comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dilpensando tꝑalia. ꝑ c̾titudims fidutiã celestta spe¬
rat. Grene gͥ cl ispensationes qͣi camteloꝵ more capi¬
te legicontordant pede disc̾pant: qr ⁊ celisunt illa q̃
iusto inuentes appetunt. ⁊ huiꝰ mundi sunt ca ĩ quib
oꝑt u̾santur. Nos gͦ cum easdẽ t̾renas dipensatões

Expanded text:
dispensando temporalia, per certitudinis fiduciam coelestia sperat. Terrenae igitur dispensationes, quasi camelorum more, capite legi concordant, pede discrepant; quia et coeli sunt illa quae juste viventes appetunt, et hujus mundi sunt ea in quibus opere versantur. Nos ergo cum easdem terrenas
Abbreviated transcription (Latin):
itm̾e pulu̾em male cogitacõnis sumũt. Quidgͦ fuit p᷑ pͥdita¬
nonem pedes discipuloꝵ lauare. nͥ pꝰ p̾dicacõnis głam cogita¬
conũ płuerẽ t̾gete. gͦssusq cordis ab int̾na elacõne minida¬
re: ec obstat ad ommmoda metliatoris scĩa. qd̾ ̾r neforte:
Nam cunaa stiens. s inlocutõne sua ignorantiã nr̃am suᷤ¬
cipiens atq aũ suscipit docen. nõuumqͣri qͣi ex nr̃a dubita¬
cione ioquitur. situt dicit. filius hominis uemens. putas ĩue¬

Expanded text:
inere pulverem malae cogitationis sumunt. Quid ergo fuit post praedicationem pedes discipulorum lavare, nisi post praedicationis gloriam, cogitationum pulverem tergere, gressusque cordis ab interna elatione mundare? Nec obstat ab omnimoda Mediatoris scientia quod dicitur: Ne forte. Nam cuncta sciens, sed in locutione sua ignorantiam nostram suscipiens, 28 atque dum suscipit docens, nonnunquam quasi ex nostra dubitatione loquitur, sicut dicit: Filius hominis veniens, putas, inve
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ omine qd̾ agit᷑ dist̾cta retͣrtatiorus discussione iuntare
ne bonaestiment᷑ que malasũt. te saltemu̾atit᷑ bona pu¬
tentur sufficientia cũ ꝑ fecta nõ sunt. Sic enĩ m̃s plerũq
unit. Nam ea q̃ ꝑsiͣtari in nob̾met ip̃is plemusmum: sepe
u̾ius orando qͣm inuestigando penet᷑nius. Cum enĩ mene

Expanded text:
d agitur, districta retractationis discussione mundare; ne bona aestimentur quae mala sunt; ne saltem veraciter bona putentur sufficientia, cum perfecta non sunt. Sic enim mens plerumque unt; nam ea quae perscrutari in nobismetipsis plenius nitimur, saepe verius oran
Abbreviated transcription (Latin):
opris ꝓdeant int̾ nos suo motus sollicite cͥcumspicientes
srenart. hec cauere nestiunt. nͥ hii quunt ili eustodia in¬
nnure meutẽ nol̾unt.¶ Unde ste i opniata morte exunc
s hostiariam hũisse testet᷑ aiceus. Uementes filii remnon
berochitha. recha. ⁊ ban̾aha ig̾ssi suut feruente ate do¬
mũ isbosech. qui dormiebat suꝑstratum suũ m̾idie. Ingͦe

Expanded text:
es frenant; haec agere nesciunt, nisi qui virili custodia munire mentem noverunt. Unde recte inopinata morte exstincttiarium, sed ostiariam habuisse testatur, dicens: Venientes filii Remmon Berothitae, Rechab et Banaa, ingressi sunt fervente die domum Isboseth, qui dormiebat super stratu
Abbreviated transcription (Latin):
Itaq ext̾ui qͣi ariece ꝯsticuto imurum cutsu istius tot
ictib ꝑculit. quot intib ad ñ samintiauit. Intꝰ aut̃ qͣi
cunũ corda cortupit: dum fortia utbis huꝰ munimima
ꝑ fuasione destruere conuigiꝯstuduit. fcem itag admoũ
inpetum belli. intꝰ uentna ꝯfiliiut tentotitius urbẽ
caperet: qͣnto eam ext̃us int̾iuise tutbarat. Qiua¬
ennicoꝵ ut dc̃m est seliugins armanit. qui quis quia
semores erante de coꝵ u̾bis imus sortasse dolere pot̾at.
helui nimor subigat᷑ ut sim̃ptus tanto ac̾ors ilite

Expanded text:
Itaque exterius quasi ariete constituto, murum civitatis istius tot ictibus perculit, quot vicibus adversa nuntiavit. Intus autem quasi civium corda corrupit, dum fortia urbis hujus munimina persuasione destruere conjugis studuit. Foras itaque admovit impetum belli, intus venena consilii: ut tanto citius urbem caperet, quanto eam exterius interiusque turbaret. amicorum, ut dictum est, se linguis armavit. Qui quidem quia seniores erant, de eorum verbis minus fortasse doleri poterat. Heliu junior subrogatur, ut sanctum pectus tanto acriori vulne
Abbreviated transcription (Latin):
uitia que acõrinus aut seꝑari iuxpossunt aut c̾te neqͣqͣm
possunt. Semꝑ eĩ culꝑes epłas comitat᷑ uoluꝑtas. Nam
dum corpꝰ in refertiotus delectacõne resoluit᷑: coradmna¬
ne gandum resoluituraexatur. Unde scͥptum ẽ. sedit ppłs
mandutare oobilere: ⁊ ⁊ surrtxunt luit̾e.¶ Prne semꝑ epu¬
las loqͣcitas sequit᷑. Qumiq uent̾ resitit᷑: liugͣ effre

Expanded text:
itia quae a conviviis aut separari vix possunt, aut certe nequaquam possunt. Pene semper enim epulas comitatur voluptas. Nam dum corpus in refectionis delectatione resolvitur, cor ad inane gaudium relaxatur. Unde scriptum est: Sedit populus manducare et bibere, et surrexerunt ludere . 11. Pene semper epulas loquacitas sequ
Abbreviated transcription (Latin):
suba magna destͥbit᷑ ⁊ tñ paulo pꝰ patent̾ amilla ꝑhr¬
betii: qͣm sine dolore ꝑdidit. constat quia sine amore
posledit. Notatoũ qq̃ est qd̾ pͥus cordis duutio. ⁊ post
opes corporis destͥbumut. Sol enĩ terũ abundantia
tanto magisadiumo mnore m̃tem solu̾e. qͣnco mag̃
hanc exgir eliurrs a cogitare. Iam clun ꝑ mailis spat¬

Expanded text:
a magna describitur, et tamen paulo post patienter amissa perhibetur; quam sine dolore perdidit, constat quia sine amore possedit. Notandum quoque est, quod prius cordis divitiae, et post, opes corporis describuntur. Solet enim rerum abundantia tanto magis a divino timore mentem solvere, quanto magis hanc exigit diversa cogitare. Nam dum per multa spa
Abbreviated transcription (Latin):
dũ suis p̾mit᷑. alienanondauit. sunors gͦ oscendit᷑ eẽ de
se. qui emundationẽ potuit obtin̾e ꝓ aliis. Siuͦ hoc quib dani
displitec qd̾ bona sua ip̃e narrauit. sciendẽ quiit tot reꝑꝑ
dampna. innt toc corporis man̾a nt̾ tor pignoꝵ sun̾a. ami¬
cis ad consołonẽ uemientib ⁊ admt̃ pationẽ ꝓtimpẽtib.

Expanded text:
dum suis premitur, aliena non diluit. Mundus ergo ostenditur esse de se, qui emundationem potuit obtinere pro aliis. Si vero hoc quibusdam displicet, quod bona sua ipse narravit, sciendum est quia inter tot rerum damna, inter tot corporis vulnera, inter tot pignorum funera, amic
Abbreviated transcription (Latin):
eis s̃altera ꝯpatone ringalet. qui suro lege legalit̾ iuxit.
Atramnti igitim honinu deca est lex. erreinu᷑ u iam sudlegi.
addncitur cestimorũ eoiũ qui extra legem simit. Ut qͥa
ad imon̾enu: Et qr p̾ceptis obedne ꝯtemꝑ simus : exeplis
ꝯ fundeunit. Net us dc̃m est eorũ exemplis quos lex ast̾n¬
gͥit s quos iex a pcto nulla cohib̾et. cͥcumscͥpsit nos di¬

Expanded text:
ejus saltem comparatione evigilet, qui sine lege legaliter vixit. ejus saltem comparatione evigilet, qui sine lege legaliter vixit. Erranti igitur homini data est lex; erranti vero etiam sub lege adducitur testimonium eorum qui extra legem sunt, ut quia admoneremur; et quia praeceptis obedire contempsimus, exemplis confunderemur; nec, ut dictum est, eorum exemplis, quos lex astringeret, sed quos lex a peccato nulla cohiberet. 5. Praecepta co
Abbreviated transcription (Latin):
su agesta que erãt uidelit suꝑne aspirat̃is donaqͣi non
sua scł̃e quia eo att̾iut erant que loquebat᷑. quo homo lõqs tã
que de tunt: ⁊ eo alt̾ queeraut ĩllius loquebat᷑. quo sp̃c sc̃s
pꝰton̾t. ⁊̃ ad consit̾anda sacre hystorie gala ꝓperare. Dniis
homo eo tp̃o quo homo est: suum intelli g̾e debet auctorẽ. cuiꝰ
uoluntari cantomagis serinat. qͣnto se quia de se ip̃o nicħ
sit pensat. Ecce añ conditi dominũ ꝯsidaro negleximus:
adhibita luar p̾cepta p̾ceptis qͦ obremꝑate noluimus:
adniguntua exmpla. Ir̃ a qͦ nntari exerapla decliamꝰ
que echiebsse nob̾ põritos sublege ꝯspitmus. Rnai cr̃ d̾ arte
quibtam sico lege positi slocutus est. qͣi auenos fos ab enx̾
p̃tepti aspitẽtꝰ. quib ħspetialit̾ locutu non est. unde ad
confitandam ĩ pridantiam nr̃am gentil homo ad exemplũ
didutitu. ut qr obedere homo legi sublege postꝰ despiit:

Expanded text:
esta, quae erant videlicet supernae aspirationis dona, quasi non sua scribere: quia eo alterius erant quae loquebatur, quo homo loquebatur quae Dei sunt; et eo alter quae erant illius loquebatur, quo Spiritus sanctus postponere, et ad consideranda sacrae historiae gesta properare. Omnis homo eo ipso quo homo est, suum intelligere debet auctorem; cujus voluntati tanto magis serviat, quanto se quia de se ipso nihil sit pensat; ecce autem conditi Deum considerare negleximus. Adhibita sunt praecepta, praeceptis quoque obtemperare noluimus. Adjunguntur exempla, ipsa quoque imitari exempla declinamus, quae edidisse nobis positos sub lege conspicimus. Quia enim Deus aperte quibusdam sub lege positis locutus est, quasi alienos nos ab eisdem praeceptis aspicimus, quibus haec specialiter locutus non est. Unde ad confutandam impudentiam nostram, gentilis homo ad exemplum deducitur; ut quia obedire homo legi sub lege positus despicit,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ grmi etesie d̃t. scio uͥhĩtas. uͥ sedos ẽ. sachaue. ⁊ tenes
nomen meum ⁊ nõ nogasti fidem ineã. Huic sc̃a eccła
sponsiuote leudatur cum ei mamori camico dr. sit̃
limim int̾ sꝑmas sic auita mea uit̾ filias. Bene gͦ ũs
Iob memorata tͥra gentili int̾ miqͦs iuxisse destͥbitim.
it upͣx sponsip̾coniũ. int̾ spmas lilm̃ cuisse mõstcur.¬

Expanded text:
s, ubi sedes est Satanae; et tenes nomen meum, et non negasti fidem meam . Hinc sancta Ecclesia sponsi voce laudatur, cum ei in amoris Cantico dicitur: Sicut lilium inter spinas, sic amica mea inter filias . Bene ergo beatus Job, memorata terra gentili, inter iniquos vixisse describitur; ut, juxta sponsi praeconium, inter spinas lilium crevisse monstr
Abbreviated transcription (Latin):
dacimu&: quid de int̾iorib sentiamꝰ. Inmitusnar se¬
uiens ⁊ urbem tͥcunfusis extitib uallans: si enis ie¬
mina inuicta ꝯspex̾it. Qd alia sepugnandiargrnenta
ꝯu̾tit: ut intus ⁊̃ iam qͦrũdã cimm corda corrumpat.
qͣtimis cũ extͥnsctus inpugnatores adinouent. inter¬
nos qͦ hẽat adiutores: atq intͥcente belli soris certamũe

Expanded text:
tiamus. Inimicus namque saeviens, et urbem circumfusis exercitibus vallans, si ejus munimina invicta conspexerit, ad alia se pugnandi argumenta convertit, ut intus etiam quorumdam civium corda corrumpat; quatenus cum extrinsecus impugnatores admoverit, internos quoque habeat adjutores, atque increscente bel
Abbreviated transcription (Latin):
dilsimũ p̾tus debellare ꝯtendens: cunctas ꝯͥ eũ tẽptacõi
machinaꝰ erexit. Abstulit sb̾am int̾secit filios ꝑtussit
corpꝰ. instigauit touxorẽ. amitos ad cõsołonẽ edduxit
s maspitatẽ inc̾pacionis extirauit alimi qͦ amitum
dutiꝰ int̾pantẽ mextma. ⁊ acͥori iuestione seruaint.
ut saitem t̾bris fertendo coratting̾et. qd nouo nili̾e
semꝑ itͥaret. Quia enĩ inscło potentẽ utdit. dampnis
sb̾e eum mou̾i c̾lidit. quem nõ contussum ex filiorũ
morte prasainit. uidens aut qr ad augm̃isi duine lan¬
dis. t̾iam ex iulnere creuit orbuatis. petit feriendam

Expanded text:
dissimum pectus debellare contendens, cunctas contra eum tentationum machinas erexit; abstulit substantiam, interfecit filios, percussit corpus, instigavit uxorem, amicos ad consolationem adduxittavit: alium quoque amicum durius increpantem, in extrema et acriori invectione servavit, ut saltem crebrius feriendo cor attingeret, quod novo vulnere semper iteraret. Quia enim in saeculo potentem vidit, damnis substantiae eum moveri credidit, quem non concussum ex filiorum morte pulsavit. Videns autem quia ad augmentum divinae laudis etiam ex vulnere crevit orbitatis, peti
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑmtn̾et. Pena quippe in t̾rogat. si quietus quis ueratit
accepit. steri eñ doꝰ beingne ꝑmisit: qd̾ diabołs miꝙ postu¬
lauit. Nam tũ iccͥtoillũ expeniss hostis ut consum̾eo:
tẽptando egto: ut eoeiꝰ m̾ita aug̾et. Scͥptum cͥppe est In
omnb huis non p̾cauit iob labris suis. Et quid̾ quedã u̾ba

Expanded text:
t accepit. Fieri Dominus benigne permisit quod diabolus inique postulavit. Nam cum idcirco illum expetisset hostis ut consumeret, tentando egit ut ejus merita augeret. Scriptum quippe est: In omnibus his non peccavit Job labiis suis . Et quidem quaedam verba
Abbreviated transcription (Latin):
dixmus int̃ epulas ualte clisfiuere loqͣtitas soles: ex pe¬
na maicas eulpam. cum cum quẽ eꝑtiatũ cotidie splẽ¬
dite i̾ntas aypat inlingͣ plus ardere ꝑhibebat. Hi qui
cortarũ armoman cemꝑant. cantahãt aue disptusãt
ut plenimq cum una tangit᷑. longe alia ac młtis int̾¬
iatentib poĩta corda qͣtiat᷑. Qumis isa sonitũ redoit:
illa que i ecdem cantutemꝑatar est aliis imꝑcussistreme
Sic gͦ inscͥptura sacͣ plerumq te uͥtutib sic de utiis agͣ.¬

Expanded text:
itas solet, ex poena indicat culpam, cum eum, quem epulatum quotidie splendide Veritas dixerat, in lingua plus ardere perhibebat. Hi qui chordarum harmoniam temperant, tanta hanc arte dispensant, ut plerumque, cum una tangitur, longe alia ac multis interjacentibus posita chorda quatiatur: cumque ista sonitum reddit, illa, quae in eodem cantu temperata est, aliis impercussis, tremit. Sic ergo in Scriptura sacra plerumque de virtutibus, sic de vitiis ag
Abbreviated transcription (Latin):
hec breuit̾ hystoriam seq̃ndo tuscurrimꝰ: minc ordo exposici¬
onis exigit. ut exordium repetentes allegouarũ iam secͤta
st̃a crecdimus s ꝑ allegoriamiam qͣlit̾ sint impleta iudeamͦ.
Qnem gͦ alium d̾s tob suo nomine expͥmit insieum deqͦ
ꝓpħa loquitur dicens. dolores nr̃os ip̃e portauit: quihuꝰ
t̾ram in ħitat: quia intorde ppłi consiliatoris reguat. Pau¬
lus qͥppe ait xp̃m deiu̾tutẽ. ⁊ dei sap̃tam. Etq ħ ip̃a sap̃ia
ꝓ nobis passionis dolorem sustinmnt: corda uite consiliis de
In ftitudme iusticia. insimplititatẽ a̾ mansuetudo desig¬
natur. plerumq nos cũ rͦtitudinẽ iustine exeqͥmur:
mansuetudinẽ relenqͥmus. ⁊̃ cum mansuetudinẽ cupimꝰ

Expanded text:
ec breviter historiam sequendo transcurrimus; nunc ordo expositionis exigit ut exordium repetentes, allegoriarum jam secreta ta credimus, sed per allegoriam jam qualiter sint impleta videamus. Quem vero alium beatus Job suo nomine exprimit, nisi eum de quo propheta loquitur dicens: « Dolores nostros ipse portavit? » Qui Hus terram inhabitat, quia in corde populi consiliatoris regnat. Paulus quippe pro nobis passionis dolorem sustinuit, corda vitae consiliis deIn rectitudine justitia, in simplicitate autem mansuetudo signatur. Plerumque nos cum rectitudinem justitiae exsequimur, mansuetudinem relinquimus; et cum mansuetudinem
Abbreviated transcription (Latin):
pientes possunt nͨ tñ ħ hñt ẽẽ qd̾ sapere
sam ⁊ eẽ possunt ⁊ sapientes nõ ẽẽ ¶t̃ uitã
sapientia sed nõ aliud ht̃. aluid est quippe
cui ħ est ẽẽ qd̾ uiuere. Serui & sapientie
cũ hñt uitam: aliud st̃ ⁊ aliud ħñt quippe

Expanded text:
t esse quod sapere; nam esse possunt, et sapientes non esse. Habet vitam sapientia, sed non aliud habet, et aliud est, quippe cui hoc est esse quod vivere. Servi autem sapientiae cum habent vitam, aliud sunt, et aliud habent, quippe
Abbreviated transcription (Latin):
uidẽt ditat predicator egregius qr semꝑ ui¬
dere desiderant. sle .i. sit in desid̾io anxiẽtas:
desib̾antes faciantin. se autẽ sit ĩ facierate Rasti¬
diũ: satiati desiderant. Et defid̾ant gͥ sine labore
qr desid̾im sauetas comitat᷑. ⁊ saciant᷑ sine fas¬
erir nob delectabilit̾ impressa sitis sint ⁊ sacie¬
tas. Sed longe ab ista siti necessitas. longe a sa¬
tietate fastidium qr ⁊ sitientes fatiabim᷑ ⁊ satiꝰ̃¬
ati siciemus. Andebimꝰ gͥ dm̃ ipm premiũ labo¬
ris nri ut post mortalitatis huiꝰ tenabras aucelia
enis luce gaudeamus. Sed tũ enis lue dit au eltꝰ¬
tessam obsistit ammo qd̾ panlus dicit. Qui lucem
habitat ĩ acteslibilem quẽ uioit nullus homnnũ
sed net iudere potest Etce rurfam audio qd psai¬
mista ait. Actedite ad eitt ⁊ illitminanim Q s¬

Expanded text:
ident; dicat praedicator egregius: Quia semper videre desiderant. Ne enim sit in desiderio anxietas, desiderantes satiantur; ne autem sit in satietate fastidium, satiati desiderant. Et desiderant igitur sine labore, quia desiderium satietas comitatur, et satiantur sine fasErit nobis delectabiliter impressa sitis simul atque satietas. Sed longe abest ab ista siti necessitas, longe a satietate fastidium, quia et sitientes satiabimur, et satiati sitiemus. Videbimus igitur Deum, ipsumque erit ejus luce gaudeamus. Sed cum ejus lucem dicimus accessam, obsistit animo quod Paulus dicit: Qui lucem habitat inaccessibilem, quem vidit nullus hominum, sed nec videre potest. Ecce rursum audio quod Psalmista ait: Accedite ad eum, et illuminamini
Abbreviated transcription (Latin):
a oclis qm̃a uiuentũi Qm̃ quisq̃s sapĩam E
duuł est uidet huit uite fauditꝰ morit᷑ uer iam
ed amore teneatui. Nullus quippe eam uidet qͥ
aoħ carnasit᷑ uiuit qr nemo potest amplesti
dm̃ suał̃ ⁊ scłũ. Qui n. deum uidet: eo ip̃o
morit᷑. q̃ uł ratentõne tordis uł effectu oꝑis
as huiꝰ uite delectatonib tots mente separa

Expanded text:
niam quisquis sapientiam, quae Deus est, videt, huic vitae funditus moritur, ne jam ejus amore teneatur. Nullus quippe eam videt, qui adhuc carnaliter vivit: quia nemo potest amplecti Deum simul et saeculum. Qui enim Deum videt, eo ipso moritur, quo vel intentione cordis, vel effectu operis a
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e ꝯspitit se situt nõ ita requestimꝰ in deq
qͣmadmod̾ ip̃e requiestit ĩ se. Iam usio nr̃a ił
nob̾ ut ita dicam ꝯtẽplat̃ois penna nos sub¬
leuat atq a nob̃ ad illum erigim̃ intuẽdũ
raptiꝙ nitentõne cordis ⁊ dultedine ꝯt em¬

Expanded text:
pse conspicit se, sicut non ita requiescimus 603 in Deo quemadmodum ipse requiescit in se. Nam visio nostra vel nobis, ut ita dicam, contemplationis penna nos sublevat, atque a nobis ad illum erigimur intuendum, raptique intentione cordis, et dulcedine contem
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ muscis ꝑtutitur: qr eoꝵ corda qͥ t̾renã
lutam diligunt desiderioꝵ suoꝵ in quie¬
dudinib feruint᷑. Turbis cogitatõnum
ab eꝯ cogitatonũ carnasiũ estus eitit ⁊
post ĩ eo iurtutum dona disponit. Qd̾
bene nob̃ satra ewangelii hystoria ĩnut
ĩ qͣ ad resuscitandam ẜiliã principis in¬
uitatus dominis cũ daceretur ꝓtmꝰ ad
dit᷑. Et cũ eiecta eẽt turba ĩt rauit ⁊
teuitt maaruim eꝰ ⁊ surrexit puella. Foras gͦ t̾¬
ba eititur itt puella suscitetur qr si nõ pruis
setretiorib cordis repellitur. importina se¬
cułariũ nultitudo curaꝵ antina que intn¬
setus iater mortua nõ resurgit. Naam dũ se

Expanded text:
muscis percutitur, quia eorum corda qui terrenam vitam diligunt, dum desideriorum suorum inquietudinibus feriuntur, turbis cogitationum ab eo cogitationum carnalium aestus ejicit, et post in eo virtutum dona disponit. Quod bene nobis sacra Evangelii historia innuit, in qua dum ad resuscitandam filiam principis invitatus ditur: « Et cum ejecta esset turba, intravit et tenuit manum ejus, et surrexit puella . » Foras ergo turba ejicitur, ut puella suscitetur, quia si non prius a secretioribus cordis expellitur importuna saecularium multitudo curarum, anima quae intrinsecus jacet mortua, non resurgit. Nam dum se
Abbreviated transcription (Latin):
stm̃ singulis corda mamtestat consilia cordium¬
ꝑe anro dr̃ simili iuitͦ mundo ut designetur
tanta claritate Rulgeant tanta ꝑspicuitate
ꝑluteaint ei tñ sapientie de tuiꝰ ymagne hũt
omne iso st equari non possunt. Bene gͦ ditit᷑
Ndn adeqͣbitur ei aurrra. ut uitrum. Ad ħ n.
sit̃ omnes ad ilła gaudia eterna ꝑueniũtt ut

Expanded text:
sim singulis corda manifestat, ex auro dicitur similis vitro mundo, ut designetur tanta claritate fulgeant, tanta perspicuitate transluceant, ei tamen sapientiae de cujus imagine habent omne quod sunt, aequari non possunt. Bene ergo dicitur: Non adaequabitur ei aurum vel vitrum. Ad hoc enim sancti omnes ad illa gaudia aetern
Abbreviated transcription (Latin):
audio tontoroantem qui ait. Neum nemo uiꝰ¬
dit untͣ. Binsimq tũ testamenti ueteris
patres intueor multos hoꝵ teste ip̃a satre
lectõmis hi storia deum iudisse cognosto. Uidit
quippe iacob dñm qui ait. uidi dñm facie¬

Expanded text:
audi concordantem, qui ait: « Deum nemo vidit unquam . » Sed cum Testamenti Veteris patres intueor, multos horum, teste ipsa sacrae lectionis historia, Deum vidisse cognosco. Vidit quippe Jacob Dominum, qui ait:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊n. uenit a quo orta est sed qr ab imiisibili ⁊ cor¬
terno prẽ nascitur: eiꝰ uia occulta est. uñ ⁊ ꝑ
tus u intelfigentie eius ÷ humana mens qͣm ħ
dei sapientia dum repleuerit: st̃ãm fatit. Qͥa
gͥ ⁊ iuisibilis est de quo ꝓdiit: ⁊ intertũ nab

Expanded text:
 venit a quo orta est. Sed quia ab invisibili et coaeterno Patre nascitur, ejus via occulta est. Unde et cus vero intelligentiae ejus est humana mens, quam haec Dei sapientia, dum replevit, sanctam facit. Quia ergo et invisibilis est de quo prodiit, et incertum nob
Abbreviated transcription (Latin):
smag mes tous potest sed ꝑ ipͣm nature sue lpe¬
dera nõ potest. ut anus gr̃a sp̃t aftlata ꝑ fi¬
ꝗuias qͣ dam deum uideat sed ad ipc̃am ium eiꝰ
et̃ntie nõ ꝑtugat: Hnnic est qd iacob qui dm̃
Se uidisse t estatur hunt nõ msi ĩ angeło iudit
Lanit est qd̾ moyses qui tum deo Facie ad fatiem
loquitur: sicut loqui solet ad amitt̃ suũ ei in ip̃is
uerbis sue locutõnis dicit. Si inuem grãm in ꝯ¬
spestu tuo ostende michi temetip̃m manis este
ut uideam te. Certe .n. si deus nõ erat cũ quo
loquebatu: ostende muithi denu dit̾et ⁊ non
oftende teietipm̃. Si autem deul erat cum qͦ
tatie ad faciem loquebatur. tur se peteb̾at
uid̾e quem iudebat Sed ex hͣt eius petitõne
colligit᷑. qr eum siciebat ꝑ incir cũscripte nã.¬
ture sue claritatem ternere: quem iam te¬
ꝑat ꝑ quasdam ymagnies uidere. Ut sic suꝑna
centia mentis eiꝰ otłis adẽẽt qͣmiuis ei ad et̾mta¬
tis uisionem nilsa ymago creata temporalit̾ in¬

Expanded text:
potest, sed per ipsam naturae suae speciem non potest, ut anima gratia spiritus afflata per figuras quasdam Deum videat, sed ad ipsam vim ejus essentiae non pertingat? Hinc est quod Jacob qui Deum se vidisse testatur, hunc non nisi in angelo vidit . Hinc est quod Moyses qui cum Deo facie ad faciem loquitur, sicut loqui solet homo ad amicum suum , inter ipsa verba suae locutionis dicit: Si inveni gratiam in conspectu tuo, ostende mihi temetipsum manifeste, ut videam te . Certe enim si Deus non erat cum quo loquebatur, ostende mihi Deum diceret, et non ostende temetipsum. Si autem Deus erat cum quo facie ad faciem loquebatur, cur se petebat videre quem videbat? Sed ex hac ejus petitione colligitur quia eum sitiebat per incircumscriptae naturae suae claritatem cernere, quem jam coeperat per quasdam imagines videre, ut sic superna essentia mentis ejus oculis adesset, quatenus ei ad aeternitatis visionem nulla imago creata temporaliter in
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯponit᷑ nõ allia sed dealbata memoratur. Et
notandũ qd̾ suꝑnis tum dixisset. nõ confertur fĩc¬
ta indie tolorib eosdem colores nõ intułit mĩ¬
dos Noc uͦ loto ut tincturam ueratiũ u̾tu¬
tũ ab illa phisosophoꝵ futatione distingu̾et¬
⁊ insturas ditens addidit mundissimas Tinc¬
ture n. mũdislime recte nonimant᷑ hũ qui pͥus

Expanded text:
ponitur, non alba, sed dealbata memoratur. Et notandum quod superius cum dixisset: Non conferetur tinctis Indiae coloribus, eosdem colores non intulit mundos. Hoc vero in loco ut tincturam veracium virtutum ab illa philosophorum fucatione distingueret, tincturas dicens, addidit mundissimas. Tincturae enim mundissimae recte nominantur hi qui prius
Abbreviated transcription (Latin):
nũ sngularit᷑ ꝑ diuinitatis potentiani deum ex ip̃o
ꝯteptu ꝓdisłe. Net eguari potest głe uiugenti
habite ꝑ naturan. aliss actepta ꝑ gr̃am ogedi¬
heretitiis desipit alt̾ ĩ humanitate alt̾ in deita¬
te est. Non purus homo ꝯteptus atq editus post m̾i¬
tum ut deus ẽẽt accepit. sed nũciante angeło ⁊ ad¬
ueniente. sp̃ũ mox ut u̾bũ ĩ utero mox intͣ utuͣ¬

Expanded text:
x ipso conceptu prodiisse: nec aequari potest gloria unigeniti habita per naturam, aliis accepta per gratiam. Medihaereticus desipit, alter in humanitate, alter in Deitate est; non purus homo conceptus atque editus, post per meritum, ut Deus esset, accepit, sed nuntiante angelo et adveniente Spiritu, mox Verbum in utero, mox intra ut
Abbreviated transcription (Latin):
qst ꝯtiet᷑ intius talis ext̾nus demonstrat᷑.
Atꝙ ut ita dix̾m omins ligr ĩ uitrea ual¬
ało clausus patet. Quid gͦ aliid ĩ auro uł
nitem ⁊ claritate fulgent. ⁊ puritate tͣns¬
lucent. Qͣm iohs ĩ apothalipsi ꝯsperat cũ
ditebat. Et erat structura muri eiꝰ ex
ca bratitudins claritate fulgebunt instrusta auro
dibus patet ⁊ tum miꝰtuiꝰq uultꝰ attenditur: srmł
⁊ ꝯstientia penetratui: ħ ip̃m aurrm uitͦ mundo siłẽ
ẽẽ memorat᷑ Ibi quippe uniꝰtuiꝰq mentẽ ab alteruis
ocułis membroꝵ corpulentia nõ abstondet sed pate¬
bit amimiꝰ pacebit corporalib ocłis ip̃a ⁊̃ corporis ar¬
monia. Sitq unusguisq truit erit ꝯspitabilis alteri
uideri nõ possunt non ntͣ uitrea sed int᷑ lutea uac¬
tula concludunt᷑. Cui .s. luto ꝑ palsionẽ mentis inhe¬

Expanded text:
tinetur interius, talis exterius demonstratur, atque ut ita dixerim, omnis liquor in vitreo vasculo clausus patet. Quid ergo aliud in auro vel vicem, et claritate fulgent, et puritate translucent, quam Joannes in Apocalypsi conspexerat, cum dicebat: Eea beatitudine claritate fulgebunt, in structura adibus patet, et cum uniuscujusque vultus attenditur, simul et conscientia penetratur, 594 hoc ipsum aurum vitro mundo simile esse memoratur. Ibi quippe uniuscujusque mentem ab alterius oculis, membrorum corpulentia non abscondet, sed patebit animus, patebit corporalibus oculis ipsa etiam corporis harmonia, sicque unusquisque tunc erit conspicabilis alteri, videri non possunt, non intra vitrea, sed intra lutea vascula concluduntur, cui scilicet luto per passionem mentis inh
Abbreviated transcription (Latin):
plouti de occultis. De octultis sapiã tͣhitur.
qr tum sit inuisibilis uõ msi nuisibilitꝰ inue¬
nit᷑ Que terte ꝙͦ trahi dicitur. q sicut
platum tͣhiꝰ ut corpus uiuat: sic ab. inti¬
mis sapientie sp̃c ducitui: ut ad uitam aĩa
subsistat. uñ ꝑsalmusta ait. Os meum aꝑ-¬
ui ⁊ aitraxi spm̃ Que nĩmirũ sapiẽtia
humana tarne amima mediante sulcepta
dũ ab intimł apparuisset ĩ ꝓmptu: m̃dus

Expanded text:
is. De occultis sapientia trahitur, quia cum sit invisibilis, non nisi invisibiliter invenitur. Quae recte quoque trahi dicitur, quia sicut flatum trahimus, ut corpus vivat, sic ab intimis sapientiae spiritus ducitur, ut ad vitam anima subsistat. Unde Psalmista ait: Os meum aperui, et attraxi spiritum . Quae nimirum sapientia, humana carne cum anima rationali suscepta, dum ab intimis a
Abbreviated transcription (Latin):
deo pectatis ingra gentilitas. Toparium uͦ
pretiosus lapis est. Et quia greca lingua pan
omine dr̃ ꝓ eo qd̾ omni colore resplendet. topariũ
qͣi topantũ nocat᷑. Bũ uͦ in dm̃ cõn̾sa gentilitas
tredidit ex ea multi ita sunt dono sp̃o locuple¬
talti ut qͣ nustis colorib sit mułtis u̾tuttib lu¬
cesat. Sed ne atcoptis quisq situtib extollat᷑.

Expanded text:
 peccatis nigra gentilitas. Topazium vero pretiosus lapis est; et quia Graeca lingua πᾶν omne dicitur, pro eo quod omni colore resplendet topazium, quasi topandium vocatur. Dum vero in Deum conversa gentilitas credidit, ex ea multi ita sunt dono Spiritus locupletati, ut quasi multis coloribus, sic multis virtutibus luceant. Sed ne acceptis quisque virtut
Abbreviated transcription (Latin):
mei aui ĩ cełis ÷. sirungͥd gͦ alud u̾itas alluco
predicftor infonat u̾itatiss Sed si sibi utraq¬
sentencid ꝯfertur: qr sibi neqͣꝙͣ discordet ag¬
nostit᷑ Dñi quippe angłi ⁊ uident ⁊ iud̾e desi¬
deraat ⁊ intueri situit ⁊ intuentur. Si .n.
sic uid̾e desid̾aant ut effectu sui desid̾ũ minime
ꝑfruant᷑. desid̾ium sine frustu anxietatẽ ħt¬
⁊ anxietas penstm. Beati uͦ angeli ab omni pe¬
na anxietatis longe sunt qr nũꝙͣ sinb pena
⁊ hestitudo ꝯueniũt Rursum tũ eos ditiuis
dĩ niłione satiari qr ⁊ psalmista ait. Satiabor
dum mauit est abitar gła tus confid̾andũ nob̃
Est qͣn sanetatem solet Rast conm sts equi t

Expanded text:
ud Veritas, aliud praedicator insinuat Veritatis? Sed si sententia utraque confertur, quia sibi nequaquam discordet, agnoscitur. Deum quippe angeli et vident, et videre desiderant, et intueri sitiunt, et intuentur: si enim sic videre desiderant, ut effectu sui desiderii minime perfruantur, desiderium sine fructu anxietatem habet, et anxietas poenam. Beati vero angeli ab omni poena anxietatis longe sunt, quia nunquam simul poena et beatitudo conveniunt. Rursum cum eos dicimus Dei visione satiari, quoniam et Psalmista ait: Satiabor, dum manifestabitur gloria tua . Considerandum nobis est quia satietatem solet fastidium subsequi.
Abbreviated transcription (Latin):
et dites Risus irł. Qui est misit me ad uos
Saluis quippe ueratit᷑ est: qui solus ĩꝯmutabilit̾
ꝓuiauet Nam omne qd̾ modo sit ÷ mͦ aliter
ut ixͣ nõ cẽ est Permanere ĩ statu suo nõ
potast᷑. atq alit̾ modo ad nõ ẽẽ itur: dum
Mħ eo qd fu̾ciait semꝑ ad aluid ꝓ momentã
tempoꝵ ducit᷑. St gͦ in participatõne illiꝰ¬

Expanded text:
t dices filiis Israel: Qui est misit me ad vos . Solus quippe veraciter est, qui solus incommutabiliter permanet. Nam omne quod modo sic, et modo aliter est, juxta non esse est. Permanere enim in statu suo non potest. Atque 597 aliquo modo ad non esse itur, dum ab eo quod fuerat semper ad aliud per momenta tempo
Abbreviated transcription (Latin):
custodiam nr̃am stẽ preditatõnis uote iugi¬
lare: Sed cum redẽp̃torẽ luũ ett quereret
in ip̃is antiquis preditatoribus spem ẜigero
noluit que ditit. Paululũ tũ ꝑt᷑ nfissem
eos inueni quent diligit anima mea. Iila
quippe ĩuenire nõ posset s istos ꝑtianare

Expanded text:
custodiam nostram sanctae praedicationis volare? Sed cum Redemptorem suum Ecclesia quaereret, in ipsis antiquis praedicatoribus spem figere noluit, quae dicit: Paululum cum pertransissem eos, inveni quem diligit anima mea . Illum quippe
Abbreviated transcription (Latin):
Exellum quippe uas auri helyas extitit: exelsũ
uas auri ierenuas exella at emmentia auri
uasa priores ꝑtes fuere. Sed ħ dei sapientia
ut a carnali nos conu̾satõne redi̾et: apparuit
ĩ tarne. Et qui illam ueratit̾ nõ agnouite mue¬

Expanded text:
Excelsum quippe vas auri Elias exstitit, excelsum vas auri Jeremias, excelsa atque eminentia auri vasa priores patres fuere. Sed haec Dei sapientia, ut a carnali nos conversatione redimeret, apparuit in carne, et qui illam veraciter non agnovit, me
Abbreviated transcription (Latin):
niundo trntifixun ut ip̃e mundi głam qͣm ap¬
pet̾et tanꝙͣ mortuus non uideret bed s̃ mundũ
sibi asseruit trucifixum. ĩ qͦ tarita se humilita¬
te deieterat ut ip̃e mundꝰ tantp ad eum mor¬
tuus pausurm hicmisem atq despectum ican ui¬
dere neqͣꝙꝵ posset. Sciendũ nͥ est. Quod ẜ uere
nõ nulli qra deum dicerent ⁊̃ in illa regione bea¬
titudis en caritate quidẽ sua ꝯspici fed in na¬
tura minine iuderi Quos nmirũ ininor ĩqͥ¬
ĩgauitabibi eẽncie aliud est cłaritas aliud nd¬
tura sed ip̃a ei natura sua cłaritas ip̃a cłaritas
naturs est. Quia .n. suis dilectorib ħ dei sapiẽcia
se qũt ostenderet ip̃e pollitet᷑ ditens. Qui diliꝰ

Expanded text:
mundo crucifixum, ut ipse mundi gloriam cum appeteret, tanquam mortuus non videret; sed etiam mundum sibi asseruit crucifixum, in quo tanta se humilitate dejecerat, ut ei ipse mundus tanquam ad eum esset mortuus, paululum humilem atque despectum jam videre nequaquam posset. Sciendum vero est quod fuere nonnulli, qui Deum dicerent etiam in illa regione beatitudinis, in claritate quidem sua conspici, sed in natura minime videri. Quos nimirum minor inqcommutabili essentiae aliud est claritas, aliud natura, sed ipsa natura sua claritas ipsa claritas natura est. Quod enim suis dilectoribus haec Dei sapientia se quandoque ostenderet ipse pollicetur dicens: Qui di
Abbreviated transcription (Latin):
trutifixus est ⁊ ego murroo. Situt .n. iam lõ¬
ge suꝑiu diximꝰ: non susfetit ut dit̾e̾t mundo
trutifixis sum ułi ⁊̃ premitteret m̾ mundus
trucifixus est ut nõ solum se mundo mortuũ
sad ⁊̃ miũdũ sibi mortuũ eẽ testaretur. qͣt mus
uͦ ip̃e mundũ net ip̃m iam mudus appeteret
Si .ii. duo fortasse ĩ uno loco sint qͦꝵ unꝰ uiuus

Expanded text:
go mundo . Sicut enim jam longe superius diximus, non sufficit ut diceret, Mundo crucifixus sum, nisi etiam praemitteret, Mihi mundus crucifixus est, ut non solum se mundo mortuum, sed etiam mundum sibi mortuum esse testaretur, quatenus nec ipse mundum, nec ipsum jam mundus appeteret. Si enim duo fortasse in uno loco sint, quorum unus vivus,
Abbreviated transcription (Latin):
tõns nr̃e parietem mentis oclõ nullatenꝰ penet᷑¬
miis. ⁊ uitissim ⁊̃ alis ucoere occulta nõ possumus
uñ sancta ecc̃a sponsi sui spetiem uidere ĩ diumi¬
sũpta humanitas abscondebat in tanticoꝵ canti¬
cis merens ditit. En ip̃e stat post parietera nrm̃
lt si aꝑte ditat Ego hunc ĩ diuinitatis sue iam
spẽ ucorre difidero: sed adhut a uisione illius ꝙ
assumpte taris parietem excludor. Quonsi
itãq ⁊ hꝑ̃ corruptibili carne uiumꝰ: togitatões
nr̃as ⁊̃ alterutro nõ uidemꝰ. uñ rursum ꝑ eũdẽ

Expanded text:
entis oculis nullatenus penetramus, et vicissim in aliis videre occulta non possumus. Unde sancta Ecclesia sponsi sui speciem videre in divini oculis assumpta humanitas abscondebat, in Canticis canticorum moerens dicit: En ipse stat post parietem nostrum . Ac si aperte dicat: Ego hunc in divinitatis suae jam specie videre desidero, sed adhuc a visione illius per assumptae carnis parietem excludor. Quousque itaque in hac corruptibili carne vivimus, cogitationes nostras in alterutrum non videmus. Unde rursum
Abbreviated transcription (Latin):
milis tibi. Et it̾uni. Aut quis sintilis erit deo ĩ t̾
fitios dĩ e uñ gͦ sumles ⁊ unde non suiles insi
qui hut sapientie. ⁊ similes er unt ad ymagmiẽ
⁊ tñ uon erunt sunises ad egͣlitatem. Aspitiendo ap¬
pe et̾intatẽ: dĩ: fit eił ut et̾r fuit. Et dum iu¬
sionis eiꝰ domĩ ꝑtipiũto ex ꝑteptõne beatitioĩe¬

Expanded text:
s similis erit Deo inter filios Dei? Unde ergo similes et unde non similes? Nisi quia et similes erunt ad imaginem, et tamen non erunt similes ad aequalitatem. Aspiciendo quippe aeternitatem Dei, fit eis ut aeterni sint; et dum visionis ejus donum percipiunt, ex p
Abbreviated transcription (Latin):
seriuebant. Qui gͥ ꝯstat quod quedam t̾rena
agerẽt nõ nm̾ito ꝑ sardonitũ lapidem quiui
predixmiꝰ rerre rubre tenet spẽm designant᷑.
ꝑt saphirum uͦ qui aerei est coloris nom testa
cat sunt. uñ ⁊ ꝓphã conspiciens tuncta car¬
nus desco̾ia panctos apłos spirituali ardore tͣns¬
tendere admiratus ait. Qui funt isti qui ut
muibes uolant: At si aꝑte ditat. Nos ꝑ t̾ram
g radimur: qui adhur coniugus implicamur
⁊ ꝓpagande soboli oꝑa carnis impend iins.
qsti uͦ ĩ t̾i d nõ ambusant: sed ut nibes uo¬
qui dñ telestia appetunt de t̾renis defid̾us nͭ
tanguit. IAit gͦ qr dei sapnentiã sardonito uł
saphiro lapidi nõ confertur. At si patent̾ in¬
fiauet dicons. Ei qui hõ int̾ homines t̾int᷑:
ner ĩ antiuis quistͣ net ĩ nouis prib ade¬

Expanded text:
serviebant. Quia igitur constat, quod quaedam terrena agerent, non immerito per sardonychum lapidem qui, ut praediximus, terrae rubrae tenet speciem, designantur. Per sapphirum vero, qui aerei est coloris, testatati sunt. Unde et propheta, conspiciens cuncta carnis desideria sanctos apostolos spiritali ardore transcendere, admiratus ait: Qui sunt hi qui ut nubes volant ? Ac si aperte dicat: Nos per terram gradimur, qui adhuc conjugiis implicamur, et propagandae soboli opera carnis impendimus; isti vero in terra non ambulant, sed ut nubes voqui dum coelestia appetunt, de terrenis desideriis nihil tangunt. Ait ergo quia Dei sapientia sardonycho, vel sapphiro lapidi non confertur, ac si patenter insinuet, dicens: Ei qui homo inter homines cernitur, nec in antiquis quis
Abbreviated transcription (Latin):
¶an adequabitur ei aurra uł uitrũ. Ois¬
ħ sanũ sapiens iuxͣ litt̾am sentire dignet᷑. c
est uilius. Et postꝙͣ dictum est qd̾ aur uin
ip̃a nos litt̾a ab hystorito intellectu deẜiciẽs¬
ao indagandũ allegorie insteriũ mittit

Expanded text:
Non adaequabitur ei aurum vel vitrum. Quis sapiens hoc iuxta literam sentire dignetur? est vilius: et postquam dictum est, quod aurum ipsa nos litera ab historico intellectu ad indagandum allegoriae mysterium mit
Abbreviated transcription (Latin):
lapides pretiosos nõ ẽẽ quis nestiatt᷑ Et dũ mba
alĩ pretiosi st̃ lapides qui longe istos est ma¬
tõne magnitudĩs aũtellant tur saphirns ũt
sardonitꝰ potissimũ pretiosus nominatꝰ est
cũ ut̾q laꝑis sit allioꝵ lapidũ ꝯparatõne uĩ¬
lissimꝰ iusi ut eos lapides qui preciosi descbit᷑
dũ preciosos nõ ẽẽ cognostunꝰ ĩ coꝵ intłłigẽ¬
tia aliud exquiramꝰ Sardonitus quippe t̾re
rubre simmilitudinẽ tenet. Saphir us uͥ aeriẽ¬

Expanded text:
lapides pretiosos non esse quis nesciat? Et dum multi alii pretiosi sint lapides, qui longe istos aestimatione magnitudinis antecellant, cur sapphirus vel sardonychus potissimum pretiosus nominatus est, cum uterque lapis iste aliorum lapidum comparatione vilissimus sit? nisi ut eos lapides qui pretiosi describuntur, dum pretiosos non esse cognoscimus, in eorum intelligentia aliud exquiramus. Sardonychus quippe terrae rubrae similitudinem tenet, sapphirus vero aere
Abbreviated transcription (Latin):
q ⁊ muisibilem cognouit dm̃. Comiea est
ar intidelitatis sue tenebr.is. suꝑba prius
lua auersione gentilitas ostenitis sigms ati
ꝓdignis treuit fides. ꝓpagata autem łide
cepit a suis. Nam multe qͦ in ea hereses ex¬
orte qͣ eam duri certaminis bella para¬
uerunt. Exercenda ꝯuuppe est ħ temꝑe ꝑ labo¬
rem que sequenti tendit ad remim̾acõnẽ Ort
ex re arbum ut in ea nõ nulli ꝓdirent qui
tatun. tantũq ei stĩtatis Ebuerent: qͣntũ
de scĩs cet̾is eus iudelited ẜaiilis agno
tentie sue diffuntõne redarguit ditens.
Non adeguabitur ei topariũ de ethiopia. Qͥd
ethiopiam nnsi presentẽ mund̃ accipimꝰ. Qi
toloris ingredine designat p̾tatorẽ popułum
feditate meritoꝵ : Aliqũ si ethiopie nomĩe

Expanded text:
 invisibilem agnovit Deum. Conversa est ab infidelitatis suae tenebris superba prius sua aversione gentilitas; ostensis signis atque prodigiis crevit fides; propagata autem fide,coepit a suis. Nam multae quoque in ea haereses exortae contra eam duri certaminis bella paraverunt. Exercenda quippe est hoc tempore per laborem, quae sequenti tendit ad remunerationem. Qua ex re factum est ut in ea nonnulli prodirent, quicatum; tantumque ei sanctitatis tribuerent, quantum de sanctis caeteris, ejus videlicet famulis, agnotentiae suae diffinitione redarguit, dicens: Non adaequabitur ei topazion de Aethiopia. Quid Aethiopiam, nisi praesentem mundum accipimus quae coloris nigredine designat peccatorem populum foeditate meritorum? Al
Abbreviated transcription (Latin):
iatens languidũ genꝰ humanũ ut fnsmissis
puł preditatorib qͣi quibuidam iufitatorib
tanto postinod maior ueniret potencia mediti
qͣnto magis mor. b treuisset eg roti. Quia uͦ ułłꝰ
uite eius ad saluandos nos mittit᷑ ditatur rͨte.
Not appendetur argentũ ĩ ꝯmutatõe eiꝰ. Q m̃
uita iustoꝵ preditantiũ qͣntalibet sanctitatis
tiliũ qui mũdi huiꝰ sapientiũ disciplinis dediti
ea que sunt int̾ hoĩes honesta gͤuarent ⁊ sal¬
uandos t̾uata honestate se crederent net iam
mediatoiẽ dĩ ⁊ hom̃m quererẽt cũ qͣ bist̾itientẽ
sibi philosopħoꝵ doctrmã tonerent In qͦr delpca

Expanded text:
guidum genus humanum, ut transmissis prius praedicatoribus, quasi quibusdam visitatoribus, tanto postmodum major veniret potentia medici, quanto magis morbus crevisset aegroti. Quia vero nullus vice ejus ad salvandos nos mittitur, dicatur recte: Nec appendetur argentum in commutatione ejus, quoniam vita justorum praedicantium quantalibet sanctitatis tilium qui, mundi hujus sapientum disciplinis dediti, ea quae sunt inter homines honesta servarent, et salvandos servata honestate se crederent, nec jam mediatorem Dei et hominum quaererent, cum quasi sufficientem sibi philosophorum doctrinam tenerent. In quorum despectu
Abbreviated transcription (Latin):
integritate u̾itatis in mandatis g suis dei sa.¬
pĩã nõ confertur tmatis indie tolorib qͣm
dũ Rucata eloquentie ornamenta ñ ht̃: qͣt ues¬
tis sine tinctura platet. Oͦm fucatõnẽ tĩ¬
ture paulus despexerat cũ dicebat. Que ⁊ loqͥ¬
mur nõ indoctis humane sapĩe u̾bis. sed in doc¬
trma sp̃t. Malebat quippe hͣno sapĩam sola

Expanded text:
integritate veritatis. In mandatis igitur suis Dei sapientia non confertur tinctis Indiae coloribus, quia dum fucata eloquentiae ornamenta non habet, quasi vestis sine tinctura placet. Quam fucationem tincturae bene Paulus despexerat, cum dicebat: Quae et loquimur non in doctis humanae saplentiae verbis, sed in doctrina spiritus . Malebat qui
Abbreviated transcription (Latin):
minũ ꝑ tuspã obstura gen̾at᷑: Tnicti autẽ
colores st indie huiꝰ mudi sapentes q qͣmus
ꝑ inbioelitatẽ ⁊ plerumq ꝑ accõnem fedi sr̃
ante humanos tñ ocłõs suꝑducte bonestati
colore Futant᷑. Sed toeterna dei sapientia tic¬
tis indie colorib non confertur. qr quisquis
hanc ueratit̾ intelligit ab hus hominbus
qͦs mundus samentes coluit: qͣm longe distet

Expanded text:
autem colores sunt Indiae, hujus mundi sapientes, qui quamvis per infidelitatem et plerumque per actionem foedi sunt, ante humanos tamen oculos superductae honestatis colore fuscantur. Sed coaeterna Dei sapientia tinctis Indiae coloribus non confertur, quia quisquis hanc veraciter intelligit, ab his omnibus quos mundus sapientes coluit, quam longe distet
Abbreviated transcription (Latin):
ritate iustitier obritũ: qr nullum habuerũt
untͣ contagiũ culpe. Hoĩes nͦ iusti qͣm diu
ĩ hͣc carne corruptibili mortalit̾ uiuũt: au¬
rũ quidem eẽ possũt. obrizum omuina nõ
⁊ depͥmut c̾rena ĩhabitacõ sensũ multa co-

Expanded text:
stitiae; obrizum, quia nullum habuerunt unquam contagium culpae. Homines vero justi quandiu in hac carne corruptibili mortaliter vivunt, aurum quidem esse possunt, obrizum omnino non et deprimit terrena inhabitatio sensum multa co
Abbreviated transcription (Latin):
tare potuit nõ auferre: nõ quistꝙͣ uetũ prm̃
nõ legis lator morses humam generis redẽp¬
tor extitit. Argentũ gͦ ĩ ꝯmutatõne huiꝰ sa¬
pensantur. Qui insi huiꝰ sapĩe s̾uos se ẽẽ cog:¬
nosterent: sã millatenꝰ puissent ad ħ quipos
illi missi sunt: ut ĩ cordib hõm uiam huit sa¬
piencie predicando p̃̾pararent. neq ut ꝓ ea s
ꝑ eam subiectos populos regunt. Quia i e̾tũ
erat qd̾ ꝑ accessum tenꝑũ des itientes sclt lan

Expanded text:
care potuit, non auferre, non quisquam veterum patrum, non legislator Moyses humani generis redemptor exstitit. Argentum ergo in commutatione hujus sapensantur, qui nisi hujus sapientiae servos se esse cognoscerent, sancti nullatenus fuissent. Ad hoc quippe illi missi sunt, ut in cordibus hominum viam huic sapientiae praedicando praepararent, neque ut pro ea, sed per eam subjectos populos regerent. Quia enim certum erat quod per accessum temporum deficientis s
Abbreviated transcription (Latin):
nͨ tãlis est quilibet tumultꝰ u̾sentur extͥusetꝰ
nũꝙͣ ad eius nt̃̾na ꝑueniũt. Itaq agitur
nt aliud int̾usetꝰ uoto aliud exoͥnsetus tene¬
atier osfitio. Et ħͣt sapientia nõ iam tͥbulẽta
atq confusa sed tͣnquilla torda repleantur
Rdene gͥ de ea dicit᷑. Qaua abilłus dicit non
est in me ⁊ mare loguit᷑ nõ est metũ. At si
aꝑte diteretur. Perturbate mẽtes scłarĩ
eo ip̃o tlamant qm̃ a uera sapientia longe
erat in ẜine fetułoꝵ ut ad redimend̾ gemis
huanũ nõ fanttos angelos nõ iustes hoĩes
uitt̾et sed ĩ mantestatõne uisionis ꝑ semet

Expanded text:
quilibet tumultus versentur extrinsecus, nunquam ad ejus interiora perveniunt. Itaque agitur ut aliud intrinsecus voto, aliud extrinsecus teneatur officio; et hac sapientia non jam turbulenta atqua confusa, sed tranquilla corda repleantur. Bene ergo de ea dicitur quia Abyssus dicit: Non est in me, et mare loquitur: Non est mecum. Ac si aperte diceretur: Perturbatae mentes saecularium eo ipso clamant, quoniam a vera sapientia longe erat in fine saeculorum, ut ad redimendum genus humanum non sanctos angelos, non justos homines mitteret, sed in manifestatione visionis per sem
Abbreviated transcription (Latin):
nusse ⁊ turas mundi extͥnletus sollempint̾
iminstralle: An ꝑceptione huiꝰ sapĩe iosepħ p̾ͥ¬
natũ ditimꝰ qui famis temꝑe totiꝰ egypti
duras fuscipiens nõ solum egyptiis alimenta
prebut. sed uitam qͦ exteroꝵ aduementiũ mi¬
insterĩ sui arte c̾uauit : An ab ht̃ sapientia
damel ałienus extitit qui a całdeoꝵ rege in
babilonia pͥnceps magistratuũ effectus tanto
maiorib turis occupatꝰ est qͣnto ⁊ sullumori
dignitate onnib prelatus ͤ Gum gͥ constet
plerint ⁊̃ bonos ⁊̃ t̾reuo studio t̾rerus turis
implitari patent᷑ agnoscimꝰ qr sic nõ nuutͣima
cues ierłm angarial soluũt babilonie sicut¬

Expanded text:
nuisse, et curas mundi extrinsecus solemniter ministrasse ? An perceptione hujus sapientiae Joseph privatum dicimus, qui famis tempore totius Aegypti curas suscipiens, non solum Aegyptiis alimenta praebuit, sed vitam quoque exterorum advenientium ministerii sui arte servavit? An ab hac sapientia Daniel alienus exstitit, qui a Chaldaeorum rege in Babylonia princeps magistratuum effectus, tanto majoribus curis occupatus est, quanto et sublimiori dignitate omnibus praelatus ? Cum igitur constet plerumque etiam bonos non terreno studio terrenis curis implicari, patenter agnoscimus quia sic nonnunquam cives
Abbreviated transcription (Latin):
are int̾asetus. ut si forte occulta dra ordiua¬
cõne alitrud eis nõ appetentib de huiꝰ seclĩ
turis imponit᷑ cedant deo queni diligant. ⁊
pre amore eiꝰ intͥsetus solam illius desidẽt
uisiduem. pre tunore. eiꝰ nͦ impositam sibi
txbͥnsecus hniuilit᷑ exhibeant accõuẽ. ut ⁊
u̾acare deo appetant ex grã dilectõnis ⁊
rursum turas suꝑimpositas ex tondicõne ex¬
pleant gͥuitatis. Cunigi octupationes ex¬
tͥnletus ꝑstrepunt: int̾nsetus amore patatis¬
suma quies tenetur. att ottupationũ tumltꝰ
exłuis ꝑ strepentes dispensat int̾iuis presidens
iudoꝵ ratio ⁊ tͣnquilo moderamine ea que
tͥta se minus ss tnquilla. dispouit. Sicut .n.
ingor mentis ẜ rensndis preest motib car¬
ms sit sepe suꝑ impositos ⁊umultus octupa¬
cionis bene regit amor quietis. Quia ext̾ioreᷤᷤ
ture si ꝑuerso amore nõ appetunt᷑ nõ ꝯfuso
sed ordinato anmo mimetͣri queũt. St̃i ⁊ ni. ui¬
ri ncqͣꝙͣ eas appetunt sed occulto ordine sibi

Expanded text:
ari ut si forte occulta Dei ordinatione aliquid eis non appetentibus de hujus saeculi curis imponitur, cedant Deo quem diligunt, et prae amore ejus intrinsecus solam illius desiderent visionem; prae timore vero ejus impositam sibi extrinsecus humiliter expleant actionem, ut vacare Deo appetant ex gratia dilectionis, et rursum curas superimpositas ex conditione expleant servitutis. Cumque occupationes exrinsecus perstrepunt, intrinsecus in amore pacatissima quies tenetur, atque occupationum tumultus exterius perstrepentes dispensat interius praesens judex ratio, et tranquillo moderamine ea quae circa se minus tranquilla sunt, disponit. Sicut enim vigor mentis frenandis praeest motibus carnis, sic saepe superimpositos tumultus occupationis bene regit amor quietis, quia exteriores curae si perverso amore non appetuntur, non confuso, sed ordinato animo ministrari queunt. Sancti etenim viri nequaquam eas appetunt, sed occulto ordine sibi
Abbreviated transcription (Latin):
git In hũs itaty ingiuetudinũ flustib ha¬
bicare sapicutiam nõ posse cognostens aiti
Et mare loquitra. nõ est nrecim. Nullus aͥꝑ¬
ꝑe eam plene recipite mł qui ab oĩ se abstͭ¬
here accõm̃ĩ carnalium flustuatõne ꝯten¬
dit. uñ ⁊ alias dicit᷑. Sapientiam soribe in tẽ¬
pore ocũ. ⁊ qui inmoratur. actu. ip̃e ꝑtipiet
eam. Et rursum uarate ⁊ uidete qm̃ ego sum

Expanded text:
uctibus habitare sapientiam non posse cognoscens, ait: Et mare loquitur: Non est mecum. Nullus quippe eam plene recipit, nisi qui ab omni se abstrahere actionum carnalium fluctuatione contendit. Unde et alias dicitur: Sapientiam scribe in tempore otii, et qui minoratur actu, ipse percipiet eam . Et rursum: Vacate et videte, quoniam ego sum
Abbreviated transcription (Latin):
uos a̾ quẽ me ͤ dicitis: Cui petrus totius
ecc̃e uote respondẽs ait. Tu es xp̃c s ilius dĩ
dĩ iurtutẽ ⁊ di sapientiam periꝰ ꝓ hͣc sapĩa
uata auri exełsa ⁊ emmẽtia ꝯmitare noluit
qr de illa nõ aliud qͣm erat intellexit. mag¬
tiũ quippe ut dictum est uac auri ioh̃es mas¬
num uas auri helyas uł ierennas fuit. Sed
quisquis eutidem dñm quemilibet coꝵ eẽ cre.¬
didit: uas auri exelsum ⁊ emĩnens ꝓ sapĩa
ꝯmutauit. Scc̃a nͥ ꝙ hͣc sãpientis uasa auri

Expanded text:
Vos autem quem me esse dicitis? Cui Petrus totius Ecclesiae voce respondens, ait: Tu es Christus Filius Dei Dei Sapientiam; Petrus pro hac Sapientia vasa auri excelsa et eminentia commutare noluit, qui de illa, non aliud quam erat, intellexit. Magnum quippe, ut dictum est, vas auri Joannes, magnum vas auri Elias vel Jeremias fuit; sed quisquis eumdem Dominum quemlibet eorum esse credidit, vas auri excelsum et eminens pro Sapientia commutavit. Ec