comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Rex iubet amolos lõga staano uoctri
Et magica mox arte sibi iubi illnuar
Menia au recidit ã sibi t̾ra trahit
Cur cadat isnorat̃ s qͦmodo stare ualer
finge̾ ꝯsiliũ nĩdacit̾ illiqͦ auerẽt
Sepe sibi reges libamina magna tulerũt
Que nͥ tu de dĩs meria nulla ferunt
Mun̾a sacra deis quete mͥ ferre uben
Nec tu ferre potes neq nas ĩ reb ħemus
Nec dabit hec peĩtus insula tr̃a nentus
Singinus hũani petit hic coͣrete sacrari
Corꝑe fũdari pꝰ desuꝑ edfieiri
Muriis. ibhĩc stabit si niemorata dabis
Nec cãra humami petit ẜ tua iuctĩa corpꝰ
Cuiꝰ ab hũmo sit semĩe cõditus ortus
Nacꝰ erit matre filius absq patre
Cõsilio uatũ rex admͦ certioratus
Undiq legutos dicexit ad ista ꝑatoᷤᷤ
Q uericui. optatꝰ. sorte ferente datur
Inuẽiũt pueꝵ fãtasinatis añ erxatũ
Nõie merlinu uatẽ sine dognaate natũ¬

Expanded text:
Rex jubet ariolos longa statione vocari, Et magica mox arte sibi jubet insinuari, Moenia cur recidant, quae sibi terra trahit. Cur cadat, ignorant; sed quomodo stare valerent, Fingere consilium mendaciter illico quaeruntepe sibi reges libamina magna tulerunt, Quae nisi tu dederis moenia nulla ferunt. Munera sacra deis, quae te modo ferre jubemus, Nec tu ferre potes, neque nos in rebus habemus, Nec dabit haec penitus, insula, terra, nemus. Sanguinis humani petit hic torrente sacrari, Corpore fundari, post desuper aedificari, Murus ab hinc stabit, si memorata dabis. Nec tamen humanum petit haec tua victima corpus, Cujus ab humano sit semine conditus ortus, Natus erit matre filius absque patre. Consilio vatum rex amodo certioratus, Undique legatos direxit ad ista paratos; Quaeritur optatus, sorte ferente datur. Inveniunt puerum phantasmatis arte creatum, Nomine Merlinum, vatem sine dogmate vatu
Abbreviated transcription (Latin):
Orsuis ⁊ engutꝰ qͥi. ꝯregnare uident᷑¬
Rege se dente lari ditͣ angria uͥgo nocara
s ydere splẽdidior gaudia forma parit
Angria regina maris so eueota carma
Frĩb ĩ olinut regitp decora ꝓpinat
Eo cito regale p̾tꝰ amoro sigat
Mox anior ĩ geotꝰ latiit sub pͦtore tectꝰ¬

Expanded text:
Orsus et Engistus quasi conregnare videntuRege sedente lari datur Angria virgo vocari, Sidere splendidior, gaudia forma parit. Angria regina maris huc evecta carina, Fratribus inclinat, regique decora propinat, Et cito regale pectus amore ligat. Mox amor injectus latuit sub pectore tect
Abbreviated transcription (Latin):
Uulnerib ꝙ datis niors sio utiq satis
uolgimer ut regnũ sataait uexaro pr̃nũ
Saxonibq looũ cup̃ anichillare modatĩ
S ixo mouet pacis dicta. fauore patͥs
Rex uocat iratũ patͥa dulcedine uatum
⁊ ꝙͣ pacitꝰ sibi spõte reꝯciliatur¬
c̃ alib aloqͥs rem moderatur ei
Cũ regni sit amica mei custosq oubili
Suntq bone sidei. belligeriq uiri
Hregni diad̾mna mei me teste ꝑuut
Hostiles ꝓbitate dies. satis alleuiauit
Quã male ꝑsequeris. rem b̃ gessit ait

Expanded text:
Vulneribusque datis mors fit utrinque satis. Volgimer ut regnum satagit vexare paternum, Saxonibusque locum cupit annihilare modernum, Saxo movet pacis dicta, favore patrum. Rex vocat iratum patria dulcedine natum, Et quasi pacatus sibi sponte reconciliatur, Talibus alloquiis rem moderatur ei.Cum regni sit amica mei custosque cubili? Sintque bonae fidei, belligerique viri? Haec regni diadema mei, me teste, paravit, Hostiles probitate dies satis alleviavit, Quam male persequeris rem bene gessit, ait
Abbreviated transcription (Latin):
apud semi pecrũ sñ romianꝗd oꝵ sensui uñi
pugnatũ est cit i õanis ħ Ii ĩꝑaton obtinuit
caipit roma dum sio capit ille coronuam
Rregia persona tulit Inꝑialia dona.
unecit᷑. erigr rumor in uibe sonat
Prosul adrianꝰ tomana qi cinia tora.
timo sine romanis cũpleuit rogia uota.
agit̾ iratꝰ atsusgit arm̃a senatus.
Prosilit armatꝰ seir. femate ciontꝰ
Marce secus tiberim fetuec ugtc̃q latꝰ.
Dlex habut . rex. obcinuit młtis ꝙ nec acis
unda fuit ciberis dofensio sola fugricis
Sangue tincta sat̃ turba natabat agris
De Spoleti destctõe.
Mis ita conpletis papoli mune freci
dñ reincãt leti roident suꝑ arua spoleti.
A. quib n cosar danda tͥbuta petit.
falpa moueda uenit falsum ect̃o iohar ãdemio
Intꝰ et exceriũs pleps superata geret
Inperat. augustꝰ pertat locus igne ꝑustus
Dobita qui spreuit reddere oũta dodit

Expanded text:
 sine Romanorum consensu; unde pugnatum est cum Romanis, sed imperator obtinuit. Decipitur Roma dum sic capit ille coronam, Regia persona recipit papalia dona, Ungitur, erigitur, rumor in Urbe sonat. Praesul Adrianus Romanaque curia tota, Tunc sine Romanis complevit regia vota, criter iratus consurgit ad arma senatus, Prosilit armatus Caesar, feritate citatus, Marte secus Tiberim fervet utrumque latus. Plebs adiit, rex obtinuit, multisque necatis, Unda fuit Tiberis defensio sola fugatis, Sanguine tincta satis turba natabat aquis. De Spoleti destructione. His ita completis papali munere freti, Dum remeant laeti, resident super arva Spoleti, A quibus et Caesar danda tributa petit. Falsa moneta venit, falsum cito Caesar ademit, Intus et exterius plebs superata gemit. Imperat Augustus pereat locus igne perustus: Debita qui sprevit reddere, cuncta dedit
Abbreviated transcription (Latin):
Traota manu leui diõ amãda ueni
hus ita p̃iisis uͥgo ceb̾rima rista
Frĩb aratis segi sua dcã r omisit
Si cupis angroꝵ lege pire thorũ
Sin̾i lege bona us partiapare corona
uerba placent fĩi spõsa sit abi mora
Orslis ⁊ engitus socia reanãte sorore
Uendioit imꝑiũ saxo sabore datũ
uirib angroꝵ cop̃ mare t̾ra gͥuari¬

Expanded text:
acta manu leni, dicit: « Amanda veni. » His ita praevisis, virgo celeberrima risit, Fratribus ascitis, regi sua dicta remisit. Si cupit Angrorum lege parare thorum. Et mihi lege bona vult participare corona,ona, Verba placent fratri, sponsa fit absque mora. Orsus et Engistus socia regnante sorore,Vendicat imperium Saxo labore datum. Viribus Angro
Abbreviated transcription (Latin):
Dũꝙ bide̾ sib dioit amioa bibe
Gustat ut illat refert mecũ bibediua potestas
Rex ait gͦ. sede tua meo ꝯstrĩgit honetas
Sais lare regali te deq inquit asi
pocula p̃beuris diilãtair ĩ ore potẽtis
Iñ calor nc̃tis inpesit ad aota uolentis

Expanded text:
ue videre libet, dicit: « Amica, bibe. » Gustat, ut illa refert: « Mecum bibe, diva potestas, » Rex ait: « Ergo sede, tua me constringit honestas, Sub lare regali te decet, inquit, ali. » Pocula praebentis dulcantur in ore potentis, Inde calor mentis impellit ad acta volentis
Abbreviated transcription (Latin):
Onĩb equuis eris s castigab iniquos
ꝗ spice qͥcquid agis de tͥ nosee magis
Laucius ẽ tͥ te solũ ꝯsthigere lege
Q uã uarios populos aut mignos iñcb reges
heo si m̃te resos. rex bñi regna roges
Si tua nolueris ueq publica uira uorur
Finxit. ⁊ in cessus ĩ onestos absq socore
Rex puer hes didiõ s didicisso doset
Uincit alexãder dariũ simł ⁊ babilonẽ
S nequis inp̃ssũ sͣ met̃ souĩaere morẽ

Expanded text:
astigabis iniquos. Prospice, quidquid agis, te tibi nosce magis. Lautius est tibi te solum constringere legem, Quam varios populos, aut magnos vincere reges. Haec si mente leges, rex, bene regna reges, Si tua nolueris, neque publica vota vereri, Finxit, et incessus inhonestos absque decore; Rex puer haec didicit: sed didicisse dolet. Vicit Alexander Darium, simul et Babylonem: Sed nequit impressum sibimet
Abbreviated transcription (Latin):
hii tuauira ferent ⁊ tua bella gerẽt
Saxo qͣi gͣtis uiuenis fert bella imacis
Trausut occeanũ mare dux engistꝰ prͦs
.Eo redit in patͥam sr̃ ut̾q suã
Angͥsla saxõĩcos dnĩtos redusse reuelat

Expanded text:
Hi tua jura ferent, et tua bella gerent. Saxo quasi gratis juvenis fert bella minacisTransiit oceanum mare dux Engistus et Orsus, Et redit in patriam frater uterque suam. Angria Saxonicos dominos rediisse revelat
Abbreviated transcription (Latin):
Affuit egrequis fred̾eritꝰ Rex sueuoꝵ
E qua sua parruo rect agumnã deicconicoꝵ
Hostib mgeritur ꝓtegit iẽ foꝵ
dĩ modo Restnnãt᷑ mnnã utare ruinã
Inuoniũt aliquas ꝑ sictora forte cariuas
t uc̃ diags irasci studuit suꝑ urbe damasti
prelia ꝯtiuxit cepit istoru nsa¬
U ibs obs aisessa luit nã ẜ captu fuit
U ibs ꝑitura foret nr̃isꝙ dedis honorẽ
Rex ꝓ frande doset signa red̾s mouet
Ipẽ suus manim rex tantꝰ erat elidi.itor
U ⁊ gladio feriente suo nłł tueatur
I udeq ꝑ mediũ corꝑa cese cadũt
P accq rex obut nã resquiesait ihi
Anno mlleno. couteno. Ai deceno
rissima progenie Raruloꝵ post couradũ tlĩ ap̃. frm¬

Expanded text:
Adfuit egregius Fridericus dux Suevorum, Adfuit egregius Fridericus dux Suevorum, Aequa suo patruo regit agmina Theutonicorum, Hostibus ingeritur, protegit ipse forum. Dummodo festinant nimiam vitare ruinam, Inveniunt binas per littora forte carinas, Tunc magis irasci studuit super urbe Damasci, Praelia contraxit, coepit victoria nasci, Urbs obsessa fuit, nam quasi capta fuit. disset honorem, Rex pro fraude dolens, signa reversa movet. Ipse suis manibus rex tantus erat gladiator, Ut gladio feriente suo nullus tueatur. Indeque per medium corpora caesa cadunt. Paceque rex obiit, nam requiescit ibi. Anno milleno, centeno, terque deceno, rissima progenie Carolorum, post Conradum tertium apud Fra
Abbreviated transcription (Latin):
De pac̾e int̃ ĩperatorẽ fidiͣcum et lombar dos
xpedit hic dici quod ⁊ imꝑio frederioi
O m̃s sonbardi sic eficiumtur amior
dicut ei placuit. res patet acta miohi
Filius ipũs henricus ad asta leuatur
Ette coronitur uxoris honoie beatur
Fit reois siculi filia sponsa sitir
Rȩanũ bissenis. conrardus rexernt. ħntꝰ
Millia milleua miltois agnierant
Reges ⁊ populos latuit fortiea futur
Inde per yxomũ iua regũ recta ꝑccur
fraudeq grecoꝵ mase per deserta uaaat᷑
U ũ fame ꝑeuint spes bona nlłã datur
Milia turroꝵ uouit ad bella titriuiroꝵ
Copia mauror ferit agamã deutonicoꝵ
P erfdrat ipõꝵ pectora castra thor
Nuc̃ Rex francoꝵ comes adstat teutonicoꝵ
perditur arnioꝵ series ornatꝰ equoꝵ
P sena iacent feretͥs sprata. plitoi foꝵ
Cuni labor intestet calor irrogat ũdiqipestes¬
Mͥ ui suerãt apuites ꝑgũt moriendo pedestres
E nse rearus equites cessantib ñd̾q reui
S ie loca pacifica teutona signa petunit

Expanded text:
De pace inter imperatorem Fridericum et Lombardos. Expedit hic dici, quod et imperio Friderici, Omnes Lombardi sic efficiuntur amici, Sicut ei placuit, res patet acta sibi. Filius ipsius Henricus, ad alta levatur, Rite coronatur, uxoris honore beatur, Fit regis Siculi filia sponsa sibi. Regnum bis senis Conradus rexerat annis, Millia millena militis agmen erant. Reges et populos latuit fortuna futuriInde per Iconium via regum recta paratur, Fraudeque Graecorum male per deserta vagatur, Unde fame pereunt, spes bona nulla datur. Millia Turcorum veniunt ad bella virorum, Copia Maurorum ferit agmina Theutonicorum, Perforat ipsorum pectora, castra thorum. Nunc rex Francorum comes astat Theutonicorum, Perditur armorum series, ornatus equorum, Plena jacent feretris, prata, platea, forum. Cum labor infestet, calor irrogat undique, pestes. Qui fuerant equites, pergunt moriendo pedestres,Ense regens equites, cessantibus undique rebus, Sic loca pacifica Theuthona signa petunt.
Abbreviated transcription (Latin):
resis romanꝰ tõ mortuꝰ c̃ abri mus
U enit alixũder cui restitt otouiatꝰ
Soismate feruẽte friderica podẽtia ueñ¬
Nͥ uo medĩos añ pt młta potent᷑ aduenit
Quo satis absorto sixe recidiua redit
C õspirãt signres ꝓfugꝰ rex nĩ reccisit

Expanded text:
resul Romanus tunc mortuus est Adrianu Venit Alexander, cui restitit Octavianus. Scismate fervente, Friderica potentia venit; Que Mediolanum post multa potenter ademit. Quo satis absorto, lis recidiva redit. Conspirant Ligures, profugus rex inde recessit
Abbreviated transcription (Latin):
tum pp pͥmũ. dionisiũ appagitam. ongenõ gconi¬
mũ Angustinũ. Iosephũs Orsũ. Egesipt̃ strabũ. n
iconiũ. i solĩ d̾e mirabłib. Et sueconiũ de iuoa¬
Item de federico imꝑatore ũsifice notamus.
egĩ anciqͥs esiͥpsimꝰ omĩa late.
tu miuor etate fridenco pͥor probitate
Iam dua gesta patent. q̃ fecitate placeo
Nam ftidericia renponda prelia gesta qi noui
Inde ꝙ mauxima ut ing̃ obbima prom̾e noui.
Que tulut ant mouit q̃ue recepit obia
Dũ canimꝰ mãg̃ni rogis mea mũsa cacum̃
Sub breuitate suũ studeamꝰ tang̾o nunon.
Alcius Incipias. organa nostra tuniora
Nũc tͥ linga m̃a pange fudice trophea.
Acta gigantea canat om̃is in obe corea.
Tu qͦq musa mea surge cananꝰ ea.
Flos fuit ex flore regũ fudericus honore
Sũsit oũ regõ gromama plena fauore

Expanded text:
tem papam, Dionysium Areopagitam, Origenem, Hieronymum, Augustinum, Josephum, Orosium, Aegesippum, Str et Suetonium de veodem Friderico imperatore, versifice notamus. Regibus antiquis descripsimus omnia late, Tu minor aetate, Friderice, prior probitate, Jam tua gesta patent, quae recitare placet. Nam Friderici tempora, praelia, gestaque novi, Indeque maxima, vel magis optima promere vovi, Qui tulit, aut movit, quaeve recepit ob id. Dum caninus magni regis, mea musa, cacumen, Sub brevitate suum studeamus tangere numen: Altius incipias; organa nostra tument. Nunc tibi lingua mea panget, Friderice, trophaea, Acta gigantaea canat omnis in orbe chorea, Tu quoque musa mea, surge, canamus ea. Flos fuit ex flore regum Fridericus honore; Sumpsit eum regem Germania plena favore,
Abbreviated transcription (Latin):
Curtẽt sparte suo parili disermũe lites
Iec repͥmãt iniseros sub maestate qͥticeᷤᷤ
Licoe cadãt lites iudicis arte site
Si suꝑẽ quarta cãm ꝑ seripta coartu
Ne soeler ꝑcas si falsa prodũt area
fasso fiũde delo nõ tibi plaudat homo
si scelus ulsciti iatio c̃tissima poscit
Rex age qd̾ subito tua debãt ultio nosci
ulcio carda fouet cͥmĩa. dãp̃na mouer
Si mea iũcla pͥus sabito pugnita suissẽc
Nulla magũtina. tͥ cautio dñpna fuissent
Cedia nã poplis iuca suꝑba parit
proxinꝰ d̾e deis ac forsen laude putaris
Ree mortura caro caueas ue decipiaris
es quia mortalis mors tͥ fata parit

Expanded text:
Currant marte suo parili discrimine lites, Nec reprimant miseros sub majestate quirites, Lite cadant lites judicis arte sitaeSi superest charta, causam per scripta coarcta, Nec sceleri parcas, si falsa prodiit arca, Falso, fraude, dolo, non tibi plaudat homo Si scelus ulcisci ratio certissima possit, Rex age quod subito tua debeat ultio nosci; Ultio tarda fovet crimina, damna movet. Si mea vincla prius subito punita fuissent, Nulla Moguntini aedia nam populis vita superba parit. Proximus esse Deis hac forsan laude putaris: Rex moritura caro, caveas ne decipiaris, Et quia mortalis, mors tibi fata parit
Abbreviated transcription (Latin):
Uub eximia poppłis ii siuige plena
Uobib anexa fuio sħ an̾ib om̃ĩa uexat
Que fuerĩt exponere noãia restat
brinia. tardona. Otiia. placencia bona.
Rox ũ tenronicã ioriit captasse coronã
Qucrit et italiã q sio rorez inclica rona
Por motios ligurei ieeria sigͣ uolant
Sigͣ sus regis spernit melana uereri
aet propͥa uͥtutesua uult uura tueri
Nestia qd̾ sibi mors tex sidericus erit
hanc uͥ rox augit regalib udiꝙ bannis
dissipat ⁊ frangit sex marte fluentib ãnis

Expanded text:
eximia, populis et milite plena, Urbibus annexa fuit hec, quibus omnia vexat. Que fuerint urbes, exponere nomina restat. Brixia, Terdona, Crema, Placenza, Bona. Rex ubi Teutonicam meruit captasse coronam, Querit et Italicam, quia sic docet inclita Roma. Per medios Ligures regia signa volant. Signa sui regis spernit Melana vereri, Set propria virtute sua vult rura tueri, Nescia, quod sibi mors rex Fredericus erit. Hanc ubi rex angit regalibus undique bannis, Dissipat et frangit sex Marte fluentibus annis,
Abbreviated transcription (Latin):
Uliia suspiciũt nͨ tam ulsa gerunt
Sassib occltis suꝑ alta cacimũã tandũt
uñ ueronoñ ipblo male acta rependũt
Pleps q suꝑcilui mñtis ad ĩma ruco
Rex iubet Ingatuos lago suꝑ abta leuã¬

Expanded text:
a suscipiunt, nec tamen ulla gerunt. Passibus occultis super alta cacumina tendunt; Unde Veronensi populo male facta rependunt, Plepsque supercilii montis ad ima ruit. Rex iubet ingenuos laqueo super alta leva
Abbreviated transcription (Latin):
Mirat᷑iã Rex cur copia tãta ueniret
Saxo refert qͥa tota domi remane̾ noͥr
Terra for madica milite plena loca
P̾ sena uiris t̾ra iã paue carebat s ħba
H̾ tua nos t̾ra cũ sit ditissima ẜuat
Tu tͥ belligeros nos rerineto uiras
Turba sumꝰ qmͣ pellit humꝰ sorata ꝑẽtũ
Sorte pari remanere lari ułt tͦba potẽtũ
Nos qͦq sors misit regna tenere tͥ
Da tua saxõib fortissima castͣ tuheri
Iura potestates sub saxoĩs arce teneri
Saxonis officioda. tua bolla geri
Coidis amicicia qm uoltig̾nus he̾bat
Insita saxõib sic saxoĩs acta fbuebat
Sic qͦq saxo duci corde fidelis erat
Rex. ducis ingonio ꝑdidit onse capͬ
Cũ duce dr̃ eqͥdes fioto erenuero dolarẽ
Uloisciq necẽ falsa statuere colore
Cordeq lotifico tͥstia gesta mouent
Arce struces itatuere duõẽ ꝯsiste̾ regẽ
Saxoĩa uͥtute dedens cen oĩa lege
Eeuseq saxoĩoo regnat ĩ orbe suo¬

Expanded text:
Miratur jam rex cur copia tanta veniret. Saxo refert, quia tota domi remanere nequiret, Terra foret modica, milite plena loca. Plena viris terra, jam pene carebat et herba, Haec tua nos terra cum sit ditissima servat, Tu tibi belligeros nos retineto viros. Turba sumus quam pellit humus sortita parentum, Sorte pari remanere lari vult turba potentum, Nos quoque sors misit regna tenere tibDa tua Saxonibus fortissima castra foveri, Jura, potestates, sub Saxonis arce teneri, Saxonis officio dat tua bella geri. Cordis amicitia quam Voltigernus habebat, Insita Saxonibus sic Saxonis acta fovebat, Sic quoque Saxo duci corde fidelis erat.Rex ducis ingenio perdidit ense caput. Cum duce tunc equites ficto gemuere dolore, Ulciscique necem falso statuere colore, Cordeque laetifico tristia gesta movent. Arce trucis statuere ducem consistere regem, Saxonica virtute sedens tenet omnia lege, Enseque Saxo
Abbreviated transcription (Latin):
Undiq xp̃icosas delenerat a regione
Deserit ⁊ gemmos ꝓpͥi de ꝯuiaxe natas
Uter ⁊ auresuss nom̃ h̾ere dat̾os.
Mater sm̃s ꝑueras. ꝓcularegiõe recedit
Pars uͥ bͥtãme sͥ clam reue̾nt̾ obedit
Cõscia ꝙ pueris t̾ra paterna redit
Hostib amotis. calimoda̾mine totis
Securi uinũt pueri: ꝓcus m̃ remoti
Set̾ noua sors orit᷑ ꝑnitiosa locis
Defũcti regis frem̃ facit insula regẽ
Noĩe ꝯstantẽ moãchũ qͥ canone degẽs
Tenꝑe pꝰ masico brirtona regna reget

Expanded text:
isticolas deleverat a regione,Deserit et geminos propria de conjuge natos, Uter et Aurelius nomen habere datos. Mater habens pueros, procul a regione recedit, Pars ubi Britaniae sibi clam reverenter obedit, Conscia quod pueris terra paterna redit. Hostibus amotis tali moderamine totis, Securi vivunt pueri, procul inde remoti, Sed nova sors oritur perniciosa locis. Defuncti regis fratrem facit insula regem, Nomine Constantem monachum qui Canone degens Tempore post modico Britona regna regit
Abbreviated transcription (Latin):
tm̃sire nõ pocuit qr eũ guanꝰ iuuꝑiuui necessiças p̃pediunt
tege rĩ colacto ex̃citu apuliã iugreditur. Ubi iueaute cõ¬
duos ra loto qui uocatur calluxũ a rogerio capitur. Eoꝙ
cũ reuantia goacto Rogerius noni ⁊ auctoritãte regiam
cũ bñdcõe apłica tã in sicilia ꝙͣ in apula sic̃ uoluit ple¬
nane ĩpetuauit. Rogerius ex tũc dũõtẽ apłica rex exal¬
tatus eñ iam nullti p̃ter cõrardũ regẽ hĩet obstadm

Expanded text:
ecessitas praepedivit. Rogerium collecto exercitu Apuliam ingreditur, ubi incaute conductus, in loco qui vocatur Galluzu, a Rogerio capitur, eoque cum reverentia coacto, Rogerius nomen et auctoritatem regiam, cum benedictione apostolica, tam in Sicilia quam in Apulia, sicut voluit, plenarie impetravit. Rogerius ex tunc auctoritate apostolica rex exaltatus, cum jam nullum praeter Conradum regem haberet obstaculum,
Abbreviated transcription (Latin):
ad uite micũ ueniũt uexlia uit̾bũ.
fortis ibppͣ miles ad arma probusi
ebtimꝰ indigenis fonsi balnẽa inloa parauto
fortił est patͥa. ꝙͣ capia młra beauit
Nam genus ꝯ spocies feccilitate tͣit
Isluo roma suos uoluit requiqd̃s fapoᷤ.
Emitos equitq. semo sou nuliĩs p̾sses.
Sic uite m̾itĩ ros facit ip̃a. locuõ
lũga ꝑ obseͥa cũ iuita labore gͣuet.
Hic hõat requiẽ sope semle decus.
si p̾clara uolit cosar sua gesta Roncri
hoo decꝰ Inꝑir. deo om̃i lge teni.
Debeat ut semib uta quieta geri.
Si nitot ip̃oꝵ. ueite platea font.
Si misorũ prestat famłm sibi diua potestas.
de detiis iusestot dñmm cui strint egatos
gõ sibi si dnõ stat nser leu sno
Romanus gcipulus antiquos capotii usus
Ber despdat cumm pͥmatũ milcete tusi
Ha perit fuio iubet. roma furore tuui
Dpe male quistratꝰ discedit ab mbe renat
uincere pͥmatis regis i arma rotus.

Expanded text:
Ad vite meritum veniunt vexilla Viterbum, Fortis ibi populus, miles ad arma probus. Optimus indigenis fons balnea multa paravit; Fertilis est patria, quam copia multa beavit, Nam genus et species fertilitate trahit. Illic Roma suos voluit requiescere fessos Emeritos equites, senio seu vulnere pressos; Sic vite meritum res facit ipsa locum. Longa per obsequia cum vita labore gravetur, Hic habeat requiem saepe senile decus. Si praeclara velit Caesar sua gesta foveri, Hoc decus imperii decet omni lege teneri, Debeat ut senibus vitia quieta geri. Si nitet ipsorum veste platea, forum. Si miserum prestat famulum sibi diva potestas, Dedecus infestat dominum, cui servit egestas; Non sibi, set domino stat miser ille suo. Romanus populus antiquos expedit usus, Rex despexit eum primatum milite tutus, Nil petit, imo jubet, Roma furore tumet. Spe male frustratus discedit abinde senatus, Vincere primates re
Abbreviated transcription (Latin):
T enpus subit. oõradus obitinirãdi potestas
Suoredit fridericꝰ ei reuelat᷑ honestas
Inta̾ siculus rex fine claude suit
Nulla dedit siculo friderioꝰ Glia Regi¬
Il am mediolani tẽ plia longui ꝑegit
S ic Rex G̃uilłinꝰ regua quieta regit
Sui magis ausonie dign᷑ honore foret
buc̃ qͦ frãcigenis. Rex sudoicus ołit
Imꝑiũ nc̃ g̾coꝵ rapit ille pirãnus
Androneꝰ pͥnceps sccseꝵ uir nͦ memorãdus
Grecoꝵ pocres euis ab ense cadunt

Expanded text:
Tempus abit, Conradus obit, miranda potestas. Tempus abit, Conradus obit, miranda potestas. Succedit Fridericus ei, relevatur honestas, Interea Siculus rex sine clade fuit. Nulla dedit Siculo Fridericus praelia regi, Nam Mediolani tunc praelia longa peregit. Sic rex Wilhelmus regna quieta regit.e decore, Qui magis Ausoniae dignus honore foret.Tunc quoque Francigenis rex Ludovicus obit. Imperium nunc Graecorum rapit ille tyrannus, Andronicus, princeps scelerum, vir nec memorandus, Graec
Abbreviated transcription (Latin):
fiuliã nobillissimi cõĩtis in terra bauoꝵ. Ceta̾ de Rege cõrado qͣlitꝰ iuit
ult᷑ mare ⁊ de rege R agorio ⁊ de filio suo rege guitmo ⁊ itõ leguil¬
lermo rege silio guusini u̾sifice adnotamꝰ item de Corardo . iħ.
H ostib infestus. sapiens as oũcta modestꝰ
Quẽ satis imꝑium laudat ⁊ omẽ solum
D ũ tinet hc̃ siculus. dũ ꝑdere regna ue̾tur
Guelfri dat dona duei quo sepe tuetur
Hec duce sustinuit belli ferente deous
Undiq corradus siculos artare uidetur
P rmia Gũelfoni magis ille restre ꝑitur
U uscib oppoĩtis msimul arma mouẽs
D extera cõradi gladio cõformis achilsi
Si gnifero ueniente ducis cap̃ ampitrat illi
H ic ubi marte cadit Guelfo repissus hibit
MHutoimoda tõ cede dita suptoq erꝗseo
Conrardus uͥtute dat᷑ maior machabeo
O mẽ decui Gueffo renꝑe ꝑdit eo
Rogerus i xens sicusi. uenit ultima uita
Fisius ipũs Guilłiꝰ regna cupita
Susapit. ⁊ uite tonꝑa regnat ita

Expanded text:
filiam nobilissimi comitis, in terra Bavarorum. Caetera de rege Conrado, qualiter ivit ultra mare, et de rege Rogerio, et de filio suo rege Wilhelmo, et item de Wilhelmo rege filio Wilhelmi, versibus adnotamus. Item de Conrado tertio, Hostibus infestus, sapiens, ad cuncta modestus, Quem satis imperium laudat, et omne solum. Dum timet hunc Siculus, dum perdere regna veretur, Velfoni dat dona duci, quo saepe tenetur, Hoc duce sustinuit bella ferente decus. Undique Conradus Siculos arctare minatur, Praemia Velfoni magis ille referre parat, Vultibus oppositis insimul arma movent. Dextera Conradi gladio conformis Achilli, Signifero veniente ducis caput amputat illi; Hic ubi marte cadit, Velfo repulsus abit. Multimoda tunc caede data, sumptoque trophaeo, Conradus virtute datur major Machabaeo, Omne decus Velfo tempore perdit eo. Rogerii regis Siculi venit ultima vita, Filius ipsius Wilhelmus regna cupita Suscipit, et vitae tempore regnat ita.
Abbreviated transcription (Latin):
Innoõeciꝰ est qͥ ꝯtͣ ppͣ tenetur
hec duo fet secum sasmata Roma uetꝰ
Rguat lochariꝰ conradus amious habet᷑
Sũmus ⁊ imꝑii signifer ip̃e fuit
lothariꝰ seuuit. conradi lũga teꝑa luur̃tus
obculit obseqͥun sed pͣt sene prorsus adep̃to
Siured̾ał Iuuenis Regia Iurae tulit̃
Int̾ra iuuenis regni uexilla tetiebat
fit pͥor in duaibus sñꝑ pͥmꝰq sẽdebat
hoc sibi nobilitas bina ꝙ forma dabat
Imꝑat hinc auinis sic lothariꝰ duodenis
et senł apuliã ꝯ fertate p̃mit
Bogeriꝰ nc̃. dux. siculus. ⁊ꝑuasse putat᷑
pulsus ab apułia qui cesaris ense sugat᷑ ͦ
Cesar ht̃ barum Uincitꝰ ꝑ usꝙ farum
Ramonẽ ereat ip̃e ducem euĩ cunta ⁊eliuqͥt¬
Queni dux Rgcciꝰ p̾t hec certatiue uincit
te facit apulĩe se sũ sĩne ducem
More ꝓ regali Retałia siꝑna parari
Atq ꝑ apuliã magna tͥbuta dari
hostis ei pͣ satis imodeaꝰ exstut
Intrat ĩ apuliã Rgi ꝯccia p̃stat
Sartus ili cedit Repia Iura dedit

Expanded text:
pa tenetur; Haec duo fert secum schismata Roma vetus. Regnat Lotharius, Conradus amicus habetur, Summus et imperii signifer ipse fuit. Lotharius senuit, Conradi longa juventus, Obtulit obsequium, sed post, sene prorsus adempto, Succedens juvenis regia jura tulit. Interea juvenis regni vexilla tenebat, Fit prior in duHoc sibi nobilitas, dignaque forma dabat. Imperat hinc annis sic Lotharius duodenis, Et semel Apuliam cum feritate premit. Rogerius nunc dux Siculus regnare putatur, Pulsus ab Apulia, qui Caesaris ense fugatur, Caesar habet Barum, vincit et usque Pharum. Rainonem creat ipse ducem, cui cuncta relinquiQuem dux Rogerius post hoc certamine vincit, Et facit Apuliae se sine fine ducem. Moreque regali regalia signa parari, Atque per Apuliam magna tributa dari. Hostis ei papa satis Innocentius exstat, Intrat in Apuliam, regi contraria praestat, Captus ibi cedit, regia jura dedit.
Abbreviated transcription (Latin):
habr oꝑis suiremunerationẽ. Ars uͦ diuini timori. plerõq
hab⁊ sectatorẽ. Languidõ. Tepidos. pigriciae. mertia. c̃gela
sed ꝓfut᷑a remuneratione differt̃. Idõꝙ dũeoꝵ laborẽ
Mercedis retͥbutio ñstatĩ c̃seꝗt̃. Spe pene dissoluti linguescunt:
pia augm̃to solidiore c̃sumant. Atq eo ad ꝓme¬
rendã reiͥbutionẽ clariore p̃parant̃: qͦfirmiũ duri itmeri
laborẽ. ⁊ inchoant ⁊ c̃sũmant. Odã pͥmo c̃u̾sioniꝰ calore.
Aou̾tutẽ sese ac tingt̃. Accedente uͦ ꝓgressu dũ inmo¬
derate. Terrenĩ reb incũbunt. pulũe insimi. Appetitus
inspirũ hust̃ ꝗaudiunt ũbũ dĩ ⁊ sollicitudine̾ scłi uł falatia
diuitiaꝵ. Suffocant ũbũ. ⁊ sine fructu effitiunt̃. Nluꝑ
c̃ũsi neqͣquã debent incuri ext̃iorib. ꝓuchi. Nasi impli¬
cent̃. c̃festĩ qͣsi plantata arbuscula. ⁊ necdũ radice p̃fixa.
c̃cutiunt̃ parit̃ ⁊arescunt. Ualent int̃ dũ cosũsis. panimi

Expanded text:
habet operis sui remunerationem. Ars vero divini amoris plerosque habet sectatores languidos, tepidos, pigritia et inertia congelapro futura remuneratione differtur. Ideoque dum eorum laborem mercedis retributio non statim consequitur, spe pene dissoluta languescunt. pia augmento solidiore consummant, atque eo ad promerendam retributionem clariores praeparantur, quo firmius duri itineris labores et inad virtutes se accingunt: accedente vero progressu, dum immoderate terrenis rebus incumbunt, pulvere infimi appetitus itudine saeculi, vel fallacia divitiarum suffocant verbum, et sine fructu efficitur. 6. Nuper conversi nequaquam debent in curis exterioribus provehi. Nam si implicentur, confestim, quasi plantata arbuscula, et necdum radice praefixa, concutiuntur pariter et arescunt. 7. Valet interdum conversis pro animae
Abbreviated transcription (Latin):
Itanto amplius lutũ fac̃. Quãuis ꝗsq sit peecator ⁊ impius.
Isi adpenitentiã c̃ũtat᷑. c̃seꝗ posse ueniã credit̃. Qs enĩ de
bonitate dĩ dubitat sedsola accipientiũ pͣuita c̃ferri sibi m¬
dulgentiã abnegat. Inhaquita tantundẽ penitentie patet
liberta. Post mortẽ uo nulla correctionĩ ÷ licentia. Vnde¬

Expanded text:
tanto amplius lutum facit. Quamvis quisque sit peccator et impius, tanto amplius lutum facit. Quamvis quisque sit peccator et impius, si ad poenitentiam convertatur, consequi posse veniam creditur. 9. Nullus de bonitate Dei dubitat, sed sola accipientium pravitas conferri sibi indulgentiam abnegat. 10. In hac vita tantumdem poenitentiae patet libertas; post mortem vero nullam correctionis esse licentiam
Abbreviated transcription (Latin):
xeo unꝰ ꝗsꝙ iustus eẽ incip̃ ex qͦ suiaccusator extit̾it. młti aũ
c̃tͣ semetipsos. peccatore̾ fatent̃ : ⁊ tam̃ semetipsos apeccati
mͥfirmitatẽ agnoscit intentius. Bene se uidicat iustus
in haquita ne uidicẽt̃ adõ dãnatione ꝑpetua. Tc̃ aũ iuditiũ
lius discutȩ.⁊ donadĩ q̃ c̃tẽpsit. flendo cõmemorare Inichil
aũ ÷ peius. quã culpã agnoscere nec deflere. Duplicẽ abere
deb⁊ fletũ ipenitentia oĩs peccator. Siue ꝗa ꝑneglegentiã
tuit ñgessit. ⁊ gessit ꝙ agere ñoportuit. Ille penitentiã
digne agit. Ꝙreatũ suũ sati factione legiima plangit.
Condẽnando scilicet aeflendo q̃gessit tanto inde plorando
ꝓfundius: qͣnto extitit inpeccando ꝓcliuiu̾. Ille pem¬
tentiã digne ait. Qsic p̃t̾ita mala deplorat: utfutura
it̃m ñ admittat. Nãꝗ plangit peccatũ ⁊ it̃m admittit pec¬
catũ. qͣsi sic lauet laterẽ crudũ. quẽ qͣntomagi eluerit.

Expanded text:
eo unusquisque justus esse incipit, ex quo sui accusator exstiterit. Multi autem e contra semetipsos peccatores fatentur, et tamen semetipsos a peccato infirmitatem agnoscit. 3. Bene se judicat justus in hac vita, ne judicetur a Deo damnatlius discutere, et dona Dei quae contempsit flendo commemorare. Nihil autem pejus est, quam culpam agnoscere nec deflere. Duplicem debet habere fletum in poenitentia omnis peccator, sive quia per negligentiam tuit non gessit, et gessit quod agere non oportuit. Ille poenitentiam digne agit, qui reatum suum satisfactione legitima plangit, condemnando scilicet atque deflendo quae gessit, tanto inde plorando profundius, quanto exstitit in peccando proclivius. Ille poenitentiam digne agit, qui sic praeterita mala deplorat, ut futura iterum non committat. Nam qui plangit peccatum, et iterum admittit peccatum, quasi si quis lavet laterem crudum, quem quanto magis eluerit,
Abbreviated transcription (Latin):
ritatẽ eiꝰ: inclem̃tiã cõmutauimꝰ. Nãille ꝗnõ malo̾ tolerit᷑.
ondubiũ ÷ ꝙ c̃uersis clem̃t̃ ignoscat. Nã ꝑhoc ẜ uat̃
nob tẽp̃ penitentiȩ. Ut ñsimł morte obruam̃ p̃cipiti.
d eodct᷑ locus sat̾i factioni. Hoctotũ dedĩ ꝓcedit clem̃tia.
utnos ñdãnet crudelit̃. Sed expectet adpenitentiã¬
nrsor ÷ ñ peniten̾. ꝗ adhuc agit ꝙ penitet. necuide t̃
dm̃ poscere subdit᷑. sed sub sannare suꝑb. canis reũsus
aduomitũ. ⁊ penitens ad peccatũ. Multi enĩlacrima
indesment̃ fundt̃. ⁊ peccare ñdesinunt. Quosdã acciꝑe
bare iste mundationẽ ñhab qm̃ adhuc agit q̃ peni¬
tendo deflere possit. E saias peccatorib dic̃. Lauamini
mundiestore. Lauat̾ itaq ⁊mundus ÷ ꝗt p̃t̃ita plangit.¬

Expanded text:
ritatem ejus in clementiam commutabimus. Nam ille qui nos malos tolerat, non dubium est quod conversis clementer ignoscat. Nam quod servatur nobis tempus poenitentiae, ut non simul morte obruamur praecipiti, sed detur locus satisfactionis, hoc totum de Dei procedit clementia, ut nos non damnet crudelitnon poenitens qui adhuc agit quod poenitet; nec videtur Deum poscere subditus, sed subsannare superbus. Canis reversus ad vomitum, et poenitens ad peccatum. Multi lacrymas indesinenter fundunt, et peccare non desinunt. Quosdam accipere bare, iste mundationem non habet, quoniam adhuc agit quae poenitendo deflere possit. 4. Isaias peccatoribus dicit: Lavamini, mundi estote . Lavatur itaque et mundus est, qui et praet
Abbreviated transcription (Latin):
malus dũ scđm euangłii doctrinã ñuiuit. etiã ipsã fidẽ
quã ubo colit. oborta tẽptatione facile ꝑdetsauulti
manot̃rore eandẽ ꝑhi pocrism tenere se simulant.
et ꝗẽẽ ñ posst̃ aꝑtemali : ꝑt̾rorẽ ficte boninoscunt̃
Amatorẽ mundi pugnant aliqño ꝓfide. ⁊ aliis ꝗdem
ꝓfitiunt. Ipsiũo amore t̾reno implicati cȩlestia ñreꝗr̃¬
c̃tẽpñt. ad u̾sarios ꝗdem fidĩ c̃futant ꝓmfidelitate:
sed fideles p̃munt fasce suꝑbiȩ. Dec aritate.
ẽẽ participẽ. Tam̃ ꝗa pͥuant̾ acaritate frat̃ne diloc¬
tionis. nullũ habent increm̃tũ uirtuti. Nãsic̃ ant̃
apłs. Sitradidero corp̾mm̃. itaut ardeã caritẽ aũ
ñ habuero nichilmͥ
ꝓdest. Sine amore
caritati: quãuis ꝗsꝙ
recte credat adbñtu¬
uirt᷑ ut etiã ꝓphetia ⁊ martiriũ sine illa nichil÷

Expanded text:
malus, dum secundum Evangelii doctrinam non vivit, etiam ipsam fidem, quam verbo colit, oborta tentatione, facile perdit. 13. Multi mano terrore eamdem per hypocrisim tenere se simulant. Et qui esse non possunt aperte mali, per terrorem ficte boni noscuntur. 14. Amatores mundi pugnant aliquando pro fide, et aliis quidem proficiunt; ipsi vero, amore terreno implicati, coelestia non rcontemnunt. Adversarios quidem fidei confutant pro infidelitate, sed fideles premunt fasce superbiae. CAPUT III. esse participes, tamen, quia privantur charitate fraternae dilectionis, 194 nullum haait: Si tradidero corpus meum ut ardeam, charitatem autem non habuero, nihil mihi prodest . Sine amore charitatis quamvis quisque recte credat, ad beatituvirtus, ut etiam propheti
Abbreviated transcription (Latin):
Sicuti aliꝗs tir̃anꝰ dic̃. ego uellẽ eẽ
bonꝰ monacꝰ exire d̾scło. ⁊ similia.
Iste nat̾alr̃ appetit bonũ. s eũ ñ de¬
lectat bonũ. Uñ nec p̾e dici pot̃.
uult bonũ. nec ht̃ mĩtũ illu tale uł¬
le. s⁊ illũ ꝙ ÷ cũ dlectatiõe boĩ. qñ

Expanded text:
Sicuti aliquis tyrannus dicit: Ego vellem esse bonus monachus, exire de saeculo, et similia. Iste naturaliter appetit bonum; sed eum non delectat bonum. Unde nec proprie dici potest velle bonum, nec habet meritum illud tale velle; sed illud quod est cum delectatione
Abbreviated transcription (Latin):
origme ñtp̃e. Ras ase factas precessit: ut sonus caniũ. P
formataẽ. Idõ iformiᷤᷤ uocataẽ: ꝗañdũ exea formatagant
quȩ formari restabant. Uerũ ipsa matia exnichilo facti
erat. Aliud ÷ aliꝗd fieri posse : Aliud fieri necesse cẽ sier
Ie cesse ẽ: qd̃ ds̃ naturis inseruit. fieriaũ posse ẽ ꝗ extͣ
cursũ inditũ nat̾aꝵ. Creator utfaceret qnõ q̃uobuit
reseruauit. Nã ex hoc substantia habere credentist᷑ te

Expanded text:
origine, non tempore res a se factas praecessit, ut sonus cantum; prformata est, ideo informis vocata est, quia nondum ea formata erant quae formari restabant, verum ipsa materia ex nihilo facta erat. 8. Aliud est aliquid fieri posse, aliud fieri necesse esse. Fieri necesse est, quod Deus naturis inservit; fieri autem posse est, quod extra cursum inditum naturarum Creator, ut faceret, quando voluit, reservavit. 9. Non ex hoc substantiam babere credendae
Abbreviated transcription (Latin):
illud enĩ sẽpit̃nȩ mũbo unicotũs ÷. Si transitorie die
tũ÷ adõfiat. Erat utiq creat̃a aliqͣ. Uñ iãtalis fieret
uox. Sed ꝗa añ quã diceret fiat. nulla extrat creat̾a.

Expanded text:
Illud enim sempiterne in verbo unico diIllud enim sempiterne in verbo unico ditum est a Deo, fiat, erat utique creatura aliqua, unde jam talis fieret vox. Sed quia antequam diceret, fiat, nulla exstitit creatur
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃s. ꝗadonũ ÷ dĩ in quo subsistent̃ reꝗescimus. Atꝙ
pregendo nos sr̃fert̃. Nob̾. Una q̃ q nat̃a suo pondẽ¬
pondere nitit̾. Ignis aũ ⁊ oleũ merito suꝑiora sẽꝑ adpetunt
Dies prior fact̾ angłist̃. quoꝵ ꝓpt̾ unitatẽ insinuandã:
ñ dies pͥm. sed dies duct̃ ÷ unus ⁊ idcirco ipse repetit̾.
sẽꝑ inexecutione creat̃ȩ. Quidies: hoc ÷ nat̾a angłoꝵ¬
Non aũ ꝑmanendo in eis ereat̾ȩ. contuitũ. Sed laudẽ
eĩ addm̃ referen̾ Eaq melius in diuina ratione c̃spiti¬
ens: continuo manefiebat. Siuͦ ꝑmanẽt neglecto
creatore. increat̃is aspectu iã ñuesꝑa sednox utiq
putaret̃. Dũ se creat̃a melius idm̃ quã inse ipsa
nouit: ipsa sui cognitio. q̃ maior indõ ÷. Dies etlux dr̃.
nẽ sibisatis facẽ. ñ agnosceret ut seplens nosse potuis.¬
set ad dm̃ sese referebat creat̾a. in quo sedies agno¬
scendo melius fieret. Nonsic quẽ admodũ nostran¬

Expanded text:
 donum est Dei in quo subsistentes requiescimus, atque protegendo nos superfertur nobis. 12. Unaquaeque natura suo pondere nititur. Ignis autem et 130 oleum merito superiora semper appetuntDies prior factus angeli sunt, qui propter unitatem insinuandam, non dies primus, sed dies dictus est unus, et idcirco ipse repetitur semper in exsecutione creatnon autem permanendo in ejus creaturae contuitu, sed laudem ejus ad Deum referens, eamque melius in divina ratione conspiciens, continuo mane fiebat. Si vero permaneret, neglecto Creatore, in creaturae aspectu jam non vespera, sed nox utique fieret. 14. Dum se creatura melius in Deo quam in se ipsa noverit, ipsa sui cognitio, quae major in Deo est, dies et lux dicinem sibi satisfacere non agnosceret, ut se plenius nosse potuisset, ad Deum esse referebat creatura, in quo dies se agnoscendo melius fieret. 131 15. Non sic quemadmodum nos tran
Abbreviated transcription (Latin):
sec̃t᷑. Cc̃ hõi nato nec adincessũ pedes
idonei. nec marꝰ saltẽ ad scalpendũ ha¬
biles ⁊ iuxta se iacẽtes m̃amas maqͥ pͥs.
esurientes flere. ꝗͣ suggere. ꝓm̃ ĩfir¬
mitati m̃ti ẽgruit ħomĩno ĩsu miti

Expanded text:
tra homini nato nec ad incessum pedes idonei, nec manus saltem ad scalpendum habiles; et juxta se jacentibus mammis magis possunt esurientes flere quam sugere. Proinde infirmitati menti
Abbreviated transcription (Latin):
głi andũ ÷. Simen̾ mala aboni: intellectu rationiꝰ
discernat. Itẽ nichil iuuat q int̾̃bonũ ⁊ malũ.
ensu prudentiori discernim. nisi oꝑe aut mala
cognita caueam. autbona intellecta faciam̾.

Expanded text:
 si mens mala a bonis intellectu rationis discernat. 10. Item nihil juvat quod inter bonum et malum sensu prudentiori discernimus, nisi opere aut mala cognita caveamus, aut bona intellecta faciam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑpt̃ea metuendũ ÷. Confidere ita saluari neforte dũ
expec¬
expec tam auicis sanari. ⁊ uicia multiplicem
⁊ salutẽ ñ adipiscam̃. Ergo estudeamꝰ aut ñcadere
aũ cito c̃ũsi alapsu c̃surgere. Omino peccare cauendũ
ꝙ si humana fragilitate peccatũ suprepserit. Confestĩ
erit corrigendũ ꝙ neꝗt̃ sentit̾ cõmissũ. Cito enĩ corri

Expanded text:
pterea metuendum est confidere ita salvari, ne forte dum exspectamus a vitiis sanari, et vitia multiplicemus, et salutem non adipiscamur. Ergo studeamus aut non cadere, aut cito conversi a lapsu consurgere. 10. Omnino peccare cavendum est, quod si humana fragilitate peccatum subrepserit, confestim erit corrigendum, quod nequiter sentitur commissum. Cito enim co
Abbreviated transcription (Latin):
tari ꝑũsisnr̃m ÷. plerũq fierisolet. ut inmunde corꝑa¬
liũ rerũ speties quasdidicimꝰ. nrĩsm̃tib opponant᷑
⁊ nolente̾ eã cogitem̾. quanto cũꝙ ab eis aciẽ m̃ti aũtere.
nitit̃. tanto ille semagiꝰ animo inger̃. obscenisq innob̾
motib obreunt: sed fit hoc ꝓc̃ditione mortali quãme.¬
ruit pͥm̾ hõ inpenã sui peccati: dũ unus ꝗsq diuina
mluminatione p̃uenit. Statĩ molestis t̃piũ. cogi

Expanded text:
trum est. 6. Plerumque fieri solet ut immundae corporalium rerum species, quas didicimus, nostris mentibus opponantur, et nolentes eas cogitemus; quantumque ab eis aciem mentis avertere nitimur, tanto illae se magis animo ingerunt, obscenisque in nobis motibus obrepunt. Sed fit hoc pro conditione mortali, quam meruit primus homo in poenam sui peccati. 7. Dum unusquisque divina illuminatione
Abbreviated transcription (Latin):
scedimꝰ. ꝗa necessitati uinculo ꝑ c̃suetudinẽ retinemꝰ.
Multũ uiri ueri amor agit in hõe. sed resultat caro male
c̃suetudini lege: Bene aũ audacter.ꝓbona c̃scientia exul¬
tat. qualent̃ inse repͥmit ꝙ insolent᷑ inpugnarit. freq̃nt̃
peccare cauendũ ÷ nã hoc ipsu ꝙ ꝗdemalo nr̃o pleꝵq

Expanded text:
scedimus, quia jam necessitatis vinculo per consuetudinem retinemur. 8. Multum veri amor agit in homine, sed resultat caro malae consuetudinis lege. Bene autem audacter pro bona conscientia exsultat, qui valenter in se reprimit quod insolenter impugnat. 9. Frequenter pecc
Abbreviated transcription (Latin):
Consuetudo: necessitatẽ. Sicꝙ his uincuł hõ implicat᷑.
Quadã catena uitioꝵ tenet᷑ adstrict᷑. itaut abeat: e¬
uelli neqͣquã ualeat. Nisi diuinagrã man̾ iacenti ad p̃¬
hendat᷑. Peccatũ admutere: cadere ÷ inputeũ õsue¬
tudinẽ uo peccati facere: ospotei ÷ co angustari. Ne
his ꝗcecidit ualeat exire. Sed int̃dũ cuã talesds̃ lib̃at
dũeoꝵ desꝑationẽ ad c̃ ũsionẽ libertati c̃mutat.
ipso miserante: peocata dimit tunt̃. qͦ iptegente fit ne
indeterius peccando eat̃. Neꝗssimũ t peccare peuis :
peccandi confuetudinẽ facere. ab illo facile: ab hoc
cũ labore surgit̃: dũmale c̃suetudini rͥepͥugnat᷑. Male
agendi c̃suetudinẽ recessũ eẽ ꝓpħa aserit in ꝓfundũ.
Cuius usu qͣsi qͣdã legehõ tenet̾ adstrict᷑. ut qunõ ñuult

Expanded text:
 his vinculis homo implicatus, quadam catena vitiorum tenetur astrictus, ita ut ab ea evelli nequaquam valeat, nisi divina gratia manum jacentis apprehendat. 222 4. Peccatum admittere cadere est in puteum; consuetudinem vero peccandi facere, os putei est angustare, ne is qui cecidit valeat exire. Sed interdum etiam tales Deus liberat, dum eorum desperationem ad conversionem libertatis commutat. Ipso enim miserante, peccata dimittuntur quo protegente fit ne in deterius peccando eatur. 5. Nequissimum est peccare, pejus est peccandi consuetudinem facere. Ab illo facile, ab hoc cum labore resurgitur, dum malae consuetudini repugnatur. 6. Male agendi consuetudinem recessum esse propheta asserit , in profundum, cujus usu, quasi quadam lege, homo tenetur astrictus, ut
Abbreviated transcription (Latin):
quã ꝗ fac̃ ⁊ odit. Gra uissimus ẽ ñsolũ facere. Sed
lũ. sed etiã deipsismalis oꝑib głant̃. Sicq̃ ad cõpa¬
rationẽ mali fiunt det̾iore̾ dũdeuitiis gratulante̾ ex¬
tollunt̃ inpeius. Detalib ait salomon: ꝗletant̃ cũma¬
le fecerint ⁊ exultant inreb pessimis.
necessitate potius ñuoluntate existimus ũtenda :
aũt necessitaso mali inuoluntate boni: pleriq ñuo¬
luntate sedsola necessitate peccant. ꝑtimescente̾
tẽporalẽ mopiã ⁊ dũ p̃sentis scłi nec essitatẽ refu¬
gunt. afuturi boni pͥuant̃. Itẽ ñnulli peccatũ
uoluntate ĩne cessitate cõmittunt. Nullaq coacti¬
inopia existunt miꝗ Sed tantũ gratis cupiunt eẽma.
facilius enĩ resistimꝰ hosti a quo ñdũ uictisum. Quã ei
a quoiã suꝑati acdeiucti cognoscim̃. Omẽ peccatũ¬

Expanded text:
quam qui facit, et odit. Gravissimum est non solum facere, sed lum, sed etiam de ipso malo opere gloriantur. Sicque ad comparationem mali fit deterius, dum de vitiis gratulantes, extolluntur in pejus. 221 De talibus ait Salomon: Qui laetantur, cum male fecerint, et exsultant in rebus pessinecessitate potius, non voluntate existimus. Vertenda est autem necessitas mali in voluntatem boni. Plerique non voluntate, sed sola necessitate peccant, pertimescentes temporalem inopiam. Et dum praesentis saeculi necessitatem refugiunt, a futuris bonis privantur. 2. Item nonnulli peccatum voluntate, non necessitate committunt, nullaque coactiinopia existunt iniqui; sed tantum gratis cupiunt esse maFacilius enim resistimus hosti a quo nondum victi sumus, quam ei a quo jam superati ac devicti cognoscimur. 2.
Abbreviated transcription (Latin):
entiã: ꝑ actionẽ ñuenerant᷑. Idõq cecant᷑ diumo iuditio
puniendo c̃mitteret. ⁊ pena c̃missi facmori. facinus
deterius ad dere. Sepe peccatũ alterius peccati causa :
solet. nascilibidme. Exnimia uentri ingliuuȩ penaũo
peccati peccatũ c̃mittit̃. Qño ꝓmerito cuiusq peccati.
Deo deserente. inaliuo it̃ deterius peccatũ deqͦ amplius as
ꝗadmiserit sordidet̃. Ergo p̃ceden peccatũ. causa ÷
seq̃ntis peccati. Sequeriũo peccatũ pena ÷ p̃ceden¬
tis delicti. p̃cedentia itaq peccata. Seq̃ntiũ st̃ cͥminũ
facergo dĩ quosdã peccare sed inꝗh iã talia peecata.
p̃cesser̃ ut iusto iuditio eiꝰ mereant̃ inde terius ire
ꝓmerito alioꝵ c̃pensant̃. Peccatoꝵ. Uñ ⁊ ꝓpħa¬

Expanded text:
ntiam, per actionem non venerantur. Ideoque sinuntur divino judicio punienda committere, et in poenam commisso facinori facinus deterius addere. Saepe peccatum alterius peccati causa essolet, nasci libidinem ex nimia ventris ingluvie. 4. Poena peccati peccatum admittitur, quando pro merito cujusque peccati, Deo deserente, in aliud peccatum deterius itur, de quo amplius qui admiserit sordidetur. Ergo praecedens peccatum causa est sequentis peccati: sequens vero peccatum poena est praecedentis delicti. Praecedentia itaque peccata sequentium sunt criminum Facit ergo Deus quosdam peccare, sed in quibus talia jam peccata praecesserint, ut justo judicio ejus mereantur in deterius ire. pro merito aliorum compensantur peccatorum. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ suã hõi abscondere ⁊ insemetipso depeccati ꝓpͥ¬
is erubescere : peccatũ ꝑpetͣre: crim̃ ÷. Peccatũ p̃¬
dicare clamor ÷. Deqͦ etiã dic̃ apłs. ⁊ clamor aufe.¬
rat᷑ auob̃ cũ oĩ malitia id ÷. Cũ ipsispeccati ex eo ipso
supplicii. Oenĩ amore caritati dĩ ñpeccat. Horre¬
scit omẽ malũ amplectendo iustitiae bonũ. nec eum
delectat peocatũ. etiã sisceleris inpinita te ꝓmit¬
tat̃. Quo sola pena supplicii inseuitia repͥmit. Quã¬
uis ñ expleat op̾ peccati. Uuit tam̃ in eo uolunta
peccandi. Dolet q̃ sibi inlicitũ ꝙ lex.phibere digno¬
scit̃. Ille enĩ mercedẽ bonioꝑis ꝑcipit: ꝗamando iusti¬
nã facit. Non isꝗeã solometupenaꝵ. inuit᷑ custodit.
Qdã ⁊ cdiligt̃ peccatũ ⁊ faciunt. ꝗdã diligt̃ tantũ¬

Expanded text:
tatem suam 220 hominem abscondere, et in semetipso de peccatis propriis erubescere. 4. Peccatum perpetrare crimen est, peccatum praedicare clamor est, de quo etiam dicit Apostolus: Et clamor auferatur a vobis cum omni malitia , id est, cum ipsis peccatis. 5. Ex eo ipso supplicii. Qui enim amore charitatis Dei non peccat, horrescit omne malum, amplectendo justitiae bonum; nec eum delectat peccatum, etiam si sceleris impunitas promittatur. Qui vero poena sola supplicii in se vitia reprimit, quamvis non expleat opus peccati, vivit tamen in eo voluntas peccandi; doletque sibi illicitum, quod lex prohibere dignoscitur. Ille ergo mercedem boni operis percipit qui amando justitiam facit; non is qui eam solo metu poenarum invitus custodit. 2. Quidam et diligunt peccatum, et faciunt; quidam diligunt tantu
Abbreviated transcription (Latin):
fiant. ñ st̃ peccata. ut pute potestas Sinse ulciscendi
cupiditate. Sed magi corrigendi studio. incitat᷑
in reũ. Itẽ st̃ peccata leuia. q̃ ab incipientib. cotidi¬
rib agere debeant. Qno etiã ꝑfecti leuia q̃q delicta¬
taquã sint grauissima lugent. Nonsolũ grauia seo
leui ast cauenda peccata. Multa enĩ leuia: unũ grande
effitiunt. sic̃ solent aparuis ⁊minimĩ gutti. inm̃sa fu¬
mine᷑ crescere. Numerosita enĩ inunũ collecta: exun¬
dantẽ effic̃ copiã. peccata q̃ insipientib leuiast̃ ꝑfec¬
tis uiri grauia deputant̃. Tanto enĩ maius magius cogno

Expanded text:
fiant, non sunt peccata, ut puta, potestas, si non se ulciscendi cupiditate, sed magis corrigendi studio ulciscatur in reum. 3. Item sunt peccata levia quae ab incipientibus quotidiribus agere debent, quando etiam perfecti levia quaeque delicta, quasi gravissima, lugent? 4. Non solum gravia, sed et levia sunt cavenda peccata. 218 Multa enim levia unum grande efficiunt, sicut solent de parvis et minutis guttis immensa flumina crescere. Numerositas enim in unum coacta exundantem efficit copiam. 5. Peccata, quae incipientibus levia sunt, perfectis vi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpͥa adhibere delicta. scđm psalmi sententiae. ⁊ peccatũ
affectũ sic sẽꝑ necesse ÷ unũ quẽq suũ ideflendo cõ¬
memorare peccatũ. ap̃iustũ recordatio peccati fac̃
tediũ animi ꝗaũ luxuriae ⁊ cupiditati subditiat̃ c̃tu¬
maci suꝑbia. etiã de ipso peccati oꝑe głiant̃. Seruo
dũ c̃figit̃ spina. peccatũ mm̃ cognitũ tibi feci. Et dix̃ ꝓ
oã ossamea dũclamarẽ totadie. Qid enĩ tacuisse sepe¬
nitet: nisi c̃fessionẽ.peccatoꝵ. ꝗd clamasse sedolet.
nisi defensionẽ maloꝵ. Ꝙgͦ peccatoꝵ suoꝵ defensor
extitit. necesse : ut penitendo accuset. ꝙ sr̃ biens

Expanded text:
a adhibere delicta, secundum psalmi sententiam: Et peccatumaffectum, sic semper necesse est unumquemque suum in flendo commemorare peccatum. 2. Apud justum recordatio peccati facit taedium animi. Qui autem luxuriae et cupiditati subditi sunt, contumaci superbia etiam de ipso peccati opere gloriantur. 3dum configitur spinaomnia ossa mea, dum clamarem tota die. Quid ergo tacuisse se poenitet, nisi confessionem peccatorum? Quid clamasse se dolet, nisi defensionem malorum? Qui ergo peccatorum suorum defensor exstitit, necesse est ut poenitendo accuset quod superbiens