comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
designat᷑. In pietate miscdia. Inscientia ret̃ t̾renat᷑ noticia. In fortitudine pa¬
tientia. In ꝯsilio utilita ᷤ. In ĩtellectu diuinitatis ꝯiũctio. Insapientia potestatis
mod̾atio. E qͥnq suꝑiora coaptauit se homini xͦ ĩ assũpta hõĩs forma. ꝑ duo ul¬
sclinauit. miscdit̾ uuln̾a cͤctauit. noto sͥ figm̃to ꝓspenit. patient᷑ insanũ
sustinuit. utilia cuiq morbo apposint. Unũ c̃ pat᷑ ĩ disibilit̾ manen s. singła¬
rit̾ in ipsa hoĩs ueritate dm ĩtellexit. qͥa nemo nouit patͦm nͥ filiꝰ: ꝑillam qͥ

Expanded text:
designatur; in pietate, misericordia; in scientia, terrenorum notitia; in fortitudine, patientia: in consilio, utilitas; in intellectu, divinitatis conjunctio; in sapientia, potestatis moderatio. Per quinque superiora coaptavit se homini Christus in assumpta hominis substansericorditer vulnera tractavit, noto sibi figmento prospexit, patienter insanum sustinuit, utilia cuique morbo apposuit, unum cum Patre indivisibiliter manens, singulariter in ipsa hominis veritate Deum intellexit, quia nemo novit Patrem nisi Filius; per illam quae
Abbreviated transcription (Latin):
n cor meũ sp̃m filii sui: ut diligamꝰ filiũ sic ip̃e diligit. S qͣre osculet᷑: ⁊ iñ
culare: Sponsa enĩ ⁊ sponsus carnalis inutua qđa se solent preuenire reueren¬
tia. Unde ⁊ ista qͣsi rebecca ad occursũ noui sponsi. qͦda uerccundie pallio faciem
ꝑta: ñ imꝑatiuo mͦ. s desid̾atiuo uel optatiuo. utinã inqͥt tand̾ aliqͣndo oscul

Expanded text:
in cor meum Spiritum Filii sui, ut diligamus Filium, sicut ipse diligit. Sed quare, Osculetur; et non, in cor meum Spiritum Filii sui, ut diligamus Filium, sicut ipse diligit. Sed quare, Osculetur; et non, Osculare? Sponsa enim et sponsus carnalis mutua quadam se solent praevenire reverentia. Unde et ista quasi Rebecca ad occursum novi sponsi quasi quodam verecundiae pallio faciem operta , non imperativo modo, sed desiderativo vel optativo modo: Utinam, inquit, tandem aliquando oscul
Abbreviated transcription (Latin):
cłm: ipsũ tangit nos. cũ se gemina nob̾ gr̃a infundit .i. cognitio
⁊ amore u̾itatis. E ħ st̃ ñ ip̃a labia di. s uestigiũ labioꝵ: ĩmo si di¬
ci fas e̾. labii. Qđ enĩ in nob̾ duplũ ÷. ĩ d̾o simplũ ÷: cui ide ÷ nosse
qd̵ amare. Hoc autẽ uestigiũ in pͥmit᷑. ĩ oscło sc̃o duob labiis spon¬
ił ⁊ amor. qͥa ut diximꝰ. unu̾ in do st̃: pulchre oris singłaritate
pͥmunt᷑. ubi dicit᷑. Osculet᷑ me oscło oris sui: uł oscłet᷑ me filiꝰ eo oscło.
quo osculat᷑ os suũ .i. patiẽ: qͥ ideo dicit᷑ os eiꝰ. qͥa u̾bũ patͥs est filiꝰ. ⁊ in sapientia.:
ego inqͥt ex ore altissimi ꝓdii. Uel osculet᷑ me ds pat̾ oscło oris fui .i. filii uel
uerbi sui. Uerbũ qͥppe ab ore ꝓcedit: ⁊ ÷ figurata locutio .i. infundat mͥ eã cogni¬
tionẽ. qͣnouit pr filiũ ⁊ filiꝰ prem. Uł ipse pr oscłet᷑ me oscło oris sui .i. mitcat

Expanded text:
osculum: ipsum tangit nos, cum se gemina nobis gratia infundit, id est cognitione et amore veritatis. Et haec sunt non ipsa labia Dei, sed vestigium labiorum; imo, si dici fas est, labii: quod enim in nobis duplum est, in Deo est simplum, cui idem est nosse quod amare. Hoc autem vestigium imprimitur in osculo sancto duobus labiis sponlchra oris singularitate exprimuntur, ubi dicitur: Osculetur me osculo oris sui. Vel osculetur me Filius eo osculo quo osculatur os suum, id est Patrem, qui ideo dicitur os ejus, quia Verbum Patris est Filius. Et in Sapientia: Ego, inquit, ex ore Altissimi prodii . Vel osculetur me Deus Pater osculo oris sui, id est, Filii vel Verbi sui Verbu novit Pater Filium, et Filius Patrem. Vel ipse Pater osculetur me osculo oris sui; id est, mittat
Abbreviated transcription (Latin):
contẽplatoriũ. quo sponsa iã duob pͥmis exhilarata ⁊ fiducia collecta
siderat insigniri .i. sponso iã ꝑ noticiã ⁊ amorẽ coniungi: & secre
eiꝰ aliquatin᷑ eẽ conscia. Hoc osculũ oris su ẽ: ⁊ longe dissimile a suꝑi
illud in pͥmentis. qͣlia suscipientis. In do ñ ÷ aliud ẽẽ ⁊ saꝑe. nec habet pat᷑
saꝑe a filio. nec habere uideat᷑ ⁊ eẽ: qd absurdũ eẽt. Habet gͥ pat̾ sapiens.

Expanded text:
contemplatorium, quo sponsa jam duobus primis exhilarata, et fiducia collecta, desiderat insigniri, et sponso jam per notitiam et amorem conjungi, et secretorum ejus aliquatenus esse conscia. Hoc osculum oris sui est, et longe dissimile a superillud imprimentis, qualia suscipientis. 6. In Deo non est aliud esse, et sapere: nec habet Pater sapere a Filio, ne habere videatur et esse, quod absurdum esset. Habet igitur Pater
Abbreviated transcription (Latin):
Erũtam̃ altioriᷤᷤ opꝰ÷ cõsilii. Totũ qͦd potest in hac actione seruꝰ facit. s ĩ tote
ñ satifacit. Non potest ampliꝰ aliqͥd: s hoc cotni ñ sufficit. Occidere se potest:
s uiuificare ñ pot. Itaq oratione se erigit. ⁊ ad eũ qͥ om̃ia pot se cõuertit dicen ᷤ.¬
tui: supple qd̃ ñ potui. E in fide nilhesitans: accedit ad actionem sccłam. dicens.
Qͥ p̾die qͣm pat̾et᷑.⁊ cet̾a: ⁊ ad illa u̾ba potnͣtia ⁊ efficientia sic̃ scͥptũ÷. Etce dabit

Expanded text:
erumtamen altioris opus est consilii. Totum quod potest in hac actione servus facit, sed in toto non satisfacit, non potest amplius aliquid, sed hoc totum non sufficit; occidere se potest, sed non vivificare potest; itaque oratione se erigit, et ad eum qui omnia potest se convertitpotui; supple quod non potui; et in fide nihil haesitans accedit ad actionem secundam, dicens: Qui pridie quam pateretur, etc. , et ad verba illa potentia et efficientia, sicut scriptum
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑ paruuł ead̾ forma setuat᷑. qͦ ip
sos mat᷑ eccłra ꝓuida dispensat̾one
sacͣmto salutis int̾im capere non
uult. ne forte ipsa dilat̾one a sa¬
lute alieni fierent: si ñ ꝑcepto sa¬
cͣm̃to salutiᷤᷤ subito ab hac uita

Expanded text:
 eadem forma servatur, quos et ipsos mater Ecclesia provida dispensatione sacramento salutis interim carere non vult, ne forte ipsa dilatione, a salute alieni fierent, si non percepto sacramento salutis subito ab hac vita
Abbreviated transcription (Latin):
cete. Postea baptrzate. Docete ad
instructonẽ. Baptriate ad emũ¬
dat̾onẽ. Docete ad fidẽ. Baptiza¬
te ad p̾catoꝵ temissionẽ. Ideo do¬
cete: qͥa qͥ credi d̾it. Ideo baptirate
qͥa qͥ baptreatꝰ fuerit : saltꝰ erit. Hec
÷ gͥ forma cathecrrat̾oniᷤᷤ apͥmiᷤᷤ tẽ¬

Expanded text:
cete, postea baptizate. Docete ad instructionem, baptizate ad emundationem. Docete ad fidem, baptizate ad peccatorum remissionem. Idcirco docete quia qui crediderit, ideo baptizate; quia qui baptizatus fuerit, salvus erit . Haec igitur forma catechizationis a primis te
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ iͣtelligentiã habentibꝰ. pͥqͣm ad
baptismi sacͣm̃tũ acced̾ent: regła
fidei xͥane nͣtiabat᷑. ut uel sponte
fidei ad qͥescenteᷤᷤ digni regen̾atio¬
ne sp̃uali iidicarent᷑: uel cred̾e
m̃ti uelut indigni repelłentur.
ad optinendã qͥ ppe salute̾ iocͥco ar-¬

Expanded text:
 intelligentiam habentibus priusquam ad baptismi sacramentum accederent, regula fidei Christianae nuntiabatur, ut vel sponte fidei acquiescentes digni regeneratione spirituali judicarentur, vel credere Dei velut indigni repellerentur. Ad obtinendam quippe salutem idcirco ar
Abbreviated transcription (Latin):
scruietur ai oĩ bouo ĩstibuta rr̃itato merassarus.
Qui quiddet prepositus do rẽsilio rõsiriorũ rõstiluliat
ad cõstructumꝰ huis propositi nobis finis cõdupõtos
cõdodi maiori suffragiori parto somy tatudõ.
qũs habilo. et q̃ dubia dẽ potorũti nro
ĩstrluto har forraila rõprososo. derlaradi ansloritato¬

Expanded text:
tate necessarius. Qui quidem Praepositus de consilio consociorum Constitutiones ad constructionem huius propositi nobis finis conducentes condendi, maiori suffragiorum parte semper statuendi ius habente, et quae dubia esse poterunt in nostro instituto hac formula compr
Abbreviated transcription (Latin):
cet istitulrono horiotatio. ar egtõtione uqudri
illis sonori. ar rocoptiors. Et aduissionis
coaditoru. ar oiã. et singula. priuilasia.
quinita tos. opõptiones. libortatos. at
codõsi. Et altoradi statuta. et ordiuatrones.
ar alia quis in dutta disgo. soritati. et illi

Expanded text:
et institutionem Societatis, ac extensionem numeri illius Sociorum, ac receptionis, et admissionis Coadiutorum, ac omnia, et singula, Priuilegia, immunitates, exemptiones, libertates et condendi, et alterandi statuta, et ordinationes, ac alia quaeuis indulta eisdem, Societati, et illius
Abbreviated transcription (Latin):
roligiosos n uia nucidatoru duu. ad illius houoree et glrmn
a peoximoru spuatẽ profeetu deabiilates patormꝰ
c̃foucamꝰ affetibo. it fideluo ipsi. dextera tui sidi
hoquirat.  in corii pio proposito cofoutautur Cridiẽ
siquide. ꝑ feliris uscordatiũs paũtũ papã ui p̃dero sopo¬

Expanded text:
us honorem, et gloriam, et proximorum spiritualem profectum deambulantes paternis confoueamus affectibus: vt fideles ipsi, dextera Domini sibi exquirant, et in eorum pio proposito confoueantur. Dudum siquidem, per felicis recordationis Paulum Papam Tertium, p
Abbreviated transcription (Latin):
xxi. petri. paulisi foruule sõꝵ si menior: tam inss¬
quam eosi liuĩ p̃dictu ad normiã yãt osidilo sdotͤcos
yiguli uaro subditorũ iñ propner igõtos ordño
otilrates. iũ propier rũqude satis canidatu sũlitatis
assiduũ gxobrritus nõ solũ p̃psito in or̃ubris nd iͣ ttũu

Expanded text:
ulae semper sit memor: et tam ipsquam consilium praedictum ad normam hanc assidue spectent. Singuli vero subditorum, tum proprer ingentes ordinis vtilitates, tum propter nunquam satis laudatum humilitatis assiduum exercitium, non solum Praeposito in omnibus, ad institutum
Abbreviated transcription (Latin):
carunia sporiati in qnodã srartatu ꝑ Gõnoralis
preresitũ axprobato agotut scorsuz ad quo
het costitutio nos romisttir. id su tapar mnenodo
illa lono. tõporisus. es ꝑsomt orrõmodari
oportora. quãiuo ad iltrà ordimo¬

Expanded text:
Carmina speciatim in quodam tractata per Generalem Praepositum approbato agetur seorsum, ad quem haec Constitutio nos remittit, id dumtaxat monendo, illa locis, temporibus, et personis accommodari oportere, quamuis ad illum ordi
Abbreviated transcription (Latin):
debentur aĩe ob aliqm ex cupiditatib nature¶ Et dixit extlude sẜm
teupiditatib et aꝑpenit ueritas. ¶Et dixit nõ pot sciri młi qntũ
inquiritur. ¶ Et dixunt ei quis est liber rñdit quifuus est

Expanded text:
debentur anime ob aliquam ex cupiditatibus nature. Et dixit: excludo sensum debentur anime ob aliquam ex cupiditatibus nature. Et dixit: excludo sensum a cupiditatibus et apparebit veritas. Et dixit: non potest sciri nisi quantum inquiritur. Et
Abbreviated transcription (Latin):
a et bona dicta. ¶ Et dixit decet hõĩer nõ euare et si erat ꝙ cogno¬
stat euorem cro qu̾e no̾ redire sit cant Et dixit unium iunicatꝰ
aĩe et corrmptorena suoꝵ opꝵ et est sicut am adicit ignẽ ignis Et di
dec⁊ hoĩem eẽ scpientem et ocedientem dño suo ño tñ sic absolute ꝙ
sui impediait libeifatem. ¶ Et dixit cõueniencius est hoiem
nõ omittas pult᷑ oꝵa facere eo ꝙ gratifitentur. ¶ Et dixit re¬
torteris semp ase tue ut stet in noblicogitatu pauciem̃ st̾ alggan¬
es adusus hinc subtiie statum. ¶ Et dixit pura aĩa nõdelec¬
tatur inreb terreras. ¶Et dixit tonate no prebere uiam ꝙ crestant
uinuicitie.  St dixit inte̾ amitos acquirere ꝑꝑt̾ tenõ ppt̃ frea
que ses set dixit nofate qd̾ cupis s quod dec. ¶ Et dixit de cet
scire horam. in qua sit cõueniens loqui et inqua taterere. ¶ Et
dixit qui nd refrenat aiam in suo corpore. Corpus est est tñe lues
uea. ¶ Et dixit licer est qui nullum ꝑdit debiti exhus que de¬

Expanded text:
a et bona dicta. Et dixit: decet hominem non errare, et si erret, quod cognoscat errorem ad quem non redire sit cautus. Et dixit: vinum inimicatur anime et corruptor est suorum operum et est sicut qui adicit ignem igni. Et dixit: decet hominem esse obedientem domino suo, non tamen sic absolute quod sui impediat libertatem. Et dixit: conveniencius est velle non omittas pulcra opera facere eo quod non gratificentur. Et dixit: recorderis semper anime tue ut stet in nobili cogitatu; pauci enim sunt allegantes adversus hunc sublimem statum. Et dixit: pura anima non delectatur in rebus terrenis. Et dixit: conare non prebere viam quod crescant inimicicie. Et di convenit non facere quod cupis, sed quod decet. Et dixit: decet scire horam in qua sit conveniens loqui et in qua tacere. Et dixit: qui non refrenat animam in suo corpore, corpus est anime sue fovea. Et dixit: liber est qui nullum perdit debitum ex hiis que
Abbreviated transcription (Latin):
sensus et uti iustĩa et aliis bonitatib et ab stineie apcc̃idimuiti ad scien¬
duri u̾tates om̃i reꝵ et dilig̾e hoĩes et ꝓti bellis et fac̾e̾ insta ienima
re. ¶Et dicebat ꝙ aĩa est et̾na recipe apta m̾itum et pena et motera¬
t sim̃ cibũ eo modo ꝙ nõ erat uno tp̃re gressus et alio tenus sine ma
erat enĩ ammo ualde subtilis diligeno bñfacere amicis sins pͥus ^ sibi
cio asecuratur ratõ penitendiset dixit sirut est miciũ habete nr̃e fatõ

Expanded text:
sensus et uti iusticia et aliis bonitatibus, et inniti ad sciendum veritatem omnium rerum, et diligere homines, et uti bellis, et facere multa jeiunia, re. Et dicebat quod anima est eterna, apta recipere meritum et penam. Et moderabat suum cibum eo modo quod non erat uno tempore grossus et alio tenuis sive macer. Erat etiam anime valde subtilis, diligens bene facere amicis suis priusquam sibimcio assecuratur ratio
Abbreviated transcription (Latin):
retinẽtur.¶Et indit quentam señe cupidum scire s tamen
ad dite̾ uerecundum cui dixit ad quid uerecundaris in ex̾mo iute
tue melior quam in enis principio.¶ Et dixit si uolius m.

Expanded text:
retinentur. Et vidit quendam senem avidum scire, sed tantum retinentur. Et vidit quendam senem avidum scire, sed tantum addiscere verecundum, cui dixit: ad quid verecundaria in extremo vite tue esse melius quam in eius principio? Et dixit: si volueris
Abbreviated transcription (Latin):
¶  dixit saĩa ut conos est in telectatõe agaudro ⁊ intira malos
idolore ⁊ tristicis. ¶Et dixit sapiens samieno de aĩa suai to gitat
nicut clius de suo corpore. ¶ Et dixit assume ilios in armeos qͥ
u̾itatem sectantur. ¶ Et dixit cogita plusꝙ oꝑens. ¶ Et dinit sic
egrocus medito mendiciens ab ip̃o semari nõ potest. sit nomo u̾ita¬
em cimito suo ño ex ꝑmens bñ consul abeo no potest nec duiei
amorem habere. ¶ E t dixit cum mltis mimicis munitur ꝓfra
transquitlitas. ¶ Et cum pitagoras sedebat in sede sua. istis casti¬
gatõnil utrhatur birigite pedes nrõs mensurate passus et salmi
incetetis temꝑtite urãs cupiditat᷑es et salus nr̃a durabit utam̃
nistĩa et diligemmi nõ acꝯmestatis magnis delectatõnib torpori
quia substin̾e nõ possetis post modum ad usitates cum uement
et cõmendauerunt coram es duncias. ¶Et dixit nõ lauto.
iscias que cum liberalitate ꝑduitur et cũ parcitate et auarici

Expanded text:
gaudio, et inter malos in dolore et tristicia. Et dixit: sapiens de anima sua cogitat sicut alius de suo corpore. Et dixit: assume illos in amicos qui veritatem sectantur. Et dixit: cogita priusquam opereris. Et dixit: sicut egrotus medico menciens ab ipso curari non potest, sic homo veritatem amorem eius habere. Et dixit: cum multis inimicis minuitur perfecta tranquillitas. Et cum Piatagoras sedebat in sede sua istis castigacionibus utebatur: dirigite pedes vestros, mensurate passus et salvi incedetis; temperate vestras cupiditates et salus vestra durabit; utamini iusticia et diligimeni; non acquiescatis magnis delectationibus corporis quia sustinere non possetis postmodum adversitates cum venerint. Et commendaverunt coram eo divicias, et dixit: non laudo divicias que cum liberalitate perduntur et cum parcitate et avaricia
Abbreviated transcription (Latin):
mendosi oroes sue ⁊ sacrificiti sunt sordiciẽs et ꝯtira deo. ¶Et dar
horem qulue se ip̃m utilius est qmͣ cuipare amicos suos. ¶¶Ee⁊ dio
ios tuos illos qui te nuant ꝯiciendum ¶Et dixit nidex nõ iuidicams
recte metur om̃e malum. ¶ Et dixit no sordides linguam ristici¬
tate nec etim aurio audias et dixit statũ sensum tuum ꝓgurera¬
tore uite tue sẽt dix̃ ño potest h̃o ee liber ꝓmis ad mala oꝑa que as¬

Expanded text:
mendosi, oraciones sue et sacrificia sua sunt sordicies et contraria Deo. Et dixit: hominem culpare se ipsum utilius est quam culpare amicos suos. Et dixit: nos tuos illos qui te iuvant ad sciendum. Et dixit: iudex non iudicans recte meretur omne malum. Et dixit: non sordides linguam rusticitate, nec eam auribus audias. Et dixit: statue sensum tuum pro gubernatore vite tue. Et dixit: non potest homo esse liber, pronus ad mala opera que a
Abbreviated transcription (Latin):
oxa et oĩa possunt ꝑ mutari isi natura et oĩa post̾ rectificari insi
mores mali ⁊ omia post̃ uitari nͥ dei iudicium. ¶ Et dix̃ nõ est
penam pcc̃ori s int̾inite spaciũ ad exculpandũ.¶Et dixit euor
sapientis ẽ fractõ uanis que dũ sub ñgitur ip̃a facit sub mͥgi mł¬
tos. ¶Et dix fiducia est seruitus quedam et disfiducia est lib̾tas
set dix̃ qñ rex nõ post rep̾mere suos sensus nec suas cupiditates qͣ¬
m̾e qũo pot̾it rep̾m̾e ppłm et distantes a se gͦ decet regem inciper
dnãri sibi et alienari a dm̃o alioꝵ et deuide aliis duari¶ Et dixit
decet regem suspigͣsũ nõ ẽẽ qr suspitõ facit hoĩes ase elongariscum
apud regem suspitõ si et maxime de cractores et de latores abũ¬
dent / quod si rex in domo sua patit᷑ familiares fide dignos et consi¬
liares susficientes hr̃e nõ põt.¬

Expanded text:
opera et omnia possunt permutari nisi natura, et omnia possunt rectificari nisi opera et omnia possunt permutari nisi natura, et omnia possunt rectificari nisi mores mali, et omnia possunt vitari preter Dei iudicium. Et dixit: non est penam peccatorum sed intermittas spacium ad exculpandum. Et dixit: error sapientum est sicut fractio navis que, dum submergitur ipsa, facit submergi multos. Et dixit: fiducia est servitus quedam, et diffiducia est libertas. Et dixit: quando rex non potest reprimere suos sensus nec suas cupiditates, quimere, quomodo poterit populum et distantes a se? Ergo decet regem incipere dominari sibi, alienari a dominio aliorum, et deinde aliis dominari. Et dixit: decet regem suspiciosum non esse, quia suspicio facit a se homines elongari, cum apud regem suspiciosi et maxime detractores et delatores habundent, quos si rex in domo sua patitur, familiares fide dignos et consiliarios sufficienter habere non pot
Abbreviated transcription (Latin):
as et punitos publices et quiesce fac cor tunuĩ ab ex̾cio uanitatis.¬
et recorderis requirere captiuos semel quolz mense et liberandos liberes
et bnfacies eis ⁊ puniendos pumes in continẽti et quib uid̾is t̾minũ
in dulgendum donec ꝯstet de negocio suo eos p̾cipias custodiri et ca¬
ris consilus magnis negocus et inuento ꝙ rectum sit in aliquo eoꝵ
illud assummais. alioqn uciliori consilio acquiestas et deus te diriget.¬
¶ Et dix noblis est bonitatib utens ⁊ maiores bonitates st iust̾ĩci
castitas et contessio lib̾alitatis añꝙͣ petatur. ¶ Et dixit qñlib¬
decet querere sc̃iai roborans eam in sene t̾reatur asuꝑ uementib caĩs
nec extollat se nobilitate hĩta diuitus aut dñiꝰuoluntas u̾o duta ut
oꝑa equentur et sic assecurabit deus eũ et suscessores suos.I¶Et
dñ nõ põt aliquis euad̾e in die iudicu insi ꝓpter t̾a .s. pp̃ discretõm¬

Expanded text:
as et punitos publices. Et quiescere fac cor tuum ab exercitio vanitatias et punitos publices. Et quiescere fac cor tuum ab exercitio vanitatiet recorderis requirere captivos semel quolibet mense, et liberandos liberes et befacias eis, et puniendos punias incontinenti; et quibus videris terminum indulgendum donec constet de negocio quo, eos precipias custodiri. Et caris consiliis in magnis negociis. Et invento quod rectum sit in aliquo eorum, illud assumas, alioquin utiliori consilio acquiescas et Deus te dirigat. Et dixit: nobilis est bonitatibus utens, et maiores bonitates sunt justicia, castitas, et concessio liberalitatis antequam petatur. Et dixit: decet quemlibet querere scientiam et roborare eam in se, nec terreatur a supervenientibus, nec extollat se nobilitate habita, divitiis aut dominio; voluntas vero, dicta, et opera equentur et sic assecurabit eum Deus et successores suos. Et dixit: non potest aliquis evadere in die iudicii nisi propter tria, s
Abbreviated transcription (Latin):
te aͥdeiuis reb ut sint tua oꝑa u̾tas et nõ derrisioset in exeqñdis
que oportu̾it nõ exibeas moraniiet si p̾nalere te ꝯtingit in par¬
cendo sis pius et ꝯsideres queremictis et actende penes oꝑar
plantatõnib et seminatõib quib pplũs gubernatur. Milicia
młtiplicatur et domus replentur diuiciis et regna roborantur.
nam et ip̃ius discetõm et iuxͣ sui stĩam publicando honorẽ quẽ
feceris ei ut ppło manifestantur bona oꝑantes et bñfacias que¬
renti scĩam ut accrestat uoluntas eius ad eam acquirendam
et in tellectus inluscret᷑ et estimatur cogi de ħ mundo et ꝓmucia
constiterit de delito et qui impediet regnũ tuũ de capita eũ publice ut
aln teantur et latrom meitantur mams et spoliatores sttaꝵ susp̃e¬
tantur ut ftt̃e fiant secure sodomite conburantur formcatores
fustigentur ꝯm̃quagnita ꝑ cussionib et formtattes lapidentur
siue ꝑ cetin. ¶Caneas tibi ad susmundũ eloquus quos cito pum¬

Expanded text:
de rebus veris ut sint tua opera veritas et non derisio; et in exequendis que oportuerint non exhibeas moram. Et si te prevalere contingerit, in parcendo sis pius et consideres que remittis; et attende penes operaplantationibus et seminationibus, quibus populus gubernatur, milicia multiplicatur, et domus diviciis replentur et regna roborantur; conditionem suam et iuxta sui scientiam, publicando honorem quem feceris ei, ut populo manifestentur bona merentes. Et benefacias querenti scienciam ut accrescat voluntas eius ad eam acquirendam, et intellectus illustretur, et eximatur cogitatio ab hoc mundo; etconstiterit de delicto. Et qui impediet regnum tuum, decapita eum publice ut alii terreantur; et latroni incidatur manus, et spoliatores stratarum suspendantur ut strate fiant secure; sodomite comburantur, fornicatores fustigentur quinquaginta percussionibus, et fornicatrices lapidentur si vere probentur. Caveas tibi a sussurrantium eloquiis quos cito puni
Abbreviated transcription (Latin):
cũ fumilia recordenum paupum largientes elemosinas et
bnficia. ¶ Et dixit confortetis au̾gustiosos et tͦstes re¬
dumatis captiuos turetis infirmos iiduatis nudos cibetis
amelicos sicientes potetis recipiatis ꝑegrinos satisfatiati
e̾ditoribr tuecum̃ innuiriam pocientes. ¶ Et dixit no etd¬
datis affrictis asfnictõm ymo confortetis et muetis eos pla¬
idis ũbis et ornatis oꝑib et sisint hõies qui tampnifitau̾m
nos ꝑcatis eis susficiendo nobis ꝙ paciuntꝰ ex penis. ¶ Et dix
nec ꝯfideatis pͥusqm ex ꝑramini ita ꝙ dampnificenũ peos
ne nos penitere ꝯtingat. ¶Et dix quem deus exaltaant
n m̃do non reputet se maiorem socio ymꝰ exaltatõm illam
reputet nilã qr deꝰ creauit pauꝑes et diuites eodem creatõis
mẽs respectu cuiꝰ om̃as st equales. ¶ Et dixit nõ egrediatur
xore nr̃o indignatõis tp̃re nbũ turpe quia hec est rẽs de ho-¬

Expanded text:
cum familia, recordemini pauperum largientes eis helemosina et cum familia, recordemini pauperum largientes eis helemosina et beneficia. Et dixit: confortetis angustios et tristes, redimatis captivos, curetis infirmos, induatis nudos, cibetis famelicos, sicientes potetis, recipiatis peregrinos, satisfaciatis creditoribus, tueamini iniuriam pacientes. Et dixit: non addatis afflictis afflictionem, immo confortetis et iuvetis eos placidis verbis et ornatis operibus, et si sint homines qui dampnificaverint vos, parcatis eis, sufficiendo vobis quod paciuntur ex penis. Et dixit: nec confidatis priusquam experiamini, ita quod non dampnificemini per eos, ne vos penitere contingat. Et dixit: quem Deus exaltavit in mundo non reputet se maiorem socio, imo exaltationem ipsam reputet nullam, quia Deus creavit pauperes et divites eodem creationis modo, respecto cuius omnes sunt equales. Et dixit: non egrediatur ex ore nostro, indignationis tempore, verbum turpe, quia hec est res deho
Abbreviated transcription (Latin):
bñfac̾e faciatis in ꝯtinẽti pͥusꝙͣ in pediañ uł rethamĩ uolũ¬
tate ꝑuersa et afaciendo desistatis. ¶ Et dixit nõ ĩuideatis
malo cũ b̃n succedit sibi quia stable̾ nõ erit nec erit bom. fiins
tũ etthũtur amancia et ꝑc̃cabis meis.. ¶ Et dixit suit desideri
ci ur̃a lencta ad d̾m orantes eñ cũ m̃dis cogitatõnib et sic uo
exandiet et rũdebit nobis et auxiliabitur quod ibitis et lib̾a¬
tis aĩas ñas ab om̃i sordicie ieuinantes purris cordib ⁊
luatates macłaitas et sic̃ abtͥmetis ieumando acibis ita apec¬
cetis abstiecitis. nõ em̃ satit fit d̾s abstinendo a cibis solu s aui¬
¶us ⁊ apectatis om̃ib in quo ẽĩ fatisfacit ienimim cũ oꝑa fu¬
erunt in honesta et nom̃tates ĩ m̃de. ¶ Et dixit matetis
in ur̃o iemmo domos dei uisistentes oronib et clamorio¬
nõ ẜuentes deo ꝓpt̾ pompam s cũ mansuetudinem et hu¬
nlitate et cũ festa celebratis exũtes ylares indomib ur̃is

Expanded text:
ne facias incontinenti priusquam impediaris et retraharis voluntate perversa, et benefaciendo desistas. Et dixit: non invideat quis malo cum bene sibi succedit, quia stabilis non est, nec erit boni finis. desideria vestra levata ad Deum, orantes cum mundis voluntatibus, et sic vos exaudiet et respondebit vobis et auxiliabitur quocumque ibitis, et liberatis animas vestras ab omni sordicie ieiunando puris cordibus et culatas voluntates; et sicut abstinetis ieiunando a cibis, ita a peccatis abstineatis; non enim satisfit Deo abstinendo a cibis solum, sed a viciis et peccatis omnibus; in quo enim satisfacit ieiunium, cum opera fuerint inhonesta et voluntates immunde? Et dixit: visitetis in vestro ieiunio domos Deinon servientes Deo propter pompam, sed cum mansuetudine et humilitate; et cum festa celebratis existentes ylares in domibus vestris
Abbreviated transcription (Latin):
ea eo ꝙ p̾ciosior est anis reb. ¶ Et dixit u̾a sapiencia ẽ
nuiꝰ fortime ⁊ in dicatx oĩ distiplmne ⁊ mortificatõ maloꝵ
Et dixit melior ⁊ nobilior rex est qui in regno suo con¬
mutat legem malam ꝓpter bonam. ¶ Et dixit li ber¬
ad est possibilitas undicandi. ¶ Et dixit qui honorat

Expanded text:
xit: vera sapientia est munus fortune et iudicatrix omnis discipline, mortificatioque malorum. Et dixit: melior et nobilior rex est qui in regno suo commutat legem malam propter bonam. Et dixit: liberadest possibilitas vindicandi. Et dixit: qui honorat
Abbreviated transcription (Latin):
cñ ꝯrii fidei cũ aspis et fortib ubis nõ respõdeatis eqͦ mͦ eidem
s cũ mansuetudine et humilitate dicentes deo. dñe dilige cre¬
turas tuas et duc eas ad bonam credenciam. et ad saluatõem et̾nã
¶Et dix inłtiplicetis taciturnitatem in consilus necsoluatis lin¬
guas nrãs cora mimicis canentes ne eis quib nos ꝑcuciant ari¬
de deritis mimuentes cõtentões et suꝑ fluitates u̾boꝵ. ¶Et dĩx
uita aĩe consistit in sapĩa et sapĩa in credendo deo. et credue indeũ
st seruare legem qr sapĩa et credete in d̾m nõ d̾idunt seab inuicẽ
t̾itis ẽẽ iusti si nõ hueritis timorem dĩ cũ quo acquiretis sp̃m sc̃m
qui apiet nobis portas ꝑadisi ꝑ quas ingredientur aĩe nr̃e aid
aĩas mũdas q̃ m̾entur nntam eternam. ¶ Et dixit canete a socie

Expanded text:
contarii fidei cum asperis et fortibus verbis, non respondeatis equo modo eisdem, contarii fidei cum asperis et fortibus verbis, non respondeatis equo modo eisdem, sed cum mansuetudine et humilitate dicentes Deo: domine, dirige creaturas tuas et duc eas ad bonam credenciam et salvationem eternam. Et dixit: multiplicetis taciturnitatem in consiliis nec solvatis linguas vestras coram inimicis caventes ne eis, quibus vos percutiant, arma detis, minuentes contensiones et superfluitates verborum. Et dixit: vita anime coest servare legem, quia sapientia et credere in Deum non dividunt se ad invicem, : non poteritis esse iusti si non habueritis timorem Dei, cum quo acquiretis spiritum sanctum qui aperit vobis portas paradisi per quas ingredientur anime vestre ad animas mundas que merentur vitam eternam. Et dixit; cavete
Abbreviated transcription (Latin):
risare auꝵ et argentum uł aliñ peccumam. qr thesauri huiꝰ mũ
di nõdurant. et thesauri mũdi alterius durant et nũꝙͣ finnt.¬
¶ Et dixit sitis idem intus et extra in hus que loꝯurum aduncem
¶ Et dixit obediatis nrĩs pͥncipib et humilitate nos nũis regib
honoretis nr̃os iicuores et alios mistios nrõs diligite d̾m et uita¬
tem et ꝯ sulatis fideles ut possitis secũ pemtentes fĩ. et salin acul¬
oOpis.¶ Et dixit suit ora nr̃a ad laudes in hora triblonis ⁊ reftig̾n
et tp̃r pauptatis et deliciarum. ¶ Et dixit nõ reꝯmẽdetis nos
manẽt. nec uelitis młtum rd̾e nec unꝙͣ deride.. ¶ Et dixi
si ꝑcipiatis in aliquo aliꝙͣ lesionẽ ul aliꝙͣ macsum aut aliara tur¬
pitudinem nõ de honestetis uł decideatis eũ s redeatis ad d̾m qͥa
om̃s creati estis exuna mat̾ia et qui deridet nõ assecuratur ut

Expanded text:
rizare aurum et argrizare aurum et argdi non durant, et thesauri alterius mundi durant et non finiuntur. Et dixit: sitis idem intus et extra in hiis que loquimini ad in Et dixit: obediatis vestris principibus et humiliate vos vestris regibus, et honoretis vestros maiores et alios ministros vestros. Diligite Deum et veritatem et consulatis fideles, ut possitis securi penitentes fieri et salvi a culpis. Et dixit: sint ora vestra ad laudes in hora tribulationis et refrigerii, et tempore paupertatis et divitiarum. Et dixit: non comendetis vos remanent. Non velitis multum ridere nec unquam deridere. Et dixit: si percipiatis in aliquo aliquam lesionem vel aliquam maculam, aut aliam deturpationem, non dehonestetis vel derideatis eum, sed redeatis ad Deum quia omnes estis creati ex una materia, et qui derridet non assecuratur ut
Abbreviated transcription (Latin):
legem et assuestatis mansuetudmem et oruetis nos bons documẽ¬
tis ebtigitetis bn in nr̃is reb nõ nos precipitantes in eis et imi¬
to magis in pmẽdis malestorib et caneatis ne oporteas nos ꝑe¬
egredietur modĩortens aliquo quo reccat᷑ intet illud nedecipa¬
asfligetur grandi pena absq aliqua pietate. ¶ Et dxxit
corrigite nõs correctõnib quib deus a. cortexit eb sequonũ
somẽtes docentes ab illis uirtutes conas et sint ur̃a delideria
eleuata ad acquirendam bonam famam nec exaltetis ea ad
malefiçia nec adpes fallaces. ¶Et dixit canete nobis a ma¬
litibis. et nitꝯ nilia lucra que sicut replebũt bursas nr̃as
pectina sic natuabunt corda nt̃ã dña giã. ¶ Et dieit ho¬
norate lonos et malos bonos .s. ob suas bonitates/ malos ut
mini ad dampnificandũ eos. Nam ista est resque no abscondẽ
amorem tĩdei cũ amore sapĩe conantes iriłi ad dic̾e eam. et si po¬
t̾itis hfacere ꝙ fiat toto tempore ur̃o in minido isto. et ño maltero

Expanded text:
uescatis mansuetudine et ornetis vos bonis documentis, et cogitetis bene in vestris rebus non vos precipitantes in eis, et multo magis in puniendis malefactoribus, et caveatis ut non oporteat vos peegredietur modum, utens aliquo quo peccatur, vitet istud, non decipiaffligetur grandi pena absque aliqua pietate. Et dixit: corrigite vos correctionibus quibus Deus vos correxit et sequamini sapientes, discentes ab eis virtutes bonas; et sint vestra desideria elevata ad acquirendam bonam famam, nec exaltetis ea ad maleficia nec ad res fallaces. Et dixit: cavete vos a malis cibis, et vitetis lucra vilia que, sicut replebunt bursas vestras pecunia, sic vacuabunt corda vestra divina gratia. Et dixit: honorate bonos et malos, bouos scilicet ob suas bonitates, malos ut mini ad dampnificandum eos; nam ista est res que non abscondeamorem fidei cum amore sapientie conantes viriliter addiscere eam; et si poteritis hoc facere quod fiat toto tempore vestro, in mundo isto et non in altero
Abbreviated transcription (Latin):
obliuionem in directo tue memorie. ¶Et dixit suo dissi¬
pulo musice mone cordam ẜm modum fortitudinis. In telli¬
ritas. ¶Et dixit utilis uereꝯdici est in pu̾o qui oñdit ꝙ erit
boni sẜus. ¶Et dixit meliꝰ ẽ ꝙ bñfacias cum b̃n succedit qm¬
male successitis quia forte nõ subpetunt facultates. ¶ Et
dixit qui moratur in ꝓuĩcia ĩ qua nõ est dñs ultor et index
nstificator et medicus sapiẽs et forũ huũdans et flumus
curens se et suam peccĩnam exponit fortimesẽt castigant re¬
gem anĩo. dicens pͥmũ ꝙ tibi p̾cipio est tum̾e dm̃ et obedu¬

Expanded text:
oblivionem in directo tue memorie. Et dixit discioblivionem in directo tue memorie. Et dixit discipulo suo: musice move cordam secundum motum fortitudinis; intelliritas. Et dixit: utilis est verecundia in puero, quia ostendit quod erit boni sensus. Et dixit: melius est quod benefacias cum bene succedit, qmale successerit, quia tunc forte non suppetent facultates. Et dixit: qui moratur in provincia in qua non est dominus ultor et iudex iustificator et medicus sapiens, et forum abundans, et fluvius currens, se et suam pecuniam exponit fortune. Et castigavit regem A
Abbreviated transcription (Latin):
sunt situt arbor ignea cuiꝰ unus ram s aliũ conburit Et dix̃ rũsio
suꝑ aliquo uerbo est tacere et alicuiꝰ ꝯtento ^ est cedere alt̾ias. ¶ Et
ixit maius ꝙ deus fecit in hoc mũdo est homo et mag̃ ĩ hoĩe est
seutit alꝙͥ turpe ⁊ ignorans senciens rem unam tredit aliam.
et timorosus timnet ꝙ non sentit.¶Et dixit ꝯmẽdabilior res
est apud celum ⁊ terram linga ꝓ fitens u̾itatem ¶ Et dixit
hoĩes ncc̾io debent hr̃e bonũ et malũ gͦ illa est fortuna gͦ ille¬
st fortuas quo bona recipiuntur et in fortunat᷑ quo mala
recipiuntur. ¶ Et dix̃ dec reges nõ tare posse nec dm̃ũ
u̾ pietatem hũtib et ex hoc diliget õs sicꝰ bonus pater filios
gnotis ⁊ in dulgencias ill que ob sunt tibi ꝓpͣt illos qui ꝓst̃.¬
¶ Et dixit uita huiꝰ mũdi est ita bẽnis ꝙ homo nõ debet corde
ꝯciꝑe alium odire. ¶ Et dixit statue iram tuam in directo
patĩetue et tuam ignoranciam in directo tue sapĩeiet tuan

Expanded text:
sunt sicut arbor ignea, cuius ramus unus alium comburit. Et dixit: responsio super aliquo verbo turpi est tacere, et alicuius contentio est cedere alteri. Et dixit: maius quod Deus fecit in hoc mundo est homo, et maius quod est insentit aliquod turpe, et ignorans, senciens rem unam, credit aliam, et timorosus timet quod non sentit. Et dixit: commendabilior res est apud celum et terram lingua profitens veritatem Et dixit: homines necessario debent habere bonum et malum, ergo ille est fortunatus quo bona percipiuntur, et infortunatus quo mala recipiuntur. Et dixit: decet reges non dare posse nec dominium nisi pietatem habentibus; et ex hiis diliget omnes sicut bonus pater bonos ignotis, et indulgeas illis qui obsunt tibi propter illos qui prosunt. Et dixit: vita huius mundi est ita brevis quod homo non debet corde concipere alium odire. Et dixit: statue iram tuam indirecto patiencie tue, et tuam ignoranciam in directo tue sapiencie, et tuam
Abbreviated transcription (Latin):
sub suo dm̃o ut liberi sint ⁊ nõ ut ẜui.¶ ¶ Tercia ẽ ꝙ sua
minacio durare nõ põt nõ modico tp̃r. Igitur o te õ amon
ẜuare aĩam tuam bona noluntate et uerto u̾itatis nec debes
uacare de in pugnͣdo din nõ credentes et de cogendo eos ad su¬
eund̾ sin obediam nec concupistas eoꝵ peccinam ͦ qua dimit¬
tas eos in dei obedĩam ne sues hr̃e diuicias nsi fu̾it de bñ ac¬
mens te exeis quib dirigaris in aliũ mundum et sic dirigeris
in fcĩs isfius mundiset si forte ꝯtingat suꝑ huiꝰ inundi regotus
sp̾alr̃ bellicis te ad ẽe pũtem. Caueas trbi sollicite ab hostiũ mopi¬
pati repulsam qr repulsina cessio contingens ex̾titu nõ põt cito re¬
pisti ꝑfecerint et si nõ scrutaberis mĩms timoris hẽbunt ¶ Et cum
tefacias cordis tui secreta nisi ꝓpͥis tuis de quib ꝯfidas plene

Expanded text:
 ut servi; tercia est quod sua dominacio curare non potest nisi modico tempore. Igitur oportet te, o Amon, servarer animam tuam bona voluntate et verbo veritatis; nec debes vacare de impugnando in Deum non credentes et cogendo eos ad subeundum sui obedienciam. Nec concupiscas eorum pecuniam, qua dimittas eos in Dei inobediencia, nec velis habere divitias nisi fuerint de bene acrius cogita de anima tua muniens te ex eis quibus dirigaris in alium mundum et sed dirigeris in factis huius mundi. Et si forte contingat super huius mundi negociis specialiter bellicis te adesse presentem, caveas tibi sollicite de hostium inopipati repulsam, quia repulsiva cessio contingens exercitui, non potest cito repisti perfecerint, et si non scrutaberis minus timoris habebunt. Et cum tefacias cordis tui secreta nisi propriis tuis de quibus bene
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ et utenciũ malis opib. ¶ Et dixit ne sitis ꝑ iuri heatis inta¬
.i. et sit uerbũ nr̃m sit sit. et noͣ nõ. nec mrare faciatis mendaces
qr ꝑticipes eritis ptc̃oꝵ qñ scineritis eos de gerasse. et omẽdetis nos
tes qui scit seaeta.et ip̃e rdicaoit nos ĩequitate die quo reunineiabit bon¬

Expanded text:
torum et utentium malis operibus. Et dixit: ne sitis periuri, adhereatis veritatorum et utentium malis operibus. Et dixit: ne sitis periuri, adhereatis veritati, et ait verbum vestrum sic, sic, et non, non. Nec iurare faciatis mendeces quia participes eritis peccatorum quando scietis eos peccasse. Commendetis vos Deo qui scit secreta et iudicabit vos in equitate, die quo remunerabit bon
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ et tim̾es mas ducentes ad malũ nõ caderes ĩ illas. ¶ Et
dixit nõ te alliciat uoluptas carnalis et mudi huiꝰ dulcedo que
cuirare de cuĩa tua in tdũt.¶ Ne sis sicut qui suffocatur in aqua
uadat ab aqua ymo ꝓpt illam tollendam exponit se sustocatõm.
et ꝑdit se cũ illa. ¶ Et dixit nõ cognoscũt hõies excellenciã dil
terce d̾e mias que pleceant ei que ducant ad eternam uitã et ad gau¬
dia sempiterna. ¶ Et dixit nõ exaltetis clamores ad dm̃ cũ igno¬
rancia nec cũ rolumptatib corruptis. nec sitis in obedientes nec pͥ.¬
uaritatores sue legis u uelit aliquis nr̃m id fac̾e socio ꝙ nolit ꝑ alui
sibi fi. et sitis ꝯcordes et diligentes nos ip̃os ĩintẽ et utamini ienimis
et oronib cũ uolũtatib pnus et mũdis et conemini ad oꝑa bona
dãtes debita deᷤcoplete.et sitis hũles intantes supbram ita ꝙ ꝓducant
conos frctus oꝑa ña. ¶ Elongetis nos asocietate latronũ et formca¬

Expanded text:
m et timeres vias ducentes ad malum, non caderes in illas. Et dixit: non te alliciat voluptas carnalis et mundi huius dulcedo que curam de anima tua interdicunt, nec sis sicut qui suffocatur in aqua ter evadat ab aqua, immo propter illam tollendam exponit se suffocationi et perdit se cum illa. Et dixit: non cognoscunt homines excellentiam Dei nisi cedere vias que placeant ei, que ducant ad eternam vitam et gaudia sempiterna. Et dixit: non exaltetis clamores ad Deum cum ignorantia nec cum voluntatibus corruptis, nec sitis ei inobedientes et prevaricatores sue legis; nec velit aliquis vestrum id facere socio quod nolit per alium sibi fieri. Et sitis concordes et diligentes vos ipsos invicem, et utamini ieiuniis et orationibus cum voluntatibus puris et mundis, et conemini ad opera bona, dantes debita Deo complete. Et sitis humiles vitantes superbiam ita quod producant bonos fructus opera vestra; et elongetis vos a societate latronum et fornica
Abbreviated transcription (Latin):
cia ꝓpt̃ id ꝙ appent in sus bomtatib st dxxit castigare imũ cicim ali¬
uin palam est de honestum. ¶ Et excusatõ hoĩd freqũt aculpa
fatit recqdari eioris. ¶ Et dixit nõ rennctit pcc̃m qui id inficiat᷑. S
uiliems. ¶ Et diẽmundus despicit illũ quĩ consuerit honorare ec tet¬
ra omedit ulũ cui consuenerat dare comedere. ¶Et dix̃ rra ignoran E¬
s consistit in uerco sols et sapientis ioꝑib. ¶ Et dix mortuo mn indenit
pauci et dees muiti mencuitur set de in uido sufficiat eũ tristari qũ leta¬
te mendosi que est uelud seirab que lucet et nõ ꝓficit sarab est res tucui
in pedit magͥ delecctatõ. ⁊ ¶ Inhus que de suo exitu opari in tendit
nec in pedit q̃q mag octasio qͥli heãt ꝙ tueatur abea. ¶ Et dix̃
qui p̾sunnt coritia gliũ ꝓpt te p̾sumet ꝓ alio ad u̾sum te. ¶ Et d
euabit penes te amicus nõ recedas ab enis aĩcicia donec remaneat

Expanded text:
cia propter id quod apparet in suis bonitatibus. Et dixit: castigare unum clam et alicia propter id quod apparet in suis bonitatibus. Et dixit: castigare unum clam et alium palam est dehonestum. Et dixit: excusatio hominis frequenter a culpa, facit recordari erroris. Et dixit: non remittitur peccatum, qui id iiuvenis. Et dixit: mundus despicit illum quem consueverat honorare, et terra comedit illum cui consueverat dare comedere. Et dixit: ira ignorantis consistit in verbo solo, et sapientis in operibus. Et dixit: mortuo invident pauci et de eo multi menciuntur. Et dixit: de invido sufficiat tibi eum tristari quando letate mendosi, que est velut Sarab, que lucet et non proficit; Sarab est restucii impedit magna delectatio in hiis que suo exitu operari intendit, nec impedit quequam magna occasio quin habeat quod tueatur ab ea. Et dixit: qui presumit contra alium propter te, presumet pro alio adversum te. Et dixit: errabit penes te amicus, non recedas ab eius amicitia donec remaneat
Abbreviated transcription (Latin):
dunt ad portas dinitũ ꝙͣ diuites ad portas saꝑientũ et rũdit qr sapiẽ¬
Ttes sciuĩt ꝓfr̃m diuiciarum et diintes ignorãt ꝓfectum scĩaꝵ. ¶ Et
dixit discretõ sũ patefactõe est sicut arbor in fructifers/ ¶ Et dix o
Q sapientem nolle obedire alti ex quo ĩ potens est aicsue. ¶ Et dixit
hoĩes sunt duoꝵ modoꝵ ut quesitor nõ in uemens que querit aut
in uentor nõ ꝑficiens ꝙ in uenit ¶Et dixit sapĩa est sicut marga¬
rita que in uenit̾ in concanis ꝓ fundi maris que hr̃i nõ põt uͥ ꝑse
rutatores qui sciunt descente ad profundum maris. ¶ Et diẽ.¬
qui cognoscit ignorantem̃ sapiens est qui nõ cognoscit iguorans est
et qui ignorat se ip̃m nõ cognoscit alium. ¶ Eꝑ dixit nõ põt eẽ ꝑftĩ¬
us et ꝑtt̃i seus est conpletus discretõe. ¶ Et Discipimatõ est orna¬

Expanded text:
s incedunt magis ad portas divitum, quam divites ad portas sapientum? Et respondit: quia sapies incedunt magis ad portas divitum, quam divites ad portas sapientum? Et respondit: quia sapientes sciunt profectum divitiarum et divites ignorant profectum scientiarum. Et dixit: discretio sine patefactione est sicut arbor infructifera. Et dixit: oportet sapientem nolle obedire alteri, ex quo impotens est anime sue. Et dixithomines sunt duorum modorum, aut quesitor non inveniens que querit, aut inventor non perficiens quod invenit. Et dixit: sapiencia est sicut margarita que invenitur in concavis profundi maris, que haberi non potest nisi per scrutatores qui sciunt descendere ad profundum maris. Et diqui cognoscit ignorantem sapiens est, et qui non cognoscit ignorans est, et qui ignorat seipsum non cognoscit alium. Et dixit: homines sensus est completus discretione. Et dixit: disciplinatio est ordina
Abbreviated transcription (Latin):
eoet qui Senegat eam uͥ iguarꝰ et si modice nõ fu̾it scĩe erit uilis uo¬
luntatis et ii indus. ¶Et dixit melior est liberalis nscĩa ꝙ in
et sc̃ie ꝑpetuentur. ¶ Et dixit decet hoiẽm hoĩem nõ odire nec oftẽ¬
ed̾e illũ qͣui eũ offendit ymo bñfaciat et mitiget motus ⁊ uerba enis
cipiuut ali et qui reputat alioꝵ bona propria. ¶ Et dix qm̃ mo
nuissti et uita est in ꝙͣ elangatur ate. ¶ Et dixit maior pietas ẽ¬
muita hre set dix̃ delator siue subgestor uł mentitur. c in sũgierit ne
est ꝓditor eiꝰ que de fert. ¶ Et dixit derisio facit ꝑ d̾e timorẽ. Sicut
ignis ligna. ¶ Et dixit mindus amitus est illius qͥ est in pũcia
securus est qui est sũ tulpa ⁊ młtum metiłosus qui iacet in culpa¬
¶ Et dixit nõ obediatis cupiditati m̃e. ¶ Et dixit cũ ua
ht cam sictam est lenis et cũ nõ ħt ẽ gͣms ad secandũ. ¶Et di
qui dat aliis consilium in cipit ꝓfic̾e sibi sẽt quesmerunt ab eo quid

Expanded text:
o, nec denegat eam nisi ignarus; et si modice non fuerit sciencie, erit vilis voluntatis et invidus. Et dixit: melior est liberalis in scientia,et scientie perpetuentur. Et dixit: decet hominem non odire nec offendere illum qui eum offenderit; imo benefaciat et mitiget motus et verba eius, ercipiunt alii, et qui reputat aliorum bona propria. Et dixit: quam mmissa, et vita est in quantum elongatur a te. Et dixit maior est pietas mta. Et dixit: delator sive suggestor vel mentitur cui suggerit, vel est proditor eius quem defers. Et dixit: derisio facit perdere timorem sicut ignis ligna. Et dixit: invidus est amicus illius qui est in presencia securus est qui est sine culpa et multum menticulosus qui iacet in culpa. Et dixit: non obediatis cupiditati vestre quia ipsahabet causam scitam est levis, et cum non habet est gravis ad sedandum. Et dixit: qui dat alii consilium, incipit proficere sibi. Et quesiverunt ab eo: quid
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Cui dix̾unt quid ꝓdest tibi plorare rũdit ꝙ ꝓdest hoc plors.¬
¶ Et dixit indeo quos dam qui cũ alii capit aliquen lat̾nena quo for¬
nicatorem reputare eos male fate̾ lic illi egent ut ħ in secreto es
qui reputauerunt eos maleftõres facietant oꝑa reprehusibsia
publite et publica sic̾ priuata putabant. ¶ Et dixit rex faciẽs
dixit oꝑtes dñm pͥus rectificare se ip̃iꝰ alias erit sicut qui conatꝰ
dix̾unt ei rex odit te rũdit qualr rex diligit alũ¬

Expanded text:
 Cui dixerunt: quid prodest tibi plorare? Respondit: quod prodest, hoc ploro. Cui dixerunt: quid prodest tibi plorare? Respondit: quod prodest, hoc ploro. Et dixit: video quosdam, cum capiunt aliqui aliquem latronem aut malefactorem, reputare eos male facere, licet hoc illi egerint in secreto; et qui reputabant eos malefactores, faciebant opera reprehensibilia publice, et publica sicut privata putabant. Et dixit: rex faciensdixit: oportet dominum prius rectificare se ipsum, aliter erit sicut qui conaturdixerunt ei: rex odit te. Respondit: qualis rex diligit al
Abbreviated transcription (Latin):
młta tatitirrutas facit hoĩem ẽe nestimm ¶ Et dixit ꝑfidia aufert dis
cretõm et leuitas mui paciaris dimnuitõem ¶ Et dixit si uolu̾is ꝙ
more turamor annci tui: sis ei bñ conpositꝰ. et da suo locũ errori. ¶ Et
e nor. ¶Et introgauerunt eum qͣlit acquiunt amici. Rundit. hono¬
rando eos cũ pũtes sunt. et bñfaciendo eis et ꝯmendando eos cũ fuñt abse¬
tes. ¶ Et dixit bona aĩa nũꝙͣ dolet nec letatur qi ño accidit ei alactas
nͥ qͣn in tuetur bomt a ͣ rei et nõ eus malicias ⁊ accidit ei doloꝵ. qui aspi¬
cit ad suas malicias et nõ ad bontatem. uona u̾o aĩa asꝑitit totum
mũdum et uidet ꝙ eque sĩt in eo bonitates et malicie auare ip̃m
net gaudere sĩplititer nec tͥstari ꝯtingit. ¶ Et dixit qui querit rẽ¬
fine carenten est ignorans et ꝑdidit zolon filiũ et incepit plorare.¬

Expanded text:
turnitas facit hominem esse inscium. Et dixit: perfidiaturnitas facit hominem esse inscium. Et dixit: perfidiare aliquid nisi patiaris diminucionem. Et dixit: si volueris quod moretur amor amici tui, sis ei bene compositum et da suo locum errori. Et dinor. Et interrogaverunt eum qualiter acquiruntur amici. Respondit: honorando eos cum presentes sunt et benefaciendo eis, et commendando eos cum fuerit absentes. Et dixit: bona anima nunquam dolet nec letatur, quia non accidit ei alacritas nisi quando intuetur bonitates rei et non malicias; et accidit ei dolor, qui aspicit ad suas malicias et non ad bonitates; bona vero anima respicit totum mundum et videt quod eque sunt in eo bonitates et malicie, quare ipsam nec gaudere simpliciter, nec tristari contingit. Et dixit: qui rem querit fine carentem est ignorans. Et perdidit Zalon filium suum et incepit plorare.