comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sa re publica: plata sub causarũ ima¬
gine preda pacis. Cessent testam̃toꝵ
insidie: donationum gr̃e iolent̾ exactẽ.
Redeat cunctis in reb ꝓpͥis secura pos¬
sessio: ut sine timore hr̃e segaudeant.
que ñ sunt ab eis fraudib adquisita.
Reformetur iam singłis: sub ugo pii¬
imꝑii. libertas sua. Hoc namq inter
reges gentium et rei publice imꝑato¬
res diftat: qd̃ reges gentium dñi ser¬
uorum sunt. Imꝑatores uͦ rei publicẽ.
dñi liberorum.

Expanded text:
sa respublica, prolata sub causarum imagine praeda pacis. Cessent testamentorum insidiae, donationum gratiae violenter exactae. Redeat cunctis in rebus propriis secura possessio, ut sine timore habere se gaudeant quae non sunt eis fraudibus acquisita. Reformetur jam singulis sub jugo imperii pii libertas sua. Hoc namque inter reges gentium et reipublicae imperatores distat, quod reges gentium domini servorum sunt, imperatores vero reipublicae domini liberorum.
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ẽ. scriptũ: Uictor martir clyxit. Pau¬
lus apłs hoc dixit. Sebastianis comes
dixit. Ergo ds ẽ paulus: Beatꝰ uictor
& accepit sapientiam adeo. & habuit
plenitudinem scripturaꝵ: & iuam ostẽ¬
dithũs qui uolunt saluani. Sebastianꝰ
comes dixit. Parce stulticie tue: & sacrifi¬
sadiis. Uictor martir cdixit. Nonsum
stultus: ẜ sapientiani quero. Stulti st̃
autem qui te audiunt: & sacrificãt.
Illi autemi ñ sunt sapientes. & cł̃mñ

Expanded text:
Victor martyr| dixit. Paulus apostolus hoc dixit. Sabastianus comes| dixit ergo deus est paulus. Beatus uictor et accepit sapientiam a deo et habuit plenitudinem| scripturarum et uiam ostendit his qui uolunt saluare. Sa| bastianus comes dixit parcae stulticię tuae . et sacri| feca diis. Victor martyr dixit . non sum stultus sed sa| pienciam quero. Stulti sunt autem qui te audiunt| et sacrifecant . Illi autem non sunt sapientis .
Abbreviated transcription (Latin):
& sacrifica diis. Uictor dixit. Propt hoc
libertter torqueor. qm̃ plus confortor:q
dignatus ẽ. me d̾s ꝓ cestimonio suo pre.¬
stare torqueri. & in s̾pem ip̃uis utuure regiꝰ
altissimi. Sebastianus comes dint. Le
ictis corde sapiattiam. & repletionem bo¬
nam bonam de diuitiis siuis. quomodo
agricola qui oꝑatur t̾ram suam. & ꝑdu¬
xit eam ad fructum: sic & sapienttia dei hõ
qui sperant in eum eligit. & ñ ꝑmittit i¬
micum suꝑuenire suꝑ eos. s ꝑducet eos
comes clixit. Eigo mori maius quam ui¬
uere: Uictor dixit. Non ẽ. ista mors. s ui¬
ta sempit̾na: si ꝑseuerauero in tormentis
tuis. Sebastianus comes dixit. Ergo hoc
consilium tenuisti: uictor dexit. Etiam.
Tunc comes iussit eius confringi ddigitos

Expanded text:
et sacrifica diis.| Victor dixit propter hoc et sacrifica diis.| Victor dixit propter hoc liuenter torqueor quoniam plus| confortor quia dignatus est me deus pro testimonium suum| prestare torquire. Et in spem ipsius uenire regis sempiter| ne. Sabastianus comes dixit. Lecrectus corde sapientiam et replicionem bonam| de diuiciis suis quomodo agrigula qui operatur terram| suam . et perducit eam ad fructum sic et sapientiam dei| hos qui sperant in eum erigit et non permittit inimicum| superuenire super eos sed perducit eos comes dixit ergo mori uis quam uiuere.| Victor dixit . non est ista mors . sed uita sempiterna . si per| seuerauero in tormentis tuis. Sabastianus comes dixit| Ergo hoc consilium tinuisti. Victor dixit etiam . tunc co| mes iussit ei confringi digitos
Abbreviated transcription (Latin):
Ndieb antonini pagani regis: fa
auo comite egypti alexandrie. Erat
quiclam uir meles acilicia nomine
uictor xp̃ianus. & timens d̾m: cui seba¬
stianus comes dixit. Littere ad me ue¬
nerunt de dño meo imꝑatore antoni¬
no: iubentes ut xp̃iani sacrificent. Qͥ
autem ñ sacrificauerint: inmagna
dampnatõe erunt. Ergo uutor sacri¬
fica: ne periditetur anima tua. Uictor
dixit. Ego miles sum magni regis iħ̾u
mortali regi qm̃ regnum euis ñ est sta¬
num. Et qui ꝑseuerauerit in eo: here¬
ditabit uitam et̾nam. Sebastianus
comes dixit. Uictor. & nunc ad regem
nr̃m ñ ꝑtines: Hictor dixit. In eius
castris militabam: ꝙ ip̃i consentiebã.
s incorde meo cdñm d̃m meum colebã:
in absconditis meis. Propt̾ hocñ meui¬
cit diabolus. Carnem meam inpotesta¬
am tuam: multam sapicutiam habere:
Uictor dyxit. Sapientia mea ñ est exme:
s d̾s meus donauit illam inͥ. Sebastianuis
comesdixit. Libera te a malis tormentis:

Expanded text:
diebus . Antonini pagani regis . faano comite aegypti alexan| driae. Erat quidam uir miles . a cilicia nomine| uictor christiaanus et timens deum. Cui sabastianus comes| dixit. Littere ad me uenerunt de domino meo . imperatore .| Antonino . iubentes ut christiani sacrificent Qui autem| non sacrificauerint . in magna damnatione erunt.| Ergo uictor sacrifica ne perclitetur anima tua| Victor dixit. Ego miles sum magni regis ihesmortali regi . quoniam| regnum eius non est starnum . et qui per| siuerauerit in eum . hereditabit uitam aeternam| Sabastianus comes dixit. Victor . et nunc ad regem nostrum| pertines. Victor dixit in eius castris militabam . et ipsi| consentiebam. Sed in corde meo dominum deum colebam in abs| conditis meis . propter hoc non me uincet diabulus.| Carnem meam in potestaam tuam multam| sapienciam habere. Victor dixit . sapiencia mea non| est ex e sed deus meus donauit mihi illam. Sabastianus| comes dixit. Libera te a multis turmentis .
Abbreviated transcription (Latin):
ihm xp̃m. Sebastianus comes dixit. Qt¬
re annonam tuam ñ accepisti: Uictor
Nec acciꝑe. nec mancduicare eam uolo: qͦ¬
ti in caminum ignis ardentis. Post tri
duum uiuus inuentus ẽ: qm̃ oratioñe
fati. nec fumus eum tetigit. Tũc comes
illi dari iussit uenenum a malefico: ut
cipiens. orationem fecit & manducauit:
& nichil mali sensit. Tunc maleficus ali
& si nil male senseris: & ego derelinqũa
maleficia mea. & creclam indm quem
ẽ mortuus. Tunc dixit ei maleficus. Sal¬
qm̃ liberasti animamtuam. ut secudis
uiuas. Quomodo aut̃ statua aurta ue-¬
terascit. & postea extergit᷑ & innouatur:
sic & tu hominis inueterati malitiam
conterens liberasti. & innouastite per
gr̃am cli. Statim maleficus om̃s codicẽ
suos combussit: & renuntiauit reb siuis:
ih̃u xp̃i. Sebastianus comes dixit. Sacri¬
fica uictordiis: & esto sapiens. Uictor

Expanded text:
istum. Sabastia| nus comes dixit. Quare annonam tuam non accepisti | Victor nec acci| pire nec manducare eam uolo . quoti in camino ardenti. Post triduum au| tem uiuus inuentus est . quoniam orationem fecit nec fu| mus eum tetigit. Tunc comes iussit dare illi uenenum| a malefico . ut cipiens . oracionem fecit et mandu| cauit . et nihil mali sensit. Tunc maleficus . alet si+ ma| lum senseris . et ego derelinquam maleficia mea . Et| credam in deum quem ucauit et non est mortuus. Tunc dixit ei male | ficus . salquoniam liberasti animam tuam . ut in secundis| uiuat. Quomodo autem statua erea uete| riscit . et postea extergitur et innouatur . sic et tu .| homenis inueterati maliciam conterens liberasti et inno| uasti te per gratiam dei. Statim maleficus omnes codices| suos conbussit . et renunciauit rebus suis . isti. Sabastianus comes dixit| sacrifica uictor diis et esto sapiens. Victor
Abbreviated transcription (Latin):
ille gͥ mortis ꝑiculo dignus fuit. qui
eos quos dederat numinos deo abstulit.
considera qnͣto ꝑiculo in diuino iudi¬
cio dignus eris. qui ñ nummos sed te¬
met ipsum om̃ipotenti dño cui tesub
monachico habitu deuoueras subtraxi¬
sti. Quappter si correctionis mee uerb̃a
sequitturus audiens. qm sint blanda
et dulcia in fine cognosces. Ecce fateor
merens loquor. et facti tui tristicia addi¬
ctus. edere uerba uix ualeo. Et tamen
animus tius actionis sue conscius.
iuix sufficit feire quod audit. Erubescit¬
et confunditur. auersatur. En gͦ ferre ñ
ualet uerba pulueris. quid facturus ẽ.
ad iudicium conditoris: Fateor tamen.

Expanded text:
ille igitur mortis periculo dignus fuit, qui ille igitur mortis periculo dignus fuit, qui eos quos dederat nummos Deo abstulit, considera quanto periculo in divino judicio dignus eris, qui non nummos, sed temetipsum, omnipotenti Deo, cui te sub monachico habitu devoveras, subtraxisti. Quapropter, si correctionis meae verba secuturus audieris, quam sint blanda et dulcia in fine cognosces. Ecce, fateor, moerens loquor, et facti tui tristitia addictus, edere verba vix valeo: et tamen animus tuus, actionis suae conscius, vix sufficit ferre quod audit; erubescit, confunditur, adversatur. Si ergo ferre non valet verba pulveris, quid facturus est ad judicium Conditoris? Fateor tamen
Abbreviated transcription (Latin):
tan uenantio exmonacho patricio. Mul¬
ti hominũ stulti putauerunt. qd̃ si ad
ordinem ep̃atus eueherer: te alloqui. ac
ꝑ epłam frequentare recusarem. Sednõ
lta est: quia ip̃a iam loci mei necessitate
ꝯpellor. ut tacere ñ debeam. Et post pauca.
Hac gͥ consideratõe compulsus. uelis.
nolis loquuturus sum. Quia omni
uirtute aut tecupio saluari. aut de tua
morte me eripi. In quo enim habitu fu¬
eris. recolis. Et suꝑne districtionis anima¬
du̾sione postposita. ad quod sis delap¬
sus agnoscis. Culpam gͦ tuam pensa:
dum uacat. Mistrictionem futti uidi¬
cis dum uales echorresce. ne tunc iam¬
lis fletib euadas. Et infra. Teste euͣn¬
głio scis quia diuina seuerttas deocio¬
so sermone nos arguit. et de uerbo mnuti¬
li rationes subtiliter exquiit. Pensa gͦ
quid factura ẽ. deꝑuerso oꝑe. si qͦsdam
in iuidicio suo reꝓbat desermone: Ana¬
nias deo pecunias uouerat. quas post
diabolica uictus ꝑ suasione subtraxit.
S qua morte multandus ẽ: sapis. Si

Expanded text:
tem Venantio, exmonacho, patricio: « Multi hominum stulti putaverunt quod si ad ordinem episcopatus eveherer, te alloqui ac per epistolas frequentare recusarem. Sed non ita est, quia ipsa jam loci mei necessitate compellor ut tacere non debeam. » Et post pauca. « Hac igitur consideratione compulsus, velis an nolis, locuturus sum, quia omni virtute, aut te cupio salvari, aut de tua morte me eripi. In quo enim habitu fueris recolis, et supernae districtionis animadversione postposita, ad quid sis delapsus agnoscis. Culpam ergo tuam pensa dum vacat, districtionem futuri Judicis dum vales exhorresce, ne tunc lis fletibus evadas. » Et infra: « Teste Evangelio , scis quia divina severitas de otioso sermone nos arguit, et de verbo inutili rationes subtiliter exquirit. Pensa ergo quid factura est de perverso opere, si quosdam in judicio suo reprobat de sermone. Ananias Deo pecunias voverat, quas post diabolica victus persuasione subtraxit ; sed qua morte mulctatus est, scis. Si
Abbreviated transcription (Latin):
facere ni presumat. s in eccł̃ia sua sacer¬
ciotali more resileat. Quem si forte ñ
em̃dare post tuam int̾minationem cog¬
noueris. in monaft̾io eum deputare. ẽt
nobis curabis modis om̃ib indicare
ut quod facere debeas. nĩa iterum pre

Expanded text:
facere non presumat, sed in ęcclesia sua sacerdotali more resideat. Quem si forte non emendari post tuam interminationem cognoveris, in monasterio eum deputare, et nobis curabis modis omnibus indicare, ut, quod facere debeas, nostra iterum pre
Abbreviated transcription (Latin):
marum partter ac cuutatis custo¬
dia gregorius grauabatur: ut incoli mo¬
lestias corruens. ñ solum sicut ꝓposuerat
ꝑ ordinem iezechielis misteria minime
ꝑtractaret: uerum etiam hostilib incur¬
sionib multisq corꝑis debilitatib ag¬
grauatus: astudio expositionis om̃ino de¬
sisteret ad dies illos suꝑuenisse defleret.
atq dissolutionem sui corꝑis totis cona¬
tib flagitaret. Quappt̾ eidem ioħ̃i ep̃o q̃¬
ritur dicens. Qm̃ multis ur̃e beatitudi¬
ni minime respondi: ñ hoc torpori meo.
s langori deputate. Quia peccatis meis
facientib eo temꝑe quo ariulfus ad rom̃a
urbem ueniens. alios occidit. alios detrun
cauit: tanta molestia affectus sum. ut
incoli molestiam caderem.

Expanded text:
marum pariter ac civitatis custodia Gregorius gravabatur, ut in coli molestias corruens, non solum sicut proposuerat per ordinem Ezechielis mysteria minime pertractaret, verumetiam hostilibus incursionibus, multisque corporis debilitatibus aggravatus, a studio expositionis omnino desisteret, et ad dies illos se pervenisse defleret, atque dissolutionem sui corporis totis conatibus flagitaret. Quapropter eidem Joanni episcopo queritur, dicens: « Quod multis vestrae beatitudini minime respondi, non hoc torpori meo, sed languori deputate: quia peccatis meis facientibus, eo tempore quo Ariulphus ad Romanam urbem veniens, alios occicavit, tanta moestitia affectus sum, ut in cholicam molestiam caderem.
Abbreviated transcription (Latin):
inmedium gutt᷑is ꝓtraxit. Temptat int̾¬
us trahere nec ualuit. temptat emitere. sed
hesct firmius. Nox meatus quib ducebat᷑
sp̃s obdudunt᷑ eu̾tuntur ocłi brachiarges¬
cunt. Intuetur rex infeliciter morientẽ &
ultionem in eum sentiens ꝓcessisse diuiña:
astantes alloquitur. extrahite inquiens

Expanded text:
medium protraxit. Tentat interius trahere, nec valuit; tentat emittere, sed haesit firmius. Mox meatus quibus ducebatur spiritus occluduntur, evertuntur oculi, brachia rigescunt. Intuetur rex infeliciter morientem, et ultionem sentiens in eum processisse divinam, astantes alloquitur: « Extrahite, inquiens,
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ ip̃o ad regnum celeste translato cuncta
t̾rarum regna iota ft̃. syria paganis
subacta. cestructa monast̾ia. diuite a fũ¬
dam̃ttis eccł̃ie. plena fuñib om̃ia. morte
pͥncipum grecoꝵ. romanoꝵ. francoꝵ. an¬
gloꝵ &. regna cet̾a ꝑturbata. Liquet gͥre
tum. cui uno eodemq temꝑe & patuere
p̾t̾ita. nec latuere p̾sentia. fut᷑a quoq ni

Expanded text:
quoniam ipso ad regnum coeleste translato, cuncta quoniam ipso ad regnum coeleste translato, cuncta terrarum regna commota sunt. Syria paganis subjecta, destructa monasteria, dirutae a fundamentis ecclesiae, plena funeribus omnia, morte principum Graecorum, Romanorum, Francorum, Anglorum, et regna caetera perturbata. Liquet igitutum, cui uno eodemque tempore et patuere praeterita, nec latuere praesentia, futura quoque ni
Abbreviated transcription (Latin):
ranclam sermonis u̾itatem duxmilitẽ.
cum regis epła ad imꝑatorem ꝯstanti¬
nopolitanum dirigendos putant. Qͥ
uͥadurbem regiam ꝑuenenĩt: ab impẽ¬
ratore honorabiliter suscepti sunt. Lectĩ
rimum gͣculabat᷑. Mittunt᷑ ephesum. os ex
imꝑatoris manclato ẽp̃s cum clerico. o ppło
p̾cedunt legatos. introductisq cũ aroma¬
tib inspeluncam: scõꝵ corꝑa facies ꝙ ue¬
stes. & ip̃os in lat̾e sinistro repausantes
ostendit. Et ecce timor magnus irruit su¬
ꝑ eos uidentes om̃ia signa ĩmartyribus
ingrecia: que rexsc̃s in anglia dei spũ do¬
cente didicerat. Facta itaq oratione. obla¬
tisq mun̾ib: cũ sumina ꝓsꝑitate repatͥ¬
ant. grecis exultantib in hiis que iude¬
rant & audierant sicut dictũ ẽ ad illos.
nũciis tam angloꝵ regi qmͣ plebi in au¬
ditum miraculũ. o fidei certum reportan¬
tib argum̃tum. Regem ñ fefellit oracł̾m.

Expanded text:
randam sermonis veritatem, dux militem, randam sermonis veritatem, dux militem, cum regis epistola ad imperatorem Constantinopolitanum dirigendos putant. Qui ubi ad urbem regiam pervenerunt, ab imperatore honorabiliter suscepti sunt. Lectis rimum gratulabatur. Mittuntur Ephesum, et ex imperatoris mandato, episcopus cum clero et populo praecedunt legatos, introductisque cum aromatibus in speluncam, sanctorum corpora facies et vestes, et ipsos in latere sinistro repausantes ostendit. Et ecce timor magnus irruit super eos videntes omnia signa in martyribus in Graecia, quae rex sanctus in Anglia, Dei Spiritu docente, didicerat. Facta itaque oratione oblatisque muneribus, cum summa prosperitate repatriant, Graecis exsultantibus in his quae audierant et viderant, sicut dictum est ad illos, nuntiis tam Anglorum regi quam plebi inauditum miraculum, et fidei certum reportantibus argumentum. Regem non fefellit oraculum,
Abbreviated transcription (Latin):
phesioꝵ ciuitatem mira celeritate por¬
rexit. & usq in montem celion ꝓgressus:
scoꝵ septem dormientium qͥ escentium
inspelunca. ꝓpͥetatem uultuũ. m̃brorũ
qͣntitatem. qualitatẽ uestiũ: exp̃ssione
manifestissima ꝯtemplat᷑ sum. Hec clũ
int̾iorem risu significante leticiam corde
tealat̾e dextro suꝑ qõ młtis quieuerãt
annis in suustrum se latꝰ uirtute diuina¬
u̾tertes. dirum mortalibꝰ omen hac la¬
terũ suoꝵ mutatione signarunt. Exhic
annis. tantum enun temꝑis in sinistro
lat̾e repausabunt: uisitabit dñs iniqui¬
tatem pleb̾ sue. tracdens eos in manus gẽ¬
tium. ut dominent᷑ eis qui od̾unt illos.
insidiabunt᷑ regib. & pͥncipib pͥncipes.¬
cro deseuiet. Obstupuert om̃s qui audi¬
ebant u̾bum. & qr extra orbem positi de
septem dormientib nich audierant. inqͥ
dum exposuit. Quib auditis: mnitocõ¬
silio ut fidem posteris facerent. ad explo¬

Expanded text:
Ephesiorum civitatem mira celeritate porEphesiorum civitatem mira celeritate porrexit, et usque in montem Celion progressus, sanctorum septem dormientium quiescientium in spelunca proprietatem vultuum, membrorum quantitatem, qualitatem vestium expressione manifestissima contemplatus est. Haec dum interiorem risu significante laetitiam luminte a latere dextro super quod multis quieverant annis in sinistrum se latus virtute vertentes divina, dirum mortalibus omen hac laterum mutatione suorum signarunt. Exhincannis, tantum enim temporis in sinistro latere repausabunt, visitabit Dominus iniquitatem plebis suae, tradens eos in manus gentium, ut dominentur eorum qui oderunt eos . insidiabuntur regibus, et principibus principes,cro desaeviet. Obstupuerunt omnes qui audiebant verbum, et quia extra orbem positi de septem dormientibus nihil audierant, inquidum exposuit. » Quibus auditis, inito consilio ut fidem posteris facerent, ad explo
Abbreviated transcription (Latin):
tuis solito se collegit adse. & ponens pre
ocłis dm̃ om̃ia hect̾rena arbitiabat᷑ uel
stercora. cum subito uultus ei plus soli¬
to serenatur. int̾iorq leticia. labia solue¬
bat in risum. rursum solita grauitate
resumpta obscuriorem faciem p̃ferebat.
Mirabant᷑ qui astabant & qͥ resicdebant¬
& licet ex hiis q̃ accid̾ant secretum aliqͥd
regi diuinitus reuelatũ nequaqͣm am¬
bigerent: nemo tam̃ audebat eum intro¬
gare quid accidisset. Ernito aut iuiuio
ornatum tegiũ depositurus ingreditur.
ep̃oꝵ ce alb̃m uno: simul regem suꝑ hoc
sermone ꝯueniunt. Tunc ille. Beatus in¬
quit cuiꝰẽ. nomen dñispes eiꝰ. & ñ respexit
inuanitates & in santas falsas. Qntum
enim sequisq uanissubtͣxerit: tantum
ueris altius adherebit. Etce qͥdem ego
unt̃ fecundos calices & pingiua fercula
acradiantis metalli splendorem: recor¬
datus sum dũi cdei mei. & effudi in me
unt̾ior sp̃ali ꝑfusus lumine. radios usq

Expanded text:
ctius solito se collegit ad se, et ponens prae ctius solito se collegit ad se, et ponens prae oculis Deum, omnia haec terrena arbitrabatur ut stercora, cum subito vultus ei plus solito serenabatur, interiorque laetitia labia solvebat in risum, rursumque solita gravitate resumpta, obscuriorem faciem praeferebat. Mirabantur qui astabant et qui residebant, et licet ex his quae acciderant secretum aliquid regi divinitus revelatum nequaquam ambigerent, nemo tamen audebat eum interrogare quid accidisset. Finito tandem convingreditur, regium depositurus ornatum. epsermone conveniunt. Tunc ille: Beatus, inquit, cujus est nomen Domini spes ejus, et non respexit in vanitates et insanias falsas . Quantum enim se quisque vanis subtraxerit, tantum veris arctius inhaerebit. Ecce quidem ego inter fecundos calices et pinguia fercula ac radiantis metalli splendorem recordatus sum Domini Dei mei, et effudi in me interior speciali perfusus lumine radios usque
Abbreviated transcription (Latin):
on satis adimirari possum quenã fu̾it
causa qd̃ eo temꝑe quo cultu tegio cla¬
rior. quo ꝓcerũ circunfusus comitatu sereni¬
or. quo lauciorib epulis intuentium esti¬
matione uidebatur. esfusior. Habun¬
dantiorem spuitalm̃ reuelationũ gram
obtinuerit. S nimirum homo infacie
cs añ uidet incorde. Dortabat certe gla¬
dium: s ꝓ officio. itebatur regalib:S
bat: s ꝓ necessitate. suillimis inconuius
residebat. s. ꝓꝯsuetudine. felꝑx quihũs
om̃ib sic usus ẽ: ut ñ sit abusus. corpus
tclens t̾renis. & celestib sp̃m muscens. HNũ
⁊̃ qd̃ indie dominice resurrectionis im¬
ꝑiali stola curundatꝰ cum dectam scep¬
t̾rum. caput ornaret corona: iam celesti
agni carnib saginatus regiam accessie
adm̃sam. sp̃alib magis qm corꝑalibus
epulis reficiendus. Timens enimut ar¬
bitror ne forte m̃sa fertilior. cultus festi¬
uior. pompa splendidior. animũ inten¬
tum celo s uł modicum inclinarent: ar¬

Expanded text:
on satis admirari possum quaenam fuerit causa quod eo tempore quo cultu regio clarior, quo procerum circumfusus comitatu severior, quo lautioribus epulis intuentium aestimatione videbatur effusior, abundantiorem spiritualium revelationum gratiam meruerit; sed nimirum homo in facie, Deus autem videt in corde. Portabat certe gladium, sed pro officio; utebatur regalibus, bat, sed pro necessitate; sublimis in convivio residebat, sed pro consuetudine. Felix qui his omnibus sic usus est ut non sit abusus, corpus tradens terrenis et coelestibus spiritum miscens. Hinc quod in die Dominicae resurrectionis imperiali stola circumdatus, cum dextram sceptrum, caput ornaret corona, jam coelestis Agni carnibus saginatus regiam accessit ad mensam, spiritualibus magis quam carnalibus epulis reficiendus. Timens enim, ut arbitror, ne forte mensa fertilior, cultus festivior, pompa splendidior, animum coelo intentum sibi vel modicum inclinaret, ar
Abbreviated transcription (Latin):
clendum unus ministroꝵ in obicem aliꝗͣ
ne lapsum incuirit quem tanen pes
suunich iniurie passum eext. eboe eũẽ¬
tuplarib int seleq̃ntib es qd por pediss
uenertr gratulantib. comes q̃i ludendo ĩ¬
tulit. Sicẽ. frat̾ frẽm adiuuans. & alter
alt̾i in necessitate subueniens. Et rexad di¬
cem. Hoc inquit m̃s mͥ facisset: si goduinũ
hoc ꝑmisisset: Ad hanc uocem godwmus
expauit. & tristem ad modum p̃ferensiil¬
tum. scio ait otex scio. adhuc de morte fr̃is
tui tuus me accusat anmus. nec adhuc
eis estimas cliscredendũ: qui meuł euis
uł tuum uocant ꝓditorem. Si secretoꝵ om̃i¬
manuteneo guttur meum faciat ꝑͣtnsire.
& me seruet illesum: sicut nec tue ꝓditio¬
nis reus. nec defrĩs tuinece mͥ consc̾ius existo¬

Expanded text:
ndendum unus ministrorum in obicem aliquendendum unus ministrorum in obicem aliquene lapsum incurrit, quem tamen pes suum nihil injuriae passum erexit. De hoc eventulantibus, comes quasi ludendo intulit: « Sic est frater fratrem adjuvans et alter alteri in necessitate subveniens. » Et rex ad ducem: « Hoc, inquit, meus mihi fecisset si Godwinus hoc permisisset. » Ad hanc vocem Godwinus expavit, et tristem admodum praeferens vultum: « Scio, ait, o rex, scio, adhuc de morte fratris tui tuus me accusat animus, nec adhuc eis aestimas discredendum, qui me vel ejus, vel tuum vocant proditorem; sed secretormanu teneo guttur meum faciat pertransire et me servet illaesum, sicut nec tuae proditionis reus, nec de fratris tui nece mihi conscius existo
Abbreviated transcription (Latin):
ed qr iterato sermonem incidimus
degodwmo inserendum arbitror ꝙ̃¬
admocdum eum ꝓditionũ suarũ donatu
stipendiis diuini iudicii ultrix ira cõsup¬
serit. detestandiq facinoris qd̃ in regem
frẽmq eiꝰ miserat. ppło spectante ip̃am ꝙͣ
meruerat penam exsoluerit. Ille enim sim¬
plicttate regis abutens. młta in regno cõ¬
tra ius⁊ fas ꝓ potestate faciebat & ad sue
iniquitatis ꝯsensum sepe regis animum
indinare temptabat. Tandem eo usq eiꝰ
ꝓcessit astricia. ut om̃s fere regis cognatos
& amicos quos de normãnia uł acdluxat
uł aduocauerat. tam ep̃os qm aliarũ dig¬
nitatum cdericos & laicos. fraude. dolo. cir¬
cũuentione: de patria ꝑturbaret. creclens
cuncta cdissimulans: diuinis uacabat
obsequiis. cdĩ iusticiam tantam ultum
iri maliciam młtis p̃dicens. aliquetiam¬
ip̃i godwino illõ ip̃m ñ tacens. Dic itaq
qͣdam que ppło celebris habebatur cũ rexp̃¬
sente comice m̃sis regalib assidet. int p̃n¬

Expanded text:
ed quia iterato sermonem incidimus de Godwino, inserendum arbitror quemadmodum eum proditionum suarum donatum stipendiis divini judicii ultrix ira consumpserit, detestandique facinoris quod in regem fratremque ejus commiserat, populo spectante ipsam quam meruerat poenam exsolverat. Ille enim simplicitate regis abutens, multa in regno contra jus et fas pro potestate faciebat, et ad suae iniquitatis consensum saepe regis animum inclinare tentabat. Tandem cousque ejus processit astutia, ut omnes fere regis cognatos et amicos quos de Normannia vel adduxerat vel vocaverat, tam episcopos quam aliarum dignitatum clericos et laicos, fraude, dolo, circumventione de patria perturbaret, credens scuncta dissimulans divinis vacabat obsequiis, Dei justitiam tantam ducis ultum iri malitiam praedicens, aliquaGodwino non tacens. Die itaque quadam quae populo celebris habebatur, cum rex, praesente Godwino, mensis regalibus assideret, inter pra
Abbreviated transcription (Latin):
tate debił: quem carnał bauilans pa-¬
der obtentu eiꝰ salutis ad monast̾ium sc̃ier¬
melandi deuexit. At uͥ eum aut̃ sepulchiũ
eum posuit: gressum quem humana sub¬
traxerat conditio: confessoris opttulatio
recflidit. Et sic gressus claudo restitit᷑: qui
fuerat ab ip̃is cunabuł pelum officio priua¬
tus. Et qui alieno adiutorio euectus ad eiꝰ
sepulchrum fuerat: int̾cedente beato con¬
fessore ꝓprii gressus urtute ẽ. reu̾sus ad
sua. Item de alio claudo leutb̃to.

Expanded text:
tate debilis, quem carnalis baiulans pater obtentu eius salutis ad monasterium sancti Aermenlaudi devexit. At ubi eum ante sepulchrum eius posuit, gressum, quem humana subtraxerat condicio, confessoris opitulatio reddidit, et sic gressus claudo restituitur, qui fuerat ab ipsis cunabulis pedum offitio privatus; et qui alieno adiutorio evectus ad eius sepulchrum fuerat, intercedente beato confessore, proprii gressus virtute est reversus ad sua. 26. Item de alio claudo Leutberto.
Abbreviated transcription (Latin):
rent: Quedum ducta eẽnt usq ad
scłm urbem miliarium: in loco qui di¬
citur catacumbas collocata ft̃. S dũ
ea exinde leuare om̃is eorum młtitudo
conueniens niteret᷑. ita eos ius tonitrui
denuo nullatenꝰ temptare presumerent.
Tunc autem exeuntes romani eoꝵ cor¬
pora qui hoc ex dñi pietate meruerunt.
leuauerunt et in locis quib nunc sunt
condita posuerunt. Quis gͦ serenissima

Expanded text:
rent? Quae ducta usque ad rent? Quae ducta usque ad secundum urbis milliarium, in loco qui dicitur Catacumbas collocata sunt. 711 Sed dum ea exinde levare omnis eorum multitudo conveniens niteretur, ita eos vis tonitrui denuo nullatenus attentare praesumerent. Tunc autem exeuntes Romani eorum corpora, qui hoc ex Domini pietate meruerunt, levaverunt, et in locis quibus nunc sunt condita posuerunt. Quis ergo, serenissima
Abbreviated transcription (Latin):
manis namq uł tociꝰ occidentis parti¬
b om̃ino intolerabile ẽ. atq sacrilegũ.
si scõꝵ corꝑa tangere quisquam forteuo
luerit. Quod si p̃sumpserit: certumẽ
quia hec temeritas impunita nuillo
modo remanebit. Pro quare de greco¬
rum consuetudine qui corꝑa scorum
leuare seasserunt. uehem̃ter miramur.
et iux credimus. Nam quidam greci
monachi hic ante biennium uenientes.
nocturno silentio uixta eccl̃iam sancti
pauli corpora mortuoꝵ in campo iacen¬
tia effodiebant. atq eoꝵ ossa reconde¬
bant. seruantes sͥ dum receclerent. Qui
contenti ex cur hoc facerent diligenter
fuissent discussi. confessi sunt qd̃ illa
ossa ad grecos eẽnt tanqm scõꝵ reliquias
portaturi. Ex quors exemplo sicut pre¬
dictum ẽ. maior nob̃is dubietas nata ẽ:
utrum uerum sit. qd̃ leuari ueraciter
toꝵ apłorum quid ego dicturus sum.
dum constet quia eo temꝑe quopassi
sunt. exoriente fideles uenerunt. qui eo¬
rum corꝑa sicut ciuium suoꝵs repetẽ¬

Expanded text:
manis namque vel totius Occidentis partibus omnino intolerabile est atque sacrilegum, si sanctorum corpora tangere quisquam fortasse voluerit. Quod si praesumpserit, certum est quia haec temeritas impunita nullo modo remanebit. Pro qua re de Graecorum consuetudine, qui ossa levare sanctorum se asserunt, vehementer miramur, et vix credimus. Nam quidam monachi Graeci huc ante biennium venientes nocturno silentio juxta ecclesiam sancti Pauli, corpora mortuorum in campo jacentia effodiebant, atque eorum ossa recondebant, servantes sibi, dum recederent. Qui cum tenti et cur hoc facerent diligenter fuissent discussi, confessi sunt quod illa ossa ad Graeciam essent tanquam sanctorum reliquias portaturi. Ex quorum exemplo, sicut praedictum est, major nobis dubietas nata est, utrum verum sit quod levare veraciter o beatorum apostolorum quid ego dicturus sum, dum constet quia eo tempore quo passi sunt ex Oriente fideles venerunt, qui eorum corpora sicut civium suorum repete
Abbreviated transcription (Latin):
duisa mala aliqͥs etiam sermones sccipsit
atꝙ eos ex nr̃o nomine titulauit: et sus¬
pecti sumus. ne eos alicubi tnsmisent:
frͣ̃nitas ur̃a sollicitudinẽ gerat. et si qͥd
tale reppererit. eos extindi et om̃ino faci¬
at aboleri: ut qõ imꝑitus litterarũ et
scripte cliuine nescius. ño sicut diximꝰ
nomine p̾notauit. qͥrundam animo
ñ possit inficere. Nam nos nec grece
nouimꝰ. nec aliquod opus aliquando
niam missi sunt sc̃i benedicti re

Expanded text:
diversa mala aliquos etiam sermones scripsit, diversa mala aliquos etiam sermones scripsit, atque eos ex nostro nomine titulavit, et suspecti sumus ne eos alicubi transmiserit, fraternitas vestra sollicitudidem gerat; et si quid tale repererit, eos exscindi et omnimodo faciat aboleri, ut quod imperitus litterarum et Scripturae divinae nescius, nostro, sicut diximus, nomine praenotavit, quorumdam animos non possit inficere. Nam nos nec Graece novimus, nec aliquod opus Graece aliniam missi, sancti Benedicti re
Abbreviated transcription (Latin):
iquidem qd̃ grecam lĩguam nescie¬
rit. ip̃e testatur in epła eusebio tessa¬
lonicensi ep̃o scribens. Lator p̾sentiũ the¬
paulũ inclausus fuerat. res et caritas qͣs
qd̃ mens ip̃ius sicutante et nos putauera.¬
mus cũ habitu concordaret. S tante ille
prauitatis inuentus ẽ: ut si eius stulticie
sub inclaulionis specie paulo adhuc am¬
pluis licuisset. ml̃toꝵ animas tualicie sue
falsitate deciꝑet: et quocũq potuiss non
leuia scandala generarent. Nam inter
alia que islem andreas pessime cogitauit.
et fecit: eam quoꝙ qmͣ ad nos misistis. dũ
apud ip̃m a prefato lectore ẽẽt deposita.
infalsaiit epłam. ut quicũꝙ eam le¬
gecet. uos nec catholica net recta sapere
cuident argueret. Ex qua re contigit
ut ddũ ueritatem studiose quererem᷑:
eiusꝙ latebat iniquitas nulgaretur.
Et tanta in eo reꝑta sunt: quta nec desce¬
lerato quoq laicõ crederrittur. Et quia ĩt

Expanded text:
Siquidem quod Graecam linguam nescieSiquidem quod Graecam linguam nescierit, ipse testatur in epistola Eusebio, Thessalonicensi episcopo, scribens: Lator praesentium ThePaulum inclusus fuerat, res et chartas quas quod mens ipsius sicut et nos ante putaveramus cum habitu concordaret. Sed ille tantae pravitatis inventus est, ut si ejus stultitiae sub inclusionis specie paulo adhuc amplius licuisset, multorum animas malitiae suae falsitate deciperet, et quaecumque potuisset non levia scandala generaret. Nam inter alia quae idem Andreas pessime cogitavit et fecit, eam quoque quam ad nos misistis, dum apud ipsum a praefato lectore esset deposita, infalsavit epistolam, ut quicumque eam legeret, vos nec catholica nec recta sapere evidenter argueret. Ex qua re contigit ut dum veritatem studiose quaereremus, ejus quae latebat iniquitas vulgaretur: et tanta in eo reperta sunt, quanta nec de scelerato quocumque laico crederentur. Et quia inter
Abbreviated transcription (Latin):
na. ẜ et balteum ꝯsuetudinalit osclatur.
Que singulatim consid̾ata. et antiqͥtatẽ
nui. et mecliociitatem habitus. et speciem
regłaris ꝓposit: signis ꝑspicius rep̃sentãt.
Nam ineo qd̃ palliũ eius bisso candentẽ
contextũ. nlłis fuisse cernitur acub ꝑfora¬
tum. sic illũ circa scapulas obuolutum fu¬
isse. ñ autem conficum dinoscitur. sicuti
uetustissimis muisuus uel picturis often¬
ditur. Eõ autem reliqͣrum philateria.
tenui argento fabricata. ubiq pallio fu
isse suspensa decollo uident᷑. habitus eius
mecdiocritas demontrat᷑. Porro in excilitate
baltei. que uniꝰ pollicis m̃suram nũquam
excelit. speciem ꝓpositi regłaris. olim a sc̃o
beneclicto statuti cuiꝰ ip̃e uitam describens
indialogo regulam quoq lauclauerat.
eũ seruasse luce clarius manifestat. Pre¬
sertim cum uenerabilis doctor gregorius
grecam linguam nescierit: et sui monaste¬
rii monachos benedicti utiq regłis manci¬
patos in saxoniam destinarit.

Expanded text:
 et balteus ejus consuetudinaliter osculantur. Quae sigillatim 175 considerata, et antiquitatem viri, et mediocritatem habitus, et speciem regularis propositi signis perspicuis repraesentant. Nam in eo quod pallium ejus bysso candente contextum nullis fuisse cernitur acubus perforatum, sic ipsum circa scapulas obvolutum fuisse, non autem confixum dignoscitur, sicuti vetustissimis musivis vel picturis ostenditur. Quod autem reliquiarum phylacteria tenui argento fabricata, vilique pallio, de collo suspensa fuisse videntur, habitus ejus mediocritate demonstratur. Porro in exilitate baltei, quae unius pollicis mensuram numquam excedit, speciem propositi regularis olim a sancto Benedicto statuti, cujus ipse vitam describens, in dialogo regulam quoque laudaverat, eum servasse luce clarius manifestat, praesertim cum idem venerabilis doctor Gregorius Graecam linguam nescierit, et sui monasterii monachos Benedicti utique regulis mancipatos in Saxoniam destinarit. 81.
Abbreviated transcription (Latin):
agebat: debitum se contraxisse phibuit.
qd̾ et multis aliis et lacrimis eius attestan¬
tib uerum ẽe. credimus. Et quia centum
quinqͣguita solidos debebat: uoluiut
creditores illius cum eo aliquid pascisce
sint eidem debito addici. Creditores ergo
suos ut asserit. ad octoguita solidos consen¬
tire possibile est: s quia multum ẽ. ut
anichil habente homine octoguita soli¬
dos petant: sexaginta tͥ solidos ꝑ notanũ
tuum transmittimus. ut tu cum eisilẽ
creditorib subtiliter loquaris. et rationi¬
b reddas. quia filium eus quem tenere
dicuntur: scdm leges tenere ñ possunt.

Expanded text:
agebat debitum se contraxisse perhibuit, quod et multis aliis, et lacrymis ejus attestantibus verum esse credimus. Et quia centum quinquaginta solidos debebat, volui ut creditores illius cum eo aliquid pacisceresint eidem debito addici. Creditores ergo suos, ut asserit, ad octoginta solidos consentire possibile est. Sed quia multum est ut a nil habente homine octoginta solidos petant, sexaginta tibi solidos per notarium tuum transmisimus, ut tu cum eisdem creditoribus subtiliter loquaris et rationem reddas, quia filium ejus quem tenere dicuntur, secundum leges tenere non possunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Abi beatus gregorius seruus seruoꝵ dei.
sescribens mediocri uestim̃tis abicitur.¬
Ubi fidei sue irrep̃hensibilẽ symbolum
diccat.

Expanded text:
 Gregorius servum servorum Dei se scribens, mediocribus vestimentis amicitur.--2. Fidei suae irreprehensibile symbolum dictat.
Abbreviated transcription (Latin):
impar ingenũ atq nugacitatis sim.¬
uel desiclie ponclere opprimar: ad illũ
tam̃ spem erigo qui dixit. Aperi os tu¬
um: & ego adimplebo illud. Maxime
ꝙ ur̃is fretus suffragiis: ut qd̃ merttis
meis obtinere ñ ualeo: Orante ꝓ me
beatitudine ur̃a. opustam arcłuum
atq difficile ameq hactenus uidiscus¬
sum: suꝑna opitulante gr̃a possem
ad om̃s uirtutes qͣs ꝑ eum dominus
oꝑari dignatꝰ ẽ. attingere me mini¬
me posse. Et qũauis ad om̃ia illius¬
tam̃ ꝓut dñs uires infuderit pauca
eplurib cursim succunicteq. & ut tta
dicam breuit̾ aggreddi conabor. Indig¬
num ẽ. enim ut de tanto iuro silere
quis audeat: dum pus rerũ arbiter
instituit. ꝑ quem agrũ suũ intenta
oꝑatione fidei rastro excoleret: ut ad
ius seges extresceret. Satis enim sunt
sollictta cira humanũ genus immĩe¬
sediuinitatis ꝓiusura remedia: dũ
talem ad illuminationẽ pat̾e digna¬
tus ẽ p̃eligere misccl̃ia consulente re¬

Expanded text:
sim inpar ingenii atque nugacitatis vel desidiae pondus opprimar, ad illum tamen spem erigo, qui dixit: Aperi os tuum, et ego adimplebo illud, maximeque vestris fretus suffragiis, ut quod meis meritis obtinere non valeo, orantem pro me beatitudinem vestram, opus tam arduum atque difficile, a meque actenus indiscussum, superna opitulante gratia, possim ad omnes virtutes, quas per eum Dominus operare dignatus est, adtingere minime posse, et quamvis ad omnia illiustamen, prout Dominus vires infuderit, pauca e pluribus cursim succincteque et, ut ita dicam, breviter aggredere conabor. Indignum est enim, ut de tanto viro silere quis audeat, dum plus rerum arbiter instituit, per quem agrum ipsius intenta operatione fidei rastro colenti ad isti seges excresceret. Satis enim sunt sollicita circa humanum genus inmensae divinitatis provisura remedia, dum talem ad inluminationem patriae dignatus est dirigere, misericordia consulent
Abbreviated transcription (Latin):
Igit᷑ ne ꝓlixa oratio horrorem incuti¬
nem quał extiterit. uł q̃lter rigorem m̃¬
tis atꝙ ꝓpositum tenucti. licei rustico
ac plebrio sermone ꝑꝑter exemplũ tamẽ
uł imitationem euis mẽmorie. ⁊̃tmpta
ueretundia tradere curabo
Explictt ꝓlo¬

Expanded text:
Igitur, ne prolixa oratio horrorem incutinem qualis extiterit, vel qualiter rigorem mentis atque propositum tenuerit, licet rustico ac plebeio sermone, propter exemplum tamen vel imitationem memoriae, contempta verecundia, tradere curabo. EXPLICIT
Abbreviated transcription (Latin):
cripturiss uitam beati flor̃ẽ¬
tii. habitatorem eius inuoco.
sp̃m scm̃. ut qui ei uurtittes
largiri dignatris ẽ: mͥ ⁊̃ eas sermoneni
tribuat narrandi÷ qͣtuuis & cartiati
ur̃e debitum seruituitis impendã offi¬
cium: & ne hiis lateant qui om̃imodi

Expanded text:
cripturus vitam beati Amndi, habitatorem eius invoco Spiritum sanctum, ut qui ei virtutes largiri dignatus est, mihi etiam eas sermonem tribuat narrandi, quatenus et caritati vestrae debitum servitutis inpendam officium, et ne his lateat, qui omnimodi
Abbreviated transcription (Latin):
iussit eumꝰ dimitt̾e. Qui ad t̾ram decidens
quia corrigi uoluit: eodem anno ueram
fuisse gregorii snĩam moriendo ꝓbauit.
iusdem comitis homo
sub alio temꝑe indulfus uocatus est.
Cui dũ cocus ꝓ ꝯparandis lignis denanios
peteret. nlło modo potuit impetrare: sed
nefauo iure precepit licentiam. ut re¬
gias et fenestias & uicini dormitorii

Expanded text:
jussit eum dimitti; qui ad terram decidens, jussit eum dimitti; qui ad terram decidens, quia corrigi noluit, eodem anno veram fuisse Gregorii sententiam moriendo probavit. 96. Ejusdem comitis homo sub alio tempore Indulfus vocatus est. Cui dum cocus pro comparandis lignis denarios peteret, nullo modo potuit impetrare; sed nefario jure percepit licentiam, ut attegias, et fenestras, et vicini dormitorii
Abbreviated transcription (Latin):
apud sabinos cõcedens eodem anno cũ
siuis om̃ib uita priuatus est.
odem quoq temꝑe. suppo piceni comes.
ibi applicuit. Qui monachis quidam
plurimam dampsilitatẽ ostendit: & in re¬
b tam uenerabilis monasterii usurpatio¬
ne suoꝵ ꝓhibuit. Huiꝰ familiaris qͥdam
nomine faraldus existens. si qnͣdo suppo ad
palatium ꝓcessisset: fornicarias illuo dete¬
stantib monachis ñ reuerebat᷑ in ducere:
atq cũ eis comessationes et saltationes
illicitas celebrare. Is deniq noctis pͥncipio
secessum petens: aspirttib immundis
in aera ꝑcapillos suspensus ẽ. Cumq to
ta nocte dependẽs uocis officium ñ habẽt:
matutinalib horis beatus gregorus ei
uidendũ se prebuit dicens. Inimice der:
ñ tͥ sufficiunt alia mala que in meo mo¬
nasterio ꝑuicacit̾ oꝑaris. in suꝑ scenicas
meretriculas in claustro monachico tã¬
ꝙͣ in theatro conducis: crede mͥ hoc anno
rectionem ꝓmitt̾e. Continuo gregoruis

Expanded text:
apud Sabinos consedens, eodem anno cum suis omnibus vita privatus est. 95. Eodem quoque tempore Suppo, Piceni comes, ibi applicuit, qui monachis quidem plurimam dapsilitatem ostendit, et in rebus tam venerabilis monasterii usurpationem suorum prohibuit. Hujus familiaris quidam, nomine Faraldus, existens, siquando Suppo ad palatium processisset, fornicarias illuc, detestantibus monachis, non verebatur inducere, atque cum eis comessationes et saltationes illicitas celebrare. Idemque noctis principio secessum petens, a spiritibus immundis in aere per capillos appensus est; cumque 184 tota nocte pendens vocis officium non haberet, matutinalibus horis beatus Gregorius ei videndum se praebuit, dicens: « Inimice Dei, non sufficiunt tibi alia mala quae in meo monasterio pervicaciter operaris, insuper scenicas meretriculas in claustro monachico tanquam in theatro conducis. Crede mihi, hoc anno rectionem promittere. Continuo Gregorius
Abbreviated transcription (Latin):
tie: & ingenuitatis. Et qñdo decollatus
ẽ. sc̃s uictor. exiuit decollo euis lac & sã¬
gus: & mutti mirati sunt in illa die.
suꝑ om̃ia que facta sunt ei. Multi autẽ
uidentes crediderunt in domino ihu xp̃o.¬

Expanded text:
ciae et ingenuetatis et quomodo decollatus ciae et ingenuetatis et quomodo decollatus est sancti| uictor . exiuit de collo eius lac . et sanguis et multi mirati| sunt in illa diae super omnia quae facta sunt ei.| Multi autem uidentes crediderunt in domino ih
Abbreviated transcription (Latin):
ens comes. se cõmotus uissit cam adduc
adse. & clixit ei. Quot annoꝵ es: Et illa
clixit. Sexclecim. Oixit ei comes. Que uo¬
caris: Et cdixit. Corona. Comes dlyur.
Sacufica diis. Corona dixit. Ideo ñ intel¬
ligis qr corona uocor. & tu queris ꝑdere
coronam meam: Ideo nolo sacrificare dii
alienis: ut accipiam coronama dominõ
meo ihu xp̃o. Sebastianus comes dixct:
Qñcomipsisti: Corona dixit. Ante anñr
& menses quatuor. Sebastianus comes
dixit. ma Quare tamcito queris ꝑd̾e
spetiem tuam: Corona dixit. Hoc cogita¬
ui ext̾minare conculcationem istuis cor¬
poris. ut possim occurrere sponso xp̃o: qm̃
pit̾nale ẽ. Tunc iussit comes duas arbo¬
res palme declinaread inuicem. & ad illã
ligare beatam martyrem coronam: & su¬
bito dimitti. Que cũ dimitterent: facta
ẽ. in duas partes beata corona: Uictori au¬
tem martiri: iussit comes caput preciliz
Tunc beatus uctor dixit. Gr̃as ago deo
meo. qui me donauit lib̾tatem constan¬

Expanded text:
comes . et commotus . iussit | eam adduci ad se . et dixit ei. quod annorum es . et| dixit . sidicem. Dixit ei comes . quae uocatur. et dixit| corona. Comes dixit . sacrifica diis. Corona dixit . ideo| non intelligis quia corona uocor et tu queres perdere coronam| meam . ideo et nolo sacrificare diis alienis ut accipiam| coronam a domino christo meo. Sabastianus comes dixit quando| nupsisti. Corona martyr dixit ante annum et menses| quattuor. Sabastianus comes dixit . quare tam cito| queris perdere speciem tuam. Corona martyr dixit . hoc| cogitaui exterminare conculcationem istius corporis .| ut possim occurrire sponso christo.peternale est. Tunc| iussit comes duas arbores palme declinare ad inui| cem . et illuc legare beatam martyram coronam . et| subito demitte. Quae cum demitterintur facta est| in duas partes beata corona. Victor autem martyri| iussit comes caput praecidi. Tunc beatus uictor dixit| Gracias ago deo meo qui mihi donauit libertatem cons| tan
Abbreviated transcription (Latin):
dixit. Si corium carnis mee excorias:
s intellectui meo nichil potes facere:
Tunc q̃dam mulier ucor militis nõĩe
corona. annoꝵ sexdecim: exclamauit
dicens. Seatus es uictor &̃ beata oꝑa
tua. & sc̃a. Susceptum ẽ sacrificium
tuũ: quomodo satrificium abel. Qm̃
quomodo enoc iustum: qui transla¬
tusẽ. ne uideret mortem huiꝰ mundi.
quousq ueniant que sunt futura tẽ¬
poris. Credidisti deo quomodo abra¬
ham: factus es futuram. sapiens sic̃
ioseph qui intellexit famen futuram:
Sustulisti tolerantiam fortissimi iõb:
qui sustinuit multas ꝑsecutiones:
es in odorem suauitatis. quomodo
heleazar in sacerdotio suo: Nonte¬
tigit te ignis. quomodo tres pueres:
ananiam. azatiam. & misahel. Spe¬
rasti in domino. quomodo dauid: acce
qui te conculcabant. S ecce uides quac
coronas decelo abangłis uenierttes. iaio¬
rem tͥ datam & minorem mͥ. & si uas infix

Expanded text:
. dixit si corium carnis meae excorias | . dixit si corium carnis meae excorias | sed intellictui meo nihil potest facire. Tunc quedam mu| lier uxor militis nomine corona annorum sedicem excla| mauit dicens . beatus es uictor et beata opera tua . et sanc| ta. Susceptum est sacrificium tuum quomodo sacrificium| Abel . quomodo| enoch iustum . qui translatus est ne uideret mortem huius| mundi quousque ueniant que sunt futura temporis crede| disti deo quomodo . Abraham factus es sapiens sicut ioseph| qui intellexit famem futuram sustinuisti tolerantiam| Fortissemi iob qui sustinuit multas persecuciones. es in odorem suauitatis| Quomodo eleazar in sacerdotio suo . non tetigit te ignis| Quomodo tres pueros . ananiam . Azariam . et misahel .| sperasti in dominum . Quomodo dauid accepisti  qui te conculcabant| Sed ecce uideo duas coronas de caelo ab angelis uenientes.| maiorem tibi datam et minorem mihi etsi uas infi
Abbreviated transcription (Latin):
culos eus. Uictor martyr dixit. Qua¬
tinus ocdos carnis excecasti. s de interio¬
rib ocłis plus iudeo idest ꝑ ocł̃os anime:
quomodo dixit apłs paulus. Quia si
consideratis ocłos corcłis: ñ ẽ necessariꝰ
uob̾ ocłs corꝑis. Ocl̃i corꝑis inania
mundi uident. od̃ĩ autem cordis ui¬
dent lumen uerum. Sebastianus
comes dixit. Cogis me plus. & peiora
tormerta tͥ adhibere. ictor beatus di¬
xit. Orãs ago deo meo: qui me confor¬
tat. Quomodo ius dampna: noli mͥ¬
moras facere. ꝑatus sum ꝓdeo meo cõ¬
fortantem me sustinere ista om̃ia. Tc̃
comes eum it̾um deorsum uissit fuspẽ¬
di: & sanguis denarib eius stillabat
in t̾ra. Tunc dimiserunt eũ milites:
& pꝰ triduum uenerunt. qr putaue¬
runt eum ẽẽ mortuũ. & cũ iudissent
illuminamini. Et illuminati sunt:
Qui reuersi: dixerunt comiti. quid eis
contigerit: Iterum comes ussi sc̃m
martyꝰrem excoriari. Uictor martyr

Expanded text:
culos| eius uictor martyr dixit quaculos| eius uictor martyr dixit quatenus oculos carnis excecas| ti sed de interioribus oculis plus uideo. Id est per oculos ani| mae. Quomodo dixit apostolus . paulus quia si conside| ratis oculos cordis non est necessarius uobis oculos corporis| oculi corporis inania mundi uident. Oculi autem cordis uident| lumen uerum. Sabastianus comes dixit . cogis me plus et| peiora tormenta tibi adhibere. Victor beatus dixit . gra| cias ago deo meo qui me confortat quomodo . uis . damna .| noli mihi parcere . paratus sum pro deo meo confortasti me| sustenire ista omnia. Tunc comes . eum iterum deorsum . ius| sit suspendi et sanguis de naribus eius stillabat in terra| Tunc demeserunt eum militis et post triduo uenerunt qui| putauerunt eum esse mortuum. et cum uidissent inlumina| mine et inluminati sunt. Qui reuersi dixerunt cometi| quid eis contigeret. Iterum comes iussit sanctum martyrem exco| riare. Victor martyr
Abbreviated transcription (Latin):
agnoscunt: quomodo & pater illoꝵ
diabolus qui ab inttio uerttatem no
cognouit. Ip̃imendaces sunt & in cor¬
de excecati: scientiam fidei ñ scientes:
Tiinc iussit comes: neruos de corpore
cius euelli. Tunc beatus uictor cdixit
Exustis om̃ib dolormeñ contigit:
s quomodo spina apede leuata e¬
ruit dolorem &e dat resumptionem.
sic ego nerius meis erutis numis pau
Tunc cõmes ussit iterum oleo can¬
denti ualde: ꝑfundi absconsa illius
Tunc beatus uictor dixit. Sicmͥ est
oleum candens datũ. quomͦ homini
ardorem patienti: cum biberit aquã
frigidam refrigerat. & ita ego resũp¬
si. Iterum comes iussit lampades in
ni suspenso: & nichil eoꝵ sensit s po¬
tius confortatus ẽ. ado. Sebastiamis
comes dixit. Sacrifica iam: multum
stum. qm̃ ip̃e habet potestat᷑e corꝑis
& auuue mee. Tunc comes uissit cal¬
cem & acetum dari: inguttur euis. ui¬
ctordixit. Acetum tuũ & cal .s. sicẽ. mͥ
ihm xp̃m. Iterum iussit comes erui o¬

Expanded text:
agnoscunt quomodo et pater illorum diabolus| qui ab inicio ueretatem non agnouit ipsi men| daces sunt et in corde excecati scientiam fidei| non scientes. Tunc iussit comes neruos ex corpore eius| euelli. Tunc beatus uictor dixit . ex istis omnibus dolor . me| non contigit . sed quomodo spina a pede leuata eruit| dolorem et dat resumptionem . sic et ego neruis meis erutis | nimis pausTunc| comes iussit iterum . oleo candenti . ualde . perfundi abscon| sa illius. Tunc beatus uictor dixit . sic mihi erit oleum can| dens datum quomodo homeni ardorem pacienti cum bibe| rit aquam frigidam refrigerat. Ita et ego resumpsi| Iterum comes iussit lampadas . ini sue et nihil eorum| sensit sed potius confortatus est a deo. Sabastianus comes| dixit . sacrifica iam multum tstum quoniam| ipsi habet potestatem corporis et animae. Tunc comes| iussit calcem . et acetum . dari in guttor eius. Victor di| xit. Acetum tuum et calce sic est mihi minum christum. Iterum iussit comes erui o