comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ISACERIDOTALE Qꝰd ad ministramꝰ
officium intis integritate pensamꝰ
sic nos cũ filiis nr̃is indiuidue ka¬
ats debet unire concordia. ut sic̃ patres
ponomine. ita affectu ꝓbemur inopere.
Dum gͦtales nos eẽ. quales p̃fati sumu
oporteat: miramur quur aduers frat̾nita¬
temtuã tanta querimoniarũ moles ex hor¬
tasit. Qͦd quidem nos adhuc credere
dubitamꝰ. Sed ut ueritatẽ ualeamꝰ agnos¬
cere. iohannẽ sedis nrãe Notariũ. nr̃a illic
pceptione suffultum direximꝰ: qͥ partes in
electorĩ cõpellat adeẽ. iuditio. & sua ad
fffectum executione quȩ fuerint iudicata
ꝑducat. Quo circa fr̾nitatẽ tuã scriptis
psentib admonemꝰ. ut causarũ apud se
ante debeat merita ꝑtractare: & siqua
seiniuste tulisse uł habere cognoscit.
ante iuditiũ sac̃dotii contemplatione
restituat. INit querelas autem multiplices
comunicatũ a nathematũq conquestus est.
Q d qua obrem factum fuerit. dũ aclerico
tuo quipsens erat uoluissemꝰ ad disceRe:

Expanded text:
sacerdotale quod administramus officium mentis integritate pensemus, sic nos cum filiis nostris individuae charitatis debet unire concordia, ut sicut patres in nomine, ita affectu probemur in opere. Dum ergo tales nos esse quales praefati sumus oporteat, miramur cur adversus fraternitatem tuam tanta querimoniarum moles exorta sit. Quod quidem nos adhuc credere dubitamus. Sed ut veritatem valeamus agnoscere, Joannem sedis nostrae notarium nostra illic praeceptione suffultum direximus, qui partes in electorum compellat adesse judicio, et sua ad effectum exsecutione, quae fuerint judicata perducat. Quocirca fraternitatem tuam scriptis praesentibus adhortamur, ut causarum apud se ante debeat merita pertractare. Et si qua se injuste tulisse vel habere cognoscit, ante judicium, sacerdotii contemplatione restituat. Inter querelas autem multiplices,communicatum anathematizatumque conquestus est. Quod quam ob rem factum fuerit, dum a clerico tuo, qui praesens erat, voluissemus addiscere,
Abbreviated transcription (Latin):
iã calcedonensẽ sẏnodum diligit. sed ma¬
tris ȩccłae sinũ odit. Si gͦ ea ipsa quae
audere Nisi sunt zelo loqui ia minime
p̃sumpserint: suꝑ ẽ. ut hac satisfactione
suscepta. ad frnitatis tuȩ unitatẽ rede¬

Expanded text:
jam Chalcedonensem synodum diligit, sed majam Chalcedonensem synodum diligit, sed matris Ecclesiae sinum odit. Si ergo ea ipsa quae audere visi sunt, zelo loqui animae praesumpserunt; superest ut hac satisfactione suscepta, ad fraternitatis tuae 684 unitatem rede
Abbreviated transcription (Latin):
casionẽ pocius qua inuenientes.
sese scindere a fratnitatis urae unitate
temptauerint: dicentes te apud romaNa
urbẽ intrium capitulorũ damnatioNe
cautione fecisse. Qͦd uidelicet idcuco di¬
cunt: quia qͣntũ franitati tuȩ etia siNe
cautione credere solea nesciunt. Si eni hoc
eẽt. necessariũ fieri: uerbis uob̾ nudis credi
potiussem. Ego tam̃ nominata internos
Neti uerbo. neq scripto. tria capitula re¬
colo. Sed eis sicitius reuertunt᷑ desuo errore
parcendum est: qͥa iuxta Pauli apłiuocem.
N intelligunt neq quȩ locunt᷑. neq deqͥb
affirmant. Nos tam̃ auctore ueritate. teste
conscientia. fatem fidem scae calcetlonensis
sy nodi. illibatam ꝑomĩa custodire: nichilq
eiꝰ diffinitioni addere. nichil subtrahere¬
audere. Sed siquis contra eam eidemq syno¬
di fidem. siue plus minusq ad sapiendum
pposita anathematiramus. atq asinu
matris ȩccłȩ alienum: ẽe. decernimus.
Quemgͥ ista mea confessio ñ sanat: ñ

Expanded text:
casionem potius quam invenientes, sese scindere a fraternitatis vestrae unitate tentaverint, dicentes te apud Romanam urbem in trium capitulorum damnationem cautionem fecisse. Quod videlicet idccunt, quia quantum fraternitati tuae etiam sine cautione credere soleam, nesciunt. Si enim hoc esset necessarium fieri, verbis nudis vobis credi potuisset. Ego tamen nominata inter nos neque verbo neque scripto tria capitula recolo. Sed eis, si citius revertuntur, de suo errore parcendum est, quia, juxta Pauli apostoli vocem: Non intelligunt neque quae loquuntur, neque de quibus affirmant. Nos enim, auctore veritate, teste conscientia, fatemur nos fidem sanctae Chalcedonensis synodi per omnia illibatam custodire, nihilque ejus definitioni addere, nihil subtrahereaudere. Sed si quis contra eam, ejusdemque synodi fidem, sive plus minusve ad sapiendum postposita anathematizamus, atque a sinu matris Ecclesiae alienum esse decernimus. Quem igitur ista mea confessio non sanat, non
Abbreviated transcription (Latin):
UICAUIO MISERICORORĨER
ac respectu pietatis impendit̃.
et hic auctorem suũ ad¬
iuuat: & optatums ei p̃miũ iNdie
retributionis apportat. Qđ̾cum ita sit
quia excellentiã uram ualde diligo.
mercedis uob̾ causas insinuo. Armeniꝰ
itaq magnificꝰ filius quondã aptonii
illustrissimi uiri. sua me egestate
compulit. ut ꝓeo uob̾ debuissẽ scribe.
Qui qm sic nostis utroq parente orbatꝰ
est: eminentiȩ urȩ tuitione & conti¬
Nentiam p̃stolatur. Unde xpianitasa
ura piȩ consi derationis ut. consueuit in¬
tuitu. in quantũ utile ꝑspicit ei locum
uel actionem ꝓuideat: ex qua coticdiani
stipendiis ualeat contineri. qm baec mi¬
ma laus & merces ẽ. si illa orfanis imie¬
cdant̃. quȩ edrum ꝓsuis obsequiis poteas
genitorib: EXHIBERI.

Expanded text:
uidquid misericorditer ac respectu pietatis impenditur, et hic auctorem suum adjuvat, et optatum ei praemium in die retributionis apportat. Quod cum ita sit, quia excellentiam vestram valde diligo, mercedis vobis causas insinuo. Armenius itaque magnificus, filius quondam Antonii 644 illustrissimi viri, sua me egestate compulit, ut pro eo vobis debuissem scribere. Qui quoniam, sicut nostis, utroque parente orbatus est, eminentiae vestrae tuitionem et continentiam praestolatur. Unde christianitas tra piae considerationis, ut consuevit, intuitu, in quantum utile perspicit, ei locum vel actionem provideat, ex qua quotidianis stipendiis valeat contineri; quoniam haec maxima laus et merces est, si illa orphanis impendantur quae eorum pro suis obsequiis poterant genitoribus exhiberi.
Abbreviated transcription (Latin):
uiuere: iam in ȩt̾nitatis uita part̾e hab̾e
est. Haec magnifice fili loquor. qui a
multũ te diligo. Et quia in ꝓcellas et
fluctus tendis. uerborũ meorũ funib
te adlitus reuoco. Et si trahentem sequi
uolueris : quȩ ꝑicula euaseris. quȩ gaudia
inueneris. in ipso quietis tuȩ lutore positꝰ
agnosces. Prȩtẽa gr̃as ago. quia me de
duab ꝑsonis quȩ cum głoso calliciNo
uenerunt. cautũ reddere studiusti. Qũa¬
uis ꝑsonȩ eius qũa pͥus magnitudo ur̃a
nominauit. iam in mał ñ modicu ex
pimentũ tenemꝰ. Sed quia mala sunt
temꝑa. om̃ia cum gemitu portamꝰ. Ou
tuũ in ȩt̃na gla gaudeRe. Gap

Expanded text:
vivere, jam in aeternitatis vita partem habere vivere, jam in aeternitatis vita partem habere est. Haec, magnifice fili, loquor, quia multum te diligo. Et quia in procellas et fluctus tendis, verborum meorum funibus te ad littus revoco; et si trahentem sequi volueris, quae pericula evaseris, quae gaudia inveneris, in ipso quietis tuae littore positus agnosces. Praeterea gratias ago quia me de duabus personis quae cum glorioso Callicino venerunt cautum reddere studuistis quamvis personae ejus quam prius magnitudo vestra nominavit, jam in malis non modicuperimentum tenemus. Sed quia mala sunt tempora, omnia cum gemitu portamus. Omnerpetuum in aeterna gloria gaudere. EP
Abbreviated transcription (Latin):
rit: ubi nobis erit om̃e quod modo cũ tanta
cura quęritur. & cu sollicitudine congre¬
gatur : Non gͥ honor. ñdiuitiȩ quȩrendȩ
sunt quȩ dimittunt᷑. Sed si bona querimꝰ
illa diligamꝰ quȩ sine fine habebimus.
Si autẽ mala ꝑtimescimus. illa timeamꝰ
quȩ arepbis sine fine tolerant᷑. Hoc ipsũ
uͦ ẽe. in obsequio piissumpͥncipis. qͣnta
est inintis occupatio in appetitu terrenȩ
grae. & quantꝰ ẽ. tunor ne haec eadem
gr̃a ꝑdatur si ad epta fuerit. ꝓpende gͦ
quȩ pęna sit. aut ꝓsperitatis desiderio
fatigari : aut aduersitatis timore paues¬
cere. Ufide magis suadeo. ut magnitudo
ur̃a in suo ꝓposito quondã inpauco tẽpe
delectabili acreceptaculo ꝑegrinationis
uiuere studeat. & quieta ac tranquillã
uitam ducere. sacris lectionib uacare.
cȩlestia uerba meditari. in ȩc̃nitatis amore
seaccendere. deterrenis reb scdm uires
bona oꝑa agere. & regnum ꝑpetuum
in eorum remuneratione sꝑare. Sic aute

Expanded text:
rit, ubi nobis erit omne quod modo cum tanta cura quaeritur et cum sollicitudine congregatur? Non ergo honor, non divitiae quaerendae sunt, quae dimittuntur. Sed si bona quaerimus, illa diligamus quae sine fine habebimus. Si autem mala pertimescimus, illa timeamus quae a reprobis sine fine tolerantur. Hoc ipsum vero esse in obsequio piissimi principis, quanta est mentis occupatio in appetitu terrenae gratiae, et quantus est timor ne haec eadem gratia perdatur, si adepta fuerit? Perpende ergo quae poena sit, aut prosperitatis desiderio fatigari, aut adversitatis timore pavescere. Unde magis suadeo ut magnitudo vestra in suo proposito quondam, in pauco tempore delectabili receptaculo peregrinationis vivere studeat, et quietam ac tranquillam vitam ducere, sacris lectionibus vacare, coelestia verba meditari, in aeternitatis amore se accendere, de terrenis rebus secundum vires bona opera agere, et regnum perpetuum in 876 eorum remuneratione sperare. Sic autem
Abbreviated transcription (Latin):
piens. cognita ur̃a salute gauis
sum: & de benignitate pissime
dominȩ quae erga uos suam grãm osten¬
dere dignata ẽ. ualde lȩtatus. Et quod
domna Constantina clarissima puella
priquam nuptias faceret. abhuiꝰ mundi
illecebris est erepta: uehement̃ exulto.
Illud autem qͦd uos inmilitiã sponsi eiꝰ
intrasse dixistis. & quod serenissimo dño
imꝑatori cõmendari uoliustis. ut uob̾
aliqua iniungat. ubiuos utiles esse exis¬
timat: mentem meã ñme dico merore
tetigit. quia ego bonitatẽ moru urorũ
autem noui qui inseruitio rei publicȩ positi
uehenent̃ affligunt᷑. quia eis non licet
uacare & peccata sua plangere: & uos
qua Re nescio implican desideratis. Cua
enumn magnifice fili non consideras quia mundꝰ
infine ẽ. omnia urgentur. cotidie ad reddendas
rationes ȩtno & tremendo iudici ducimua:
Quid gͦ aliud. nisi deaduentu illi cogitare
debemus: Uita enĩ nr̃a. nauiganti est
similis. Is namq qui nauigat: stet. sede¬

Expanded text:
gavisus sum, et de benignitate piissimae domnae, quae erga vos suam gratiam ostendere dignata est, valde laetatus. Et quod domna Constantina, clarissima puella, priusquam nuptias faceret, ab hujus mundi illecebris est erepta, vehementer exsulto. Illud autem quod vos in militiam sponsi ejus intrasse dixistis, et quod serenissimo domno imperatori commendari voluistis, ut vobis aliqua injungat, ubi vos utiles esse existimat, mentem meam non modico moerore tetigit, quia ego bonitatem morum vestroautem novi qui in servitio reipublicae positi vehementer affliguntur, quia eis non licet vacare et peccata sua plangere; et vos quare, nescio, implicari desideratis? Cur enum, magnifice fili, non consideras quia mundus in fine est? Omnia urgentur quotidie, ad reddendas rationes aeterno et tremendo judici ducimur. Quid ergo aliud nisi de adventu illius cogitare debemus? Vita enim nostra naviganti est similis: is namque qui navigat stet, sede
Abbreviated transcription (Latin):
Nichil prauũ. nichil p̾sumat᷑ illicitũ. Na
plerunq & sinon amore iusticie. metu exa¬
minis abstinet ab hoc qd om̃iũ notum est
posse displicere iuditio. Hanc fr̾ Kme obser
& omia quȩ aderuditionẽ nram sacris api¬
cib conscripta sunt meditem. atq ad ea
quoscunq possum incitemus. Certũ qͥppe
est. quia sitoto corde p̃ceptis nos salutarib
occupamus: omem uitioru labem effis
Quiadũ inis quib. ȩlificamur innitim
sine dubio deceptionis excludimꝰ d:
itaq quȩ suꝑius dicta sunt. fr̃nitate
atq in ea Reuerentissimo fre nio Aiepa

Expanded text:
nihil pravum, nihil praesumatur illicitum. Nam nihil pravum, nihil praesumatur illicitum. Nam plerumque etsi non amore justitiae, metu tamen examinis abstinetur ab hoc quod omnium notum est posse displicere judicio. Hanc, fratres chariet omnia quae ad eruditionem nostram sacris apicibus scripta sunt meditemur, atque ad ea quoscunque possumus incitemus. Certum quippe est quia si toto corde praeceptis nos salutaribus occupamus, omnem vitiorum labem effugimus, quia dum in his quibus aedificamur innitimur, locum sine dubio deceptionis excludimus. De his itaque quae superius dicta sunt, fraternitaatque in ea reverendissimo fratre nostro A
Abbreviated transcription (Latin):
eas quas sacn canones complectuntuR.
alias secum hab̾emulieres ñdebeant. Quae
intdictio & si forte aliquib ad tempꝰ amara
est : certum ẽ. quia post modũ exipsa anime
utilitate dulcesrit. siunde inimic suꝑare
potuit. suꝑetur. Ne hoc quoq in hac solli¬
citudinis parterelinquimus: qͥd de haben¬
dis ꝑparochias conciliis patrũ ꝓuidentia
utilitatis causa sancitũ ẽ. Unde nequa
int̾ frs dissensio. nequa int̾p̃positos et
de ȩccłiastica obseruatione collatio. Quati¬
nus duphoc & p̃terita colliguntur. et
regłam futura suscipiunt ompsubiq
adeẽ p̃sentiã si haec obseruabitis scitote.
uł tres fuerint: qͣntomagis non deerit ubi
plures conuenerint sacdotes: Et quidẽ
qͥa dehabendo bis inanno concilio patrũ
sit regłis statutũ: ñ latet. Sed ne forte
aliqua impleri hoc necessitas nꝑmittat:
semel tam̃ sine excusatione aliqua decerni¬
mus congregari. ut expectatione concilii.

Expanded text:
eas quas sacri canones complectuntur, eas quas sacri canones complectuntur, alias secum mulieres habere non debeant. Quae interdictio etsi forte aliquibus ad tempus amara est, certum est quia postmodum ex ipsa animae utilitate dulcescit, si unde inimicus superare potuit, superetur. Nec hoc quoque in hac sollicitudinis parte relinquimus, quod de habendis per parochias conciliis, Patrum providentia, utilitatis causa sancitum est. Unde ne qua inter fratres dissensio, ne qua inter praepositos et de ecclesiastica observatione collatio; quatenus dum per hoc et praeterita corriguntur, et regulam futura suscipiunt, omnipotenadesse praesentiam, si haec observabitis, scitote, vel tres fuerint, quanto magis non deerit, ubi plures convenerint sacerdotes? Et quidem quia de habendo bis in anno concilio Patrum sit regulis statutum, non latet. Sed ne forte aliqua impleri hoc necessitas non permittat, semel tamen sine excusatione aliqua decernimus congregari, ut exspectatione concilii
Abbreviated transcription (Latin):
Nam summature quis dederit: dubium
ñ est quia fit causa ꝑiculi. res saluti.
Discant itaq discant inofficio suo sac̃dotes
quib animarũ credita ẽ. cura seruare.
qđ diuersarũ artium homines docente
ratione custodiunt. & ap̃cipiti se ambi¬
tione. & si non metu: salte pudore con¬
tineant. Sed ne forsitan ad huc praue¬
se consuetudinis quis quã uelit obiectu
defendere: frat̾nitatis tuȩ discretio ra
tionis eos freno coerceat. & labi in illicita
Non ꝑmittat. Quia qͥcqͥd ultione dig¬
nũ est: non adimitationis. sed potus¬
ad exemplũ debet correptionis adduci.
N eq autẽ hoc qͦd similit̃ corrigendũ est.
patimur neglegent̃ omitterẽ. Nam qͥd
ꝓdest cuncta munisse. si ꝑunũ locum
ꝑnitiosus hosti ꝓbeatur accessꝰ: Cum iis
itaq qui insacro sunt ordine constituti.
habitare mulieres ꝑhibent᷑. Dequib ne
antiquus humani generis inimic exultet.
om̃ium defuiendũ consensu ẽ. ut pret̾

Expanded text:
Nam si immature quis dederit, dubium Nam si immature quis dederit, dubium non est quia fit causa periculi, res salutis. Discant itaque, discant in officio suo sacerdotes, quibus animarum credita est cura, servare quod diversarum artium homines docente ratione custodiunt, et a praecipiti se ambitione, etsi non metu, saltem pudore contineant. Sed ne forsan adhuc se pravae consuetudinis quisquam velit objectu defendere, fraternitatis vestrae discretio 1010 rationis eos freno coerceat, et labi in illicitis non permittat, quia quidquid ultione dignum est, non ad imitationis, sed ad exemplum potius debet correptionis adduci. Neque autem hoc quod similiter corrigendum est patimur negligenter omittere. Nam quid prodest cuncta muniisse, si per unum locum perniciosus hosti praebeatur accessus? Cum his itaque qui in sacro sunt ordine constituti habitare mulieres prohibeantur. De quibus, ne antiquus humani generis inimicus exsultet, omnium definiendum consensu est ut praeter
Abbreviated transcription (Latin):
limẽ. Nam casũ appetit: qͥ adsuma
rifastigia postpositis gradib ꝑ abrup
t inter alia sacri ordinis instituta
uendã. quid hoc cȩleriꝰ. quidue p̃ci¬
iatius. qua ut ex ordiatur a sũmitate
llationis pomp̃a sed adutilitatẽ ad¬
sci desiderat: prius uires suas c̃ueo
abstineat: & ad id cũmetu etiam
se sufficere existimat accelat. Ab
lut non facimꝰ. si acl aigum entum
rationabile. usum rerũ irrationabilium
colligam. Apta nanq edi ficationib de
siluis ligna succiduntur: Nec tam adhuc
uiridib edificii pond imponit. nisi eorũ
uinditatẽ multorũ dierũ mora siccaue¬
rit. & apta ad necessariũ usũ effecerit.
Quae si obseruantia foite neglegit᷑: cituis
suꝑ imposita mole frangunt᷑. & gignit
ruina. acdauxilium resꝓuisa. Hinc eni
& medici quicuram gerunt decorpore:
quȩdã aduitoria recenti ad huc confecti¬
one formata indigenti non offeruN.
sed maceranda temporib derelinquunt.

Expanded text:
dum est; nam casum appetit qui ad summa dum est; nam casum appetit qui ad summa loci fastigia postpositis gradibus per abrostolus doceat inter alia sacri ordinis instituta ponendam, quid hoc celerius, quidve praecipitantius quam ut exordiatur a summitate ad elationis pompam, sed ad utilitatem adipisci desiderat, prius vires suas cum abstineat, et ad id cum metu, etiam qui se sufficere existimat, accedat. Ab re autem non facimus si ad argumentum rationabilium usum rerum irrationabilium colligamus. Apta namque aedificationibus de silvis ligna succiduntur, nec tamen adhuc viridibus aedificii pondus imponitur, nisi eorum viriditatem multorum dierum mora siccaverit, et apta ad necessarium usum effecerit. Quae observantia si forte negligitur, citius superimposita mole franguntur, et gignit ruinam ad auxilium res provisa. Hinc etenim et medici, qui curam gerunt de corpore, quaedam adjutoria recenti adhuc confectione formata indigenti non offerunt, sed maceranda temporibus derelinquunt.
Abbreviated transcription (Latin):
discat quod doceat. informet qiđ̃ cens
postta non debeat errare: qui eligitur uiã
tib demonstrare. Dui gͦ religiosa me¬
atione poliatur ut placeat. & sic lucna
pandelabrum posita luceat : ut adũsa
torũ uis inuens. cenceptã eruditionis
umma non extinguat sed augeat. Nã
scciptũ sit. ut prius quisꝓbetur & sic
mnistret : multo amplius ante ꝓbandꝰ
i qui popłi int̾cessor assumitur. Ne
ant causa ruinȩ popłi sac̃dotes mali.
ila gͥ contra hoc excusatio. nulla potest
s defensio. quia cunctis liquidonotũ
st quȩ sit in hui rei diligentia sca egre¬
̃ sollicitudo doctoris. qua neo phitũ
udordines uetat sacros accedeNe.
nt autẽ tunc Neophitus dicebatus.
quininitio inscãe fidei erat eruditione
ntatꝰ. sic modo neophitꝰ habendꝰ ẽ.
irepente in religionis habituplan¬
nis. ad ambiendos honores sacros iR¬
psent. Ordinate gͦ adordines acceclen¬

Expanded text:
discat quod doceat, informetur quod tendiscat quod doceat, informetur quod teneat; ut postea non debeat errare, qui eligitur viam errantibus demonstrare. Diu ergo religiosa meditatione poliatur ut placeat, et sic lucerna super candelabrum posita luceat, ut adversa ventorum vis irruens conceptam eruditionis flammam non exstinguat, sed augeat. Nam cum scriptum sit: Ut prius quis probetur, et sic ministret, multo amplius ante probandus est, qui populi intercessor assumitur, ne fiant causa ruinae populi sacerdotes mali. Nulla igitur contra hoc excusatio, nulla potest esse defensio, quia cunctis liquido notum est quae sit in hujus rei diligentia sancti et egregii sollicitudo doctoris, qui neophytum ad ordines vetat sacros accedere. Sicut autem tunc neophytus dicebatur qui in initio in sanctae fidei erat conversatione plantatus, sic modo neophytus habendus est qui repente in religionis habitu plantatus, ad ambiendos honores sacros irrepserit. Ordinate ergo ad ordines ascenden
Abbreviated transcription (Latin):
dr. Qui offert sacrifitiũ desubstantis
pauꝑis: ac siuictimet filiũ in conspus
patris. Quantꝰ autẽ dolor patrissit pos¬
damus sin eiꝰ conspectu fili iuctintm
& hinc facile cognoscim quantꝰ apidii
dolor exasperatur. qͣn do ei sacristim
ex rapina tribuit᷑. Nimis gͦ dedimdu
ẽ. dilectissime tr̃. sub obtentu elem
petcata simoniace hereseos ꝑpetiN
Nam aliud ẽ. ꝓpt̃ peccata elemosinis
facere: aliud ꝓpter elemosinas pecatã
cõmittere. Hoc quoq a duos puenis
ñ dissimili dignũ detestatione coms¬
timur : qͦd quidã desiderio honoris ix¬
flati. defunctis ep̃is tonsorantur. & sus
repente ex laicis sac̃dotes. Atq inunts¬
de religiosi propositi ducatũ arripune
qui nec ẽẽ. ad huc milites didicerut
Quid putamꝰ. quid isti subiettis p̃stitus
sunt. qui antequa discipulatus lunor
attingant. tenere locum magister
non formidant: Qua dere necesse d
exerceatur offitiis: uideat qͦd imiten

Expanded text:
Qui offert sacrificium de substantia pauperis, ac si victimet filium in conspectu patris . Quantus autem dolor patris sit, perpendamus, si in ejus conspectu filius victimetur; et hinc facile cognoscimus quantus apud Deum dolor exasperatur quando ei sacrificium ex rapina tribuitur. Nimis ergo declinandum est, dilectissime frater, sub obtentu eleemosynae, peccata simoniacae haereseos perpetrare. Nam aliud est propter peccata eleemosynas facere, aliud propter eleemosynas peccata committere. Hoc quoque ad nos pervenisse non dissimili dignum detestatione complectimur, quod quidam, desiderio honoris inflati, defunctis episcopis tonsurantur, et fiunt repente ex laicis sacerdotes, atque inverecunde religiosi propositi ducatum arripiunt, qui nec esse adhuc milites didicerunt. 1009 Quid putamus quod isti subjectis praestituri sunt, qui antequam discipulatus limen attingant, tenere locum magisterii non formidant? Qua de re necesse eexerceatur officiis. Videat quod imitetur,
Abbreviated transcription (Latin):
enim elemosina reputanda ẽ : si pauꝑib.
dispensetur qđ exillicitis reb accipitur.
Q uia qui hac intentione male accipit
ut quasi bene dispenset: grauat potius
qua adiuuatur. Elemosina redemp¬
toris nr̃i oculis illa placet: quȩ non de
illicitis & iniquitate congeritur. s ed quę
dereb concessis & bene ad quisitis impen¬
ditur. Unde etiã illud certum est: quia
& si monasteria aut xenodochia. uł quid
litudinẽ sub cõmodi datione constituit.
plura male ordinando destruit. qua
ille potest edificare qui a beo pecuniam
ordinationis accepit. Negͦ sub obtentu
elemosinȩ cum peccato aliquid studem
dicens. Hostiȩ impiorũ ab hominabla
quae offeruntur ex scelere. Quicqd eu
indĩ sacrifitio ex scelere offertur om̃ip¬
tis dĩ non placat iracundia. sed irrio¬
I incrursum scriptũ ẽ. Honora dimda¬

Expanded text:
enim eleemosyna reputanda est, si pauperibus enim eleemosyna reputanda est, si pauperibus dispensetur quod ex illicitis rebus accipitur, quia qui hac intentione male accipit ut quasi bene dispenset, gravatur potius quam juvatur. Eleemosyna Redemptoris nostri oculis illa placet, quae non de illicitis et iniquitate congeritur, sed quae de rebus concessis et bene acquisitis impenditur. Unde etiam illud certum est, quia etsi monasteria aut xenodochia vel quid litudinem sub commodi datione constituit, plura male ordinando destruit quam ille potest aedificare qui ab eo pecuniam ordinationis accepit. Ne ergo sub obtentu eleemosynae cum peccato aliquid studeamus dicens: Hostiae impiorum abominabiles, quae offeruntur ex scelere . Quidquid enim in Dei sacrificio ex scelere offertur, omnipotentis Dei non placat iracundiam, sed irritat. Hinc rursus scriptum est: Honora Dom
Abbreviated transcription (Latin):
agitur ut crescat & geminata fiat in uno
eodemq delicti contagio. ementis scilicet
& uendentis conditio. Et cum liqueat
hanc heresim ante om̃s radice pesti fera
subrepsisse. atq in psa sua origine apłica
curñ ꝑpenditur quia benedictio illi inma¬
ledictionem conuertit᷑. qui adhoc ut fiat
sarius anunarũ dumñ potest inis quȩ
ad faciem sunt praua surriꝑe. callide
specie quasi pietatis iniecta nititus
supplantare. suadetq forsitan debere
abhabentib accipi. ut sit qđ possit ñ
habentib erogari. dum mͦ uł sicuenena
mortifera elemosy nȩ cęlata obumbra¬
tione transfundat. Nam nec uenato& scrã
aut auẽ auceps deciꝑet. ul piscem pis¬
cator capet: si aut illi laqueũ inaꝑto
ꝓponerent. aut ille hamũ esca absc̃ditũ.
Non haberet. Omino gͦ metuenda &
cauenda ẽ. hostis astutia. nequos aꝑta
nequit temptatione subuertere: Laten¬
te zelo seuus ualeat trucidare. Nea:

Expanded text:
agitur ut crescat, et geminata fiat in uno agitur ut crescat, et geminata fiat in uno eodemque delicti contagio, ementis scilicet et vendentis. Et cum liqueat hanc haeresim ante omnes radice pestifera subrepsisse, atque in ipsa sua origine apostolerpenpenditur, quia benedictio illi in maledictionem convertitur, qui ad hoc ut fiat rsarius animarum, dum non potest in his quae ad faciem sunt prava subripere, callide specie quasi pietatis injecta nititur supplantare, suadetque forsitan debere ab habentibus accipi, ut sit quod possit non habentibus erogari, dummodo vel sic venena mortifera, eleemosynae celata obumbratione, transfundat. Nam nec venator feram, aut avem auceps deciperet, vel piscem piscator caperet; si aut illi laqueum in aperto proponerent, aut ille hamum esca absconditum non haberet. Omnino ergo metuenda et cavenda est hostis astutia, ne quos aperta nequit tentatione subvertere, latente telo saevius valeat trucidare. Neque
Abbreviated transcription (Latin):
altarib admouendꝰ : sic qui ultro ambit.
uł importunũ seingent. est ꝓcul dubio
repellendꝰ. Nam qͥ sic nitit ad altiora cons¬
cendere. qͥd agit nisi ut crescendo decrescat.
nandis sinceritas iugeat. sit simplex sine
uenalitate consensus. pura ꝓferat᷑ electio.
ut ad suma sacdotii non suffragio uenditor
ꝓuectus. seddĩ credatur iuditio eẽ. Na quia
graue om̃ino sit facinꝰ. didonũ uelle p̃cio
comꝑare uł uendere: euanglica ẽ. testis
auctoritas. Templũ em̃ diis & redemptor
nr ingressus cathedras uendentiũ colubas
euertit. Quid ẽ. aliuñ colubas uendere.
Nisi pciũ deman impositione acciꝑe. & sp̃m¬
dare: Quorũ sac̃dotiũ ante dĩ oculos cade
cathedrarii utiq: patent eũsione signatu :.
Ettamen exerit adhuc nequitiȩ prauitas
uires suas. Nam cogit uendere: qͦs decipit
utemerent. Et dum nattendit᷑ qđ diuina
uoce p̾cipitur: gratis accepistis. gratis date.

Expanded text:
altaribus admouendus sic qui ultro ambit uel altaribus admouendus sic qui ultro ambit uel qui importunus se ingerit proculdubio est repellendus. Nam qui nititur ad altiora contendere quid anandis sinceritas vigeat, sit simplex sine venalitate consensus, pura praeferatur electio, ut ad summam sacerdotii non suffragio venditorum provectus, sed Dei credatur esse judicio. Nam quia grave omnino sit facinus Dei donum velle pretio comparare vel vendere, evangelica est testis auctoritas . Templum enim Dominus et Redemptor noster ingressus, cathedras vendentium columbas evertit. Quid aliud est columbas vendere, nisi pretium de mannum impositione percidare? quorum sacerdotium ante Dei oculos cadere, cathedrarum utique patenter eversione signatum est. Et tamen exerit adhuc nequitiae pravitas vires suas; nam cogit vendere, quos decepit ut emerent: et dum non attenditur quod divina voce praecipitur, Gratis accepistis, gratis date :
Abbreviated transcription (Latin):
mta quae alt̾no abinuicẽ desiderate uisi¬
auaritiã quȩ idolorũ ẽ. seruitus exclu¬
i. ut indomo dninichil noriũ nichilq¬
luos olim discurrente uulgatum ẽ
ngalliarũ partib sacri ordines ꝑsimoni
beresim conferant᷑. Et uehemti tedio
pus afficimur. si i eccłiasticis officiis
nqua habet locũ pecunia. & fit scłare
plsacru ẽ. Quicunq gͦ hoc pcii studet
onc mertari: dũ n officiũ sed nomen
udit. sacdos non ẽẽ. sed dici tantũ modo
t concupiscit. Quid scilicet. qͥd phoc
dagitur. nisiut nulla deactu ꝓbatio.
Nulla sollicitudo demorib. nulla sit de
uita discussio. sed ille tantumodo dignus
qui dare pcium suffecerit estimetur : Eaqua
re si recti libraminis examinatione penset᷑
dum imꝓbe adinanẽ głam locu festinat
utilitatis arriꝑe: eorpso magis qͦd honore
querit indignus est. Sicut autẽ is quiiN
uitatus renuit. quȩsitus refugit. sacris ẽ

Expanded text:
 quae alterno adinvicem desideratae visifidei avaritiam, quae idolorum est servitus excludamus, ut in domo Domini nil noxium, nilqapud nos olim discurrente vulgatum est quod in Galliarum partibus sacri ordines per simoniacam haeresim conferantur. Et vehementi taedio moeroris afficimur, si in ecclesiasticis officiis quemquam habet locum pecunia, et fit saeculare sacrum est. Quicunque ergo hoc pretii studet datione mercari, dum non officium, sed nomen attendit, sacerdos non esse, sed dici tantummodo maniter concupiscit. Quid scilicet? quid per hoc aliud agitur, nisi ut nulla de actu probatio, nulla sollicitudo de moribus, nulla sit de vita discussio, sed ille solummodo dignus, qui dare pretium suffecerit, aestimetur? Ex qua re si recti libraminis examinatione pensetur, dum improbe ad inanem gloriam locum festinat utilitatis arripere, eo ipso magis quod honorem quaerit, indignus est. Sicut autem is quiuitatus renuit quaesitus refugit sacris est
Abbreviated transcription (Latin):
dilectissimo filionr̃o Cyriaco abbatt Ai¬
ante nobis quȩ acta fuerint studeat
nuntiare. Ut subtilit agnoscentes. qus
& cum qua cautela. uł qualic̃ sio dititis
om̃ipotentidõ deuita ur̃a & moub¬

Expanded text:
dilectissimo filio nostro Cyriaco abbate remeante, nobis quae acta sunt, studeat renuntiare; ut subtiliter agnoscentes quid, et cum qua cautela, vel qualiter sit decretum, omnipotenti Deo de vita vestra ac mo
Abbreviated transcription (Latin):
ad hoc sua ẽẽ. menbra nos uoluit.
ut ꝑ compagẽ caritatis & fidei.
unũ nos insecorpus efficeret. Cui
qde adherere nos conuenit: utquia sine
ainquam. & uelut eiecti de uitȩ palmites
scamꝰ. Ut gͦ redeptoris nr̃i eẽ. habitacłm

Expanded text:
ad hoc sua esse membra nos voluit, ut per compagem charitatis et fidei, 1007 unum nos in se corpus efficeret. Cui ita corde adhaerere nos convenit, ut quia sinerelinquamur, et velut ejecti de vite palmites arescamus. Ut ergo Red
Abbreviated transcription (Latin):
X PECTABAMOS FRMT̃NTTA¬
tem tuã sua aliquos addin
p̾dicatione conuertere: et
male agentes ad rectitudine
reuocare. Qua derenimis c̃tristamur:
quia ediuerso innepotis tui felicis pͥui¬
tate. tua euident qui talẽ nutristi cul¬
pa monstrata est. Peruenit itaq ad nos
graui. ẽẽt. dele ge poena plectendus.
Nos tam̃ aliquatenꝰ legis duriciã molli¬
quam stuprauit uxorem habeat. aut
certe si renuendũ putauerit. d istrictius
accorporalit̃ castigatꝰ excõmunicatꝰ q̃:
inmonasterio ubi pęnitentiã pagat
retrudat᷑. de quo ei nulla sit egrediendi
sine nr̃a p̃ceptione licentia. Ita gͦ frat̃¬
nitas tua ut haet compleant᷑ studeat:
quatinꝰ nichil dehis aliquo mͦ possid omi¬
ti. Nam siquid qͦd ñ credmius lenͣtum
fuerit: & illi graue pꝰea ꝑiculum immin¬
bit. & te non leuis incipiet culpa Ress¬
CERE.

Expanded text:
xspectabamus fraternitatem tuam sua aliquos ad Deum praedicatione convertere, et male agentes ad rectitudinem revocare. Qua de re nimis contristamur, quia e diverso in nepotis tui Felicis pravitate, tua evidenter, qui talem nutristi, culpa monstrata est. Pervenit itaque ad nosgravi esset de lege poena plectendus, nos tamen aliquatenus legis duritiam molliquam stupravit uxorem habeat, aut certe si renuendum putaverit, districtius ac corporaliter castigatus excommunicatusque, in monasterium, ubi poenitentiam peragat, retrudatur, de quo ei nulla sit egrediendi sine nostra praeceptione licentia. Ita ergo fraternitas tua, ut haec compleantur studeat, quatenus nihil de his aliquo modo possit omitti. Nam si quid, quod non credimus, lentatum fuerit, et illi grave postea periculum imminebit, et te non levis incipiet culpa respicere.
Abbreviated transcription (Latin):
idrtabit. Sed quiã post longa
sotia. eius ut p̃diximꝰ nouitas
llubio ꝑturbatur: peto ut cum¬
uenerit tempestatui sȩculariũ ꝓcellas fu¬
giens. semꝑ apud intem ur̃am portum
quietis inueniat. et deurae bono carita¬
tis hilarescat. Quantũ uͦ uob̃ cu illo
conuenire ualeat. citius cognoscetis:
quia adepiscopatũ uenit iN UITUS.

Expanded text:
confortabit. Sed quia post longa confortabit. Sed quia post longa quietis otia, ejus, ut praediximus, novitas procul dubio perturbatur, peto, ut cumvenerit tempestatum saecularium procellas fugiens, semper apud vestram mentem portum quietis inveniat, et de vestrae bono charitatis hilarescat. Quantum vero vobis cum illo convenire valeat, citius cognoscetis, quia ad episcopatum venit invitus.
Abbreviated transcription (Latin):
ulosũ est animȩ. temere cuiqua manũ
subtili inuestigatione discuteR e.
qinmulta inuenta sunt sic̃ eidem
onno patricio scripsimꝰ. quȩ eũ ꝓcul
sepiscopatu remouerent: di iuditũt
etuentes. in ordinandũ eũ ñ p̃sũpsimꝰ
amonstrabat. His gͥ temotis. cũ adeli¬
indũ desuis a nob̃ partes urgerentur.
mullu se habere ad hoc offitiũ faterent᷑
oneũ. maiorq nos una cum eis tene
asflictio : tandẽ uenerabilem frẽm
tiumonasterio conũsatũ. cominuni
mandantiq uoce atq consensu sepiꝰ.
enuerunt. Cui refugienti diuersis
pdis. uix aliqͣndoq potuit suaderi. ut
umi p̃beret peticioni consensũ. Et
u bene nob eius uita est cognita.
sollicitum: Nullã in ordinatione
isicut decet suscipiat. nouitatiq eiꝰ.
solationis auxilium porrigat.
m om̃ib sic̃ nostis. cuilibet officii
de onerosa est nouitas. Eigo autẽ
qna confidentia habeo. qͥã om̃ps¬
lnteriora illũm cũ randa exacuet:
etenora gerenda. grãe suȩ pieta

Expanded text:
re cuiquam manum subtili investigatione discutere. Et quoniam multa inventa sunt, sicut eidem 777 domno patricio scripsimus, quae cum procul ab episcopatu removent, Dei judicium metuentes, in ordinando eo non praevidimus demonstrabat. His igitur remotis, cum ad eligendum de suis a nobis partes urgerentur, et nullum se habere ad hoc officium faterentur idoneum, majorque nos una cum eis teneret afflictio, tandem venerabilem fratrem in monasterio conversatum, communi concordantique voce atque consensu saepius petiverunt. Cui refugienti diversis modis vix aliquando potuit suaderi ut eorum praeberet petitioni consensum. Et quia bene nobis ejus vita est cognita, m novimus esse sollicitum, nullam in ordinatione vestra eum sicut decet suscipiat, novitatique ejus consolationis auxilium porrigat. Nam omnibus, sicut nostis, cujuslibet officii valde onerosa est novitas. Ego autem magnam confidentiam habeo quia omnipointeriora illum curanda exacuet, et ad exteriora gerenda gratiae suae pietate
Abbreviated transcription (Latin):
attendit habitũ. & tantorũ causa fuit
scelerum. ultio districta ꝓueniat: & illa
pͥus ꝓcedente uindicta. atq inmonasterio
sub penitentia redacta. om̃s res quȩ desepe
dicto loco ablate fuerant cum omib suis il
lic fructib atq accessionib REUERIANI.¬

Expanded text:
attendit habitum, et tantorum causa fuit attendit habitum, et tantorum causa fuit scelerum, ultio districta proveniat; et illa prius procedente vindicta, atque in monasterium sub poenitentia redacta, omnes res, quae de saepe dicto loco ablatae fuerant, cum omnibus illis suis fructibus atque accessionibus revertan
Abbreviated transcription (Latin):
EELM̃DA ESI ADNOS
fetronillam nomine deꝓuinti a
lucania genitã ꝑ exhortationẽ Agnel
ep̃i fuisse conuersam: resq suas om̃s quas
habere potuit licet iure potuissent cõpetere.
tam eidem monasterio inquo in gressa es ⁊
itiã spetialit̾ donationis titulo contulisse.
moriensq p̃dictus ep̃s dimidiã partẽ subs¬
tantiȩ suȩ Agnello cuidam filio suo. qui
Notarius nr̃ae. ẽe. fertur eccłae. atq dimi¬
diam eiꝰdem monasterio reliquisse. Sed cũ
ꝓpter irruentẽ italiȩ cladem. sicilia refugis¬
sint: dr eam sepe nominatꝰ Agnellꝰ cor¬
ure babere poterat abstulisse: ac pꝰꝑetratũ
le tantũq facinus in sui eas dominio
istrida ad te facias exquisitione ꝑduci.
usaq ipsã scđm sui meritũ suma sub¬
ltatis eraminatione ꝑquiras. Et si ita in¬
uienens nobis nuntiatũ ut ẽ.: negotiũ tot
iniuitatib inquinatũ. cũ sumȩ purga¬
uonis saieritate det̾mina. quatinꝰ & inan¬
fatim uiri qui nec: siui. net. illuis

Expanded text:
erlatum est ad nos Petronillam nomine de provincia Lucania genitam, per exhortationem Agnelli episcopi fuisse conversam, resque suas omnes, quas habere potuit, licet sibi jure potuissent competere, tamen eidem monasterio, quod ingressa est, etiam specialiter donationis titulo contulisse: morientemque praedictum episcopum dimidiam partem substantiae suae Agnello cuidam filio suo, qui notarius nostrae esse fertur Ecclesiae, atque dimidiam eidem monasterio reliquisse. Sed cum propter irruentem Italiae cladem Siciliam refugissent, dicitur eam saepe nominatus Agnellus cor habere poterat abstulisse, ac post perpetratum tale tantumque facinus, in sui eas dominii districta ad te facias exsecutione perduci, causamque ipsam secundum sui meritum summa subtilitatis examinatione perquiras. Et si ita inveneris, ut nobis nuntiatum est, negotium tot iniquitatibus inquinatum, cum summae purgationis sfato viro, qui nec suum, nec illius
Abbreviated transcription (Latin):
artir. Nanunis ẽ. asꝑum. & p̃cipue
nssacͥdotu morib inimicũ. niti quem¬
iquacunq rationis excusatione et quȩ
nosunt ordinata rescindere: & exemplo
uodocere cȩteros. sua quandoq post se
onstitUtA DISSOLUE RE

Expanded text:
ari. Nam nimis est asperum, et praecipue bonis sacerdotum moribus inimicum, niti quempiam quacunque rationis excusatione, et quae bene sunt ordinata rescindere, et exemplo suo docere caeteros sua quandoque post se constituta dissolvere
Abbreviated transcription (Latin):
frequent̃ foras egrediaris. In causis istil
ꝓcuratore institue: & tu adlectionẽ atd
orationẽ uaca: De hospitalitate est
luictus: quantũ potes pauꝑib largire. Ita
qͥd floriano restituidebeat. In ipsis aut̃
uaio eos adlectionẽ uacare. Un de consi¬
are Necesse ẽ. quantũ peccatũ ẽ. ut exali¬
i oblatione ds̃ uob̾ alimonia transmiserit.
e uero unciis domꝰ. si aut enticã cartulã
idem. aut exemplaria: Pichil possumꝰ
cere. Sed florentino dei. fa. p̃ceptũ trans¬
mnisi: ut si eiueritas constiterit. easdẽ sex
untias nob restituat. Quib restitutis: reli¬
quas uob sexuntias aut inemfyteusi
damꝰ. aut reditus CÕMUTAMUS

Expanded text:
frequenter 626 foras egrediaris. In causis istis frequenter 626 foras egrediaris. In causis istis procuratorem institue, et tu ad lectionem atque orationem vaca. De hospitalitate esto sollicitus; quantum potes pauperibus largire, ita tamen ut serves quod Floriano restitui debeat. In ipsis autemio eos ad lectionem vacare. Unde considerare necesse est quantum peccatum est ut ex aliena oblatione Deus vobis alimoniam transmiserit, sex vero unciis domus, si authenticam chartulam non videmus aut exemplaria, nil possumus facere. Sed Florentino Dei famulo praeceptum transmisi, ut si ei veritas constiterit, easdem sex uncias vobis restituat. Quibus restitutis, reliquas sex uncias aut in emphyteosim damus, aut reditus commutamus
Abbreviated transcription (Latin):
EIIIT DILECTIO IUA UT̃ Fã
bonefaciꝰ inmonasterio tuo an
Nam ex quo illum tͥ dari feci: iam eun
ordinare debuisti: De tunica uͦ sc̃i ich
mͥ indicare. Sed studeat dilectio tuan
ipsa adme transmittẽ: quatiNꝰ & ben¬
dictionẽ tunicȩ ꝑfruam. & de eodẽ ess
uel dericis mercedẽ habe ualeamu
Causam uͦ quȩ cũ floriano uertit᷑ incis
uolui: etiã ei uel. Lxxx. s olidos mut¬
os dedi. quos il le credo dispo
sibi ꝓmonasterii debito recõpensari
Et omnino uolo eandẽ causam decili
Quia Stephanus cartularius dr ĩ miner
ut eam p̾dictus florianꝰ iNpublicote¬
ferat. & grane nob̃ ẽ. cum publico litigi¬
re. Unde necesse ẽ. nob̾ aliquid cedere.
ut possimꝰ eandẽ causam ad cõpositionẽ
ꝑducere. Qͦd dum factũ fuerit: dilection
tuȩ dõ auxiliante Nunciabimu
De fr̃m uͦ animab om̃ino esto sollicitu
sufficit iam qͦd oppimo monasterii per
uram Negligentia in quinata ẽ. Non

Expanded text:
etiit dilectio tua ut frater Bonifacius in monasterio tuo a test. Nam ex quo illum tibi dari feci, jam eum ordinare debuisti. De tunica vero sancti mihi indicare. Sed studeat dilectio tua ipsa ad me transmittere, quatenus et benedictione tunicae perfruamur, et de eodem episcopo vel clericis mercedem habere valeamus. Causam vero quae cum Floriano vertitur incidere volui, et jam ei vel octoginta solidos mutuos dedi. Quos ille, credo, disponit sibi pro monasterii debito recompensari, et omnino volo eamdem causam decidi, quia Stephanus chartularius dicitur imminere ut eam praedictus Florianus in publicum transferat, et grave nobis est cum publico litigare. Unde necesse est nobis aliquid cedere, ut possimus eamdem causam ad compositionem perducere. Quod dum factum fuerit, dilectioni tuae, Deo auxiliante, nuntiabimus. De fratrum vero animabus omnino esto sollicitus. Sufficiat jam quod opinio monasterii per vestram negligentiam inquinata est. Non
Abbreviated transcription (Latin):
uob retribui nil queratis. qͥa suꝑna desi¬
derantib temporalia nulla st̃. Sed ibi de¬
sidena ur̃a figite: ubi qeqͥd retribuit᷑ fine̾
non suscipit. Bonũ gͦ facientes ñ deficiatis.
ut illic uobis thesauros thesaurirare possi¬
tis. ubi neq: erugo neq tinea demolitur.
& ubi fures non effodiunt nec furantur.
Preterea głam uram pat̾no salutantes affectu:
indicanĩ ꝑlatorem p̃sentiũ hilarũ cartula¬
riũ nr̃m claue nos a sacratissimo corpore
beati Petri apłorumpͥncipis transmisisse.
In quo decatenis quoq ipsius benedictio
continet᷑. Qua collo uro suspensa: hoc
uob̾ eo intcedente gra absolutionis fiat.
quod illi causa fuit martyrii. Omes ds̃
in suo uos timore custodiat. atq: sic cor
urm adbona semꝑ oꝑationẽ accendat.
ut & bicuob̾ suam grãm tribuat. & ad
gaudia uos postiodũ ęt̃na ꝑducat.

Expanded text:
vobis retribui nil quaeratis, quia superna desivobis retribui nil quaeratis, quia superna desiderantibus temporalia nulla sunt. Sed ibi desideria vestra figite, ubi quidquid retribuitur finem non suscipit. Bonum ergo facientes non deficiatis, ut illic vobis thesauros thesaurizare possitis, ubi neque aerugo, neque tinea demolitur, et ubi fures non effodiunt, nec furantur . Praeterea, gloriam vestram paterno indicamus per latorem praesentium Hilarum, chartularium nostrum, clavim nos a sacratissimo corpore beati Petri apostolorum principis transmisisse, in qua de catenis quoque ipsius benedictio continetur. Quae collo vestro suspensa, hoc bis, eo intercedente, gratia absolutionis fiat, 1186 quod illi fuit causa martyrii. Omnipotens Deus in suo vos timore custodiat, atque sic cor vestrum ad bonam semper operationem accendat, ut et hic vobis suam gratiam tribuat, et ad gau
Abbreviated transcription (Latin):
iumeu seruare millũ die. Ecceglosa
quod scriptum ẽ. Absconde elemosinã insinu
paupis. & haec ꝓte exorabit. Quisqͥs gͥ
copiosum incęlis fructũ habere desiderat:
semunare dum tempꝰ ẽ. ñomitat. ut mani¬
pulos indiemessis cũ lȩticia colligat. Nam
qui seminant in lacrimis: ingaudio metent.
Sed qualis messis ex huimodi semine futura
sit: dicat apłs. Qui seminat incarne sua:
de carne & metet corruptione̾. Qui aut̃
seminat in sp̃u: despumetet uitã ęterna.
N euͦ inopia nos egestatis inueniat. hanc
nobis messẽ satione multiplici pͥparemus.
& qͣnto uberi satiaricupimꝰ tanto ei a quo
totum accepimꝰ largius conferamꝰ. Na m
ipse dñs desedic̃. Esuriui enim & dedistis
tͥi man ducare: situuu & dedistis mͥbibere.
Hospes fui. & collegistis me. Nudus & oꝑu
istis me. Et cętera. Atq inconclusione sub¬
iungitur. Am dicouob. qu̾a dui fecistis
uni ex his fr̾ib meis minimis: i fecistis.
Hoc gͦ studiosi agite. & hȩc agentes int̾ra

Expanded text:
um meum in illum diem. Ecce, gloriosa quod scriptum est: Absconde eleemosynam in sinu pauperis, et haec pro te exorabit. Quisquis igitur copiosum in coelis fructum habere desiderat, seminare, dum tempus est, non omittat, ut manipulos in die messis cum laetitia colligat. Nam qui seminant in lacrymis, in gaudio metent. Sed qualis messis ex hujusmodi semente futura sit, dicat Apostolus: Qui seminat in carne sua, de carne metet et corruptionem; qui autem seminat in spiritu, de spiritu Ne vero inopia nos egestatis inveniat, hanc nobis messem satione multiplici praeparemus; et quanto uberius satiari cupimus, tanto ei a quo totum accepimus largius conferamus. Nam ipse de se Dominus ait: Esurivi enim, et dedistis mihi manducare; sitivi, et dedistis mihi bibere; histis me , etc., atque in conclusione subjungitur: Amen dico vobis, quandiu fecistis uni ex his fratribus meis minimis, mihi fecistis. Hoc igitur studiosius agite, et haec agentes in terra
Abbreviated transcription (Latin):
puersa aliquia deepis copatu loqu¬
s adhoc qualibet aspirare: p̃sumptioNe
optauerit: fratuitatis urae se cont᷑ imꝓbi
ipsus om̃ino uigor accendat. atque
u inmonasteriũ eũ usq ad diẽ obitꝰ
idagendũ poenitentiã curet retruden
quatmꝰ ꝑpetrati sceleris maculas clignis
u fletib emundare: quas magis inin
uibio reformetur: & nedenuo hac̃ de re
nquetudinẽ ac molestiã paciatur: sollicitos
psc. netesseẽ. Quia hoc non solũ ad
umuinitionẽ. uerũ etiã ad aliorũ c̃stat
nndationẽ ꝑficere. ut prauoru hominũ
quptio. Nil decȩtero contra sacrorũ cano¬
ũstatuta. uł ȩccłiasticã disciplina ullo
iolo audeat attempta Re: GREG¬

Expanded text:
perversa aliquid de episcopatu loqui atque rursuperversa aliquid de episcopatu loqui atque rursus ad hoc qualibet aspirare praesumptione tentaverit, fraternitatis vestrae se contra improbitatem ipsius omnino vigor accendat, atque privatum in monasterium cum usque ad diem obitus sui, ad agendam poenitentiam, curet retrudendum, quatenus perpetrati sceleris maculas dignis discat fletibus emendare, quas magis ad indubio reformetur, et ne denuo hac de re inquietudinem ac molestiam patiatur, sollicitos vos esse necesse est, quia hoc non solum ad hujus munitionem, verum etiam ad aliorum constat emendationem proficere, ut pravorum hominum praesumptio nihil de caetero contra sacrorum canonum statuta, vel ecclesiasticam disciplinam ullo modo audeat attentare.
Abbreviated transcription (Latin):
cum auxilio scłariũ uidicũ uenientẽ
epis copiũ more p̃donis ingressũ. ablatis
uolent reb ȩccliae abeõ se piectũ &as
sumã iniuriã acnetẽ poene ꝑductũ. Et
qm tantȩ nequiciȩ prauitas. nec dissim¬
ut edocti sumus ueritas habet: pdutũ
Paulũ districta faciat executione cõpelli
ut quetunq abstulit omimora ul ex¬
cusatione cessante restituat. Siu nichil
ȩccłiae sed ꝓpͥum sẽdixerit abstulisso. ci¬
uis graue & iniqũu fuit ut non auob̃ uł
metropolitano eiꝰ hoc peteret. sed ausus¬
temerario manu p̃sumeret agere: uani¬
tam̃ siquid ꝓpriũ tulit. subfrnitatis
abstulit. hoc reformare ac satis facere
modis om̃ib compellatur. Si aute dis¬
re temptauerit: quousq ome qͥd delas¬
dauit uł desubstantia tulit ȩclias is¬
tuat. inmonasteriũ mittendꝰ est: ut
saltẽ coactus reddat qͦd male aufetel
timuit. Qui si forte qͦd non credutus
pꝰ depositione suã inuerecunde asill

Expanded text:
cum auxilio saecularium judicum venientem episcopium more praedonis ingressum, ablatisque violenter rebus ecclesiae, ab eo se projectum et ad summam injuriam ac necem pene perductum. Et quoniam tantae nequitiae pravitas, nec dissimuut edocti sumus veritas habet, praedictum Paulum districta faciat exsecutione compelli, ut quaecunque abstulit omni mora vel excusatione cessante restituat. Si vero nihil Ecclesiae, sed proprium se dixerit abstulisse, quamvis grave et iniquum fuerit ut non a vobis vel a metropolitano ejus hoc peteret, sed temerario ausu manu praesumeret agere, verumtamen si quid proprium tulit, sub fraternitatis  ex eo quod nunc abstulit, hoc reformare ac satisfacere modis omnibus compellatur. Si autem differre tentaverit, quousque omne quod dilapidavit, vel de substantia tulit, ecclesiae restituat, in monasterium mittendus est, ut saltem coactus reddat quod male auferre timuit. Qui si forte, quod non credimus, post depositionem suam inverecunde ac mente