comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
aurelius autem casu morbi que
greci apoplerĩa uocant susfoca¬
pio creditur facilius est. ¶ A
principio uite trausquillus et
constans adeo ut ab infancia
uultum nec gaudio nec me¬
rore mutauerit phiam edoctꝰ
stoice eiqz deditus uita pariter
calcedouium ad scienciam gre¬
carum licterarum per cheroues¬
sem plutarchi nepoteur lati¬
nas autem enui fronto no¬
bilissiius orator docuit et
pro quorud̃ opiuione plu¬
tarchi nepos inter cetera bel¬
lum gessit quod p̾ magnitu¬
diue punicis conferri pot¬
¶ Et licet oracionibus m¬
litum xpianorum sicut Idem
imperator licteris suis dicitur
accestatus magna bella con¬
fecerit grauis eorum exarsit
persecucio multisqz sauctoꝵ
martirio coronati sunt.¬
¶ Dostumo lucio commodo
filio suo in regnum assump¬
to in pannonia constitutus
repentino morbo interiit.
Quaiis antouius commo¬
dus quintus decinus ab au¬
gusto pet omiia crudelitatis
luxurie et obscemͭ de decora
deprauatus gladiatorir.

Expanded text:
Aurelius autem casu morbi, quem Aurelius autem casu morbi, quem Graeci apoplexiam vocant, suffocapio creditur, facilius est. A principio vitae tranquillus et constans, adeo ut ab infantia vultum nec gaudio, nec moerore mutaverit, philosophiam edoctus Stoicem, eique deditus, vita pariter Chalcedonium, ad scientiam litterarum Graecarum per Chaeronensem Plutarchi nepotem. Latinas autem eum Fronto nobilissimus orator docuit, et pro quorumdam opinione, Plutarchi nepos. Inter caetera bellum gessit, quod prae magnitudine Punicis conferri potest. Et licet orationibus militum Christianorum, sicut idem imperator litteris suis dicitur attestatus, magna bella confecerit, gravis eorum exarsit persecutio, multique sanctorum martyrum coronati sunt. Postremo Lucio Commodo filio suo in regnum assumpto, in Pannonia constitutus, repentino morbo interiit. Lucius Antonius Commodus quintus decimus ab Augusto, per omnia crudelitatis, luxuriae, et obscenitatis dedecora depravatus, gladiatoriis
Abbreviated transcription (Latin):
inuominosissime sepultum
est. ¶ Successor eius nerua
non tyrampins morbo confer¬
tus diem obnt traiano a dop¬
tato in regnum qui tanta mo¬
deracione successit ut sicut au¬
gustus selicissimius ita et iste
imperator optinus diutissi¬
me habitus sil et ut ferur
apud selenciam urbem iaurie
proflumo uentris extinctus
est. ¶ Ei successit helius adria¬
nus pater patrie. qui .x. p. in
stissimis legibus ordinauit et
iudeos scelerum suorum pertur¬
bacione exagitatos ut in pale¬
stiuam irruerent ultuna cede
perdoniuit ultusqz est xpĩanos
quos illi excruciabant precepitqz
ne cui indeo introcundi Ihero¬
soluuam esset licencia xͥanis
in optimum statum murorũ
instructione reparauit prece¬
pitqz uocari helyam de p̾nomie
suo. ¶ Antonius cognomento
puis trausquille et sancte gu¬
bernauit imperium succedens
adriano cum liberis sus ei me¬
rito pus et pater patrie nomi¬
uerus successor pn cum aurelio
comodo sratre suscepit imperiũ

Expanded text:
ignominiosissime sepultum ignominiosissime sepultum est. Successor ejus Nerva, non tyrannis, morbo confectus diem obiit, Trajano adoptato in regnum. Qui tanta moderatione successit, ut sicut augustus felicissimus, ita et iste imperator optimus diutissime habitus sit, et, ut ferunt, apud Seleuciam urbem Isanriae profluvio ventris exstinctus est. Ei successit Aelius Adrianus pater patriae, qui rempublicam justissimis legibus ordinavit, et Judaeos scelerum suorum perturbatione exagitatos, ut in Palaestinam irruerent, ultima caede perdomuit, ultusque est Christianos, quos illi excruciabant, praecepitque ne cui Judaeo introeundi Hierosolymam esset licentia, Christa, quam in optimum statum murorum instructione reparavit, praecepitque vocari Aeliam de praenomine suo. Antoninus cognomento Pius, tranquille et sancte gubernavit imperium, succedens Adriano cum liberis suis, et merito pius, et pater patriae nomiVerus successor Pii cum Aurelio Commodo fratre suscepit imperium.
Abbreviated transcription (Latin):
uenturus responderunt ꝙ non
huius mundi regnum neqz
huius terre ei defignetur m¬
perium sed celeste ei per ange¬
lorum ininisteria preparetur
quando .s. aduenturus in głia
de uius et mortius iudicabit
ei restituet uiucuiqz pro facus
et meritis suis adħ domneia¬
uus cum in eis nichil crunis
iuueiiret et uilitatem eorum
quam maxime contempnerei
abire eos liberos iussit ħ Illi ex
quibus paret ꝙ non ex man¬
suetudine que decet principe
sed fastu impio a nomiullis
sidelium crudelitatis sue rabi¬
em cohibuit si ergo ad tanta
pancitatem et paupertatem
genus regale deductum est
ui reguante domiciano destir¬
pe dauid uix duo potuerint
inueniri quis sͥ in carne et
sanguine propagatis perpetin¬
iatem ee confidn. ¶ Et quia
ealesiam dei iuimo et totum
imperium lacerauit domicia¬
nus eodem in se usus dei iudico
et ipse laceratus est. ¶ Cum
cadauer ppłar sandapila per
uispiliones exportatum aiq

Expanded text:
venturus: responderunt, quod non venturus: responderunt, quod non hujus mundi regnum, neque hujus terrae ei designetur imperium, sed coeleste ei, per angelorum ministeria, praeparetur. Quando scilicet adventurus in gloria, de vivis ac mortuis judicabit, et restituet unicuique pro factis et meritis suis. Ad haec Domitianus, cum in eis nihil criminis inveniret, et vilitatem eorum quam maxime contemneret, abire eos liberos jussit. Haec illi. Ex quibus patet quod non ex mansuetudine, quae decet principem, sed fastu impio a nonnullis fidelium crudelitatis suae cohibuit rabiem. Si ergo ad tantam paucitatem, et paupertatem genus regale deductum est, ut regnante Domitiano de stirpe David vix duo potuerint inveniri, quis sibi in carne et sanguine propagatis perpetuitatem esse confidit? Et quia Ecclesiam Dei, imo et totum imperium laceravit Domitianus, eodem in se Dei usus judicio, et ipse laceratus est. Cujus cadaver populari sandapila per vespilliones exportatum, atque
Abbreviated transcription (Latin):
fuisse saluatoꝵ secundum car¬
uem tradunt dupliciqz uege¬
bantur iuiudia uel uti qui er
propinquitate descenderant q̃
egissippus per oldinem huis uer¬
bis Refert adhuc aũt uiue¬
bant quid̃ de carucai domini
nostri geriere ne potes uide eius
qui secundum carnem srater
donum dicitur quos quid de¬
tulerunt tꝙͣ ex dauid stirpe
uementes. ¶ Dos quid̃ reuo¬
catus nomine qui in hoc mis¬
sus fuerat perducit ad domi¬
cianum cesarem nam et ipe
sormidabat de ciduentu xp̃i
sicut et iuicio herodes. ¶ Iuter¬
roctati ertio a dounciano si
faculta tibus eent prediti ai
ini responderunt quod uisq
non amplius esser in bous .ix.
nlibus denariis ex quibus
singulis pars media propor¬
cione deberetur neq ħ sibi in
stituta per quaui suis cam
manibus excolentes pel ipsi
alerentur uel tributa depende¬
rent sunul et testes rural et
diurin operis manus labore
rigidas et calle obduratas pre¬
ferebant. ¶Iuterrogati uers
uel quis ipse aut unde aut qu

Expanded text:
fuisse Salvatoris secundum carfuisse Salvatoris secundum carnem tradunt. Duplicique urgebantur invidia, veluti qui ex propinquitate descenderant. Quae Hegesippus per ordinem his verbis refert. Adhuc autem vivebant quidam de carnali Domini nostri genere, nepotes ejus Judae, qui secundum carnem frater Domini dicitur, quos quidem detulerunt, tanquam ex David stirpe venientes. Hos quidam, Revocatus nomine, qui in hoc missus fuerat, perducit ad Domitianum Caesarem. Nam et ipse formidabat de adventu Christi, sicut et in initio Herodes. Interrogati ergo a Domitiano si facultatibus praediti, at illi responderunt quod utrisque non amplius esset in bonis a novem millibus denariis. Ex quibus singulis pars media proportio jugere constituta, per quam suis eam manibus excolentes, vel ipsi alerentur, vel tributa expenderent. Simul et testes ruralis et diurni operis, manus labore rigidas, et calle obduratas, proferebant. Interrogati vero vel quis ipse, aut unde, aut quando
Abbreviated transcription (Latin):
ertraberent quod ut seusit
ferrum a degit iugulo in eoqz
consumpta est ounus familia
cesar. ¶ Et ne in sola illa
samulia aduersus tp̃ranuidem
tautum licere legibus quispia
suspicetur uitelliꝰ nouus a
iulio galba et othone iuter
nerouem et uitellium inter¬
sertis turpissime protractus
est a cellula in quaui se con¬
truserat undusqz deductus
per uiam sacm passun sunũ
ui os eius coniectantibz aliis.
et a populo romano apud ge¬
mouicas scalas inuutissinis
ictibus ex caruificatus uno
tractus est in tyberim duode¬
cimus domcianus uespasiano
et tito interpositis post mul¬
taui et cruentam tyrauidem
a suis crudeliter interfectus
est ¶ Ex qua causa tamen
in xpiauos micuis egerit auc¬
tore euseuio cesarieusi pancis
aperiam cuius uerba sunt hec
¶ Apud ĩpsum uero domiaiamũ
ium iussisset omnes perimi
qui de genere dauid et regia
stirpe descenderant sicut ue¬
tus habet tradicio delati sunt
quid̃ quasi eeut iam de poste¬
ritate inde quem sratrem

Expanded text:
extraherent. Quod ut sensit, extraherent. Quod ut sensit, ferrum adegit jugulo, in eoque consumpta est omnis familia Caesarum. Et ne in sola illa familia adversus tyrannidem tantum licere legibus quisque suspicetur, Vitellius, nonus a Julio, Galba et Othone inter Neronem et Vitellium intersertis, turpissime protractus est a cellula, in quam se contruserat, nudusque deductus per viam sacram, passim fimum in os ejus conjectantibus aliis, et a populo Romano apud Gemonias scalas minutissimis ictibus excarnificatus, unco tractus est in Tiberim. Duodecimus Domitianus, Vespasiano et Tito interpositis, post multam et cruentam tyrannidem a suis crudeliter interfectus est. Ex qua causa tamen in Christianos mitius egerit, auctore Eusebio Caesariensi, paucis aperiam, cujus verba sunt haec  Apud ipsum vero Domitianum cum jussisset omnes perimi, qui de genere David, et regia stirpe descenderant, sicut vetus habet traditio, delati sunt quidam quasi essent de posteritate Judae, quem fratrem
Abbreviated transcription (Latin):
rem et non inueuiret ouines
quippe discesserant ergo eno
inquit nec amicum nec iui¬
micum habeo Idem paulo an¬
teꝙͣ se confoderet scrobe in co¬
ram se fieri precepit ad corpis
su modulum conponqz meci
si qua iuuenirentur mario¬
ris sruslra et aquam simul
et ligna conferri ad curandũ
cadauer flens ad singula atqz
itidem dictitans qualis arti¬
sex ꝑeo. ¶Cum autem au¬
diret se a seuatu ad iudicatũ
supplicio quale Id esset iter¬
rogauit. Et cum comꝑisset
debere uudi honuius ceruicem
surcem iuseri corpus uero
uirgis ad necem sedi conter¬
ritus duos pugiones quos
secum extulerat arripuit
temptataqz uirtusqz acie rur¬
sus condidit causatus nou¬
dum ee satalem horam ac
modosporum hortabatur ut
lauientari inciperet modo
orabat ut se aliquis ad mor
tem exemplo aimarei futer¬
dum seguiciem suam hiis uer¬
sibus increpabat unno defor¬
miter turpus ꝑeo Iamqz equi¬
tes appinquabant quibu
preceptum erat ut unuun

Expanded text:
rem, et non inveniret, omnes rem, et non inveniret, omnes quippe discesserant: « Ergo ego, inquit, nec amicum, nec inimicum habeo? » Idem paulo antequam se confoderet, scrobem coram se fieri praecepit ad corporis sui modulum, componique in ea si qua invenirentur marmoris frusta, et aquam simul et ligna conferri ad curandum cadaver, flens ad singula, atque identidem dictitans: « Qualis artifex pereo? » Cum autem audiret se a senatu adjudicatum supplicio, quale id esset interrogavit. Et cum comperisset debere nudi hominis cervici furcam inseri, corpus vero virgis ad necem caedi, conterritus duos pugiones, quos secum extulerat, arripuit, tentataque utriusque acie, rursus condidit, causatus nondum esse fatalem horam. Ac modo Sporum hortabatur ut lamentari inciperet, modo orabat, ut se aliquis ad mortem cum exemplo animaret. Interdum segnitiem suam his versibus increpabat: Vivo deformiter, turpius pereo. Jamque equites appropinquabant, quibus praeceptum erat, ut vivum
Abbreviated transcription (Latin):
uit et notam ¶Tyberuis
autem a iulio tertius ueneno
obiit cuius morte ita letatus
est populus ut terram mr̃em
Et deos iuanes orarent ue
mortuo ullam sedem darent
usi inter impios Et licet ue¬
nesicium detestabile semper
fuerit ueneuum quo ille ex¬
tuictus est orbis censuit esse
uitale. ¶ Signum uenem cer¬
tum habitum est ꝙ cor inter
ossa creinati iunentum est in¬
corruptum. ¶ Et enim rerum
estimatur natura ut tuictum
ueneno igne confici nequeat¬
¶ Tercius tyrampnus gaiꝰ
ceaigula occisus est a domesticis
sais. ¶ Tyberius claudius
quintus a iulio et si tyramp¬
indemi uitauerit in aisestis
ut alter tỹberius uenen signs
extuictus est. ¶ At uero. uiꝰ
a tulio ouii inimanissiuius
et uilissimus hurc exitum
habiui postꝙͣ enum deforni¬
tate ueterum uiciorum et an¬
gustus flexurisqz uiciorum
osfensus ui predictum est ur¬
bem incendit au oiim populo
siaut suetoꝰ transquillus resert
desertus est et cum ingressus
cubiculum quereret percusso¬

Expanded text:
vit, et notam. Tiberius vit, et notam. Tiberius autem a Julio tertius, veneno obiit, cujus morte ita laetatus est populus, ut terram matrem, et deos manes orarent, ne mortuo sedem ullam darent nisi inter impios. Et licet veneficium detestabile semper fuerit, venenum, quo ille exstinctus est, orbis censuit esse vitale. Signum veneni certum habitum est; quod cor inter ossa cremati inventum est incorruptum. Ea enim rerum aestimatur natura, ut tinctum veneno, igne confici nequeat. Tertius tyrannus C. Caligula, occisus est a domesticis suis. Tiberius Claudius, quintus a Julio, etsi tyrannidem vitaverit, manifestis, ut alter Tiberius, veneni signis exstinctus est. At Nero sextus, a Julio, omnium immanissimus et vilissimus, hunc exitum habuit. Postquam enim deformitate veterum officiorum, et angustiis flexurisque viarum offensus, ut praedictum est, urbem incendit, ab omni populo, sicut Suetotonius refert, desertus est: et cum ingressus in cubiculum quaereret percusso
Abbreviated transcription (Latin):
cessus eus uidebautur spare
et ad iusticiam aspirare quod ex
consentire Cum enin in egip¬
io magna pars nulitum eius
cecidiiset Et ipse situt luca¬
nus menuunt cogeretur respi¬
cere sceuam qui suigulari uir¬
tute enuuens iiter cesariones
obsedit uuris calcantem menia
manum insistencium egipcior
impressus cesar scaphã ascendͥ
qua mox pondere sequeninn
grauata et m̾sa per diuentos
passus ad uauem una manu
clata qua cartas tenebat ua¬
tando perueiit. ¶Hic iamen
quia .l. .p. armis occupauerat
tyrampiius reputatus est et
magra parte senatus conseu¬
ciente strictis pugiouibus occisꝰ
in capitolio sed et ibi honestatis
menor extitit ut enm aui¬
maduerui se strictis pugiom¬
bus peti toga capud obuoluit
simul siistra mauu suium
ad una deduxit quohouestius¬
cãderet. ¶ Successor eus angu¬
stus selicissunus oun se sub iuter¬
nunacione pene douunuun est¬
prohibitus appellare et ciuem
gereus tpraniudis rem declina¬

Expanded text:
cessus vero ejus videbantur sperare, cessus vero ejus videbantur sperare, et ad justitiam aspirare. Quod exconsentire. Cum enim in Aegypto magna pars militum ejus cecidisset, et ipse, sicut Lucanus meminit, cogeretur respicere Scevam, qui singulari virtute eminens inter Caesarianos, obsedit, . . Muris calcantem moenia Magnum, insistentium Aegyptiorum vi pressus Caesar, scapham ascendit, qua mox pondere sequentium gravata et mersa, per ducentos passus ad navem una manu elata, qua chartas tenebat, natando pervenit. Hic tamen quia rempublicam armis occupaverat, tyrannus reputatus est, et magna parte senatus consentiente, strictis pugionibus occisus in Capitolio. Sed et ibi honestatis memor exstitit. Ut enim animadvertit se strictis pugionibus peti, toga caput obvolvit, simul sinistra manu sinum ad ima deduxit, quo honestiuscaderet. Successor ejus Augustus felicissimus omnium, se sub interminatione poenae dominum prohibitus est appellare, et civem gerens, tyrannidis rem declina
Abbreviated transcription (Latin):
Dscurrit ergo
in primus donius cesarea qua
nichil potencius aut gloriosius
ulla etite recolit niuũdus
¶Siquidem iulus cesar
priuius orbem prudencie et
rei nulitaris uiribus adqui si¬
uit homo ppaucorum et cui
nullum expresse siuilem ad ͦ
edidit uatura mortalium¬
¶ Licet enni cum cicero ali¬
cubi crinuuetur ꝙ atra omez
utilitatis aut honestatis spem
delectabatur iuiuriis ad eo ut
eum ĩpsum peccare iuuarei ide
tamen tautis laudibus enu¬
dem efferi ut deorum ceuseat
uiuiurs ex uirtutibus tempe¬
ratum rouiano indultum
imperio ut pote qui uec pro¬
speris extolli uec aduersis
fraugi nouerit magnificus
sirie crudelitate sine temeri¬
tate magnamius quamus
eium si alius esset posset teme¬
rarius uideri cesar tamen
auidax uideri non debet cuius
uoliuitas deorui aspirante
iauore semper infra ptãtem
suit neuio ferum expertus ce
sareu iusi superbia rebella¬
ret ꝓuocatus iuuiriis ꝓuus
suit ad ueniam quos uiribus
uicit prudencia autecessit Ex¬

Expanded text:
currit ergo in primis domus Caesarea, qua nihil potentius aut gloriosius, nulla aetate recolit mundus. Siquidem Julius Caesar primus orbem, prudentiae et rei militaris viribus, acquisivit. Homo perpaucorum, et cui nullum expresse similem adhuc edidit natura mortalium. Licet enim Cicero eum alicubi criminetur, quod citra omnem utilitatis aut honestatis speciem, delectabatur injuriis, adeo ut in eum ipsum peccare juvaret: idem tamen tantis laudibus eumdem effert, ut deorum censeat munus ex virtutibus temperatum, Romano indultum imperio, utpote qui nec prosperis extolli, nec adversis frangi noverit, magnificus sine crudelitate, sine temeritate magnanimus. Quamvis enim si alius esset, posset temerarius videri, Caesar tamen audax videri non debet, cujus voluntas deorum aspirante favore, semper infra potestatem fuit. Nemo ferum expertus est Caesarem, nisi superbia rebellaret. Provocatus injuriis, pronus fuit ad veniam. Quos vicit viribus, prudentia antecessit. Ex
Abbreviated transcription (Latin):
ora suga omnis enim res q̃
in cormnercium uenit ab
uno transn ad alium et di¬
ciorem et aindiorem comi¬
iatur emptorem ai soro
isto nichil iquius est quo
rem semel emisse non pro¬
dit̾ insi semper ematur et
nisi quisq ren ab alio uen¬
ditcun uendicat nͥ et ipsi
de precio satiffiat .¶ Quis
eium popularem fauorem
uendidit si publut est ha¬
bendus emiatur ab uniuer¬
sis singulis enim nou licer
priblica boua distrahere.
¶In prouerbn quoqz con¬
suetudinem uenit quia in¬
canta largicio non h fun¬
dum preterea quem poprila¬
ris sauor ad inimera extu¬
lu si forte trasonis more emp¬
tam celebritatem exigit con¬
tumeliis aiffectum honore spo¬
liatum thais altera sama
et quaiuis thaide munus sida
a preempto honoris gradu
arcet deprimit et repellu
insultat riualis sobrius cor¬
reptor exultat guaio uix
subinurnurat dum tame
spes est aut silet omnino
si desperat Et ad alios tran¬
su quia ei consilium est sp
seliuoribus adherere

Expanded text:
ora fuga. Omnis enim res quae ora fuga. Omnis enim res quae in commercium venit, ab uno transit ad alium, et ditiorem et avidiorem comitatur emptorem. At foro isto nihil iniquius est, quo rem semel emisse non proderit, nisi semper ematur, et ubi quisque rem ab alio venditam vindicat, nisi et ipsi de pretio satisfiat. Quis enim popularem favorem vendiderit? Si publice habendus est, ematur ab universis. Singulis enim non licet publica bona distrahere. In proverbii quoque consuetudinem venit: quia incauta largitio non habet fundum. Praeterea quem popularis favor ad munera extulit, si forte Thrasonis more emptam celebritatem exigit, contumeliis affectum, honore spoliatum, Thais altera fama, et quavis Thaide minus fida, a praeempto honoris gradu arcet, deprimit, et repellit. Insultat rivalis, sobrius correptor exsultat, Gnatho vix submurmurat, dum tamen spes est, aut silet omnino si desperat, et ad alios transit, quia ei consilium est, semper felicioribus adhaerere
Abbreviated transcription (Latin):
diuin ph iupiter iuic est
profecto interfici cum me
possum perpeti ne hoc gan¬
dium contammet uitci egri¬
tudine aliqua sed neminem
hic curiosum interuenire
iuiue mchi qui me sequatur
quiqz icm rogitando obtimn¬
dai cruciet enecet quid ge¬
stiam aut quid letus sum
quo pergam un emergam
ubi sin uestitum hunc nactꝰ
quid mchi queram sanus
sum an insamam. ¶ Interro¬
gatus hec onmia iuimo ego
inquit te obsetro antipho ut
andias ommia audias diẽ
festum Iocundum euentum
iu ciuem fortunam in enim
ominibus hystoriam memo¬
randam et su quoqz suroris
subtexiui dolos ¶ In simuna
tocuis argumenti eo aid pñs
uniuersa ħ arbitror posse re¬
serri ut coustei pro cerio qr
anncicie prosliuite sides hr̃i
non debei ncu que ueint a
suueritae aminu sidelis cer¬
ta et sixa est que ab archa
uel loculis fliuda mcerta er¬
ronea Et dessiciente uiatico
emarcessit cum fortuna ma¬
net uultum sernatis aunci
cum ceadit turpi uertitis

Expanded text:
dium? Proh Jupiter, Nunc est dium? Proh Jupiter, Nunc est profecto, interfici cum me possum perpeti: Ne hoc gaudium contaminet vita aegritudine aliqua. Sed neminem hic curiosum intervenire nunc mihi Qui me sequatur, quique jam rogando, obtundat, cruciet, enecet, Quid gestiam? aut quid laetus sim? quo pergam? unde emergam? ubi siem Vestitum hunc nactus? quid mihi quaeram? sanus sim, an insaniam? Interrogatus haec omnia: « Imo ego, inquit, te obsecro Antipho, ut audias omnia, audias diem festum, jucundum eventum, suavem fortunam, in aevum omnibus historiam memorandam. » Et sui quoque furoris subtexuit dolos. In summa totius argumenti eo ad praesens universa haec arbitror posse referri, ut constet pro certo, quia amicitiae prostitutae fides haberi non debet. Nam quae venit a sinceritate animi, fidelis, certa, et fixa est; quae ab arca vel loculis, fluida, incerta, erronea, et deficiente viatico emarcescit. Cum fortuna manet vultum servatis amici, Cum cecidit, turpi vertitis
Abbreviated transcription (Latin):
fuerit. Quid multa. ¶ d
ilcunorem meretricis tentri¬
bules conincaneiqz conueniũt
turba sit coniiciatur miles
petenti uiribus et iure resisti¬
tur deuuiiciaturq furcifero
omii meptissimo ut linguã
manusqz contineat quibus
si quippiam turbe secerit aut
molumius s̾ loci diei torto¬
risq memoria mustione sus¬
noruin prouuititur in emum
protendenda interrogantem
ie chais querere iubet qui
respondeat sͥ niles opera Et
re perdita iogunr redire in¬
gloriꝰ. Et hunc fructum repor¬
tant miseri amatores eo
tamen addito ꝙ alius rebus
quas illi perdiderit abutitur
et quo magis doleant qui ecs
mere trici surripuit sͥ successis¬
se non putat insi stulticiam
et insortunia amancium
suosqz successus in auditu
oninium precouetur et pu¬
blicet audiche̾am occultum
date pamphile corruptorem
quid meretrice decepta loqua
egrediens mi quis hic est ne¬
ino est iiquis hic me sequit᷑
uenio homo est Iamn ne er¬
rumpere hoc licet michi gan¬

Expanded text:
fuerit. Quid multa? Ad fuerit. Quid multa? Ad clamorem meretricis contribules, convicaneique conveniunt, turba fit, conviciatur miles, petenti viribus et jure resistitur, denuntiaturque furcifero omnium ineptissimo, ut linguam manusque contineat, quia si quidpiam turbae fecerit, aut moliminis, sibi loci, diei, tortorisque memoria inustione signorum, promittitur, in eum protendenda. Interrogantem se Thais quaerere jubet qui respondeat sibi. Miles opera et, reperdita, cogitur redire inglorius. Et hunc fructum reportant miseri amatores; eo tamen addito, quod alius rebus, quas illi perdiderunt, abutitur. Et, quo magis doleant, qui eas meretrici subripuit, sibi successisse non putat, nisi stultitiam et infortunia amantium, suosque successus in auditu omnium praeconetur et publicet. Audi Chaeream occultum dare Pamphilae corruptorem. Quid meretrice decepta, loquatur egrediens. Num quis hic est? Nemo est. Num quis hic me sequitur? nemo homo est. Jamne erumpere hoc licet mihi gau
Abbreviated transcription (Latin):
delegat ei mestain doloris
sui prouinciam. ¶Insauit
ergo miles et impetu doloris
pocius uel moriendum et de¬
creuit ꝙ in se contumeliu
tam insignem accipiat fa¬
miliam conuocai dispoint bel¬
lii et prostibulum collectis
uiribus expuguare decreuit
progreditur ineute et ore
reuoluit iniuriam loquitur
grandia muus feruet sed
cum ad conflictum accedit
memor amoris p̾stun pre¬
ceptum recolit militare quo
ex auctoritate scipionis li q̃t.
armis sapientem decet thaidem
ergo suam ex pacto sie conueiit
uire non uiribus a gens p̾mũ
thais hic michi responde cum
tibi do Istam uirginem dixtii
hos michi dies solidare te ihais
quid tunc postea concedere ui¬
detur que non negat thraso
at michi ante occulos corai
miscere cum riucli licitu
est cum in eo inquit te mͥ
clam subduxisti Et illa iubuit
inquit pamphilam ergo redde
huc nͥ in euus eripi equum
cum repeti possit quod ob cam
datum est si ea secuta non

Expanded text:
delegat ei moestam doloris delegat ei moestam doloris sui provinciam. Insanit ergo miles, et in impetu doloris potius vel moriendum esse decernit, quam in se contumeliam tam insignem accipiat. Familiam convocat, disponit bellum, et prostibulum collectis viribus expugnare decernit. Progreditur, mente et ore revolvit injuriam. Loquitur grandia, et minis fervet; sed cum ad conflictum accedit, memor amoris pristini, praeceptum recolit militare, quo ex auctoritate Scipionis liquet, xperiri, quam armis » sapientem decet. Thaidem ergo suam ex pacto sic convenit, jure non viribus agens. Primum: Thais hoc mihi responde, cum tibi do istam virginem, dixtin hos dies mihi soli dare te? Thais: Quid tum postea? Concedere videtur, quae non negat. Thraso: At mihi ante oculos coram miscere cum rivali licitum est: Cum eo, inquit, clam te subduxti mihi. Et illa: Libuit, inquit. Pamphilam ergo redde huc, nisi eam mavis eripi. Aequum cum repeti possit, quod ob causam datum est, si ea secuta non
Abbreviated transcription (Latin):
me sin falsum aut uanun
aut fictum contumo palai
effundit plenus rimaru est
hac atqz illac effluit utrum
arguit Irridet utrumqz qmi
alterum fallere alterum ui¬
det irreuocabiliter insauire
Ait ergo exclusus et gemens
pre dolore othais u̾t eẽt inͥ
pars eꝙͣ amoris tecum ac
pariter fieret ut aut hoc tibi
doleret aut ego Istud abite
factum nchili penderem thais
in phedera non pos quo quemꝙ̃
plus ameu aut plus diligani
eo feci sed ita erat res faciendũ
fuit plane credo inquit par¬
meno misera pãmore exclu¬
sit hunc foras. ¶Quid mul¬
ta id agu fallacia mere tricis
ui unus amancium alteri
priores partes cedat per aliqͦt
dies dum deterius rebus
amissis enungatur admis¬
sus. ¶ Mos enini gereudꝰ¬
est thaidi q̃ profusiores et
ꝑdiciores adiictit interun
quid doucire queant aut
nuctere exclusi deliberent
uam potissinius est apud
eau qui nouissuma mictit
ubi non priorem eniũxerit
redit alter exclusoqz priore

Expanded text:
me; sin falsum aut vanum, me; sin falsum aut vanum, aut fictum, continuo palam effundit: Plenus rimarum est, hac atque illac effluit. Utrumque arguit, irridet utrumque, quando alterum fallere, alterum videt irrevocabiliter insanire. Ait ergo exclusus et gemens prae dolore: O Thais utinam esset mihi Pars aequa amoris tecum, ac pariter fieret, ut Aut hoc tibi doleret, aut ego istud abs te factum nihili penderem! Ad hami Phaedria, Non pol quemquam plus amem, aut plus diligam, Eo feci, sed ita erat res, faciendum fuit. Plane Credo, inquit Parmeno, misera prae amore exclusit hunc foras. Quid multa? Id agit fallacia meretricis, ut unus amantium alteri priores partes cedat per aliquot dies, dum deterius rebus amissis emungatur admissus. Mos est enim gerendus Thaidi, quae profusiores et perditiores admittit. Interim quid donare queant, aut mittere, exclusi deliberant. Nam potissimus est apud eam, qui novissima mittit. Ubi vero priorem emunxerit, redit alter, exclusoque priore,
Abbreviated transcription (Latin):
seriam ex auio tune me
conuuam solum abdicebat
s̾ inundere omnes michi mor¬
dere clanculum ego sloccipen¬
debani illi iuuidere iisere
ego alios palam reprehendebã
alios ego mordaciter irrideba
ut risu emorentur omnes
qui aderant deuiqz metuebãt
omues iam me profetro man¬
ms est hic in occulis suis et nõ
est ei similis in tota romedia
dignus est quoq qui intro¬
nuctatur ad thaidem excluso
phedera qui in ea non minus
insanit dolet exclusus a seruo
docetur ut recedat a meret̾ce
bonoqz sit animo sedsi ad
ignem accesseri calescet plus
satis nec paciatur contume¬
lias meretricum q̃ una falsa
lacrinula ꝙͣ occulos iuisere
terendo ux ui expresserunt
restinguent amantis uilem
et ultro accusantes id agunt
ut ultroueum supplicium pre¬
ster. ¶ Nam sapienter ama¬
re nemo facilius pot ꝙͣ racoe
insanire hic ergo phedere et
thaidis ea condicione interest
uerbis ut quod uerum audie¬
rit taceat et contineat opti¬

Expanded text:
seriam ex animo, Tum me seriam ex animo, Tum me convivam solum abducebat sibi. Invidere omnes mihi Mordere clanculum, ego flocci pendere. Illi invidere misere. Ego alios palam reprehendebam, alios mordaciter irridebam, ut Risu emorerentur omnes qui aderant. Denique metuebant omnes jam me. Profecto magnus hic est in oculis suis, et non est ei similis in tota comoedia. Dignus est ergo qui intromittatur ad Thaidem, excluso Phaedria, qui in ea non minus insanit. Dolet exclusus, a servo docetur sobrio, ut recedat a meretrice, bonoque sit animo, quia si ad ignem accesserit, calescet plus satis, nec patiatur contumelias meretricum, quae una falsi lacrymula, quam oculos misere terendo, vix vi expresserint, restringent amantis bilem, et ultro accusantes id agent, ut ultroneum supplicium praestent. Nam sapienter amare nemo facilius potest, quam ratione insanire. Hujus ergo Phaedriae et Thaidis ea conditione interest verbis ut quod verbum audierit taceat, et contineat opti
Abbreviated transcription (Latin):
qui desiꝑieutem irrideat de est
¶Apud eiuiuihum comici au¬
di guatonem et au ipsum
un sauilia gloriancium uideas
diligenter accende. ¶ Est inqͥt
genus homium qui ee p̾uios
se omiium rerum ueluit nec
sunt hos ꝯsector histe ego nõ
iomꝑo me ut rideaut sed his
ultro arrideo et eorum ingema
ad iuiror suiuil quicquid di¬
cunt ludo laudo id rursimisi
negant laudo Io quoqz negat
quis nego cut aio Postremo
imꝑan egoiet michi ommia
assentari his questus nuric
est multo uberrinius talem¬
ne uidisti alicubi unno uec
quempiam Illorum qui seli¬
ces ec uidentur sine huius¬
modi mancipio aguouisti
adcoqz scitum honimem uluq
reperies qui homines ex stultis
ui ait parmeno prorsus in¬
sanos faciet. ¶ Dide et quid
est datum prosecto ui grata
alus nou ita me semper ha¬
bebat in occulis omnem cre¬
debat exercitum consilia et
ubi eum sacietus homun
aut negocu si quando odium
ceperat requiescere ubi uole¬
bat ut illam expueret ii¬

Expanded text:
qui desipientem irrideat, deest. qui desipientem irrideat, deest. Apud eunuchum comici audi Gnathonem, et an ipsum in familia gloriantium videas, diligenter attende. Est, inquit, genus hominum, qui esse primos se omnium rerum volunt, Nec sunt: hos consector: hisce ego non paro me ut rideant. Sed his ultro arrideo, et eorum ingenia admiror simul. Quidquid dicunt, laudo; id rursum si negant, laudo id quoque. Negat quis? nego; ait? aio: postremo imperavi egomet mihi Omnia assentari, is quaestus nunc est multo uberrimus. Talemne vidisti alicubi? Imo nec quempiam illorum qui felices esse videntur, sine hujusmodi mancipio agnovisti, adeoque scitum hominem ubique reperies, « qui homines ex stultis, ut ait Parmeno, prorsus insanos faciet. » Vide et quid est datum Profecto, ut grataAliis non item. Me semper habebat in oculis, omnem credebat exercitum, Consilia, et ubi eum satietas Hominum, aut negotii si quando odium ceperat, Requiescere ubi volebat. Ubi illam expueret mi
Abbreviated transcription (Latin):
rapine sequentur cum euimi
daudo egere ceperis bonis alie¬
ius inanus cogeris inferre
¶Itaqz cum beniuolencie
comparande causa sis pro¬
digus non tanta studia
assequeris eorum quibus
dederis quanta eorum odia
quibus ademeris Quem obrẽ
nec ita claudenda est res
samiliaris ut eam benigͥtus
aperire nou possit nec ita rese¬
randa ut ouinibus pateat sed
utͬurqz modus adhibeatur isq
referatur ad sacultates ¶Et
quid eleganter suie philippus
suie alius popularis huius pro¬
susionis ĩmmoderacoerit cohi¬
bint que quidem gloriam ui¬
detur afferre sed more mere¬
tricio cum res deffecerinit eua¬
uescit nam gracie quam nou
uirtus sed fortuna consiliat
auior meretriaus rectissime
comparatur.
ii quanis prosessione iunei¬
re militem gloriosum qui ob¬
sequiis et muneribus suam
tahidem .i. nomen celebre et
quasi same graciam captai
sedei nec quato ut decipiat
nec phedera qui landem preri¬
piat nec qui doua corrinupat
adolescens aut serimis ꝑmeno

Expanded text:
rapinae sequentur: cum enim rapinae sequentur: cum enim dando egere coeperis, bonis alienis manus cogeris inferre. Itaque cum benevolentiae comparandae causa sis prodigus, non tanta studia assequeris eorum quibus dederis, quanta eorum odia quibus ademeris. Quamobrem nec ita claudenda est res familiaris, ut eam benignitas aperire non possit; nec ita reseranda, ut omnibus pateat; sed utrinque modus adhibeatur, isque referatur ad facultates. Et quidem eleganter sive philosophus, sive alius popularis hujus profusionis immoderationem cohibuit, quae quidem gloriam videtur afferre, sed more meretricio cum res defecerint, evanescit. Nam gratiae, quam non virtus, sed fortuna conciliat amor meretricis rectissime comparatur. in quavis professione inre militem gloriosum, qui obsequiis et muneribus suam Thaidem, id est nomen celebre, et quasi famae gratiam captat. Sed ei nec Gnatho, ut decipiat, nec Phaedria, qui laudem praeripiat, nec qui dona corrumpat adolescens, aut servus Parmeno,
Abbreviated transcription (Latin):
preceps fit, eaqz a leuissumo
quoqz in quo cum ipso una
cuui sacietate memoria quo¬
q moritur uoluptatis bene
etiam colligit ħ pueris et
mulierculis et seruis et
seruorum suuilinus liberis
grata ee graui uero honuni
et ea q̃ fiuni certo iudicio
ponderanti nullo posse ꝓbari¬
¶ Ualerius maxinus sed
et cicero refert ꝙ in alex andꝰ
qui lar gicione beniuolenciant
macedonum sectabatur hanc
profusionem peccume philip¬
pus argueret Et eple quide
uerba sunt hec quod te ma¬
lum racionis in Istam spem
induxit ui eos tibi fideles
putes quos peccuina corru¬
pisses an tu ideo agis ui
iacedones nou te regem
suum sed ministrum et
prebitorem putent quod
quidem regi sordidum ẽẽ
nou ambigis et corrupte¬
lam ꝙ largicionem pocius
dici fit eium deterior qui
accipit atqz ad Idem semꝑ
expectandum paracior. ¶Eed
autem est stulcius ꝙͣ quod
facias libenter curare ut Id
diucius facere nou possis
largiciones immoderatas

Expanded text:
que tempus sit, eaque a levissimo que tempus sit, eaque a levissimo quoque. In quo tamen ipso una cum satietate, memoria quoque moritur voluptatis. Bene etiam colligit haec pueris, et mulierculis, et servis, et servorum simillimis liberis grata esse, gravi vero homini, et ea quae fiunt certo judicio ponderanti, nullo modo posse probari. Valerius Maximus, sed et Cicero refert, quod in Alexandro, qui largitione benevolentiam Macedonum sectabatur, hanc profusionem pecuniae Philippus arguerit, et epistolae quidem verba sunt haec: Quod te malum rationis in istam spem induxit, ut eos tibi fideles putes, quos pecunia corrupisses? An tu ideo agis ut Macedones non te regem suum, sed ministrum et praebitorem putent? Quod quidem regi sordidum esse non ambigis, et corruptelam, quam largitionem potius dici. Fit enim deterior qui accipit, atque ad idem semper exspectandum paratior. Quid autem est stultius, quam quod facias, libenter curare, ut id diutius facere non possis? Largitiones immoderatas
Abbreviated transcription (Latin):
hu tamen qui supersticioruis
sibi conscii sunt precipuam
partem uendicant. apud eos
qui laudum auiore maice¬
rantur. ¶ Porro sicut aua¬
rum a largo Ita et prodi
gun contrarietate differre
cẽfuerunt qui duo uiuus
opiuati sunt ee contraria
quantitate alterum alteru
qualitate si quĩdem magna¬
nunitati tumdas aduersatur
qualitate mali dui auden¬
et non eroganda profundͭ in
eas res que nullam sunt
omnino aut brenem habiture
memoriam ¶Hanc autem
effusionem auctore cicerone
commendasse dictus est theo¬
frascus in libro quem de diui¬
ciis scripsit in quo multa
preclare Illud absurde quod
multus in laudenda magui¬
ficencia et apparacione popu¬
larium murerum taliumqz
sumptuum facultatem fruc¬
tum diuiciarum putat ꝙͣ to
aristotiles grauius et uerius
lus peccuniarum reprehendit
effusiones presertun cum neq
neccessitati subueniant nec
augeant dignitatem. Ipsa qz
Illa delectacio deliuite mul¬
tituduns ad brene exignum¬

Expanded text:
Hi tamen qui superstitionis Hi tamen qui superstitionis sibi conscii sunt, praecipuam partem vindicant apud eos qui laudis amore macerantur. Porro sicut avarum a largo, ita et prodigum quadam contrarietate differre censuerunt, qui duo unius opinati sunt esse contraria, quantitate alterum, alterum qualitate. Siquidem magnanimitati timiditas adversatur qualitate mali, dum audenet non eroganda profundit in eas res, quae nullam sunt omnino, aut brevem habiturae memoriam. Hanc autem effusionem, Cicerone auctore, commendasse dictus est Theophrastus in libro, quem de divitiis scripsit, in quo multa praeclare, illud absurde, quod multum in laudanda magnificentia, et apparatione popularium munerum, taliumque sumptuum facultatem, fructum divitiarum putat. Quanto Aristoteles gravius et verius has pecuniarum reprehendit effusiones, praesertim cum neque necessitati subveniant, nec augeant dignitatem, ipsaque illa delectatio delinitae multitudinis ad breve exiguum
Abbreviated transcription (Latin):
inifaine. ¶ Resert ualerius
ꝙ ciuitos maissilieusium tan¬
te grauitatis custos extit̾it
ut uullum aditum minus
daret in sceua quorum argu¬
menta maioru ex parte scu¬
proꝵ contiuent accus ne ta¬
lia spectandi consuetudo etia
Iuutandi licenciam saceret.
Nunquid ergo honestum
est Illos a xpianis iumio
a dericis audiri in cena. qui
nec a gentilibus audiebantur
inscena. ¶ Lacedemõnii libros
archilogie cun tate sua ex¬
portari iusserunt ꝙ eorum
parum uerecundam ac pudi¬
ccn lectionem arbitrabanitur
noluerunt eim ea liberorum
suorum animos iuibui ne
plus moribus noceret ꝙͣ in¬
geniis prodesset. ¶Itaqz ma¬
cunum poetam aut certe
sunmo proxinum quia
donuini sibi minsam obsce¬
ius maledictis lacerauerat
quod ieuiua sobrietas nou
audebat audire. E cidem ci¬
auitas ounibus qui per ali¬
quem religioiis sumlacoez
aluuenia mhercie querehant
clausas habebant portas meu¬
dacem et sucosam supersticoez
submouendam esse existurias

Expanded text:
infame. Refert Valerius infame. Refert Valerius quod civitas Massiliensium tantae gravitatis custos exstiterit, ut nullum aditum mimis daret in scena, quorum argumenta majore ex parte stuprorum continerent actus, ne talia spectandi consuetudo, etiam imitandi licentiam faceret. Nunquid ergo honestum est illos a Christianis, imo et clericis audiri in coena, qui nec a gentilibus audiebantur in scena? LacedArchilochi e ciuitate sua exportari iusserunt, quod eorum parum uerecundam ac pudicam lectionem arbitrabantur: noluerunt enim ea liberorum suorum animos imbui, ne plus moribus noceret quam ingeniis prodesset. itaque maximum poetam aut certe summo proximum, quia domum sibi inuisam obscenis maledictis lacerauerat, quod jejuna sobrietas non audebat audire? Eadem civitas omnibus, qui per aliquam religionis simulationem alimenta inertiae quaerebant, clausas habebat portas, mendacem et fucosam superstitionem submovendam esse existimans.
Abbreviated transcription (Latin):
imerant adinictunt nebulo¬
nes maledicoꝵ exatant liugnãs
ad implendam procaci ͭ  Iuen
maliciam dum silenciuuus coꝵ
aut uirulenta dicacitas male
merito doncitur prenuo. ¶ Sũt
qui ini hiis maximunt et sere
Iolum dunciarum reputant
usum si multiplicent olla car¬
num cõiuscãciones exerceant
cotidianas si nec moduie
conuum nec numerum no¬
ueruit conuinarum nec
aliquam habeant regende
fauilie racoem, quai si for¬
ce uideris conuenisse forum
conuocatum credeus non
prandencium aui cenanciu
turbam. ¶ Poc taiien apũd
ditissunos licet et manus
inferior pro modulo suo p̾po¬
tencium uestigia iuutetur
Quisquis enm faine petitor
est uires suas excedit et non
quid possit sed quid aliis pla¬
ceat actendit et illud festiuat
implere ¶ Sed esto ui ad famã
porius ꝙͣ ad conscienciam qͥs
liberalitatem exexceat quia
uulli uir tuti precdudenda est
uia niuos tanteu et pro¬
fessiones obscenas fouere
ueneficiis illicitiun est et

Expanded text:
munerant, admittunt nebulomunerant, admittunt nebulones, maledicorum excitant linguas ad implendam procacitatis suae malitiam, dum silentium eorum, aut virulenta dicacitas, male merito donatur praemio. Sunt qui in his maximum, et vere solum divitiarum reputant usum, si multiplicent ollas carnium, conviscerationes exerceant quotidianas, si nec modum convivii, nec numerum noverint convivarum, nec aliquam habeant regendae familiae rationem. Quam si forte videris convenisse, forum convocatum credas, non prandentium aut coenantium turbam. Hoc tamen apud ditissimos, licet et manus inferior, in eo pro modulo suo praepotentium vestigia imitetur. Quisquis enim famae petitor est, vires suas excedit, et non quid possit, sed quid aliis placeat, attendit, et illud festinat implere. Sed esto, ut ad famam potius quam ad conscientiam quis liberalitatem exerceat, quia nulli virtuti praecludenda est via, mimos tamen, et professiones obscenas fovere beneficiis, illicitum est et
Abbreviated transcription (Latin):
num luxurici crimen. uis
tinta racione facta landem
preripiant et pro racione per¬
sonarum res plinq hibeat᷑
uel honesta uel turpis. si ergo rca
pia Idest uir tute s̾ quis landeui
consiliat suo laudis suntur fun¬
dimenio si bero ciliunde gliam
querat plane desipit nes adcã
quam uidetur assectare pertiuget
ai inter ipã uiruitis opera ceu¬
sẽtur gracie amplioris que de
liberalitatis aut magnamuntas
sonte ꝓuenunt. Ea enp fonte
pplari clarius efferuitur et ui¬
dentur ee precipua que magis
ardua iunt bel que pluribus
prosunt. in hiis tameu longe li¬
beralitas antecellit que et animi
etiam inanus hostiles et a facie
hominum operit multitudinem
peccatori. ¶ Qui ergo linq̃s
patrimonia suia mictunt in
uulgus missilici conuniia ex¬
truunt pusillis et maioribus
adulantur et pliq porcum po¬
cius agentes ꝙͣ hominem com¬
messacionibus et ebrietatibus
insistunt nuuuos et histriones
soneut nequissumas artes re¬

Expanded text:
mum luxuria crimen. Ejus mum luxuria crimen. Ejus tuita recte facta laudem praeripiant, et pro ratione personarum, res plerumque habeatur vel honesta, vel turpis. Si ergo recta via, id est virtute, sibi quis laudem conciliat, suo laudis innititur fundamento. Si vero aliunde gloriam quaerat, plane desipit, nec ad eam, quam videtur affectare, pertinget. At inter ipsa virtutis opera censentur gloriae amplioris, quae de liberalitatis aut magnanimitatis fonte proveniunt. Ea enim favore populari, clarius efferuntur, et videntur esse praecipua, quae magis ardua sunt, vel quae pluribus prosunt. In his tamen longe liberalitas antecellit, quae et animetiam manus hostiles, et a facie hominum operit multitudinem peccatorum. Qui ergo linguaspatrimonia sua, mittunt in vulgus missilia, convivia exstruunt, pusillis et majoribus adulantur, et plerique porcum potius agentes, quam hominem, comessationibus et ebrietatibus insistunt, mimos et histriones fovent, nequissimas artes re
Abbreviated transcription (Latin):
deut in utramqz partem
certissunum faciunt experunen¬
tunt morum sitqz possessor ab
eis quandoq melior interdum
peior. ¶ Ceterum opera ĩpsã
mentis aut corporis et si simpͬ
bona uel absoͭ  mala suit uitu¬
peracoem interdum aut laudent
contrahunt pro arbitrio iudi¬
cantis unde et interesse plun
pritat aristotiles ubi quicquid
laudetur aut uituperetur¬
¶ Nam plun refert qui suit
audiencium mores que pubͭ ͤ
recepta persucisio docetq in re¬
thoricis bt illa maxune que
probent ce in eo qui laudabitur
publice credant aut in eo contra
quem dr ea que onmes ode¬
runt critqz quocieus fieri pote¬
rit singulorum docenda utili¬
ius. Quod enu expedit ouines
approbet. Et si honestum ꝙ¬
i tud aliis uideatur ¶ stu¬
dici literarum niinus honoris
merentim lacedemoiie ꝙ athe¬
ius sorte plus paciencia forti¬
tudo hiis rapto uiuere honestu
aliis cura legum frugalitas
apud sibaritas fortassis odio
soret reteribus romanis sum¬

Expanded text:
dent, in utramque partem dent, in utramque partem certissimum faciunt experimentum morum, fitque possessor morum ab eis quandoque melior, interdum pejor. Caeterum opera ipsa mentis aut corporis, etsi simpliciter bona, vel absolute mala sint, vituperationem interdum, aut laudem contrahunt, pro arbitrio judicantis. Unde et interesse plurimum putat Aristoteles, ubi, quidque laudetur, aut vituperetur. Nam plurimum refert, qui sint audientium mores, quae publice recepta persuasio, docetque in rhetoricis, ut illa maxime quae probant esse in eo qui laudabitur publice, credant; aut in eo contra quem dicitur, ea quae omnes oderunt, eritque quoties quid fieri poterit, singulorum docenda utilitas. Quod enim expedit, omnes approbant, etsi honestum aliud aliis videatur. Studia litterarum minus honoris merentur Lacedaemone quam Athenis: forte plus patientia, fortitudo. His rapto vivere honestum est, aliis cura legum, frugalitas apud Sybaritas fortassis odio foret. Veteribus Romanis sum
Abbreviated transcription (Latin):
aunu dote proueiit ¶ecun¬
dus et mẽdius qui corporis
ualitudinem aꝑꝓbat et uenu¬
statem ¶Tercius Idemq no¬
uissimus qui exteriorum con¬
tiuet laudem quod et apule¬
iuu docuisse superius retuli¬
¶ Et laus quidem anum bera
est sepeqz perfecta si tamen
ei tenaiciter boua que in ipo
commendantur iuheseruit cid¬
eo quidem ut suit inseparabi¬
lia. Certumi est eium quia in¬
uito au ferri uon pñt alias
quidem uera fortasse sed per¬
fecta ee non pui. ¶ Corpis
autem uerisimilis est cominie¬
dacio sed perfecta nũꝙͣ nam
boua eius queuut semper au¬
ferri inuito natura eius em̃
ei debilitari ꝑt iugiter et cor¬
rumpi aduenticorum uero
ueram nec perfectam hñt sau¬
dem iniuio nec uerisilem sus¬
ficiat eis si uel probabilem
Iuntentur si quidem in uliq
partem flectuntur facile et
insi possidencium iuuentur
usu non ad lauudem suiit ãd¬
ꝙͣ ad uituperium ꝓmora
nam diuicie et potencia et
gracia cum pluriuium uiriũ

Expanded text:
animi dote provenit. Secunanimi dote provenit. Secundus et medius, qui corporis valetudinem approbat et venustatem. Tertius, idemque novissimus, qui exteriorum continet laudem. Quod et Apuleium docuisse, superius retuli. Et laus quidem animi vera est, saepeque perfecta, si tamen ei tenaciter bona, quae in ipso commendantur, inhaeserint, adeo quidem, ut sint inseparabilia. Certum est enim quia invito auferri non possunt. Alias quidem vera fortasse, sed perfecta esse non potest. Corporis autem verisimilis est commendatio, sed perfecta nunquam. Nam bona ejus queunt semper auferri invito. Natura enim ejus, et debilitari potest jugiter, et corrumpi. Adventitiorum vero veram nec perfectam habent laudem, imo nec verisimilem. Sufficiat eis si vel probabilem imitentur. Siquidem in utramque partem flectuntur facile. Et nisi possidentium juventur usu, non tam ad laudem sunt, quam ad vituperium proniora. Nam divitiae, et potentiae, et gratia, cum plurimum virium
Abbreviated transcription (Latin):
qz humaue fragilitatis demul¬
cet ingenium ut uix sit uel
a preclaris mentibus alieiuur
uam et ortum nobilem hz sui¬
qz dispendn processum nescit
anteꝙ a fastigio corruat quod
optauit uam et dese iuuicem
uicia oriuntur at inanis glia
etiam in uirtute origuus sue
sigit radicem in quo euun ꝙͣq
pre ceteris pollet in eo iusi assu
moderatrix gracia facilius ui¬
tuinescit.¬
Iuisistat et eam que ab homini¬
bus est nou concupiscat lau¬
deut. Ad harie alii uirtute aliĩ
pirtutis ymagine. alii uature
aut fortune benesicio profici¬
scunitur. ¶ Ex hiis enim tribz
locis placuit oratoribus lau¬
dis eẽ materiam nam a bam
mo aut a corpore aut ab ex¬
tra positis peti debet. ¶Porro
cuuuni bona aut corporis aut
naturaliter iusita sunt aut
studio comparata aut casua¬
liter et causaliter accesserunt
at in hiis certi sunt gradus
prodiguitate eorum in quib
consistunt et a quibus petunt
¶Primius si quidem comimen¬
dacionis gradus est qui ab

Expanded text:
que humanae fragilitatis demulque humanae fragilitatis demulcet ingenium, ut vix sit vel a praeclaris mentibus alienum. Nam et ortum nobilem habet, suique dispendii processum nescit, antequam a fastigio corruat, quod optavit. Nam et de se invicem vitia oriuntur, et inanis gloria etiam in virtute originis suae figit radicem. In quo enim quisque prae caeteris pollet, in eo nisi adsit moderatrix gratia, facilius intumescit.insistat, et eam quae ab hominibus est, non concupiscat laudem. Ad hanc alii virtute, alii virtutis imagine, alii naturae, aut fortunae beneficio proficiscuntur. Ex his enim tribus locis, placuit oratoribus laudis esse materiam. Nam et ab animo, aut corpore, aut ab extrapositis peti debet. Porro animi bona, aut corporis, aut naturaliter insita sunt, at studio comparata, aut causaliter et casualiter accesserunt. At in his certi sunt gradus pro dignitate eorum in quibus consistunt, et quibus petuntur. Primus siquidem commendationis gradus est, qui ab