comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uentorum remotus. ubi hiberna opponere solent. Et
portus dictus: a deportandis commertiis. Hunc ueteres
abaiulandis mercibus baias uocabant: illa declinatione
a baia baias. ut a familia familias. Litus est terra aq̃
et mari uicina. et dictum litus quod fluctu eliditur.
uel quod aqua alluitur. Cicero in topicis. litus ẽ a qua¬
qua fluctus eliditur. Circumluuium locus quem aqua¬
circumluit. Adluiuum consuptio riparum ex aquis.
Margo est pars cuiuslibet loci: ut puta maris. un¬
de et nomen accepit. Maritima: quasi maris inti
ma. Ostia ab ingressu et exitu fluminis dicta in mari.
Continens ꝑpetua t̃ra. nec ullo mari discreta. quan
Ix. De inferioribꝰterrȩ.

Expanded text:
ventorum remotus, ubi hiberna opponere solent: et ventorum remotus, ubi hiberna opponere solent: et portus dictus a deportandis commerciis. Hunc veteres a baiolandis mercibus baias vocabant, illa declinatione a baia baias, ut a familia familias. Litus et mari vicina, et dictum littus, quia fluctu eliditur, vel quod aqua alluitur. Cicero in Topicis: Littus est qua fluctus elidit. Littucircumluit. Alluvium consumptio riparum ex aquis. Margo est pars cujuslibet loci, ut puta maris, unde et nomen accepit. Maritima, quasi maris intima. 43. Ostia ab ingressu et exitu fluminis dicta in mari. Continens, perpetua terra, nec ullo mari discreta, quam IX. De inferioribus terr
Abbreviated transcription (Latin):
bent auiaria bacis. Amena loca uarro dicta ait: eo
quod solum amorem p̃stant. et ad se amanda adlici¬
ant: uerius flaccus. quod sine munere sint: nequicquã
his officia quasi amunia hoc est sine fructu. unde nullꝰ
fructus ex soluitur. Inde etiam nichil prestantes in mu¬
nes uocantur. N prica loca quȩ sole gaudent. quasi Aneu.¬
O piRtic. id est sine frigore. siue quod sint aꝑta celo.
Opaca uero loca quasi oꝑta cȩlo a pͥco contraria. Lubricũ
dici locum ab eo quod ibi quis labitur. et lubricum dicit᷑
non quod labitur. sed in quo labitur. Nlestiua sunt loca:
umbrosa quibus ꝑ estatem uitant pecora solis ardorem.
Statius. Et umbrosi patuere estiua licei. Naualia st̃
loca ubi naues fabricantur. Hoc et textrinum uocatur.
Statio est. ubi ad tempus stant naues: portus: ubi hie¬
mant. Importunum autem in quonullum refugium:
quasi nullus portus. Portus autem locus est. ab abcessu

Expanded text:
bent aviaria bacis. Amoena loca Varro dicta ait eo bent aviaria bacis. Amoena loca Varro dicta ait eo quod solum amorem praestant et ad se amanda adliciant. Verrius Flaccus, quod sine munere sint nec quicquam his officia, quasi amunia, hoc est sine fructu, unde nullus fructus exsolvitur. Inde etiam nihil praestantes inmunes vocantur. Aprica loca quae sole gaudent, quasi ἄνευ φρίκης, id est sine frigore; sive quod sint aperto caelo. Opaca vero loca, quasi operto caelo, aprico contraria. Lubricum dici locum ab eo quod ibi quis labitur; et lubricum dicitur non quod labitur, sed in quo labitur. Aestiva sunt loca umbrosa, quibus per aestatem vitant pecora solis ardorem. StatiusTheb. 1, 363: Et umbrosi patuere aestiva Lycaei. Navalia sunt loca ubi naves fabricantur. Hoc et textrinum vocatur. Statio est ubi ad tempus stant naves; portus, ubi hiemant; inportunum autem, in quo nullum refugium, quasi nullus portus. Portus autem locus est ab accessu
Abbreviated transcription (Latin):
duos montes locata. angusta et breuia dicta a faucium
similitudine quasi foces. Confrages loca in que undiq
uenti concurrunt. ac sese frangunt. ut neuius ait.
Inmontes ubi uenti frangebant locum. Scabra st̃
loca situ asꝑa: unde et scabies dicitur: a corporis aspe¬
ritate. Hustra obseura latibula ferarum: et luporum
cubilia sunt. Inde et lupanaria lustra dicuntur: per
contrarium uidelicet. quia parum illustrantur. Lucꝰ
est locus densis arboribus septus: solo lucem dettahens.
Potest et a conlucendo crebris luminibus diei: quȩ ibi
ꝓpterreligionem gentilium cultumq fiebant. Deserta
uocata quia ñ seruntur: et ideo quasi deseruntur. ut
sunt loca siluarum et montium contraria uberrimarũ
terrarum. quȩ sunt ubrimȩ glebȩ. Deuia sunt loca
secreta et abdita. quasi extra uiam. ipsa sunt et inuia.
Deinde et auiaria secreta loca: et aiua remota aut tan¬
tum adibilia auibus. Unde est illud. Inculta ru¬

Expanded text:
duos montes, loca angusta et brevia, dicta a faucium duos montes, loca angusta et brevia, dicta a faucium similitudine, quasi foces. Confrages loca in qua undique venti currunt ac sese frangunt. Ut Naevius aittrag. 58: In montes ubi venti frangebant locum. Scabra sunt loca situ aspera. Unde et scabies dicitur, a corporis asperitate. Lustra obscura latibula ferarum et luporum cubilia sunt. Unde et lupanaria lustra dicuntur, per contrarium videlicet, quia parum inlustrantur. Lucus est locus densis arboribus septus, solo lucem detrahens. Potest et a conlucendo crebris luminibus dici, quae ibi propter religionem gentilium cultumque fiebant. Deserta vocata quia non seruntur et ideo quasi deseruntur; ut sunt loca silvarum et montium, contraria uberrimarum terrarum, quae sunt uberrimae glebae. Devia sunt loca secreta et abdita, quasi extra viam. Ipsa sunt et invia. Inde et aviaria secreta loca et a via remota, aut tantum adibilia avibus. Unde est illudVirg. Georg. 2, 430: Inculta ru
Abbreviated transcription (Latin):
cendo aerias: uerbum expressit a uerbo. Nam gallo¬
rum lingua alpes: montes alti uocantur. Hȩe sunt
enim: quȩ italiȩ murorum exbibent uicem. Colles
sunt ꝓminentiora iuga montium: quasi colla. Luga
autem montium exeo appellata sunt.: quod ꝓpinquita¬
te sui iungantur. Tumulus est mons breuis: quasi
tumens tellus. Item tumulus terra congesta ubi nul¬
la memoria est. Ualles sunt humilia loca quasi uul¬
sa: hinc et conualles depressa loca terrarum int mon¬
tes. Campus est terrarum planicies dictus autẽ cam¬
pus. quod breuis sit pedibus nec erectus ut montes. sed
patens et spatiose porrectus et iacens. Vnde et grece
pedion dicitur. Sumpsit autem nomen ex greca echi¬
mologia: cami enim greci breue dicunt. Solum ẽ omne
quod sustinet a soliditate dictum scilicet. unde et de
uasta et siluestria loca: ubi arbores exiliunt in altum.
Fauces sunt aditus angustorum locorum. et inter ar¬

Expanded text:
cendo aerias verbum expressit a verbo. Nam Gallocendo aerias verbum expressit a verbo. Nam Gallorum lingua 'alpes' montes alti vocantur. Haec sunt enim quae Italiae murorum exhibent vicem. Colles sunt praeminentiora iuga montium, quasi colla. Iuga autem montium ex eo appellata sunt quod propinquitate sui iungantur. Tumulus est mons brevis, quasi tumens tellus. Item tumulus terra congesta, ubi nulla memoria est. Valles sunt humilia loca, quasi vulsa. Hinc et convalles depressa loca terrarum inter montes. Campus est terrarum planities. Dictus autem campus quod brevis sit pedibus, nec erectus, ut montes, sed patens et spatio suo porrectus et iacens; unde et Graece πεδίον dicitur. Sumpsit autem nomen ex Graeca etymologia; χαμαὶ enim Graeci breve dicunt. Solum est omne quod sustinet, a soliditate dictum scilicet. Unde et de vasta et silvestria loca, ubi arbores exiliunt in altum. Fauces sunt aditus angustorum locorum inter ar
Abbreviated transcription (Latin):
phure. unde est. quod uidetur incendium. Pirineus.
et ipse acrebris fulminum ignibus noncupatus. Grece
enim ignis: pir uocatur. Iste est qui inter galliã atq
ispaniam: quasi de industria munimentum inter¬
iacet. Solurius a singłaritate dicitur: quod om̃ibꝰ
hispaniȩ montibus solus altior uideatur. siue quodori¬
ente sole ante radius eiꝰ in eo quam ipse cernatur. Cal¬
pes mons in ultimis finibꝰ oceani. qui dirimit europã
ab africa. quem athlantis finem ẽẽ dicunt. De quo
lucanus. Hesꝑiam calpem summũq implenit ath¬
lantem. Athlans frater ꝓmethei fuit: et rex africȩ.
a quo astrologiȩ artem prius dicunt ex cogitatam. ideoq
dictus est sustinuisse cęlum. Ob eruditionem igitur
discipline et scientiam: celi nomen eius in montem afri¬
cȩ diriuatum est: qui nunc atblans cognomi natur. qͥ
ꝓpter altitudinem suam quasi cȩli macbinam atq ast
sustentare uidetur. Plpes autem proprie montes

Expanded text:
phure; unde est quod videtur incendium. Pyrenaeus phure; unde est quod videtur incendium. Pyrenaeus et ipse a crebris fulminum ignibus nuncupatus; Graece enim ignis πῦρ vocatur. Iste est qui inter Galliam atque Hispaniam quasi de industria munimentum interiacet. Solurius a singularitate dicitur, quod omnibus Hispaniae montibus solus altior videatur sive quod oriente sole ante radius eius quam ipse cernatur. Calpes mons in ultimis finibus Oceani, qui dirimit Europam ab Africa, quem Athlantis finem esse dicunt. De quo Lucanus1, 555: Hesperiam Calpem, summumque implevit Athlantem. Athlans frater Promethei fuit et rex Africae, a quo astrologiae artem prius dicunt excogitatam; ideoque dictus est sustinuisse caelum. Ob eruditionem igitur disciplinae et scientiam caeli nomen eius in montem Africae derivatum est, qui nunc Athlans cognominatur: qui propter altitudinem suam quasi caeli machinam atque astra sustentare videtur. Alpes autem proprie montes
Abbreviated transcription (Latin):
uertice ẽ erectus in cęlum. Hic in duo finditur iuga:
cirra et nisa. Unde et noncupatur. eo quod in singłis
iugis colebantur apollo et liber. Hȩc iuga a duobus
fr̃ibus eiteron et elicon appellantur. Nam eliconi
dictus ab elicone frẽ ciceronis. Item ceraunii st̃ mon¬
tes epiri: a crebris dicti fulminibus. Grece enum ful¬
men ceraunos dicitur. Eppenninus mons appellat᷑
quasi alpes penice quia hanibal ueniens ad italiam.
easdem alpes aperuit. Unde et uirgilius. Alpes inmit¬
tit aꝑtas. Has enim hannibal post bella hispanie
aceto rupit. Luuenalis. Et montem rupit aceto: et
inde loca ipsa quȩ rupit appennine alpes uocantur.
Mons ethna ex igne et sulphure dictus: unde et ge¬
henna. Constat autem hunc ab ea parte qua eurus
uł africus flat: habere speluncas plenas sulphuris. et
usq ad mare deductas. quȩ spelunce recipientes in se flu-¬
ctus. uentum ereant. qui agitatus ignem gignit exsul¬

Expanded text:
vertice est erectus in coelum, hic in duo finditur juga, vertice est erectus in coelum, hic in duo finditur juga, Cyrrham et Nissam. Unde nuncupatur, eo quod in singulis jugis colebantur Apollo et Liber. Hfratribus Cithaeron et Helicon appellantur. Nam Helicon dictus ab Helicone fratre Cythaeronis. Item Ceraunii sunt montes Epiri, a crebris dicti fulminibus. Graece enim fulmen κεραυνὸς dicitur. Appenninus mons appellatus quasi Alpes Poeninae, quia Hannibal veniens ad Italiam easdem Alpes aperuit. Unde et VergiliusAen. 10, 13: Alpes inmittit apertas; has enim Hannibal post bella Hispaniae aceto rupit; Iuvenalis10, 153: Et montem rupit aceto. Et inde loca ipsa, quae rupit, Appenninae Alpes vocantur. Mons Aethna ex igne et sulphure dictus; unde et Gehenna. Constat autem hunc ab ea parte, qua Eurus vel Africus flat, habere speluncas plenas sulphuris et usque ad mare deductas, quae speluncae recipientes in se fluctus ventum creant, qui agitatus ignem gignit ex sul
Abbreviated transcription (Latin):
sedisse testantur. Unde et usq hodie ibi demlignoꝵ
eius uidentur uestigia. Acroceraunii montes ꝓpt̃
altitudinem et fulminum iactꝰ uocati sunt. Grȩce
enim fulmen: ceraunus dicitur. Sunt autẽ inter
armeniam et hiberiam: incipientes a portis caspiis.
usq ad fontem tigridis fluuii. Hiꝑborei montes
scithie dicti: quod supra id est ultra eos flat boreas
Rifei montes in capite germaniȩ sunt: a ꝑpetuo¬
uentorum flatu nominati. nam pyđ̃yti grece im¬
Olimpus mons macedoniȩ nimium precelsus: ita ut
sub illo nubes ẽẽ dicantur. De quo uirgilius. Nubes
excessit olimpus. Dictus autem olimpus: quasi olo.¬
lampus id est quasi cęlum. Hic mons: macedoniam di¬
uidit a tracia. At hos mons macedoniȩ. et ipse altior
nubibus tantoq sublunis ut in lemuum umbra eius
ꝑtendat. quȩ ab eo septuaginta sex milibus separatur.
Parnasus mons thessaliȩ iuxta boetiam: qui gemino

Expanded text:
sedisse testantur. Unde et usque hodie ibidem lignorum sedisse testantur. Unde et usque hodie ibidem lignorum eius videntur vestigia. Acroceraunii montes propter altitudinem et fulminum iactus vocati sunt; Graece enim fulmen κεραυνὸς dicitur. Sunt autem inter Armeniam et Iberiam, incipientes a portis Caspiis usque ad fontem Tigridis fluvii. Hyperborei montes Scythiae, dicti quod supra, id est ultra, eos flat Boreas. Riventorum flatu nominati. Nam ῥιφὴ Graece imOlympus mons Macedoniae nimium praecelsus, ita ut sub illo nubes esse dicantur  De quo Virgilius: Nubes excessit Olympus . Dictus autem Olympus, quasi Ololampus id est, quasi coelum . Hic mons Macedoniam dividit a Thracia. 10. Athos mons Macedoninubibus, tantumque sublimis, ut in Lemno umbra ejus pertendat, quae ab eo septuaginta sex millibus separatur. Parnassus mons Thessaliae juxta Boetiam, qui gemino
Abbreviated transcription (Latin):
ontes sunt tumores terrarum altissimi: dicti qͦd
sint eminentes. Quidam autem ꝓpriis ex causis
uocati sunt: ex quibus notandi sunt qui opinione maxi¬
me celebrant᷑. Mons caurasus ab india usq ad taurũ
porrectus: progentium ac linguarũ uarietate quoquo
uersum uadit. diuersis nominibus noncupatur. Ubi
autem ad orientem in excelsiorem consurgit sublimi¬
tatẽ. ꝓpter niuium candorem caucasus noncupatur
Nam orientali lingua caucasum significat candidũ:
idest niuibus denseissimis candicantẽ. Unde et cũ
scitȩ qui eidem monti iunguntur: eroacasim uocaue.¬
runt. Casim enim apud eos candor siue nix dicit᷑.
Mons taurus a plerisq idem uocatur et caucasus.
Li banus mons fenicum altissimus. cuꝰ meminerunt
ꝓpħȩ. dictus athure. quia ibi colligitur. Quius ea pars
quȩ est suꝑ eum ad orientalem plagam respiciens ante¬
libanus appellabatur. id est contra libanum. flrarat
mons armeniȩ. in quo archam historiȩ post diluuium

Expanded text:
ontes sunt tumores terrarum altissimi, dicti quod sint eminentes. Quidam autem propriis ex causis vocati sunt, ex quibus notandi sunt qui opinione maximi celebrantur. Mons Caucasus ab India usque ad Taurum porrectus, pro gentium ac linguarum varietate quoquo versum vadit, diversis nominibus nuncupatur. Ubi autem ad orientem in excelsiorem consurgit sublimitatem, pro nivium candore Caucasus nuncupatur. Nam orientali lingua 'caucasum' significat candidum, id est nivibus densissimis candicantem. Unde et eum Scythae, qui eidem monti iunguntur, Croacasim vocaverunt. 'Casim' enim apud eos candor sive nix dicitur. Mons Taurus a plerisque idem vocatur et Caucasus. Libanus mons Phoenicum altissimus, cuius meminerunt prophetae; dictus a ture, quia ibi colligitur. Cuius ea pars, quae est super eum ad orientalem plagam respiciens, Antilibanus appellatur, id est contra Libanum. Ararat mons Armeniae, in quo arcam historici post diluvium
Abbreviated transcription (Latin):
clipsis solis ẽ quotiens luna tricesima
ad eandem lineam qua sol uehitur ꝑue¬
nit: eiq se obiciens. solem obscurat. Nam
deficere nobis soluidetur: dum illi orbis lu¬
ne obponitur.
clipsis lunȩ ẽ quotiens in umbrã terrę
luna incurrit. Non enim suum lum̃
habere. seda sole inluminari putatur. un¬
de et defectum patitur. si inter ipsam et solẽ
umbra t̃rȩ int̾̃ueniat. Patitur autem hoc
quinta decima luna eo usq quamdu centrũ
atq umbram obstantis tr̃ę exeat. uideatq so¬
lem uł a sole uideatur.

Expanded text:
clipsis solis est, quotiens luna trigesima ad eandem lineam, qua sol vehitur, pervenit, eique se obiiciens solem obscurat. Nam deficere nobis sol videtur, dum illi orbis lunae opponitur. clipsis lunae est, quotiens in umbram terrae luna incurrit. Non enim suum lumen habere, sed a sole inluminari putatur, unde et defectum patitur si inter ipsam et solem umbra terrae interveniat. Patitur autem hoc quinta decima luna eo usque, quam diu centrum atque umbram obstantis terrae exeat videatque solem, vel a sole videatur.
Abbreviated transcription (Latin):
uedam nomina librorum apud dis¬
gentiles certis modulis conficiebant᷑.
Breuiori forma carmina atq epłȩ.At
uero historiȩ maiori modulo scribebantur.
Et non solum in carta uel menbranis. sed
etiam et in omentis elefantinis textilibꝰq
maluarum foliis atq palmarum: cuius
generis cinna sic meminit. Hȩc tibi are¬
theis multum inuigilata lucernis carmi.¬
na. qui signes nouimus aerios letus in
aridulo maluȩ descripta libello pruxiaca
uexi munera nauicula. circruncidi libros
siciliȩ. pͥmum in crebuit. Nãin initio pumi-¬
cabantur. unde et cattulluᷤ ait. eui dono le¬
pidum nouum libellum. arido modo pu¬
micȩ expolitum. cõdex. xiii.¬

Expanded text:
edam nomina librorum apud gentiles certis modulis conficiebantur. Breviori forma carmina atque epistolae. At vero historiae maiori modulo scribebantur, et non solum in carta vel membranis, sed etiam et in omentis elephantinis textilibusque malvarum foliis atque palmarum. Cuius generis Cinna sic meminit 11: Haec tibi Arateis multum invigilata lucernis carmina, quis ignis novimus aerios, levis in aridulo malvae descripta libello Prusiaca vexi munera navicula. Circumcidi lbros Siciliae primum increbuit. Nam initio pumicabantur. Unde et Catullus ait 1, 1: Cui dono lepidum novum libellum arido modo pumice expolitum? De li
Abbreviated transcription (Latin):
diffeit. Nam astronomia cȩli conuersionẽ
ortus obitus. motusq siderum continet: uel
qua ex causa ita uocentur. Astrologia uero
partim naturalis partim suꝑsticiosa est. Na¬
turalis dum exequitur solis et lune cursus uł
stellarum temporumq stationes. Suꝑsticiosa
uero ẽ illa quam mathematici sequuntur qui
in stellis auguriantur. quiq etiam .xii. cȩli
signa ꝑ singła anime uel corporis menbra dispo¬
nunt. sidmq cͤsu natiuitates hominũ.⁊ mores p̃dica¬
re conantur. De astronomiȩ ratione.U.¬
Istͦnonue ratio modis plurimis c̃stat. Definit
quid axis cęli et poli. q̃ st̃ climata cęli. qui curs solis.
et lunȩ. atq astroꝵ ⁊ cetera. De mundo⁊ nõie eiꝰ. ui¬

Expanded text:
differt. Nam Astronomia caeli conversionem, ortus, obitus motusque siderum continet, vel qua ex causa ita vocentur. Astrologia vero partim naturalis, partim superstitiosa est. Naturalis, dum exequitur solis et lunae cursus, vel stellarum certas temporum stationes. Superstitiosa vero est illa quam mathematici sequuntur, qui in stellis auguriantur, quique etiam duodecim caeli signa per singula animae vel corporis membra disponunt, siderumque cursu nativitates hominum et mores praedicare conantur. De Astronomiae ratione .onomiae ratio modis plurimis constat. Definit quid axis caeli et poli, quae sint climata caeli, qui cursus solis et lunae atque astrorum, et cetera. De mundo et eiu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ medium sui .i. latinum adiectum significat librã.
Nycappa grecum cirea finem cornuum adiuncto
Ulatinum. significat cyatum. Nsi uero .o. la¬
tinum habuerit adiunctum. eminam demonstrat. quã
greci cotilem uocant. S En ex grecum si acceperit
iunctum e latinum: significat sextarium.⁊ Osi .o.
latinum adiunctum indicat acitabulum. quod greci
latino. significat mñã.T Latinum in fine ha¬
bens labda grecum significat talentum. NO gre¬
cum indextrobrachio superiori .o. littera coniuncta
Kenix est

Expanded text:
per medium sui I Latinum adiectum significat libram. per medium sui I Latinum adiectum significat libram. Kv. Kappa Graecum circa finem cornu adiuncto V Latinum significat cyatum. KO. Si vero O Latinum habuerit adiunctum, eminam demonstrat, quam Graeci cotylen vocant. ξε. Xi Graecum si acceperit iunctum E Latinam, significat sextarium. ξο. Si O Latinum adiunctum, indicat acitabulum, quod Graeci Latinum significat mina. TΛ. T Latinum in fine habens Labda Graecum significat talentum. Xo. Chi Graecum in dextro brachio superiori O littera coniuncta cenix est
Abbreviated transcription (Latin):
onderis signa plerisq ignota sunt: et inde er¬
rorem legentibus faciunt. Quaꝓpt̃ formas
eorum et caracteres ut a ueteribus sig̾nata sunt:
subiciamus. T. littera significat dimidium obo¬
lum. Uirgula equaliter iacens et porrecta
simpliciter significat obolum. Seminata
uirgula duo cboli sunt.TLatinum significat obo¬
lostres. FLatinum significat obolos quatuor.
ELatinum demonstrat obolos quinq. Oboli uerosex
ꝓpterea carecterem non habent: eo quod in una drag¬
ma sexueniant quod ẽ pondus denarii argenti.
Neta litrera significat siliquas octo idest tremis¬
sem. NLatinum significat nom isma grecum id
est solidum. ¶B iota adiuncta beta significat di-¬
midium solidum.Nuirgulȩ duȩ ex uno
angulo a leua in dexteram se diuidentes: significant
draginam quam etiam olaen appellant. NT Lati¬
num adiuncto gamina greco. significat semiuntiã.
I O gamina autem grece litterȩ .o. latinum in fine
adiunctum significat untiam. A labda grecum

Expanded text:
onderis signa plerisque ignota sunt, et inde errorem legentibus faciunt. Quapropter formas eorum et characteres, ut a veteribus signata sunt, subiciamus. Z littera significat dimidium obolum. — Virgula aequaliter iacens et porrecta simpliciter significat obolum. = Geminata virgula duo oboli sunt. T Latinum significat obolos tres. F Latinum significat obolos quattuor. E Latinum demonstrat obolos quinque. Oboli vero sex propterea characterem non habent, eo quod in una dragma sex veniant, quod est pondus denarii argenti. H Eta littera significat siliquas octo, id est tremissem. N Latinum significat nomisma Graecum, id est solidum. IB. Iota adiuncta Beta significat dimidium solidum. < Virgulae duae ex uno angulo a laeva in dexteram se dividentes significant dragmam, quam etiam olcen appellant. NΓ. N Latinum adiuncto Gamma Graeco significat semiunciam. Γo Gamma autem Graecae litterae O Latinum in fine adiunctum significat unciam. ᗑ. Labda Graecum
Abbreviated transcription (Latin):
necessaria uidetur. Nouȩ a constantino ce¬
sare ceperunt. et reliquis succedentibꝰ erañq
ꝑmixte et mordinate. Postea theodosius mi¬
nor augustus. ad similitudinẽ gregoriani et
ermogeniani codicem factum constitutionũ.
a constantini tẽporibus sub ꝓprio cuiꝰq im¬
peratoris titulo disposuit. quem a suo nomi

Expanded text:
necessaria videtur. Nove leges a Constantino incenecessaria videtur. Nove leges a Constantino inceperunt cesare et reliquis succedentibus erantque permixte et inordinate. Postea Theodosius minor augustus, ad similitudinem Gregoriani et Hermogeniani, codicem factum constitutionum, a Constantini temporibus, sub proprio cuiusque imperatoris titulo disposuit, quem a suo nomi
Abbreviated transcription (Latin):
MTUS DE LEGIBUET
OYSES GENTIS
hebreȩ. primus omnium
diuinas leges sacris litteris ex
plicauit. Foroneus rex grecis
didit. Solon. primus leges atheniensibus
dedit. Lygurgus pͥmus lacedemoniis iura
ex apollinis auctoritate confuixit. Numa
pompilius qui romulo successit in regno pͥmꝰ
leges romanis edidit. Deinde cum populus
seditiosos magistratus ferre non posset. decẽ¬
uiros legibus scribendis decreuit. qui leges
ex libris solonis in latinum sermonem trans¬
latas. duodecim tabulis exposuerunt. Fuert̃
autẽ hi.appius. claudius. genutius. ueterius.
iulius. maniliꝰ. sulpitius. sextius. curatius. ro.¬
milius. postumius. Hi decem uiri. legum¬
conscribendarum electi sunt. Legeiꝰ autẽ
redigere in libris pͥmus consul ponperus
instituere uoluit. sed ñ ꝑseuerauit obtrecta¬
torum metu. De inde cesar cepit id facere. sed
ante int̾fectus ẽ. Paulatim autem antique
leges uetustate atq incuria exsoluerunt. Qua¬
rum et si nullus iam usus ẽ. noticia tamen

Expanded text:
5: DE LEGIBUS ET oyses gentis Hebraeae primus omnium divinas leges sacris litteris expplicavit. Phoroneus rex Graecisdidit. Solon primus leges Atheniensibus dedit. Lycurgus primus Lacedaemoniis iura ex Apollinis auctoritate confinxit. Numa Pompilius, qui Romulo successit in regno, primus leges Romanis edidit; deinde cum populus seditiosos magistratus ferre non posset, Decemviros legibus scribendis creavit, qui leges ex libris Solonis in Latinum sermonem translatas duodecim tabulis exposuerunt. Fuerunt autem hi: Appius Claudius, Genucius, Veterius, Iulius, Manlius, Sulpicius, Sextius, Curatius, Romilius, Postumius. Hi Decemconscribendarum electi sunt. Leges autem redigere in libris, primus consul Pompeius instituere voluit, sed non perseveravit obtrectatorum metu. Deinde Cesar cepit id facere, sed ante interfectus est. Paulatim autem antique leges vetustate atque incuria exoleverunt, quarum etsi nullus iam usus est, notitia tamen
Abbreviated transcription (Latin):
lius. Balearis uerbera fundȩ.
ꝓmuntoria dicuntur. Sic salustiꝰ de sardinia. in
orientem quam in occidentem latior ꝓminet. Sigeum
ꝓmunto riũ asie ubi ellespontus aꝑtius dilatatur. Di.¬
ctum autem sigeum ꝓpter herculis taciturnitatem. qͥa
ꝓhibitus ospitio ala omedontetroianoꝵ rege. simula uit
abscessum. et inde contra troiam cum silentiouenit.
quod dicitur sige. Maleum promontoriũ greciȩ qͦd
intrat mare: et ꝑ milia quinquaginta protenditur.
ubi unda ita seua est. ut ꝑsequi nauigantes uideatur.
Hoc autem ꝓmontariũ a maleo rego arguoꝵ nomen
accepit. Pelorum ꝓmuntorium sicilię respiciens aqui¬
lonem: scdm salustium dictum a gub̃natore hannibalis¬
illic sepulto. Pachinum promunto riũ siciliȩ. austrum
spectans ab aeris crassitudine dictum. nam ti axNic. est
pinguis et crassus. austro emm ꝑflatur. Lilibeum ꝓmon¬
torium sicilie solis occasum intendens: uocatum ab eiꝰdẽ
nominis ciuitate que ibi ẽ sita. Borion ꝓmontorium

Expanded text:
lius: Balearis verbere fundae. promontoria dicuntur. Sic Sallustius de Sardinia: « In orientem quam occidentem latior prominet. » Sigaeum promontorium Asiae, ubi Hellespontus apertius dilatatur. Dictum autem Sigaeum propter Herculis taciturnitatem: quia prohibitus hospitio a Laomedonte, Trojanorum rege, simulavit abscessum, et inde contra Trojam cum silentio venit, quod dicitur sige. Maleum, promontorium Graeciae, quod intrat in mare, et per millia quinquaginta protenditur, ubi unda ita saeva est, ut persequi navigantes videatur. Hoc autem promontorium a Maleo rege Argivorum nomen accepit. Pelorum, promontorium Siciliae, respiciens aquilonem, secundum Sallustium dictum a gubillic sepulto. Pachynum promuntorium Siciliae Austrum spectans, ab aeris crassitudine dictum, nam παχὺς est pinguis et crassus: Austro enim perflatur. Lilybaeum promuntorium Siciliae, solis occasum intendens, vocatum ab eiusdem nominis civitate, quae ibi est sita. Borion promuntorium
Abbreviated transcription (Latin):
omponitur autẽ et instruitur omnis
oratio uerbis. cõmate. colon. periodoni.
Comma particula ẽ sententiȩ. colon menbrũ.
periodos ambitus uel cireuitus. Fit autẽ ex
coniunctione uerboꝵ coma: ex comate. colon:
ex colon: periodus. Cõma ẽ iuncturȩ finitio.
ut puta si uereor iudices. ecce unum cõma.
sequitur et aliud cõma. ne turpe sit ꝓ fortissi
adhuc pendet oratio sicq deinde ex pluribꝰ
menbris fit periodus id ẽ. extrema sententiȩ
clausula. ita ueterem iuditiorum morem re-¬
quirunt. Periodus autem longior ẽẽ non¬
De uitiis litterarum et uerborum et sen¬
tentiarum cauendis.XUIIII.

Expanded text:
omponitur autem, instruiturque omnis oratio commate, colo et periodo. Comma particula est sententiae; colon, membrum; periodus, ambitus vel circuitus. Fit autem ex conjunctione verborum comma, ex commate colon, ex colis periodus. 2. Comma est juncturae finitio, ut puta, et si vereor, judices, ecce unum comma; sequitur et aliud comma, ne turpe sit pro fortissadhuc pendet oratio; sicque deinde ex pluribus membris fit periodus, id est, extrema sententiae clausula, ita: veterem judiciorum morem requirunt. Periodus autem longior esse nontur CAPUT XIX. De vitiis litterarum, et verborum, et sententiarum cavendis. 1.
Abbreviated transcription (Latin):
cõpaginantur. Uersus autem uulgo uocati
quia sic scribebant antiqui sicut aratur tr̃a.
Asi nistra enim ad dextram pͥmum deducebant
stilum. deinde conuertebantur ab inferiori
et rursus ad dexteram uersus: quos et hodie
rustici uersus uocant. Sceda ẽ quod ad huc
emendatur: et necdum in libris redactum ẽ.
Et ẽ nomen grecum sicut et thomus. x U.
De canonibus euan gelioru M

Expanded text:
conpingantur. Versus autem vulgo vocati conpingantur. Versus autem vulgo vocati quia sic scribebant antiqui sicut aratur terra. A sinistra enim ad dexteram primum deducebant stilum, deinde convertebantur ab inferiore, et rursus ad dexteram versus; quos et hodieque rustici versus vocant. Scheda est quod adhuc emendatur, et necdum in libris redactum est; et est nomen Graecum, sicut et tomus. § 15 De canonibus evangeliorum
Abbreviated transcription (Latin):
ibrarios antea bibliopolas dictos. librũ
enĩm greci biblum uocant. Librarii autẽ
idem et᷑ antiquarii uocantur: sed librarii st̃
rii qui tantũ modo uetera: unde et nomen
sumpserunt. Ascribendo autem scriba no.¬
men accepit. officium expͥmens uocabuli
qualitate. Instrum̃ta scribe calamus et pen-¬
na. Ex his enim uerba paginis infiguntur.
Sed calamus arboris. ẽ. penna auis. cuiꝰ acum̃
in diade diuiditur. in toto corpore unitate
serunta. Credo ꝓpter mysterium ut in duo¬
bus apicibus uetus et nouum testamentũ
signaretur: quibus ex pͥmitur uerbi sacram̃tũ.
sanguine passionis effusum. Dictus autem ca-¬
lamus quod liquorem ponat. Unde et apud
nautas calare et ponere dicitur. Penna autẽ
a pendendo uocata. id ẽ auolando. Est enĩ
ut diximus auium. Folia autem libroꝵ ap¬
pellata siue ex similitudine folioꝵ arbori
seu quia ex follibus fiunt. id ẽ expellibus
que de occisis pecoribus detrabi solent. cuiꝰ
partes paginȩ dicuntur eo quod sibi inuicem

Expanded text:
at ante bibliopolas dictos. Librum enim Graeci βίβλον vocant. Librarii autem idem et antiquarii vocantur; sed 261 librarii sunt rii qui tantummodo vetera, unde et nomen sumpserunt. 2. A scribendo autem scriba nomen accepit, officium exprimens vocabuli qualitate. 3. Instrumenta scribae calamus et penna. Ex his enim verba paginis infiguntur, sed calamus arboris est, penna avis, cujus acumen in duo dividitur, in toto corpore unitate servata credo propter mysterium, ut in duobus apicibus Vetus et Novum Testamentum signaretur, quibus exprimitur verbi sacramentum sanguine passionis effusum. 4. Dictus autem calamus quod liquorem ponat. Unde et apud nautas CALARE ponere dicitur. 5. Penna autem a pendendo vocata, id est, volando. Est enim, ut diximus, avium. 262 6. Folia autem librorum appellata, sive ex similitudine foliorum arborum, seu quia ex follibus fiunt, id est, ex pellibus quae partes paginae dicuntur, eo quod sibi invicem
Abbreviated transcription (Latin):
tem a sardinia uigintimilium freto. cincta ligustici ȩqͦ¬
ris sini ad prospectum italiȩ. Est autem multis promũ¬
turiis angulosa gignens letissima pabula: et lapidẽ quẽ
catoeiten greci uocant. Ebosus insula ispanie dicta.
quod azonio non proculsit quasi ebosus. nam septuagin¬
ta stadiis ab ea distat: cuius terram serpentes fuguñ.
Huic contraria est colubraria q̃ referta ẽ anguibus.
Baleares insulȩ spaniȩ duȩ sunt: a frosiades et gemna¬
fide maior et minor. Unde et eas uulgus maiorieã
et minoricam noncupant. In his pruum insulis
inuentae est funda quibus lapides emittuntur. unde
et baleares dictȩ. Bali enim grece : mittere dicitur.
Unde et balista quasi missa et fundibalum. Uirgi

Expanded text:
tem a Sardinia viginti milium freto, cincta Ligustici aequtem a Sardinia viginti milium freto, cincta Ligustici aequoris sinu ad prospectum Italiae. Est autem multis promuntoriis angulosa, gignens laetissima pabula et lapidem quem catochiten Graeci vocant. Ebosus insula Hispaniae dicta quod a Zanio non procul sit, quasi abozus; nam septuaginta stadiis ab ea distat. Cuius terram serpentes fugiunt. Huic contraria est Colubraria, quae feta est anguibus. Baleares insulae Hispaniae duae sunt: Aphrosiades et Gymnaside, maior et minor; unde et eas vulgus Maioricam et Minoricam nuncupant. In his primum insulis inventa est funda qua lapides emittuntur, unde et Baleares dictae; βάλλειν enim Graece mittere dicitur; unde et ballista, quasi missa, et fundibalum. Vergi
Abbreviated transcription (Latin):
sum. uenenum quoq ibi non nascit᷑: nisi herba per
scriptores plurimos et poetas memorata. apiastro si¬
milis que hominibus nctus contrahit: et quasi riden¬
tes interimit. Fontes habet sardinia calidos: infir-¬
mis medelam prebentes. furibus cecitatem. si sacram̃to
dato oculos aquȩ eius tetigerint. Corsicȩ insulȩ exor¬
dium incolȩ lugures dederunt: appellantes eam ex no¬
mine ducis. Nam quȩdam corsa nomine ligus mulier.
cum taurum ex grege. quem prope litora regebat. trais-¬
natare solitum atq ꝑ interuallum corpore actũ remea.¬
re uideret. eupiens scire incognita sibi pabula. taurũ
a ceteris digredientem usq ad insulam nauigio ꝓsecu¬
ta est. cuius regressu insulȩ fertilitatem cognoscen¬
tes. Ligures. ratibus ibi profecti sunt. ẽamq nomi¬
ne mulieris auctoris et ducis appellauerunt. Hȩx
autem insula grece cirne dicitur. a cirno herculis filio

Expanded text:
sum. Venenum quoque ibi non nascitur, nisi herba per sum. Venenum quoque ibi non nascitur, nisi herba per scriptores plurimos et poetas memorata, apiastro similis, quae hominibus rictus contrahit et quasi ridentes interimit. Fontes habet Sardinia calidos, infirmis medellam praebentes, furibus caecitatem, si sacramento dato oculos aquis eius tetigerint. Corsicae insulae exordium incolae Ligures dederunt appellantes eam ex nomine ducis. Nam quaedam Corsa nomine Ligus mulier, cum taurum ex grege, quem prope litora regebat, tranatare solitum atque per intervalla corpore aucto remeare videret, cupiens scire incognita sibi pabula, taurum a caeteris digredientem usqta est. Cuius regressu insulae fertilitatem cognoscentes Ligures ratibus ibi profecti sunt, eamque nomine mulieris auctoris et ducis appellaverunt. Haec autem insula Graece Κύρνη dicitur, a Cyrno Herculis filio
Abbreviated transcription (Latin):
eonimon.stripodes. sonores. qm̃ nocte ardent. eolie siue
uulcaniȩ dicuntur. Ex his quȩdam ab initio ñ fuer̃.
postea mari editȩ usq ad nunc ꝑmanent. Stoecades in¬
sulȩ massiliensium sexaginta miliũ spacio a continenti tra¬
in frontem narbonensis prouinciȩ: qua rodanus fluuiꝰ
in mareexit. Dictȩ autem grece stoecades quasi opere
in ordinem sint posite. Dardus hercule procreatus:
cum magna multitudine a libia profectus sardiniam
ocupauit: et ex suo uocabulo insulȩ nomen dedit. Hȩc
in africo mari facie uestigii humani in orientem quam
occidentẽ latior prominet : ferme paribus lateribus qͤ
in meridiem et septentrionem uertunt ex quo ante
conmertium a natuigantibus grecoꝵ hincnus appellata
est. Terra patet in longitudine milia centum qua-¬
draguita ĩ latitudine qͣdraginta. In ea neq serpen̾gigtut᷑ neqlupꝰ:
s solifuga tantum animal exiguum hominibus ꝑnitio¬

Expanded text:
Euonymos, Tripodes, Sonores, quoniam nocte ardent, Aeoliae sive Euonymos, Tripodes, Sonores, quoniam nocte ardent, Aeoliae sive Vulcaniae dicuntur. Ex his quaedam ab initio non fuerunt; postea mare editae usque ad nunc permanent. Stoechades insulae Massiliensium sexaginta milium spatio a continenti in fronte Narbonensis provinciae, qua Rhodanus fluvius in mare exit. Dictae autem Graece Στοιχάδες, quasi opere in ordinem sint positae. Sardus Hercule procreatus cum magna multitudine a Libya profectus Sardiniam occupavit, et ex suo vocabulo insulae nomen dedit. Haec in Africo mari facie vestigii humani, in orientem quam in occidentem latior prominet, ferme paribus lateribus quae in meridiem et septentrionem vertunt; ex quo ante commercium a navigantibus Graecorum Ἴξνος appellata est. Terra patet in longitudine milia centum quadraginta, in latitudine quadraginta. In ea neque serpens gignitur neque lupus, sed solifuga tantum, animal exiguum hominibus pernicio
Abbreviated transcription (Latin):
ambitus eius clauditur stadiorum trium milium.
Salustius autem dicit italiȩ conunctam fuisse
siciliam: sed medium spatium impetu maris diuisũ.
et ꝑ angustiam scissum. Tapsum insula stadiis decẽ
a sicilia remota. iacens. et planior: unde et noncu¬
pata. De qua uirgilius. Tapsumq iacentem. Eo¬
liȩ insulȩ siciliȩ appellate ab eolo ipote filio quem
poetȩ finxerunt regem fuisse uentoꝵ. sed ut uarro
dicit. rector fuit istarum insularum. et quia ex ea¬
rum nebulis et fumo futuros p̃dicabat flatus uento¬
rum: ab imperitis uisus est uentos sua potestate reti¬
nuisse. Eedem insule uulcaniȩ uocantur. quod et ipse
sicut ethna ardeant. Sunt autem nouem habentes
propria nomina: quarum primam liparus quidã liparẽ
uocauit. qui eam ante eolum rexit. Altera higeram
uocatur. quod sit collibus eminentissimis. Reliquȩ
uero idest strongilȩ didimȩ erifusa. festia. fenicussa.

Expanded text:
ambitus ejus clauditur stadiorum tribus millibus. ambitus ejus clauditur stadiorum tribus millibus. Sallustius autem dicit Italiae conjunctam fuisse Siciliam, sed medium spatium impetu maris divisum, et per angustiam scissum. Tapsus insula stadiis decem a Sicilia remota, jacens et planior. Unde et nuncupata, de qua Virgilius: Tapsumque jacentem. Aeoliae, insulae Siciliae, appellatae ab Aeolo, Ippotae filio, quem poetae finxerunt regem fuisse ventorum: sed ut Varro dicit rector fuit istarum insularum et quia ex earum nebulis et fumo futuros praedicebat flatus ventorum, ab imperitis visus est ventos sua potestate retinuisse, Aeoliae insulae et Vulcanae vocantur, quod et ipsae, sicut Aetna, ardeant. Sunt autem novem habentes propria nvocavit, qui eam ante Aeolum rexit; altera Hiera vocatur, quod sit collibus eminentissimis; reliquae vero, id est Strongyle, Didyme, Eriphusa, Hephaestia, Phaenicusa,
Abbreviated transcription (Latin):
a siculo itali fratre sicilia. Prius autem trinacria dicta.
ꝓpter tria acra id est promontoria pelorum pachinỹ
et lilibeum. Trinacria enim grecum est: quod latiuna
triquadra dicitur. quasi intres quadras diuisa. Hȩc ab
italia exiguo freto discreta: africum mare ꝓspectans.
terris frugifera. auro habundans. Cauernis tamen et
fistulis penetrabilis. uentisq et sulphure plena. unde
et ibi et hnȩ montis extant incendia. in euiꝰ freto seil¬
la est et caribdis: quibus nauigia aut ab sorbentur
aut colliduntur. Fuit autem quondam patria ciclo¬
pum: et postea nutrix tyrannoꝵ. frugum fertilis: Hac
primum terris omnibus comissis seminibus aratro
proscissa. Princeps urbium siracusis. habet fontem
aretusam et alftum fluuium magnorum generatorẽ
tem lapidem ipsa pͥmum ex achate flumine dedit:¬
Parturit et mare eius corallũ. gignit et sales agri¬
gentinos in igne solubiles. crepitantes in aquis. Om̃is

Expanded text:
a Siculo Itali fratre Sicilia. Prius autem Trinacria dicta a Siculo Itali fratre Sicilia. Prius autem Trinacria dicta propter tria ἄκρα, id est promontoria: Pelorum, Pachinum et Lilybaeum. Trinacria enim Graecum est, quod Latine triquetra dicitur, quasi in tres quadras divisa. Haec ab Italia exiguo fretu discreta, Africum mare prospectans, terris frugifera, auro abundans, cavernis tamen et fistulis penetrabilis, ventisque et sulphure plena; unde et ibi Aethnae montis extant incendia. In cuius fretu Scylla est et Charybdis, quibus navigia aut absorbuntur aut conliduntur. Fuit autem quondam patria Cyclopum, et postea nutrix tyrannorum; frugum fertilis, ac primum terris omnibus commissis seminibus aratro proscissa. Principem urbium Syracusas habet, fontem Arethusam et Alpheum fluvium 'magnorum generatorem ten lapidem ipsa pparturit et mare ejus coralium: gignit et sales Agrigentinos in igne solubiles, crepitantes in aquis. Omnis
Abbreviated transcription (Latin):
iuncat. ceteras. Est autem a delo decem et octo mi¬
libus passuum separata: ex qua olim iouis fertur
aduersus titanas fuisse profectus. Melos ex nume¬
ro cicladum una omnium insularum rotundissima.
unde et noncupata. Ustoria dicit ex iasone natum
fuisse filomelum et plutum: ex ex filomelo parean¬
tam genitum. qui de suo nomine paron insulam et
oppidum appellauit. Prius autem mionia. deinde
Gignit enim marmor candidissimum quod parium
dicunt. Alittit et sardam lapidem marmoribus qͥdẽ
prestantiorem: et intergeminas uilissimum. Cion
insula syra lingua appellatur: eo quod ibi mastix gig¬
nitur. Siri en̾im masticem cion uocant. Samo
insula ẽ in mari egeo: ubi nata ẽ iuno. ex qua fuit
sibilla samia. et pitagoras samius. a quo filosophiȩ
nomen inuentum est. In hac insula reꝑta priꝰ fictilia
uasa traduntur: unde et uasa samia appellata sunt.
Sicilia a sicano rege sicania cognominata est: deinde

Expanded text:
vincat ceteras. Est autem a Delo decem et octo mivincat ceteras. Est autem a Delo decem et octo milia passuum separata, ex qua olim Iovis fertur adversus Titanas fuisse profectus. Melos ex numero Cycladum, una omnium insularum rotundissima; unde et nuncupata. Historia dicit ex Iasione natum fuisse Philomelum et Plutum, ex Philomelo Pareantum genitum, qui de suo nomine Paron insulam et oppidum appellavit: prius autem Minoia, deinde Gignit enim marmor candidissimum, quod Parium dicunt. Mittit et sardam lapidem marmoribus quidem praestantiorem, et inter gemmas vilissimum. Chios insula Syra lingua appellatur eo quod ibi mastix gignitur; Syri enim masticem 'chio' vocant. Samos insula est in mari Aegeo, ubi nata est Iuno; ex qua fuit Sibylla Samia et Pythagoras Samius, a quo philosophiae nomen inventum est. In hac insula reperta prius fictilia vasa traduntur; unde et vasa Samia appellata sunt. Sicilia a Sicano rege Sicania cognominata est, deinde
Abbreviated transcription (Latin):
famatus quod oum nouerca sua concubuisset: fugiens.
hanc insulam uacuam cultoribus obtinuit. unde te¬
nedos dicta est. Sic cicero tenen ipsum cuiꝰ ex nomine
tenedos nominatum. Carpatos una ex cicladibus a meri¬
die posita contra egiptum: a qua carpatium mare ap¬
pellatum est. uocata propter scelerem fructuum ma¬
turitatem. est enim uter egiptum et rodum. Ex hac
insula dicuntur et carpasiȩ naues. magnȩ et spatio¬
sȩ. Citerea insula una ex cicladibus a parte oceidua
sita: cuius porfiris antea nomen fuit. Citerea autẽ
uocata. quod ibi uenus sit orta. Icaria insula una
de cicladibus: quȩ icario mari nomen dedit. Hec int̃
samum et miconum pro currentibus saxis in hospita.¬
lis est: et nullis sinibus portuosa. Dicitur autem
icarum cretensem ibi naufragio interisse: et de exitu
hominis impositum nomen loco. Naxon insula a dio¬
nisio dicta. quasi dionaxon. quod fertilitate uitium

Expanded text:
famatus quod cum noverca sua concubuisset, et fugiens famatus quod cum noverca sua concubuisset, et fugiens hanc insulam vacuam cultoribus obtinuit; unde et Tenedos dicta est. Sic Cicero2 Verr. 1, 49: 'Tenen ipsum, cuius ex nomine Tenedos nominatum.' Carpathos una ex Cycladibus a meridie posita contra Aegyptum; a qua Carpathium mare appellatum est, vocata propter celerem fructuum maturitatem. Est enim inter Aegyptum et Rhodum. Ex hac insula dicuntur et carpasiae naves, magnae et spatiosae. Cytherea insula una ex Cycladibus a parte occidua sita, cuius Porphyris antea nomen fuit. Cytherea autem vocata quod ibi Venus sit orta. Icaria insula una de Cycladibus, quae Icario mari nomen dedit. Haec inter Samum et Myconum procurrentibus saxis inhospitalis est, et nullis sinibus portuosa. Dicitur autem Icarum Cretensem ibi naufragio interisse, et de exitu hominis inpositum nomen loco. Naxos insula a Dionysio dicta, quasi Dionaxos, quod fertilitate vitium
Abbreviated transcription (Latin):
dicta delos fertur quod post diluuium qͦd ogigi tẽ¬
poribus notatur. cum orbem multis mensibus con¬
tinua nox inumbrasset. ante om̃s t̃ras radiis solis in
luminata est. sortitaq ex eo nomen quod pͥma mani¬
festata fuisset uisibus. Nam delon greci manifestũ
dicunt. Ipsa ẽ et ortigia: eo quod pͥmum ibi uise sunt
coturnices aues: quas greci ortigias uocant. In hac in¬
sula latona enixa est apollinem et dianam. Delos
autẽ et ciuitas dicitur: et insula. Rodos. eicladum
prima. ab oriente in qua rose capitolium dicitur eẽ
inuentum. dum ibi ciuitas conderetur. ex quo et urbs
et in sula rodos est appellata: in hac urbe soliꝰcolossꝰ fuit
aercus septuaginta cubitorum altitudine: fuerunt et
alii centũ numero in eadem insula colossi minores.Tene¬
dos una ex cicladibus a septentrione sita: in qua olim
ciuitas athene quodam condita est: unde nomen ur¬
bis illius uł potius insulȩ fuit. Nam thenes iste in¬

Expanded text:
dicta Delos fertur, quod post diluvium quod Ogygii temdicta Delos fertur, quod post diluvium quod Ogygii temporibus notatur, cum orbem multis mensibus continua nox inumbrasset, ante omnes terras radiluminata est; sortitaque ex eo nomen, quod prima manifestata fuisset visibus; nam δῆλον Graeci manifestum dicunt. Ipsa est et Ortygia, eo quod primum ibi visae sunt coturnices aves, quas Graeci ὄρτυγας vocant. In hac insula Latona enixa est Apollinem et Dianam. Delos autem et civitas dicitur et insula. Rhodos Cycladum prima ab oriente, in qua rosae capitulum dicitur esse inventum, dum ibi civitas conderetur, ex quo et urbs et insula Rhodos est appellata. In hac urbe Solis colossus fuit aereus septuaginta cubitorum altitudine; fuerunt et alii centum numero in eadem insula colossi minores. Tenedos una ex Cycladibus a septentrione sita, in qua olim civitas a Tene quodam condita est. Unde nomen urbis illius vel potius insulae fuit; nam Tenes iste in
Abbreviated transcription (Latin):
et abidos grece dicta quod sit introitus ellesponti maris.
in quo xerses pontem ex nauibus fecit et in greciam
transiit. Coos insula adiacens prouinciȩ atticȩ in qua
ypocrates medicus natus est: quȩ uarro testis est.
arte laneficii prima in ornamentum feminarum in¬
claruit. Ciclades in sulȩ antiquitus greciȩ fuerunt.
quas inde cicladas autumant dictas. quod licet spa-¬
ciis longioribus a delo proiecte: in orbem tamen circa
delum site sunt. Nam orbem ciclori greci loquunt᷑
Quidam uero ñ quod in orbem digestȩ. sed ꝓp̾ter sco-¬
pulos qui cirra eastdem sunt: dictas putant eiclades.
Hȩe in ellesponto inter egeum et maleum mare con¬
stitutȩ: circundantur etiam pelago muteo. Sunt
autem omnes numero quinquaginta tres: tendentes
ad septentrione in meridiem milibus quingentis. ab
oriente in occasum milibus ducentis. Metropolis ea¬
rum rodos. Delos insula in medio eicladum sita. et

Expanded text:
et ἄβυδος Graece dicta, quod sit introitus Hellesponti maris, et ἄβυδος Graece dicta, quod sit introitus Hellesponti maris, in quo Xerxes pontem ex navibus fecit, et in Graeciam transiit. 18. Coos insula adjacens provinciae Atticae, in qua Hippocrates medicus natus est, quae, ut Varro testis est, arte lanificii prima in ornamentum feminarum inclaruit. 175 19. Cyclades insulae antiquitus Graeciae fuerunt, quas inde Cycladas autumant dictas, quod licet spatiis longioribus a Delo projectae, in orbem tamen circa Delum sitae sint. Nam orbem κύκλον Graii loquuntur. Quidam vero non quod in orbem digestae, sed propter scopulos qui circa eamdem sunt, dictas putant Cyclades. 20. Hae in Hellesponto inter Aegaeum, et Maleum mare constitutae circumdantur etiam pelago Myrtoo. Sunt autem omnes numero quinquaginta tres, tenentes a Septentrione in Meridiem millia quingenta: ab Oriente in Occasum millia ducenta: metropolis earum Rhodus. 21. Delos insula, in medio Cycladum sita. Et
Abbreviated transcription (Latin):
a crete quodam indigena : quem aiunt unum creta¬
rum fuisse. a quibus iupiter ibi absconditus est et
enutritus. Est autem in sula greciȩ inter ortum
et occasum longissimo tractu porrecta. aseptentri¬
greciȩ estibus ab austro egiptiis undis ꝑfusa. Fuit autẽ
quondam centum urbibus nobilis: unde et hȩc centopo¬
lis dicta ẽ. Prima etiam remis et sagitis claruit. Prima
litteris iura finxit: eques tres turmas prima docuit.
studium musicum ab ideis dactilis in ea ceptum. capris
copiosa. ceruis eget: lupos et uulpes aliaq ferarum
noxia nusquam gignit. Serpens nulla ibi. nulla noctua.
et si inueniatur statim emoritur. Larga est autẽ
uitibus et arboribus. Dictamnus herba in creta nasci-
tur. et alimos quȩ ad morsa diurnam famem ꝓhibet.
Sfalangos autem uenenatos gignit. et lapidem qui
ideus dactilus dicitur. Abidos insula in europa suꝑ
ellespontum posita: angusto et ꝑiculoso mari separata.

Expanded text:
a Crete quodam indigena, quem aiunt unum Cureta Crete quodam indigena, quem aiunt unum Curetum fuisse, a quibus Iuppiter ibi absconditus est et enutritus. Est autem insula Graeciae inter ortum et occasum longissimo tractu porrecta, a septentriGraeciae aestibus, ab Austro Aegyptiis undis perfusa. Fuit autem quondam centum urbibus nobilis; unde et Hecatompolis dicta est. Prima etiam remis et sagittis claruit, prima litteris iura finxit, equestres turmas prima docuit; studium musicum ab Idaeis dactylis in ea coeptum. Capris copiosa, cervos eget; lupos et vulpes aliaque ferarum noxia nusquam gignit; serpens nulla ibi, nulla noctua, et si inveniatur, statim emoritur. Larga est autem vitibus et artur, et alimus, quae admorsa diurnam famem prohibet; Phalangos autem venenatos gignit, et lapidem, qui Idaeus dactylus dicitur. 17. Abydos insula in Europa super Hellespontum posita, angusto et periculoso mari separata,