comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
statuere. Matheus a natiuitate huma¬
na exordiens. usq ad resurrectionem
narrauit. Marcꝰ ab euangłica p̃dicatiõe
incipiens. ꝑuenit usq ad ascensionẽ. Lu¬
cas a natiuitate p̃cursoris inchoans euã¬
głium t̃minauit in ascensiõe dnĩca dis¬
cipulis expectantib aduentũ scĩ sp̃s.¬
ad resurrectionẽ. Ambrosius in sed̾o¬
suꝑ lucã. Ioħs a cȩlestib ex ordiis ad
terrena descendit dicens. qñ erat u̾bũ
quomͦ erat. qͥd erat. quid eg̾at. quid
agebat. ubi erat. qͦ uenerit. qͦmͦ uene¬
rit. qͦ tempore uen̾it. qͣ causa uenerit.
In principio inqͥt erat u̾bũ. habes q̃n¬
erat. & uerbum erat apud dm. habes
qͦmͦ erat. habee etiã quid erat. & d̃s
inqͥt erat u̾bũ. Qͥd egerat: omĩa ꝑ ip¬
sũ facta st̃. Qͥd agebat: erat lux ue¬
ra que illuminat omnẽ hominẽ ueni¬
entẽ inhc̃ mundũ. Et ubi erat: in
hoc mundo. Quo uen̾it: in sua propͥa
uenit. Qo modo uen̾it. u̾bum caro fa¬
hic ẽ. de quo dixi. Qͥ post me uenit

Expanded text:
statuere. Matthaeus a nativitate humana exordiens, usque ad resurrectionem narravit. Marcus ab evangelica praedicatione incipiens, pervenit usque ad ascensionem. Lucas a nativitate praecursoris inchoans Evangelium, terminavit in ascensione Dominica, discipulis exspectantibus adventum sancti Spirad resurrectionem. Ambrosius II super Lucam: « Joannes a coelestibus exordiis ad terrena descendit, dicens, quando erat Verbum, quomodo erat, quid erat, quid egerat, quid agebat, ubi erat, quo venerit, quomodo venerit, quo tempore venerit, qua causa venerit. In principio, inquit, erat verbum s quomodo erat. Habes etiam quid erat: Et Deus, inquit, erat Verbum. Quid egerat: Omnia per ipsum facta sunt . Quid agebat: Erat lux vera quae illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum . Et ubi erat: In hoc mundo erat . Quo venerit: In sua propria venit . Quomodo venerit, Verbum caro faHic est de quo dixi, qui post me venit,
Abbreviated transcription (Latin):
flagicia declinans. Ex eunte lothsodo
maꝑit. quia inconsũmatione scł̃i ma¬
li mittent᷑ in caminũignis. Ille ignis
tecto ẽ non descendat tolłe aliquid de
domo sua. ⁊ qui in agro ñ rel̾itatur tolłe¬
animo carnalia sp̃ualit̾ uiuit indoma¬
te quo diabłi iacula ñꝑueniũt. Nulla¬
tenus gͦ descendat p̃sertim udicio im¬
tat ea quȩ reliquerat mundicarnisue
desidłia. Ipsa eñi caro qua degimꝰ. uł
mundus iste domꝰ nr̃a ẽ. de qua dicit
apłs Scimꝰ eni quod si trestris domꝰ nr̃a
huiꝰ habitatiõis dissoluat᷑. edificonẽ ado

Expanded text:
flagitia declinans. Exeunte Lot, Sodoma flagitia declinans. Exeunte Lot, Sodoma peribit, quia in consummatione saeculi mali mittentur in caminum ignis. Ille ignis tecto est, non descendat tollere aliquid de domo suaanimo carnalia, spiritualiter vivit in dogmate, quo diaboli jacula non perveniunt. Nullatenus ergo descendat, praesertim judicio imtat ea quae reliquerat mundi carnisve desideria. Ipsa enim caro qua degimus, vel mundus iste domus nostra est, de qua dicit Apostolus: Scimus enim quod si terrestris domus nostra hujus habitationis dissolvatur, aed
Abbreviated transcription (Latin):
pugnas ⁊ dissensiones ⁊ cetera quib
genus uastatur humanũ. breuis pax
eccłam de uirisfidelib qͣi lignis le¬
uigatis adunando construit. Quam
ꝑfecte consummatã ing̃ditur. cum
hancindie iudicii psentia suȩ uisio¬
nis etnus habitator illustrat. S cii ar¬
cha ȩdificat᷑ iniquiluxuriant᷑. cũ uͦ
intrat᷑ int̾eunt. quia qui scĩs hic c̾tantib
insultant. eis illic coronatis. etua damna¬
tione plectentur. Lccuiii.
imilit sic̃ factũ ẽ in dieb loth. ede¬
bant ⁊ bibebant. emebãt ⁊ uendebãt.
plantabant ⁊ edificabant. qua die exi
it loth asodomis pluit ignẽ ⁊ sulphur
decelo ⁊om̃s ꝑdidit: scd̾m hec eritqua
die filus hominis reuelabitur. Sola ea
quȩ leuia uł nulla putari pot̾ant deli¬
cta cõmemorat. ut intelligatur illicita
quali penaferiant᷑. silicita ⁊ easine qͥb
hec uita ñ cucit᷑ immgd̾atiꝰ acta igne
⁊ sulphure puniunt᷑. Loth insodomis
morat᷑. iuxta int̃ptationẽ nõis lotheoꝵ

Expanded text:
pugnas et dissensiones, et caetera quibus genus vastatur humanum, brevis pax Ecclesiam de viris fidelibus quasi lignis levigatis adunando construit. Quam perfecte consummatam ingreditur, cum hanc in die judicii praesentia suae visionis aeternus habitator illustrat. Sed cum arca aedificatur, iniqui luxuriantur, cum vero intratur, intereunt, quia qui sanctis certantibus hic insultant, eis illic coronatis, aeterna damnatione plectentur. L. 208X Similiter sicut factum est in diebus Lot, edebant et bibebant, emebant et vendebant, plantabant it Lot a Sodomis, pluit ignem et sulphur de coelo, et omnes perdidit , secundum haec erit qua die Filius hominis revelabitur. Sola ea quae levia vel nulla putari poterant delicta commemorat, ut intelligatur illicita quali poena feriantur, si licita et ea sine quibus haec vita non ducitur, immoderatius acta igne et sulphure puniuntur. Lot in Sodomismoratur, juxta interpretationem nominis Lot, eorum
Abbreviated transcription (Latin):
in legem iusticie n ꝑuenit. qr ñ ex fi¬
de s ex oꝑibꝰ. Prima uisticia e cognos¬
cere tͥnitatẽ. nouissima bene oꝑari.
natiuitas uidoꝵ fuit ex tp̃re abra¬
he usq ad ex itum ex egypto ⁊ usq
tc fuit qͣi infans. Iuuentus fuit ex
tre moysiusq ad reges. Uirilitas
ex tp̃re regum usq ad tͣnsmigͣtionẽ ba

Expanded text:
in legem justitiae non pervenit; quia non ex fide, sed ex operibus . Prima justitia est, cognoscere Trinitatem; novissima, bene operari. Nativitas Judaeorum fuit, ex tempore Abrahae usque ad exitum ex Aegypto, et usque tunc fuit quasi infans. Inventus fuit, ex tempore Moysi usque ad reges. Virilitas, ex tempore re
Abbreviated transcription (Latin):
qn mortuus ẽ ppłs ille ꝓpͥã intficiens
uitã. Mentitur gͦ qͦd custodierit
mandata auiuentute. s nec adhu
custodit in senectute. Iħs tñ intuet᷑
dere⁊ dare pauꝑib ad ꝑfectionẽ iube¬
tur. confidentiã legis ⁊ sacͥficioꝵ quib
tur. Om̃ia mandant᷑ felici cõmercio mu
da. Hec aut neminẽ posse effic̾e uidi
ppłs auditis his tristis recessit. multã
eni opulentie ficdiutiã habebat ex legẽ.

Expanded text:
 mortuus est populus ille, propriam interficiens vitam. Mentitur ergo quod custodierit mandata a juventute, sed nec adhuc custodit in senectute. Jesus tamen intudere et dare pauperibus ad perfectionem jubetur, confidentiam legis et sacrificiorum, quibus tur, et eam felici commercio mutda; haec autem neminem posse efficere, populus, auditis his, tristis recessit: multam enim opulentiae fiduciam habebat ex lege.
Abbreviated transcription (Latin):
cuntur de adolescentulo isto accipien¬
dast̃de ppło iudaico qui adolescens
erat ñ etate s leuitate. immaturꝰ mo¬
rib ñ annis. Considaqi ñ int̾rogat qͥd
credat. s quid faciendo uita etnam
possideat. quia uideus om̃ino spem

Expanded text:
cuntur de adolescentulo illo, accipienda sunt de populo Judaico, qui adolescens erat, non aetate, sed levitate, immaturis moribus, non annis. Considera quia non interrogat quid credat, sed quid faciendo vitam aeternam possideat; quia Judaeus spem
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ uxoris dilectionẽ. Qͦd ualde absurdũ
e.S in ꝓximo sic adu̾bĩ ẽ similitudi¬
nis: in uxore aut sicut ñ similitudinẽ
s apꝓbatione ⁊ confirmationẽ cui quo¬
głam habu̾it ad comꝑationẽ alt̾iuis uni¬

Expanded text:
et uxoris dilectionem, quod valde absurdum est. Sed in proximo, sicut, adverbium est similitudinis. In uxore autem, sicut, non similitudinem, sed approbationem et affirmationem cum quogloriam habuerit ad comparationem alterius uni
Abbreviated transcription (Latin):
quidme introgas debono.⁊ iuxta ali¬
os quid me dicisbonũ: ut alt̾m referat᷑
ad illud qͦrentis quidboni faciam. al¬
terũ ad id qd ait magist̃ bone. Qͥ a gͦ¬
magistrũ uocau̾at bonũ ⁊ ñ dm̃ uł dĩ
filiũ dic̃ quẽ uissc̃m hominẽ cõparatiõe
di ñ ee bonũ. De qͦ in ꝑsalmo. Confitemi

Expanded text:
quid me interrogas de bono? et juxta alios, quid me dicis bonum? ut alterum referatur ad illud quaerentis, quid boni faciam? Alterum ad id quod ait, magister bonuxta alios, quid me dicis bonum? ut alterum referatur Filium, dicit quemvis sanctum hominem comparatione Dei non esse bonum. De quo in psalmo: Confitemin
Abbreviated transcription (Latin):
nature nr̃e qi scissa uestim̃ta resarcire
gustum ostium regni cęlestis. quã uidos
diuites uisos inlege ⁊ ꝓpħis. Gentes habe¬
bant gylbũ ydolatrie. sicut camelus h̃t
gylbũ quin ꝑmittit eu erig̃e collum.
Acusẽ filius di. cuiꝰ pͥma pars subtił ⁊a
cuta sig̾cat diuinitatẽ eiꝰ. nouissima in¬
carnationẽ. Totus ẽ rectꝰ filiꝰ dĩ ut acus.
n hñs scrupulũ pecc̃i. ꝑcuiꝰ uulnus pas¬
sionis gts ing̃sse st̃ inuitã etnam. Ab eo
consuta ẽ immortalitatis tumca. que con¬
scissa erat in adam. hic acusconsuit
sp̃m carni. ⁊ uidaicũ ppłm gentili. Un
apłs. Ipse ẽ pax nr̃a qui fecit utraq u¬
nũ. Hic acus copulauit diruptã amici¬
ciam angłoꝵ ⁊ hominũ. Hic acusfigit
⁊ ꝑtͣnsit ⁊ uulnꝰ ñ facit. Auditis autẽ
to pluressint pauꝑes ꝗͣ diuites ñdice¬
rent quispot̾it saluusẽe: Aspiciens aũt
iħc dixit illis. Apud homines hoc im¬

Expanded text:
naturae nostrae quasi scissa vestimenta resarcire naturae nostrae quasi scissa vestimenta resarcire gustum ostium regni coelestis, quam Judaeos divites visos in lege et prophetis. Gentes habebant gibbum idololatriae, sicut camelus habet gibbum, qui non permittit eum erigere collum. Acus est Filius Dei, cujus prima pars subtilis et acuta, significat divinitatem ejus; novissima, incarnationem. Totus est rectus Filius Dei ut acus, non habens scrupulum peccati, per cujus vulnus passionis gentes ingressae sunt in vitam aeternam. Ab eo consuta est immortalitatis tunica, quae conscissa erat in Adam. Hic acus consuit spiritum carni, et Judaicum populum gentili. Unde Apostolus: Ipse est pax nostra, qui fecit utraque unum . Hic acus copulavit diruptam amicitiam angelorum et hominum; hic acus figit et pertransit, et vulnus non facit. Auditis autem to plures sint pauperes quam divites, non dicerent, quis poterit salvus esse? Aspiciens autem Jesus, dixit illis: Apud homines hoc im
Abbreviated transcription (Latin):
in regnũ celoꝵ. faciliꝰ .i. minꝰ difficile
e. ⁊ ido minus difficile: quia minꝰim¬
tͣnsire camelũ. caritas eñi cuiꝰ dilatatio
iungit dõ. contraria ẽ cuꝑiditati. eu¬
uis angustia separat adõ. Sic eñi im¬
possibilissimũ e nigrũdũ fu̾it nigrũ
albe. quia nigrũ albo contͣrium ẽ. ita
nicħ impossibiliꝰ ẽ ꝗͣ cupidũ dõ uingi
dum fu̾it cupidus. Quis ñ uidet com
dem quã in asinũ. a quo minꝰ differt.
Qͦ mͦ g plurimi diuites intrauert in reg¬
nũ dĩ. nisi quia dõ inspirante ꝓnichi
lo diuitias habuert: Nunqͥddaiuid di¬
uitiis confidebat. de seipsocanens quia
unicꝰ ⁊ pauꝑ sum ego: Alios ⁊̃ ita hortat᷑.
diuitie si affluant nolite cor apponere.
Camelꝰ dr xꝰ. qr sponte humiliatꝰ infirmi¬
tatis nr̃e onera sustinuit. Un illud. Qͣnto
sigͥcat punctiones in passione susceptas.
Foram̃g acus dicit angustias passionis. qͣ

Expanded text:
in regnum coelorum. Facilius, id est minus difficile in regnum coelorum. Facilius, id est minus difficile est, et ideo minus difficile, quia minus imramen acus transire camelum. Charitas enim cujus dilatatio jungit Deo, contraria est cupiditati, cujus angustia separat a Deo. Sicut ergo impossibilissimum est nigrum, dum fuerit nigrum, albere, quia nigrum albo contrarium est; ita nihil impossibilius est, quam cupidum Deo jungi dum fuerit cupidus. Quis non videt compdem quam in asinum, a quo minus differt. Quomodo ergo plurimi divites intraverunt regnum Dei, nisi quia, Deo inspirante, divitias pro nihilo habuerunt? Nunquid David in divitiis confidebat, de seipso canens: Quia unicus et pauper sum ego . Alios etiam ita hortatur: Divitiae si affluant, nolite cor apponere . Christus, quia sponte humiliatus, infirmitatis nostrae onera sustinuit. Unde illud: Quan . Per acum significat punctiones in passione susceptas. Foramen ergo acus dicit angustias passionis, qua
Abbreviated transcription (Latin):
it tristis. Erat aũt diues ualde.⁊ mł¬
tal possessiones hñs. Multiqͥppe duntiaᷤ
amore di relinquunt. dolentes tir⁊ flenteᷤ
Licet eñi ꝑximũ diligant. seipsos iure ma¬
gis diligunt. ⁊ idosuis usib diuitias potꝰ
cupiunt quã aliis. qͥbꝰ tñ totas distribuunt
monente dõ quẽ sibi p̃fer̃t. Sic ⁊ mr̃escar
Et circumspiciens iħc ait discipłissuis.
Quã difficile qui pecunias hnt in regnui
di int̾ibt. Am̃ dico uob̾ quia diues diffi
cile intrabit in regnũ celoꝵ. Occasione
huiꝰ hntis diuitias ing̃ditur sermonẽ
de auaro sub noie diuitis. Ubi gͦ diffici¬
le ponit ñ impossibilitatẽ ꝑtendit. s ra¬
ritas demonstrat᷑: difficult̃ eni diuitie
contemnunt᷑. ⁊ uix aliquis resscłi sine
scłi ipsiꝰ uiciis asseqͥt᷑. Hȩ st̃ enĩ spine ⁊
tribuli qui sem̃ dĩsuffocauert. q̃re tu¬
tum ẽ nec hre nec amare diuitias. Et
it̾um dico uob̃. faciliꝰ ẽ camelũ ꝑfora¬
men acus tͣnsire. quã diuitẽ int̾rare

Expanded text:
it tristis. Erat enim dives valde, et multas possessiones habens. Multi quippe divitias amore Dei relinquunt, dolentes tamen et flentes. Licet enim proximum diligant, seipsos jure magis diligunt, et ideo suis usibus divitias potius cupiunt quam aliis, quibus tamen totas distribuunt, monente Deo quem sibi praeferunt. Sic et martyres carnEt circumspiciens Jesus, ait discipulis suis: Quam difficile qui pecunias possident, in regnum Dei introibunt! Amen dico regnum coelorum. Occasione hujus habentis divitias, ingreditur sermonem de avaro sub nomine divitis. Ubi ergo difficile ponit, non impossibilitatem praetendit, sed raritas demonstratur: difficulter enim divitiae contemnuntur, et vix aliquis res saeculi sine saeculi ipsius vitiis assequitur. Hae sunt enim spinae et tribuli, qui semen Dei suffocaverunt, quare tutum est, nec habere nec amare divitias. Et iterum dico vobis: Facilius est camelum per foramen acus transire quam divitem intrare
Abbreviated transcription (Latin):
eĩr idixit illi. Unũ tibi dẽe. Si uis ꝑ¬
⁊da pauꝑib ⁊ habebis thesaurũ in
.celo. ⁊ ueni sequere me. Non e putandꝰ
hic de custodia mandatoꝵ ẽẽ m̃titꝰ s
simplicit ẽẽ confessiis: quia si m̃dacii
noxa reus ten̾et᷑. neq ꝗͣintuitus archa¬
na cordis eius eũ diligere dic̾et᷑ iħs. Di¬
ligit eni eos qui mandata legis custo¬
diunt. s ibi minusẽ. his qui ꝑfecti eẽ
uolunt adiungit. Q uult gͦ ꝑfectus
ẽẽ uendat que ht̃. ñ ex parte ut ana¬
nias ⁊ saphira ⁊ det pauꝑibꝰ. Nec hoc
⁊ temptator erat. atq ꝑ inanem iactan¬
tiam tanꝗͣ głans inlege̾ m̃titꝰ ẽ se man¬
quib respexit petrũ ut fleret amare.
intuitus est istum: ⁊ ita dilexit in eo

Expanded text:
. Si vis pet da pauperibus, et habebis thesaurum in coelo et veni, sequere me. Non est putandus hic de custodia mandatorum esse mentitus, sed simpliciter esse confessus, quia si mendacii noxa reus teneretur, nequaquam intuitus arcana cordis ejus, eum diligere diceretur Jesus. Diligit enim eos qui mandata legis custodiunt, sed quod ibi minus est, his qui perfecti esse volunt, adjungit. Qui vult ergo perfectus esse, vendat quae habet, non ex parte ut Ananias et Saphira, et det pauperibus . Nec hoc et tentator erat, atque per inanem jactantiam tanquam glorians in lege, mentitus est se manquibus respexit Petrum ut fleret amare , intuitus est istum, et ita dilexit in eo
Abbreviated transcription (Latin):
loces ee adꝓmittendũ. s solliciti adoran-¬
dũ. Ido ⁊ illos duxit qͥ uidebant᷑ fideliores
⁊ fortes similes pet᷑. in qͥb similit̾ facile po¬
terat locũ inuenire iactantia ꝓpt̃ fiduciã
fidi. Mediocres aut qͣntu ad ꝑiculũ iac
tantiȩ dico. ipafidi exiguitate minuti
ducant intentionẽ legis quȩ scͥpta erat
inlapide. finis enĩlegis ẽ. xꝰ ad iusticiam
om̃icredenti. Et positis genib ꝓcidit
in faciẽ suã. ⁊ orabat ut si fieri pois tͥnsi¬
ret abeo hora dicens. Pat si possibile est.
abba ꝑat̾ om̃iã possibilia st̃. mi pat̾ si poᷤᷤ¬
sibile ẽ. tͣnsfer calicẽ hc ame. habitu cor

Expanded text:
loces esse ad promittendum, sed solliciti ad adoranloces esse ad promittendum, sed solliciti ad adorandum. Ideo et illos duxit, qui videbantur fideliores et fortes, similes Petro, in quibus similiter facile poterat locum invenire jactantia propter fiduciam fidei. Mediocres autem, quantum ad periculum dico jactantiae, ipsa fidei exiguitate muniti ipsum perducant intentionem legis, quae scripta erat in lapide. Finis enim legis est Christus ad justitiam omni credenti . Et positis genibus, procidit in faciem suam, et orabat ut, si fieri posset, transiret ab eo hora, dicens: Pater, si possibile est; Abba, Pater, omnia tibi possibilia sunt; mi Pater, si possibile est, transfer calicem hunc a me. HIER
Abbreviated transcription (Latin):
Imeausq admortẽ. Hinc alibi dic̃.
Baptismo habeo baptizari. ⁊ qͦmͦangor
usq dumꝑficiat᷑: Usq ad mortẽ tͥstis ẽ.
donec apłos suossua lib̾aret passione.
fectum. Ille eñi qͣi homouim mortis ig¬
norat. iste qͣi ds incorꝑe constitutꝰ fragi¬
litatẽ carnis exponit. ut eoꝵ qͥ sacram̃¬
tum incarnationis abuirant excludet᷑
tationis. uigilantes a somno infidelita¬
tis ⁊ corpore m̃tis. Ceteris qͥdẽ iussi sed̾e
ibi qͣi inferiores abagone isto seruans
eossecuros. uos aũt qͣi firmiores usq huc
addduxi. s nolo uosult̾ius ꝓg̾di. necdũ
eni potestis. ꝓpt̃ ħ manete hic uigilanteᷤᷤ
fu̾it magna ht suꝑiorẽ. Adh aũt addu¬
xit eos maxie petrũ magna de sȩconfi¬
dentẽ. ut uideant ⁊ audiant uͥ ẽ posse
hominis ⁊ qͦm impetrat᷑. Uideant̃ ca¬
dentẽ in faciẽ. audiant dicentẽ. Pat̃ si possi¬
bile ẽ. tͣnseat a me calix iste. ⁊ discant ñ mag¬
na dese saꝑe. s humilia estimare. nec ue¬

Expanded text:
bi dicit: Baptismo habeo baptizari, et quomodo angor usque dum perficiatur ? Usque ad mortem tristis est, donec apostolos suos sua liberet passione. fectum. Ille enim, quasi homo, vim mortis ignorat; iste, quasi Deus in corpore constitutus, fragilitatem carnis exponit, ut eorum qui sacramentum incarnationis abjurant, excluderetur tationis, vigilantes a somno infidelitatis et torpore mentis. Caeteris quidem jussi sedere ibi, quasi inferiores ab agone isto, servans eos securos; vos autem quasi firmiores usque huc adduxi, sed nolo vos ulterius progredi. Necdum enim potestis. Propter hoc manete hic vigilantes, fuerit magna, habet superiorem. Ad hoc autem adduxit eos, maxime Petrum magna de se confidentem, ut videant et audiant ubi est posse hominis et quomodo impetratur. Videant cadentem in faciem, audiant dicentem: Pater, si possibile est, transeat calix iste a me. Et discant non magna de se sapere, sed humilia aestimare, nec ve
Abbreviated transcription (Latin):
Aignorat quiduellent. s mori paratus
int̾rogat. ut scirent eũ ẽẽ quẽ quere¬
bant. R espondunt ei. Iħm naz are¬
num. Dic̃ eis iħc. Egosum Stabat aũt
⁊ uidas qui tͣdebat eũ cũ ip̃is. Ut gͦ di

Expanded text:
ignorat quid vellent, sed mori paratus interrogat, ut scirent eum esse quem quaerebant. Responderunt ei: Jesum Nazarenum. Dicit eis Jesus: Ego sum. Stabat autem et Judas qui tradebat eum, cum ipsis.
Abbreviated transcription (Latin):
fuit apside accepta. ut nullꝰ tenentib
audet obsiste. uenit ⁊̃ cũ uida auidis tra¬
dita tͣba multa. ut siqͥs resist̾e audet contͣ
tot ñ poss. Confidit de uͥtute scłi. qͥ despat
de auxilio dĩ. Ueruntñ in nocte magr̃m
tradit. ut sine turb quȩ indie freq̃ntad
erant inueniret᷑. Cũ lat̾nis ⁊ facibꝰ ueni¬
unt. ut si lat̾e uellet his qreret᷑.m ccci.

Expanded text:
fuit, a praeside accepta, ut nullus tenentibus auderet obsistere. Venit etiam cum Juda a Judaeis tradita turba multa, ut si quis resistere auderet, contra tot non posset. Confidit de virtute saeculi, qui desperat de auxilio Dei. Verumtamen in nocte magistrum tradit, ut sine turbis quae in die frequenter aderant, inveniretur. Cum laternis et facibus veniunt, ut si latere vellet, his quaereretur. M.
Abbreviated transcription (Latin):
g̾e uideat᷑ ⁊ implet qͥ scͥpͣtũ ẽ. Cũ his
qui oð̾ant pace. erã pacificꝰ. Qd̾ aũt dic̃
uida oscło filiu hoĩs tradis. int̾rogatiue
ꝓnuntiandũ puto. qͣi amantis affectu
corripiat ꝓditorẽ. Acsidicat. Amoris pig¬
nore uuilnꝰ infligis. caritatis officio san¬
guine fundis. pacis instrum̃to mortẽ
uitatꝰ ad nuptias. cui dr̃. Amice qͦmͦhuc¬

Expanded text:
 implet quod scriptum est: Cum his qui oderunt pacem, eram pacificus . Quod dicit: Juda, osculo Filium hominis tradis? interrogative pronuntiandum puto, quasi amantis affectu corripiat proditorem. Ac si dicat: Amoris pignore vulnus infligis; charitatis officio sanguinem fundis; pacis instrumento mortemvitatus ad nuptias, cui dicitur: Amice, qu
Abbreviated transcription (Latin):
cite caute.Miser uidas putabat signa
quȩ fecat saluator facta magicis artib ⁊
qr forte audierat dnm in monte tͣnsfiga¬
tũ. timebat ne simili tͣnstigͣatiõe elab̾et᷑
de manibꝰ ministͦꝵ. Dat gͦsignũ oscłicũ
ueneno diabłi. sic̃ cam obtulit sacͥficiũ

Expanded text:
IERON. Miser Judas putabat signa, quae fecerat Salvator, facta magicis artibus. Et quia forte audierat Dominum in monte transfiguratum, timebat ne simili transfiguratione elaberetur de manibus ministrorum. Dat ergo signum osculi cum veneno diaboli, sicut Cain obtuli
Abbreviated transcription (Latin):
tͥna ẽ tempt̃o cupiditatis. ita ⁊ timoris.
Est eñi concupiscentia carnis. concupis¬
centia oculoꝵ. ambitio scłi ẽ ⁊ timor mor¬
tis. timor uilitatis. timor doloris. Contra
que om̃ia docet. orone deb̾e nos muniri.

Expanded text:
trina est tentatio cupiditatis, ita et timoris. Est enim concupiscentia carnis, concupiscentia oculorum, ambitio saeculi: est et timor mortis, timor vilitatis, timor doloris. Contra quae omnia docet oratione debere nos muniri.
Abbreviated transcription (Latin):
quod uult. Lcclxxxiii. Et factus ẽ su¬
dor eiussicut guitȩ sanguinis decurrentis
intrã. Contra naturã ẽ sanguinẽ sudare.
s ꝑtram sanguine irrigatam declarat t̾re¬
nos sanguine suo redemptos.L.cclxxxiiii.
surrexiss uenit it̾m ad discipłossuos. ⁊ in¬
uenit eos dormientes ptͥsticia.

Expanded text:
sudor ejus sicut guttae sanguinis decurrentis in terram. Contra naturam est, sanguinem sudare; sed per terram sanguine irrigatam, declarat terrenos sanguine suo redemptos. L. surrexisset, venit iterum ad discipulos suos, et invenit e
Abbreviated transcription (Latin):
putant se posses qͣntũ de ardore intiscon¬
fidimꝰ. tm̃ de carnis fragilitate timeamus.
ir ⁊ orauit. Solusiuit orare ꝓcunctis. qui
pparuit aut illi angłs de celo confor¬
tans eũ. Alibi legimꝰ qi angłimini-

Expanded text:
putant se posse. Sed quantum de ardore mentis confidimus, tantum de carnis fragilitate timeamus, it, et oravit. Solus ivit orare pro cunctis, qui pparuit autem illi angelus de coelo confortans eum. Alibi legim
Abbreviated transcription (Latin):
hic tͣnsire nͥbibã illu. fiat uoluntas tua.
Inagonia .i. inc̾tamine mortis ꝓlixus
orabat. ut nosdoceret deuotiꝰ orare in ꝑi¬
cłoso c̾tamine. Orat aut ut si niniue alit̃
saluari ñ pot̃ nͥ aruerit cucurbita: fiat

Expanded text:
hic transire, nisi bibam illum, fiat voluntas tua. In agonia, id est, in certamine mortis, prolixius orabat, ut nos doceret devotius orare in periculoso certamine. Orat autem, ut si Ninive aliter salvari non potest, nisi aruerit cucurbita, fiat
Abbreviated transcription (Latin):
nicħ cc̃ uoluntatẽ fiet. Contͣ uoluntatẽ
itaq dolores atq molestias patiebantur
mres. nͨ alit̾ aliqd m̾itũ ibi hab̾et᷑. ꝑsecuto¬
res quidẽ qͣntũ pot̾ant fugiebant. tñpati
taxat habet. Constat ⁊̃ qͣd m̃riũ uł aliq¬

Expanded text:
nihil contra voluntatem fiet. Contra voluntatem nihil contra voluntatem fiet. Contra voluntatem itaque dolores atque molestias patiebantur martyres, nec aliter aliquod meritum ibi haberetur. Persecutores quidem quantum poterant fugiebant, pati tamtaxat habetur. Constat etiam quod martyrium
Abbreviated transcription (Latin):
calicẽ passiõis tͣnsirease. ita ut õĩno neq
gustaret amaritudinẽ eiꝰ. si tnpossibile
eẽt qͣntũ ad iusticiã dĩ. Qd̾̃ eñi dicebat si
possibile ẽ. ad potentiã dĩ parit᷑ ⁊ iustici¬
am referebat. qm̃ qͣntũ adiusticiã eiꝰ qͥ
ñ solũ potens ẽ. s ⁊ iustus. ñ st̃ possibilia
tͥs q xꝰ pat̾et᷑. ⁊ aconstitutione mundi sa¬
cram̃tũ h nr̃e salutis in eo erat ostensum.
Passus gͦ ẽ ñ quod uellet pati. immo refor¬
midabat. s qr prem diligebat quẽ hoc
uelle sciebat. ⁊ qr ꝑ mortẽ suã salutẽ ꝑxi¬
mi fieri cupiebat. Nec seqͥr si ꝓpt̃ ẜ pati
nec uult tñ incidi. potiꝰ oĩno reformidat.
Euenit ⁊̃ qđ aliqͥs in carc̾atꝰ filiũ suũ uult
incarc̾e poni ut ip̃e sic euadat. nec tñuult
filiũ incarc̾aripotiꝰ iñ dolet. Uoluntaseni
nunꝗͣ ẽ nͥcũ delectõne. qͥppe qd̃ delectat
uolumꝰ. qd̾ uͦ molestat illud abhorrereso¬
lemꝰ. Uñ infut᷑a uita uͥ nulla erit passio:

Expanded text:
calicem passionis transire a se, ita ut omnino neque gustaret amaritudinem ejus, si tamen possibile esset quantum ad justitiam Dei. Quod enim dicebat: si possibile est, ad potentiam Dei pariter et justitiam referebat, quoniam quantum ad justitiam ejus; quia non solum potens est, sed etiam justus, non sunt possibilia tus pateretur, et a constitutione mundi sacramentum hoc nostrae salutis in eo erat ostensum. Passus ergo est, non quod vellet pati, imo reformidabat, sed quia Patrem diligebat, quem hoc velle sciebat, et quia per mortem suam salutem proximi fieri cupiebat. Nec sequitur, si propter nec vult tamen incidi, potius omnino reformidat. Evenit etiam quod aliquis incarceratus filium suum vult in carcere poni, ut ipse sic evadat; nec tamen vult filium incarcerari, potius inde dolet. Voluntas enim nunquam est nisi cum dilectione, quippe quod delectat volumus; quod vero molestat, illud abhorrere solemus. Unde in futura vita, ubi nulla erit passio,
Abbreviated transcription (French):
ꝑ apꝓbo aĩȩ rone. Orat tͣnsire calicẽ qͥ a
homo ẽ.s ꝑficit dispensationẽ qi pr̃i obe¬
diensẽ. Sensus ẽ.Si morit᷑ mors men mo
patiendi quã miscdia pͥoris ppłi ne ab
illobibat calicẽ ꝓpinatũ. Uñ ⁊ signant̃

Expanded text:
nsire calicem, quia homo est; sed perficit dispensationem, quia Patri obediens est. Sensus est: Si moritur mors, me non morpatiendi, quam misericordia prioris populi, ne ab illo bibat calicem propinatum. Unde et signanter
Abbreviated transcription (Latin):
lute ⁊ sibi. quod pꝰpassionẽ nͨ turbari nec
tͥstari pot̃ neq in aliquopati. Qd autẽ
mriũ ꝑse uoluntariũn sit. iñ patet qr io
cundum ñẽ. Expetibiliũ eni quedã st̃
locunda bona que ꝑꝑ se expetunt᷑. ut ui¬
deredm̃. Aliast bona ñ iocunda. que ꝑꝑ
Qduolo ait .i. appꝰbo faciendũ illud ñ ago.
qͥd aut nolo .i. ñ appꝰbo faciendũ illud fa¬
cio. Manifestans aut ihc in oratione sua
deuotionẽ q̃i dilectꝰ ⁊ complacens dis¬
positiõib patͥs. addidit. m. cc.xcu.¬

Expanded text:
lutem, et sibi quod post passionem nec tristari nec turbari potest, neque in aliquo pati. Quod autem martyrium per se voluntarium non sit, inde patet quia jucundum non est. Expetibilium enim quaedam sunt jucunda bona, quae propter se expetuntur, ut videre Deum. Alia sunt bona non jucunda, quae propter id est approbo faciendum, illud non ago; quod autem nolo, id est non approbo faciendum, illud facio . Manifestans autem Jesus in oratione sua devotionem, quasi dilectus et complacens dispositionibus Patris, addidit: M.
Abbreviated transcription (Latin):
Ibi tauri pingues obsedunt dum. ⁊ uituli
multi cededer euis a pp pians morti uenit
dełet pecc̃m cõmissũ inorto deliciaꝵ.
Tustorrentẽ cedron cõp̃hendi uoluit.
⁊ iuxta psalmistã de torrente inuiabi¬
bit. Inuia hꝰ uite bibit de torrente pas¬
sionis. ꝓptea ex altauit cap̃. Cedron ge
cedroꝵ.mͣ. mͦ.iͦ. cluii. Sciebat aut
⁊ iudas qui tradebat eũ locũ qr freq̃nt

Expanded text:
guium. Ibi tauri pingues obsederunt Dominum, et vituli multi circumdederunt eum . Appropians morti, venit deleret peccatum commissum in horto deliciarum. Trans torrentem Cedron comprehendi voluit, et juxta Psalmistam: De torrente in via bibet . In via hujus vitae bibit de torrente passionis, propterea exaltavit caput. Cedron gencedrorum. A. 157X Sciebat autem et Judas qui tradebat eum locum: quia frequent
Abbreviated transcription (Latin):
dam illuc ⁊ orem. Ordo ẽ. Sedete donec
uada. ⁊ orem. ⁊ orate ne intẽptone suꝑe¬
mini. Seꝑant᷑ in orone qͥ seꝑant᷑ in pas¬
sione. qr ille orat illi dormiunt pigredi¬
inualle orat pinguedinis. insinuat
nob̾ humilitatẽ seruandã ẽẽ in orone.
⁊ pinguedinẽ intnȩ dilectioĩs. Et
assũpto petͦ ⁊ duobꝰ filiis ⁊ ebedei iaco

Expanded text:
e donec vadam et orem, et orate, ne tentatione superemini. Separantur in oratione qui separantur in passione, quia ille orat, illi dormiunt pinguedium esse. Cum in valle orat pinguedinis, insinuat nobis humilitatem servandam esse in oratione, et pinguedinem internae dilectionis. Et assumpto Petro
Abbreviated transcription (Latin):
lut ignorantia. s concupiscentia seꝑat.
Sic uamhumanitatẽ ita ⁊humanas
infirmitates assũpsit. ut eascruci afi¬
geret i nosfortes effic̾et. Itaq uolunta¬
tem nr̃am suscepiti tͥsticiã. ł sticiam
confident̃ dico. qͥcrucẽ p̃dico. S ẽ q̃dã t̾sti¬

Expanded text:
lut ignorantia seu concupiscentia separat. Sicut veram humanitatem, ita et humanas infirmitates assumpsit, ut eas cruci affigeret, et nos fortes efficeret. Itaque voluntatem nostram suscepit et tristitiam. Tristitiam confidenter dico, qui crucem praedico. S
Abbreviated transcription (Latin):
rectionẽ disꝑsoseos ⁊ diffidentes ac trepi¬
dosrep̃hendit. scdo missosp̃u paraclito
gͣuatos ad contuendã euangłii li tatem
oculos uisitauit. Nã aliqn dui legis amo¬
rȩ detenti quodã fidei somno occupati sc̃.
Tcio uͦ el aritatissue reditu. securitati eos
quietiq resticuet. Ecce app̾pinq̃uit ho¬
ra ⁊ filiꝰ hominis tradet᷑ in manꝰpecc̃orũ.
Intelligͥ pꝰ illud dictũ dormite iam⁊ re¬
quiescite. siluisse dnm aliqͣntulĩ ⁊ re¬
qͥeuisse discipłos. Nã pꝰ sedm marcũ in¬
tulit. sufficit iã qd requieiustis. ⁊ dein
addidit uenit hora. Surgite eamꝰ.
ecce appͦpinqͣuit qͥ me tradet. Qsidicat.
N nos inueniant tĩtes. ultꝰ eamꝰ obuiã
ut passuri confidentiã uideant. Ultro
nos offerre debemꝰ qun expedit morte

Expanded text:
rectionem, dispersos eos et diffidentes ac trepidos reprehendit; secundo, misso Spiritu Paracleto, gravatos ad contuendam Evangelii libertatem oculos visitavit. Nam aliquandiu legis amore detenti, quodam fidei somno occupati sunt. Tertio vero, claritatis suae reditu, securitati eos quietique restituet. Ecce appropinquavit hoet Filius hominis tradetur in manus peccatorum.Intelligitur post illud dictum, dormite jam et requiescite, siluisse Dominum aliquantulum, et requievisse discipulos. Nam post secundum Marcum, intulit, sufficit, jam quod requievistis, et deinde addidit, venit hora. Surgite, eamus; ecce appropinquavit qui me tradet. HIERON.n nos invenient timentes; ultro eamus obviam, ut passuri confidentiam videant. Ultro nos offerre debemus, quando non expedit mortem
Abbreviated transcription (Latin):
dum. ⁊ suauitatq utilit̾ recondendum
in memoria. quod ꝓ nob̾ caro eius cru¬
cifixa ⁊ uuln̾ata sit᷑. Qui manducat
meã carne ⁊ bibit meũ sanguinẽ in me¬
manet ꝑconformationẽ uitȩ. ⁊ ego in il¬
lo ꝑinhabitantẽ gram. ꝓfecto fides in
corde tuo. ẽ xꝰ incorde tuo Sicut misit
me uiuens pat.⁊ ego uiuo ꝓpt̾ patrẽ.
Et qui manducat᷑ me. ⁊ ip̃ie uiuet ꝓpt̾¬
me. Pat̃ me equalem sibi misit .i. hõmi¬
nem fecit. Ut gͦad illũtanqͣ maiorẽ refe¬
ram uita mea. ex inanitio mea fecit in
quia ipse e expatre.Sicut eni pat nẽ in¬
digens uita: sic filius non indiget alt̾ius
uite. Ut̃q eñi una uita: quia unus ds̃.
hic ẽ panis qui decęlo descendit. Nonsic̃
manducauert̃ patresuri manna. ⁊ mor¬
tuist̃. Qui manducat hunc panẽ ui

Expanded text:
um, et suaviter atque utiliter recondendum in memoria, quod pro nobis caro ejus crucifixa et vulnerata sit. Qui manducat meam carnem et bibit meum sanguinemmanet per confornationem vitae, et ego in illo per inhabitantem gratiam; profecto fides in corde tuo, est Christus in corde tuo. Sicut misit me vivens Pater, et ego vivo propter Patrem. Et qui manducat me, et ipse vivet p Pater me aequalem sibi misit, id est, hominem fecit. Ut ergo ad illum tanquam majorem referam vitam meam, exinanitio mea fecit, in quia ipse est ex Patre. Sicut enim Pater non est indigens vita, sic Filius non indiget alterius vitae. Utrique enim sunt una vita, quia unus Deus. Hic est panis, qui de coelo descendit. Non sicut manducaverunt patres vestri manna, et mortui sunt. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sanguine bibimꝰ. si maxime ⁊ singłarit̃
gaudemꝰ de participatione eccłe. in qua
hec ita referri. Panis quẽ ego dabo caro
mea ẽ ꝓmundi uita. Tale ẽ quoddicit.
Refectio quã ꝓpono ut ad sacietatẽ.s.
diuine contemplationis ꝑducat. ẽ in¬
carnatio mea facta ut mundus iuuat.
Nisi manducau̾itis caruẽ filii homi¬
nis. ⁊ bib̾itis eius sanguine: ñ habebitiᷤᷤ
uitã in uob̾. hoc ẽ. nisi reficiamini in
fide incarnationis. ad uitã b̾atam ñ ꝑ¬
uenietis. ꝑ sanguinẽ intellige animã
cũ sanguis sedes aie sit. Qui mandu¬
cat meã carnẽ ⁊ bibit meũ sanguinem

Expanded text:
 sanguinem ejus bibimus, si maxime et singulariter gaudemus de participatione Ecclesiae, in i singulariter haec ita referri: Panis quem ego dabo, caro mea est pro mundi vita. Tale est quod dicit: Refectio quam propono, ut ad satietatem scilicet divinae contemplationis perducat, est incarnatio mea, facta ut mundus vivat. Nisi manducaveritis carnem Filii hominis, et biberitis ejus sanguinem, non habebitis vitam in vobis, hoc est, nisi reficiamini in fide incarnationis, ad vitam aeternam non pervenietis. Per sanguinem, intellige animam, cum sanguis sedes animae sit. Qui manducat meam carnem, et bibit meum sanguinem,
Abbreviated transcription (Latin):
dr ⁊ dicebant. Nonne hic ẽ iħc filius ioseph
cuiꝰ nos noruimꝰ patrẽ ⁊ matrẽ: Quomͦ gͦ
dicit hic quia de cęlo descendit: Isti a
pane decelo longe erant. aurib aꝑtis
surdierant. uidebant ⁊ cecistabant. Pa¬
nisqͥppe iste int̾ioris hoĩsesuriẽ querit.
Unalibi. Bi qͥ esurunt ⁊ sitiunt iusticiã.
decelo descendit. hortansut c̾damꝰ in eii.
Crede eni ineũ hoc ẽ manducare panẽ ui¬

Expanded text:
esus, filius Joseph, cujus non novimus patrem et matrem? Quomodo ergo dicit hic, Quia de coelo descendi? Isti a pane de coelo longe erant; auribus apertis, surdi erant; videbant, et caeci stabant. Panis quippe iste interioris hominis esuriem quaerit. Unde alibi: Beati qui esuriunt et sitiunt justitiam . de coelo descendit, hortans ut credamus in eum. Credere enim in eum, hoc est manducare panem
Abbreviated transcription (Latin):
s. filius hominis de quo sup̃dictũ ẽ pa¬
nis de celo. Nonsic morient᷑ in aia qui me
cȩlestem panem manducant: sicut pa¬
tresuri manducauert manna ⁊ mor¬
tui st̃. Hec dixit in sinagoga docens
incapharnaũ. M ulti gͦ audientes ex

Expanded text:
 Filius hominis, de quo supra est panis de coelo. Non sic morientur in anima, qui me coelestem panem manducant, sicut patres vestri manducaverunt manna, et mortui sunt. Haec dixit in Synagoga, docens in Capharnaum. Multi
Abbreviated transcription (Latin):
re: Mouent discipłi. quid gͦ iimici:
Ecce uentilat᷑ tͥticum. s sec̾tũ dĩ inten¬
tos debet face ñ adu̾sos. U̾ba quide dm̃
ita st̃ ꝓfunda ut om̃s adu̾sos turbent.
oins rectos auditores exceant. Sic apd̾
se discipłi dix̾unt deduricia sermois
dni. ut ab eo naudirent᷑. Unseqͥt᷑. Scien

Expanded text:
re? Moventur discipuli; quid ergo inimici? Ecce ventilatur triticum, sed secretum Dei intentos debet facere, non aversos. Verba quidem Domini ita sunt profunda, ut omnes perversos perturbent, omnes rectos auditores exerceant. Sic apud se discipuli dixerunt de duritia sermonis Domini, ut ab eo non audirentur. Unde sequitur: Sciens
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ manducandũ sanguinẽ. In igit̾ nobis
cib ⁊ potussp̃uał. iñ uox iubilationis ⁊ so¬
nus epulantis: quiasine intmissione qua¬
dam m̃tis masticatione ruminamꝰ carnẽ
uia uite immortał. in qua nec sitisnec esu¬
ries erit. Animal aũt quod ñ ruminat
immundũẽ. Aug̃ libro t̾cio de doctrina
xp̃iana. In locutionib figuratis seruabi¬
tur ħregła ut tamdu u̾setur diligenti
consid̾atioe quod legitur: donec adreg¬
nũ caritatis intp̃tatio ꝑducat᷑. Nisiman¬
ducau̾itis inquit carne filii hoĩs. ⁊ san¬

Expanded text:
is cibus et potus spiritualis, inde vox jubilationis et sonus epulantis; quia sine intermissione quadam mentis masticatione ruminamus carnem viam vitae immmortalis, in qua nec sitis nec esuries erit. Animal autem quod non ruminat, immundum est. Augustinus libro tertio De doctrina Christiana: In locutionibus figuratis servabitur haec regula, ut tandiu versetur diligenti consideratione quod legitur, donec ad regnum charitatis interpretatio perducatur: Nisi manducaveritis, inquit, carnem Filii hominis et san
Abbreviated transcription (Latin):
quia patres manducauert manna: Qua¬
re mortui st̃: quia qd uidebant c̾debant.
qd̃ ñ uidebant ñ intelligebant. Benegͦdi¬
cunt᷑ patres uri. quia similes illoꝵ estis.
De morte anime loquit᷑.nam corpalit̃ om̃s
intellexert ut moyses⁊aaron. Nos ⁊ hodie
uisibilẽ cibũ accipimꝰ: s aliudẽ sacram̃¬
tum. aliud uirtussacram̃ti. qd multi de
altariaccipiunt ⁊ moriunt᷑. Uñ apłs. Iu
diciũ sibi manducat ibibit. Nonbucel¬
intrauit. s bonũ male malus accepit. Ergo
pane celestẽ spualit manducate. Huncpa¬
ne significauit manna: hc̃ panẽ sig̾cat
altare dĩ. Sacram̃ta in signis diu̾sa st̃: in¬

Expanded text:
quia patres manducaverunt manna? Quare mortui sunt? Quia quod videbant, credebant; quod non videbant, non intelligebant. Bene ergo dicuntur patres vestri, quia similes illorum estis. De morte animae loquitur: nam corporaliter omnes Moyses et Aaron. Nos etiam hodie visibilem cibum accipimus, sed aliud est sacramentum, aliud est virtus sacramenti: quod multi de altari accipiunt et moriuntur. Unde Apostolus: Judicium sibi manducat et bibit . Non buccelintravit , sed bonum male malus accepit. Ergo panem coelestem spiritualiter manducare, hunc panem significavit manna, hunc panem significat altare Dei. Sacram
Abbreviated transcription (Latin):
neq siciant. hoc u̾acit̾ ñ pr̃at nͥ iste cib
⁊ potꝰ. qui eos aquib sumit᷑ immorta¬
les⁊ incorruptibiles facit .i. societasip
num multis granis conficit᷑. aluid in
unu ex multis acinis confluit. alxuiii.
ui manducat meã carnẽ ⁊ bibit᷑
meũ sanguinẽ: inme manet ⁊ ego

Expanded text:
aciter non praestat, nisi iste cibus et potus qui eos a quibus sumitur immortales et incorruptibiles facit, id est societas ipnum ex multis granis conficitur, aliud in unum ex multis acinis confluit. A. 68X Qui manducat meam carnem, et bibit meum sanguinem, in me manet et ego
Abbreviated transcription (Latin):
regni .i. xpiane fidi ert docibiles dei
quia ⁊ si homines foris loquunt᷑. tam̃so¬
lusds̃ intussensum aꝑit. intus instruit
u̾itatis agntione ⁊ amore. Et ita qͥcunq
audit idiscit a patre uenit adme. S ne
quisse excuset sic. nunꝗͣ uidi patre quomͦ
disco abeo: Subdit. alxi. m cxii. Lcxix.

Expanded text:
ristianae fidei, erunt docibiles Dei , quia etsi homines foris loquantur, tamen solus Deus intus sensum aperit, intus instruit veritatis agnitione et amore. Et ita quicunque audit et discit a Patre, venit ad me. Sed ne quis se excuset sic, Nunquam vidi Patrem, quomodo disco ab eo? Subdit: A. 61III M.
Abbreviated transcription (Latin):
telligebant. Unus panis. unũ corpus
cram̃tis fideliũ feria seda paschȩ. Com¬
portati in qͥt estislaborib boum .i. an
nuntiantiũ eũgłm. triturati estis q̃n
cathecumini facti fuistis. in horreo ser¬
uati estis qñ nomina ur̃a dedistis. mo¬
li cepistis ieiuniis ⁊ exorcismis. adaꝗͣ
uenistis qñ consꝑsi inbaptismo unum
facti estis. accendente feruore sc̃i sp̃s
cocti estis.⁊ ita facti dincꝰ panis. Qͦ mͦ gͦ
unũ factiestis. sic unii estote tenendo
quomͦ possit dñs carnẽ suã dare ad mã¬
ducandũ ñ statim audiunt. s adhuc
eis dr un magis moueant᷑. Dix gͦ eisiħe.¬

Expanded text:
igebant. Unus panis, unum corpus,cramentis fidelium, feria secunda Paschae. Comportati, inquit, estis laboribus boum, id est, annuntiantium Evangelium; triturati estis, quando catechumeni facti fuistis; in horreo servati estis, quando nomina vestra dedistis; molli coepistis jejuniis et exorcismis, ad aquam venistis, quando conspersi in baptismo unum facti estis, accedente fervore Spiritus sancti cocti estis, et ita facti Dominicus panis. Quomodo ergo unum facti estis, sic unum estote, unam fidem tenendo,quomodo possit Dominus carnem suam dare ad manducandum, non statim audiunt; sed adhuc eis d
Abbreviated transcription (Latin):
Quẽ trahat pat̃ quẽ ñ. quare illũ trahat
quare illũ ñ. noli uelle iudicare si ñ uis
errare. Nec ista tͣctio ht uiolentiã. s uo¬
luntatis excitationẽ. Int̾re aliqͥs eccłam
tre. tñ ꝑfiliũ incarnatũ: cũ ait. lues xꝰ¬
monbariona. quia caro ⁊ sanguisn re¬
uelauit tͥ: s pat̾ m̃sqͥincelis ẽ. Ista reue¬
latio. ipsa ẽ attractio. Ramũ uiridem
ostendis oui. ⁊ trahis illã. Nuces monstͣn¬

Expanded text:
Quem trahat Pater, quem non; quare illum trahat, quare illum non; noli velle indicare, si non vis errare. Nec ista tractio habet violentiam, sed voluntatis exercitationem. Intrare aliquis Ecclesiam tamen per Filium incarnatum, cum ait: Tu es ChSimon Barjona, quia caro et sanguis non revelavit tibi, sed Pater meus qui in coelis est . Ista revelatio, ipsa est attractio. Ramum viridem ostendis ovi, et trahis illam. Nuces monstran
Abbreviated transcription (Latin):
moriat᷑ in et̾num: s quod ꝑtinet ad uirtu¬
tem sacram̃ti ñ aduisibile sacram̃tũ. qui
manducat incorde ñ qͥ premit dente. Hic
.i. in hoc loco ẽ panis. ⁊ conseq̃nt̃ detimnat
decelo descendi.Siquis manducau̾it
ex hoc pane. uiuet inȩtnum. Tale se exhi¬
buit panis uiuus .i. uiuificans ⁊ et̾nus
descendendo int̾ram. ut pane angłoꝵ
manducaret homo. Ipsa eni u̾itas. sap̃ia
uirtus dĩcib ẽ angłoꝵ ⁊ hominũ. Qͥ gͣ fi
de⁊ diłone manducau̾it ex hoc pane ce¬
ego dabo caro mea est ꝓmundi uita. Hoc
qñcaꝑet caro. quod dixit panẽ carnem:
Uocatur caro quod ñ capit caro. ⁊ ĩo ma¬
gis ñ capit caro. quia uocatur caro. Iux¬
ta quod aug̃ ⁊ albinus exponunt. ⁊ pa¬
nem ⁊ carnẽ suã uocat hic dñs fidelium
societatẽ in corꝑe suo quod ẽ eccła. Panẽ
quia eccła cotidie reficit quos recipit.

Expanded text:
moriatur in aeternum, sed quod pertinet ad virtutem sacramenti, non ad visibile sacramentum, qui manducat in corde, non qui premit dente. Hic, id est, in hoc loco est panis, et consequenter determinat coelo descendi. Si quis manducaverit ex hoc pane, vivet in aeternum. Talem se exhibuit panis vivus, id est, vivificans et aeternus descendendo in terram, ut panem angelorum manducaret homo. Ipsa enim veritas, sapientia, virtus Dei, cibus est angelorum et hominum. Qui ergo fiectione manducaverit ex hoc pane coeego dabo, caro mea est pro mundi vita. Hoc quomodo caperet caro, quod dixit panem carnem? Vocatur caro, quod non capit caro; et ideo magis non capit caro, quia vocatur caro. Juxta quod Augustinus et Albinus exponunt, et panem et carnem suam vocat hic Dominus fidelium societatem in corpore suo, quod est Ecclesia. Panem, q
Abbreviated transcription (Latin):
lientur. quia electi ꝑ amorẽ sc̃isp̃s deo
uictima digna consecrant᷑. Et quia sa¬
le sap̃iȩ se auiciis emundant bene ad¬
didit: iom̃is uictima salliet᷑. Itaq uicti¬
ma tał ñ solũ saleasꝑgit᷑ s: ⁊ igne consu¬
mitur: quia ñ pecci tm̃ contagio pellit᷑
s ab electoꝵ inte ipsa ⁊ uitȩ p̃sentis qͦ
incarne e delectatio tollit᷑. Un apłs.
taredicor electoꝵ ẽ. Hostiȩ in hoc alta¬
ri offerende bona oꝑa st̃. Inom̃ib aut
sacͥficiis sal debet offerri. qr nullũ e
opꝰbonũ sine sapia. Ignis in altari sacͥ¬
ficia consuit. de quo ioħsait. ipse
uosbaptizabit in spusc̃o ⁊ igni. uł
ignis tribulationis quo patientia fi
deliui ex̾cetur. ut ꝑfectũ opꝰ habeant.
inti igne castigabit᷑. ut om̃e opꝰsuũ
sit uictima deo sale condita

Expanded text:
lietur; quia electi per amorem sancti Spiritus Deo victima digna consecrantur. Et quia sale sapientiae se a vitiis emundant, bene addidit, et omnis victima sale salietur. Itaque victima talis non solum sale aspergitur, sed et igne consumitur; quia non peccati tantum contagio pellitur, sed ab electorum mente ipsa etiam vitae praesentis, quae in carne est, delectatio tollitur. Unde Apotare Dei, cor electorum est, hostiae in hoc altari offerendae, bona opera sunt. In omnibus autem sacrificiis sal debet offerri, quia nullum est opus bonum sine sapientia. Ignis in altari sacrificia consumit, de quo Joannes ait: Ipse vos baptizabit in Spiritu sancto et igni . Vel ignis tribulatdelium exercetur, ut perfectum opus habeant. menti, igne castigabitur, ut omne opus suum sit victima Deo sale condita
Abbreviated transcription (Latin):
nabitur. ⁊ int̾im ratione sapĩe sallitur
dum sanguinis corruptio quȩ putre¬
dinis custodia ⁊ u̾mium mat ẽ consu¬
nitur. Fetor eni u̾miũ solet gñari de
corruptione carnis⁊ sanguinis. Idõq
caro recens sale conditur. ut ex iccato
humore sanguineo u̾misc̾e nequeat.
Caro gͦ ⁊ sanguis u̾mes creat. quia de¬
lectatio carnał cui condutũ conti¬
nentie ñ resistit. penã luxuriosisgñat
et̃nam. Cuiꝰ fetorẽ quisqͥs uitare desidat
corpꝰ sale continentie. ⁊ intẽ studeat con¬
dimto sap̃ie aberroris ⁊ uicioꝵ labe casti¬
gare. Alit. Mire dictiẽ.omni s enim ig¬
ne salliet᷑. Que eñi uictima sale sallitur
u̾mis putredinẽ arcet. quȩ uͦ igne sale
asꝑso carnẽ quoq consumit.Hoc sedm
legem in hostiisfiebat que in altaricre¬
mabant᷑ ubi in om̃i uictima sal offerri
p̃ceptũ ẽ. Sal gͦ dulcedinẽ sapie. ignis

Expanded text:
nabitur: et interim ratione sapientiae salitur, nabitur: et interim ratione sapientiae salitur, dum sanguinis corruptio, quae putredinis custodia est, et vermium mater, consumitur. Fetor enim vermium, solet nasci de corruptione carnis et sanguinis. Ideoque caro recens sale conditur, ut exsiccato humore sanguineo, vermescere nequeat. Caro ergo et sanguis vermes creat; quia delectatio carnalis, cui condimentum continentiae non resistit, poenam luxuriosis generat aeternam. Cujus fetorem quisquis vitare desiderat, corpus sale continentiae et mentem studeat condimento sapientiae ab erroris et vitiorum labe castigare. Aliter: Mire dictum est, omnis igne salietur. Quae enim victima sale salitur, vermis putredinem arcet; quae vero igne sale asperso, carnem quoque consumit Hoc secundum legem in hostiis fiebat, quae in altari cremabantur, ubi in omni victima sal offerri praeceptum est. Sal ergo, dulcedinem sapientiae; ignis,
Abbreviated transcription (Latin):
sin iam tuti sibi debeant uideri hac beni¬
uolentia quia ñdum st̃ abluti baptismo.
tam̃ misccłia di iam ita eosgub̃nat ut ad
eam ꝑueniant. atq ita securi de hoc scło
te. ut sine eis potiꝰ eatur aduitã. quã cũ
eis ingehenna. Et si om̃ib bonis quibus
de eis noticia ẽ ab ꝑu̾sitate innotescunt.¬
ab om̃iũ penitꝰ societate atq abipsa di¬
uinoꝵ sacram̃toꝵ participatione seꝑan¬
plurib aũt ignota. ita tołandi st sicut
ante uentilationẽ ꝑalea tołat᷑ in area:
ut neq illis ad iniquitatis cõmunionẽ
tas deserat᷑. Hoc̃ faciint qui hnt in se¬
ne ardorẽ designat. Sic eni u̾mem dic̃
serã scelerũ penitudinẽ quȩ nunꝗͣ m
tormtis conscĩam mord̾e cessabit ut igniᷤ
sit pena extͥnsecus. u̾mis dolor int̾ius.
Iđo aut ꝑigne tͥbulatiois euellas amicoᷤ
ita tͥ utises ut manus. pes. oculus. site ad
gehennã trahere uelint. quia omisqͥ
uictima di ẽ purgatorio igne ex ami¬

Expanded text:
tsi jam non tuti sibi debeant videri ex hac benevolentia, quia nondum sunt abluti baptismo, tamen misericordia Dei jam ita eos gubernat, ut ad eam perveniant, atque ita securi de hoc saeculo te, ut sine his potius eatur ad vitam, quam cum eis in gehennam. Et si omnibus bonis, quibus de eis notitia est, ab omnium penitus societate adque ab ipsa diuinorum sacramentorum participatione separanpluribus autem ignota, ita tolerandi sunt, sicut ante ventilationem palea toleratur in area, ut neque illis ad iniquitatis consentiaturtas deseratur. Hoc faciunt qui habent in sene ardorem designat. Sic enim vermem dicit seram scelerum poenitudinem, quae nunquam in tormentis conscientiam mordere cessabit, ut ignis sit poena extrinsecus, vermis dolor interius. Ideo autem per ignem tribulationis evellas amicos ita tibi utiles, ut manus, pes, oculus, si te ad gehennam trahere velint; quia omnis qui victima Dei est, purgatorio igne exami
Abbreviated transcription (Latin):
te. Bonii tͥ ẽ aduitã ingredi debͦilẽ uł clau¬
dum. quã duas manus uł duos pedes ha¬
bentem mitti in ignẽ et̃num. Quia supra
Zant. cum parũ distet in uicio falłe uł fal¬
li.Scandalizat aũt qͥ dicto ułfactom inꝰ
recto occasionẽdat rumȩ. Aut bonũ lege

Expanded text:
est ad vitam ingredi debilem, quam duas manus vel duos pedes habentem mitti in ignem aeternum. Quia supra zant, cum parum distet in vitio fallere vel falli. Scandalizat autem, qui dicto vel facto minus recto occasionem dat ruinae. Aut bonum lege