comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ne remittas me iucarcerẽ. ionathe. ne mouar
sbi. St precepit ut tradetur inuestibulum carcerio ⁊ ut daret᷑
ei torta paris cotidie excepto pulmento. donec consumentur
oinnes panes de ciuicate. E t ciamabat ieiennas in uestibulo
carens qui remanserint inciuitate. fame. aut glactio ꝑibu̾t.
Qtui confugeruit a hostes quodam modo mortem dedi¬
nabunt. et comienerunt principes et semores auitatis adre¬
gx. dicentes. Rͥ ogamus te ut moriatur homo iste de uidu¬
sria enim dissoluis manus uroꝵ bellantum plene mentictir
cũ dicit seile. uinctus ducetur inbabilonẽ. ezehiel eͣm iubabi¬
lone ꝓpħ̾auit dicems sede non uiaebit .i. babilonem. Et cti.

Expanded text:
e, ne moriar ibi. Et praecepit rex ut traderetur in vestibulum carceris, et ut daretur ei torta panis quotidie, excepto pulmento, donec consumerentur omnes panes de civitate. Et clamabat Jeremias in vestibulo carceris: Qui remanserint in civitate, fame aut gladio peribunt; qui confugerint ad hostes, quodammodo mortem declinabunt. Et convenerunt principes, et seniores civitatis ad regem, dicentes: Rogamus te, ut moriatur homo iste; de industria enim dissolvit manus virorum bellantium . » Plane mentitur cum dicit: Sedecias vinctus ducetur in Babylonem. Ezechiel enim in Babylone prophetavit, dicens: Sedecias non videbit Babylonem. « Et
Abbreviated transcription (Latin):
tas hec non succena ⁊ur si non exieris hec cantas suocende¬
tur ⁊ cu cum domottia nonessugios manus coꝵ ⁊ ait rex
facerem quod dicis. s timeo contribules qui transerunt
ad calccos ne forte accuseut ine ⁊ tradar inmanus eoꝵs
nullus sciat uerba hec. Si quesierint ate quio locutꝰ
ẽ cibi rex. dices prostraui me corã rege ne reduceret ine

Expanded text:
itas haec non succendetur. Si non exieris, civitas succendeitas haec non succendetur. Si non exieris, civitas succendetur, et tu eum domo tua non effugies manus eorum. Et ait rex: Facerem quod dicis, sed timeo contribules, qui transierunt ad Chaldaeos, ne forte accusent me, et tradar in manu eorumNullus sciat verba haec. Si quaesierint a te, quid locutus est tibi rex? dices: Prostravi me coram rege, ne reduceret me
Abbreviated transcription (Latin):
eum sumb. in lacum elchie inquo non erat aqua s lutam
ut morte ꝓpͥa susfocatus ꝑiret. os erat ꝓpħa inluto usq ab
guitur. quod erao ei amarius om̃i morte. õ unc abimeleᷤ
echiops uir eiuc̾ de domo regis secreto dixit ad regem.
paccare te fecerunt uiti isti grauiter. Qui  d̃ olle tecum
assumpta uirs culit parinos uet̾es dde domo regis quic.¬
pitteuerant ⁊ sumpsit eos inlacũ. ꝑ funicłos.⁊ dyeit ao
ieremiam pone pannos uet̾es. subcubito manuum tua¬
tum. ⁊ suꝑ funes. Quo facto eduxerunt eum de lacu
et uocauit eum tex secreto. ad hostium terrium. quod
erat indomo regis ⁊ ait. Interrogo te ne abscondas ame
aliquid. Qui R. si confilium dedero cibi. nõ me audies.
Si amunciauero cibi interficies. Ot iuirauit ei rex dicẽs.
yiuit dñs. non occidã te nec tradamte umanus uiroꝵ
Qui querunt ammam tuam. Et ait ieremias. Siexie¬
ro ã principes babilonto saluus eris cu ⁊ domus cua. et cun¬

Expanded text:
cum funibus in lacum Melchiae, in quo non erat aqua, sed lutum, » ut morte propria suffocatus periret: et erat propheta in luto, usque ad guttur, quod erat ei amarius omni morte. « Tunc Abdemelech Aethiops, vir eunuchus de domo regis, secreto dixit ad regem: Peccare te fecerunt viri isti graviter. Qui respondit: Tollassumptis viris tulit pannos veteres de domo regis, qui computruerant, et summisit eos in lacum per funiculos, et dixit ad Jeremiam: Pone pannos veteres sub cubitu manuum tuarum, et super funes. Quo facto, eduxerunt eum de lacu, et vocavit eum ter secreto ad ostium tertium, quod erat in domo Domini, et ait: Interrogo te, ne abscondas a me aliquid. Qui respondit: Si consilium dedero tibi non me audies. Si autem nuntiavero tibi interficies me. Et juravit ei rex, dicens: Vivit Dominus, non occidam te, nec tradam te in manus virorum, qui quaerunt animam tuam, et ait Jeremias: Si exieris ad principes Babylonis, salvus eris tu, et domus tua, et civ
Abbreviated transcription (Latin):
bonas ualde. ⁊ malas. malas ualde. Er dixit dñs. Sic̃
ficus hȩẽ bone. sic cognoscam transimgrationẽ. quã emi¬
si de loco isto ⁊ teducam eos int̾cam hanc ⁊ sicut ficus pe¬
ssime sic dabo sedechiam ⁊ reliqtios qui remanserunt.
inhac urbe inuerationẽ. ⁊ obꝓbrium omnib terre.¬

Expanded text:
bonas valde, et ficus malas, malas valde. Et ait Dominus: Sicut ficus hae bonae, sic cognoscam transmigrationem, quam emisi de loco isto, et reducam eos in terram hanc. Et sicut ficus pessimae, sic dabo Sedeciam, et reliquos qui remanserunt in hac urbe in vexationem, et opprobrium omnibus re
Abbreviated transcription (Latin):
recur: rem parcz neq misetebitur ⁊ libere ambulabat ie¬
retnas in medio ppłi hec clamano.ẜ P orto rex egiptie¬
gessuo ẽ de egipto cũ excetitu. qrͣ laturus obsidionẽ
fugauit eũ in ore gladii ⁊ desiria coegit eũ extre. C um
mia ⁊ decipiebant sedechiã dicentes. non reu̾tentur
babilonii. s redibto transimgratio ut̃a. ad nos. cum oĩbꝰ
uasis dñi. Iereimas autẽ contiaria his ⁊ uera ꝓpħabat
dicens. G̃radetur sede. iumanũ regis babilonis. ⁊ loq̃t᷑
os eiꝰ cũ ore ipstus et ocdĩ eł ocłos es uidebunt ⁊ in
babilonẽ ctuc sede. Impii uero dicebant. Ieremiã
amente. excessisse. Y Porro ieremias strauis a finum
ut egrederetur. ad athot uicũ. suũ. qͥ xx. stactiis

Expanded text:
at Jeremias in medio populi eadem clamans. Porro rex Aegypti egressus est de Aegypto cum exercitu, quasi soluturus obsidionem fugavit eum in ore gladii, et de Syria coegit exire. Cumque dimiae et decipiebant Sedeciam dicentes: « Non revertentur Babylonii, sed redibit transmigratio nostra ad nos, cum omnibus vasis Domini . Jeremias autem contraria his, et vera prophetabat dicens: « Tradetur Sedecias in manu re ipsius, et oculi ejus oculos ejus videbunt, et in Babylonem ducet Sedeciam. » Impii vero dicebant Jeremiam a mente excessisse. Porro Jeremias stravit asinum, ut egrederetur ad Anathoth vicum suum, qui viginti stadiis
Abbreviated transcription (Latin):
meum. qͥ ẽ in nanoch. tibi enim conpetit. hereditas
genteos ⁊ adhibuit testes. ⁊ scripsit libtũ. possessio¬
nus signatum. ⁊ stipłaciones. ⁊ rta. ⁊ signa foruise¬
cꝰ ⁊ rescriptũ libri fecit aꝑtum. ⁊ in ocdis ananel. ⁊
testiũ. ddedit libros barcic. dicens. sume librum
et uinȩȩ int̾ra ista. de qua uos dicitis q deserta
erit. E cce ego cõgregabo eos de uniu̾sia t̾tis. ad
tabunt consident̾. ⁊ feriã cũ eis pactũ sempiterũ.

Expanded text:
meum, qui est in Anathoth; tibi enim competit haereditas,genteos, et adhibuit testes, et scripsit librum possessionis signatum, et stipulationes, et rata et signa forinsecus, et rescriptum libri fecit apertum et in oculis Hananeel, et testium dedit libros Baruch dicens: « Sume librum et vineae in terra ista, de qua vos dicitis, quia deserta erit. Ecce ego congregabo vos de universis terris, ad tabunt
Abbreviated transcription (Latin):
bũ ini noĩe meo quod mandau ex. hos duos tatũt
hebrei fuise illos duos senes quos p̾ei qiuidiceautt
daniel profusanna nec ob est quos at nex babilomo¬
eos scixisse cũ damel dicat eos lapidats. Cougtoo
enĩ terdidenut inti aopenam que noĩt igio aignisicarise.

Expanded text:
bum in nomine meo, quod non mandavi eis . » Hos duos tradunt Hebraei fuisse illos duos senes, quos postea dijudicavit Daniel. Nec obest, quod dicitur rex Babylonis frixisse, cum Daniel dicat eos lapidatos . Convictos enim tradiderunt regi ad poenam, quae nomine ignis significata est.
Abbreviated transcription (Latin):
S ad uocẽ ierennie. egressus ẽ ioa ad eũ cum matre
et cũ omni domosua et principib eiꝰ ⁊ suscepit eos
rex babiloms. Anno uiiͦi. regni sui ⁊ culit uniu̾sa
uasa aurea de domo dñ ⁊ thesauros domꝰ regie et tran¬
stulit inbabilonẽ cũ rege. ⁊ mactenus de domo regia¬
curiter. ĩ. ⁊ uiris robustis.uũ. de domo regia circuer

Expanded text:
 ad vocem Jeremiae « egressus est Joakim ad eum cum matre, et omni domo sua, et principibus ejus. Et suscepit eos rex Babylonis anno octavo regni sui, et tulit universa vasa aurea de domo Domini, et thesauros domus regiae, et transtulit in Babylonem cum rege, et matre ejus. » De domo circiter
Abbreviated transcription (Latin):
ut spẽ poneret. indeo suo ⁊ non inhomiue. Dix̾
adeũ dñs. descende indomũ figuli ⁊ ibi audies
uerba mea ⁊ descende ⁊ ip̃e figulus faciebat opus
suũ. suꝑ rotam ⁊ ddissipatũ ẽ uas in manib eiuo ⁊
conti̾sus fecit de eodẽ luto. alterũ uas sicut placiit
in ocłis eiꝰ. ⁊ dix̃ dñs ad ieremiã. dic domui uda
hec dicit dr̃. N unqͥd sicut facit figłꝰ. potero fa¬
oere uobis. ut destruã ⁊ disꝑdã. uos : ⁊ penitentes
hedificem ⁊ plantẽ.: ¶ E actũ ẽ autẽ iuanno. ui̾i
regni sedechie. misetunt ad eum nuncios. tx edon. tex ioab

Expanded text:
 non in homine, dixit ad eum Dominus: « Descende in domum figuli, et ibi audies verba mea. Et descendit. Et ipse figulus faciebat opus super rotam, et dissipatum est vas in manibus ejus, et conversus fecit de eodem luto alterum vas sicut placuit in oculis ejus. Et dixit Dominus ad Jeremiam: Dic domui Juda: Haec dicit Dominus: Nunquid sicut facit figulus potero facere vobis, ut destruam. et disperdam vos, et poenitens aedificem, et plantem? » Factum est autem in anno quarto regni Sed
Abbreviated transcription (Latin):
et ezechiel adhuc iuuenis de gen̾e sacerdotum uiaet᷑
tamen iosephus uelle. quoo ia duos libros conscripse
de futuro urbu excidio quos reliqͥo inuidea. Iti q spõ¬
re se tradiderunt ꝓpͥe dicti sunt transingratio uide
alii uero qui pꝰea ꝑupolentia ꝓpͥe tracti sunt dicunt᷑.¬

Expanded text:
et Ezechiel adhuc juvenis de genere sacerdotum. Videtur tamen Josephus velle, quod jam duos libros scripserat de futuro urbis excidio, quos reliquit in Judaea. Isti quia sponte se tradiderunt, proprie dicti sunt transmigratio Judae. Alii vero, qui postea per violentiam tracti sunt
Abbreviated transcription (Latin):
tatis cunctis dieb ut ieuinatis multis dieb suꝑ t̾rã
ui qua ꝑegrinamini. ⁊ cũc ait dĩs abiereniam. dic
habitatorib irłm. hec dicit dis non qͥd uocabcipietis
disciplinam ut obediatis mͥ: sicut rechabite patri
suo : ꝓpt̾ea inducam ues suꝑ uos mala que locurꝰ
sum. de stirpe uero rehab non deficiet uir. stans ui
conspectu ineo. P orro cũ ascendiss nabuch in irłm.¬
cepit ioa. ⁊ ligauit eum. ⁊ crahebat secum inbabilo¬
lonẽ. ⁊ nobiles cũ eo. Intrin̾e uero inposuit ei nabuch
pugnare uellet contra nabuch. negauit ei tributũ:
ꝙ promiserat ⁊ ascendens rex babilonis in irłm sub
iure sederis inteauit eã. S cũ intiass fide. non ser¬
uit s luuenes fortissumnos quoq occidio una. cũ rge ioacbi

Expanded text:
tis cunctis diebus, ut vivatis multis diebus super terram, in qua peregrinamini. Tunc ait Dominus ad Jeremiam: Dic habitatoribus Jerusalem: Haec dicit Dominus: Nunquid non accipietis disciplinam, ut obediatis mihi, sicut Rechabitae patri suo? Propterea inducam super vos mala, quae locutus sum; de stirpe vero Rechab non deficiet vir, stans in conspectu meo . » Porro cum venisset Nabuchcepit Joakim, et ligavit eum, et trahebat secum in Babylonem, et nobiles cum eo. In itinere vero imposuit ei Nabuchopugnare vellet contra Nabuchodonosor, negavit ei tributum quod promiserat. Et ascendens rex Babylonis in Jerusalem, sub jure foederis intravit eam. Sed cum intrasset, fidem non servavit, sed juvenes fortiss
Abbreviated transcription (Latin):
uo aoñ añ. R uoo cũ audis filuis gamarie ncbeao
descencdit adsenicees ⁊ picipes domũ regum qui fedebant
ingazphilatio scnbe. Qui cum uitnciass eno que audie¬
rit aduocauertuit. ab se baruch. Q ui cũ legiss omina uͥ¬
ba hȩcorã eis. obstupuerunt. Et dipertuit ei. abscondẽ¬
⁊ iereias ⁊ nemosciat uͥ sici ⁊ itgressi sunt ad regẽ.
qui sedebat in domo hiemali mense nono ⁊ posita est a¬
tula corã eo plena. C ũq legiss udi. filius nathatbie. uiͦ
pagellas. uel.uiͦi. scidit tex uolumen. scalpello sctibe ⁊
pioiecit iuignẽ. donec cõsuineretur quib dam tamencõ

Expanded text:
 Domini. Quod cum audisset filius Gamariae Michaeas, descendit ad principes et seniores domus regis, qui sedebant in gazophylacio scribae. Qui cum nuntiasset eis, quae audierat, advocaverunt ad se Baruch. Qui cum legisset omnia verba coram eis, obstupuerunt, et dixerunt ei: Absconde Jeremias, et nemo sciat ubi sitis. Et ingressi sunt ad regem, qui sedebat in domo hiemali mense nono et posita erat arula coram eo plena prunis. Cumque legisset Judi filius Nathaniae, tres pagellas vel quatuor, scidit rex volumen scabello scribae, et projecit in ignem donec
Abbreviated transcription (Latin):
tabo suꝑ regẽ babilonis ⁊ siꝑ t̾tam caldeoꝵ inquitatẽ eoꝵ.
et ponam insolitudiues sempiternas ⁊ mirabantur ꝙ cam
audacter loqueretur. Nam et in principio regni ioachim cum
staret matris templi. ⁊ dixiss hec dicit dñs. dabo domum
hanc ficut silo. ⁊ urbẽ hanc in maledictionẽ: app̾henderũt
eũ sacerdotes. ⁊ ꝓpħe. ⁊ omns ppłs dicentes. morte moriat᷑
et ascencerunt cde domo tegis principes. uida. ⁊ sederrint
in portã domꝰ dñi. ⁊ accusabant ieremiam: sacerdotes: ⁊ppħe
sapham dicens quod michers incdieb ezechie. similia pre¬
diriss ⁊ multi ꝓpħt indieb regũ nec aliquid aregib ppet¬
si sunt s honorat. cdauserarunt tam ẽ principes ieremiã
ne publice p̾dicaret. Dix̃ quoq tunc dm̃ adieremiãm.

Expanded text:
onis, et super terram Chaldaeorum iniquitates eorum, et ponam illam in solitudines sempiternas . » Et mirabantur quod tam audacter loqueretur. Nam et in principio regni Joakim cum staret in atriis templi, et dixisset: « Haec dicit Dominus: Dabo domum hanc sicut Silo, et urbem hanc dabo in maledictione et omnis populus dicentes: Morte moriatur. Et ascenderunt de domo regis principes Juda, et sederunt in porta domus Domini, et accusabant Jeremiam sacerdotes eSapham, dicens quod Michaeas in diebus Ezechiae similia praedicasset, et multi prophetae in diebus regum, nec aliquid a regibus perpessi sunt, sed honorati. Clauserunt tamen principes Jeremiam, ne publice praedicaret. Dixitque
Abbreviated transcription (Latin):
actũ ẽ inanno. uiͦi. ioa ip̃e est unꝰ annus nabuch.
btte autẽ qui habitabant intabernacłis seorsum abhomi¬
nib timentes ascenderunt inirsm ut saluarent aninas
suas. et dix̃ dĩs adieremiã. Uade ⁊ introduces õs
rechabitas inunam exedram thesauroꝵ iuxta do¬
nium dñi.⁊ introduxit eos ingazophilatiũ. filioꝵ
ennan. ⁊ posuit corã eis ciphos ⁊ calices. plenos uini
dicens. Bibite uinũ. Qui responderunt. non bibemꝰ
qi ionadab. filius rechab. pater nr̃. p̾cepit nobis di¬
cens. non bibatis iunum uos ⁊ upores ur̃e. ⁊ filii uso¬

Expanded text:
autem in anno septimo Joakim, ipse est quartus annus Nabuchodbitae autem, qui habitabant in tabernaculis seorsum ab omnibus, timentes ascenderunt in Jerusalem, ut salvarent animas suas. « Et dixit Dominus ad Jeremiam: Vade et introduces omnes Rechabitas in unam exedram thesaurorum juxta domum Domini. Et introduxit eos in gazophylacium filiorum Hanon, et posuit coram eis scyphos, et calices plenos vini dicens: Bibite vinum. Qui responderunt: Non bibemus, quia Jonadab, filius Rechab, pater noster, praecepit nobis dicens: Non bibetis vinum, vos, et uxores vestrae, et filii
Abbreviated transcription (Latin):
sias s cũ rege ad remon componebat acies. ut dimicarent
ad u̾suo pharaonẽ ⁊ force dum transiss ad curru incu¬
tum qui sequebatur more regio occissus ẽ. a sagittanis
in campis magedon ⁊ planx̾ eum inconsolabiltter: adre
et maxiie ierennas qui suꝑ eũ exequias scupsit trenos
lamentabiles. Quomodo sedet sola cuuitas .⁊.c̾. Quib
utebantur cantores ⁊ cantatrices suꝑ exequias iosie. ⁊ lõ¬
gi tẽporib inuidea suꝑ iosiã eos replicabant. Luib pꝰ¬
ea suꝑ adatoit toẽ ieremias. alias lamentationes. suꝑ ex¬
Edieb ioste quaitꝰ romanoꝵ iex aticꝰ matti uuine nepos

Expanded text:
sias, sed cum rege ad Remon componebat acies, ut dimicarent sias, sed cum rege ad Remon componebat acies, ut dimicarent adversus Pharaonem. Et forte dum transisset a curru in currum, qui sequebatur eum more regio, occisus est a sagittariis in campo Mageddon, et planxit eum inconsolabiliter ad et maxime Jeremias, qui super exsequias ejus scripsit Threnos lamentabiles: Quomodo sedet sola civitas, » etc., quibus utebantur cantores, et cantatrices super exsequias Josiae. Et longis temporibus in Judaea super Josiam eos replicabant. Quibus postea superaddidit idem Jeremias alias lamentationes super exdiebus Josiae quartus Romanorum rex Ancus Marcius, Numae nepo
Abbreviated transcription (Latin):
ad xĩ. nathineoꝵ. Non ẽ factum tale a dieb iudicũ. Inꝑali¬
pomeuon legitur: adieb samueł. quod poss diq uitio scrip¬
xoꝵ sactum. scriptum ȩẽ samueł pro salomonis nͥ toipsum
in sosepho leg̾etur potest gͦ intelligi quod samuel fexrit
phase ⁊ si in historia non legatur. Quod autẽ iudides fede¬
ruit phase certum ẽ. qĩ moises ⁊ iosue uidices scietunt
nechao rex egipti coutra regẽ assirioꝵ. audierat enu eum
iam debilicatum qi mecdii ⁊ babilonii amonarchia eiꝰ. tece¬
sserant ⁊ estuabat quod cde facili poss obtin̾e siriam pͥ¬
ino agressus erat regem ad remon. qui regnabat tuuc in
carramis. Descendit gͦ iosias in occurssum eiꝰ prohibens¬
ne cimneas transitũ fciceret ꝑuideã ⁊ misit pharao adiosiã
dicens. Quid mͥ ⁊ tibi rex iuda: Non adu̾sum te uenio
ad effratẽ ꝓpono misit me deus admecios. Sine me ne
deus qui inecum ẽ interficiat ce ⁊ non adquieuit io¬

Expanded text:
a Nathinnaeorum. « Non est factum Phase tale a diebus judicum. » In Paralipomenon legitur « a diebus Samuelis , » quod posset dici vitio scriptorum factum, et scriptum esse Samuel pro Salomonis, nisi idipsum in Josepho legeretur. Potest ergo intelligi quod Samuel fecerit Phase, etsi in historia non legatur. Quod autem judices fecerunt Phase, certum est, quoniam Moyses et Josue judices fuerunt, Nechao rex Aegypti contra regem Assyriorum . » Audierat enim eum jam debilitatum, quia Medi, et Babylonii a monarchia ejus recesserant, et aestimabat quod de facile posset obtinere Syriam. Primo aggressus erat regem ad Remon, qui regnabat tunc in Carchamis. Descendit ergo Josias in occursum ejus, prohibens ne transitum faceret per Judaeam, et misit Pharao ad Josiam dicens: « Quid mihi et tibi, rex Juda? non adversum te venio, ad Euphratem propero. Mittit me Deus ad Medos; sine me, ne Deus qui mecum est, interficiat te. Et non acquievit Jo
Abbreviated transcription (Latin):
inprologo sophome legitur. iosias contriuisse eum. eo
contaminauit excelsa. ⁊ uallẽ topbet ⁊ iguẽ inaloch. for¬
te ossa mortuoꝵ uͥq sꝑsit uel quelib alia inmunda
ut poctus abhominabił. quam uenerabił locus appa¬
reret equos quoq soł ⁊ currus quos dempxerant re¬
ges. ude. intioitu templi uixta exedram nathanaleche
eunichi. peintus dexstux̾. fecerant enĩ iudei idolum
soł. qiͣ puerũ inberbẽ. qi nullum patitur senium.
s cotidie renouatur. fecerant ei ⁊ equos ⁊ currum
putantes ut in hũc modum. heliam transtulisser.
et ascendens rex inbethel suꝑ altare quod fecerat. ie¬
roboam. cõbussit ossa sacerdotum. ⁊ falsoꝵ ꝓpħaram
enita de sepulctis excelsoꝵ iuxta u̾bum aboon ꝓphe
cuiꝰ ritulũ cũ legiss insepulcro precepit ne moueren¬
tur ossa eiꝰ neo ĩ illius cũ quo sepultus erat. Id ip̃m se¬
suꝑ altaria coubuteno. tam ⁊ ossa quã altatia in pul¬
uerẽ indigens. hoc predictũ erat de iosia. aĩe annos

Expanded text:
in prologo Sophoniae legitur Josias contrivisse eum, et contaminavit excelsa, et valle Topheth et ignem Moloch. Forte ossa mortuorum ubique sparsit, vel quaelibet alia immunda, ut potius abominabilis, quam venerabilis locus appareret. Equos quoque solis, et currus, quos depinxerunt reges Judae in introitu templi, juxta exedram Nathanmelech eunuchi penitus destruxit. Fecerant ibi Judaei idolum solis, quasi puerum imberbem, quia nullum patitur senium, sed quotidie renovatur. Fecerant et ei equos, et currum, putantes quod in hunc modum Eliam transtulisset. Et ascendens rex in Bethel super altare, quod fecerat Jeroboam, combussit ossa sacerdotum, et falsorum prophetarum, eruta de sepulcris excelsorum, juxta verbum Abdon prophetae, cujus titulum cum legisset in sepulcro, praecepit ne moverentur ossa ejus, nec etiam illius cum quo sepultus erat. Idipsum fesuper altaria comburens, et tam ossa quam altaria in pulverem redigens. Hoc praedictum erat de Josia ante annos
Abbreviated transcription (Latin):
et ix. obca. hec dicit diĩs. E cre ad ducam mala que scripi¬
ta sunt in libro legis. suꝑ locum hũc. et habitatores eiꝰ.
qr ircitauerint me uicunctis oꝑib manuũ suarũ. Su¬
ccendetur indignatio mea et non extinguetur. Regi autẽ
qui misit uos dicetio. hec dicit ctñs proeo quod audistis
uerba uoluminis ⁊ ꝑcerntũ ẽ corttiũ. ⁊ humiliatus es. cli¬
fferentur hec mala noc fent indieb tius et colligamte
ad patres tuos inpace quod non intelligendũ ẽ de pace.
ip̃iꝰ regio. ip̃e enĩ occisus ẽ. apharione. si cde pace ipħi.i ⁊

Expanded text:
ec dicit Dominus: Ecce adducam mala, quae scripta sunt in libro legis super locum hunc, et habitatores ejus, qui irritaverunt me in cunctis operibus manuum suarum. Succendetur indignatio mea, et non exstinguetur. Regi autem, qui misit vos dicetis: Haec dicit Dominus: Pro eo quod audisti verba voluminis, et perterritum est cor tuum, et humiliatus es, differentur haec mala, nec fient in diebus tuis, et colligam te ad patres tuos in pace. » Quod non est intelligendum de pace ipsius regis: ipse enim occisus est a Phar
Abbreviated transcription (Latin):
conflaretur ⁊ fierent uide uasa ad minusterium
dñi. Cumq helchias diligenter scrutaretur in¬
uenit librũ mois intemplo. F orte aꝑuit archa
et inuenit de utero nomium quẽ moises reponi
secerat inea et anisit eum regi ꝑ mantim saphã.
Qui cum legiss coram rege sadit rex uestimenta sua. aucdi
uit maleclictiones scnptas intrans gressores legis ⁊ crebas cõ¬
minationes dei. Q uod si sequerenttr idola erceret eos dde
terte quam cdeiderat ei sicut erecerit amoriros. a facie eoꝵ
et mirabatur quod adhuc essent ⁊ uerebatur mininere.

Expanded text:
constaretur, et fierent inde vasa ad ministerium Domini. Cumque Helcias omnia diligenter scrutaretur, invenit librum Moysi in templo. Forte aperuit arcam, et invenit Deuteronomium, quem Moyses reponi fecerat in ea, et misit eum regi per manum Saphan. Qui cum legisset coram rege, scidit rex vestimenta sua . » Audivit enim maledictiones scriptas in transgressores legis, et crebras comminationes Dei. Quod si sequerentur idola, ejiceret eos de terra, quam dederat eis, sicut ejecerat Amorrhaeos a facie eorum. Et mirabatur quod adhuc esset in terra, et verebatur
Abbreviated transcription (Latin):
fuit hec uisio. ẜ ma ginariea s corporał p̾cepit etum
cdiis ut colleret lumbare suũ ⁊ absconderer illio suꝑ
eufitren ⁊ post multos dies ex mandato dũi reu̾tes
inuenit illico putresactum ⁊ milli usui aprum.
et ait ei dñs sicit adheret lumbare ao lumbos uiri
sic agglutinaui michi domum isrł ⁊ domum uioa.
qiͣ putrefient tram euftata captiuitati. R eliqua

Expanded text:
fuit haec visio imaginaria sed corporalis. « Praecepit enim Dominus, ut tolleret lumbare suum, et absconderet illud super Euphratem. Et post multos dies ex mandato Domini revertens, invenit illud putrefactum, et nulli usui aptum, et ait ei Dominus: Sicut adhaeret lumbare ad lumbos viri, sic agglutinavi mihi domum Israel, et domum Jualienos, quasi putrefient trans Euphratem captivati . » Reliqua
Abbreviated transcription (Latin):
suã ⁊ tetigit os eiꝰ ⁊ ait. Ecoe dedi t̾ba mea inore
tuo. ⁊ tunc lic ẽt. adolescens cepit ꝓpħate ⁊ predi¬
care mane consurgens ⁊ frequens stans inporta
domus dñi. inacriis cempl ⁊ ostendit ei dño. sig¬
iugilantem cum uirga ut dampnificaret dormien¬
ces. Sic deuo iam uigilabat ad ꝑcuciendum ppłm
suĩ. ẜ Scddo uero signo ostendit ei ddñs quo ininistro
ad hoc uteretur ꝑ ollam succensam a facie aquilonis
et ait abaquilone pandetur omne malum suꝑ os̃

Expanded text:
 tetigit os ejus, et ait: Ecce dedi verba mea in ore tuo . » Ex tunc licet esset adolescens coepit prophetare et praedicare, mane consurgens, et frequens stans in porta domus Domini, et in atriis templi, et ostendit ei Dominus sigvigilantem cum virga, ut damnificaret dormientes. Sic enim Dominus jam vigilabat ad percutiendum populum suum. Secundo vero signo ostendit ei Dominus quo ministro ad hoc uteretur per ollam succensam a facie aquilonis, et ait: « Ab aquilone pandetur omne malum super omnes
Abbreviated transcription (Latin):
in uiuentute fecerat. ⁊ rentenderunt ei insidias semi
sin et interfecerunt eum udomo sua. ppło autemꝑcu¬
ssit eos qui interfecerant regt̃. ⁊ sepelierunt eum
cum patre suo. ⁊ staccerant regẽ sibi iosiam filium ei
pro eo. Octo annoꝵ erat iosias cum regnate oepis.¬

Expanded text:
ntute sua fecerat, et tetenderant ei insidias servi sui, et interfecerunt eum in domo sua. Populus autem percussit eos, qui interfecerunt regem, et sepelierunt eum cum patre suo, et statuerunt sibi regem Josiam filium ejus pro eo. Octo annorum erat Josias cum regnare coepis
Abbreviated transcription (Latin):
cultum dei sicut priꝰ ⁊ ppłm id ip̃m ag̾e docuit. ⁊ sic apͥo¬
ri conuersatione mutatus e. ut non grandi admiratione
uitam ageret bearã. Munos quoq ciuitatis. ⁊ turres
et ante mnuralia multa munatione firmauit. et mortuus
amon. filius eiꝰ proeo. In cidencia.
dieb manasse. sibilla ero filia claruit inpsamo. U nde
et sama. dicta ẽ patherim ralentum condiderunt Glautꝰ
romanoꝵ rex custius hostilus. hic primus regum ro¬
manoꝵ purpura ⁊ facib usus ẽ. Qui post longã pa¬
cẽ bella reꝑauto. albanos uegetes. fide natos inci. ab¬
duecto monte celio ampliauit urbẽ. G̃andem cũ domo

Expanded text:
cultum Domini, sicut prius, et populum idipsum docuit; et sic a priocultum Domini, sicut prius, et populum idipsum docuit; et sic a priori conversatione mutatus est, ut non sine grandi admiratione vitam ageret beatam. Muros quoque civitatis, et turres, et antemuralia multa munitione firmavit. « Et mortuuAmon filius suus pro eo . » Incidentia. In diebus Manasse Sybilla Erophila claruit in Samo; unde et Samia dicta est. Partheni Tarentum condiderunt. GalarpRomanorum rex Tullius Hostilius. Hic primus regum romanorum purpura, et fascibus usus est. Qui post longam pacem bellare paravit Albanos, Vegetes, Fidenates vicit, adjecto monte Coelio ampliavit urbem. Tandem cum domo
Abbreviated transcription (Latin):
aque siccũ p̃uis. cum uero ascendebant hostes sicrabantur.
aque ꝓrsꝰ ita ut iuarentur assirii uude ex̃t. aqua uiurbe
Pormo iniugem memoriam huiꝰ facti. aque filoe. non iugit̃
s iacertis horis ebulliunt. Cumq in ꝓpͥa ꝑsona acressisset
senacherib. facta ẽ strages supradicta inexcetcitu ipsius.
co predicto ut orationib eiꝰ. post mortem indesinenter huiꝰ
aque benesitio potrẽtur. de morte manasse.
N mist gͦ dño aduersus manassen regẽ babilomoꝵ qui de¬
ꝓpłatus ẽ udeam. ⁊ manassen dolo captum tepxit inbabilonẽ
et płib assixit tormentis. Et intelligem manassem. hanc
ꝑẽ manũ ddñi. eger penitentiam es aitente orauit. ad dñm
et misertus dñs rectuxit eum in regnũ suum. Qui cum
uettiss ierosolimam deleuit idola ut lucos et aras que
fecerat ita ut inmemoriã prioer. nil suꝑ ẽȩt ⁊ restituit

Expanded text:
aquae sicut prius. Cum vero accedebant hostes siccabantur aquae sicut prius. Cum vero accedebant hostes siccabantur aquae prorsus, ita ut mirarentur Assyrii, unde essent aquae in urbe. Porro in jugem memoriam hujus facti, adhuc aquae Siloe non jugiter, sed incertis horis ebulliunt. Cumque in propria persona accessisset Sennacherib, facta est strages supradicta in exercitu ipsius. co praedicto, ut etiam orationibus ejus, post mortem, indesinenter hujus aquae beneficio potirentur. Immisit ergo Dominus adversus Manassen regem Babyloniorum, qui depopulatus est Judam; et Manassen dolo captum traxit in Babylonem, et pluribus afflixit tormentis . Et intelligens Manasses hanc esse manum Domini, egit poenitentiam, et intente oravit ad Dominum, et misertus Dominus reduxit eum in regnum suum. Qui cum venisset Jerosolymam delevit idola, lucos, et aras, quae fecerat, ita ut in memoriam priorum nihil superesset. Et restituit
Abbreviated transcription (Latin):
multam nimis donec inplerer ibrłm usq ados.
saiã quoq auum maternum scm bebrtoo tiel affi¬
nem suitm eiectum extra ihrłm circa pisciiã filoe
serra lignea ꝑmediũ seccari fecit. Qui dum inprin¬
cipio secretionis angustiaretur peciit sibi dari aquã
ur biberet ⁊ cum nollent ei dare dñs de sublum
misit aquam in hos eiꝰ. ⁊ expirauit nec tamen car¬
matum nomen siloe quod interprecatur missus. nec
sepelierunt eum insepulcro ꝓpharũ s sub quercu
rogel uixta cransitũ aquarũ quod fecerat ezechias
in memoriam muracħ quod fecerat dñs inaquis illo̾
ad p̾ces isaie. ẜG̃ radidit enĩ epiphanius. Qugo
dũ senacberib rediret abegipto p̾misit exc̾citũ ad ob¬
sidenoũ ibrł̃m. ⁊ ui castira metatuo ẽ. upxtã pisciam
siloe ut aquis tius uterentur. Gratq piscina. qi comtunto.
Nam ⁊ ciuies. adeam descende poterant ⁊ hostes orans autẽ
ysaias obtinuit adño. ut cum egredetur cauies erant ibi

Expanded text:
multum nimis, donec impleret Jerusalem, usque ad os. Isaiam quoque avum maternum, secundum Hebraeos, vel affinem suum, ejectum extra Jerusalem circa piscinam Siloe serra lignea per medium secari fecit. Qui dum in principio sectionis angustiaretur, petiit sibi dari aquam, ut biberet, et cum nollent ei dare, Dominus de sublimi misit aquam in os suum, et exspiravit, nec tamen carnem confirmatum est nomen Siloe, quod interpretatur missus, nec sepelierunt eum in sepulcro prophetarum, sed sub quercu Rogel juxta transitum aquarum, quem fecerat Ezechias in memoriam miraculi, quod fecerat Dominus in aquis illis ad preces Isaiae. Tradit enim Epiphanius quod, dum Sennacherib rediret ab Aegypto, praemisit exercitum ab obsidendam Jerusalem, qui castrametatus est circa piscinam Siloe, ut aquis ejus uterentur. Eratque piscina quasi communis; nam et cives ad eam descendere poterant, et hostes. Orans autem Isaias obtinuit a Domino ut, cum egrediebantur cives, erant ibi
Abbreviated transcription (Latin):
xꝰii. etatis. ut dicio iosepbꝰ pietate ⁊ iusticiam mi¬
rabile unse ia demonstrabat nã ppłm iam teuoca¬
bat. ab idolacria ⁊ oꝑa pͣua uelio semor emenda¬
bat. ł orro auno trgni sit. octauo omnẽ ciutatẽ
ec prouinciam a cultuidoloꝵ purgauit itt uullum uestigi¬
um. idolatuie suꝑ e̾t. Sciutabatur etiam domoo ne qͥo
latenter temaneret suspectum ⁊ mnimnaqueq causa. t̾cti¬
ciam coluit. tanquam anime fue medicinam. Misit¬
que inoinem prouinciam ut desectent ad repatio¬
nẽ temph. munera prosua uoluntate unus quisq
⁊ pp̾ofait huic oꝑi helchiam sacemĩotem magnũ.
⁊ amasiam qui erat supra ciuitatẽ. ⁊ sapham sci¬
bam et facta est reparatio templi ee indilat Nono.xii¬

Expanded text:
duodecim aetatis, ut dicit Josephus, pietatem, et justitiam mirabilem in se jam demonstrabat. Nam populum jam revocabat ab idololatria; et opera prava velut senior emendabat. Porro anno regni sui octavo omnem civitatem et provinciam a cultu idolorum purgavit, ut nullum vestigium idololatriae superesset. Scrutabantur etiam domos, ne quid latenter remaneret suspectum, et in unaquaque causa justitiam coluit tanquam animae suae medicinam. Misitque in totam provinciam ut deferrent ad reparationem templi munera pro sua voluntate unusquisque, et praeposuit huic operi Helciam sacerdotem magnum et Amasiam, qui erat supra civitatem, et Sapham scribam: et facta est reparatio templi fideliter et i
Abbreviated transcription (Latin):
⁊craeit alcaria militie celi induob atrii templi. ⁊ po¬
suit idolum luci intemplo dñ. ⁊ tradux̃ quendam
filiũ suum ꝑignẽ tophet. ariolos. augures. phitones.
S catruspices mulciplicauit ⁊ errare fecit utoam iniuiis
gentium. C umq arguerent eum ꝓpb̃e missi adño.

Expanded text:
struxit altaria militiae coeli in duobus atriis templi, et posuit idolum luci in templo Domini, et traduxit quemdam filium suum per ignem Tophet; ariolos, augures, pythones, et aruspices multiplicavit, et errare fecit Judam in viis gentium . » Cumque arguerent eum
Abbreviated transcription (Latin):
ta erat. Illuc quoq posuit rex autum ⁊ aroma¬
ta que aduecta erant dde ethiopia. Inea post sepu¬
cra regũ erant. sepulcra pontificum et postremo se¬
pulcra ꝓpħarũ hoc secretum cdo. ⁊ salomonis ezechias
gentibus denudauit ⁊ ossa paterna contaminauit
ixp̃sentia ꝓpħanoꝵ ⁊ abipso die sterił factus est e
Pormo cũ abissent legati. Seint isaias ad regem ⁊ ait.
Qui dixerunt utri isti ⁊ uude uenerunt abte. Qu¬

Expanded text:
ta erat, illicque rex posuit aurum, et aromata erat, illicque rex posuit aurum, et aromata, quae adducta erant de Aethiopia. In ea post sepulcra regum, erant sepulcra pontificum, et postremo sepulcra prophetarum, hoc secretum David et Salomonis, Ezechias gentibus denudavit, et ossa paterna contaminavit ex praesentia profanorum. Et ab ipso die sterilis factus est. Porro cum abiissent legati, venit Isaias ad regem, et ait: « Quid dixerunt viri isti,
Abbreviated transcription (Latin):
in fine dñe saluũ me fas.⁊ de morte exechie
Nillo tp̃r misit meroradach filitis baladam rex ba¬
bilonis. licteras eytchie ⁊ munera. ad ezechiam petc̃s
babilomoꝵ recesfertint amonarchia assinoꝵ sub as¬
saradab ne g̾nt subeo. p̾cipua tamen legationis.
huiꝰ creditur. ħ fuisse. C aldei uigebant mastro¬
nomia ⁊ non poterant inuenire scđ̃m altẽ suam
queritur dies fere indupplum. ꝑtensa fuerat ⁊ raitoẽ
audierant. hoc pro rege ierosolimoꝵ factum ex̃ et
miserũt ab eũ. ut sciscitarentur rei ueritatẽ pret̾ea
caldei ab orabant solem ⁊ miserunt regi minera. ut
honorarent hominem. quẽ honorauerat deus eoꝵ
et letatus ẽ ezechias in aduentu eoꝵ ec iterum elatas
dunt fuisse cellam aromatum intemplo cdñi. Inꝙ
longissima quam focit salomon uixta descriptionẽ
pr̃s sui. contra orientem sion ⁊ fecit occulte adoitꝰ
conpositionem longe actuutate que depbencdi. ab
unit̾iso ppło nequeat płib quoq sacerdotib igno¬

Expanded text:
rte Ezechiae. « In illo tempore misit Merodach, filius Baladan, rex Babylonis, litteras et munera ad Ezechiam, » peteBabyloniorum recesserant a monarchia Assyriorum sub Assarodach, ne essent sub eo; praecipua tamen causa legationis hujus creditur haec fuisse. Chaldaei vigebant in astronomia, nec poterant invenire, secundum artem suam, quare dies fere in duplum protensa fuerat, et tandem audierant hoc pro rege Hierosolymorum factum esse, et miserunt ad eum, ut sciscitarentur rei veritatem. Praeterea Chaldaei adorabant solem, et miserunt regi munera, ut honorarent hominem, quem honoraverat Deus eorum. Et laetatus est Ezechias in adventu eorum, et iterum elatus dunt, fuisse cellam aromatum in templo Domini, in quam  vero, domus erat longissima, quam fecit Salomon, juxta descriptionem patris sui, contra orientem Sion, et fecit occulti aditus compositionem longe a civitate, qua deprehendi ab universo populo nequiverat, pluribus quoque sacerdotibus igno
Abbreviated transcription (Latin):
senes p̾dicti. singłi ꝑ quinos dies. rẽ. ꝑ rexerunt ꝑ annĩ
fete ⁊ dimidiũ. Quod regnũ appellatũ ẽ inter rempus.
ũ unc scdo a romulo regnauit numa ponpiliꝰ qui pre¬
dictos senes senatores appellauit hic pͥmus congiariũ
militib dedit .i. inꝑialem largicionẽ. ĩ sui promotio¬
ne lanuarium ⁊ februarit̃ antio addidit fundamen
ꝓro eoxii. antoꝵ erat cũ regnare cepisset et.lx.¬

Expanded text:
senes praedicti, singuli per quinos dies, rem publicam rexerunt per annum senes praedicti, singuli per quinos dies, rem publicam rexerunt per annum fere et dimidium. Quod regnum appellatum est inter tempus. Tunc secundus a Romulo regnavit Numa Pompilius, qui praedictos senes senatores appellavit. Hic primus congiarium militibus dedit, id est imperialem largitionem in sui promotione; Januarium et Februarium anno addidit, fundamenduodecim annorum erat cum regnare coepisset. et
Abbreviated transcription (Latin):
ex̃ fabulantur hebrei indamele ⁊ sociis eiꝰ qui c̃
ioachim filio iosie. capti sunt s uetius creditur
ras indieb meis. ⁊ dormiuit exchias cũ patrib
siuio ⁊ celebrauit exequias eiꝰ. tinu̾su uta. ⁊ se¬
pelercnt eũ. suꝑ sepulcra filioꝵ do .i. eminen
emintnciꝰ sepulcram cetero fecerant ei causa putatio qua con¬
suluit deum. Ip̃e enĩ sic comendatur inlibro regum nec fige.
simił ei nec ante eum nec post de cunctis regib iuida. In hoe
excipitur cdo. q non dum erat subeo regnum tuda. Siquit
de iosia diccintis quod iosias fuic melior eo s iste pponitur
ei in hoc quod magnificatus est p̾claris belloꝵ citulis
ex ppło sumpsit quasi exmille unum. Cures qui sub
statio rege sabinoꝵ romulo fauebant qui riteo appellaue¬
iit cencum elegit senes quos appellauit patres. Romu¬
lus apid paludem capree nusquam conparuit ⁊ sua¬
dente lutio quirini nomine consecratus ẽ. pꝰ romulũ

Expanded text:
fabulantur Hebraei in Daniele, et sociis ejus, qui cum Joacim filio Josiae capti sunt. Sed verius creditur tas in diebus meis. Et dormivit Ezechias cum patribus suis. » Et celebravit exsequias ejus universus Juda, et sepelierunt eum super sepulcra filiorum David, id est eminentius sepulcrum caeteris fecerunt ei causa pietatis, quia coluit Deum. Ipse enim sic commendatur in libro Regum: « Non fuit similis ei, neque ante eum, neque post eum de cunctis regibus Juda . » In hoc excipitur David, quia nondum erat sub eo regnum Juda. Si quaeritur de Josia, dicimus quod Josias melior fuit eo; sed iste praeponitur ei in hoc, quod magnificatus est praeclaris bellorum titulis, ex populo sumpsit quasi ex mille unum. Cures, qui sub Statio rege Sabinorum, Romulo favebant, quirites appellavit, centum elegit senes, quos appellavit patres. Romulus apud paludem Capreae nusquam comparuit, et, suadente Lucio, Quirini nomine consecratus est. Post Romulum
Abbreviated transcription (Latin):
dño. iuxta oinnia que fecerant. patres eiꝰ. Cumq argue¬
ret eũ unas ꝓpħa conminatus ẽ ei ualde: ⁊ fugit urias iue¬
giptum ⁊ misit pꝰ eũ ioachĩ ⁊ reduxit eum ⁊ inorte tuipissi¬
ma interfecit eum. s Aunaiͦii. iegni ioachĩ. cepit regnare
inbabilone nabucbo. qui incto irge egipti tulit oiã que eiꝰ
suerant. atiuo egipti. usq ad flumen eufraten ⁊ trainsieno

Expanded text:
no juxta omnia quae fecerant patres ejus. » Cumque argueret eum Urias propheta, comminatus est ei valde, et fugit Urias in Aegyptum. Et misit post eum Joakim, et reduxit eum, et morte turpissima interfecit eum. Anno quarto regni Joakim coepit regnare in Babylone Nabuchodonosor, qui victo rege Aegypti, tulit omnia, quae ejus fuerant, a rivo Aegypti usque ad flumen Euphra
Abbreviated transcription (Latin):
uudẽ de consilio senatus cesar monarchiam hiro
am t̾radens arhelao sub nor̾e renuichie pollicitus se fac¬
turum eum regẽ si se dignum p̾buiss. M ediam uero
partem mduas secuit tetrarchias cessiti inpartem he¬
ẽ igitur auhelaus qͣ diarchus monarbus uero nunqͣ
fuit. Cũ ergo eũ legeris mnonarchum fuisse octo
anms. p̃patrem ncellige sct̃m opimonẽ uulgi dictũ
et socm sui iactanciam qua se futuram regem sccłm ꝓ
missũ cesaris iactabat. Et sic remissi sũt inudeam
tres fĩs. cũ sedissent rome . iiiiʳ. mensib euentum rei

Expanded text:
Tandem de consilio senatus Caesar monarchiam Herodam tradens Archelao sub nomine tetrarchae, pollicitus se facturum eum regem, si se dignum praebuisset. Mediam vero partem in duas secuit tetrarchias, cessitque in partem Heest igitur Archelaus quasi diarchus, monarchus vero nunquam fuit. Cum ergo eum legeris monarchum fuisse novem annis, post patrem intellige, secundum opinionem vulgi dictam, et secundum sui jactantiam, qua se futurum regem secundum promissum Caesaris jactabat. Et sic remissi sunt in Judaeam tres fratres, cum sedissent Romae quatuor mensibus eventum rei
Abbreviated transcription (Latin):
ley. Et hoc nomine quidam errantes dixerunt. duas
eẽ leges unã datam adeo que inprecedentibus libris
continentur: Alterã datam amoise. que inhoc libro
addentes. in assertionẽ sui erroris quod de illa legitur:
ta hic leguntur: que non supra unmo quedani. quia¬
uecessaria. quod nou fieret s hic ęẽt pre dictoꝵ repe¬
ticio. YUerius sciendum est. qr hic pentateucꝰ non est
sen sepiꝰ. quam lex dei. hebreus etiã uocat hos .u. libroᷤ
qi p̃dicta. hic iterantur. qi lex iterata. Ite rautur aut̾
hic tria. tribus de causis p̃cepta ⁊ cerunonie. ab cõ¬
mendationẽ memorie ⁊ ip̃oꝵ confirmationẽ bene¬
ficia dei: ad roborandã dilectionẽ dei in illis. fla¬
gella que sustinuerunt murmurantes: ad incuciendũ
tunorem. Si uero inhac iteratione. uidetur aliqua pre¬
dictis niẽẽ cõtiarietas. insuꝑfie̾ uerboꝵ in intellectu ta¬
men nulla est. ẜ fuerunt qui dicerent. hunc librum
factũ a iosue cransito iordane qi legitur inprincipio

Expanded text:
lex. Et hoc nomine quidam errantes dixerunt duas esse leges: unam datam a Deo, quae in praecedentibus libris continetur, alteram datam a Moyse, quae in hoc libro. Attendentes in assertionem sui erroris, quod de illa legitur ta hic leguntur, quae non supra: quaedam quasi contraria; quod non fieret, si hic esset praedictorum repetitio. Verius sentiendum est, quia hic Pentateuchus non esysi, quam lex Dei. Hebraeus etiam vocat hos quinque libros si quia praedicta hic iterantur quasi lex iterata. Iterantur hic etiam tria, tribus de causis, praecepta, et caeremoniae ad commendationem memoriae, et ipsorum confirmationem. Beneficia Dei ad roborandam dilectionem Dei in illis. Flagella, quae sustinuerunt murmurantes, ad incutiendum timorem. Si vero in hac iteratione videtur aliqua praedictis inesse contrarietas in superficie verborum, in intellectu tamen nulla est. Fuerunt etiam qui dicerent hunc librum factum a Josue, transito Jordane, quia legitur in principio:
Abbreviated transcription (Latin):
cant mare. pꝰ iaisubh desertum sin. de feta. alii ra¬
phares. lenua. tesse. selacha. mons sepher. arcda. ma¬
celoth. thaath. thare. melcha. esmona. moseroth. ba¬
baneicam. mons galaal. lethebathan. ebrona. asio¬
gabis.cades. a cacdes usq ad canpestria mons: nouẽ
mons hor. salphona. phimon. obotb. leabarin. di¬
bon. gad. helmos. de blathaim. montes abarim.
berũ locutus dñs ad moisen.⁊ distixit terminos terre
promissionis. ab ortu. ⁊ occasu meridie. ⁊ aquilone.
et nominauit principes tribuum qui transico iorda¬
ne cũ iosue. ⁊ eleazaro. t̾ram diuiderent precepitq
ccesserunt autẽ filii machir filii manasse. admo
tribus alterius. q filii earum sequentur crbus.
patris. miuetur hereditas nr̃a. ⁊ sortium listribu¬
tio cõfunt etur in iubileo: Occasione gͦ filiarũ salpha¬
iuri ducant uxores. de tribu ⁊ cognatione sua. ut
herectitas ꝑmaneat infamiliis ne conmnisceantur

Expanded text:
cant mare. Post Jasuph, desertum Sin, Daphca, Alus, Racant mare. Post Jasuph, desertum Sin, Daphca, Alus, Raphares, Lebna, Ressa, Ceelatha, mons Sepher, Arada, Maceloth, Thahath, Thare, Methcha, Hesmona, Moseroth, Benejaacan, mons Gadgad, Jetebatha, Hebrona, Asiongaber, Cades; a Cades usque ad campestria Moab novem, mons Hor, Salmona, Phunon, Oboth, Jieabarim, Dibongad, Helmondeblathaim, montes Abarim, Iterum locutus est Dominus ad Moysen, et distinxit terminos terrae promissionis ab ortu et occasu, meridie et aquilone . Et nominavit principes tribuum, qui, transito Jordane, cum Josue et Eleazaro terram dividerent. Praecepitque Accesserunt autem filii Machir, filii Manasse ad Moytribus alterius, quia filii earum sequentur tribum patris, minuetur haereditas nostra, et sortium distributio confundetur in jubilaeo . Occasionem ergo filiarum Salpha» Omnes viri ducant uxores de tribu, et cognatione sua, ut haereditas permaneat in familiis; ne commisceantur
Abbreviated transcription (Latin):
untabernacłm. de sorte duaꝵ tͥbuũ ⁊ dimidie.
lii autẽ raben ⁊ goo. ⁊ dumdia tribus.
nanasse. habebant peccora multa mtnis
uidentes amorream basan.⁊ galaad apptas
peccorib alendis rogauerunt moisen tit t̾rã
hãc eis concederet. estimaras autẽ moises opti¬
morem pugne et labori eos hec guesisse mali¬
pollicti sunt qdod : muberes. ⁊ partuilos in
ctitis locis ortiaient. caulas ouib ⁊ tumentis stabula fabu¬
carent. Ipsi uero armati precedetent fr̃s. suos. donec eos
introducerẽt ab loca sua. S ub hac aittẽ conactione. terrã
seon regis ammorreoꝵ. et hoc regis basan susceperunt.
ł orro filii machir filis manasse obtinuerunt galato.
Iair uero filius manasse occtipauit uicos eiꝰ. ⁊ uocauit
usq ad sina. xui. marath. heli iam subh. quoo sonat
mare .R. uel scitpheum. Iam enĩ mate subh: iubrũ
uel scirpheus interpretatur: ⁊ potuit eẽ lacus cirpeꝰ¬
us. qr hebrei quã lib aquarum congregationem cio¬

Expanded text:
um. CAP. L. De sorte duarum tribuum, et dimidiae. Filii autem Ruben, et Gad, et dimidia tribus Manasse habebant pecora multa nimis . Et videntes Amorrhaeam, Basan et Galaad aptas pecoribus alendis, rogaverunt Moysen, ut terram hanc eis contraderet. Aestimans autem Moyses, ob timorem pugnae et laboris, hoc eos quaesisse, malipolliciti sunt quod mulieres et parvulos in tutis locis ordinarent, caulas ovibus, et jumentis stabula fabricarent; ipsi vero armati praecederent fratres suos, donec eos introducerent ad loca sua. Sub hac autem conditione terram Sehon regis Amorrheorum, et Og regis Basan susceperunt. Porro filii Machir, filii Manasse, obtinuerunt Galaad. Jair vero, filius Manasse, occupavit vicos ejus, et vocavit usque ad Sina octo: Mara, Elim, Jamsuph, quod sonat mare Rubrum, vel Scirpeum: Jam enim, mare, Suph, rubrum, vel scirpeus interpretatur; et potuit esse Lacus Scirpeus, quia Hebraei quamlibet aquarum congregationem vo
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ mox. qr quod moises uerbo. tradidit iosue. re¬
degit in scripto. Uidetur etiã teꝵ. uelle quod magi¬
nam iosue huiꝰ libri scripserit partẽ. uerius uidet᷑
uni fine. de morte. m̃. P Presercun: cũ cura finem libri

Expanded text:
a quod Moyses verbo tradidit, Josue redegit in scripto. Videtur etiam Hieronymus velle quod magnam Josue hujus libri scripserit partem. Verius videtur in fine de morte Moysi, praesertim cum circa finem libri
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtisun. S umq dixiss eis uaete nequis sciat diffa¬
maneturt eim incota ertailla. E gressis ilł obtalecãt
ei mutum demonium habertem. Et eiecto demone
locctus ẽ mutus. Ingreco camen melius sonat suidũ

Expanded text:
ti sunt. Cumque dixisset eis, Videte ne quis sciat, tamen diffamaverunt eum in tota terra illa. Egressis illis obtulerunt ei mutum, daemonium habentem, et ejecto daemone, locutus est mutus . In Graeco tamen melius sonat surdum,
Abbreviated transcription (Latin):
̃ fecit ei lemi conuiuium indomo sua. ⁊ discumbe¬
bant cũ eo publican. qui fuerant socii leui. Que
ꝯcum argoerent pharisei quod cũ talib edebat ait. nõ
uem uocare iustos s pecc̾ores inpenitentiam. E xcusau̾¬
ꝙ ddiscipłos de eo quos non ieiunabant tum qi tudes e¬

Expanded text:
 fecit ei Levi convivium in domo sua . » Et discumbebant cum eo publicani, qui fuerant socii Levi, quem cum arguerent Pharisaei, quod cum talibus edebat, ait: « Non veni vocare justos, sed peccatores ad poenitentiam . » Excusavitque discipulos de eo quod non jejunabant
Abbreviated transcription (Latin):
Iuuet. Et qumutet mulier emorroissa ꝗabãius auode¬
cn reteo ueniers terigit stub̾tiam uestuneuti enuis ⁊ sa¬
natar il mbrosius insermone de salomoue dicit. hanc
fuissẽ marcham. s numerans enim beneficia xͥ curage
aum sangunis fliexum siorat in marcha dum demonto
e pellit de maria dum corpus rediuuui. sps̃ calore cõ¬
striigit in lazaro. ⁊eniens autẽ incomũ iam indu¬
rit tantũ secum petrum. iacobũ ec ioħem frẽm eius.

Expanded text:
ulier Haemorrhoissa ab annis duodecim, retro veniens, tetigit fimbriam vestimenti ejus, et sanata est. Ambrosius in sermone De Salvatore dicit hanc fuisse Martham. Enumerans enim beneficia Christi ciidum sanguinis fluxum siccat in Martha, dum daemones expellit de Maria, dum corpus redivivi spiritus calore constringit in Lazaro. » Veniens autem in domum Jairi induxit tantum secum Petrum, Jacobum, et Joannem fratrem ejus,