comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ciaꝵ cunis libiscrus cond̾icõis
etatis quos barbarica feritas ca¬
ptiitatis nccͣite tnͣsuexerat in¬
uitos nemo retiueat. s ad ꝓpͥa
redire cupientib lib̾a sit fucul¬
tas. ¶Quib siquid quͣ imusu
uestium uel alimonie inpensũ
est. humauitati sit p̾stitum noc

Expanded text:
ciarum cuiuslibet sexus condicionis aetatis, quos barbarica feritas captiva necessitate transduxerat, invitos nemo retineat, sed ad propria redire cupientibus libera sit facultas. Quibus si quicquam in usum vestium vel alimoniae inpensum est, humanitati sit praestitum, nec
Abbreviated transcription (Latin):
te omnim̃o diretta q̃ uero pr
su capionem uel li Bacõm eelo¬
nis sb̃tracta. nei non utendo n¬
nita eẽ uidentur. intra annuni
utitem exꝑientib actone reci¬
soria restituuntur:
ptiuitatis abduxit sciant sinõ¬

Expanded text:
o directa, quae vero per usucapionem vel liberationem ex bonis subtracta vel non utendo finita esse videntur, intra annum utilem experientibus actione rescissoria restituuntur. ptivitatis abduxit, sciant, si no
Abbreviated transcription (Latin):
indulgend̾ est siamq consensui
coĩ parcium. nec ut uegetur. iu¬
gends potas donaconis dotis q̃ ꝓ
igilus constituatur augnitũ ¶ It̾e
nupcias quidem donacom iullã
eẽ. ¶ Solẽm ueio dotem marito in¬
ulierem ꝯptulisse nt q  tim cmui¬

Expanded text:
indulgendum est namque consensui communi partium, ne, cum negetur augendae potestas donationis, dotis etiam pigrius constituatur augmentum. Idemqnuptias quidem donationem nullam esse, solam vero dotem marito mulierem obtulisse, ut etiam tu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtinenti non sb̾scripsit.
patroni filiam uei coniugem r̃
nepotem uel ꝓnepte uxorẽ duc̃e
tum suorũ uxores duce̾ non pospp᷑
qr minus religiosam ⁊ ꝓbabi¬
dem rem fucẽ sudentur. qui si
mp. Et si ccͣmandata princip̃ũ
ccͣtum sit in prouincia consenq
cuntur et io postea lib̾os suscep¬
tos natos q exnsto ma nno¬
nio legutimos ẽe hesum q iuri
prudentissum pauli declarat.¬

Expanded text:
tinenti non subscripsit. patroni filiam vel coniugem vel neptem vel proneptem uxorem ducere tum suorum uxores ducere non possunt, quia minus religiosam et probabilem rem facere videntur. qui si . Etsi contra mandata principum contractum sit in provincia consenticiuntur: et ideo postea liberos susceptos natosque ex iusto matrimonio legitimos esse responsum viri prudentissimi Pauli declarat
Abbreviated transcription (Latin):
ante slupcias fu̾it actit int̾ueni¬
entib insinuata licebit et const̾¬
ante nuo eam insiriuare millo
obstaculo peuitus expupciaꝵ in¬
teruentu faciendo. ¶ Si ei sĩ ccf.
post nupciat concedatur młto m¬
agis insinuari. ¶ Siłiq mõ et ca
conscitucõ tam ꝓ ꝯͥgendis tam
dotib qm añ nupcias conacõibꝰ
secimus incacta illibataq con¬
de simplicib donacõib int̾ma

Expanded text:
ante nuptias fuerit actis intervenientibus insinuata, licebit et constante matrimonio eam insinuare, nullo obstaculo penitus ex nuptiarum interventu faciendo: si enim fieri eas post nuptias concedatur, multo magis insinuari. Similique modo et ea constitutio, quam pro augendis tam dotibus quam ante nuptias donationibus fecimus, intacta illabataque conde simplic
Abbreviated transcription (Latin):
utipuna ꝑmictitir. ⁊ gitur sic᷑
desideras obẜ uatis iur̾ p̾ceptis so¬
ciare coniugio cuo qm uolueris
non impediens ita tñ ut incͣchen¬
dis nupciis pris tui consensiis acce

Expanded text:
ina permittit. Igitur, sicut desideras, observatis juris praeceptis, sociare conjugio tuo quam volueris, non impediris; ita tamen, ut in contrahendis nuptiis patris tui consensus acce
Abbreviated transcription (Latin):
sine nupciali remedio relinqnt᷑.
Sc̃imꝰ noĩe prius em̃duto itarein
corigi et non ante nupcias donaci¬
onem eani uocari. s ip̃miptias
donacõni qͣ re eũidotem qdẽ et
constante matrimonio mulier̃

Expanded text:
sine nuptiali remedio relinquantur, sancimus nomine prius emendato ita rem corrigi et non ante nuptias donationem eam vocari, sed propter nuptias donationem. Quare enim dotem quidem et constante matrimoni
Abbreviated transcription (Latin):
ad empthite dicas clantas que bñsi¬
cio marcti tibi parata est si ⁊t ordiꝰ.¬
nis uit᷑ postea sortita et redacta a
prioris dignitatis statu depo̾nto es.¬
D. D inunadetiuetur uxor tua

Expanded text:
adeptam dicas, claritas, quae beneficio mariti tibi parata est, si secundi ordinis virum postea sortita es redacta ad prioris dignitatis statum, deposita est.
Abbreviated transcription (Latin):
uidelic deredibicõne uel retencõne
uictedotis ueldonacois ꝓ ut ꝑres
concessennt ꝓiam staticto moto m¬
eicridis sure miungendis uet̾ibus
pactis q̃ in inicõnuptiaꝵ deantemi¬
pcias donacõne et dote principaliter
pcias dona cõm consensenut lic̾e̾

Expanded text:
ne auctae dotis vel donationis, prout partes consenserint, pro iam statuto modo ineundis sive iniungendis veteribus pactis, quae initio nuptiarum de ante nuptias donatione et dote principaliter ptias donationem consenserint, licere
Abbreviated transcription (Latin):
S couitante m̾m̾uo consi¬
uit agende dotis mnierit uel uxor
acõuẽ añ iutpeias aditam̃to maio̾¬
nec obsit inuiꝰ mimificencire intͥ a¬
dicias lib̾alitates e̾e tp̃i nupͣtiatũ ho

Expanded text:
 constante matrimonio consilium augendae dotis inierit vel uxor ationem ante nuptias additamento maionec obsit in huiusmodi munificentiis interdictas esse liberalitates tempore nuptiarum:
Abbreviated transcription (Latin):
tamt᷑ ꝙ fiiui ⁊̃ siultro it¬
cionem patrus noĩe dingut
mandatum ꝓlute᷑ no cogitur
Dane ꝙ nec dum lĩmam e¬
tatem  dem fuius tuus com
ste potunt. s multo in iustiꝰ
funt uel huius defenssor em
audire ꝙͣ teabsentẽ qͣi contu¬
macem et inderensum gͣui
condampnacõne. afacere.¬

Expanded text:
ultro actionem patris nomine dirigat, mandatum probare non cogitur. Sane quod necdum legitimam aetatem idem filius tuus compste potuit. Sed multo iustius fuit vel huiusmodi defensorem audire, quam absentem quasi contumacem et indefensum gravi condemnatione adficere
Abbreviated transcription (Latin):
corum sbtilitatem prono.ud ad¬
miccetꝭ ꝙ̃ põst̾itas optimus rõi¬
b uai nec facile sucepit nec in¬
oetricabies cͥuitus laudauit qͦ
aboleriõib uero tam legatarmsto.¬
qmͣ fidepmissanis uncim nat᷑am
impon̾e. et noͣ solum ꝓronaiem ac¬

Expanded text:
litatem prono animo admittet, quam posteritas optimis rationibus usa nec facile suscepit nec inextricabiles circuitus laudavit? quaboleri, omnibus vero tam legatariis quam fideicommissariis unam naturam imponere et non solum personalem ac
Abbreviated transcription (Latin):
stium et postulat ut ꝑ omplior¬
quid ex uolutate de sutciluca
et maxime ip̾e h̾rs cui sũma aue¬
coritas tocius cũe cõmissa est di¬
cereꝯ petlitur ueritatemp cacra¬
m̃ti rengionem qͣlis locus testi¬
b telinquatur uel ꝙͣad̾m ad exͣ¬
neam adem decunitur ꝓpͥa ⁊t mn¬
dubitata reucta cum etmegerr
respeximꝰ q̃ iusti disposicõidus

Expanded text:
iorquid ex voluntate defuncti lucratur, et maxime ipse heres, cui summa auctoritas totius causae commissa est, dicere compellitur veritatem per sacramenti religionem, qualis locus testibus relinquatur vel quemadmodum ad extraneam fidem decurratur, propria et indubitata relicta? cum et in leges respex
Abbreviated transcription (Latin):
D. Siuerctas uei sollempn¬
tas nir̾ de est nec amplerus
parentis uoliutate. relicta de¬
disti uel tnͣs actõisi cã scipula¬
ad solucõem urs eti ñ potes.

Expanded text:
. Si veritas vel sollemnitas iuris deest nec amplexus parentis voluntatem relicta dedisti vel transactionis causa stipulaad solutionem urgueri non potes.
Abbreviated transcription (Latin):
ncc̃e est nr̃e hr̃dem sil legatanũ
uel fidermissum prius iure nur¬
ando decissumpnia p̃stico uel sa¬
cram̃tum sbire et oĩ inquietu¬
dine sese relaxare uel si recusa¬
oumn existimau̾it sac̃mentum.
aut c̾tam qnͣtitarem in aui festa¬
re fideimisso derenctam nolstit
siforsttan maiorem sicemmissariꝰ
expectat oĩo ex acto̾eni ficei mi¬
ssi sb̃iacere et eum aosctis factõ
nem competu cum ire sibi iude x
et test̾is inuenitur cuiuc religio
et fides afiden inissauo electa ẽ.
suttus cestib millisq auis ad¬
uenticiis ꝓ bacõib requisitis s¬

Expanded text:
egatarium vel fideicommissarium prius iureiurando de calumnia praestito vel sacramentum subire et omni inquietudine sese relaxare vel, si recusandum existimaverit sacramentum aut certam quantitatem manifestare fideicommissario derelictam noluerit, si forsitan maiorem fideicommissarius expetat, omnimodo exactioni fideicommissi subiacere et eum ad satisfacti onem compelli, cum ipse sibi iudex et testis invenitur, cuius religio et fides a fideicommissario electa est, nullis testibus nullisque aliis adventiciis probationibus requisitis, s
Abbreviated transcription (Latin):
alt̾uis cuiuscimu eae grã. Naͣ
siquid hiusis fcm̃ fũit princi¬
pale debitum ab inicõ ea qnͣti¬
tate minuetur ut tñ ip̃a mi¬
nuenda pars cmͣ usure exigi
ꝓhibeantur. ¶Machinacõneᷤᷤ
q̃ creditorum qui ex uac lege
ph̃iti maiores usuras scipu¬
lari alios medios sb̾iciumt qbꝰ¬

Expanded text:
alterius cuiuscumque causae gratia. Nam si quid huiusmodi factum fuerit, principale debitum ab initio ea quantitate minuetur, ut tam ipsa minuenda pars quam usurae eius exigi prohibeantur Machinationes etiam creditorum, qui ex hac lege prohibiti maiores usuras stipulari alios medios subiciunt, q
Abbreviated transcription (Latin):
ri penam ouenisse ꝓponas noc
petinec retin̾i q uiqqͣm ampliuᷤ
et ad pignoris sołom urgeri te
disciplina iuris ꝑ spicis.¬
mutuo datis mcti p̃cii ro ad¬
dicam̃ta lisliratum eiusdem
mat̾ie suasit ad micti. ⁊ o ł¬
erit aꝓpbata p̾stare compelli
cnpr. Pro auro et argenco ⁊
ueste fro cyrographo licitas so¬
rui ur ꝓmicti usuras iussimꝰ.¬

Expanded text:
ri convenisse proponas, nec peti nec retineri quicquam amplius et ad pignoris solutionem urgueri te disciplina iuris perspicismutuo datis incerti pretii ratio additamenta usurarum eiusdem materiae suasit admitti. DIOerit comprobata, praestare compelli. Pro auro et argento et veste facto chirographo licitas solvi vel promitti usuras iussim
Abbreviated transcription (Latin):
ħ̾ erat cõcessu᷑ ¶ ẽ et̃os autem
cente sime usuraꝵ posse scipła¬
ri. et eam qntitãtem usuratũ
ampliari in quib citra stipło¬
nem usure exigi solent necli¬
ceat iudici memoraram augͥe
taracõnem occone ꝯsuegudinis
inregione optinentis. ¶ Siamᷤ¬

Expanded text:
concessum: ceteros autem centesimae usurarum posse stipulari et eam quantitatem usurarum ampliari, in quibus citra stipulationem usurae exigi solent. Nec liceat iudici memoratam augere taxationem occasione consuetudinis in regione obtinentis. Si
Abbreviated transcription (Latin):
annorum siue ꝑ ibnali sil y¬
asserendo singłis annis eaꝵi ac¬
siones nasci. principali ei̾ ac.¬
cione non sb̃ fistente satis sr̃¬
pacitũ est srͣ usuris uel fruc¬
tib. ad huc iuidicem cognosc̾e.
mam eaꝵ molem admedio¬
critarem deduce̾res. ¶Iõr in¬
temꝰ iuustrib quidem ꝓ sons
sũ etis p̾cedentib mini me li¬
cere ultra t̾ciamptem t̾cesie
usurarum noi̾e intiuocum
aͣtu uili uel in aximo stipł ari
Ili os uero qui ergast̾is p̾fuͣt
uel aliqmͣ licitam negociacõ
gerũt us ad bessem fentesiͥe
sua sciplom mo derari. ¶ Itra¬
iectitiis autẽ ccͣtib nel spẽꝵ¬

Expanded text:
annorum, sive personali sive hyadserendo singulis annis earum actiones nasci: principali enim actione non subsistente satis supervacuum est super usuris vel fructibus adhuc iudsimam earum molem ad mediocritatem deducentes. Ideoque iubemus illustribus quidem personis sive eas praecedentibus minime licere ultra tertiam partem centesimae usurarum in quocumque contractu vili vel maximo stipulari: illos vero, qui ergasteriis praesunt vel aliquam licitam negotiationem gerunt, usque ad bessem centesimae suam stipulationem moderari: in traiecticiis autem contractibus vel spe
Abbreviated transcription (Latin):
D̾. Wt nullo mͦ usure nsu¬
rarumi adebitorib exigantur
et uet̾ib quid̾e legibodititu¬
tum fuerat. S non ꝑfectissi¬
me cuntum. si eĩ usuras insor¬
tera redig̾e fu̾at cõtessũ et
tocius sune usurar scipulan¬

Expanded text:
. Ut nullo modo usurae usurarum a debitoribus exigantur, et veteribus quidem legibus constitutum fuerat, sed non perfectissime cautum. Si enim usuras in sortem redigere fuerat concessum et totius summae usuras stipula
Abbreviated transcription (Latin):
Mpr̃. Demo de hiis qui iro¬
tum spertabiliũ clucum offi¬
ciis militau̾it scole argente¬
um in reb quacum sb̃repcõe
post compietam miliciam soci¬
etur. ncc agendi inces uti
clarissum principis accipiat
icus picripcõis pena ꝓparte
lonorium c̾cia constringatur

Expanded text:
. Nemo de his, qui in virorum spectabilium ducum officiis militaverint, scholae agentum in rebus quacumque subreptione post completam militiam societur, ne agendi vices viri clarissimi principis accipiat iatus proscriptionis poena pro parte bonorum tertia constringatur
Abbreviated transcription (Latin):
ad cuius et cunctati uatrum
ulla prinata ab hiis succedi
balnea ad tribunorum ueld¬
ncum ne militarium coĩtum
tm̃ iuris comictibꝰ ac magr̃i

Expanded text:
a curiis et civitatibus ulla privata ab his succendi balnea ad tribunorum vel ducum aliorumve militarium comitum tantum viris comitibus ac magistris
Abbreviated transcription (Latin):
coꝑr. Euni qui res agitm
dum aqͣb tibi deb̾i fiderm¬
issumdicis eudca adptorem
unum clarissiinum qiriᷤ
aut tibi sendere cogetur
aut ab ad mistracõne neg¬
ociorũ ẜ formam iurisdi¬
crõnis ꝓ uibebitur delibã¬
bit autem p̾tor. Si non

Expanded text:
o. Eum, qui res agit heredum, a quibus tibi deberi fideicommissum dicis, evoca ad praetorem virum clarissimum, qui aut respondere tibi cogetur aut administratione negotiorum secundum formam iurisdictionis prohibebitur. Deliberabit autem praetor, si non
Abbreviated transcription (Latin):
quindetim ib oꝑe ꝑfcõ cum su¬
is b̾rdib tenentur obnoxii.
ita lit siquid uicii medifficaci¬
onem intra ẜ̃fuiitum tempus
puenerit de corũ pr̃imonio ex¬
ceptis tũ his ca̾ib qui sunt for¬
tuiti resormetur.

Expanded text:
quindecim ab opere perfecto cum suis heredibus teneantur obnoxii, ita ut, si quid vitii in aedificatione intra praestitutum tempus provenerit, de eorum patrimonio  exceptis tamen his casibus, qui sunt fortuiti reformetur.
Abbreviated transcription (Latin):
celibatũ cum ilia matieni sam̃
domi reliꝗss sollicitauit admp¬
cias petere cum esfcitu nõ potes
cumi tu spõ sa uxors domi poĩta
non fuisti.

Expanded text:
elibatu, cum aliam matrem familias domi reliquisset, sollicitavit ad nuptias, petere cum effectu non potest, cum tu sponsa uxore domi posita non fuisti.
Abbreviated transcription (Latin):
muttatur. cum q̃ sinupcias
alias incraħ̾ temp̃e serita
est. tam eꝯ qmi hns aui sci¬
ens eam duxit urorem q̃t
siiniles sit ꝓpetuo edc̃o labe̾

Expanded text:
mittitur, cum etiam, si nuptias alias intra hoc tempus secuta est, tam ea quam is, qui sciens eam duxit uxorem, etiam si miles sit, perpetuo edicto labem
Abbreviated transcription (Latin):
Mꝑ intamie decum̃tum Ex¬
miine tͥaffertur obid so¬
uel uncula tibi iussu legiti¬
mi iuditis miecta sunt. ꝗbus
raptorum n reculatus dap̾¬
plus cebiti noie tribncomnn
eregiss induplum ap̾side cõ¬

Expanded text:
 Infamiae detrimentum minime tibi adfertur ob id sovel vincula tibi iussu legitimi iudicis iniecta sunt. PP. raptorum neque peculatus damplus debiti nomine tributorum exegisset, in duplum a praeside con
Abbreviated transcription (Latin):
paternis se aibstinuit infam
es cit̾rã u̾beru qruoq fusti¬
um fame dampnũ sbusti sqͣ
sires furtiua ꝙͣ alt̾ sb̃ripu¬
it apud te ignoranter com¬
ꝑta est uonlesit estimacõe
tuam siña durior.

Expanded text:
paternis se abstinuit, infames, citra verbera quoque fustium famae damnum subisti. quod si res furtiva, quam alter subripuit apud te ignorantem comperta est, non laesit existimationem tuam sententia durior.
Abbreviated transcription (Latin):
ħ̾ dño manifestauerit etdn̾o
concecente res esus ad iniqu¬
um huius suasionis auctorẽ
ꝑtun̾t et ip̃e iuuentus ru̾it
rem detͥnere qͣli teneturact̃¬
one is qui rem sicepit utr̃¬
nec ꝓocc̃one furti an prosuo
uor̃t uͥ non solum fuci s¬

Expanded text:
no manifestaverit et domino concedente res eius ad iniquum huiusmodi suasionis auctorem pertulerit, et ipse inventus fuerit rem detinere , quali tenetur actione is qui res suscepit, utrumne pro occasione furti an pro voluit, ut non solum furti, s
Abbreviated transcription (Latin):
mpr. Om deudetia morientiũ
ex arbitrio niuencii non sine
iusta rõne colligimusnthis q
naturalem filiũ hñs oxiantibo
legib legi islto adinitar łimi
filii municipalib eum nolu¬
enit agregare mum̃ib. et donare
cio prie principalem manifts¬
t̾auit notumq fecit sine dubi
o ꝓfessione tertiquma fucultat̾
suaꝵ omnium eligile affectõ¬
nem debita successoxem cũ c̾te
huius perionis ad eo sacratissi¬
ina ꝯstitucõne subuentur sit ni
nec renumenaindi eis. aut. slie

Expanded text:
m desideria morientium ex arbitrio viventium non sine iusta ratione colligimus, et is, qui naturalem filium habens hortantibus legibus ultro ad instar legitimi filii municipalibus eum voluit adgregare muneribus et donare patriae principalem, manifestavit notumque fecit sine dubio professione certissima facultatum suarum omnium elegisse se adfectione debita successorem, cum certe huiusmodi personis adeo sacratissima constitutione subventum sit, ut nec renuntiandi eis aut alie
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ exduplici porcone id ẽ ex rexun¬
ciis urdes scribe̾. ut liceat ab intest¬
to nullam cõĩoncm ad pr̃is natura¬
lis suecessio uem hr̾cat ex supp̾ma tñ
eius uoluntate ꝑmictautur eis us
Ita tñ ut memoratam sex iniciaꝵ
qnͣtitatem in oib naturabbꝰ filiis ꝑ¬
et mĩe eorũ m̾ic testator excedat
qm er uilogatis et intidep missis eit
reliinendis gidotib ⁊ donacoĩbo

Expanded text:
etiam ex duplici portione, id est sex unciis, heredes scribere, ut, licet ab intestato nullam communionem ad patris naturalis successionem haberent, ex suprema tamen eius voluntate permittatur eis usque ita tamen, ut memoratam sex unciarum quantitatem in omnibus naturalibus filiis et matre eorum minime testator excedat. Quam et in legatis et fideicommissis eis relinquendis et dotibus et donatio
Abbreviated transcription (Latin):
m̾ta recipiant: ln uero qui tpre
hunis sacratissẽ legis iussionis
nec dum ꝓlem aliqmͣ exingen¬
uaium ꝯtubͥnaꝵ consorcõ mer¬
uerint. minimebiꝰ legis bñ ficõ
ꝑfruantur cum liceatꝰ easdem in¬
ułres sibi prius uire matimionis
pote nupcis ꝓcetentib ꝓcrearenͦ
postor uidoantur magllo oꝑe post¬
ulare.

Expanded text:
ta recipiant. Hi vero, qui tempore huius sacratissimae iussionis necdum prolem aliquam ex ingenuarum concubinarum consortio meruerunt, minime huius legis beneficio perfruantur, cum liceat easdem mulieres sibi prius iure matrimonii pote nuptiis procedentibus procreare, nec postea videantur, magnopere postulare.
Abbreviated transcription (Latin):
curiẽ sit nexib obligatus ua¬
dendi filios naturaies ł os oclqͦ
soribendi lib̾am ei concedimus
facultatem. ¶O̾ si cui non ex
urte. s uico uel possõne q̃ lib
oriundo natutales lib̾a conti¬
p̾dc̃a curie speudore honestare
thĩditatis opib ad iuare eiꝰ¬

Expanded text:
curiae sit nexibus obligatus, et tradendi filios naturales, vel omnes scribendi liberam ei concedimus facultatem. Quod si cui non ex urbe, sed vico vel possessione qualibet oriundo naturales liberi contipraedicta curiae splendore honestare et hereditatis opibus adiuvare, ei
Abbreviated transcription (Latin):
tatum ꝓriam sorciatur. sit eili
tis decurionib inmiogere ds dñ¬
mõ cuutatis que eligit tocuis ꝓ¬
In dignũ est ei ut qui sacratis¬
sime u̾b nb̃e głatur natutulsᷤ
suos non illustra ordure ci¬
tanis isluniinet. Et ħ siue post¬
crema diffiniat sine donaconi
cius lib qnͣtitatis inlibos notu¬
rales pater conserar et ꝙ de s̃¬
eunda sorte curiał seu testõ seu
actorum fideꝯstituat ¶ Ita rat̃
ut siue ibstinendoͣ hrdicatib
sũ abdicando donacõnes natu¬
mies lib̃i curiale uolu̾int eyi¬
tore fortunam postor ⁊ p̾rnarũ
op̾m uel insolidum uel ex ꝑte
repti su̾int possores licet car a¬
lienau̾etut õimo ad condona¬
cõnem manapacer eos ampli¬
sicatis opib ee̾ nolu̾it q̾ inui¬

Expanded text:
tatem patriam sortiatur, sit ei tis decurionibus inmiscere, dummodo civitas quae eligitur totius Indignum est enim, ut, qui sacratissimae urbis ubere gloriatur, naturales suos non illustris ordine civitatis illuminet Haec sive postrema definiat sive donationem cuiuslibet quantitatis in liberos nrales pater conferat, quod de subeunda sorte curiali seu testamento seu actorum fide constituat, ita ratum ut, sive abstinendo hereditatibus sive abdicando donationes naturales liberi curialem voluerint evitare fortunam posteaque paternarum opum vel in solidum vel ex parte reperti fuerint possessores, licet eas alienaverint, omnimodo ad condicionem, in qua pater eos amplificatis opibus esse voluit, etiam invi
Abbreviated transcription (Latin):
unpetratur. lege quadam inttlutñ
bat dubso rentenda fuit moiẽ¬
to miscdio qͣ indigniꝑion simt qͥ
ilieno laborant incoͣ ¶ sint itaz
post candem arcogacom. seu ad op¬
cionem sii t iit̾tate pacrum fuc¬
cessionis que tam ex tectõ qmab
utestato capiant ꝓut marroga¬

Expanded text:
petrarunt lege quadam interdictubat dubitatio, remittenda fuit movente misericordia, qua indigni non sunt qui alieno laborant vitio. Sint itaque post eandem adrogationem seu adoptionem sui et in potestate patrum successionesque tam ex testamento quam ab intestato capiant, prou
Abbreviated transcription (Latin):
a desendet᷑ miliũ sẜlenabit nouñ
aĩniculũ p̃t̾ anteriorũ dispocĩom
ordinem nõ. inͥ lata santo ꝙͣ exp
die resecanda pia suggcisit rõ nc̃
leuabit qͥ ult̾ius minime fc̾ude st̃.
nor astut e siũ diuinis. affectam¬
delittis seu quibꝯdam illicitis am¬
biaude machinacoĩb cum nintis

Expanded text:
et, nullum sublevabit novum adminiculum praeter anteriorum dispositionum ordinem, non ante lata sanctio, quam ex hoc die resecandam pia suggesserit ratio, non quae ulterius minime ferendae sunt, non astutiae sive divinis adfectandae litteris seu quibusdam illicitis ambiendae machinationibus, cum nimis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙp̃r. egem᷑ anastasii diuine
recordacois q̃ srͣ naturalib. suns e¬
missa est in hiis ualere tm̃ cãib
p eiusisdem legis tenorem inmatͥ¬
moniis tunc constantibo uel poste
ss̾ ucuisse credatur qmͣ non exnt¬
srͣ filiis seu filiab excunuslib in¬
ulitris cupidine nõ incesta nõ ne¬

Expanded text:
. Legem Anastasii divinae recordationis, quae super naturalibus filiis emissa est, in his valere tantum casibus pro eiusdem legis tenore in matrimoniis subvenisse credatur quam non ex neibus insuper filiis seu filiabus ex cuiuslibet mulieris cupidine non incesta non ne
Abbreviated transcription (Latin):
da xͥanorum fide romanũ mu¬
muit imꝑium suꝑ ingeninus cõ¬
cubinis ducendis urorib fuus
nus hñdis sacratissinram ꝯsti¬
tucom renonantes inbemꝰ eo s
qui añ hanc legem ingenuaꝵ
msr̃em nuitiis minime int̾ceden¬
eorum fũint celebrate suos pti
et inpo̾tatt fi uel cum hns qui
posten ex eodem mn̾uo suscepti
n̾iint. uel solos si uullus itiis de¬
ab intestamto petere hr̾ditutem
pat̾nam pactis q matrimonii tp̃.
sr̃ dottilid uel ante impcias don¬
a cõnes rebo subsecuta fu̾it qͥ. id
iporum ꝑ sonas ꝑtinentib. ut
una cum st̾ib suis postea exþis¬
dem ꝑentib forte ꝓgentis. uuit
soli sinullus auꝰ sit pcreat᷑ cotis
t añ nupcias donacõis ꝓtenore le¬
gum. nec minuc pactorũ emolu

Expanded text:
ianorum fide Romanum munivit imperium, super ingenuis concubinis ducendis uxoribus, filmis habendis, sacratissimam constitutionem renovantes iubemus eos, qui ante hanc legem ingenuarum mulierum  nuptiis minime intercedenpatri et in potestate fieri et cum his, qui postea ex eodem matrimonio suscepti fuerint, vel solos, si nullus alius deab intestato petere hereditatem paternam: pactis, quae matrimonii tempore super dotalibus vel ante nuptias donationis rebus subsecuta fuerint, etiam ad ipsorum personas pertinentibus, ut una cum fratribus suis postea ex isdem parentibus forte progenitis, aut soli, si nullus alius sit procreatus, dotis et ante nuptias donationis pro tenore legum nec minus pactorum emolu
Abbreviated transcription (Latin):
nec qui postea fũ̾nit audeant cõ¬
m̾tarios husdem iegib ad necr̾e
nisitm̃ sinelit eam ingrecam uoce
tnͣfformare sb̾ eodem ordine ea

Expanded text:
t audeat commentarios isdem legibus adnectere: nisi tantum si velit eas in graecam vocem transformare sub eodem ordine eaq
Abbreviated transcription (Latin):
tem numacionem cuius natu¬
rali rone ꝓto uulla est et obl
ad reticorem eius rei nccitãte
tusrentem magna sit diffencia
palladio petumam stipulan¬
ti spopondisti excepcõno nõ uu¬
merate peccume defendi ñ potẽ

Expanded text:
tem numerationem, cuius naturali ratione probatio nulla est, et ob hoc ad petitorem eius rei necessitatem transferentem magna sit differentiPalladio pecuniam stipulanti spopondisti, exceptione non numeratae pecuniae defendi non potes.
Abbreviated transcription (Latin):
n̾rdem eius ppetuo ꝯpetit ¶ Sr̾
uero smiũ temp̃e excessit inque¬
rimoniam credicore mim me
deducto omnim̾ b̾rr eius et si
pupitius sit debitiun ⁊ pellitur
obligart neminem constet pos¬
se et scipusono int̾ põ̾ita placi¬
m creditor nõnͣ decerit᷑ infcm d¬
dum exceicõm conuenit sinec¬
dum tpẽ inrra ꝙ hiuic rei qͥre¬
la deferrid trͣssut/ ueisi intra
B̾ intẽstando iͥur paritum sit n
ultra ħ ꝙr accepiti sortis ate no¬
D̾. psseueracõ debitum sobt
ꝑtendentis temporis duturita¬
te non excluditur nec ẜuobloqͥ¬
tur. qr erceptõ non nuin̾ate poctu¬
nie c̃ca die non delata qͣrela pͥꝰ
eranes cat. cum int̾ eum quiscm
asseuerans homis sb̃nt ꝓbacõis
et negantem num̾acõm tuł na¬

Expanded text:
redes perpetuo competit. Sin vero legitimum tempus excessit in querimoniam creditore minime deducto, omnimodo heres eius, et si pupillus sit, debitum solverobligari neminem posse constet et stipulatione interposita placita creditor non dederit, in factum dandam exceptionem convenit: si necdum tempus, intra quod huius rei querella deferri debet, transiit vel intra hoc in testando iuri paritum sit, nihil ultra hoc quod accepisti sortis a te no. Adseveratio debitum solutum contendentis temporis diuturnitate non excluditur. nec huic obloquitur, quod exceptio non numeratae pecuniae certa die non delata querella prius evanescat, cum inter eum, qui factum adseverans onus subiit probationis, et negantem numerationem, cuius na
Abbreviated transcription (Latin):
D. Q̃s punciarum rectores
lris monearitur ut sciant ordi¬
nes acq in colas urbiũ singu¬
larum muros ues nouos fac̾e
andis ut ascripcõcurat ꝓniribo
singulorum demde ad soribat᷑
ꝓ estimatone futuri oꝑis t̾rito

Expanded text:
 provinciarum rectores litteris moneantur, ut sciant ordines adque incolas urbium singularum muros vel novos debereandis, ut adscriptio currat pro viribus singulorum, dein describantur pro aestimatione futuri operis territo
Abbreviated transcription (Latin):
ria ciuium ne ꝓbas poscatur. iliqͥd
ne istans impediatur effectus
tis pͥbendoruĩ sumptuũ ncͣcitas
imponatur nemini excusacõne
uiminitate pbenda.
S̾. in con sulta pcetate nr̃a no¬
ui. auquid oꝑis exstumet incho¬
aut marmora uel ꝙͣ lib sp̃e q̃
fuisse in umu et ornatu ꝓbabit᷑
ciuitatis eripe uel alio tnͣsferre
sũ nissu tue sẜlimitatis audeat.
uisi ornamentum seuntilis prie¬

Expanded text:
ria civium, ne plus poscatur aliquid, ne instans impediatur effectus:nctis praebendorum sumptuum necessitas imponatur: nemini excusatione immunitate praebenda.  inconsulta pietate nostra novi aliquid operis existimet inchoaut marmora vel quamlibet speciem, quae fuisse in usu vel ornatu probabitur civitatis, eripere vel alio transferre sine iussu tuae sublimitatis audeat. nisi ornamentum genitalis p
Abbreviated transcription (Latin):
extimacõne caxabitur. ¶Dee¬
difficiis uero maioris p̃cni ad n¬
rc̃m scia̾m referatur c⁊ ubi amp¬
lior poscitur qnͣtitas ibi inpiał
exter angoritas.
licis pecuniis oꝑe suum nomẽ
sine nrĩ numuns mencõne in¬
scupserint. maiestatis teneant᷑¬

Expanded text:
aestimatione taxabitur. De aedificiis vero maioris pretii ad nostram scientiam referatur, ut, ubi amplior poscitur quantitas, imperialis extet auctoritas. licis pecuniis operi suum nomen sine nostri numinis mentione scripserint, maiestatis teneant
Abbreviated transcription (Latin):
ta mutindacõne debitor eeti¬
tisti uel ꝙ prẽm tũ int̾ide sus¬
ceputi tam inprĩs põitus põta¬
te iure ten̾is qmͣ q̃ morte genĩ¬
toris tui uris effectus et siq̃dẽ
pris eres ertitisti insolidũ auo¬
au inqnͣtũ face potes ẜ edc̃i fo¬

Expanded text:
ta mutui datione debitor extitisti vel quod patrem tuum in fide suscepisti, tam in patris positus potestate iure teneris quam etiam morte genitoris tui iuris effectus: et si quidem patris heres extitisti, in solidum, alioquin in quantum facere potes, sec
Abbreviated transcription (Latin):
sre possunt. n condicõni eoru
et ẜuilem scientib possõnis. ͣ
t tum afferunt ñ cium. un̾ non ĩ¬
m̾ito nec temporis p̾semcom ss

Expanded text:
e possunt neque condicionem eorum servilem scientibus possessionis iustum adferunt initium: unde non immerito nec temporis praescriptio
Abbreviated transcription (Latin):
m pr. Pisiis cuus sinepin¬
issu cuo accepta peccimia mu¬
tua m u surarum uicem ħitan¬
di facłtatem creditori ꝯcenit
nullo iure adilsarius tuus
hospiciũ exhas cã sibiuendi¬
cat cum te ẜui scm̃ non obli¬
guu̾it et ingrediens rem tuã
ceͣ uim eius aucte ⁊ petentis in¬
dicis ꝓtegeris.

Expanded text:
s tuus sine permissu tuo accepta pecunia mutua in usurarum vicem habitandi facultatem concessit, nullo iure adversarius tuus hospitium ex hac causa sibi vindicat, cum te servi factum non obligaverit: et ingrediens rem tuam contra vim eius auctoritate competentis iudicis protegeris.
Abbreviated transcription (Latin):
bonorariam actõm non est am¬
nirem dm̃ uͥsa pocuma est hr̾des
eius conuenire potes de ea spaꝙ
que nrem ip̃ius ꝓcessit. ¶ Siu
uiis ꝓbare non potes consequs est¬
ñ ut sr̃scite quidem ẜuo dñm depe
reculio ꝯuenias uł si iam ẜiis re¬
bo buinanis eꝑemptus est. uel¬
si distractus seu mamimissus̃
nec aumis excefsit depetulio qͦn¬
dam adilslis cum exe ꝑiri possis
Anoqn sicum lib̾o remͣ agente:
cius ciuus p̾cibo meministi ccͣ¬
tum hũisti et eius ꝑionam ele¬
gisti ꝓuides cẽ dnm̃ nustam te¬

Expanded text:
honorariam non est amin rem domini versa pecunia est, heredes eius convenire potes de ea summa, quae in rem ipsius processit. Si vero hoc probari non potest, consequens est, ut superstite quidem servo dominum de peculio convenias vel, si iam servus rebus humanis exemptus est vel distractus seu manumissus nec annus excessit, de peculio quondam adversus eum experiri possis. Alioquin si cum libero rem agente eius, cuius precibus meministi, contractum habuisti et eius personam elegisti, pervides contra dominum
Abbreviated transcription (Latin):
m pr. Heꝗs mortaliũ ita faciẽ¬
di sacrifitii sumat audaciam. ut ĩ¬
cione cognoscat. ac̾bioris et eñĩ
limnebit suppucu cruciatus eiᷤ ꝙ
ccͣ ueritum p̾sentum uel futuraꝵ
reꝵ explorare tamptan̾int u̾itat̾e.¬

Expanded text:
 Ne quis mortalium ita faciendi sacrificii sumat audaciam, ut intione cognoscat. Acerbioris etenim inminebit supplicii cruciatus eis, qui contra vetitum praesentium vel futurarum rerum explorare temptaverint veritate
Abbreviated transcription (Latin):
fruitus pignori datorum p̃dioꝵ
et si id aꝑte non sit exp̾ssum et
ip̃is pignorib credantur tacita
pactone eẽ p̾dia tñ que emunt᷑
exfructuũ preco ad eandem m̃
uenire nulli prudentum placuit᷑
constiturũ bona earum indotem
data q̃ nupte sunt hiis qui pri¬
mi pili saiinam sbeunt obnot¬
la nocctati eius teni u̾m t̾ro ordi
niuersis uiri ac nõiatorũ focł¬
iundum quepignoris cen̾i cã
płacunt᷑ moncipia funsent nec
rector ꝓuincie ea restitii iulebł
Nec eĩ p̃textu debiti pensionum
restitucõ h orũ morari pot̾ tum
siquid debi sibi dira fundi ex
penrouib uel quacumq rõne
ꝓbare possit h uius solucõm so¬
lempniter ⁊i comienit.
cerit ordinarie eis q ꝙ debetur
ex rõne tutele geste ꝓsolu̾it ma¬

Expanded text:
fructus pignori datorum praediorum, etsi id aperte non sit expressum, et ipsi pignori credantur tacita pactione esse, praedia tamen, quae emuntur ex fructuum pretio, ad eandem causam venire nulli prudentium placuit. constitutum bona earum in dotem data, quae nuptae sunt his qui primipili sarcinam subeunt, obnoxia necessitati ei teneri: verum certo ordinniversis viri ac nominatorum facuin fundum, quae pignoris teneri causa placuerat, mancipia fuissent nec rector provinciae ea restitui iubebit. nec enim praetextu debiti pensionum restitutionem horum morari potest, cum, si quid sibi deberi domina fundi ex pensionibus vel quacumque ratione probare possit, huius solutionem sollemniter fieri conveniat.cerit ordinari eique quod debetur ex ratione tutelae gestae persolverit
Abbreviated transcription (Latin):
orib. creditor̾e in sua pot̾ate hre
utrum ꝑsonali obligatos actõe¬
sibi an ꝓignora possidentes iͣ
iem adtone donuenire uelit nõ
ẽ inc̾ti iuris.

Expanded text:
oribus creditores in potestate habere, utrumne personali obligatos sibi, an pignora possidentes in rem actione convenire velint, non est incerti iuris.
Abbreviated transcription (Latin):
unuenciũ debitorum nire y pot¬
hece uendicaremilicias n satis
sibi fiat et post mortem eoxũ
nore comunis militantiũ pla¬
citi uel diuine sc̾ionis tale p̾itã¬

Expanded text:
viventium debitorum iure hypothecae vindicare militias, nisi satis sibi fiat, et post mortem eorum nore communis militantium placiti vel divinae sanctionis tale pra
Abbreviated transcription (Latin):
hẽt rõm ꝙ q̃ reris ilite coactum
pignori dare. Si gͥ recipe iuis rem
tuam solue creditori pectumã deb̾.¬
Mpr. Preses ꝓuincie iir cdari¬
simus uus pignoris tui ex eqñtẽ
te audiet. nec tibi obent sma ad¬
uersus debitorem cuũ dicta ł cuta
si eum collusisse cum adu̾satios¬
uo. aut ut dicis cã cognita ñ sec pre¬
scripcõne supatumeẽ constiterit.

Expanded text:
em, quod quereris vi te coactum pignori dare. si igitur recipere vis rem tuam, solve creditori pecuniam deb. Praeses provinciae vir clarissimus ius pignoris tui exsequentem te audiet. nec tibi oberit sententia adversus debitorem tuum dicta, si eum collusisse cum adversario suo aut, ut dicis, non causa cognita, sed praescriptione superatum esse constiterit.
Abbreviated transcription (Latin):
creditorũ mariti qui anteriores
uel ypothecam uendicare. cũ hee¬
dem res et abiuicõ uxoris fũmt¬
o. Non enͣu ꝙ legum sb̾ cilitate tnͣsi¬
tus eaꝵ ĩmariti patrmomo iude¬
atur fs. Iõ rei ueritas deleta uelcõ¬
fusa est. ¶ uolumꝰ itaq eam ĩrẽ¬

Expanded text:
creditorum mariti, qui anteriores per hypothecam vindicare, cum eaedem res et ab initio uxoris fuo. non enim quod legum subtilitate transitus earum in mariti patrimonium videtur fieri, ideo rei veritas deleta vel confusa est. Volumus itaque eam in re
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃r. Ubi ad huc matͥmouio
ꝯitituto maritus ad mop̾iam sit
deduitus ct mlr sͥ ꝓspic̾e uelit res¬
q̃ue sibi siuppõitas ꝓdote ⁊ antenu.¬
pcias conasone ꝓrebꝯ q extradotẽ

Expanded text:
nus . Ubi adhuc matrimonio constituto maritus ad inopiam sit deductus et mulier sibi prospicere velit resque sibi suppositas pro dote et ante nuptias donatione rebusque ext
Abbreviated transcription (Latin):
tił fugienti nec indicn si¬
ͦ ne prĩa poluntate udeatur con¬
Enctere. ¶ Et hauid̾ siplenerta¬
tis fuis eit. qui pmnam bo¬
luntatem sequi nõ patitur ¶ Si
est et p̾rditate ei delata pr̃ con¬
seutire.adeienti ur̃ditatem
nolu̾it. ł pr̃e uolente. ipe ircla¬
mauent. si quid̃ recusiũ̃t filiuiꝰ
ncenciam damꝰ pri siłi mõ pr̃di¬
ratem adire et eam pleno iure
locum hntibꝰ. Sii. aut̾ ratrere¬
cusante flluis ad ire malu̾t. da¬
mus qde licenciam ei ħ̾ fac̾e pre̾
autem nolente res filii guber
tatem filius ad ire ꝯpetente̾ iudi¬
cem ecabeo pecere curatorem h̃r¬

Expanded text:
sine patria voluntate videatur consistere. et haec quidem, si plenae aetatis filius est, qui paternam voluntatem sequi non patitur. Sin est et hereditate ei delata pater consentire adeunti hereditatem noluerit vel patre volente ipse reclamaverit, si quidem recusaverit filius, licentiam damus patri simili modo hereditatem adire et eam pleno iure locum habentibus. Sin autem patre recusante filius adire maluerit, damus quidem licentiam ei hoc facere, patre autem nolente res filii guberntatem filius adire competentem iudicem et ex eo petere curatorem her
Abbreviated transcription (Latin):
delata ur̃ et iõ si elyo seuerina
fina testoris cui legatum relictꝰ
est dic legati cetente uita functa
est ad hrdem suũ actõm tnͣsmisit
.s. ut eo tempore soło ficit quo se¬
uerina firbo humanis sẜ tratta
non fiiss et. ixu.. annũ etatis

Expanded text:
dilata videtur. Et ideo si Aelia Severina filia testatoris, cui legatum relictum est die legati cedente vita functa est, ad heredem suum actionem transmisit, scilicet ut eo tempore solutio fiat, quo severina, si rebus humanis subtracta non
Abbreviated transcription (Latin):
D̾. Qum uxori usufructus p̾¬
dn leginir et eius ꝓpnietas cu
sib̾os yuut nato filio statĩ ꝓpͥeta
ceoit dies legati nec quiaͣ ob ẽ¬
et si is decedat.

Expanded text:
. Cum uxori usus fructus fulegatur et eius proprietas, cum liberos habuerit, nato filio statim proprietatis legati dies cedit nec quicquam obest, si is decedat.
Abbreviated transcription (Latin):
D̾. Cum artimedorem pu̾ pup¬
illorũ tuorum hrdem extitisse ꝓpo¬
tatem  n cum morẽretur restitue¬
ret petita sit millam tñ ad ũsus
debitores hr̃diganos hñt pupil¬
li tui actõm. ¶ Plane ut satis de¬

Expanded text:
. Cum Artemidoram patri pupillorum tuorum heredem extitisse propotatem his cum moreretur restitueret, petita sit, nullam tamen adversus debitores hereditarios habent pupilli tui actionem. Plane ut satis
Abbreviated transcription (Latin):
elĩ cos constitutos uel ccͣ reũ entis¬
de cͣcͣsticis negocos sibimet no¬
uerit erpettendũ qui innullo ali¬
oforo aprid q qmͣꝙͣ alt̾um iudi¬
cem cosdem cłicos litibꝰ nreti¬
re ł cunlib uel caiminatibus
negociis temptet mt eite. ¶Me

Expanded text:
clericos constitutos vel contra reverentisde ecclesiasticis negotiis sibimet noverit expetendum neque in ullo alio foro vel apud quemquam alterum iudicem eosdem clericos litibus inretire et civilibus vel criminalibus negotiis t
Abbreviated transcription (Latin):
iñquecũ loca populi uoluptati
te inferre connentur. uel occupu¬
re audeant ea que ad publicas cãs
ład ppũ oblectam̃ta constructa
sunt. eum emĩ religiose eder ñ de¬
sunt poiu̾t ibi consultis prius
ut o religiosissimis epis reliꝙͣs
martirum nõ quorũdam uiur¬
pucõne a arbitrio relientissim¬
orum antistitũ collocare iõ paci

Expanded text:
in quaecumque loca populi voluptatibte inferre conentur vel occupare audeant ea, quae vel ad publicas causas vel ad populi oblectamenta constructa sunt. cum enim religiosae aedes non desunt, possunt ibi, consultis prius ut oportet religiosissimis episcopis, reliquias martyrum non quorundam usurpatione, sed arbitrio reverentissimorum
Abbreviated transcription (Latin):
liquid barbere sit nacoͥns ⁊ de
enis prĩa aliq̃ em̾sert. mmbigu¬
tis eius inqua idem restator de¬
functus est ẜ aͣt legaui uel fidep¬
missi peticot̾m/ defimcti ppõitum
modis oĩbo impleturus. ¶Qnĩ¬

Expanded text:
liquit, barbarae sit nationis et de eius patria aliqua emerserit ambigutis eius, in qua idem testator defunctus est, itidem habeat legati seu fideicommissi petitionem defuncti propositum modis omnibus impleturus. Q
Abbreviated transcription (French):
ligiosissumũ epm ciuitatis n
non tres pͥmates memorata tre¬
o et sacis dicõne a ꝑpotheca raꝵ
curasoris mnodis n oĩb adhibẽ¬
torrordiriacone furiosi dispoi¬

Expanded text:
ligiosissimum episcopum civitatis nec non tres primates memorata creo et satisdatione et hypotheca rerum curatoris modis omnibus adhibentor
Abbreviated transcription (Latin):
eius cura custodiatur. Quatimis
si quid̾ respuerit fuciosus et ad qͥ¬
fionem amusit ip̃i restituatur.
Sm aut̃ infurore diemsuu̾ obierit
nel insuam sauitatem ꝑueniens
eam repudiau̾it si quidem spicefsi¬
o ẽ ad eos referatur uolentes tiũ
idem uel institutam ab intestaro hr ͦ¬

Expanded text:
eius cura constituatur, quatenus, si quidem resipuerit furiosus et adquisitionem admiserit, ipsi restituatur. Sin autem in furore diem suum obierit vel in suam sanitatem perveniens eam repudiaverit, si quidem successio est, ad eos referatur, volentes tamen, id est vel substitutum vel ab intestato h
Abbreviated transcription (Latin):
cp̾r. Quod placuit uet̾ints
militum et quidam uam tute¬
lam sen curam codem temiore.
si. aliis datifiint int̾ sollempui¬
A tempora cãs ercus acõis ad com¬
pedentem iidicem deferant

Expanded text:
. Quod placuit veteranos militum, et quidem unam tutelam seu curam eodem tempore si aliis dati fuerint, intra sollemnia tempora causas excusationis apud competentem iudicem deferant
Abbreviated transcription (Latin):
quo possõnes nisticas sine decreto
p̃ sidis pupillorũ uel adolescenciũ
distrabiuel obligari ꝓhibitum ÷
non in uiria ecia adaͣgnatum futi¬
osi porrigitur. ¶ Si gͣ ccͣ de cretum
p̾sidis fundꝰ mente capti ̃ ab ag¬
nato eius tibi pignore uexus est
uinculum pignoris meo non cõ¬

Expanded text:
quo possessiones rusticas sine decreto praesidis pupillorum seu adulescentium distrahi vel obligari prohibitum est, non iniuria etiam ad agnatum furiosi porrigitur. Si igitur citra decretum praesidis fundus mente capti etiam ab agnato eius tibi pignori nexus est, vinculum pignoris in eo non co
Abbreviated transcription (Latin):
ere potuisse cum eus. id cam in¬
re non ꝑtinuit defenrõ.
M p̃r. De lucriim auidem aua in¬
der itẽ succestionis em anci paco uł
ut pote lumos existe̾ hͣc leg̾ sciõe

Expanded text:
ere potuisse, cum eius ad eam iure non pertinuerit defensio.m. Ne lucrum quidem antea indebitae successionis emancipato vel utpote legitimos existere hac legis sanctione
Abbreviated transcription (Latin):
et mħ ipo młta est dr̃a ut auibus¬
dum breues inducie aliis maiores
ab huiꝰ uicõ inducantur antiqui¬
tas clisputabat utr̃ ne ĩmedus fu¬
niotis interuuls ꝑ maneat eius cu¬
ratoris inc̾cessio an guratoris furo¬
re quiescente filiiia. Itm morbo
adueniente reuitegratur nos ittiq¬

Expanded text:
 ipso multa est differentia, ut quibusdam breves indutiae, aliis maiores ab huiusmodi vitio inducantur, antiquitas disputabat, utrumne in mediis furoris intervallis permanet eis curatoris intercessio, an cum furore quiescente finita iterum morbo adveniente redintegratur. Nos itaq
Abbreviated transcription (Latin):
de quib agebaturtuos ẽẽ intel¬
bgis obligari eos creditori.ab
alionon potuisse. sic ñ sciẽns boc
eiagi infraudem creditoris ig¬
noransi dssimulasti.
on mobilem. eius cuius negor
tuetur. pignoris iure obligare
non potest. nisi inrem eius pecu¬
niam mutuam accipiat.¬

Expanded text:
de quibus agebatur tuos esse, intellegis obligari eos creditori ab alio non potuisse, si non sciens hoc agi in fraudem creditoris ignorantis dissimulasti. mobilem eius, cuius negotia tuetur, pignoris iure obligare non potest, nisi in rem eius pecuniam mutuam accipiat.
Abbreviated transcription (Latin):
mpr. ¶i quis senuurram ab
aliquo passum putau̾it ⁊ qͥre¬
lam deferre uolũit nͥad staco̾a¬
nos decurrat s p̾sidalem. ad¬
ead potatem aut libelios offe

Expanded text:
 Si quis se injuriam ab aliquo passum putaverit, et querelam deferre voluerit, non ad stationarios decurrat, sed praesidalem adeat potestatem, aut libellos offe
Abbreviated transcription (French):
ui tutores uel curatores uel¬
curatores dati rei publice. ta̾ab
ficturi sunt. d terrpus se excu¬
sare debent.atͥutela nen ci me¬
dii tpris piculo astringantur.

Expanded text:
ui tutores vel curatores dati rei publicae causa afuturi sunt, ad tempus se excusare debent a tutela, ne etiam medii temporis periculo obstringantur.
Abbreviated transcription (Latin):
dati erant. sib̾ati eẽ. mumere
nͣst nc eis cͥcum uenisse uidicis
reugionem ꝓsit p̃ses. ꝓuincie
audi uos ser si miustum decre¬
tum extorsisse eos apparu̾it ex

Expanded text:
ati esse a munere visi sunt, ne eis circumvenisse iudicis religionem prosit, praeses provinciae audiet vos et, si iniustum decretum extorsisse eos apparuerit, e
Abbreviated transcription (Latin):
D̾.. Testamento tutor datus ut
abonis his excuseris qͥ pupill
moraris possi dent intra quqͣgen¬
niu̾ diem postulare debiusti. Iod̾
si stic̾e cessasti excusacõ quid̾ tpri ᷤ
te diffusũ prĩmoniũ aut ad inͣ¬
gi aliquos curatores oporteat p̃

Expanded text:
. Testamento tutor datus, ut a bonis his excuseris, quae pupilli moraris possident, intra quinquagesimum diem postulare debuisti. Quod si facere cessasti, excusatio quidem temporis te diffusum patrimonium an tibi adiungi aliquos cu
Abbreviated transcription (Latin):
rectoris ꝓiuncie inqua non al¬
legato suꝑgenda sollicitudine
sãcro pepto aliquis auisus sũit
candem curã sibi inzusurpare
trium librarũ aundispendro re¬
ducenam ̃ et centenam bi arcħ¬
am nemo suffragio u̾ labore u

Expanded text:
rectoris provinciae, in qua non adlegato super gerenda sollicitudine sacro rescripto aliquis ausus fuerit eandem curam sibimet usurpare, trium librarum auri dispendio feducenam etiam et centenam et biarchiam nemo suffragio, sed per laborem u
Abbreviated transcription (Latin):
culo renũciant iam ant̾iore le¬
ge a nob̾ꝓ uitum est ut sũ ma¬
ritus.siue uxor religionis cã ⁊
coningio recefsenit aisolitarram
uitam eleg̾it unus qiss eorum
res suas recipiat quas ꝓdote ur
añ nuꝑciar do nacõne p̾stit̾at ͤ⁊¬
ħ tm̃isi lucri noie conseqͣtur ab
eo qui solitarigm uitam eleg̾̃it
gintum nobis correctõe nradig¬

Expanded text:
culo renuntiant iam anteriore lege a nobis provisum est, ut, sive maritus sive uxor religionis causa a coniugio recesserit et solitariam vitam elegerit, unusquisque eorum res suas recipiat, quas vel pro dote vel ante nuptias donatione praestiteratmodo lucri nomine consequatur ab eo qui solitariam vitam elegerit,tiam cognitum nobis correctione nostra dig
Abbreviated transcription (Latin):
ps honore sc̃e erc̃e catholice
ad des placitum fi̾ ꝓperaulegib
constituere et oꝑib ad implere
desideramꝰ. ⁊ quide̾ młtacũ euis
auxilio stutuimꝰ que eccstice doitͥ¬

Expanded text:
 honore sanctae Ecclesiae catholicae ad Dei placitum fieri properamus, legibus constituere et operibus adimplere desideramus. Et jam quidem multa cum ejus auxilio statuimus quae ecclesiasticae doctr
Abbreviated transcription (Latin):
alio ult̾io elogio declarassem¬
mento exstĩ monia li cõũ sacce
ꝓpetue legis nr̃e bñficia eos uo¬
lumꝰ optin̾e qui inmonast̾io
siqui eorum de quib p̾ sente
legem posuumꝰ sc̃i monialemui¬
tam eleg̾int ad seciuarem at̾ cõ¬

Expanded text:
alio ultimo elogio declarasse mmento ex sanctimoniali conversatione e legis beneficia eos volumus obtinere, qui in monasterio si qui eorum de quibus praesentem legem posuimus sanctimonialem vitam elegerint, ad saecularem autem co
Abbreviated transcription (Latin):
trahante comꝑauuit consensu ẽ¬
pcõm ꝑ fectam. si n dolus ad¬
ñ sarii n metus cã gesta.argũ¬
autur reuocan ex emplo gͣueͤ
est ¶ Si gͥ pot̾is eiudentibꝰ p¬
bacoib monitrare creditorẽ
ꝑ suppõitam y maginarii empto¬

Expanded text:
trahente comparaverit, consensu emptionem perfectam, si neque dolus adversarii neque metus causa gesta arguentur, revocari exemplo grave est. Si igitur poteris evidentibus probationibus monstrare creditorem per suppositam imaginarii empto
Abbreviated transcription (Latin):
D̾ ¶t qui sb̃ ymagine alt̾ius
ꝑ sone cuͣ sbpo suerat iugiter
tenet cum sͥ negocium gerat a
rũit. n si sibi ad dur̾it debitori
at fert p̃iudiciũ s meatem ca

Expanded text:
 Et qui sub imagine alterius personae, quam supposuerat, iugiter tenet, cum sibi negotium gerat, araverit neque si sibi addixerit, debitori adfert praeiudicium, sed in eadem ca