comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rebit᷑ eiꝰ. Quis enĩ ẽ. iste angłs nisi ille
quiꝑ ꝓphetã dicit᷑ magni c̃silii angłs
quia enĩ grecalingua euangelizare de¬
nuntiare dicit᷑ : sem& ipsũ nobis ad nun
rit ꝓeo angłs loquens quia sicutaita płs
etiã int̃pellat ꝓnobis : Sed quid ꝑnobis
loquatur audiamꝰ : Unũ desimilib
Mos medicinȩ ẽ ut aliquando simi¬
lia similibus: aliquando c̃traria con¬
trariis cur&: Nã sepe calida calidis
sanare consueuit: Venien sergo ad
nos desuꝑ medicus nr̃ tantisq: nos
inuenien languorib: pres sos qui¬
da nobis simile & quid da contra¬
riũ ad posuit : Ad homines quippe
homo uenit : sed ad peccato res
iustus : concordauit nobis ueritate
nacurȩ sed discrepauit a nobisuigo¬
reiusticiae. Uiciosus enĩ homo corri¬
gi non poterat nisiꝑdm̃ uideriau¬
tẽ debuit qui corrigebat ut prȩ¬
bendo imi tacionis formã ante act̃ȩ
malitiȩ mutar& uitã : Seduideriab
homine non poterat ds̃ : homoergo
ergo atq: in uisibilisds̃ apparuit similis

Expanded text:
Quis enim est iste angelus, nisi ille qui per prophetam dicitur: Magni consilii angelus ? Quia enim Graeca lingua evangelizare denuntiare dicitur, semetipsum nobis annuntirit pro eo angelus loquens, quia, sicut ait Apostolus, etiam interpellat pro nobis . Sed quid pro nobis loquatur, audiamus: Unum de similibus. Mos medicinae est ut aliquando similia similibus, aliquando contraria contrariis curet. Nam saepe calida calidis,sanare consuevit. Veniens ergo ad nos desuper medicus noster, tantisque nos inveniens languoribus pressos, quiddam nobis simile, et quiddam contrarium apposuit. Ad homines quippe homo venit, sed ad peccatores justus. Concordavit nobis veritate naturae, sed discrepavit a nobis vigore justitiae. Vitiosus enim homo corrigi non poterat nisi per Deum. Videri autem debuit qui corrigebat, ut praebendo imitationis formam, anteactae malitiae mutarent vitam. Sed videri ab homine non poterat Deus; ergo igitur atque invisibilis Deus apparuit similis
Abbreviated transcription (Latin):
ELYU. UIM SUPERNAE
dispensationis insinuans.
delecti unius cuiusq ꝑ cussione
in tulit dicens: Apꝓ pinquabit corrup¬
tionianima eiꝰ : & uita illius mortife.¬
ris & dũ temptatũ hominẽ de monstrat
unũ : inqua temptacione sit positũ huma¬
nũ genꝰ ostendit uniuersũ : Dũq: nar rat
quid spetialit̃ agat᷑ insingulis. liquido in¬
timat quid generalit̃ agat᷑ incunctis.
nus : in hac uita huius tedio laboris afficitur.
Uide & mox huic generali pestilentiȩ. ge¬
nerale sub intulit remediũ medicinȩ dicen

Expanded text:
Eliu vim supernae dispensationis insinuans, de electi uniuscujusque percussione intulit, dicens: Appropinquabit corruptioni anima ejus, et vita illius mortiferis. Et dum tentatum hominem demonstrat unum, in qua tentatione sit positum humanum genus ostendit universum; dumque narrat quid specialiter agatur in singulis, liquido intimat quid generaliter agatur in cunctis. nus in hac vita hujus taedio laboris afficitur. Unde et mox huic generali pestilentiae generale subintulit remedium medicinae, dicen
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓdere: quã ñ admis sa uitare: Numũ quod q
malũ quã uisrobustiꝰ uitet᷑ tam̃humi¬
liusꝓdit̃ : Beatꝰ ergo iob qui tot magnis
operib: fultus confiteri culpã ñ erabuit :
ostendit uirtutib: quã humilis fuit :
Sedquia ex humilitate uera secura
semꝑ auctoritas nascit᷑. ut tanto foras
nil me tuat quanto ad rerũ culmina
animꝰ ꝑelationis desideriũ ñ anhelat
ex pressa c̃fessione peccati recte sub¬

Expanded text:
am non admissa vitare, et unumquodque malum quamvis robustius vitetur, tamen humilius proditur. Beatus ergo Job, qui, tot magnis operibus fultus, confiteri culpam non erubuit, ostendit in virtutibus quam humilis fuit. Sed quia ex humilitate vera secura semper auctoritas nascitur, ut tanto foris nil metuat, quanto ad rerum culmina animus per elationis desiderium non anhelat, expressa confessione peccati, recte sub
Abbreviated transcription (Latin):
cul pasuoce c̃fessionis aperire : Sed notandũ
qued superius uirtutes suas loquit᷑ inserius
percatũ fate t̃: hinc enĩ liquido denionstrat
quã uera debonis sius dixerat : qui noluit tacȩ¬
re demalis: modo uirtutes sua sindicat:
mala necõ mit ter& & tam̃ quȩ cũ cõmit¬
tere c̃tingit hominib ñ abscondit: quati¬
nus ei &iusticiȩ sit gła dedinasse peccatũ.
& iusticiae custodia quod non potuit dedi¬
nare ꝓdidis seuideat᷑. Uriste cuilib& mag¬
nus inurtutib: suis mhicerte sublimis ap̃¬
par& ctiã inpeccatis suis Marent᷑ in eo casti

Expanded text:
culpas voce confessionis aperire. Sed notandum culpas voce confessionis aperire. Sed notandum quod superius virtutes suas loquitur, inferius peccatum fatetur. Hinc enim liquido demonstrat quam vera de bonis suis dixerat, qui noluit tacere de malis. Modo virtutes suas indicat, mala, ne committeret, et tamen quae eum committere contigit, hominibus non abscondit, quatenus ei et justitiae sit gloria declinasse peccatum, et justitiae custodia quod non potuit declinare prodidisse. Videatur vir iste cuilibet magnus in virtutibus suis, mihi certe sublimis apparet etiam in peccatis suis. Mirentur in eo qui
Abbreviated transcription (Latin):
Sed int̃ haec sciendũ ẽ quod plerũq homines
&culpas c̃fitent᷑ & humiles non sunt : nã
multos nouimꝰ qui arguente nullo peccato¬
res seeẽ c̃fitent᷑. cũ uero deculpa sua
fuerint fortis se correpti defersionis patro¬
ciniũ quȩr̃ nepecitores et̃ uideant᷑ quisi
tune cũ id ponte dicunt. pec catoris se ei
uena cisudiate cogioscerent : at argiunt
abalus du se quode fessi fuerant non negarin
Qainre inditia uere c̃fessionis s̃ sicũ quisq
uderi appetit cũ peccatorẽ se quisq nullo
arguente c̃sitet᷑. Sedc̃ fessionẽ ueritatis pro¬
bat ui alt̃ malũ quod secimꝰ increpat: quod sisaꝑo¬
bede fendimꝰ liqua quia peccatores nos ex nobis
ficte dichamꝰ Vnde sumopere curandũ estuut
maila que fecimꝰ & sporet fateam̃ : & haec aliisar¬
guentib ñ negemꝰ .¶ Suꝑbiae quippe uienoe ue
quod fatari de se quisq: quasi sua sponte dignat᷑:
tefuerit humilitatis ostendit: quise & intad
uersarios pouerat uiuere & tam̃ ñ uerebatur

Expanded text:
Sed inter haec sciendum est quod plerumque homines et culpas confitentur, et humiles non sunt. Nam multos novimus qui arguente nullo peccatores se esse confitentur; cum vero de culpa sua fuerint fortasse correpti, defensionis patrocinium quaerunt, ne peccatores esse videantur. Qui si tunc cum id sponte dicunt peccatores se esse veraci humilitate cognoscerent, cum arguuntur ab aliis, esse se quod confessi fuerant non negarent. Qua in re indicia verae confessionis sunt, si cum quisque videri appetit, cum peccatorem 714 se quisque nullo arguente confitetur, sed confessionis veritatem probat, cum alter malum quod fecimus increpat. Quod si superbe defendimus, liquet quia peccaficte dicebamus. Curandum summopere est ut mala quae fecimus et sponte fateamur, et haec aliis arguentibus non negemus. Superbiae quippe vitium est, ut quod se fateri quisque quasi sua sponte dignatur, tae fuerit humilitatis ostendit, qui se et inter adversarios noverat vivere, et tamen non verebatur
Abbreviated transcription (Latin):
doceat. qualis apud se eẽdebeat: cũ ster¬
int̃ tanta uirtutũ culmina. scm̃ esse
ñ creder&: quis non ut cũq: ipsis tot mercis
tẽptaret᷑. ut si quando ut homo delinque¬
ra. delicta suũ hominib: noll& in note sei
& leue eẽ creder& siquid in minimis pec¬
car& culpãq: suã malla silentio tegere
quã uoce c̃fessionis aperire : Sepenaq
contingit ut elatꝰ uirtutib: animꝰ dũ
multabona inestimatione ꝓximoꝵ dese
spargi cognouerit : agnoscinon uelit siquid
est quod reprehensibili t̃ facit . qua suideli¬
c& erroris tenebras idcrco menstole¬
rat : quia cordisoculũ tumor grauat:
Vndebeatꝰ iob int̃tot eximia facta uirta¬
tũ quitã sũ mꝰ extitit in operatione
ut demonstr& quã humilis futrit inmente:

Expanded text:
doceat qualis apud se esse debeat, cum exteridoceat qualis apud se esse debeat, cum exteriinter tanta virtutum culmina sanctum esse non crederet? Quis non utcunque ipsis tot meritis tentaretur, ut si quando ut homo delinqueret, delictum suum hominibus nollet innotesci; et leve esse crederet, si quid in minimis 712 peccaret; culpamque suam mallet silentio tegere quam voce confessionis aperire? Saepe namque contingit ut elatus virtutibus animus, dum multa bona in aestimatione proximorum de se spargi cognoverit, agnosci non velit si quid est quod reprehensibiliter facit. Quas videlicet erroris tenebras idcirco mens tolerat, quia cordis oculum tumor gravat. Unde beatus Job inter tot eximia facta virtutum, qui tam summus exstitit in operatione, ut demonstraret quam humilis fuerit in mente,
Abbreviated transcription (Latin):
Neq & enĩ sacrũ eloquiũ dic̃. respex̃ad
munera abel. ad camnmunera ñ respe¬
xit : sed priusait. quia respex̃ adabel.
acde inde subix̃ & ad munera eius:
& rursũ dicit quia ñ respex̃ ad cain
acdeinde subiunx̃ nec admuneraeius:
Exdantis quippe corde id quod datur
accipit᷑ idcirco ñ abel ex munerib
sed ex abel munera oblata placuer̃.
Prius nãq ad eũ legit᷑ dñs respexis se.
quidabat quã ad illa quae dabat :
Vnde benebeatꝰ iob dicturus nobi sin
hospicali tatis grã largitatẽ prius
circa aduersariosꝓtulit patienti¬
am & benignitatẽ suã quod ruinae
ñ exultauit inimici. quod uerbis
male dicisꝑsecutores suos non impeti¬
it quod seiuentes intrinsecus ae quanimiten
talerauit &tunc demũ hospitalitatis sue
munificentiã ꝓtalit ut audito scilicsu
narrationisordine discamꝰ quia exteri¬
ra munera. ex int̃na cordis mundia
condiunt᷑ & iurtutũ eiꝰ contexiole etorẽ

Expanded text:
Neque etenim sacrum eloquium dicit: Respexit ad Neque etenim sacrum eloquium dicit: Respexit ad munera Abel, et ad Cain munera non respexit; sed prius ait quia respexit ad Abel, ac deinde subjunxit, Et ad munera ejus. Et rursum dicit quia non respexit ad Cain, ac deinde subdidit, Nec ad munera ejus. Ex dantis quippe corde id quod datur accipitur. Idcirco non Abel ex muneribus, sed ex Abel munera oblata placuerunt. Prius namque ad eum legitur Dominus respexisse qui dabat, quam ad illa quae dabat. Unde bene beatus Job dicturus nobis in hospitalitatis gratia largitatem suam, prius circa adversarios protulit patientiam et benignitatem suam: quod de ruina non exsultavit inimici, quod verbis maledicis persecutores suos non impetiit, quod saevientes intrinsecus aequanimiter toleravit, et tunc demum hospitalitatis suae munificentiam protulit; ut audito scilicet narrationis ejus ordine, discamus quia exteriora munera ex interna cordis munditia condiuntur, ut virtutum ejus contextio lectorem
Abbreviated transcription (Latin):
exterioꝵ ope concurrens : Illis ꝑmansue¬
tudinẽ non concitus ad irascendũ: istis
pmisericordiã ad subueniendũ paratus :
Vir& enĩ sc̃s redemptorẽ generis huma
m ꝑ ꝓphetiae sp̃m intuens : prȩdicam̃ta
quoq illius inoꝑe seruabat quib: nosad
mon& dicers : Dimit tite & dimit tetur
uobis : date & dabit᷑ uobis : Dare nãq: nr̃m
adresꝑtin& quas exterius habemus di¬
mittere autẽ ad relaxandũ dolorem:
quẽ interius exaliena culpa c̃traximꝰ :
sinplene oꝑatus ẽ : meliorẽ tam̃ partẽ
miscđae tenuit: Quiautẽ dat & minime
abomni potente dõ munꝰ ex manu ñ acci¬
exdantismente pensa t᷑ : Cunctaitaq:
malitiȩ macula. ab interiore nr̃o
homine cogitacionis inmutacione
t̃genda ẽ quia irã iudicis placare
nescit oblatio nisi exmundicia place¬
at offerentis : Vde scriptũ ẽ. Res¬
pex ds̃ ad abel & admunera eiꝰ ad cain
uero & ad munera illius ñ respexit.

Expanded text:
exteriorum ope concurrens; illis per mansueexteriorum ope concurrens; illis per mansuetudinem non concitus ad irascendum, istis per misericordiam ad subveniendum paratus. Vir enim sanctus Redemptorem generis humani per prophetiae spiritum intuens, praedicamenta quoque illius in opere ser dicit: Dimittite, et dimittetur vobis: date, et dabitur vobis. Dare namque nostrum ad res pertinet quas exterius habemus, dimittere autem ad relaxandum dolorem quem interius ex aliena culpa contrahimus. plene operatus est, meliorem tamen partem misericordiae tenuit. Qui vero dat et minime ab omnipotente Deo munus ex manu non acciex dantis mente pensatur. Cuncta itaque malitiae macula ab interiori nostro homine cogitationis immutatione tergenda est, quia iram judicis placare nescit oblatio, nisi ex munditia placeat offerentis. Unde scriptum est: Rexpexit Deus ad Abel et ad munera ejus, ad Cain autem et ad munera ejus non respexit .
Abbreviated transcription (Latin):
uel non omni modo haec agentes grauant magna
magisterii arte dissimulanda sunt ĩpsaq: hac
dissimulatione toleranda : qua e cmtranos in lata
citius a corde laxamꝰ : sinrã circa pximos errata
cognoscimꝰ : Vndebene quoq: ꝑsalomonẽ dicit̃:
Cunctis sermonib: quae dicunt᷑ ne accomodescor
tuũ ne forte audias seruũ tuũ maledicentẽ
tibi : Scit enĩ conscientia tua: quia & tucre¬
bro maledixisti aliis . Dũ enĩ pensamꝰ quales
erga alios fuimꝰ : eẽ circanostales alios minꝰ
dolemꝰ quia aliena in iusticra in nobisiuindi¬
cat : quod in seiuste nra conscientia accusat :
uiatoripatui: quia teste paulo caritas
patiens & benigna de scribit᷑. ꝑ pacientiã ali¬
enamala equanimit̃ tolerat ꝑ benignitatẽ
quoq bona misericor di t̃ inpendit sua Ande be¬
atusiob a patient̃ domesticos maledicentes
ꝑtulit . & iuiatores atq: peregrinos apud se benis
ne suscepit.: Illos moꝵ exempla tribuens istis

Expanded text:
vel non omnino haec agentem gravant, magna vel non omnino haec agentem gravant, magna magisterii arte dissimulanda sunt, ipsaque hac dissimulatione toleranda. Quae contra nos illata citius a corde laxamus, si nostra circa proximos errata cognoscimus. Unde bene quoque per Salomonem dicitur: Cunctis sermonibus qui dicuntur ne accommodes cor tuum, ne fotibi. Scit enim conscientia tua quia et tu crebro maledixisti aliis . Dum enim pensamus quales erga alios fuimus, esse circa nos tales alios minus dolemus, quia aliena injustitia in nobis vindicat quod in se juste nostra conscientia accusat. viatori patuit. - Quia, teste Paulo, charitas patiens et benigna describitur , per patientiam aliena mala aequanimiter tolerat, per benignitatem quoque bona misericorditer impendit sua. Unde beatus Job et patienter domesticos maledicentes pertulit, et viatores atque pene suscepit: illis morum exempla tribuens, istis
Abbreviated transcription (Latin):
sententia potest quoq: ꝑ misteriũ ex
uoceredemptoris incellegi : Uiri quippe
eiꝰ tabernaculi de carnib: eiꝰ saturaricu¬
pier̃ ueliudȩi scilic& ꝑ sequentes uel gentiles
credentes : quia & illi moliti sunt corpusillius
quasi c̃sumendo extinguere : &istie surientẽ
hstoriae uirtutẽ sequentes : pensemꝰ quan¬
ta fortitu dine scĩ uiri animꝰ extra intra que
tib: aut umquã ꝑsilentiũ ceder& : aut precti¬
tudinẽ non contrair& : ꝓfecto aduersarios
non habuss& : Sed meo quod uias uitȩ tenuit:
exoptatores suȩ mortis inuenit : Foras paten¬
tes aduersarios ꝑtulit : in tus latentes:
Minor .ẽ. autẽ uirtꝰ certaminis forasquẽ¬
piã uidere mala quae super& : & intꝰ quod
toler& non habere : ꝑfectȩ autẽ magnitu¬
dinis laus .ẽ ad uersa ꝑ peti : a exterius for¬
tit̃ & interius dem̃ t̃ : Nã sunt non nulla :¬
quae impsa quoq: familiarũ conuersatione
corriginequeunt : sine culpa corrigentis :
Atq: i deo cũ uel corrigentẽ inquinant.

Expanded text:
sententia potest quoque per mysterium ex voce Redemptoris intelligi. Viri quippe ejus tabernaculi de carnibus illius saturari cupierunt, vel Judaei scilicet persequentes, vel gentiles credentes, quia et illi moliti sunt corpus illius, quasi consumendo, exhistoriae virtutem sequendo pensare libet, quanta fortitudine animus ejus extra intra quae tibus aut unquam per silentium cederet, aut per rectitudinem non contrairet, profecto adversarios non habuisset. Sed in eo quod vias vitae tenuit, exoptatores suae mortis invenit. Foris patentes adversarios pertulit, intus latentes. Minor est autem virtus certaminis foris quempiam videre mala quae superet, et intus quod toleret non habere. Perfectae autem magnitudinis laus est adversa perpeti ei exterius fortiter, et interius clementer. Nam sunt nonnulla quae in ipsa quoque familiarium conversatione corrigi nequeunt sine culpa corrigentis; atque ideo cum vel corrigentem inquinant,
Abbreviated transcription (Latin):
Red de uicinis nr̃is auideliꝰ septuplũ:
insinueoꝵ: Ac siaꝑte
diceretur:
te puniunt exterius ipsi interius ꝑfecte
puniant̃ :squialgit᷑ sinꝰ secretũ mentis ac¬
cipit᷑ insinu ini quitatẽ celare ẽ : hanc in
consoientiȩ latibuli soccultare nec ꝑc̃fessio¬
ne de togere sed ꝑ defensionẽ uelare : quo
c̃tra iã cobus dic̃ : confitemini alteru

Expanded text:
Redde vicinis nostris septuplum in sinu eorum . Ac si aperte diceret: te puniunt, ipsi interius perfecte puniantur. Quia igitur sinus secretum mentis accipitur, in sinu iniquitatem celare est hanc in conscientiae latibulis occultare, nec per confessionem detegere, sed per defensionem velare. Quo contra Jacobus dicit: Confitemini a
Abbreviated transcription (Latin):
adõ fieri quod ipse facere uel omnino non
poss& uel si poss& minime decer&. nam
qui maledictionib: inimicũ impetunt.
quid aludinillo facere dm̃ uolunt. nisi
quod ipsi aut facere nequerint. aut eru¬
bescunt : Mortẽ nãq: aduersario exoptaNT
quã & si possunt inferre metuunt. ne aut
ppetrati homicidii rei teneant᷑. aut iniqui
appareant. etiã cũ sunt: quid ẽ ergo do
dicere occide quẽ odi. nisiaꝑtiseiu ocib
clamare hoc fac meo aduersario quođ
me in illũ. facere: nec percatorẽ dec&
inquib: ꝓfecto uerbis nobis pensandũ .ẽ.
ubi iste uirlegerat. diligite inimicos
uros ubilegerat bene dicite & nolite
maledicere & rursũ non red dentes
malũ ꝓmalo neq: maledictũ ꝓmale¬
dicto Sed exterius ñ audita suꝑne grãe
precepta seruabat: quia haec imñtẽ
illius scĩ sp̃s afflatus scribebat : Cui tam̃
minꝰ ess& quod positos extra diliger&:
nis &interius uiuentes. secũq: cotidie
conuersantes etiã familiares aduer¬

Expanded text:
o fieri, quod ipse facere, vel omnino non posset, vel, si posset, minime deceret. Nam qui maledictionibus 710 inimicum impetunt, quid aliud in illo facere Deum volunt, nisi quod ipsi facere aut nequeunt, aut erubescunt? Mortem namque adversario exoptant, quam et si possunt inferre metuunt, ne aut perpetrati homicidii rei teneantur, aut iniqui appareant etiam cum sint. Quid est ergo Deo dicere: Occide quem odi, nisi apertis ei vocibus clamare: Hoc fac meo adversario, quod me in illum facere nec peccatorem decet? In quibus profecto verbis pensandum nobis est, ubi iste vir legerat: Diligite inimicos vestros ; ubi legerat: Benedicite, et nolite maledicere ; et rursum: Non reddentes malum pro malo, nec maledictum pro maledicto . Sed exterius non audita supernae gratiae praecepta servabat, quia haec in mente illius sancti Spiritus afflatus scribebat. Cui tamen minus esset quod positos extra diligeret, nisi et interius viventes secumque quotidie conversantes etiam familiares adver
Abbreviated transcription (Latin):
gie nuisus su adrũinã eiꝰ quime oderat
ecultaui quod inuenis s& eũ malũ : quia
uudelic& & immicũ diligens dũ aduersa¬
noruenti c̃doluit. in malis illius ipse adba¬
niertuit Vtinde iste ad benigita tẽ crescero
unde illũ mala quae merebat᷑ inuenissent :
Quia uero sepe nannulli: eos quos sibi ad uersa¬
rios aetim ant maledictioni feriunt : qm̃uir¬
ture nequaquã possunt. in quib: patent̃ appa ret
quae mala si possent facerent quia ea quae
facere nequeroit in precari mnime desistunt:
Beatꝰ iob ostendens se aculpa etiã maledictio¬

Expanded text:
isus sum ad ruinam ejus qui me oderat, et exsultavi quod invenisset eum malum; qui videlicet et inimicum diligens, dum adversario ruenti condoluit, in malis illius ipse ad bonum crevit, ut inde iste ad benignitatem cresceret, unde illum mala quae merebatur invenissent. Quia vero saepe nonnulli eos quos sibi adversarios aestimant maledictione feriunt, quoniam virtute nequaquam possunt; in quibus patenter apparet quae mala si possent facerent, qui ea quae facere nequeunt imprecari minime desistunt; beatus Job ostendens se a culpa etiam maledictio
Abbreviated transcription (Latin):
aliud uero quod sibi & cȩteris nr̃ mimicus noc&
uã si aliis bonus ẽ : sine nra forsitan culpa.
nobis ñ potest eẽ malus: Nec omninoiã de eiꝰ
niina gaudendũ ẽ : cuius nos solũ certũ ẽ
ad uersa toleras se: cũ uero nr̃ acmul¬
toꝵ hostis ꝑ imit᷑ . de ereptione ꝓximos
potius quã de inimici in teritu. necesse
reunte aduersario subtilit̃ pensare de¬
beamꝰ & quid debemꝰ ruinȩ pecca toris
quidiusticȩ strientis : Nã cũ ꝑuersi¬
miser aer percuntis: & c̃gaudendũ us¬
ticiae iudicis. Ut nobis & inlustu sicpent
morientis ꝓrimi : & rursũ in gaudum
uenien eahibita aniquitas iude tõsi
den quat inꝰ nec pereunti homini gistimn

Expanded text:
aliud vero quod sibi et caeteris noster inimicus nocet. aliud vero quod sibi et caeteris noster inimicus nocet. Nam si aliis bonus est, sine nostra forsitan culpa non potest esse nobis malus, nec omnino jam de ejus ruina gaudendum est cujus nos solos certum est adversa tolerasse. Cum vero noster ac multorum hostis punitur, de ereptione proximorum potius quam de inimici interitu necesse reunte adversario, subtiliter pensare debeamus, et quid debemus ruinae peccatoris, et quid justitiae ferientis. Nam cum permiseriae pereuntis, et congaudendum justitiae judicis, ut nobis et in luctu sit poena morientis proximi, et rursus in gaudium veniat exhibita aequitas judicantis De
Abbreviated transcription (Latin):
formidamꝰ : qua in re mentẽ nr̃am nec
eiꝰ defectus erigit nec eiꝰ ꝓuectus addicit
si rectanrã cogitacio. nonquid in ipso
sedquid de ipso circa aliosagatur at¬
tendit : Sed adhaec seruanda ualde est
neces sariũ subtilissimȩ discretionis
examen : necũ nr̃a odia exequim: fallam̃
subspetiȩ utilitatis alienȩ : Si autẽ deini¬
mioi morte gaudendũ omnino ñ es s&. psal¬
mista ñ diceras : Lactabit᷑ iustus cũ uiderit
umdictã impioꝵ. Sed aliud ẽ impiũ. Aliud ue¬
ro in imicũ ꝑpeti : nã sunt pleriq: inimici:
qui ñ sunt impii : & sunt non nulli impii qui nđo
spetialit̃ ñ uident᷑ immici : humana autẽ
mens. omnẽ quẽ inimicũ tolerat etiã impiũ
&iniquũ putat : quia eiꝰ culpas. apud cogitaci¬
ones suas. liuor accus ator ex aggerat : quib¬
lib& uero flagitiis prȩmat᷑ minꝰ iniquus
credit᷑ : si aduersarius minime sentitur :
Quamre discernendũ .ẽ. aliud eẽ quod nobis:

Expanded text:
formidamus. formidamus. ec ejus jam defectus erigit, nec ejus profectus addicit, si recta nostra cogitatio non quid in ipso, sed quid de ipso circa alios agatur attendit. Sed ad haec servanda valde est necessarium subtilissimae discretionis examen, ne cum nostra odia exsequimur, fallamur sub specie utilitatis alienae. Si autem de inimici morte gaudendum omnino non esset, Psalmista non diceret: Laetabitur justus, cum viderit vindictam impiorum . Sed aliud est impium, aliud vero inimicum perpeti. Nam sunt plerique inimici qui non sunt impii, et sunt nonnulli impii qui nobis specialiter non videntur inimici. Humana autem mens omnem quem inimicum tolerat etiam impium et iniquum putat, quia ejus culpas apud cogitationem livor accusator exaggerat. Quibuslibet vero flagitiis prematur, minus iniquus creditur si adversarius minime sentitur. Qua in re discernendum est, aliud esse quod nobis,
Abbreviated transcription (Latin):
dic̃ in hoc cognoscent om̃s quia meiestis discipu
li sidilestionẽ habueritis adinuicẽ : quȩ nimi¬
rũ dilectio sicor nr̃m ueracit̃ repl& duob
modis ostendi sol& scilic& cũ & amicos indõ &
mimicos diligimꝰ ꝓpt̃ dm̃. Sed sciendũ ẽ quia
inimicidi lectio tunc ueracit̃ custoditur.
cũ nec de ꝓuectu ad dicim᷑ nec deruina
illius lactam̃ nã sepe indilectionis imagi¬
ne erga inimicũ mens fallit᷑ : seq hunc dilige¬
re aestimat sieiꝰ uitae c̃trarius ñ exstat :
Sed dilestionis uĩ. occulte & ueracit̃: aut
ꝓuestus inimici. aut casus int̃ rogat: hac
denĩ dere ad plenũ sem& ipsã mens homi¬
nisnescit : nisieũ quẽ sibi aduersarium
credit indefectu. uel ꝓuectu mutas¬
se modũ suistatꝰ inuenerit : Sienonde
prosperitate ad dicit᷑ & de calamitate
seodientis laetatur : constat quia ñ amat
plerũq: sol&ꝰ ut ñ a missa caritate &
&ruente eo quosda bene erigicredimus
& ꝓficiente .eo plerosq: inuste opprimi

Expanded text:
n hoc cognoscent omnes, quia mei discipuli estis, si dilectionem habueritis ad invicem . Quae nimirum dilectio si cor nostrum veraciter replet, duobus modis ostendi solet, scilicet si et amicos in Deo, et inimicos diligimus propter Deum. Sed sciendum est quia inimici dilectio tunc veraciter custoditur, cum nec de profectu addicimur, nec de ruina illius laetamur. Nam saepe in dilectionis imagine erga inimicum animus fallitur, seque hunc diligere aestimat, si ejus vitae contrarius non existat. Sed dilectionis vim occulte et veraciter aut profectus inimici, aut casus interrogat. Hac etenim de re ad plenum semetipsam mens hominis nescit, nisi eum quem sibi adversarium credit in defectu vel profectu mutasse modum sui status invenerit. Si enim de prosperitate addicitur, et de calamitate se odientis laetatur, constat quia non amat plerumque solet ut non amissa caritate, ruente eo, quosdam bene erigi credimus et proficiente illo plerosque iniuste opprimi
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ omne peccatũ quod ex insiquitate est
spẽ nequa quã ꝑdit quia a suꝑnoiudice ueniã
requirit: praesumptio autẽ uir tutisꝓpri¬
ae tanto grauius indesperatione ẽ quanto
longius abhumilitate : cũq ui ressibi tribuit
operis ad ad uitoriũ non recurrit auctoris :
fitq ut eo grauiuspeccator pereat: quod
ipsũ hoc quia ẽ. pec cator ignorat: Seqͥt᷑:

Expanded text:
m omne peccatum quod ex infirmitate est spem nequaquam perdit, quia a superno judice veniam requirit. Praesumptio autem virtutis propriae tanto gravius in desperatione est, quanto longius ab humilitate. Cumque vires sibi tribuit operis, ad adjutorium non recurrit auctoris; fitque ut eo gravius peccator pereat, quo et ipsum hoc, quia est peccator, ignorat. Sequitur:
Abbreviated transcription (Latin):
cussionũ dolent. lam̃ta cõpunctionũ
sapiunt: Ille affligentes cruciant:
iste resiciunt dũ affligunt: ꝑ illa sinafflictione
meror ẽ ꝑ haec in merore laeticia: quia tam̃
ipsa cõpunstio mentẽ lacerat : cande cõ¬
punctionẽ n in congrue disciplinã uocauib
iustiuri Anima in cõpunctione uebem t
tua metuens & secũ quaerens cogitat ubi
erit aut cũ mala uitȩ praesentis soller
ter at tendens merens considerat ubi es
Aut cũ bona suꝑ nae patriȩ contẽplat᷑
quae quia nec dũ adipiscit᷑. lugens conspi¬
cit ubi non ẽ: Maloꝵ suoꝵ paulus memi¬
nerat & ex eis se in quib: suerat afflige¬
bat : cũ dicer& : Nonsũ digꝰ uocari apłs
quia ꝑsecutꝰ sũ a ecłam dĩ Rursũ diunũ
iudiciũ subtiliter pensans : infuturo male
eẽ metuebat dicen: castigo corpus meũ
& seruituti subicio : neforte aliis prȩdi¬
cansipse reꝓbus efficiar : Rursũ mala
praesentis uitae pensibat : cũ dicer& :

Expanded text:
cussionum dolent, lamenta compunctionum cussionum dolent, lamenta compunctionum sapiunt. Illae affligentes cruciant, ista reficiunt, dum affligunt. Per illas in afflictione moeror est, per haec in moerore laetitia. Quia tamen ipsa compunctio mentem lacerat, eamdem compunctionem non incongrue disciplinam vocat. 41. justi viri anima in compunctione vehementtiam metuens, et secum quaerens, cogitat ubi erit; aut cum mala vitae prter attendens, moerens considerat ubi est; aut cum bona supernae patriae contemplatur, quae quia necdum adipiscitur, lugens conspicit ubi non est . Malorum suorum Paulus meminerat, et ex eis se in quibus fuerat affligebat, cum diceret: Non sum dignus vocari apostolus, quia persecutus sum Ecclesiam Dei . Rursum divinum judicium subtiliter pensans, in futuro male esse metuebat, dicens: Castigo corpus meum, et servituti subjicio, ne forte aliis praedicans, ipse reprobus efficiar . Rursus mala praesentis vitae pensabat, cum diceret:
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ enĩ ab exteriorib: actionib: sopiunt᷑
aꝑtaaure int̃ni ex aminis causis
audiunt: qui dũ subtilit̃ uel flagel¬
la publica ueliudicia occulta conside¬
rant: sem& ipsos afficere flendo non
timenti & sese ꝑpenitentiã laceran¬
ti. quasi quaedã plagȩ ꝑ cussionis.
sunt lam̃ta cõpunctionis Ude etiã
salomon recte uimꝑcussionis. utri-¬
usq coniungens: dicit Liuor uulneris
abs tergit mala: & plage in secreti¬
orib uentris: ꝑliuorẽ quippe uul¬
neris disciplinã insinuat corporeȩ
ꝑcussionis: plagȩ uero in secre tiorib:
uentris : sunt int̃na mentis uulnera.
quae ꝑ cõpunctionẽ fiunt: Sicut enĩ
uent̃ cibis repletꝰ extendit᷑ : itamens
prauis cogitacionib: dilatata subleuat᷑
Abstergent igit᷑ mala & liuor uulneris.
& plage in secretiorib: uentris : quia &
disciplina exteriorculpas deluit. & ex¬
tensã mentẽ cõpunctio penitentiae.
ultione trans figit : Sed hoc interse
utraq: haec differunt : quod plage per¬

Expanded text:
Cum enim ab exterioribus actionibus sopiuntur, aperta aure interni examinis causas audiunt. Qui dum subtiliter vel flagella publica, vel judicia occulta considerant, semetipsos afficere flendo non ti menti et sese per poenitentiam laceranti, quasi quaedam plagae percussionis sunt lamenta compunctionis. Unde etiam Salomon recte vim percussionis utriusque conjungens dicit: « Livor vulneris abstergit mala, et plagae in secretioribus ventris . Per livorem quippe vulneris, disciplinam insinuat corporeae percussionis. Plagae vero in secretioribus ventris sunt interna mentis vulnera, quae per compunctionem fiunt. 751 Sicut enim venter cibis repletus extenditur, ita mens pravis cogitationibus dilatata sublevatur. Abstergunt igitur mala, et livor vulneris, et plagae in secretioribus ventris, quia et disciplina exterior culpas diluit, et extensam mentem compunctio poenitentiae ultione transfigit. Sed hoc inter se utraque haec differunt, quod plagae per
Abbreviated transcription (Latin):
tenet᷑. hinc enĩ ꝑ moysen dicitur
Vir qui fluxũ seminis sustin& : im¬
mundus erit : quid ẽ enĩ sermo
nisi semen: quidũ ordinate emitti¬
tur : audientis mens quasi conci¬
pientis uterus ad bonioperis plẽ
fetat᷑ : Si uero in portune defluit:
emit tentẽ polluen generandi
uir tu tẽ ꝑ dit Nã si sermo sem̃
non ess&  de predicante paulo
nequaquã athenienses dicerenit
quidsibi uult semini uerbius hicdice¬
re ÷ dequo & lucas dic̃ : Ipse enun
uorat dux uerbi : Sem̃ ergo usui pro¬
paginis dicatũ in cõpetent᷑ flpens
cetera mẽbra coinquinat : cũ ser
moꝑquẽ in audientũ sensib nasci
scientia debuit si inordinate pro¬
deat: etiã quae recta potest sor¬
quid loquat᷑ ignorat: & quasi flu¬
xũ seminis sustin& : qui linguã utili¬
tatis congruã ꝑ uerba uanȩ locu¬
tionis mou& : Bono autẽ ordine

Expanded text:
tenetur. Hinc enim per Moysen dicitur: tenetur. Hinc enim per Moysen dicitur: Vir qui fluxum seminis sustinet immundus erit . Quid est enim sermo, nisi semen? Qui dum ordinate emittitur, audientis mens quasi concipientis uterus ad boni operis prolem fetatur. Si vero importune defluit, emittentem polluens, generandi virtutem perdit. Nam si sermo semen non esset, de praedicante Paulo nequaquam Athenienses dicerent: Quid vult sibi seminiverbius hic dicere ? De quo et Lucas dicit: Ipse enim erat dux verbi . Semen ergo usui propaginis dicatum incompetenter fluens caetera membra coinquinat, cum sermo per quem in audientium sensibus nasci scientia debuit, si inordinate prodeat, etiam quae recte senserquid loquatur ignorat; et quasi fluxum seminis sustinet, cum linguam utilitati congruam per verba vanae locutionis movet. Bono autem o
Abbreviated transcription (Latin):
loquent᷑: Magnȩ uirtutis lausẽ sim¬
plicitas locutionis : quã quia arro¬
gates ñ habent. habere se hanc solli¬
ctius asser̃ : ut securius audiantur :
&pure se locuturos denuntiant
quia duplicitatis suȩ malitiã de pre¬
hendi formidant Sepe autẽ & falsis
uera ꝑmiscent: ut inde eoꝵcitiusi
tatis agnoscatur. Quiaigit᷑ heliu
& pure se locuturũ ꝑhibuit. & dicta
sua appel lando sententias fauore prȩcucur¬
rit: eandẽ iã sententiã quã ꝓmisit ad¬
uera prȩmisit elata : & dicturus hoc h
quod recte saper&. ante in notuit quam
tumer& : Sic nimirũ sicarrogantium
mente sinsaniunt : ut & in eis quae recte
sentiunt elationis suȩ tortitudine de¬
prauent᷑ : Uide fit ut etiã eoꝵ rec¬
ta auditores nequa quã instruant :
quia ꝓfecto illos ꝑ ea quae tumi¬
desentiunt non ad sui reuerenti¬
am sed ad contemptũ uocant : Dũq
dictis prudentib: stulticiȩ uerba
miscent᷑ : quia stulticiã ab audi¬
ente despicit᷑. etiã prudentia non

Expanded text:
ur.---Magnae virtutis laus est simplicitas locutionis. Quam quia arrogantes non habent, habere se hanc sollicitius asserunt, ut securius audiantur. Et pure se locuturos denuntiant, quae duplicitatis suae malitiam deprehendi formidant. Saepe autem et falsis vera permiscent, ut inde eorum mendatatis agnoscitur. Quia igitur Eliu et pure se locuturum perhibuit, et dicta sua appellando sententias favore praecucurrit, eamdem jam sententiam quam promisit advera, praemisit elata; et dicturus 744 hoc quod recte saperet, ante innotuit quantum tumeret. Sic nimirum, sic arrogantium mentes insaniunt, ut et in eis quae recte sentiunt elationis suae tortitudine depraventur. Unde fit ut etiam eorum recta auditores nequaquam instruant, quia profecto illos per ea quae tumide sentiunt, non ad sui reverentiam, sed ad contemptum vocant. Dumque dictis prudentibus stultitiae verba miscentur, quia stultitia ab audiente despicitur, etiam prudentia non
Abbreviated transcription (Latin):
Notandũ ẽ. ergo quod ds̃ nobis ꝑsomm¬
umloquens prius nos a corruptione
& post modũ a gladiolibera quianimirũ
illius uitã illic eripit ab ultione supplicii.
cuiꝰ hicm̃ tẽ subtrahit a delectacione peo¬
citi : Neq enĩ illichab& quod formidare
debeat degladio sententiae : quẽ hic
post em̃ dationẽ suã pollutiononcor¬
ruperit culpae : Beneergo dicitur.
eruens animã eiꝰ decorruptione : &uitã
illius ut ñ transeat ingladiũ : Decorrup¬
tione nãq: adgladiũ transire .ẽ: post

Expanded text:
Notandum est ergo quod Deus nobis per somniNotandum est ergo quod Deus nobis per somnium loquens, prius nos a corruptione, et postmodum a gladio liberat, quia nimirum illius vitam illic eripit ab ultione supplicii, cujus hic mentem subrahit a delectatione peccati. Neque enim illic habet quod formidare debeat de gladio sententiae, quem hic post emendationem suam pollutio non corruperit culpae. Bene ergo dicitur: Eruens animam ejus de corruptione, et vitam illius, ut non transeat in gladium. De corruptione namque ad gladium t
Abbreviated transcription (Latin):
homo deꝓprio nisi peccatũ fecit : & scriptũ ẽ
initiũ omnispeccati : suꝑbia : Bene ergo dicitꝰ:
quia homo cũ abhis quãe fecit auertit᷑ de suꝑ¬
bi lberat᷑ : contra conditorẽ quippe
supbire ẽ prȩcepta eiꝰ peccando transcen¬
dere : quia quasra se iugũ dominationis eiꝰ
oscutit cui ꝑobȩdientiã sub eẽ c̃ tempnit:
At contra qui id quod fecit uitare appe¬
tit idquod adõ factꝰ ẽ recognoscit Et
ad conditionis suȩ ordinẽ humiliter
redit : dũ sua oꝑa fugien talẽ se qualis
ado factus .ẽ. diligit : quia uerophanc in¬
tellegentiã gła sempit̃narecipitur ⁊
supplicia aet̃na uitant᷑ : Apte subiun
git : Eruens animã eiꝰ decorruptione
&iutã illius. ut non transeat ingladiũ :
Omnis quippe peccator. ab haccorrupti¬
one uiciorũ illuc ad gladiũ cõpellit᷑
transire poenarũ : ut unde hic inique
delectatꝰ . ẽ inde illic iuste cruciet᷑ :

Expanded text:
homo de proprio nisi peccatum fecit? Et scriptum est: « homo de proprio nisi peccatum fecit? Et scriptum est: « Initium omnis peccati superbia . » Bene ergo dicitur, quia homo cum ab his quae fecit avertit erbia liberatur. Contra conditorem quippe superbire est praecepta ejus peccando transcendere, quia quasi a se jugum dominationis ejus excutit, cui per obedientiam subesse contemnit. At contra qui id quod fecit vitare appetit, id quod a Deo factus est recognoscit, et ad conditionis suae ordinem humiliter redit, dum sua opera fugiens, talem se qualis a Deo factus est diligit. Quia vero per hanc intelligentiam gloria sempiterna recipitur, supplicia aeterna vitantur, apte subjun18. Eruens animam ejus a corruptione, et vitam illius, ut non transeat in gladium. - Omnis quippe peccator ab hac corruptione vitiorum illuc ad gladium compellitur transire poenarum, delectatus est, inde illic juste crucietur.
Abbreviated transcription (Latin):
sem& ipsam : Et quia omnis haet de nob̾ con¬
tra uersia cũ nos afficit. quã uis delecta¬
cione ꝑmixta non modicũ dolorẽ parit:
helru post quã dix̃ dm̃ nob ꝑ somniũ loqui.
& locutione eiꝰ nrãs aures aperiri ñ in¬
merito eandẽ a ꝑtionẽ auriũ disciplinã
uocat: quia eo magis nos afficiendo con¬
terit : quo magis ad nos ꝑ occultã eius in¬
spirationis gram internae intellegen¬
tiae sonus erũ pit : Neq: enĩ fler& extrin¬
secus quisq: quod ẽ. sinon intrinsecus potu¬
issa sentire quod nondũ ẽ: Nãq cũ nos¬
mas ipsos inspicimꝰ bene conditos sed ad
ꝑ suasionẽ diabolicã pestifera c̃ sensione
deceptas : in nobis in& ipsis ad tendimus.
aliud eẽ quod fecimꝰ aliud quod facti sumus:
conditione nosintegros: sed culpa uiciatos:
proide cõpuncti appetimꝰ ui tare quae fe¬
cimꝰ: ut adid quod facti fuimꝰ reformemur:
his quae fecit & liber& eũ desuꝑbia : quid enim

Expanded text:
semetipsam, et quia omnis haec de nobis consemetipsam, et quia omnis haec de nobis controversia, cum nos afficit, quamvis delectatione permista, non modicum dolorem parit, Eliu, postquam dixit Deum nobis per somnium loqui, et locutione ejus nostras aures aperiri, non immerito eamdem apertionem aurium disciplinam vocat, quia eo magis nos afficiendo conterit, quo magis ad nos per occultam ejus inspirationis gratiam internae intelligentiae sonus erumpit. Neque enim fleret extrinsecus quisque quod est, si non intrinsecus potuisset sentire quod nondum est. Namque cum nosmetipsos inspicimus bene conditos, sed ad persuasionem diabolicam pestifera consensione deceptos, in nobismetipsis attendimus aliud esse quod fecimus, aliud quod facti sumus; conditione nos integros, sed culpa vitiatos. Proinde compuncti appetimus vitare quod fecimus, ut ad id quod facti fuimus reformemur. his quae fecit, et liberet eum de superbia. - Quid enim
Abbreviated transcription (Latin):
atq incorporeũ contẽ plat᷑ andu
aliquando adquanda musitita du¬
cedinẽ intnisaporis admit tur
& raptĩ Aliquo modo ardentispiri¬
tu. afflata renouat᷑ : Tantoq
magis inhiat : quanto magis quad
re appetu: quod sibi dulce sepere
intrinsecus sentit: quia uidelie&s
cus amore dulcedinis sibi corã. seuiluit :¬
& post quã hanc ut cũq ꝑcipere po¬
ccũt quid sine illa dudũ fuiss& inue¬
nit : Cuimherere conat᷑ : sed ab eiꝰ
fortitudine. sua adhuc infirmita¬
te repellit᷑: & quia eiꝰ mudiciã
contemplarinon ual& fleredul.¬
ce hab& sibiq ad secadenti infir¬
mitatis suae lacrimas sternere : Neq: enin
raptim conspexerat figere : quia ipsouetus-¬
tatis suae usu deorsũire cõpellit᷑ : Inter
haec anhȩlata aestuat. suꝑse ire conatur :
sed ad familiares suas tenebras uicta fatiga¬
tione relabit᷑ : quia ergosic affecta anima
contra sem& ipsã graue certam̃ tolerat

Expanded text:
atque incorporeum atque incorporeum aliquando ad quamdam inusitatam dulcedinem interni saporis admittitur, ac raptim aliquo modo ardenti spiritu afflata renovatur; tantoque magis inhiat, quanto magis quod se appetit quod sibi dulce sapere intrinsecus sentit, quia videlicet jus amore dulcedinis sibi coram se viluit; et postquam hanc, utcumque percipere potuit, quid sine illa dudum fuisset invenit. Cui inhaerere conatur, sed ab ejus fortitudine sua adhuc infirmitate repellitur; et quia ejus munditiam contemplare non valet, flere dulce habet, sibique ad se cadenti infirmitatis suae lacrymas sternere. Neque enim raptim conspexerit figere, quia ipso vetustatis suae usu deorsum ire compellitur. Inter haec anhelat, aestuat, super se ire conatur, sed ad familiares tenebras suas victa fatigatione relabitur. Quia ergo sic affecta anima contra semetipsam grave certamen tolerat
Abbreviated transcription (Latin):
adess& inueant: Neq enĩquis p̃sentis uitȩ
mala sicut sunt. conspicere pre ual&: sibona
ȩterne patrie. ꝑ contẽplationis gustũ contin¬
gere necdũ ual&: Unde auultu oculorũdĩ
piectũ se.eẽ. cognouit: subleuatus quippe uidit.
qđ sehic uidere non posse ad se relapsus ingemuit:
familiarius sol& : qui om̃s imaginationes cor¬
poreas in solent̃ sibi obuiantes decutit & cor¬
disoculũ figere in ipso radio incircũ¬
scriptȩ lucis intendit : has quippe
figurarũ corporaliũ speties ad seintꝰ
exinfirmitate corporis tragxit :
sed ꝑfectȩ cõpuncta. hoc sumope
inuigilat ne cũ ueritatẽ quȩrit
eã imaginatio circũ scriptȩ uisionis
inludat . cunctasq sibi obuiantes.
imagines respuit : Quia enĩ ꝑillas
infrase lapsa ẽ: sine illis suꝑse ire
conat᷑ & postquã ꝑmulta inde¬
cent̃ sparsa est ł
inunũ secolligere nititur . ut h
magnaui amoris preual& esseuiũ

Expanded text:
adesset, invenit. Neque enim quis praesentis vitae adesset, invenit. Neque enim quis praesentis vitae mala sicut sunt conspicere praevalet, si bona aeternae patriae per contemplationis gustum contingere necdum valet. Unde et a vultu oculorum Dei projectum se esse cognovit. Sublevatus quippe vidit quod de se hic videre non posse ad se relapsus ingemuit. familiarius solet, qua omnes imaginationes corporeas insolenter sibi obviantes discutit, et cordis oculum figere in ipso radio incircumscriptae lucis intendit. Has quippe figurarum corporalium species ad se intus ex infirmitate corporis traxit. Sed perfecte compuncta hic summopere invigilat, ne cum veritatem quaerit, eam imaginatio circumscriptae visionis illudat, cunctasque sibi obviantes imagines respuit. Quia enim per illas infra se lapsa est, sine illis super se ire conatur; et postquam per multa indecenter sparsa est, in unum se colligere nititur, ut si magna vi amoris praevalet, esse unum
Abbreviated transcription (Latin):
tis quȩ sit spes uocationis eius. &quȩ diuitię
głȩ hereditatis eiꝰ inscĩs : & que sit suꝑ eminens
magnitudo uirtutis eius. in nos quicredidimus:
Malauitȩ prȩsentis beatus iob considerans: ait:
Temptatio est : uitahumana suꝑ terram:
Vnde: dauid quoque ait: Uniuersa uanitas.
om̃is homo uiuens : &quam quã inimagine dĩ
ambul& homo: tamep uanȩ conturbabi tur:
Quirur sũ ȩternã patriam contẽplatus. &
haec mala pensans in quib erat. atq illabona
considerans: in quib ad huc non erat : ait
Heume : qđ in colatus ms ꝓlongatus est : & ego
dixi in pauore meo : ꝓiectus sũ auultuoculoꝵ
tuorũ: Subleuatus in extasi. qđ nr̃unter prȩ¬
tes. pauorẽ ꝓpriȩ uocauerunt : auultu ocu¬
lorũ dĩ uidit se esse ꝓiectũ: Post in terui
quippe luminis uisionẽ. quȩ in eiꝰ anima
ꝑ contẽplationis grãm radio claritatis emicuit
ad sem& ipsũ rediit: & cognitione ꝑcepta.
ułquib illic bonis de ess&. uł quib malis hic

Expanded text:
 divitiae gloriae haereditatis ejus in sanctis, et quae sit supereminens magnitudo virtutis ejus in nos, qui credidimus . Mala vitae praesentis beatus Job considerans, ait: Tentatio est vita humana super terram . Unde David quoque, ait: Universa vanitas omnis homo vivens . Et quanquam in imagine Dei ambulet homo, tamen vane conturbabitur. Qui rursum aeternam patriam contemplatus, et haec mala pensans in quibus erat, atque illa bona considerans in quibus adhuc non erat, ait: Heu me! quia incolatus meus prolongatus est . Et, Ego dixi in pavore meo: projectus sum a vultu oculorum tuorum . Sublevatus in exstasi, quod nostri interpretes pavorem proprie vocaverunt, a vultu oculorum Dei vidit se esse projectum. Post interni quippe luminis visionem, quae in ejus anima per contemplationis gratiam radio claritatis emicuit, ad semetipsum rediit; et cognitione percepta, vel quibus illic bonis deesset, vel quibus malis 752 hic
Abbreviated transcription (Latin):
Tunc iniquos noseẽ de prehendimꝰ : qui
scõspaulo ante credebamꝰ: Tabescit
mens supent oculi omne quod prius
prosperũ arridebat eua nescit
lux ipsa fastidio ẽ solȩ se inanimo
tenebre meroris effundunt nihil
quod delecta aspicit᷑ triste ẽ quic¬
quid occurrit : Vnde & apte sequitur :
Abominabilis ei fit inuitasiu panis
& animȩ illius crbus ante desiderabilis:¬
Acsia ꝑtedicat: Afflicta mens sibi in
a maritudinẽ uerti considerat : quic¬
quid se antea blande libenterque
aliquando ipsedũs aliquando spiritals
grã aliquando diuinȩ doctrinȩ eru¬
ditio aliquando hereticoꝵ prȩdicatio
aliquando subsidiũ uite praesentis aliquan¬
do iocunditas humane de lestacionis accipit᷑.
in pane dñs designat᷑ : sicut ipse in eugłodic̃:¬

Expanded text:
Tunc iniquos nos esse deprehendimus, qui Tunc iniquos nos esse deprehendimus, qui sanctos paulo ante credebamus. Tabescit mens, stupent oculi, omne quod prius prosperum arridebat evanescit; lux ipsa fastidio est, et solae se in animo tenebrae moeroris effundunt; nihil quod delectet aspicitur, triste est quidquid occurrit. Unde et apte sequitAbominabilis ei fit in vita sua panis, et animae illius cibus ante desiderabilisAc si aperte dicat: Afflicta mens sibi in amaritudinem verti considerat quidquid se antea blande libenterque aliquando ipse Dominus, aliquando spiritualis gratia, aliquando divinae doctrinae eruditio, aliquando haereticorum praedicatio, aliquando subsidium vitae praesentis, aliquando jucunditas humanae delectationis accipitur. In pane Dominus signatur, sicut ipse in E
Abbreviated transcription (Latin):
cientes obli uiscim temptari recolim
& in ꝓfectu nr̃o quid de diuinomune¬
re. & intẽptacione cognoscimꝰ quid de
ꝓpriis uirib: sumꝰ : quae nos ꝓfecto tẽp¬
tacio ad plenũ raper& uisi ꝓtectio
suꝑna seruar& : Sed pulsat nec fran¬
git inpellit nec moues. quatit nec
deicit ut de nrã infirmitate senti¬
amus eẽ quod quatim᷑ & de diuino l¬
munere eẽ quod stamꝰ : & quia sepe
anima alicuius boni sib conscia. cum
uirtutes suas sibi ad memoriã reuocat
quadã delectacione pascit᷑ & quasigra¬
tulatione ꝓpriȩ plenitudinis inpin¬
guat᷑: bene dicit᷑ quod temptacione
pulsante marcescunt ossa : quiadũ
ꝓpria infirmitas temptatione int̃¬
rogante cognoscit᷑ . omnis illa nr̃arũ
uiriũ uelut pinguis uiridisq: gratu¬
latio subito anxietatis merore sic¬
bona nrã pensanda credidimꝰ pulsati
paulo ampluuis periturosnosiã iãque
formidamꝰ Tunc omne bonoꝵ nroꝵ
gaudiũ uertit᷑ in pauorẽ poenarum

Expanded text:
cientes obliviscimur, tentati recolamus; cientes obliviscimur, tentati recolamus; et in profectu nostro quid de divino munere, et in tentatione cognoscimus quid depropriis viribus sumus. Quae nos profecto tentatio ad plenum raperet, nisi protectio superna servaret. Sed pulsat, nec frangit; impellit, nec movet; quatit, nec dejicit, ut de nostra infirmitate sentiamus esse quod quatimur, et de divino munere esse quod stamus. Et quia saepe anima alicujus boni sibi conscia, cum virtutes suas sibi ad memoriam revocat, quadam delectatione pascitur, et quasi gratulatione propriae plenitudinis impinguatur, bene dicitur quod tentatione pulsante marcescunt ossa, quia dum propria infirmitas tentatione interrogante cognoscitur, omnis illa nostrarum virium, velut pinguis viridisque gratulatio, subito anxietatis moerore sicbona nostra pensando credidimus, pulsati paulo amplius perituros nos jam jamque formidamus. Tunc omne bonorum nostrorum gaudium vertitur in pavorem poenarum.
Abbreviated transcription (Latin):
cõprimat᷑: qua ꝓp̾t̃ post quã dixit
increpat quoq: ꝑ dolorẽ in lectulo
apte subiunit . Et omnia os saci¬
marcescere facit : Ossa inscriptu¬
ra sacra uirtutes accipimꝰ sicut
scriptũ ẽ : Dñscustodit omnia ossa
eoꝵ : unũ exeis nonteret᷑: quod
utiq: ñ deossib: corporis: sed deuirbs
dicre mentis Nã certonouimus
quod& multoꝵ martyrũ corporait̃
ossa confracta sunt & ꝑsecut ores dñ
latronis illius cindictũ ẽ hodie me¬
cũ eris inpara dỹso sicut latronis
alterius incrace crura segeranõ
cu ergo inerepat ꝑ dolorẽ in leet qlo
ommiaosa facit marcescere qui
cũ in earequie quã nobis ab hoc scło
preparamꝰ flagello temptacionis affi
cimur. qui fortasse deuirtatibus
nr̃is inflari potiumꝰ cognitȩ infirmi¬
tatis nrãe tedio ex tenuaoñ : Cũ enĩ
nos fortitudinis ẽẽ crederem Sed
quia nobiscũ suꝑna dispensatione
agie ut infirmitatis nr̃ȩ quia ꝓfi¬

Expanded text:
comprimatur. Quapropter postquam dixit: comprimatur. Quapropter postquam dixit: Increpat quoque per dolorem in lectulo, apte subjunmarcessere facit. - Ossa in Scriptura sacra virtutes accipimus, sicut scriptum est. Dominus custodit omnia ossa eorum, unum ex eis non conteretur . Quod utique non de ossibus corporis, sed de viribus dicitur mentis. Nam certe novimus quod et multorum martyrum corporaliter ossa confracta sunt, et persecutores Domini, latronis illius, cui dictum est, Hodie mecum eris in paradiso , sicut latronis alterius in cruce crura fregerunt. Cum ergo increpat per dolorem in lectulo, omnia ossa facit marcescere, quia cum in ea requie quam nobis ab hoc saeculo praeparamus flagello tentationis cimur: qui fortasse de virtutibus nostris inflari potuimus, cognitae infirmitatis taedio extenuamur. Cum enim nos fortitudinis esse crederemus. Sed quia nobiscum superna dispensatione agitur, ut, infirmitatis quia profi