut eis nos oporteat semꝑ ꝯfitendo
u̾sitatis quincum oportunum fuit eis
uti lib̃m habeamus. An adiu̾sum sit ẽẽ

Expanded text:
quae non tantae sunt religionis et auctoritatis, ut eis non oporteat semper confitendo n sunt perversitatis, quin, cum opportunum fuerit, eis uti liberum habeamus. 5. An diversum sit e
Abbreviated transcription (Latin):
s siłitudinẽ facit. qui u̾o facit sp̃em
qmͣ ñ iuidet oculus. s animꝰ sibi fr̃c¬
it. ut siquis hũanis m̃bris caput
canis uł arietis formet. uł in uno ħĩ¬
tu hõis duas facies ñ siłitudinem

Expanded text:
tudinem fecit. Qui vero facit speciem quam non vidit oculus, sed animus sibi finxit; ut si quis humanis membris caput canis, vel arietis formet, vel in uno habitu hominis duas facies, non similitudinem,
Abbreviated transcription (Latin):
ductionib p̾missis ita redent dicentes
deum nec maia uelle fieri. nec uelle si
fieri. ut nolle fieri s tm̃ nonuelle fieri¬

Expanded text:
ductionibus praemissis ita respondent, dicentes Deum nec velle mala fieri, nec velle non fieri; vel nolle fieri, sed tantum non velle fieri
Abbreviated transcription (Latin):
litate mundi secutum est mox ut creatũ
s̃cĩs angelis replerum est. quos in pͥncipi
ubi erant cum me laudarent astra matu¬
tina ⁊ iubnlarent om̃s filii dei astra ma¬
tutina ⁊ fiuos dei. eosdem angelos uo
cat celum .n. in quo posita sunt lumpia¬
ria ñ inpͥncipio s scc̾a die fc̃m est. Ex
hiis liqu et qd̾ in empyreo. om̃s angeli¬

Expanded text:
litate mundi secretum est, mox ut creatum est, litate mundi secretum est, mox ut creatum est, sanctis angelis impletum est, quos in principioUbi eras, cum me laudabant astra matutina, et jubilarent omnes filii Dei. Astra matutina et filios Dei eosdem angelos Dei vocat. Coelum enim in quo posita luminaria, non in principio, sed secunda die factum est. Ex hi
Abbreviated transcription (Latin):
Am ostensum an¬
est qñ creata fuit angłica natura. nic
ã attendend̾ est. ubi fc̃a fuit. Testimo¬
niis quaxtam auctoritatum euident᷑
monstͣtur angłos añ casum fuisse in
celo. ⁊ in de corruisse quosdam ꝓpt̾ suꝑ¬
biam. alios u̾o qui non peccauerunt
celo cadentem. nec appellat᷑ hec. celum
firmam̃rtum. qd̾ scd̾a diem fcm̃ est. s ce¬
ium splendid̃ qd dr̃ empyreum .i. ig¬
neum. a splendore. ñ acalore. qd̾ statim
fc̃m̃ angłis est repletum. qd̾ est supͣ
firmam̃tum. ⁊ illud empyreum qui¬
cam expositoꝵ. sacre scͥpture nõie cel
intelligiuolun. ubi scͥptura dicit In
pͥncipio creauit deus celum ⁊ t̾ram
celum inquit strab ñ uisibile firma¬
m̃tum hic appellat. s empyreum .i.
igneum ⁊ intellectriale. qd ñ ab ar¬
dore. s asplendore dr᷑. qd̃ statim fc̃m
repletum est anglis: unde in iob. cum¬
me landarent astra matutina ⁊ õ de ħ qͦ
beta ita ai ħ suꝑus celum. qd̾ auolubi¬

Expanded text:
 ostensum quando creata fuerit angelica natura; nunc autem attendendum est ubi facta fuerit. Testimoniis quarumdam auctoritatum evidenter monstratur angelos ante casum fuisse in coelo, et inde corruisse quosdam propter superbiam; alios vero qui non peccaverunt  fulgur de coelo cadentem; nec appellatur hoc coelum firmamentum quod secunda die factum est, sed coelum splendidum quod dicitur empyreum, id est, igneum a splendore, non a calore; quod statim factum angelis est repletum, quod est supra firmamentum: et illud empyreum quidam expositorum sacrae Scripturae nomine coeli intelligi volunt, ubi Scriptura dicit: In principio creavit Deus coelum et terram. Coelum, inquit Strabus, non visibile firmamentum hic appellat, sed empyreum, id est, igneum vel intellectuale; quod non ab ardore, sed a splendore dicitur, quod statim factum repletum est angelis. Unde Job me laudabant astra matutina? etc. De hoc quoque Beda ita ait: Hoc superius coelum quod a volubi
Abbreviated transcription (Latin):
i u̾o qͦr quales siñ peccass homo
filios geniuiss utr̃ iudelicet sicut
ipe pͥmus homo scd̃m staturam cor¬
poris. ⁊ usus mẽbroꝵ ꝑ fectus mox
ꝯditus extiuit. ita ⁊̃ cuis filii im p̃ona

Expanded text:
itur quales, si non peccasset, homo filios genuisset; utrum videlicet sicut ipse primus homo secundum naturam corporis et usum membrorum perfectus mox conditus extitit, ita etiam ejus fil
Abbreviated transcription (Latin):
discretio auget᷑ ⁊ fit in eo clauis ut ca
iam ualeat uti ad claudendũ uł ad¬
aꝑiendum.
.Si alt̾am elauem om̃s sacͥ

Expanded text:
e habita discretio augetur, et fit in eo clavis, ut ea jam valeat uti ad claudendum vel aperiendum. 2. Si alteram clavem omnes sac
Abbreviated transcription (Latin):
temꝑalib ꝓprie ⁊ueniunt ad res eter¬
excellentia tͥnitatis p̾dicta nomina
remouit.
Eequo sensu ditit ꝑsona¬

Expanded text:
temporalibus proprie conveniunt, ad res aeterexcellentia Trinitatis praedicta nomina removit. 15. Ex quo sensu dixerit per
Abbreviated transcription (Latin):
abrahã plac̾et deo. cui ꝑ p̾uaricacõem
adam displicuerat. circũcisio data ⁊ fuit
insignũ magne fideri abralx qui crecli¬
d̾it se h̾iturũ filiũ in quo fieret beneait¬
tio õium. demũ ut ħ signo acet̾is naciõib
dist̾neretur. ꝓpłus ille. In carne u̾o pͥpu¬
ci ideo inssa est fĩ circũcisio qr in remecli¬
um insdituta ẽ origiͣis ꝙ aꝑentib tra¬
magi dñatur. ⁊ qr in ꝑte iliaciapam i¬
otecuencie pͥmut s̃ensit. decuit ut wbisigñ¬

Expanded text:
Abraham placeret Deo, cui per praevaricationem Adam displicuerat: data etiam fuit in signum magnae fidei Abrahae, qui credidit se habiturum filium in quo fieret benedictio omnium. Deinde, ut hoc signo a caeteris nationibus discerneretur populus ille. In carne vero praeputii ideo jussa est fieri circumcisio, quia in remedium instituta est originalis peccati, magis dominatur, et quia in parte illa culpam inobedientiae primus homo sensit, decuit ut ibi sign
Abbreviated transcription (Latin):
filium eqͣlem patri contͣmaximinũ
minorem se ip̃o. in quo ⁊ pr̃i derogas.
qui si filium unicum minorem genu¬
it aut non potuit. aut non uount.
gignere equalem. si aut cdicis qr nonuo¬
luit eum mundum ẽẽ dixisti. Ngꝰ. Si pa¬

Expanded text:
Filium aequalem Patri contra Maximinuminorem seipso, in quo et Patri derogas; qui si Filium unicum minorem genuit, aut non potuit, aut non voluit gignere aequalem. Si dicis quia non voluit, eum invidum esse dixisti;
Abbreviated transcription (Latin):
intrasse. querit ⁊ iulianꝰ ꝑ quid pec¬
ens. nec pecrat. iste qui n ascit᷑ nec pec¬
cat ilie quigenuit. ñ pcat ille. qui a¬
didit ꝑ qͣs gͥ riimas int̾tot p̾sidia
in nocencie pect̾m fingis ingressum.¬

Expanded text:
is. Sed quaerit Julianus per quid pecens: Non peccat iste qui nascitur, non peccat ille qui genuit, non peccat ille qui credidit. Per quas ergo rimas inter tot praesidia innocentiae peccatum fingis ingressum
Abbreviated transcription (Latin):
de utro ꝓcedit. s iõ cum de illo loq̃retur
est auctor qui talem filium genuit. ⁊¬
gignendo ei dedit ut ⁊̃ de illo sp̃c .s. ꝓ¬
infufflando daret ut a se quoq pce¬
deret significans. aꝑte ostendet flã¬
do. qd spirando dabat occulte. Quia gͦ¬
hoc qr filius amboꝵ nlło modo ẽẽt ñ
oportuit nasci eum de ambob ambo
iud aut̃ int̾ nasci ⁊ ꝓcedere Hi

Expanded text:
e procedit. Sed ideo cum de illo loqueretur,ssionis ejus est auctor, qui talem Filium genuit, et gignendo ei dedit ut etiam de ipso pro , eumque insufflando daret; ut a se quoque procedere significans, aperte ostenderet sufflando, quod spirando dabat occulte. Prahoc quia filius amborum nullo modo est, non oportuit nasci eum de ambobus. AmborQuid autem inter nasci et procedere i
Abbreviated transcription (Latin):
emptatio ã ħ modo fc̃a est stans corã
femia hostis suꝑb ñ aucet inu̾ba
ꝑsuasionis exire metuens dep̾hendi. s
sub int̾rogatione eam aggͥditur ut ex
ixsione colli g̾et qua¬
d̾e poss.cur in quit.

Expanded text:
entatio autem hoc modo facta est, stans coram femina hostis superbus non audet in verba persuasionis exire, metuens deprehendi; sed sub interrogatione eam aggreditur, ut ex responsione colligeret quadere posset. Cur, inquit.
Abbreviated transcription (Latin):
tur mituerq miscent᷑ sine libidine:
ñ est pentum ⁊cubitus. ob ħ filioꝵ ex
eoꝵ carne nascencium ñ potest sine
pecc̃o ẽẽ ꝯceptus. ubi pecc̃m in ꝓuulgs
ñ tnͣsmitat ꝓpagatio. s libido. nec fe¬
cunditas nature hũane facit hõies

Expanded text:
e libidine non est parentum concubitus, ob hoc filiorum ex eorum carne nascentium non potest sine peccato esse conceptus, ubi peccatum in parvulos non transmittit propagatio, sed libido; nec fecunditas naturae humanae facit homines
Abbreviated transcription (Latin):
addatur ñ ex eoꝵ culpa. qr uistificati it
a pect̃o. Quidã putant gr̃am opantem
⁊ cooꝑantẽ tunctis piuuis in bap̃o dari
in munere ñ inusu ut cũ ad maiorem
ꝙ mali fuit qui dei mun̾e ualentes hr̃e

Expanded text:
 culpa, quia justificati sunt a peccato. Quidam putant gratiam operantem et cooperantem cunctis parvulis in Baptismo dari in munere, non in usu, ut cum ad majorem quod mali fiunt, qui ex Dei munere valentes habere
Abbreviated transcription (Latin):
manus. sensum gͦ suscepit hũanĩ¬
net pot̾at ꝯfortari uirtus dei. net cresc̾e
d̾s. nͨ altitdo sap̃ie dei impleri. que gͥ
ĩplebatur erat ñ dei. s ñra sap̃ia. nam
quomͦ implebatur qui ut om̃ia i i¬
mr̃em. scͥptum est .n. pͥusqm̃ sciat pu
er prem aut mr̃em. accipiet spolia sa¬
marie. Sap̃iam .n. dei futura ⁊ occulta
sĩ fallunt exps ã agnitionis in fancia
Phũanam utiq in prudenciã qd̾ ad¬
huc ñ lidicit ignorat. S uerendum:

Expanded text:
manus; sensum ergo suscepit humanNec poterat confortari virtus Dei nec crescere Deus, nec altitudo sapientiae Dei impleri. Quae ergo implebatur, erat non Dei, sed nostra sapientia, nam quomodo implebatur, qui ut omnia immatrem? Scriptum est enim: Priusquam sciat puer vocare patrem aut matrem, accipiet spolia Samariae, Sapientiam enim Dei futura et occulta non fallunt. Expers autem agnitionis infantia, per humanam utique imprudentiam, quod adhuc non didicit, ignorat. Sed verendum
Abbreviated transcription (Latin):
niefficiant᷑ iustificatione. ⁊ item p̾ce¬
dend̃ in aliis peccõrio quo dignisint ob¬
dei uoluntas q̃ alios eligit. alios repbat.
ex m̃itis uentt ex occultissimis .i. qd̾ pro
m̾itis alios uolu̾it eligere alios repbare
⁊ qd̾ ꝓ m̃itis aliis appõttur gr̃anistifica¬
tionis. auiis non. Uñ obtuncdunt᷑.
S quid in telligere uolu̾it

Expanded text:
ni efficiantur justificatione. Et item praecedit in aliis peccatoribus, quo digni sunt obDei voluntas qua alios eligit, alios reprobat, ex meritis proveniat, sed occultissimis, id est, quod pro meritis alios voluerit eligere, alios reprobare; et quod pro meritis aliis apponitur gratia justificationis, aliis non, unde obtunduntur. Sed quid int
Abbreviated transcription (Latin):
tum ẽẽ qd semꝑ est ibi nec semꝑ fuit
qui pat est. net semꝑ pat̾ est ⁊ qui non
semꝑ pat̾ est: non semꝑ genuit Quid¬
semꝑ filius est. Quod si semꝑ ⁊ filio.

Expanded text:
tum esse quod semper est. Ibi nec semper fuit qui pater est, nec semper pater est; et qui non semper pater est, non semper genuit; usemper Filius est. Quod si semper Deo
Abbreviated transcription (Latin):
datum iõ nͨ de silmo. nͨ de uno apͥncipio
formata. s de lat̾e uiri ob ꝯiugalem
souetatem si de sũmo fieret ut decapite
interetur ad dñacõem creatam. siu̾o
te in meã enigem. ⁊ dicat mulier acci¬
pio te in meũ uirũ. hiit u̾bis uł aliis
idem sigͣcantib expͥmit᷑ ⁊sensus ñ copłe
carnalis uł cohitacõis corꝑalis s ꝯui¬
galis societatit ex qua oportet eos cohi¬

Expanded text:
datur, ideo nec de summo, nec de imo a principio formata est, sed de latere viri, ob conjugalem societatem. Si de summa fieret, ut de capite, videretur ad dominationem creata; si vero te in meam conjugem; et dicat mulier: Accipio te in meum virum, his verbis vel aliis idem significantibus exprimitur consensus, non copulae carnalis vel cohabitationis corporalis, sed conjugalis societatis; ex q
Abbreviated transcription (Latin):
de origine anime ꝑ om̃s arncłas cor¬
poris totasimul. nec minorin mino¬
rib. nec in maiorib maior est. s tnĩ
cum in singłis ꝑticłis corporis eentia¬
inhitat .i. in quib ita est. ut faciat eoᷤ
templum suum. ⁊ hiitales cum eo sũt
⁊ilu sunt s addidit mecum. qr ⁊ mise¬
untureo. ⁊ uidẽt ilum sicut est.ffle
exitus aliqͣtenus intellig̾e ualebis:
que sup̃dicta sunt. cum de sp̃c sc̃ipro¬
cessione temꝑali ag̾etur. ubilicet ex
ꝑte: exponitur. ⁊ ex ꝑte .n. cognoscimꝰ¬

Expanded text:
de origine animae, per omnes particulas corporis tota simul adest, nec minor in minoribus nec in majoribus major; sed tamen in cum in singulis particulis corporis essentiainhabitat, id est, in quibus ita est, ut faciat eos templum suum; et ibi tales cum eo sunt et illi sint; sed addidit mecum, quia et ibi miseuntur eo, et vident illum sicut est. Maliex illis aliquatenus intelligere valebis quae supra dicta sunt, cum de Spiritus sancti processione temporali ageretur; ubi, licet ex parte, exponitur  ex parte enim cognoscim
Abbreviated transcription (Latin):
diei. initio tͥminaret᷑. ⁊ iõ pͥciprie. qr luce
apparente mox suꝑt̾ram. plenus ata
p̾clarus dies extrnt. quiñ ab aurora
s aplena luce in choauit. ⁊ mane seqũ¬
tis diei ꝯsumatus est. unde beda. sr̃ geñ.
dicebat ut dies aluce inciꝑet. ⁊ mane se¬
quentis dier tent̾et ut oꝑa dei aiice ĩ¬
choare. ⁊ iuluce ꝯpleta est sigͣcarentur.
reliqui ã dies mane huerunt ⁊ uesꝑã
quoꝵ quisq a suo mane incipiens usz
ad alt̾ius dei mane tenderatur. Intre
anonis dieiꝵ. ⁊ de nlo qͥ ꝓmist̾io ĩtroduct᷑.¬

Expanded text:
diei initio terminaretur, et eo praecipue quia, luce apparente, mox super terram plenus atque praeclarus dies exstitit, qui non ab aurora, sed a plena luce inchoavit, et mane sequentis diei consummatus est. Unde Beda super Genesim: « Decebat, ut dies a luce inciperet, et in mane sequentis diei tenderet, ut opera Dei a luce inchoasse et in lucem completa esse significarentur. Reliqui autem dies mane habuerunt et vesperam; quorum quisque a suo mane incipiens, usque ad alterius diei mane tendebatur. 5. De tationis dierum, et de illo qui pro mysterio introduct
Abbreviated transcription (Latin):
tos ut xͦ qui ñc sub sp̃e panis ⁊ uimi sumis
manifesta uͥsione sic̃ in et̾nia diuinita¬
tis est qñq capiatur. Constat gͥ a bonu
⁊ amaus sumi corpus xͥ. s abonis ad sa¬
uitem. a maus ad ꝑniciem

Expanded text:
unc vere sub specie panis et vini sumitur, manifesta visione, sicut in essentia divinitatis est, quandoque accipiatur. Constat ergo a bonis et a malis sumi corpus Christi; sed a bonis ad salutem, a malis ad perniciem
Abbreviated transcription (Latin):
malesicias ⁊ cubitut ñ sequitur. hortã¬
disunt. quib ista eueniunt ut sp̃uetri¬
orcismos ac cet̾a eccłiasdite discipline mu¬
nimina ministri ecͣcie tales sanare ꝓcurẽt
ꝙ si ñ potuerint seperari ualebunt s post¬
qm̃ alias nupcias expetierint illis inuenti
capłi dc̃m uł ꝯtinetur ex rigore magit ĩ¬

Expanded text:
maleficas concubitus non sequitur, hortandi sunt quibus illa eveniunt, ut spiritu contri per exorcismos ac caetera ecclesiasticae disciplinae munimina ministri Ecclesiae tales sanare procurent. Quod si non potuerint, separari valebunt. Sed postquam alias nuptias expetierint illis viventibcapituli continetur, ex rigore magis
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃iana cum deus cdiligat nor ut firqnter
scriptura dicit que eius dilectionem er¬
ga nos multum commendat. qrit agꝰ
⁊ pcedit ita. si fruit eget bono nostro
qd̃ nemo sanus dixerit. ait enĩꝓpha
bonoꝵ meoꝵ ñ incliges. Omne enim
bonum ñrm. uł ip̃e est. uł ab ip̃o est.
Non ergo friut᷑ nobis. s utit᷑. si enm
nec frit᷑. nec utit᷑. ñ inuenio. quando
diligat nos. Neq tñ sic ttit᷑ nobis. ut
nos aliis reb. Nos enim res quib utimͣ
ad id referimus. ut daibroluntate frui¬
mur deus u̾ero ad suam bonitatem
usum ñrm refert. Ille enim mi seret᷑
ñri ꝓpt̾ suam bonitatem. Nos autem
nobis inuicem ꝓpt̾ illiuis bonitatem.
Illenostri miseret᷑ ut se ꝑfruam. Nos
fruam᷑. Eum enĩ nos alicuius misere¬
m᷑ ⁊ alicui consulimus. ad eius quid̃
facimus utilitatem eamq intuem᷑
ip̃o ꝓfruam᷑. Item qr bonus est. sum
⁊ inqnͣtum sumus toni sumus. por¬
mus ⁊ in qnͣtum mali sumꝰ intant

Expanded text:
 cum Deus diligat nos, ut frequenter Scriptura dicit, quae ejus dilectionem erga nos multum commendat, quaerit Aet procedit ita: Si fruitur, eget bono nostro, quod nemo sanus dixerit. Ait enim Propheta: Bonorum meorum non eges. Omne enim bonum nostrum vel ipse est, vel ab ipso est; non ergo fruitur nobis, sed utitur. Si enim nec fruitur, nec utitur, non invenio quomodo diligat nos. Neque tamen sic utitur nobis, ut nos aliis rebus. Nos enim res quibus utimur ad id referimus ut Dei bonitate perfruamur: Deus vero ad suam bonitatem usum nostrum refert. ille enim miseretur nostri propter suam bonitatem; nos autem nobis invicem propter illius bonitatem. Ille nostri miseretur, ut se perfruamur; nos fruamur. Cum enim nos alicujus miseremur, et alicui consulimus, ad ejus quidem facimus utilitatem, eamque intuemur ipso fruamur. Item quia bonus est, sumus; et in quantum sumus, boni sumus . Pormus; et in quantum mali sumus, in ta
Abbreviated transcription (Latin):
se dr. s forte h ñ ⁊ ferrebat nͥ sepe de
ilio sumeret᷑. poruit gͦ sieri ut de illo
sumeret semel⁊ñ sepius quid ꝑ a¬
liqmͣ moram inꝑacliso fuisse intelu
est. ⁊inde formata est mulier ⁊ asalia
añ eum ducta. quib nõia ĩposuit.Q¬

Expanded text:
se dicitur. Sed forte hoc non conferebat, nisi saepe de lo sumeretur. Potuit ergo fieri ut de illo sumeret semel, et non saepius, qui per aliquam moram in paradiso fuisse intelliest, et inde formata mulier, et animalia ante cum ducta, quibus nomina imposuit.
Abbreviated transcription (Latin):
oppimonẽ alioꝵ referrendo. qd̃ ex ip̃ius
u̾bis dũudicare uolait quib atc demo¬
nes oĩ aeria aĩalia ñ art sunt. Ita .N.
quidam dicebant de h̃itatione ño calgi¬
nosi aeris iuquem de trusi sunt ñ opi¬
nando s rei uoluntatẽ asserendo eum
tradidisse dñt quo qd̾ ip̃ius locutiõis
distinctio ostendit. oicunt quoq pluri¬
mos catholicos tractatores in ħ ꝯueniᷤ¬
se. atq id ꝯcoroitur docuisse qd̾ angli

Expanded text:
ex ipsius verbis dijudicare volunt; quibus ait, Daemones dicuntur aerea animalia; non ait sunt; ita enim: Quidam dicebant. De habitatione vero caliginosi aeris in quem detrusi sunt non opinando, sed rei veritatem asserendo eum tradidisse dicunt, quod ipsius locutionis distinctio ostendit. Dicunt quoque plurimos catholicos tractatores in hoc convenisse atque id concorditer docuisse, quod angeli
Abbreviated transcription (Latin):
uł lapsum corpora aeria hũerint de
pͣore. ac suꝑiob aeris ꝑte formata.
ad faciend̃ abnlia ñ ad paciend̾. ⁊ angłi
ronis qui ꝑstiterunt taua obseruata
sunt corꝑa ut in eis possint fac̾e ⁊ ñ pati.¬
lib uideri ñ ualeant nͥ suꝑ uestita alqͣ
grossiora forma qua assupta uident᷑
de posita q iuderi ñ desinunt. anglis uͦ
maus mutata sunt in casu corꝑa. in
den̾orem qͣltatem spissioris aeris. sic̃
eum a loco digniori inin feriorem lo¬
tun qr p̾uaiet in eis elem̃tum apcius ad¬
faciend̾. qmͣ ad paciend̾. ad paciend̾ .n. hu¬
mor ⁊ humꝰ. ad facend̾um aen ⁊ ignis ap¬
pͥncipe suo nunc diabło. tunc archangelo
si mirum si post pẽcem in hnͣc cauginem
possunt ab igne pati caliginosa tñ ae¬
ris ten̾e tm̃ ꝑmisi sunt. quieis carem
situsq ad tempris iudicii. Ecce hiis

Expanded text:
 lapsum corpora aerea habuerint de puriori ac superiore parte formata, ad faciendum habilia, non ad patiendum: et angelis bonis qui perstiterunt, talia sunt olibus videri non valeant nisi supervestita aliqua grossiori forma, qua assumpta videntur, depositaque videri desinunt. Angelis vero malis mutata sunt in casu corpora in deteriorem qualitatem spissioris aeris. Sicut enim a loco digniori, id est contur, quia praevalet in eis elemfaciendum quam ad paciendum. Ad paciendum enim humor et humus, ad faciendum aer et ignis apprincipe suo nunc diabolo, tunc archangelo, non mirum si post peccatum in hanc caliginem possunt ab igne pati. Caliginosa tamen aeris tenere tantum permissi sunt, qui eis carcer sit usque ad tempus judicii. Ecce his
Abbreviated transcription (Latin):
ab est auoluntate ceiut ratio docet
ex ħloco ꝓbant uoluntatẽ in qnͣtũ
inciosa est ñ ẽẽ adeo. ⁊ in qnͣt̃ inciosa
est peccm est ⁊pect̃m est ut anint in
qnͣtũ ñ ht̃ ordinem nec finẽ debitum
Ita ⁊ actio in qnͣtum ex malo ꝓcedit
⁊ ordinem ñ ht̃ ⁊ ad malum dendit.
lia ꝓbatio ꝙ õs actus

Expanded text:
abest a voluntate Dei, ut ratio docet. Ex hoc loco probant voluntatem, in quantum vitiosa est, non esse a Deo; in quantum vitiosa est, peccatum est, ut aiunt, in quantum non habet ordinem nec finem debitum. Ita et actio, in quantum ex malo procedit, et ordinem non habet, et ad malum tendit. lia probatio, quod omnis actus
Abbreviated transcription (Latin):
siram ponat ꝓ amicis suis. qd̃
utiq dcm̃ de oꝑe dilectionis qr
maior du̾ectionis effectiis ñ est
qmͣ pon̾e aĩam ꝓ aliis. Nec te mo
imicis ad ħ ut ⁊ ip̃i fiant amici.
i meliꝰest oiigẽ a

Expanded text:
is suis. Quod utique dictum est de opere dilectionis, quia major dilectionis effectus non est, quam ponere animam pro aliis. Nec te movimicis, ad hoc ut ipsi fiant amici. SI MELIUS EST DILIGERE A
Abbreviated transcription (Latin):
cum dr᷑ tres ꝑsone. s melusẽ ut subsi᷑¬
tentias uł ypostases intelligamus cũ
cnĩ uͥ facit intesugentiam ceñtie ⁊ ẽ
uͥ facit intesligentiã ypostasis. ⁊ est uͥ
facit intelligentiã ꝓpritatis De ꝓpͥeta

Expanded text:
cuntur tres personae; sed melius est ut subsistentias vel hypostases intelligamus, cumenim ubi facit intelligentiam essentiae, et est ubi facit intelligentiam hypostasis, et est ubi fa
Abbreviated transcription (Latin):
alios. sic misceri feminis iure nuptiaꝵ
officio sũ fuit sc̃ĩs iuris. ñ uibiclinosũ.
tus ad salut̃ hũani gn̾is. ⁊ utr̃q ñ eit sñ
duectacõi carnali. que tñ modificata ⁊
refrenãte tempantitia ĩ usum naturalẽ

Expanded text:
m est propter alios. Sic misceri feminis jure nuptiarum officiosum fuit sanctis viris, non libidinosum. tus ad salutem humani generis, et utrumque non est sine delectatione carnali; quae tamen modificata, et refrenante temperant