comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sum. et laudaui uehementer et uos feli¬
cem. me inflicem ẽẽ. deputaui: qui tali
hoc temꝑe regumen eccl̃ie susciꝑe consẽsi.
Si tamen auimus ur̃ fortassis fr̃b con¬
ad hoc umqmͣ consentire decreuit: peto
ut amori meo alium minime p̃ponatis.
Sunt enim in sicilia insula eccł̃ie uaccã¬
tes ep̃is: et si uobis placet. accore deo ec¬
clesiam regere iuxta beati petri apłilimi¬
na: cum eius aduitorio melius potestis.
Si uͦ non placet: feliciter state. et ꝓnob̾
infelicib exorate.
nterea gregorius locis munitis. ep̃is cõ¬
stitutis. dissipatas eccl̃as adunabat.
Quappter: bagaude formiensi ep̃o scri¬
bit dicens.Et temꝑis necessitas nos per¬
urget. et immuntto excigit ꝑsonarum:
ut destitutis eccłus salubriac ꝓuida de¬
beamus dispositione succurrere. Et ideo
qm̃ eccl̃am minturnensem funditus.
tam cleri qmͣ plebis destitutam desolati¬
one cognoumus. tuam querimus ꝓea

Expanded text:
sum, et laudavi vehementer: et vos felisum, et laudavi vehementer: et vos felices, me infelicem esse deputavi, qui tali hoc tempore regimen Ecclesiae suscipere consensi. Si tamen animus vester fortassis fratribus conad hoc unquam consentire decreverit; peto ut amori meo alium minime praeponatis. Sunt enim in Sicilia insula Ecclesiae vacantes episcopis: et si vobis placet, auctore Deo, Ecclesiam regere, juxta beati Petri apostoli limina, cum ejus adjutorio melius potestis. Si vero non placet, feliciter state, et pro nobis infelicibus exorate. » 14. Interea Gregorius locis munitis, episcopis constitutis, dissipatas Ecclesias adunabat. Quapropter Bacaudae, Formiensi episcopo, scribit, dicens: « Et temporis necessitas nos perurget, et imminutio personarum exigit ut destitutis Ecclesiis, salubri ac provida debeamus dispositione succurrere. Et ideo quoniam Ecclesiam Minturnensem funditus tam cleri, quam plebis destitutam desolatione cognovimus: tuamque pro ea
Abbreviated transcription (Latin):
de rustico diacons quantos psalmos
minus tenet scrutandum est. Norentino
autem diacono rauennatis. si nullum¬
m illo sicut diximus crimen est quod
obsistat: apud ep̃m eius aginecesse est
ut ei debeat cessionem concetlere. Non
tamen ix nr̃o mandato uel dicto: necon
atur
t quidem gregorus prudenter cog¬
noscens totum corpus eccłie tam per
bonos ep̃os feliciter stare. qmͣ ꝑ malos in¬
feliciter cadere: ñ solum cliuersarum gẽ¬
tium. diuersi ordinis clericos. uerum eti¬
am uacantes ep̃os in sue diocesis episco¬
piis inuitabat. Unde sebastiano sinir¬
mensi ep̃o: inter cetera scribit dicens. De¬
bitum salutationis alloquium soluẽs.
indico qd̃ ad me bonefacio defensore re¬
firente ꝑuenerit: quia uir sc̃issimus
pater nr̃ dompnus anastasius patͥar¬
cha in una suarum cuitate regendam
uob̾ eccł̃iam committere uoluit: et cõsen¬
tire noluistis. Quem sensum atq sapiẽ¬
tiam ur̃am ualde ego libenter amplexꝰ

Expanded text:
de Rustico, diacono, quantos psalmos de Rustico, diacono, quantos psalmos minus teneat, scrutandum est. Florentio autem, diacono Ravennati, si nullum, sicut diximus, crimen est quod obsistat, apud episcopum ejus agi necesse est ut ei debeat cessionem concedere: non tamen ex nostro mandato vel dicto, ne conatur. » 13. Et quidem Gregorius, prudenter cognoscens totum corpus Ecclesiae tam per bonos episcopos feliciter stare, quam per malos infeliciter cadere: non solum diversarum gentium diversi ordinis clericos, verum etiam vacantes episcopos, in suae dioeceseos episcopatus invitabat. Unde Sebastiano Sirmiensi episcopo inter caetera scribit, dicens: « Debitum salutationis alloquium solvens, indico quod ad me, Bonifacio defensore referente, pervenerit quia vir sanctissimus frater noster domnus Anastasius, patriarcha, in una suarum civitatum regendam vobis Ecclesiam committere voluit, et consentire noluistis. Quem sensum et sapientiam vestram valde ego libenter amplexus
Abbreviated transcription (Latin):
amicus ad cautatem nũquam introeat
Rusticus autem diaconus eiꝰdem eccl̃ie
qui similiter electus fuerat. uigilans
quidem homo dicitur. s qͣntum assertt̃
psalmos ignorat. Norentinum uͦ dia¬
conem eccł̃ie rauennatis. qui electus ab
hominib memoratur: sollicitum ẽẽ.
nouimus. s qualis sit interius omino
nesçimus. Ideo fraternitas tua una cũ
anchonitane uisitatore illuc sustineat
accedere. et diliganter de uita acmorib
singłoꝵ requirere. uel sinll̃o sibi sunt cri¬
mine conscii. quod eos ad hoc officium ue¬
tet accedere. Parcter etiam requirendũ
ẽ. si hoc qd̃ deprefato archidiacono diccũ
ẽ. quia numꝙͣ amicus domũ eus ing̾sus
ẽ. ita seueritas habeat. et utrum ex neces¬
sitate anextenatia pars talis sit. aut si
ita senexẽ. ut ad regendum ñ possit assur¬
gere. uelsitactis sacroscĩs eungłus sicut
nob̾ nunciatum ẽ. iusiurandum p̃buit
numqmͣ sead ep̃opatum accedere. S et

Expanded text:
amicus ad charitatem nunquam introeat. amicus ad charitatem nunquam introeat. Rusticus autem, diaconus ejusdem Ecclesiae, qui similiter electus fuerat, vigilans quidem homo dicitur, sed, quantum asseritur, Psalmos ignorat. Florentium vero, diaconum Ecclesiae Ravennatis, qui electus ab omnibus memoratur, sollicitum esse novimus, sed qualis sit interius, omnino nescimus. Ideoque fraternitas tua, una cum Ecclesiae visitatore illuc festinet accedere, et diligenter de vita ac moribus singulorum requirere: vel si de nullo sibi sunt crimine conscii, quod eos ad hoc officium vetet accedere. Pariter etiam requirendum est si hoc, quod de praefato archidiacono dictum est quia nunquam amicus domum ejus ingressus est, ita se veritas habeat: et utrum ex necessitate, an ex tenacia talis sit: 91 aut si ita senex est, ut ad regendum non possit assurgere: vel si tactis sacrosanctis Evangeliis, sicut nobis nuntiatum est, jusjurandum praebuit nunquam se ad episcopatum accedere. Sed et
Abbreviated transcription (Latin):
ei crimina que ꝑ legis sacre regulam mor¬
te multata sunt obiuant: tunc hortandꝰ
ẽ. ut uel monachus. uł auob̃ subdiaconꝰ
fiat: et ad pastoralem curam debeat pro¬
cetera dicens. Hunc prb̃m dare omnino
uobis excellentia ur̃a sciat ẽe. difficile: qr
psonarum nos necessitas. ad ordinanda
alia loca pastorib destituta. non leius
angustat.
ed quia necessitate ordinandoꝵ sean¬
gustatum memiit ꝑsonarum: ne
indiscusse quequam ꝓmonisse pitetur.
uno exemplo uidetur eẽ docendum. Ait
natio qui ad ep̃atum eliguntur ualeat
ꝓuenire: uigilanti de coꝵ ꝑpsonis ẽ solli¬
atudine requirendum Indicatum si¬
quidem nobis est sorentium arbidia¬
conum eccl̃ie anchoncane qui ad episcoͣ¬
patum eleccus fugiat scripture si quiclem
sacte scientiam habere. S ita etati ẽẽ senio
iam confractum: ut ad regiminis offici¬
um ñ possit adsurgere. Addicentes etiã
ita illum tenacan existere: ut in domo eiꝰ

Expanded text:
ei crimina, quae per legis sacrae regulam morei crimina, quae per legis sacrae regulam morte mulctata sunt, obviant, tunc hortandus est ut vel monachus, vel a nobis subdiaconus fiat: et postcaetera, dicens: « Hunc presbyterum dare omnino nobis excellentia vestra sciat esse difficile: quia personarum nos necessitas, ad ordinanda alia loca pastoribus destituta, non levis angustat. » Sed quia necessitate ordinandarum se angustatum meminit personarum: ne indiscusse quemquam promovisse putetur, uno exemplo videtur esse docendum. Ait natio, qui ad episcopatum eliguntur, valeat provenire, vigilanti de eorum personis est sollitudine requirendum. Indicatum siquidem nobis est Florentium, archidiaconum Ecclesiae Anconitanae, qui ad episcopatum electus fuerat, Scripturae quidem sacrae scientiam habere, sed ita aetatis esse senio jam confectum, ut ad regiminis officium non possit assurgere; adjicientes etiam ita illum tenacem existere, ut in domum ejus
Abbreviated transcription (Latin):
asurentinis ad episcopatum głiosa filia
electum ẽẽ. cognoscas. Quem quia huc
scupsimus debere tiansmitti: contustaude
euis ab sentia ñ debetis quia nec abscelere
creditur: qui m̃te uobiscum ẽ. Et qm̃ pa¬
storem querentib hiis qui uobis olim
placuit gratus ẽ om̃ipotentem dñm be¬
nedicentes: xp̃iana magis in hoc deuotiõe
gaudete: et ut ad nos celerius alus ꝓfutu¬
rus uenire debeat hylanter studete. Quia
sincere caritatis ẽ exultare: qñ is qui dili¬
gitur ad hoc uocatur ut crescat.
tem passiuo ep̃o. Bene nouit frat̾nitas
ur̃a. qmͣ longo temꝑe aprutium sit pasto¬
rali sollicitudine destitutum. Ubi dui q̃¬
suumus quis orclinari debuisset: et nequa¬
qmͣ potuimus inuenire. S quia impor¬
tunum mͥ in morib sius. in psalmodie stu¬
dio. in amore orationis ualde laudatus.
religiosam uitam om̃imodo agere dicitur.
Hunc uolumus ut frat̾nitas ur̃a ad se
faciat uenire: et deanima sua admoneat.
qͣtinus in bonisstudiis crescat. Et sinulla

Expanded text:
Surrentinis ad episcopatum, gloriosa filia, electum esse cognoscas. Quem quia huc scripsimus debere transmitti, contristari de ejus absentia non debetis, quia nec abscedere creditur, qui mente vobiscum est. Et quoniam pastorem quaerentibus, is qui vobis olim placuit, gratus est: omnipotentem Deum benedicentes, Christiana magis in hoc devotione gaudete. Et ut ad nos celerius aliis profuturus venire debeat, hilariter studete: quia sincerae charitatis est exsultare, quando is qui diligitur, ad hoc vocatur ut crescat. » Item Passivo episcopo: « Bene novit fraternitas vestra quam longo tempore Aprutium pastorali sit sollicitudine destitutum. Ubi diu quaesivimus quis ordinari, debuisset, et nequaquam potuimus invenire. Sed quia Opportunus mihi in moribus suis, in psalmodiae studio, in amore orationis valde laudatus, religiosam vitam omni modo agere dicitur: hunc volumus ut fraternitas vestra ad se faciat venire, et de anima sua admoneat, quatenus in bonis studiis crescat. Et si nulla
Abbreviated transcription (Latin):
pastore defuncto uehementissima
sfames eodem anno incubuit: et qͣnto pa¬
trono tunc roma caruerit. licet rerũ inopi¬
a toto mundo pene monstrauerit: ĩui

Expanded text:
pastore defuncto, vehementissima fames eodem anno incubuit: et quanto patrono tunc Roma caruit, licet rerum inopia toto pene mundo monstraverit, invi
Abbreviated transcription (Latin):
plius ñ in habitet᷑. Qui uir dñi respon¬
dit. Roma agentib ñ ext̾minabitur:
s tempestatib choruscis. et turbinib ac
terremotu fatigata: marcescet in semetip̃a.
Cuiꝰ ꝓphetie misteria: nobis iam facte sũt
luce clariora: qui in hac urbe dissoluta meꝰ¬
nia. eu̾sas domos. destructas eccł̃ias. tubi¬
ne cernimus: eiusq edificia longo sento
lassata quia ruinis crebres prosternant᷑
Si quando ẽ. aliquis locus optinendi: a¬
gat apud exhartum fr̃nitas ur̃a. ut pa¬
cem cum ariulfo si aliquid parum pos¬
sumus faciamus. Quia miles deroma¬
na urbe tutus ẽ. sicut ip̃e nouit. Theodosi¬
aci uͦ qui hic remanserunt. rogam non
accipientes uix ad muroꝵs quidem custo¬
diam seaccõmodant: et destituta aboĩ¬
bus ciuitas ei pacem ñ habet. quomodo
subsistet.
antis cuiarum tumultib ꝓ ani

Expanded text:
plius non inhabitetur. Cui vir Dei respondit: Roma a gentibus non exterminabitur, sed tempestatibus, coruscis, turbinibus ac terrae motu fatigata marcescet in semetipsa. Cujus prophetiae mysteria nobis jam facta sunt luce clariora, qui in hac urbe dissoluta moenia, eversas domos, destructas ecclesias turbine cernimus; ejusque aedificia longo senio lassata, quia ruinis crebrescentibus prostSi quo modo est aliquando locus obtinendi, agat apud exarchum fraternitas vestra, ut pacem cum Ariulpho, si aliquid possumus, faciamus, quia miles de Romana urbe tultus est, 165 sicut ipse novit. Theodosiani vero qui hic remanserunt, rogam non accipientes, vix ad murorum quidem custodiam se accommodant, et destituta ab omnibus civitas, si pacem ejus non habet, quomodo subsistet? » 67. Tantis curarum tumultibus pro ani
Abbreviated transcription (Latin):
uirdm̃ ut subsisteret innuit. et extẽta
manu signum edidit autis: atq extene¬
brarum caligine amissum xp̃o iuuãte
restaurauit lumem. Nam postea alrociu
ingritnte ꝓcella uenti lumen diuintius
datum. nullius defensionis munimine
tectum: in extinctum usq ad locum quo

Expanded text:
i, ut subsisteret, annuit, et extenta manu, signum edidit crucis atque ex tenebrarum caligine amissum, Christo iuvante, restauravit lumen. Nam postea, atrocius ingruente procella venti, lumen divinitus datum, nullius defensionis munimine tectum, inextinctum usque ad locum quo
Abbreviated transcription (Latin):
honorabiliter offeribat. ita ut nichil aliud
qmͣ ꝯmunia quedam horrea commnuis pu¬
taretur ecclesia.
rib milib ancillis dei quas greci mona

Expanded text:
honorabiliter offerebat, ita ut nihil aliud quam communia quaedam horrea, communis putaretur Ecclesia. 27. Tribus millibus ancillis Dei, quas Graeci mona
Abbreviated transcription (Latin):
motos. ip̃i ꝓculdubio uputarent. Eua¬
ꝓpter om̃ipotentis dei preco gregorins. un
euñgłioꝵ tractatib ut scilicet frequentiꝰ
legi uł audiri potinsset: dispittat inqͥens.
Sunt non nulli qui quidem nũmorum
p̃mia exordinatione ñ accipiunt. et tñ
sacros ordines ꝓ humana gr̃a largum¬
tur atoy de largͥitat eadem sauilis. solũ¬
modo rttributionem querunt. Sini¬
mirum qo̾ gratis acceꝑunt gratis non
tbuunt: quia de impenso offico sc̃catis.
xxpetunt nũmum fauoris. Unde bene
cum iustum uirum describeret ꝓpħa:
ait. Qui eccutit manus suas ab om̃i
munere. Neq enim dicit qui excutit
munus a lingua. M unus quippe ab
obsequio ẽ: subiectio in debite impensa.
Munus a manu. ꝓecunia. Munus
alingua. fauor. Qui gͦ sacros orcdines
tribuit. tunc ab om̃i munere manus
excutit: quando indinis reb non so

Expanded text:
motos ipsi proculdubio reputarent. Quamotos ipsi proculdubio reputarent. Quapropter omnipotentis Dei praeco Gregorius in Evangeliorum tractatibus, ut scilicet frequentius legi vel audiri potuisset, disputat, inquiens: « Sunt nonnulli, qui quidem nummorum praemia ex ordinatione non accipiunt, et tamen sacros ordines pro humana gratur: atque de largitate eadem, laudis solummodo retributionem quaerunt. Hi nimirum, quod gratis acceperunt, gratis non tribuunt: quia de impenso officio sanctitatis, expetunt nummum favoris. Unde bene cum justum virum describeret propheta, ait: Qui excutit manus suas ab omni munere . Neque enim dixit: Qui excutit munus a lingua. Munus quippe ab obsequio, est subjectio indebite impensa; munus a manu, pecunia; munus a lingua, favor. Qui ergo sacros ordines tribuit, tunc ab omni munere manus excutit, quando in divinis reb
Abbreviated transcription (Latin):
est uł ordinat᷑. omnino aliquid dare ꝓ¬
hibeo. Ex quib p̃dictis reb siquiꝰ huic
aliquid commodi appellatione exigere
uł petere forte p̾sumpserit: indistricto
Nouit inquit frat̾nitas ur̃a: quia pꝰ
pallium. nͥ dato omodo ñ dabat᷑. Quod
qm̃ incongruum erat facto concilio añ
corpus beati petti apłoꝵ principis. tam
de hoc qm de ordinationib aliter acciꝑe.
sub districta interdictõe uetuimus:
Oportet gͦ ut neq ꝑ cõmodum neq ꝑ
grãm. aut quorũdam supplicationẽ. ali¬
quos ad sactos ordines consentiatis. uel
ꝑmittatis adduci.
ed asticta turpissime tupiditatis ini¬
quitatis. ñ sufferens tantis se ꝯmo¬
dis licet turpissimis. immo ꝑiculosissi¬
mis angustari: commentũ satis artificio¬
sum repperit. quo scilicet illos saceralotio
sullimaret. qui s̃ post ꝯserrationem tanto
subiectiores eẽ. debuissent. quanto ñ duuno
quin pocꝰ humano uidicio sefuisse pro¬

Expanded text:
est vel ordinatur, omnino aliquid dare proest vel ordinatur, omnino aliquid dare prohibeo. Ex quibus praedictis rebus si quis hinc aliquid commodi appellatione exigere, vel petere forte praesumpserit, in districto« Novit, inquit, fraternitas vestra, quia prius pallium, nisi dato commodo, non dabatur. Quod quoniam incongruum erat, facto concilio ante corpus beati Petri, apostolorum principis, tam de hoc quam de ordinationibus aliquid accipere 86 sub districta interdictione vetuimus. Oportet ergo ut neque per commodum, neque per gratiam, aut quorumdam supplicationem, aliquos ad sacros ordines consentiatis vel permittatis adduci. » Sed astuta turpissimae cupiditatis iniquitas non sufferens tantis se commodis, licet turpissimis, imo periculosissimis angustari, commentum satis artificiosum reperit: quo scilicet illos sacerdotio sublimaret, qui sibi post consecrationem tanto subjectiores esse debuissent, quanto non divino, quin potius humano judicio se fuisse pro
Abbreviated transcription (Latin):
piaculare flagitium sumpsit exordium.
um uͦ quosdam cognosceret¬
ad euttanda symtniace heresis cri¬
mina. pestifere negociationis munera
pastellaticum callide uocitare. ac huiꝰmo¬
di mutato nomine sue cupiditatis auari¬
ciam uellent contegere: prudentissimus
doctor gregoriꝰ sententiam quam in primor¬
dio siu pontificatus coram synodo pro¬
mulgauerat. tterato ꝓtulit dicens. An¬
tiquam patrum regłam sequens: nulli
tione chartarum. neq exea quam noua¬
ꝑ ambitionem simulatio inuenit. ap¬
pellatione pastelli. Quia enim orclinã¬
do ep̃o. pontifexc mauum ponit. eunglicam
uero lectionem muuster et̃e. confis¬
mationis autem ei epłam notaruis scri¬
bit. sicut pontificem non decet manum
quam imponit uendere: tta minister
uł notaruis. Non debet in ordinatione
eius uocem suam ad calamum uenunda¬
tt. ꝓ ordinatione gͦ. uł usu pallii. seu caras
atꝙ pastellis: cundem aquo orclinandus

Expanded text:
piaculare flagitium sumpsit exordium. « 5. piaculare flagitium sumpsit exordium. « 5. Cum vero quosdam cognosceretad evitanda simoniacae haeresis crimina, pestiferae negotiationis munera pastellaticum callide vocitare, ac hujusmodi mutato nomine, suae cupiditatis avaritiam velle contegere, prudentissimus doctor Gregorius sententiam, quam in primordio sui pontificatus coram synodo promulgaverat, iterato protulit, dicens: « Antiquam Patrum regulam sequens, nulli tione chartarum, neqper ambitionem simulatio invenit, appellatione pastelli. Quia enim ordinando episcopo pontifex manum imponit, euangelicam vero lectionem minister legit, confirmationis autem eius epistolam notarius scribquam imponit, vendere; ita minister, vel notarius non debet in ordinatione ejus vocem suam, vel calamum venundare. Pro ordinatione ergo, vel usu pallii, seu chartis, atque pastellis eumdem qui ordinandus
Abbreviated transcription (Latin):
diantib omnia que sc̃is canonib sicut pꝰ¬
diximus sunt aduersa. districte sub ana¬
thematis interpositione dampnent᷑. id est
ut nlłs ꝓ ad ipiscendis eccl̃isticis orclinib
dare aliquid ꝯmodum p̾sumat. uel ꝓda
tis acciꝑe. Neq ex laicto habttu quisqmͣ.
repente audeat ad locum sacti regiminis
ꝑuenire. Neq ut alie mulieres. cum sac̾¬
dotib habitent: nͥ he que sacris ordinib
sunt pͦtermisse.
as pestiferas hereses cernens pruden-¬
tissimus doctor gregorius ꝑ sacerdo¬
tum cohibentiam siue taciturnitatẽ ma¬
gis magisq diffusis munerib. qͣi pesti¬
fer cancer ñ solum infirma posse cõrodere.
uerum etiam fortia membra mucrone pul¬
cherrimarum rerum corrumꝑe:diuino
zelo ꝯmotus. uictori ep̃o generalem sentẽ¬
tiam ꝓtulit dicens. Quisquis ad hoc faci¬
nus uidelicet symoniace uł neophitorum
heresim emendandum officii sui conside¬
ratione uehementer ñ arserit: cum ipso se
habere ñ dubitet portionem. aquo priꝰ hoc

Expanded text:
diantibus, omnia quae sanctis canonibus, sicut praediximus, sunt adversa, districte sub anathematis interpositione damnentur, id est, ut nullus pro adipiscendis ecclesiasticis ordinibus dare aliquod commodum praesumat, vel pro datis accipere, neque ex laico habitu quisquam repente audeat ad locum sacri regiminis pervenire, neque ut aliae mulieres cum sacerdotibus habitent nisi eae quae sacris canonibus sunt permissae. » 4. Has pestiferas haereses cernens prudentissimus doctor Gregorius, per sacerdotum conniventiam, sive taciturnitatem magis magisque diffusis muneribus, quasi pestifer cancer, non solum infirma posse corrodere, verum etiam fortia membra mucrone pulcherrimarum rerum corrumpere, divino zelo commotus, Victori episcopo generalem sententiam protulit, dicens: « Quisquis ad hoc facinus videlicet simoniae, ac neophytorum haeresim emendandum, officii sui consideratione vehementer non arserit, cum ipso se habere non dubitet portionem, a quo prius hoc
Abbreviated transcription (Latin):
psallite. ut reuideam angłos quos ui¬
debam: et innuens uob̃ ostendam. Qui¬
b orantib totus cepit tremiscere: psal¬
lescere. rursum desiderant aspicere. Cũ
subito sp̃s aduentare conspiciẽs. reuo¬
littis t̾ribiliter ocłis. monachis innu¬
it & abscessit: eosq tanto t̾rore ꝑcus¬
sos dimisit. ut multis noctib soli iace¬
re cunuerint.¬
moriens. andree periculũ fuerat imp̃¬
catus. idem andreas fundi barbiliani
positi scilitet uia ostiensi ꝯcluctor in lectu¬
lum decidit. in quo ꝑ multũ temporis

Expanded text:
psallite, ut revideam angelos quos vipsallite, ut revideam angelos quos videbam, et innuens vobis ostendam. » Quibus orantibus, totus coepit tremere, pallescere, sursum desideranter aspicere: cum subito spiritus adventare conspiciens, revolutis terribiliter oculis, monachis innuit, et abscessit; eosque tanto terrore perculsos dimisit, ut multis noctibus soli jacere timuerint.moriens Andreae periculum fuerat imprecatus, idem Andreas, fundi Barbiliani, positi scilicet via Ostiensi, conductor, in lectulum decicit; in quo per multum temporis
Abbreviated transcription (Latin):
ponlerẽ. S si qñ qũelibet migͣntem
iuderitis. ꝯpatimuti sorti ꝯmuni: et
nolite deeo iudicare. qui ad tam districti
iudicis cum criminatore suo iidiciũ
uacuit. Hus expletis. cunctos iubet abs¬
cedere: solũ prb̃m qui sͥ mortem p̾nuna¬
auerat secum tenens. Qui solus re¬
manere pauescens: alt̾um secum re-¬
tinuit. hortatus ut causam ꝓ qua
conflixerat saltem sͥ pandere nõ timne¬
ret. At ille uehement̾ ingemuit. & con¬
uerso ad parietem capite: clamabat di¬
cens. Oandrea andrea. hoc anno ꝑeas:
qui me prauo consilio ad periculum cõ¬
pulisti. Euestigio zacharias medicus.
qui anno pretertto ad suos iudelicet
sarracenos apostando reuersus ẽ affu¬
it tactisq temꝑib uirare cepit prb̃m
exeadem ualitudine mimine moritu¬
ium. Quem languidus ut audunt.
cum ingenti animadu̾sione reppulit
dicens. Er̃es. iam om̃e corpus meũ ẽ mor¬
tuum. in extremis faucib sp̃m ꝑmissũ
retineo. ꝯtinuo moriturus. Tantum

Expanded text:
ponderem. Sed si quando quemlibet migrantem videritis, compatimini sorti communi, et nolite de eo judicare, qui ad tam districti judicis cum criminatore suo judicium vadit. » His expletis, cunctos jubet abscedere, solum presbyterum qui sibi mortem praenuntiaverat secum tenens. Qui solus remanere pavescens, alterum secum retinuit, hortatus ut causam pro qua conflixerat saltem sibi pandere non timeret. At ille 179 vehementer ingemuit, et converso ad parietem capite, clamabat, dicens: « O Andrea, Andrea, hoc anno pereas, qui me pravo consilio ad periculum compulisti. » E vestigio Zacharias medicus, qui anno praeterito ad suos, videlicet Sarracenos, apostatando reversus est, adfuit, tactisque temporibus, jurare coepit presbyterum ex eadem valetudine minime moriturum. Quem languidus ut audivit, cum ingenti animadversione repulit, dicens: « Fratres, jam omne corpus meum est mortuum, in extremis faucibus spiritum permissum retineo, continuo moriturus; tantum
Abbreviated transcription (Latin):
ocłis cum magno stupore coram om̃ib oĩ¬
potentis opificis. qͣs añ non uderat mira¬
batur creaturas. Constat gͥ beatum apłm
ideo eum sanancdum ad scõs confessores mi¬
sisse. quem citissime ꝑ se curare potuit. ut¬
pote cuiꝰ olim umbra om̃s quos tangebat.
legitur egrotos sanasse: ut cunctis patesc̾et
ficdelib qͣnͣtum eoꝵs it̾cessio apud om̃ium
creatorem. ad impetndam infirmoꝵ salu¬
tem: cum fide ualeret poscentium. Is autẽ
qui sanatus fuerat. integritate custodita
uirginitatis: in eodem beati ermelanli
monasterio magnis orationũ uigiliarũ¬
qͣue studiis exercitatus: usq ad diem obi¬
tus sui quo debitum unu̾se carnis exsol¬
uit laulabiliter degens ꝑmansit. De ꝑa-¬
Araliticus quidam nomine arnaldus
ꝑ septem annoꝵ uolumina graui la¬
borabat egritudine: ita ut in grabatto
carens om̃ium officio m̃broꝵ ueluti ex

Expanded text:
oculis cum magno stupore coram omnibus omnoculis cum magno stupore coram omnibus omnipotentis opificis, quas ante non viderat, mirabatur creaturas. Constat igitur beatum apostolum ideo eum sanandum ad sanctos confessores misisse, quem citissime per se curare potuit, utpote cuius olim umbra omnes quos tangebat legitur egrotos sanasse, ut cunctis patesceret fidelibus, quantum eorum intercessio apud omnium creatorem ad impetrandum infirmorum salutem cum fide valeret poscentium. Is autem qui sanatus fuerat, integritate custodita virginitatis, in eodem beati Ermenlandi monasterio, magnis orationum vigiliarumque studiis exercitatus, usque ad diem obitus sui, quo debitum universae carnis exsolvit, laudabiliter degens permansit. 28. De paraParaliticus quidam nomine Arnaldus per septem annorum volumina gravi laborabat egritudine, ita ut in grabato, carens omnium offitio membrorum, veluti ex
Abbreviated transcription (Latin):
ad sepulchrum sc̃i ermelandi nichilomi¬
nus confessoris lum̃ mereberis oculoꝵ
ꝑciꝑe. Qui bonorum deuestus hominũ
uiuamine. in eccł̃iam beatissimi martini
ꝑuenit: & mox gĩa orationis in t̾ram ꝓ¬
cidens. pollices qui eiꝰ pectori & pedes qui
natib anatiuitate adheserant: int̾cecdẽte
beato martino om̃em incolumitatẽ recipi¬
entes soluti sunt. Et tunc demũ ad mona¬
sterium sc̃i ermelandi: agili ꝑuenit cursu.
Qui cum in eodem monasterio orationi
diutiꝰ incomberet: apparuit ei beatꝰ confes¬
sor ermelandus dei mentum eiꝰ tenens ma¬
nu: sacratos ꝙ pollices suꝑ ocdos eĩ posuit
dicens. In nomine sc̃e & unice in diuidue¬
ꝙ tͥnitatis. aꝑiantur ocłi tui: & in exper¬
tum actenus accipe lum̃. Et statĩ eiugi¬
lans aꝑti sunt ocdłi eiꝰ: & posteriora sanan¬
tis se ut ip̃e fatebatur more fulgoris micã¬
tia aspexit. Qui crastina die loto cruore qͥ
ex palpebrarũ effluxit disruptione: sanis

Expanded text:
ad sepulchrum sancti Aermenlandi nihilomiad sepulchrum sancti Aermenlandi nihilominus confessoris lumen mereberis oculorum percipere'. Qui bonorum devectus hominum iuvamine, in ecclesiam beatissimi Martini pervenit; et mox gratia orationis in terram procidens, polices, qui eius pectori, et pedes, qui natibus a nativitate adheserant, intercedente beato Martino, omnem incolomitatem recipientes, soluti sunt. Et tunc demum ad monasterium sancti Aermenlandi agili pervenit cursu. Qui cum in eodem monasterio orationi diutius incumberet, apparuit ei beatus confessor Dei Aermenlandus, mentum eius tenens manu, sacratosque polices super oculos eius posuit, dicens: 'In nomine sanctae et unicae individuaeque trinitatis aperiantur oculi tui, et inexpertum actenus accipe lumen!' Et statim evigilans, aperti sunt oculi eius, et posteriora sanantis se, ut ipse fatebatur, more fulgoris micantia aspexit. Qui crastina, loto cruore, qui ex palpebrarum effluxit disruptione, sanis
Abbreviated transcription (Latin):
liꝰ iterum claudus leuthertus nomine
ad sepulchium beati iuri ueniens sa¬
nitatis suffragia postulabat. Ibiq ꝓstratꝰ
tamdui assiduus inoratione ꝑmansit:
usq dũ int̾cedente beato confessore pͥstinã
axp̃o mereretur consequi sanitatẽ. Et sic
sospitatis comitante effectu: qui debil uene¬
rat incolumis ad sua rediit. de conlato sibi
sanitatis benefitio gr̃as agens.
ultoꝵ eiꝰdem monasterii monachorum
relatione didici: qui ip̃m hominẽ q cũ
sanaretur in quo signum qõ narro sanita¬
tis gestũ ẽ. iuderunt. Octoginta agnorum
iam erat quidam homo nomine aldefre¬
dus. ab egcessu mat̾ni itteri cetꝰ & claudꝰ:
qui ꝓ adquirenda saluta sui corꝑis pͥn¬
cipis apłoꝵs beatissimi petri rome adiit
głosum sepulchrum. Cumq ibi certus
debeati apłi clementia gr̃a ad quirende
salitts duitius moratetur: ei beatꝰ apł̃s
Uade turonum ibiq pretib sc̃i martini
pelum ac manuum accipies sanitatẽ:
indeq antrinsem ingredere insulam. ⁊

Expanded text:
lius iterum claudus Leutbertus nomine ad sepulchrum beati viri veniens sanitatum suffragia postulabat, ibique prostratus, tamdiu assiduus in oratione permansit, usque dum, intercedente beato confessore, pristinam a Christo mereretur consequi sanitatem. Et sic, sospitatis comitante effectu, qui debilis venerat, incolomis ad sua rediit, de conlato sibi sanitatis beneficio gratias agens.ultorum eiusdem monasterii monachorum relatione didici, qui ipsum hominem, et cum sanaretur, in quo signum quod narro sanitatis gestum est, viderunt. Octoginta annorum iam erat quidam homo nomine Aldefredus, ab egressu materni uteri cecus et claudus, qui pro adquirenda salute sui corporis principis apostolorum beatissimi Petri Romae adiit gloriosum sepulchrum. Cumque ibi certus beati apostoli clementia gratia adquerendae salutis diutius moraretur, ei beatus apostst, dicens: Vade Turonum, ibique precibus sancti Martini pedum ac manuum accipies sanitatem; indeque Antrinsem ingredere insulam et
Abbreviated transcription (Latin):
ceribꝙq mueniunt agmina ꝯfluunt m̾o¬
nachoꝵ innumerabił multitudo sexꝰ¬
utruisq de uicis & cuutatib ad regis
exequias ꝯuolait̃. Hinc uͥq gaudia¬
mixta dolori. cum om̃s & in rege cernerẽt
unde gauderent. & in sesentirent unde
dolerẽt Deferut ad eccł̃iam pudicitie tẽ¬
plum. uittutis domiciliũ. offeruntq ꝓeo
sacficium salutare: & sic in loco quo ipse
decreuerat honorifice sepelitur. in die no¬
uissimo beata resurrecrione uenerandꝰ:

Expanded text:
roceribusque conveniunt, agmina concurrunt moroceribusque conveniunt, agmina concurrunt monachorum, innumerabilis multitudo utriusque sexus de vicis et civitatibus ad regis exsequias comista dolori; cum omnes et in rege cernerent unde gauderent, et in se sentirent unde dolerent. Deferunt ad ecclesiam illud pudicitiae templum, virtutis domicilium, offertur pro eo sacrificium salutare. Et sic in loco quo ipse decreverat honorifice sepelitur, in die novissimo beata resurrectione donandus
Abbreviated transcription (Latin):
m̃sib sex ce uiguiti septem clieb inclictio¬
ne qͣrta. pͥdie nonas ianuarii. cum quoto¬
tapant̾ angloꝵ felicitas ruit. ꝓũt lib̾tas.
ugor om̃is interũt. Diciñ potest qntusmox
om̃s timor inuaserit. occupauerit meror.
quomͦ totam quoq in sulam tenebros
quidam horror impleu̾it. Stabãt uixta
sacras regis eximias cognati euis & amici
cum subito cadauer exanime qd̾dam fute
beatitudinis p̾ferret in signe. cul uuttus
celesti rubore ꝑfusus. om̃ium assistentiũ
nise coni̾tebat aspcitum. Muant᷑ om̃s.
sinudati corꝑis gła ainit admirationẽ
qd̾ niueo candore choruscans ita resplẽ¬
duit: ut uirguttatis illiꝰ decus increctu¬
los latere ñ posset. Parant᷑ int̾im rega
exequie. preciosis lintheis & optimis
paliis corpꝰ obuoluitur: pauꝑes xp̃icopi¬
osis elemosins sulleuantur. Assunt põ¬
tifices. sacclotum & dericoꝵ frequens tur¬
ba concurrit. cluces regni cumi comitib ꝓ¬

Expanded text:
mensibus sex, et viginti septem diebus, indictiomensibus sex, et viginti septem diebus, indictione IV, pridie Nonas Januarii: cum quo tota pariter Anglorum felicitas ruit, periit libertas, vigor omnis interiit. Dici non potest quantus mox omnes timor invaserit, occupaverit moeror, quomodo totam quoque insulam tenebrosus quidam horror impleverit; stabant ad exuvias sacras regis cognati ejus et amici, cum subito cadaver exanime quoddam futurae beatitudinis praeferret insigne, cujus vultus coelesti rubore perfusus omnium assistentium in se convertebat aspectus. Mirantur omnes, sed nudati corporis gloria auxit admirationem od niveo candore coruscans ita resplenduit, ut virginitatis illius decus etiam incredulos latere non posset. Parantur interim regales exsequiae, pretiosis linteis et optimis palliis corpus involvitur, pauperes Christi copiosis eleemosynis sublevantur. Adsunt pontifices, sacerdotum et clericorum frequens turba occurrit, duces regni cum comitibus p
Abbreviated transcription (Latin):
illibata ꝑmaneant. S & eos qui eun de
normannia fuerant sequitti. indigenis
sedulo ꝯmendabat: siue p̃eligerent re
stulauit. suñꝙ tͣnsitum mox om̃ib inqr¬
cuttu ꝓpalauit. ne mortis sue cognitione
dilata. oronum quoꝙ suffragia diffe¬
rentur. Om̃ib gͥsicut oportebat dispo¬
stts: iubet sc̃s sacerdotes cum eccł̃ie mi¬
nistris ad cẽ. & mox exitum suum dñi¬
ci corꝑis & sangiinus ꝑceptione muni¬
uit. Cernens q reginam int̾ cetos flen¬
tem uberuis & crebruis suspirantẽ: no¬
li inquit flere filia mi. ñ enim moriars
linquens purus sp̃s carnem: auccorisp̃u¬
um. in et̾num nicturꝰ iungitur. cui celi
cues obuiant. cui claiiger ethereus ce-¬
lum reserat. cui uerax sui executor ꝓmis¬
si discipłs ille quem amabat tħ̾c ioh̾es
occurrit. cum quo uirgine uirgo seq̃tur
agnum quocũq ierit. Obut autẽ anno
sexto. cum regnasset uguiti trib annis.

Expanded text:
et illibata permaneant. Sed et eos qui eum de et illibata permaneant. Sed et eos qui eum de Normannia secuti fuerant, indigenis sedulo commendabat, sive praeeligerent repstulavit, suumque transitum mox omnibus propalari, ne mortis suae cognitione dilata, orationum quoque suffragia differrentur. Omnibus igitur sicut oportebat dispositis, jubet sanctus sacerdotes cum ecclesiae ministris adesse, et mox exitum suum Dominici corporis et sanguinis perceptione munivit. Cernensque reginam inter caeteros flentem uberius et crebrius suspirantem: « Noli, inquit, flere, filia mea, non enim moriar selinquens purus spiritus carnem auctori spirituum in aeternum victurus conjungitur; cui coeli cives obviant, cui claviger aethereus coelum reserat, cui verax sui exsecutor promissi discipulus ille quem amavit Jesus Joannes occurrit, cum quo virgine virgo sequetur Agnum quocunque ierit . Obiit autem anno regnasset viginti tribus annis,
Abbreviated transcription (Latin):
ciens itaq rex quia appropinq̃uit
hora eius ut tͣnfiret de hoc mundo ad
xp̃m: iubet suos afletib temꝑare. nec leti¬
ciam qm spes parturiebat mutili qͣdam
int̾polare tͥsticia Et qͣsihiis u̾bis astanteᷤ
conueniens. si diligeretis me inquid gau¬
deretis utiq qr uado ad patrem ꝓmissa
fidelib gaudia ꝑcepturus. ñ meis meri¬
tis. s gr̃a dñi saluatoris: qui miseretur
cui uolũit. & miscłiam p̃stat inquem sͥ
placu̾it. Uos autem amicum p̃cib ꝓ se
na psalmis elemosinis q resistite qm̃ licet
ab hiis suꝑari fides crucifixi ñ possit. uix
tam̃ quispiam ita ꝑfectus ẽ. ut uł impedi¬
reeum uel temptare ñ temptent. Reginã
deinde fr̃i ꝓcerib q ꝯmendans: euis plurimũ
laudabat obsequium. & pudicitiam pre¬
dicabat: que sequidem uxorem gerebat
in publico. s sororem uł filiam inocculto.
Imꝑat etiam qͣtinus om̃ia que ei dotis nõie
munificentia regali contulerat. firma ei ͦe

Expanded text:
ciens itaque rex quia appropinquavit hora ejus ut transiret ex hoc mundo ad Christum, jubet suos a fletibus temperare, nec laetitiam quam spes parturiebat inutili quadam interpolare tristitia. Et quasi his verbis astantes conveniens: « Si diligeretis, inquit, me, gauderetis utique, quia vado ad Patrem, promissa fidelibus gaudia percepturus, non meis meritis, sed gratia Domini Salvatoris qui miseretur cui voluerit, et misericordiam praestat in quem sibi placuerit; vos autem amicum persequiminisupera psalmis eleemosynisque resistite, quoniam licet ab his superari fides crucifixi non posset, vix tamen quispiam ita perfectus est, ut vel impedire cum vel terrere non tentent. » Reginam deinde fratri proceribusque commendans, ejus plurimum laudabat obsequium, et pudicitiam praedicabat, quae se quidem uxorem gerebat in publico, sed sororem vel filiam in occulto. Imperat etiam quatenus omnia quae ei dotis nomine munificentia regali contulerat, firma ei semper
Abbreviated transcription (Latin):
tͥ ꝓseruanda iusticia scribo. ego ab soluor.
et tu si negligis obligaris. Terribilem iudi¬
cem uenientem considera: et de aduentu illi
nunc tua conscientia contremiscat. ne tunc
sine causa iam timeat: cum coram illo celũ
et terra tremuerit. Audisti quid uolo:
uide quid agas.
actenus degregoriane lib̾alitatis inno

Expanded text:
tibi pro servanda justitia scribo, ego absolvor, tibi pro servanda justitia scribo, ego absolvor, et tu si negligis, obligaris. Terribilem Judicem venientem considera, et de adventu illius nunc tua consideratio contremiscat, ne tunc sine causa jam timeat, cum coram illo coelum et terra tremuerint. Audisti quid volo, vide quid agas. » 59. Hactenus de Gregorianae liberalitatis inno
Abbreviated transcription (Latin):
ne campane quem liberum reliquerat. at¬
ꝙ eẽ inliscussum uisserat. dixtttͥamaxi¬
mo subcliacono septuaguita duos solidoᷤ
tultos. ꝓ quib dandis asseruit. quia om¬
nes res quas insicilia habuit uel uenũda¬
uit uel apposuit. S scolastici dixerũt: qͥa
de fraudib incliscrssus ẽẽ non potest. Dũ
tam̃ ad nos de campania reueiteretur: fa¬
cta tempestate mortuus ẽ. Cuiꝰ te uolumꝰ
uxorem et filios requirere: et quicquid¬
uł apposuerat uł uendiderat. apposita ab
solue. de uenditis precium restitue. et ĩsuꝑ
eis aliquid alimentum prebe. quia maxi
mus siciliam miserat. et ibi et queni as¬
serebat abstulerat. Cognosce gͦ que stulta
sunt. et uxori filiisq eius sine aliqͣ mora
restitue. Hec om̃ia solluiter elige: om̃emq
illam familiarem tuam negligentiã post¬
pone. Scripta mea ad iusticos q̃ direxi. ꝑ
om̃s massas fac relegi: ut sciant quid sibi
emplaria eoꝵ dentui. Uideut om̃ia absq
imminutione custodias: quia dehuis que

Expanded text:
e Campanae, quem liberum reliquerat, atque esse indiscussum jusserat, dixit sibi a Maximo subdiacono septuaginta duos solidos ablatos, pro quibus dandis asseruit quia omnes res suas quas in Sicilia habuit, vel venundedit, vel apposuit. Sed scholastici dixerunt quod de fraudibus indiscussus esse non potest. Dum tamen ad nos de Campania reverteretur, facta tempestate mortuus est: cujus te volumus uxorem et filios requirere, et quidquid apposuerat, vel vendiderat, apposita 540 absolve, de venditis pretium restitue, et insuper eis aliquod alimentum praebe, quia Maximus eum in Siciliam miserat, et ibi ei quae asserebat abstulerat. Cognosce ergo quae ablata sunt, et uxori filiisque ejus sine aliqua mora restitue. Haec omnia sollicite relege, omnemque illam familiarem tuam negligentiam postpone. Scripta mea ad rusticos quae direxi, per omnes massas fac relegi, ut sciant quid sibi emplaria eorum dentur. Vide ut omnia absque imminutione cus
Abbreviated transcription (Latin):
exaiationem eius missaꝵ sollempnia
celebrasti. Post missarum uͦ sollẽp¬
nia. et iam t̾minos possessionis illus
eradicare minime timuisti. Quod fa¬
ctum que pena debuit insequi. om̃s
qui audiunt sciunt. Bubii autem
detanta hac ꝑuersitate fueramus.
s filius ñr ꝙmacus abbas a nobis
inquisitus dum ẽẽt caralis. ita se cog¬
nouisse ꝑhibuit. Et quia adhuc ca¬
nis tuis parcimus. hortamur aliqñ
Quanto morti uianior efficeris. tã¬
to fieri sollicitior atq timidior debes.
Et quidem pene fuerat inte sentencia
iaculanda. s quia simplicitatem
tuam cum senectute nouimus. int̾im
taccius.
m̃s omnino pontifices alectio¬
ne librorum gentilium grego

Expanded text:
exarationem ejus missarum solemnia exarationem ejus missarum solemnia celebrasti. Post missarum solemnia etiam, et terminos possessionis illius eradicare minime timuisti. Quod factum quae poena debuit insequi, omnes qui audiunt, sciunt. Dubii autem de tanta hac perversitate fueramus; sed filius noster Cyriacus abbas, a nobis requisitus dum esset Caralis, ita se cognovisse perhibuit. Et quia adhuc canis tuis parcimus, hortamur, aliquando mpesce: quia quanto morti vicinior efficeris, tanto fieri sollicitior atque timidior debes. Et quidem pene sententia in te fuerat jaculanda; sed quia simplicitatem tuam cum senectute novimus, interim tacemus. 33. Omnes omnino pontifices a lectione librorum 100 gentilium Grego
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. nil te ostendis decelestib cogitare. sed
t̾renam conuersationem te h̃r̃e significaᷤ.
dum ꝓ uindicta ꝓprie iniurie quod sacͥs
regulis ꝓhibetur maledictionem ana-¬
thematis inuexisti. Unde decetero om̃i¬
no esto circũspectus. atq sollicitus. et
talia cuiquam ꝓ defensione iniurie tue¬
inferre denuo non pretema. Nam
añi paulus apłs: precipit licens.
S emorem ne increpaueris. Se eaus
regla ineo seruanda ẽ. cum culya se¬
mioris exemplo suo ñ trabit ad urteri
ita increpatione feriendus est. Nam
scriptum ẽ. Laqueus iuuenũ om̃s
uos. Et rursum ꝓpħa dicit. Decca¬
tor centum annoꝵ maledictus ertt
Banta autem nequitia ad aures
meas de tua seneccuite ꝑuenit. ut cã
adhuc nͥ humanitus pensaremus.
fyca iam maledictione feriremus. Di¬
ccum quippe mͥ ẽ. quod dominicoꝵ
die priusquam missaium sollemp¬
nia celebrares. ad exarandam messe
latoris presentium ꝑrexisti. Et post

Expanded text:
est, nil te ostendis de caelestibus cogitare, sed est, nil te ostendis de caelestibus cogitare, sed terrenam te conversacionem habere significas, dum pro vindicta propriae iniuriae, quod sacris regulis thematis invexisti. Unde de caetero omnino esto circumspectus atque sollicitus, et talia cuiquam pro defensione injuriae tuinferre denuo non praesumas. Nam Dei Paulus apostolus praecipit, dicens: Seniorem ne increpaveris . Sed haec ejus regula in eo servanda est, cum culpa senioris exemplo suo non trahit ad interitricta increpatione feriendus est. Nam scriptum est: Laqueus juvenum omnes vos . Et rursum propheta dicit: Peccator centum annorum maledictus est . Tanta autem nequitia ad aures meas de tua senectute pervenit, ut eam nisi adhuc humanitus pensaremus, fixa jam maledictione feriremus. Dictum quippe mihi est quod Dominico die priusquam missarum solemnia celebrares, ad exarandam messem latoris praesentium perrexisti; et post
Abbreviated transcription (Latin):
excelleret. ñ culpa disꝑsoris incumberet.
Hec autem dũ in hoc animi tui caute
nimis motus exequeris. ita tuos scanda¬
lizasse filios ꝑhiberis. ut maxima eorũ
pars a tua se ꝯmunione suspenderet.
Quando gͦ ad ouile dominicũ errantes
oues ad duces. qui qͣs habes retinere ñ
p̾uales: ꝓuide hortamur. ut uel nunc
studeas ẽt̃ sollicitus. atq ab hac te pre¬
sumptione compescas. et eoꝵ animos
quos atua disunctos unitate cognos¬
cis. paterna ad te dulcedine omni ad n¬
su om̃iq studio reuocare festines.
anuario quoq carellitano ẽp̃o. post ali¬
qua scribit dicens. Inter querelas mul¬
tiplices. ysidorus uir clarissimus afrater¬
nitate tua fiustra se excõmunicatum
anathematizatumq conquestus est.
Quod quamobrem factum fuerit. dum
aclero tuo qui presens erat uoluissemuꝰ.
addiscere. ꝓ nulla alia causa nͥ ꝓ eo qd̃
te iniuriauerat factum innotuit. Que
res. nos uehement̃ afflixit: quia sitta

Expanded text:
excelleret, non culpa dispersoris incumberet. excelleret, non culpa dispersoris incumberet. Haec autem dum in hoc animi tui incauto nimis motu exequeris, ita tuos scandalizasse filios perhiberis, ut maxima eorum pars a tua se communione suspenderet. Quando ergo ad ovile Dominicum errantes oves adduces, qui quas habes, retinere non praevales? Proinde hortamur ut vel nunc studeas esse sollicitus, atque ab hac te praesumptione compescas: et eorum animos, quos a tua disjunctos unitate cognoscis, paterna ad te dulcedine omni annisu omnique studio revocare festines. » 31. Januario quoque Caralitano episcopo, post aliqua scribit, dicens: « Inter querelas multiplices, Isidorus vir clarissimus, a fraternitate tua frustra se excommunicatum anatheQuod quam ob rem factum fuerit dum a clerico tuo, qui presens erat, voluissemus addiscere, pro nulla alia causa, nisi pro eo, quod te iniuriaverat, factum innotuit. Quae res nos vehementer afftixit ; quia si ita
Abbreviated transcription (Latin):
solum de scm. et eẽ. crecleres sapientem:
lluid ẽ enim puturam adorare: et a
luid picture historia quid sit adorandũ
addiscere. Nam qd̾ legentib scriptura.
hoc ydiotis prestat pictura cementibus
Qiua in ipsa ignorantes uident. quod
sequi debeant: in ip̃a legunt qui littas
nescumt. Unde precipue: gantib ꝓleccio¬
ne pictura ẽ. Quod magnoꝑe ate qui
ites gentes habitas attencdi decuerat:
ne dimtecto zelo incaute succencłeris. fe
rotiorib auimis scaudalum gencrares.
Frangi ergo non debuit. quod non ad ad¬
orandum in eccłus: s adinstruendas so¬
lummodo mentes fuit nescientium col¬
locatum. Et quia in locis uenerabilib
scorum. depingi historias ñ sine ratione
uetustas admisit: si zelum discretione cõ¬
disses. sine dubio et ea que intendebas
salubriter obtinere. et collectum gregem
ñ disꝑgere. s disꝑsum pocius pot̾as cõgre¬
gare. ut pastoris inte merttum nomen

Expanded text:
solum te et sanctum esse crederes et sapientem. solum te et sanctum esse crederes et sapientem. Aliud est enim picturam adorare, aliud per picturae historiam, quid sit adorandum addiscere. Nam quod legentibus scriptura, hoc idiotis praestat pictura cernentibus: quia in ipsa ignorantes vident quod sequi debeant, in ipsa legunt, qui litteras nesciunt. Unde et praecipue gentibus pro lectione pictura est. Quod magnopere a te, qui inter gentes habitas, attendi decuerat: ne dum recto zelo incaute succenderis, 99 ferocioribus animis scandalum generales. Frangi ergo non debuit quod non ad adorandum in Ecclesiis, sed ad instruendas solummodo mentes fuit nescientium collocatum. Et quia in locis venerabilibus sanctorum depingi historias non sine ratione vetustas admisit, si zelum discretione condiisses, sine dubio, et ea quae intendebas, salubriter obtinere, et collectum gregem non dispergere, sed dispersum potius poteras congregare: ut pastoris in te meritum nomen
Abbreviated transcription (Latin):
gula retulerunt. qͣnta eis et aquibus¬
in ttinere data sunt. Quos dũ sollicite
tesponderunt se eum rogasse. s ab eoni¬
chil accepisle: ita ut neq panem in iuia
samiliare fuit. Dyxeiunt enim: res poncltt
nos dicens. Non habes quod uobis dare
possim. Et miror si is qui uestes habet.
argentum ht. cellaua ht̃. quod pauꝑib dare¬
debeat: non h̃t. Dicgͦ illi: ut cum loco
mutet mentem. Non sͥ creclat solam
lectionem et orationem sufficere: ut remo¬
tus studeat sedere. et de manu nichil fru¬
ctificate. Sed largam manũ habeat. ne¬
cessitatem pacientib occurrat: alienam
imopiam suam credat. quia si hec ñ ht̃
uacuum ep̃i nomen tenet.
tem sereno ep̃o massiliensi post aliqua. ꝑ
latum ad nos fuerat. quod inconsidera¬
to zelo succensus: scors ymagines. sub
gisse uͦ. rephendimus. Dic frat. a quo
factum sacerdote aliquando auditum
ẽ. quod fecisti: Siñ aliuid: uel illud te
debuit reuocare. ut despectis aliis ftibus

Expanded text:
gula retulerunt quanta eis et in itinere data sint. Quos dum de predictresponderunt se eum rogasse, sed ab eo nichil accepisse, ita ut neque panem in via familiare fuit. Dixerunt enim: “Respondit nobis dicens: Non habeo quod vobis dare possim”. Et miror, si is qui vestes habet, argentum habet, cellaria habet, quod pauperibus dare non habeat. Dic ergo illi ut cum loco mutet mentem; non sibi sollectionem et orationem sufficere, ut remotus studeat sedere et de manu nihil fructificare; sed largam manum habeat, necessitatem patientibus concurrat, alienam inopiam suam credat: quia si haec non habet, vacuum episcopi nomen tenet. » 30. Item Sereno, episcopo Massiliensi, post aliqua: « Perlatum ad nos fuerat, quod inconsiderato zelo succensus, sanctorum imagines, sub gisse vero reprehendimus. Dic, frater, a quo factum sacerdote aliquando, vel auditum est, quod fecisti? Si non aliud, vel illud te non debuit revocare, ut, despectis aliis fratribus,
Abbreviated transcription (Latin):
de uenturus ẽ. iudicare uiuos et mortuos:
positurus ante om̃ium ocłos om̃ia occul¬
ta scł̃oꝵ. Daturus scĩs ꝑpetua p̃mia regni
celestis: iniquis autem supplicia ignis et̾¬
ignem: in carnis resurrectionẽ. Confiteor
unam fidem. unum baptisma: unã apl̃i¬
cam et unuiersalem eccłam. in qua sola
possint laxari peccata: in nomine patris.

Expanded text:
de venturus est judicare vivos et mortuos. de venturus est judicare vivos et mortuos. Positurus ante oculos omnium omnia occulta singulorum. Daturus sanctis perpetua praemia regni coelestis, iniquis autem supplicia ignis aeteignem in carnis resurrectione. Confiteor unam fidem, unum baptisma, unam apostolicam, et universalem Ecclesiam, in qua sola possunt laxari peccata in nomine Patris,