comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ratus stephanus prb̃r & archimandrita
de agro ñ uenerat: mansimꝰ diebus quinq
postquam reuelatio nob̾ ostensa ẽ:. Die uͦ
sabbatoꝵ post meridiem sedentib sermo
& locuti nobiscũ continuo recesserunt. Ego
autem dixi fr̃i isacio: ut post eos ostium
clauderet. Itemq residentib nobis & loquen¬
tibus: ita sum repente uerberatus ingenib
ut totus incuruarer: nec possem omĩno
consurgere & aliquid oꝑis complere. Tunc
auint ad me gennadius & cyriacus diaco¬
ni & archimandrite. Nonne diximus tibi
noli moras in nectere: Sed eamus & in noticiã
episcopi deponamus: quia prb̃r stephanꝰ
nondum dicitur aduenisse. Ego uero mansi
uehementer afflictus. Ipsi autem uesꝑtinũ
celebrantes officium. ingressi sunt ubi iace¬
bam: & denunciauerunt dicentes. Iure iu¬
rando satisfecimus scõ ioħi: suscipientes
cognoscat ep̃s. Et ego respondi. Bene admo-¬
mul cum diacono cyriaco & uiliano mona¬

Expanded text:
ratus Stephanus presbyter et archimandrita ratus Stephanus presbyter et archimandrita de agro non venerat, mansimus diebus quinque posteaquam revelatio nobis ostensa est. Dic vero sabbatorum post meridiem sedentibus atquet locuti nobiscum continuo recesserunt. Ego autem dixi fratri Isaacio, ut post eos ostium clauderet. Itemque residentibus nobis et loquentibus, ita sum repente verberatus in genibus, ut totus incurvarer, nec possem omnino consurgere vel quid operis implere. Tunc aiunt ad me Gennadius et Cyriacus diaconus et archimandritae: « Nonne diximus tibi, Noli moras innectere, sed eamus, et in notitiam episcopi deponamus, quia presbyter Stephanus dicitur nondum advenisse. » Ego vero mansi vehementer afflictus. Ipsi autem vespertinum celebrantes officium, ingressi sunt ubi jacebam, et denuntiaverunt, dicentes, « Jurejurando satisfecimus sancto Joanni, suscipientes et episcopus. » Et ego respondi, « Bene admomul cum diacono Cyriaco et Juliano mona
Abbreviated transcription (Latin):
indicarem stephano prb̃o & archimandri¬
te monasterii quod appellatur darumiũ:
ad monasteriũ eius: non eum repperimus.
Abierat enim ut diximus ad monasteria
quȩ erant in agris: ex eo die quo nobis de¬
derat monasterium. & ostium speluncȩ
patefecerat. Cumq regressi fuissemus: pla¬
cuit ut euocaremꝰ ad nos cyriacum diaco¬
num & archimandritã: & reuelaremꝰ ei my¬
sterum ꝑ quod nob̾ sc̃s ioħs apparere dig¬
natus ẽ. Misimus autẽ ad eum frẽm isaciũ
dicentes. Ueni ad nos celeriter. Ad quẽ cum
frater uenisset dixissetq ei: ꝓtinus obedienᷤ
uenit. Quem cum salutassemus: indicauit
nobis somniũ quod uidit. Eratq consonans
uisioni: quã gennadius diaconus mͥ retule-¬
rat. Et cum orassemus: mox ei reuelationẽ
sc̃i ioħis baptistȩ manifestare curauimus.
Et ait. Cogitemꝰ quid fieri debeat. Et ego di¬
xi. Puco conueniens ẽẽ: ut hoc in notescamꝰ
ep̃o. Rursũq cognoscentes qd̾ sepe memo-¬

Expanded text:
indicarem Stephano presbytero et archimandriindicarem Stephano presbytero et archimandritae monasterii quod appellatur Claramniumad monasterium ejus, non eum reperimus. Abierat enim, ut diximus, in monasteria quae erant in agris, ex eo die quo nobis dederat monasterium et ostium speluncae patefecerat. Cumque egressi fuissemus, placuit ut evocaremus ad nos Cyriacum diaconum et archimandritam, et revelaremus ei mysterium per quod nobis sanctus Joannes apparere dignatus est. Misimus autem ad eum fratrem Isaacium, dicentes: « Veni ad nos celeriter. » Ad quem cum frater venisset, dixissetque ei, protinus obediens venit. Quem cum salutassemus, indicavit nobis somnium quod vidit, eratque consonans visioni quam Gennadius diaconus mihi retulerat. Et cum orassemus, mox ei revelationem sancti Baptistae Joannis manifestare curavimus, et ait: « Cogitemus quid fieri debeat. » Et ego dixi, « Puto conveniens esse ut hoc innotescamus episcopo. » Rursumque cognoscentes quod saepe memo
Abbreviated transcription (Latin):
introeamꝰ in speluncã pariter. Et postquã
lum & frĩb meis. et ait. De tapereto mo¬
nastore nuꝑ aduenio. Uidi autẽ tale so¬
nium. quasi utriq staremus in hoc sps¬
cu: in quo mundissimoꝵ panum sicus
deficiebant nec cessabant homines aidi
pete. Iamq nobis pre multitudine turbaꝵ.
qeficientibus: ceperunt panes euolare suꝑ
manus nr̃as. Et ita ꝑcipiebant om̃s: quot¬
quot adhanc muneris grãm confluebant.
Postquam uero retulit michi somniũ: ego
respondi. Bonum ẽ quod uidisti. Et recogi¬
cans apud memet ipsum quid sibi uellet
hes uisio. rursumq ꝑtractans ea quȩ p̃ces¬
ptant: dixi. quia uisio ista ex deo ẽ. Sciens
autem quia diuinitus ista contingerent:
rere dignatus ẽ. Qui mox ut audiuit. man¬
sit aitonitus: & orare cȩpit ut ei locum
ostenderem. Quod & feci. Post hec egressi
sumus utriq: & quid fieri oporteret tracta¬
bamus. Uistimq ẽ michi ut prius irem &

Expanded text:
introeamus in speluncam pariter. Et posteaquaintroeamus in speluncam pariter. Et posteaqualum, et fratribus meis, et ait, « de Capereto monasterio meo nuper adveni, vidi autem tale somnium. Quasi utrique stabamus in quodam specu, in quo mundissimorum panum sicuti deficiebant, nec cessabant homines qui rant. Jamque nobis prae multitudine turbarum deficientibus, coeperunt panes evolare super manus nostras, et ita percipiebant omnes quotquot ad hanc muneris gratiam confluebant. » Postquam vero retulit mihi somnium, ego respondi, « Bonum est quod vidisti. » Et recogitans apud memetipsum quid sibi vellet haec visio, rursumque pertractans ea quae praecesserant, dixi quia visio ista ex Deo est. Sciens autem quia divinitus ista contigerant, irere dignatus est; qui mox, ut audivit, mansit attonitus, et orare coepit ut ei locum ostenderem, quod et feci. Post haec egressi sumus utrique, et quid oporteret fieri tractabamus, visumque est mihi ut prius irem, et
Abbreviated transcription (Latin):
negauerunt: affirmantes id quod erat.
tum ẽ illi. Uenit & tercio: et sic ingressus
in eo posui. Et pium dñm supplicit̾ ob¬
secrabam: ut michi locum thesauri celestis
ostenderet. Tollens itaq rastrum cepi fo-¬
dere: & ꝑueni ad locum qui erat edificatꝰ
ex calce & ordinariis tegulis. Quantumq
dior quasi exꝑcussione ydriȩ reddebatur
Et postquã fodi & descendi usq ad solum:
repperi uelut arenam ex aere fusam: mul¬
tumq laborans uix arenam potui seques¬
trare. Post hec aut̃ arena sublata:. una re¬
gula maior apparuit. Hanc suspendens:
inueni sub ea tabulam marmoreã. Tabulaq
suspendens: ydriam repperi. Hanc cũ me¬
tu & reuerentia lumen accendens & incen¬
sum ponens in turibulo. palpaui diligen¬
ter: & adorans dominũ diutius actonitis
mansi: ydriamq scãm rursus operui.
Statim uero uenit ad nos gennadius dia¬
conus & archimandrita: salutansq me
ad ostium speluncȩ. dixit mͥ. Ueni preco.

Expanded text:
negaverunt, affirmantes id quod erat, negaverunt, affirmantes id quod erat, t et tertio, et sic ingressus in eo posui, et pium Dominum suppliciter obsecrabam ut mihi locum thesauri coelestis ostenderet. Tollens etiam rastrum, coepi fodere, et perveni ad locum quod erat aedificatum de calce et ordinariis tegulis. Quantumque dior quasi ex repercussione hydriae reddebatur. Et posteaquam fodi et descendi usque ad solum, reperi velut arenam ex aere fusam, multumque laborans, vix arenam potui sequestrare. Post haec autem arena sublata, una tegula major apparuit. Hanc suspendens inveni sub ea tabulam marmoream; tabulamque suspendens, hydriam reperi. Hanc, cum metu et reverentia lumen accendens, ac incensum ponens in thuribulo, palpavi diligenter, et adorans Dominum, diutius attonitus mansi, hydriamque sanctam rursus operui. Statim vero Venit ad nos Gennadius diaconus et archimandrita, salutansque me ad ostium speluncae, dixit mihi, veni, precor,
Abbreviated transcription (Latin):
ra ꝑhoras multas. Recordatꝰ sum uero qđ
hopites haberem uenerabiles uiros petrũ
& stephanũ prb̃os & archimandritas. Et
ne suspicarentur ubi nocte fuerim: ab ora¬
tione surrexi. Ascendensq rursum. cum
uellem ingredi cubiculum: dicunt mͥ.
Ubi tandiu fuistie Respondi: quia ad o-¬
pus necessarurm descendi. Cũq uellem
intrare ubi quieueram: dicunt michi.
Rursus ingrederis: At ego sentiens atto¬
nitum me factum ex reuelatione quam
uideram: ueniã ꝑop osci tanquã male¬
sanus: & continuo me recepi. Postqũa
uero manifestatum ẽ: uale dicentes michi
ad ꝓprias cellulas abierunt. Ego uero ubi
ꝓfecti sunt: diluculo consurgens prȩcepi
fr̃ib qui mecum erant. Claudite ianuas
manentes extrinsecus. Et si forsitan aliqͥs
ad requirendum me uenerit: occupatum
me ẽẽ dicite. Sepe nanq ueniebat palladsꝰ
prb̃r: intrans & euagłium lectitans. Cum
ergo solito uenisset: tunc ei fr̃s aditum de¬

Expanded text:
in terram per horas multas. Recordatus sum vero quod in terram per horas multas. Recordatus sum vero quod hospites haberem venerabiles viros Petrum et Stephanum, presbyteros et archimandritas, et ne suspicarentur ubi nocte fuerim, ab oratione surrexi. Ascendensque rursum, cum vellem ingredi cubiculum, dicunt mihi: « Ubi tandiu fuisti? » Respondi: « Quia ad opus necessarium descendi. » Cumque vellem introire ubi quieveram, dicunt mihi: « Rursus ingrederis? » At ego sentiens attonitum me factum ex revelatione quam videram, veniam poposci tanquam malesanus, et continuo me recepi. Postquam vero mane factum est, valedicentes mihi, ad proprias cellulas abierunt. Ego vero ubi profecti sunt diluculo, praecepi fratribus qui mecum erant: « Claudite januas, manentes extrinsecus, et si forte aliquis ad requirendum venerit, occupatum esse me dicite. » Saepe namque veniebat Palladius presbyter, intrans et Evangelium lectitans. Cum ergo solite venisset, tunc ei fratres aditum
Abbreviated transcription (Latin):
tercia sabbati post orationes nocturnas: qͣsi
manus uiri pulsauit me tercio in dextro
latere: & audiui uocem magnam dicen¬
tem. Ecce ostium aꝑtum ẽ: & ideo cognos¬
ce eum qui tibi pate fecit ingressum: ne
forsitan negligas. Ego uero cum magno
timore conuersus assedi: et uideo stellam
flammeã in ostio ubi quiescebam. Maiorẽ¬
q metum concipiens. signaui me cruce
xp̃i. & illa de illo loco minime mota ẽ.
Surrexi igitur: & misi manus in ostio
ubierat: & rursus inuenta ẽ in ostio se-¬
quenti. Cum aꝑuissem autem ostium:
unus ex his qui ibidem quiescebant sen-¬
sit. Et cum ad scd̾m ꝑuenissem ostium:
inuenta c̃ eadem stella in ostio tercio. De-¬
inde conspicio eam inin feriorib scale gra¬
dibus. Erant autẽ ostia utriusq monaste¬
rii pate facta simul: & speluncȩ ostium pa¬
tens. Et ecce precedebat me stella ipsa: et
ego sequens eam ingressus sum: usq dũ
in absidula speluncȩ constitit. Et uidens

Expanded text:
tertia sabbati, post orationes nocturnas, quasi tertia sabbati, post orationes nocturnas, quasi manus viri pulsavit me tertio in dextro latere, et audivi vocem magnam dicentem mihi: Ecce ostium apertum est, et ideo cognosce eum qui tibi patefecit ingressum, ne forte negligas. Ego vero cum magno timore conversus assedi, et video stellam flammeam in ostio ubi quiescebam. Majoremque metum concipiens, signavi me cruce Christi, et illa de loco illo minime mota est. Surrexi itaque, et misi manus in ostio ubi erat, et rursus inventa est in ostio sequenti. Cum aperissem leg. aperuissem autem ostium, unus ex his qui ibidem quiescebant, sensit. Et cum ad secundum pervenissem ostium, inventa est stella in ostio tertio. Deinde conspicio eam in interioribus scalae gradibus. Erant autem ostia utriusque monasterii patefacta similiter, et speluncae ostium patens. Et ecce praecedebat me stella ipsa, et ego sequens eam, ingressus sum usque dum in absidula speluncae constitit; et videns
Abbreviated transcription (Latin):
tam. Ascendentesq & salutantes eũ: cȩpert̃
ire uelle ad predictum monasterium bea¬
ti carcerii. Dixitq michi cyriacus diaco-¬
nus. Nunquid ꝓpterea uenisti.ut sine
mora discederes e Cui respondi. Necesse ẽ ut
celeriter ambulemus: quia traditum ẽ
nobis ab epõ aliud monasteriũ cui curam
instanter impenduus. Descendentes itaq
ꝑuenimus ad monasterium sepe memo¬
ratum. Cumq salutassemꝰ fr̃s : ordinantes
quȩ erant necessaria reu̾tebamur. Dicunt
michi prȩfati petrus & stephanus prb̃i¬
& archimand ritȩ. Uale dicimus tibi: ora
pro nobis. Tunc aio ad eos. hodie mona¬
sterium suscipimus: & uultis abire: Su¬
stinete quȩso: & consolamini nos. Et coe¬
gi eos. Cumq uesꝑa facta eẽt: post oratio¬
nes cibo sumpto. quieuimus. Illi ambo
intriclimo suꝑiore: ego uero ibi quidem¬
sed in interiori cubiculo. Cumq dormirem
cȩ aꝑtum ẽ ostium. hoc ẽ sequenti die

Expanded text:
tam. » Ascendentesque et salutantes eum, coepimus tam. » Ascendentesque et salutantes eum, coepimus ire velle ad praedictum monasterium beati Carterii. Dixitque mihi Cyriacus diaconus: « Nunquid propterea venisti, ut sine mora discederes? » Cui respondi. « Necesse est ut celeriter ambulemus, quia traditum est nobis ab episcopo et aliud monasterium cui curam instanter impendimus. » Descendentes itaque pervenimus ad monasterium saepe memoratum; cumque salutassemus fratres, ordinantes quae erant necessaria, revertebamur. Dicunt mihi praefati Petrus et Stephanus, presbyteri archimandritae: « Vale dicimus tibi; ora pro nobis. » Tum aio ad eos: « Hodie monasterium suscepimus, et vultis abire? Sustinete, quaeso, et consolamini nos; » et coegi eos. Cumque vespera facta esset, post orationes, cibo sumpto, quievimus: illi ambo in triclinio superiore, ego ibi quidem in interiore cubiculo. Cumque dormiremcae apertum est ostium, hoc est, sequenti die
Abbreviated transcription (Latin):
rio nr̃o: ut utrunq pariter iungerentur
Iussitq hoc ep̃s fieri. Cui dixit stephanus
prb̃r. Ex precepto ur̃o. cras mature trado
speluncam fr̃i marcello. Et mane ꝑuenien ᷤ:
tradidit nobis ipsum monasteriũ sub p̃sen¬
tia prb̃oꝵ palladii. petri. gennadii. & ste¬
phani archimandritȩ monasterii bethgaaloꝵ.
nuit ut diligentiam eius haberemus. Et ꝓ¬
tanda monasteria. que erant in uillis cõsti¬
tuta. Ego uͦ marcellus assumens fr̃s: cepi
diligentiam monasterio quod nobis datũ
mus: ueniens presbiter petrus loci bethina¬
malas. ait michi. Stepħs archimandrita
bethgaaloꝵ precatur : ut ꝓpter dñm nob̾¬
cum uenias admonasteriũ beati carterii. Et
respondi me uenire ñ posse: quia diligen¬
tiam loci mͥ commisi dependerẽ. Qui com¬
pulit me secum ꝓficisci. Cumq ꝑgeremꝰ
pariter: aio ad eum. Ascendamus & salute-¬
mus diaconum cẏriacum & archimandri-¬

Expanded text:
rio nostro, ut utrumque pariter jungeretur; rio nostro, ut utrumque pariter jungeretur; jussitque hoc episcopus fieri. Cui dixit Stephanus presbyter: « Ex praecepto nostro cras mature trado speluncam fratri Marcello. » Et mane perveniens tradidit nobis ipsum monasterium sub praesentia presbyterorum Palladii, Petri, Gennadii, et Stephani, archimandritae monasterii Bethgalorum nuit ut diligentiam ipsius haberemus. Et ptanda monasteria quae erant in villulis constituta. Ego vero Marcellus, assumens fratres, coepi diligentiam monasterio quod nobis datum mus, veniens Petrus, presbyter loci Bethmamatis, ait mihi: « Stephanus, archimandrita Bethgaalorum, precatur ut propter Dominum nobiscum venias ad monasterium beati Carterii. » Et respondi me venire non posse, quia diligentiam loco mihi commisso dependerem: qui compulit me secum proficisci. Cumque pergeremus pariter, aio ad eum: « Ascendamus et salutemus Cyriacum, diaconem et archimandri
Abbreviated transcription (Latin):
sumpsimꝰ. dixi ad fr̃s nr̃os. Unusquisq
ur̃m psalmos suos iterare ñ negligat. Et
relinquentes me in triclinio: descenderun
ad inicium scalȩ. quȩ ad utraq monasti̾a
respicit. Cumq consedissent ut iterarent
psalmos ut dixeram: leuans ocłos suos isaciꝰ
frat̃. ignem uidit ardere in tabulis ostii
spelunce ubierat uenerandum caput scĩ
ioħis baptiste repositum. Quod cum ui¬
in ostium speluncȩ ignis accensus ẽ. Et
ego respondi. Netimeas frater: sed muni¬
ens te signaculo xp̃i. ibidem ꝑseuera. fr̃s
autẽ prȩ timore claudentes ostiũ: ad me
concite ꝑuenerunt. Ego uero mysteriũ
recognoscens exuisionib michi ante mon¬
stratis: dixi ad eos. Ne timeatis fr̃s mei: qͥa
hoc nobis ꝓsꝑum faciet dominus. Post di¬
es aut̃ quinq maxentius & stephanus ue¬
nerabiles prb̃i & archimandrite uenientes
ei de ipsa spelunca quȩ coherebat monaste¬

Expanded text:
sumpsimus, et dixi ad fratres nostros. Unusquisque sumpsimus, et dixi ad fratres nostros. Unusquisque vestrum psalmos suos iterare non negligat. Et relinquentes me in triclinio, descenderunt ad initium scalae quae ad utraque monasteria respicit. Cumque consedissent ut iterarent psalmos, ad dexteram levans oculos suos frater Isaacus ignem vidit ardere in tabulis ostii speluncae ubi erat venerandum caput sancti Joannis Baptistae repositum. Quod cum viin ostio speluncae ignis accensus est. » Et ego respondi: « Ne timeas, frater, sed muniens te signaculo Christi, ibidem persevera. » Fratres autem prae timore claudentes ostium, ad me conciti pervenerunt. Ego vero mysterium recognoscens ex visionibus mihi ante monstratis, dixi ad eos: « Ne timeatis, fratres mei, quia hoc nobis prosperum faciet Dominus. » Post dies autem quinque Maxentius et Stephanus venerabiles presbyteri archimandritae, venientes ei omnia de ipsa spelunca, quae cohaerebat monaste
Abbreviated transcription (Latin):
prexi. ut ea clauderem. Et ecce uideo scm̃
sohannem stantem ad exterius ostium:
a cum eo duos illos quos prius uideram.
Et accessi: ut benedicerer ab illo. Et rursꝰ
eleuans me: dedit michi pacem. Uestim̃-¬
ta autem eius. erant candida. Et mox eici-¬
ens unum uas de sinu suo plenũ melle:
dedit mͥ dicens. Accipe hanc benedictionẽ.
et effudit uas ipsum mellis suꝑ manus
meas: & interrogaui eum dicens. Dñe mi
scẽ ioħes unde ad nos uenisti: Qui respon¬
dens ait. De sebaste uenio. Preibam igitur
eum: & tam ipse quam qui cum eo erant
ingressi sunt monasteriũ nr̃m: & iterũ
uas mellis fudit suꝑ manus meas. Cumq
ego deculissem benedictionem eius ad suꝑi¬
ora triclinii: ipse intrauit in oratorium.
Et cũ descendissem ad oratoriũ ubi erat: ecce ui
Iost hec autem priusquam nobis ostium
monasterii ubi erat scm̃ depositũ traderet᷑:
in scĩs ieuinioꝵ dieb ubi cibum uespere

Expanded text:
rexi ut ea clauderem, et ecce video sanctum rexi ut ea clauderem, et ecce video sanctum Joannem stantem ad exterius ostium, et cum eo duos illos quos prius videram, et accessi ut benedicerer ab eo, et rursus elevans me, dedit mihi pacem. Vestimenta autem ejus erant candida; et mox trahens unum vas de sinu suo plenum mellis, dedit mihi dicens: Accipe benedictionem hanc, et effudit vas ipsum mellis super manus meas, et interrogavi eum dicens: « Domine sancte Joannes, unde ad nos venisti? » Qui respondit: « De Sebaste veni. » Praeibam igitur eum, et tam ipse quam qui cum eo erant ingressi sunt in monasterium nostrum, et iterum vas mellis fudit super manus meas. Cumque ego detulissem benedictionem ejus ad superiora triclinii, ipse intravit in oratorium; et cum descendissem ad oratorium ubi erat, ecce vidtus sum. Post haec autem, priusquam nobis ostium monasterii ubi erat sanctum depositum nobis traderetur in sanctis jejuniorum diebus, ubi cibum vespere
Abbreviated transcription (Latin):
la. uidi atria duo: unum respiciens ad occi¬
dentem. & alterum ad meridiem. Et inter
utrunq atrium. templũ grande. Singula
turmȩ ingrediebant᷑ in atrium quod respi
Intrantes autem in atrium meridianũ: ilico
quiescebant. Cumq siluissent turmȩ: prȩ¬
cedebant turmȩ aliȩ & clamabant. Ecce
sc̃s iohes aduenit. Cumq starem in eodem
uidi eum in templo quod michi ostensũ ẽ.
Et ecce unus erat adextris eius: & unusa
sinistris. Stante autem illo in templo: ce¬
perunt populi turmaꝵ ad eum conseqͣn¬
ter accedere & ab eo benedici. Itemq psallen¬
congregandi. Cũq turmȩ se explicuissent:
non uideram quod alicui dedisset osculĩ
neci & reuerentia demisso caput in terra:
creurri & tenui pedes eius. Ipse uero ap.
meruissem: ꝓtinus ex ꝑge factus sum. Pau¬
eis item diebus transactis. uideo: & ecce ostia
monasterii nr̃i a parte meridiana rursuᷤ
apta sunt. Et ueluti ad fr̃s uociferabam:

Expanded text:
la, vidi atria duo, unum respiciens ad occila, vidi atria duo, unum respiciens ad occidentem, et alterum ad meridiem; et inter utrumque atrium templum grande, singulaeque turmae ingrediebantur in atrium quod respicIntrantes autem in atrium meridianum, illico quiescebant. Cumque siluissent turmae, praecedebant alii et clamabant: Ecce sanctus Joannes advenit. Cumque starem in eodem cursor, et vidi eum in templo quod mihi ostensum est; et ecce unus erat a dextris ejus, et unus a sinistris. Stante autem illo in templo, coeperunt populi turmarum ad eum consequenter accedere et ab eo benedici: itemque psallencongregandi. Cumque turmae se explicuissent, non videram quod alicui dedissent  al., dedisset osculum everentia, dimisso capite in terram cucurri, et tenui pedes ejus. Ipse vero apprmeruissem, protinus expergefactus sum. Paucis autem diebus transactis, video et ecce ostia monasterii a parte meridiana rursus aperta sunt, et veluti ad fratres vociferabam
Abbreviated transcription (Latin):
stupefactus cogitabam unde tanta aquarũ
eẽt immensitas. Dumq id mecum ipse ꝑ¬
tracto: leuans ocłos meos uidi marcellinũ
prb̃m qui erat secundus post maxentium
archimandritã a meridiana fluminis parte¬
uenientẽ. Et multarũ turbarum uoces ab
orientali plaga basilice scĩ uiliani martyris
audiebam: quarum ad nos ingens sonus de¬
ferebatur: & ꝑ aquas ipsas populi cum im¬
petu & alacritate ꝓperabant. Ad mirante
autem me quomͦ in mediis aquis ambulan¬
tes ad nos conati ꝑuenirent: & una quȩq tur¬
ma lingua ꝓpria psalleret: subita uox audi¬
ta est eoꝵ qui aboriente clamabant. Ecce sẽs
ioħes baptista descendit. Cumq ad meridia¬
num ostium starem: aꝑtȩ sunt ianuȩ orien¬
tales: & psallentium turmȩ ꝓtinus intraue¬
runt. Omittens igitur ego spectaculum flu¬
consistens: aspexi scm̃ officium eoꝵ quod in
monasterio celebrabant. Et stans in eadem sca¬

Expanded text:
stupefactus cogitabam unde tanta aquarum stupefactus cogitabam unde tanta aquarum esset immensitas. Dumque id mecum ipse pertracto, levans oculos meos vidi Marcellum presbyterum, qui erat secundus post Maxentium archimandritam, a meridiana parte fluminis venientem, et multarum turmarum voces ab orientali plaga basilicae Sancti Juliani martyris audiebamus. Quarum ad nos ingens sonus deferebatur, et per aquas ipsas populi cum impetus alacritate properabant. Admirante autem me quomodo in mediis aquis ambulantes ad nos conciti pervenirent, et unaquaeque turma lingua propria psalleret, subito vox audita est eorum qui ab oriente clamabant: Ecce sanctus Joannes Baptista descendit. Cumque ad meridianum ostium starem, apertae sunt januae orientales, et psallentium turmae protinus intraverunt. Omittens igitur spectaculum fluconsistens, aspexi sanctum officium eorum, quod in monasterio celebrabant. Et stans in eadem sca
Abbreviated transcription (Latin):
id est duodecimo kalendas martias. anno
tionem sextam. regnantib ualentima no
& martiano piissimis imꝑatorib famulis
dei sub scĩssimo episcopo uranio ciuitatis
emesenȩ: cui etiam hoc idem reuelatum ẽ
iugesimo quarto die mensis ipsius. id est
sexto kalendas martias. Reuelauit autem
michi marcello in magno timore & reueren¬
tia c̃ostituto in specie stellȩ igneȩ scłm sub¬
iectas uisiones fidelissimas qui cuncta con¬
didit in uirtute sua & preparauit in sapien¬
tia sua. qui scit omia antequã fiant. & ad
salutem humani generis uniuersa dispen-¬
sat: qui ẽ suꝑ omĩa ds̃ benedictus inscła
amen. Igitur me famulũ suũ ds̃ ꝓpositȩ
uisionis inspectorẽ: taliter ẽẽ dignatus est.
Uidi nanq in uisione noctis: & ecce omĩa¬
ostia monasterii nr̃i pate facta sunt: & in
magno metu positus cucurri ut ea claude¬
rem. Et rursus inspicio flumen ad ostia
nr̃a ꝓrumpere. Hoc autẽ cum uidissem:

Expanded text:
id est, ad XII cal. Martias, anno id est, ad XII cal. Martias, anno tionem sextam, regnantibus Valentiniano et Marciano piissimis imperatoribus famulis Dei, sub sanctissimo episcopo Uranio civitatis Emesenae, cui etiam hoc idem revelatum est vicesimo quarto die mensis ejusdem, id est VI calendas Martias. Revelavit autem mihi Marcello in magno timore et reverentia constituto in specie stellae igneae, secundum subjectas visiones fidelissimas, qui cuncta condidit in virtute sua et praeparavit in sapientia sua; qui scit omnia antequam fiant, et ad salutem humani generis universa dispensat; qui est super omnia benedictus in saecula. Amen. Igitur me famulum suum Deus propositae visionis inspectorem esse dignatus est. Vidi namque in visione noctis, et ecce ostia monasterii nostri aperta sunt, et in magno metu positus, cucurri ut ea clauderem. Et rursus inspicio flumen ad ostia nostra prorumpere. Hoc autem cum vidissem,
Abbreviated transcription (Latin):
diei sibi spatium largirentur morandi in
urgeretur. Sed ꝓuidentia dei. spe sua frus¬
tratus ẽ. Non enim potuit impetrare: ne
id quod moliebatur efficeret. Suscipiunt
igitur eandem speluncam uenerabiles uiri:
sectantes singularis uite ꝓpositum:
ultis autem in eo monasterio sibi&
succedentib: ad postremũ sub uene¬
rando archimandrita marcello. diuina gr̃a
eum quẽ gabriel euangelizauit. & sterilis
mater edidit heremi habitatorẽ. maximũ
correptorem: impietatis legis uindicẽ. dm̃i
precursorem. anncũ sponsi. baptistam sal
uatoris. preconem ueritatis. amatorẽq uisti¬
ciȩ feruentissimũ. reuelare dignatus ẽ. Cuiꝰ
apparitionis modum: prȩfactus uenerabilis
archimandrita marcellus his retulit uerbis.
Apparuit inquit ter beatus & uniuersalis
apłs atq fidelis amicus saluatoris nr̃i iħu
xp̃i mediante septimana quadragesimȩ scõꝵ
ieuiniorũ octauodecimo die mensis peritii.

Expanded text:
dici spatium largirentur morandi in ea dici spatium largirentur morandi in ea urgeretur. Sed providentia Dei spe sua frustratus est. Non enim potuit impetrare ne id quod moliebatur efficeretur. Suscipiunt igitur eamdem speluncam venerabiles viri, sectantes singularis vitae propositum. Multis autem in monasterio sibimet succedentibus, ad postremum sub archimandrita Marcello divina gratia eum quem Gabriel evangelizavit, et sterilis mater edidit, eremi habitatorem, maximum correptorem impietatis et legis vindicem, Domini praecursorem, amicum sponsi Salvatoris Baptistam, praeconem veritatis, amatoremque justitiae ferventissimum revelare dignata est. Cujus apparitionis modum praefatus venerabilis archimandrita Marcellus his retulit verbis.Apparuit, inquit, ter beatissimus et universalis apostolus, atque fidelis amicus Salvatoris nostri Jesu Christi, mediante septimana quadragesimae sanctorum jejuniorum, octavo decimo die mensis Peritii,
Abbreviated transcription (Latin):
suscepturi depositũ tradidit. Plurimis aut̃
munus hoc alterna successione recipienti¬
bus: etiam quidam eustachius monachus
nomine & alteruis sectȩ presbit̾. illud qd̾
in ydria seruabatur. sicut obsignatũ erat
accepit. ꝓ fecto nanq qui dederant. religio¬
nem discernere nequiuerunt: eumq pi-¬
um arbitrati sunt hominẽ: qui nimis
astute sanitates quȩ ꝑ uirtutem sacri capi-¬
tis accedentib conferebantur sibimet as-¬
cribens. ueritatẽ fidei sicut caupo nequis¬
simus adulterare nitebatur. Tandemq
seruis his qui recte & scẽ atq inseparabi¬
li ter beatam trinitatem glorificant notuᷤ
factus ẽ ħis ipse qui sub obtentu pater-¬
nȩ uenerationis adiminutione xp̃i
filii dei contumeliosus ẽẽ ꝓbatur: ab eme¬
sana ciuitate cooꝑantib etiam iudicib
cepit expelli. Precabatur autem eos qui
se salubriter a scõ grege xp̃i secernere
atq effugare querebant: ut unius saltẽ

Expanded text:
suscepturi depositum tradidit. Plurimis autem suscepturi depositum tradidit. Plurimis autem munus hoc alterna successione recipientibus, etiam quidam Eustachius, monachus nomine, et alterius sectae presbyter, illud quod in hydria servabatur, sicut obsignatum erat, accepit. Profecto nempe, qui dederant, religionem discernere nequiverunt, eumque pium arbitrati sunt hominem; qui nimis astute sanitates quae per virtutem sancti capitis accedentibus conferebantur sibimet ascribens, veritatem fidei, sicut caupo nequissimus, adulterare nitebantur; tandemque servis his, qui recte, et sancte, atque inseparabiliter beatam Trinitatem glorificabant, notus factus, ipse qui sub obtentu paternae venerationis in diminutionem Christi, Filii Dei, contumeliosus esse probatur, ab Emesena civitate, cooperantibus etiam judicibus, coepit expelli. Precabatur autem eos qui se salubriter a sancto grege secernere atque effugare quaerebant, ut unius saltem
Abbreviated transcription (Latin):
patefaceret. quam reiꝓuentum id quod
erat interuis indicaret. Recogitans quan¬
tum reor. quod uteri instar uas ipsũ prȩ¬
cursori foret. Et sicuti dñm in utero matris
positꝰ innotuerat ita ꝓfecto post mortem
uiuens. urnȩ illius mysterium oportuno
tempore reuelaret. Et ideo ñ tacuit inspi
O mulier. ipsis exꝑimentis doceberis. nr̃eq¬
uite modum conuersationẽq cognosces:¬
rum istum possidere meruimꝰ. Si igitur
& tu reuerentiã huiꝰ habueris: bonorum
omniũ tam p̃sentium quam futuroꝵ copia
ꝑfrueris. Quod si tibi forsitan ꝓlixitas tem¬
poris uires abstulerit. aut egrotatio corporis
uiolenta macerant. quo minus studium
dependere debitum possis: alicui pio atq
fideli uiro. munus hoc tradere ne moreris.
Que post obitum fr̃is quandui deuotionis
suȩ uires habuit consonantes: scm̃ ꝓbatur
dilexisse negociũ. At ubi necessitate senilis
cessit ȩtatis: ea quȩ a germano sibi manda¬
ta fuerant insinuans. his qui erant pium

Expanded text:
patefaceret quam rei proventum id quod erat interius indicaret, cogitans, quantum reor, quod uteri instar vas ipsum praecursori foret, ut sicut Domino in utero matris positus innotuerat, ita profecto post mortem vivens, urnae illius mysterium opportuno tempore revelaret: et ideo non tacuit insper« O mulier, ipsis experimentis doceberis, nostraeque modum vitae conversationemque cognoscrum istum possidere meruimus. Si igitur et tu reverentiam hujus habueris, bonorum omnium tam praesentium quam futurorum copia perfrueris. Quod si forsitan prolixitas temporis vires abstulerit, aut aegrotatio corporis violenta macerarit, quominus debitum studium dependere possis, alicui pio atque fideli viro munus hoc tradere non moreris. » Quae post obitum fratris, quandiu devotioni suae vires habuit consonantes, sanctum probatur dilexisse negotium. At ubi necessitati senilis cessit aetatis, ea quae a germano sibi mandata fuerant, insinuans his qui erant pium
Abbreviated transcription (Latin):
gulo mysteriũ ignoranti. precursor appa¬
ruit: monuitq uti comites suos lateret:
& assumens id quod ferebat aufugeret. Qd̃
cum fecisset: ad domum ꝓpriam unde dis¬
cesserat rediit: et ex illo ꝑ mansit uniuer¬
sis rebus ꝓsꝑis florens. Intelligebat autem
suȩ ꝓsperitatis auctorem: & honorem ei
deuoto studio suis congruentẽ uiribꝰ offere¬
bat. Qui cum ꝓpinquare sibi cerneret
mortem: ydriam in qua munꝰ illud ha¬
bebat inclusum diligent̃ obsignans. soro¬
ri cõmendans ꝓpriȩ. pristinam egestatẽ¬
suam eidem referens. & opulentiam quȩ
nunc ee̾t in manib pandens. Cumq fu¬
gienda primȩ pauꝑtatis incõmoda retu¬
lisset. indicassetq etiam modũ qualit̃ his
eẽt ereptus: precatus ẽ eam ut depositum
hon orifice tractaret: nec prius ydriam

Expanded text:
gulo mysterium ignoranti praecursor appagulo mysterium ignoranti praecursor apparuit, monuitque ut comites suos lateret, et assumens id quod ferebat aufugeret. Quod cum fecisset, ad domum propriam, unde discesserat, rediit: et ex illo permansit universis rebus prosperis florens. Intelligebat autem suae prosperitatis auctorem, et honorem ei devoto studio suis congruentem viribus offerebat. Qui cum propinquare sibi cerneret mortem, hydriam in qua munus illud habebat inclusum diligenter obsignans, sorori commendat propriae, pristinam egestatem ei referens, et opulentiam quae nunc esset in manibus pandens. Cumque fugienda primae paupertatis incommoda retulisset, indicassetque modum qualiter iis esset ereptus, precatus est eam ut depositum honorifice tractaret, nec prius hydriam
Abbreviated transcription (Latin):
custodiri. Amor & enim coniunctionis il¬
licite suis ad inuentionib proditus. incre¬
pationum ibi fingebat imagines: & am¬
putatum caput usti. nefanda diaboli fi¬
la formidabat. Sicq cogitationũ prauita¬
te decepta: deinceps latere se credidit. Mo-¬
nachi ergo qui tanta reuelatione precur¬
soris xp̃i digni sunt habiti: sumentes ue¬
nerandum caput domũ redire cupiebañ:
igulus autem quidã ꝑ idem tem pus
emisse ciuitatis multis oppressus anguᷤᷤ¬
tiis. om̃ib q necessariis indigens. cum ñ
posset extremam pauꝑtatem ulterus e¬
luctari: pro ipsuis egestatis difficultate
magnis affectus tediis. fuge discessione se¬
credidit continere. Accidit aut̃ illi dum
fugeret: occurrere monachis istis. qui
uas heremi p̃ciosissimũ deferebant. at u-¬
bi comes eis. & socius itineris factus ẽ: o¬
nus ei sicuti peregrinantes pariter solent
fidelem cõmittunt: passim uisum qui
sibi reuelatus fuerat exponentes. Sed fi¬

Expanded text:
odit. Amor etenim conjunctionis ilodit. Amor etenim conjunctionis illicitae suis adinventionibus proditus, increpationum sibi fingebat imagines, et amputatum caput justi nefanda diaboli filia formidabat: sicque cogitationum pravitate decepta, deinceps latere se credidit. Monachi ergo qui tanta revelatione praecursoris Christi digni sunt habiti, sumentes venerandum caput, domum redire properabant. Figulus autem quidam per idem tempus Emesenae civitatis multis oppressus angustiis, omnibusque rebus necessariis indigens, cum non posset extremam paupertatem ulterius eluctare, pro ipsius egestatis difficultate magnis affectus taediis, vitam discessione continere se credidit. Accidit autem illi dum fugeret, occurrere monachis istis, qui vas eremi pretiosissimum deferebant. At ubi comes eis et socius itineris factus est, onus ei, sicuti peregrinantes pariter solent, fidele committunt, visum qui sibi revelatus fuerat, exponentes. Sed fi
Abbreviated transcription (Latin):
claudicet. Dumq consonantiã reuelations¬
alter alteri retulisset: gemina uisione firma¬
ti. & in obedientiȩ suppliciũ formidantes.
sine mora quod imꝑatum sibi fuerat im¬
pleuerunt. Et p̃cedente se diuina gr̃ã: ca¬
prit baptistȩ quod ꝓ iusticia & pietate de¬
sectum fuerat. in sacco cilicino condider̃t
lis fuerat corpus obtectũ. Reuertebant᷑ igtꝰ
monachi. ferentes caput quod herodias ꝓ
mercede saltatricis filie suȩ in disco suscipi¬
ens. ueluti desiderata diu uenationis prȩda
potita ẽ. Que etiam desisse iam ꝓpħicȩ lin¬
gue correptiomĩs existimans. nequaquam
passa ẽ caput ipsum uenerandũ cum reliaͦ
corpore sepeliri: metum de eius conunetis¬
ne concipiens. Et hoc ꝓculdubio ꝑttatans.
quod integrum scĩ corpus om̃i facilitate
resurgeret. Hoc autẽ fieri ñ posset: si ca-¬
put ipsa retineret. Et ideo illud ñ passim
padidit sepulturȩ: sed intra septa suȩ domꝰ

Expanded text:
claudicet. » Dumque consonantiam aclaudicet. » Dumque consonantiam alter alteri retulisset, gemina visione firmati, et inobedientiae supplicium formidantes, sine mora quod imperatum sibi fuerat impleverunt. Et praecedente se divina gratia caput Baptistae, quod pro justitia et pietate resectum fuerat, in sacco cilicino condideruntlis fuerat corpus obtectum. Revertebantur igitur monachi, ferentes caput quod Herodias pro mercede saltatricis filiae suae in disco suscipiens, veluti desiderata venationis praeda potita est. Quin etiam desisse jam propheticae linguae correptiones existimans, nequaquam passa est caput ipsum venerandum cum reliquo corpore sepeliri, metum de ejus conjunctione suscipiens, et hoc procul dubio pertractans, quod integrum sancti corpus omni facilitate resurgeret: hoc autem fieri non posset, si caput ipsa retineret. Et ideo non passim tradidit sepulturae, sed intra septa suae domus
Abbreviated transcription (Latin):
duo quidam monachi de oriente
profecti. cupientesq prȩciosȩ crucis xp̃i &
gloriosi sepulchri eius qui ꝓ nr̃a salute ho¬
mo factus mortẽ sustinuit. ꝑ quã nobis u¬
tam immortalem largitus est. nec ñ resur¬
rectionis eius & ascensionis in cęlũ loca ue¬
neranda conspicere: ierosolimã ꝑuenerunt
Horum uni precursor aduentus dñici et
baptista regis ȩterni sc̃s ioħes assistens. ait.
Uenientes ad domũ quondã regis herodis:
auferte uobiscum caput meũ quod inueni¬
etis in terra defossum. Cumq mane fuisset
exortum: uisionẽ quam monachus uiderat
retulit fr̃i. Qui delusionẽ fantasiȩ suspicatus.
ꝑsuadet illi cui mysteriũ reuelatum fuerat
ut idem quod ipse sentiret. Cumq rem ne¬
glectui tradidissent: postero die preco ueri¬
tatis astitit utrisq sequestratim: & simi¬
liter apparens eis. ita locutus ẽ. Omnẽ du¬
bitationis infidelitatẽ de ur̃is cordib effu.¬
gantes: a ueritate uisionis cogitatio ur̃a ñ

Expanded text:
Duo quidam monachi de Oriente profecti, cupientesque pretiosae crucis Christi et gloriosi sepulcri ejus qui pro nostra salute homo factus mortem sustinuit, per quam nobis vitam immortalitatemque largitus est, nec non resurrectionis ejus et ascensionis in coelum loca veneranda perspicere, Hierosolymam pervenerunt. Horum uni praecursor adventus dominici et baptista Regis aeterni, sanctus Joannes assistens, ait: « Venientes ad domum quondam Herodis regis, auferte vobiscum caput meum, quod invenietis in terra defossum. » Cumque mane fuisset exortum, visionem monachus quam viderat retulit fratri, qui delusionem phantasiae suspicatus, persuadet illi cui mysterium fuerat revelatum, ut idem quod ipse sentiret, nihil esse. Cumque rem neglectui tradidissent, postero die praeco veritatis astitit utrisque separatim, et similiter eis apparens, ita locutus est: « Omnem dubitationem infidelitatis ex vestris cordibus effugantes, ad veritatem visionis cogitatio vestra non
Abbreviated transcription (Latin):
q ipsius. uilidictatu posteris transmisimꝰ:
Talib &e tantis usq in presens uirtutib eiꝰ
celebrabilis honoratur tumulti. De sanita¬
tibus uero in basilica eiꝰ qua requiescit. ip¬
sius interuenientib meritis patratis ali

Expanded text:
que ipsius, licet vili dictatu, posteris transmisimus. que ipsius, licet vili dictatu, posteris transmisimus. Talibus et tantis usque in praesens virtutibus, ejus celebrabilis honoratur tumulus. De sanitatibus vero in basilica ejus, qua requiescit, ipsius intervenientibus meritis patratis, ali
Abbreviated transcription (Latin):
darum octobriuo quib eleuatum est.
usq ad decimũ kalendarum nouenbriũ qui¬
bus restitutũ ẽ ꝑxxͣxͥͣ. duos dies supra terram
manere ꝑmisit: ac die eodem magno deri po¬
puliq conuentu congregato in loco prȩpara¬
to recollocauit: urnamq sepulchri non ut an¬
tea fuerat in profundioribus posuit: sed in su¬
ꝑiorib ita ut fundamentum illius uideri &
lumen sub illo accendi posset collocauit: atq
in eo illum psalmi uersiculum hȩc requies
uero eleuationem uidelicet corporis atq res¬
titutionẽ celebrẽ esse fecit: suis etiam successo¬
rib honorabilem in ꝑpetuo fore sanxit. qd̾
hactenus nos deuotissime hodierna celebri¬
tate colimus: ac nr̃os ut ea maneat cura po¬
steros monemus. Hȩc nos cum a patrib qui
his interfuere & ad huc numerosi suꝑ sunt
audissemus frequenti sermone narrantib:
silentio nequaquam infructuoso tegere ꝑ¬
missi sumus: sed ad laudẽ xp̃i pontificis¬

Expanded text:
darum Octobrium quibus elevatum est, darum Octobrium quibus elevatum est, usque ad decimum Kalendarum Novembrium, quium est, per triginta duos dies supra terram manere permisit, ac die eodem, magno cleri, populique conventu congregato, in loco praeparato recollocavit: urnamque sepulcri, non ut antea fuerat in profunditioribus posuit, sed in superioribus, ita ut fundamentum illius videri, et lumen sub illo accendi posset, collocavit, atque in eo illum psalmi versiculum: Haec requiesvero elevationem videlicet corporis atque restitutionem, celebrem esse fecit, suis etiam successoribus honorabilem in perpetuo fore sanxit. Quod hactenus nos devotissime hodierna celebritate colimus, ac nostros ut ea maneat cura posteros monemus. Haec nos cum a Patribus qui his interfuere, et adhuc numerosi supersunt, audissemus, frequenti sermone narrantibus, silentio nequaquam infructuoso tegere permissi sumus: sed ad laudem Christi pontificis
Abbreviated transcription (Latin):
tate uacuas fingimus fabulas neq iuxta man¬
tuani uatis figmentum aeneio exemplo de
tumulo polidori auri sacrȩa fame necati hasti¬
lia cruenta extrahimus: sed ad laudem dñi
meritum & nom̃ amabile amandi prȩsulis
summi adornare desideramus. Porro si illa
meretricio sermone &e culta compta ꝑsuade¬
ri quasi uera potuerunt paganis: quȩ redar¬
gutio digna inueniri poterit xp̃ianis. si mino¬
ri fide dubitent de certis: quam illi de men¬
dacib & incertis: Suꝑ ẽ. itaq ut aut ommipo¬
tentiã dei negent: aut de scĩtate tanti uiri du¬
bitentꝰ ce hac in sania etiam paganis deterio.¬
res extent. Sed de his iam sitis dictum sit:
gitur ablatas de corpore uiri dei amandi supͣ¬
memoratas reliquias: congruo loco debito
honore deposuit: lapidum etiam cesores nec¬
non &ecementarios adhibuit: aliaq ꝑplura
quȩ adhoc opus apta uidebantur exquisiuit:
Corpꝰ uero uenerabile adie duodecimo kalen¬

Expanded text:
tate vacuas fingimus fabulas, neque juxta Mantate vacuas fingimus fabulas, neque juxta Mantuani vatis figmentum, Aeneio exemplo, de tumulo Polidori, auri sacra fame necati, hastilia cruenta extrahimus; sed ad laudem Domini meritum, et nomen amabile Amandi praesulis sancti adornare desideramus. Porro si illa meretricio sermone, et cultu compta persuaderi quasi vera potuerunt paganis, quae redargutio digna inveniri poterit Christianis, si minori fide dubitent de certis, quam illi de mendacibus et incertis? Superest itaque ut aut omnipotentiam Dei negent, aut de sanctitate tanti viri dubitent: et hac insania, etiam paganis deteriores exstent. Sed de his jam satis dictum sit. CAPUT VIII Igitur ablatas de corpore viri Dei Amandi supramemoratas reliquias, congruo loco, debito honore deposuit, lapidum etiam caesores, necnon et coementarios adhibuit, aliaque perplura quae ad hoc opus apta videbantur, exquisivit. Corpus vero venerabile a die duodecimo Kalen
Abbreviated transcription (Latin):
tam: quasi ueram dilectionis ac fidei purita¬
te coniugẽ omniũ nr̃m matrem uidetur ac¬
quisisse. Quȩ illi ꝓprio aluo fonte udelicet
sacro filios generans: mirabile dictu &e mater
ꝑseuerat & uirgo. De quoꝵ collegio etiã ego qͥ
ista nunc suppleo: quamiuis degener eiꝰ menar¬
rabili pietate existo. Sane illa quȩ uerax pris¬
corum israeliticȩ nationis udicum narrat histo
ria. de quo loquimur non longe uidebuntur
dissimilia: sanson fortissimum om̃ium ducũ
querentem coniugiũ. rugientẽ in semita obuiũ
habuisse leunculũ: atq de eiusdẽ uiolenter ne¬
cati maxilla cum regrederetur mellis sũpsisse
obscurum. Istis hȩc aliqua su portiuncula con-¬
ueniunt: porro ad credendum titubantium
animos instruunt: in quib adhuc fides fri¬
gescente caritate. uel uiuit uel potius ut ita
dictum sit. mortua uuere secredit. Non itaq
insanientium more poetarum inanes & aueri¬

Expanded text:
tam, quasi veram dilectionis ac fidei puritatam, quasi veram dilectionis ac fidei puritate conjugem, omnium nostrum matrem videtur acquisisse. Quae illi propria alvo, fonte videlicet sacro filios generans, mirabile dictu! et mater perseverat et virgo. De quorum collegio etiam ego, qui ista nunc suppleo; quamvis degener ejus inenarrabili pietate existo. Sane illa quae verax priscorum Israeliticae nationis judicium narrat historia, huic, de quo loquimur, non longe videbuntur dissimilia. Samsonem fortissimum omnium ducum quaerentem conjugium, rugientem in semita obvium habuisse leunculum, atque de ejusdem violenter necati maxilla, cum regrederetur, mellis sumpsisseobscurum. Istis haec aliqua sui portiuncula conveniunt, porro ad credendum titubantium animos instruunt, in quibus adhuc fides frigescente charitate vel vivit, vel potius, ut ita dictum sit, mortua vivere se credit. Non itaque insanientum more poetarum, inanes et a veri
Abbreviated transcription (Latin):
sissimi stillȩ fluxerunt cruoris: quo omnis huiꝰ
eccłȩ conuentus amabilis. augmentum uere
ꝑcipere meruit credulitatis castoq conuigii
federe digna effecta est &e fidelis. Dormiuit igi
tur uetustus ille in paradyso adam: & exosse
ꝓprio fabricatam suscȩpit coniugale contuber¬
nium euam. Quieuit postea adam nouus illiꝰ
antiqui protoplasti protoplastes incrucis suꝑ¬
plicio: &e ex cruore sui lateris subarratam sibi
aptauit eccłam non habentẽ macłam aut ru¬
gam: sed corpore & sp̃u inmaculatam. Reprȩ¬
sentauit uero quadam similitudine nobis
illos utrosq nr̃e plebis pater & parens iste de
ꝓximo post centum quiquaginta annos sui
obitus dormiens in sepulchro primi ade simi¬
litudinẽ referens in osse exempto: secundi
adȩ idẽ. xp̃i imaginem prȩbens in cruore ef¬
fuso. Quibus utrisq gestis mirabilibus prȩ¬
sentem sibi ȩccłam ad sua solemnia congrega¬

Expanded text:
sissimi stillae fluxerunt cruoris, quo omnis huius sissimi stillae fluxerunt cruoris, quo omnis huius ecclesiae conventus amabilis augmentum verae percipere meruit credulifoedere digna effecta est et fidelis. CAPUT VII. Dormivit igitur vetustus ille in paradiso Adam: et ex osse proprio fabricatam suscepit in conjugale contubernium Evam. Quievit postea Adam novus illius antiqui protoplasti protoplastes, in crucis supplicio, et ex cruore sui lateris subarrhatam sibi aptavit ecclesiam, non habentem maculam aut rugam, sed corpore et spiritu immaculatam. Repraesentavit vero quadam similitudine nobis illos utrosque nostrae plebis pater et parens, iste de proximo post centum quinquaginta annos sui obitus dormiens in sepulcro; primi Adae similitudinem referens in osse exempto; secundi Adae, id est Christi imaginem praebens in cruore effuso. Quibus utrisque gestis mirabilibus, praesentem sibi ecclesiam ad sua solemnia congrega
Abbreviated transcription (Latin):
tionis exordio editum legendo recordamur:
quando deprimi parentis latere in parady¬
so dormientis costam eductam legimus: ean¬
demq in mulierẽ formã effigiatam audiui¬
mus. Nec non & illud quod eodem actu figu-¬
rabatur misterium. de latere uidelicet. xp̃i
in cruce dormientis cum aqua sanguinem
eductum: quando patefacto uitȩ fonte mucro¬
ne militis. manauit prȩcium nr̃ȩ redemp¬
tionis: atq conscisso the sauri sacculo sponsa-¬
lis margariti egressa ẽ. plenitudo. Dotalis etiã
pacti supra crucẽ c̾ripti stipulatio: in pulcher-¬
ruit albo. De quib eccła ad sui conditoris ac
redemptoris similitudinẽ reformata: om̃iũ
credentium mater uitalis uidelicet eua ẽ. remo¬
ta priori calamitate effecta. Non pęnitus incõ¬
parabile ꝑ om̃ia de quo antea diximus nobis
uidetur miraculum: quando aꝑto ore nr̃i pa¬
tris nos in xp̃o ꝑ euangłium generantis prȩcio¬

Expanded text:
tionis exordio editum legendo recordamur, tionis exordio editum legendo recordamur, quando de primi parentis latere in paradyso dormientis costam eductam legimus eandemque in muliebrem formam effigiatam audimus, necnon et illud, quod eodem actu figurabatur mysterium, de latere videlicet Christi in cruce dormientis cum aqua sanguinem eductum, quando, patefacto vitae fonte mucrone militis, manavit pretium nostrae redemptionis, atque conscisso thesauri sacculo, sponsalis margareti egressa est plenitudo, dotalis etiam pacti supra crucem scripti stipulatio in pulcherruit albo. De quibus ecclesia ad sui conditoris ac redemptoris similitudinem reformata, omnium credentium mater vitalis, videlicet Eva, est, remota priori calamitate, effecta. Non penitus incomparabile per omnia, de quo antea diximus, nobis videtur miraculum, quando, aperto ore nostri patris, nos in Christo per euangelium generantis, pretio