comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. Qd̾ si hoc in oratione ficte & ñ ueraciter dicunt. putantes se
ñ hr̃e qd eis dimittat. ds: id ipsum ẽ. in expiabile sacrilegium.
ea ipsa ẽ. impia & uesana suꝑbia. qd̾ est certe inmane pet̾ẽm.
Nam de morituris mistis qͥd dicam. qͣndo in eis non ad huc mo¬
rituros. s iam mortuos multiplicit̾ inueniri siue fateant᷑ siue
conuincant᷑ ostendimꝰ ÷ fictos uͦ quos fugit sp̃s sc̃s disciplinȩ ⁊
sine intellectu ꝑdite uiuentes. qͣm multos inter se hũt scđm ea
que supͣ dicta sunt cogitent. Nam ⁊ quit̃q ibi latent mali qd̾
uł eo certũ ẽ. quia sepe ꝑditi conuictici dampnant᷑. ñ de re¬
centib tm̃ factis. s etiam deuet̾i consuetudine flagitioꝵ. qͥa
stulti sua fictione du celari potuert̃. hi utiq magis. Ficti ft̃.
qui se bonos fingendo decipiunt. Si gͦ sic sunt ista intelligen¬
da ut isti intelligunt. quomͦ eis ratio sub sistere pot̾it: Cur ap̃
eos qui male iuuendo derelinquunt dm̃. siue lateant. siue

Expanded text:
. quodsi hoc in oratione ficte, non ueraciter dicunt, putantes se non habere quod eis dimittat deus, id ipsum est inexpiabile sacrilegium, ea ipsa est impia et uesana superbia, quod est certe immane peccatum. nam de morituris muscis quid dicam, quando in eis non adhuc morituros, sed iam mortuos multipliciter inueniri, siue fateantur siue conuincantur, ostendimus? fictos uero quos fugit spiritus sanctus disciplinae et sine intellectu perdite uiuentes quam multos inter se habeant, secundum ea quae supra dicta sunt cogitent. nam et quicumque ibi latent mali — quod uel eo certum est, quod saepe proditi conuictique damnantur non de recentibus tantum factis, sed etiam de uetere consuetudine flagitiorum qui astutissima fictione diu celari potuerunt — hi utique magis ficti sunt qui se bonos fingendo decipiunt. Si ergo sic sunt ista intellegenda ut isti intellegunt, quomodo eis ratio subsistere poterit, cur aput eos qui male uiuendo derelinquunt deum, siue lateant siue
Abbreviated transcription (Latin):
popłs iste. me dereliquert̃ fontẽ aque uiue. & esfoder̃t si¬
bi latus decritos qui ñ possunt aqͣm portare. Et iterũ facta
scriptum ẽ. Qi baptitat᷑ amortuo qͥd ꝓficit lauatio eiꝰ: Et

Expanded text:
populus iste. me dereliquerunt fontem uitae et effoderunt sipopulus iste. me dereliquerunt fontem uitae et effoderunt sibi lacus detritos qui non possunt aquam portare; et iterum: factascriptum est: qui baptizatur a mortuo quid proficit lauatio eius? et
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm dicere mala singłorum cet̾is non ob eẽ. qui nec faciunt
nec approbant talia. Non tam̃ singłoꝵ malũ ẽẽ. scisma¬
tis satrilegiũ. s ad eos om̃s ꝑtinere qui iatholice ñ cõmum¬
cant unitati. facillime possunt conunci. & difficillime con¬
fiteri. Qua enĩ causa in eoꝵ cõmunione ad alios ñ ꝑtinent
crimina. alioꝵ. ea causa scisma crim̃ ẽ. omniũ. quia cũ
se inter ipsos suos alioꝵ stelerib maculari ñ posse iam di¬
cunt. simul fateant᷑ necesse ẽ. non habuisse se causam cur
abunitate discedent. ubi eos ñ possunt alioꝵ scelera macu¬
lare. & ꝓpterea scelere scisiatis aꝑtissimo tanqͣm mortifero
uintło pariter colligant᷑. At enĩ ꝓpħauit iheremias. Qͥd̾ pro¬
phetauit iheremias : Non hr̃e inquit uerũ baptismũ eos
qui relinquunt dm. Aittͤ espectauit celum suꝑ istud. & in¬
horruit multo uebementiꝰ dicit dñs. Qm̃ duo neqͣm fecit

Expanded text:
 dicere mala singulorum ceteris non obesse qui nec faciunt  dicere mala singulorum ceteris non obesse qui nec faciunt nec approbant talia; non autem singulorum malum esse schismatis sacrilegium, sed ad omnes eos pertinere qui catholicae non communicant unitati facillime possunt conuinci, etiamsi difficillime confiteri. qua enim causa in eorum communione ad alios non pertinent crimina aliorum, ea causa schisma crimen est omnium, quia, cum se inter ipsos suos aliorum sceleribus maculari non posse iam dicunt, simul fateantur necesse est non se habuisse causam cur ab unitate discederent, ubi eos non possent aliorum scelera maculare, et propterea scelere schismatis apertissimo tamquam uno mortifero uinculo pariter conligantur. At enim prophetauit Hieremias. quid prophetauit Hieremias? non habere, inquit, uerum baptismum cos qui relinquunt deum.. ait enim. expectauit caelum super istud et exhorruit multo uehementius, dicit dominus, quoniam duo nequam fecit
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ̾e. undiq clamabat᷑ optatus. An cũ mechis particulã suam
ñ ponunt. qͥ greges ebrios sc̃imonaliũ suarũ cũ gregibus
ebriis circumcellionũ die noctuq ꝑ mixtos uagari turpiter
sinunt: An ñ sedentes aduersus frẽs suos detrahunt. qui
ꝓpter quosdam conuintere nequiuert̃. in hereditatẽ xp̃i toto or¬
filiũ matris sue .i. paruulũ adhuc uifide. & sacram̃toꝵ lacte
nttriendũ. ꝑnitiosum scandalũ ponunt. dũ nesciens adhuc
ta specie ueritatis illectus ab uuitatis compage crudeli lace¬
ratione diuellit᷑. D si eis qui mala ñ faciunt in eadem par¬
te malefacta displicent ceteroꝵ. nec ob ẽẽ. sibi aliena scele¬
ra credunt. que in medio sui fieri gemunt. & merent. cur in
cõmunione sacrilegi scismatis ꝑniciose tolerant. qđ fructu¬
ose tolerare. in unitatis integritate potuert̃: Possunt tam̃
ditere si tam̃ ipsis reb exꝑti eiugilant. Aliqñ possunt in¬

Expanded text:
esse undique conclamabatur Optatus. an cum moechis particulam suam esse undique conclamabatur Optatus. an cum moechis particulam suam forte non ponunt, qui greges ebrios sanctimonalium suarum cum gregibus ebriis circumcellionum die noctuque permixtos uagari turpiter sinunt? an non sedentes aduersus fratres suos detrahunt, qui opter quosdam, quos conuincere nequiuerunt, in hereditate Christi toto tertris suae, id est paruulum adhuc in fide et sacramentorum lacte nutriendum, perniciosissimum scandalum ponunt, dum nesciens adhuc ta specie ueritatis inlectus ab unitatis compage crudeli laceratione diuellitur? sed si eis, qui mala non faciunt in eadem parte, mala facta displicent ceterorum nec obesse sibi aliena scelera credunt, quae in medio sui fieri gemunt et maerent, cur in communi sacrilegio schismatis perniciose tolerant quod fructuose tolerare in unitatis integritate potuerunt? possunt enim dicere, si tamen iam ipsis rebus experti euigilant aliquando, possunt
Abbreviated transcription (Latin):
p̃.t. I. & aduersũ .ẜ. i .t.p. s. S aꝑiant aliq̃n aures cor¬
dis. & desinant ẽẽ. non intelligentes. neq que loquunt᷑. neq
de quib affirmant. Attendunt enĩ dictũ peccatori. ut quid
at. si qd̾ dicit ipse non facit. Uerũptamen aliis ꝓdeẽ. que
dotee. dicens de phariseis. suꝑ cathedram moysi sedent. qd̾
dict̃ facite. que faciunt nolite facere. dicunt enĩ & ñ faciunt.
Atq utinam uellent ui his uerb̾ que fepsalmo meminert̃ se
tanqͣm in speculo intueri. qͦmodo ꝓiciunt sermones dei recro
qui ꝓopulis ꝓnuntiant pacem. & ñ amant pacem. qͦmͦ odert̃
disciplinã. qui dampnare audent orhẽ in auditũ. E quia
ꝓ merito ĩmo longe minꝰ merito ꝓtanti furoris audatia scd̃m
diine misccłie disciplinam temꝑales molestias patiunt᷑. ñ
peccata sua puniri confitent᷑. s merita coronari głant᷑. Cos
sane cũ fure cucurrisse s̃ dico. quia fure peior ẽ. raptor. qd̵

Expanded text:
iant aliquando aures cordis, et desinant esse non intelligentes neque quae loquuntur, neque de quibus affirmant . Attendunt enim dictum peccatori, Utquid eat, si quod dicit ipse non faciat; verumtamen aliis prodesse quae in Evangelio, dicens de Pharisaeis: Super cathedram Moysi sedent; quae  faciunt facere nolite. dicunt enim et non faciunt. Atque utinam uellent in his uerbis, quae de psalmo meminerunt, se tamquam in speculo intueri, quomodo proiciant sermones dei retro qui populis pronuntiant pacem et non amant pacem, quomodo oderint disciplinam qui damnare audent orbem inauditum et, quia pro merito, immo longe minus merito pro tanti furoris audacia secundum diuinae misericordiae disciplinam temporales molestias patiuntur, non peccata sua puniri confitentur, sed merita coronari gloriantur. eos sane cum fure concurrisse non dico, quia fure peior est raptor, quod
Abbreviated transcription (Latin):
felicianꝰ mustitanꝰ cum ab eoꝵ cõmunione foris eẽt u max¬
inani scismate baptrauit. quos tñ nunc cũ illo regressos ue¬
ino rebaptirat. P ostremo si homo q̃mius de celo ñ tam̃ nisi ꝑ
hominẽ potest actiꝑe quicqͣm: quero. ipse ioħs baptista. qui
hoc dit. ꝑ quẽ hominẽ acceꝑat. qd̵̾ utiq decelo acceꝑ au. nit

Expanded text:
Felicianus Mustitanus, cum ab eorum communione foris esset, in MaxFelicianus Mustitanus, cum ab eorum communione foris esset, in Maximiani schismate baptizauit, quos tamen nunc cum illo regressos nemo rebaptizat. postremo si homo, quamuis de caelo, non tamen nisi per hominem potest accipere quicquam, quaero ipse Iohannes Baptista, qui haec di
Abbreviated transcription (Latin):
sũ ẽe. doteam qđ non pot̾ homo acciꝑe quicqͣm nisi fue
rit ei ab homine datũ. Quid autẽ agunt isti nescientes qd̵¬
ꝑ euangłicũ testimoniũ nͥ ut homines admoueant᷑. ut ali¬
quando eiugilent. atq ad uertant uere ñ homines eẽ. At¬
tendendos. cũ sc̃s aliguid actipe bomo delidenas. St ulum
sola tis aͥe celo dat homini. quia ñ potest homo a ccipere
qu qͣm mĩi datũ fuerit ei de celo: Quod si chit̃ut ale celo
quidẽ accipit ñ de homine. s tamen ꝑ hominẽ: quero ꝑ
qualem: di ꝑustũ tantũ. ñ hñt illi qui apud eos ipłos ꝑ
latentes iniquissimos accepert̃. Si & ꝑ iniustũ. que cau¬
sa g ẽ. ut aliquẽ rebapcitent: Si ꝑ inustũ non lͥ laten¬
tem. ñ hũt quos baptirauit manifestus satelles gldemꝰ op¬
tatus. Si & ꝑiniustum etiã manifestũ qui tam̃ non duin
dampnatiꝰ s& ab eccłie cõminione ꝓiectus sit. ñ hñt illi ais

Expanded text:
sum esse doceam quod non potest homo accipere quicquam, nisi datum sum esse doceam quod non potest homo accipere quicquam, nisi datum fuerit ei ab homine. Quid autem agunt isti nescientes per euangelicum testimonium, nisi ut homines ammoneantur, ut aliquando euigilent atque aduertant uere non homines esse attendendos, cum sanctum aliquid accipere homo desiderat, sed illum solum qui hoc de caelo dat homini, quia non potest homo accipere quic quam, nisi datum fuerit ei de caelo? quodsi dixerint: de caelo quidem accipit non de homine, sed tamen per hominem\', quaero per qualem. silatentes iniquissimos acceperunt: si et per injustum; quae causa ergo est ut aliquem rebaptizent? si per iniustum non nisi latentem, non habent quos baptizauit manifestus satelles Gildonis Optatus; si et per iniustum etiam manifestum, qui tamen nondum damnatus et ab ecclesiae communione proiectus sit, non habent illi quos
Abbreviated transcription (Latin):
diceret nͥ datũ fuerit illi de parte donati. que non solũ non
ẽ. celum nec ẽ. incelo. s nec in regno uult ẽẽ. celorum. Nec il¬
lud ꝓculdubio diceret. Non potest homo acciꝑe quicqͣm nͥ
tosi. & se uistos ẽẽ. ꝓclamarent. ut ab eis acciꝑet qͥ uellet
acciꝑe. Nec nos questionẽ faceremꝰ utrũ iusti e̾e̾nt an non.
sed inter eos ẽẽ. uł latentes in iustos facile ostenderemꝰ exqͥb¬
dam ꝓditis & exclusis. nec tam̃ eos ñ uti ꝓbaremꝰ. nec dicere¬
inꝰ non datũ uel ñ acceptum. qd datum & acceptũ esser a
talib. S hoc falso diceret᷑. Noir potẽ homo accipere qui¬
qͣm nisi datũ fuerit ab homine iusto. Ipse enĩ ustus altͥer
accipit. quero a quo acceꝑit. Si & ipse a iusto homine: &
de illo itaq quero. donec abipso capite ordinis humani
ad aliquẽ ꝑueniam qͥ non ab homine acciꝑit. atq ita fal¬

Expanded text:
diceret, Nisi datum fuerit illi de parte Donati, quae non solum non diceret, Nisi datum fuerit illi de parte Donati, quae non solum non est caelum nec in caelo, sed nec in regno uult esse caelorum! nec illud procul dubio diceret: \'non potest homo accipere quicquam, nisi tosi, et se justos esse proclamarent, ut ab eis acciperet qui vellet accipere: nec nos quaestionem faceremus, utrum justi essent an non; sed inter eos esse vel latentes injustos facile ostenderemus ex quibusdam proditis et exclusis; et tamen eos non improbaremus, nec diceremus non datum, vel non acceptum, quod datum et acceptum esset a talibus. Sed et hoc falso diceretur, Non potest homo accipere quidquam, nisi datum fuerit ei ab homine justo. Ipse enim justus a quo alter accipit, quaero a quo acceperit. Si et ipse a justo homine, et de illo ita quaero, donec ab ipso capite ordinis humani ad aliquem perveniam, qui non ab homine acceperit; atque ita fal
Abbreviated transcription (Latin):
euersione iniquitatis. qui eis tam malũ ꝓpinauit errorẽ. ut
ñ ꝓ pate s ꝓ diuisione. & discissione ñ solũ loquat᷑ ipse. s etiã
duunos libros loqui ꝑsuadeatͤ d int̾ multa miror. hominẽ
cũ ageret non posse haberi baptismũ nisi acceptũ. ñ posse ac¬
cipi sine dante: interposusse exeuangelio testimoniũ. Non po¬
test acciꝑe homo quicqͣm. nisi fuerit ei datũ de celo. Poss enĩ
aliquis eorum uerboꝵ inscius tũ cepisset iste dicere. ñ potest
homo acciꝑe quicqͣm nisi datũ fuerit illi antequã dixiss de
ab aliquo de parce donati. aut omnino ab ipsa parce dona¬
ti. Agnosco euangłm. & illic scriptũ ẽẽ. rectnseo. Non potẽ
homo acciꝑe quicqͣm. nisi datũ fuerit illi de celo. S numqͥd
donatus ẽ. celum. numqͥd parmenianus ẽ. celũ ÷ Numqͥd
aut de luna. aut de stellis. que tam̃ in celo st̃. quanto minꝰ

Expanded text:
euersione iniquitatis, qui eis tam malum propinauit errorem, ut euersione iniquitatis, qui eis tam malum propinauit errorem, ut non pro pace, sed pro diuisione et discissione non solum loquatur ipse, sed etiam diuinos libros loqui persuadeat. Sed inter multa miror hominem, cum ageret non posse haberi baptismum nisi acceptum nec posse accipi sine dante, interposuisse ex euangelio testimonium: non potest homo accipere quicquam, nisi fuerit illi datum de caelo. posset enim aliquis homo accipere quidquam, nisi datum fuerit illi; antequam dixisset, de ab aliquo de parte Donati, aut omnino ab ipsa parte Donati. Agnosco Evangelium, et illic scriptum esse recenseo, Non potest homo accipere quidquam, nisi datum fuerit illi de coelo. Sed numquid Donatus est coelum? numquid Parmenianus est coelum? numquid aut de luna, aut de stellis, quae tamen in coelo sunt: quanto minus
Abbreviated transcription (Latin):
cet̾is misio. fecit & ꝑ phariseos. in eis qui bona que ꝑ eos audie¬
bant ipsi fatiebant. cũ illi ñ facerent que dicebant. Postremo
cur iniqui & scelerati eoꝵ siue cũ latent. siue cũ ꝓ donati par¬
te tolerant᷑. uiuifitant. curant. illuminant. mundant: At
ipsi ñ funt mortui. uulnerati. teci. polluti: Anideo ñ apud
eos ceci cecos ducentes simul infoueam cadunt. qͥa ñ ipsos sed
dm̃ quẽ predicant illi audiendo & obtemꝑando sectant᷑ꝰ
Ita sane. s tunt predicant dm. si cũ xp̃o colligunt. Quitumq
uͦ cum illo ñ colligunt spargunt. donatũ predicando ñ d̾m. ce¬
ti cecos simul sequendo infoueã cadunt. S de questione bap¬
tisii latuis aliquid dño adiuuante tractabimꝰ. cũ de omnib
testimoniis sc̃arum scripturarũ que nob̃ obitienda credidit par¬
meniano respondebimꝰ. qui uere ipse ad equat ꝓximos sibi

Expanded text:
ceteris misit, fecit et per Pharisaeos in eis, qui bona quae per eos audieceteris misit, fecit et per Pharisaeos in eis, qui bona quae per eos audiebant ipsi faciebant, cum illi non facerent quae dicebant. postremo cur iniqui et scelerati eorum, siue cum latent siue cum pro Donati parte tolerantur, uiuificant curant illuminant mundant? an ipsi non sunt mortui uulnerati caeci polluti? an ideo non aput eos caeci caecos ducentes simul in foueam cadunt, quia non ipsos, sed deum quem praedicant illi, audiendo et obtemperando sectantur? ita sane. sed tunc praedicant deum, si cum Christo colligunt; cum uero quae cum illo non colligunt spargunt, Donatum praedicando, non deum, caeci caecos sequendo simul in foueam cadunt. sed de quaestione baptismi latius aliquid domino adiuuante tractabimus, cum de omnibus testimoniis sanctarum scripturarum quae nobis obicienda credidit Parmeniano responderimus, qui uere ipse adaquat proximos sibi
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. de quo idem ioħs baptista dicit. Nos om̃s de plenitudine
eiꝰ accepimꝰ. Nudos autẽ quis uestit nisi qͥ dicit. ꝓferte illi
stolam pͥmã. & qui corruptibile. hoc induet in corruptionẽ.
& mortale hot induet inmortalitatẽ. & hoc quisq̃m diuino i
dum̃to aliquẽ uestire dẽ. cui magnũ ẽ. si uestiri ipse mereat᷑e
Iam porro emundare pollitũ audeat se dicere. si pruis audet
se ditere ñ esse pollutum. Mundati enĩ sumꝰ ꝑ gpãm dei. s nec
a pritato e Nundare quippe atq sanare in sp̃ualib reb tan¬
tumdẽ ualet: dic autẽ spe salui facti simiꝰ. ita spe mundati
sumꝰ. iuꝑfecta salute inꝑfecta munditia. Quomͦ gͦ sanare
&e mundare iam possumꝰ. qui nec tc̃ pot̾imꝰ cum omni mͦ sal¬
ui &nindi fuerimꝰs d ds inquit hoc ꝑ hominẽ facit. Facit
sane. D fecit & ꝑ uidam. quẽ ad euangłm predicandũ cum

Expanded text:
est de quo idem Joannes Baptista dicit, Nos omnes de plenitudine est de quo idem Joannes Baptista dicit, Nos omnes de plenitudine ejus accepimus . Nudos autem quis vestit, nisi qui dicit, Proferte illi stolam primam : et qui corruptibile hoc induet incorruptionem, et mortale hoc induet immortalitatem ? Et hoc qndumento aliquem uestire dicitur, cui magnum est si uestiri ipse mereatur? iam porro emundare pollutum audeat se dicere, si prius audet se dicere non esse pollutum. mundati enim sumus equidem per gratiama peccato? mundare quippe atque sanare in spiritalibus rebus tantundem ualet. sicut autem spe salui facti sumus, ita spe mundati sumus in perfecta salute et in perfecta munditia. quomodo ergo sanare et mundare iam possumus, qui nec tunc poterimus, cum omni modo mundi saluique fuerimus? sed deus, inquit, haec per hominem facit. facit sane, sed fecit et per Iudam, quem ad euangelium praedicandum cum
Abbreviated transcription (Latin):
uo: Dicut enĩ pater suscitat mortuos & iuunficat. sic ⁊ filius
qͦs uult iuuificat. Ita ne apud illos sani st̃ ut possint etiã cura-¬
rare ñ sanos: Quid aluid isti qͣm se benedicendos ꝓ dño oppo¬
nunt ͤ D ab eis nullo mͦ sedutunt᷑. qui ñ in homine s in dõ sꝑ¬
antes cantant. Benedic aĩa mea dũm. & noli .o.o.r.e. Qui
relinquit quẽ parmenianꝰ sanare se dicat. Lanta ne apud
illos st̃ lumina. ut illuminare etiã possint: Qd̃ nec illi quo
concedit: de quo ait. Non erat ille lum̃. s ut testimoniũ ꝑhi¬
beret de lumine. Erat lum̃ qd illuminat omnẽ hominẽ ueni¬
entẽ in hc̃ mundũ. Si omnẽ hominẽ illud lum̃ illuminat.
nullũ relinquit. quẽ parmenianꝰ illuminare se dicat. Quia
& si sc̃i hoĩes scdm̃ quẽdã modũ dñr luminaria. alia tam̃
st̃ luminaria illuminata. aliud lum̃ illuminans. Qd̃ illud

Expanded text:
vo? Sicut enim Pater suscitat mortuos et vivificat, sic et Filius vo? Sicut enim Pater suscitat mortuos et vivificat, sic et Filius quos vult vivificat . Itane apud illos sani sunt, ut possint etiam curare non sanos? Quid aliud isti, quam se benedicendos pro Domino opponunt? Sed ab eis nullo modo seducuntur, qui non in homine, sed in Deo sperantes cantant: Benedic, anima mea, Dominum, et noli oblirelinquit quem Parmenianus sanare se dicat. Tantane apud illos lumina sunt, ut illuminare etiam possint? Quod nec illi, quoconcedit; de quo ait, Non erat ille lumen, sed ut testimonium perhiberet de lumine. Erat lumen quod illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum. Si omnem hominem illud lumen illuminat, nullum relinquit quem Parmenianus illuminare se dicat. Quia etsi sancti homines, secundum quemdam modum dicuntur luminaria; alia tamen sunt lumina illuminata, aliud lumen illuminans, quod illud
Abbreviated transcription (Latin):
reuo cant᷑. calumpmatores st̃. cũ paci donati consulunt. dissi¬
mulatores sunt. Quid hoc ẽ. aliud qͣm qd̃ eorum tichoniꝰ de illis
ait. qd uolumꝰ sc̃m ẽ: Ut quid gͦ parmenianꝰ inam iactantia
exultat & dicit. numquã diuine legis censura. patiet᷑ ut iuui¬
ficare quemquã mortuus possit. curare uulneratꝰ. illumina¬
re cetus. uestire nudus. & mundare pollutus: Dñs enĩ susti¬
tat mortuos. dñs curat uulneratos. dñs illuminat cecos. dñs
uestit nudos. dñs emundat pollutos. Quid sibi arrogat que
hoĩs non st̃ e Ita ne uiui st̃ apud illos qui ñ peccant: ut non¬
etiam uiuifitare posse dicant᷑. cum increm̃tum dare ñ posst̃:
Ego inquit plantaui. Apollo rigauit. s d̃s incrementũ dedit.
Neq qui plautat ẽ. Aliquid. neq qui rigat. s qui intrem̃tũ dat¬
d̾s. Quando dat uitã mortuo. qui increm̃tum dare ñ potẽ ui¬

Expanded text:
reuocantur calumniatores sunt, cum paci Donati consulunt dissireuocantur calumniatores sunt, cum paci Donati consulunt dissimulatores sunt. quid est aliud quam quod eorum Tychonius de illis ait: quod uolumus sanctum est? Ut quid ergo Parmenianus inani iactantia exultat et dicit: numquam diuinae legis censura patietur, id uiuificare quemquam mortuus possit, curare uulneratus, inluminare caecus, uestire nudus, emundare pollutus? dominus enim suscitat mortuos, dominus curat uulneratos, dominus illuminat caecos, dominus uestit nudos, dominus emundat pollutos. quid sibi arrogat quae hominis non sunt? itane uiui sunt aput eos qui non peccant, ut etiam uiuificare posse dicantur, cum incrementum dare non possint? ego, inquit, plantaui, Apollo rigauit, sed deus incrementum dedit. neque qui plantat est aliquid neque qui rigat, sed qui inentum dare non potest vi
Abbreviated transcription (Latin):
excinctũ spm deputetis & nom̃ dei pollui nullo mͦ potest.
tam̃ dictum ẽ. filius ⁊ pater intrabant adimnã puellã ut pol¬
luerẽt nom̃ dei sui. Nec ullo mͦ isti expedire se posst̾. cũ eis
ꝓponit᷑ cur scĩtas sacram̃ti & hab̾i & dari possit ab eo quẽ
intꝰ sceleratũ iam ds dampnauit. & t̃c̃ ab eo intipiat dari ñ
posse cũ ab hominib dampnatꝰ fuerit. cũ tam̃ nec tt̃ ea pos¬
suo ꝓmintiauert̃ scismatis fuit. ñ solum ipsum baptismũ
s etiam uis dandi ñ amisit. In honore quippe suo sicut exie¬
rat ita receptus ẽ. cum his omnib qͦs foris positus baptua¬
uit. uullo eoꝵ rebaptitat.o. Quia si aliquẽ eoꝵ qͦs foris bap¬
tirauerat rebaptizandũ ẽẽ. ceuserẽt. uidicarent eũ amisisse
uis dandi cũ foris ess. & ꝓpterea consequens erat. ut ipsũ quoq
iterũ ordinarent. si illos iterũ baptirarent.: S cũ ad pacẽ xp̃i

Expanded text:
extinctum spiritum deputetis\\ et nomen dei pollui nullo modo potest et extinctum spiritum deputetis\\ et nomen dei pollui nullo modo potest et tamen dictum est: filius et pater intrabant ad unam puellam, ut polluerent nomen domini dei sui. Nec ullo modo isti expedire se possunt, cum eis proponitur, cur sanctitas sacramenti et haberi et dari possit ab eo, quem intus sceleratum iam deus damnauit, et tunc ab eo incipiat dari non posse, cum ab hominibus damnatus fuerit, cum tamen nec tunc eam possuo pronuntiauerunt, schismate fuit, non solum ipsum baptismum, sed etiam ius dandi non amisit? in honore quippe suo, sicut exierat, ita receptus est cum his omnibus quos foris positus baptizauit, nullo eorum rebaptizato, quia si aliquem eorum quos foris baptizauerat rebaptizandum esse censerent, iudicarent eum amisisse ius dandi cum foris esset; et propterea consequens erat, ut ipsum quoque iterum ordinarent, si illos iterum baptizarent. sed cum ad pacem Christi
Abbreviated transcription (Latin):
at ille qd pariter reclamamꝰ. ipłi nos audiant reclam antes:
ddre qͥuidem s ñ recte dare eũ qui abuitate discedit. Quã ꝓp¬
der sicꝰ redeunti ñ redͥcit᷑ qd̃ foris habebat. sic uenienti ñ re¬
petendũ ẽ. qd & foris acceꝑat. Unde consequent̃ intelligit
ꝑũsitatẽ hominũ eẽ. corrigendam. scitatem autẽ saciam̃toꝵ
inmillo ꝑuerso eẽ. uiolandã. Constat enĩ eam in ꝑu̾sis & sce¬
leiatis hominib siue in eis qui intus st. siue in eis qui foris
stͣ. inpollutã atq inuiolabilẽ ꝑmanere. Et qd dicunt᷑ ea
mali polluere. qͣntum in ipsis ẽ. dicunt᷑. cũ illa in polluta ꝑ¬
maneant. s inbonis ꝑmanent ad p̾miũ. in malis ꝑmanent
ad iudiciũ. Nam & de spũ qui nullo mͦ extingui potẽ: ditꝰ¬
tum ẽ. tam̃. Sp̃m nolite excinguere .i. quantũ in uobis ẽ. no¬
lite sic agere tanquã conemini excinguere sp̃m. aut tanqͣm

Expanded text:
audiat quod pariter reclamamus, ipsi nos audiant reclamantes audiat quod pariter reclamamus, ipsi nos audiant reclamantes dare quidem sed non recte dare eum, qui ab unitate discedit. quapropter sicut redeunti non redditur quod et foris habebat, sic uenienti non repetendum est quod et foris acceperat. unde consequenter intellegitur peruersitatem hominum esse corrigendam, sanctitatem autem sacramentorum in nullo peruerso esse uiolandam; constat enim eam in peruersis et sceleratis hominibus, siue in eis qui intus sunt siue in eis qui foris sunt, inpollutam atque inuiolabilem permanere. et quod dicuntur ea mali polluere, quantum in ipsis est dicuntur, cum illa inpolluta permaneant. sed in bonis permanent ad praemium, in malis permanent ad iudicium. nam et de spiritu qui nullo modo extingui potest dictum est tamen: spiritum nolite extinguere, id est: quantum in uobis est nolite sic agere, tamquam conemini extinguere spiritum aut tamquam
Abbreviated transcription (Latin):
amittit᷑. & illud amittit᷑ : Neutri sacram̃to inuiria facien¬
da ẽ. Di sc̃a malos fuguint: utrũq fugiat. Si sc̃a in malis
in uiolabilit̾ manent: utrumq maneat. Si dixerint baptis¬
mus insola uera eccłia recte datur: respondet᷑ eis. Baptismꝰ
in sola uera eccł̃ia recte habet᷑. An quia ñ hr̃e aliud ẽ. ali
ud ñ recte hr̃e : dit & non dare aluid ẽ. aliud ñ recte dare.
Sicut ñ recte hũt qui abunitate discedunt. s hñt tam̃. &
ideo redeunti ñ reddit᷑: sic & non recte dat qui ab unitate
discedit. s tam̃ dat. E ideo qd̵ ab eo accepit: uenienti ad
unitatẽ non iterat᷑. Illi autẽ qd non recte datur. datũ ñ ẽẽ.
contendt̃. Qd̃ si aliuis qd̵ ñ recte habet᷑ haberi ñ posse con¬
tendat. nos utriq declamamꝰ & dicimꝰ. hr̃e quidẽ s ũ recte¬
habere eum qui abunitate discesserit. Si nolunt gͦ ut andi

Expanded text:
amittitur et illud amittitur? neutri sacramento iniuria facienamittitur et illud amittitur? neutri sacramento iniuria facienda est. si sancta malos fugiunt, utrumque fugiat; si sancta in malis inuiolabiliter manent, utrumque maneat. si dixerint: \'baptismus in sola uera ecclesia recte datur\', respondetur eis: \'baptismus in sola uera ecclesia recte habetur\'. cur non potest dari ubi non recteSicut non recte habet qui ab unitate discedit, sed tamen habet, et ideo redeunti non redditur: sic etiam non recte dat qui ab unitate discedit, sed tamen dat; et ideo quod ab eo accepit, venienti ad unitatem non iteratur. Illi autem quod non recte datur, datum non esse contendunt. Quod si alius quod non recte habetur, haberi non posse contendat, nonne utrique reclamamus et dicimus habere quidem, sed non rectehabere eum qui ab unitate discesserit? si uolunt ergo, ut ille
Abbreviated transcription (Latin):
Quib utiq ꝑ penitentiã. redeuntib ñ restituit᷑. & ideo auit¬
ti ñ posse iudicat᷑. An ducenda de milicia. similitudo non
fuit. cũ apłs de agonistitis certaminib dicat & a ꝑte cla¬
met. nemo militans deo implicat se negotiis . ut ei placeat
qui numqͣm fuert̃ xp̃iani possit baptismꝰ dari. Nec aliqͥd
hinc temere affirmandũ ẽ. sine auctoritate tanti concilii:
sint. & ꝑuitiose habeant. ꝑnitioseq tradaut extra uincłm
patis. Hoc enĩ iam in ipsa totiꝰ orbis unitate discussũ. consi¬
deratũ. ꝑfectũ atq firmatũ est.S si nos male facimꝰ. ipsi
explicent quomͦ sacram̃tum haptirati ñ possit amitti. & sa¬
cram̃tum ordinati possit amitti. qm̃ dicunt recedens ab ec¬
cłia baptisinũ quidẽ ñ amiitit. uis dandi tom̃ admittt.
Siem̃ utrũq sacramentũ ÷ qd̾ nemo dubitat. cur illud ñ

Expanded text:
quibus utique per paenitentiam redeuntibus non restituitur et ideo amitquibus utique per paenitentiam redeuntibus non restituitur et ideo amitti non potuisse iudicatur? an ducenda de militia similitudo non fuit, cum apostolus et de agonisticis certaminibus ducat et aperte clamet: nemo militans deo implicat se negotiis saecularibus, utqui numquam fuerunt christiani, possit baptismus dari, nec aliquid hinc temere adfirmandum est sine auctoritate tanti concilii, sint et perniciose habeant pernicioseque tradant extra uinculum pacis. hoc enim iam in ipsa totius orbis unitate discussum consideratum perspectum atque firmatum est. sed si nos male facimus, ipsi explicent, quomodo sacramentum baptizati non possit amitti et sacramentum ordinati possit amitti, quoniam dicunt: recedens ab ecclesia baptismum quidem non amittit, ius dandi tamen amittit. si enim utrumque sacramentum est, quod nemo dubitat, cur illud non
Abbreviated transcription (Latin):
ordinẽ inmonetis publicis aurũ uł argentũ es ꝑcutiendo sig¬
nauerint. cũ fuerit dep̃hensũ. nonne illis punitis aut indulgen¬
tia liberatis. cognitũ regale signũ chesauris regalib cogetur:
Aut si quisqͣm siue desercor. siue qui numqͣm omnino milita¬
uit. nota militari priuatũ aliquẽ signet. uonne uͥ fuerit de¬
prehensus ille signatus ꝓ desertore punit᷑: Et eo grauiꝰ quo ꝓ¬
bari potuerit niriqͣm omnino militasse. simul secũ punito si
eum ꝓdiderit audacissimo signatore : Aut si forte illũ milicie
karacterem in corpore suo ñ militans pauidꝰ exhorruerit. &
ad clem̃tiam imꝑatoris confugerit. ac pate facta ⁊ impecrata¬
iam uenia. militare iam ceꝑit. numqͣm homine liberato atq
correcto caracter ille repetit᷑. ac non potiꝰ agnitus approbatur:
hec nota. cum uideamꝰ nec apostatas carere baptismate :

Expanded text:
aordinarie non in monetis publicis aurum uel argentum uel aes percutiendo sigaordinarie non in monetis publicis aurum uel argentum uel aes percutiendo signauerint, cum fuerit deprehensum, nonne illis punitis aut indulgentia liberatis cognitum regale signum thesauris regalibus congeretur? aut si quisque siue desertor siue qui numquam omnino militauit nota militari priuatum aliquem signet, nonne ubi fuerit deprehensus ille signatus pro desertore punitur et eo grauius, quo probare potuerit numquam se omnino militasse, simul secum punito, si eum prodiderit, audacissimo signatore? at si forte illum militiae characterem in corpore suo non militans pauidus exhorruerit et ad clementiam imperatoris confugerit ac prece fusa et impetrata uenia militare iam coeperit, numquid homine liberato atque correcto character ille repetitur ac non potius agnitus adprobatur? haec nota, cum uideamus nec apostatas carere baptismate,
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ ad ꝑuitiem suam qͣm dui karitatẽ ñ hñt unitatis. Sed
tam̃ aliud ẽ. ñ hr̃e. aliud ꝑniciose hr̃e. aliud salubrit̾ hr̃e.
Quicqͥd ñ habet᷑ dandũ ẽ. cum opus ẽ. dari. Qd̾ uero ꝑniciose
habet᷑. ꝑ correctionẽ depulsa ꝑnicie agendũ ẽ. ut salubriter
quis qͣm pie dixerit ẽẽ. repetendũ. Nulla enĩ cogente necessi¬
tate si fiat: aliem muneris usurpatio ẽ. Si autẽ necessitas ur¬
geat. aut nullũ aut ueniale delictũ ẽ. S & si nulla necessita¬
te usurpet᷑. & a quolibet ciulibet det᷑. qd̃ datũ fuerit ñ potest
citam gͦ usurpationẽ : corrigit reminiscentis & corrigentis affes¬
tus. Qđ si non correxerit. manebit ad penã usurpatoris qd̵ datũ
ẽ. uł eiꝰ qui illicite dedit. uł eius qui illicite accepit. non tamen¬
ꝓ non dato habebit᷑. Neq ullo mͦ ꝑ deuotũ militẽ qd̵ apriuatis
usurpatũ ẽ. signũ regale uiolabit᷑. Si enĩ aliqui furcim & extͣ¬

Expanded text:
m ad perniciem suam, quamdiu caritatem non habent unitatis. sed tamen aliud est non habere, aliud perniciose habere, aliud salubriter habere. quod non habetur, dandum est cum opus est dari; quod uero perniciose habetur, per correctionem depulsa pernicie agendum est ut salubriter quisquam pie dixerit esse repetendum. nulla enim cogente necessitate si fiat, alieni muneris usurpatio est; si autem necessitas urgeat, aut nullum aut ueniale delictum est. sed et si nulla necessitate usurpetur et. a quolibet cuilibet detur, quod datum fuerit non potest citam autem usurpationem corrigit reminiscentis et poenitentis affectus. Quod si non correxerit, manebit ad poenam usurpatoris quod datum est, vel ejus qui illicite dedit, vel ejus qui illicite accepit: non tamenpro non dato habebitur. neque ullo modo per deuotum militem quod a priuatis usurpatum est signum regale uiolabitur. si enim aliqui furtim et extr
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃m annuntiant ñ caste. exis timantes tribulationẽ suscita¬
cordis sui caffitate p̃dicarent: Nlum qͥd de taliũ p̃dicatione
oauderet. nͥ sciret qd illis quidem ꝑuitiosũ ẽẽs. rem castamo. a
casti anmimitiare. ulis autẽ salubre qui bona. & uera ꝑ eosau¬
dientes ꝓfurerent ad salutem: Nam ubi non xp̃s quercassech¬
s fatit as ae mendatiũ p̃ dicatur. aptissime ꝓbibet ad gallachas
dicens. Si quisuob̾ euangelitauerit preter id qd actepistis ana¬
thema sit. Itemq ad thimotheum. dicut rogaui te inquit
tit sustineres ephesi. tum irẽ macedoniam ut denuntiarẽ
quibdam ne alͥcͥer docerent. Illos autẽ inuidiosos. conten¬
tiosos. contumates. ñ castos. occasionẽ querentes faciende
sue. male uoluntatis. quia sic eoꝵ fictionẽ fugiebat sp̃s sc̃s
ut eoꝵ ñ desereret mministeriũ quo ꝑ eos xp̃s predicabat᷑:
ñ solum ꝑmittit ut faciant. s congaudet qͥa faciunt. Hec

Expanded text:
m adnuntiant, non caste, existimantes tribulationem suscitacordis castitate praedicarent? Numquid de talium praedicatione gauderet, nisi sciret quod illis quidem perniciosum esset, rem castam non caste annuntiare; illis autem salubre, qui bona et vera per eos audientes proficerent ad salutem? Nam ubi non Christus qu falsitas et mendacium praedicatur, apertissime prohibet ad Galatas dicens: si quis uobis euangelizauerit praeter id quod accepistis, anathema sit, itemque ad Timotheum: sicut rogaui te, inquit, ut sustineres Ephesi, cum irem in Macedoniam, ut denuntiares quibusdam ne aliter docerent. illos autem inuidos, contentiosos, contumaces, non castos, occasionem quaerentes satiandae suae malae uoluntatis, quia sic eorum fictionem fugiebat spiritus sanctus, ut eorum non desereret ministerium quo per eos Christus praedicabatur, non solum permittit ut faciant, sed etiam gaudet quia faciunt. Haec
Abbreviated transcription (Latin):
absurde diti possit iustissime uiuere. ñ posse tam̃ sine
aliquo uitio. qͣm dui caro concupiscit adu̾sus spiritũ sp̃s au¬
tẽ adu̾sus carnẽ. & qui natus ex deo ñ peccat. & si dixeriꝰ
quia pect̃n ñ habemꝰ. nos ipsos seducimꝰ & ueritas in nob̾
nonẽ. Quamius eñ inquantũ exdeo nati sumꝰ non peccemꝰ.
uictoria. qd̵ etiam in corꝑũ resurrectione ꝓmittit᷑. ut õi mͦ
beati ͤ in maculati & in corrupti simꝰ. qui iam scdm fidem filii

Expanded text:
absurde dici possit iustissime uiuere, non posse tamen esse sine absurde dici possit iustissime uiuere, non posse tamen esse sine aliquo uitio, quamdiu caro concupiscit aduersus spiritum, spiritus autem aduersus carnem, et: qui natus est ex deo non peccatquia peccatum non habemus, nos ipsos seducimus et ueritas in nobis non est. quamuis enim, in quantum ex deo nati sumus, non peccemuuictoriam, quod etiam in corporum resurrectione promittitur, ut omni modo beati et immaculati et incorrupti simus qui iam secundum fidem filii dei
Abbreviated transcription (Latin):
uit que ait. Homo qui habuerit maculã & uitiũ. ñ accedat¬
dona offerre deo. Nullam ne maculã habuit & uiciũ non
dico optatꝰ sed ipse parmenianꝰ aut ipse donatꝰ: S tam̃
isti amore hominũ ceci st̃. & corde impudico adult̾os m̃tis
sue uni legitimo coequare ñ dubitant. ut qd de solo dño¬
nr̃o iħu xp̃o dui potuit. etiam in donato ꝓfectũ fuisse con¬
tendant. Quis dabit ocłis meis fontẽ lacrimarũ: Quis
congruus huic sceleri gemitꝰ concusso pectore ex pͥmitur:
S int̾im attendant utrũ saltẽ optatus habuerit aliqͣm ma
E accedat dona offerre deo: Et ab eo cet̾i conuinctis in anib
accipiebant qd̃ maculosus & uitiosus obtulerat. Attendant
intet̾is suis utrũ nulla sit macula ebriositas. s pͥus legant.
ret seruituti. Qui autẽ rectissime sapunt. intelligunt qͦm¬
libet hominũ qͣmuis iam ꝓ consortio societatis humane ñ

Expanded text:
uerit quae ait: homo qui habuerit maculam et uitium non accedatuerit quae ait: homo qui habuerit maculam et uitium non accedat offerre dona deo. nullamne maculam et uitium habuit non dico Optatus, sed ipse Parmenianus aut ipse Donatus? sed tanto isti amore hominum caeci sunt et corde impudico adulteros mentis suae uni legitimo uiro coaequare non dubitant, ut quod de solo domino Iesu Christo dici potuit etiam in Donato perfectum fuisse contendant. quis dabit oculis meis fontem lacrimarum? quis congruus huic sceleri gemitus concusso pectore exprimitur? sed interim attendant utrum saltem Optatus habuerit aliquam maergo accedebat offerre dona deo et ab eo ceteri coniunctis manibus accipiebant, quod maculosus et uitiosus obtulerat? attendant in ceteris suis utrum nulla sit macula ebriositas, sed prius legant ret seruituti.\' Qui autem rectissime sapiunt, intellegunt quemlibet hominum, quamuis iam pro consortio societatis humanae non
Abbreviated transcription (Latin):
mo qui habuerit maculã ⁊ uiciũ. ñ accedat dona offerre
deo. Bene quidẽ de uet̾ib libris ista testimonia ponunt᷑.
Dicant ergo mͥ cui sc̃o scłm salitẽ uł in sacerdotib uł inter
popłm constitutũ malus. aut maculatus sacerdos. Ubrerat.
moyses & aaron. ibi murmuratores sacrilegi. qͦs d̾s a facie
suã semꝑ ꝑ dere minabat᷑. Ubi erat cayphas ⁊ cetĩ tales: ibi
⁊acharias. ibi sp̃meon ⁊ cet̾i boni. U bi saul ibi dauid. U bi
iheremias. uͥ ysaias. uͥ damel. ubi iexechiel. ibi sacerdotes ma¬
li &e popłi mali. s sarcinã suam unusqͥsq portabat. Omit¬
to dic̃e qm scelerata suꝑbia. dicant. neminẽ ẽẽ. int̾ collegas
suosuel seipsos non esse cummaliqua matula & uitio. ñ menbroꝵ
s qd̵ peuis ÷ morum. Qd̃ ubi agere cũ eis ceꝑimꝰ. respondent
inter ẽẽ. qualis macula & qͣle uitiũ sit. q̃ sic scriptura distre¬

Expanded text:
mo qui habuerit maculam et vitium, non accedat dona offerre mo qui habuerit maculam et vitium, non accedat dona offerre Deo » . Bene quidem de veteribus Libris ista testimonia proponunt. Dicant ergo mihi, cui sancto secundum salutem spiritualem obfuerpopulum constituto malus aut maculatus sacerdos. ubi erat Moyses et Aaron, ibi murmuratores sacrilegi, quos deus semper a facie sua perdere minabatur; ubi erat Caiphas et ceteri tales, ibi Zacharias, ibi Simeon et ceteri boni; ubi Saul, ibi Dauid; ubi Hieremias, ubi Esaias, ubi Danihel, ubi Ezechiel, ibi sacerdotes mali et populi mali; sed sarcinam suam unusquisque portabat. Omitto dicere quam scelerata superbia dicatur neminem esse inter collegas suos uel se ipsum non esse cum aliqua macula et uitio non membrorum, sed quod peius est morum. quod ubi agere cum eis coeperimus, respondent interesse qualis sit macula et quale uitium, quasi scriptura discre
Abbreviated transcription (Latin):
messe ⁊ rania. & uentilabro paleas a frum̃to. qͣmqͣm isti qd̃
istis dicendũ ẽ. falsa cͥmina obiet̾int. que etiam siuera ẽent
bonoꝵ karitate ꝓ bonitate in utilitate omnia toleranti ni¬
cħ noterent. si ea forte etiã cognita iudicib eccl̃iasticis ꝑsua¬
deri non possent. Sacͥficia gͥ impioꝵ eis ipsis obert̃ qͥ offert̃¬
dum accesserit. Qui enĩ manducat digne & bibro: gr̃am sͥ
manducat & bibit. Illi gͦ uideant utrũ digne manducent. qͥ
int̾ multos parentes ⁊ filios maritos & uxores. int̾ tam multos
qd̃ ẽ. patentissimũ dei heredes & xp̃i coheredes toto orbe diffu¬
sos. nefario scismate diuisert̾. cũ possent utiq si boni eẽnt. &
cerdotes autẽ qui accedunt ad dñm sanctificent᷑. ne forte de¬
relinquat eos dñs. Et iterũ. Et  dctedunt ministri ad altare:
ñ ad ducant in se delictũ. ne moriant᷑. Et illud in leuitico. Ho¬

Expanded text:
messe zizania et uentilabro paleas a frumentis. quamquam isti, quod messe zizania et uentilabro paleas a frumentis. quamquam isti, quod saepe dicendum est, falsa crimina obiecerint, quae si etiam uera essent bonorum caritati pro unitate in unitate omnia toleranti nihil nocerent, si ea forte etiam cognita iudicibus ecclesiasticis persuadere non possent. sacrificia ergo impiodum accesserit. » Itemmanducat et bibit. Illi ergo videant utrum digne manducent, qui inter tam multos parentes et filios, maritos et uxores; inter tam multos, quod est patentissimum, Dei haeredes et Christi cohaeredes toto orbe diffusos, nefario schismate diviserunt; cum possent utique si boni essent et cerdotes qui accedunt ad Dominum Deum sanctificentur, ne forte derelinquat eos Dominus » : et iterum, « Cum ministri ad altare accedunt, non adducant in se delictum, ne moriantur » : et illud in Levitico, « Ho
Abbreviated transcription (Latin):
dinẽ melchisedech & poutifex nr̃ sedens ad dext̾am patͥs uit̾¬
pellat ꝓnobis. qui traditꝰ est ꝓpter delicta nr̃a. & resurrexit
ꝓꝓter uistificationem nr̃am: Nec illud bonis ob ẽ. s offerenti¬
b malis. qd uerissime dictũ ẽ. dona mniquoꝵ ñ ꝓbat altis¬
simꝰ. Non enĩ dix̃ dona eoꝵ qui ꝓ pace iniquos tolerant. ñ
ꝓbat altissimꝰ. cũ tam̃ nec isti ea. que obiecert̃ ꝓbare potue¬
r̾uit : eo temꝑe quo susma fecert̃. Alioquin ilłis exclusis istos
hereditas xp̃i toto orbe diffusa. in cõmunione catholica reti¬
neret. Dacrifitia inquit impioꝵ exetratio ẽ. dũo. & enĩ inique
offert̃ illa. Iam supͣ responsum ẽ. quia non ẽ. iniquus xp̃c. qui
ꝓ nob̾ se ipsum optulit. & nr̃ incelo mediator. qͦ suã eccł̃iam
gub̾nante bonis mali ñ oberunt. qui uł ignorant᷑. uł ꝓ pace
tolerant᷑. donec ipse ueniat ac separet ꝓmissis messorib ã

Expanded text:
dinem Melchisedech, et pontifex noster sedens ad dexteram Patris intedinem Melchisedech, et pontifex noster sedens ad dexteram Patris interpellat pro nobis qui traditus est propter delicta nostra et resurrexit propter justificationem nostram? Nec illud bonis obest, sed offerentibus malis, quod uerissime dictum est: dona iniquorum non probat altissimus. non enim dixit: \'dona eorum qui pro pace iniquos tolerant non probat altissimus\', cum tamen nec isti ea quae obiecerunt probare potuerint eo tempore quo schisma fecerunt. alioquin illis exclusis istos hereditas Christi toto orbe diffusa in communione catholica detineret. Sacrificia, inquit, impiorum execratio est domino; etenim inique o fferunt illa. iam supra responsum est quia non est iniquus Christus, qui pro nobis se ipsum obtulit et noster in caelo mediator est, quo suam ecclesiam gubernante bonis mali non oberunt qui uel ignorantur uel pro pace tolerantur, donec ipse ueniat ac separet praemissis messoribus a
Abbreviated transcription (Latin):
obiciunt. quia ꝑ ysaiam dit̃ dñs demalis sacrificatorib fa¬
cinorosus qui sacͥficat mͥ uitulũ. quasi qui canẽ occidat. & qͥ
similaginem. qͣsi sanguinẽ porcinũ. & qui offert thus in
memoriam. qͣsi blasphemꝰ: Hec omnia multo congruentiꝰ
de illis dicunt᷑. qui contͣ eccłiam dei toto sic̃ ꝓmissa ẽ. orbe dif¬
fusam altare sui scismatis erexert̃. qd̃ eos sacrilegiũ om̃s in¬
uoluit. Et quilibet ubilibet offert sacrificiũ tali corde uel
factis hec ut audire meredt᷑. ꝑniciem sibi iunfert. ñ illis bo¬
nis qui scdm ꝓpħam etechielem gemunt & merent peccata
que fuint in medio eoꝵ qͣmuis ñ se ide corꝑaliter seꝑent.
Unicuiq eñ tribuit dñs scđm cor suum. Nam si pͥms tẽ¬
porib ñ obfuert̃ mali sacerdotes uł tollegis bonis uł popula-
erat. qͣnto magis nicħ ob est in unitate. xp̃iana ep̃s malus

Expanded text:
obiciunt, quia per Esaiam dicit dominus de malis sacrificatoribus: faobiciunt, quia per Esaiam dicit dominus de malis sacrificatoribus: facinerosus qui sacrificat mihi uitulum quasi qui canem occidat, et qui ponit similaginem quasi sanguinem porcinum, et qui o offert thus in memoria quasi blasphemus? haec omnia multo congruentius de illis dicuntur, qui contra ecclesiam dei toto sicut promissa est orbe diffusam altare sui schismatis erexerunt; quod eos sacrilegium omnes inuoluit, et quilibet ubilibet offert sacrificium tali corde uel factis, ut haec audire mereatur, perniciem sibi infert, non illis bonis qui secundum prophetam Ezechielem gemunt et maerent peccataquae fiunt in medio eorum , quamvis non se inde corporaliter separent. Unicuique enim Deus tribuit secundum cor suum. Nam si primis temporibus non obfuerunt mali sacerdotes, vel collegis bonis, sicut fuiterat : quanto magis nihil obest in unitate christiana episcopus
Abbreviated transcription (Latin):
cia ẽ. s impar noticia. & aliquando ueniant adueram sentẽ¬
tiam istoꝵ uerboꝵ & intelligant unũ pͥncipem dñm nr̃m¬
irłm. que ẽ. mater nr̃a in celis et̾na. cuiꝰ rectoris dignitati con¬
gruunt habitantes. ñ ad equalitatẽ s ꝓ modo suo. quia dicꝰ
nis similitudinẽ inqm transformauit se de gła ad głam. tan¬
qͣm a dñi sp̃u. muñe illiꝰ qui nos facit conformes inagines
filii sui. Est & alteriꝰ mali popłi diabolus pͥnceps & rector eiꝰ
in mministros iusticie. sic̃ ille in angłm lutis. & in habitantes
rectori pessimo infactis sumlib congruũt. d istoꝵ popłoꝵ
atq cuutatũ tunc erit aꝑta seꝑatio cũ ista messis fuerit uen¬
tilata. qd̃ donec fiat. omnia tolerat dilectio frum̃toꝵ ne
dũ grana paieam prepꝑe fugiunt: a consortib granis im¬
pie seꝑarent᷑. Quid igit᷑ iam ualet ad causam qd̃ isti nobis

Expanded text:
tia est, sed impar notitia, et aliquando ueniant ad ueram sententia est, sed impar notitia, et aliquando ueniant ad ueram sententiam istorum uerborum et intellegant unum populi prr nostra aeterna in caelis. cuius rectoris dignitati congruunt habitantes non ad aequalitatem, sed pro modo suo, quia dictunis similitudinem, in quam transformamur de gloria in gloriam tamquam a domini spiritu munere illius, qui nos facit conformes imaginis filii sui. est et alterius mali populi diabolus princeps et rector eius in ministros iustitiae, sicut ille in angelum lucis, et inhabitantes rectori pessimo in factis similibus congruunt. sed istorum populorum atque ciuitatum tunc erit aperta separatio, cum ista messis fuerit uentilata; quod donec fiat omnia tolerat dilectio frumentorum, ne, dum grana paleam praepropere fugiunt, a consortibus granis impie separentur. \'- Quid igitur iam ualet ad causam quod isti nobis
Abbreviated transcription (Latin):
ligunt : Possunt enĩ ẽẽ. popłi boni uͥ fuerint ep̃i mali. sic̃
potuit eẽ. popłs malus. ubi fuit moyses pͥnceps ⁊ rector
bonus. Errantes enĩ in uerbis sc̃arum scripturarũ. ⁊ sic̃ dic̃
mant. ipsi potiꝰ scdm ꝑuersitatẽ intellectus sui magnas pa¬
tiunt᷑ angustias. cũ eis dicit᷑. gͦ qualis fuit optatus. talis fuit
plebs thamugadensis. Et si cominunione sacram̃toꝵ siuit
scitis contaminant. & illi qui ft̃a mala imꝓbant. etiã illa
que ꝓ pare tolerant unitatis: tales estis ⁊ uos om̃s qui ⁊ illi
college & illi plebe comininicastis cũ illũ tota affrica gado¬
nis satellitem manifesto gemitũ declararet. quem ꝓpt̾ea sepe
nomino. quia ita manifestus apparuit. ut ubicumq fuerit
noĩatus. nullus se ignorare respondeat. Nam ipsi respiciant
& recordent᷑. qͣm multos int̾ se similes hant. quoꝵ par mali¬

Expanded text:
ligunt? Possunt enim esse populi boni ubi fuerint episcopi mali; sicut ligunt? Possunt enim esse populi boni ubi fuerint episcopi mali; sicut potuit esse populus malus ubi fuit Moyses princeps et rector bonus. Errantes enim in verbis sanctarum Scripturarum, et sicut dicit mant, ipsi potius secundum peruersitatem intellectus sui magnas patiuntur angustias, cum eis dicitur: \'ergo qualis fuit Optatus, talis fuit et plebs Thamugadensis; et si communione sacramentorum, sicut dicitis, contaminantur et illi qui facta mala improbant, etiam illa quae pro pace tolerant unitatis, tales estis et uos omnes, qui et illi collegae uestro et illi plebi communicastis, cum illum tota Africa Gildonis satellitem manifesto gemitu declararet\'. quem propterea saepe nomino, quia ita manifestus apparuit, ut ubicumque fuerit nominatus nullus se ignorare respondeat. Nam ipsi respiciant et recordentur quam multos inter se similes habeant, quorum par mali