comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
batur habere largitus est: cumq in elemosinis uestim̃¬
ta sua ao fratrum omnia & cellarit consumpsiss& quic¬
quid habere in horta potuit expendit : expensis uero
rebus omnibus. lango bardi ad eum subito uenerunt : eũq
tenuerunt : & aurum p&ere coeperunt: quib: cum ille
dicer& se omnimodo nilhabere : inuicino monte ab eis
ductus est: in quo silua in mensȩ magnitudinis stabat:
ibi captiuus quidam fugiens. in cãua arbore latebat.
ubi unus exlango bardis educto gladio : prȩdit᷑tũ uene¬
rabilem occidit uirum: Cuius corpore interram ca¬
dente : mons omnis protinus & silua concus saestꝰ acsi se
tia. uitae ualde uenerabilis diaconus fuit: quẽ
inuentum langobardi tenuerunt: quorum unus
educto gladio caput eius amputauit: sed cum cor¬
pus eius in terram cader&. ipse qui hunc caput trun¬
cauerat inmundo spũ correptus ad pedes ens corruit:¬
& quod amicum di occiderit inimi codi traditus ostendit

Expanded text:
batur habere largitus est. Cumque in elemosinis vestimebatur habere largitus est. Cumque in elemosinis vestimenta sua ac fratrum omnia et cellarium consumpsisset, quicquid habere in horto potuit, expendit. Expensis vero rebus omnibus, Langobardi ad eum subito venerunt eumque tenuerunt et aurum petere coeperunt. Quibus cum ille diceret, se omnimodo nil habere, in vicino monte ab eis ductus est, in quo silva inmensae magnitudinis stabat. Ibi captivus quidam fugiens in cava arbore latebat. Ubi unus ex Langobardis educto gladio praedictum venerabilem occidit virum. Cuius corpore in terra cadente, mons omnis protinus et silva concussa est, acsi se cia vitae valde venerabilis diaconus fuit; quem inventum Langobardi tenuerunt. Quorum unus educto gladio caput eius amputavit. Sed cum corpus eius in terram caderet, ipse qui hunc capite truncaverat, inmundo spiritu correptus, ad pedes eius corruit, quod amicum Dei occiderit, inimico Dei traditus ostendit
Abbreviated transcription (Latin):
quisus pensi. eodem die defuncti sunt: F acto aut᷑ ues¬
pere utrorumq eorum sp̃s claris illic a pertisq uoci¬
bus psallere coeperunt: ita ut ipsi quoq: qui eos occi¬
derant : cum uoces psallentium audirent nimium mira¬
t terrerent᷑: Quas uidelic& uoces captiui quoq om̃s
qui illic aderant audierunt : atq: eorum psalmodiae
postmodum testes extiterunt: sed hasuoces sp̃uum
omp̃s ds̃ id circo pertingere uoluit ad aures corporũ
ut uiuentes quiq: in carne discerent : quia si dõ seruire
studeant : post carnem uerius uiuant:
UIBUSDAM RELIGIOSIS QUO QUE
uiris ad testantibus adhuc in monasterio positus
agnoui. quod hoc lango bardorum tempore iuxta in
hac prouintia quae sura nominatur: Quidam mo¬
nasterui pater uitae uenerabilis suranus nomine fue¬
rit : qui captiuds aduenientibus atq lango bardorum
depredationẽ fugientibus : cuncta in monasterio uide¬

Expanded text:
qui suspensi eodem die defuncti sunt. Facto autem vesqui suspensi eodem die defuncti sunt. Facto autem vespere utrorumque eorum spiritus claris illic apertisque vocibus psallere coeperunt, ita ut ipsi quoque qui eos occiderant, cum voces psallentium audirent, nimium mirati terrerentur. Quas videlicet voces captivi quoque omnes qui illic aderant audierunt, atque eorum psalmodiae postmodum testes exstiterunt. Sed has voces spirituum omnipotens Deus idcirco pertingere voluit ad aures corporum, ut viventes quique in carne discerent, quia si Deo servire studeant, post carnem verius vivant. 23. Quibusdam religiosis quoque viris attestantibus adhuc in monasterio positus agnovi, quod hoc Langobardorum tempore iuxta in hac provincia, quae Sura nominatur, quidam monasterii pater vitae venerabilis Soranus nomine fuerit, qui captivis advenientibus atque a Langobardorum depraedatione fugientibus, cuncta quae in monasterio vide
Abbreviated transcription (Latin):
niluiderunt sed qui ad erant ita uebementis simus timori
perculit: ut nullus egrediente illa scã anima illiestare
potuisr&: & hiergo quiuiderant. & hi omnino quin ilui¬
derant uno omnes &iam timore perculsi & terria fugier
ut palam dar&ur intellegi. quae quantasuis ess& quae illa
egredientem animam susciper& : cuius egressum nemo
mortalium ferre potuiss&:¬
EDINTERHAECSCIONDUM EST
quia aliquando animae meritũ non in ipso suo egres¬
s ostenditur: post mortem uero certius dedaratur.
unde & scimartures ab infidelibus crudelia multa
perpessi sunt : quitamen ut prediximus a dossa sua mor¬
tua signis cotidie & miraculis clarescunt:¬
FIICUAM Q UONERABILIS UALENTIO
qui post in hac romana urbe mihi sicut nosti meoq
monasterio prȩfuit . prius inualeriae prouintiae
suum monas terium rexit: inquodum lan gobar di
seuientes uenis sent sicut eius narratione didici: duos
eius monachos in ramis unius arboris suspenderunt:

Expanded text:
nil viderunt; sed omnes qui aderant, ita vehementissimus timor perculit, ut nullus, egrediente illa sancta anima, illic stare potuisset. Et hi ergo qui viderant, et hi qui omnino nihil viderant, uno omnes timore perculsi et territi fugerunt, ut palam daretur intelligi quae et quanta vis esset quae illam egredientem animam susciperet, cujus egressum nemo mortalium ferre potuissed inter haec sciendum est quia aliquando animae meritum non in ipso suo egressu ostenditur, post mortem vero certius declaratur. Unde et sancti martyres ab infidelibus crudelia multa perpessi sunt, qui tamen, ut praediximus , ad ossa sua mortua signis quotidie et miraculis clarescuntamque venerabilis Valentio, qui post in hac Romana urbe mihi, sicut nosti, meoque monasterio praefuit, prius in Valeriae provincia suum monasterium rexit. In quo dum Langobardi saevientes venissent, sicut ejus narratione didici, duos ejus monachos in ramis unius arboris suspenderunt,
Abbreviated transcription (Latin):
UID HOCEST QUAESOTE: QuOD
in his extremis temporibus tam multa deani¬
mabus clarescunt quae ante latuerunt. ita ut aꝑ¬
tis reuelationibus atq. ostensionibus uenturum
culum inferre se nobis atq aperire uideat᷑.¬

Expanded text:
uid hoc est, quaeso, quod in his extremis temporibus tam multa de animabus clarescunt, quae ante latuerunt; ita ut apertis revelationibus atque ostensionibus venturum saeculum inferre se nobis atque aperire videatu
Abbreviated transcription (Latin):
defensor mitabatur ualde quid nã&& quo redire morar&ur
puer : Cũ ecce reuestentẽ puerũ conspiat atq in collo foenum
ex prato deferentẽ: qui uehem̃ter iratus coepit clamaredicers
Quid est hoc ł gotemisi hominẽ deducere : ñ foenũ postege.
Quires pondit puen. quẽ quaeris ecce subsequitur: Cũ ecceuir
di lasatis calciatus caligis. falcẽ fenariã in collo deferens uenie¬
bat: quẽ adhuc longepositũ puersuo dño quia ipseesse quẽ quȩ

Expanded text:
defensor mirabatur valde quidnam esset quod redire moraretur defensor mirabatur valde quidnam esset quod redire moraretur puer: cum ecce revertentem puerum conspicit, atque in collo fenum ex prato deferentem; qui vehementer iratus coepit clamare, dicens: Quid est hoc? Ego te misi hominem deducere, non fenum portare. Cui puer respondit: Quem quaeris, ecce subsequitur. Tum ecce vir Dei, clavatis calceatus caligis, falcem fenariam in collo deferens, veniebat: quem adhuc longe positum puer suo domino quia ipse esset quem qu
Abbreviated transcription (Latin):
parẽredeeo dericorũ uotis concitus uolens. festine ad eius monas¬
teriũ cucurrit :ibiq absente illo antiquarios scribentes reperit
ubi abbas && in quisiuit.: Quidixerunt : In ualle hacquȩ mo¬
nasterio subiac& fenum secat. : Isdem uero iulianis suꝑbũ ualde
atq contumacẽ puerum habuit. cui uix poterat uel ipsedominare:
requi siuit quis nã && aequitius: moxq ut audiuit quis &ẽ. eũ
adhuclonge positus aspexit . & inm̃so timore correptus coepit
timere las sescere seque ipsũ nutanti gressu. uixpos sepostare.
qui tremens ad dihominẽ ꝑuenit . atq: ulnis humilit̃ eius genua
deosculans strinxit . suũq: dñm ei occurris se nuntiauit: Cuire¬
salutatto difamulus p̃cepitdicens.: Leua fenũ uiride posta pa¬
bulũ ium̃tis in quib: uenistis: Ecceego quia parũ suꝑ est opere
expl&o tesubsequor. : his autẽ quimissus fuerat iulia nus

Expanded text:
parere de eo clericorum votis concitus volens, festine ad ejus monasparere de eo clericorum votis concitus volens, festine ad ejus monasterium cucurrit, ibique absente illo antiquarios scribentes reperit, ubi abbas esset inquisivit. Qui dixerunt: In valle hac quae monasterio subjacet, fenum secat. Idem vero Julianus superbum valde atque contumacem puerum habuit, cui vix poterat vel ipse dominari. requisivit quisnam esset Equitius. Moxque ut audivit quis esset, eum adhuc longe positus aspexit, et immenso timore correptus, coepit tremere, lassescere, seque ipsum nutanti gressu vix posse portare. Qui tremens ad Dei hominem pervenit, atque ulnis humiliter ejus genua deosculans, strinxit, suumque dominum ei occurrisse nuntiavit. Cui resalutato Dei famulus praecepit, dicens: Leva fenum viride, porta pabulum jumentis in quibus venistis: ecce ego, quia parum superest, opere expleto te subsequor. Is autem qui missus fuerat, Julianus
Abbreviated transcription (Latin):
m̃tiũ : huius quoq: opinio p̃dicationis ad romanȩ urbis notitiã
ꝑ uenit : atq ut est lingua adulantiũ auditoris sui animã amplec¬
tendo negans Eotẽpore ołicis huius apostolicȩ sedis antistiti
addlando quaeftidicentes Quis est iste uirrusticus. quia uctoritatẽ
sibi p̃dicationis arripuit: & officiũ a postolicinr̃i dominisibi m&
eũ exhibeat : ut quis sit eclesi asticus uigor agnoscat Sicut autẽ
moris est ut occupatas inmultis animosa dolatio ualde subripiat
si abipso cordis ustionequa quã fuerit citius repulsa : suadentib:
sel ericis consensum pontifex p̃buit ut ad romanã urbẽ deduci
debuiss& et quȩnã suae e& m̃sura cognoscer& : Iulianũ tam̃
tunc defensorẽ mittentes quis abinense eccłae postmodũ in episco¬
patũ p̃fuit : Hoc p̃cepit ut cũ magno eũ honore deducer& : Ne
qua quã dĩ famulus ex conuentione eađe in iuriae sentir&: Qui

Expanded text:
mentium. Hujus quoque opinio praedicationis ad Romanae urbis notitiam mentium. Hujus quoque opinio praedicationis ad Romanae urbis notitiam pervenit; atque ut est lingua adulantium auditoris sui animam amplectendo necans, eodem tempore clerici hujus apostolicae sedis antistiti adulando questi sunt, dicentes: Quis est iste vir rusticus, qui auctoritatem sibi praedicationis arripuit, et officium apostolici nostri Domini sibimeteum exhibeat, ut quis sit ecclesiasticus vigor agnoscat. Sicut autem moris est ut occupato in multis animo adulatio valde subrepat, si ab ipso cordis ostio nequaquam 169 fuerit citius repulsa, suadentibus se clericis consensum pontifex praebuit, ut ad Romanam urbem deduci debuisset, et quaenam sua esset mensura cognosceret. Julianum tamen tunc defensorem mittens, qui Sabinensi Ecclesiae postmodum in episcopatu praefuit, hoc praecepit, ut magno cum honore eum deduceret, nec quidquam Dei famulus ex conventione eadem injuriae sentiret. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
Vellẽ patris huiꝰ &iã opus agnoscere: quifercurtaliadona ꝑce¬
pisse ⁊
GREGORIuS Opus p&re ex dono est ñ donũex
opere Alio quin gratia iã non est gratia : Omne quippe opus
dona p̃ueniunt  Quã uis ex subsequenti opere ipsaeciam
dona succres cun netam̃ uitȩ eius cognitione stauderis¬
Benehũc reuerentissimus albinus reatinȩ antistis eccłae agnouit.
& adhuc suꝑ sunt multi quiscire potuer̃: sed qui plus quaeris ope¬
ris: Quando concordabat uitȩ mundicia cũ studio p̃dicationis.
Tantus quippe illũ ad colligendas dõ animasferuor accende¬
Et corda audientium ad amorẽ patriae caelestis excittr&
rat uero ualdeuilis inuestib: Atq ita despectus: ut si quis illum for¬
tasse nescir&: salutatus . &iã resalutare despicer&: & quotiẽs ad alia
tendebatloca ium̃tũ sedere consueuerat: quod eẽ. dispicabilius
ium̃tis omnib: incella potuiss& reperiri:: In quo&iã capistro ꝓ
freno & uerue cũpellib: ꝓsella ut ebatur : ꝑse metipsum sacroscodi¬

Expanded text:
etiam Patris hujus opus agnoscere, qui fertur talia dona percepisse. GREGOR. Opus, Petre, ex dono est, non donum ex opere, alioquin gratia jam non est gratia. Omne quippe opus dona praeveniunt, quamvis ex subsequenti opere ipsa etiam dona succrescunt; ne tamen vitae ejus cognitione frauderisbene hunc reverentissimus vir Albinus Reatinae antistes Ecclesiae cognovit, et adhuc supersunt multi qui scire potuerunt. Sed quid plus quaeris operis, quando concordabat vitae munditia cum studio praedicationis? Tantus quippe illum fervor ad colligendas Deo animas accendeet corda audientium ad amorem patriae coelestis excitaret. Erat vero valde vilis in vestibus, atque ita despectus, ut si quis illum fortasse nesciret, salutatus etiam resalutare despiceret, et quoties alia tendebat ad loca, jumentum sedere consueverat, quod despicabilius omnibus jumentis in cella potuisset reperiri; in quo etiam capistro pro freno, et vervecum pellibus pro sella utebatur. Super semetipsum sacros codi
Abbreviated transcription (Latin):
p̃pirabut moxuero at seruus di cõminus ad fuit: eiusdẽ iuliam
animũ intolerabilis pauor inuasit. Ita ut tremer& atq insi¬
nuandũ hocipsũ quoduenerat iuix sufficere lingua potuis tec
Qui humilia tomox spũ adeius genua cucurrit. orationiẽ ꝓse
fieri pecut & qui a pãt̃ eiꝰ apostolicus pontifex eũ unidere uelet
in dicauit: Nin aut uenerandus aequitius coepit in m̃sas
gtatias omnipotentido agere: ad serens quod seꝑ sum mũ
pontificẽ gratia suꝑna uisitas sec, Ilico uociunt fr̃s p̃¬

Expanded text:
parabat. Mox vero ut servus Dei cominus adfuit, ejusdem Juliani animum intolerabilis pavor invasit, ita ut tremeret, atque ad insinuandum hoc ipsum quod venerat, vix sufficere lingua potuisset. Qui humiliato mox spiritu ad ejus genua cucurrit, orationem pro se fieri petiit, et quia pater ejus apostolicus pontifex eum videre vellet indicavit. Vir autem venerandus Equitius coepit immensas gratias omnipotenti Deo agere, asserens quod se per summum pontificem gratia superna visitasset. Illico vocavit fr
Abbreviated transcription (Latin):
Qui uelut orbati raucis tibi flere querelis. Instant conuictu
quod caruere tuo: Asthuc perducto. scopulicessere rubiq
Siccaque mirandas terra retexit aquas: Certum est mons xp̃i
quod montibus imper& ipsis Subiecit pedibus monscaput
etcetuis. Vt que suum tuscẽ suꝑ uegetare cacumen : Sumn¬
so tumidam uertice planat humum:
eue fatigentur qui te
bene dicte requirunt : Molliter obliquum flectit ubique latus:¬
Hunc mons ipse tamen iuste tibired dit honorem: Qui meruit¬
Qui meruit
tantum te decorante bonũ : Arid a tucuius ortis componis a¬
moenis : Nud aque fȩcundo palmite saxategis : Mirantur
scopuli fruges. & non sua poma : Pomiferisq uir& siluado¬
mata comis: Sic hominum steriles in fructum dirigis actus :
Sicca salutari flumine cordarigans: Sic rogo nunc spinas infru¬
gem uerte malignas. Quae lacerant marci pectora brutatut:¬

Expanded text:
Qui velut orbati raucis tibi flere querelis Instant, convictu Qui velut orbati raucis tibi flere querelis Instant, convictu quod caruere tuo Ast huc perducto scopuli cessere, rubique Siccaque mirandas terra retexit aquas. Certum est mons Christi quod montibus imperet ipsis, Subjecit pedibus mons caput ipse tuis. Utque suum tu sancte supervegetere cacumen, Suso tumidam vertice planat humum. Neve fatigentur qui te, Benedicte, requirunt, Molliter obliquum flectit ubique latusHunc mons ipse tamen juste tibi reddit honorem Qui meruit tantum te decorante bonum. Arida tu cujus hortis componis amoenis, Nudaque fecundo palmite saxa tegis. Mirantur scopuli fruges, et non sua poma, Pomiferisque viret silva dumata comis. Sic hominum steriles in fructum dirigis actus, Sicca salutari flumine corda rigans. Sic, rogo, nunc spinas in frugem verte malignas, Quae lacerant Marci pectora bruta t
Abbreviated transcription (Latin):
rat aulȩ N omine tunc arcis tẽpla modernauocans. In quibus
ripulsat᷑ ianua cęli : Dũ canit angłi cis turbabeata modis: Dequa
colloqueris uero benedicte tonanti: Moni cola & sacridux here¬
mita chori : Ad quã tuex alio monitus cum monte uenires. Per
de serta tibi dux uia xp̃c erat: Uam queduos iuuenes biuium ꝑ¬
duxit ad omne : Quite firmarent quod sequeris iter: Hicqꝗ
uiuenti iusto praedixerat uni. histuparce locis. alter amicus
ad est : T esibi sublato tenebris mons cȩlitus horr&. Et pall&
nebulis. concolor ipse suis . Merent & largis diftillant fleti¬
b antra : Cumq suis plangunt tabida lustra feris : Teque
lacus liqui didiero fleuere. dolore : Et sparsit laceras silua
soluta comas: Credarfictaloqui nisi te nesolus ab ires. ł res
subito coruiꝓmeruere sequi: Hic quoque teclausum populi
te teste requirunt: Ex pectas noctis cum pia festa sacrae:

Expanded text:
rat aulae, Nomine tunc arcis templa moderna vocans. In quibus rat aulae, Nomine tunc arcis templa moderna vocans. In quibus ri pulsatur janua coeli, Dum canit angelicis turba beata modis. De qua colloqueris vero, Benedicte, Tonanti, Monticula et sacri dux eremita chori. Ad quam tu ex alio monitus cum monte venires, Per deserta tibi, dux, via, Christus erat. Namque duos juvenes bivium perduxit ad omne, Qui te firmarent quod sequereris iter. Hic quoque viventi justo praedixerat uni, His tu parce locis, alter amicus adest. Te sibi sublato tenebris mons coelitus horret, Et pallet nebulis concolor ipse suis. Moerent, et largis distillant fletibus antra, Cumque suis plangunt tabida lustra focis. Teque lacus liquidi vero flevere dolore, Et sparsit laceras silva soluta comas. Credar ficta loqui, nisi te, ne solus abires, Tres subito corvi promeruere sequi. Hic quoque te clausum populi te teste requirunt, Exspectas noctis cum pia festa sacrae.
Abbreviated transcription (Latin):
ẽplaruinosis hȩcolĩ struxerat aris.: Quidabat obsceno sacra cruenta
ioui Sed iussus ueniens heremouocatꝰ ab alta. P urgauit sc̃s hanc
enedictus humũ: Sculptaq confractis deiecit mał mora signis
Et tẽplũ uiuo p̃buit ee dõ : Huc ꝓper& cȩlos optat ꝗ cernere aꝑtos.
Nec remou& uotũ. semita durapiũ: S ẽꝑ difficiliquȩrunt᷑ magnala¬
bore : Artã sẽꝑhab & uitabeatauiam: Huc ego cũ scelerũ depres¬
sus fasce subissẽ : Depositũ sensi pondus ab eemihi : Credo qđ &e fe.¬
lix uita fruar insuꝑ illa : o ras ꝓmarco sibenedictetuo: Hunc plebs
stultalocum quondã uoce tauerat arcẽ : Marmoreisq sacrũ fȩcerat
cẽdiis : Q uod tunc siuero signass& nominequisquã. Tartareũpo¬
tuit iure uocare chaos : Adquẽ cȩxatis errante s m̃tib ibant. Im¬
ꝓbamortifero red dere uota loui: Sed puto prȩuisȩ culm̃ signaue¬

Expanded text:
 deos, Templa ruinosis haec olim struxerat aris, Queis dabat obsceno sacra cruenta  deos, Templa ruinosis haec olim struxerat aris, Queis dabat obsceno sacra cruenta Jovi. Sed jussus veniens, eremoque vocatus ab alta, Purgavit sanctus hanc Benedictus humum. Sculptaque confractis dejecit marmora signis, Et templum vivo praebuit esse Deo. Huc properet, coelos optat qui cernere apertos Nec removet votum semita dura pium. Semper difficili quaeruntur magna labore, Arctam semper habet vita beata viam. Huc ergo cum scelerum depressus fasce subissem, Depositum sensi pondus abesse mihi. Credo quod et felix vita fruar insuper illa Oras pro Marco si, Benedicte, tuo. Hunc plebs stulta locum quondam vocitaverat arcem, Marmoreisque sacrum fecerat esse deis. Quod tunc si vero signasset nomine quisquam, Tartareum potuit jure vocare Chaos. Ad quem caecatis errantes mentibus ibant Improba mortifero reddere vota Jovi. Sed puto praevisae culmen signave
Abbreviated transcription (Latin):
Libet mebreuit̃ referre. qđbeatꝰ papa gregorius ininime in huiꝰ scis¬
simibenedictipatris uita descripsit: Deniq cũ diuina ã monitione a sub¬
lacu in hunc ubireꝗescit locũ ꝑquin quaginta fermemilia aduenuir&. tres
eũ corui quos alere solitꝰ crat st̃ circũ uolitantes secuti: Cui ad om̃ebiuiũ usq
dũ hue uengr&. duo angłi infigura iuuenũ apparentes. ostendert̃ eiquã
uiã arripere deber&: In loco aũt isto ꝗd ã diseruus tunchabta culũ ha¬
bebat : ad quẽ diuinit᷑ itadictũ ẽ His tuparcelocis alteramicꝰ adest
Hicuut hocẽ in cassini arce ꝑueniens inmagna se sẽꝑ abstinentia coar¬
tauit sed p̃cipue quadragesimȩ tẽpr̃incdusus aeremotꝰ amundi strepi¬
tumansit: Haec om̃i a exmarci poetȩ tarmine sũpsi : qui ad eundẽ ue¬
nerabilẽpatrẽ hucueniens. hosuers ineꝰi laude composuit deos¬
capphanatascoler&dũ turba figuras. Etmanib factos creder& ẽẽ¬

Expanded text:
Libet me breviter referre quod beatus Gregorius papa minime in hujus sanctissimi Patris Vita descripsit. Denique cum divina admonitione a Sublacu in hunc, ubi requiescit, locum, per quinquaginta ferme millia, adventaret, tres eum corvi, quos alere solitus erat, sunt circumvolantes secuti, cui ad omne convivium, usque dum hic veniret, duo angeli in figura juvenum apparentes, ostenderunt ei quam viam arripere deberet. In loco autem isto, quidam Dei servus tunc habitaculum habebat, ad quem divinitus ita dictum est: Hiis tu parce locis, alter amicus adest; Huc autem, hoc est in Cassini arcem perveniens, in magna se semper abstinentia coarctavit; sed praecipue quadragesimae tempore inclusus, et remotus a mundi strepitu mansit. Haec omnerabilem patrem huc venieus, hos versus in eius laudem composuit: 'Cacca prophanatas coleret dum turba figuras Et manib
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ iudicia. in quantũ coniunctis sciunt : inquantũ disiuncti suNt
nes ciunt: Quia enĩ secr& aei adhuc ꝑfect& ñ pen&rant: in c̃p̃¬
hensibilia cius iudicia eẽ testatur.: Qui auero ei m̃te in he¬
rent. atqi inherendo uel sacrre scripturae eloquiis. ł occultis
reuelationib: inquantũ accipiunt agnoscunt : haec&norunt
tursciunt: Vxde & dauid ꝓph&a cũ dixisset . in labiis meis pro¬
nuntiaui omnia iudicia : ꝓtenus addidit. oristui Acsia ꝑte
dicat. Illa ego iudicia & nosse & ꝓnuntiasse potui: qua ẽ te dixis¬
se cognoui : Nã ea quae ipse ñ loqueris nr̃ispculdubio cognitionib
abscondis : Concordatergo ꝓph&ia . & apostolica sententia : quia
& in conp̃hensibilias dĩ iudicia : & tam̃ quae de ore eius ꝓlata fuerint.
PETRUS.

Expanded text:
Dei judicia inquantum conjuncti sunt, sciunt; inquantum disjuncti sunt, nesciunt. Quia enim secreta ejus adhuc perfecte non penetrant, incomprehensibilia ejus judicia esse testantur: quia vero mente ei inhaerent, atque inhaerendo, vel sacris Scripturae eloquiis vel occultis revelationibus inquantum accipiunt agnoscunt, et noverunt htur sciunt. Unde et David propheta cum dixisset: In labiis meis pronuntiavi omnia judicia , protinus addidit, oris tui, ac si aperte dicat: Illa ego judicia et nosse et pronuntiasse potui, quae te dixisse cognovi. Nam ea quae ipse non loqueris, nostris procul dubio cognitionibus abscondis. Concordat ergo prophetica apostolicaque sententia: quia et incomprehensibilia sunt Dei judicia, et tamen quae de ore ejus prolata fuerint, Petr.
Abbreviated transcription (Latin):
eque hoc sileam quod ex regione eadem ueuene¬
rabilis uiri sanctuli prbi narratione cognoui: de
cuius uerbis ipse non dubitas quia eius uitam fidemq
minime ignoras. Codem quoq: tempore innursinae
alter uero florentius dicebatur. sedisdem euthicius
inspiritali zelo atq: inferuore uirtutis excreuerat.
multorumq: animas addm̃ ꝑducere exortando
sata gebat. Florentius uero simplicitate atq: oratione
deditam ducebat uitam. Non longe autem erat monas¬
terium quodrectoris sui fuerat morte destitutum

Expanded text:
eque hoc sileam quod ex regione eadem venerabilis viri Sanctuli presbyteri narratione cognovi; de cujus verbis ipse non dubitas, quia ejus vitam fidemque minime ignoras. Eodem quoque tempore in Nursiae alter vero Florentius dicebatur. Sed idem Eutychius in spirituali zelo atque in fervore virtutis excreverat, multorumque animas ad Deum perducere exhortando satagebat; Florentius vero simplicitati atque orationi deditam ducebat vitam. Non longe autem erat monasterium, quod rectoris sui morte erat destitutum
Abbreviated transcription (Latin):
nis in exemplum non est trahenda nedum sequis qi undd dici
& magister erroris fiat. Mens autemquȩ qduuno spuimpleẽ ha¬
barciũ dentissima signa: uirtute scilicoi& humilitatẽ. Quae si

Expanded text:
mis in exemplum non est trahenda, ne dum se quisque similiteret magister erroris fiat. Mens autem quae divino spiritu impletur, habet evidentissime signa sua; virtutes scilicet et humilitatem, quae si
Abbreviated transcription (Latin):
ei dempatrisse oculis ingerebat : & magnis clamorib uimse ꝑp&i
conquerebatur : itaut uoces illius &iã fr̃s audirent. Quamuis
imaginẽ nimaecernerent: ut enim discipulis suis uenerabilis
pat̃dicebat corporalib: eius oculis. is demantiquus hostis tet̃rimꝰ
& succensus apparebat qui in eũ oculis flãmantib: seuire uidebat᷑:
Iauero quae dicer& audiebant om̃s: prius enĩ hunc uocabat ex
nomine : Cui cũ uirdĩ minime responder&: ad ei mox contume¬
lias erũ pebat : Namncũclamar& dicens. benedicte benedicte.
& cum sibi nullo modorespondere conspicer&: ꝓtenus adiunge¬
bat : Male dicte non benedicte quid mecũ habes : quid me ꝑsequeris
sediã nunc expectandas c̃tradĩ famulũ, antiqui hostis nouacerta-¬
mina : cuipugnã quidemuolens intulit : sed occasionĩs uictoriae
ministruit mnuitus:¬

Expanded text:
em Patris oculis sese ingerebat, et magnis clamoribus vim se perpeti conquerebatur, ita ut voces illius etiam fratres audirent, quamvis imaginem minime cernerent. Ut enim discipulis suis venerabilis Pater dicebat, corporalibus ejus oculis idem antiquus hostis teterrimus et succensus apparebat, qui in eum ore oculisque flammantibus saevire videbatur. Jam vero quae diceret audiebant omnes: prius enim hunc vocabat ex nomine. Cui cum vir Dei minime responderet, ad ejus mox contumelias erumpebat. Nam cum clamaret, dicens: Benedicte, Benedicte, et eum sibi nullo modo respondere conspiceret, protinus adjungebat: Maledicte, non Benedicte, quid mecum habes? quid me persequeris? Sed jam nunc spectanda sunt contra Dei famulum antiqui hostis nova certamina, cui pugnam quidem volens intulit, sed occasiones victoriae ministravit invitus
Abbreviated transcription (Latin):
itaut funditus locum consu&i cursus deserera. et ibi sibi
alueum ubi tractum per terram rastrum uirdñi signũ fece¬
rat uindicaret. & quaẽque essent alimentis hominum pro¬
futunt sata uel plantata ultra non laedere.¬

Expanded text:
ita ut funditus locum consueti cursus desereret, et ibi sibi ita ut funditus locum consueti cursus desereret, et ibi sibi alveum, ubi tracto per terram rastro vir Domini signum fecerat, vindicaret, et quaeque essent alimentis hominum profutura sata vel plantata ultra non laedere
Abbreviated transcription (Latin):
ed neque hoc sileam quod narrante uiro uenerabi li
uenantio lunensi ep̃o meante biduum contigit agno¬
uisse. Lucanae nam que ecclesiae sibimet propinquȩ
fuisse mire uirtutis uirum frigdianum nomine narra¬
uit ep̃m cuius hoc opinatissimum acunctis illic habi¬
tantibus testantur memorari miraculum: quod ausaru
fluuius qui iuxta urbis illius muras influebat. sepe in¬
undatiõe facta cursus sui alucum egressus. per agros
diffundi consueuerat. & quȩque sata ac plantata reppe¬
riret euerter& Cumque hoc crebro fier& et magna
eius dem loci in colas necessitas urgueret. dato studio
operis cum perloca alia diriuare conatisunt. Sed quã¬
uis diutius labo ratum fuiss& a proprio alueo defleca¬
Nompotut. Tunc uir dñi frigdianus rastrum sibi paruulũ
fecu ad alueum fluminis accessit & solus oratione in¬
cubuit. atq: eidem flumini prȩcipiens ut sequer&ur
per loca quae que ei uisa sunt rastrum perterramtraxit.
Quimox relicto alueo proprio tota fluminis aqua secuta est

Expanded text:
ed neque hoc sileam, quod narrante viro venerabili Venantio Lunensi episcopo me ante biduum contigit agnovisse. Lucanae namque Ecclesiae, sibimet propinquae, fuisse mirae virtutis virum Frigdianum nomine narravit episcopum: cujus hoc opinatissimum a cunctis illic habitantibus testatur memorari miraculum, quod Auseris fluvius, qui juxta illius urbis muros influebat, saepe inundatione facta cursus sui alveum egressus per agros diffundi consueverat, ut quaeque sata et plantata reperiret everteret. Cumque hoc crebro fieret, et magna ejusdem loci incolas necessitas urgeret, dato studio operis, eum per loca alia derivare conati sunt. Sed quamvis diutius laboratum fuisset, a proprio alveo deflecpotuit. Tunc vir Domini Frigdianus rastrum sibi parvulum fecit, ad alveum fluminis accessit, et solus orationi incubuit; atque eidem flumini praecipiens ut se sequeretur, per loca quaeque ei visa sunt rastrum per terram traxit. Quem relicto alveo proprio 296 tota fluminis aqua secuta est,
Abbreviated transcription (Latin):
inter in lusiones atq reuelationes ipsas uisionum uoces
aut imagines quodam intimo sapore discernunt:¬
intimo sapore discernunt.
ut sciant uel quid abono sp̃u percipiant uel quid ab in¬
lusore patiantur: Nam si erga haec mens cauta non fu¬
erit. per deceptorem sp̃m multis se uanitatibus in men¬
git : qui nonnum quam sol& multa uera praedicere.
ut ad extremum ualeat animam exaliqua falsitate
la que are.
IOUT EUIDAM NNORUM NUPERCER¬
tum est contigisse: Qui dum somnia uehementer
ad tender& ei persomnium longaspatia huiusuitȩ
promissa sunt: cumq: multas pecunias prolongiores
uitae stipendiis collegiss&. ita repente defunctus ẽ.
ut intactas omnes relinquer&. & ipse secum nil exbono
opere portar&.

Expanded text:
inter illusiones atque revelationes ipsas visionum voces aut imagines quodam intimo sapore discernuntintimo sapore discernunt, ut sciant vel quid a bono spiritu percipiant, vel quid ab illusione patiantur. Nam si erga haec mens cauta non fuerit, per deceptorem spiritum multis se vanitatibus immergit, qui nonnunquam solet multa vera praedicere, ut ad extremum valeat animam ex vana aliqua falsitate laqueare: sicut cuidam nostro nuper certum est contigisse, qui dum somnia vehementer attenderet, ei per somnium longa spatia hujus vitae promissa sunt; cumque multas pecunias pro longioris vitae stipendiis collegisset, ita repente defunctus est, ut intactas omnes relinqueret, et ipse secum nihil ex bono opere portaret.
Abbreviated transcription (Latin):
retrans misit. magnis precibus petens ut equum ipse
possideret quem uire suo sedendo dedicass& : Dequo
illud &iam mirabile a nostris senioribus narrare
sol&. quod in constantino politana urbȩ ad portam quae
uocatur aurea ueniens populorum turbis sibi occur¬
rentibus in conspectu omnium roganti caeco lumen red¬
didit & manu superposita oculorum tenebras fugauit

Expanded text:
retransmisit, magnis precibus petens ut equum ipse retransmisit, magnis precibus petens ut equum ipse possideret, quem juri suo sedendo dedicasset. De quo etiam illud mirabile a nostris senioribus narrari solet, quod in Constantinopolitana urbe ad portam quae vocatur Aurea, veniens, populorum turbis sibi occurrentibus, in conspectu omnium roganti caeco lumen reddidit, et manu superposita oculorum tenebras fugavit
Abbreviated transcription (Latin):
romanae ecclesiae pontifex adiustinum seniorem principẽ
perger& inhorinti partibus aduenit. cui necesse fuit
in itinere ad sedendum equus requiri debuisset.
Quod illic quidam uir nobilis audiens equum quem
promagna mansuetudine eius coniux sedere conileue¬
rat. ita ei obtulit ut cum ad loca alia peruenientes aptus
equus potuisset inuenire deber& ills quem dederat
propter suam coniugem retransmitti. Factum que est
&usque adcertum locum prȩdictus uir equio eodem sub¬
uehente per ductus est. Quimox ut alium repperit.
illum quem acceperat r&rans misit. Cumque eum
praedicti nobilis uiri coniunx sedere exmore uoluiss&.
ultra non ualuit. quia post sessionem tanti pontificis
mulierem ferre recusauit. Coepit nam que inmensa
flatu & gemitu atq in cessanti totius corporis motu
quasi dispiciendo prodere. quia post membra pontificis
mulierem ferre non possit: Quod uir eius prudenter
intuitus. hunc ad eundem uenerabilem uirum ꝓtenus

Expanded text:
Romanae Ecclesiae pontifex ad Justinum seniorem principem pergeret, 284 in Corinthi partibus advenit, cui necesse fuit ut in itinere ad sedendum equus requiri debuisset. Quod illic quidam vir nobilis audiens, equum, quem pro magna mansuetudine ejus conjux sedere consueverat, ita ei obtulit, ut cum ad loca alia pervenienti aptus equus inveniri potuisset, deberet ille quem dederat propter suam conjugem retransmitti. Factumque est, et usque ad certum locum praedictus vir equo eodem subvehente perductus est. Qui mox ut alium reperit, illum quem acceperat retransmisit. Cumque eum praedicti nobilis viri conjux sedere ex more voluisset, ultra non valuit, quia post sessionem tanti pontificis mulierem ferre recusavit. Coepit namque immenso flatu et fremitu, atque incessanti totius corporis motu quasi despiciendo prodere, quia post membra pontificis mulierem ferre non posset. Quod vir ejus prudenter intuitus, hunc ad eumdem venerabilem virum protinus
Abbreviated transcription (Latin):
Secuius &iam morte apud eius ecclesiã scriptum est
quiacum dolore essa lateris tactus. ad extrema per ductus est.
Dumque eius omnis domus in sua soliditate persisteret
cubiculum quo iacebat eger. facto terne motu contremuit
omnessqui illic aderant nimio terrore concussit. sicque

Expanded text:
cujus etiam morte apud ejus Ecclesiam scriptum est, quia cum dolore esset lateris tactus, ad extrema perductus est. Dumque ejus omnis domus in sua soliditate persisteret, cubiculum in quo jacebat aeger, facto terrae motu, contremuit, omnesque qui illic aderant nimio terrore concussit; sicque
Abbreviated transcription (Latin):
tego p&ne existimoibi adunati ae quanimit̃ postandis mali :
ubiinueniuntur aliqui quia diuuenturboni : Vbinãq ommimo¬
do fructus debonis de est. fit aliquando de malis labor suꝑ uaci
maxime si euicino causae suppetant quae fructũ dõ ualear̃
in animoꝑfectorum qđ silentio p̃tereundũ non est: Quicũ la¬
bore suũ sine fructu. eẽ considerant in locd alid̃ ad laborẽ
cũ fructumignent : VNdeille quoque egregius p̃dicator. qui
dis soluicupit : & cum xp̃o eẽ cuiuiuere xp̃s est & morilucrum.
quicertamina passionũ non solũipse app&it. sed ad tolerandahaec.
& alios accendit : Damasci ꝑ secuti onẽ passus. ut potuiss&
euadere murũ. funẽ sportaqi quac siuit : sc̃ quelatenter

Expanded text:
nimiter portandi sunt mali, ubi inveniuntur aliqui qui adjuventur boni. Nam ubi omnimodo de bonis fructus deest, fit aliquando de malis labor supervacuus; maxime si e vicino causae suppetant, quae fructum Deo ferre in animo perfectorum quod silentio praetereundum non est, quia cum laborem suum sine fructu esse considerant, in locum alium ad laborem cum fructu migrant. Unde iste quoque egregius praedicator qui dissolvi cupit, et cum Christo esse: cui vivere Christus est, et mori lucrum , qui certamina passionum non solum ipse appetiit, sed ad toleranda haec et alios adhortatur, Damasci persecutionem passus, ut potuisset evadere, murum, funem, sportamque quaesivit, seque latenrer
Abbreviated transcription (Latin):
de poniuoluit : Nũ quid ña pulũ mortẽ dicimꝰtimuisse : quã pseꝓihũ
conspicer& & grauẽ laborẽ : xd laborem se alibicum fructuseruauit :
Fons & enim p̃liatordĩ tenere intraclaustrnoluit : certaminis cãpũ
quaesiuit: VNde isdem quoq uenerabilis benedictus. silibent̃ audis.
citius agnoscis. quiauiuos ipse in docilis deseruit. quantos in locis alus

Expanded text:
deponi voluit. Nunquidnam Paulum mortem dicimus timuisse, quam se ipse prconspiceret et gravem laborem, ad laborem se alibi cum fructu servavit. Fortis etenim praeliator Dei teneri intra claustra noluit, certaminis campum quaesivit. Unde idem quoque venerabilis Benedictus, si libenter audis, citius agnoscis, quia non tantos ipse indociles deseruit, quantos in locis al
Abbreviated transcription (Latin):
tatiom̃s acuehem̃ter afflica Nondamno pari&is. sed contritio¬
ne fratrisuene rabili patribenedicto studuerunt celeriter
cũ graui luctununtiare :: Tuncisdem pat̃ ad sedelaceratũ puerũ
deferri iub& : quem portare non nisi insago potuerunt : quia

Expanded text:
tati omnes ac vehementer afflicti non damno parietis, sed contritione fratris, venerabili Patri Benedicto studuerunt celeriter cum gravi luctu nuntiare. Tunc idem Pater Benedictus dilaceratum puerum ad se deferri jubet. Quem portare non nisi in sago potuerunt: quia
Abbreviated transcription (Latin):
licite adtendit. sed eam iam sicut uir dĩ pnedixerat
serpeas tenebat. Hic itaq cum uirtute abstinentiae
contemptor rerum trans euntium. ꝓph&iae sp̃u ora¬
tionis intentione ess& in comparabiliter praeditus. unum
erat quod in eo repraehensibile esse uidebatur. quia non¬
num quam tanta ei lacitia in erat: ut illum tot uirtutib
nisi scir&ur es seplenus nullomodo crederetur.:
uidnam quaes ote. quid nam hoc esse

Expanded text:
licite attendit, sed eam jam, sicut vir Dei praedixerat, licite attendit, sed eam jam, sicut vir Dei praedixerat, serpens tenebat. Hic itaque cum virtute abstinentiae, contemptu rerum transeuntium, prophetiae spiritu, orationis intentione esset incomparabiliter praeditus, unum erat quod in eo reprehensibile esse videbatur, quod nonnunquam tanta ei laetitia inerat, ut illis tot virtutibus nisi sciretur esse plenus, nullo modo crederetur. PETR. Quidnam, quaeso te, hoc esse
Abbreviated transcription (Latin):
estis: eccetollite & uestite uos. Haec illi intuentesscog¬
nouerunt quae posuerant. magnoq: pudore conster¬
nati sunt. ut qui fraudulenter uestimenta quaerebant
aliena: confusi reciperent sua. Alio quoque tempo¬
re quidam se eiueorationibus commendans: sportas
dnas plenas alimentis. ei perpuerum trans misit.
Quarum una isdem puer subripuit: atq: in itinere
abscondit. unam uero ad dĩ hominem d&ulit & peti¬
tionem illius qui se ei per exsenium commendaue¬
rat enar rauit. Quam uir dr̃u benigne suscipiens.
eundem puerum ammonuit dicens. Gratias agimus
sed uide sportam quam in itinere posuisti nein cau¬
te tangere prȩsumas. quia in ea serpens ingressus. ẽ.
estolsollicitus. ne sitollere in caute uolueris: a serpene
feriaris. Quibus uerbis puer ualde confusus. ex ultauit
quidem quod mortem euaserit: sed tristis ad modicum
factus est quia quamuis sa lubrem poenam. tamen ꝑtulit
uerecundiam suam. Qui reuersus sportam cautȩ ac sol¬

Expanded text:
estis, ecce tollite, et vestite vos. Haec illi intuentes, recognoverunt quae posuerant, magnoque pudore consternati sunt; et qui fraudulenter vestimenta quaerebant aliena, confusi receperunt sua. Alio quoque tempore quidam se ejus orationibus commendans, sportas duas plenas alimentis ei per puerum transmisit, quarum unam idem puer subripuit, atque in itinere abscondit: unam vero ad Dei hominem detulit, et petitionem illius qui se ei per xenium commendaverat enarravit. Quam vir Domini benigne suscipiens, eumdem puerum admonuit, dicens: Gratias agimus, sed vide, sportam quam in itinere posuisti ne incaute tangere praesumas, quia in eam serpens ingressus est. Esto ergo sollicitus, ne si tollere incaute volueris, a serpente feriaris. Quibus verbis puer valde confusus, exsultavit quidem quod mortem evaserit, sed tristis ad modicum factus est, quia quamvis salubrem poenam, tamen pertulit verecundiam suam. Qui reversus ad sportam, caute ac sol
Abbreviated transcription (Latin):
dixi stephanum serecognouisse testatus est. quidun
transire uoluiss&. eius pes lapsus est. & exmediocor¬
pore iam extra ponte deiectus. a quibusdam t&er¬
rimis uiris exflumine surgentibus percoxas deor sum
atq: a quibusdam albatis & speciosissimis uiris. coepit
perbrachia sursum trahi: Cumq hocluctameness&.
& hunc bonisp̃s sursum mali deorsum traberent.
ipse qui haec uidebat ad corpus reuersus est. & quid
de eo plenius gestum sit ie cognouit. Qua in re eius

Expanded text:
diximus Stephanum se recognovisse testatus est. Qui dum diximus Stephanum se recognovisse testatus est. Qui dum transire voluisset, ejus pes lapsus est, et ex medio corpore jam extra pontem dejectus, a quibusdam teterrimis viris ex flumine surgentibus, per coxas deorsum, atque a quibusdam albatis et speciosissimis viris coepit per brachia sursum trahi. Cumque hoc luctamen esset, ut hunc boni spiritus sursum, mali deorsum traherent, ipse qui haec videbat, ad corpus reversus est, et quid de eo plenius gestum sit, minime cognovit. Qua in re
Abbreviated transcription (Latin):
quis pereum in iustorum uelit transire. intenebroso
fa&entiq fluuio laber&ur: Iustiuero quibus culpa ñ
obsister&. securo pertum gressu aclibero ad loca a moe¬
na peruenirent: Ibi se &iam pa&rum ecclesi asticae fa¬
miliae maiorem qui ante quadriennium defunctus ẽ.
de orsum positum in locis te terrimis magno ferripon¬
dere ligatum ac depresum uidisse confessus est Quidũ
requirer & curita ess& ea sedixit audisse. quae nos
qui eum in hac ecclesiastica domo nouimus. scientes
eius acta recolimus dictum namq: est haec idcirco
patitur. quia sicui deipso facienda ultione iubebatur¬
ad inferendas plagas. plus excrudelitatis desiderio quã
oboedientiae seruiebat. quod sic fuisse . nullus quullũ
nouit ignorat: Ibi se &iam quendam peregrinũ prb̃m
uidis se fatebatur : quiad predictum pontem ueniens.
tanta per eum auctoritate: transiuit. quanta & hic
sinceritate uixit. In eodemq: ponte hunc quem pre¬

Expanded text:
quis per eum vellet injustorum transire, in tenebrosum quis per eum vellet injustorum transire, in tenebrosum foetentemque fluvium laberetur: justi vero quibus culpa non obsisteret, securo per eum gressu ac libero ad loca amoena pervenirent. Ibi se etiam Petrum ecclesiasticae familiae majorem qui ante quadriennium est defunctus, deorsum positum, in locis teterrimis magno ferri pondere religatum ac depressum vidisse confessus est. Qui dum requireret cur ita esset, ea se dixit audisse, quae nos qui eum in hac ecclesiastica domo novimus, scientes ejus acta recolimus. Dictum namque est: Haec idcirco patitur, quia si quid ei pro facienda ultione jubebaturad inferendas plagas plus ex crudelitatis desiderio, quam ex obedientia serviebat. Quod sic fuisse, nullus qui illum novit, ignorat. Ibi se etiam quemdam peregrinum presbyterum vidisse fatebatur, qui ad praedictum pontem veniens, tanta per eum auctoritate transiit, quanta et hic sinceritate vixit. In eodem quoque ponte hunc quem prae
Abbreviated transcription (Latin):
Quidam uero milis in hac eadem nr̃a urbe percu sus
adea atrenero peruenit : quieductus ecoro euergran¬
mis iacuit sed cinus redit & quae tum eofu mui de st
notiati quia ponserat sub quo niges atq calgos us bae¬
toris intolerabilis nebulã ex alans fluuius decutrebre
Tran sacuo autem ponte a moena erant prata atiunen¬
tia iodoriferis herbarum floribus exornata inquib
Alba torum hominum conuenticula esse uidobantur¬
s antusq in loco eodem odor suauitatis in uerat utipsa
suauitatis flagrantia illic de ambulantes habitantesq
saciar& : Ibi mansiones diuersorum singulac magnitu¬
dinis lucis plenae : Ibi quaedam mirac potentiae adifi¬
cabatur domus . quae aureis uidebatur laterculis cons¬
trui sed cuius ess& non potuit agnosci: Erantuero
superripam praedicti fluminis non nulla habitacula
sed ex alia exsurgentis fo&orir nebula tangebantur
Aliautem exsurgens fo&or a flumine minime tangebai
haec uero erat in predicto ponte probatio. ut quis¬

Expanded text:
Quidam vero miles in hac eadem urbe nostra percussus, ad extrema pervenit. Qui eductus in corpore exanimis jacuit, sed citius rediit, et quae cum eo fuerant gesta ltis innotuit, quia pons erat, sub quo niger atque caliginosus foetoris intoleTransacto autem ponte amoena erant prata atque virentia odoriferis herbarum floribus exornata, in quibus albatorum hominum conventicula esse videbantur. Tantusque in loco eodem odor suavitatis inerat, ut ipsa suavitatis fragrantia illic deambulantes habitantesque satiaret. Ibi mansiones diversorum erant, singulae magnitudine lucis plenae. Ibi quaedam mirae potentiae aedificabatur domus, quae aureis videbatur laterculis construi, sed cujus esset non potuit agnosci. Erant vero super ripam praedicti fluminis nonnulla habitacula. Sed alia exsurgentis fetoris nebula tangebantur, alia autem exsurgens fetor a flumine minime tangebat. Haec vero erat in pr
Abbreviated transcription (Latin):
Li o quoquetempore. ser uandus dia¬¬
conus atque abbascius monasterii quod in campaniae
partib: aliberio quondam patricio fuerat constructum.
ad eum uisitationis gnatia exmore conuenerat : eius monasteriũ

Expanded text:
lio quoque tempore Servandus diaconus atque abbas ejus monasterii quod in Campaniae partibus a Liberio quondam patricio fuerat constructum, ad eum visitationis gratia ex more convenerat. Ejus quippe monasteriu
Abbreviated transcription (Latin):
lius illic non ante longa tempora. sicut nostri seniores
eruntcustos ecclesiae agontius dictus
est magnȩ humilitatis atque grauitatis uis
omni poteti dõ fideliter seruienis: ut isdem
becdis p&nus apostolus sigrus ostenderet.
quam de illo haber& aestimationẽ: Nam cum quae¬
dam puella paralitica in eĩus ec clesi permanens
manibus reper&⁊ et dissolutis renibus corpus pen
ter ram traberet . Eumque ab eodembeato paro ipło p&e

Expanded text:
lius illic non ante longa tempora, sicut nostri seniores referunt, custos ecclesiae Acontius dictus est, magnae humilitatis atque gravitatis vir, ita omnipotenti Deo fideliter serviens, ut idem beatus Petrus apostolus signis ostenderet quam de illo haberet aestimationem. Nam cum quaedam puella paralytica, in ejus ecclesia permanens, manibus reperet, et dissolutis renibus corpus per terram traheret, diuque ab eodem beato Petro apo
Abbreviated transcription (Latin):
speciosus: alter uero gregorius dicebatur ciusse regulae in scãuitae
conuersatione tradiderunt .: Quos is demuenerabilis pater in
monasterio qđ iuxta terra coͥnensem urbem construxerat fecitha¬
bitare . Quimultas quidem pecunias in huncmundo possiderant
sed cuncta pauperibus ꝓ amimarũ suarũ redemptione largiti suNT
& in eodem monasterio ꝑmanserunt. quorum unus solic& specio¬
sus dumputilitate monasterii iuxta capuaña urbẽ missus fuiss&¬
Die quadam fratercius gregorius dumcõn fratribus ad mensa sedens
at que conuescens : per spm subleuatus as pexit. uidit speciosi germani¬
suianima tam longea seposito decorpore exire. quod moꝵ fratribus
quer tamen cahora qua uiderat exisse decor pore inuenit.
uidam autem religiosus atque fidelis simusuir : ad hue mihi in
monasterio posito narrauit. quod a li quid esiciliae partibus
nauigio rom̃a p&entes in mari medio positi. euiusdam seruidi quuiln

Expanded text:
Speciosus, alter vero Gregorius dicebatur, ejus se regulae in sancta Speciosus, alter vero Gregorius dicebatur, ejus se regulae in sancta conversatione tradiderunt. Quos isdem venerabilis Pater in monasterio quod juxta Terracinensem urbem construxerat fecit habitare; qui multas quidem pecunias in hoc mundo possederunt, sed cuncta pauperibus pro animarum suarum redemptione largiti sunt, et in eodem monasterio permanserunt. Quorum unus, scilicet Speciosus, dum pro utilitate monasterii juxta Capuanam urbem missus fuissdie quadam frater ejus Gregorius, cum fratribus ad mensam sedens atque consui animam tam longe a se positi de corpore exire; quod mox fratribus quem tamen hora ea qua viderat exisse de corpore invenit.uidam religiosus atque fidelissimus vir adhuc mihi in monasterio posito narravit quod aliqui de Siciliae partibus navigio Romam petentes, in mari medio positi, cujusdam servi Dei qui in
Abbreviated transcription (Latin):
aulo superius qua estuses morientis cuius dam egredientẽ teani¬
mã nonuidis se sedhoc ipsũ iamculpae fuit qđ corporeis oculis remuido¬
re inuisbilem qua ensti. Nam multi nr̃mmentis oculũ fide pura &uberi
oratione mundantur : E gredientes etarne animas srequenter uide¬
tunt Vn demibi nune neces seest uel qualiter egredientes anima euise
sint cud quantꝰ ipse dum egrederentur uiderint enarrare: quate¬
nus fluctuanti a nimo quod plenaratio non ual& exempla sua deant
In secundo nãq huius operis libro iam fatus sum qu oduir uenerabilis
benedictus sicuta fid elibus eius discipulis agnou. longe a ca puana urbe
positus . germani eiusdem urbis ẽpi animam noc temedia inglobo
igneo ad eaclũ ferri ab angelis aspexit. qui eandem quoq ascendentẽ
animã intuens mentis laxatosinuquasi subuno solis radio cunctũ
in suis oculis mundum collectum uidit ::
uiri atq exterioribus studuis eruditi germani fr̃s. quorum unus

Expanded text:
aulo superius questus es, morientis cujusdam egredientem animam te non vidisse; sed hoc ipsum jam culpae fuit, quod corporeis oculis rem videre invisibilem quaesisti. Nam multi nostrorum mentis oculum fide pura et ubere oratione mundantes, egredientes e carne animas frequenter viderunt. Unde nunc mihi necesse est vel qualiter egredientes animae visae sint, vel quanta ipsae dum egrederentur viderint enarrare, quatenus fluctuanti animo, quod plene ratio non valet, exempla suadeant. In secundo namque hujus operis libro jam praefatus sum quod vir venerabilis Benedictus, sicut a fidelibus ejus discipulis agnovi, longe a Capuana urbe positus, Germani ejusdem urbis episcopi animam nocte media in globo igneo ad coelum ferri ab angelis aspexit. Qui eamdem quoque ascendentem animam intuens, mentis laxato sinu quasi sub uno soin suis oculis mundum collectum vidit. Eiviri atque exterioribus studiis eruditi, germani fratres, quorum unus