comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
utamur: Celłariꝰ monast̾ii eligatur de congregatione sapient
maturis moribus. sobrius. ñ multũ edax. non elatꝰ. ñ turbulentꝰ.
gregationi sit sic̾ pat᷑.curã gerat de omnib Sine ussione
abb̾is nichil faciat. que iubent᷑ custodiat. frẽs ñ eontristet. Si qͥs
fr̃ ab eo forte aliqua irr̃onabilit̾ postulat. non sꝑnendo eũ contͥ¬
stet. s rationabilit᷑ cum humilitate male petenti deneget. Ani¬
mam suã custodiat. memor semꝑ illiꝰ apłici p̾cepti. quia qͥ bñ
ministrau̾it. gradũ bonũ sibi adquirit. Infirmoꝵ. senũ. hosꝑiti¬
pauꝑumq cum om̃i sollicitudine curã gerat. sciens sine dubio
quia ꝓ his om̃ib indie iudicii rõnẽ reddit᷑us ẽ. Om̃ia uasa mini¬
st̾ii sui cunctamq sub̾am ac si altaris uasa sacrata conspiciat.
Nicħ ducat negligendũ. neq auaritiȩ studeat. neq ꝓdigus su
ipsa habeat sub eura sua. Aquib eũ ꝓhibuerit ñ p̾sumat. Si¬

Expanded text:
t. XX. Cellaria monasterii eligatur de congregatione, sapiens, maturis moribus, sobria, non multum audax, non elata, non turbulenta, gregationi sit sicut mater, curam gerat de omnibus. Sine jussione abbatissae nihil faciat; quae ei jubentur custodiat; sorores non contristet. Si qua forte soror ab ea aliqua irrationabilia postulat, non spernendo eam contristet, sed rationabiliter cum humilitate male petenti deneget. Animam suam custodiat, memor semper illius apostolici, quod qui bene ministraverit, gradum sibi acquiret . Infirmorum, dubio quia pro his omnibus in die judicii rationem redditura est. Omnia vasa monasterii, cunctamque substantiam, ac si altaris vasa sacrata conspiciat. Nihil ducat negligendum: neque avaritiae studeat, neque prodiga sipsa habeat sub cura sua; a quibus eam prohibuerit, non praesumat. S
Abbreviated transcription (Latin):
aliquis depͥorib ꝓ eo humilit̃ int̾cedat. Qui aũt eum u̾b̾at ñ cesset
au̾b̾e usq adiussionẽ abb̃is. Qui dũ cessauĩt. adiuuet illum frẽmad
induendum. Qui indutꝰ ⁊ erectus. non se moueat donec abb̾s dicat.
te sessum. ⁊ tunc inclinans eat in locũ suũ. Hoc qͦ sciendum est
quod ille qui inferioris gradus est. non debet u̾b̾are suꝑiorẽ .i. dia
conus sac̾dotem: s equalis equalẽ ł suꝑior inferiorem. Haut̃ maxime
caueat᷑ ne aliquis ext̾ capitulum loquat᷑ alicu uł significet de culpis seu

Expanded text:
at. Qui autem eum verberat, non cesset a verbere usque ad jussionem abbatis; qui dum quieverit, adjuvet illum fratrem ad induendum: qui indutus et erectus, non se moveat donec abbas dicat, ite sessum, et tunc inclinans eat in locum suum. Hoc quoque sciendum est, quod ille qui inferioris gradus est, non debet verberare superiorem, id est aconus sacerdotem, sed aequalis aequalem, vel superior inferiorem. Hoc etiam caveatur ne aliquis extra capitulum loquatur alicui, vel significet de culpis, seu
Abbreviated transcription (Latin):
fuerit pot̾ dare alii cui opus eẽ ꝑspex̾it. Q aliquid apponit. et
cui apponit᷑. inuicem sibi inclinent. Cum aut̃ abb̾s uł quicumnq¬
ferenti. deiñ surgens humiliet se uersus abb̾em. Quando alicui ñ
sinistram dare. Illi uo nulli dare debent. Si aũ uni tm̃ ded̾it ille
pot̾ dare iuxta se posito. s ultra non ꝓcedat. Nulli licet mut̾e extͣ¬
mappula nisi prius t̾serit cũ pane. Qui uoluerit sal accipere.
cum cultello accipiat. Quibibit duab manib teneat ciphũ. Si qͥs

Expanded text:
nit, et cui apponitur, invicem sibi inclinent. Cui autferenti, deinde assurgens humiliet se versus priorem. De cibo communi sinistram: illi vero nulli dare debent. Si autem uni tantum dederit, ille potest dare juxta se posito, sed ultra non procedat. Hanc legem pitmapulam, nisi prius terserit cum pane. Qui voluerit sal accipere, cum cultello accipiat. Qui bibit, duabus manibus teneat scyphum. Si quis
Abbreviated transcription (Latin):
ria sunt talis fuerit. ut cet̾os inquietet. aut de ista infirmor
institutione murmuret. aut in aliquo transgredi non desinat.
corripiatur. Quod si sepe correptus ñ emendauerit. sita uidetꝰ
abbi indicetur ꝑuersitas eius incapitulo. ubi uocatꝰ coram fri¬
bus arguatur. Siuo̾ nec sic se corrȩx̾it. si eus ꝑmittit infirmita
regłari etiã discipline subiaceat.

Expanded text:
i quis talis fuerit, qui caeteros inquietare, aut de ista infirmorum institutione murmurare, aut in aliquo transgredi praesumat, corripiatur: quod si saepe correptus non emendaverit, si ita videtur abbati, indicetur ejus perversitas in capitulo, ubi vocatus coram omnibus arguatur: quod si nec sic se correxerit, si ejus permittit infirmitas, regulari etiam disciplinae subjaceat.
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃s inclaustro sedent si aliquis necẽe hũit diu̾t̾e alicubi. librũ suũ
in armario reponat. Aut si in sede sua eũ dimitt̾e uoluit. faciat
signum frĩ iuxta se sedenti ut illũ custodiat. Porro si aliquis ab aliqͦ¬
librũ in quo legit uł cantat acciꝑe uolu̾it necẽẽ habens in eo uid̾e. trad¬
in pace ei dimittat. Quod si ei a cõmodare nolũt. ille qui petit in pace
ferat. donec suꝑ eo incapitulo inde ꝓclamationẽ faciat. Si aliquis

Expanded text:
rmiat. Quod si aliquis necesse habuerit divertere alicubi, librum suum in armario reponat; aut si sede sua eum dimittere voluerit, faciat signum fratri juxta sedenti ut illum custodiat. Quod signum etioluerit, necesse habens in eo videre, tradin pace ei dimittat. Quem si ei accommodare noluerit, ille qui petit in pace ferat, donec super eo in capitulo inde proclamationem faciat. Ita s
Abbreviated transcription (Latin):
digiti sacerdotis post comunionẽ tergunt᷑. ꝙ. pallã altaris su¬
crista lauans. & singulas lauaturas inpiscinã ꝓiciens. pallam
et diligent᷑ exsiceatis in dutꝰ alba cum pet̾ iuitrea que uulgo
ceta uo̾ plicata recondat. Similit̾ hostias de frum̃to electo q
cogatur. quoꝵ unus ignẽ sollie. te faciat. alt̾ uo instruin¬
tum ferreum ad coquendas hostias teneat. Que cii parate
fuerint. in claustro conuenient̾ ex siccent᷑. Semel in ebdoma¬
da. si sac̾los uel diaconus fuerit. calices digitis suis intꝰ & foris
c̃ solatio suo. pͥus tam̃ manib ablutis honeste lauare studeat.
et lauat᷑as inpiscinam ꝓieiat. Post ea digitos suos suꝑ piscinam
abluens. ipsos ⁊ calices ad tersoriũ quod infra aliud inuolutum¬

Expanded text:
digiti sacerdotis post communionem terguntur, et pallam altaris,ratim lavans, singulas lavaturas in piscinam projiciat. Pallam et diligenter exsiccatis indutus alba cum petra, que vulgo et complicata recondat. Similiter hostias alba indutus faciat, cogatur. Quorum unus ignem sollicite faciat: alter vero instrumentum ferreum ad coquendas hostias teneat, et cum eas facitae fuerint, in claustro convenienter exsiccentur Semel in hebdomada calices, si sacerdos fuerit vel diaconus, digitis suis intus et foris cum solatio suo, prius tamen manibus ablutis, honeste lavare studeat, et lavaturas in piscinam projiciat. Postea digitos suos super piscinam abluens, ipsos et calices ad tersorium quod inter duo lint
Abbreviated transcription (Latin):
epeat qui eũ ꝑunxit ad eccl̃am et ablutis manib ia pascina. deferet sacram cõmunionẽ
spergendos digitos in calice. Quo cõmunicato discedant.

Expanded text:
ecesse fuerit. Et ablutis manibus in piscina, deferat sanctam communionem spergendos digitos in calice. Cum ad infirmum veniunt,
Abbreviated transcription (Latin):
acrs sollemoria uncta sint gaudia et ex pretoediis sonent preconia recedant
Na xra cretur agnum et arima dedisse fratribus iuxta legitima ꝑi scis itidulta p̃rib.
Pobenun tipitum expletis epulis corpus dominicum datu discipils lucta pi
pmnibꝰ qued titueti fingulis eius fatemui manib. S edit fragilibe coporis fert dur
espro pstibues senguin e pocui um dicens accipite quod trado uesculum omnos
a celits figuar s ta turum Dies mrabilis maenducat dñiti pauret. set ius et humli

Expanded text:
acris solemniis juncta sint gaudia, Et ex praecordiis sonent praeconia: Recedantssima, Qua Christus creditur agnum et azyma Dedisse fratribus, juxta legitima Priscis indulta patribus. Post agnum typicum, expletis epulis, Corpus Dominicum datum discipulis, 4 Sic totum omnibus, quod totum singulis, Ejus fatemur manibus. Dedit ex frugibus corporis ferculum, Dedit ex vitibus sanguinis poculum, Dicens, Accipite quod trado vasculum, Omnes anis coelitus figuris terminum: O res mirabilis! manducat Dominum Pauper, servus, et humi
Abbreviated transcription (Latin):
Ange lingua gloriosi cceporis nustei ium sanguinus ꝑ preciosi quẽ in mundi pre¬
cium frudus uentris generosi res esfudit gentium.  obis datus nobis natieͤ
ex int̾acta ungine et in mundo conuersatus farso uerbi semine sui nigras incolatus
muo dausit oedinẽ. Iu sup̃me nocte cene recunbens cum fr̃ib obsiriata lige plere cibs
in egalibus cibum turbe duodene se dat siuis manib. A crbum caro panem uͥerum uls
carnem efficit fito sangius xp̃i merum et si sensus deficit ad firmandrm cor sicerum
sola fides sufficit. G antum ergo sacramentum ueneremur cernui ⁊ autiqaum dor¬
mentum noeio cedat ritui prestet fides supplementum sensuum defectui. ¶ eniteei ge¬
nitoꝙ laue it uibilatio salus honor uirtus quoq fuq benedictio procedenti ab ut q¬

Expanded text:
ange lingua gloriosi Corporis mysterium, Sanguinisque pretiosi, Quem in mundi pretium Fructus ventris generosi Rex effudit gentium. Nobis datus, nobis natus Ex intacta Virgine, Et in mundo conversatus, Sparso verbi semine; Sui moras incolatus Miro clausit ordine. In supremae nocte coenae, Recumbens cum fratribus, Observata lege plene Cibis in legalibus, Cibum turbae duodenae Se dat suis manibus. Verbum caro, panem verum Verbo carnem efficit: Fitque sanguis Christi merum, Et si sensus deficit: 2 Ad firmandum cor syncerum Sola fides sufficit. Tantum ergo Sacramentum Veneremur cernui: Et antiquum documentum Novo cedat ritui: Praestet fides supplementum Sensuum defectui. Genitori, Genitoque, Laus et jubilatio, Salus, honor, virtus quoque, Sit et benedictio: Procedenti ab ut
Abbreviated transcription (Latin):
cõmunẽ or̃onem. Simiłr inlinẽt illi q̃s uoluit ꝓmoue uel degradare. uel in gͣdũ suum
restituere. seu qͦs decreuerit ligare ꝑ penitentiã uel soluere. Et simiłr om̃s quib aliquid
nisserit fac̾e. Nullus faciat clamationẽ sr̃ aliquẽ ex sola suspicione. nͥ de hoc qͦd audierit uł

Expanded text:
communem orationem. Similiter quos voluerit promovere vel degradare, vel in gradum suum communem orationem. Similiter quos voluerit promovere vel degradare, vel in gradum suum restituere, seu quos decernit ligare per poenitentiam vel solvere. Et similiter omnes quibus aliquid jusserit facere. Nullus faciat clamationem super aliquem ex sola suspicione: nisi de hoc quod audierit, vel
Abbreviated transcription (Latin):
cdemorem ip̃s dic sr eum qui eũ clamauit. Qñ aũ aliquis surgit ĩ iidicio clamatus ab
alio qͦtiens damabit᷑ in ip̃o iudicio totiens satisfaciat. Qui dũ in t̾ra iacu̾it nemo
loquat᷑ At pꝰtꝙͣ erectus fuerit. dicat᷑ de eo in ip̃o iudicio qd̵ dicendũ est ne compellat᷑ sing̾e
postꝙͣ resederit. nisi aliqͣrationabilis causa in ipso capło contͣ eũ postea succreuerit Si
quis sponte sua in iudiciũ uen̾it subuna uenia confiteat᷑ om̃s negligentias qͣs confes¬
surus est. Ꝙ si alius eũ clamando surgere cõpulerit illo cdamore ꝓtͣctato. si de se rp̃o aili¬
quid dicere uoluerit iterũ ueniã petat po cero si plures insimł fu̾int in iudicio qui prior
quosdã de seniorib quib abbas consenserit. nͥ forte ussus uel in t̾rogatus ab es qui ca¬
pitulum tenuerit aut aliquid de ordine quesiturꝰ. Q si forte aliquis iussu abbĩs. salu¬
Sed ad salutationẽ albĩs uiclinent tm̃ Simułr inclinẽt qñ abbas indicit eis face aliquã

Expanded text:
onem ipsa die super illum qui eum clamavit: quando autem aliquis surgit in judicium clamatus ab alio, quoties clamabitur in ipso judicio toties satisfaciat. Qui dum in terra jacuerit, nemo loquatur. Sed postquam erectus fuerit dicatur de eo in ipso judicio quod dicendum est, ne compellatur surgere postquam resederit, nisi aliqua rationabilis causa in capitulo contra eum postea succreverit. Si quis sponte sua in judicium venerit, sub una venia confiteatur omnes negligentias quas confessurus est: quod si alius eum clamando surgere compulerit, illo clamore pertractato si de seipso aliquid dicere voluerit, iterum petat veniam. Porro si plures insimul fuerint in judicio, qui prior quosdam de senioribus quibus abbas consenserit: nisi forte jussus vel interrogatus ab abbate, aut ipse aliquid de ordine quaesiturus. Quod si forte aliquis jussu abbatis salusedendo profunde inclinetur: similiter inclinetur quando abbas indicit eis facere aliquam
Abbreviated transcription (Latin):
in caplõ inde ꝓdamationẽ faciat. Ita se hẽant dũ sedent. Dum uͥ auibulant humiliter
uicedant. ⁊ discocperte capite supplicames inuicẽ obuando. O si abbas obuau̾it diu̾tãt
se inꝑtem supplicantes ei Que supplicano ubiq fiat ext dormuraiũ qͣtiens s bb̃i uel¬
uel sibi inuicẽ obiuau̾int. Nemo per capiciũ signũ faciat. ne quis uocer aliquem d̾e
Si quis aliqͣm frẽm suũ standaliz a uit cũ q̃ loqͥ ñ soler dicat pͥcoi ⁊ tũc si prior usseri
uocato illo tamndiu eñ pedes euis ꝓstratus isceat qͦusq ille paccatus erigat eum

Expanded text:
in capitulo inde proclamationem faciat. Ita se habeant dum sedent. Dum vero ambulant humiliter in capitulo inde proclamationem faciat. Ita se habeant dum sedent. Dum vero ambulant humiliter incedant, et discooperto capite supplicantes invicem obviando: quod si abbati obviaverint, divertant se in partem supplicantes ei. Quae supplicatio ubiqet proprio abbati. Nemo per caputium signum faciat, nec quis vocet aliquem de Si quis aliquo modo fratrem suum scandalizaverit cum quo loqui non solet, dicat priori: et tunc si prior jusserit, vocato illo tandiu ante pedes ejus prostratus jaceat, quousque ille placatus erigat eum
Abbreviated transcription (Latin):
ũi fu̾it. sedeant ad lc̃õnes exciptis illis quib uaria ꝓcuran tib officia legere non
aliquid necc̃e habuerint. Qͥ uero in laustro sederint religiose se hẽant singłi ĩ singłis
libris legentes exceptis illis qͥ in antiphonariis. hymnariis. gradalib cantarierint et
illis quilcõnes suas p̃uderint. quos auscultet cantor uł sucrautoe uel qͥli b sapieus¬
cõmonitꝰ ab eo. Neq inqͥetent se inuicem ĩ questionib faciendis. nͥ de ꝑductis ⁊ cor¬
reptis accedentib et de dictione ꝙͣ legere ignorauerint et de pͥncipiis lc̃oriũ admissã et¬
ad collationẽ. ⁊ ad uigilias cũ necc̃e fiu̾it. q̃ breuissime fiant. Si quis habu̾it caprtũ in
tere alicubi. librũ suũ in armario reponat. aut si in sede sua eũ dimittere uolu̾t faciat
uolu̾t accipere. nect̃e habens in eo uidere. tradat ei aliũ. et ille cui tradiderit in pate
ei dimirat. Quẽ si ei accõmodare uolũt. ille qui petit in pace ferat. dori. super eo

Expanded text:
itulo sedeant ad lectionem, exceptis illis quibus procurantibus officia legere non aliquid necesse habuerint. Qui vero in claustro sederint, religiose se habeant, singuli in singulis libris legentes, exceptis illis qui in Antiphonariis, Hymnariis, Gradualibus cantaverint, et illis qui lectiones suas praeviderint, quas auscultet cantor vel quilibeo monitus. Neque inquietent se invicem in quaestionibus faciendis, nisi de productis et correptis accentibus, et de dictione quam legere ignoraverint, et de principiis lectionum ad mensam, et collationem, et ad Vigilias cum necesse fuerit, quae brevissime fiant. Si quis habuerit caputium in divertere alicubi, librum suum in armario reponat; aut si sede sua eum dimittere voluerit, faciat at accipere voluerit, necesse habens in eo videre, tradat ei alium, et ille cui tradiderit, in pace ei dimittat. Quem si ei accommodare noluerit, ille qui petit in pace ferat, donec super eo
Abbreviated transcription (Latin):
erbum suꝑnum prodiens nec patris linquens dexteram ad opus suum exiens¬
uienit ad uite uesperam. In mortem a discipulꝯ sius t adendus emulis pri
sꝯcium conuescens in edulium se morierts in precum se regnans dat in pmium.
fer auxilium. U ni trinoq domino sit sempiterna gloria qui uitam sine termino
nobis donet in pacria.Amenx̾ Posuir fines tuos pacem. Et adipe frumenti latist re

Expanded text:
erbum supernum prodiens, Nec Patris linquens dexteram, Ad opus suum exiensVenit ad vitae vesperum. In morte a discipulo Suis tradendus aemulis: Prisocium, Convescens in edulium, Se moriens in pretium, Se regnans dat in praemium. ulis. Uni trinoque Domino Sit sempiterna gloria: Qui vitam sine termino Nobis donet in patria. Amen. V\. Cibavit illos ex adipe frumenti: R\. Et de
Abbreviated transcription (Latin):
suppͥori ⁊ ꝙ iusserit faciat ferramenta ⁊ alia instrum̃ta ad laborem necessaria prior di¬
uidat ꝓut uiderit expedire. Exeuntes aũ seqͣnt᷑ priorẽ uł ꝙ pͥor iusserit. Duenienteᷤ
uiter. ⁊ necessario ⁊ silent cũ pͥore seorsum a frĩb. Sed ⁊ prior raro loq̃tur absente abb̃e
presente uͦ ob reuerentiã ip̃ius iurissime. Non repausent nec digie diant᷑ alicubi quacũꝙ
necessitate sine licentia. Sed si contig̾it digredi. expleta necessitate ad laborẽ citius re¬
gno ad horam. int̾mittãt opus. ⁊̃ si ibi horam cantaturi sint. Si p̾oe signũ ñ audierit. qͥ¬

Expanded text:
post laborem innuat. Ferramenta et alia instrumenta ad laborem necessaria prior dividat prout viderit expedire. Exeuntes autem sequantur priorem, vel quem prior jusserit: similiter viter et necessario et silenter cum priore seorsum a fratribus. Sed et prior raro loquatur absente abbate, praesente vero ob reverentiam ipsius rarissime. necessitate sine licentia. Sed si contigerit digredi, expleta necessitate ad laborem citius regno ad horam intermittant opus, etiamsi ibi horam cantaturi sunt. Et qui in ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
oscłaus ei manũ. s ostea secedat paululũ u̾sus parietẽ in dext̾a ꝑteᷤ. Diaconus accepiã ps¬
tens offerait eã sacerdoti. Post sed sibera nos. osclans ei manũ. Qua oblara ueniat in locũ¬
in ꝯ̾ sftretit añ prefationẽ teddens offertoriũ subdia cono. Subdiaiconꝰ ũ recondat illud
plicatum. Quo recondito reu̾tat post diaconẽ. Sacerdos aũ acceptã patenã ponat

Expanded text:
osculans ei manum. Postea secedat paululum versus parietem in dextera parte. Diaconus autem, accepta paosculans ei manum. Postea secedat paululum versus parietem in dextera parte. Diaconus autem, accepta patena, offerat eam sacerdoti post Sed libera nos a malo, osculans ei manum. Qua oblata, veniat in locum, ubi stetit ante Praefationem, reddens Offertorium subdiacono. Subdiaconus vero recondat illud plicatum. Quo recondito, revertatur post diaconum. Sacerdos autem accipiens patenam ponat
Abbreviated transcription (Latin):
cailicem stringens coꝵprale cum calice aint utrã ꝙ manũ ⁊ sit eleuet eũ paululũ usꝙ ad signũ
faciendum ⁊ tunc deponar faciens signum crucis desuꝑ. Qꝵ post̃p fecerit eleuet sic superiuᷤ
donec dicat. In mei memoriã facietis ⁊ tunc dimutat. Incipiens aũ. supplices te rogamꝰ
añ calicem signans se post signatũ corpꝰ ⁊ sanguinẽ qñ uidelicet dixit. om̃i bñdictione. ⁊ qͣndo
calicem signare scil qñ dix̃it. scificas. uiuificas. ficcedat ad dexterã sac̾dotis osculans prius
altareᷤ. ꝓeinde scapulã saceidotis cõponens se honeste ad dis cooꝑiendũ calicẽ a dextera ꝑte. dexta
manu. sacerdote incipiente a sinistra ꝑte sinistra manu. Potro ip̃e diaconꝰ sinistra manu posita¬
sub brachio suo. ad constringendã manicã albe ne contingat coꝵꝑali. ponat digitos dext̃e sue super
ab utͦi hiric ⁊ inde. ⁊ sic diaconꝰ indinãs añ aram recedat ubi stabat indinãs ibidẽ. ⁊ cum

Expanded text:
ce inter utramque manum, et sic elevet eum paululum usque ad signum faciendum, et tunc deponat faciens signum crucis desuper. Quod postquam fecerit, elevet sicut superius donec dicat, In mei memoriam facietis: et tunc dimittat. Incipiens autem, Supplices te rogamus ante calicem signans se, post signatum corpus et sanguinem: quando videlicet dixerit, Omni benedictione. Et quando calicem signare, scilicet quando dixerit, Sanctificas, accedat ad dexteram sacerdotis. Et osculans prius altare, componat se honeste ad discooperiendum calicem a dextera parte, dextera manu, sacerdote sub brachio suo ad constringendam manicam albae ne contingat corporale, supponat digitos dexterae suae ab utroque hinc et inde. Et sic diaconus inclinans ante aram, recedat ubi stabat. Et cum sacerdos dixeri
Abbreviated transcription (Latin):
Deinde erigens se supponat sinistrã manũ brachio dextro ut leuius ferat ip̃am patenam.
Qui subdiaconds signet se. ad sc̃s. sc̃s. sc̃s. de ip̃a patena. Diaconꝰ simułr signet se manẽs
uti accepta habeas. Et tũc se erigat. ꝑcurrens canonẽ sic hẽtͥ in libro. Qui cũ ꝑ
ad hoc conserua̾t bñdicat eam. Si uͦ plures fuerint tenet eam sr̃ alias simł benedicens

Expanded text:
Deinde erigens se, supponat sinistram manum brachio dextro, ut levius ferat ipsam patenam. Deinde erigens se, supponat sinistram manum brachio dextro, ut levius ferat ipsam patenam. Qui subdiaconus signet se ad Sanctus de ipsa patena. Diaconus similiter signet se, manensUti accepta habeas: et tunc se erigat percurrens Canonem sicut habetur in libro. Qui cum pead hoc conservavit benedicat eam. Si vero plures fuerint, non deponens ipsam quam tenet s
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdoti ad altare osculans ei manũ. Ꝙ sacerdos accipiẽs. thurificet calicẽ in isto mͦ
us ponat manũ suã sub ascella ip̃ius tenetis ei casulam ut expeditui
possit agere. Quo fc̃o reddat thuribulũ diaicono. Deinde ablutis digitis aqͣsibi
redeat sub gͣdu altaris in dext̾a ꝑte. ut cũ sac̾dos se u̾terit ad chorũ dicens. Orate frẽs
trahat ei deorsum mediũ casule. Deinde supplicãs ei secedatin locũ suũ. ubi stet donͦ.
saceidos dicat. P omĩa scl̃a sclorũ. Amen. Qui sac̾dos dc̃o orate frẽs. medio criter ut
possit audiri. reducat uultũ ad altare cadem ꝑte qua se u̾tit ad chorũ. Postea trahat se
ad librũ qui ẽ in sinistro cornu altaris dicens secreta. Hoc aũ ꝓuideat ne disiũgat illos digi¬
re. et ftet habens faciẽ tid sacerdotẽ usꝙ ad pat̾ ñr Subdiaconꝰ aũ eadem hora accipic̃s pate¬
nam offertorio cooꝑtã prius tñ ablutis manib ueniat post diaconẽ supplicãs contͣ altare.

Expanded text:
sacerdoti osculans ei manum. Quod sacerdos accipiens, thurificet calicem isto modo. diaconus ponat manum suam sub asella ipsius tenens ei casulam ut expeditius possit agere. Quo facto, reddat thuribulum diacono. Deinde ablutis digitis aqua, sibi redeat sub gradu altaris in dextra parte, ut cum sacerdos se verterit ad chorum dicens: Orate, fratres, pro me, trahat ei deorsum medium casulae. Deinde supplicans ei secedat in locum suum, ubi stet donec sacerdos dicat Per omnia saecula saeculorum. Qui sacerdos dicto Orate, fratres, mediocriter, ut possit audiri, reducat vultum ad altare eadem parte qua se vertit ad chorum. Postea trahat se ad librum qui est in sinistro cornu dicens sub re, et stet habens faciem ad sacerdotem usque ad Pater noster. Subdiaconus eadem hora accipiat patenam offertorio coopertam, et veniat post diaconum supplicans circa altare.
Abbreviated transcription (Latin):
missam dimittere. Omĩbe uͦ dieb quib ieiunamꝰ nec laboramꝰ potest cantare missã¬
qui uolu̾it ⁊ cui uaciũ fu̾it usq ad nonã. Qui qͦtiens dubitau̾it ne abhora preo¬
cupet᷑ si cantau̾it int̾roget sacristã ꝑ signum. Si annuerit cantet. si contͣdixerit
deferre sr altenre ac referre neq panẽ ⁊ uinũ ministrare neq sacerdoti offerre. Ce¬
presumere debet. nisi aqͣm afferre. ⁊ lacerdoti infundere candelam accendere.¬

Expanded text:
missam dimittere. Omnibus vero diebus in quibus jejunamus nec laboramus, potest cantare missaqui voluerit et cui vacuum fuerit. Qui quoties dubitaverit ne ab hora praeoccupetur si cantaverit, interroget sacristam per signum; si annuerit, cantet; si contradixerit, deferre super altare, neque panem et vinum ministrare, neque sacerdoti offerre: caepraesumere debet, nisi aquam afferre et sacerdoti infundere antequam ind
Abbreviated transcription (Latin):
offerenda doner cereus actendat᷑ ubi si forte tandela actensa extincta fuerit de eisdẽ cartoruibꝰ
Abbas regressus inuestiariũ casulã ibidem relinquat. et sic cũ ministris in chorum eat
Deinde letania e duob frib dicat᷑ ante gradum p̃sbiterii uttoq choro simul respondente s ũ
autem uentĩ. fuerit ad illum locũ. Pectatores te idgamꝰ audi nos. abbas et ministri ues-¬
rieleison. abbas cum plenano ministrdrũ officio ad altene actedat. ac solitã cr̃onẽ ibidẽ

Expanded text:
efferenda, donec cereus accendatur: ut si forte candela accensa exstincta fuerit, de eisdem carbonibus abbas regressus ad vestiarium, casulam ibidem relinquat, et sic in locum suum eatia dicatur a duobus fratribus ante gradum presbyterii, utroque choro simul respondente. Cum autem ventum fuerit ad illum locum, Peccatores te rogamus, audi nos, abbas et ministri vesrie eleison:
Abbreviated transcription (Latin):
discessum est Estimabatur autem ipsa basilic.
quantitate sui. basilicȩ scĩ dyonisii ȩqualis. u
qua olim beatissimi apłi petrus & paulus ti¬
influxu sanguinis posita lauciab uiter pouu
menta tangere. cur quae menstruum sanguin
titur. non liceat dnĩ eccłam intrare: Seddicis¬
Seddicis Illam
infirmitas compulit: medicamentum quidem con¬
tra egritudinem explorare Neminȩ itaq & menstru¬
is sui sanguinis fluxus : egritudo est Si illi sa¬
iariȩ conceditur sanitas. cur non concedatur cun
leribus quȩ naturȩ suȩ uitio infirmantur. scc̨ cominu¬
nionis mysterium. In cisdem diebus ꝑcipere
& ꝓhiberi. Postquam plenariam ualentiam consecuta
ist. abiecto uerecundiat tipho. eccłar primo patefecit
libus. deinde frĩbus hoc idem ꝓfiteri ñ erubui
omnibus

Expanded text:
discessum est. Aestimabatur autem ipsa basilica discessum est. Aestimabatur autem ipsa basilica quantitate sui basilicae sancti Dionysii aequalis: in qua olim beatissimi apostoli Petrus et Paulus tin fluxu sanguinis posita laudabiliter potuit Domini vestimenta tangere, cur quae menstruum sanguinem patitur, non liceat Domini ecclesiam intrare? Sed dicis: Illam infirmitas compulit medicamentum quidem contra aegritudinem explorare; feminae itaque et menstruus sui sanguinis fluxus aegritudo est. Si illi sanguinariae conceditur sanitas, cur non concedatur cunctis mulieribus quae naturae suae vitio infirmantur? sanctae communionis mysterium, in eisdem diebus percipere hiberi. » Postquam plenariam valentiam consecuta est, abjecto verecundiae typho, ecclesiae primo patefecit custodibus, deinde fratribus hoc idem profiteri non erubuit omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
declinandi locus non erat
Deniq eadem ipsa
psona sibi dante dextera: illesus abducit¬
illesus ab ducitur ul¬
uisionis terribilis pauitatem blando ad tact
euigilass& : intimauit exparte suoꝵ tempi
operandi misterii nec ullomodo utile ꝓcra¬
paratos demorari
ad marcyris tumulum. Qui statm surrexit
atq sacerdotalibus redimitus infulis. sumi
cum reuerentia ad locum festinus perrexi
oras patefacta reuelataone excusauit. &¬
illo suꝑ habundante. noxius in nichilum uaci¬
donec omnia descõ festiua celebritate consum¬
rentur. subsidit
Apparuerat iam pridem bea¬
tissimus martyr
in reuelationis archano cuidam
archi pres bitero¬
ero : manifestans se abillo uelle mi¬
rare templo. ut reor illius corruptibilis cada¬
is putorem ferre non ualens Uidebatur enu
i ab absida uultu auerso ꝓcedere: & foras ure¬
uti indignans abire Illoq ab eunte. uestigi.
ius puerulus ꝓsequebatur. scopam manibu
gerens. sordesq post terga uerrens : quousq in

Expanded text:
declinandi locus non erat: denique eadem ipsa persona sibi dante dexteram, illaesus abducitur ulvisionis terribilis pavitantem blando attactu evigilasset, intimavit ex parte suorum tempus operandi mysterii, nec ullo modo procraaratos demorari ad martyris tumulum. Qui statim surrexit atque sacerdotalibus redimitus infulis summa cum reverentia ad locum festinus perrexit. Moras patefacta revelatione excusavit, illo superabundante noxius in nihilum vaconec omnia de sancto festiva celebritate consummarentur, subsidit. Apparuerat jampridem beatissimus martyr in revelationis arcano cuidam archipresbytero, manifestans se ad illo velle migrare templo, ut reor, illius corruptibilis se cadaveris putorem ferre non valens. Videbatur enim ei ab absida vultu averso procedere, et foras veluti indignans abire: illoque abeunte vestigia ejus puerulus prosequebatur, scopam manibus gerens, sordesque post terga verrens, quousque inde
Abbreviated transcription (Latin):
Uerum quibus erat cor docile ac mens sincerior neq¬
n eos humano posse dampnari p̃iudicio asstruunt. quos di
seueritatis censura iamplexos fore liquido contuebant᷑.
ta collecta particulatim putredint. dirempti illius in¬
us cad aueris. insterquilinium uulgi. stercus spuressimũ
atir. obruitur & ꝓculcatur : ultimumq ei uale anadre
ꝑpetuum imp̃catur Rastris pauimenta etaduntur.
aquis deluuntur. & sacrae resꝑsionis unda pu¬
rificantur

Expanded text:
Verum quibus erat cor docile ac mens sincerior, neqVerum quibus erat cor docile ac mens sincerior, nequaquam eos humano posse damnari praejudicio astruunt, quos divinae severitatis censura jam plexos fore liquido contuebantur. Interea collecta particulatim putredine dirempti illius infelicis cadaveris in sterquilinium vulgi stercus spurcissimum projicitur, obruitur et proculcatur, ultimumque ei vale anathema perpetuum imprecatur. Rastris pavimenta eraduntur, aquis diluuntur, et sacrae respersionis unda purificantur
Abbreviated transcription (Latin):
pse diabolus. hodie hic est intyranno allatus. Quico
p̃manibus erat prandentium abiecto. cum ualido fi¬
tu mensis exilientes: signaculo & uirtutȩ: sanctȩ cra
certatĩ cõmuniti. templum penitrant. Finitimi qu
qui caritatis affectione retenti fuerant: undecunq a¬
currentes. conueniunt Quid memorem: Tam re¬
tinum & insperatum gaudium. subitaneus & nun
sus pectus poccupat luctus Contuentur cõminꝰ pa¬
mento ꝓlapsum illius nefandissimi & miserrimih¬
nis particulatu cadauer diuulsum : dolentq se
in articulo modici temporis ammississe gaudium. quode
tulabantur siue fine mansurum łit clamor confusus o¬
nium stupor attonitus Aduersum flagitii auctore
pluruna uulgi concurrens manus. infremiscit A
lapid ando sacrilegos. alii patibulo appendendos. que
igni cõburendos. aut lorto quocunq atrociore punis
debere. maledicis eloquiis lacessientes. acclamaban

Expanded text:
ipse diabolus hodie hic est in tyranno allatus. Quidquid ipse diabolus hodie hic est in tyranno allatus. Quidquid prae manibus erat prandentium abjecto, cum valido strepitu mensis exsilientes, signaculo et virtute sanctae crucis certatim communiti templum penetrant; finitimi quoque qui charitatis affectione retenti fuerant, undecunque decurrentes conveniunt. Quid memorem? tam repentinum et insperatum gaudium subitaneus et nunquam suspectus praeoccupat luctus. Contuentur cominus pavimento prolapsum illius nefandissimi et miserrimi hominis particulatim cadaver divulsum, dolentque se in articulo modici temporis amisisse gaudium, quod gratulabantur sine fine mansurum. Fit clamor confusus, omnium stupor attonitus. Adversum flagitii auctores plurima vulgi concurrens manus infremescit. Alii lapidandos sacrilegos, alii patibulo appendendos, quidam igni comburendos, aut letho quocunque atrociore puniri debere maledicis eloquiis lacessientes acclamabant.
Abbreviated transcription (Latin):
ad modi lucernȩ deciderent cum aliis residerent: nitu
usurpauerat. fragore horribili & turbine ꝓturbatus
oiumo. scõ altari detrusus. pauimento elapsus. iterumq
telapsus. corruit. concidit: nunc hac nunc illac parie¬
tibus sese collidens. iterumq se modo iosum. nunc sur¬
sum efferens. contuditur. conteritur. & in frusta disꝑgi¬
tur: martiris nomen & officia quae inaniter p̃sũp¬
serat. cum ludibrio & dedecore pollinctorum spurcis¬
simorum. qui eum illinc aduexerant: his mortaliũ
auris ꝑditus aiittens ł lagitii auctores. imus tru¬
culento spiritu traditur. alter sensu in anis efficit᷑¬
ambo tamen quod egerant gestu corporum ostentaba
liqui om̃s qui aderant. & martiris suffragia uirtutumq
semineces fugam maturauere raptim Prandentium
ꝑuolant. sibi subueniri & auxiliari. insanis uocib
mant Heu domini patres inquiunt surgite. ꝓperate
currite. a scło nusquã consimile piaculum uidete ꝓpi

Expanded text:
ad modicum lucernae deciderent, cum aliis residerent, nutu ad modicum lucernae deciderent, cum aliis residerent, nutu usurpaverat, fragore horribili et turbine perturbatus divino sancto altari detrusus pavimento elapsus iterumque relapsus corruit, concidit, nunc hac, nunc illac parictibus sese collidens, iterumque se modo josum, nunc sursum efferens contunditur, conteritur et in frusta dispergitur, martyris nomen et officia quae inaniter praesumpserat, cum ludibrio et dedecore pollinctorum spurcissimorum qui eum illinc advexerant, his mortalium auris perditus amittens. Flagitii auctores, unus truculento spiritu, alter sensu inanis efficituambo tamen quid egerant gestu corporum ostentabant. Reliqui omnes qui aderant, et martyris suffragia virtutumque erculsi, semineces fugam maturavere raptim. Prandentium aulam pervolant, sibi subveniri et auxiliari insanis vocibus proclamant; heu! domini Patres, inquiunt, surgite, properate, succurrite, a saeculo nusquam consimile piaculum videte. Pro
Abbreviated transcription (Latin):
p̾cipua conferre posse iactitant. Hi pecuma apud eos
se impetrare uelle. si res haber& effectum. asserunt
illi securitatem obtinendi quae cuperent. si tamend
uondam primȩ legionis signiferum. sed satanȩ dulcissimum
ireis cociti ministrum. atq cum magna himnorum gła
asaero scã usq pronefas. inuehunt altaria ł estiua celebrant
qudia. luctuosis mox questibus deturpanda. eaq quot¬
iinis sollempniter recensenda consignant. finetenus ili¬
& desitura: Post multiplicia missarum hymnorumq
oficia. epulis lautioribus fessa fratrum caterua. refecto¬
ñ penitralibiis conuiuatura succedit Inter prandendũ.
humanitas om̃is exhibita. lactitiam ubertim multipli¬
t. quam nimis uicina & ualde impia confusio deturbat
Uum dum licentius edulio & mero indulgent. & exp̃cep¬
t abbatis sui. illi duo qui reliquium illud sacrilegum
poma exportauerant ad custodiendũ templum. ne uel

Expanded text:
praecipua conferre posse jactitant. Hi pecunia apud eos praecipua conferre posse jactitant. Hi pecunia apud eos se impetrare velle, si res haberet effectum, asserunt. Tunc illi securitatem obtinendi quae cuperent, si tamen quondam primae legionis signiferum, sed Satanae dulcissimum glareis cocyti ministrum, atque cum magna hymnorum gloria ad sacrosancta usque proh nefas! invehunt altaria. Festiva celebrant gaudia luctuosis mox questibus deturpanda, eaque quotannis solemniter recensenda consignant, finetenus illicet desitura. Post multiplicia missarum hymnorumque officia, epulis lautioribus fessa fratrum caterva refectorii penetralibus convivatura succedit. Inter prandendum humanitas omnis exhibita laetitiam ubertim multiplicat, quam nimis vicina et valde impia confusio deturbat. Nam dum licentius edulio et mero indulgent, et ex praecepto abbatis sui illi duo qui reliquium illud sacrilegum Roma exportaverant, ad custodiendum templum ne vel
Abbreviated transcription (Latin):
ut rebantur sibi immisso. nefanda frustrandi fiduc
uagi aquitanici. cum callidis fabulaturi romulid
ueniunt Reuerendum antistitem. & togatos diueru
senatores. iuxtaq salomoni acam sententiam. suis
te ꝑquirunt similes. Agglutinantur ocius mali cui
ribus. deteriores cum deterioribus. & inter alternan¬
saq colloquia. genus patriamq interrogati produnt
citantur iterum. quid causae extiterit . ꝓqua a remo
ꝓcul finibus inibi deuenire placuerit. & talia Ac tas
discrimina subierint: & ueluti eis cõpaterentur. An¬
mentose cuncta ꝑquirunt Illi uotum pandunt.:
gendum darisibi dexteram suppliciter exorant Mo¬
terium insua regione construxisse asserunt: quo scom
indigere ꝑ omnia pigneribus ꝓfitentur. Uer suti ron¬
lide. ꝑ plura subsua obseruatione. ab ipso pontificun
summo commissa mẽe. & quibuscunq uellent ꝓlibi

Expanded text:
ut rebantur sibi immisso, nefanda frustrandi fiducia ut rebantur sibi immisso, nefanda frustrandi fiducia vagi Aquitanici cum callidis fabulaturi Romulidis perveniunt. Reverendum antistitem et togatos divertunt senatores, juxtaque Salomoniacam sententiam, sui sollicite perquirunt similes. Agglutinantur ocius mali cum pejoribus, deteriores cum deterioribus, et, inter alterna insulsaque colloquia, genus patriamque interrogati produnt. Sciscitantur iterum quid causae exstiterit, pro qua a remotis procul finibus inibi devenire placuerit, et talia ac tanta discrimina subierint, et veluti eis compaterentur argumentose cuncta perquirunt. Illi votum pandunt, in agendum dari sibi dexteram suppliciter exorant. Monasterium in sua regione construxisse asserunt, quod sanctorum indigere per omnia pignoribus profitentur. Versuti Romulidae per plura sub sua observatione, ab ipso pontificum summo commissa inesse, et quibuscunque vellent pro libitu
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntas uagabantur incerti. Deniq italiam taliũ
receptricem congruam sibi latebram ꝓspicientes.
abiecto ne a quolib& recognoscerentur habitu: ad¬
ire contendunt Qua cum morigerum peregrina¬
tonis suae locum repperissent. postꝗ suae uesanię
satisf cere: uotuiȩ tranquillitatis ac intimȩ in mo¬
nasterio securitatis reminiscentes. tedio & labore
preditari exulatus dissoluti. spes si receptus sui spe¬
riti poss&&: reuersionem quam maxime moliebant̾
t hoc sibi lucri fieri: miucem sermocin ab antur
Adhaec rubor confusionis ꝓsui qualitate piaculi. progi
omnimodis inhibebat Inter spem metũq suspensis:
est eis sermo condul cibilis: quo suppresso crimine . ci
noris augmento loco restiturrentur ꝓprio: scilic&
sese laboribus adhuc extenderent. romam irent & scõ
Aliquem emerent: cuiꝰ euectione indulgentiam apu¬
os mererentur & gram. Hoc animati cõmento. cacli

Expanded text:
voluntas vagabant incerti. Denique Italiam, talium voluntas vagabant incerti. Denique Italiam, talium receptricem congruam sibi latebram prospicientes, abjecto, ne a quolibet recognoscerentur, habitu, adire contendunt. Qua cum morigerum peregrinationis suae locum reperissent, postquam suae vesaniae satisfecere, votivae tranquillitatis ac intimae in monasterio securitatis reminiscentes, taedio et labore praediri exsulatus dissoluti, spes si receptus sui sperari posset, reversionem quam maxime moliebant, et hoc sibi lucri fieri invicem sermocinabantur. Ad haec rubor confusionis pro sui qualitate piaculi progressum omnimodis inhibebat. Inter spem metumque suspensis visus est eis sermo conducibilis: quo suppresso crimine, cum honoris augmento loco restituerentur proprio, scilicet ut viae sese laboribus adhuc extenderent, Romam irent et sanctorum aliquem emerent, cujus evectione indulgentiam apud suos mererentur et gratiam. Hoc animati commento coelitus
Abbreviated transcription (Latin):
rimoq in eodem loco: oratoria cella construitur
tremo. crescente deuotione fidelium. monastrr
inibi constituitur. & honore ac nomine p̃tis
raris xpi sebastiani episcopali benedictione consecratur
on astice quoq religionis ordo sub abbatis regimine substi
aescer&: fuere duo sub ouino uellere in eodem coenobio
eudo monachi. qui caulis dnĩci gregis quibus inobe¬
erant obscena qualitate dissidentes: saepe numero ab
bbate seu p̃posito redarguti. cõmoniti atq correpti
um ꝓcaci in quietudine cordis aurem sub ducerent. &
lutaribus monitis nullatenꝰ cederent: uixta sacrȩ legis
ustituta. ne omẽm gregem attaminarent oues mor¬
dad. discidium eis seuera inuectione. a sacrae legionis
omminatur corpore. Quodilli cõꝑto noctis in tẽpesto:
quaeq rapere potuere clanculum monasterio aufe¬
tentes. fuga elapsi. utriusq ꝓpositi sui scilic& & ꝑhoc
animarim exitii immemores: qua propria illiciebat

Expanded text:
Primoque in eodem loco, oratoria cella construitur, Primoque in eodem loco, oratoria cella construitur, postremo crescente devotione fidelium monasterium inibi constituitur, et honore ac nomine pretiosissimi martyris Christi Sebastiani episcopali benedictione consecratur; monasticae quoque religionis ordo sub abbatis regimine substitceret, fuere duo sub ovino vellere in eodem coenobio pseudo-monachi, qui caulis gregis Dominici quibus inoleverant, obscena qualitate dissidentes, saepenumero ab abbate seu praeposito redarguti, commoniti atque correpti, cum procaci inquietudine cordis aurem subducerent, et salutaribus monitis nullatenus cederent, juxta sacrae legis instituta, ne omnem gregem adtaminarent oves morbidae, discidium eis severa invectione a sacrae legionis comminatur corpore. Quo illi comperto, noctis intempesto quaeque rapere potuere clanculum e monasterio auferentes, fuga elapsi, utriusque propositi, sui scilicet et per hoc animarum exitii immemores, qua propria illicebat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑmiscuum confluit. Et hoc ipsum mutu atis ui
attemptantes. quod rumore didicerant ex perie
ꝓbant. Depositis sarcinulis. die illo inter uelle
nolle. pausam capiunt Recentiores qui adu¬
rant. alternatim se ingerentes: lacertis stupi¬
bus uane desiprunt. Vndecunq uariis possessi
uoribus concurrunt Operatur uis deifica. ꝑm
tum sui martiris. omnigena miraculorum sig
Caeci uisum. claudis gressum tribuens. alios tru¬
lento possessos demone purgans: quibiłsdam
diendi loquendiq naturalem effectum. noxi
cuato largiens Interea dominus fundi quo hi
gerebantur. cernens tam mira ac stupenda:
attitari dicione deifica sacramenta. ascito di¬
cio rei publicę tabellario. facta legaliter tradition
delegauit eam scõ uire ꝑpetuo possidendam Su
crementa dierum & cultus religionis. & loci situs
rũcunq dapsilitate fidelium. capiebat augmen

Expanded text:
promiscuum confluit, et hoc ipsum mutuatis vicibus promiscuum confluit, et hoc ipsum mutuatis vicibus attentantes, quod rumore didicerant experiendo probant. Depositis sarcinulis die illo inter velle ac nolle pausam capiunt; recentiores, qui advenerant alternatim se ingerentes, lacertis stupentibus vane desipiunt. Undecunque variis possessi languoribus concurrunt. Operatur vis deifica per meritum sui martyris omnigena miraculorum signa, caecis visum, claudis gressum tribuens; alios truculento possessos daemone purgans, quibusdam audiendi loquendique naturalem effectum, noxio evacuato, largiens. Interea dominus fundi, quo haec gerebantur, cernens tam mira ac stupenda in sua actitari ditione deifica sacramenta, adscito de officio reipublicae tabellario, facta legaliter traditione delegavit eam sancto jure perpetuo possidendam. Sic per incrementa dierum, et cultus religionis et loci situs, quorumcunque dapsilitate fidelium capiebat augmentum.
Abbreviated transcription (Latin):
aidior succrescens. pigraitinere corpora suader&
tcreanda: oepositis sarcinulis prandio indulgent
iter hȩc sole ruente. noctis quies. blandi soporis
mica sub intrat Presbiter. sacrum quem secum de¬
uilerat puluerem collo sub dicens. ramusculo arbo¬
is sub cuius umbraculo discubuerat appendit. De¬
nnc temperius cubitum se collocat: quasi die crasti¬
ia. maturus ꝓfecturus. Subsequentis diei primo
nluculo. instructis sarcinulis uiae se reddere cupi¬
ns: apponit manus ad arboris ramum. quo uirtu¬
fer dependebat puluis. ꝓtensisq toto ad nisu ul
minime hunc non solum capere. sed nec contin¬
fere ualuit. Iterum iterato se ad soluendum eum
extendens. pedibusq quicquid manibus occurrere pi
subiciens : fu ustrato conamine substitit. Uiribus
cedentibus comites eius arbusculo inherentes cas
dant labore. Uolans fama. adtam grande spect¬
lum. uilla nos contiguos aduocat Hinc inde u

Expanded text:
tardior succrescens pigra itinere corpora suaderet tardior succrescens pigra itinere corpora suaderet recreanda, depositis sarcinulis prandio indulgent. Inter haec sole ruente noctis quies blandi soporis amica subintrat. Presbyter sacrum quem secum detulerat pulverem collo subducens, ramusculo arboris, sub cujus umbraculo discubuerat, appendit, dehinc temperius cubitum se collocat, quasi die crastina maturius profecturus. Subsequentis diei primo diluculo, instructis sarcinulis viae se reddere cupiens, apponit manus ad arboris ramum quo virtutifer dependebat pulvis, protensisque toto adnisu ulnis minime hunc non solum capere, sed nec contingere valuit. Iterum iterato se ad solvendum eum extendens, pedibusque quidquid manibus occurrere potuit subjiciens, frustrato conamine substitit. Vicibus succedentibus comites ejus arbusculo inhaerentes casso sudant labore. Volans fama ad tam grande spectaculum villanos contiguos advocat. Hinc inde vulgus
Abbreviated transcription (Latin):
dam beati PETRUS ET PAULUS apłi conditi fuera
ad quoꝵ uestigia belliger iste inctoriosissimus d
quo sermo texitur se delegauerat sepeliri : uo
p̃ce du incubuit hinc aboratione se subriga
pfectissimam effert in columitatem. tam robuste redditus
ulitudini. ac si nulla umquã febrium accensione. aut
dicuuis in cõmodi uexatione fuiss& infectus Dehine
ireor. instinctu illustratus diuino: puluerem qui cii¬
asepulchrum eius erat detergens. cũ summa fidei de¬
iotione collegit: eumq ꝓmagno inpatriam ꝑferen¬
um secum reponit thesauro. Resalutatisq beatis apłis
ãsq omnibus romanam urbem suis meritis ac p̃sen¬
u illustrantibus: genuinũ aquitanię plenus gaudio
epetit solum. Quam ingressus antequam familia¬
em reuiser& domum. deuenit in locum quẽd am
iquarum decursu nemorum quoq amęnitate iocun¬
lissimum: Cunq & locus oculis blandiretur. & ora

Expanded text:
dam beati Petrus et Paulus apostoli conditi fuerant, dam beati Petrus et Paulus apostoli conditi fuerant, ad quorum vestigia belliger iste victoriosissimus, de quo sermo texitur, se delegaverat sepeliri, votiva prece diu incubuit. Hinc ab oratione se subrigens perfectissimam effert incolumitatem, tam robustae redditus valitudini ac si nulla unquam febrium accensione, aut alicujus incommodi vexatione fuisset infectus. Dehinc, ut reor, instinctu illustratus divino, pulverem qui circa sepulcrum ejus erat, detergens, cum summa fidei devotione collegit, eumque pro magno in patriam perferendum secum reponit thesauro: resalutatisque beatis apostolis, sanctisque omnibus Romanam urbem suis meritis ac praesentia illustrantibus, genuinum Aquitaniae plenus gaudio repetit solum. Quam ingressus, antequam familiarem reviseret domum, devenit in locum quemdam aquarum decursu nemorum quoque amoenitate jocundissimum. Cumque et locus oculis blandiretur, et hora
Abbreviated transcription (Latin):
netur ꝑuisum celerem gressum p̃tendere. romam ire
martiris sebastiani p̃tiosissimum mausoleum fide¬
ter expetere: illose liberaliter saluandum uisu dis
ueridico llico aliquantisꝑ uegetior redditus. nildi¬
sionis effectu cunctatus facultatulam suã disponi
oblongioris uiȩ difficultatem. quae erant necessar
oportune sumit. arduum tanti itineris laborem:
lantibus pia deuotione p̃cordiis. humilis ac sumi¬
sus arripit. O podorico lic& difficulter expleto : m¬
di dominam optato tandẽ uoto ingreditur roma
Scandensq templum toto orbe sanctius atq famosus
excessus suos plurima p̾cum confessione dõ ꝑsuma
caelestis curiae consules p̃cordialiter commitut
hinc lustratis xp̃i martirum sepulchris. quoꝵ nus¬
rositate atq uictoriis urbs romana singularin
pudiat priuilegio: ꝑuenit ad catacumbas teri
aburbe miliario Ingressusq eccłam in qua quo¬

Expanded text:
monetur per visum celerem gressum praetendere Romam ire, monetur per visum celerem gressum praetendere Romam ire, martyris Sebastiani pretiosissimum mausoleum fidenter expetere; illo se liberaliter salvandum visu discit veridico. Illico aliquantisper vegetior redditus, nil de visionis effectu cunctatus, facultatulam suam disponit ob longioris viae difficultatem; quae erant necessaria opportune sumit, arduum tanti itineris laborem anhelantibus pia devotione praecordiis humilis ac submissus arripit. Hodoeporico licet difficulter expleto, mundi dominam optato tandem voto ingreditur Romam, scandensque templum toto orbe sanctius atque famosius, excessus suos plurima precum confessione Deo per summos coelestis curiae consules praecordialiter committit. Dehinc lustratis Christi martyrum sepulcris, quorum numerositate atque victoriis urbs Romana singulari tripudiat privilegio, pervenit ad catacumbas tertio ab urbe milliario; ingressusque ecclesiam in qua quon