comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
inuitat ad cursũ. tenet ĩ manu
uͥginitatis brauiũ. offẽdit purissi¬
mum
fontẽ et clamat. Cui sitit: ueniat
et bibat. Iui pot̾ caꝑe capiat. Nõ
dic̃ uelitis nolitis bibendũ ẽ uob̾
uob̾ atq currendũ. s qͥ uoluerit.
qͥ pot̾it currere atq portare. ille
uincet: ille saciabitur.ẜ idõ plꝰ¬
gr̃ȩ ẽ offerẽ q̃d nõ debeas: qͣm redde
qd̃ exig̾is. A płi uocoris oñe otem¬
plato. si tał ẽ inqͥunt causa hom̃is
cũ uaore: nõ expedit nib̾e. & uoꝵ
dñs sententiã ꝓbans: recte qͥdem
ait sentitis. qd nõ expediat hom̃i
ad celoꝵ regna tendenti acciꝑe uxo¬
rem: sed difficił res ẽ. S nõ om̃s
capiũt u̾bũ istud: uerũ qͥbꝰ datũ
est. Alios eunuchos fac̃ nat᷑a. alioᷤᷤ
uis hoĩuim. Michi illi eunuchi
placẽt: qͦs castraũ nõ necessitas s
uolũtas. Libent̾ illos in mõs recipio¬
sinꝰ: qͥ se castrauer̃ ꝓpt̾ regnũ celoꝵ.
et ob mm̃ cultũ noluer̃ ẽẽ q nati s̃.

Expanded text:
invitat ad cursum, tenet in manu virginitatis bravium: ostendit purissimam fontem, et clamitat: Qui sitit, veniat, et bibat. Qui potest capere, capiat . Non dicit, velitis, nolitis bibendum vobis est, atque currendum: sed qui voluerit, qui potuerit currere, atque potare, ille vincet, ille satiabitur. Et ideo plgratiae est offerre quod non debeas, quam reddere quod exigaris. Apostoli, uxoris onere contemplato: Si talis est, inquiunt, causa hominis cum uxore, non expedit nubere . Quorum Dominus sententiam probans: Recte quidem, ait, sentitis, quod non expediat homini ad coelorum regna tendenti accirem; sed difficilis res est, et non omnes capiunt verbum istud, verum quibus datum est. Alios eunuchos natura facit, alios vis hominum; mihi illi eunuchi placent, quos castravit non necessitas, sed voluntas; libenter illos in meos sinus recipio, qui se castraverunt propter regna coelorum, et ob mei cultum noluerunt esse quod nati sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
sabeth ꝑuenit. ac deinde opponit
retrũ ac cet̾os apłos: nos quoq
debemꝰ ꝑ eadẽ currere uestigia q̃¬
stionum. et docẽ castitatẽ semꝑ
oꝑi nuptiarũ fuisse p̃latã. Ac de
q̃d ante offensã in ꝑadiso uͥgines

Expanded text:
sabeth pervenit: ac deinde opponit sabeth pervenit: ac deinde opponit Petrum et caeteros apostolos, nos quoque debemus per eadem currere vestigia quaestionum, et docere castitatem semper operi nuptiarum fuisse praelatam. Ac de quod ante o
Abbreviated transcription (Latin):
uir morit̾. młta cõpellit̾ apłs uel¬
le quȩ nõ uult. Circũcidit timo¬
theum. rasit ipse caluiciũ: nudi¬
pedalia exeicuit. comã nitͥuit ⁊¬
totondit in cencris. Et certe casti¬
gau̾at galathas. petrũq rep̃hen¬
derat q̃d se ꝓpt̾ obseruationes u¬
daicas a gentibꝰ seꝑaret. E uomͦ gͥ
in cent̾is eccł̃ie disciplinis. iudĩs
digamiã ꝯcessit incõtinẽtibꝰ nec
nuptiarũ num̾ũ p̃finiuit. ut
dũ uidẽt sͥ mulieres ita pꝰ mortẽ
mariti scđm ꝯcedi. ut t̾ciꝰ qͣrtqͦ¬
ꝯcedit᷑: erubescãt alt̾ũ accipere.
ne tͥgamis ⁊ qͣdrigamis cõparẽt᷑.
Ubi enĩ unꝰ exciditur. nichil re¬
fert scds an t̾ciꝰ sit: qͥa desiit eẽ
monogamꝰ.O m̃ia mͥ licẽt: s ñ
oĩa ecrpediũt. Nõ damno diga¬
mos: immo nec tͥgamos ⁊ si dici
pot̾ octogamos. Piꝰ aliqͥd inqͥt
inferã. etiã scortatorẽ recipiam
penitentẽ. C uicqͥd eqͣlit̾ lic cqͣli
cipiens ab adam ad zachariã ⁊ eli-¬

Expanded text:
vir moritur. Multa compellitur Apostolus velle, quae non vult. Circumcidit Timotheum, rasit ipse calvitium, nudipedalia exercuit, comam nutrivit, et totondit in Cenchris. Et certe castigaverat Galatas, Petrumque reprehenderat, quod se propter observationes Judaicas a gentibus separaret. Quomodo igitur in caeteris Ecclesiae disciplinis Judaeis digamiam 265 concessit incontinentibus, nec nuptiarum numerum praefinivit, ut dum vident sibi mulieres ita post mortem mariti secundum concedi, ut tertceditur, erubescant alterum accipere, ne trigamis et quadrigamis comparentur. Ubi enim unus exceditur, nihil refert secundus, an tertius sit, quia desinit esse monogamus. Omnia licent, sed non omnia expediunt . Non damno digamos, immo nec trigamos, et, si dici potest, octogamos: plus aliquid inferam, etiam scortatorem recipio poenitentem. Quidquid aequaliter licet, aequali cipiens ab Adam, ad Zachariam et Eli
Abbreviated transcription (Latin):
ut laqueũ uob̾ iniciã : s ad id qͤ
honestũ ẽ ⁊ intente fac̃ seruire
dõ absq ulla distractione. ł ropͥe¬
tatem grecã latinꝰ sermo nõ expli¬
cat. Q uibꝰ enĩ u̾b̾ qͥs possit ede¬

Expanded text:
ut laqueum vobis injiciam, sed ut ad id quod ut laqueum vobis injiciam, sed ut ad id quod honestum est, et intente facit servire Domino, absque ulla distractione. Proprietatem Graecam Latinus sermo non explicat: quibus enim verbis quis possit ed
Abbreviated transcription (Latin):
uocabulo repet̾ẽ: mulier ĩnupta
et uͥgo uel certe diffintre uoluiss
trices putaremus ĩnuptas. nulli
certo matͥmonio copulatas. E uid
gͦ cogitat innupta ⁊ uͥgo : eue dñi
sũt ut sit scã corp̃re ⁊ sp̃u. Ut ni¬
chil ałd m̾cez. ut nulla m̾ces am¬
plior uͥginẽ seq̃retur suffice̾t ei ħ
sola p̃latio cogitare q̃ dñi s̃. S ta¬
timq docet quȩ sit ipsa cogitatio
ut sit scã corp̃re ⁊ sp̃u. Nõnullȩ
corpꝰ integrũ ẽ ⁊ am̃a corrupta.
Sed illa uͥginitas hostia aͥ. ẽ: cuiꝰ
nec mentẽ cogitatio nec carnẽ
libido macłau̾it. ẜ ꝯtͣrio q̃ nup¬
ta ẽ cogitat q̃ s̃ mũdi. quomodo
habet sollicitꝰ ẽ q̃ s̃ mundi qͦmͦ
placeat uaori. sic nupta res mũ¬
di cogitat. qͦmͦ placeat uiro. Nos
aut̃ nõ sumꝰ de hoc mundo qͥ in
maligno positꝰ ẽ cuiꝰ figura p̃t̾it.
de qͦ ar ad apłos. Si eẽtis de hoc
mundo amaret utiq mundꝰ qͥ
Hoc aut̃ ad utilitatẽ ur̃am dico non

Expanded text:
o repetere, mulier innupta et virgo: vel certe definire voluisse trices putemus innuptas, nulli certo matrimonio copulatas. Quid ergo cogitat innupta et virgo? Quae Domini sunt, ut sit sancta et corpore et spiritu. Ut nihil aliud esset, ut nulla merces plior sequeretur, sufficeret ei haec sola praelatio, cogitare quae Domini sunt. Statimque docet quae sit ipsa cogitatio, ut sit sancta corpore et spiritu. Nonnullae corpus integrum est, anima corrupta. Sed illa virginitas hostia Christi est, cujus nec mentem cogitatio, nec carnem libido maculavit. E contrario, quae nupta est, cogitat quae mundi sunt, quomodo habet, sollicitus est quae sunt mundi, quomodo placeat uxori: sic nupta res mundi cogitat, quomodo placeat viro. Nos autem non sumus de hoc mundo, qui in maligno positus est, cujus figura praeterit, de qmundo, amaret utique mundus, Hoc autem ad utilitatem vestram dico: non
Abbreviated transcription (Latin):
qͥnto mortuis. accipiat᷑ sextꝰ. et
reliqui łot̾ et̃ accide ut ĩfelici¬
Itate
quadã uł iudicio dĩ succidẽte
nuptias repetitas. ad olescẽtula
plures hãt uiros. et anus pͥmo
marito in extrema etate uiduet᷑.
Primꝰ adam monogamꝰ: scđs mo
nogamꝰ. E ui digamiã ꝓbãt: eoe¬
hibeant t̾ciũ adã digamũ quẽ¬

Expanded text:
uo, accipiatur sextus, et reliqui? Potest enim accidere, ut infelicitate quadam, vel judicio Dei succidentis nuptias repetitas, adolescentula plures accipiat viros, et anus primo marito in extrema aetate viduetur. Primus Adam monogamus: secundus agamus. Qui digamiam probant, exhibeant tertium Adam digamum, que
Abbreviated transcription (Latin):
ne auctoritas apłi qͣsi leuior ui¬
cõsiliũ ẽ. Ubi nubendi concedit
ueniam. sp̃m dĩ nõ noĩat s pru-¬
dentiȩ librat ⁊ siliũ. ita singulis
relaxans. ut unusqͥsq fer¬

Expanded text:
ne auctoritas apostoli quasi leuior uiconsilium est. ubi autem nubendi concedit ueniam, spiritum dei non nominat, sed prudentiae librat consilium ita singulis relaxans, ut unusquisque fer
Abbreviated transcription (Latin):
et armatꝰ miles statĩ impleat qͥ
p̃ceptũ ẽ. Et hoc faciat sine ulla
lasciuire et ebullire ĩ libidinẽ
nec refrenare se pot̾. duplexq
incũbit necessitas aut accipiẽ¬
de ꝯiugis aut urendi. q̃d uult
faciat. Nõ peccat si nubat. F a¬
ciat in qͥt q̃d uult: nõ q̃d debet.
Nõ peccat si ducat uixorẽ: ñ tñ
bñtacit si duxit. Nã qͥ statuit

Expanded text:
et armatus miles statim impleat quod praeceptum, est, et hoc faciat sine ulla carnem lascivire, et ebullire in libidinem, nec refrenare se potest: duplexque ei incumbit necessitas, aut accipiendae conjugis, aut ruendi; quod vult faciat, non peccat, si nubat: faciat, inquit, quod vult, non quod debet. Non peccat, si ducit uxorem: non tamen bene facit, si duxerit. Nam qui stat
Abbreviated transcription (Latin):
ifrł de egipto et in t̾rã reꝓmissio¬
nis indux̃. Hic iħs statĩ ut ueñ
ad iordanẽ. ⁊ aquȩ nuptiarũ quȩ
semꝑ in lege flux̾ant arefacte s̃ ⁊
steter̃. et siccis pedibꝰ ac nudis ppłs
om̃is tͣnsiit: et uenit ad galgala.
ibiq scdo ẽ curũcis Q̃d si uiata
litt̾am accipimꝰ. penitꝰ stare non
pot̾̃. Si enĩ duplex hab̾emꝰ p̃puciũ
uł abscisa pellicła it̾̃m nasceretur:
ut qd̃ in moysi filio añ p̃figura¬
batur in paucis. id sub iħu duce
impleret᷑ in cũctis.S ⁊ ipsa p̃pucia
in unũ tumłm coac̾uata ⁊ sepulta
et t̾ra obruta.⁊ ablatũ obꝓbriũ
egipti.⁊ nñ loci galgala q̃ int̾p̃¬
tatur reuelatio ostendũt dũ in
p̃pucio ambulau̾it ppłs ꝑ desertũ.
ocłos eiꝰ fuisse cecatos. U ideamꝰ et
ꝯseq̃ntia. ł ost eugłii cͥcũcisionẽ ⁊

Expanded text:
 et in terram repromissionis induxit. Hic Jesus statim ut venit ad Jordanem, aquae nuptiarum, quae semper in Lege fluxerant, arefactae sunt, et steterunt: et siccis pedibus ac nudis populus omnis transiit, et venit in Galgala, ibique secundo est circumcisus. Quod si juxta litteram accipimus, penitus stare non potest. Si enim duplex haberemus praeputium, vel excisa pellicula iterum nasceretur, ut quod in Moysi filio praefigurabatur ante in paucis, id sub Jesu impleretur in cunctis. Sed et ipsa praeputia in unum cumulum coacervata et sepulta, et terra obruta, et ablatum opprobrium Aegypti, et nomen loci Galgala, quod interpretatur revelatio, ostendunt, dum in praeputio ambularet populus per desertum, oculos ejus fuisse caecatos. Videamus et consequentia. Pos
Abbreviated transcription (Latin):
sensu sententiȩ coaptet᷑. ⁊ de añ¬
cedentibꝰ pendeãt. cͥcũcisꝰ aliqͥs
uocatꝰ ẽ ñ adducat p̃puciũ. E o
inqͥt tp̃re qͦ uocatꝰ es et credidisti
in cep̃m. si cͥcũcisꝰ uocatꝰ es ab uao¬
re et celebs es: noli ducẽ uxorẽ
hoc ẽ noli adduce̾ p̃puciũ. ne cir¬
cũcisionis et pudiciciȩ lib̾tatem
honeres sarcina nuptiarũ. Rursꝰ
si in p̃pucio aliqͥs uocatꝰ ẽ: non
cͥcũcidat᷑. Habebas in qͥt uxorẽ cũ
credidisti. noli fidẽ causa xpisti

Expanded text:
e antecedentibus pendeant. Circumcisus aliquis vocatus est, non adducat praeputium. Eo, inquit, tempore quo vocatus es, et credidisti in Christum, si circumcisus vocatus es ab uxore, et coelebs eras: noli ducere uxorem, hoc est, noli adducere praeputium, ne circumcisionis et pudicitiae libertatem oneres sarcina nuptiarum. Rursum si in praeputio quis vocatus est, non circumcidatur. Habebas, inquit, uxorem, cum credidisti: noli fidem Christi
Abbreviated transcription (Latin):
modi. Nos ignarari rerũ putaba¬
mus nuptias saltẽ carnis hab̾e
leticiã. Si aut̃ nubentibꝰ et ĩ carne
tͥbulatio ẽ in qͣ sola uidebant᷑ hr̃e
delicias. qͥd erit reliquũ ꝓpt̾ quod
nubãt. cũ et in sp̃u et in am̃a et
in ipsa carne tͥbulatio sit. Ego ãt¬
uob̾ parco. Sic ait obtendo carnis
tͥbulationẽ. qͣsi nõ maiora sit ꝓpt̃
quȩ nub̃e debeatis. Igit᷑ hoc dico
fr̃s. tp̃s breue ẽ. Reliquũ ẽ ut
ambiguitas ẽ ẽẽ felices. Ad maritoᷤᷤ
uenio. Tempꝰ breue ẽ. dñs ꝓpe. Etiã¬

Expanded text:
m: nos ignari rerum putabamus nuptias saltim carnis habere laetitiam. si autem nubentibus et in carne tribulatio est, in qua sola uidebantur habere delicias, quid erit reliquum, propter quod nubant, cum et in spiritu et in anima et in ipsa carne tvobis parco. Sic, ait, obtendo carnis tribulationem, quasi non majora sint propter quae nubere non debeatis. Igitur hoc dico, fratres: Tempus breve est. Reliquum est, ut ambiguitas est esse felices. Ad maritos venio. Tempus breve est, Dominus prope
Abbreviated transcription (Latin):
hũc locũ ita legi. Diuisa ẽ mu-
lier et uͥgo. Qd qͣmquã habeat
sensũ suũ. et a me quoq ꝓ qͣli¬
tate loci sic ediᷤsertũ sit: tñ ñ ẽ
citus ẽ quȩ s̃ mũdi quomͦ placeat
uxori: et diuisus ẽ. Et hac diffi-¬

Expanded text:
unc locum ita legi: Divisa est virgo et mulier. Quod quamquam habeat suum sensum, et a me quoque pro qualitate loci sic edissertum sit, tamen non citus est quae sunt mundi, quomodo placeat uxori, et divisus est; et hac sente
Abbreviated transcription (Latin):
uoxores qͣs cito cogem᷑ amitt̾e Et
qͥ flent inqͥt et qui gaudẽt ⁊ emũt.
et utunt᷑ hoc mũdo sic sit̃ qͣsi ñ
fleãt. gaudeãt. emat̃. utantur hoc
tur. ĩmo figura et ꝯu̾satio ħ m̃di¬

Expanded text:
Et qui flent, inquit, et gaudent, et emunt, et utuntur hoc mundo, sic sint, quasi non fleant, gaudeant, emant, utantur hoc tur: immo figura et conversatio
Abbreviated transcription (Latin):
habitare cũ illo nõ dimittat illã.
Et cet̾a usq ad eũ locũ uͥ ait Unus¬
qͥsq sic̃ uocaũ eũ ds̃ ita ãbulet:
et sic̃ in om̃ibꝰ eccł̃iis doceo. hic
locꝰ ad p̃sentẽ ꝯtrou̾siam ñ ꝑtinet.
Docet enĩ uata sententiã dñi. ex¬
cepta causa fornicationis. uxorẽ¬
ñ repudiandã. Et repudiatã iuiuo
hoc ẽ si unꝰ credidisset eduobꝰ p̃ce¬
pit ne credens repudiet nõ credẽtẽ.
Causisq expositis qd candidatꝰ fidĩ
sit fidelis. s nolit a credẽte discedẽ.
e ꝯtͣrio iibet si int̾idel̃ repudiet

Expanded text:
cum illo, non dimittet illam; et caetera usque ad eum locum, ubi ait: Unusquisque sicut vocavit eum Deus, ita ambulet, et sicut in omnibus Ecclesiis doceo . Hic locus ad praesentem controversiam non pertinet. Docet enim juxta sententiam Domicepta causa fornicationis, non repudiandam, et repudiatam, vivo hoc est, si unus credidisset e duobus, praecipit ne credens repudiet non credentem. Causisque expositis, quod candidatus fidei sit infidelis, si nolit a credente discedere: e contrario jubet, si infidelis repudiet
Abbreviated transcription (Latin):
ultatione baccat᷑. hoc ułt fortissi¬
mo ariete uͥginitatis murũ qͣtiẽs.
ritate de maritis ⁊ uxoribꝰ ussetat.
nõ audet imꝑare qͥ dñs nõ p̃cepit
et recte. Ed enĩ p̃cipit̾ imꝑatur.
est fieri. nͥ fiat. penã ht̃. F rust
enĩ iubet̾. q̃ in arbitͥo eiꝰ ponit᷑.
imꝑasset. uidebat᷑ nuptias demp¬
nare.⁊ hoĩũ auferre seminariũ
uñ ⁊ ipsa uͥguntas nascit᷑. Si p̃ci¬
disset radicẽ qͦmͦ fruges q̃reret.
nͥ añ fundam̃ta iecisiet ⁊ eua ra¬
tione edificiũ extrueret ⁊ oꝑt̾ũ
cũcta desuꝑ culm̃ impon̾et. Aul¬
to labore fossoꝵ subu̾̃tunt᷑ mõtes
t̾rarũ pene inferna penetͣnt᷑: ut
inueniat᷑ aurũ. Cũq de granis
minutissimis pͥus ⁊flatione for¬
nacis de ĩcallida mani artificis
fuerit monile cõpactũ. nõ ille bẽ
uocat᷑ qͥ de luto eruit aurũ. s qͥ
auri utit̾ pulcͥtudine. Noli gͥ mi

Expanded text:
sultatione bacchatur: hoc velut fortissimo ariete, virginitatis murum quatiens: « ritate de maritis et uxoribus jusserat, non audet imperare quod Dominus non praecepit. Et recte. Quod enim praecipitur, imperatur: est fieri, nisi fiat, poenam habet. Frustra enim jubetur, quod in arbitrio ejus ponitur, imperasset, uidebatur nuptias condemnare et hominum auferre seminarium, unde et ipsa uirginitas nascitur. si praecidisset radicem, quomodo fruges quaereret? nisi ante fundamentaiecisset, qua ratione aedificium exstrueret, et operturum cuncta desuper culmen imponeret? Multo labore fossorum subvertuntur montes: terrarum pene inferna penetrantur, ut inveniatur aurum. Cumque de granis minutissimis prius conflatione fornacis, deinde callida artificis manu fuerit monile compactum; non ille beatus vocatur, qui de luto excrevit aurum, sed qui auri utitur pulchritudine. Noli i
Abbreviated transcription (Latin):
ne for sitan in eo qͥ supͣdix̾at: ser¬
uus uocatꝰ es nõ sit tͥ cure. s et¬
si potes lib̾ fieri magis ut̾e: sug¬
gillasse ꝯtinentiã uidet̾ ⁊ ĩ famła¬
tum tͣdidisse nos ꝯiugũ. infert
sententiã que om̃e cauillationẽ am¬
putet. Precio empti estis. nolite fie¬
ri serui hoĩum. Redẽpti sumus
p̃ciosissimo &ͥ sangͥne immolatꝰ ẽ
ꝓ nob̾ agnꝰ. et asꝑsi candidissimo ro¬
re hysopi om̃em pituitã noxie
uoluptatis excoximꝰ qͥbꝰ ĩ bap¬
tismate mortuꝰ ẽ pharao et
uniũs eiꝰ suffocatꝰ exercitus.
Cur rursũ egiptũ q̃rimꝰ et post
mãna angłoꝵ cibũ allia ⁊ cepe et

Expanded text:
ne forsitan in eo quod supra dixerat: Servus vocatus es, non sit tibi curae, sed etsi potes liber fieri, magis utere , suggillasse continentiam videretur, et in famulatum tradidisse nos conjugum, infert sententiam quae omnem cavillationem amputet: Pretio empti estis, nolite fieri servi hominum , etc., upretiosissimo Christi sanguine, immolatus est pro nobis Agnus, et aspersi calidissimo rore hyssopi omnem impetum noxiae voluptatis excoximus. Quibus in baptismate mortuus est Pharao et universus ejus suffocatus exercitus, cur rursum Aegyptum quaerimus? et post manna, angelorum cibo, allia et cepe et
Abbreviated transcription (Latin):
ego iubeã q̃d dñs obtulit potiꝰ qͣm
p̾cepit: Ille creator et figulꝰ sciẽs
fragilitatẽ uascłi qͥ oꝑatus ẽ: uͥgi¬
nitatem in audientis potestatẽ dimi¬
sit. Et ego doctor gentiũ qͥ oĩbꝰ oĩa
tue castitatis statĩ in pͥncipio cre-¬
dentium imponã c̾uicibꝰ ĩfirmoꝵꝰ
Discãt pͥus fr̃as nuptiarũ. uacẽt ad
tp̃s oroni. ut accepto gustu pudi-
delectati s̃. Dñs tẽptatꝰ a phariseis
utrũ scdm legẽ moysi uxores lice̾t
dimitt̾e. oĩno fieri ꝓhibuit. Ed dis¬
cipłi ꝯsid̾antes: dixer̃ ei. Si tał est
causa hoĩs cũ uaxore: nõ expedit

Expanded text:
ego jubeam, quod Dominus obtulit potius, quam praecepit? Ille creator et figulus sciens fragilitatem vasculi, quod operatus est, virginitatem in audientis potestate dimisit, et ego Doctor Gentium, qui omnibus omnia tuae castitatis statim in principio, credentium imponam cervicibus infirmorum? Discant prius ferias nuptiarum, vacent ad tempus orationi, ut accepto gustu pudicidelectati sunt. Dominus tentatus a Pharisaeis, utrum secundum legem Moysi uxores liceret dimittere, omnino fieri prohibuit. Quod discipuli considerantes, dixerunt ei: Si talis est causa hominis c
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ seruꝰ ẽ aͥ Readit causas cur no¬
inita añ fidẽ matͥmonia nõ relin¬
quant. qͥa qͥ uxorẽ hñs credidit ñ
tanto dĩ seruitio detinet᷑ qͣnto u̾ͥgi¬
nes et innupte: sed qͦdãmͦ ẽ lib̾ior.
et seruitutis illi frena larant᷑. Et
dũ uaxoris ẽ seruus ut ita dicam

Expanded text:
 Christi. Reddit causas cur noinita ante fidem matrimonia non relinquant: quia qui 255 uxorem habens credidit, non tanto Dei servitio detinetur, quanto virgines et innuptae; sed quodammodo est liberior, et servitutis illi frena laxantur: et dum uxoris est servus, ut ita dicam,
Abbreviated transcription (Latin):
qͥs putet ex eo q̃d seqͥtur. ut uace
uelle. et nõ ꝓpt̾ maiorẽ riunam
cõced̾e. statĩ infert. Ne tẽptet uos¬
uos sathanas ꝓpt̾ incõtinẽtiam
ur̃am. Pulchra nimirũ ĩdulgetia.
et it̾um ad id ipsũ. q̃d erubescit
suo uocare noĩe: q̃d tẽptationi
p̃fert. sathanȩ.qd causã incõtiuẽtiã¬
disserere.cũ exposu̾it se ipse qui
scͥpsit. Hoc aut̃ in qͥt dico iuxta
indulgentiã: nõ iuxta imꝑiũ.
et musitamꝰ ad huc nuptias non
uocare indulgentiã sed p̃ceptũ:
Cuasi nõ eodẽ mͦ et scd̾a et tercia
matͥmonia cõcedant᷑. qͣsi nõ ⁊ for¬
nicatoribꝰ ꝑ penitentiã fores aꝑi

Expanded text:
quis putet ex eo, quod sequitur: \'ut uacuelle et non propter maiorem ruinam concedere, statim infert: \'ne temptet uos satanas propter incontinentiam uestram\'. pulchra nimirum indulgentia: \'et iterum ad id ipsum\'! quod erubescit suo uocare nomine, quod temptationi praefert satandisserere, cum exposuerit ipse quod scripsit: Hoc autem, inquit, dico juxta indulgentiam, non juxta imperium. Et mussitamus adhuc nuptias non vocare indulgentiam, sed praeceptum, quasi non eodem modo et secunda et tertia matrimonia concedantur, quasi non et fornic
Abbreviated transcription (Latin):
cendit ad heliam ⁊ heliseũ. ⁊ nar¬
rat qͣsi gͣnde mist̾iũ qd reqͥeu̾it
sp̃s heliȩ in heliseũ. E cur hoc¬
habuisse arbitrat᷑ uaures. ĩ ran¬
sit ad ezechiã. et cũ in eiꝰ laudibꝰ
immoret᷑. miror cur oblitꝰ sit dicẽ
ab oldach uaure sellum ĩstructũ
refert. Danielẽ qͦ ⁊ tres pueros
repente tͣnscendens: zachariã ⁊
nam defensionẽ. et obtende quod
rudis mundꝰ eguerit increm̃te.
audiãt saulũ loq̃ntẽ. A dolescẽtio¬
res uiduas uolo nub̾e et honora¬

Expanded text:
cendit ad Eliam et Elisaeum, et narcendit ad Eliam et Elisaeum, et narrat quasi grande mysterium, quod requieverit spiritus Eliae in Elishabuisse arbitretur uxores. Transit ad Ezechiam: et cum in ejus laudibus immoretur, miror cur oblitus sit dicerab Holda uxore Sellum instructum refert. Daniel quoque, et tres pueros repente transcendens, Zachariam, et nam defensionem, et obtendere, quod rudis mundus eguerit incremento, audiant Paulum loquentem: Adolescentiores viduas volo nubere,
Abbreviated transcription (Latin):
reum miris effert p̃coniis. Deb¬
boram ꝙͦ replicat ⁊ barach q̃ absq
uͥginitatis bonis fisaram et iabin⁊
currus ferreos debellarit. Iahel
uacorem abarcinei adduc̃ ĩ mediũ.
sit dño. dic̃ nullã fuisse distantiã.
qͥn potiꝰ fidẽ patͥs p̃fert ei q̃ celsa
sit lugens. Uenit ad samuel alt̾um
nazareũ dñi. qͥ ab infantia nutͥtus
in tabnacło ẽ. et uestitꝰ ephot. qͥ¬
filios ꝓcreasse. nec sac̾dotalẽ pudi¬
ciciam uaoris immutatã ẽẽ com¬
pleru. booz cũ sua ruth in area
collocat. et iesse ac dd̃ inde ꝓduc̃¬
Ipsũ qͦ dd̃ ducentis p̃puciis etiã
cũ uite ꝑicło regis filiȩ quesisse
ꝯcubitus. Iuid dicã de salomone
quẽ ponens in cathalogo maritoꝵ
imaginẽ asserit saluatoris. et de
illo uult ẽẽ scͥptũ. Ds̃ iudiciũ tuũ
regi da: et iusticiã tuã filio regis.
Et dabit̾ ei de auro arabie. ⁊ adora¬
bunt ꝓ eo semꝑ. Ac repente tͣns¬

Expanded text:
raeum miris effert praeconiis. Debraeum miris effert praeconiis. Debboram quoque replicat et Barach; quod absque virginitatis bonis, Sisaram et Jabin et currus ferreos debellarint. Jahel uxorem Haber Cynei adducit in medium, sit Domino, dicit nullam fuisse distantiam; quin potius fidem patris praefert ei, quae caesa sit lugens. Venit ad Samuel alterum Nazaraeum Domini, qui ab infantia nutritus in tabernaculo est, et vestitus EPHOD filios procreasse, nec sacerdotalem pudicitiam, uxoris imminutam esse complexu. Booz cum sua Ruth in area collocat, et Jesse, ac David ue David ducentis praeputiis, etiam cum vitae periculo, regis filiae quaesisse concubitus. Quid dicam de Salomone, quem ponens in catalogo maritorum, imaginem asserit Salvatoris? et de illo vult esse scriptum: Deus, judicium tuum regi da, et justitiam tuam filio regis. Et, Dabitur ei de auro Arabiae, et orabunt pro eo semper. Ac repente trans
Abbreviated transcription (Latin):
Insuꝑ et̃ comedendarũ carnium
licentia relaxxat᷑. et om̃e qd mouet᷑
ham. ysaac ⁊ iacob e qͥbꝰ pͥor tͥgamꝰ
est. Liȩ. Rachel. Bale ⁊ telphe.
Et asserit abrahã ob m̃itũ fidei
bñdictionẽ in gen̾onẽ filii sus¬
cepisse: sarã in tỹpo eccłie cui
defecerãt muliebria. maledictio¬
nem stilitatis partꝰ bñonẽ mu¬
tasse. Qd rebecca ierit qͣsi ꝓpħes
int̾rogare dñm. et audierit ab eo
Duȩ gentes et duo ppłi in ut̾o tuo:
Q uod iacob in uarore seruierit. et
existimante rachel uiri ẽẽ dare li¬
deo ego sum qͥ te cõclusit. In tm̃
inqͥt sciebat fructꝰ nuptiarum
dĩ eẽ nõ mariti. Qd iosephuir
sc̃s̃ atq castissimꝰ et om̃s pat̾ar¬
che uxores habuerĩt: quibꝰ eqͣ¬
liter ꝑ moysen bñdicat dñs. Iu¬
dam quoq ꝓponit et thaniar. ⁊
occisum onam ꝑstringit a dño.
qͥa frĩ inuidens sem̃. nuptiaꝵ
oꝑa ꝑdidat. M oysen ꝓponit et
hens. ilico dei ultione ꝑcussa ẽ.
audat samson et uacoriũ naza¬

Expanded text:
Insuper etiam comedendarum carnium licentia relaxatur: Et omne quod movetham, Isaac, et Jacob, e quibus prior trigamus, est: Liae, Rachel, Balae, et Zelphae; et asserit Abraham ob fidei meritum, benedictionem in generatione filii accepisse. Saram in typum Ecclesiae, cui defecerant muliebria, maledictionem sterilitatis, partus benedictione mutasse. Quod Rebecca ierit quasi Prophetes interrogare Dominum, et audierit ab eo, Duae gentes et duo populi in utero tuo sunt . Quod Jacob pro uxore servierit: et existimante Rachel, viri esse dare liDeo ego sum, qui te conclusit ? In tantum, inquit, sciebat fructus nuptiarum Domini esse, non mariti. Quod Joseph vir sanctus atque castissimus, et omnes patriarchae uxores habuerint, quibus aequaliter per Moysen benedicat Deus. Judam quoque proponit, et Thamar: et occisum Onam perstringit a Domino, quia fratri invidens semen, nuptiarum opera perdebat. Moysen proponit, et ahens, illico Dei ultione percussa est. Laudat Samson, et uxorium Naza
Abbreviated transcription (Latin):
luit enĩ sc̃m dñi. et dilex̃ ⁊ habuit
filiã dĩ aliem. Disꝑdat dñs uirũ
qͥ fec̾it ħ: magistrũ et discipłm
de tab̾nacuł iacob et offerentem
ut qui nuptias uͥginitati cõꝑãt.
sciat saltẽ tales nuptias digamię
et tͥgamię subiciendas.
Ad suꝑiorem disputationẽ in
qua docũat fidelẽ ab infideli nõ
deb̾e discede. s ꝑman̾e in matͥmo¬
nio sic̃ eos inuenisset fides. et
unũquẽq uł celibẽ uł maritũ
ita durare ut eẽt xͥ baptismate
dep̃hensꝰ infert subito parabolas
circũcisi et ethinci. serui ⁊ lib̾i.
et sub metaphora eoꝵ de nuptis
disputat et innuptis. Cutumcisꝰ
aliquis uocatꝰ ẽ: nõ adducat p̃pu¬
cium. In p̃pucio uocatꝰ ẽ: nõ cir¬
cumcidatur. Cucũcisio nichil ẽ

Expanded text:
et habuit filiam Dei alieni. Disperdat Dominus virum qui fecerit hoc, magistrum, et discipulum, de Tabernaculis Jacob; et offerentem ut qui nuptias virginitati comparant, sciant saltem tales nuptias digamiae et trigamiae subjiciendas.Ad superiorem disputationem, in qua docuerat fidelem ab infideli non debere discedere, sed permanere in matrimonio sicut eos invenisset fides, et unumquemque vel coelibem, vel maritum ita durare, ut esset Christi baptismate deprehensus, infert subito parabolas 253 circumcisi et Ethnici, servi et liberi: et sub metaphora earum de nuptis disputat et innuptis. Circumcisus aliquis vocatus est, non adducat praeputium. In praeputio vocatus est, non circumcidatur. Circu
Abbreviated transcription (Latin):
xͥ celibos ẽẽ deb̾ent. ⁊ ꝯtinentie eas
qͣs habebãt uxores dimitt̾ent. an .ii.
si uͥgines credidissẽt inirẽt matͥmo¬
ma. et .iii. cũ e duobꝰ ethnicis unꝰ
credidisset in xp̃m. utrũne credẽs
relinq̃ret nõ credentẽ.iiii. Et si
ẽẽnt ducẽde uxores. xanas tm̃

Expanded text:
 coelibes esse deberent, et continentiae causa quas habebant uxores dimitterent, aut si virgines credidissent, inirent matrimonia. Et cum e duobus ethnicis unus credidisset in Christum, utrum credens relinqueret non credentem. Et si essent ducendae uxores,
Abbreviated transcription (Latin):
picit. ñ ad simplicitatẽ in cõparabił
ꝑ se boni. Uelut si dicẽt. Melius ẽ
Meliꝰ ẽ uno inniti pede ⁊ alt̾ã corp̃riᷤᷤ¬
partẽ bacło sustentare: qͣm fractis
cruribꝰ reꝑe. Qͥd agis apłe. Nõ tͥ
credo dicenti: et si imꝑitus sermõẽ.
nõ tñ sciẽtia. Iuomͦ illud de humi¬
litate de scẽdit. qͥ nõ sũ dignꝰ uocari
apłs. et mͥ minimo om̃iũ apłoꝵ et
tanqͣm ab ortiuo: sic et humilitatis
dictũ puta. Nosti sermonũ ꝓpͥeta¬
tes. Cuãobrẽ ⁊ de ephimenide.⁊ de
menandro. et de aratro q̃dam sumimꝰ
testimonia Ubi de ꝯtinentia loq̃ris
et de uͥginitate. bonũ ais hoĩ mulie¬
rem nõ tang̾e: et bonũ ẽ eis si sic
ꝑmanserit̃ ut ego. ⁊ puto hoc eis¬
bonũ ẽẽ ꝓpt̾ instantẽ necessitatẽ.
et qͥa bonũ ẽ hom̃i sic eẽ. Ubi ad¬
ad nuptias uenis: nõ dicis bonũ
ẽ nub̾e. qͥa nõ potes iunge̾ ꝗͣ uri:
sed dicis meliꝰ ẽ nub̾e qͣm uri. Si
ꝑ se nuptie bone s̃. noli illas incẽ¬

Expanded text:
citatem incomparabilis per se boni. Velut si diceret: Melius est melius est uno inniti pede, et alteram partem corporis baculo sustentare, quam fractis cruribus repere. Quid ais, Apostole? Non tibi credo dicenti, Etsi imperitus sermone, non tamen scientia. Quomodo illud de humilitate descendit, Quia non sum dignus vocari Apostolus. Et, Mihi minimo omnium ApostTamquam abortivo, sic et hoc humilitatis dictum puto. Nosti sermonum proprietates, quamobrem, et de Epimenide, et de Menandro, et 251 de Arato quaedam sumis testimonia. Ubi de continentia loqueris et virginitate: Bonum est, ais, homini mulierem non tangere. Et, Bonum est eis, si sic permanserint ut ego. Et, Puto hoc bonum bonum est homini sic esse. Ubi ad nuptias venis, non dicis, bonum est nubere, quia non potes jungere, quam uri; sed dicis: Melius est nubere quam uri. Si per se nuptiae sunt bonae, noli illas incen
Abbreviated transcription (Latin):
bonũ eẽ ꝓpt̾ instantẽ necessitatẽ.
Que ẽ ista necessitas. quȩ sp̃to uĩcło
ꝯiugali uͥginitatis appetit lib̾tatẽ:
U e p̾gnantibꝰ ⁊ nutͥentibꝰ in illo
die. Nõ hic scorta. nõ lupanaria
ꝯdẽpnant᷑. de qͦrũ dãpnatione nul¬
la dubitatio ẽ. s ut̾i tum̃tes.⁊ in
fantium uagitꝰ et fructus atq
sic eẽ.Si bonũ ẽ hom̃i sic esse.
malũ ẽ gͦ hom̃i sic nõ eẽ. Alli¬
gatus es uxcori : noli g̃rere solu¬
strum t̾minos suos. Redde mͥ
m̃m. ⁊ tu tene tuũ. Si alligatꝰ es
uxori: ne illi des repudiũ. Si
solutꝰ sũ ab uoxore: nõ queram
uxorẽ. Ut ego nõ soluo cõnuigia
si semel ligata s̃. ita tu ñ liges

Expanded text:
bonum esse propter instantem necessitatem . Quae est illa necessitas quae, spreto vinculo conjugali, virginitatis appetit libertatem? Vae praegnantibus et nutrientibus in illo die . Non hic scorta, non hic lupanaria condemnantur, de quorum damnatione nulla dubitatio est: sed uteri tumescentes, et infantum vagitus, et fructus atque sic esse . Si bonum est homini sic esse, malum est ergo homini sic non esse. Alligatus es uxori, noli quaerere solustrum terminos suos; redde mihi meum et tu tene tuum. si alligatus es uxori, ne illi des repudium; si solutus sum ab uxore, non quaeram uxorem. ut ego non soluo coniugia, si semel ligata sunt, ita tu non liges,
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ magnadiu̾̃sitas ẽ. Deniq et apłs de
eodẽ post incestũ penitẽte. e ꝯtͣrio
inqͥr. donate ei ⁊ ꝯsolamini.E sicui
qͥd donastis: et ego. Ac ne putaremꝰ
donũ hoĩs ꝯtẽpnendũ: addidit. Nã
et ego qͥ donaui siqͥd donaui: ꝓpt̾

Expanded text:
 magna diversitas est. Denique et Apostolus de quodam post incestum poenitente: E contrario, inquit, donate ei et consolamini; et si cui quid donastis, et ego . Ac ne putaremus donum hominis contemnendum, addidit: Nam et ego quod donavi, si quid donavi, propter
Abbreviated transcription (Latin):
uri. Postqͣm nuptis ꝯcesserat usũ
ꝯiugii. ⁊ ostend̾at se qͥd uellet. qͥdue
ꝯced̾et tͣnsit ad innuptas ⁊ uiduas.
et sui ꝓponit ecrẽplũ. ⁊ felices uo¬
cat si sic ꝑmanserĩt.Si ãt nõ se¬
ꝯtinet̃: nubãt. Id ipsũ q̃d supra.

Expanded text:
 Postquam nuptis concesserat usum conjugii, et ostenderat ipse quid vellet, quidve concederet, transit ad innuptas, et viduas, et sui proponit exemplum, et felices vocat, si sic permanserint: si autem se non continent, nubant: idipsum, d
Abbreviated transcription (Latin):
ad imitationẽ ꝓuocaũ uiros. qͥa
iã supͣ uxoribꝰ p̃ceꝑat dicẽs. U t
uideant uiri in timore castã cõu̾
et in cultu uestis ornatꝰ. s abscõ¬
ditus cord̾ hõõ. in incorruptione
mitis et siletis sp̃s. Hoc ẽ corã deo
placens. Cernis quale ꝯiugiũ int̾
uiros uxoresq p̃cipiat. cohabitan¬
tes iuxta scientiã ut nou̾int qͥd
uelit qͥd desid̾et ds̃. et tͥbuãt hono¬
rem uascło muliebri. Si abstinemꝰ
nos a cotti: honorẽ tͥbuimꝰ uxoribꝰ
Si nõ abstinemꝰ. ꝑspicuũ ẽ hono¬
ri tͣriam ẽẽ ꝯtumeliã. Ad uxores

Expanded text:
ad imitationem provocat viros, quia jam supra uxoribus praeceperat, dicens: Ut videant viri in timore castam vestraet in cultu vestis ornatus; sed absconditus cordis homo, in incorruptione mitis et silentis spiritus. Hoc placens . Cernis, quale conjugium inter viros uxoresque praecipiat? Cohabitantes juxta scientiam, ut noverint quid velit, quid desideret Deus, ut tribuant honorem vasculo muliebri. Si abstinemus nos a coitu, honorem tribuimus uxoribus: si non abstinemus, perspicuum est honori contrariam esse contumeliam.
Abbreviated transcription (Latin):
ne in int̾itũ carnis ut sp̃s saliuiᷤ
apłm p̃cipientẽ. nõ ignoscentem.
Hoc inquit uolo. hoc desid̾o. ũ imi¬
tatores mĩ sitis. sic̃ ⁊ ego xp̃i. Ille
u̾go de uͥgine. de incorrupta ĩ cor¬
ruptus. Nos qͥa hoĩes sumꝰ. et na¬
tiuitatem saluatoris nõ possumꝰ
imitari: imitem saltẽ in ꝯu̾satio¬
ne. I llud diuinitatis ẽ ⁊ b̃itudinis.
hoc humanȩ ꝯditionis ẽ ⁊ laboris.

Expanded text:
 in interitum carnis, ut spiritus salvus Apostolum praecipientem, non ignoscentem. Hoc, inquit, volo, hoc desidero, ut imitatores mei sitis, sicut et ego Christi. Ille virgo de Virgine, de incorrupta incorruptus. Nos quia homines sumus, et nativitatem Salvatoris non possumus imitari, imitemur saltem conversationem. Illud divinitatis est et beatitudinis, hoc humanae conditionis est et laboris.
Abbreviated transcription (Latin):
Sed qͥa qͥ semel duã uxorẽ nͥ ex cõ¬
sensu se nõ ualet abstin̾e. nͨcͤ dare
repudiũ nõ peccanti: reddat ꝯiugi
debitũ. qͥa sponte se alligauit ut
reda̾e coget᷑. Nolite fraudare ĩuicẽ
nͥ forte ex ꝯsensu ad tp̃s: ut uace¬
tis oroni. O ro te quale illud bonũ
mariti officiũ. nõ impleo ꝯtinẽtis.
lubet idẽ apłs in alio loco ut semꝑ
oremꝰ. Si semꝑ orandũ ẽ nunqͣm

Expanded text:
sed quia, qui semel duxit uxorem, nisi ex consensu se non ualet abstinere nec dare repudium non peccanti, \'reddat coniugi debitum\', quia sponte se alligauit, ut reddere cognisi forte ex consensu ad tempus, ut vacetis orationi. Oro te, quale illud bonum mariti officium, non impleo continentis. Jubet idem Apostolus in alio loco ut semper oremus : si semper oramus, nunquam
Abbreviated transcription (Latin):
capit. q̃ facit adolescentiũ corda¬
euolare. Alligabit qͥs in sinu suo¬
ignẽ et nõ cõburetur: Aut am
statĩ adurit᷑: ita uiri tactꝰ et fe¬
minȩ sentit naturã suã. ⁊ adu̾si¬
tatem sexus intelligit. Narrãt ⁊
gentiliũ fabulȩ mithrã ⁊ erictoniũ
solo estu libidinis eẽ gen̾atos. Uñ ⁊
nr̃ ioseph qͥa tang̾ẽ illũ uolebat
egyptia. fugit e manibꝰ eiꝰ et qͣsi
ad morsum rabide canis. ne paułꝑ
frena laarasset ut qͦtiẽscũq uaur
morit᷑. tociẽs ducenda sit alia ne
bat añ qͣm cred̾et. qͣm bonũ erat
non tangere. et post fidẽ aͥ sororẽ
tum eiꝰ excusabilẽ reddet. Yaor
ꝓprii corp̃ris nõ ht̃ potestatẽ. sed
uir. Similit̾ et uir corp̃ris ꝓprii

Expanded text:
apit, quae facit adolescentium evolare corda: Alligabit quis in sinu ignem, et non comburetur? aut ambstatim aduritur: ita viri tactus et feminae sentit naturam suam, et diversitatem sexus intelligit. Narrant et gentilium fabulae 247 Mithram et Erichthonium, solo aestu libidinis esse generatos. Unde et noster Joseph, quia tangere eum volebat Aegyptia, fugit ex manibus ejus, et quasi ad morsum rabidissimae canis, ne paulatim frena laxasset, ut quotiescumque uxor moritur, toties ducenda sit alia, ne bat antequam crederet, quam bonum erat non tangere, et post fidem Christi sortum ejus excusabilem faceret. Uxor proprii corporis non habet potestatem, sed vir. Similiter et vir sui corporis
Abbreviated transcription (Latin):
maneat qͦ uocatꝰ ẽ Ac ꝑ hoc ñ tã
uͥgines cogit ut nõ nubat. quam
repudia ꝓhibet. Et sic̃ hñtibus
uxores tollit licentiã dimitẽdi
eas: sic uͥginibꝰ nubendi ãputat
facultatẽ. Seruꝰ uocatꝰ es: nõ sit
tͥ curȩ. S et si potes liber fieri:
magis ut̾e. E tiam si hẽs inquit
uxorẽ. et illi alligatꝰ es. et soluis
debitũ ⁊ ñ hẽs tui corp̃ris pote¬
e. noli ꝓpt̾ hoc hab̾e tͥsticiã nec
de amissa uͥginitate suspires.
sed ẽt si potes causas aliquas
inuenire discidii. ut lib̾tate
pudiciciȩ ꝑfruaris. noli salutẽ
tuã cũ alt̾ius int̾itu q̃rere. Habe¬
to paułꝑ ucorẽ: nec p̃curras mo¬
rantem. E xpecta dũ seq̃r. Si egĩs
patient̾: ꝯnix mutabit᷑ ĩ sororẽ.

Expanded text:
n quo vocatus est. Ac per hoc non tam virgines cogit, ut nubant, quam repudia prohibet. Et sicut habentibus uxores tollit licentiam dimittendi eas, sic virginibus nubendi amputat facultatem. Servus vocatus es, non sit tibi curae; sed et si potes liber fieri, magis utere. Etiam si habes, inquit, uxorem, et illi alligatus es, et solvis debitum, et non habes tui corporis potees, noli propter hoc habere tristitiam nec de amissa uirginitate suspires. sed etiam sipotescausasaliquas inuenire discidii, ut libertatem pudicitiae perfruaris, noli salutem tuam cum alterius interitu quaerere. habeto paulisper uxorem nec praecurras morantem: expecta, dum sequitur. si egeris patienter, coniux mutabitur in sororem.
Abbreviated transcription (Latin):
tens in regno celoꝵ et̃ uͥginibꝰ
ad eqͣtur. ẜroponã gͥ manifestio¬
tiam. argum̃ta eiꝰ ⁊ exrempla de
nuptiis eodẽq ordine om̃ia quȩ
ab eo dicta s̃ digerã. Nec molestũ¬
sit lectori. si nausiam eiꝰ ⁊ uomi¬
tum legẽ cõpellat᷑. Libentiꝰ anti¬
dotum xͥ bibet. cũ diaboli uene¬
na p̃cesserit. Audite patient̾ uͥgi¬
nez. audite q̃so uoluptuosissimũ
ꝯcionatorẽ: immo quasi sirenarũ
cantꝰ eiꝰ fabulas clausa aure tͣnsite.
Ur̃as ferte paułꝑ iniurias. Putate
uos cũ xp̃o crucifixas. phariseoꝵ
audire blasphemia⁊.

Expanded text:
tens in regno coelorum etiam virginibus tens in regno coelorum etiam virginibus adaequatur. Proponam igitur manifestiotiam, argumenta ejus et exempla de nuptiis, eodemque ordine omnia, quo ab eo dicta sunt, digeram. Nec molestum lectori sit, si nauseam ejus et vomitum legere compellatur. Libentius antidotum Christi bibet, cum diaboli venena praecesserint. Audite patienter, virgines; audite, quaeso, voluptuosissimum concionatorem, immo quasi sirenarum cantus et fabulas clausa aure transite. Vestras ferte paulisper injurias; putate vos cum Christo crucifixas, Pharisaeorum audire blasphemias.
Abbreviated transcription (Latin):
se eloq̃ntia magis qͣm u̾itate su¬
ꝑatum. Ed si expleu̾o et illum
utͥusq testam̃ti nube opp̃ssero as-¬
sumam exẽpla scłaris qͦ litt̾at᷑e
ad quã et ipse ꝓuocat. Doceamq
ẽt int̾ philosophos ⁊ egregios in
re publica uiros. u̾tutes uolupta¬
tibus.i. pitagorã ⁊ platonem ⁊
aristidẽ. aristippo ⁊ epicuto. ⁊ al¬
cibiadi. ab om̃ibꝰ solere p̃ferri.
U os q̃so utusq secrus uͥgines ⁊ cõ¬
tinentes. mariti qͦ ⁊ digami:¬
ut conatꝰ mõs oronibꝰ adiuuetis.
Cunctoꝵ in cõmune iouinianuᷤᷤ
hostis ẽ. Nã qͥ eqͣlia om̃iũ asserit
m̾̃ita. tã uͥginitati fac̃ iniuriã
dũ eam nuptiis cõparat qͣm
et nuptiis: sic eas licitas asserẽs.
digamis ⁊ tgamis adu̾sariꝰ est:
ibi ponens scortatores qͦndam ⁊
libidinosos post penitentiã ubi
duplicata ⁊ tͥplicata matͥmonia.
Nunqͥd in eo digami ⁊ tͥgami dołe
nõ debẽt. qͥa idẽ scortator ⁊ peni¬

Expanded text:
se eloquentia magis quam veritate suse eloquentia magis quam veritate superatum. Quod si explevero, et illum utriusque instrumenti nube oppressero, assumam exempla saecularis quoque litteraturae, ad quam et ipse provocat. Doceboque etiam inter philosophos et egregios in republica viros, virtutes voluptatibus, id est, Pythagoram, Platonem et Aristidem, Aristippo, Epicuro et Alcibiadi ab omnibus solere praeferri. Vos, quaeso, utriusque sexus virgines et continentes, mariti qut conatus meos orationibus adiuuetis. cunctorum in commune Iouinianus hostis est. Nam qui aequalia omnium asserit merita, tam virginitati facit injuriam, dum eam nuptiis comparat, quam et nuptiis, sic 242 eas licitas asserens, digamis et trigamis adversarius est, ibi ponens scortatores quondam et libidinosissimos post poenitentiam, ubi duplicata et triplicata matrimonia: nisi quod in eo digami et trigami dolere non debent, quia idem scortator et poeni
Abbreviated transcription (Latin):
sit cont̾i cum patuerit.
icit uͥgines. uiduas. ⁊ marita¬
tas q̃ semel in cͦ lote s̃. si nõ discre¬
pent cet̾is oꝑibꝰ eiusdẽ ẽẽ m̾iti.
Hititur approbare eos qui plena
fide in baptismate renati s̃ a dia¬
bolo nõ posse subuerti.
ercium ꝓponit int̾ abstinen
qui suũ baptisma reseruau̾int.
unã in regno celoꝵ remun̾ationẽ.
ꝯsiliis dracho de paradiso hoĩem
expulit. Nã ⁊ sat̾itatẽ ieiuniis p̃¬
ferendo reꝓmisit eos immortales
futõs qͣsi nunꝗͣ possẽt
corruere. E dũ din¬
nitatem equalẽ¬
cũ deo pollicetur. expulit eos de
paradiso. U t qͥ nudi et expediti
et absq ulla macła u̾gines. dei
ꝯsortio fruebant᷑. deiecti ĩ uallẽ
lacͥmarũ tunicis ꝯsutis ⁊ pelli¬
ciis uestirent᷑. Et ne lectorẽ dui¬
cius morer. seqͣr uestigia ꝑ rõniᷤ
exposite et adu̾sus singłas exxpo¬
sitiones eiꝰ. scͥpturarũ uł maxrime
nitar testimoniis. ne q̃rulꝰ garriat

Expanded text:
sit conteri, cum patuerit. sit conteri, cum patuerit. « Dicit, virgines, viduas, et maritatas, quae semel in Christo lotae sunt, si non discrepent caeteris operibus, ejusdem esse meriti. Nititur approbare eos, qui plena fide in baptismate renati sunt, a diabolo non posse subverti. Tertium proponit, inter abstinentqui suum baptisma servaverint, unam in regno coelorum remunerationem. consiliis draco de paradiso hominem expulit. Nam et saturitatem jejuniis praeferendo, repromisit eos immortales futuros, quasi numquam possent corruere; et dum divinitatem aequalem Deo pollicetur, expulit eos de paradiso, ut qui nudi et expediti, et absque ulla macula virgines, Domini consortio fruebantur, dejecti in vallem lacrymarum, tunicis consutis et pelliceis vestirentur. Sed ne lectorem diutius morer, sequar vestigia partitionis expositae, et adversus singulas propositiones ejus, Scripturarum vel maxime nitar testimoniis: ne querulus garriat,
Abbreviated transcription (Latin):
tanto mauis ⁊ p̃miũ. ł orro cente¬
simus num̾us diligent̾ q̃so lector
attende.de sinistra tͣnsfert᷑ ad dex¬
t̾am.E hisdẽ qͥdẽ digitis. s ñ eadẽ
manu de quibꝰ in leua nuptiȩ sig¬
nificant᷑ et uidue circłm faciens
expͥmit uͥginitatis coronã. Hec de
impatientia magis ꝗͣ iuxta ordinẽ
disputationis dix̾im. Cũ ꝑr adhuc
de portu egrediar. et rudentibus
uela sustollã in mediũ me q̃stio¬
num pelagus subitꝰ loq̃ndi estꝰ
arripiet. Uñ cohibebo cursũ. ⁊
paulis ꝑ sinꝰ ꝯtrahã. nec ĩdulge¬
bo mucroni iã nẽ ꝓ uͥgmnitate fer¬
re cupienti. Balista quanto plꝰ
rethitur: tanto fortiꝰ mttit᷑. Nõ
est dãpnũ dilatio ubi certior fit
ex dilatione uictoria. P roponam
breuit̾ adu̾sarii sententias ⁊ de
tenebrosis latebris eiꝰ qͣsi de foueiᷤͤ
serpentẽ ꝓtrahã. Neq sinã uene¬
nosis cap̃t spiris macłosi corp̃ris¬
ꝓtegi. Pateat q̃d noriũ ẽ. ut pos¬

Expanded text:
tanto majus est praemium. Porro centetanto majus est praemium. Porro centesimus numerus diligenter, quaeso, lector, attende de sinistra transfertur ad dexteram, et iisdem quidem digitis, sed non eum manu, quibus in laeva nuptae significantur et viduae, circulum faciens, exprimit virginitatis coronam. Haec de impatientia magis quam juxta ordinem disputationis dixerim. Cum enim adhuc vix de portu egrediar, et rudentibus vela sustollam, in medium me quaestionum pelagus, subitus loquendi aestus abripuit. Unde cohibebo cursum, et paulisper sinus contraham; nec indulgebo mucroni, jam nunc pro virginitate ferire cupienti. Ballista quanto plus retrahitur, tanto fortius mittit. Non est damnum dilatio, ubi certior fit ex dilatione victoria. Proponam breviter adversarii sententias, et de tenebrosis libris ejus quasi de foveis serpentes protraham, neque sinam venenosum caput, spiris maculosi corporis. 241 Pateat quod noxium est, ut pos
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i qd̃ saulus architectus posuit.
alios edificare aurũ argentũ. lapi-¬
honorabiles nuptias et cubile im
macłatũ. Legimꝰ pͥmã dĩ sentẽtiã.
crescite ⁊ multiplicamini. ⁊ reple-¬
te t̾rã.S ita nuptias recipimus
ut uͥginitatẽ q̃ de nuptiis nascit᷑
p̃feramꝰ. Nunqͥd argentũ ñ erit
argentũ. si aurũ argento p̃ciosiꝰ ẽ&
Aut arboris ⁊ segetis ꝯtumelia est
si radici et tͦoliis culmo ⁊ aristis
poma p̃ferant᷑ ⁊ fructꝰ Ut poma
ex arbore frum̃tũ e stipła ita
uͥginitas e nuptiis. Centesimꝰ et
sexagesimꝰ ⁊ tͥcesimꝰ tructꝰ quãꝗͣ
de una t̾ra ⁊ de una sem̃te nas¬
catur. tñ multũ differt in num̾o.
Triginta referunt᷑ ad nuptias. Nã
et ipsa digitoꝵ ꝯiunctio. ⁊ quasi
molli osculo se cõplexans ⁊ fed̾anͤ.
maritũ pingit ⁊ ꝯiugẽ. Sexagĩta
uͦ ad uiduas. ⁊ q̃d in angustia et
tbulatione sint posite Uñ ⁊ in
toq maior ẽ difficultas exꝑte
qͦndã uoluptatis illecebris abstiñe:

Expanded text:
d Paulus architectus posuit, alios aedificare aurum, argentum, lapiHonorabiles nuptias, et torum immaculatum. legimusprimamdei sententiam: \'crescite etmultiplicamini etreplete terram\', sed ita nuptias recipimus, ut uirginitatem, quae de nuptiis nascitur, praeferamus. numquid argentum non erit argentum, si aurum argento pretiosius est? aut arboris et segetis contumelia est, si radici et foliis, culmo et aristis poma praeferantur et fructus? ut poma ex arbore, frumentum ex stipula, ita uirginitas e nuptiis. centesimus et sexagesimus et tricesimus fructus, quamquam de una terra et de una semente nascatur, tamen multum Triginta referuntur ad nuptias, quia et ipsa digitorum conjunctio, quasi molli osculo se complexans et foederans, maritum pingit et conjugem. Sexaginta vero ad viduas, eo quod in angustia et tribulatiotoque major est difficultas expertae quondam voluptatis illecebris abstinere,
Abbreviated transcription (Latin):
ne tẽptet uos sathanas ꝓpt̾ in cõ¬
tinentiam ur̃am. Hoc aut̃ dico
ꝑium. Uolo aut̃ om̃s hoĩes ẽẽ ut
uero sic. Dico aut̃ innuptis ⁊ ui¬
dius. bonũ ẽ eis si sic ꝑmanse

Expanded text:
e temptet uos satanas propter incontinentiam uestram. hoc autem dico perium. uolo autem omnes homines esse sicut sic, alius uero sic. dico autem non nuptis et uiduis, bonum est illis si sic maneant,
Abbreviated transcription (Latin):
seuit᷑as sciã płimas matͦnarũ.
licet eadẽ impudentia qͣ dñin
cuit. nõ illas iusticiȩ ẽẽ sed mniqͥ¬
tatis. nõ lucis: ẜ tenebrarũ. nõ
sed tana et ydola mortuoꝵ. Uis
Mulier inqͥt alligata ẽ: qͣnto tp̃re
uir eiꝰ uiuit. Ed si dormierit
uir eiꝰ lib̾ata ẽ cui uult nubat

Expanded text:
saevituras sciam plurimas matronarum: licet eadem impudentia qua Dominum cuit, non illas justitiae esse, sed iniquitatis; non lucis, sed tenebrarum; non sed fana et idola mortuorum. ViMulier, inquit, alligata est quanto empore vir ejus vivit; quod si dormierit vir ejus, liberata est: cui vult nubat
Abbreviated transcription (Latin):
excutit se quasi in locũ rethoricũ.
et fac̃ apostrophã ad uͥginẽ dicẽs.
Nõ tͥ facio uͥgo innriã. E legisti pu¬
diciciã ꝓpter p̃sentẽ necessitatem:
placuit tibi ut eẽs sca corpore ⁊
brum es. cuiꝰ et nuptȩ s̃.
sitione ꝓpositionũ eiꝰ et legenti
fastidiũ fec̾im. Sed utile ratꝰ sum
cũcta molimina eiꝰ qͣsi instructã
aciẽ ꝯtͣ me pon̾e. ⁊ totũ hostilẽ
exercitũ cũ suis t̾mis ac ducibꝰ
agregare: ne post pͥmã uictoriã
alia mͥ deinceps p̃lia nasc̾e̾nt᷑ Igit᷑
nõ dimicabo ꝯtͣ singłos. nec pau¬
coꝵ ero passim ꝯgregatione ꝯtentꝰ
Toto enĩ certandũ ẽ agmine.⁊ incõ¬
positi hostss ac latrocinii more pug.¬
nantes: ĩstructa acie et ordinata
repellendi. Opponam in pͥma
bo sententiis. S ciscitantibꝰ enĩ suꝑ
hac q̃stione corinthiis: plenissime
respõdit doctor gentiũ ⁊ magister
xͥ loq̃ntis legẽ putemꝰ. Simłq ne
lectoris tacita cogitatio cũ ceꝑimꝰ

Expanded text:
excutit se quasi in locum rhetoricum, et facit apostropham ad virginem, dicens: « Non tibi facio, virgo, injuriam: elegisti pudicitiam propter praesentem necessitatem: placuit tibi, ut sis sancta corpore et brum es, cujus et nuptae sunt. sitione propositionum ejus, et legenti fastidium fecerim; sed utile ratus sum cuncta molimina ejus, quasi instructam aciem contra me ponere, et totum hostilem exercitum cum suis turmis ac ducibus congregare, ne post primam victoriam, alia mihi deinceps praelia nascerentur. Igitur non dimicabo contra singulos, nec paucorum ero passim congressione contentus: toto certandum est agmine, et incompositi hostium cunei, ac latrocinii more pugnantes, instructa et ordinata acie repellendi. Opponam in prima bo sententiis. Sciscitantibus enim super hac quaestione Corinthiis, plenissime respondit doctor gentium, et magisteeo loquentis legem putemus. Simulque ne lectoris tacita cogitatio, cum coeperimus
Abbreviated transcription (Latin):
intelligentiã rep̃hensuros arbitͦ
int̾rogare libet q̃ sit ꝯseq̃ntia ut
de maritis et uxoribꝰ disputãs:
repente tͣnsiret ad cõparationem
iudei ⁊ ethnici serui et lib̃i. et
rursũ hac disputatione finita.
rediret ad uͥgines dicẽs. De uͥgini¬
et ethinci. serui lib̾iq collatio
p̃puciũ. pot̾̃ si uelit rursꝰ illud
adduce: Dein qͦ sensu exponen-¬
dum sit. qͥ enĩ in dño uocatus ẽ
seruus. lib̾tus ẽ dñi: simłr qui

Expanded text:
intelligentiam reprehensuros arbitror, interrogare libet quae sit consequentia, ut de maritis et uxoribus disputans, repente transiret ad comparationem Judaei et Ethnici, servi et liberi: et rursum, hac disputatione finita, rediret ad virgines dicens: De virginiet Ethnici, servi liberique collatio? praeputium, potest si velit rursus illud adducere? Deinde quo sensu exponendum sit, Qui enim in Domino vocatus est servus, libertus est Domini? Similiter qui