comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uendas in suis libris q̃stiones. etiã ħ certissimũ adhibet sine ulla discep¬
tatione docum̃tũ. Nam in eo qđ in ionã ꝓpħam scripsit cũ ad eũ uenisset
locũ ubi cõmemorant᷑ etiã paruuli ieuinio castigati. maior inqͥt ętas in-¬
it. usq ad minorẽ ꝑuerit. Nullus enĩ absq peccato. nec si
in conspectu dĩ qͣntomagis uermis et putredo. et hi qͥ peccato offenden-¬
tis adã tenent᷑ obnoxu.  Hunc doctissimũ uirũ si facile int̃rogare posse¬
mꝰ. qͣm multos utriusq linguȩ diuinarũ scripturarũ tractatores. et xp̃i¬
anaꝵ disputationũ scriptores cõmemoraret. qͥ ñ aliud ex qͦ xp̃i eccłia
.ẽ. constituta senser̃. ñ aliud amaiorib acceper̃. ñ aliud posteris tradi-¬
der̃ : ego qͥdẽ ꝗͣuis longe pauciora legerĩ. ñ memini me aliud audisse
axp̃ianis qui utrũq accipuint testam̃tũ. ñ solũ incatholica eccłia.

Expanded text:
uendas in suis libris quaestiones etiam hoe certissimum adhibet sine ulla discepuendas in suis libris quaestiones etiam hoe certissimum adhibet sine ulla disceptatione documentum. nam in eo quod in Ionam prophetam scripsit, cum ad eum uenisset locum, ubi commemorantur etiam paruuli ieiunio castigati: maior, inquit, aetas incipit, usque ad minorem peruenit. nullus enim absque peccato nec si uin conspectu dei, quanto magis uermis et putredo et hi qui peccato offendentis Adam tenentur obnoxii! hunc doctissimum uirum si facile interrogare possemus, quam multos utriusque linguae diuinarum scripturarum tractatores et christianarum disputationum scriptores commemoraret, qui non aliud, ex quo Christi ecclesia est constituta, senserunt, non aliud a maioribus acceperunt, non aliud posteris tradiderunt! ego quidem quamuis longe pauciora legerim, non memini me aliud audisse a Christiani, qui utrumque accipiunt testamentum, non solum in catholica ecclesia,
Abbreviated transcription (Latin):
qđđ alienoꝵ s tam̃ eẽt neces saria remissio peccatoꝵ. Huscertis diai
incerta de octauo die questio dissoluta .ẽ. atq in c̃cilio uidicatũ homini
nato ne in ȩt̃nũ pereat oĩ die debe succurri. cũ etiã de ipsa carnali
circũ cisione ratio reddet᷑ qđ u̾bra ẽẽt futuri. ñ qđ intelligeremꝰ etiã
baptismũ octauo ex qͦ natꝰ. ẽ hõ die dari oportẽ. s nos in xp̃i resurrec¬
tione spiritalit circũcidi. qͥ t̾cio qͥdẽ pꝰ diẽ passionis. indieb ebdomada
fac̾e conant᷑ incertũ. qđ maiores nr̃i ad dissoluenda q̃dã q̃ ñ nullis uide¬
bant᷑ incerta. tãꝗͣ certissimũ. ꝓferebant. Quando enĩ pͥmitꝰ ħ disꝑutari
coeꝑit nescio. Illud tam̃ scio. qđ etiã scͣs ieronimꝰ qͥ hodieq in lit teris
eccłiasticistã excellentis doctrinȩ fama ac labore uersat᷑ ad qͣsdã sol¬

Expanded text:
quod alienorum, sed tamen esset necessaria remissio peccatorum. His certis illa quod alienorum, sed tamen esset necessaria remissio peccatorum. His certis illa incerta de octavo die quaestio dissoluta est, atque in concilio judicatum, homini nato, ne in aeternum pereat, omni die debere succurri: cum etiam de ipsa carnali circumcisione ratio redderetur, quod umbra esset futuri: non quo intelligeremus etiam Baptismum octavo ex quo natus est homo die dari oportere, sed nos in Christi resurrectione spiritualiter circumcidi, qui tertio quidem post diem passionis, in diebus tamen hfacere conantur incertum, quod maiores nostri ad dissoluenda quaedam, quae nonnullis uidebantur incerta, tamquam certissimum proferebant. quando enim primitus hoe disputari coeperit nescio; illud tamen seio quod etiam sanctus Hieronymus, qui hodieque in litteris ecclesiasticis tam excellentis doctrinae fama ac labore uersatur, ad quasdam sol
Abbreviated transcription (Latin):
oe ccilii decretũ csensisse cõmemorat. ut scilicet etiã ante octauũ
diẽ ex qͣ die natꝰ ẽt infans eũ si afferret᷑ baptitare nemo dubitaret. ꝑloec
frrimañta ꝓͥbaret᷑. Neq enĩ s tunc qͣsi nouu. aut qͣsi aliqͣ cuiꝰq ẽtradie¬
tione pulsatũ concilio statuebat᷑ seu firmabat᷑. qđ obstricti originali per¬
cato tenent᷑ in fantes: S cũ illic alia ẽsultatio uersaret᷑. et disceptara
ꝓpt᷑ legẽ carnalis circũcisionis. utrũ eos et ante octauũ diẽ baptirase opor¬
ei teret. ido qħ negabat nemo ẽsensit. qr iã ñ ẽsulendũ nec disceptanlune
s firmũ certũ q habebat᷑ aa̾m salutis ȩt̃nȩ periturã. si hanc uttã sine
uli sacram̃ti c̃ secutione finiret. & qͣuis ab utero recentissimi pariuo.
solo reatu eẽnt peccati originalis obstricti. qͣre illis et si multo facilior

Expanded text:
de concilii decretum constitutum esse commemorat, ut scilicet etiam ante octavum de concilii decretum constitutum esse commemorat, ut scilicet etiam ante octavum diem ex quo die natus esset infans, eum, si afferretur, baptizare nemo dubitaret, per haec rmamenta probaretur. neque enim hoc tunc quasi nouum aut quasi aliqua cuiusquam contradictione pulsatum concilio statuebatur scu firmabatur, quod ob?tricti originali peccato tenerentur infantes, sed cum illic illa consultatio uersaretur et disceptaretur, propter legem carnalis circumcisionis utrum eos et ante octauum diem baptizari oporteret. ideo ei qui hoc negabatnemo consensit, quia iam non consulendum necdisceptandum, sed firmum certumque habebatur animam saluti aeternae pcrituram, si hanc uitam sine illius sacramenti solo reatu essent peccati originalis obstricti: quare illis etsi multo facilior,
Abbreviated transcription (Latin):
ca. Nacu dñs in euangłio suodicat. filiꝰ hõis ñ uenit ãas hominũ perdẽ
s saluare. qͣntũ in nob.e. si fieri potuerit nulla aa ꝑcdenda ẽ. Adutu wel
et at mortiferũ. sine ulo salutari sacram̃to exite de hele uitare ⁊ pose. si
iã nichil aluici dicͥet intelligere nrm fuit sine peccato ãam ꝑire ñ posser
S. iuao h auloͥ defendens innocentiã paruuloꝵ. qͥd tam̃ de illis atissime
fateat. Qeterũ si hões inqͥt impedire aliqͥd ad ẽsecutionẽ grȩ corauo¬
magis adultos &auectos et maiores natu possent ĩpedire. peceata grcuniora
qntomagis ꝓhib̾i ñ debet infans qͥ recens natͦ nichil peccaut nisi quod
sectitada carnaltẽ natꝰ c̃tagiũ mortis antiquȩ pͥma natiitate c̃tt iire
qui ad remissa peccatoꝵ accipiendã in hoc ipso faciliꝰ accecdit et ilire
bitata fidĩ regula uirtant᷑ ista loqͣtur. qͥ hec docuitta certu sinta itcl̃o
ptule. ut illuo qđ erat incertũ unde c̃ suluerat ille cui rescribit. et un¬

Expanded text:
cum Dominus in Evangelio suo dicat, « Filius hominis non venit animas hominum perdere, sed salvare » : quantum in nobis est, si fieri potuerit, nulla anima perdenda est. Advertisne esse atque mortiferum sine illo salutari sacramento exire de hac uita? unde, si iam nihil aliud diceret, intellegere nostrum fuit sine peccato animam perire non posse. sed uide paulo post defendens innocentiam paruulorum quid tamen de illis apertissime fateatur: ceterum si hominesinquit, inpedire aliquid ad consecutionem gratiae possetmagis adultos et prouectos et maiores natu possent inpedire peccata grauiora.quanto magis prohiberi non debet infans, qui recens natus nihil peccauit, nisi quod secundum Adam carnaliter natus contagium mortis antiquae prima natiuitate contraxit! qui ad remissam peccatorum accipiendam hoc ipso facilius accedit, quod illbitata fidei regula uir tantus ista loquatur. qui haec documenta certissima ideo protulit, ut illud quod erat incertum, unde c
Abbreviated transcription (Latin):
s ut scĩficent᷑ in xp̃o. Qua nouitate ꝑmotꝰ. et qr oportunũ ñ fuit ut
c̃tra aliqͥd dicẽm. et ñ tales hões erant de qͦrũ eẽm auctoritate sollicitꝰ.
facile ħ in trans actis atq abolitis habui. Et ecce iã studio flamãte de¬
endit᷑. ecce scribendo etiã memoriȩ cõmendat᷑. Ecce res u¬
nis adductt᷑. ut hinc etiã fratrib c̃sulam᷑. Ecce contͣ disputare atque
scribe cogim᷑. Ante paucos annos romȩ qͥdã exteat iouuiniani cqsc̃i¬
mobi alob etiã etate ꝓuectiorib nuptias persuasise dicate  gilicien. iã¬
do quat aliꝗm duce uellet uxore s dispitando urgines selnomie¬

Expanded text:
ut contra aliquid dicerem, et non tales homines erant de quorum essem auctoritate sollicitus, facile hoc in transactis atque abolitis habui. Et ecce contra Ecclesiam jam studio flammante defenditur, ecce scribendo etiam memoriae commendatur, ecce res n adducitur, ut hinc etiam a fratribus consulamur. ecce contra disputare atque re cogimur! Ante paucos annos Romae quidam extitit Iouinianus, qui sanctimonialibus etiam aetate iam prouectioribus nuptias persuasisse dicatur non inliciendo, quo earum aliquam ducere uellet uxorem, sed disputando uirgines sancti
Abbreviated transcription (Latin):
baptirari ñ oport̾e. et c̃sid̾andã ẽẽ legẽ circũcisionis antiquȩ. intͣ octauũ¬
diẽ eũ qͥ nat᷑ ẽ. baptitandũ et sc̃ificandũ ñ pittare. longe aliud inc̃esi¬

Expanded text:
baptizari non oportere, et considerandam esse legem circumcisionis antiquae, ut intra octavubaptizari non oportere, et considerandam esse legem circumcisionis antiquae, ut intra octavudiem eum q
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗͣ h ab initio creditũ et intellectũ seruet ȩccłia. Qui cũ paruulos a mat᷑¬
no utero recentissimos iã idoneos ad percipiendũ xp̃i baptismũ assere¬
ret. qm c̃sultꝰ fuerat utrũ ħ ante octauũ diẽ fieri deberet. qͣntũ potuit
conatꝰ .ẽ. eos demonstrare ꝑfectos. ne qͥs ꝓ numero dierũ qͣ dctauo antea
circũcidebant᷑ in fantes. eos ad huc perficiendos existimaret. S cũ mag¬
nũ eis defensionis patrociniũ pͣstitisset. ab originali tam̃ peccato eos¬
tiris de baptizandis paruulis leg̃e si uolueris. Neq enĩ potest de esse
cartagini. Uerũ in hac etiã nr̃a qͣntũ p̃senti qͣstioni satis uisũ.ẽ. pauca
inde transferenda arbitratꝰ sũ. q̃ prudent̃ attende. Quantũ uͦ inqͥt ad cau¬
sam infantiũ pertinet. qͦs dixisti intͣ scdm uł t̃ciũ diẽ qͦ natis̃ ẽstitutos

Expanded text:
quam hoc ab initio creditum et intellectum seruet ecclesia. qui cum paruulos a materquam hoc ab initio creditum et intellectum seruet ecclesia. qui cum paruulos a materno utero recentissimos iam idoneos ad percipiendum Christi baptismum adsereret, quoniam consultus fuerat, utrum hoc ante octauum diem fieri deberet, quantum potuit, conatus est eos demonstrare perfectos, ne quis ipso numero dierum, quo octauo antea circumcidebantur infantes, eos adhuc perficiendos existimaret. sed cum magnum eis defensionis patrocinium praestitisset, ah originali tamtyris de Baptizandis parvulis legere, si volueris: neque enim potest deesse Carthagini. Verum in hanc etiam nostram, quantum praesenti quaestioni satis visum est, pauca inde transferenda arbritatus sum, quae prudenter attende. Quantum vero, inquit, ad causam infantium pertinet, quos dixisti intra secundum vel tertium diem quo nati sunt constitutos,
Abbreviated transcription (Latin):
iusticiã multoꝵ iustificationẽ apłs loqͥt᷑. nichil mͥ uideat᷑ ãbigui. nͥ
qd̃ ait adã formã futuri. Hoc enĩ re uera ñ solũ huic sententię c̃ue¬
nit. qͣ intelligit᷑ futuros eiꝰ posteros ex eadẽ forma cũ peccato ẽẽ geña¬
tos. s etiã in alios et alios intellectꝰ possunt hȩc u̾ba deduci. Nã et nos
id inde aliqͣndo diximꝰ. et aliud fortasse dicemꝰ. qđ tam
ro q̃ ibi dicunt᷑ si diligent̃ adũtant᷑ atq tͣctent᷑. sic̃ in pͥmo duoꝵ illoꝵ
libro ut cũq conatꝰ sũ. etiã si sub obscurũ pariunt rerũ ipsaꝵ necessitate
sermonẽ. ñ tam̃ poter̃ aliũ sensũ hab̾e. nͥ ꝑ quẽ factũ.ẽ. ut antiqͥtꝰ uni¬
u̾sa eccłia retineret. fideles paruulos originalis peccati remissionẽ per
xpͣi baptismũ c̃secutos. Unde ñ inmerito beatꝰ cyprianꝰ satis ostendit

Expanded text:
iustitiam multorum iustificationem apostolus loquitur, nihiliustitiam multorum iustificationem apostolus loquitur, nihilquod ait, Adam formam futuri . Hoc enim revera non solum huic sententiae convenit, qua intelligitur futuros ejus posteros ex eadem forma cum peccato esse generatos; sed etiam in alios et alios intellectus possunt haec verba deduci. Nam et nos aliud inde aliquando diximus, et aliud fortasse dicemus, quod tro quae ibi dicuntur, si diligenter advertantur atque tractentur, sicut in primo duorum illorum libro utcumque conatus sum, etiamsi subobscurum pariunt rerum ipsarum necessitate sermonem, non tamen poterunt alium sensum habere, nisi per quem factum est ut antiquitus uniuersa ecclesia retineret fideles paruulos originalis peccati remissionem per Christi baptismum consecutos. Vnde non inmerito beatus Cyprianus satis ostendit,
Abbreviated transcription (Latin):
n hãbent peccatũ. s eis qͥ saluandi s̃ apeceato. Nũdhel etiã tllud. q hͥ anare
ducauerut hões carnẽ eiꝰ. hẽ participes facti fuerint corporis eiꝰ. n habe¬
burnt eitã: His atq huiꝰ modi aliis ꝗ̃ nc̃ p̃tereo testimonus diuina luceate
clarisunis. diuina auctoritate certis sutus. ñ ne ueritas site ula abiguitate
ꝓclamat. ñ solũ in regnũ dĩ ñ baptizatos paruulos intͣre ñ posse. sed
baptis matis inbuunt᷑. Non ne ueritas sine ulla dubitatione testatur.
ẽos
ñ ob aliuid̃ ad iħm ħẽ. ad saluatorẽ et ad medicũ xp̃m pis gestantium
manib ferri. nͥ ut ꝑ medicinã sacram̃toꝵ eiꝰ. possint a peccati peste
sanari: Quid gͦ cunctam᷑ apłi u̾ba de qͥb forte dubitamꝰ. etiã ipsa
sic intelligere ut his ẽgruant testimoniis de qͥb dubitare ñ possumꝰ
Quãꝗͣ toto ipso loco ubi per uniꝰ peccatũ multoꝵ ẽdẽnationẽ. et per uniꝰ

Expanded text:
eis qui saluandi sunt a peccato? numquid etiam illud, quia nisi manducauerint homines carnem eius, hoc est participes facti fuerint corporis eius, non habebunt uitam? his atque huiusmodi aliis, quae nunc praetereo, testimoniis diuina luce clarissimis, diuina auctoritate certissimis nonne ueritas sine ulla ambiguitate proclamat non solum in regnum dei non baptizatos paruulos intrare non posse, sed baptismatis inbuuntur? nonne ueritas sine ulla dubitatione testatur eos non ob aliud ad Iesum, hoc est ad saluatorem et ad medicum Christum, piis gestantium manibus ferri, nisi ut per medicinam sacramentorum eius possint a peccati peste sanari? quid ergo cunctamur apostoli uerba, de quibus forte dubitabamus, etiam ipsa sic intellegere, ut his congruant testimoniis, de quibus dubitare non possumus? Quamquam toto ipso loco, ubi per unius peccatum multorum condemnationem et per unius
Abbreviated transcription (Latin):
traducẽ peccati s̃. ita illã ĩpugnare nitunt᷑. Si adȩ inqi
peccatũ etiã ñ peccantib nocuit. gͦ et xp̃i iusticia etiã ñ creden¬
tib ꝓdest. Quia similit̾ immo et magis dic̃ ꝑ unũ saluari. ꝗͣ per
unuꝰ ante ꝑier̃. Huic gͦ ut dixi argumento in illis duob libris
qͦs ad te scripsi nichil respondi. neq id mͥ ꝓrsus redarguendum
ꝓposui. Nc̃ s pͥis illud adtende que ad modũ cũ dicunt dredẽ
co etia n credentib ꝓsit. Unde putant confici nec bͥrui boies pefc̃i¬
tũ peruilsm percuntib noee potiusse. sic et xp̃i uufticia ꝑdesse mullis

Expanded text:
contra traducem peccati sunt, ita illam impugnare nituntur: si Adae, inquiunt, contra traducem peccati sunt, ita illam impugnare nituntur: si Adae, inquiunt, peccatum etiam non peccantibus nocuit, ergo et Christi iustitia etiam non credentibus prodest, quia similiter, immo et magis dicit per unum saluari, quam per unum ante perierunt. huic ergo, ut dixi, argumento in illis duobus libris, quos ad te scripsi, nihil respondi neque id mihi prorsus redarguendum proposui. nunc ergo prius illud adtende quemadmodum, cum dicunt: si Adae tia etiam non credentibus prosit. unde putant confici nec primi hominis peccatum paruulis non peccantibus nocere potuisse, sicut Christi iustitia prodesse ullis
Abbreviated transcription (Latin):
mat̾no unu̾isa frequentat ęccła. et qđ in hac uita fuerint suturi que
sint filu hominũ nullũ habentes oĩno peccatũ. iã duos ꝓlixos ab¬
soluerã libros qͥb mͥ uisus sum ñ qͥdẽ oĩb oĩũ occurrisse in hac
ĩmo fieri ñ posse ñ dubito. S tam̃ egisse aliquid qͦ de his rebusa
maiorib traditã fidei defensores. eͣtra nouitates eoꝵ qͥ alit̾ sentiunt
ñ inermes usq qͣq cͣsisterent. Uerũ pꝰ paucissimos dies legi pelagu
mundũ et ꝑ peccatũ mortẽ atq ita in om̃s hões ꝑtransisse. qͣn¬
dã eoꝵ argum̃tationẽ qͥ negant paruulos peccatũ originale ges-¬
tare. Quã fateor in illis tã longis uoluminib meis ñ refelli. qr in
m̃tẽ mͥ oĩno ñ uen̾at quẽ ꝗͣ posse talia cogitare. uł dice.Qua ꝓp.
eisdẽ uerbis quib eã legi. et qͥd mͥ contra uideat᷑ huic epłȩ inse¬
rendũ putaui. Sic S illa argum̃tatio posita. ẽ. Hi aut̃ inquit qͥ

Expanded text:
materno uniuersa frequentat ecclesia, et quod in hac uita sint, fuerint futurique sint filii hominum nullum habentes omnino peccatum, iam duos prolixos absolueram libros. quibus mihi uisus sum non quidem omnibus omnium occurrisse in hac immo fieri non posse non dubito, sed tamen egisse aliquid, quo de his rebus a maioribus traditae fidei defensores contra nouitates eorum qui aliter sentiunt non inermes usquequaque consisterent. uerum post paucissimos dies legi Pelagii mundum et per peccatum mortem atque ita in omnes homines pertransisse, quandam eorum argumentationem qui negant paruulos peccatum originale gestare, quam, fateor, in illis tam longis uoluminibus meis non refelli, quia in mentem mihi omnino non uenerat quemquam posse talia cogitare uel dicere. quapreisdem uerbis quibus cam legi et quid mihi contra uideatur huic epistolae inserendum putaui. Sic ergo illa argumentatio posita est: hi autem, inquit, qui
Abbreviated transcription (Latin):
nis ꝗͣ ñ solũ ñ expugnent qđ dicimꝰ. s etiã nos ad inoneant qͥd dica-¬
mͦ. secutꝰ ad iunx̃. Deinde aiunt. Si baptismꝰ mundat antiquũ illud
delictũ. qͥ de duob baptizatis nati fuerint. debent ħ carere peccato.

Expanded text:
nis quam non solum non expugnet quod dicimus, sed etiam nos admoneat quid dicamnis quam non solum non expugnet quod dicimus, sed etiam nos admoneat quid dicamus: secutus adjunxit, Deinde aiunt, Si Baptismus mundat antiquum illud delictum, qui de duobus baptizatis nati fuerint, debent hoc carere peccato:
Abbreviated transcription (Latin):
eos dic̃e qͥ contͣ originale peccatũ disputant. in illis duob ꝓlixi
mei oꝑis libris. satis qͣntũ arbitror dilucideq respondi. Qđ et si
qͥbusdã uł parũ uł obscurũ uidebit᷑. dent ueniã. et cõponant cũ eis
qui fortasse illud ñ qr parũ e. s qr nitiũ rep̃hendunt. Etqͥ ea quȩ ꝓ¬
natura q̃stionũ dilucide dicta existimo adhuc ñ intelligunt. ñ mͥ ei
lũnient᷑ ꝓ negligentia. uł ꝓ meȩ facultatis indigentia. s dm̃ potiꝰ
ꝓaccipienda intelligentia depͣcent᷑. Uerũtam̃ nos ñ negligent᷑ opor¬
tet adtende. iftũ. Sic̃ eũ qͥ nouer̃ locunt᷑ p̃dicandũ iurũ hanc
argum̃tationẽ c̃tra peccati ꝓpaginẽ ñ ex ꝓpͥa intulisse ꝑsona. s qͥd
respondi. uerũ etiã cȩt̾a qͥb me in illis libris iã respondisse recolii.
Nã cũ dixisset si adȩ inquiunt peccatũ etiã ñ peccantib nocuit. ergo
et xp̃i iusticia etiã ñ credentib ꝓdest. Qđ in his q̃ respondi cer

Expanded text:
eos dicere, qui contra originale peccatum disputant, in illis duobus prolixi mei operis libris satis, quantum arbitror, dilucideque respondi. Quod etsi quibusdam vel parum vel obscurum videbitur, dent veniam, et componant cum eis, qui fortasse illud non quia parum est, sed quia nimium, reprehendunt: et qui ea, quae pro natura quaestionum dilucide dicta existimo, adhuc non intelligunt, non mihi calumnientur pro negligentia vel pro meae facultatis indigentia, sed Deum potius pro accipienda intelligentia deprecentur. CAPUT III. 5. Pelagius c argumentationem contra peccati propaginem non ex propria intulisse persona, sed quid  eique respondi, uerum etiam cetera quibus me in illis libris iam respondisse recolui. nam cum dixisset: si Adae, inquiunt, peccatum etiam non peccantibus nocuit, ergo et Christi iustitia e
Abbreviated transcription (Latin):
ria t. anime pariuili. magna q̃stio e aliãq disputationẽ desidatelo
rar̃ q̃ntu arhitror modamiine tẽꝑatã. ut magis in qͥsitio cautta lau¬
detͣ ꝗ pͣcipitata rep̃hendat᷑ assertio. Ubi enĩ de re obscuris sima dis¬
putatur. ñ aduiuantib diunarũ seripturarũ certis clarisq docite¬
m̃tis. cohib̾e se debet humana p̃sũptio. nichil faciens in partẽ alte.¬
rã decliiando. Et sienĩ qđ libet hoꝵ quẽ admodũ demonstrar. et eor¬
pͣlicari possit ignorẽ. illud tam̃ credo qđ etiã hinc diuinoꝵ eloqͥoꝵ
rissima auctoritas eẽt. si ho id sine dispendio ꝓmissȩ
tis ignorare ñ posset. Habes elaboratũ. utinã tã cõmodũ quã ꝓ¬
lixũ. ꝓ meis uirib opꝰ. cuiꝰ ꝓlixitatẽ fortasse de fendem. nͥ id ue.¬
IRIS SI oO si Lio marcellino augustinus ep̃s ser
sus eos qui dicunt adã etiã si ñ peccasset fuisse mori

Expanded text:
e paruuli, magna quaestio est aliamque disputationem desiderat, eo tamen, quantum arbitror, moderamine temperatam, ut magis inquisitio cauta laudetur quam praecipitata reprehendatur assertio. ubi enim de re obscurissima disputatur non adiuuantibus diuinarum auctoritatum certis clarisque documentis, cohibere se debet humana praesumptio nihil faciens in partem alteram declinando. etsi enim quodlibet horum, quemadmodum demonstrari et explicari possit, ignorem, illud tamen credo, quod etiam hinc diuinorum eloquiorum clarissima auctoritas esset, si homo id sine dispendio promissae salutis ignorare non posset. habes elaboratum - utinam tam commodum quam prolixum I - pro meis uiribus opus, cuius prolixitatem fortasse defenderem, nisi id uearissimo filio Marcellino Augustinus episcopussus eos qui dicunt Adam, etiamsi non peccasset, fuisse mori
Abbreviated transcription (Latin):
unt. neq uiuunt. Sic̃ deniq etiã morte q̃ pͥmi peccati poena e̾
et pacient᷑ ĩpendunt. sic illa etiã lege peccati. qđ iã remissum
in uetꝰtate carnis manet. bene utunt᷑ c̃iugati fideles. qͥ exeo qđ
sunt in xp̃i nouitate. dñari sibi libidinẽ minime paciunt᷑ Ereo
aut̃ qd adhuc tͣhunt adȩ uetustatẽ. regen̾andos ĩmortalit᷑ filios
mortalit̾ gen̾ant. cũ ea ꝓpagine peccati. qͣ illi qͥ renati s̃ obnoxii
ñ tenent᷑. et qͣ illi qͥ nascunt᷑ renascendo soluunt᷑. Quandiu
manet lex concupiscentialis in m̃bris. manente ipsa reaiꝰ eius
iã coepit. Ex illo aut̃ manente c̃cupis centiȩ uettate q ł inascitena¬
renoses indiget ut sanet᷑. qr parentes fideles et nati carnalit et cegani
hsenatal it filios carmalit genuer̃. Filu uͦ anteq̃ nascerent᷑. tenasci atõ
potuer ÷ Nec mireris qđ dixi manente c̃cupiscentialit lege pes iauq̃¬

Expanded text:
unt neque vivunt; sicut denique etiam morte, quae primi peccati poena est, unt neque vivunt; sicut denique etiam morte, quae primi peccati poena est, et patienter inpendunt, sic illa etiam lege peccati, quod iam remissum in uetustate carnis manet, bene utuntur coniugati fideles, qui ex eo quod sunt in \'Christi nouitate dominari sibi libidinem minime patiuntur, ex eo autem quod adhuc trahunt Adae uetustatem regenerandos inmortaliter filios mortaliter generant cum ea propagine peccati, qua illi qui renati sunt obnoxii non tenentur et qua illi qui nascuntur renascendo soluuntur. quamdiu ergo manet lex concupiscentialis in membris, manente ipsa reatus eiusiam coepit. ex illa autem manente concupiscentiae uetustate quod nasciturrenasci indiget, ut sanetur, quia parentes fideles et nati carnaliter et renati spiritaliter filios carnaliter genuerunt, filii uero antequam nascerentur, renasci quomodo potuer
Abbreviated transcription (Latin):
mitatẽ spulẽ incorruptionẽq ꝑueniat. Hȩc aut̃ lex peccati. qđ¬
tali corpore. ad oboediendũ desidus eiꝰ. ñ sic manet in m̃bris eoꝵ
qͥ ex aqͣ et sp̃u renati s̃. tãꝗͣ ñ sit ciꝰfacta remissio. ubi oĩno plena et
ꝑfecta fit remissio peccatoꝵ. oĩb inimiciis int̾fectis qͥb separaba¬
mur adõ.s manet in uetꝰtate carnis tãꝗͣ suꝑatũ et ꝑẽptũ. si ñ in¬
licitis c̃sensionib qͦdã mͦ reuiuescat. et in regnũ ꝓpriũ dominatio¬
ne̾ q uocet᷑ Ab hac aut̃ uetꝰ tate carnis inqͣ ẽ. lex ista peccati uł
peccatũ iã remissũ.usq adeo sp̃s uita discernit᷑ in cuiꝰ nouitatẽ
baptizati ꝑdĩ gr̃am renascunt᷑. ut parũ fuerit apło dic̾e tales ñ
ẽe in peccato. nisi etiã dic̃et in ipsa carne illos ñ ẽẽ anteꝗͣ ex hac
uob Uerũtam̃ sic̃ ipsa carne ꝗͣuis corruptibili bene utunt᷑ qui

Expanded text:
mitatem spiritualem incorruptionemque perveniat. CAPUT XXVIII. 45. Lmitatem spiritualem incorruptionemque perveniat. CAPUT XXVIII. 45. Ltali corpore ad oboediendum desideriis eius, non sic manet in membris eorum, qui ex aqua et spiritu renati sunt, tamquam non sit eius facta remissio, ubi omnino plena et perfeeta fit remissio peccatorum omnibus inimicitiis interfectis, quibus separabamur a deo, sed manet in uetustate carnis tamquam superatum et peremptum, si non inlicitis consensionibus quodam modo re- . uiuescat et in regnum proprium dominationemque reuocetur. ab hac autem uetustate carnis, in qua est lex ista peccati uel peccatum iam remissum, usque adeo spiritus uita discernitur, in cuius nouitate baptizati per dei gratiam renascuntur, ut parum fuerit apostolo dicere tales non esse in peccato, nisi etiam diceret in ipsa carne illos non esse, antequam ex hac vobis . Verumtamen sicut ipsa carne quamvis corruptibili bene utuntur, qui
Abbreviated transcription (Latin):
bagrusmi sacratu morti xp̃i c̃ femant infantesi eolaseu exrare
morsis stenũ e. uiłari. si a xp̃ianş fidĩ regula nolunꝰ aberirare.
pecectn q̃nte g magis inqͥunt filio eius ob ẽecũ possutit ot a qut
catnnobsunt ita qͥ de illo natꝰ ẽ. nͥ eo modo renascatur. N a parente
tracta s̃ ober̃. Quia et in nouati parentes ñ ex pͥmitus nouitãtis
Sex reliquiis uetustatis carnalit᷑ gignunt ⁊E pilia et raunationẽ¬
liqua uetustate toti uetusti. in peccati carnẽ ꝓpagati. dãnationẽ
uet̃i hõi debi tã. sacrañito sp̃ali regen̾ationis et renouationise
ueri adhuc possunt adtende ac meminisse debemꝰ. tantũ mͦ pecca¬
toꝵ oiũ plenã ꝑfectãq remissionẽ baptismofieri. Hõis uͦ ipsius qͣli¬
tatẽ ñ totã c̃tinuo cõmutari. s spiritales pͥmitias in bene ꝓficientib
de die indiẽ nouitate crescente. cõmutare in se qđ carnalit᷑ uet᷑
ẽ. donec totũ ita renouet᷑. ut aãlis etiã infirmitas corporis. ad fir¬

Expanded text:
smi sacramentum morti Christi conformantur infantes, eos a serpentis morsu fatendum est liberari, si a christianae fidei regula nolumus aberrare. peccata; quanto enim magis, inquiunt, filio eius obesse non possunt! sed qui n obsunt, ita qui de illo natus est, nisi eo modo renascatur, quae a parente tracta sunt oberunt, quia et innouati parentes non ex primitiis nouitatis, sed ex reliquiis uetustatis earnaliter gignunt et filii ex parentum reliqua uetustate toti uetusti in peccati carne propagati damnationem ueteri homini debitam sacramento spiritalis regenerationis et renouationis veri adhuc possunt, attendere ac meminisse debemus, tantummodo peccatorum omnium plenam perfectamque remissionem Baptismo fieri; hominis vero ipsius qualitatem non totam continuo commutari: sed spirituales primitias in bene proficientibus de die in diem novitate crescente commutare in se quod carnaliter vetus est, donec totum ita renovetur, ut animalis etiam infirmitas corporis ad fir
Abbreviated transcription (Latin):
ab ipsa exorsus infantia. ut ad mortẽ etiã uideat᷑ senescendo illaca-¬
ro ꝑuenire potuisse. nͥ iuuenis fuisset occisus. Quȩ tamͣ mors in car-
ecati nc̃ inoboedientiȩ debita reddit᷑. in similitudine aut co
peccati oboedientiȩ uoluntate suscepta ẽ. Ad eã qͥppe iturꝰ. eãq pas¬
surꝰ. hait. Ecce uenit pͥnceps mundi huiꝰ. et in me nichil inueniet.
S ut sciant om̃s qr uoluntatẽ patris mei facio. surgite eamꝰ hinc. His
dictis. ꝑrex̾ ad indebitã mortẽ. factꝰ oboediens usq ad mortẽ. qua¬
ꝓptͣ illi qͥ dicunt. si pͥmi hõis peccato factũ ẽ. ut morerem᷑. xp̃i ad¬
uentu fieret ut credentes in eũ ñ morerem᷑. et addunt qͣsi rationem
dicentes. Neq enĩ p̃uaricatoris transgressio plus nob̃ nocuit. ꝗͣ in-¬
carnatio uł redẽptio ꝓfuit saluatoris. Cur ñ potiꝰ ħ adtendunt.

Expanded text:
ab ipsa exorsus infantia, ut ad mortem uideatur etiam senescendo illa caab ipsa exorsus infantia, ut ad mortem uideatur etiam senescendo illa caro peruenire potuisse, nisi iuuenis fuisset occisus. quae tamen mors in carne peccati inoboedientiae debita redditur, in similitudine autem carnis peccati oboedientiae uoluntate suscepta est. ad eam quippe iturus eamque passurus hoc ait: ecce ucnit princeps mundi huius et in me nihil inueniet; sed ut sciant omnes, quia uoluntatem patris mei facio. surgite, eamus hinc. his dictis perrexit ad indebitam mortem factus oboediens usque ad mortem. Quapropter illi qui dicunt: si primi hominis peccato factum est, ut moreremur, Christi aduentu fieret, ut credentes in eum non moreremur, et addunt quasi rationem dicentes: neque enim praeuaricatoris transgressio plus nobis nocuit, quam incarnatio uel redemptio profuit saluatoris, cur non potius hoc adtendunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ñ etiã pariilis ẽe iħm. qͥ uenit in similitudine carnis peccati. ut eua¬
cuaret corpꝰ peccati. In quo infirmissimo nulli usui ẽgruis uł ido¬
neis infantilibm̃bris ãa rationalis miserabili ignorantia p̾grauatur.
Quã plane ignorantiã nullomͦ credidĩ fuisse. mfante illo in dͦ uerbũ caro
factũ .ẽ. ut habitaret in nob̾. ne illã ipsiꝰ animi infirmitatẽ in xp̃o par.
uulo fueri suspicatꝰ. qͣm uidemꝰ in paruulis. ꝑ hanc enĩ etiã cũ motib
tionabilib ꝑt᷑bant᷑. nulla ratione. nullo ĩꝑio. s dolore aliqͣn d
doloris t̃rore cohibent᷑. ut oĩno uideas illiꝰ in oboedientiȩ filios quȩ mo¬
uet᷑ in m̃bris repugnans legi m̃tis. nec cũ uult ratio c̃qͥescit. Uerũ et
ipsa sepe uł dolore corporis tãꝗͣ uapulando cõpescit᷑. uł pauescendo
uł tali aliq̃ animi motu. ñ tam̃ uoluntate p̃cipiente cõpͥmit᷑. S quia
erat in eo similitudo carnis peccati. mutationes etatũ ꝑpeti uoluit

Expanded text:
non etiam paruulis esse Iesum? qui uenit in similitudine carnis peccati, ut euacuaret corpus peccati, in quo infirmissimo nulli usui congruis uel idoneis infantilibus membris anima rationalis miserabili ignorantia praegrauatur. quam plane ignorantiam nullo modo crediderim fuisse in infante illo, in quo uerbum caro factum est, ut habitaret in nobis, nec iuerim suspicatus, quam uidemus in paruulis. per hanc enim etiam, cum motibus inrationabilibus perturbantur, nulla ratione, nullo imperio, sed dolore aliquando uel doloris terrore cohibentur, ut omnino uideas illius inoboedientiae filios, quae mouetur in membris repugnans legi mentis nec. cum uult ratio, conquiescit; uerum et ipsa saepe uel dolore corporis tamquam uapulando conpescitur uel pauescendo uel tali aliquo animi motu non tamen uoluntate praecipiente conprimitur. sed quia erat in eo similitudo carnis peccati, mutationes aetatum perpeti uoluit
Abbreviated transcription (Latin):
enũ cari alls geinetioei hȩc spiritalis. Iua fac̃ filios carnis. si filios sp̃s.
Lua filios mortis. hec filios resurrectionis. Iula filios scli. hee filios dĩ.
Ila filios irioresc filios miscdiȩ. Ac ꝑ h illa peccato origitali obli e¬
Cattos s lis ꝑeccati uincio libatos. Postremo ad il qđ̃ ntellertur¬
sprea fisumo asseqͥ ñ ualemꝰ. auctortrate diuua ẽsentire esen mire

Expanded text:
enim carnalis generatio est, haec spiritualis: illa facit filios carnis, haec filios spiritus: illa filios mortis, haec filios resurrectionis; illa filios saeculi, haec filios Dei; illa filios irae, haec filios misericordiae; ac per hoc illa peccato originali obligatos, ista omnis peccati vinculo liberatos. 3. Postremo ad id quod intellectu perspicacissimo ass
Abbreviated transcription (Latin):
deputandũ. cũ de illo baptizatꝰ fuerat gigneret᷑. Qui hd
ne dui disputẽ circũcisionẽ respiciat. q̃ semel fiebat. et tam̃ in
s ingulis singulatĩ fiebat. Sic̃ gͦ tẽpore illiꝰ sacram̃ti. de circũciso
Et idõ inqͥunt fideliũ filu. iãbaptizari minime debuer̃. Mliror h
ci. cur eos etiã ipsi baptiari oportere ñ dubitant. Cur deniq no-¬
lunt fat̃i de parente peccatore aliqd peccatũ originalit᷑ tͣhi. si de sc̃o
aliqͣ scitas tͣhit᷑. Et cͣtͣ nr̃am qͥdẽ ñ .ẽ. assertionẽ. etiã si ͤ afidelib sci
ppagant᷑. qd eos dicimꝰ si ñ baꝑtitant᷑ ꝑgere in dãnationẽ. qͥb et ipsi
regnũ cȩlorũ int̾cludunt. ꝗͣuis eos dicant ñ hab̾e ullũ uł ꝓpͥũ uł¬

Expanded text:
deputandum, cum de illo qui baptizatus fuerat gigneretur. Qui hoc deputandum, cum de illo qui baptizatus fuerat gigneretur. Qui hoc ne diu disputem, circumcisionem respiciat, quae semel fiebat, et tamen in singulis singillatim fiebat. Sicut ergo tempore illius sacramenti de circumciso et ideo, inquiunt, fidelium filii jam baptizari minime debuerunt. Miror hoc ci, cur eos etiam ipsi baptizari oportere non dubitant? Cur denique nolunt fateri de parente peccatore aliquod peccatum originaliter trahi, si de sancto aliqua sanctitas trahitur? Et contra nostram quidem non est assertionem, etiamsi ex fidelibus sancti propagantur, quod eos dicimus, si non baptizantur, pergere in damnationem, quibus et ipsi regnum coelorum intercludunt, quamvis eos dicant non habere ullum vel
Abbreviated transcription (Latin):
respondemꝰ qͥ dicunt de hõe baptirato. natũ iã uelut baptizatum
habi debuisse. Curenĩ ñ inqͥunt in lũbis patris sui potuerit bap
potuit decimari: Hoc qͥ dicunt. adtendant ñ ꝓpĩea leui postea
ñ fuisse decimatũ. qr iã fuerat decimatꝰ in lũbis abrahȩ. s qr sic or¬
dinat᷑: honore sacerdotii. ut accipet decumas. ñ p̃beret. Alioquin
nec cęt̾i fr̃s eiꝰ qͥei p̃bebant decimarent᷑. qr et ipsi in lũbis abrahȩ
A meschisedech iã fuerant decimati.S ne qͥs dicat ꝓpt̾ea recte po¬
tiusse abrahȩ filios decimari. ꝗͣuis iã fuissent in lũbis patris sui de¬
sic̃ isrłite annis oĩb ĩmo ex frugib oib decimas tota uita sua cre¬
bras solent p̃b̾e leuitis. Baptismũ aut̃ tale sacram̃tũ ẽẽ qđ semel
det᷑. et si iã ħacceꝑat qͥsq cũ inpatre guo eẽt. ñ nͥbaptiratũ fu¬

Expanded text:
respondemus, qui dicunt de homine baptizato natum iam uelut baptizatum respondemus, qui dicunt de homine baptizato natum iam uelut baptizatum haberi debuisse. cur enim non, inquiunt, in lumbis patris sui potuerit baptbrahae Leui potuit decimari? hoc qui dicunt adtendant non propterea Leui postea non fuisse decimatum, quia iam fuerat decimatus in lumbis Abrahae, sed quia sic ordinatus est honore saeerdotii, ut acciperet decimas, non praeberet; alioquin nec ceteri fratres eius, qui ei praebebant, decimarentur, quia et ipsi in lumbis Abrahae a Melchisedech iam fuerant decimati. Sed nc quis dicat propterea recte potuisse Abrahae filios decimari, quamuis iam fuissent in lumbis patris sui desicut Israhelitae annis omnibus, immo ex fructibus omnibus decimas tota uita sua crebras solent praebere Leuitis, baptismum autem tale sacramentum esse, quod semel datur et, si iam hoc acceperat quisque, cum in patre suo esset, non
Abbreviated transcription (Latin):
Nos enĩ ipsius gra factierimꝰ filui dĩ. ille semꝑ natura erat filius dĩ.
Nos aliquando eñsi adherebimꝰ ĩ pares dõ. ille nũꝗͣ aũsus manet eqͣ¬
lis dõ. Nos participes uitȩ et̾nȩ. ille uita ęt̾na. Solus gͦ ille etiam
ti. ꝗͣuis de mat̾na carne peccati. Qd enĩ carnis inde suscepit. id
ꝓfecto aut suscipiendũ mundauit. aut suscipiendo mundauit. Lodõ
uirginẽ matrẽ ñ lege carnis peccati. idẽ ñ c̃cupiscentiȩ cartalis mo¬
tu ẽcipientẽ. s ipsa fide sc̃m gertñ in se fieri ꝓmerentẽ. qͣm eligeret
ereauit. de qͣ crearetur elegit. Qu̾antomagis gͦ caro ꝑeccati baꝑti¬
canda ẽ ꝓptͣ euadendũ udiciũ. si baptirata.ẽ. caro  peccato. ꝓpt̾ iu
tacionis exẽplũ Qđ aut̃ suꝑͣ respondimꝰ adũsus eos qͥdicunt si
peccator genuit peccatorẽ. uistꝰ qͦq iustũ gigñe debutt. h etiã his

Expanded text:
nos enim ipsius grnos enim ipsius grnos aliquando conversi adhaerebimus impares Deo, ille nunquam aversus manet aequalis Deo: nos participes vitae aeternae, ille vita aeterna. Solus ergo ille etiam nem peccati, quamvis de materna carne peccati. Quod enim carnis inde suscepit, id profecto aut suscipiendum mundavit, aut suscipiendo mundavit. Ideo Virginem matrem, non lege carnis peccati, id est, non concupiscentiae carnalis motu concipientem, sed pia fide sanctum germen in se fieri promerentem, quam eligeret creavit, de qua crearetur elegit. Quanto magis ergo caro peccati baptizanda est propter evadendum judicium, si baptizata est caro sine peccato pdicunt: si peccator genuit peccatorem, iustus quoque iustum gignere debuit. hoc etiam his
Abbreviated transcription (Latin):
qͥt factũ. ẽ ut nati de carne caro. pꝰea nascendo de spũ sp̃s ẽẽmͦ. et ha-
& habitauit in nob̾. Uerbũ enĩ qđ caro factũ. ẽ. in pͥncipio erat. et ap̃
dm̃ ds̃ erat. Uerũtam̃ ipsa participatio illiꝰ in inferiora nr̃a. ut nr̃a
ẽẽt in suꝑiora illiꝰ. tenuit qͣndã et in carnis medietatẽ natiuitatẽ.
ut nos quidẽ nati ẽẽmꝰ in carne peccati. ille aut̃ in sitilitudine
carnis peccati. Nos ñ solũ ex carne et sanguine. uerũ etiã exuo-¬
luntate uiri et ex uolũpͣte carnis. ille aut̃ tantũ ex carne et san¬
guine. ñ ex uoluntate uiri. neq ex uoluptate carnis. s ex
.ẽ. Et idõ nos in mortẽ ꝓptͣ peccatũ. ille ꝓptͣ nos in mortẽ sine pecca¬
to. Sic̃ aut̃ iñ inferiora eiꝰ quib ad nos descendit ñ oĩmͦ coequata s̃
inferiorib nr̃is. in qͥb nos hic inuenit. sic et suꝑiora nr̃a qͥb ad
eũ ascendimꝰ. ñ coeqͣbunt᷑ suꝑiorib eiꝰ. inqͥb eũ illic inuenturi sumꝰ.

Expanded text:
 factum est, ut nati de carne caro postea nascendo de spiritu spiritus essemus et habitauit in nobis. uerbum enim, quod caro factum est, in principio erat et apud deum deus erat. uerum tamen ipsa participatio illius in inferiora nostra, ut nostra esset in superiora illius, tenuit quandam et in carnis natiuitate medietatem, ut nos quidem nati essemus in carne peccati, ille autem in similitudine carnis peccati, nos non solum ex carne et sanguine, uerum etiam ex uoluntate uiri et uoluntate carnis; ille autem tantum ex carne et sanguine, non ex uoluntate uiri neque ex uoluntate carnis, sed ex deo natus est. et ideo nos in mortem propter peccatum, ille propter nos in mortem sine peccato. sicut autem inferiora eius, quibus ad nos descendit, non omni modo coaequata sunt inferioribus nostris, in quibus nos hic inuenit, sic et superiora nostra, quibus ad cum ascendimus, non coaequabuntur superioribus cius, in quibus cum illic inuenturi sumus.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓtuosiones unteart. uibi i peccata ulteriꝰ nec nob donande upremꝰ
nec in nos punienda timeamꝰ. ab illo redẽptore lib̾ati qͥñ uenundat
mat q cesser. qͥet si noluer᷑ litteris suis aꝑte expͥmere paruulil re¬
muissione necessariã peccatoꝵ redẽptionẽ tam eis op ee ẽfessi sunti
A lio siore uerbo etia ipso de xpĩana eruditione depinto nic hol aliue
bono seceer hee auhtandũ ex his qͥ diuina seripta fidelit legunt ti¬
dele aueuint. sideltt tenent. qđ ab illa carne que pruis uolur tadr
petẽ uislltar. calo peccati. deinceps ꝑ suecessione teauseurte iom̃i
ꝓscriptione iniqͥtatis et mortis. caro sit ꝓpagata peccat iexc eita una
suculitudine carnis peccat. qͥ tam̃ ñ eȩt. nsi eet caro peccati de nea

Expanded text:
sionis intrabit: ubi jam peccata ulterius nec nobis donanda optemus, nec in nobis punienda timeamus, ab illo Redemptore liberati, qui non venumdatus ritatique cesserunt, qui, etsi noluerunt litteris suis aperte exprimere paruulis remissionem necessariam peccatorum, redemptionem tamen eis opus esse confessi sunt. alio quippe uerbo, etiam ipso de christiana eruditione deprompto, nihil aliud omnino dixerunt. nec dubitandum est eis qui diuina scripta fideliter legunt, fideliter audiunt, fideliter tenent, quod ab illa carne, quae prius uoluntate peccati facta est caro peccati, deinceps per successionem transeunte in omnes transcriptione iniquitatis et mortis caro sit propagata peccati excepta una similitudine carnis peccati, quae tamen non esset, nisi esset caro peccati. De a
Abbreviated transcription (Latin):
Le ipse dñs nẽ hanc suã medelã nullis geñis humani tẽporib arte ul¬
timu futurũ adhuc iudiciũ denegauit eis qͦs ꝑ certissimã p̃scientũ
et futura beneficientiã secũ regnaturos in uttã p̃destinauit ȩtͥnã . hã¬
Q ante natiuitatẽ carnis infirmitatẽ q passionis et uirtute resurres¬
tionis suȩ. earũ rerũ futurarũ fide. eos qui tc̃ fuerant informabat ad
hereditatẽ salitis ȩc̃nȩ. qͣrũ rerũ p̾sentiũ fide informauit eos qͥ cũ
ꝯererent᷑ aderant atq ĩpleri p̾dicta cernebant. qͣrũ etiã p̾teritarũ
fide qͥ postea fuer̃. et nos ipsos & qͥ deinde futuri sunt. informare n
cessat: Ina gͦ fides ẽ. q̃ om̃s saluos faẽ. qͥ excarnali gen̾atione spiri¬
talit᷑ renascuntur. t̃minata in eo qͥuenit ꝓ nob̾ iudicari et moru

Expanded text:
 ipse dominus noster hanc suam medellam nullis generis humani temporibus ante ultimum futurum adhuc iudicium denegauit eis, quos per certissimam praescientiam et iustissimam beneficentiam secum regnaturos in uitam praedestinauit aeternam. namque ante natiuitatem carnis infirmitatemque passionis et uirtutem resurrectionis suae earum rerum futurarum fide eos qui tune fuerant informabat ad hereditatem salutis aeternae, quarum rerum praesentium fide informauit eos, qui cum gererentur aderant atque inpleri praedicta cernebant, quarum etiam praeteritarum fide qui postea fuerunt et nos ipsos et qui deinde futuri sunt informare non cessat. una ergo fides est, quae omnes saluos facit, qui ex carnali generatione in spiritalem renasc
Abbreviated transcription (Latin):
dignũ ut a regno dĩ scĩ separent᷑  Illud potiꝰ adtendant qͦmͦ ñ de
peccatorib parentib tͣhat᷑ aliqd̃ peccatũ. si de scĩs aliqͣ scĩtas trahi-¬
ur. et in mundicia de inmundis. Utrũq enĩ dix̃. qͥdixit. Alic
filu ur̃i ĩitundi ẽẽnt. nc̃ aut̃ scĩ s̃. Explicent etiã qͦmͦ uistũ sit ut
scĩ ex fidelib et ĩmundi ex infidelib nati. parit̾ tamͣ si baptitatinͣ
fuerint. regnũ dĩ ñ ꝑtnit tant᷑ intͣre. Quid gͦ illis ista scĩtas ꝓdest:
⁊tͣre ñ posse nͥ fuerint baptizati. ñ tam̃ dãnari qr scĩs̃. e¬

Expanded text:
adtendant, quomodo non de peccatoribus parentibus trahatur aliquod peccatum, si de sanctis aliqua sanctitas trahitur et inmunditia de inmundis. utrumque enim dixit qui dixit: alioquin filii uestri inmundi essent, nunc autem sancti sunt. explicent etiam quomodo iustum sit, ut sancti ex fidelibus et inmundi ex infidelibus nati pariter tamen, si baptizati non fuerint, regnum dei non permittantur intrare. quid ergo illis ista sanctitas prodeintrare non posse, nisi fuerint baptizati, non tamen damnari, quia
Abbreviated transcription (Latin):
Nr̃ȩ aut̃ ĩmo ipsiꝰ apłi sententiȩ qͥ dix̃ ex uno om̃s ad ẽdẽnationẽ.
et ex uno om̃s ad iustificationẽ uitȩ. ꝗͣ ñ sit c̃trariũ ħ qđ̃ ait cũ
de alia re ageret. alioqͥn filu ur̃i ĩmundi ẽent. ncͣ aut̃ sc̃i s̃ paulu-¬
lũ adtende. Non uniꝰ modi.ẽ. scĩficatio. Nã et caticuminos scđm
quendã modũ suũ. ꝑsignũ xp̃i et orationẽ manꝰ impositionis puto scĩfica

Expanded text:
o omnes ad condemnationem et: ex uno omnes ad iustificationem uitae, quam non sit contrarium hoc quod ait, cum de alia re ageret: alioquin filii uestri inmundi essent, nunc autem sancti sunt, paululum adtende. Non unius modi est sanctificatio; nant et catechumenos secundum quendam modum suum per signum Christi et orationem man
Abbreviated transcription (Latin):
in rep̃hensibiles s̃.Profecto idõ s̃ in rep̃hensibiles. qr se ipsos ueracit̃¬
rep̃hender̃. & idõ ñ .ẽ. inuentũ in ore eoꝵ m̃daciũ. qr si dicerent se
peccatũ ñ hab̾e. se ipsos deciꝑent. et ueritas in eis ñ ẽẽt. & utique
m̃daciũ e̾ẽt. ubi ueritas ñ e̾ẽt. Qm̃ iustꝰ cũ in sermonis exordio
accusator sui ẽ. ñ utiq m̃tit᷑. Ac ꝑħ in eo qđ scriptũ. ẽ. qͥ natꝰ .ẽ. ex
ł dõ ñ peccat. & ñpop̾eccare. qr sem̃ eiꝰ in ipso manet. & si qͥd aliud
eo mͦ dictũ.ẽ. multũ fallunt᷑ minꝰ c̃sidando scripturas. Non eiũ
adũtunt eo qͦsq fiłri filios dĩ. qͦ esse incipiunt in nouitate sp̃s. et
ex qͣ hora qͥsq baptitat᷑. oĩs enĩ uetꝰ infirmitas eiꝰ absumit᷑. s reno¬
pit qͥsq. qui iã sapit. Cȩt̾a uͦ in spe facta s̃. donec etiã uire fiant.
usq ad ipsius corporis renouationẽ in meliorẽ statũ in mortali-¬

Expanded text:
inreprehensibiles sunt, profecto ideo sunt inreprehensibiles, quia se ipsos ueraciterreprehenderunt; et ideo non est inuentum in ore eorum mendacium, quia, si dicerent se peccatum non habere, se ipsos deciperent et ueritas in eis non esset et utique mendacium esset, ubi ueritas non esset, quoniam iustus, cum in sermonis exordio accusator sui est, non utique mentitur. Ac per hoc eo, quod scriptum est: qui natus est ex deo, non peccat et non potest peccare, quia semen eius in ipso manet, etsi quid aliud eo modo dictum est, multum falluntur minus considerando scripturas. non enim aduertunt eo quosque fieri filios dei, quo esse incipiunt innouitate spiritus et rex qua hora quisque baptizatur, omnis uetus infirmitas eius absumitur; sed renopit, qui iam sapit, cetera uero in spe facta sunt, donec etiam in re fiant, usque ad ipsius corporis renouationem in meliorem statum inmortali
Abbreviated transcription (Latin):
carnis inoboediens extit̾at dño suo. ut poena recipea inoboedientẽ
expiret᷑ carnẽ famulã suã. cũ sensu qͦdã c̾fusionis et molestiȩ sue
Que sensũ certe ipsa ꝑ inoboedientiã suã ñ intulit dõ. Neq enĩ deo
pudendũ &̃ aut molestũ si nos ei ñ oboedimꝰ. cuiꝰ in nos sũitã potes.¬
tate᷑ nullom minuere ualemꝰ. S nob̾ ꝓudendũ ẽ. qđ ĩꝑio nt̃o caro¬
ñ seruit. quia h fit ꝑ infir mitatẽ. qͣm peccando mieruimꝰ. uocae¬
tͣ q peccatũ. habitans in m̃bris nr̃is. Sic ẽ. aut̃ peccatũ. ut it poe

Expanded text:
carnis inocarnis inoexperiretur carnem famulam suam cum sensu. quodamconfusionisetmolestiaesuae, quem sensum certe ipsa per inoboedientiam suam non intulit deo. neque enim deo pudendum est aut molestum, si nos ei non oboedimus, cuius in nos summam potestatem nullo modo minuere ualemus, sed nobis pudendum est, quod imperio nostro caro non seruit, quia hoc fit per infirmitatem, quam peccando meruimus, uocaturque peccatum habitans in membris nostris. sic
Abbreviated transcription (Latin):
corpꝰ aale gestarent. nichil in oboediens in illo adu̾sũ se moueri
sentiebant. Faciebat qͥppe ħ ordo iusticiȩ. ut qr eoꝵ aã famulũ cor¬
p a dño acceꝑat. si c̃ ipsa eidẽ dño suo. ita illi cor pꝰ eiꝰ oboediret. Ai ant
hibet uite ali ẽgruũ sine ulla resistentia famulatũ. Hinc et nudi erant.
et ncfundebinit᷑. Animã qͥppe rationalẽ naturali uerecundia ne pu¬
Aet qđ in carne cͧuiꝰ seruitutẽ ius potestatis accepit. nescio qͣ infirmi¬
tate effic̃e ñ potest. ut se nolente ñ moueant᷑ m̃bra. et se uolente io¬
ueant᷑. Quȩ ꝓpt̾ ħ in qͦuis casto merito appellant᷑ pudenda. qđ adũsꝰ
añam m̃tẽ qͣsi suȩ sint potestatis. sic̃ libitũ. ẽ. exeitant᷑ id q sobũ ruc¬
ris in his habent frena uirtutis. ut ad ĩmundas et ad illicitas corrup.¬
tiones ea ꝑusuire ñ sinant. Hȩc gͥ carnis inoboedientia q̃ in ipso nae
donudi erant et ñ confundebant᷑. Nondũ qͥppe ãa racionalis dña

Expanded text:
corpus animale gestarent, nihil inoboediens in illo aduersum se moueri sentiebant. faciebat quippe hoc ordo iustitiae, ut, quia eorum anima famulum corpus a domino acceperat, sicut ipsa eidem domino suo ita illi corpus eius oboediret atque exhiberet uitae illi congruum sine ulla resistentia famulatum. hinc et nudi erant et non confundebantur. animam quippe rationalem naturali uerecundia nunc pudet, quod in carne, in cuius seruitutem ius potestatis accepit, nescio qua infirmitate efficere non potest, ut se nolente non moueantur membra et se uolente moueantur. quae propter hoc in quouis casto merito appellantur pudenda, quod aduersus dominam mentem, quasi suae sint potestatis, sicut libitum est, excitantur idque solum iuris in his habent frena uirtutis, ut ad ininundas et inlicitas corruptiones ea peruenire non sinant. haec igitur carnis inoboedientia, quae in ipso motu do nudi erant, et non confundebantur. Nondum quippe anima rationalis domina
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ illa supplicia peccatoꝵ. pꝰ remissionẽ aut̃ certamina exercitatio¬
nes q iuftoꝵ. ita et illis qͦs de morte corporis similit̾ mouet respon¬
Qe debem ut eã et peccato accidisse fatȩamꝰ. et pͦ peccatorremussio¬
ne. ut magnͣ timor eiꝰ aꝓficientib suꝑet᷑. adcertam̃ nob relictã ẽẽ¬

Expanded text:
esse illa supplicia peccatorum, post remissionem autem certamina exercitatioesse illa supplicia peccatorum, post remissionem autem certamina exercitationesque iustorum, ita et illis, quos de morte corporis similiter mouet, respondere debemus, ut eam et peccato accidisse fateamur et post peccatorum remissionem, ut magnus timor eius a proficientibus superetur, ad certamen nobis relictam e