comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nationis itinere: pascendi sũt
secra admonitione ualdeaũ
pensanda est pia sententia q̃
processit exore ueritatis qua
dicitur. Quidam enim exes
delonge uenerunt. Estantẽ
qui nichil fraudis et nichil
carnalis corruptionis exptis
ad om̃i potentis dei seruitum
stinauit. Iste de longinas
ñ uenit: quia ꝑ incorrupti¬
nem et innocentiã ꝓximus
fuit. Aliꝰ nilla impudiana
nullis fiagitiis inquinatil.
solũ autẽ coniugiũ exꝑ us
administ̾ium spũale cons
est. ħeq iste uenit elongius
quia usus comunctione col¬
post carnis flagitia. alii ps
falsa testimonia. alii post ee
furta. alii post illatas mioles
tias. alii post ꝑpetrata homis¬
dis ad penitetiara redeut
atq ad om̃ipotentis dei seri¬
tium cõuercuntur. Hi uides¬
cetad dñin de logiquo uens¬
Quanto et enim quisq plus
in pͣuo oꝑe errauit: tanto ab
ꝯm̃ipotẽte dño longius reces
sit. Dentur igitur alimenta
eis etiam qui de longinquo

Expanded text:
nationis itinere, pascendi sunt nationis itinere, pascendi sunt sacra admonitione. Valde autem pensanda est pia sententia, quae processit ex ore Veritatis, qua dicitur: Quidam enim ex eis de longe venerunt. Est enim qui nihil fraudis et nihil carnalis corruptionis expertus ad omnipotentis Dei servitium festinavit. Iste de longinquo non venit, quia per incorruptionem et innocentiam proximus fuit. Alius nulla impudicitia, nullis flagitiis inquinatus, solum autem conjugium expertus, ad ministerium spiritale conversus est. Neque iste venit e longinquo, quia usus conjunctione conpost carnis flagitia, alii post falsa testimonia, alii post facta furta, alii post illatas injurias et violentias, alii post perpetrata homicidia ad poenitentiam redeunt, atque ad omnipotentis Dei servitium convertuntur: hi videlicet ad DominQuanto etenim quisque plus in pravo opere erravit, tanto ab omnipotente Domino longius resit. Dentur ergo alimenta eis etiam qui de longinquo
Abbreviated transcription (Latin):
shac lectione consideranda
est in uno eodemq redemp¬
tore nr̃o distincta oꝑatio di¬
uinitatis et humanitatis atq
error enticis qui unam tan¬
tizare presiuit procul axp̃ia¬
nis om̃ib expellendus. Quis
enim ñ uideat hoc qd̾ suꝑt̾uã
miseret dñs ne uel medie uel
deseptem panib et pisciclis
paueis.i. milia hominũ satu¬
rauit diuine opus ẽe uirtu¬
d Mistice autem hoc mira¬
cuilo designatur qd uiam p̃¬

Expanded text:
hac lectione consideranda est in uno eodemque Redemptore nostro distincta operatio divinitatis et humanitatis: atque error Eutychetis, qui unam tantizare praesumit, procul a Christianis finibus expellendus. Quis enim non videat hoc quod super turbam miserde septem panibus et pisciculis paucis, quatuor millia hominum saturavit, divinae opus esse virtutis. Mystice autem hoc miraculo designatur, quod viam
Abbreviated transcription (Latin):
celũ et t̾ram ex mllis exis¬
tentib condidisse. qͣm ip̃m
hominẽ ex t̾ra reparare Sed
cinis attenditur. et in carnẽ
redire posset despatur. et cli¬
uine oꝑationis uirtus com¬
prehendi quasi ex ratione q̃¬
ritur. Qui scilicet hec iccirco
in sins cogitationib dicũt.
quia eis cotidiana dei mi-¬
racula ex assiduitate uilu-¬
erunt. Nam ecce in uno gͣno
pariussimi seminis latet
tota que nascitura est arbo¬
ris moles. Cõnstituamꝰ nãq
ante oculos. cuꝰli bet arboriᷤ
miram magnitudinẽ. Cõ¬
gitemus unde oriendo cepit.
que ad tantam molem cres¬
cendo peruenit. Inueninm ꝓ
culdubio eius originem.
paruissimum semen. Con¬
sideremus nunc ubi in illo
ꝑuo gͣno seminis latet for¬
titudo ligni. asꝑitas corticis
saporis odorisq magnitudo.
ubertas fructuũ. iuriditas
folioꝵ. Contrectatum nãq
seminis gͣnum: ñẽ ualidũ
Unde ergo ꝓcessit ligni du¬
ritia: Non est asꝑum. Unde

Expanded text:
coelum et terram ex nullis exiscoelum et terram ex nullis existentibus condidisse, quam ipsum hominem ex terra reparare. Sed cinis attenditur, et in carnem redire posse desperatur, et divinae operationis virtus comprehendi quasi ex ratione quaeritur. Qui scilicet haec idcirco in suis cogitationibus dicunt, quia eis quotidiana Dei miracula ex assiduitate viluerunt. Nam ecce in uno grano parvissimi seminis latet tota quae nascitura est arboris moles. Constituamus namque ante oculos cujuslibet arboris miram magnitudinem; cogitemus unde oriendo coepit, quae ad tantam molem crescendo pervenit. Invenimus procul dubio ejus originem, parvissimum semen. Consideremus nunc ubi in illo parvo grano seminis latet fortitudo ligni, asperitas corticis, saporis odorisque magnitudo, ubertas fructuum, viriditas foliorum. Contrectatum namque seminis granum non est validum; unde ergo processit ligni duritia? non est asperum, unde
Abbreviated transcription (Latin):
formidaret. Et quis ego: aut
quid ego: Nimirũ non longe
post futurus pꝰ hominem uer¬
mis. atq post uermen puluis.
Si ergo tanta cura ꝑtimesciꝰ
iudicium pulueris. qua int̾e¬
tione cogitandũ est. qua for¬
midine ꝓuidendum. tante iu¬
dicium maiestatis: ey quia
sunt ñ nulli qui de resurtes¬
tione carnis incecti sunt. ett̃
rectius docemus. si etiam cor¬
dium ur̃oꝵ questionib occul¬
tis occurtimus: pauca nob̾¬
de ip̃a resurrectionis fide loq̃.¬
da sunt. Multi et eñ sunt si
carnem imputredinem ossa¬
q in puluerem redigi ꝑ sẽpul¬
chra conspiciunt: reparari
ex puluere carnem et ossa dif¬
fidunt. sicq apud se qͣsi rati¬
ocinantes dicunt. Quando
expuluere homo reducitur.
quando agit᷑. ut acinis ãmet᷑.
Quib breuiter respondemus.
quia longe minus est reꝑa¬
re quod fuit. qmͣ creasse qd̾
nõ fuit. Aut qͥd mirum si ho¬
minem expuluere reficit qͥ
simul omia ex nichilo crea¬
uit: Mirabilius namq est

Expanded text:
formidaret. Et quis ego, aut formidaret. Et quis ego, aut quid ego? Nimirum non longe post futurus post hominem vermis, atque post vermem pulvis. Si ergo tanta cura pertimescitur judicium pulveris, qua intentione cogitandum est, qua formidine providendum tantae judicium majestatis? Sed quia sunt nonnulli qui de resurrectione carnis incerti sunt, et hanc tunc rectius docemus, si etiam cordium vestrorum quaestionibus occultis occurde ipsa resurrectionis fide loquenda sunt. Multi etenim de resurcarnem in putredinem ossaque in pulverem redigi per sepulcra conspiciunt, reparari ex pulvere carnem et ossa diffidunt, sicque apud se quasi ratiocinantes dicunt: Quando ex pulvere homo reducitur? quando agitur ut cinis animetur? Quibus breviter respondemus quia longe minus est Deo reparare quod fuit quam creasse quod non fuit. 1559 Aut quid mirum si hominem ex pulvere reficit, qui simul omnia ex nihilo creavit? Mirabilius namque est
Abbreviated transcription (Latin):
nis sui cum angl̾is. cũ ar¬
changłis. cũ thronis et dña¬
tionib. cũ principatib ac po¬
testatib apparebit. celis ac t̾ris
arcdentib. cunctis udelicet
elementis in sui obsequii t̾¬
rore cõmotis. Hunc ergo tan¬
ti pauoris iudicem ante ocł̃os
ponite. hunc uenturũ time¬
te. ut hunc cũ uenerit nõ
timidi sed securi uideatis.
Timendus ergo est: ne time¬
atur. Terror esus nos ad usũ
bone actionis exerceat. metꝰ
illius uitam nr̃am a praui¬
tate compescat. Michi fr̃s cre¬
dite. quia tanto tunc erimꝰ
securi deeius sententia: ꝙ̃¬
to nunc ẽẽ. satagimus sus¬
pecti deculpa. Certe si aliquis
ur̃m cũ suo auersario causã
dicturus. in meo iudicio die
crastino ẽẽt exhibendus: tot̃a
fortasse noctem insonnem
duceret. qͥd sibi dici posset.qͥd
obiectionib respond̾et. secũ
sollicita et estuanti mente
uersaret. ne me inueniret as¬
ꝑum uehement̾ metueret. ne
apud me appareret noxius

Expanded text:
nis sui cum angelis et arnis sui cum angelis et archangelis, cum thronis et dominationibus, cum principatibus et potestatibus apparebit, coelis ac terris ardentibus, cunctis videlicet elementis in sui obsequii terrore commotis. Hunc ergo tanti pavoris judicem ante oculos ponite, hunc venturum timete, ut hunc cum venerit, non timidi, sed securi videatis. Timendus ergo est, ne timeatur. Terror ejus nos ad usum bonae operationis exerceat, metus illius vitam nostram a pravitate compescat. Mihi, fratres, credite, quia tanto tunc erimus securi de ejus sententia, quanto nunc esse satagimus suspecti de culpa. Certe si aliquis vestrum cum suo adversario causam dicturus, in meo judicio die crastina esset exhibendus, totam fortasse noctem insomnem duceret, quid sibi dici posset, quid objectionibus responderet, secum sollicita et aestuanti mente versaret: ne me inveniret asperum, vehementer metueret: ne apud me appareret noxius,
Abbreviated transcription (Latin):
asionis eos cotidie deuoratz
in quib acõfessione fidei
cita mente cogitate. Ecce pas¬
chalia solennia agimus. s
ita uiuendum nobis est.
ut ꝑuenire ad et̾na fefta me¬
reamur. Transeunt cuncta
que temporalit̾ festa celebrã¬
tur. Curate qui his solẽnita¬
tib int̾estis: neab et̾na sol¬
lennitate separemini. Quid
ꝓdest int̾ẽẽ festis hominũ.
si deeẽ. cõtingat festis angło¬
rum: Umbra uenture so¬
lennntatis est. solẽnitas pre
sens. Iccirco hanc annue agi¬
mus: ut ad illam que non
est annua sed cõtinua ꝑdu¬
camur. Cum hec statuto tem¬
pore geritur: ad illius deside¬
rium memoria nr̃a reterat᷑
frequentatione ergo gaudii
tẽporalis. ad et̾na gaudia e¬
mens incalescat et ferueat
Ut exu̾itate leticie ꝑfruatꝰ
in patria. qd̾ de umbra gau¬
dii meditatur in uia. uitã
ponite. is qui mittis resur-¬
rexit ex morte quẽ clistrictus
in iudicio ueniat p̾idete.
Certe in die tremendli exami¬

Expanded text:
asionis eos quotidie devorat, asionis eos quotidie devorat, in quibus a confessione fidei cita mente cogitate. Ecce Paschalia solemnia agimus; sed ita vivendum est nobis, ut pervenire ad aeterna festa mereamur. Transeunt cuncta quae temporaliter festiva celebrantur. Curate, qui his solemnitatibus interestis, ne ab aeterna solemnitate separemini. Quid prodest interesse esse festis hominum, si deesse contingat 1558 festis angelorum? Umbra venturae solemnitasens. Idcirco hanc agimus annue, ut ad illam quae non est annua, sed continua, perducamur. Cum haec statuto tempore geritur, ad illius desiderium memoria nostra refricatur. Frequentatione ergo gaudii temporalis, ad aeterna gaudia mens incalescat et ferveat, ut ex veritate laetitiae perfruatur in patria, quod de umbra gaudii meditatur in via. Vitam ue componite. Is qui mitis resurrexit ex morte, quam districtus in judicio veniat, praevidete. Certe in die tremendi exami
Abbreviated transcription (Latin):
influat iordanis mos eius.
Quis est enim ꝑfluuium de¬
ni fluxus. qd uidelicet genꝰ
abortu ad finem defluit et
quasi aque more usq ad com¬
petentem t̾minum ex carns
liquore ꝑcurrit. Quicl ꝑ iorda¬
nem. nisi baptizatorum for¬
ma signatur: Quia enim
in iordane flumine. ipse
auctor redemptionis nr̃eba¬
ptizati dignatus est. recte
iordanis nomine. eorũ mul¬
titudo exprimicur: qui int̃
sacramentũ baptismatis te¬
nentur.antiquus ergo hos¬
tis generis humani flnũ
absorbuit: quia a mundi
origine usq ad redemptoris
aduentũ. uix paucis electis
euadentibus in uentrem
sue malicie genꝰ humanũ
traxit. Dequo recte dicitur
absorbebit fluuium et nõ
mirabitur: quia pro mag¬
no non habet. cũ infideles
rapit. Sed graue est ualde
qd̾ subditur. Et habet fidu¬
ciam qd̾ influat iordanis
inos eiꝰ. Quia post quam ĩ¬
fideles quosq a mundi ori¬
gine rapuit:adhuc se posse
fusciꝑe etiam fideles presu-¬
mit. Iam ore pestifere ꝑ su¬

Expanded text:
ordanis in os ejus . Quis etenim per fluvium deris fluxus? Quod videlicet genus ab ortu ad finem defluit, et, quasi aquae more, usque ad competentem terminum ex carnis liquore percurrit, Quid per Jordanem, nisi baptizatorum forma signatur? Quia enim in Jordane flumine ipse auctor redemptionis nostrae baptizari dignatus est, recte Jordanis nomine eorum multitudo exprimitur, qui intra sacramentum baptismatis tenentur. Antiquus ergo hostis generis humani fluvium absorbuit, quia a mundi origine usque ad Redemptoris adventum, vix paucis electis evadentibus, in ventrem suae malitiae genus humanum traxit. De quo recte dicitur: Absorbebit fluvium, et non mirabitur , quia pro magno non habet cum infideles rapit. Sed grave est valde quod subditur: Et habet fiduciam quod influat Jordanis in os ejus , quia postquam infideles quosque a mundi origine rapuit, adhuc se posse suscipere etiam fideles praesumit. Nam ore pestiferae persu
Abbreviated transcription (Latin):
endam homo conditus fu-¬
erat. sed pecc̃is exigentib
foras missus m̃tis sue tene¬
bras portat. suꝑna ñ appetit
mninfimis tendit. celestia
nequaqͣm desiderat.trena
desuo gen̾e doluit. inseip̃o
exclamauit dũ dr. Incur¬
uatus sũ et humiliatus sũ
usq̃quaq. Contemplatio¬
nem nanq celestiũ ꝑdens
si sola carnis necessaria ho
cogitaret. incuruatus et
humiliatus eẽt. sed tamẽ
usq̃quaq non ẽẽt. Quem
ergo a suꝑnis cogitationi¬
b non solum necessitas de¬
icit. sed etiam uoluptas
illitita sternit: ñ solum ĩ¬
curuatus. sed usq quaq in¬
curuatus est. Hinc alius
ꝓpħa de immũdis sp̾ibus
dicit. Qui dixerunt anime
tue. Incuruare ut tnseamꝰ:
Resta quippe stat anima
cũ suꝑna defiderat. et ne¬
quaqm flectitur ad ima.
Sed maligni sp̃c cũhanc
in sua rectitudine stare cõ-¬
spiciunt: ꝑeam transire
non possunt. Transire nã¬
q eoꝵ est ĩmunda illi desi¬
deria spargere. Dicunt gͦ

Expanded text:
endam homo conditus fuendam homo conditus fuerat, sed peccatis exigentibus foras missus, mentis suae tenebras portat, superna non appetit, in infimis intendit, coelestia nequaquam desiderat, terrena o exclamavit, dicens: Incurvatus sum et humiliatus sum usquequaque. Contemplationem namque coelestium perdens, si sola carnis necessaria homo cogitaret, incurvatus et humiliatus esset, sed tamen usquequaque non esset. Quem ergo a supernis cogitationibus non solum necessitas dejicit, sed etiam voluptas illicita sternit, non solum incurvatus, sed usquequaque incurvatus est. Hinc alius propheta de immundis spiritibus dicit: Qui dixerunt animae tuae, Incurvare ut transeamus . Recta quippe stat anima cum superna desiderat, et nequaquam flectitur ad ima. Sed maligni spiritus cum hanc in sua rectitudine stare conspiciunt, per eam transire non possunt. Transire namque eorum est immunda illi desideria spargere. Dicunt ergo
Abbreviated transcription (Latin):
sui conlitoris memoria delec¬
tat. Que cũ om̃ib ꝑfectis u̾ba
recte conueniant. maxime
tamen ea beatam dei geni¬
tricem proferre decebat. que
meriti priuilegio singłaris spi¬
rituali ip̃ns dilectione flag̃¬
bat: cuius corporali conceptĩ¬
one gaudebat. Que iure in ih̾u
id est salutari suo speciali p̃
cet̾is scĩs gaudio potuit exul-¬
tare: quia quem ꝑpetuum
salutis auctorem nouerat.
hunc ip̃m temporali ortu de¬
sua carne nasciturum. ẽẽ scie¬
bat. quatinus in una eadem¬
q ꝑsona ueraciter suuis et fi¬
lius eẽt et dominus. Que seꝙ̃¬
tib quoq uerbis quam uilia
de se ip̃a senserit edocet. et
quod omne qͥcquid bomi ha¬
largiente precepit dicens. Ca
respexit humilitatem ancil¬
le sue. Ecce enim exhoc bea¬
tam medicent omnes gen̾a¬
tiones. Humilem qͥppe xp̃i an¬
cillam suo iudicio se fuisse de

Expanded text:
sui conditoris, memoria delecsui conditoris, memoria delectat. Quae cum omnibus perfectis verba recte conveniant, maxime tamen ea beatam Dei genitricem proferre decebat, quae meriti privilegio singularis spirituali ipsius dilectione flagrabat, cujus corporali conceptione gaudebat. Quae jure in Jesu, id est, in salutari suo speciali prae caeteris sanctis gaudio potuit exsultare, quia quem perpetuum salutis auctorem noverat, hunc ipsum temporali ortu de carne sua nasciturum esse sciebat, quatenus in una eademque persona veraciter suus et filius esset et Dominus. Quae sequentibus quoque verbis, quam vilia de seipsa senserit edocet, et quod omne quidquid boni mlargiente perceperit, dicens: Quia respexit humilitatem ancillae suae: ecce enim ex hoc beatam me dicent omnes generationes. Humilem quippe Christi ancillam suo judicio se fuisse de
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e donorum distributor qͥd
sibi domi specialis tribuisset
quid secreti reuelasset: qͣndo
uellet ostenderet. At postqͣm
eadem que sibi erant carisma¬
ta prestita ꝑalios sp̃u reuela¬
te ẽẽ patefacta cernebat: mox
etiam ipsa thesaurum celi ꝙ
in corde gestabat aꝑuit. Ait gͦ.
stlagnificat anima mea do¬
minum. et exultauit sp̃c m̃s
in deo salutari meo. Quibus
uerbis primo dona sibi speci¬
aliter concessa confitetur dã¬
degeneralia dei beneficia qͥb
generi humano in et̾num cõ¬
sulere non desistit enumerat
Eius autem anima dominũ
magnificat: qui omnes inte¬
riores hominis sui affectus di¬
uinis laudib ac seruiciis mã¬
cipat qui obseruantia manda¬
torum dei semꝑ eius potẽtiã
maiestatis se cogitare manife¬
stat. Eius sp̃c in deo salutari suo
exultat: qũe nil int̾renis libe¬
ret nulla caducarum rerum
affluentia emollit. walla
aduersitas frangit sed sola
illius a quo salus sꝑatur et̾na.

Expanded text:
ipse donorum distributor quid ipse donorum distributor quid sibi doni specialis tribuisset, quid secreti revelasset, quandocunque vellet, ostenderet. At postquam eadem quae sibi erant charismata praestita per alios Spiritu revelante esse patefacta cernebat, mox ipsa etiam thesaurum coeli quem in corde servabat, aperuit. Ait ergo: Magnificat anima mea Dominum. Et exsultavit Spiritus meus in Deo salutari meo. Quibus profecto verbis primo dona sibi specialiter concessa confitetur, deinde generalia Dei beneficia quibus generi humano in aeternum consulere non desistit, enumerat. Ejus autem anima Dominum magnificat, qui omnes interioris hominis sui affectus divinis laudibus ac servitiis mancipat, qui observantia praeceptorum Dei semper ejus potentiam majestatis se cogitare demonstrat. Ejus spiritus in Deo salutari suo exsultat, quem nihil in terrenis libet, nulla caducarum rerum affluentia emollit, nulla adversitas frangit, sed sola illius a quo salus speratur aeterna,
Abbreviated transcription (Latin):
sum marie credentis sibi in¬
notuisse prodidit. Sed et fu¬
turorum scientiam sibi nõ
negatam intimauit: cũ ꝑfi¬
cientla a dño que ei licta e¬
sent aperuit. Quis autem fis
mei dicere. qͥs estimare suffis¬
at. que tunc gr̃ã sp̃c dei gen¬
tricem repleuerit. cũ tanta
in matre precursoris lux done
celestisͤ micuit: Uerũ ausba¬
mus uerba que dixit. si forte
exhiis ualeamꝰ aliquantulũ
dinoscere: quid intꝰ habueri
Audita ergo responsione he¬
sabech qua tam beatam in
mulieres p̾dicauit. matrem
domini sui cognominauit
fide fortem lauclauit. ad omꝰ
ingressum se ip̃am cũ filio
sp̃u scõ repletã ẽẽ signauit.
non amplius tacere poture
dona que perceperat. sed que
semꝑ animo gerebat: ubia¬
tũ tempus inuenit. etiam
deuota oris ꝓfesuione patefe¬
cit. Nanq ut uirginalem
decebat pudorem: acceptũ
diu silentio tegebat. archan
mysterii celestis in sin pesto¬
ris abdito uenerabat ocultũ.
Expectabat reuerenter.donec

Expanded text:
sum Mariae credentis sibi insum Mariae credentis sibi innotuisse prodidit. Sed et futurorum scientiam sibi non negatam intimavit, cum perficienda a Domino, quae ei dicta essent aperuit. Quis autem, fratres mei, dicere, quis aestimare sufficiat, quae tunc gratia spiritus Dei genitricem repleverit, cum tanta in matre praecursoris lux doni coelestis emicuit? Verum audiamus verba quae dixit, si forte ex his valeamus aliquantulum dignoscere quid intus habuerit. Audita ergo responsione Elizabeth, qua eam beatam inter mulieres praedicavit, matrem Domini sui cognominavit, fide fortem laudavit, ad cujus ingressum seipsam cum filio Spiritu sancto repletam esse signavit, non amplius tacere potuit dona quae perceperat, sed quae semper animo gerebat, ubi aptum tempus invenit, etiam devota oris professione patefecit. Namque ut virginalem decebat pudorem, acceptum diu silentio tegebat, arcanum mysterii coelestis in sui pectoris abdito venerabatur occultum, exspectabat reverenter donec
Abbreviated transcription (Latin):
genitricem sed et sobolem
amore domini uenientis ac¬
cencdlit. unde mox eadem pre¬
cursoris domini genitrix. ea
q in occulto cognouerat: his
qui simul aderant et audie¬
bant. palam eunglizare cu¬
rauit. Nam subdit. Et beata
que credidit. qm̃ ꝑficiẽtur in
ea que dicta sunt ei ab a dño
ham et hoc quoq ꝑ sp̃m didi¬
cit helisabeth: queangłs ad
mariam u̾ba ꝓtulerit. quod
illa mox eungliganti credidit.
quod hec diuina oꝑante potẽ¬
tia absq ulla eeñt dubietate
conplenda. Mirum q ĩmodum
idem sp̃c cam cũ repleuit pre-¬
sentium simul preteritorum
et futurorum scientia instru¬
xit. De presentib nanq se edo-¬
ctam monstrauit: cũ beac̃a
mariam matrem domini sui
uocans quia redemptor est
humani generis in ut̾o gesta¬
ret indicauit. Unde etiam fruc-¬
tum uentris eius singularit̾
benedictum ẽẽ ꝓfessa est. pre-¬
teritorum se noticiam acce-¬
pisse signauit: que et u̾ba
angli ad mariam. et consen¬

Expanded text:
genitricem, sed et sobolem genitricem, sed et sobolem amore Domini advenientis accendit. Unde mox eadem praecursoris Domini genitrix ea quae in occulto cognoverat, his qui simul aderant et audiebant palam evangelizare curavit. Nam subdit: Et beata quae credidit, quoniam perficientur in ea; quae dicta sunt ei a Domino. Nam et hoc quoque per Spiritum didicit Elizabeth, quae angelus ad Mariam verba protulerit, quod illa mox evangelizanti crediderit, quod haec, divina operante potentia, absque ulla essent dubietate complenda. Mirumque in modum idem Spiritus eam cum replevit, praesentium simul praeteritorum et futurorum scientia instruxit. De praesentibus namque se edoctam monstravit, cum beatam Mariam matrem Domini sui vocans, quia Redemptorem humani generis in utero gestaret, indicavit. Unde etiam fructum ventris ejus singulariter benedictum esse professa est. Praeteritorum se notitiam accepisse signavit, quae et verba angeli ad Mariam, et consen
Abbreviated transcription (Latin):
uidit ẽẽ cognouit. sed nil ĩ
se talis meriti reꝑiens quo
digna fieret. a tanta hospi¬
te uisitare: unde hoc michi
inquit. ut ueniat mater do¬
mini mei ad me: Quia ni-¬
mirũ ip̃e sp̃c qui ei ꝓphetie do¬
num cõtulit: munus parit̾
humilitatis prestitit. ꝓpheti¬
co repleta sp̃u. gͦͤnitricem ad
se aduentasse saluatoris in¬
telligit: sed humilitatis sp̃u
circũspecta. minus dignam
se eius aduentu dep̾hendit.
Ecce enim ut facta est uox
salutationis tue in auribus
meis: exultauit in gaudio
infans in ut̾o meo. Intellexit
helisabech eodem quo imple¬
ta erat sp̃u reuelante: qͥd il¬
la exultatio sui significasset.
infantis. Hoc est illius uenis¬
se matrem: cuius ipse precur¬
sor ac demostrator eẽt futurꝰ.
Et quam miranda. qͣm cita
ctor adest. En uno eodemq mo¬
mento. cũ uoce salutantis:
gaudium nascitur infantis.
Quia dum uox ad aures ꝑue¬
nit corporales: uirtus spũał
cor intͣuit audientis. nec solũ

Expanded text:
vidit, esse cognovit: sed nihil in vidit, esse cognovit: sed nihil in se talis meriti reperiens quo digna fieret a tanta hospite visitari, Unde hoc mihi, inquit, ut mater Domini mei veniat ad me? quia nimirum ipse Spiritus, qui ei prophetiae donum contulit, munus pariter humilitatis praestitit. Prophetico repleta spiritu genitricem ad se adventasse Salvatoris intellexit, sed humilitatis spiritu circumspecta minus dignam se ejus adventu deprehendit. Ecce enim ut facta est vox salvationis tuae in auribus meis, exsultavit in gaudio infans in utero meo. Intellexit Elizabeth, eodem quo impleta erat Spiritu revelante, quid illa exsultatio sui significasset infantis, hoc est illius venisse matrem cujus ipse praecursor ac demonstrator esset futurus. Et quam miranda, quam citactor adest. In uno eodemque momento cum voce salutantis gaudium nascitur infantis, quia dum vox ad aures pervenit corporales, virtus spiritualis cor intravit audientis, nec solum
Abbreviated transcription (Latin):
sulbmis effectus est: quando
carnem quã de nr̃a nat᷑a m¬
resurrectionis ĩmortalem ĩs
redditam ad celos subleuars
Recte ergo dicitur. benedicta
fructus uentris tui. Benedie¬
ta est enim incõparabilite
que et diumi germinis sil¬
cepit glam: et coronam in¬
tegritatis seruauit. Benedicta
inter mulieres: per cuius par¬
tum uirgineum. a natis mu-¬
lerum maledictio prime ma-¬
tris exclusa est. Benedictus fiu¬
ctus uentris illius: ꝑ quem
et semen incorruptionis. et su¬
ꝑne hereditatis quam perdi-¬
dimus in ada fructum recepi¬
mus. Et uere ac singulariter
benedictus: qui non nr̃o amo¬
re post qm natꝰ est gr̃am a do¬
mino benedictionis percepit.
sed ipse ad saluandum mũ
ut ueniat mater domini m̃i
ad me: Oqͣnta imꝓphetisse
mente humilitas quam ue¬
rus sermo domini quem di¬
xit. suꝑquem requiescet sp̃c
meus. nisi suꝑ humilem et
quietum. et trementem ũba
mea: ¶atrem quidem dm̃
que ad se uenerat. mox ut

Expanded text:
sublimis effectus est, quando sublimis effectus est, quando carnem quam de nostra natura Dresurrectionis immortalem jam redditam ad coelos sublevavit. Recte ergo dicitur, Benedicta fructus ventris tui. Benedicta est enim incomparabiliter, quae et divini germinis suscepit gloriam, et coronam integritatis servavit. Benedicta tu inter mulieres, per cujus partum virgineum a natis mulierum maledictio primae matris exclusa est. Benedictus fructus ventris illius, per quem et semel incorruptionis, et supernae haereditatis, quam perdidimus in Adam, fructum recepimus. Et vere ac singulariter benedictus, qui non nostro more postquam natus est, gratiam a Domino benedictionis percepit, sed ipse ad salvandum mundut veniat mater Domini mei ad me? O quanta in prophetissae mente humilitas, quam verus sermo Domini quem dixit: Super quem requiescet Spiritus meus, nisi super humilem et quietum et trementem verba mea? Matrem quidem Domini, quae ad se venerat, mox ut
Abbreviated transcription (Latin):
insignis. Benedictus fructꝰ uẽtris
tui. Nec ipse generali scõrũ mo¬
re benedictus: sed sicut apłs ait.
quorum patres. et ex quib xp̃c
stico sermone testatur dicens.
Et enim dominus. dabit benig¬
nitatẽ. et t̾ra nr̃a cdabit fructũ
suum. Dedit quipe dominus be¬
benignitatẽ: quia genus huma¬
num areatu preuaricationis
per unigenitum suum liberare
disposuit. Dedit benignitatem
quia eius ingressu. uirgina¬
lis uteri templum sp̃c sci gñ
uirgo que de t̾ra corpus habu¬
erat filium genuit. diuini¬
tatem quidem deo patri cos¬
qualem. sed sibi carnis ueni¬
tate cũ substancialem. Dehae
et ysaias. tempus humane
redemptionis intuens ait.
In illa die erit germen dm̃i
magnificentia et gła. ec ftu¬
ctus t̾re sullimis. Germenr̃¬
q domini fuit in magnis̃¬
centia et gła: cũ sempiternꝰ
dei filius in carne tẽporalit̾
apparens. magnitudine uit¬
tutum celestium mundo cla¬
rus effulsit. Fructus quoq t̾re

Expanded text:
insignis. Benedictus fructus ventris insignis. Benedictus fructus ventris tui. Nec ipse generali sanctorum more benedictus, sed sicut Apostolus ait: Quorum patres, et ex quibus Christico sermone testatur, dicens: Etenim Dominus dabit benignitatem, et terra nostra dabit fructum suum . Dedit quippe Dominus benignitatem, quia genus humanum a reatu praevaricationis per unigenitum suum liberare disposuit: dedit benignitatem, qui ejus ingressui virginalis uteri templum Spiritus sancvirgo quae de terra corpus habuerat, Filium genuit divinitate quidem Deo Patri coaequalem, sed sibi carnis veritate consubstantialem. De hoc et Isaias humanae redemptionis tempus intuens, ait: In illa die erit germen Domini in magnificentia et gloria, et fructus terrae sublimis . Germen namque Domini fuit in magnificentia et gloria, cum sempiternus Dei Filius in carne temporaliter apparens, magnitudine virtutum coelestium mundo clarus effulsit. Fructus quoque terrae
Abbreviated transcription (Latin):
deuote iuuenis eẽt imple¬
turus: et anteqͣm nasceret᷑
adueniente dommo qͥb ua¬
lebat indiciis intimauit. Ad¬
erat nanq tẽpus quo imple¬
rentur angłi sermo quem
dixerat. quia sp̃u scõ replebi¬
tur adhucc ex ut̾o.atris
sue. Repleta est ergo sp̃u sc̃o
helisabech. et exclamauit uo¬
ce magna. Recte uoce mag¬
na:quia magna dei dona
cognouit. Recte uoce mag.¬
na: quia illum quem ubi¬
q presentem nouerat. etiã
corporaliter ad ẽẽ sentiebat.
Magna et c. ñ uoce. non tã
clamosa qͣm deuota intel¬
ligẽdũ est. Heq enim modi¬
ce uoce deuocionis dominum
laudare ualebat que sp̃u sc̃o
plena flagrabat.Que et illum
aduenisse gaudebat qui concep¬
tus ex carne matris uirginis. fi¬
lius altissimi uocaretur et eẽt.
Exclamauit autem et dixit. Be¬
nedicta tu int̾ mulieres: et be¬
nedictus fructus uentris tini.¬
solum benedicta int̾ mulieres.
sed int̾ mulieres benedictas
maiori benedictione specialiter

Expanded text:
libenter juvenis esset implelibenter juvenis esset impleturus, et antequam nasceretur adveniente Domino quibus valebat indiciis intimavit. Aderat namque tempus quo impleretur angeli sermo quem dixerat: Quia Spiritu sancto replebitur adhuc ex utero matris suae . Repleta est ergo Spiritu sancto Elizabeth, et exclamavit voce magna. Recte voce magna, quia magna Dei dona cognovit; recte voce magna, quia illum quem ubique praesentem noverat, etiam corporaliter adesse sentiebat. Magna etenim voce non tam clamosa quam devota intelligendum est. Neque enim modicae vocis devotione Dominum laudare valebat, quae Spiritu sancto plena flagrabat: quae et illum advenisse gaudebat, qui conceptus ex carne matris virginis filius Altissimi vocaretur, et esset. Exclamavit autem, et dixit: Benedicta tu inter mulieres, et benedictus fructus ventris solum benedicta inter mulieres, sed inter mulieres benedictas majori benedictione specialiter
Abbreviated transcription (Latin):
tana subiit: q̃ gustata sua-¬
uitate suꝑnorum ciuium:
humilitatis segressibus ad uir¬
tutum alta transtulit. In¬
trat ergo domum gacharie:
atq elisabeth quam seruũ
ac precursorem domini pari¬
turam nouerat salutat. Nõ
quasi dubia de oraculo quod
acceperat. sed congratulat᷑a
de dono qd̃ conseruam acce¬
pisse dilicerat. NT̃ ut uerbũ
angli mulieris attestatione
probaret. sed ut mulieri pro¬
uecte etate uirgo iuuencula
ministerium sedula impen¬
deret. Ut autemr audiuit sa-¬
lutationem marie helisabeth:¬
exultauit infans in ut̾o eius.
et repleta  spũ sc̃õ helisabech
Apiente os ad salutandum
beata maria: repleta est mor
sp̃u scõ elisabeth: repletꝰ et
ambo edocti: illa salutan¬
tem que eẽt agnouit. et ut
matr̃e domini sui debita
cum benedictione uenerata
est. ille ip̃m ẽẽ dñm qui in
ut̾o uirginis portaretur in¬
tellexit. et quia lingua nec¬
dum ualuit animo exult̃a¬
te salutauit officiumq sue

Expanded text:
tana subiit, quae, gustata suatana subiit, quae, gustata suavitate supernorum civium, humilitatis gressibus ad virtutum alta se transtulit. Intrat ergo domum Zachariae atque Elizabeth, quam servum ac praecursorem Domini parituram noverat, salutat, non quasi dubia de oraculo quod acceperat, sed ut congratulatura de dono, quod conservam accepisse didicerat: non ut verbum angeli mulieris attestatione probaret, sed ut mulieri provectae aetatis virgo juvencula ministerium sedula impenderet. Ut autem salutationem Mariae Elizabethexsultavit infans in utero ejus, et repleta est Spiritu sancto Elizabeth. Aperiente os ad salutandum beata Maria, repleta est mox Spiritu sancto Elizabeth, repletus est ambo edocti, illa salutantem quae esset agnovit, et ut matrem Domini sui debita cum benedictione venerata est, ille ipsum Dominum esse qui in utero virginis portaretur intellexit: et quia lingua necdum valuit, animo exsultante salutavit, officiumque suae
Abbreviated transcription (Latin):
indicat. Nanq sicut prece¬
cdente sci eunglii lectione
cõgnouimus. postqͣm ange¬
lica uisione et allocutione
meruit sullimari. postqͣmse
celesti honustandam partudi¬
dicit: nequaqͣm se de donis
celestib quasi hec a se eẽnt ex¬
tulit. sed ut magis magisq
donis ẽẽt apta diuinis: in
custodiam humilitatis gres¬
sum mẽtis fixit. ita eungeli¬
g̃ati sibi archangelo respon¬
dens. Ecce ancilla domini.
fĩat michi scdm uerbum
tuum. Ut uero ex hodiema
lectione audiuimus: eande
quam angelo exhibuerat
humilitatẽ hominib quoq
curauit exhibere. Et qd̾ matio¬
ris est uirtutis. hoc etiara mi¬
norilz. Quis enim nesciat.
uirginem deo cõsecrata mu¬
liere deo dedita gradum ha¬
bere potiorẽ: Quis dubitet
matrem regis et̾ni uire ma¬
tri militis ẽe preferendam:
tur ei ad celestia rediit. sur-¬
git ac montana c̃scendit.
Bestansq in ut̾o deum. ser¬
uorum dei habitacula petit.
ac requirit alloquia. Et apte
post uisionem angłi in mõ¬

Expanded text:
at. Namque sicut praecedente sancti Evangelii lectione cognovimus, postquam angelica visione et allocutione meruit sublimari, postquam se coelesti onustandam partu didicit, nequaquam se de donis coelestibus quasi a se haec essent extulit: sed ut magis magisque donis esset apta divinis, in custodia humilitatis gressum mentis fixit, ita evangelizanti sibi archangelo respondens: Ecce ancilla Domini, fiat mihi secundum verbum tuum. Ut vero ex hodierna lectione audivimus, eamdem, quam angelo exhibuerat humilitatem, hominibus quoque curavit exhihere, et quod majoris est virtutis, hoc etiam minoribus. Quis enim nesciat virginem Deo consecratam, muliere Deo dedita gradum habere potiorem? Quis dubitet matrem regis aeterni jure matri militis praeferendam? tur ei ad coelestia rediit, surgit ac montana conscendit, gestansque in utero Deum servorum Dei habitacula petit, ac requirit alloquia. Et apte post visionem angeli in mon
Abbreviated transcription (Latin):
sedete inciuitate. quoaduss
induamini uirtutem eni
to. Obunbrauit autem bente
dei genitrici uirtꝰ abtissimi
quia sp̃c sc̃s cor illius cũ im¬
pleuit ab om̃i estu concius¬
centie carnalis tempetaust
emunclauit a desideris ñ¬
poralib. ac donis celestib
mentem simul illuis conse¬
crauit et corpus. Ideoq et ad̾
nascetur in qͥt sc̃m: uocabtꝰ
filius dei. Quia de sc̃ifica

Expanded text:
ete in civitate, quoadusque induamini virtute ex alto . Obumbravit autem beatae Dei genetrici virtus Altissimi: quia Spiritus sanctus cor illius cum implevit, ab omni aestu concupiscentiae carnalis temperavit, emundavit a desideriis temporalibus, ac donis coelestibus mentem simul illius consecravit, et corpus. Ideoque et quod nascetur ex te sanctum, vocabitur Filius Dei: quia quod de sanctifica
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃m nõ ꝑeat: sed habeat ui¬
tam et̾nam. Nec clubitandũ
quia nos de profuncdis ad
se clamantes citiꝰ exaucdire
dignabitur. ꝓpter quos nec¬
dum se cognoscentes ip̃e ad
profundam hanc conuallẽ
lacrimarum descendere li¬
gnatus est ih̾s xp̃c dominus
noster. qui unut et regnat
cũ deo patre in unitate sp̃c¬

Expanded text:
ipsum, non pereat, sed habeat viipsum, non pereat, sed habeat vitam aeternam . Nec dubitandum quin nos de profundis ad se clamantes citius exaudire dignabitur, propter quos necdum se cognoscentes, ipse ad profundam hanc vallem lacrymarum descendere dignatus est Jesus Christus Dominus noster, qui vivit et regnat cum Patre in unitate Sp
Abbreviated transcription (Latin):
iungit famulatũ xp̃o deuo¬
ta qd̵ iubetur impendit. fi̾¬
at inad michi scł̃m uerbũ
tuum. Fiat ut sp̃c sc̃s adue¬
niens. me celestib clignam
misteriis reddat. Fiat ut in
meo utero filiꝰ dei humane
substantie habitum indua:
atq ad recdemptionem mnũ¬
di tanqũa sponsus suo pro¬
cedat de thalamo. Cuius
pro modulo nr̃o sequẽtes fa¬
mulos ẽẽ nos xp̃i in cunctis
actib nr̃is motib q recolamꝰ.
Rius semꝑ obsequiis om̃ia
corporis nr̃i mẽbra manci¬
pemus ad eiꝰ implendam
uoluntatem totũ nr̃e men¬
tis dirigamus intuitum.
Sico ꝑceptis eius muneri¬
bus gras recte inuendo red¬
clamus. ut ad maiora per¬
cipienda digni existere me¬
tamu: Precemur seilulo
cum beata dei genitrice. ut
fiat nobis scd̃m u̾bum eius.
Illud indelicet uerbum. quo
rationẽ sue incarnationis ip̃e
exponens ait. Sic enim cdile¬
xit deus mundum: ut uni¬
genitum filium suum da¬
ret. ut omnis qui credit in

Expanded text:
jungit, famulatum Christo devojungit, famulatum Christo devota quod jubetur, impendit. Fiat, inquit, mihi secundum verbum tuum, fiat ut Spiritus sanctus adveniens me coelestibus dignam mysteriis reddat, fiat ut in meo utero Filius Dei humanae substantiae habitum induat, atque ad redemptionem mundi tanquam sponsus suo procedat de thalamo. Cujus pro modulo nostro sequentes, famulos esse nos Christi in cunctis actibus nostris motibusque recolamus, ejus semper obsequiis omnia corporis nostri membra mancipemus, ad ejus implendam voluntatem totum mentis nostrae dirigamus intuitum: sicque perceptis ejus muneribus gratias recte vivendo reddamus, ut ad majora percipienda digni existere mereamur. Precemur seduli cum beata Dei genitrice ut fiat nobis secundum verbum ejus, illud videlicet verbum, quo rationem suae incarnationis ipse exponens, dicit: Sic enim dilexit Deus mundum, ut unigenitum Filium suum daret, ut omnis qui credit in
Abbreviated transcription (Latin):
eius potestate qua electis sint
regnum ꝑhenne tribuit e
p̃sens sc̃i eungłii lectio testa¬
tur. quia regnabit in domo
iacob in eternum. et regni
eius non erit finis. Porro de
pontificali dignitate illius
in qua pro nr̃a recdemptione
hostiam sue carnis offerre
dignatus est: testatur ꝓpħa
q̃lu ait. Tues sacerdos inet¬
num scdm ordinem melͥi¬
sedech. Accepta autem tanti
gr̃a: uideamus. beata ma¬
ria in quanta humilitatis
arce ꝑsistat. Ecre inqͥt ancil¬
la domini. fiat michi sccłm
u̾bum tuum. Magnam qͥp¬
pe humilitatis constantiar
tenet.que se ancillam fui so¬
ditoris dum mat̾ eligitura
pellat. Beata in mulierib
anglico oracło p̾dicatur. in¬
cogͦnita adhuc cet̾is morta¬
lib archana nr̃e redempt¬
onis edocetur. nec se tamen
de singularitate meriti es¬
cellentioris singulariter excol¬
lit. setl potius sue conditionis
ac diuine dignationis in om¬
nib memor famularũ se
xp̃i consorcio humiliter ad¬

Expanded text:
ejus potestate, qua electis suis ejus potestate, qua electis suis regnum perenne tribuit, et praesens sancti Evangelii lectio testatur: quia regnabit in domo Jacob in aeternum, et regni ejus non erit finis. Porro de pontificali ejus dignitate, in qua pro nostra redemptione hostiam suae carnis offerre dignatus est, testatur Propheta, qui ait: Tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech . Accepta autem tanta gratia, videamus beata Maria in quanta humilitatis arce persistat. Ecce, inquit, ancilla Domini, fiat mihi secundum verbum tuum. Magnam quippe humilitatis constantiam tenet, quae se ancillam sui conditoris dum mater eligitur, appellat. Beata in mulieribus angelico oraculo praedicatur, incognita adhuc caeteris mortalibus arcana nostrae redemptionis edocentur: nec se tamen de singularitate meriti excellentioris singulariter extollit, sed potius suae conditionis ac divinae dignationis in omnibus memor, famularum se Christi consortio humiliter ad
Abbreviated transcription (Latin):
minadab. fororem naa sõ
qui fuit dux trib iuda in
deserto. cũ egrederentur ex
egypto. Rursum ꝙ regñã¬
tibus dauid posteris legimꝰ
qd̵ ioiada pontifex maximꝰ
uxorem habuerit de tribu
regali. hoc est iosabech filiã
regis iorã. Ip̃e est iorada cuiꝰ
filium gachariã uirum eq̃
scĩssimum lapidauerũt in¬
ter templum et altare. sic̃
etiam ip̃e dñs beatorũ mar¬
tyrum mentionem faciẽs
in eungłio testatur. Unde
di conunctio etiam recen-¬
tiore tẽpore fieri. clatis nup¬
tum feminis detribu intri¬
bum. ut manifeste beatã
des genitricem q̃ detribu re¬
gia descendit: cum tribu
sacerdotali cognationem
generis habuisse c̃staret. Qd̃
mysteriis celestib aptissime
congruit. Oportebat nanq
ut apparens in mũdo medi¬
ator dei et hominum de
utraq tribu carnis originẽ
haberet. quia nimirum ip̃e
in humanitate assumpta
utranq habiturus erat per¬
sonam et sacerdotis unideli¬
cet et regis. Si qͥdem de regia

Expanded text:
mminadab, sororem Naason, mminadab, sororem Naason, qui fuit dux tribus Juda in deserto, cum egrederentur ex Aegypto. Rursusque regnantibus David posteris legimus, quod Joiada pontifex maximus uxorem habuerit de tribu regali, hoc est, Josabeth, filiam regis Joram. Ipse est Joiada, cujus filium Zachariam virum aeque sanctissimum lapidaverunt inter templum et altare, sicut etiam ipse Dominus beatorum martyrum mentionem faciens in Evangelio testatur. Unde di conjunctio etiam recentiori tempore fieri, datis nuptum feminis de tribu in tribum, ut manifeste beatam Dei genitricem, quae de tribu regia descendit, cum tribu sacerdotali cognationem generis habuisse constaret, quod ministeriis coelestibus aptissime congruit. Oportebat namque ut apparens in mundo mediator Dei et hominum de utraque tribu carnis originem haberet, quia nimirum ipse in humanitate assumpta utramque habiturus erat personam, sacerdotis scilicet et regis. Siquidem de regia
Abbreviated transcription (Latin):
go maria suscepit: qnͣdo do¬
minum cõcepit. sed idem
sol id est diuinitas redemp¬
toris nr̃i tegmine se huma¬
ne nature quasi umbracu¬
lo auoda obtexit qua medi¬
ante uirginis eum uscera¬
ferre sufficerent. Sic o uitꝰ
altissimi obumbrauit er:
dum diuina xp̃i potentia
et eam p̾sentialit impleuit.
et ut capi ab illa posset. sub¬
stantia se nr̃e fragilitatis
obnubit. Et ecce elisabech co¬
gnata tua. et ip̃a cõcepit fi¬
lium in senectute sua. Non
quasi incredulam exemplis
hortatur ad fidem. sed ut ĩa
bene crecdenti que audierat.
ampliora suꝑne dispensati-¬
onis miracula replicat. Ut
que dominum uirgo erat
paritura precursorem quoq
dm̃deanu ac dui sterili parẽ¬
te cognosceret ẽẽ nasciturũ.
Nec mirandum iuxta hysto¬
marie cũ superius hec de do¬
mo dauid: illa de filiab aa¬
ron orta ẽẽ. narretur. legimꝰ
tribu iuda de qua dauid
ortus est uxorem acceꝑit. ui¬
delicet elisabech filiam a¬

Expanded text:
go Maria suscepit, quando Dogo Maria suscepit, quando Dominum concepit. Sed idem Sol, id est divinitas Redemptoris nostri, tegmine se humanae naturae, quasi umbraculo quodam obtexit, qua mediante, Virginis eum ferre sufficerent: sicque virtus Altissimi obumbravit ei, dum divina Christi potentia et eam praesentialiter implevit, et ut capi ab illa posset substantia se nostrae fragilitatis obnubilavit. Et ecce Elizabeth cognata tua, et ipsa concepit filium in senectute sua. Non quasi incredulam exemplis hortatur ad fidem, sed ut bene jam credenti quae audierat, ampliora supernae dispensationis miracula replicat, ut quae Dominum virgo erat paritura, praecursorem quoque Domini de anu ac diu sterili parente cognosceret esse nasciturum. Nec mirandum juxta histoMariae, cum superius haec de domo David, illa de filiabus Aaron orta esse narratur. Legimus tribu Juda, de qua David ortus est, uxorem acceperit, videlicet Elizabeth filiam A
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ natiuitas:. ut que cont
humane conditionis mor̃e
uirgo cõcipis: supͣ humane
consuetudinis modũ dei fi¬
lium generes. Omnez qͥppe
homines imquitatib conĩ¬
pimur. et in delictis nascm
Quot qͦt autem donante der
ad uitam p̾ordinati sumi
et̾nam: exaqua et sp̃u sc̃o
renascimur. Solus uero re¬
demptor ñr pro nobis mer¬
nari cdignatus mox sc̃s nat
est: quia sine inĩquitate õ¬
ceptus est. possumus sane ĩ
eo qd̾ dicitur: et uirtus altis¬
simi obunbrabit tibi: altius
quiddam de sacramento do¬
minice incarnationis intel¬
ligere. Obumbrari enim no¬
bis dicimus: cum feruente
meridiano sole. uł arborem
mediam. uel aliud quodli¬
bet unbraculi genus inter
nos et solem opponimus. qͦ
ardorem eius uel lucem no¬
bis tolerabiliorem reddamꝰ.
Redemptor igitur ñr non
immerito solis luce uel ar-¬
dore designatur. qui nos et
se ꝑproph̾am dicit. Nobis au¬
tem timentib nomen meũ:
orietur sol iusticie. Einius ui¬
delicet solis radios beata uir¬

Expanded text:
 nativitas, ut quae contra humanae conditionis morem virgo concipis, supra humanae consuetudinis modum Dei Filium generes. Omnes quippe homines in iniquitate concipimur, et in delictis nascimur: quotquot autem donante Deo ad vitam praeordinati sumus aeternam, ex aqua et spiritu sancto renascimur. Solus vero Redemptor noster pro nobis incarnari dignatus, mox sanctus natus est: quia sine iniquitate conceptus est. Possumus sane in eo quod dicitur, Et virtus Altissimi obumbrabit tibi, altius quiddam de sacramento Dominicae incarnationis intelligere. Obumbrari enim nobis dicimus cum, fervente meridiano sole, vel arborem mediam, vel aliud quodlibet umbraculi genus inter nos et solem opponimus, quo ardorem ejus vel lucem nobis tolerabiliorem reddamus. Redemptor ergo noster non immerito solis luce vel ardore designaper prophetam dixit: Vobis autem timentibus nomen meum orietur Sol justitiae . Cujus videlicet solis radios beatissima Vir
Abbreviated transcription (Latin):
ectio qͣm audiuimꝰłc̃e.¬
sc̃i eunglii. et redemp¬
tionis nr̃e noħ semꝑ uencr̃ã¬
da primordia p̾licat: et sa¬
lutaria semper imittande
humilitatis remecdia cõm̃ẽ¬
dat. Nam quia peste suꝑbie
attactum genus humanũ
ꝑierat: decebat ut meclica¬
mentum humilitatis quo
saretur. prima mox incipien¬
tis salutis tempora pretende¬
rent. Et quia ꝑtemeritatẽ
seclucte mulieris mors in
mundum introierat: cõgru
uite reuertentis mulieres de
uote humilitatis inuicem
ac pietatis sese p̃ueniremt oo¬
sequiis. Prior ergo nobis bea¬
ta dei genttͥx ad sullimitatẽ
patrie celestis it̾ oftendit hu-¬
militatis non minus religi¬
onis qͣm castuatis exemple
uenerabilis. Siquidem gł̾a
uirginei et intemeritati cor-¬
poris qualis sit uita super¬
ne ciuitatis ad qm suspita¬
mus insimiat. ubi neq nu-¬
bent neq nubentur. sed st̃
sicut angłi dei. incelis: ac

Expanded text:
ectio quam audivimus sancti Evangelii, et redemptionis nostrae nobis semper veneranda primordia praedicat, et salutaria semper imitandae humilitatis remedia commendat. Nam quia peste superbiae attactum genus humanum perierat, decebat ut medicamentum humilitatis quo sanaretur, prima mox incipientis salutis tempora praetenderent. Et quia per temeritatem seductae mulieris mors in mundum introierat, congruuvitae revertentis mulieres se devotae humilitatis invicem ac pietatis praevenirent obsequiis. Prior ergo nobis beata Dei genitrix ad sublimitatem patriae coelestis iter ostendit humilitatis, non minus religionis, quam castitatis exemplo venerabilis. Siquidem gloria virginei et intemerati corporis qualis sit vita supernae civitatis, ad quam suspiramus, insinuat, ubi neque nubent neque nubentur, sed sunt si
Abbreviated transcription (Latin):
bernat. Regnat in futura:
cũ eosdem finito statu tẽpo¬
ralis exilii ad habitacionem
patrie celestis introducit. in
qua presenti eius uisione
semper admoniti: nichil ali¬
ud agere qͣm eius uacare lau¬
dib gaudent. Dixit autem
maria ad angłm. Quomodo
fiet istud. qm̃ uirum nõ cog¬
nosco: Qm̃ inqͥt fieri potest ut
cõcipiam pariamq filium. q̃
in castimonia uirginitatis
uitam cõsummare disposui:
Nũ autẽ quasi incredula uer¬
bis angłi quomodo hec imple¬
ri ualeant requirit. sed certa
quia oportebat impleri. quod
et tunc ab angło audiebat. et
prius a ꝓph̃a dictũ legerat quo
ordine complendum sit int̾ro¬
gat. Quia uidelicet ꝓph̃a qui
hoc futurum predixit: quo¬
modo fieri posset non dixit.
sed angło dicendum reser¬
uauit. Respondens ergo angls

Expanded text:
bernat. Regnat in futuro, bernat. Regnat in futuro, cum eosdem, finito statu temporalis exsilii, ad habitationem patriae coelestis introducit: in qua praesenti ejus visione semper admoniti nihil aliud agere quam ejus vacare laudibus gaudent. Dixit autem Maria ad angelum: Quomodo fiet istud, quoniam virum non cognosco? Quomodo, inquit, fieri potest, ut concipiam pariamque filium, quae in castimonia virginitatis vitam consummare disposui? Non autem quasi incredula verbis angeli, quomodo haec impleri valeant, inquirit, sed certa quia oportebat impleri quod et tunc ab angelo audiebat, et prius a propheta dictum legerat, quo id ordine implendum sit, interrogat: quia videlicet propheta qui hoc futurum praedixit, quomodo fieri posset non dixit, sed angelo dicendum reservavit. Respondens ergo angelus