comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
manentem super eum ipse est qui bap¬
titat in spũ scõ: Non parua questio est
fr̃s mei: Siuidistis questionem: non
paruam uidistis. super est ut ipsius so¬
lutionem dñs d&: Tamen illud dico.
si ui distis questionem: non est parum:
Ecce positus est iohannes. ante oculos
urõs. stans ad fluuium iohannes baptis¬
ta: ecce uenit dñs ad huc baptirandus.
nondum baptitat᷑: Audi uocem io¬
hannis: Tuad me uenis: ego ate
debto baptitari Ecce. iam cognoscit dnm̃:
a quo uult baptizari Baptiratus dñs as¬
cendit ab aqua. aꝑti sunt caeli. descendit
sp̃s: modo illum cognoscit iohannes: Si
modo illum cognoscit. cui dixit antea
ego ate debeo baptizaris. Si autem ñ
eum modo cognoscit. quiiam nouerat
cum. quid est quod dixit non nou erã
eum sed qui misit me baptitare in aqua
ipse mihi dixit. suꝑ quem uideris spm̃
descendentem & manentem super eũ.¬

Expanded text:
em super eum, ipse est qui baptizat in Spiritu sancto? » Non parva quaestio est, fratres mei. Si vidistis quaestionem, non parum vidistis: superest ut ipsius solutionem Dominus det. Tamen illud dico, si vidistis quaestionem, non est parum. Ecce positus est Joannes ante oculos vestros, stans ad fluvium Joannes Baptista; ecce venit Dominus adhuc baptizandus, nondum baptizatus: audi vocem Joannis, Tu ad me venis? ego a te debeo baptizari; ecce jam cognoscit Dominum, a quo vult baptizari. Baptizatus Dominus ascendit ab aqua, aperiuntur coeli, descendit Spiritus, modo illum cognoscit Joannes: si modo illum cognoscit, quid dixit antea, Ego a te debeo baptizari? Si autem non eum modo cognoscit, quia jam noverat eum, quid est quod dixit, « Non noveram eum; sed qui me misit baptizare in aqua, ille mihi dixit, Super quem videris Spiritum descendentem
Abbreviated transcription (Latin):
tiam ꝓgrã. id est pro hac gratia in qua ex
fide uiuimus recepturi sumus aliam:
Quid tamen. nisi gratiam e Nam si di¬
xero quia & hoc deb&ur: aliquid mihi
ad signo. quasi cui debebatur Coronat
ter ambulemus : Iex enim ꝑ mossenda¬
ta est: quae reos oͦstonde. bat: Qsuid enim
ait apostolus c L. ex sub intrauit : ut ha¬
bundarae delictum: Hoc proderat suꝑ¬
bis : ut habundarae delictum Multume¬
nim sibi dabant. &e quasi uiribus suis mul¬
tum ad signabant. & non poterant imple¬
re iustitiam: nisi ad iuuarae ille qui uisse¬
rat. Suꝑbiam eorum uolens domare ds̃:
dedit legem. tanquam dicens Ecce m¬
plete: ne putetis deesse iubentem Non
deest qui iubeat. sed deest qui impleat
Si ergo de est qui impleat: unde non im¬
ploc. Quia natus cum trãduce peccati.
& mortis. De adam traxit secum quod
ibi conceptum est: Caecidit primus homo
& omnes qui de illo nati sunt de illo tra¬
xerunt concupiscentiam carnis: O porte¬

Expanded text:
tiam pro gratia; id est, pro hac gratia in qua ex tiam pro gratia; id est, pro hac gratia in qua ex fide vivimus, recepturi sumus aliam: quid tamen nisi gratiam? Nam si dixero quia et hoc debetur, aliquid mihi assigno, quasi cui debeatur. Coronat ter ambulemus. 11. Lex enim per Moysen data est: quae reos tenebat. Quid enim ait Apostolus? Lex subintravit, ut abundaret delictum . Hoc proderat subis, ut abundaret delictum: multum enim sibi dabant, et quasi viribus suis multum assignabant; et non poterant implere justitiam, nisi adjuvaret ille qui jusserat. Superbiam illorum volens domare Deus, dedit Legem, tanquam dicens: Ecce implete, ne putetis deesse jubentem. Non deest qui jubeat, sed deest qui impleat. 12. Si ergo deest qui impleat, unde non implet? Quia natus cum traduce peccati et mortis. De Adam natus, traxit secum quod ibi conceptum est. Cecidit primus homo; et omnes qui de illo nati sunt, de illo traxerunt concupiscentiam carnis. Oporte
Abbreviated transcription (Latin):
qui primo in debitam susceperat gratiam:
Ego enim in quid iam delibor. & tempus¬
meae resolutionis instat Bonum certa¬
men certaui cursum consum maui : fidẽ
seruaui. dereliquo: reposita est mihi coro¬
na iustitiae Iam debita flagitat: iam de¬
bitum exigit: Nam uide uerba sequenti¬
a: Quam redd& mihi dñs inillo die. uis¬
tus uidex: Ut ante susciper&e gratiam.
misericorder patrei opus habebat.
ut praemium gratiae. iudice ⁊ iusto
Qui non dampnauit impium: dãpna¬
bit fidelem e Ettamen si bene cogi¬
tes : ipse dedit fidem primo. qu a eum
ꝓmeriusti : Non enim detuo ꝓmeriusti.
ut tibi aliquid debereur: Quod ergo
praemium immortalitatis postea tribu¬
it : dona sua coronat non merita tua: Er¬
go fr̃s. om̃s deplenitudine eius accepimꝰ
deplenitudine miseri cordiae eius. deha¬
bundantia bonitatis eius accepimus: Quide
Remissionem peccatorum. ut iustificare¬
mur exfide: Et insuper quide Et gra¬

Expanded text:
qui primo indebitam susceperat gratiam: qui primo indebitam susceperat gratiam: Ego enim, inquit, jam immolor, et tempus resolutionis meae instat. Bonum certamen certavi, cursum consummavi, fidem servavi: de caetero reposita est mihi corona justitiae. Jam debitum flagitat, jam debitum exigit. Nam vide verba sequentia: Quam mihi reddet Dominus in illa die, justus judex . Ut ante susciperet gratiam, misericordem patrem opus habebat: ut praemium gratiae, judicem justum. Qui non damnavit impium, damnabit fidelem? Et tamen si bene cogites, ipse dedit fidem primo, qua eum promeruisti: non enim de tuo promeruisti ut tibi aliquid deberetur. Quod ergo praemium immortalitatis postea tribuit, dona sua coronat, non merita tua. Ergo, fratres, omnes de plenitudine ejus accepimus: de plenitudine misericordiae ejus, de abundantia bonitatis ejus accepimus. Quid? Remissionem peccatorum, ut justificaremur ex fide. Et insuper quid? Et gra
Abbreviated transcription (Latin):
ficat impium. quid est qui iustificat
impium eximpio facit pium. co¬
gita quid tibi ꝑlegem imminere debe¬
bat. & quid per gratiam consecutus sis
Consetutus autem istam gram̃ fidei.
eris iustus ex fide Iustus enim exfide
uiuit. & ꝓmereris dm̃ uiuendo ex fi¬
de: Cum ꝓmerueris dm̃ ex fide uiuen
do : accipis praemium immortalitatem
& uitam aeternam: & illa grã est Nã
ꝓquo merito accipis uitam aeternam e
ꝓgrã Sienim fides grã est & uita
aeterna quasi mercesi fidei: uidetur
quidem ds̃ uitam aeternam quasi de¬
bitam reddere: Cui debitam c F ide¬
li. quia ꝓmeruit illam ꝑfidem: Sed
quia ipsa fides gratia est & uita art̃
confitentem gratiã. & postea debitũ
expetentem: Confessio grãe quat est
in paulo e. Qui prius fui blas phemus
& ꝑ secutor. & in uiriosus: sed mi scđam
inqui ł consecutus sum: Indignum se
dixit qui consequer&eur: consecutum
dĩ Audi illum᷑ flagitantem debitum.

Expanded text:
ficat impium Quid est, qui justificat ficat impium Quid est, qui justificat impium? Ex impio facit pium; cogita quid per legem tibi imminere debebat, et quid per gratiam consecutus sis. Consecutus autem istam gratiam fidei, eris justus ex fide Justus enim ex fide vivit ; et promereberis Deum vivendo ex fide: cum promerueris Deum vivendo ex fide, accipies praemium immortalitatem, et vitam aeternam. Et illa gratia est. Nam pro quo merito accipis vitam aeternam? Pro gratia. Si enim fides gratia est, et vita aeterna quasi merces est fidei: videtur quidem Deus vitam aeternam tanquam debitam reddere Cui debitam? Fideli, quia promeruit illam per fidem; sed quia ipsa fides gratia est, et vita aetconfitentem gratiam, et postea debitum expetentem. Confessio gratiae quae est in Paulo? Qui prius fui blasphemus, et persecutor, et injuriosus: sed misericordiam, inquit, consecutus sum . Indignum se dixit qui consequeretur: consecutum ricordiam Dei. Audi illum jam flagitantem debitum,
Abbreviated transcription (Latin):
nar& : grã tibi data est. non merces red¬
dita: Vnde uocatur grã ẽ. Quia gratis
datur: Non enim praecedentibus meri¬
tis emisti. quod accepisti Hanc ergo ac¬
cepit gram̃ primam peccator: ut eius
peccata dimitterentur: Quid meruite
Interrog& iustitiam: inuenit poenã:
Interrog& miscdam: inuenat grãm Sed
hoc & ꝓmiserat ds̃ ꝑ prophetas Itaque
cum uenit dare quod ꝓmiserat: non
solum gram̃ dedit. sed &e ueritatem: Quo¬
modo exhibita est ueritas c. Quia fac¬
tum est. qđ ꝓmissum est: Quid est ergͦ
gratiam ꝓ grã o. Fide promerem᷑ dm̃. &
qui digni non eramus quibus peccata di¬
mitterentur: ex eo quod tantum donũ
indigni accepimus. grã uocatur: Quid
est grã c Gratis data. Quid est gratis
datac Dimata : non reddita: Sidebe¬
batur mertes: reddita est. non grã do¬
nata Si autem uere debebatur: bonꝰ
fiusti Siautem ut uerum est malus
fuisti: credi disti autem in eum qui iusti¬

Expanded text:
naret; gratia tibi data est, non merces rednaret; gratia tibi data est, non merces reddita. Unde vocatur gratia? Quia gratis datur. Non enim praecedentibus meritis emisti quod accepisti. Hanc ergo accepit gratiam primam peccator, ut ejus peccata dimitterentur. Quid meruit? Interroget justitiam; invenit poenam: interroget misericordiam; invenit gratiam. Sed hoc et promiserat Deus per Prophetas: itaque cum venit dare quod promiserat; non solum gratiam dedit, sed et veritatem. Quomodo exhibita est veritas? Quia factum est quod promissum est. 9. Quid est ergo, gratiam pro gratia? Fide promeremur Deum; et qui digni non eramus quibus peccata dimitterentur, ex eo quia tantum donum indigni accepimus, gratia vocatur. Quid est gratia? gratis data. Quid est gratis data? Donata, non reddita. Si debebatur, merces reddita est, non gratia donata; si autem vere debebatur, bonus fuisti: si autem, ut verum est, malus fuisti, credidisti autem in eum qui justi
Abbreviated transcription (Latin):
poralite ł imori dignatus est. Et mortuus
est: An in illo mors mortua est o Qua¬
lis mors quae mortem occidit Ipse
omnes accepimus: Quid accepistis e¬
ħ gram̃ pro grã Sic enim habent uerba
grecis Non aitꝰ & de plenitudine tiꝰ &̃ grãmꝗ¬
nos om̃s accepimꝰᷤ gram̃ ꝓgrã id est acce grã s su
pimus. ut nescio quid nos uoluerit intel ait¬
ligere deplenitudine eius accepisse: &
insuꝑ gram̃ pro grã: Accepimus enim
tiam primo accepimus: Fidem Infide
ambulantes: in grã ambulamus Vn¬
de enim meruimus hoc cꝰ Quibus nr̃is
praecedentibus meritis c Non se quisq
compalp&. redeat in conscientiam suã:
quaerat latebras cogitationum suarum.
redeat ad seriem factorum suorum ñ
attendat quid sit si iam aliquid est: sed
quid fuerit ut ess& aliquid. inueni&
non se dignum fuisse: nisi supplitio: Si
ergo supplitio dignus fiuisti. & uenit ille
qui non peccata punir& sed peccata do¬

Expanded text:
poraliter mori dignatus est. Et mortuus poraliter mori dignatus est. Et mortuus est, an in illo mors mortua est? Qualis mors, quae mortem occidit? 4. Ipse omnes accepimus. Quid accepistis? Et gratiam pro gratia. Sic enim habent verba graecis. Non ait, Et de plenitudine ejus nos omnes accepimus, grpimus: ut nescio quid nos voluerit intelligere de plenitudine ejus accepisse; et insuper gratiam pro gratia. Accepimus enim tiam primo accepimus? Fidem. In fide ambulantes, in gratia ambulamus. Unde enim hoc meruimus? quibus nostris praecedentibus meritis? Non se quisque compalpet, redeat in conscientiam suam, quaerat latebras cogitationum suarum, redeat ad seriem factorum suorum: non attendat quid sit, si jam aliquid est; sed quid fuerit, ut esset aliquid; inveniet non se dignum fuisse nisi supplicio. Si ergo supplicio dignus fuisti, et venit ille qui non peccata puniret, sed peccata do
Abbreviated transcription (Latin):
uisus est &ab eis aquibus crucifixus : ille
tatus. sputis in litus. spinis coronatus. in
cruce suspensus. mortuus. lancea uulne¬
ratus. decruce depositus. in sepulchro po¬
nr̃orum crucifixus: ille cui insultatum
est : quo pendente ꝑsecutores caput agi¬
tabant & dicebant si filius dĩ est descen¬
dat decruce: Ipse est totus medicus nr̃.
ipse plane: Quare ergo non ostendit in¬
sultantibus quia ipse erat filius dĩ. ut si se
ꝑmisit incruce leuari saltem cum illi di¬
cerent si filius dĩ est descendat decruce
tunc descender& & ostender& eis uerum
seesse filium dĩ quem illi ausi sunt in ri¬
dere c Noluit. noluit: Quare ergo noluito
Numquid quia non potuit s Potuit pla¬
ne Quid est enim amplius de cruce des¬
cendere an de sepulchro resurgere e Sed
ꝑtulit insultantes Nam crux non ad in¬
potentiae documentum: sed ad exemplũ
patientiae suscepta est: Ibi uulnera
tua curauit : unde sua diu ꝑtulit Ibi
te a morte sempiterna sanauit. ubitẽ¬

Expanded text:
quibus crucifixus est. Ille latus, sputis illitus, spinis coronatus, in cruce suspensus, mortuus, lancea vulneratus, de cruce depositus, in sepulcro poicus vulnerum nostrorum, crucifixus ille cui insultatum est, quo pendente persecutores caput agitabant, et dicebant, Si filius Dei est, descendat de cruce : ipse est totus medicus noster, ipse plane. Quare ergo non ostendit insultantibus, quia ipse erat Filius Dei: ut si se permisit in crucem levari, saltem cum illi dicerent, Si filius Dei est, descendat de cruce; tunc descenderet, et ostenderet eis verum se esse Filium Dei, quem illi ausi fuerant irridere? Noluit. Quare noluit? numquid quia non potuit? Potuit plane. Quid est enim amplius, de cruce descendere, an de sepulcro resurgere? Sed pertulit insultantes: nam crux non ad potentiae documentum, sed ad exemplum patientiae suscepta est. Ibi vulnera tua curavit, ubi sua diu pertulit: ibi te a morte sempiterna sanavit, ubi tem
Abbreviated transcription (Latin):
&e reatus legis fecit aegritudinem super¬
bis: Aegritudo suꝑborum : facta est con¬
fessio humilium: Iam confitentur argro¬
ti quia aegrotant: ueniat medicus . &.
sanae aegrotos: Medicus quiscꝰ Dñs nr̃¬

Expanded text:
et reatus legis fecit aegritudinem superet reatus legis fecit aegritudinem superbis. Aegritudo superborum, facta est confessio humilium: jam confitentur aegroti quia aegrotant; veniat medicus, et sanet aegrotos. 3. Medicus quis? Domin
Abbreviated transcription (Latin):
lium suum factum ex muliere factum sub
lege : ut eos qui sub lege erant redimer&.
ut ad optionem filiorum reciperemus Ec¬
ce ad hoc uenit xp̃s. ut eos qui sub lege eranł
redimera&. utiam nonsimus sublege. sed
sub grã: Quis ergo dedit legem: Ille
dedit legem: qui dedit &gram̃ Sed le¬
gem ꝑseruum misit: cum grã ipse des¬
cendit: Et unde factierant homines
sub lege & Non implendo legem Quie¬
nim legem impla: non est sub lege sed
cum lege. Qui autem sub lege est: non
subleuatur.: sed premitur lege: Omnes
itaq homines sub lege constitutos. reos
facit lex: &e ad hoc illis suꝑ caput est.
ut ostendat peccata non tollat: Lex ergͦ
iuba& : dator legis misereur: In eo quod
lex iub&e conantes homines uiribus suis¬
implere quod alege praeceptum est: ipsa
sua temeraria & praecipiti praesumptione
caetiderunt. & non sunt cum lege: sed sub
lege facti sunt rei Et qm̃ suis uiribus im¬
plere non poterant legem. facti rei suble¬
ge: implorautrunt liberatoris auxilium.

Expanded text:
factum ex muliere, factum sub Lege, ut eos qui sub Lege erant, redimeret, ut adoptionem filiorum reciperemus . Ecce ad hoc venit Christus, ut eos qui sub Lege erant redimeret: ut jam non simus sub Lege, sed sub Gratia. Quis ergo dedit Legem? Ille dedit Legem, qui dedit et Gratiam: sed Legem per servum misit, cum Gratia ipse descendit. Et unde facti erant homines sub Lege? Non implendo Legem. Qui enim legem impiet, non est sub lege, sed cum lege: qui autem sub lege est, non sublevatur, sed premitur lege. Omnes itaque homines sub Lege constitutos, reos facit Lex; et ad hoc illis super caput est, ut ostendat peccata, non tollat. Lex ergo jubet, dator legis miseretur in eo quod jubet lex. Conantes homines implere viribus suis quod a lege praeceptum est, ipsa sua temeraria et praecipiti praesumptione ceciderunt; et non sunt cum lege, sed sub lege facti sunt rei: et quoniam suis viribus implere non poterant legem, facti rei sub lege, imploraverunt liberatoris auxilium;
Abbreviated transcription (Latin):
quem iam dixeras inpace esse cum dõ:
cum aliud sit anima quae immortalitr
uig& . aliud corpus qđ corraptiliter ila&
Sed ex quo consortium carnis & anima ho¬
minis nomen accepit : iam & singulum
atq separatum utrum lib& eoꝵ nomen
hominis tenuit: Nemo ergo ti tub& quar¬
do audit dnm̃ dixisse. pono animã mel
& iterum sumo eã: Ponit eã caro
sed ex potestate uerbi: Sumit ergo caro
sed ex potestate uerbi Et ipse dñsap̃s.
dictus est sola caro: Quomodo inquit
ibi intellige: & uerbum. & animd & tamẽ
Sed utiq confiteris ctiam illud quod hib&
eadem fides. in tum xpm̃ tecredere. qui
crucifirus est & sepultus: Ergo enam
sepultum xp̃m esse non negas: & tamen
sola caro sepulta est: Si enim erat ibi am¬
ma : non erat mortuus: Siauit̃ uen
mors erat. ut eius uera sit resurrectio:s¬
ne anima fuerat in sepulchro: & tamen
anima caro : quia non est sepulta nisi ca¬

Expanded text:
quem jam dixeras in pace esse cum Deo: quem jam dixeras in pace esse cum Deo: cum aliud sit anima quae immortaliter viget, aliud corpus quod corruptibiliter jacet. Sed ex quo consortium carnis et animae hominis nomen accepit, jam et singulum atque separatum, utrumlibet eorum nomen hominis tenuit. 13. Nemo ergo titubet, quando audit Dominum dixisse, Pono animam meam, et iterum sumo eam. Ponit eam caro, sed ex potestate Verbi: sumit eam caro, sed ex potestate Verbi. Et ipse Dominus Christus dictus est sola caro. Quomodo, inquit, ibi intellige, et Verbum, et animam, et carnem. Sed utique confiteris etiam illud quod habet eadem fides, in eum Christum te credere qui crucifixus est et sepultus. Ergo etiam sepultum Christum esse non negas: et tamen sola caro sepulta est. Si enim erat ibi anima, non erat mortuus: si autem vera mors erat, ut ejus vera sit resurrectio, sine anima fuerat in sepulcro; et tamen am sine anima caro, quia non est sepulta nisi ca
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃s: Mectamen tria haec tres xpĩ: sod u¬
nus xp̃s: Hominem in terroga : & deipso fac
gradum. ad ea quae suꝑte sunt : sed si non¬
dum intellegenda. saltem credenda: Quo¬
modo est enĩ unus homo anima & corpus:
sic unus xp̃s. uerbum & homo: Videte
quid dixerim : & intelligite: Anima &
corpus duae ressunt: Sunus homo: Ver¬
bum & homo duae ressunt : sadunus xp̃s:
Ergo de homine quaere Cłbi est apłs pau¬
lus: Modo siquis respondeat in requie
cum xp̃o : uerũ dicit: Item siquis responde¬
at romae in sepulchro: & ipse uerũ dicit:
Illud mihi deanima: hoc de eiꝰ carne res¬
pond& : nectamen ideo duos dicimꝰ apłos
paulos : unũ qui requi escit in xp̃o. alterũ
qui est positus insepulchro: Quam uis a¬
płm paulũ dicamꝰ uiuere in xp̃o: eundẽ¬
q apłm paulũ dicimꝰ mortuũ iacere inse¬
pulchio: Moritur aliquis : dicimꝰ bor
homo fidelis homo : in pace est cũ dno
& continuo camus ad exrequias ipsius.
sepeliamus illum Eum sepulturisq

Expanded text:
s: nec tamen tria haec tres Christi, sed unus Christus. Hominem interroga, et, de teipso fac gradum ad ea quae supra te sunt, et si nondum intelligenda, saltem credenda. Quomodo est enim unus homo anima et corpus; sic unus Christus Verbum et homo. Videte quid dixerim, et intelligite. Anima et corpus duae res sunt, sed unus homo: Verbum et homo duae res sunt, sed unus Christus. Ergo de homine quaere. Ubi est Paulus apostolus modo? Si quis respondeat, In requie cum Christo; verum dicit. Item si quis respondeat, Romae in sepulcro; et ipse verum dicit. Illud mihi de anima, hoc de ejus carne respondet. Nec tamen ideo duos dicimus apostolos Paulos; unum qui requiescit in Christo, alium qui positus est in sepulcro: quamvis apostolum Paulum dicamum Paulum dicamus mortuum jacere in sepulcro. Moritur aliquis, dicimus, Bonus homo, fidelis homo, in pace est cum Domino: et continuo, Eamus ad exsequias ipsius, et sepeliamus illum. Eum sepulturus es
Abbreviated transcription (Latin):
tita. animi contractio: Cupiditas. animi
progressio: timor animi fuga est: Diffun¬
deris animocum delectaris: contraheris animo
cum molestaris : Progrederis animo. cum
appetis : fugis animo. cum metuis: Eoce
unde ille mercennarius uiso lupo dicitur
fugere: Quare : Quia non est ei curadeou
cennarius est : temporalem mercedem qu¬
rens : & in domo in aeternum non habitait:
Sunt hic adhuc quaerenda & discutienda
uobiscum : sed onerareuos non est consilu:
Dominicaenim cybaria. conserui s minista¬
mus in pascuis dominicis ouespascimus &
simulpascimur : Sicut non est negandum
quod necessarium est : sic non est corinfirmũ.
pabuli multitudine praegrauandum: Non
sit ergo molestum caritati uraẽ : quia omna
quaehic discutienda adhue arbitrorhodie
non discutio : sed iterum nobis in nominedñ
diebus redden di sermonis eadem lectio reciti¬
bitur : & diligentius illo adiuuante tractibit᷑:¬

Expanded text:
titia, animi contractio; cupiditas, animi titia, animi contractio; cupiditas, animi progressio; timor, animi fuga est. Diffunderis enim animo, cum delectaris; contraheris animo, cum molestaris; progrederis animo, cum appetis; fugis animo, cum metuis. Ecce unde mercenarius ille viso lupo dicitur fugere. Quare? Quia non est ei cura de omercenarius est? Temporalem mercedem quaerit, in domo in aeSunt hic adhuc quaerenda, et discutienda vobiscum, sed onerare vos non est consilii. Dominica enim cibaria conservis ministramus; in pascuis dominicis oves pascimus, et simul pascimur. Sicut non est negandum quod necessarium est, sic non est cor infirmum pabuli multitudine praegravandum. Non sit ergo molestum Charitati vestrae, quia omnia quae hic adhuc discutienda arbitror, hodie non discutio: sed iterum nobis in nomine Domini diebus reddendi sermonis eadem lectio recitabitur, et diligentius, illo adjuvante, tractabit
Abbreviated transcription (Latin):
aud& arguere: Ec cenescio quis pec cauit:
grauiter peccauit : increpandus est : ex commu¬
nicandus est : sed ex communicatus. in imicus
erit : insidiabitur : nocebit cum poterit : Iam
illequisuaquaerit non quae i ħuxpĩ. neper¬
dat quod sectatur humanȩ inimicitiae cõmo¬
ditatem & inimicitiarum humanarum incur¬
rat molestiam : tacet : non corripit: Eccelu¬
pus ouiguttur apprȩhendit : diabolus fide¬
liadulterium ꝑsuasit : tutaces non increpas:
Omercennari. lupumuenientem uidisti : & fu¬
gisti. Respondit forte& dicit Ec cehosũ:
non fugi Fugisti. quiata cuisti : tacuisti. quia
timuisti: Fuga animi : timorest: Corpore
stetisti: spũ fugisti: Quod. illenon faciebat.
qui dicebat & si corpore absenssum : spũuo
biscum sum: Quomodo enimspũ fugiebat.
qui etiam corpore absens. fornicatores lit ce¬
ris arguebat : Affectiones nrae : motus ani¬
morum sunt : Letitia. animi diffusio : tris¬

Expanded text:
audet arguere . Ecce nescio quis peccavit, audet arguere . Ecce nescio quis peccavit, graviter peccavit; increpandus est, excommunicandus est: sed excommunicatus, inimicus erit, insidiabitur, nocebit cum potuerit. Jam ille qui sua quaerit, non quae Jesu Christi, ne perdat quod sectatur, humanae amicitiae commoditatem, et inimicitiarum humanarum incurrat molestiam, tacet, non corripit. Ecce lupus ovi guttur apprehendit: diabolus fideli adulterium persuasit; tu taces, non increpas: o mercenarie, lupum venientem vidisti, et fugisti. Respondet forte et dicit: Ecce hic sum, non fugi. Fugisti, quia tacuisti; tacuisti, quia timuisti. Fuga animi, timor est. Corpore stetisti, spqui dicebat: Etsi corpore absens sum, sed spiritu vobiscum sum . Quomodo enim spiritu fugiebat, qui etiam corpore absens, fornicatores litteris arguebat? Affectiones nostrae motus animorum sunt: laetitia, animi diffusio; tris
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ murum insporta submissus est : ut manus
ꝑsequentis euader& : Nonergo illicura fuit
deo uibus quas iupo ueniente deserebat :
Puit plane : sed eas pastori incaelo sedenti sius¬
orationibus commendabat: Seautem utili¬
tatiearum fugiendo seruabat. sicut quodam
loco ait: Manere in carne. necessarium
propteruos : Abipsonamq: pastore om̃s
audierant. siuos ꝑsecuti fuerint in unaciui¬
tate : fugite in aliam: Hanc qua estionem.
nobis dns dignet᷑ exponere : Dnẽ . tudixisti
eis quos fideles pastoresesse utiq uolebas. quos
tua membra esse formabas: Siuos ꝑsecuti fu¬
erint. fugite : Iniuriamergo illis facis. quando
reprehendis mercennarios. qui uident lupũ
uenientem & fugiunt: Rogamus ut in di¬
ces nobis quid habeat altitudo quaestionis:
Pulsemꝰ : ad erit qui aperiat sẽ. ostiarius ostu.
quod est ipse: Quid est mercennarius: Qui
uid et lupum uenientem & fugit : quia suaquȩ¬
rit non quaeiħuxpĩ : pec cantem non libere

Expanded text:
per murum in sporta submissus est, ut manus per murum in sporta submissus est, ut manus persequentis evaderet . Non ergo illi cura fuit de ovibus, quas lupo veniente deserebat? Fuit plane, sed eas pastori in coelo sedenti orationibus commendabat: se autem utilitati earum fugiendo servabat, sicut quodam loco ait, Manere in carne necessarium propter vos . Ab ipso namque pastore omnes audierant, Si vos persecuti fuerint in una civitate, fugite in aliam . Hanc nobis quaestionem Dominus dignetur exponere. Domine, tu dixisti eis quos fideles pastores esse utique volebas, quos tua membra esse formabas, Si vos persecuti fuerint, fugite. Injuriam ergo illis facis, quando reprehendis mercenarios, qui vident lupum venientem et fugiunt. Rogamus indices nobis quid habeat altitudo quaestionis: pulsemus, quod est ipse. « Quis est mercenarius qui videt lupum venientem et fugit? Qui sua quaerit, non quae Jesu Christi: peccantem non libere
Abbreviated transcription (Latin):
głicui mercennarios inuidere uideominua¬
tur : & tamen ꝑlinguas & mercennariorum
& filiorum diuinax pĩgloria diffamecur:
cum siueoccasione. siue ueritate xp̃c ad nun¬
tietur : Uidimus : qui sit etiam mercenna¬
rius : Quid est lupus nisidiabolus : Et quid
dictum est demercennario : Cum uiderit
lupum uenientem fugit : quia non sunt eiꝰ oues
propriȩ : nec eicura est deouibus : Num quid
talis erata postolus Piulus : Absit : Num quio
talis perxus: Absit : Num quid talesce¬
teri apłi. excepto uda filio ꝑditionis : Absit
Pastoresergo illi : Planepastores : Etunꝰ unde
pastor : Iam dixi pastores. quia membra
pastoris : illo capite gaudebant : sub illo capi¬
te concordabant : Vnospũ in unius corporis
compageui uebant : ac ꝑ hoc om̃s adunum
pastorem ꝑtinebant: Siergo pastores non
mercennarii : quare fugiebant quando per¬
secutionem patiebantur : Expone nobiso
dnẽ : uidi in epistola fugientem paulum :

Expanded text:
gloria, cui mercenarios invidere video, minuagloria, cui mercenarios invidere video, minuatur; et tamen per linguas et mercenariorum et filiorum divina Christi gloria diffametur, cum sive occasione, sive veritate Christus annuntietur. 7. Vidimus qui sit etiam mercenarius. Quis est lupus, nisi diabolus? Et quid dictum est de mercenario? Cum viderit lupum venientem, fugit; quia non sunt ejus oves propriae, nec ei cura est de ovibus. Numquid talis erat apostolus Paulus? Absit. Numquid talis Petrus? Absit. Numquid tales caeteri Apostoli, excepto Juda filio perditionis? Absit. Pastores ergo illi? Plane pastores. Et unde unus pastor? Jam dixi, pastores, quia membra pastoris. Illo capite gaudebant, sub illo capite concordabant, uno spiritu in unius corporis compage vivebant: ac per hoc omnes ad unum pastorem pertinebant. Si ergo pastores, non mercenarii, quare fugiebant quando persecutionem patiebantur? Expone nobis, o Domine. Vidi in Epistola fugientem Paulum:
Abbreviated transcription (Latin):
rdice: Cathe draergo moysi uitis erat: pha¬
risa corum mores spinde erant : Doctrina
uero permalos palmes insepe : botrus interspi¬
nas: Caute lege : nedum quaeris fructum
liceres manum : Et cum laudas bonadicen¬
tem. neimiteris mala facientem: Quaedi
uocem pastoris audite : sed nolite essemercen¬
naru ĩ cum sitis membra pastoris : Ipseautem
paulus sanctus a postolus quidixit. hẽminẽ
intermercennarios filiosq distinguens. uide¬
untionem : quidam uero & ꝑbonam uolunta
in xp̃m predicant : quidam ex caritate : sci
ines quia in defensio ne euangelii positussum:
e. non caste existim antes tribulationem sus¬
atari uinculis meis : Isti mercennari erant:
puilo apostolo in uidebant: Quare muide¬
burt. Nisi quiatemporalia requirebant :
Sed qud adiungat. attendite: Quidenim
sudebo: Veritas est xpc̃ ueritis amercn¬
cennariitemporalem mercedem conducen¬
tes festinanter exoptant: Mihi hum ana

Expanded text:
radice. Cathedra ergo Moysi vitis erat: Pharadice. Cathedra ergo Moysi vitis erat: Pharisaeorum mores spinae erant. Doctrina vera per malos, palmes in sepe, botrus inter spinas. Caute lege, ne dum quaeris fructum, laceres manum: et cum audis bona dicentem, ne imiteris mala facientem. Quae divocem pastoris audite, sed nolite esse mercenarii, cum sitis membra pastoris. Ipse autem Paulus sanctus apostolus, qui dixit, « Neminem inter mercenarios filiosque distinguens, videtentionem, quidam uero et per bonam uoluntatem Christum praedicant; quidam ex caritate, scientes quia in defensionem Evangelii positus sum; ant, non caste, existimantes tribulationem suscitari vinculis meis. » Isti mercenarii erant, Paulo apostolo invidebant. Quare invidebant, nisi quia temporalia requirebant? Sed quid adjungat, attendite: Qgaudebo . Veritas est Christus: veritas a mercecenarii temporalem mercedem conducentis festinanter exoptant: mihi humana
Abbreviated transcription (Latin):
Sua uero illi siue lint docere: nolit audire.
nolite facere : Certe enim. talessia quae¬
runt : non qua e iħuxpĩ : Nullus tamen
mercennarius ausus est dicerepopuloxpi
tua quaere. non quae iħuxpĩ: Quo denm
facit male : non praedicat decathedraxp̃i
Indeledit. undemala facit : non unde bona
dicit: Botrum carpe : spinam caue
Bene quia intellexistis: sed propterta¬
diores dicam hocidem planius: Quono¬
do dixibotrum carpe: spinam caue :am
dicit dñs num quid colligunt despinisuu
aut de cribulis ficum : Uerum est omnnos
& tamen etiam ego ueru dixi. botris
carpe spinam caue : Qui abotrus ali¬
quando deradice uitis exortus. pendit in se¬
pe : crescitpalmes : inseritur spinis : et por¬
tat fructum spina. non suum : Non enim
spinam uitis attulit : sed spinis palmes incu¬
buit: Noli in terrogare nisi radices. quae¬
re radicem spinae. extra inuenis : quaere a¬
ute originem uuae : uitis hanc protulit ex

Expanded text:
Sua vero illi si velint docere, nolite audire, Sua vero illi si velint docere, nolite audire, nolite facere. Certe enim tales sua quaerunt, non quae Jesu Christi: nullus tamen mercenarius ausus est dicere populo Christi, Tua quaere, non quae Jesu Christi. Quod enim facit male, non praedicat de cathedra Christi: inde laedit unde mala facit, non unde bona dicit. Botrum carpe, spinam cave. Bene, quia intellexistis; sed propter tardiores dicam hoc idem planius. Quomodo dixi, Botrum carpe, spinam cave; cum Dominus dicat, Numquid colligunt de spinis uvam, aut de tribulis ficum ? Verum est omnino; et tamen etiam verum ego dixi, Botrum carpe, spinam cave. Quia botrus aliquando de radice vitis exortus, pendet in sepe, crescit palmes, inseritur spinis, et portat fructum spina non suum. Non enim spinam vitis attulit, sed spinis palmes incubuit. Noli interrogare nisi radices. Quaere radicem spinae, extra invenis a vite quaere originem uvae, vitis hanc protulit ex
Abbreviated transcription (Latin):
mittere : & intermercennarios remane¬
re : Inuenimus & mercen narios : Noneos
discutit. nisi dñs quicor inspicit: ipsediscu¬
tit: Iamen aliquando intelliguntur. a no¬
bis non enim frustradixit ipsedñs etiam de
lupis. exfructib: eorum cognoscetis eos:
Multos interrogant temptationes & tunc
apparent cogitationes. multi autemlater
pastor ÷ nisi quia sunt illi omnes unusim
Audite autem. quia & mercennari necq¬
sarii sunt : Multi ubm in ec desia com¬
moda terrena sectantes. xpm̃ta men prae¬
dicant. & ꝑ eosuox xp̃i auditur : & sequa¬
tur oues non mercennarium. seduocempis
toris ꝑmercen narium : Audi temercen¬
narios. ab ipso dño demonstratos: Serbȩ
in quit & pharisaci. Eathedram moysi st¬
dent: Quaedicunt facite : quae autem fi¬
ciunt. facerenolite: Quid aliud duit
nisi ꝑ mercennarios uocem pastorisiudi¬
te : Sedendo enim cathedram mossi le¬
gem dĩdocent : Ergo. ds̃ ꝑ illos dactt:

Expanded text:
mittere, et inter mercenarios remanemittere, et inter mercenarios remanere. Invenimus et mercenarios, non eos discutit nisi Dominus; qui cor inspicit, ipse discutit: tamen aliquando intelliguntur a nobis. Non enim frustra dixit ipse Dominus etiam de lupis: Ex fructibus eorum cognoscetis eos . Multos interrogant tentationes, et tunc apparent cogitationes: multi autem latendo unus pastor, nisi quia sunt illi omnes unius m est. 6. Audite autem, quia et mercenarii necsarii sunt. Multi quippe in Ecclesia commoda terrena sectantes, Christum tamen praedicant, et per eos vox Christi auditur: et sequuntur oves, non mercenarium, sedtoris per mercenarium. Audite mercenarios ab ipso Domino demonstratos. Scribae, inquit, et Pharisaei super cathedram Moysi sedent, quae dicunt facite: quae autem faciunt, facere nolite . Quid aliud dixit, nisi, Per mercenarios vocem pastoris audite? Sedendo enim cathedram Moysi legem Dei docent: ergo per illos Deus docet.
Abbreviated transcription (Latin):
Haec quando amantur a pracposito. & prop¬
ter hocseruiturdõ : quisquis talis est mer¬
cennarius est: interfilios se non computa:
Detalibus enim . & dñsdicit: Amendico uobis
ꝑceperunt mercedem suam : Iudi detimo¬
theo sc̃õ quid dicat apostolus Paulus:
Spero autem in dño iħu timotheum cito
mittere aduos. ut & ego bono animosim.
cum cognouero quae circauos sint : Nemi
nem habeo unanimem qui germane de
uobis sollicitus sit : Omnes enim sua quaert̃
non qua ei huxpĩ : Intermecen narios pas¬
tor ingemuit : quae siuit aliquem: qui sin¬
ceriter diliger& gregem xp̃i : et circa se in eis
qui cumillo eotem pore fuerant : non inuenit :
Nonenim in eclesi axpĩ tunc praeter paulum
a postolum & timotheum nemo erat. qui
germane degrege sollicitus ess& : Sed
contigerat illo tempore. quatimotheum
misit circa sealium defiliis non haber& :
sed soli mercennarii cum illo essent. suaquȩ
mane de grege sollicitus maluit filium

Expanded text:
Haec quando amantur a praeposito, et propHaec quando amantur a praeposito, et propter haec servitur Deo, quisquis talis est, mercenarius est, intDe talibus enim et Dominus dicit: Amen dico vobis, perceperunt mercedem suam . Audi de Timotheo sancto quid dicat apostolus Paulus: « Spero autem in Domino Jesu Timotheum cito mittere vobis, ut et ego bono animo sim, cum cognovero quae circa vos sint: neminem enim habeo unanimem, qui germane de vobis sollicitus sit. Omnes enim sua quaerunt, non quae Jesu Christi » . Inter mercenarios pastor ingemuit: Quaesivit aliquem qui sinceriter diligeret gregem Christi, et circa se in eis qui cum illo eo tempore fuerant, non invenit. Non enim in Ecclesia Christi tunc praeter Paulum apostolum et Timotheum nemo erat qui germane de grege sollicitus esset: sed contigerat ut eo tempore quo Timotheum misit, circa se alium de filiis non haberet; sed soli mercenarii cum illo essent, sua quaemane de grege sollicitus, maluit filium
Abbreviated transcription (Latin):
I quidocet omnem ueritatem : De mercen¬
nario quid dicimus: non in bonis hic com¬
memoratus est: Pastorbonus ait. animã
suam datpro ouibus. mercennarius. & qͥ
non est pastor. cuius non sunt ouespro¬
priac. uid et lupum uenientem. & dimit¬
tit oues & fugit : & lupus rapit & disper¬
git oues : Non hic bonam ꝑsonam mer¬
cennarius gerit : & tamen in aliquo utilis
est : Nec mercennarius diceret᷑. nisi acci¬
per& a conducente mercedem: Quis est
ergo istemercennarius & culpabilis &
nec essarius : Hic uero fratres luc eat no¬
bis ipse dñs : ut & mercennarios intelle¬
gamus : & mercennarii nonsimus: Quis
est ergo mercennarius:: Sunt in ecđa
quidam praepositi. de quib: a postolus
paulus dicit. suaquȩrentes non qua eiħuxp̃i :
Quid est sua quacrentes ñ on xp̃m: Cratisdi¬
ligentes non dm̃ propt̃ dm̃ quarentes: Ten¬
poralia commoda consectantes : lucris inhi
antes : honores ab ominib: appetentes:

Expanded text:
i qui docet omnem veritatem? 5. De mercei qui docet omnem veritatem? 5. De mercenario autem quid dicimus? Non in bonis hic commemoratus est. Pastor bonus, ait, animam suam dat pro ovibus. Mercenarius, et qui non est pastor, cujus non sunt oves propriae, videt lupum venientem, et dimittit oves, et fugit; et lupus rapit, et dispergit oves. Non hic bonam personam mercenarius gerit, et tamen in aliquo utilis est: nec mercenarius diceretur, nisi acciperet a conducente mercedem. Quis est ergo iste mercenarius, et culpabilis et necessarius? Hic vero, fratres, luceat nobis ipse Dominus, ut et mercenarios intelligamus, et mercenarii non simus. Quis est ergo mercenarius? Sunt in Ecclesia quidam praepositi, de quibus Paulus apostolus dicit: Sua quaerentes, non quae Jesu Christi. Quid est, sua quaerentes? Non Christum gratis diligentes, non Deum propter Deum quaerentes; temporalia commoda consectantes, lucris antes, honores ab hominibus appetentes.
Abbreviated transcription (Latin):
eterno genitus : ae qualis gignenti : ꝑquem
factai sunt omnia cum patre : In commuta¬
blis c accepta forma hominis non muta¬
tatis: exincarnatione homo. filius homi¬
nis & filius dĩ : Hoc totum quod dixt. non
simlitudo. sed resest: Non ergo pigeat
nos fratres secundum quasdam similitudi¬
nes ipsum accipereostium : ipsum ostiarium
Quid est enimostium: Qua intramus: Quis
estostiarius : Quia perit: Qui sergo sea pe¬
rit : Nisi qui seipsum exponit: Ec cedñs
dixerat ostium : non intellexeramus: Quan¬
do non intelleximus. clausum erat : qui a pe¬
ruit. ipse est ostiarius : Nulla est ergone¬
cessitas. aliquid aliud quaerere : nulla neces¬
sitas. sed fortasse est uoluntas: Si estuolun¬
tas: noli ex orbitare : noli a trinitate discede¬
re : Sialiam personam quaeris ostiarii :
sp̃s sanctus occurrat : Nonenim dedigna¬
bitur ostiarius esse sp̃s sc̃s : quando ipsum
ostium esse dignatus est filius : Vide osti¬

Expanded text:
aeterno genitus, aequalis gignenti, per quem aeterno genitus, aequalis gignenti, per quem facta sunt omnia, cum Patre incommutabilis, et accepta forma hominis non mutatus, ex incarnatione homo, filius hominis et Filius Dei. Hoc totum quod dixi, non similitudo, sed res est. 4. Non ergo pigeat nos, fratres, secundum quasdam similitudnes ipsum accipere ostium, ipsum ostiarium. Quid est enim ostium? Qua intramus. Quis est ostiarius? Qui aperit. Quis ergo se aperit, nisi qui seipsum exponit? Ecce Dominus dixerat ostium, non intellexeramus; quando non intelleximus, clausum erat: qui aperuit, ipse est ostiarius. Nulla est ergo necessitas aliquid aliud quaerere, nulla necessitas: sed fortasse est voluntas. Si est voluntas, noli exorbitare, noli a Trinitate discedere. Si personam aliam quaeris ostiarii, Spiritus sanctus occurrat: non enim dedignabitur ostiarius esse Spiritus sanctus, quando ipsum ostium esse dignatus est Filius. Vide osti
Abbreviated transcription (Latin):
habes: Lege cuangelium : ego sum pastor bonus:
ubiest ouis: In terroga prophetam: Sicut ouis
idimmolandum ductus est : Interroga amicum
sponsi: Eece agnus dĩ : eccequitollit peccatũ
mundi : Ad huc aliquid secundum istassimi¬
litudines mirabilius sum dicturus: Et agnus
enim & ouis & pastor interse amica sunt : Con¬
inleones autem. apastoribus ouescusto diriso¬
lent : & tamen dexp̃o. cum sit ouis & pastor:
legimus dictum : Uicit leo. de tribu uida:
haec omnia fratres secundum similitu dines
accipite : non secundum proprietates: So¬
lemus uiderepastores. sedere supra petrã :¬
& in de commissa sibi pecora custodire:
lnq: melior pastor. quam petra super quã
sedit pastor : et tamen xp̃c. & pastor & petra:
otum hoc secundum similitudinem: Propri¬
uatem autem. siquaeras ame : in principio
erat uerbum : & uerbum erat apud dm̃: &
sserat uerbum: Si quaeras amẽ proprie¬
utem : filius unicus depatre in acternum ab

Expanded text:
habes, lege Evangelium: Ego sum pastor bonus. habes, lege Evangelium: Ego sum pastor bonus. Ubi est ovis? Interroga propnetam: Sicut ovis ad immolandum ductus est . Interroga amicum sponsi: Ecce agnus Dei, ecce qui tollit peccatum mundi . Adhuc aliquid secundum istas similitudines mirabilius sum dicturus. Et agnus enim et ovis et pastor inter se amica sunt; contra leones autem a pastoribus oves custodiri solent: et tamen de Christo, cum sit ovis et pastor, legimus dictum, Vicit leo de tribu Juda , Haec omnia, fratres, secundum similitudines accipite, non secundum proprietates. Solemus videre pastores sedere supra petram, et inde commissa sibi pecora custodire: utique melior pastor quam petra, super quam sedet pastor; et tamen Christus et pastor et petra. Totum hoc secundum similitudinem. Proprietatem autem si quaeras a me; In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum . Si quaeras a me proprietatem; Filius unicus de Patre in aeternum ab
Abbreviated transcription (Latin):
iecturae meȩ : non mihihuma naestrelixata sus¬
pitio : Ds dixit : ueritas dixit : mutari non po¬
test quodimmutabilis dixit: Dic amergo in
huius profunditate quaestionis quid mihiui¬
deatur : eligat unusquisq quod plac&: pie
tatem sentiat. sicut scriptum est. sentire de
d ñõ inbonitate & imsimplicitate cordis quȩ¬
rite illum : Ostiarium forte ipsum dnm de¬
bemus accipere: Multo enim sunt interse
diuersa in reb humanis. pastor & ostium
quam ostiarius adostium : & tamen dñs &
pastorem sedixit & ostium: Curnonerso
intellegamus ipsum & ostiarium : Sigs
consideremus propriecates : dñs xp̃c. necpas¬
cor est sicut consueumus nosse & uiderepasto¬
res nec hostium est : non enim eum faberfȩcit:
Siautem secundum aliquam similitudinem :¬
& ostium & pastorẽm : audeo dicere . & ouis est:
Ouis nempe sub pastore est : tamen ille & pastor
& ouisest: Vbi est pastor : Ec ce hic

Expanded text:
jecturae meae, non mihi humana est relaxata susjecturae meae, non mihi humana est relaxata suspicio; Deus dixit, veritas dixit, mutari non potest quod immutabilis dixit. 3. Dicam ergo in hujus profunditate quaestionis quid mihi videatur: eligat unusquisque quod placet; pie tamen sentiat, sicut scriptum est, Sentite de Domino in bonitate, et in simplicitate cordis quaerite illum . Ostiarium forte ipsum Dominum debemus accipere. Multo sunt enim inter se diversa in rebus humanis pastor et ostium, quam ostiarius et ostium; et tamen Dominus et pastorem se dixit, et ostium. Cur ergo non intelligamus ipsum et ostiarium? Si enim consideremus proprietates, Dominus Christus nec pastor est, sicut consuevimus nosse et videre pastores; nec ostium est, non enim eum faber fecit: si autem secundum aliquam similitudinem, et ostium et pastor est; audeo dicere, et ovis est: ovis nempe sub pastore est, tamen ille et pastor est et ovis. Ubi est pastor? Ecce hic
Abbreviated transcription (Latin):
Haec enim duo ipse ex posuit : ostiarium no¬
bis reliquit quereindum: Et quid ait de
ostiario : Huic inquit. ostiarius aperit:
Cuia perit : Pastori : Quida perit paston
Ostium : Et quis est ipsum ostium: Ipse
sum pastor : auder& quis quam nostrundit¬
re . quod ipsex pc̃sit & pastor & ostium
Sienim diceret. eggo sumpastor. & non dieeto
ego sum ostium : quaesituri eramus quidess&e
ostium & fortealiud putantes: anteostium
remansuri: Eratia illius & miseri cordia
ostium seipsum dixit : ostiarium quȩ rendũ
nobis reliquit: Quem nos dicturi sumnus
ostiarium quem lib& inuenerimus : cauendim
est nemaior existimetur quam ipsumostium:
quia ostiarius indomib: hominum. maior est
ostio: Ostiarius enim ostio. non ostium prepo¬
nitur ostiario : quia ostiarius ostium. nonosti¬
um custo dit ostiarium: Non ideo diert ali¬
quem ostiomaiorem audiui: Iamenm quid
sit ostium non melat& : non sum dimissus con¬

Expanded text:
Haec enim duo ipse exposuit; ostiarium noHaec enim duo ipse exposuit; ostiarium nobis reliquit quaerendum. Et quid ait de ostiario? Huic, inquit, ostiarius aperit. Cui aperit? Pastori. Quid aperit pastori? Ostium. Et quis est ipsum ostium? Ipse sum ostium , auderet quisquam nostrum dicere quod ipse Christus sit et pastor et ostium? Si enim diceret, Ego sum pastor, et non diceret, Ego sum ostium; quaesituri eramus quid esset ostium, et forte aliud putantes ante ostium remansuri. Gratia illius et misericordia ostium, seipsum dixit: ostiarium quaerendum nobis reliquit. Quem nos dicturi sumus ostiarium? Quemlibet invenerimus, cavendum est ne major existimetur quam ipsum ostium; quia ostiarius in domibus hominum major est ostio. Ostiarius enim ostio, non ostium praeponitur ostiario; quia ostiarius ostium, non ostium custodit ostiarium. Non audeo dicere aliquem ostio majorem; audivi enim jam quid sit ostium: non me latet, non sum dimissus con
Abbreviated transcription (Latin):
OQUENS
OUIDUSSUIS
ET PRAESENTIb
QUSTUNC
ADERANT.
QUIA ERAT
UBIIAM OUES GRANT. Quac
futurae erant oueseius : Item praesentib:
& futuris & illis & nobis & quot quot etiam
postnos fuerint oues eiꝰ : quis ad cas missus esẽt¬
at ostendit: Omne sergo audiunt uocem
pastoris sui dicentis. egosum ꝑ astorbonus:
Non ad der& bonus nisi essent pastores mali:
Sed pastores mali. ipsi sunt fures & latrones
aut certe ut multum. mercennarii: Omnes
enim hunc ꝑsonas quas posuit. requirere : dis¬
tinguere nosse debemus: A peruit enimiam
duas res dñs : quas quodammodo clausas pro¬
posuerat : iamscimus quia ostium ipseest :
scimus quia pastor ipse est: Fures & latro¬
nesqui suͥnt in hesterna lectione patefactum
est : Hodie autem audiuimus mercennariũ:
audiuimus eclupum. heri nominatus est &
ostiarius : In bonis ẽrgo ostium est : ostiari¬
us pastor & oues : Inmalis fures &a latrones:
mercennariulupus:: Ostium dñm xp̃m acci¬
pimus pastorem ipsum : Ostiarium quem

Expanded text:
oquens ovibus suis, et praesentibus, quae tunc aderant; quia erant ubi jam oves ejus erant, quae futurae erant ejus oves: item praesentibus et futuris, et illis et nobis, et quotquot etiam post nos fuerint oves ejus, quis ad eas missus esset, ostendit. Omnes ergo audiunt vocem pastoris sui dicentis, Ego sum pastor bonus. Non adderet, bonus, nisi essent pastores mall. Sed pastores mali, ipsi sunt fures et latrones: aut certe, ut multum, mercenarii. Omnes enim hic personas quas posuit, requirere, distinguere, nosse debemus. Aperuit enim jam duas res Dominus, quas quodammodo clausas proposuerat: jam scimus quia ostium ipse est, scimus quia pastor ipse est. Fures et latrones qui sint, in hesterna lectione patefactum est; hodie autem audivimus mercenarium, audivimus et lupum: heri nominatus est et ostiarius. In bonis ergo ostium est, ostiarius, pastor et oves: in malis fures et latrones, mercenarii, lupus. 2. Ostium Dominum Christum accipimus, pastorem ipsum: ostiarium quem?
Abbreviated transcription (Latin):
rit. ante casuadit. & oueseum sequotur
quia sciunt uocem eiꝰ : Quis enim alus pro
prias oues uocat nominatim. & educit eas
hinc aduitam acternam : nisi qui nouit no¬
mina praedestinatorum : Vnde ait discipu¬
lis suis ⁊ Caudete : qm̃ nomina ura scripta
sunt in eaelo: Hinc enimeas uocat nomini¬
tim: Et quis alius ea semitt& : nisi quiea¬
rum peccata dimitt& : ut eum sequi duris
libertite uinculis possint : Et quis eas
praecessit quo eum sequuntur : nisi qui
surgens amortuis iam non moritur. & mors
ei ultra nondominabitur : Et cum hices¬

Expanded text:
adit: et oves eum sequuntur, quia sciunt vocem ejus? » Quis enim alius oves proprias vocat nominatim, et educit eas hinc ad vitam aeternam, nisi qui novit nomina praedestinatorum? Unde ait discipulis suis, Gaudete quia nomina vestra scripta sunt in coelo : hinc enim vocat eas nominatim. Et quis alius eas emittit, nisi qui earum peccata dimittit, ut eum sequi duris liberatae vinculis possint! Et quis eas praecessit quo eum sequantur, nisi qui surgens a mortuis jam non moritur, et mors ei ultra non dominabitur : et cum h
Abbreviated transcription (Latin):
uos non creditis quia non estis er ouib: meis: Ques
meae uocẽ meam audiunt. & ego cognosco eas. &
sequuntur me: & ego uitã acternã docis: Et non
peribunt in aeternũ : & non rapi& eas quisquã
demanu mea:¬

Expanded text:
s non creditis, quia non estis ex ovibus meis. Oves meae vocem meam audiunt: et ego cognosco eas, et sequuntur me. Ego vitam aeternam do eis, et non peribunt in aeternum, et non rapiet eas quisquam de manu mea