comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tiauit. an forte cũ upse uictor aliuo dixerit
falsũ illi apud acta ꝓsecuti sint. cũ sint com¬
munionis eiusdẽ: Aut si consentit ut iysam
totã questionẽ dissensionis nr̃ȩ placide ꝑtra¬
ctemus. ut error qui iam manifestus ẽ ma¬
nifestius innotescat: libent̾ amplector. Au-¬
diui enĩ quod dixerit ut sine tumultu po¬
pulari. adsint nob̾cũ deni ex utraq parte gra-¬
ues & honesti uiri: & scõm scͥpturas quid in
uero sit ꝑquiramus. Nam illud qͦd rursus eũ
dixisse nonnulli ad me ꝑtulerunt cur ñ ie
rim constantinã. quando ibi plures erant
ipsi. uel me deb̾e ire mileum. qͦd illic sicut
ꝑhibent conciliũ ꝓrime habituri sunt ridi¬
culũ ẽ dic̾e quasi ad me ꝑtineat cura ꝓpria
nͥ hipponiensis ȩecłȩ. Michi tota huiꝰ quȩ¬
stinis ratio. marime cũ ꝓculiano ẽ. S si for¬
te imparem se putat. cuiꝰ uoluerit college
sui imploret auxiliũ. In aliis enĩ ciuitatib

Expanded text:
ntiauit, an forte, cum et ipse Victor aliud dixerit, ntiauit, an forte, cum et ipse Victor aliud dixerit, falsum illi apud acta prosecuti sint, cum sint communionis eiusdem; aut, si consentit, ut ipsam totam quaestionem dissensionis nostrae placide pertractemus, ut error, qui iam manifestus est, manifestius innotescat, libenter amplector. audiui enim, quod dixerit, ut sine tumultu populari adsint nobiscum deni \'ex utraque parte graues et honesti uiri et secundum scripturas, quid in uero sit, perquiramus. nam illud, quod rursus eum dixisse nonnulli ad me pertulerunt, cur rim Constantinam, quando ibi plures ipsi erant, vel me debere ire Milevim, quod illic, sicut perhibent, concilium proxime habituri sunt, ridiculum est dicere, quasi ad me pertineat cura propria, nisi Hipponensis Ecclesiae. Mihi tota hujus quaestionis ratio maxime cum Proculeiano est. Sed si forte imparem se putat, cujus voluerit collegae sui imploret auxilium. In aliis enim civitatibus
Abbreviated transcription (Latin):
lore ꝑcussus: quid facem nͥ saltem loquerer:
An uero ista illi facuint: ⁊ mͥ dicit᷑ tace Auer¬
tat ame dñs banc amentia: ut cũ ipse michi¬
oportere docentes que non oportes: ego illor
in dignationib t̾ritus taceam. Quod enĩ pu¬
blicis gestisherere uolui tam sacrilegũ nefas
adhutiq uolui ne me quisquã maxime in
aliis ciuitatib ubi oportunũ fuerit ista deplo¬
rantem fingere aliquid arbitretur quando
etiã apud ipsam huponã iam dicit᷑. ñ ħ pro¬
culianũ mandasse: quod publicũ renuntia¬
uit officiũ. Quid autẽ modestiꝰ ag̾e possũ qua
ut tã grauẽ causã ꝑte tam̃ agam uirũ i da¬
rissima dignitate p̃ditũ & considerantissima
uoluntate tranquillũ: Peto gͥ sicut iã petiui
ꝑ fr̃s nr̃os bonos atq honestos uiros quos ad
tuã eximietatem misi ut querere digneris u¬
trum ꝓculiani prb̾r uictos. ñ ħ ab eỹo suo
mandatũ acceꝑit. quod officio publico ren̾¬

Expanded text:
lore percussus quid facerem, nisi saltem loquerer? lore percussus quid facerem, nisi saltem loquerer? an uero ista illi faciunt et mihi dicitur: Tace?. auertat a me doportere docentes quae non oportet, ego illorum indignationibus territus taceam. quod enim publicis gestis haerere uolui tam sacrilegum nefas, ad hoc utique uolui, ne me quisquam maxime in aliis ciuitatibus, ubi opportunum fuerit, ista deplorantem fingere aliquid arbitretur, quando etiam apud ipsam Hipponem iam dicitur non hoc Proculianum mandasse, quod publicum renuntiauit officium. Quid autem modestius agere possumus, quam ut tam grauem causam per te tamen agam, uirum et clarissima dignitate praeditum et considerantissima uoluntate tranquillum? peto igitur, sicut iam petiui per fratres nostros, bonos atque honestos uiros, quos ad tuam eximietatem misi, ut quaerere digneris, utrum Proculiani presbyter Victor non hoc ab episcopo suo mandatum acceperit, quod officio publico renu
Abbreviated transcription (Latin):
ciatib torqueam. Quȩ me posterior peperit.
efferat prior. fa huiꝰ dolore spiritalit̾ moriar
ad illiꝰ cedem carnalit̾ uiuã. Quid aliud expe¬
ctamus honorabilis uir eus ebi: ñ ut ĩ miserã
mulierem senectute decrepitã. uiduitate desti¬
tutam. a cuiꝰ cedib in catholica ꝓhibebat᷑: iam
donatista securus armetur: Quid enĩ aliud
furibundo corde concepit. cũ dic̾et matri tran¬
sferam me in partẽ donati: & bibam sanguinẽ
tuii: Ecce iã conscientia cruentus. ueste dealba¬
tus: ꝑficit partẽ pollicitationis suȩ. Restat
pars altera: ut matris sanguinem bibat. Si cͦ
placent ista urgeatur a lericis ⁊ scificatorib
suis: ut intra octauas suas totũ qͦd uouit ex¬
oluat. Potens ẽ quidem dext̾a dñi quȩ furorẽ
eus a misera iudua ⁊ desolata cõpescat.
⁊ eũ quib modis nouit atam scelerata dispo¬
sitione det̾reat. Uerũtam̃ ego tanto animido¬

Expanded text:
ciatibus torqueam; quae me posterior peperit, ciatibus torqueam; quae me posterior peperit, efferat prior; ad huius dolorem spiritaliter moriar, ad illius caedem carnaliter uiuam\'. quid aliud expectamus, uir honorabilis Eusebi, nisi ut in miseram mulierem senectute decrepitam, uiduitate destitutam, a cuius caedibus in catholica prohibebatur, iam Donatista securus armetur? quid enim aliud furibundo corde concepit, cum diceret matri: \'Transferam me in partem Donati et bibam sanguinem tuum? ecce iam conscientia cruentus, ueste dealbatus perficit partem pollicitationis suae; restat pars altera, ut itiatris sanguinem bibat. si ergo placent ista, urgeatur a clericis et sanctificatoribus suis, ut intra octauas suas totum, quod uouit, exoluat. Potens est quidem dextera domini, quae furorem illius a misera uidua et desolata compescat et eum, quibus modis nouit, a tam scelerata dispositione deterreat. uerum tamen ego tanto animi do
Abbreviated transcription (Latin):
partẽ donati. rebaptizatur furens. ⁊ in ma-¬
ternũ sanguinẽ fremens: albis uestib candi¬
datur. Constituitur intra cancellos eminens
atq conspicuus: ⁊ omniũ genientiũ oculis
matricidii meditator tãquã renouatus oppo¬
nitur Heccine tandem tibi placent uir gra¬
uississime: Nequaquã hoc dete credideri: no-¬
ui considerationẽ tuam: Ceditur mat̾ carna-¬
lis in m̾bris quib genuit ⁊ nutriuit ingra¬
tum: ꝓhibet hoc eccła mater sp̃italis: ceditur
⁊ ipsa in sacramentis quib genuit ⁊ nutri¬
uit ingratum: Nonne tibi uidẽt᷑ dixisse par¬
ricidalit̾ frendens: quid faciã ȩccłae quȩ me
ꝓhib& cede matrẽ meam: Inueni qͥd faciã:
Iniuriis quib potest etiã ipsa feriatur. Fiat
in me aliquid: unde menbra eiꝰ doleant: Ua¬
dam mͥ ad eos. qui nouerunt exsufflare gr̃ã
in qua ibi natus sũ. destruere formã quã in
utero eiꝰ accepi: ambas matres meas seius cru¬

Expanded text:
partem Donati, rebaptizatur furens et in mapartem Donati, rebaptizatur furens et in maternum sanguinem fremens albis uestibus candidatur; constituitur intra cancellos eminens atque conspicuus et omnium gementium oculis matricidii meditator tamquam renouatus opponitur. Haecine tandem tibi placent, uir grauissime? nequaquam hoc de te crediderim; noui considerationem tuam. caeditur mater carnalis in membris, quibus genuit et nutriuit ingratum; prohibet hoc ecclesia, mater spiritalis; caeditur et ipsa in sacramentis, quibus genuit et nutriuit ingratum. nonne tibi uidetur dixisse parricidaliter frendens: \'Quid faciam ecclesiae, quae me prohibet caedere matrem meam? inueni, quid faciam: iniuriis, quibus potest, etiam ipsa feriatur; fiat in me aliquid, unde membra eius doleant; uadam mihi ad eos, qui nouerunt exsufflare gratiam, in qua ibi natus sum, destruere formam, quam in utero eius accepi; ambas matres meas saeuis cru
Abbreviated transcription (Latin):
OMIo meri¬
toq suspicien¬
honorabili fr̾̃i
eusebio: augu¬
stinus. Scit d̾s
cui manifesta
sunt archana
cordis humani quantũ pace diligo xpianã
tantũ me moueri sacͥlegis eorũ factis qui in eiꝰ
dissensione indigne atq impie ꝑseuerant eũq
motũ animi mei eẽ pacificũ neq id me agere
ut adcommunionẽ catholicã quisq cogatur
inuitus. s ut omnib errantib aꝑta ueritas
declaratur: ⁊ ꝑ nr̃m ministeriũ d̃o uuiante
manifestata se amplectenoã atq sectandam
satis ipsa ꝑsuadeat. Quid enĩ erecrabiliꝰ qͥso
te ut alia taceam: quã id quod nunc accidit:
Corripitur ab ep̃o suo iuuenis crebris cedib
matris insanus & impias manus nec illis di¬
eb cũ etiã seueritaslegũ sceleratissimis parcit.
a uiscerib unde natus ẽ natus ẽ reuocans mi¬
natur eidem matri se in partem donati tͣn¬
siturũ: & eam quã inc̃dibili furore solet ce¬
dere ꝑhempturũ minatur ei: Transit ad

Expanded text:
MIO MERITOQVE SUSCIPIENHONORABILI FRATRI EUSEBIO AUGUSTINUS. Scit deus, cui manifesta sunt arcana cordis humani, quantum pacem diligo Christianam, tantum me moueri sacrilegis eorum factis, qui in eius dissensione indigne atque impie . perseuerant, eumque motum animi mei esse pacificum neque me id agere, ut ad communionem catholicam quisquam cogatur inuitus, sed ut omnibus errantibus aperta ueritas declaretur et per nostrum ministerium deo iuuante manifestata se amplectendam atque sectandam satis ipsa persuadeat. Quid enim execrabilius, quaeso te, ut alia taceam, quam id, quod nunc accidit? corripitur ab episcopo suo iuuenis crebris caedibus matris insanus et impias manus nec illis diebus, cum etiam seueritas legum sceleratissimis parcit, a uisceribus, unde natus est, reuocans; minatur eidem matri se in partem Donati translaturum et eam, quam incredibili furore solet caedere, perempturum; minatur ei, transit ad
Abbreviated transcription (Latin):
diligentiorem. nequid forte nesciens rescͥp¬
tis adhue debeam. Ilam mͥ ñ facit fidem tam
mustorum ouerum quȩ aliquando numera¬
ueram tam repentina depositio. quamius te
accepisse litteras meas ñ dubitem. quarum re-¬

Expanded text:
diligentiorem, ne quid forte nesciens rescripdiligentiorem, ne quid forte nesciens rescriptis adhuc debeam. Nam mihi non facit fidem tam multorum onerum, quae aliquando numeraveram, tam repentina depositio: quamvis te accepisse litteras meas non dubitem, quarum re
Abbreviated transcription (Latin):
mo apueritia cotidie int̾rogatus ali¬
do iuuenem dicet. Quod nolo in can
tem accipias. ut nos inhis reb quali
quandam mentis iuuentutem firmin
intelligentiȩ robore ꝑuenisse existims
eri enim sumus. s ut dici assolet forst
belli ce ñ mali. Nam plerumq ꝑtursi
illa t notissima ratiuncula in respuri
leuat mentẽ atq in telligentiam ocll
& hoc uulgari aspectu ẽe meliorem Isi
ita ñ esset. nisi magis essent illa quȩ is¬
ligimus: quam ista quȩ cernimus. Cu
tiocinationi utrum nichil ualde imiti
sit. peto mecum consideres. Hac gͦ itb̃.
recreatus. cum dõ in auxilium reeres¬
dep̃cato. & in ipsum & in ea quȩ ueriss
uera sunt attolli cepero. tanta ñ nũqd
rerum manentium p̃sumptione comislis
ut mirer int̃dum illa mͥ opus ẽẽ ratiociꝰ¬
tione ut hȩe ẽẽ credam quȩ tanta in sus
p̃sentia. quanta sibi quisq ipse fit p̃senli
Recole quoq tu nam te fateor huiuis al

Expanded text:
mo a pueritia quotidie interrogatus se alimo a pueritia quotidie interrogatus se aliquando juvenem dicet. 2. Quod nolo in eam partem accipias, ut nos in his rebus quasi ad quamdam mentis juventutem firmioris intelligentiae robore pervenisse existimes. Pueri enim sumus, sed, ut dici assolet, forsitan belli, et non mali. Nam plerumque perturilla tibi notissima ratiuncula in respirationem levat, mentem atque intelligentiam oculis et hoc vulgari aspectu esse meliorem: quod non ita esset, nisi magis essent illa quae intelligimus, quam ista quae cernimus. Cui ratiocinationi utrum nihil valide inimicum sit, peto mecum consideres. Hac ego interim recreatus, cum Deo in auxilium deprecato, et in ipsum, et in ea quae verissime vera sunt attolli coepero, tanta nonnunquam rerum manentium praesumptione compleor, ut mirer interdum illa mihi opus esse ratiocinatione, ut haec esse credam, quae tanta insunt praesentia, quanta sibi quisque sit praesens. Recole tu quoque; nam te fateor hujus rei esse
Abbreviated transcription (Latin):
libet dicerem. ł in quam dico. euius itine¬
ra in suꝑna bene noui. Tu ne cum exꝑtus
sepe sis qͥuam dulee uiuat cum amori cor¬
poreo animus moritur. negabis tandem
totam hominis uitam posse intrepidam
fieri. ut rite sapiens nominet᷑: A ut hane
affectionem qua ratio nitit᷑ tͥ accidisse um.¬
quam. nsi cumintimis tuis angeris assere¬
re audebis: Quȩ eum ita sint. restare unũ
uides ut d quoq in commine consulas.
quo uiuamus simul. Quid enim cum ma¬
tre agendum sit. quam certe fr̃ uictor ñ
deserit. tu multo melius calles quam ego.
alia seribere nete ab ista eogitatione aute¬
euenerit. quod
hue debitorem fenca
qua petis ut tanto nr̃o ocio quantis
arbitraris tecum aut nobiscum eups
dicemus t̾ quid in sensibilis atq in tei¬
lis naturȩ cdiscernentia ꝓfecerimus. S
reb ueris animo accidere. ita tamen ie¬
tm ut pętatem ꝓficimus. quippe cumnis¬
rimum int̾ puerum & uuenem distit

Expanded text:
ilibet dicerem, tibi, inquam, dico, cujus itineilibet dicerem, tibi, inquam, dico, cujus itinera in superna bene novi, tune, cum expertus saepe sis quam dulce vivat, cum amori corporeo animus moritur, negabis tandem totam hominis vitam posse intrepidam fieri, ut rite sapiens nominetur? aut hanc affectionem, qua ratio nititur, tibi accidisse unquam, nisi cum in intimis tuis angeris, asserere audebis? Quae cum ita sint, restare unum vides, ut tu quoque in commune consulas, quo vivamus simul. Quid enim cum matre agendum sit, quam certe frater Victor non deserit, tu multo melius calles quam ego. Alia scribere, ne te ab ista cogitatione averteeuenerit, quod, adhuc debitorem teneret, qua petis, ut tanto nostro otio, quantum esse arbitraris tecum aut nobiscum cupis, indicemus tibi, quid in sensibilis atque intellegibilis naturae discernentia profecerimus. rebus ueris animo accidere. ita tamen paulatim ut per aetatem proficimus. quippe cum plurimum inter puerum et iuuenem distet
Abbreviated transcription (Latin):
ri enim utrisq initio licebat. Aut si hoc
falsum ẽ. ego sum omnium ne dicam stul-¬
tisimus certe ignauissimus: cui nisi ꝓue¬
aniat quedam secura cessatio. sincerum
illud bonum gustare atq amare ñ pos¬
sum. Magna secessione a tumultu rerum
labentium mͥ erede opus ẽ. ut ñ duritia. ñ
audatia. ñ cupiditate in anis głȩ. ñ suꝑstiti¬
osa credulitate fiat in homine nichil time¬
re. hinc enim sit illud etiam solidum gau-¬
dium. nullis omnino lȩtitũs ulla expar¬
ticula conferendum. Quod si innatura
humana talis uita cadit. eur aliquando
euenit ista securitas: Cur tanto euenit
erebrius. quanto quisq in m̃tis penetra¬
lib adorat dm̃: Cur in actu etiam huma¬
no plerumq ista tranquillitas manet. si¬
ex illo adito ad agendum quisq ꝓcedat:
Cur int̾dum eum & lo quimurꝰ mortem
ñ formidamus. eum autem ñ loquimur
etiam eupimus: Tibi elieo. ñ enim hoc em¬

Expanded text:
ri enim utrisque in otio licebat. aut si hoc ri enim utrisque in otio licebat. aut si hoc falsum est, ego sum omnium ne dicam stultissimus, certe ignauissimus, cui nisi proueniat quaedam secura cessatio, sincerum illud bonum gustare atque amare non possum. magna secessione a tumultu rerum labentium, mihi crede, opus est, ut non duritia, non audacia, non cupiditate inanis gloriae, non superstitiosa credulitate fiat in homine nihil timere. hinc enim fit illud etiam solidum gaudium nullis omnino laetitiis ulla ex particula conferendum. Quod si in natura humana talis uita non cadit, cur aliquando euenit ista securitas? cur tanto euenit crebrius, quanto quisque in mentis penetralibus adorat deum ? cur in actu etiam humano plerumqex illo adyto ad agendum quisque procedat? cur interdum et cum loquimur, mortem non formidamus, cum autem non loquimur, etiam cupimus? Tibi dico, non enim hoc cu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑagende negotium sepe suscie. uste. ad
optatum ocium ꝑuenisse. ł luc accedid i¬
firmitas corporis. qua ego quoq ut nostiñ
ualeo quod uolo. nisi omnino desiam quie.¬
quam uelle quam ualeo. Profectones gͦ quas
quietas & faciles habere ñequeas ꝑtotam
cogitare uitam. ñ hominis ẽ de illa una ul-¬
tima quȩ mors uocatur cogitantis. de qua
uł sola intelligis uere esse eogitandum. De¬
dit quidem ds̃ paucis quib dam quos ȩcc¬
łiarum gub̃natores ẽẽ uoluit. ut & illam
ñ solum expectarent fortit̾. s alacrit etiam
desiderarent. & harum obeundarum labo¬
res. sine ullo angore suserpent. S neq his q̃
adhuius modi administrationes temporalis
honoris amore rapiuntur. neq rursum
his qui cum sint pͥuati negotiosam uitã
appetunt. hoc tantum bonui concedi ar-¬
bitror. ut int̾ strepitus in quietosq con¬
uentus atq discursus cum morte famili¬
aritatem quam querimus faciant. Dĩfica¬

Expanded text:
peragendae negotium saepe suscipere non sit ad peragendae negotium saepe suscipere non sit ad optatum otium peruenisse. - huc accedit infirmitas corporis, qua ego quoque, ut nosti, non ualeo, quod uolo, nisi omnino desinam quicquam plus uelle, quam non ualeo. Profectiones ergo, quas quietas et faciles habere nequeas, per totam cogitare uitam non est hominis de illa una ultima, quae mors uocatur, cogitantis, de qua uel sola intellegis uere esse cogitandum. dedit quidem deus paucis quibusdam, quos ecclesiarum gubernatores esse uoluit, ut et illam non solum expectarent fortiter, sed alacriter etiam desiderarent et harum obeundarum labores sine ullo angore susciperent; sed neque his, qui ad huius modi administrationes temporalis honoris amore raptantur, neque rursum his, qui cum sunt priuati, negotiosam uitam appetunt, hoc tantum bonum concedi arbitror, ut inter strepitus inquietosque conuentus atque discursus cum morte familiaritatem, quam quaerimus, faciant; deifica
Abbreviated transcription (Latin):
ebridio augustinus.
Num quam ȩque qͥe¬
quam tuarum in¬
quisitionum me in
cogitando tenuit es¬
tuantem. atq illud
quod recentissimis
tus lit̾tis legi. ubi
nos arguis quod consulere negligamuis:
ut una nobis uiuere liceat. Magnum ereu
men. iisi falsum eset pieiiosisimum. Ir eũ
ꝑpro babilis ratio demonstrare udeatur.
hie nos potius quam charagii ułetiã
iirure exsententia posse degere. quid te¬
cum agam mi iebridi protsus incerauis
sum. Mutat ne adte accomino dissimum
uehicusum: Nam basterna innoxie te
uehi posse. ñr lucilianus auctor ẽ. At ma.¬
trem eogito. ut quȩ absentiam sani ñ fere¬
bat. in becisli multo minus esse laturam.
Seniam ne ipse aduos: At hie sunt que
neq uenire mecum queant. & quos dese¬
rere uesas putem. Tu enim potes & apud
tuam m̃tem suauit̾ habitare. hũ uͦ ut ide
possint satagit᷑. Eam ne erebro ae redeam.
&e nunc tecum. nunc eum ipsis sim: At
hoc nessimul ex sententia iuuereẽ. NLon
enim breuis ẽ uia. s tanta omiino euius

Expanded text:
EBRIDIO AUGUSTINUS. Numquam aeque quicquam tuarum inquisitionum me in cogitando tenuit aestuantem atque illud, quod recentissimis tuis litteris legi, ubi nos arguis, quod consulere neglegamus, ut una nobis uiuere liceat. magnum crimen et, nisi falsum esset, periculosissimum. sed cum perprobabilis ratio demonstrare uideatur hic nos potius quam Carthagini uel etiam in rure ex sententia posse degere, quid tecum agam, mi Nebridi, prorsus incertus sum. mittaturne ad te accommodissimum tibi uehiculum? nam basterna innoxie te uehi posse noster Lucinianus auctor est. at matrem cogito, ut quae absentiam sani non ferebat, inbecilli multo minus esse laturam. ueniamne ipse ad uos ? at hic sunt, qui neque uenire mecum queant et quos deserere nefas putem. tu enim potes et apud tuam mentem suauiter habitare; hi uero ut idem possint, satagitur. eamne crebro et redeam et nunc tecum, nunc cum ipsis sim ? at hoc neque simul neque ex sententia uiuere est. non enim breuis est uia, sed tanta omnino, cuius
Abbreviated transcription (Latin):
eo quo illa solent studio defensaueruit. Qu
tamen lenuis sunt ꝓfecto tractandi. Qu
enim eos opus ẽ terreri. quos satis territoss
sa tacit᷑uitas monstrat: Nec idõ tanquad
sani p̃tereundi sunt diligentia medicinȩ.
quorum uulnus in abdito ẽ. Et si enim id¬
rendi ñ sunt : tamen docendi sunt. Et qull¬
tum existimo facilius possunt. dum inels
timor seueritatis doctorem adiuuat ueri¬
tatis: ut opitulante dño gr̃a eius in tellec¬
ta atq dilecta etiam loquendo expugnent.
quod iam loqui ũ audent.

Expanded text:
eo, quo illa solent, studio defensauerint. qui eo, quo illa solent, studio defensauerint. qui tamen lenius sunt profecto tractandi; quid enim eos terreri opus est, quos satis territos ipsa taciturnitas monstrat? nec ideo tamquam sani praetereundi sunt diligentia medicinae. quorum uulnus in abdito est. etsi enim terrendi non sunt, tamen docendi sunt et, quantum existimo, facilius possunt. dum in eis timor seueritatis doctorem adiuuat ueritatis. ut opitulante domino gratia eius intellecta atque dilecta etiam loquendo expugnent. quod iam loqui non audent.
Abbreviated transcription (Latin):
cipiende sc̃e fr̃. quamius optime facis en
de hac re seribis ad frẽs. apud quos se il
de tua solent efferre amicitia. tam̃ ha
cura maior tͥ restat. ut ñ solum salubi
rire. liberius. s etiam hii uigilantissime
ueant᷑ diligentia pastorali. ꝓpt̃ in firmin
& simpliciores dñicas ouesͣ. Qui eum pri
sius quidem atq timidius. s tam̃ in susur¬
re ñ cessant: penetrantes domos sicut ait
apłs. & cȩtera quȩ secunt᷑ exercita impi¬
tate facientes. Nec illi negligendi sunt. qui
usq ad ꝓfundum silentium suppͥmunt ti¬
more qͦuod sentiunt: s tam̃ eandem ꝑusr¬
tem sentire ñ desinunt. Non nulli quippe
ante quam ista pestilentia manifestissimo
tiam sedis apłicȩ uidicio dampnaret᷑ uobi
in notescere potuerunt. Quos nunc repa¬
te reticuisse ꝑspicitis. nec utrum sanati ss
sciri potest. nͥ cum ñ solum dognata illa fl¬
sa tacuerint. uerũ etiam illis uera contrar

Expanded text:
uscipiende sancte frater, quamuis optime facias, cum uscipiende sancte frater, quamuis optime facias, cum de hac re scribis ad fratres, apud quos se illi de tua solent efferre amicitia, tamen haec cura maior tibi restat, ut non solum salubrint garrire liberius, sed etiam hi diligentissime caueantur uigilantia pastorali propter infirmiores et simpliciores dssius quidem atque timidius sed tamen insusurrare non cessant penetrantes domos, sicut ait apostolus, et cetera, quae sequuntur, exercitata impietate facientes. nec illi neglegendi sunt, qui usque ad profundum silentium supprimunt timore, quod sentiunt, sed tamen eandem peruersitatem sentire non desinunt. nonnulli quippe eorum, antequam ipsa pestilentia manifestissimo etiam sedis apostolicae iudicio damnaretur, uobis innotescere potuerunt. quos nunc repente reticuisse perspicitis nec, utrum sanati sint, sciri potest, nisi cum non solum dogmata illa falsa tacuerint, uerum etiam illis uera contraria
Abbreviated transcription (Latin):
sa re. adbeatissimum senem aurelium ꝑ-
leonem accolitum direxisti. exultanti a¬
lacͥtate descripsimus. &e quib potumus
magno studio legebamus. ubi nobis expo¬
siuisti quid de illo ꝑnitiosissimo doginate.
uł quid contra de gr̃a dĩ quam pusillis
magnisq largit᷑. cui ẽ illud inimicissi¬
mum. sentias. quanta nos putas ista tua
ꝓlixiora scͥpta uł exultatione legisse. uł
cura ut legant᷑ quib ualiums
aliis obtulisse: uel ad hue quib
lemus offerre: Quid enim gratius leq
audiri pot̃. quam gr̃ȩ dĩ tam pura ds¬
sio adu̾sus iumicos eus. ex ore eius qu
oruindẽ inunicorum magni mom̃ti pan¬
nus antea luctabat᷑: Aut unde uben¬
res dõ debemus agere gr̃as. quam quo&
eius sic de fenditur gr̃a ab eis quib dos
adu̾sus eos quib uł ñ datur. uł in gratu
ẽ quod datur: quia ut eis gratum sit
culto &e iusto dĩ iudicio ñ datur. Qu
ꝓpt̃ dñe uenerabilis & in xp̃i caritate t¬

Expanded text:
sa re ad beatissimum senem Aurelium per sa re ad beatissimum senem Aurelium per Leonem acolithum direxisti, exultanti alacritate descripsimus et, quibus poteramus, magno studio legebamus. ubi nobis exposuisti, quid de illo perniciosissimo dogmate uel quid contra de gratia dei, quam pusillis magnisque largitur. cui est illud inimicissimum, sentias, quanta nos putas ista tua prolixiora scripta uel exultatione legisse uel cura. ut legantur. quibus ualuimus, aliis obtulisse atque adhuc, quibus ualemus. offerre! quid enim gratius legi uel audiri potest, quam gratiae dei tam pura defensio aduersus inimicos eius ex ore eius, qui eorundem inimicorum magni momenti patronus antea iactabatur? aut unde uberiores deo debemus agere gratias, quam quod eius sic defenditur gratia ab eis, quibus datur, aduersus eos, quibus uel non datur uel ingratum est, quod datur, quia, ut eis gratum sit. occulto et iusto iudicio dei non datur? Que uenerabilis et in Christi gratia s
Abbreviated transcription (Latin):
caritate suscipiendo sc̃o fr̃i.
in dño salutem. Ex quo hy¬
pponem litterȩ benignitatis
ea quam illas cum remeassem qũauis iam
inde ꝑfecto earum ꝑlatore legere potui.
hȩc pͥma. eademq gratisua rescͥbendi oc¬
eurrit occasio: ꝑdilectissimum filium nr̃m
accolitum albinum. Quod audem quibus
simul scripsisti tunc ñ eramus simul: idõ
factum ẽ. ut singulorum singulas. ñ unã
amboꝵ epłam sũmeres. A me quippe di¬
gressus ẽ ꝑlator huius. ꝑuenerabilem frẽm
ce coẽp̃m meum alipium. qui tuȩ sc̃ĩta¬
ti aliam rescriberet transiturus: adquem
etiam ipsas quas ego iam legeram litteras
tuas ipse portauit. Quȩ nosͤ quanta lȩti¬
tia ꝑfuderunt. quid homo nitat᷑ loqui.
quod ñ potest eloqui: Nec te ipsum satis
nosse arbitror. S nobis crede. quantum
boni feceris : talia nobis scͥpta mittendo.
Sicut enum tu testis es animi tui. ita nos
nr̃i. quemadmodum sit affectus illarũ lu-¬
breuissimam epłam tuam. quam de hac ip-¬

Expanded text:
CARITATE SUSCIPIENDO SANCTO FRATRI IN DOMINO SALUTEM. Ex quo Hipponem litterae benignitatis ea quam illas cum remeassem quamuis iam inde profecto earum perlatore legere potui. haec prima eademque gratissima rescribendi occurrit occasio per dilectissimum filium nostrum Albinum acolitum. quod autem. quibus simul scripsisti, tunc factum est, ut singulorum singulas. non unam amborum epistulam sumeres. a me quippe digressus est perlator huius per uenerabilem fratrem et coepiscopum meum Alypium, qui tuae sanctitati aliam rescriberet. transiturus. ad quem etiam ipsas. quas ego iam legeram. litteras tuas ipse portauit. quae nos quanta laetitia perfuderint, quid homo nitatur loqui, quod non potest eloqui? nec te ipsum satis nosse arbitror, sed nobis crede, quantum boni feceris talia nobis scripta mittendo. sicut enim tu testis es animi tui, ita nos nostri, quem ad modum sit affectus illarum breuissimam epistulam tuam, quam de hac ip
Abbreviated transcription (Latin):
omino dilectissimo
ad rem ueniam de qͣ
tuȩ beniuolentie scri.¬
bere uolui. tituli huiꝰ
epłe ne uł te uł alium quẽpiã moueat.
rationẽ breuit᷑ reddam. Domino scͥpsi. qͥa
nis. s ꝑ caritatẽ seruite inucẽ. Cum ergo ł
hoc ipso officio litterarũ ꝑ caritatẽ łͥ seru¬
am. non absurde te dnm uoco. ꝓpt̾ unũ
q uerum dñm nr̃m. qͥ nob̾ ista pͥcepit. D¬
lectisimo autem qͦd sepsi: nouit dĩ qͦd ñ
solum te diligam. s ita diligã ut meipsũ:
qͣndo qͥdẽ bene mn sum consciꝰ bona metͥ
optate quȩ m̃. Honorabili uero q̃s addid.

Expanded text:
omino dilectissimo ad rem veniam, de qua tue benivolencie scribere volui, tituli huius epistole, ne vel te vel alium quempiam moveam, racionem breviter reddam. Domino, scripsi, quia tis, sed per charitatem servite invicem . Cum ergo vel hoc ipso officio litterarum per charitatem tibi serviam, non absurde te dominum voco propter unum et verum Dominum nostrum qui nobis ista praecepit. Dilectissimo autem quod scripsi, novit Deus quod non solum te diligam, sed ita diligam ut meipsum; quandoquidem bene mihi sum conscius bona me tibi optare quae mihi. Hono
Abbreviated transcription (Latin):
Oua re te frͣ dilectissime ꝑ diuinitatẽ ꝙ
sic rescͥbe. ut noueris me in ȩccłia fr̃ĩbus
nr̃is epłam tuam uelle recitare. Qd ides
scͥpsi: ne cum id postea facerẽ qͦd me non
sꝑares ẽẽ facturum. offenderẽ caritatem
tuam: ꝙ iustam de me apud cõmunes
amicos querelam deponeres. Q uid ergo
te impediat ad rescͥbendũ non uideo. Sieñ
rebaptizas. nichil ẽ qͦd homines de tuo
collegio formides: cum id te rescͥpseris fi¬
cere. qͦd te illi facere etiam si nolles ube¬
rent. Cum autẽ id quantis potueris docu¬
mentis faciendum eẽ defenderis: ñ solũ
ñ succensenb̃t. s etiam p̾dicabt̃. Si autẽ
fr̃ maximine: arripe quȩso te. Non cuiꝰꝗͣ
hominis in contemplatione xꝑi aut re¬
prehensionẽ uerearis. aut exhorreas po-¬
testatem. Transit honor huiꝰ scłi. transit
ambitio. In futuro dĩ iudicio nec abside
gradate. nec cathedre uelatȩ. nec scimo¬
malium occursantium atq cantantiũ

Expanded text:
Quare te, frater dilectissime, per diuinitatem et Quare te, frater dilectissime, per diuinitatem et sic rescribere, ut noveris me in Ecclesia fratribus nostris epistolam tuam velle recitare. Quod ideo scripsi, ne cum id postea facerem quod me non sperares esse facturum, offenderem Charitatem tuam, et justam de me apud communes amicos querelam deponeres. Quid ergo te impediat ad rescribendum, non video. Si enim rebaptizas, nihil est quod homines de tuo collegio formides, cum id te rescripseris facere quod te illi facere etiamsi nolles juberent. Cum autem id quantis potueris documentis faciendum esse defenderis, non solum non succensebunt, sed etiam praedicabunt. Si autem anam, frater Maximine, arripe, quaeso te; non cujusquam hominis, in contemplatione Christi, aut reprehensionem verearis, aut exhorreas potestatem. Transit honor hujus saeculi, transit ambitio. In futuro Christi judicio, nec absidae gradatae, nec cathedrae velatae, nec sanctimonialium occursantium atque cantantium
Abbreviated transcription (Latin):
se fieri. ut animã bumanã de futura
uita cogitantẽ di timor inuaderet. ut
se ab scelere aꝑtissimo temꝑaret: gra¬
tulatus credidi. qͦd tali ꝓposito ab ȩccłia
catholica nolueris eẽ nimis alienꝰ. Quȩ¬
rebam sane occasionẽ loquendi tecum.
ut si fieri posset ea quȩ parua remanse¬
rat int̾ nos dissensio tolleret᷑: cum ecce
ante paucos dies diaconũ nr̃m mutuge¬
nensem te rebaptizase nunciatũ ẽ. Do¬
lui uehement᷑ ꝙ illiꝰ miserabilẽ lapsum:
& tuum fr̃ inopinatũ scelus. Poui enmi
qͣuid sit eccdia catholica. Gentes fiunti
cillime a uolentib sciri potest. Rebapri
na: omuino peccatum ẽ. Rebaptirare a
deo credens. qi de te mͥ benẽ ꝑsuasũ tena
mutugennã ipse ꝑrexi. & eum qͥdẽ mis¬
rum uid̾e non potui: a parentib uͦ eus
audiui qͦd ur̃ iam etiã diaconus factuo
sit. & tamen tam bene adhuc de corde nu¬
sentio. ut eum rebaptizatũ eẽ ñ credam

Expanded text:
se fieri, ut animam humanam de futura se fieri, ut animam humanam de futura uita cogitantem dei timor inuaderet, ut se ab scelere apertissimo temperaret, gratulatus credidi, quod tali proposito ab ecclesia catholica nolueris esse nimis alienus. quaerebam sane occasionem loquendi tecum, ut, si fieri posset, ea quae parua remanserat inter nos dissensio tolleretur, cum ecce ante paucos dies diaconum nostrum Mutugennensem te rebaptizasse nuntiatum est. dolui uehementer et illius miserabilem lapsum et tuum, frater, inopinatum scelus. noui etenim, quae sit ecclesia catholica. gentes sunt hecillime a uolentibus sciri potest. rebaptizlina, omnino peccatum est; rebaptizare autem men non adeo credens, quia de te mihi bene persuasum tenebam, Mutugennam ipse perrexi et eum quidem miserum uidere non potui, a parentibus uero eius audiui, quod uester iam etiam diaconus factus sit. et tamen tam bene adhuc de tuo corde sentio, ut eum rebaptizatum esse non credam.
Abbreviated transcription (Latin):
turȩ: si tamen intelligendo quȩ intelli¬
genda sunt. seruet honorẽ suum. Nam
ita scͥptũ ẽ. Homo in honore positus ñ
intellexit. comꝑatꝰ ẽ iumentis insensa¬
tis. ꝙ similis factꝰ ẽ illis. Cur gͦ te hono¬
rabilem in qͣntum homo es non appellẽ:
cum p̾sertĩ de tua salute atq correctiõe.
quamdiu in hac uita es desperare non
audeam: Frẽm uero ut uocem. non te
latet p̾ceptum nobis eẽ diuinitꝰ: ut etiã
eis qui negant se fr̃s nrõs eẽ dicamus
fr̃s nr̃i estis. Et hoc uehem̃ter ualet
ad causam. ꝓpt̾ quam scͥbere uolui fr̃¬
nitati tuȩ. Iam enim reddita ratione.
cur epłȩ talẽ ianuam fecerim: audi pla¬
cidissime que secuunt᷑. Ego cum in ista
regione consuetudinẽ hominum lugẽ¬
dam atq plangendã. qui cum xꝑiano
nomine glorientur xꝑianos rebaptizare
non dubitant quib uerbis poterã de¬
testarer: ñ defuerunt laudatores tui.
qͥ mͥ dicerent te ista non facere. fateor pͥ¬
mo non credidi. Demde considerans pos¬

Expanded text:
turae, si tamen intellegendo, quae intellegenda sunt, seruet honorem suum. nam ita scriptum est: Homo in honore positus non intellexit; comparatus est iumentis insensatis et similis factus est illis. cur ergo te honorabilem, in quantum homo es, non appellem, cum praesertim de tua salute atque correctione, quam diu in hac uita es, desperare non audeam? fratrem uero ut uocem, non te latet praeceptum nobis esse diuinitus, ut etiam eis, qui negant se fratres nostros esse, dicamus: Fratres nostri estis\\ et hoc uehementer ualet ad causam, propter quam scribere uolui fraternitati tuae. iam enim reddita ratione, cur epistulae talem ianuam fecerim, audi placidissime, quae sequuntur. Ego cum in ista regione consuetudinem hominum lugendam + atque plangendam, qui cum christiano nomine glorientur, Christianos rebaptizare non dubitant, quibus uerbis poteram, detestarer, non defuerunt laudatores tui, qui mihi dicerent te ista non facere. fateor, primo non credidi. deinde considerans pos
Abbreviated transcription (Latin):
senuolentiȩ tue fortasse litteras porus¬
rosiao st esset p̃sens aut ego illo ul uite
pisis sum. de fr̾na ꝙ uera moite acer¬
bilus doloris aculeis excitatus. Quem
asore meum adiuuante miscd̃ia &. pro¬
Moentia dni. pacis fortasse compensatio

Expanded text:
eniuolentiae tuae fortasse potius litteras misisset, si esset praesens, aut ego illo uel iubepassus sum de fraterna et uera morte acerbissimi doloris aculeis excitatus. quem dolorem meum adiuuante misericordia et prouidentia domini pacis fortasse compensatio
Abbreviated transcription (Latin):
tio. debiliũ curȩ. reddita uita defunctis. hȩc¬
et.⁊ si alios cogites do parua sunt Int̾uenioꝰ¬
ulterius inquirenti. solutoq conuentu. ad
potioris peritiȩ merita distulimꝰ. ne dũ in¬
cautiꝰ secreta temerantur: in culpam defle-¬
cteret error innocuus. Accepisti uir totiꝰ głȩ
capar. imperitiȩ confessionẽ: quid a partib
nris desideretur agnoscis. Int̾ẽ famȩ tuȩ ut
quesita nouerimus uUtcũq absq detrimen¬
to cultus diuini in aliis sacerdotib tolerat᷑
insciencia: ad cũ ad antistitẽ augustinũ ueni¬
tur. legi deest: quicquid contigerit ignorari:
Incolumem uenerationẽ tuã diuinitas sũ-¬
ma tueatur. dñe uere sc̃e: ac merito uene¬
rabilis pater.

Expanded text:
tio, debilium curae, reddita vita defunctis, haectio, debilium curae, reddita vita defunctis, haec, si et alios cogites, Deo parva sunt. Interveniulterius inquirenti, solutoque conventu, ad potioris peritiae merita distulimus, ne dum incautive secreta temerantur, in culpam deflecteret error innocuus. Accepisti, vir totius gloriae capax, imperitiae confessionem; quid a partibus vestris desideretur agnoscis. Interest famae tuae, ut quaesita noverimus. Utcumque absque detrimento cultus divini in aliis sacerdotibus toleratur inscitia; at cum ad antistitem Augustinum venitur, legi deest quidquid contigerit ignorari. Incolumem Venerationem tuam divinitas summa tueatur, domine vere sancte, ac merito venerabilis pater.
Abbreviated transcription (Latin):
ritas. postquam p̾sũptũ est quod possit agno-¬
sci. Dũ in his confabulatio nr̃a remoratur u¬
in quib hereo possit aꝑire dubiosq sensus
meos. uera. uel ueri simili credulitate firma¬
re: Sstupemus tacentes. Tunc in hȩc sponte
ꝓrupit. Miror utrũ mundi dñs ⁊ rector in-¬
temeratȩ feminȩ corpus impleuerit. ꝑtulerit
decẽ mensiũ illa longa fastidia mater. & tñ¬
uirgo enixa sit sollempnitate pariendi: et
post hec uirginitas intacta ꝑmanserit. His
et alia subnectit. Intra corpusculũ uagientiᷤ
infantiȩ latet. cui par uix putatur uniuer¬
sitas: patit᷑ puerilitatis annos. adolescit. iuuen
tute solidatur tam dui asedib suis ab est ille
regnator: atq ad unũ corpusculũ totius mun-¬
di cura transfertur. Deinde in somnos resol¬
uit᷑. cibo alit᷑. omnes mortaliũ sentit affectꝰ.
nec ullis competentib signis. tante maiesta-¬
tis indicia clarescunt. Larualis illa purga¬

Expanded text:
ritas, postquam praesumptum est, quod possit agnoritas, postquam praesumptum est, quod possit agnosci. 1 Dum in his confabulatio nostra remoratur, uin quibus haereo, possit aperire dubiosque adsensus meos uera uel uerisimili credulitate firmare?\' stupemus tacentes. tunc in haec sponte prorumpit: \'Miror, utrum mundi dominus et rector intemeratae feminae corpus impleuerit, pertulerit decem mensium longa virgo enixa sit solemnitate pariendi, et post haec virginitas intacta permanserit. His et alia subnectit: Intra corpusculum vagientis infantiae latet, cui par vix putatur universitas; patitur puerilitatis anntute solidatur; tam diu a sedibus suis abest ille regnator atque ad unum corpusculum totius mundi cura transfertur; deinde in somnos resoluitur, cibo alitur, omnes mortalium sentit affectus nec ullis competentibus signis tantae majestatis indicia clarescunt, quoniam larvalis illa purga
Abbreviated transcription (Latin):
slationis gr̃a. quȩ oeconismatũ pulcͥtudo: et
ꝓ ingenio naturaq materiȩ. apposita etiã di-¬
cendi facultas. Alii rursũ poeticã eleuabant:
fauentes. ne hanc quidẽ eloquentiȩ partẽ ta¬
citam aut inhonoram reliquis. ut conueni¬
entius poeta dixerit. inter uictrices hederas
tibi serꝑe lauros. Dicebatur gͦ quantus eoecͥo¬
nomiȩ eẽt ornatus. quȩ methaphorarũ uenu-¬
stas. quanta in comꝑatione sublimitas. iã le-¬
ues enodesq uersus atq ut ita direrĩ cesura¬
rum modulata uariatio: Tunc ad familiarẽ
tuã philosophiã sermo deflectitur. quã ipse
aristotͥeleo more tanquã esothericam. fouere
consueueras. Querebamꝰ ⁊ que digerit pre-¬
ceptor ex lichio. quid achademiȩ multiplex
⁊ continuata conctatio: quid ille disputator
ex porticu quid phisicorũ ꝑitia: quid epicu¬
reorũ uoluptas. quid int̾ omnes infinita di-¬
sputandi libido. Tuncq magis ignorata ue-¬

Expanded text:
slationis gratia, quae iconismatum pulchritudo et slationis gratia, quae iconismatum pulchritudo et pro ingenio naturaque materiae adposita etiam dicendi facultas. alii rursum poeticam eleuabant fauentes; ne hanc quidem eloquentiae partem tacitam aut inhonoram relinquis, ut conuenienter poeta dixerit: Inter uictrices hederam tibi serpere laurus. dicebatur ergo, quantus oeconomiae esset ornatus, quae metaphorarum uenustas, quanta in comparatione sublimitas; iamleues enodesque uersus atque, ut ita dixerim, caesurarum modulata uariatio. tunc ad familiarem tuam philosophiam sermo deflectit, quam ipse Aristoteleo more tamquam esotericam fouere consueueras. quaerebamus, et quid egerit praeceptor ex Lycio, quid Academiae multiplex et continuata cunctatio, quid ille disputator ex porticu, quid physicorum peritia, quid Epicureorum uoluptas, quid inter omnes infinita disputandi libido tuncque magis ignorata ue
Abbreviated transcription (Latin):
omino uere sco. ac
merito uenerabi¬
li patri augustino
ep̾o uolusianus:
Petis me uir ꝓbi-¬
tatis uisticieq do¬
cumentũ ut aliqͣ
ex ambigus lecti¬
onis ꝑitȩ discenda percuncter. Amplector gra¬
tiam muneris imꝑati. meq libens in discipli¬
nas tuas offero. ueteris sententie auctorita¬
tem secutus: quȩ nulsa ad perdiscendũ ha¬
bundare credit ȩtatẽ. Neq immerito sapiẽs
prudentiȩ studia nullis t̾minis neq fine con¬
cdusit. quando pͥmordiis suis remota uirtus
ñquã adeo reseratur adeuntib ut omnis
ꝓtinus ad agnitionẽ patescat. Dñe uere sc̃ẽ
gnoscere habitã int̾nos ꝓxime confabula¬
tionem. Quib dam amicorũ conuentib ad¬
eramus. frequentes ꝓferebant᷑ illic ꝓ inge¬
niis studiisq sententiȩ: erat tam̃ sermo
rethorica partitio. Apud cognoscentẽ loqͦr
nam etiã ista paulo ante dociusti. Astri u¬
ehatur quio eẽt inuentio: quio inuentions
acrimonia: quantus disponendi labor. q̃ tran

Expanded text:
OMINO VERE SANCTO AC MERITO VENERABILI PATRI AUGUSTINO EPISCOPO VOLUSIANUS. Petis me, uir probitatis iustitiaeque documentum, ut aliqua ex ambiguis lectionis peritae discenda perconter. amplector gratiam muneris imperati meque libens in disciplinas tuas offero ueteris sententiae auctoritatem secutus, quae nullam ad perdiscendum bundare credit aetatem. Neque immerito sapiens, prudentiae studia nullis terminis, neque fine conclusit, quando primordiis suis remota virtus nunquam adeo reseratur adeuntibus, ut omnis protinus ad agnitionem patescat. Domine vere sancte, gnoscere habitam inter nos proxime confabulationem. Quibusdam amicorum conventibus aderamus, frequentes proferebantur illic pro ingeniis studisque sententiae. Erat tamen sermo rhetorica partitio: apud agnoscentem loquor; nam etiam ista paulo ante docuisti. Adstruebatur quid esset inventio, quae inventionis acrimonia, quantus disponendi labor, quae tran
Abbreviated transcription (Latin):
apud te tacui. Dignaberis itaq ñ quid tude
his omnib sentias. ne tibi arbitreris a me iu¬
dicis onus imponi: s quid illi respondeat
mͥ rescͥbere. Miscõia di te incolumem tue-¬
atur: dñe eximie ⁊ merito suspiciende ac di¬
lectissime faatea:¬

Expanded text:
apud te tacui. dignaberis itaque, non quid tu de his omnibus sentias, ne tibi arbitreris a me iudicis onus inponi, sed quid illi respondeant, mihi rescribere. misericordia dei te incolumem tueatur, domine eximie et merito suscipiende ac dilectissime frate
Abbreviated transcription (Latin):
no. s quẽ admodũ insidiosis respon¬
deat᷑ int̾rogo. Ego tam̃ sic credo uirgi¬
nis conceptionẽ & partũ. qͦmͦ semper
credidi & corpore quoqͦmͦ clarificato
diũ uideri ñ posse utcũq ratione col¬
ligo. Obuiandũ tam̃ censeo hominib.
qui aut seditiones ex qͦstionib solent
excitare. aut feruenti studio ad discen¬
dum eugilare. Ora ꝓ nob̃. Pax ꝙ cari¬
tas xp̃i. scĩtatẽ tuã nr̃i memorẽ ꝑficiat
domine scẽ. uenerabilit̃ꝙ beatissime fr̃.¬

Expanded text:
no, sed, quem ad modum insidiosis responno, sed, quem ad modum insidiosis respondeatur, interrogo. ego tamen sic credo uirginis conceptionem et partum, quo modo semper credidi, et corpore quoquo modo clarificato deum uideri non posse utcumque ratione collegi. obuiandum tamen censeo hominibus, qui aut seditiones ex quaestionibus solent excitare aut feruenti studio ad discendum euigilare. ora pro nobis. pax et caritas Christi sanctitatem tuam nostri memorem perficiat, domine sancte uenerabiliterque beatissime fr
Abbreviated transcription (Latin):
conceptione ꝙ natiuitate factũ ẽ. mira¬
bile ẽ ꝙ singulare. nec ratione quȩri
titũ ẽ. qũeadmodu eis de conceptione &
generatione ratio ñ reddit᷑. s in illo solo
inuenit᷑ singulare : sic de eiꝰ uisione ra¬
tio ñ redlatur. nec exẽplũ requirat᷑. s
soli illi singłariter licere diuinitatis
substantiã corꝑe uidere. S respondebi¬
tur rationẽ posse reddi. qͥa corporea
re incorpoream rem neqͦquã cernere
liceat. Metuo ne respondeat᷑. qͥa con¬
ceptio illa ratione exponi. ꝙ exẽplis
possir firmari. Aut enĩ in hominib
ratio deficiet & exẽpla cessabunt ꝙ con¬
fir mabunt in corꝑe suo unigenitũ ui¬
dere posse dm. aut si ratio hic reddita
fuerit. consequet᷑ rationẽ reddi posse
ab aliqͥb nimis sapientibꝰ uiris. & il¬
lius conceptionis ꝙ conseqͤntis gene¬
rationis. Quid gͦ talib respondeatur
ꝑcunctor. Non enĩ certamina semi¬

Expanded text:
conceptione et nativitate factum est, miraconceptione et nativitate factum est, mirabile est et singulare, nec ratio quam t, ut, quem ad modum de eius conceptione et generatione ratio non redditur, sed in illo solo inuenitur singulare, sic de eius uisione ratio non reddatur nec exemplum requiratur, sed soli illi singulariter licere diuinitatis substantiam corpore uidere. sed respondebitur rationem posse reddi, quia corporea re incorpoream rem nequaquam cernere liceat; metuo, ne respondeatur, quia et conceptio illa ratione exponi et exemplis possit firmari. aut enim in hominibus ratio deficiet et exempla cessabunt et confirmabunt corpore suo unigenitum uidere posse deum aut, si ratio hinc reddita. fuerit, consequetur rationem reddi posse ab aliquibus nimis sapientibus uiris et illius conceptionis et consequentis generationis. quid ergo talibus respondeatur, percontor. non enim certamina semi
Abbreviated transcription (Latin):
nec in generatione ẽ aliqͥd tale iue¬
ulla uirili conceptione & partꝰ corrup¬
tione illa omia fila ex qͥb tanta exe¬
rere solet scd̾m naturȩ suae modii
ꝓferat in irabiliter. & sibi tantũ qͦsi
singulari prestitũeẽ demonst.¬
ret. Ergo si ꝙ hoc querat᷑. ñ tantũ
mirabile ẽ. & exẽpla talia rerũ dari
nullatenꝰ possunt. Metuo enĩ ne obhoc
ipsa p̃cesserint in exẽplis. ut qͥ ñ credi¬
dissent iurgine conciꝑe posse. his exẽ¬
plis conuincerent᷑ ẽẽ qͥddã mirabile.
S tam̃ ñ erit singulare. Nam om̃ia eli
oꝑa mirabilia. qͥa in sapientia facta
sunt. Si gͦ hoc nob̾ obiciat᷑. qͥd respon¬
debimꝰ Illud etiã me urget uehem̃¬
tissime. qͦd sic dici potest in corꝑis ip¬
siꝰ dñi clarificati substantia. qͥa ꝙ. ip¬
sa poterit uideri dĩ substantia. Aisti
enĩ in epła ad italicã. ñ posse. Et certũ
ẽ. ut cũ rationẽ reddere coeꝑimꝰ qͥa ñ
porest. hoc nob̾ obiciat᷑. qͥa si qͦd illa¬

Expanded text:
et in generatione aliquid tale inueulla uirili conceptione et partus corruptione illa omnia fila, ex quibus tenta texere solet, secundum naturae suae modum proferat mirabiliter et sibi tantum quasi singulari praestitum esse demonstret. ergo si et hoc quaeratur, non tantum mirabile est et exempla talia rerum dari nullatenus possunt? metuo enim, ne ob hoc ipsa praecesserint in exemplis, ut, qui non credidissent uirginem concipere posse, his exemplis conuincerentur esse quidem mirabile, sed tamen non erit singulare; nam omnia dei opera mirabilia, quia in sapientia facta sunt. si ergo hoc nobis obiciatur, quid respondebimus? Illud etiam me urget uehementissime, quod sic potest dici de corporis ipsius domini clarificati substantia, quia et ipsa poterit uidere dei substantiam — aisti enim in epistula ad Italicam non posse et certum est —, ut, cum rationem reddere coeperimus, quia non potest, hoc nobis obiciatur, quia, si, q
Abbreviated transcription (Latin):
secum in silentio ubi nemo ẽ nͥ ds̃ & ipst
nec timet displicere hominib qͥa corri¬
pitur. s tim& displicere qo qͥa ñ corrigi¬
tur: ꝙ deinceps non faciat illud in qͦ
iuste reprehensus ẽ. Et qͣntũ odit pec¬
catũ suũ. tantũ diligit frẽm quẽ sensu
hostem peccati sui Si autẽ de illo nu¬
mero est de quo dictũ ẽ. corripe stultũ¬
& adiciet ut oderit te: non de caritate
illiꝰ dissensio nascitur: s tam̃ caritatẽ
rep̃hensoris sui exercet & ꝓbat: quia ñ
ei rependit᷑ odium: s dilectio que co¬
git rep̃hendere imꝑturbata ꝑdurat.
etiã cum ille qui rep̃hensus ẽ odit.¬

Expanded text:
secum in silentio, ubi nemo est nisi Deus et ipse, secum in silentio, ubi nemo est nisi Deus et ipse, nec timet displicere hominibus, quia corripitur; sed timet displicere Deo, quia non corrigitur, et deinceps non faciat illud in quo juste reprehensus est, et quantum odit peccatum suum, tantum diligat fratrem quem sensit hostem peccati sui. Si autem de illo numero est, de quo dictum est, Corripe stultumet adiciet, ut oderitte. non de caritate illius dissensio nascitur. sed tamen caritatem reprehensoris sui exercet et probat, quia non ei rependitur odium, sed dilectio, quae cogit reprehendere. inperturbata perdurat, etiam cum ille, qui reprehensus e
Abbreviated transcription (Latin):
tis. res autẽ adũsa donũ ẽ ad monen¬
tis di. Et si hec prestat ut dixi etiam
malis: qͥd p̃parat sustinentib se.
Quoꝵ in numero uos ꝑ illiꝰ grãm con¬
gregatos eẽ gaudete: sustinentes in¬
uicẽ in dilectione. studentes seruare
unitatẽ sp̃c in unculo pacis. Non e¬
iũ deerit qͦd in uob̃ inuicẽ sufferatis.
nͥ cum uos ita purgauerit dñs absor¬
ta morte in uictoriam. ut sit ds om̃ia
in om̃ib. Dissensiones autẽ nũquã
debent amari: s aliqͣndo tam̃ aut a¬
caritate nascunt᷑. aut caritatẽ ꝓbant
Qͥs enĩ facile inuenit᷑. qͥ uelit rep̃hend
Et ubi ẽ ille sapiens de qͦ scriptũ ẽ. cor¬
ripe sapientẽ & amabit te.ͣ Nũquid
tam̃ ido ñ debemꝰ rep̃hendere & corri¬
pere frẽm. ne securꝰ tendat in mortem
Solet enĩ fieri & freqͦnter accidit. ut ad
horã contristet᷑ cũ rep̃bendit᷑. & resitat
& contendat: ꝙ tam̃ postea consideret.

Expanded text:
tis, res autem aduersa donum est admonentis, res autem aduersa donum est admonentis dei. et si haec praestat. ut dixi, etiam malis, quid praeparat sustinentibus se? quorum in numero uos per illius gratiam congregatos esse gaudete sustinentes inuicem in dilectione. studentes seruare unitatem spiritus in uinculo pacis. non enim deerit, quod in uobis inuicem sufferatis, nisi cum uos ita portauerit dominus absorpta morte in uictoriam, ut sit deus omnia in omnibus. Dissensiones autem numquam debent amari. sed aliquando tamen aut caritate nascuntur aut caritatem probant. quis enim facile inuenitur, qui uelit reprehendi? et ubi est ille sapiens, de quo dictum est: Corripe sapientem et amabit te? numquid tamen ideo non debemus reprehendere et corripere fSolet enim fieri, et frequenter accidit ut ad horam contristetur cum reprehenditur, et resistat, et contendat; et tamen postea consideret