comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃ꝙͣ contrabi aebeat ⁊ que sunt bona cõu¬
ꝑiͣ. ⁊ quomꝰ ꝑea extusetur. coitus carna.¬
ui ⁊ que sint legitine ꝑsone admatitino¬
nũ suet ⁊alia pltra ĩnmatͥmonio consi¬
sterancda. que stib compẽtdio ꝑstringemus.
peomas inctiuichuã uige nice consuctudi¬

Expanded text:
 contrahi debeat, et quae sint bona conjugii, et quomodo per ea excusetur coitus carnalis; quae sint legitimae personae ad matrimonium. Sunt et alia plura in Matrimonio consideranda, quae sub compendio perstringemus. personas individuam vitae consuetudi
Abbreviated transcription (Latin):
possent. dãpnationis ⁊ saluationisĩ¬
c̾ti : quib nec spes tẽt ꝙ murandi ẽẽt
in melius: nimia p̾sũptiot̃ Quom
.ni. beati eẽ possunt quib t̃ inc̾ta sua
beatitudo. sũmã collig̃ p̃dictoꝵ c̃tmãs¬

Expanded text:
possent, damnationis vel salutis incerti, quibus nec spes esset quod mutandi essent in melius, nimia praesumptio est. Quomodo enim beati esse possunt quibus est incerta sua beatitudo? 3. Summam colligit praedicto
Abbreviated transcription (Latin):
pi ece uid̾r dubitant̃ loqui qui ⁊̃ meod̾
dic̾. Nõ dictũ ÷ qr c̃didit infans inutero:
s exultauit nec ensabeth dici ex ultauit in
side s exultanit inpitro meoꝵ potuit eẽ
hec sc̃isttatio tane reiamaiori cognosten

Expanded text:
pi. Ecce videtur dubitanter loqui, qui etiam dicit: Non dictum est quia credidit infans in utero, sed exultavit; nec Elisabeth dicit: Exultavit in fide, sed: Exultavit in utero meo. Et potuit esse haec sanctificatio, tantae rei a majori cognoscen
Abbreviated transcription (Latin):
sunt᷑ slib̾e ⁊ inse ꝑabili equalitate unꝰ
funt d̾s̃: ut sit unitas ieẽntia. ⁊ płali¬
tas inꝑsonis. Iõꝙͣ nõ sunt tres dii s miꝰ
filiusq apatre sit genitꝰ. Iuͥ dixitte pa¬
⁊ rõ pat̾ non sit qui filius tre. ⁊ si qui

Expanded text:
ntiae et inseparabili aequalitate unus sint Deus: ut sit unitas in essentia, et pluralitas in personis, ideoque non sunt tres dii, sed unus Filiusque a Patre sit genitus, et ideo Pater non sit qui Filius est; et Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
unt gͥ quiclã orclines inquib millatenꝰ¬
N pot contabi conugiũ ⁊ si int̾essent
copulafit adiuortiũ ut sac̾cdotiũ diacona¬
tusisubiaconatꝰ Inaliis it̾o ꝑmittitur sor¬
raria lugiuĩ. nisireligionis babitũ sũpserit¬

Expanded text:
ur quidam ordines in quibus nullatenus potest contrahi Conjugium; et si intercesserit copula, fit divortium; ut sacerdotium, diaconatus, et subdiaconatus. In aliis vero permittitur sortiri conjugium, nisi religionis habitum sumpserin
Abbreviated transcription (Latin):
latipꝰanos pub̾tans nolunt se telinquere.
tur coniuges ⁊ de inceps nequeũt seꝑa.
huntur. qui int̾uenire ñ pat̃. nisi ab alt̾u¬
trapatte intelligatur ꝙ int̾ cos agitur.
Duo illa execiti sumꝰ cͥ alioꝵ quopdã ad¬
tectione quib comiugiũ solmi pot̾. nec
tñ solui semꝑ necc̃e ÷. sec de aliisque ꝑ¬

Expanded text:
nos pubertatis nolunt se delinquere, tur conjuges, et deinceps nequeunt separahuntur, qui intervenire non potest nisi ab alterutra parte intelligatur quod inter eos agitur. Duo illa executi sumus cum aliorum quorumdam adjectione quibus conjugium solvi potest; nec tamen solvi semper necesse
Abbreviated transcription (Latin):
ita comortib cliaboli cuml abit ip̃a ma¬
lignitas penam qu̾eit̾ĩorib de putati
tenebris nullo islustia biuntur
int̾ori lumine ueritatis. Eybiisap¬
paret reꝓdos minferno sic penitentiã
gesturos ut ꝑ eam prauam uelunta¬
tem nõ cteserant ⁊ illa maligna. uo¬
luntas erit eis adcummuum peris ꝑ
quam tamen nonmerebuntur q nullusme¬
ieare nisi inhacutta. Quare dicuntur te¬
itque nebre exteriores. munimm¬
ni potest quare ille tenebre quib inuol¬
iuntur mali ingehenna dicunt᷑ ext̾iores.

Expanded text:
ita consortibus diaboli cumulabit ipsa maita consortibus diaboli cumulabit ipsa malignitas poenam, quando exterioribus deputati tenebris, nullo illustrabuntur interiori lumine veritatis . Ex his apparet reprobos in inferno poenitentiam sic gesturos, ut per eam pravam voluntatem non deserant; et illa maligna voluntas erit eis ad cumulum poenae, per quam tamen non merebuntur, quia nullus meretur nisi in hac vita. 2. Quare dicuntur tenebrae exteriores. Hietiam potest quare illae tenebrae, quibus involventur mali in gehenna dicuntur exteriores.
Abbreviated transcription (Latin):
tumãt ilã uoluntatẽ ñ eẽ pecẽm s sup¬
plitiũ tm̃ aliino pectatum eẽ fatentur
sꝑ ulud eos non mereri aliquam penã
quia non ẽ ibilotus merendi Illuo ergo
pecc̃m dñt non tẽ m̃itum suppliciis scip¬
nciũ malinteriti. ꝙ in hacuita p̃dessit de
tentiam fructuosam. Iõ hie penitentiã
fructuosã est. quia pot̃ hichomo depo
sita malicia hencitiũe ⁊ mutata uolun¬
eate m̃ta simul oꝑaꝙ mutatẽ ⁊ ra ge¬
Dere que cdõ placeant. quod bic inhac
uita nõ fec̾it habebit quictem peni¬
tentiam infuturo scło. cle malissuis.
tis atalib enimita tulpabiliter iniqͥ¬
tas sua ut nullatenus ab eispossit uł
Uoluntas enimeoꝵ talis erit. ut hat
quia sic̃ ilłi qu euxp̾o regnabunt nil¬
las mse male uoluntatis reliquias ha¬
bebunt. ita illi qui erunt insupplicio
ignis et̾uicum diabolo ⁊ angeliseir
ceputati sic̃ nullam ult̾itis habebũt
requiem. sic bonam nullatenus brẽ
potert̃ uoluntatem: ⁊ sit̾ cobetetib¬

Expanded text:
tumant illam voluntatem non esse peccatum, sed supplicium tantum. Alii vero peccatum esse fatentur, sed per illud eos non mereri aliquam poenam, quia non est ibi locus merendi. Illud ergo peccatum dicunt non esse meritum supplicii, sed supplicium mali meriti, quod in hac vita praecessit. De tentiam fructuosam, ideo autem hic poenitentia frusita nequitia bene vivere, et mutata voluntate merita simul operaque mutare, et ea gerere quae Deo placeant. Quod qui in hac vita non fecerit, habebit quidem poenitentiam in futuro seculo de malis suis, tis. A talibus enim ita culpabitur iniquitas sua, ut nullatenus ab eis possit vel Voluntas enim eorum talis erit, ut habeQuia sicut illi qui cum Christo regnabunt nullas in se malae voluntatis reliquias habebunt, ita illi qui erunt in supplicio ignis aeterni cum diabolo et ejus angelis deputati, sicut nullam ulterius habebunt requiem, sic bonam nullatenus habere poterunt voluntatem. Et sicut cohaeredib
Abbreviated transcription (Latin):
bem ⁊ sp̃ualem.s. cdomini erc̃. Non enim
sipatiant᷑ tenebras incecitate mentis ñ
tñ penitꝰ extralurem sunt. nec torꝑ ali
tis cu̾mdantur mali inrepbum sensũ.
sdiext̾iores tenebre erunt quia tunt
peccatores penitus extra doum erũt.
auid ẽ penitus extra d̾mẽẽnisi insum.
ma tecitate: Si quidẽ cds̾ habitat lu
cem maccessibilem hirautem tenebre
hic iam incipiunt inpeceante cum ab̃.
interui deiluce: se ductitur: s nõ
penitus ctum inhac uita ẽsẽcte qrͣ ibi
peccõr dititur patiext̾iores tenebras
⁊ nonhic quia ibi se duditur penitꝰ
alute clĩ quod non hit Set qiomodo
intelligenda ÷ illa se clusio anilla qr¬

Expanded text:
 enim etsi patiantur tenebras in caecitate mentis, non tamen penitus extra lucem Dei sunt, nec corporali tis, cum dantur mali in reprobum sensum. Ibi exteriores tenebrae erunt, quia tunc peccatores penitus erunt extra Deum. Quid est enima caecitate, siquidem habitat Deus lucem inaccessibilem? Hae autem tenebrae hic jam incipiunt in peccante, cum ab interiori Dei luce secluditur, sed non penitus dum in hac vita est. Ecce quare ibi peccator dicitur pati exteriores tenebras, et non hic, quia ibi secludetur penitus a luce Dei, quod non hic. Sed quomodo intelligenda est illa seclusio? An quia no
Abbreviated transcription (Latin):
beaticuclo clifficił questio: nec pot̾ a nob̃
ꝑ fecte cdiffini s tamen dubium non
ut raptam acamiis sensib mentem ho
minis ⁊ post mortem ip̃a carne depo¬
tentiori cansa uue i quia inest ei iͥatu¬
rał quictem eapetitus corpꝰ aministrandi
quo retadatur quodam modo ne tota
intentione ꝑgat inilluo sũmum ce¬
lam donec iliappetitus conquiescat
porro sitale sit corpus cuiꝰ sit chifficilis
⁊ grauis amministratio sic̃ hec cato quce
corrumpitur multomag̾ auetiitur
rens abisia uisione summi celupm̃
ctim hoc coipus iam non animase s
⁊ imparis iriuficata ⁊ uiuificatis cã
itettabili facutate ut sit eigłie ei fu¬
glorificatis dxxit. stiod nec bonisito¬
litai uet malis facultas perandi¬
cẽ pocerit Ẽt debonisquid tonstar s
de malis aquib uoluntatem malam
non remonet qicertauir quomod o tũm¬

Expanded text:
beri, difficilis quaestio est, nec potest a nobis perfecte definiri. Sed tamen dubium non est, et raptam a carnis sensibus hominis mentem, et post mortem ipsa carne depotentiori causa, sive ideo, quia inest ei naturalis quidam appetitus corpus administrandi, quo retardatur quodammodo, nec tota intentione pergat in illud summum coelum, donec ille appetitus conquiescat. Porro si tale sit corpus, cujus sit difficilis et gravis administratio, sicut haec caro quae corrumpitur, multo magis avertitur mens ab illa visione summi coeli. Proinde cum hoc corpus iam non animale, seet inperans, uiuificata et uiuificans tam ineffabili facilitate, ut sit ei gloriae, quglorificatis, dixit quod nec bonis voluntas, nec malis facultas esse peccandi poterit. Et de bonis quidem constat, sed de malis a quibus voluntatem malam non removet, quaeritur quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
Sane ext̾iores tenbre intelligi possũt¬
mus quecdam malinitas octii⁊ uolun¬
tatis que tunc exercet inmentib reꝓboꝵ
rum ⁊ exterio dolorib ado̾ asficient᷑.
⁊urbabũ tur. ut abilł ad rogitã¬
nũꝙͣ. m̃tem reuocent. ut qui nimio
⁊ turbabuntur ut interim inaliam
cogitationem n̾ extendant. s illuc tẽ¬
dat impetus cogitationis uͥ sentitur
uis doloris. s in hac uita nullus ad eo
malus : ut penitus se cludatur a cogit̾o¬
ne dei qui nec appetitum plit beatiotu¬
dinis ⁊ quendam boni amorem quem
bos ꝑpensuios pꝰiudicium dicit a ubͣ.
opponens ite ulo diuͥte qui minf̾nopo¬
situs eleuans oculos uidit habraham.
⁊ in situui eius lazarum euius comꝑatõe
coatus : confiten mala sua usꝙ ad eo

Expanded text:
Sane exteriores tenebrae intelligi possunt, quaedam malignitas odii et voluntatis, quae tunc excrescet in mentibus reproborum, rum et exteriorum doloribus adeo afficientur et turbabununquam mentem revocent. Ut qui nimio et turbantur, ut interim in aliam cogitationem non se extendant; sed illuc tendit impetus cogitationis, ubi sentitur vis doloris. Sed in hac vita nullus adeo malus est, ut penitus secludatur a cogitatione Dei, quia nec perdit appetitum beatitudinis, et quemdam boni amorem quem robos perpessuros post judicium dicit Aug., opponens de illo divite qui in inferno positus, elevans oculos, vidit Abraham, et in sinu ejus Lazarum, cujus comparatione coactus est confiteri mala sua, u
Abbreviated transcription (Latin):
ias ꝙ puer nesciebat patrẽ aut matrẽ:
seriptũ ÷ enĩ. pͥusꝙͣ sciat puer patrẽ aut
pers aut̃ agnitionis infantia ꝑ buma¬
nã utiq imprudentiã ꝙ. utiq ad buc
nõ didic̃ ignorat. S u̾enctũ ÷ inquã ne¬

Expanded text:
trem puer nesciebat aut matrem? Scriptum est enim: Priusquam sciat puer patrem aut pers autem agnitionis infantia, per humanam utique imprudentiam, quod adhuc non didicit, ignorat. 75. Se
Abbreviated transcription (Latin):
maxime mortuoꝵ nascunt᷑ c̾animalib c̾̃ata
ext̾ra uł exaquis nascunt᷑ ł exeis que
t̾ra germnante orta sunt. tũc t̾ata fui

Expanded text:
mortuorum, nascuntur, cum animalibus creata ex terra vel ex aquis nascuntur, vel ex eis quae terra germinante orta sunt, tunc creata fui
Abbreviated transcription (Latin):
ita ut m̃tis intellectus. ñ iñ moueat᷑ a
rectitud̃te. uł dĩotemplatione. ⁊ tunc ꝓ.¬
tus inaĩa timore. ł tristicia. ut arecti¬
tudine. uł dĩ ꝯtemplatõe. aliquatenꝰ
dectinaret. ẜ quẽ mod̃ intelligit᷑o d̾i.¬

Expanded text:
n inde moveatur a rectitudine vel Dei contemplatione, et tunc prtus in anima timore vel tristitia, ut a rectitudine vel a Dei contemplatione aliquatenus declinaret; secundum quem modum intelligit
Abbreviated transcription (Latin):
res et̾nas manstulit. aũs uero maiorem
uidens dissimilitudint̃  similitud̾iẽ
int̾ res p̃dictas. aexcellencia uinitatis. p̃¬
dicta nomina remouit łx qͦ se̾su dix̾it pͣsdif¬
lo semupulo loquit᷑. Qd uero dicit. diser¬
te nu̾o cauend ẽ quomͦ intelligitur.
diu̾isis enĩ modis dicuntur aliqua dif

Expanded text:
res aeternas transtulit, Aug. vero majorem videns dissimilitudinem quam similitudinem inter res praedictas, ab excellentia Trinitatis praedicta nomina removit. 15. Ex quo sensu dixerit per scrupulo loquitur. Quod vero dicit differre numero, cavendum est quomodo intelligatur. Diversis enim modis dicuntur aliqua dif
Abbreviated transcription (Latin):
exꝑtib conitat itaut sit ibi alia pars ma¬
ior: alia minor. ⁊ maliis sit tot̃. quã pat̾
quelib ⁊ inuno quoꝙ corꝑe: aliud ẽ
magnitudo aliud ẽ coloꝵ aliud sig̃a.
pot̾ enĩ. ⁊ minuta magnitudine: ma¬
nere ułẽ color ⁊ eadẽ sigura ⁊ rolors

Expanded text:
partibus constat, ita ut sit ibi alia pars minor, alia major; et majus sit totum, quam pars quaelibet; et in unoquoque corpore, aliud est magnitudo, aliud color atque aliud figura. Potest enim et in magnitudine manere idem color, et eadem figura, et, color
Abbreviated transcription (Latin):
sacram̃tũ iłł utiꝙ ip̃m elem̃tũ fit sactam̃tũ.
baptista consecrat᷑ detrahe ũbtim. ⁊ quid:
aqua nisi aqua: acceclit u̾bũ adelem̃tũ.
ta aque: ꝑ corpus tangat. ⁊ cor abluat. nisi
desint q̃ ad decorẽ sacrariti insticuta s :

Expanded text:
sacramentum, non utique ipsum elementum fit sacramentum, Baptisma consecratur, detrahe verbum, et quid est aqua, nisi aqua? Accedit verbum ad elementum, aquae, ut corpus tandesint quae ad decorem sacramenti instituta sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
tquia nõualet. eius bratitudinis
ꝑtiteps ꝑnsere aliquis. nisi ꝑintelli¬
genciam: que quantomag̃ intellig̾t.
tanto plenius hẽtur. fecit deusracio¬
nalẽ c̃aturã: que sũmũ bonũ intellig̾.¬
⁊ intelligendo amaret. ⁊ amando possi¬
d̾et. ⁊ possidendo siu̾et᷑. eamꝙ hoc mo¬
do disiexit ut pars infui puntate ꝑmañit.¬

Expanded text:
let ejus beatitudinis particeps existere aliquis, nisi per intelligentiam, quae quanto magis intelligitur, tanto plenius habetur; fecit Deus rationalem creaturam, quae summum bonum intelligeret, intelligendo amaret, amando possideret, et possidendo frueretur: eamque hoc modo distinxit, ut pars in sui puritate permanere
Abbreviated transcription (Latin):
titis accendit ꝑditumq bominẽ repa¬
etium ailius missrs: ⁊ nõ pater. qr con¬
gmentius mitti debebat qui ÷ ab alio.
gͦ pat᷑ genuits ałtus genitus ÷. ita congrue
ꝙ pat̾ missus i ÷: ne si mitt̾erur abalio eẽ
erat indiumitate dĩ filius in humanitate

Expanded text:
tumque hominem repaigitur Filius missus est et non Pater; quia congruentius mitti debebat, qui est ab alio, ergo Pater genuit et Filius genitus est, ita congrue ue Pater missus non est, ne si mitteretur, ab alio esse erat in divinitate Dei Filius, in humanitate
Abbreviated transcription (Latin):
tempꝰ grc quod ab ad uentu saluatoris ex¬
ordiũ sumpsit hoc ⁊ tempꝰ miserendi. ⁊
ẽtp̾ã incarnatio. Eo enim missus ÷: qd info¬
ma hominis nũdo uisibił apprruit. deqͦ
sup᷑ susficienter dictum ÷ ar filius carnẽa

Expanded text:
e, quod ab adventu Salvatoris exordium sumpsit. Hoc est tempus miserendi, et est ipsa Incarnatio. Eo enim missus est, quod in forma hominis mundo visibilis apparuit, de quo supra sufficienter dictum est. 2. Quare Filius carnem
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ sante .ii. subtilitatis atq simplicita.¬
tis ⁊ diuina eẽncia. ut crepi cdelimo t̾te
formato. nniri ñ ogruerit nisi iuediante
rationali sĩa cẽntia Illa ã unio inexpli¬
cabił ÷ ad̾o ut etiã iobs ab ut̾o scłficatꝰ
se ñ eẽ cdignũ fateatur colũe coangiam¬
caltiam̃ti iħu. qui illius unto m od  inue¬
stigare alsist ex plicate nõ erat suffi¬
ciens : ss sũt gͥ audiendi: qui nõ u̾m
homin ẽ filium dĩ assumpsisse dñt ne.¬
q natũ de femina. s falsam carnẽ ⁊
naginem corꝑis simulatã ostendisse

Expanded text:
e enim subtilitatis atque simplicitatis est divina essentia, ut corpori de limo terrae formato uniri non congruerit, nisi mediante rationali essentia. Illa autem unio inexplicabilis est adeo, ut etiam Joannes ab utero sanctificatus, se non esse dignum fateatur solvere coamenti Jesu, quia illius unionis modum investigare, aliisque explicare non erat sufficiens. Non sunt ergo audiendi qui non verum hominem Filium Dei suscepisse dicunt, neque natum de femina: sed falsam carnem, et imaginem corporis simulatam ostendisse
Abbreviated transcription (Latin):
es ex qua causa ilius illius dica¬
Lꝰ intelligentia .s. sensus sufficrebat.
humanus assum̃da ÷ : aꝑte enĩ uicłr.
amb̃ ianuere ꝙ xp̃o scdͭ hũanũ senscĩ¬
tionis fuerit. ⁊ patrẽ ⁊ matrẽ ignora¬
u̾it. ꝙ nec eccłia recipit. nec p̾misse au¬
ctoritates patiuntur: sic intelligiss:
ita sane pot̾ accipi. ut quantũ ad uisũ
hominũ. ⁊ sui sensus ostensionẽ xp̃c ꝓ

Expanded text:
ed ex qua causa illius dicti intelligentia, scilicet, sensus proficiebat humanus, assumenda est? Aperte enim videtur Ambros. innuere quod secundum humanum senstionis fuerit, et patrem et matrem ignoraverit; quod nec Ecclesia recipit, nec praemissae auctoritates patiuntur sic intelligi. Sed ita sane potest accipi, ut quantum ad visum hominum et sui sensus ostensionem,
Abbreviated transcription (Latin):
pat̃: ꝗͣ nõ ht̃ filius ⁊ econt̾so: ab fit. suua
eatdẽ ẽ potencia patris qua pat̾ eẽ pat̃.
i filii qua pot̃ ẽt̃ filius. Ita ctiam catlẽt̃
uoluntas qua pat̾ uult tẽ pat̾. nõ filiꝰ.
⁊ filius. uult et̃ filius: nõ pat̾.i eactẽ ẽ
noluntas filii. qua uult et̃ genitus
patrẽ genuisse. ⁊ patris: qua uult tẽ ge

Expanded text:
am non habet Filius, et e converso. Absit, quia eadem est potentia Patris, qua potest esse Pater; et Filii, qua potest esse Filius. Ita etiam eadem est voluntas, qua Pater vult esse Pater, non Filius; et Filius vult esse Filius, non Pater; et eadem est voluntas Filii, qua vult esse genitus et Patrem genuisse; et Patris, qua vult esse
Abbreviated transcription (Latin):
dã mortẽ suã qr si iuste uiuebat. ⁊ pec¬
cat: morit᷑ facie iusticie. si peccatrix
erat. ⁊ iustifuatur. moritur peccõ. ũ
alias eiusmutationes taceam ideqͥbꝰ.
longũ ẽ disputare. ec̾reat᷑ar̃ nat᷑a cele¬
stiũ moripotuit. qr pettate potuit.
slam ⁊ angłi peccauert. ⁊ demones

Expanded text:
dam mortem suam, quia si juste vivebat et peccat, moritur justitiae; si peccatrix erat et justificatur, moritur peccato; ut alias ejus mutationes taceam, de quibus modo longum est disputare. Et creaturarum natura coelestium mori potuit, quia peccare potuit, nam et a
Abbreviated transcription (Latin):
tlium ut eciam par cẽt cognitio. S qr
hoc nõ erit nõ faciet paritas gaulii
parttatem beattucdinis porest etiaisic
accipipar gaudium ut non referatur pa¬
nitas adinensionem afectionis gauiten-¬
tum s aduniuer sitatem teruim de qui¬
b garctobitur qr łe omni re unde gaude¬
bit umus gandebunt omnes. Simaior sit

Expanded text:
dium, ut etiam par esset cognitio: sed quia hoc non erit, non faciet paritas gaudii paritatem beatitudinis. Potest etiam sic accipi par gaudium, ut non referatur paritas ad intensionem affectionis gaudentium, sed ad universitatem rerum de quibus laetabitur; quia de omni re unde gaudebit unus, gaudebunt omnes. 5. Si major sit
Abbreviated transcription (Latin):
aliquid cdedõ cognoscat magis aliqͥs
m̃itus ut petrus. quod non cognoscat
minus aliquis m̾itus ut limis ꝰ plurib
uidetur ꝙ omina decleo adbeatitudĩẽ
spectantia omnes tomuniter elati co¬
gnoscant. s differenter. sucb̃ ÷ incteo
noscibile maius tligniusꝙ uidetur.
quameum intelligete trinum ⁊ unũ.
hoc aut̃ omnes runc ꝑsp̾em cognoscẽt.
uñ sequitut. ut non sit aliquid beatitu.¬
dini ꝑtinens incognitum alicui baataꝵ
omnes gͥcuncta illa uiclebunt quoꝵ cog¬
nitio beatitudinis erit. s in modo uiuen¬
didiffetent. alius enim aliomagis: alius
aliominus fulgebit. De paritate gau
olet etiamqueri dii. imuinum¬
Lꝰ an ingaridio dispares sint sic̃ incla¬
ritate cognitionis ddisferunt de boc aus̾¬

Expanded text:
aliquid de Deo cognoscat aliquis magis meritus, ut Petrus, quod non cognoscat aliquis minus meritus, ut Linus. Pluribus videtur quod omnia de Deo ad beatitudinem spectantia omnes communiter electi cognoscant, sed differenter. Nihil enim in Deo noscibile majus digniusque videtur, quam eum intelligere trinum et unum. Hoc autem omnes tunc per speciem cognoscent. Unde sequitur ut non sit aliquid beatitudini pertinens incognitum alicui beatorum. Omnes ergo cuncta illa videbunt, quorum cognitio servit beatitudini; sed in modo videndi different. Alius enim alio magis, alius alio minus fulgebit. 4. De paritate gaudii. Solet etiam quaeri an in gaudio dispares sint, sicut in claritate cognitionis differunt. De hoc Au
Abbreviated transcription (Latin):
nib dobonis sꝰ mał a disp̃õ uru defaciẽ¬
dis p̾distinatio: de hominib saluandis.
⁊ infuturo coronabunt᷑: Oredestinaũ
cmĩ d̾s abet̾no homines. adbona eligẽ
d. ⁊p̃destinauit eisbona p̾parando.
Quod homines p̃destinarit: apłs ostẽ¬

Expanded text:
 de faciendis; praedestinatio, de omnibus salvandis, et in futuro coronabuntur. Praedestinavit enim Deus ab aeterno homines, ad bona eligendo; et praedestinavit, eis bona praeparando. Quod homines praedestinavit, Apostolus osten
Abbreviated transcription (Latin):
cõnum̾̃ant. uane nãꝙ computantur gͣ¬
dus gen̾ationis. alĩ namꝙ patrẽ in pͥmo
gractu filios in scd̃o: ponunt alii pͥmum
gradũ filios appellant. negantes gradũ:
cognationis int̾ patrẽ ⁊ filiũ eẽ. cum u¬
na caro: sint pater ⁊ filius auctoritates
gͦ que consangainitatis cautelam usꝙ

Expanded text:
computant. Varie namque computantur gradus consanguinitatis. Alii enim patrem in primo gradu, filios in secundo ponunt; alii primum gradum filios appellant, negantes gradum cognationis in patrem et filium esse, cum una caro sint pater et filius. Auctoritates ergo quae consanguinitatis cautelam usque
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑis. Idẽ c̾s̾ de felite messine acilte p̾sube:
requi sitꝰ. utr̃ aud̾o scripserit. nt angloꝵ
quarta generatione contracta matrimo
angloꝵ genti que nuꝑ adfidẽ uenerat.
cederet spintalit̾ ⁊ ñgeneralit̾ me cognros.
cas scͥpsisse. slec ĩo bec eis scͥpsi ut postqͣ fu
nitatẽ inuenti fuoritit ñ seꝑent᷑ aux in¬

Expanded text:
a Felice Messanae Siciliae praesule requisitus, utrum Augustino scripserit, ut Anglorum quarta generatione contracta matrimonAnglorum genti, quae nuper ad fidem venerat, cederet, specialiter non generaliter me scripsisse cognoveris. Nec ideo hoc eis scripsi, ut, postquam in initatem inventi fuerint, non separentur, aut in
Abbreviated transcription (Latin):
tinum gracdũ ꝓtrax̾it ⁊ ppinquitas
ẽẽ desient: tunt pͥmũ lex i̾maitimo¬
nii uincim eã recipet ⁊ q̃uodãmͦ incipi
gen̾s gradum consanguinitas consti-¬
tuta ⁊ ut sic̃ .ui. etatib mũdi genetati¬
o ⁊ hominis stat̾ sinitur. Ita ꝓpinguioᷤ¬
geñis tot gractid t̾minetur Inbiisfex
graclib omnia ꝓpraquitatũ noĩa cõ¬
tinentur intra quos nec affinitas inue¬
tur ut it pꝰuii. gradius sponsus sponse

Expanded text:
dum protraxerit, et propinquitas esse desierit, tunc primum lex in matrimonii vinculum eam recipiet, et quodammodo incipied sextum generis gradum consanguinitas constituta est, ut sicut sex aetatibus mundi generatio et hominis status finitur, ita propinquigeneris tot gradibus terminetur. » In his vero gradibus omnia propinquitatis nomina continentur, ultra quos nec affinitas invetur, ut ita post septem gradus sponsus sponsae
Abbreviated transcription (Latin):
optauit. S ñ ÷ignorans̃ ineo fuisse ca¬
ntatẽ. iurta mod̾ patrie. ñ uie / eũ ꝙ or¬
dine dilgendi. implesse quisuat᷑ inpa
lã beatificati sunt. ad̾o iusticie dĩ addi¬
cti sunt: ut nicħ eis placeat. crisiꝙi d̾o
placet. ao ꝑhoc illoꝵ tm̃ salutẽ diligũt¬

Expanded text:
optavit. Sed non est ignorandum in eo fuisse charitatem juxta modum patriae, non viae; eumque ordinem diligendi implesse qui servatur ijam beatificati sunt, adeo justitiae Dei addicti sunt, ut nihil eis placeat, nisi quod Deo placet
Abbreviated transcription (Latin):
opisicẽ uisibilitate sui manifestauit
ut ꝑcertũ intert̃ poss scui. ⁊ ille d̾s
mine impossibiᷤ. ẽ fĩ potuert̃ gͣ cognos¬
cere siue cognouerunt ultra omnẽ c̾at᷑ã
ẽẽ illũ quia tecit. qui nulla t̾aturar̃
fat̾e ł destruere ualit. accecłat quecũq
uis creatua  ⁊ fatiat tale celũ ⁊talẽ
terrã. ⁊ dicã quia d̾s ẽ. S quia milla c̃a.¬
tura talia facere ualet: constat suꝑ om̃ẽ
c̾atirram ẽẽ illũ qui ea fecit. as ꝑhoc illũ
cẽ d̾mhumana mens cognoscͥere potuit.

Expanded text:
itate sui manifestavit: ut per certum incertum posset sciri, et ille Deus mine impossibile esset fieri. Potuerunt ergo cognoscere, sive cognoverunt ultra omnem creaturam esse illum, qui ea fecit, quae nulla creaturarum facere au t destruere valet. Accedat quecumque vis creatura et faciat tale celum et talem terram et dico, quia deus est. Sed quia nulla creatura talia facere potest, constat super omnem creaturam esse illum, qui ea fecit, ac per hoc illum esse deum humana mens cognoscere potuit.
Abbreviated transcription (Latin):
rert̃ ⁊ ab altan cui ministrabant. ñ aĩo
s officio seꝑati uitã suã quasi mortuã
plangunt. certiq. teconciliati sibieni¬
catis penitentie sructib ad̾o ñ solũ a¬
missa recipiant: s ⁊̃ suꝑne ciuitatis
gaudia recipant his auctoritatib ĩ¬

Expanded text:
et ab altari cui ministrabant, non animo, sed officio separati, vitam suam quasi mortuam plangunt; certi quod reconciliati sibi efficacis poenitentiae fructibus, a Deo non solum amissa recipiant, sed etiam supernae civitatis gaudia recipiant. His auctoritatibus in
Abbreviated transcription (Latin):
pecc̃a tua tͥlicito ut deleas illaszicõ¬
fundis alicui drẽ. dicito ea cotidie in
aĩa tua nõ cdico ut confitearis ea: cõsuo
tuo ut tͥ exꝓbret dicito dõ: qui curat ea.
Nec eni si nõcdit̾is: ignorat ea c̾ faciebas
ea: p̃sto erat. cũ admiit̾es ea: cognou̾at.
hõquid eanul ate ꝯgnosc̾e: peccare .i.¬
n crubrasti ⁊ confic̾i erubescis: dicito
inhat uita ut inalia requiẽ hãs. dicito
ingemiscens ⁊ lacͥmans. Incocidice scͥp¬
tasũt petcã tua. Spongia peccõꝵ tuoꝵ
hua̾nã noticiã lacͥent ñ ab ip̃is ꝯfessa.
habit᷑ sunt punitorẽ. Quod si p̃ĩ sui
ludices fiant. ⁊ ueluti sue iniqͥtatis ul¬
tores hic inse uoluntanã penã seu̾isime
aladũsronis ex̾ceant temꝑalib penis
mutabunt et̾na supplicia ⁊ lacͥmis exue¬
racordis contritione confluẽtib testͥn¬
gunt. et̾mi ignis bacendia⁊ infta. faciliꝰ

Expanded text:
Peccata tua quotidie dicito, ut deleas illa. Sed si confunderis alicui dicere, dicito ea quotidie in animo tuo; non dico ut confitearis ea conservo tuo, ut tibi exprobret. Dicito Deo, qui curat ea. Nec enim si illi non dixeris, ignorat ea: cum faciebas ea, praesto erat; cum admitteres ea, cognoverat. Numquid ea vult a te cognoscere? Peccare non erubuisti, et confiteri erubescis? Dicito in hac vita, ut in alia requiem habeas: dicito ingemiscens et lacrymans. In codice scripta sunt peccata tua. Spongia peccatorum tuorum humanam notitiam latent, non ab ipsis confessa, habituri sunt ultorem. Quod si ipsi sui judices fiant, et veluti suae iniquitatis ultores, hic in se voluntariam poenam severissimae animadversionis exerceant; temporalibus poenis mutabunt aeterna supplicia, et lacrymis ex vera cordis contritione fluentibus extinguent aeterni ignis incendia
Abbreviated transcription (Latin):
ał uero tm diffinitione loci conludit᷑.
cũita sit. alicui ꝙ nõ alibi. s nec dim̃si¬
onẽ recipit. nec distanciã inloco facit.
starent locũ quo minus decorporib oti¬
neret. Iõq au̾s aitͥbuit mutacionẽ loci
corpori. nõ sp̃iu quia licet sp̃t transeat
deloco ad locũ: nõ tñ ita ut im̃issioni¬
b cirtũs cͥptꝰ int̃posicione sdm ficiat di

Expanded text:
antum definitione loci concluditur, cum ita sit alicubi, quod non alibi, sed nec dimensionem recipit, nec distantiam in loco facit, starent locum quominus de corporibus contineret. Ideoque Aug. attribuit mutationem loci corpori, non spiritui, quia licet spiritus transeat de loco ad locum, non tamen ita ut dimensionibus circumscriptus, interpositione sui faciat dis
Abbreviated transcription (Latin):
ppło suo. q pactũ meñ irritũ fec̾ forte
tñ sub lege ingruente necc̾itate mortis añ
occauũ diem cutancidebant si pecc̃o filioᷤ.
fic̾ modo ineccłia fit debaptismo. dᷤ satͣm̃tis o¬
sunt bap̃s ꝯfirmatio: panis bñtictio .rue
eucanstia. penitentia unctio ext̾ma codo le¬

Expanded text:
pulo suo, quia pactum meum irritum fecit. Forte tamen sub lege, ingruente necessitate mortis ante octavum diem circumcidebant sine peccato filios, sicut modo fit in Ecclesia de Baptismo. DISTINCTIO Isunt Baptismus, Confirmatio, panis benedictio, id est, Eucharistia, Poenitentia, Unctio extrema, Ordo, Co
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutũ possessio. uł augm̃tũ. ibi p̃sta¬
tutes argent᷑ uñ aqua refecuonis dicit᷑.
que andos facundat. ⁊ iam fiuitisicantes
baptisinũ accectit. ubiorẽ ibi recepit gu̾a
h ñ ita incutancisioie. Uñ abrahe ꝑfidẽ
iã iustificato segnacłm tm̃ fuit nichil ei

Expanded text:
virtutum possessio vel augmentum ibi praestatutes augentur. Unde aqua refectionis dicitur, quia aridos fecundat, etiam fructificantes Baptismum accedit, uberiorem ibi recipit gran ita in circumcisione. Unde Abrahae per fidem jam justificato signaculum tantum fuit, nihil ei
Abbreviated transcription (Latin):
cenciã qͥ in parte illa mag̾ domitat᷑. ⁊ qr
inpatte isla culpã in obedientie pͥmus
homo sensit: decuit ut ibisignũ obadien
cultro quia ⁊ inresurrectione o mini oc
taua etate. futtra ꝑ pecram xp̃m omnis.
abelectis ab sadetur corruptio ⁊ ꝑxp̃i resur

Expanded text:
nis, quae in parte illa magis dominatur, et quia in parte illa culpam inobedientiae primus homo sensit, decuit ut ibi signum obediencultro, quia et in resurrectione communi et octava aetate futura, per petram Christum omnis ab electis abscindetur corruptio; et per
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ p̃uancationẽ adã dispłituerat. dãta ⁊̃
fuit insignũ magne fidei habrae qui c̃did̾
sehabitur᷑ fiiũ: inquo fieret benedictio
omĩñ. Dt in̾ut hoc signo acet̾is nationib
disclient᷑ ppłs ille. Incarne ito p̃pucii iõ ssa

Expanded text:
per praevaricationem Adam displicuerat: data etiam fuit in signum magnae fidei Abrahae, qui credidit se habiturum filium in quo fieret benedictio omnium. Deinde, ut hoc signo a caeteris nationibus discerneretur populus ille. In carne vero praeputii ideo jussa
Abbreviated transcription (Latin):
mala uoluntate puniendos. add̾r ttiã¬
ꝙ talt̃ hominẽ deb̾et facere. qui noliet
omnino peccare: Concedimꝰ quid ẽ meli-¬
cet̃ naturã tẽ: que omnino peccare nol¬
let. concetlant ⁊ ipsi nõ eẽ malam:
que tał frãẽ. ut poss nõ peccare siuelh.
⁊ iuste punitã. que uoluntate nõ ne¬
cessitate peccauit: Cũ gͦ hec bona sit.
illa molior. cut utramq nõ fac̾et. ut
ub̃ius laudatet᷑ de uttaꝙ. Illa enĩ

Expanded text:
mala voluntate puniendos. Addunt etiam talem hominem debere facere, qui nollet omnino peccare. Concedimus quidem meliorem naturam esse quae omnino peccare nollet. Concedant et ipsi non esse malam quae talis facta est, ut posset non peccare si vellet; et juste punitam, quae voluntate non necessitate peccavit. Cum ergo haec bona sit, illa melior, cur non utramque faceret, ut uberius laudaretur de utraque? illa enim
Abbreviated transcription (Latin):
de bobus. quoꝵ aliusꝙ alioꝵaꝑ anima¬
liũ. deus homini curã reliquit ⁊ ꝓui¬
denciã ut dominattoni eius subicent᷑¬
⁊ bomuratione i lluis gub̃narent᷑. ut
sciret illis necc̃ia ꝓuid̾e a quib emoli¬
ment̃ debebat reciꝑe. hãc aut̃ scienciã
hõ peccando nõ ꝑclicdit sic̃ nec illã qua
tura homo de huiꝰmͦ nõ erudit᷑ s de
stientia anime quam peccando amisit
sognitiont̃ quoꝙ c̾atoris pͥmus hõ hiũ¬
sse c̾dit᷑ sognoiut enĩ aquo c̾atus fue¬
rat. nõ eo mͦ cognoscendi. quo exaudi

Expanded text:
de bobus. Quorum aliorumque animalium Deus homini curam reliquit et providentiam, ut dominationi ejus subjicerentur, et ratione illius gubernarentur; ut sciret illis necessaria providere a quibus emolumentum debebat recipere. Hanc autem scientiam homo peccando non perdidit, sicut nec illam qua tura homo de hujusmodi non eruditur, sed de scientia animae quam peccando amisitnitionem quoque Creatoris primus homo habuisse creditur. Cognovit enim a quo creatus fuerat; non eo modo cognoscendi quo ex audi
Abbreviated transcription (Latin):
ut palimoniã acdiuta eẽt mortis ⁊ dilo¬
iis ex specrs. Sĩgͥ inmortał⁊ incorruptibi¬
lis comlita ẽ caro hominis: ut suã inmor¬
taluatẽ ⁊ incoptionẽ ꝑ obseruantiã
mancdatoꝵ d̃i custodiret. Inquib mã-¬
batis hoc continebatur. sit deillis lig¬
is contessis manducaret. ⁊ fnt̾dicto ab¬
stin̾et: O hoꝵ ecduliũ in mortalitatis do¬
na conseruaret donec corporalib in¬
c̃m̃tis ꝑcluctus ad etatẽ que tonditau¬
or placeret multiplicata ꝓgenie ip̃o
iubente sum̃et deligno uite. quo ꝑ¬

Expanded text:
alimoniam adjuta esset mortis et doloris expers. Sic ergo immortalis et incorruptibilis condita est caro hominis, ut suam immortalitatem et incorruptionem per observantiam mandatorum Dei custodiret. In quibus mandatis hoc continebatur, ut de illis lignis concessis manducaret, et ab interdicto abstineret. Per horum edulium immortalitatis dona conservaret, donec corporalibus incrementis perductus ad aetatem quae Conditori placeret, multiplicata progenie ipso jubente sumeret de ligno vitae, quo p
Abbreviated transcription (Latin):
lo ligno ñ ut̾et᷑. qr p̾ceptũ ei erat ut
comedet de omĩ ligno ꝑadisi. nisi de¬
ligno scĩe boni ⁊ mali s̃ it̾ gͦ peccaũ
comedendo ꝙ erat ꝓhibitũ. ita t̃ poc¬
caret si nõ comecderet ꝙ erat iussũ. Si
ñ fqret p̃ceptũ ĩ  ͣilo ligno illo edet ⁊ a

Expanded text:
lo ligno non uteretur, quia praeceptum erat ei comederet de omni ligno paradisi, nisi dligno scientiae boni et mali. Sicut ergo peccavit comedendo quod erat prohibitum, ita etiam peccaret si non commederet quod erat jussum. 3. Si non foret praeceptum ut de illo ligno comederet,
Abbreviated transcription (Latin):
deo aliqui dnt ꝙ ĩmortalitatẽ modo
denatã habebat. qua pot̾at nõmori:
cibũ illamarborẽ p̃satisse quo corpꝰho¬
minis stabili sanitate surmarit᷑ nõ sic̾
ex aliocibo: s inspiratione salubtita¬
tis occulta. hic m̾uere uidr̾ ꝙ cũ aliis
cib̃ posset corpus sustentari: hoc tibo
indesiciente sanitare sormaret Ex quo

Expanded text:
deo aliqui dicunt, quod immortalitatem de natura habebat, qua poterat non mori; cibum illam arborem praestitisse, quo corpus hominis stabili sanitate firmaretur; non sicut ex alio cibo, sed inspiratione salubritatis occulta. Hic innuere videtur quod cum aliis cibis posset corpus sustentari, hoc cibo indeficiente sanitate firmaretur. Ex quo
Abbreviated transcription (Latin):
gi. ille inquisuirt̾ ẽ. ingenita. simplex
⁊tr̃ in has simplici uirtute. multa ui¬
d̾is ꝯmemorait. cũ ditis. ds: d̾m̃ genu¬
it. bonus. bonũ genuit: sapiẽs. sapientẽ.
climens clementẽ potens potentẽ. hũ¬

Expanded text:
irtus est ingenita, simplex; et tamen in hac simplici virtute multa videris commemorare, cum dicis: Deus Deum genuit, bonus bonum genuit, sapiens sapientem, clemens clementem, potens potentem. Num
Abbreviated transcription (Latin):
łcoe ꝗ penitũtia ñdiluit᷑. suo pon¬
d̾e mox ad aliud trahit. Uñ fit ut
ñ sobũ pecẽ sit: s ĩ ca pecel. E x illo
qpe culpa subseqñs orit᷑ Pec̃e si. ꝙ¬
ex pec̃o orrit᷑ ñsolũ pecẽm s i pena
pecc̃i ẽ. qr iusto inditio dĩ corpeccan¬
tis obnubilat. ut pͥcectñtis pecei mito:
ĩ in alia cadat. Quẽ enĩ libare no¬

Expanded text:
od poenitentia non diluitur, suo pondere mox ad aliud trahit. Unde fit ut non solum peccatum sit, sed et causa peccati. Ex illo quippe culpa subsequens oritur. Peccatum ex peccato oritur, non solum peccatum, sed et poena peccati est, quia justo judicio Deus cor peccantis obnubilat, ut praecedentis peccati merito, etiam in alia cadat. Quem enim liberare no
Abbreviated transcription (Latin):
iuaddci templationẽ ñ ad miiti nisũ uno
homine tanta existet hu̾ilitas q̃ omnib
suis sustic̾e posset. sit̃ inpͥmo hoĩe tanta
fuit suꝑia: q̃uiom̃ib suis nocuit. Nõ i̾
ã inuentꝰ int̾ hõies aliquis quo icl pos¬
set impłi nisileo de tͥbu iudaqui apuit
libr̃ ⁊ solũ signacula implendo ime õẽ
iusticiã .i. consũmatissimã hu̾litatẽ.¬
tores erant. ⁊ uix unicuiq sua uirtus
sufficiebat. ⁊ hu̾ilitas. Nullus ergo eoꝵ¬
poterat hostiã osferre. suticientem urẽ
reconciliationi. s xp̃c hõ sufficiens.⁊ ꝑ¬
fecta fuit hostia. qui multo amplius :¬
humiliatꝰ amarctudinẽ mortis gustati¬
uetiti ligni noxia ctelectatione ꝑfritẽ¬
do. siigit᷑ illiꝰ suꝑbia õĩum exticit rui¬
na ip̃m cdeparadiso mittens foras ali¬
isq aclucdens ianuã multomag̃ xp̃i
humilitas qua mortem gustapit ing̾t¬

Expanded text:
i contemplationem non admitti, nisi in uno homine tanta existeret humilitas, quae omnibus suis proficere posset; sicut in primo homine tanta fuit superbia, quae omnibus suis nocuit. Non est autem inventus inter homines aliquis quo id posset impleri, nisi leo de tribu Juda, qui aperuit librum, et solvit signacula ejus, implendo in se omnem justitiam, id est, consummatissimam hutores erant et vix unicuique sua virtus sufficiebat et humilitas; nullus ergo poterat hostiam offerre sufficientem nostre reconciliationi; sed Christus homo sufficiens perfecta fuit hostia, qui multo plus humiliatus est, amaritudinem mortis gustanvetiti noxia delectatione perfruendo. Si ergo illius superbia omnium extitit ruina, ipsum de paradiso mittens foras, aliisque occludens januam; multo magis Christi humilitas, qua mortem gustavit, ing
Abbreviated transcription (Latin):
ut ciccum ẽ pumilitas ⁊ pat̾ia nt eiuis
m̃ito pat̾et credentib intum regniadi
tus. Megna gͦ inmnorte nageniti p̃sia
sunt uobisa it liceat nobisredire ĩ pat̾ã
sit̃ olim in morte sũmi poncificis his qui
atiuitatt̃ itfugii confugerint secure
achppademeare. ecctaliquattnus osten.

Expanded text:
ejus merito pateret credentibus in eum aditus regni. Magna ergo in morte Unigeniti praestita sunt nobis, ut liceat nobis redire in patriam, sicut olim in morte summi pontificis, his qui ad civitatem refugii confugerant, secure ad propria remeare. Ecce aliquatenus ostensu
Abbreviated transcription (Latin):
ĩmortalitatis głia utestiri sñsine m̃ĩto
iusticie. ⁊ caritatis alienatũꝙ uirtutũ.
ñ enĩ xp̃s homo et̃ potuit in quo ple¬
nitudo uͥtutũ gtatie nõ fuĩt. nec uir¬
tutes ei incẽ pocueit ailitio mortalita¬
sis inctucto quĩ ꝑeas mereret᷑ mn̾s gͥ has
uitices scdm homint̃ passibie̾ aͦ raco.¬
talt̃ iipotuit m̃eri głlam inmortalitatis.
Nõ gͥ potuit sc̃s mortał sũ m̾ito głiam

Expanded text:
s gloria vestiri, sed non sine merito justitiae et charitatis, aliarumque virtutum. Non enim Christus homo esse potuit, in quo plenitudo virtutum et gratiae non fuerit. Nec virtutes ei inesse potuerunt cilicio mortalitatis induto, quin per eas mereretur. Habens ergo has virtutes secundum hominem passibilem ac mortalem non potuit non mereri gloriam immortalitatis. No
Abbreviated transcription (Latin):
parris aliiꝙ. ꝓceclit. Ob hoc gͥ tres unũ re¬
na inmensitas. una naturalit̾ triũ ꝑsona¬
rũ est diuinitas Ecee b̃uit̃ assignauit
aug̾ in quo triũ ꝑsonarũ osistat equa¬
litas .ẜ. quia abia aliam: nõ extellit aut

Expanded text:
Patris Filiique procedit. Ob hoc ergo tres unum reuna immensitas, una naturaliter est trium personarum divinitas. Ecce breviter assignavit Aug. in quo trium personarum consistat aequalitas, scilicet quia alia aliam non excellit, aut
Abbreviated transcription (Latin):
telo inf̾oros. inunã matricẽ. ut iuxq̃
p̃t̾ito bituo. aqͣsclara luce uiustraue¬
rat. inpuro aere clarior fulgett. ⁊ ap¬
pareat t̾ra. q̃ua cooꝑta latebat riqui
aquis limosa erat fieret acida⁊ g̾misi¬
b apta: eocdẽ it die ꝓtulit t̾ta hbĩ
uirentẽ liglimꝙ faciens fructum

Expanded text:
elo inferiores in unam matricem, ut lux quae praeterito biduo aquas clara luce lustraverat, in puro aere clarior fulgeat, et appareat terra quae cooperta latebat, et quae aquis limosa erat fieret arida et germinibus apta. Eodem enim die protulit terra herbam virentem, lignumque faciens fructum.
Abbreviated transcription (Latin):
nuationẽ omniũ aqͥt᷑. que int̾ris funt:
Quia cuncta flumina. ⁊ maria inmag¬
nomati iũgunt᷑. Iõꝙ c̾ chx̾it aquas con¬
gregatas imunũ loc̃ deinde dicit plu¬
ralit̾ cong̾gationesq aquar̃ pp̃ multi-¬

Expanded text:
ationem omnium aquarum, quae in terris sunt, quia cuncta flumina et maria magno mari junguntur. Ideoque cum dixerit aquas congregatas in unum locum, deinde dicit pluraliter congregationes aquarum, propter multi
Abbreviated transcription (Latin):
an ipẽ aer hic intelligat᷑. ilt̃ auõ querit
nec soluit. mag̃ tñ ꝯꝓob are uictr celũ
illud boc accipi. ꝙ spacia aens excełit
ne t̾t aqs uaporalit̾ trabit : psub¬
tilis minutias suspendit. post corpu.¬
lencius ⁊ globatas pluuialit̾ refundit.
Sigͦ pot̾ aqua sic̾ uidemus adtantas

Expanded text:
 idem Aug. quaerit, nec solvit. Magis tamen approbare videtur coelum illud hic accipi quod spatia aeris excedit.ne terrae aquas vaporaliter trahit, et per subtiles minutias suspendit, et post corpulentius conglobatas pluvialiter refundit. Si ergo potest aqua sicut videmus ad tantas
Abbreviated transcription (Latin):
sibapt̃s ñ iterat᷑. ⁊ si aliquis frequẽcet
aliud ÷ inqͥũt illi de benedictione aqͥ qͣ
qr illabenedictio ꝓ teu̾entia tm̃ fit. ⁊ de¬
iore ñ uͥtute sactam̃ti S corpꝰ xp̃i ñ pot̃¬
cato. Iõ ꝙ illa scisicatio ad uͥtutẽ sacra¬

Expanded text:
smus non iteratur, etsi aliquis frequenter aliud est, inquiunt illi, de benedictione aquae qquia illa benedictio pro reverentia tantum fit et decore, non virtute sacramenti. Sed corpctio illa fieri potest, nisi de oleo ab episc
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s resentat᷑ adunũ qͥc̃ finis finiũ. de
quo paulo añ dixꝰ. Ita cou̾so forte ẽ ⁊ in
erũtñ huic sententie qua dictũ ẽ side.¬
sines sortiri: ⁊ tñ adunũ referri: uidc̃
obuiare ꝙ alibi auõ monit. ne nob.s.¬

Expanded text:
e quo paulo ante diximus; ita e converso forte est et in Verumtamen huic sententiae, qua dictum est fidefines sortiri, et tamen ad unum referri, videtur obviare quod alibi August. admonet, ne s
Abbreviated transcription (Latin):
lũtate: int̾d̾ ꝓ fine uolũtatis accipit᷑.
Que diligens ac piꝰ lector inscͥptura uͥ
hec occurrunt disc̾n̾e studeat. finis
aũ uolũtatis ẽ delectato boã ł mala.
suꝑ illã loc̃ pss. scrͥutans enda ⁊ rencᷤ
Quia fĩnis cure ⁊ cogitatioĩs ẽ delecta¬
tio ad ꝙͣ eura ⁊ cogitacione nitit̾ qͥsꝙ
aĩo fiant: ⁊ qͦ uenire cupiant: solus
dĩ uidet. qͥ cũ uidet corẽẽ incelo: ⁊ ñ
delectari nos ĩ cãne. s in dño .i. cũ bo

Expanded text:
luntate, interdum pro fine voluntatis accipitur; quae diligens ac pius lector in Scriptura ubi haec occurrunt, discernere studeat. Finis vero voluntatis est delectatio bona vel mala,  illum locum psal.: Scrutans corda et renes, quia finis curae et cogitationis est delectatio, ad quam cura et cogitatione nititur quisque animo fiant, et quo venire cupiant, solus Deus videt, qui cum videt cor esse in coelo, et non delectari nos in carne, sed in Domino, id
Abbreviated transcription (Latin):
ł passib tñdr ad patriã. Sic̃ gͦ altc̃i uo
lũtas ẽ uidñdi fenestras ut supͣ doeñte
augõ didicimꝰ. alt̾a q̃ ex ista nectit᷑ uolũ
di pauꝑib alia uolũtas hñdi uitã. Alii
aũ putãt ꝙ una sit uolũtas. ⁊ ħ uibi. s¬
pp̃ sub̃coꝵ multiplicitatẽ: dit̾sitas me¬
morat᷑ uoluitatsi. Cetm ꝙ libet hori um
sit⁊ illd̾ nulli ĩ abignũ uenit: qͥn uolũ¬
tas ex suo fine pñser. utrũ recta sit an

Expanded text:
 passibus tenditur ad patriam. Sicut ergo altera est voluntas videndi fenestras, ut supra docente August. didicimus, altera quae ex ista nectitur, voludi pauperi, alia voluntas habendi vitam. Alii autem putant quod una sit voluntas et hic  subjectorum multiplicitatem diversitas memoratur voluntatum. Caeterum quodlibet horum verum sit, illud nulli in ambiguum venit, quin voluntas ex suo fine pensetur utrum recta sit an
Abbreviated transcription (Latin):
dies fuit nec nox licet tempꝰ fuĩt: Qd¬
i aut̃ querif lux illa facta ÷ uͥ sol appa¬
tex̾it: dicipot̃. in illis partib fr̃a. quas
cẽ maquis posse lut̾e. cũ itiã naurar̃ oꝑa¬
tione sipius ulustrentur Qui inꝑisũ¬
dũ m̃si millo exore oleo. aquas sibi illus¬
irant. que multo rariores fuert̃ in pͥnci¬
pio: quã mͦ sint. qinũdũ congregate fue¬
rant inuno loco. fcã gͦ lux illa. uitt̃¬

Expanded text:
dies fuit nec nox, licet tempus fuerit. 3. Quod lux illa facta est ubi sol appageret, dici potest in illis partibus facta quas cem in aquis posse lucere, cum etiam nautarum operatione saepius illustrentur, qui in profundum mersi, misso ex ore oleo aquas sibi illustrant, quae multo rariores fuerunt in principio quam modo sunt, quia nondum congregatae fuerant in uno loco. Facta est ergo lux illa
Abbreviated transcription (Latin):
agitata. noctẽ iliẽꝙ disc̃nebat. Ibigͦ pͥ
tidiano cutsu. cutãuẽtꝰ apparet. ut eo¬
dẽ tramite lux circoncurtẽs. ac pͥmo ad
occasũ descendens uesꝑam faceret. de¬
incte teuocatã ad ortũ auroram .i. mane
illustraret.⁊ ita diuisit dt̃ lucẽ athone¬
bris. ⁊ appellauit lucẽ. diẽ.: ⁊ the. noctt̃

Expanded text:
e discernebat. Ibi itaque tidiano cursu circumvectus apparet, ut eodem tramite lux circumcurrens, ac primo ad occasum descendens, vesperam faceret, deinde revocata ad ortum, auroram, id est mane illustraret; et ita divisit Deus lucem a tenebris, et appellavit lucem diem, et t
Abbreviated transcription (Latin):
licet suꝑna mift̾ia. licet scire ꝙ natus fit.
ñ licet discut̾e. quomͦ natuis sit. Illud
negare michi nõ licet. ħ querere: inetꝰ ẽt

Expanded text:
licet superna mysteria. Licet scire quod natus sit: non licet discutere quemadmodum natus sit. Illud negare mihi non licet, hoc quaerere metus est
Abbreviated transcription (Latin):
s de hortatur insirmitas reficiendi ꝙͣ
uincit zilus domus domini Quo inar
tam ostendere. actheologroaꝵ inquisitio¬
mentoꝵ ꝓmodulo Atelligentie nr̃e noti¬
ciam tracłe studuimꝰ nõ ualentes studio¬
re slagitantiũ qͣsbigas innob̾ agitat xͥ
canitas. Quãuis nõ ambigmus omnẽhu¬
mani ⁊loquii sermonẽ calũpnieatꝙ tͣ¬
dictioni emuloꝵ semꝑ nuire obnorium.
auia ddisfinttentibi uolũtat᷑ motib. difsẽ¬
tiens quoq sit animoꝵ sensus. ut cũ õe
dictũ ni ratione ꝑfectũ sit: tñ dũ aliud
aliis. aut uictet᷑. aut c̃ placet. u̾itati ł ñ
intelleste ł ossendenti impietatis error
obuitatur. ac uoluntatis inuitia. re¬

Expanded text:
 dehortatur infirmitas deficiendi , quam vincit zelus domus Dei. Quo inardtam ostendere, ac theologicarum inquisitiom pro modulo intelligentiae nostrae notitiam tradere studuimus . Non valentes studiore flagitantium: quas bigas in nobis agitat Christi charitas. Quamvis non ambigamus omnem humani eloquii sermonem calumniae atque contradictioni aemulorum semper fuisse obnoxium; quia dissentientibus voluntatum motibus, dissentiens quoque sit animorum sensus: ut cum omne dictum veri ratione perfectum sit, tamen dum aliud aliis aut videtur, aut complacet, veritati vel non intellectae, vel offendenti, et impietatis error obnitatur, ac voluntatis invidia re
Abbreviated transcription (Latin):
ligͥ oditor et̾nus. ex magnituitine crea¬
tutarũ ommnpͥotẽs ex ordine ⁊ disposit̾io¬
ne. sapiens. ex gub̃natione bonus. ħ ã
omnia aclunitatẽ deitatis ꝑtinent mõ

Expanded text:
ligitur conditor aeternus; ex magnitudine creaturarum, omnipotens; ex ordine et dispositione, sapiens; ex gubernatione, bonus. Haec autem omnia ad unitatem deitatis pertinent mo
Abbreviated transcription (Latin):
duns dicat finremur diuitib ut habens
nil boni agunt᷑: S hii potiꝰ qͥ indigñtes
adiuuant cur ñ fiant illa mala p̃b hec
bõa. si pp̃ hȩc bõa nec illa st̃ malas cur ñ
ab ĩ mundis met̾tib q̃ ditant strupratoa

Expanded text:
Quis dicat: Furemur divitibus, ut habeamus nihil boni agunt, sed hi potius quilindigentes adjuvant? Cur non fiant illa mala propter haec bona, si propter haec bona nec illa sunt mala? Cur non ab immundis meretricibus quas ditant stuprato
Abbreviated transcription (Latin):
.s. posse nõ mori. Inscd̃o ueroitatu pꝰ pec¬
c̃m .s. huĩt pꝰ se mori. ⁊ ñ pꝰse nõ mori. qr
iub̾ statumoriendi ẽ necc̃ita s In̾cio sta.¬
tu habeb p̾se nõmori. ⁊ nõposse mori.
qr actulũ fratũ ꝑtinet moriendt inpossi¬
bilitas. qr ex grã ent nõ exnatura. In pͥ¬
mo statu fuit corp̾hominis. animalt
.i. egẽĩ alimoniisciboꝵ. Uñ ⁊ homo sactꝰ¬

Expanded text:
 posse non mori. In secundo vero statu, post peccatum, habuit posse mori, et non posse non mori, quia in hoc statu moriendi est necessitas. In tertio statu habebit posse non mori, et non posse mori, quia ad illum statum pertinet moriendi impossibilitas, quod ex gratia erit, non ex natura. In primo statu fuit corpus hominis animale, id est, egens alimoniis ciborum. Unde et homo fact