comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
alius te cinget: et ducet quononuis:
In extensione et enim manuum: positionẽ
menbrorum cius qua crucierat aptan¬
dus insinuat: In cictione alterius: impo¬
sitionẽ uinculorũ. quib a ꝑsecutore
arcendus erat ex primit Inductu quo
nollet: ipsam mortis ac passionis acer¬
bitatem indicat. quã corporalis eius
infirmitas horrebat: cuius animi fir¬
mitas spiritalis. aduersa prodño laetabat᷑
cuncta sufferre: Neq enim uolunta¬
tẽ suam: sed uoluntatẽ quaerebat eiꝰ
qui misit eum xp̃i Premissa igitur
dñs ouiũ suarũ pastione: adungit
quiens manus tuas. et alius tecing&:
et ducet quo nonuis: Acsi patenter
dicat Quanta me caritate diligas hinc
liquido ꝓbabis. cum proparuulorum
meorum uitausq ad mortẽ certando per¬
et mente saluari. ipse tormenta corporis
omĩa quae aduersarium in fligere lib&:¬
fortimentis constantia tolerabis :
Quodipse quoq cuangelilĩ subse¬
quenter insinuat: cumaĩt Hoc autẽ

Expanded text:
alius te cinget, et ducet quo non vis. alius te cinget, et ducet quo non vis. In extensione etenim manuum, positionem membrorum ejus, qua cruci erat aptandus, insinuat; in cinctione alterius, impositionem vinculorum, quibus a persecutore erat arcendus, exprimit; in ductu quo nollet, ipsam mortis ac passionis acerbitatem indicat, quam corporalis ejus infirmitas horrebat, cujus animi firmitas spiritalis etiam adversa pro Domino laetabatur cuncta sufferre. Non enim voluntatem suam, sed voluntatem quaerebat ejus qui misit eum, Christi. Praemissa igitur Dominus ovium suarum pastione, subjungit quiens, manus tuas, et alius te cinget, et ducet quo non vis; ac si patenter dicat: Quanta me charitate diligas, hinc liquido probabis, cum pro parvulorum meorum vita usque ad mortem certando peret mente salvari, ipse tormenta corporis omnia quae adversarium infligere libforti mentis constantia toleraveris. Quod ipse quoque evangelista subsequenter insinuat cum ait: Hoc autem
Abbreviated transcription (Latin):
re xp̃i sed suae uel głac. dominationis¬
L. uł questus grã pascunt: quorum
multitudinem dolens apłs paulus.
ait philipensib Spero autem in dño
ihũ: timotheum cito me mittere ad
qui sincera affectione prouobis solli¬
citus sit Om̃s enĩ quae sua sunt quae¬
runt: non quae ihũ xp̃i. Unde dñs
in euan gelio tales. non pastores sed
mercenãrios potius uocat dicens:
quia lupo ueniente mercenarius fu¬
git. quia mercenarius ẽ: et non ꝑ¬
tinec adeum deouib eri autem
pastoris et cui sincera cura est deouibus.
euidens ac spetiale inditium ẽ: cum
tae temporalis carere. sedipsam quoq
uitã pro grege xp̃i ponere in promp¬
tu hab&: Unde nunc ipse post quam
pascendas suas oues petro hoc est ple¬
bes docendas gubernandasq. cõmisit:
subsequenter ad didit dicens Am̃
amen dico tibi. cumesses uinior cinge¬
baste: & ambulabas ubi uolebas
Cũ autẽ senueris extendes manus tuas. et

Expanded text:
re Christi, sed suae vel gloriae, vel dominationisre Christi, sed suae vel gloriae, vel dominationis, vel quaestus gratia pascunt. Quorum multitudinem dolens apostolus Paulus, ait Philippensibus: Spero autem in Domino Jesu Timotheum me cito mittere ad qui sincera affectione pro vobis sollicitus sit. Omnes enim quae sua sunt quaerunt, non quae Jesu Christi . Unde Dominus in Evangelio tales non pastores, sed mercenarios potius vocat dicens, quia, lupo veniente, mercenarius fugit, quia mercenarius est, et non pertinet ad eum de ovibus . Veri autem pastoris, et cui sincera est cura de ovibus evidens ac speciale indicium est, cumtae temporalis carere, sed ipsam quoque vitam pro grege Christi ponere in promptu habet. Unde nunc ipse postquam pascendas oves suas Petro, hoc est, plebes docendas gubernandasque, commisit, subsequenter addidit, dicens: Amen, amen dico tibi, cum esses junior, cingebas te, et ambulabas ubi volebas: cum autem senuer
Abbreviated transcription (Latin):
iona : quia caro et sanguis non re¬
uelauit tibi. sed pater meus qui est
in caelis: tibi dabo elaues regni caelo¬
rum: Quis gͦ xp̃m percarnem et Il¬
in carne natum omnipotentis patris
ẽẽ filum sentire potiusset. nisi pro¬
pitius hoc ipse pater per petrum
nobis reuelas set exaelo. Haec illi
confessio dedit. ut corda de mulce¬
art: ethoc ad pii pastoris orfitiũ
pertinet: Namqui subditorum errata
corrigere. et uulnera meis peccatorum
in quantum sufficit curare neglexerit.
se adnumerare p̃sumitꝰ. Sed & hoc
pastor est fixo corde tenendũ: ut eos
quibus pest nonquasi suos proprios.
sedut dñi sui gregem tractare memi¬
nerit iuxta illud quod petro dr̃. sidi¬
ligis me pasce oues meas: MAeas in¬
quit nontuas: MAeas tibi oues cõm¬
datas scito & has quasi meas regere
sime perfecce amas recole. ut mẽam
uidelicet meis gloriam. meum domi¬
nium: mea lucrã non tua propria quę¬
ras: Sunt enim qui oues xp̃i nonamo¬

Expanded text:
rerevelavit tibi, sed Pater meus qui est in coelis; Et: Tibi dabo claves regni coelorum . Quis ergo Christum per carnem et in carne natum, omnipotentis Patris esse Filium sentire potuisset, nisi propitius hoc ipse Pater per Petrum nobis revelasset e coelo? Haec illi confessio dedit, ut at . Et hoc enim ad pii pastoris officium pertinet. Nam qui subditorum errata corrigere, et vulnera in eis peccatorum in quantum sufficit curare neglexerit, se annumerare praesumit? Sed et hoc pastori est fixo corde tenendum ut eos quibus praeest non quasi suos proprios, sed ut Domini sui gregem tractare meminerit, juxta illud quod Petro dicitur: Si diligis me, pasce oves meas . Meas, inquit, non tuas. Meas tibi oves commendatas scito, et has quasi meas regere, si me perfecte amas, recole: ut meam videlicet in eis gloriam, meum dominium, mea lucra, non tua propria quaeras. Sunt enim qui oves Christi non amo
Abbreviated transcription (Latin):
tutes. prout ariditas linguȩ
nrae ingeniiq tenuitas patitũr.
immo ut mi sericors ds̃ annuit pro¬
loquamur: Hic itaq ille est petrus
bis credendi fundamenta constituit:
Nam ꝑcunctante dño quis ẽẽ ab ho¬
minib diceretur. respondit Tues
de carne uirginis factus es xp̃e.
qui uiui dei es filius sempiternus: Tu
dñe hominib: natus es homo. qui inco¬
sionem ueniens: in passibilis perma¬
ne sapud patrem: Quidigitur
unquam intantum hoc comphensat dei.¬
tatis archanum humani sensus ad tol¬
lere potuisset optutum. nisi ab ore
patri salutaris huic fidei ueritas ra¬
diasset. e Quis meritorum eius głam
quamuis magno ȩqui perari possit
doquio. a quõ nobis ad orandȩ diui¬
nitatis fides. & coepit et ꝑmanet.e
Quid tamgloriosius uiro qui fidẽ
secreti inscrũtabilis loquendo edidit.
uiuendo docuit. patiendo firmauit:
Ut autẽ confessionis huius quan¬
ta cẽt magnitudo saluator osten¬
deret: ait̾ci Beatus es sr monbar

Expanded text:
tutes, prout ariditas linguae nostrae ingeniique tenuitas patitur, imo ut misericors Deus annuit, proloquamur. 2. Hic itaque ille est Petrus aque nobis credendi fundamenta constituit. Nam percunctanti Domino quis esse ab hominibus diceretur, respondit: Tu es de carne Virginis factus es Christus, qui vivi Dei Filius es sempiternus; tu, Domine, hominibus natus es homo, qui incosionem veniens, impassibilis permanes apud Patrem. Quis igitur unquam in tantum hoc incomprehensae Deitatis arcanum humani sensus attollere potuisset obtutum, nisi ab ore Petri salutaris hujus fidei veritas radiasset? Quis meritorum ejus gloriam quamvis magno aequiparare possit eloquio, a quo nobis adorandae Divinitatis fides et coepit et permanet? Quid tanto gloriosius viro, qui fidem secreti inscrutabilis loquendo edidit, vivendo docuit, patiendo firmavit? Ut autem confessionis hujus quanta esset magnitudo Salvator ostenderet, ait ei: Beatus es,
Abbreviated transcription (Latin):
euangelium regni:
et diuersos pertotã
galileam curante languores.
in omnem syriam se uirtutum
eius fama diffuderat & multe
exuniuersa uudaea turbae ad
caelestem medicum confluebant:
Quia enim tarda est humanae
ignorantiae fides ad credenda
qua enonuidet. etsperanda quae
nescit: oportebat diuina eruditio¬
ne sirmandos corportis beneficus.
et uisibilibus miraculis incitari. et
cuius tambenignam experiebantur
potentiam: non ambigerent saluta¬
rem esse doctrinam Ut ergo exteno¬
res medelas dñs ad remedia interiora
trams ferret. etpost sanitates corporũ
curationes operaretur animarum:
segregatus acuitum stantibus turbis.
secessum uiani montis ascendit. ad¬
uocatis apłis quos sublimioribus
institutis abedicto mysticae sedis
imbuere. Exipsa loci. atq operis
qualitate significans se esse: qui
morsen quondara suo fuisset dig¬
natus alloquio. illic quidem ter¬
ribili ore iustitia: hic autẽ sacra¬
tiore dementia. ut impłerẽtur
quod fuerat prophetae hieremia¬

Expanded text:
Evangelium regni, et diversos per totam Galilaeam curante languores, in omnem se Syriam virtutum ejus fama diffuderat; et multae ex universa Judaea turbae ad coelestem medicum confluebant. Quia enim tarda est humanae ignorantiae fides ad credenda quae non videt, et speranda quae nescit, oportebat divina eruditione firmandos corporeis beneficiis et visibilibus miraculis incitari: ut cujus tam benignam experiebantur potentiam, 367 non ambigerent salutarem esse doctrinam. Ut ergo exteriores medelas Dominus ad remedia interiora transferret, et post sanitates corporum curationes operaretur animarum, segregatus a circumstantibus turbis, secessum vicini montis ascendit, advocatis apostolis, quos sublimioribus institutis ab edito mysticae, sedis imbueret, ex ipsa loci atque operis qualitate significans se esse qui Mosen quondam suo fuisset dignatus alloquio: illic quidem terribiliore justitia, hic autem sacratiore clementia, ut impleretur quod fuerat, propheta Jeremia
Abbreviated transcription (Latin):
ficisceris thesauri tui necessario
domi remanent: Quib longe
ate positis: semper trepidus semꝑ¬
incertus es. ne cumdomum redi¬
eris non habeas quodhabebas:
Ita dum semper amissionem eoꝵ
metuis aput conscientiam tuam
nudus et pauperes Ego autem
quocumq iero: meaẽ diuitiae
mesequentur nec separari a me
possunt bona: quinon terreno
specu. sed thesauro pectoris retinen¬
tur: Tu cumrecedis e scło relin¬
quendo tuas diuitias perdidisti:
ego autem cum mihi dehoc mun¬
do migrare contingit: diuitias
meas mecum ad paradisum ueho:
Tuas diuitias post mortem exemplo
illius purpurati diuitis ignis &
tenebrae subsequentur: meas diui¬
tias exemplo latari. sinus habra¬
hae etheatitudo suscipi et:¬

Expanded text:
ficisceris, thesauri tui necessario ficisceris, thesauri tui necessario 267 domi remanent, quibus longe a te positis, semper trepidus, semincertus es, ne, cum domum redieris, non habeas quae habebas. Ita dum semper amissionem eorum metuis, apud conscientiam tuam nudus et pauper es. Ego autem quocunque iero, meae divitiae me sequuntur, nec separari a me possunt bona, quoniam non terreno specu, sed thesauro pectoris retinentur. Tu cum recedis a saeculo, relinquendo tuas divitias, perdego autem, cum mihi de hoc mundo migrare contingit, divitias meas mecum ad paradisum veho; tuas divitias post mortem, exemplo illius purpurati divitis, ignis et tenebrae subsequentur; meas divitias, exemplo Lazari, sinus Abrahae et beatitudo suscipiet
Abbreviated transcription (Latin):
notionem: Nihil exeo proferen¬
tes aliquando adusum : ne aper¬
tio latebrarum sit causa proden¬
di: Seruant autem illud: & non
utuntur: Seruant inquam:
Custodes ergo dixerim istos esse:
non dominos: Et alienum at¬
tendere diligenter : non propri¬
um conuenienter expendere:
Quid igitur fr̃s : putatis habere
aurum esse diuitus: ego dixerim
tias: praeciosior enim mens est
quae aurum despicit: quam quae
aurum requirit: Maiores plane
sunt diuitiae non habere aurum:
sed aurum habentib eminere:
Quienim proprus abundat bonis
scdi thesauros nonrequirit Bona
enim sunt: propria honestas. so¬
brietas. miscłia. castitas: Quae
bona omnia: auro magis sunt
praetiosa Ut sciatis quia his ita
uiliora sunt metalla: auritalen¬
ta emi possunt argenti uasa
comparari possunt honesta sola.¬
non emitur: sed adquiritur
quia non constat praetio sed uir¬
tute: Tu igitur quiaurum pos¬
sides: si placet bona nr̃a inuicem
conferamus: Tu cum peregre pro¬

Expanded text:
notionem, nihil ex eo proferennotionem, nihil ex eo proferentes aliquando ad usum, ne apertio latebrarum sit causa prodendi. Servant autem illud et non utuntur, servant, inquam; custodes ergo dixerim istos esse, non dominos, et alienum attendere diligenter, non proprium convenienter expendere. Quid ergo, fratres, putatis habere aurum esse divitias? Ego dixerim abere: pretiosior enim mens ejus, quae aurum despicit quam quae aurum requirit, majores plane sunt divitiae non habere aurum, sed aurum habentibus eminere. Qui enim propriis abundat bonis, saeculi thesauros non requirit; bona enim sunt propria, honestas, sobrietas, misericordia, castitas: quae bona omnia auro magis sunt pretiosa; ut sciatis qui his ita viliora sunt metalla: auri talenta emi possunt: argenti vasa comparari possunt; honestasitur, sed acquiritur; quia non constat pretio, sed virtute. Tu igitur, qui aurum possides, si placet, bona invicem conferamus. Tu cum peregre pro
Abbreviated transcription (Latin):
perscruteris. inuenies homines
non honestate adduci ad obsequiũ.
sed prȩda ueluti ad negotiũ pro¬
uocari: Omnes igitur: pene lu¬
cris ac negotiis student Et cum
primo sũrgunt diluculo: non
cogitant nisi ut aliquid undetũq
percipiant: Quossi authonestas
conuicerit aut retunderit iudican¬
tis auctoritas. curres alienas diripi¬
ant: dampnum se fecisse quae¬
runtur: Sine causa inquit
militamus : sine causa laboramꝰ:
Hodie domum referre nil potui
iniquitas iudicis male me facere
non permisit: Cunctos igitur
poene homines agitat auaritia.
nullum dehis ꝗdietum esse per¬
mittit: Hi enim quinihil habent.
cupiditate torquentur: Illi qui
indiuitias possident: sollicitudi¬
ne cruciantur: Nec ipsis enim¬
bene est quirecondito auro in¬
cubant: immo ipsis est grauius
semꝑ enim sunt anxii. maesti.
solliciti. nehoc seruus auferat.
nefur effodiat. atq ideo retru¬
dentes illud tenebris ita abscon¬
dunt : ut omnium subter fugiat

Expanded text:
perscruteris, invenies homines perscruteris, invenies homines non honestate adduci ad obsequium, sed praeda veluti ad negotium provocari. Omnes igitur pene lucris ac negotiis student; et cum primo surgunt diluculo, non cogitant nisi ut aliquid undecunque percipiant. Quod si aut honestas convicerit, aut retuderit judicantis auctoritas, cum res alienas diripiant, damnum se fecisse queruntur. Sine causa, inquiunt, militamus, sine causa laboramus; hodie domum referre nihil potui, iniquitas judicis male me facere non permisit. Cunctos igitur pene homines agitat avaritia, nullum de his quietum esse permittit. Hi enim qui nihil habent cupiditate torquentur; illi qui divitias possident sollicitudine cruciantur; nec ipsis bene est qui recondito auro incubant, imo ipsis est gravius. Semper enim sunt anxii, moesti, solliciti ne hoc servus auferat, ne fur effodiat; atque ideo retrudentes illud tenebris ita abscondunt, ut omnium subterfugiat
Abbreviated transcription (Latin):
martyrii głam peruenire. cum
dicat dñs. nolite possidere au¬
aurum possidere prohibet non
habentium cupiditatẽ qua
poena condempnatꝰ & si qui
propria retinent amittere ui¬
bentur. illi quialiena diripiuts
quam grauiter feriuntur:
Sunt enim pleriq fr̃s quicum
humili loco geniti fuerint &¬
nullas aparentibus diuitias
consecuti sunt: tanta auaritiae
cupiditate iactantur. ut putent
se sine causa natos: nisi aurum
quo quo pacto possiderint:
Existimantes enim sicut ait ꝓpha
uitam hominum compositam ad
lucrum: Nondubitant unde licet
ex malo adquirere. atq ita huius¬
modi homines dumlucrum auri
quaerunt: dampnum salutis in¬
ueniunt: Requiramus fr̃s quotus¬
quisq est : qui hoc nonsit imbutus:
Pauci ad modum sapientes: abhac
pestilentia se defendunt: Si nego¬
tatorem cogites: propter auaritiã
primus inculpa est: Similitantem
respicias: cupiditas est illi. tota¬
causa militiae: Si officia singula

Expanded text:
martyrii gloriam pervenire, cum martyrii gloriam pervenire, cum dicat Dominus: Nolite possidere auaurum possidere prohibet, non habentium cupiditatem quae poena condemnat? Et si qui propria retinent amittere jubentur, illi qui aliena diripiunt quam graviter feriuntur? Sunt enim plerique, fratres, qui cum humili loco geniti fuerint, et nullas a parentibus divitias consecuti sunt, tanta avaritiae cupiditate jactantur, ut putent se sine causa natos, nisi aurum quoquo pacto possederint; existimantes enim, sicut ait propheta , vitam hominum compositam ad lucrum, non dubitant undecunque, etiam ex malo, acquirere; atque ita hujusmodi homines, dum lucrum auri quaerunt, damnum salutis inveniunt. Requiramus, fratres, 266 quotusquisque est qui hoc non sit imbutus? Pauci admodum sapientes ab hac pestilentia se defendunt. Si negotiatorem cogites; propter avaritiam primus in culpa est. Si militiam tantum respicias; cupiditas tota est illi causa militiae. Si officia singula
Abbreviated transcription (Latin):
coaptatur: Oequa mihi uidetur
saluator dicere. Quiuult post
me uenire : tollat crucem suã
et sequaturme: Num quid enim
omnes uirgines qui iuxta a poca¬
lypsin secuntur agnum dĩ. cruci¬
fixisunt ut sequantur: Num quid
paulus apostolus crucifixus fu¬
erat cumdicit: Mihi autem
absit gloriari. nisi incruce dñi¬
dus crucifixus est etego mundo:
hoc autem dicit ut intellegas
crucem non ligni. eẽ. patibulũ:
seduitae uirtũtisq propositum:
Tota igitur uita xp̃iani homi¬
nis sicđm euangelium uiuat:
cruxest atq martrrium: Sed
hocest quod innobis difficile
Atq ideo quotiens cumq uolup¬
tatib uolutamur: crucem saluato¬
ris amittimus. Xpl enimest cartas
paxueritas. mansuetudo: Quomo¬
do ergo potest castitati testimoniũ
perhibere corruptus: Aut quomo¬
do potest pacem praedicare cuius
animus semꝑ inlite est: Quo
pacto etiam ueritatem mendax
sequitur: Aut mansuetudinem
qualiter seruabit in constans:
quomodo inquam possumus ad

Expanded text:
coaptatur. De qua mihi videtur coaptatur. De qua mihi videtur Salvator dicere, Qui vult post me venire, tollat crucem suam, et sequatur me . Numquid enim omnes virgines, qui juxta Apocalypsim sequuntur Agnum Dei, crucifixi sunt ut sequantur ? Numquid Paulus apostolus crucifixus fuerat, cum dicebat, Mihi autem absit gloriari, nisi in cruce Domidus crucifixus est, et ego mundo ? Hoc autem dicit, ut intelligas crucem non ligni esse patibulum, sed vitae virtutisque propositum. Tota igitur vita Christiani hominis, si secundum Evangelium vivat, crux est atque martyrium. Sed hoc est, quod in nobis difficile atque ideo, quotiescunque voluptatibus volutamur, crucem Salvatoris amittimus. Christus enim est castitas, pax, veritas, mansuetudo. Quomodo ergo potest castitati testimonium perhibere corruptus? Aut quomodo potest pacem praedicare, cujus animus semper in lite est? Quo pacto etiam veritatem, aut mansuetudinem qualiter servabit inconstans? Quomodo, inquam, possumus ad
Abbreviated transcription (Latin):
UEFICERE NOBIS
deberent ad profec¬
tum salutis nrãe
martrrum exempla
scõrum: qui propt̃
ad ipiscendam caelestem coronam.
omnib se mandatis dominicis
subdiderunt: Et ita cunctis
deuinxerunt se legibus saluato¬
ris: ut propter ante actam uitam:
mererentur adhanc martrrii
głam peruenire: Non enim illo
in tem pr tantum perfecerunt
praeceptum dñi : quo confessio¬
nis supplicium pertulerunt:
Sed necesse est illos prius scđm
euangelium uixisse xp̃i: ut xp̃i
passionib potirentur: Necesse
est enim in quam ut initia bona
fuerint : quorum finis est optimꝰ
subsecutus Et martrres eos
non solum fuisse cum passi sunt:
sed etiam martires xp̃i fuisse
cum uiuerent: Martͥr enim lati¬
ne : testis dicitur Quotiens¬
cumq bonis actibus mandatũ
xp̃i facimus: tociens xp̃o testi¬
monium perhibemus Unde
et crur dñi non illa tantum dicitur
quae passionis tempore ligni
adfixione constrint᷑ur: sed illa
quaetotius uitac curriculo cunc¬
tarum disciplinarum uirtutibus

Expanded text:
ufficere nobis deberent ad profectum salutis nostrae martyrum exempla sanctorum, qui propter adipiscendem coelestem coronam omnibus se mandatis dominicis subdiderunt; et ita cunctis devinxerunt se legibus Salvatoris, ut propter anteactam vitam mererentur ad hanc martyrii gloriam pervenire. Non enim illo in tempore tantum perfecerunt praeceptum Domini, quo confessionis supplicium pertulerunt; sed necesse est illos prius secundum Evangelium vixisse Christi, ut Christi passionibus potirentur. Necesse est enim, ut initia bona fuerint, quorum finis est optimus subsecutus; et martyres eos non solum fuisse cum passi sunt, 265 sed etiam martyres Christi fuisse cum viverent. Martyr enim Latine testis dicitur; ac quotiescunque bonis actibus mandatum Christi facimus, toties Christo testimonium perhibemus. Unde et crux Domini non illa tantum dicquae passionis tempore ligni affixione construitur; sed et illa quae totius vitae curriculo cunctarum disciplinarum virtutibus
Abbreviated transcription (Latin):
cordiae esse: sed illius dequa apłs
dequa dicit propheta dauid:
citiarum uincula. et in discrete
similitudines animorum: non
ueraciter sibi uindicant: sinon
cum dĩ uoluntate concordant:
Extra dignitatem pacis: sunt
improbarum parilitates cupidita¬
tum foedera scelerum & pacta
uitiorum: Amor mundi: cũ dĩ
amore non congruit. nec ad soci¬
etatem filiorum dĩ peruenit
quise a carnali generatione non
diuidit. Qui autẽ semper mente¬
cum dõ sunt. solliciti seruare uni¬
tatem sp̃s inuinculo pacis. num¬
quam ab aeterna lege dissentiunt.
fideli orationib dicentes Fiat
uoluntas tua sicut incaelo & inter¬
ra: Hisunt pacifici. hi bene una¬
nimes scẽq concordes uocandi
aeterno nomine filii di : coheredes
xp̃i: Quia hoc merebitur dilectio
dĩ. & dilectio proximi: ut nullas
iam aduersitates sentiat. nulla
scandala pertimescat Sed finito
omnium temptationum certami¬
ne: in tranquillissima dĩ pace re¬

Expanded text:
cordiae est, sed illius de qua dicicordiae est, sed illius de qua dicide qua dicit propheta David: citiarum vincula, et indiscretae similitudines animorum non veraciter sibi vindicant, si non cum Dei voluntate concordant. Extra dignitatem hujus pacis sunt improbarum parilitates cupiditatum, foedera scelerum et pacta vitiorum. Amor mundi cum Dei amore non congruit, nec ad societatem filiorum Dei pervenit, qui se a carnali generatione non dividit. Qui autem semper cum Deo mente sunt solliciti servare unitatem spiritus in vinculo pacis , 372 numquam ab aeterna lege dissentiunt, fideli oratione dicentes: Fiat voluntas tua sicut in coelo et in terra . Hi sunt pacifici, hi bene unanimes, sancteque concordes, vocandi aeterno nomine filii Dei, cohaeredes autem Christi : quia hoc merebitur dilectio Dei et dilectio proximi, ut nullas jam adversitates sentiat, nulla scandala pertimescat; sed finito omnium tentationum certamine, in tranquillissima Dei pace re
Abbreviated transcription (Latin):
tissimi: cui tantum premium
praeparatur. Quidergo et habere
cormundum. nisi eis qua e su pra
dictae sunt studere uirtutibus.
uidere autem dm̃ quantȩ sit
beatitudinis. quae mens concipere
quae lingua ualeat explicare.
et tamen hoc consequetur. cum
tans formabrst humana natura
ut non iam perspeculum neq in
enigmate. sed facie ad faciem ipsam
nullus hominum uidere potuit
sicua est uideat ditatem: Et quod
oculus nonuidit. nec auris audiuit.
nec in cor hominis ascendit: per
in effabile gaudium aeternae
contemplationis obtineat Meri¬
to haec beatitudo cordis promita¬
tur puritati Splendorem enim
luminis ueri sordens acies uidere
non poterit: Et quoderit io cundi¬
tas mentibus niadis: hoc erit
poena maculosis: Declinentur
ergo terrenarum caligines uanita¬
tum: & ab omni squalore iniquita¬
serenus intuitus tanta dĩ uisione
pascatur. Adhoc enim promeren
ista dilectissimi non cuius libet
consensionis. nec qualicumq con¬

Expanded text:
tissimi, cui tantum praemium tissimi, cui tantum praemium praeparatur. Quid ergo est habere cor mundum, nisi eis quae supra dictae sunt studere virtutibus? Videre autem Deum quantae sit beatitudinis, quae mens concipere, quae lingua valeat explicare? Et tamen hoc consequetur, cum transformabitur humana natura, ut non jam per speculum, neque in aenigmate, sed facie ad faciem , ipsam quam nullus hominum videre potuit , sicuti est, videat Deitatem: et quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit , per ineffabile gaudium aeternae contemplationis obtineat. Merito haec beatitudo cordis promittitur puritati. Splendorem enim veri luminis sordens acies videre non poterit; et quod erit jucunditas mentibus nitidis, hoc erit poena maculosis. Declinentur igitur terrenarum caligines vanitatum, et ab omni squalore iniquitaserenus intuitus tanta Dei visione pascatur. Ad hoc enim promerendista, dilectissimi, non cujuslibet consensionis, nec qualiscumque con
Abbreviated transcription (Latin):
dñs. accepit quandam suꝑnae dul¬
cedinis portionem & in amorem
castissimae uoluntatis exarsit ut
spretis omnib temporalibus: ad
edendam bibendamq iustitiam.
toto accenderetur affectu. & illius
primi mandati. ad prehenderet
ueritatem dicentis Diligis dñm
dm̃ tuum extoto corde tuo et ex
tota mente tua. & ex tota uirtute
tua. Qm̃ nihilest aliud diligere
dm̃: quam amare iustitiam:
Deniq sicut illic dilettiom di¬
et proximi cura subiungitur. ita
ethic desiderio iustitiae uirtus
miscdiae copulatur et dicitur:
disciplinarum artibus atq premia
uoceris intellege: Misercordem te.
miscricordia. iustum uult esse iusti¬
tia. Ut increatura sia creator appa¬
reat: et inspeculo cordis humani per
lineas imitationis expressa di imago
resplendeat Secua esto operantiũ
fides aderunt tibi desideria tua.
ethis quae amas sine fine potiens
munda sunt. adeam quoq beatitu¬
dinem quae consequenter est pro¬

Expanded text:
Dominus , accepit quamdam supernae dulDominus , accepit quamdam supernae dulcedinis portionem, et in amorem castissimae voluptatis exarsit, ut spretis omnibus temporalibus, ad edendam bibendamque justitiam toto accenderetur affectu, et illius primi mandati apprehenderet veritatem dicentis: Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota mente tua, et ex tota virtute tua : quoniam nihil aliud est diligere Deum quam amare justitiam. Denique sicut illi dilectioni Dei, proximi cura subjungitur, ita et huic desiderio justitiae virtus misericordiae copulatur, et dicitur: disciplinarum artibus ad quae praemia voceris intellige. Misericordem te misericordia, justum vult te esse justitia, ut in creatura sua Creator appareat, et in speculo cordis humani per lineas imitationis expressa Dei imago resplendeat. Secura est operantium fides, aderunt tibi desideria tua, et iis quae amas sine fine potierismunda sunt, ad eam quoque beatitudinem, quae consequenter est pro
Abbreviated transcription (Latin):
quieta & intemerata possessio
Tunc mens uidendo dõ intenta:
nullis corporeȩ infirmitatis i¬
pedietur. obstaculis: Nec iam
dici necesse erit: corpus quod cor¬
rumpitur ad grauat animam. et
terrena in habitatio deprimit sen¬
sum multa cogitantem: qm̃ habi¬
tatori suo non reluctabitur terra.
nec in moderatum aliquid contra
imperium sui rectoris audebit:
Possidebunt enim illam mites
pace perpetua: anihil quam
decorum iurt minucur: cumcortup¬
tibile hoc induerit in mortalitatem
ut periculum uertatus in proemiũ.
et quod fuit oneri: sit honori¬
aesuricio corporeum. nihil expetit
sitis ista terrenum. sed iustitiae
bono desiderat saturari. et in omni¬
um occultorum introducta secretum
ipso dño optat impleri Felix
mens quaehunc concupĩscit crbũ
& adtalem aestuat potum: Quem
utiq non expeterit: sinihil decius
suauitate gustasset Audiendo autẽ
dicentem sibi propheticum sp̃m
gustate &uidete quam suauis est

Expanded text:
quieta et intemerata possessio; quieta et intemerata possessio; tunc mens videndo Deo intenta nullis corporeae infirmitatis impedietur obstaculis, nec jam dici necesse erit: Corpus quod corrumpitur aggravat animam, et terrena inhabitatio deprimit sensum multa cogitantem : quoniam habitatori suo non reluctabitur terra, nec immoderatum aliquid contra imperium sui rectoris audebit. Possidebunt enim illam mites 370 pace perpetua, et nihil umquam de eorum jure minuetur, cum corruptibile hoc induerit incorrupt: ut periculum vertatur in praemium, et quod fuit oneri sit honoriesuritio corporeum, nihil expetit sitis ista terrenum; sed justitiae bono desiderat saturari, et in omnium occultorum introducta secretum, ipso Domino optat impleri. Felix mens quae hunc concupiscit cibum, et ad talem aestuat potum; quem utique non expeteret, si nihil de ejus suavitate gustasset. Audiens autem dicentem sibi propheticum spiritum: Gustate et videte, quoniam suavis est
Abbreviated transcription (Latin):
aut alienum peccatum luget:
aut proprium: Nec dehoc dolet.
quod diuina iustitia agitur: sed
deeo mȩret: quod humana iniqui¬
tate commitatur: Ubi magis
plangendus est faciens maligna.
quam paciens: quia in iustũ mali¬
ciasua dimergit adpoenam.
iustum autem tolerantia ducit
mĩtes: qm̃ ipsi hereditate posside¬
bunt terram: Mitibus atque
mansuetis. humilibus ac modestis.
& ad omnium in iuriarum toleran¬
tiam pruparatis: possidenda
terra promitatur: Nec parua
aestimanda est haec aut uilis
hereditas: tam quã a caelesti habi¬
tatione discreta sit: cum regnum
caelorum. non alii intelligantur
intrare: Terra ergo promissa
mitibus &inpossessionem dan¬
da mansuetis. caro scõrum est:
quae obhumilitatis meritum
felici resurrectione mutabitur.
et in mortalitatis gła uestietur
innullo iam spũi futura contra¬
ria. etcum uoluntate animi:
perfecte unitatis habitura con¬
sensum: Tunc enim exterior
homo: in terioris hominis erit

Expanded text:
aut alienum peccatum luget aut alienum peccatum luget aut proprium; nec de hoc dolet quod divina justitia agitur, sed de eo moeret quod humana iniquitate committitur; ubi magis plangendus est faciens maligna quam patiens, quia injustum malitia sua demergit ad poenam, justum autem tolerantia ducit mites, quoniam ipsi haereditate possidebunt terram . Mitibus atque mansuetis, humilibus ac modestis, et ad omnium injuriarum tolerantiam praeparatis possidenda terra promittitur. Nec parva aestimanda est haec aut vilis haereditas, tamquam a coelesti habitatione discreta sit, cum regnum coelorum non alii intelligantur intrare. Terra ergo promissa mitibus, et in possessionem danda mansuetis, caro sanctorum est, quae ob humilitatis meritum felici resurrectione mutabitur et immortalitatis gloria vestietur, in nullo jam spiritui futura contraria, et cum voluntate animi perfectae unitatis habitura consensum. Tunc enim exterior homo interioris hominis erit
Abbreviated transcription (Latin):
fecit petrus exuerbo: Et qui ima¬
ginem cesaris innummo non
dedit: imaginem xp̃i inhomine
reformauit: Huius autem thes¬
auri opib nonsolum ille ad uitus
est cui gressus est redditus: sed
etiam quinq milia uirorum quae
tunc ad exhortationẽ apłi ob
miraculum crediderunt: Et ille
pauper quinonhabebat quod
petenti daret: tantam dedit diui¬
nae grãe largitatem. utquem¬
admõdum ũnum hominem re¬
integrat inpedibus. sic tot mila
credentium sanaret in cordib faceretq
cos in xp̃o alacres. quos iniu¬
daica perfidia inuenerat cdaudi¬
felicissimȩ paupertatis: ad didit
dñs dicens Beati quilugent.
qm̃ ipsi consolabuntur Luctus
hic dilectissimi cur consolatio ae¬
terna promittitur: non est cum
huius mundi affectione com¬
munis. nec beatum quem quam
faciunt ista lamenta: quaetotius
humam generis deploratione
funduntũr: Alia ratio est scõrum
gemituum : alia beatorum causa
lacrimarum: Religiosa tristitia

Expanded text:
fecit Petrus ex verbo; et qui imafecit Petrus ex verbo; et qui imaginem Caesaris in nummo non dedit, imaginem Christi in homine reformavit. Hujus autem thesauri opibus non solum ille adjutus est cui gressus est redditus, sed etiam quinque millia virorum, qui tunc ad exhortationem Apostoli ob miraculum crediderunt . Et ille pauper qui non habebat quod petenti daret, tantam dedit divinae gratiae largitatem, ut quemadmodum unum hominem redintegrarat in pedibus, sic tot millia credentium sanaret in cordibus, faceretque eos in Christo alacres, quos in Judaica perfidia invenerat claudifelicissimae paupertatis, 369 addidit Dominus, dicens: Beati qui lugent, quoniam ipsi consolabuntur . Luctus hic, dilectissimi, cui consolatio aeterna promittitur, non est cum mundi hujus afflictione communis; nec beatum quemquam faciunt ista lamenta quae totius humani generis deploratione funduntur. Alia ratio est sanctorum gemituum, alia beatarum causa lacrymarum. RELIGIOSA tristitia
Abbreviated transcription (Latin):
tibus bonis ditescere concupiscit:¬
Huius nobis magnanimae pau¬
pertatis exemplum. primi post
dñm apłi praebuerunt: Qui
omnia sua sine differentia relin¬
quentes. aduocem caelestis ma¬
gistri. a captura piscium inpiscato¬
res hominum alacri conuersione
mutatisunt: Et multos suis si¬
miles fidei suae imitatione fecer̃:
quando illis primitiuis a eccłae
unum coromnium & anima
erat unum credentium. quoniã
uniuersis rebus suis possessioni¬
busq distractis. per deuotissimã
paupertatẽ bonis ditabantur
aeternis: Et ex apostolica praedi¬
catione gaudebant nihil habere
demundo. & omnia possidere
trus cum ascendens ad templum.
acdaudo elemosinam posceretur:
argentum inquit &aurum non est
mihi. quod autem habeo hocdo
tibi In nomine ibu xp̃i nazaren:
surge &ambula: Quid hac humi¬
litate sublimius: qudhac pau¬
pertate locupletius: Non habet
praesidia pecuniae: sed hab et
dona naturae: Quem debilem
edidit mater exutero: sanum

Expanded text:
tibus bonis ditescere concupiscittibus bonis ditescere concupiscitHujus nobis magnanimae paupertatis exemplum primi post Dominum apostoli praebuerunt, qui omnia sua sine differentia relinquentes, ad vocem coelestis magistri, a captura piscium in piscatores hominum alacri conversione mutati sunt , et multos sui similes fidei suae imitatione fecerunt, quando illis primitivis Ecclesiae filiis unum cor omnium et anima erat una credentium ; qui universis suis rebus possessionibusque distractis, per devotissimam paupertatem bonis ditabantur aeternis, et ex apostolica praedicatione gaudebant nihil habere de mundo, et omnia possidere stolus, cum ascendens in templum a claudo eleemosyna posceretur, Argentum, inquit, et aurum non est mihi, quod autem habeo, hoc tibi do: In nomine Jesu Christi Nazareni surge et ambula . Quid hac humilitate sublimius? quid hac paupertate locupletius? Non habet praesidia pecuniae, sed habet dona naturae. Quem debilem edidit mater ex utero, sanum
Abbreviated transcription (Latin):
ea sola in opia. quam multi sub
dura & graui necessitate patiun¬
tur: Sed cum ait beati pauperes
sp̃u: ostendit eis regnum caeloꝵ
tribuendum. quos humilitas
commendat animarum: ma¬
gisquam in digentia facultatũ:
Dubitari autem non potest: qđ
humilitatis istius bonum facilius
pauperes quam diuites ad sequan¬
tur: Dum et illis intenuitate
amica est mansuetudo: et istis in
diuitiis familiaris elatio: Uerum.¬
tamen & in plerisq diuitibus
inuenitur hic animus : qui ab un¬
dantia sua non adtumorem super¬
biae. sedadopera benignitatis
utatur : Idq prolucris maximis
numeret. quod adreleuandam
miseriam alieni laboris inpen¬
derit: Omni generi atq ordini
hominum datur in hac uirtute
consorcium: quia possunt esse
proposito pares. & inpares cen¬
su: Nec interest quantum sint
qui inspiritalib bonis inueniun¬
tur aequales. Beata illa pau¬
pertas: quaererum temporaliũ
amore non capitur. nec mundi
opib augeri appetit: sed caeles¬

Expanded text:
ea sola inopia quam multi sub ea sola inopia quam multi sub gravi et dura necessitate patiuntur. Sed cum dicit, Beati pauperes spiritu, ostendit eis regnum coelorum tribuendum quos humilitas commendat animorum magis quam indigentia facultatum. Dubitari autem non potest quod humilitatis istius bonum facilius pauperes quam divites assequantur: dum et illis in tenuitate amica est mansuetudo, et istis in divitiis familiaris elatio. Verumtamen et in plerisque divitibus invenitur hic animus qui abundantia sua 368 non ad tumorem superbiae, sed ad opera benignitatis utatur, idque pro lucris maximis numeret quod ad relevandam miseriam alieni laboris impenderit. Omni generi atque ordini hominum datur in hac virtute consortium, quia possunt esse proposito pares, et impares censu; nec interest quantum sint qui in spiritalibus bonis inveniuntur aequales. Beata igitur illa paupertas, quae rerum temporalium amore non capitur, nec mundi opibus augeri appetit, sed coeles
Abbreviated transcription (Latin):
domum isrł post dies illos dicit
dñse dabo leges meas insensu ip¬
sorum. et in corde ipsorum scriba
eas Quiergo locutus fuerat mori¬
si locutus est & apostolis. & incordib
discipulorum uelox scribentis
uerbi manus noui testamenti de¬
creta condebat: Nulla utcondam
circum fusa nubium crassitudine.
neq perterribiles sonos atque ful¬
gores popło ab accessu montis abs¬
territo. sed patente ad aures circũ¬
stantium tranquillitate conloquii.
utper grae lenitatem remoueretur
lenis asperitas: et sp̃s ad optionis
auferret. formidinem seruitutis:
sacrae ipsius sententiae protestan¬
tur. ut qui ad aeternam beatitu¬
dinem. peruenire desiderant:
gradus felicissimae ascensionis
agnoscant: Beati inquit paupe¬
res sp̃u: qm̃ ipsorum est regnum
caelorum: Dequib pauperibus
ueritas loqueretur. forte. eẽt
ambiguum: sidicens beati pau¬
peres. nihil adderet dentelle¬
genda pauperum qualitate :
Et sufficere uideretur ad pro¬
merendum regnum caelorum

Expanded text:
ovum. Post dies illos, dicit Dominus, dabo leges meas in sensu ipsorum, et in corde ipsorum scribam eas . Qui ergo locutus fuerat Mosi locutus est et apostolis, et in cordibus discipulorum velox scribentis Verbi manus novi Testamenti decreta condebat; nulla ut quondam circumfusa nubium crassitudine, neque per terribiles sonos atque fulgores populo ab accessu montis absterrito, sed patente ad aures circumstantium tranquillitate colloquii: ut per gratiae lenitatem removeretur legis asperitas, et spiritus adoptionis auferret formidinem servitutis. sacrae ipsius sententiae protestantur: ut qui ad aeternam beatitudinem pervenire desiderant, gradus felicissimae ascensionis agnoscant. Beati, inquit, pauperes spiritu, quoniam ipsorum est regnum coelorum . De quibus pauperibus Veritas loqueretur forte esset ambiguum, si dicens, Beati pauperes, nihil adderet de intelligenda pauperum qualitate; et sufficere videretur ad promerendum regnum coelorum
Abbreviated transcription (Latin):
sed non cruciabuntur: absit: Non
sole tenebrae erunt. non eis sola tol¬
litur species qua gaudebant: sed
datur etiam quod in aeternum ge¬
mant: Ne contemneres enim tene¬
bras õ quisquis es flagitiosus. qui
soles propter tua mala facta &
propter lasciua adulteria non
solum tenebras non horrere: sed
quaerere. quisoles plus gaudere
quando lucerna extinguitur
nontales tenebras habebis ubi
gaudebis. ubi laeteris. ubitẽ uo¬
luptatib carnis oblectes: Nonsic
erunt ipse tenebrae: Sed quomo¬
do erunt: ibi erit fletus & stridor
denuum: Tortor sine defectu:
tortus sine defectu: Nec quitor¬
quet fatigatur. nec quitorquetur
moritur: Erunt ergo aeternae
lacrimae illis quisic uixerunt.
erunt aeterna gaudia scõrum:
quando uenientes uenient in
exultatione portantes manipu¬
los suos Dicent enim messis
dempore domino suo dñe adiu¬
uante tefecimus quod iussisti:
redde quod promisisti in aeternũ:¬

Expanded text:
sed non cruciabuntur? Absit. Non sed non cruciabuntur? Absit. Non solae tenebrae erunt, non eis sola tollitur species qua gaudebant, sed datur etiam quod in aeternum gemant. Ne contemneres enim tenebras, o quisquis es flagitiosus, qui soles propter tua mala facta, et propter lasciva adulteria non solum tenebras non horrere, sed quaerere, qui soles plus gaudere quando lucerna exstinguitur: non tales tenebras habebis ubi gaudeas, ubi laeteris, ubi te voluptatibus carnis oblectes, non sic erunt ipsae tenebrae. Sed quomodo erunt? Ibi erit fletus et stridor dentium . Tortor sine defectu, tortus sine defectu. Nec qui torquet, fatigatur; nec qui torquetur, moritur. Erunt ergo aeternae lacrymae illis qui sic vixerunt, erunt aeterna gaudia sanctorum, quando venientes venient in exsultatione, portantes manipulos suos. Dicent enim tempore messis Domino suo, Domine, adjuvante te fecimus quod jussisti; redde quod promisisti. SER
Abbreviated transcription (Latin):
tes uenient in exultatione por¬
tantes manipulos suos Felicitas
uenit. numquid lacrim̃a reditꝰ
Porro autem illi quihic inaniter
plorant. in aniter rident cupidi¬
tatibus suis dissipati quando
fraudantur: gemunt. quando
fraudant: exultant: Plorant
& ipsi inuia ista. plorant & ipsi.
sed non in exultatione: Uenientes
autem uenient in exultatione
portantes manipulos suos Quid
colligunt quinihil seminauer̃:
Imm̃o colligunt: sed quod semi¬
nauerunt: Quia spinas semina¬
uerunt: ignem colligunt &¬
eunt non defletu adrĩsum sicut
scĩ. euntes ibant & flebant mit¬
tentes semina sua. uenientes autẽ
in exultatione Illi afletu ad fle¬
tum: Afletu cumrisum: ad flecũ
sine risu Quidenim illis fiet:
quoeunt quando resurrexerint:
quid÷ nisi quod dñs dixit: Liga¬
te illis manus & pedes & proicite
illos intenebras exteriores: Age
quid postea tenebrae erunt ẽt̃
dolor nonerit: forte palpabunt.
sed nondol &i nonuidebun

Expanded text:
tes venient in exsultatione, portes venient in exsultatione, portantes manipulos suos. Felicitas venit, numquid lacryma redit? Porro autem illi qui hic inaniter plorant, inaniter rident, cupiditatibus suis dissipati, quando fraudantur gemunt, quando fraudant exsultant: plorant et ipsi in via ista, plorant et ipsi; sed non in exsultatione. Venientes autem venient in exsultatione, portantes manipulos suos. Quid colligunt, qui nihil seminaverunt? Imo colligunt, sed quod seminaverunt: quia spinas seminaverunt, ignem colligunt; et eunt non de fletu ad risum, sicut sancti, Euntes ibant et flebant, mittentes semina sua, venientes autem venient in exsultatione: illi a fletu ad fletum, a fletu cum risu ad fletum sine risu. Quid enim illis fiet? Quo eunt quando resurrexerint? Quo, nisi quo Dominus dixit, Ligate illi manus et pedes, et projicite illum in tenebras exteriores? Age, quid postea? Tenebrae erunt, et dolor non erit? Forte palpabunt, sed non dolebunt? non videbunt,
Abbreviated transcription (Latin):
panis die acnoctae Undac
dum dicitur mihi cotidie ubiest
as duus ÷ Quis iustus non habuit
istas lacrimas: quinon habuit.
peregrinum scesse nondoluit:
Qua fronte ad patriam uenit.
quinon absens suspirauit: Non¬
ne cotidie nobis dicitur. ubi est
as̃ tuus: Discite fr̃s mei. discite
depaucis esse: bene uitae ambu¬
late uiam dĩ. & uidete quia au¬
distis ubiest ds̃ tuus: Felices eri¬
tis. cumhoc audieritis: infelices
sidixeritis: Quando enim defen¬
dimus fidem xp̃ianam. & respon¬
detur nobis ecce prȩdicatur ubi¬
que nomen xp̃i quare habun¬
dant mala: quidaliud dicitur.
nisi ubiest ds̃ tuus: Quiaudit:
gemit. quia quidicit : perit:
lacrimae scõrum: quas indicant
orationes eorum: Bene operatur
ethilaris est: & plorat utbene
operetur: Plorat quia bene opera¬
tus est: plorando exiit bonum.
opus. plorando commendat
bonum opus quod fecit: Crebrae
ergo sunt lacrimae iustorum.
sed inista uia: Num quid in patria ÷
quare non in patria: quia uenien¬

Expanded text:
panis die ac nocte. Unde? Dum dicitur mihi quotidie, Ubi est Deus tuus ? Quis justus non habuit istas lacrymas? Qui non habuit, peregrinum se esse non doluit. Qua fronte ad patriam venit, qui non absens suspiravit? Nonne quotidie nobis dicitur, Ubi est Deus tuus? Discite, fratres mei, discite de paucis esse. Bene vivite, ambulate viam Dei; et videte quia auditis, Ubi est Deus tuus? Felices eritis, cum hoc audieritis; infelices, si dixeritis. Quando enim defendimus fidem christianam, et respondetur nobis, Ecce praedicatur ubique nomen Christi, quare abundant mala? quid aliud dicitur, nisi, Ubi est Deus tuus? Qui audit, gemit; quia qui dicit, perit. lacrymae sanctorum, quas indicant orationes eorum. Bene operatur, et hilaris est: et plorat ut bene operetur: plorat quia bene operatus est. Plorando exigit bonum opus, plorando commendat bonum opus quod fecit. Crebrae ergo sunt lacrymae justorum, sed in ista via: numquid in patria? Quare non in patria? Quia venien
Abbreviated transcription (Latin):
CORUM PATRUM
memorias religio
miramur. Qui id cirto nobis
sunt uenerabiles: quia p̾sentis
uitae luce despecta. contemptoq
suorum corporum cruciatu:
saeuientem mundum dĩ pro ho¬
nore uicer̃. Sicut beatissimus
hic pater nr̃: dumpro assertione
indisputabilis deitatis sp̃u feruen¬
tiore consurgens. arrianis impieta

Expanded text:
orum Patrum memorias religiosmiramur: qui idcirco nobis sunt venerabiles, quia, praesentis vitae luce despecta, contemptoque suorum corporum cruciatu, saevientem mundum Dei pro amore vicerunt; sicut beatissimus hic Pater noster, dum, pro assertione indisputabilis deitatis spiritu ferventiore consurgens, Arianis impieta
Abbreviated transcription (Latin):
gaudebat : In fans filius. om̃em hominẽ.
non hostem respicit sed parentem¬
Matres. matres tulerunt: quicquid
& cingoris extitit & doloris Et ideo
non carebunt martirũ gaudio : mar¬
tirii lacrimas quae fuderunt: Hoc
loco actendat auditor: adtendat
ut intelligat martirum non constare
ꝑmeritum. sed uenire ꝑ grãm: In par¬
uulis cuce uoluntas. quod arbitriũ.
ubi ggua fut & ipsa natura s
De martirio ergo demus cotum do.: nibil
nobis: uincere diabolum. corpus tradere.
pendere: lassare tortorem. capere
de in iuriis głam. de morte uitam:
non uirtutis humanȩ Sed muneris est
diuini.

Expanded text:
gaudebat, infans filius omnem hominem gaudebat, infans filius omnem hominem non ut hostem respicit, sed parentem. Matres tulerunt quidquid et angoris exstitit, et doloris, et ideo non carebunt martyrii gaudio, martyrii lacrymas quae fuderunt. Hoc loco attendat auditor, attendat, ut intelligat martyrium non constare per meritum, sed venire per gratiam. In parvulis quae voluntas, quod arbitrium, ubi captiva fuit et ipsa natura? De martyrio ergo debemus totum Deo, nil nobis. Vincere diabolum, corpus tradere, pendere, lassare tortorem, capere de injuriis gloriam, de morte vitam, non virtutis humanae, sed muneris est divini.
Abbreviated transcription (Latin):
quos fetit capere sine concertatione
uictoriam. quosi donauit coronis
antequam menbris. quos uoluit uir¬
tutib uitam preterire. ante cęlũ
possidere quam terram¬
I. Premisit ergo xp̃c suos milites noni
amisit: recepit sucis acies ñ reliqũi:
Beciti quos natos martyrio uidemus
eẽ. non scło: beati qui labores inreqͥem.
in refrigerium dolores: merores ingau¬
dium cõmutarunt: Viuunt. uiuunt:
occidi: Beciti uentres qui portauerunt
tales. betita ubera quȩ se talib infuder:¬
i betite lccerime Iquõe ꝓtalibus fuscie.:
fletibus gratiam baptismatis contuler̃:
Nam diuerso mͦ. dono uno: inlacrimis
suis martyres suo sainguine baptizantur:
inmarario filiorum: matres passȩ sut̃.
Nam gladius filiorum ꝑ transiens m̃bra.
admatrum corda de uenit: & necesse
est ut sint premiis consortes. quae
fuerunt socię passionis.
Adridebat paruulus occisori : gladio¬
ad iocabatur infantulus. nutricis
locum adtendebat lactans ꝑcussoris
horrorẽ : nescia lucis aetas moritura

Expanded text:
quos fecit capere sine concertatione victoriam, quos donavit coronis antequam membris quos voluit virtutibus vitia praeterire, ante coelum possidere quam terram. Praemisit ergo Christus suos milites, non amisit. Recepit suas acies, non reliquit. Beati quos natos martyrio videmus esse, non saeculo. Beati qui labores in requiem, in refrigerium dolores, moerores in gaudium commutarunt. Vivunt, vivunt, occidi. Beati ventres qui portaverunt tales. Beata ubera quae se talibus infuderunt. Beatae lacrymae quae pro talibus fusae fletibus gratiam baptismatis contulerunt. Nam diverso modo, dono uno, in lacrymis suis martyres suo sanguine baptizantur, in martyrio filiorum matres passae sunt. Nam gladius filiorum pertransiens membra, ad matrum corda devenit, et ideo necesse est ut sint praemii consortes, quae fuerunt sociae passionis. Arridebat paradjocabatur infantulus, nutricis loco attendebat lactans percussoris horrorem, nescia lucis aetas moritura
Abbreviated transcription (Latin):
prȩsumptionis in ꝓfunda sub mersio¬
nis : Nempe uoxura est: quod homo ex
semetipso facit iusticiam. hoc est altum
aclationis ur̃ae sedueritas contradicit
et dicit Palmes non potest ferre fructũ
asemetipso nisi manserit in uitae. lte

Expanded text:
praesumptionis, in profunda submersiopraesumptionis, in profunda submersionis? Nempe vox vestra est, quod homo ex semetipso facit justitiam: hoc est altum elationis vestrae. Sed veritas contradicit, et dicit, Palmes non potest ferre fructum a semetipso, nisi manserit in vite. Ite