comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uestimentũ pfecto opera nostrabona quae
foras agimus & quib: coram hominib: luce¬
mus insinuat. Vino autẽ nouo feruor fidei
spei& caritatis quo in conspectunostri con¬
ditoris innouitate sensus nostriintus
ipsi reformamur exprimitur.
Et factum eit iterum cũ scbba
Lenimus in sequentib quia erant quiuem¬
ebant & rediebant multi & nec manducan¬
diquidẽ spatiu habeant & id eoquasi homi¬
nes esuriebant. Quod autem spicas segetum
manib: confricant . & in aediã consolantur:
uitae austerioris inditium eni p̃paratas
aepulas sed cibos simplices quaerentium
Nota quod primi apostoli saluatoris
lucetam sabbati destruunt aduersum
bebionitas quicum ceteros recipiant
aposcolos paulum quasi trans gresso rem
lens epudiant insuccautem

Expanded text:
vestimentum profecto opera nostra bona quae vestimentum profecto opera nostra bona quae foris agimus, et quibus coram hominibus lucemus, insinuat. Vino autem novo fervor fidei, spei, et charitatis, quo in conspectu nostri Conditoris in novitate sensus nostri intus ipsi reformamur, exprimitur. Et factum est iterum cum SabbaLegimus in sequentibus quia erant qui veniebant et redibant multi, et nec manducandi quidem spatium habebant, et ideo quasi homines esuriebant. Quod autem spicas segetum manibus confricant, et inediam consolantur, vitae austerioris indicium est, non praeparatas epulas, sed cibos simplices quaerentium.Nota quod primi apostoli Salvatoris litteram Sabbati destruunt adversum Hebionitas. qui cum caeteros recipiant apostolos, Paulum quasi transgressorem legis repudiant. Mystice autem
Abbreviated transcription (Latin):
uidetur fieri & ipsi uetustatinom conuenit
Et nemomittit uinum nouellum
inutres ueteres alio quini
quosuino nouo. Idẽ spiritalibus prae¬
ceptis facilius disrumpiquam id posse
contineredicit. Erantautẽ iam utres
noui cũ posta scensum dni desiderio
con solationis eius oratido & sperando
pinouantur. Tunceniim accoperunt spm̃
scm̃. Quo impleti. cimlinguis omuib
loquerentur diudaeis nescientibus sed tamen
uere at testantibus dictum ẽ. quia musto
pleni sunt isti. Nouum enim uinum iam
nouis ut ribus uenerat hoc ẽ sp̃s scĩ fer¬
uor spiritalium corda repleuerat. Alit̃
renouatae sed inuctustate malitiae
ꝑduranti nouorumisteriorũ secreta com¬
mittat. Quod si quaerit aliquis quid int̃
uinũ nouum mystice & uestimen tum
dist& nouum. facile pat&. qui auino intus
reficimur & inebriamur. uestimento autẽ
for in secus induimur. Cũ uero utrũ que
ad significantiam uitae ꝑtin& spiritalis.

Expanded text:
videtur fieri, et ipsi vetustati non convenit. videtur fieri, et ipsi vetustati non convenit. Et nemo mittit vinum novum in utres veteres, alioquin quos vino novo, id est, spiritalibus praeceptis facilius disrumpi, quam id posse continere dicit. Erunt autem jam utres novi, cum post ascensum Domini desiderio consolationis ejus orando et sperando innovantur. Tunc enim acceperunt Spiritum sanctum, quo impleti cum linguis omnibus loquerentur, a Judaeis nescientibus, sed tamen vere attestantibus dictum est, quia musto pleni sunt isti. Novum enim vinum jam novis utribus noverat, hoc est Spiritus sancti fervor spiritalium corda repleverat. Aliterrenovatae, sed in vetuperduranti, novorum mysteriorum secreta committat. Quod si quaerit aliquis quid inter vinum novum mystice et vestimentum distet novum, facile patet, quia vino intus reficimur et inebriamur, vestimento autem forinsecus induimur. Cum vero utrumque ad significantiam vitae pertineat spiritualis,
Abbreviated transcription (Latin):
fcret supple mentata
e terĩ et mu iorscis sura
Cum interrogatus es s& dñs curdiscipu¬
li eius non ieiuuarent. respondit
carnales adhucquosque & necdũ passionis
resurrectionisque suae fidaei solidatos. ñ
posse seueriontieiunia & continentiae sus¬
tinere praeceptã neper austeritatẽ nimi¬
am&iam credulitatẽ quam habere uide¬
bantur amittant Ipsosergo adhucdisci¬
pulos tãquã uetera uestimentadicit. quib
in conuenienter nouus pannis assuitur
Id ẽ aliqua particula doctrinae. qua ead
nouae uitae temperantiã percin&. Quia
sichoc fit & ipsado ctrina quodã modo
scinditur. cuius particuila quae adieiu¬
niũ ciborũ ual& in portune traditur. cũ
illa doceat generale ieiunium non a con¬
cupiscentia ciborum tantum. sed ab lom¬
nilaetitia temporaliũ delectationum
cuius quasi pannum idẽ. partẽ aliqua
quae ad cibos pertin& dicit non oportero
hominib: ad huc ueteri consuetudine
deditis in ꝑtiri. quia & illinoquasi conscissu

Expanded text:
fert supplementum novum a veteri, et major scissura fit. Cum interrogatus esset Dominus, cur discipuli ejus non jejunarent, respondit carnales adhuc quosque et necdum passionis resurrectionisque suae fide solidatos non posse severiora jejunia et continentiae sustinere praecepta, ne per austeritatem nimiam etiam credulitatem quam habere videbantur amittant. Ipsos ergo adhuc discipulos tanquam vetera vestimenta dicit, quibus inconvenienter novus pannus assuitur, id est aliqua particula doctrinae quae ad novae vitae temperantiam pertinet, quia si hoc fiat, et ipsa docscinditur, cujus particula quae ad jejunium ciborum valet, inopportune traditur. Cum illa doceat generale jejunium non a concupiscentia ciborum tantum, sed ab omni laetitia temporalium delectationum, cujus quasi pannum, id est, partem aliquam quae ad cibos pertinet, dicit non oportere hominibus adhuc veterae consuetudini deditis impertiri. Quia et illinc quasi conscissio
Abbreviated transcription (Latin):
dilla curant uerba ꝑuenire. quibus
orem in se sui conditoris amorem
ndant. Et hoc in sabbatis. cumsopita
ce a turbulentis cogitationib: uaca
limarum suarum at tingere con¬

Expanded text:
est ad illa curant verba pervenire quibus ampliorem in se sui Conditoris amorem incendant. Et hoc in sabbatis, cum, sopita mente a turbulentis cogitationibus, vacanimarum suarum attingere contendun
Abbreviated transcription (Latin):
insticuere quaerua curaop
ant sedula consideratione ꝑpene
atq: id eonibilinelius esurire qua
tem intellegunt hominum quam
messorum primus quondam inta
& manduca. Et mira sacramens
dia. quia & ibi mactari ac mandi
iubentur animalia caclitus missa
sediscipulis Atq: iuxta aliorunaru¬
nẽ euangelistarũ confricantes man
mianducasseꝑhibent. hoc ẽ enĩ quo
a postolus mortificate membraura
ꝓfectus suifructibus pasci
a terrena inte one qua solu inta
quasi tadicem fene ant erueri frua¬
reautem manibus exemplis ust pieu
ab ipsa &iã carniscancupiscenti nad
folliculi s atq interumentis atise atut
puriatem mentis exuere

Expanded text:
instituere quaerunt, cura ahere debeant, sedula consideratione perpendunt: atque ideo nihil melius esurire, quam salutem intelligunt hominum. Quam ipse messorum primus quondam interet manduca . Et mira sacramenti concordia. Quia et ibi mactari ac manducari jubentur animalia coelitus missa,se discipuli, atque juxta aliorum narrationem evangelistarum, confricantes manibus manducasse perhibentur. Hoc est enim quod ait Apostolus: Mortificatefectus sui fructibus pascita terrena intentione qua solum mentis quasi radicem fixerant eruere; fricare autem manibus, exemplis virtutum ab ipsa etiam carnis concupiscentia quasi folliculis atque integumentis aristarum puritatem mentis exuere
Abbreviated transcription (Latin):
Et cit illis ihs̃. num quid
sunt filii nuptiarum
uindius ponsus cum illis est
sunare: quanto tempore
berit secum spotisum.
possum ciciunare. ueniant
in dies cum auferetui
s spoti sdre: Et tunc
scibunt in illa die.
Itthecita positum e Numquid
ssunt filii spossut lugere quan¬
u cum illis est sponsus: sponsus er
xp̃s sponsa ecclesia est.
quo sco spiritaliq: conubio apostolis̃
ia. qui lugere acieiunare ñ possun
ua sponsũ inthalamouident. & su
ponsum esse cum sponsa: quan
transier intnoptiae & sponsio

Expanded text:
Et ait illis Jesus: Nunquid possunt filii nuptiarum, quandiu sponsus cum illis est, jejunare? Quanto tempore habent secum sponsum, non possunt jejunare. Venient autem dies cum auferetur ab eis sponsus; et tunc jejunabunt in illa die. In Matthaeo ita positum est: Nunquid possunt filii sponsi lugere, quandiu cum illis est sponsus ? Sponsus ergo Christus, sponsa Ecclesia est. De quo sancto et spirituali connubio apostoli sunt creati. Qui lugere ac jejunare non possunt, quandiu sponsum in thalamo vident, et sciunt sponsum esse cum sponsa. Quando vero transierint nuptiae et passio
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ glorificate humanitatis: ułro¬
ducendierant adfidẽ diuinae
a &ernitatis: Quibus tamenqua si
latenter quodã modo ac uelato
sermone dm̃hunc esse uerũ decla¬
rat: dum eum sp̃uscõbaptizaturũ
es se confirmat: Cui enĩ dubiũ nul¬
lum possealium gratiã scĩ sp̃s. Nisi
dm̃dare : Tempor e autẽ ꝓcedente
cũ capaciores iã ad intellegendũ
eosdem suos uider & auditores.
&iã filium dĩ illũ aꝑte p̃dicauit di¬
cens sed quimisit mebaptizare
in aqua ille mihi dixit: suꝑquem
uideris sp̃m descendentẽ & manen¬
tẽ suꝑ eũ: hic ẽ. qui baptizat in spũ

Expanded text:
nem glorificatae humanitatis, intronem glorificatae humanitatis, introducendi erant ad fidem divinae aeternitatis. Quibus tamen quasi latenter quodam modo ac velato sermone Deum hunc esse verum declarat, dum eum Spiritu sancto baptizaturum esse confirmat. Cui enim dubium, nullum posse alium gratiam sancti Spiritus, nisi Deum dare? Tempore autem procedente cum capaciores jam ad intelligendum eosdem suos videret auditores, etiam Filium Dei illum aperte praedicavit, dicens: Sed qui misit me baptizare in aqua, ille mihi dixit: Super quem videris Spiritum descendentem et manentem super eum, hi
Abbreviated transcription (Latin):
ohannes dicit : qui hab& sponsct̃
tsponsus.ẽ. Sed quica io hannẽ ho¬
es xp̃m esse putacuerunt quod
Mabannes negat. recte se in¬
anim esse ad soluendum corri
eeius calciamentidenuntiat:
uspte dicat ego redemptoris
u estigia derũdare nonualeo
quia sponsi noni niibiin meritus
cina nr̃aecd uptionis assũpsit
sed huius in carnationis mysteri¬
ũ: humanus oculus pen&rare
non sufficit. Inuestigarienim
qui initium non hab&. & exsistit
& concipitur. Corrigia ergocal¬
ciamenti ẽ. ligatura mysterui:
Iohannes itaq: soluere corrigiã
calciamentieius nonual&: quia
in carnationis mysteriũ nec ipse
inuestigare sufficit qui hanc per
Egobaptit aui uosciqua ille
uero baptizabit uos sp̃us cõ
Non quidem adhuc iohannes dñm
manifeste dm̃ aut dĩfiliũ sed tan¬
tum uiruse fortior ẽ p̃dicat. Non
enĩ rules adhuc auditores tanti
capiebant archanasa cramenti
quod filius dĩ aeternus homineas¬
supto ex uirgine denuonatus ess&
inmundũ. Sed paulatĩ peragitio¬

Expanded text:
nnes dicit, Qui habet sponsam, sponsus est . Sed quia Joannem homines Christum esse putaverunt, quod idem Joannes negat, recte se indignum esse ad solvendum corrigiam ejus calceamenti denuntiat. Ac si aperte dicat: Ego Redemptoris vestigia denudare non valeo, quia sponsi nomen mihi immeritus cinia nostrae corruptionis assumpsit. Sed hujus incarnationis mysterium humanus oculus penetrare non sufficit. Investigari enim qui initium non habet et existit et concipitur. Corrigia ergo calceamenti est, ligatura mysterii. Joannes itaque solvere corrigiam calceamenti ejus non valet, quia incarnationis mysterium nec iinvestigare sufficit, qui hanc per Ego baptizavi vos aqua, ille vero baptizabit vos Spiritu sancto. Non quidem adhuc Joannes Dominum manifeste Deum aut Dei esse Filium, sed tantum virum se fortiorem praedicat. Non enim rudes adhuc auditores tanti capiebant arcana sacramenti, quod Filius Dei aeternus homine assumpto ex Virgine denuo natus esset in mundo, sed paulatim, per agnitio
Abbreviated transcription (Latin):
ductores sunt uectigaliũ fisci uelrerum
ꝑ negotia sectantur. Eodẽ uocabtilo cen¬
sentur quiiderant publicanũ apeccatis
ad meliora comuersũ locum inuenisse
penitentiae & obid &iam ipsi nondespe¬
rant salutem seq: uero in pristinis
uitiis permanentos ueniunt adibm̃ ut
pharisaei & scribae murmurant. sed pen¬
tentiã agentes ut seqũens eiin gelis tae
Etant enim multi qui et seque
Ibat autem dñs ad conuiuic̃ peccatorũ ut occa¬
sionẽ haber& docendi & spiritales inuita¬
toribus suis p̃ber& cibos. Deniq cũ frequen¬
ter pergere ad conuiuium describitur.
nihil refertur aliud nisiquidibi fecerit
quid docuerit. Vt & humilitas dñi cundo
ad peccatores. & porentia doctrinae cius
in conuersione penitentiũ de monsa tr&ur

Expanded text:
ductores sunt vectigalium, fisci, vel rerumductores sunt vectigalium, fisci, vel rerumhujus lucra per negotia sectantur, eodem vocabulo censentur. Qui viderant publicanum, a peccatis ad meliora conversum, locum invenisse poenitentiae, ob id etiam non desperant salutem. Neque vero in pristinis vitiis permanentes veniunt ad Jesum, ut Pharisaei et scribae murmurant, sed poenitentiam agentes ut Marcus evangelista Erant enim multi qui et sequeb  Hieron.  Ibat autem Dominus ad convivia peccatorum, ut occasionem haberet docendi, et spirituales invitatoribus suis praeberet cibos. Denique cum frequenter pergere ad convivia describatur, nihil refertur aliud, nisi quid ibi fecerit, quid docuerit, ut et humilitas Domini eundo ad peccatores, et potentia doctrinae ejus in conversione poenitentium demonstrar
Abbreviated transcription (Latin):
nollo pronsas haiusuitieres¬
peccu uel cogitatione sibim& reseruauerit
si quidem ipsedñs quihunc exterius
humana conlocutione ut sequeretur uoca¬
uitnntus diuina in spiratione ut mex uocan¬
uem sequerecur accendit ipse in uisibiliter
quomodo ob sequendu es sac edocuit Proptqd
ilemeriio oboedientiae dum humana con¬
tempnens nego tiadeserit dominicorum
fidelis dispensator factus ẽ talento rum
Et fecctum est cum accumberet
i domoiiius. multi pũblicani
Scribit euangelis talucas. quia fecerit ei
conuiuium magnum leui indomosua quod
mrsceriorum figuris apte congruit. Qui
enim domiciliox pm̃recipit̃ in terno maxi¬
mis delectionibus ex uberantium pas¬
ctur uoluntatum Itaq dñs libenter
ingreditur & inciusqui crediderit recumi¬
bit affectum. Et hocesa bonorũ operũ spi¬
ritale conuiuiũ. quo diues populus eg&
pauper acpulatur. Publicaniaure sicut
&iam nomine probant appellantur hi
qui uectigalia publica exigunt sio equi con¬

Expanded text:
nullo prorsus hujus vitae respectum vel cogitationem sibimet reservarit. Si quidem ipse Dominus qui hunc exterius humana allocutione ut se sequeretur vocavit, intus divina inspiratione ut mox vocantem sequeretur accendit, ipse invisibiliter quo modo sequendum esset edocuit. Propter quod ille merito obedientiae dum humana contemnens negotia deserit, dominicorum fidelis dispeusator factus est talentorum. Et factum est cum accumberet in domo illius, multi publicaniscribit evangelista Lucas, quia fecerit ei convivium magnum Levi in domo sua: quod mysteriorum figuris apte congruit. Qui enim domicilio Christum recipit interno, maximis delectationibus exuberantium pascitur voluptatum. Itaque Dominus libenter ingreditur, et in ejus, qui crediderit, recumbit affectu: et hoc est bonorum operum spiritale convivium, quo dives populus eget, pauper epulatur. Publicani autem sicut etiam nomine probant, appellantur hi qui vectigalia publica exigunt, sive qui con
Abbreviated transcription (Latin):
estium bonorum pertrabit.
iteloneum. ad curandispensationẽ que
engalium dicit. Tedosenim grece. Latine
mn ohonorem euangelistae. nomen
pere noluerunt uulgatum Ipse autẽ
t oheus iuxta illud quod scriptum est.
Nus accusator sui est in primordio.
rmoniis matdieum se & publicanũ no¬
minat atostenda tlegentib: nullum de¬
bere conuersum desalute diffide. cum ipse
depublica no in apostolum. detelonario.
heu cingelistam fit repentemutatus.
ł sura eos secutus est cum.
quangeliolucae plenius scriptũ .ẽ. & re
somnibus surgens secutus e. eũ. Intel

Expanded text:
estium bonorum pertrahit. teloneum, ad curam dispensationemque vectigalium dicit; τέλος enim Graece, Latine et honorem evangelistae, nomen ponere noluerunt vulgatum. Ipse autem Matthaeus, juxta illud quod scriptum est, justus accusator sui est: in primordio sermonis Matthaeum se et publicanum nominat; ut ostendat legentibus nullum debere conversum de salute diffidere, cum ipse de publicano in apostolum, de teloneario in evangelistam sit repente mutatus. Et surgens secutus est eum. In Evangelio Lucae plenius scriptum est: Et relictis omnibus surgens secutus est eum . Intel
Abbreviated transcription (Latin):
ngelus uocatur iohannes.
Anatura soci & cte iuxta herei
originis: sed officii dignitate. A¬
gelus enim: grece. Hatine : nuntius
dicitur: quo nomine recte appel¬
lare potuit homo ille qui fuit mis.¬
sus adõ ut testimoniũ ꝑhiber& delu¬
mine: & uenientem in carne dñm
mundo nuntiar&. Nec mirandi
mysticȩ angelum nominari eum
quo internatos mulierum maior
Nemo surrexit: cum const&om¬
nes qui sacerdotu gradurite fun¬
guntur: ob euangelitandi offici¬
umangelos posse uocari: Dicente
ꝓph&a labia sacerdotis custodi¬
unt scientiam: & legẽ requireNT
exore eius: quia angelus dm̃ exer¬
cituum est.
Vox clamantis. In deserto pa¬
onstat quia unigenitus filius. uer¬
bũ patris uocatur : Iohanne at test¬
te quiait: in principio erat uerbum
& uerbum erat apuddm̃. & ds̃ erat
uerbũ. Et ex ipsa nr̃a locutione cog¬
noscimus: quia prius uox sonat iut
uerbũ post modũ possit audiri Io¬
quia uerbũ p̃cedit. Aduntuit¬

Expanded text:
ngelus vocatur Joannes, non naturae societate juxta haeresim Origenis, sed officii dignitate. Angelus enim Graece, Latine nuntius dicitur. Quo nomine recte appellari potuit homo ille qui fuit missus a Deo ut testimonium perhiberet de lumine , et venientem in carne Dominum mundo nuntiaret. Nec mirandum mystice Angelum nominari eum quo inter natos mulierum major nemo surrexit , cum constet omnes qui sacerdotii gradu rite funguntur ob evangelizandi officium angelos posse vocari, dicente propheta: Labia sacerdotis custodient scientiam, et legem requirent ex ore ejus, quia angelus Domini excercituum est . Vox clamantis in deserto: Paonstat quia unigenitus Filius Verbum Patris vocatur, Joanne attestante qui ait: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum . Et ex ipsa nostra locutione cognoscimuerbum postmodum possit audiri. Ioquia Verbum praecedit. Idem i
Abbreviated transcription (Latin):
perarũ quis uobis demons
sigire a futura ira : tonãpelli¬
debat circalum bos suos: quia
dne suam crucifixit cũuitus & con¬
upiscentis. quod eorũ esse propriũ¬
qui sunt ihũxp̃i apostolo at testane
didicimus: Locus tas & mel silues¬
tre aedebat: quia dulce quidem
sa piebat turbis p̃dicatio eius
existimante populo & cogitantibus
omnibi incordibi suis deeo: Neforte
ipseeẽt xp̃s. sed otius fine sortita
intellegentibus eius auditoribus
quia nomipsexp̃s. sed p̃cursor & ꝓ¬
dulcedo In lo custis ẽ alicer uola¬
tus sed cito deciduus
Et pracedicabat dicens auenit

Expanded text:
perarum, quis vobis demonstravit fugere a futura ira? Zonam habebat circa lumbos suos, quia carnem suam crucifixit cum vitiis et concupiscentiis . Quod eorum esse qui sunt Jesu Christi, Apostolo attestante, didicimus. Locustas et mel sylvestre edebat, quia dulce quidem sapiebat turbis praedicatio ejus, existimante populo et cogitantibus omnibus in cordibus suis de eo, ne forte ipse esset Christus, sed ocius finem sortita, intelligentibus ejus auditoribus quia non ipse Christus, sed praecursor dulcedo, in locustis est alacer volatus, sed cito deciduus. Et praedicabat dicens: Veniet
Abbreviated transcription (Latin):
filium: quia dimittun durti pe
ut totus homo repetehoc nos
pastixpinegando falluntur. Erantitaq
entius prrant arriani. quicum ilim̃
ꝓtelii uerbis deuicti negare non aud qT
plhominus dm̃ negare nontiment.
pse perfidos saluare desiderat. & occul¬
rum comitione & uirtute operum
bñ se esse manifestat: Nam sequi tur.
uo statim coanito ibs spũ suo
uia sic coaitarent interse. dicit
Nis. quio ista cogitatis. iN¬
dibus uestris.
dit sedm̃ qui potest corda occulta
scere. Et quodã modoracens loqui
adem maiestate & potentia quaco¬
es uestras intueor possũ & homi

Expanded text:
filium, quia dimittuntur ei pecut totus homo repente, hoc esonam Christi negando falluntur. Errant itaque dementius errant Ariani, qui cum JesumEvangelii verbis devicti, negare non audeant, nihilominus Deum negare non timent. At ipse perfidos salvare desiderans, et occultorum cognitione et virtute operum Deum se esse manifestat. Nam sequitur: Quo statim cognito, Jesus spiritu suo quia sic cogitarent inter se, dicit illis: Quid ista cogitatiscordibus vestris? Ostendit se Deum, qui potest cordis occulta cognoscere, et quodammodo tacens loquitur: Eadem majestate et potentia qua cogitationes vestras intueor, possum et homi
Abbreviated transcription (Latin):
apuderis atumus quis pdesua
uitae maculis erubescat: sed consessio
uerecundia ñ repressit ostendit uulni
remediũ postulauit. Et ipsa religionis &
deiplena confessio. ẽ: siui s inquit potes
mundare . Inuolunta tedñi tribuit poti¬
tatem: Deuolunta tecuitẽ dñ iñ quasi pi¬
tatis incredulus dubitauit: sed qua si cor¬
luuionis sua e conscius non p̃sumit.

Expanded text:
pudoris, ut unusquisque de suae uitae maculis erubescat, sed confessionem uerecundia non repressit. ostendit uulnus, remedium postulauit, et ipsa religionis et fidei plena confessio est: si u i s, inquit potes me mundare. in uoluntate domini tribuit potestatem, de uoluntate autem domini non quasi pietatis incredulus addubitauit, sed quasi conluuionis suae conscius non praesumsit.
Abbreviated transcription (Latin):
piritu irimundo ait quod
Potest ergo uideri contrariũ
uo modo secundum marcũ discer¬
pens uel sicut aliqui codices habent
conuexans eum. cuinihil nocuit se¬
lundum lucam. sed & ipselucas.
ohium in medium. exiit ab illo
hilq: ei nocuit. Vnde intellegitur
oc dixisse marcum connexans
eum siue discerpens. quod lucas
dixisset cũ proieciss& eũ in mediũ.
At quod secutus ait nihilq: ei nocuit.
hoc intellegatur quod illa iactatio
membrorum atq uexatio. non eũ
debilitauit sicut solent exiredae¬
onia &iam quibusdam membris
mputatis aut euulsis.
nirati sunt omnes. itcuit con¬

Expanded text:
piritu immundo ait quod Potest ergo videri contrarium, quomodo secundum Marcum discerpens, vel sicut aliqui Codices habent convexans eum, cui nihil nocuit secundum Lucam. Sed et ipse Lucas: monium in medium, exiit ab illo, nihilque ei nocuit . Unde intelligitur hoc dixisse Marcum convexans eum, sive discerpens, quod Lucas dixit cum projecisset eum in medium, ut quod secutus ait, nihilque ei nocuit, hoc intelligatur quod illa jactatio membrorum atque vexatio non eum debilitavit, sicut solent exire daemonia etiam quibusdam membris amputatis aut evulsis. Et mirati sunt omnes, ita ut con
Abbreviated transcription (Latin):
onuoluntatis ista confessio es
quã proemiũ sequitur confit¬
di sed necessitatis extortio quae
cogit inuitos. & uelut siserui fu¬
gitiui post multum temporis dñm
suũ uideant Nihilaliud nisi deuer¬
beribus dep̃cantur. sic & daemones
cernentes dñm intris repente uer¬
sari adiudicandos se uenis se crede¬
bant. Praesentia saluatoristor¬
menta sunt daemornuim.
obmu tesce & exi de homine¬
Qnminuidia diaboli mors intrau
Linorbẽ terrarũ Ideo contra ips
mortis auctorẽ. primodebuise¬
dicina salutaris operari ptip
lingua serpentina neultra uia
sparger& obcludi De inde feru
quae prima seducta est: a carnu
concupiscentiae febrecurari d¬
tio: uir quimale suadentisa
coniugis audiuit aberroris
lepra mundari Vt ipse es siu
restaurationis in dño quierda

Expanded text:
on voluntatis ista confessio est, quam praemium sequitur confitendi, sed necessitatis extorsio quae cogit invitos. Et velut si servi fugitivi post multum temporis dominum suum videant, nihil aliud nisi de verberibus deprecantur, sic et daemones cernentes Dominum in terris repente versari, ad judicandos se venisse credebant. Praesentia Salvatoris tormenta sunt daemonum. Obmutesce, et exi ab iQuoniam invidia diaboli mors intravit in orbem terrarum , ideo contra ipsum mortis auctorem primo debuit medicina salutis operari: primo lingua serpentina, ne ultra virus spargeret, occludi; deinde femina, quae prima seducta est, a carnalis concupiscentiae febre curari; tertio vir, qui male suadentis dicta conjugis audivit, ab erroris sui lepra mundari, ut ipse esset ordo restaurationis in Domino, qui era
Abbreviated transcription (Latin):
panueius. In euangelio lucae
priptum est quia rogauerunt
quit febri modo enims aluator
pgatus modo ultrocurataegro¬
s Ostendens se contrauitiorũ
uoq: passiones & pcibus semper
Vinuere fidelium: & eti non nun¬
uã quae ipsi minime in seintelle¬
unt uel in tellegenda dare.: uel
hep&entib: &iã non intellecta
limittere. Iuxta hoc quod psal¬
nista postulat. Delicta quis intel¬
egit ab occultis meis munda med̃e
t continuodimi sit eã febris.
et minis trabat eis:
Iaturale est febricitantibus
Uincipiente sanitate lassescere.
Caegrotationis sentire molestiã
lerum sanitas quaedm̃i confertur
mperio simultotaredit. Nec solũ
psaredit sed & tantor obore comi¬
tanłe: ut ei scontinuo qui se adiuue¬
rañ ministrare sufficiat. Et iux¬
talegis tropologiae membraquae
seruierant inmunditiae diniqui¬
tatem ut fructificarent morti
seruiant iustitiae inuitama & nã
Vesperecutẽ facto cũ occidis i&
sol affereban ad euom nesma

Expanded text:
is. In Evangelio Lucae scriptum est quia rogaverunt am imperavit febri. Modo enim Salvator rogatus, modo ultro curat aegrotos, ostendens se contra vitiorum quoque passiones, et precibus semper annuere fidelium, et ea nonnunquam quae ipsi minime in se intelligunt, vel intelligenda dare, vel pie petentibus, etiam non intellecta, dimittere, et juxta hoc quod Psalmista postulat: Delicta quis intelligit? Ab occultis meis munda me, Domine . Et continuo dimisit eam febris, et ministrabat eis. Naturale est febricitantibus incipiente sanitate lassescere, et aegrotationis sentire molestiam. Verum sanitas quae Domini confertur imperio, simul tota redit. Nec solum ipsa redit, sed et tanto robore comitante, ut eis continuo qui se adjuverant ministrare sufficiat, et, juxta leges tropologiae, membra quae servierant immunditiae ad iniquitatem ut fructificarent morti, serviant justitiae in vitam aeternam. Vespere autem facto cum occidisset sol, afferebant a
Abbreviated transcription (Latin):
Qũo impletum est tempus et ad pro¬
y quauitregnum dĩ: penitemini
t credite euan gelio
mpl&um .ẽ. tempus inquitillud nimi¬
rum de quodicit a postolus. post quã¬
autẽ uenit plenitudo temporis: mi¬
sit ds̃ filium suum factum ex muliere
factum sublege : ut eos qui sublege
erant redimer&. Ergo impl&ci
sunt tempora. penitemini: quã colim
ẽ ut hoc clamatur . & utinam aliquan¬
do audiatur : qñ mimpl&a sunt tem¬
ra & adpropinquauit regnũdĩ.
peni temini & credite euangelio.
enuntiate operib mortuis: credi
t dm̃uiuum. Quid prodest cre¬
tesine bonis operibus: Non tebo¬
erum operum meritum adduxit
fidem sed fides incipit ut bona
uta consequantur.
oraeteriens secus mareca¬
decieuidit simonem & adre

Expanded text:
 impletum est tempus, et appropinquavit regnum Dei. Poenitemini, et credite Evangelio. Impletum est tempus, inquit. Illud nimirum de quo dicit Apostolus: Postquaautem venit plenitudo temporis, misit Deus Filium suum factum ex muliere factum sub lege, ut eos qui sub lege erant redimeret . Ergo impleta sunt tempora, poenitemini. Quam olim est quod hoc clamatur, et utinam aliquando audiatur: Quoniam impleta sunt tempora, et appropinquavit regnum Dei! Poenitemini et credite Evangelio. Renuntiate operibus mortuis, credite in Deum vivum. Quid prodest credere sine bonis operibus? Non te bonorum operum meritum adduxit ad fidem, sed fides incipit, ut bona opera consequantur. Et praeteriens secus mare Galilaeae, vidit Simonem et Andre
Abbreviated transcription (Latin):
Triplicem obcausam saluator abio¬
hanne accepit baptismũ: Primo
ut quia homonatus erat: omnem
iustitiã & humilitatẽ legisimpler&.
Secundo ut baptis mate suo iohannis
baptisma compbar&. Tescoutior¬
danis aquã sc̃ĩficans per descensi¬
onẽ colũbae sp̃s scĩ in lauacro cre¬
dentiũ monstrar& aduentum.
Et statim ascendens deaqua

Expanded text:
Triplicem ergo ob causam Salvator ab Joanne accepit baptismum ; primum, ut quia homo natus erat, omnem justitiam et humilitatem legis impleret; secundo, ut baptismate suo Joannis baptisma comprobaret. Tertio, ut Jordanis aquam sanctificans, per descensionem columbae Spiritus sancti in lavacro credentium monstraret adventum. Et statim ascendens de aqua
Abbreviated transcription (Latin):
et locus tas & mel siluestreae¬
debat Habitator solitudins.
congruũ ẽ ut non deliciasciborum
sed nec essitatẽ humanae carnis expli¬
r& patesthabitus & uictus eius
persignificationẽ &iã qualitatẽ in¬
ternae conuersationis eius: nonua¬
conuenienter exprimere: Nãq
austeriorib: utebatur indumen
sicut & iã dñs in laudib eius ꝓtes¬
tus ẽ. dicens adiudueos quide¬

Expanded text:
Et locustas et mel silvestre eEt locustas et mel silvestre edebat, habitatori solitudinis congruum est, ut non delicias ciborum, sed necessitatem humanae carnis expleret. Potest habitus et victus ejus per significationem, etiam qualitatem internae conversationis ejus non inconvenienter exprimere. Namque austerioribus utebatur indumentis, sicut etiam Dominus in laudibus ejus protestatus est dicens ad Judaeos: Quid
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i tribuitur . Notandũ itaq: quod
dicitur: p̃dicans baptismũ peniten¬
tice in remissionẽ peccatorũ Qñm
baptismũ quod peccata soluer&
quia dare non poterat p̃dicabat:
Vt sicut in carnatũ uerbũptris
p̃currebat uerbo p̃dicationis: Ita
baptis mũ penitentiae quo peccata
soluuntur. p̃currer& suobaptis ma¬
te : quo peccata folui non pos sunt
Et baptizabantur ab illo in
nor dane flumine confitentes
peccata sua. Exemplum con¬
inxp̃o. Vnde &iãbeato p&ro ost¬
sis inlenteo caelesti diuersi generi
animantib: dictũ ẽ. surge p&re
occide & manduca: quod est aꝑte
dicere: occide infideles ab eo quod
fuerant prius abrenuntia none
scelerũ & ꝓmissione piae religioni
ac sic fide i xp̃icnae sac ramentis
imbutos in scãe ecclesiae mẽbra cõm
Et eratiohannes uestitus pilis
tus nalana aliud austere uestis
inditiũ est aliud luxoriae mollioris¬
⁊: onaauiẽ pellicia qua accinctus
fuit & belias mortificationis indi¬
tiũ ẽ. porro quod sequitur

Expanded text:
ndum itaque quod dicitur, praedicans baptismum poenitentiae in remissionem peccatorum, quoniam baptisma quod peccata solveret, quia dare non poterat, praedicabat, ut sicut incarnatum Verbum Patris praecurrebat verbo praedicationis, ita baptismum poenitentiae quo peccata solvuntur praecurrerit suo baptismate, quo peccata solvi non possunt. Et baptizabantur ab illo in Jordane flumine, confitentes peccata sua. Exemplum conetiam beato Petro ostensis in linteo coelesti diversi generis animantibus dictum est: Surge, Petre, occide et manduca . Quod est aperte dicere: Occide infideles ab eo quod fuerant prius, abrenuntiatione scelerum et promissione piae religionis, ac sic fidei Christianae sacramentis imbutos in sanctae Ecclesiae membra comEt erat Joannes vestitus pilis tus, non lana. Alterum austerae vestis indicium est: alterum luxuriae mollioris. Zona autem pellicea qua accinctus fuit et Elias, mortificationis indicium est. Porro quod sequitur:
Abbreviated transcription (Latin):
siꝑ mat thei electionem & uocationẽ publi¬
canorum fides expriuitur gentium quae
prius mundi lucris inhi abant. at nunc
cũ dño aepulis caritatis & bonorum operũ
sedula deuotione reficiunt. Profecto
suꝑciliũ scribanum & pharisa eorum
icda eorũ inuidã qua degentium salute
torquentur iusinuat. Quib: ipselo qui¬
tur. ãmendi co uobis quia publicani. & me¬
retrices praecedent uos in regnodĩ.¬
hoc cudito iħs. ait illis. non necesse
habent sanimedicu sed qui roadeha¬
bent non enimueni uocare iustos sed pec¬
catores Suggillat scribas & pdirisaeos. qui
iustos seputantes peccatorũ consortia decli¬
nabant sẽipsũ meridicum dicit. quimiro
medicandi genere uulneralus ẽ. ꝓpt̃ ini¬
quitates nostras & liuore eius sanatisumis
sanos autẽ &iustos appellat eos quugno

Expanded text:
Matthaei electionem et vocationem Publicanorum fides exprimitur gentium, quae prius mundi lucrum inhiabant, at nunc cum Domino epulis charitatis et bonorum operum sedula devotione reficiuntur, profecto supercilium Scribarum et Pharisaeorum Judaeorum invidiam qua de gentium salute torquentur insinuat. Quibus ipse loquitur: Amen dico vobis, quia publicani et meretrices praecedent vos in regno Dei.--Hoc audito Jesus ait illis: Non necesse habent sani medicum, sed qui male habent. Non enim veni vocare justos sed peccatores. Suggillat Scribas et Pharisaeos, qui justos se putantes peccatorum consortia declinabant. Se ipsum medicum dicit, qui miro medicandi genere vulneratus est propter iniquitates nostras, et livore ejus sanati sumus . Sanos autem et justos
Abbreviated transcription (Latin):
oredicerentur. Et ideo indubitan¬
ter accipi debere quaecũq ꝑ eos sc̃s
& õmnia singulorum Cumigitur
et quae dicta sunt ꝑisaiã tã sint ma¬
lachiae : quã isaicie: & quatdicta
sunt ꝑm alachiãtã sułisaiaequã male¬
chiae quidopu serat ut emendara marei
cũ aliclp alio sibmom̃eccurrens a se
scriptum legiasoanaciu uonpo
A quomentem
tem uurcti plus nobis
ille utique ser
eborum suo¬
runinter ꝓphe¬
s̃ se concordi¬
am : ut non absurcie immo congru¬
entissime: &iamisa iae deputa¬
remus quod permalachiã dictũ
repperimus
Fuit iohannes in deserto bap¬

Expanded text:
ore dicerentur. Et ideo indubitanore dicerentur. Et ideo indubitanter accipi debere quaecunque per eos saet omnia singulorum. Cum ergo et quae dicta sunt per Isaiam tam sint Malachiae quam Isaiae, et quae dicta sunt per Malachiam tam sint Isaiae quam Malachiae, quid opus erat ut emendaret Marcus, cum aliud pro alio sibi nomen occurrens a se scriptum legisset? ac non poa quo mentem suam regi plus nobis ille utique sentverborum suorum inter prophetas esse concordiam, ut non absurde, imo congruentissime, etiam Isaiae deputaremus quod per Malachiam dictum repperimus. Fuit Joannes in deserto bap
Abbreviated transcription (Latin):
facite semitaseius : Nã quod dixit
malachias mittendum angelum
ante faciem dñiqui p̃parar& uiã eiꝰ
hoc ẽ. utiq: quod dixitisaias uocem
lamantis audiendam in deserto
ue dicer&: parate uiam dñi rec
sadite semitas eius: quia sicutira¬
unes recte angelus potuit uo
peo quod faciem dñi euan¬
fuit: quia uer
ab ipso scriptũ
animomarcieuangeliũ conscri¬
bentis: ꝓmalachia isaias occurre¬
rit ut fieri sol& quod tameni
sine ulla dubitatione emendar&
saltim ab aliis ammonitus: qui ipso
adhuc in carne uiuente hoclegere
potuerunt: Nisi cogitar& recor¬
dationi succe quaes cõspũ regebatur.
non frustra occurrisse alio palio
nomen proph&ce : Nisi quia ita
dñs hoc scribi constituit Cur
autem ita constituerit dñs. pri¬
mailla causa utilissima deb& fa¬
cillimae cogitari &iã sic esse in¬
uno spũ locutos mirabili interse
consensione constare: ut hoc mul¬
to amplius sit : quã si omnium om¬
nia ꝓph&arũ: uno unius hominis

Expanded text:
facite semitas ejus. Qfacite semitas ejus. QMalachias, mittendum angelum ante faciem Domini qui praepararet viam ejus, hoc est utique quod dixit Isaias, vocem clamantis audiendam in deserto, qui diceret: Parate viam Domini, rectas facite semitas ejus. Quia sicut Joannes recte angelus potuit vocari, pro eo quod faciem Domini evantuit, quia Verab ipso scriptum animo Marci Evangelium conscribentis pro Malachia Isaias occurreret, ut fieri solet. Quod tamen sine ulla dubitatione emendaret, saltem ab aliis admonitus, qui ipso adhuc in carne vivente hoc legere potuerunt, nisi cogitaret recordationi suae quae sancto Spiritu regebatur, non frustra occurrisse aliud pro alio nomen prophetae, quia ita Dominus hoc scribi constituit. Cur autem ita constituerit Dominus, prima illa causa utilissima debet facillime cogitari, etiam sic esse inuno spiritu locutos mirabili inter se consentione constare, ut hoc multo amplius sit, quam si omnium omnia prophetarum uno unius hominis
Abbreviated transcription (Latin):
ab hominibus auditur:. qui
e sertoclamat : quia derelic
istitutae iudece solatiũ redẽp¬
sadnuntiat quid autẽ clama
aperitur cũ subditur: parate
dmi rectas facite semutas eius
Smnis qui fidem rectã & bona opera
p̃dicat: quid aliud quã uementidño
ad corda audientiũ uiã parat: ut
haec uis gratiae penetr&: & lumen
ueritatis in lustr&. Et rectas dõ se¬
mitas faciat: dũmunda sin animo co¬
gitationes persermonẽ bona e p̃dica¬
tionis format. Sane notandũ quod
ex testimoniis ꝓph&icis quae posuit
marcus unũ solũ modo inisaia aliud
uero inuenitur in malachia Nec ta¬
men falli aut fallere putandus ẽ.
euangelista quihoc scriptum dicat
inisaia quod isaias non scripserit
Sed potius intellegendum: quia & si
non haec uerba quaede malachia po¬
suit inueniuntur inisaia: sensus tam̃
eorum inuenitur in isaia : & in non nul¬
lis locis aliis & manifestius in eo quod
hic ipse subiunxit : uoxclamantis
inde serto: parateuiã dñ i rectas

Expanded text:
ab hominibus auditur. Qui etiam in deserto clamat, quia derelictae ac destitutae Judaeae solatium redemptionis annuntiat. Quid autem clamaret, aperitur cum subditur: Parate viam Domini, rectas facite semitas ejus. Omnis qui fidem rectam et bona opera praedicat, quid aliud quam venienti Domino ad corda audientium viam parat, ut haec vis gratiae penetret, ut lumen veritatis illustret, et rectas Deo semitas faciat, dum mundas in animo cogitationes per sermonem bonae praedicationis format? Sane notandum quod ex testimoniis propheticis quae posuit Marcus, unum solummodo in Isaia, alterum vero invenitur in Malachia. Nec tamen falli aut fallere putandus est evangelista, qui hoc scriptum dicat in Isaia quod Isaias non scripserit, sed potius intelligendum quod etsi non haec verba quae de Malachia posuit inveniuntur in Isaia, sensus tamen eorum invenitur in Isaia, et in nonnullis locis aliis, et manifestius in eo quod hic ipse subjunxit: Vox clamantis in deserto: Parate viam Domini, rectas
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ connenaae frena correpta
terrenis. Sublatoautem
fraudulento hostinihil debuit A
icumãnima remissione accepta peccati
ad internã suicuscodiã cumipso secorp
refert. nequid postueniam undeita
iuste ferictur admitiat.
Estatim ille surtexit. sublo
arcibatto ab iit coram omnil
ita ut iuterentur omnes. Et
houorificarent dm̃ dicentes
quia num quam sicui dimus
Quammiyenda diuinae potenpae uir
ubi nulla temporis interueniente morula
iussa saluatoris salus festina comitatui
Merito quiadfueront danatisblapheri
iaculis ad laudẽ tantȩ maiestatis stuper
corda comueritunt. Et eones sus es
rursus admare. omnisq: tui
ueniebat areum & docebag
cõmendabat. Quosacto egresius¬

Expanded text:
per continentiae frena correptamper continentiae frena correptamtur. Sublato autem lecto fraudulento hosti nihil debuit. cum anima, remissione accepta peccatorum, ad internam sui custodiam cum ipso se corpore refert, ne quid post veniam unde iterum juste feriatur admittat. Et statim ille surrexit, et sublato grabato abiit coram omnibus, ita ut mirarentur omnes, et honorificarent Deum dicentes, Quia nunquam sic vidimus. Quam miranda divinae potentiae virtus, ubi nulla temporis interveniente morula, jussu Salvatoris salus festina comitatur! Merito qui adfuerant, damnatis blasphemiae jaculis, ad laudem tantae majestatis stupentia corda convertunt. Et egressus est rursus ad mare, omnisque turba veniebat ad eum, et docebat eos. co
Abbreviated transcription (Latin):
tenta manus saluatoris hoc e incar¬
naco li uerbohum anaq conłingerena¬
cuidicitur tues sacerdos in aeter
Audientes ab apostolo. templueni s
Id ẽ exhibeant corporasua hostian
uentem scam̃. dõ placentem N¬
ut a ut iam uon pos set matii¬
te inciui ia tem introire. see
foris in desertis locis esse
eł conuenieban tadeũ undique
Vnius perfecta saluatio multa saddm̃
cogitturbas. Vt enim ipse se in terius
exteriusq: docer& esse sanatũ nece¬
quam perceptum benefitium uela
ã quo acciperaet ius sustac& Qui
tius cuangelistae functus os

Expanded text:
tenta manu Salvatoris, hoc est incartenta manu Salvatoris, hoc est incarnato Dei Verbo, humanamque contingencui dicitur: Tu es sacerdos in aeternum , audientes ab Apostolo: Templum enimid est, exhibeant corpora sua hostiam viventem, sanctam, Deo placentem et manifeste in civitatem introire, sed foris in desertis locis esset: et conveniebant ad eum undique. Unius perfecta salvatio, multas ad Dominum cogit turbas: ut enim ipse se interius exteriusque doceret esset sanatum, nequaquam perceptum beneficium, ut ab ipso a quo acceperat jussus, tacet: quin potius evangelistae functus off
Abbreviated transcription (Latin):
moyses intestimonium illis.
Ostenderese sacerdo ti iubetur. ut intel¬
leger& sacerdos eum non legis ordine.
sed gratiadĩ supnelege esse cura tum
offerre autem salificium utosten¬
der& dñs quia legem nan soluer& sed
impler&. qui secumdum legẽ gradi¬
ens. supra legem sanar& eos quos re¬
media legis non sanauerant. Et bene
addidit in testimoniũ illis. hoc ẽ s̃idño
credant suimpietatis lepra discedat
quod siquem mou& quomodo dñ smorsi¬
quuideatur ad probare sacrifictũ cũ
id non rea perit ecclesiã enĩerit non¬
dum coepisse sacrifitium scm̃ scorũ
quod corpusoius ẽ. Nondumenim
obtulenat in passi oneholocaustũ suũ
non autẽ opor tebat aufecri significan¬
cia sacrificia prius quam illud quod
significabatur confirmatũ ess& co¬
testatione a poscolorũ p̃dicadiũ & fide
credentium populorum. Quio uero
trpice uir iste peccatis languidum
genus designathumanũ. rectenenso¬
lumleprosus. uerumetiam iuxto

Expanded text:
Moyses in testimonium illis . Moyses in testimonium illis . Ostendere se sacerdoti jubetur, ut intelligeret sacerdos eum non legis ordine, sed gratia Dei supra legem esse curatum. Offerre autem sacrificium, ut ostenderet Dominus quia legem non solveret, sed impleret; qui secundum legem gradiens supra legem sanaret eos, quos remedia legis non sanaverant. Et bene addidit in testimonium illis, hoc est, si Deo credant, si impietatis lepra discedat. Quod si quem movet, quomodo Dominus Mosaicum videatur approbare sacrificium, cum id non receperit Ecclesia, meminerit nondum esse coepisse sacrificium sanctum sanctorum, quod corpus ejus est. Nondum enim obtulerat in passione holocaustum suum. Non autem oportebat auferri significantia sacrificia, priusquam illud quod significabatur, confirmatum esset contestatione apostolorum praedicantium, et fide credentium populorum. Quia vero typice vir iste peccatis languidum genus designat humanum, recte non solum leprosus, verum etiam, juxta
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ int̃opusdĩato. p̃ceptũ: quia in p̃cepto
opus. Deniq dix & facta s̃. uidesigita
quod dubitare ñ potest quia uolunta so
potestase. siergo uolunta sei potestas
quiunius uoluntatis asser̃ uniusutiq
habens sanandi & iubendia uctoritatẽ
lepsos ꝓhib& sed quia dñs legis ei no
sequitur legi sed legẽ facit Noners
ideo t &igit quia sine tactumunda re ñs
terat sedut ꝓbar& quia subiectus nera
legi nec conagiũ timebat ut homines
sed quia conlaminariñ poterat quialios
berabat epratactudm̃ fugit quae sole¬
bat contaminare tangenẽ. simulq allu
mirabile qd eo sa nauit genere. quo fue
obsecratus siuis potes memunda re
Volo inquit mundare. habes uoluntaues
mundare. Et comipatus ẽ ei stati&eis
Quare praccipitur neminidicere nisi
urdocera nonuulgandanostrabeneficia
sed piaemenda. Vt non solũ ã mercede
abstinetimus pecuniae. sed etiã gratiae
sed uade ostendete principi sa¬
cerdotum et offer pro emun

Expanded text:
er opus dei atque praeceptum, quia in praecepto est opus. denique dixit, e t facta sunt. uidetis igitur quod dubitari non potest quia uoluntas dei potestas est. si ergo uoluntas eius potestas est, qui unius uoluntatis trinitatem habens sanandi, et jubendi auctoritatem, leprosos prohibet; sed quia Dominus legis est, non obsequitur legi, sed legem facit. Non ergo ideo tetigit, quia sine tactu mundari non poterat, sed ut probaret quia subjectus non erat legi. Nec contagium timebat ut homines, sed quia contaminari non poterat qui alios liberabat, lepra tactu Domini fugatur, quae solebat contaminare tangentem. Simulque illud mirabile, quod eo sanavit genere, quo fuerat obsecratus. Si vis, potes me mundare. Volo, inquit, mundare. Habes voluntatem,muQuare praecipitur nemini dicere, nisi ut diceret non vulganda nostra beneficia, sed premenda, ut non solum a mercede abstineamus pecuniae, sed etiam gratiae. Sed vade et ostende te principi sacerdotum, etc. Ostendere se
Abbreviated transcription (Latin):
iris inchoans
in laudibus exspectant. Iohan¬
nes ab acernitate uerbi dĩ ꝑ
quodomnia facta sunt principi¬
um sumens & ipse ad tempus
usque dominicae resurrectionis
euangelitando pertingit. Scrip¬
turus igitur euangelium marcus
congrue primo omniũ ponit tes¬
timona ꝓphetãrum: quibus hoc
futurum iã olim p̃cinnebant
Vt eo cunctis uera ac sine scrupu¬
lo dubietatis suscipienda quae
praescita acp̃dicta esse mons¬
trar& Simulq: uno eodeq: euan¬
gelii sui principio & iudues qui
legemacꝓph& as susceperant : ad
suscipienda &iã euangelii sacram̃¬
ita quae ipsorum ꝓph&ae p̃dixeranT
toritatẽ quoq: legis & ꝓph&cirũ
so soipiendã uenerandãq ꝓuocat
Nesqui uixta hereticos aut u&us

Expanded text:
ris inchoans in laudibus exspectabant. Joannes, ab aeternitate verbi Dei, per quod omnia facta sunt, principium sumens, et ipse ad tempus usque dominicae resurrectionis evangelizando pertingit. Scripturus ergo Evangelium Marcus, congrue primo omnium ponit testimonia prophetarum quibus hoc futurum jam olim praecinebant. Ut eo cunctis vera ac sine scrupulo dubietatis suscipienda quae praescita ac praedicta esse monstraret, simulque uno eodemque Evangelii sui principio et Judaeos qui legem ac prophetas susceperant, ad suscipienda etiam Evangelii sacramenta quae ipsorum prophetae praedixerant toritatem quoque legis et prophetarum suscipiendam venerandamque provocat, ne si qui juxta haereticos aut Vetus
Abbreviated transcription (Latin):
uero r egnicaelestis introitum
paenitentibus praedicare
Et ideo margheus rectefilium
dauid nuncupat. quemincar¬
ne uenientem asseuerat. Rec te
marcus filium di quemin prima
uoluminis suifronte auctorẽ
euangelii & sponsarem regni de¬
signat agerni Vbi notandum
quod euangelis tae sci quidispen¬
sationem nobis dominicae in car¬
naticiis scriptam reliquere.
una aidem spũ accensi: ad officiũ
scribendi accesserunt Sed diuer¬
sum narrationis suae primordiũ
singuli diuersum statuere termi¬
num: Mattheus namq anatiui¬
tate dominica exordiũ sumens.
ad tempus usq dominicae resur¬
rectionis seriem suae narĩtios
perdunxeit Marcus ab iurtio
dicationis

Expanded text:
vero, regni coelestis introitum vero, regni coelestis introitum poenitentibus praedicare. Et ideo Matthaeus recte Filium David nuncupat, quem in carne venientem asseverat. Recte Marcus Filium Dei, quem in prima voluminis sui fronte auctorem Evangelii et sponsorem regni designat aeterni. Ubi notandum quod Evangelistae sancti, qui dispensationem nobis dominicae incarnationis scriptam reliquere, uno quidem spiritu accensi ad officium scribendi accesserunt, sed diversum narrationis suae primordium singuli, diversum statuere terminum. Matthaeus namque, a nativitate dominica exordium sumens, ad tempus usque dominicae resurrectionis seriem suae narrationis perduxit. Marcus, ab initio dicationis