comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ttet sibi nichil loquamꝰ sub¬
dolũ uoluamꝰ obscurũ ni¬
chil Sic tota decurrat dies
nec lingua mendax nec ma-¬
nꝰ ocłi nec pectẽt lubricine
noxa corpus ĩquinet Ep̃e¬
culator aftat desuꝑ qui nos
cit a luce pͥma in uespum

Expanded text:
aestet sibi. Nihil loquamur subdolum, Volvamus obscurum nihil. Sic tota decurrat dies. Ne lingua mendax, ne manus, Oculive peccent lubrici, Ne noxa corpus inquinet. Speculator astat desuper, Qui nos cit A luce prima in ves
Abbreviated transcription (Latin):
nus euis. die qua redemit
eos de manu tribulãtis.
Sicut posuit in eggyp¬
to signa sua. et ꝓdigia
sua in cãpotaneos Et
conu̾tit in sangumẽ flu¬
mina eoꝵ: et nbres eo¬
rum ne biberent Mi¬
sit in eos cynomiã et co¬
medit eos: et ranã et di¬
sperdidit eos Et de dit
erugini fructus eoꝵ: et la¬
bores eorũ locuste Et oc¬
cidit in grandine uineas
eorũ. et moros eorũ in
pruina Et tradidit
grandini uimenta eoꝵ:
et possessionẽ eorũ igii
Misit in eos irã indig¬
nationis sue indigna

Expanded text:
 die qua redemit eos de manu tribulantis. Sicut posuit in Aegypto signa sua, et prodigia sua in campo Taneos. Et convertit in sanguinem flumina eorum, et imbres eorum ne biberent. Misit in eos coenomyiam et comedit eos; et ranam, et disperdidit eos. Et dedit aerugini fructus eorum, et labores eorum locustae. Et occidit in grandine vineas eorum et moros eorum in pruina. Et tradidit grandini jumenta eorum, et possessiones eorum igni. Misit in eos iram indignationis suae, ind
Abbreviated transcription (Latin):
magnificatus est: equum
et ascensorẽ ꝓiecit in ma¬
re.Nortitudo mea et laꝰ
mea dñs: et fc̃s est mͥ in
salutẽ. I. ste deus meus
et glorificabo eũ deꝰ prĩs
mei es exalitabo eũ. Dñs
quasi uir pugnator. om¬

Expanded text:
uum et ascensorem dejecit in mare. Fortitudo mea, et laus mea Dominus; et factus est mihi in salutem. Iste Deus meus, et glorificabo eum: Deus patris mei, et exaltabo eum. Dominus quasi vir pugnator: om
Abbreviated transcription (Latin):
riũ tusĩ dñe quod firma¬
uerunt manꝰ tue. dñs reg¬
nabit in efnũ et ultra.
Angressꝰ ẽ enĩ pharao
cum curcib et equitibus
eius in mare. et reduxit
suꝑ eos dñs aquas maris.
Rilii aute israel abula¬
uerunt per siccũ. in me¬

Expanded text:
rmaverunt manus tuae Dominus regnabit in aeternum et ultra ingressus est enim equus Pharao cum curribus et equitibus eius in mare et reduxit super eos Dominus aquas maris filii autem Israhel ambulaverunt per siccum in me
Abbreviated transcription (Latin):
nos et ꝓpiciꝰ esto pct̾is nr̃is
ꝓpter nomen tuum. Ne
forte dicant in gentibus
ubi est deus eoꝵ. et inno¬
tescat in nationib corã
oculis nr̃is. ¶lcio san¬
guinis seruoꝵ tuoꝵ qui
effusus est. introeas in¬

Expanded text:
 et propicius esto peccatis nostris propter nomen tuum, ne forte dicant in gentibus: ubi est deus eoruml et / innotescat in nacionibus coram oculis nostris ulcio sanguinis servorum tuorum, qui effusus est. Et si
Abbreviated transcription (Latin):
suo Edhuc esce eoꝵ erãt
in ore ipsorũ. et ira dei ascẽ¬
dit suꝑ eos. Et occidit
pingues eorũ: et electos is¬
rael impediuit. In oĩb
hiis peccauerunt adhric. et
non crediderunt in mirabi¬
libus eius. Et defecerũt
in uanitate dies eorũ: et
anni eoꝵ cũ festinatione.
Cũ occideret eos q̃rebãt

Expanded text:
 adhuc esca eorum erat in ora ipsorum. Ira Dei ascendit in eos, et occidit plurimos eorum  et electos Israel inpedibit. In omnibus his peccaberunt adhuc  et non crediderunt in mirabilibus eius. Et defecerunt in vanitate dies eorum  et anni eorum cum festinantia. Quum occideret eos, tunc quaerebant
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s dies festos dei a terra.
Signa nr̃a non uidi¬
mus iam non est ꝓpheta.
et nos nõ cognoscet ampliꝰ
sq quo deus imprope¬
rabit inimitꝰ. irritat adu̾¬
sariꝰ nomen tuũ in finẽ.
¶t quid auertis manũ
tuam. et dexterã tuã de me

Expanded text:
omnes dies festos Domini  de terra. Signa nostra non vidimus  iam non est propheta, et nos non agnoscet amplius. Usquequo Deus improperabit inimicus  irritat adversarius nomen tuum in finem. Ut quid avertis faciem tuam, et dexteram tuam , e
Abbreviated transcription (Latin):
in terra quã fundauit
in scła. Et elegit da¬
uid seruũ suũ et sustu¬
lit eũ de gregib omium.
de post fetantes accepit
eum. Pascere iacob sex¬
nũ siui: et israel heredi¬
tatẽ suã. Et paiuit eos
in innocentia cordis sui.
et in intellectib manu¬
ũ suarũ deduxit eos.

Expanded text:
ndavit in saecula. Et elegit David servum suum, et sustulit eum de gregibus ovium: de post fetantes accepit eum. Pascere Jacob servum suum, et Israel haereditatem suam. Et pavit eos in innocentia cordis sui, et in intellectibus manuum suarum deduxit eos.
Abbreviated transcription (Latin):
miraculũ ẽ gubnatio
totiꝰ mundi ꝙͣ laturatio qͥnq
nilia hoĩm de qnq panib:
et tñ hec nemo mirat᷑. Illud
mirantꝰ hoĩes. ñ qr maiꝰ est:
s qr rarũ est. Quis eĩ et nũc
pascit uniu̾sũ mundũ: nisi
ille qui de paucis granis sege-¬
tes creat: Fecit gͦ quoꝰ d̾s. Inde
enĩ multiplicat de paucis gra¬
nis segetes: ude ĩ manibus
sius multiplicauit q̃nz panes.
Ptãs enĩ erat in manib xpi.
Panes autẽ illi qͥnq qͣi semĩa
erant: ñ quidẽ t̾re mandata
cata. Hoc aũ admotũ ẽ sensibꝰ
quo erigeretur mens. ⁊ exhibi¬
tũ ocłis ubi excerceret ᷑ ĩtellectꝰ.
ut inuisibilẽ deũ ꝑ uisibilia
oꝑa mrarem. et erecti ad fidẽ

Expanded text:
miraculum est gubernatio totius mundi quam saturatio quinque millium hominum de quinque panibus, et tamen haec nemo miratur. Illud mirantur homines, non quia majus est, sed quia rarum est. Quis enim et nunc pascit universum mundum, nisi ille qui de paucis granis segetes creat? Fecit ergo quomodo Deus. Unde enim multiplicat de paucis granis segetes, inde in manibus suis multiplicavit quinque panes. Potestas enim erat in manibus Christi: panes autem illi quinque quasi semina erant, non quidem terrae mandata, cata. Hoc ergo admotum est sensibus, quo erigeretur mens, et exhibitum oculis ubi exerceretur intellectus, ut invisibilem Deum per visibilia opera miraremur, et ere
Abbreviated transcription (Latin):
possit. Laudemꝰ de fc̃õ fcõrem
S quẽadmodũ si lrãs płcras
alicubi inspiceremꝰ ñ nobis
suffic̾et laudare scͥptoris arti¬
culũ: quẽ eas pariles. eqͣles de¬
coras fecit. nͥ et̾ legeremꝰ quod
nob̾ per illas indicauerit. Ita
fcm̃ hoc qui tantũ inspicit de¬
lcãtur płcritudine fci: ut ad¬
mretur artificẽ. Qui aũ ĩtel¬
ligit᷑ qͣli legit. Alif enĩ uidetur
pictura: alr̃ uident᷑ lr̃e. Pictu¬
rã cũ uideris: hoc ẽ totũ uidisse
laudasse. Lrãs cũ uidis ñ est
hoc totũ qm̃ cõmou̾is ⁊ lege̾.
E

Expanded text:
possit, laudavimus de facto factorem. Sed quemadmodum si litteras pulchras alicubi inspiceremus, non nobis sufficeret laudare scriptoris articulum, quomodo eas pariles, aequales, decorasque fecerit, nisi etiam legeremus quid nobis per illas indicaverit: ita factum hoc qui tantum aspicit, delectatur pulchritudine facti, ut admiretur artificem. Qui autem intelligit, quasi legit. Aliter enim videtur pictura, aliter videntur litterae. Picturam cum videris, hoc est, totum vidisse, laudasse; litteras cum videris, non est hoc totum, quoniam commoneris et legere. E
Abbreviated transcription (Latin):
mus panes ut manducent
opera: et ad intelligendũ deũ
de inuisibilibz admonent hu¬
manã mentẽ. Qr eĩ ille ñ ẽ
talis sb̃a q̃ uideri ocłis possit.
et miracula eiꝰ quib totum
mundũ regit. uniũsãq cre¬
aturã administrat assidui¬
tate iuluer̃t ita ut pene neõ

Expanded text:
ut manducent opera, et ad intelligendum Deum de visibilibus admonent humanam mentem. Quia enim ille non est talis substantia quae videri oculis possit, et miracula ejus, quibus totum mundum regit universamque creaturam administrat, assiduitate viluerunt, ita ut
Abbreviated transcription (Latin):
qr p̃cederet añ dñm in spũ et
utute helye. Ambo nãq ꝯtinẽ¬
ter iuiuentes ãbo hĩtu incł̾ti
ambo in solitudine degentes.
ãbo p̾cones u̾itatis. ãbo regis
et regine ꝑsecutoem ꝓpt̾ iusti¬
ciã ꝑpessi st̃. Ille achab ⁊ ieza¬
bel: iste herodis i herodiadis.
Ille ne ab ĩpiis occideret᷑ igneo
curru raptꝰ ẽ in celũ: iste ne
ab ĩpiis uinceret᷑ ꝑfecto mar¬
tyrii certamine. spũ celestia
regna petiuit: angeloꝵ utiq
subuectꝰ auxilio de qͥb scͥptũ
est. Currꝰ dei decẽ milib młti¬
plex. milia letantiũ dñs in ilł.¬

Expanded text:
praecederet ante Dominum in spiritu et virtute Eliae. Ambo namque continenter viventes, ambo habitu inculti, ambo in solitudine degentes, ambo praecones veritatis, ambo regis et reginae persecutionem propter justitiam perpessi sunt: ille Achab et Jezabel, iste Herodis et Herodiadis. Ille ne ab impiis occideretur, igneo curru est raptus in coelum; iste ne ab impiis vinceretur, perfecto martyrii certamine spiritu coelestia regna petivit, angelorum utique subvectus auxilio, de quibus scriptum est: Currus Dei decem millia multiplex millia laetantium, Dominus in il
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ip̃e sur a mortuis: et ideo uir¬
tutes oꝑãt᷑ in eo. Qͥ uñ qͥdẽ
intellexit mortuũ posse hõĩez
resuscitari ad uitã bñ de resur¬
rectoĩs gła sensit: qui iustos
s misere desipuit: qͥ de hoĩe
puro sponte credere potuit.
hoc de deo hoĩe ut crederetur
miracłis attestantib. tantis
nlła rõe consensit. Qrͣe hꝰ fr̃o

Expanded text:
 ipse surrexit a mortuis, et ideo virtutes operantur in eo. Qui bene intellexit mortuum posse hominem resuscitari ad vitam, bene de resurrectionis gloria sensit, qui justos sed misere desipuit, qui quod de homine puro sponte credere potuit, hoc de Deo homine credere tot miraculis attestantibus, tantis nulla ratione consensit
Abbreviated transcription (Latin):
da. in ebrians t̾rã cruore ĩ siti
sanguĩs ꝑmanebat. Hinc est
crudelitatis absorbuit. S ista
lectio ia locatur. Hodes inquit
tenuit iohẽm: ⁊ alligauit eũ.
Qͥ uincła soluerat pctõꝵ pctõ¬
ris uincuł alligat᷑: ut uincta
uenia locũ uenie ñ relinquat.
Asligauit eũ. et posuit in car¬
cerẽ. Herodes tu adult̾iũ facis:
⁊ in carterẽ uadit iohes: Sic
iudicat sedens in loco iudicis¬
reus: in loco uindicis innocẽ¬
tie ꝑsecutor. Rogo ubi ierũ
facies. ubi forma. ubi pudor.
ubi existimatio publici cogni¬
toris. ubi dẽ ubi hõ. ubi fas. ubi
lex. ubi ip̃iꝰ iussa nature: sił
oĩa st̃ hodes te agente. te iudi¬
cance. te uiuente cõfusa. R¬

Expanded text:
da, inebrians cruore terram, in siti sanguinis permanebat. Hinc est crudelitatis absorbuit: sed ipsa lectio jam loquatur. Herodes, inquit, tenuit Joannem, et alligavit eum. Qui vincris vinculis alligatur, ut vincta venia locum veniae non relinquat. Alligavit eum et posuit in carcere. Herodes, tu adulterium facis, et in carcerem vadit Joannes? Sic judicas sedens in loco judicisreus, in loco vindicis innocentiae persecutor? Rogo ubi rerum facies? ubi fama? ubi pudor? ubi existimatio publici cognitoris? certe ubi Deus? ubi homo? ubi fas? ubi lex? ubi ipsius jura naturae? Simul omnia sunt, Herodes, te agente, te judicante, te jubente confusa.
Abbreviated transcription (Latin):
dñi testis. totiꝰ mediꝰ t̾nitatis:¬
et hic tantꝰ datur inceste tradit᷑
adultere. adicitur saltatrici.
Merito gͦ confusa st̃ uscera:
corda tremuer̃t. At u̾o herodes

Expanded text:
Domini, Dei testis, totius medius Trinitatis, datur incestae, traditur adulterae, addicitur saltatrici. Merito ergo concussa sunt viscera, corda tremuerunt. At Herodes
Abbreviated transcription (Latin):
in carcerẽ. Herodes te petit cã.
te arguunt uincła. te carcer
acrusat. te diuulgat ꝓducta
riatur. cam̃ custodie qͥ reqͥrit.
in te inueniet qd̃ puniat. et
in iohẽ qd̃ doleat. Iohẽs orbi
notus fame uͥtute cognitꝰ:
celebratissimꝰ scĩtate. dũ attra¬
hit ad se inquisitores ĩ uirie.¬
facit ut tuus cunctis inno¬
tescat incestus. Agit ut te hẽat
confusio publica: quẽ corrigeᷤ
ñ ualuit secreta correptio et¬
pͥuata. Innocentie iuimicis.
odiosa fit sẽꝑ libertas. Nam¬
uirtꝰ contraria uiciosis: sacͥ¬
legis exosa scĩtas. inumnica
castitas ĩpudicis. corruptis
integritas pena. Luxuriosis
adu̾sa fragilitas: crudelibus
sta cũ dicit. Dicebat iohẽs. Nõ¬
licet t̾ acciꝑe uxorẽ philippi
scre unde iohẽs offendit:
ecce lunide herodes furit. Ma-¬
los qͥ monet offendit. Incur¬
rit odiũ: q̃ arguit cͥminosos.
Dicebat iohẽs qd̾ erat legis:
certe qd̾ erat ñ odii s amoriᷤ.
Ecre qualẽ consecutꝰ est ab

Expanded text:
in carcere. Herodes, te causa petit, te arguunt vincula, te carcer accusat, te divulgat producta ria: causam custodiae qui requirit, invenit in te quod puniat, et in Joanne quod doleat. Joannes orbi notus, fama virtutis cognitus, celebratissimus sanctitate, dum trahit ad se suae inquisitores injuriaefacit ut tuus cunctis innotescat incestus; agit ut te habeat confusio publica, quem corrigere non potuit secreta correctioum, innocentiae inimicis odiosa fit semper libertas, virtus contraria vitiosis, sacrilegis exosa sanctitas, inimica castitas impudicis, corruptis integritas poena, luxuriosis adversa frugalitas, crudelibus sta cum dicit: Dicebat enim licet tibi habere uxorem Philippi Ecce unde Joannes offendit, ecce unde Herodes furit: malos qui monet, offendit; incurrit odium, qui arguit criminosos. Dicebat Joannes quod erat legis, certe quod erat non odii, sed amoris: ecce qualem consecutus est ab
Abbreviated transcription (Latin):
baptiste passionẽ. Die inqͥt¬
clinio: et placuit herodi ⁊ oĩb¬
pollicitꝰ est dare ei qd̃cũq po¬
stulasset ab eo. At illa p̃mo¬
nita a mr̃e sua: da mͥ inqͥt

Expanded text:
beatissimi passionem. Die natclinio, et placuit Herodi: pollicitus est dare ei quodcumque postulasset ab eo. At illa praemonita a matre sua, da mihi,
Abbreviated transcription (Latin):
bentes iussit dau. misitqz et
decollauit iohẽm: ⁊ allatũ ẽ
caput eiꝰ in disco. et datũ pu
de libidine ĩpietas. Allatũ est
caput iohĩs in disco: qͥ salu¬

Expanded text:
bentes jussit dari, misitque decollari Joannem, et allatum est caput ejus in disco, et datum estde libidine impietas. Et allatum est caput ejus in disco. In a
Abbreviated transcription (Latin):
hoc iã etiã si euangeliũ ta¬
ceret. mundꝰ clamac ruine¬
ruine nãqz illiꝰ uoces illius
sunt. Qui ei tot attritꝰ ꝑse¬
cutionib a gła sua cecidit:
quasi iã nobis e proximo
regnũ aliud qd̃ seqͥtur oñdit.
Ipsis et a quib amat᷑ ama¬
ꝙ amandꝰ ñ est. Si enim
ruinã sui domꝰ cassata
minaretur. quisqͥs in illa
hĩtaret fugeret: et qui stantẽ
dilexerat recedere qͣmtotiꝰ a
cadente festinaret. Facile gͦ¬
dilcõe disiungere. S hͦ illo
tpẽ difficilimũ fuit: qd̾ tũc
predicare regnũ celoꝵ inuisi¬
bile mittebantͤ: cũ longe la¬
teqz om̃s cernerent florere
regna terrarum.
nde et adiuncta st̃ p̃dica¬
torib scĩs miracula:
ut fidẽ u̾bis daret uirtus
ostensa et noua facerent.
qui noua p̃dicarent sicut

Expanded text:
i, etiam si Evangelium taceat, mundus clamat. Ruinae namque illius voces ejus sunt. Qui enim tot attritus percussionibus a gloria sua cecidit, quasi jam nobis e proximo regnum aliud quod sequitur ostendit. Ipsis jam et a quibus amatur amaquod amandus non est. Si enim ruinam sui domus quassata minaretur, quisquis in illa habitaret fugeret; et qui stantem dilexerat, recedere quantocius a cadente festinaret. Si igitdilectione disjungere. Sed hoc illo in tempore difficillimum fuit, quo tunc praedicare coelorum regnum invisibile mittebantur, cum longe lateque omnia cernerent florere regna terrarum. 3. Unde et adjuncta sunt praedicatoribus sanctis miracula, ut fidem verbis daret virtus ostensa, et nova facerent qui nova praedicarent, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
rent. Erant etiã tune qui
de iudea uocandi essent: et de
petro legimꝰ et pͥus hebreoꝵ
tria milia: ⁊ postea qͥn mi¬
lia credidisse. Et cũ predicare
aplĩ gentib in asia uoluissẽt
et tñ ipẽ spũs qui pͥus p̃dica¬
tionẽ ꝓhibuit. hanc asianoꝵ
postiodũ fecit: qr tũc in illa
erant qͥ saluandi ñ erant.
tũc in illa erant qui necdũ
officiũ substrahit᷑. ne gͣuius
de contempta p̾dicatoẽ iudi¬
cari mererentur. Subtili gꝰ
occultoq iudicio a quorũdã
aurib p̾dicatio scã subtͣhit᷑
qr suscitari ꝑ grãm ñ merent᷑.¬

Expanded text:
entum. Erant etiam tunc, qui de Judaea vocandi essent, et de Petro, legimus et prius Hebraeorum tria millia, et postea quinque millia credidisse: et cum praedicare apostoli gentibus inet tamen ipse qui prius praedicationem prohibuit, hanc Asianorupostmodum fecit, quia tunc in illa erant qui salvandi non erant, tunc in illa erant qui necdum officium subtrahitur, ne gravius de contempta praedicatione judicari mererentur. Subtili ergo occultoque judicio a quorumdam auribus praedicatio sancta subtrahitur, quia suscitari per gratiam non merent
Abbreviated transcription (Latin):
uersatur autẽ cũ testib scẽ
resurrectoĩs et ip̃a testis. Conu̾¬
satur cũ senatorib celi infra
curiã paradisi sub sp̃s scĩ disci¬
quib xp̃s p̃liabat᷑. sed de celis.
Hinc ascendisse legunt᷑ in cena¬
culũ. quo pascha dignissime
celebrat᷑. Ibi quippe manebãt
rati in caritate. ꝑseu̾antes in
orare. qui dudũ cũ dño
conu̾santes. uͥtutib et mira¬
culis pascebant᷑. Et bñ ꝑse¬
uerantes in orõe. nichil hesi¬
tantes: donec accipent mu¬
nera sp̃s scĩ que poscebant.
Quos et uos o filie imitanũ.
unanimit uiuentes. qͦusq
intrare possitis gaudia et̾ne
uite quo btã uͥgo feliciter
hodie introiuit: alt̾nantibꝰ
hymuudicis angeloꝵ choris
infra pascua et̾ne uiridita¬
tis. ubi una societas oĩm sr̃
fectio aĩaꝵ. Hodie głosa sẽꝑ¬

Expanded text:
autem cum testibus sanctae resurrectionis et ipsa testis. Conversatur cum senatoribus coeli intra curiam paradisi sub Spiritus sancti disciquibus Christus praeliabatur, sed de coelis. Hinc ascendisse leguntur in coenaculum, in quo pascha dignissime celebrabatur: ibi quippe manebant rati in charitate, perseverantes in  orare qui dudum cum Domino conversantes virtutibus et miraculis pascebantur. Et bene perseverabant in oratione nihil haesitantes, donec acciperent munera Spiritus sancti quae poscebant. Quos et vos, o filiae imitamini, unanimiter viventes, donec intrare possitis gaudia aeternae vitae, quo beata Virgo feliciter hodie introivit, alternantibus hymnidicis angelorum choris intra pascua aeternae viriditatis: ubi una societas civium sufectio animarum. Hodie glorios
Abbreviated transcription (Latin):
nomen enituit: ut qͥ
sc̃s iam ab hoĩb hẽbatur. po¬
tens etiã ut uerꝰ aplĩtus
hẽretur. Nec multo post dũ
agrũ lupicini cuiusdã ho¬
norati scdm̃ sclm uiri p̃te¬
riret: clamore et luctu tur¬
be plangentis excipitur
ad quã cũ sollicitus astitiss
et quis eẽt hic fletus ĩqui¬
reret: ĩdicat unũ e familia
seruũ laqueo sibi uitã extor¬
sisse. Quo cognito cellulã in
qua corpꝰ iacebat ingredit᷑.
Exclusis oĩb turbis. sr̃statꝰ
torpori aliꝙͣti semꝑ orauit.
Mox uiuiscente uultu mar¬
cescentib ocłis in ora illiꝰ
defunctꝰ erigitur. Centoq
cognamine enisꝰ assurgere
app̃hensa bĩ uiri dextera in
pedes constitit: atz ita cũ eo
usq ad uestibulũ domꝰ tur¬
ba oĩm expectante ꝓcessit.

Expanded text:
nomen enituit, ut qui sanctus iam ab omnibus habebatur, potens etiam et uere apostolicus haberetur. Nec multo post, dum agrum Lupicini cuiusdam honorati secundum saeculum uiri praeteriret, clamore et luctu turbae plangentis excipitur, ad quam cum sollicitus adstitisset et quis esset hic fletus inquireret, indicatur unum ex familia seruulum laqueo sibi uitam extorsisse. quo cognito cellulam, in qua corpus iacebat, ingreditur, exclusisque omnibus turbis superstratus corpori aliquantisper orauit. mox uiuescente uultu, marcescentibus oculis in ora illius defunctus erigitur: lentoque conamine enisus adsurgere, adprehensa beati uiri dextera in pedes constitit: adque ita cum eo usque ad uestibulum domus, turba omni inspectante, processit.
Abbreviated transcription (Latin):
cos eius Auertisti ad¬
uitoriũ gladii eiꝰ. ⁊ nõ
es anxiliatꝰ ei in bello.
Deftuxisti eũ ab emũ¬
datione: et sedem eiꝰ in
terra collisisti ¶ mora¬
tti dies temporis eus. per¬
fudisti eũ confusione.¬

Expanded text:
 « Avertisti adjutorium gladii ejus, et non es auxiliatus ei in bello. Destruxisti eum ab emundatione, et sedem ejus in terra collisisti. Minorasti dies temporis ejus, perfudisti eum confusione
Abbreviated transcription (Latin):
tas mea et mĩa mea cum
ipso. et in noĩe meo exal¬
tabitur cornu eius. Et
ponã in mari manũ eiꝰ.
et in fliũbus dexterã eius.
Ipse inuocauit mepa¬
ter meꝰ es tu. deus meus
et susceptor salutis mee.
Et ego primogenitu
ponã illũ. excelsum pre

Expanded text:
tas mea et misericordia mea cum ipso, et in nomine meo exaltabitur cornu eius. Et ponam in mari manum eius et in fluminibus dexteram eius. Ipse inuocabit me: Pater meus es tu, Deus meus et susceptor salutis meae. Et ego primogenitum ponam eum, exce
Abbreviated transcription (Latin):
sis ep̃s uir honeste u¬
te i per cuncta laudabilis: dũ
die diũco loca scã ex ꝯsuetudi¬
circuiret: illa hora qͣuir bt̃s
martinꝰ obiit. audiuit choꝵ
canentiũ in sublimi. Uocato¬
qz archidyacono. int̾rogat si
aures eiꝰ ꝑcuterent uoces: quas
ille attentius audiret. Rñdit.
Nequaꝙͣ. Tũ ille: diligenter
rchidyaconꝰ aut̾ cepit
sursũ collũ extende̾. aures e
rigere: et sr̃ sũmos articulos
bacło sustentante stare. Sed
credo eũ ñ fuisse eq̃lis meriti:
a qͦ hec merebantur audiri.
hoc ei diuina pietas audire
ꝑmitt̾et. Erectus aũ sursum:
inf̾rogat senex. Quid audis:
Qͥ ait. Uoces psallentiũ tͣ
in celo audio: s quid sit pror sꝰ

Expanded text:
nestae vitae et per cuncta laudabilis, dum die dominico loca sancta ex consuetudicircuiret, illa hora qua vir beatus obiit audivit chorum canentium in sublimi. Vocatoque archidiacono, interrogat, si aures eius percuterent voces, quas ille adtentus audiret. Respondit: 'Nequaquam'. Tunc ille: 'Diligenter', rchidiaconus autem coepit sursum crigere, et super summos articulos, baculo sustentante, stare. Sed credo eum non fuisse aequalis meriti, a quo haec non merebantur audiri. hoc ei divina pietas audire permitteret. Erectis autem, rursum interrogat senex: Quid audis? Qui ait: Voces psallentium tanquam in coelo audio, sed quid sit prorsus
Abbreviated transcription (Latin):
ũ in eodẽ reꝑiens ⁊fulꝰ abscessͭ
Qͥd gͦ erit de nobis pctõrib ⁊¬
luit pars iniqua nocere. Hec
sacerdote loqñte notato tpẽ ar¬
chidyaconꝰ turonis misit ue¬
lociter: qui hec diligent̾ inqͥ¬
reret. Qui ueniens. eo die ead̃¬
q hora manuifestissiẽ cogno¬
seuerinꝰ audiuit psallentiũ

Expanded text:
um in eodem reperiens, confusus abscessit. Quid ergo de nobis peccatoribuluit pars inimica Al., iniqua nocere? Haec sacerdote loquente notavit tempus archidiaconus, et Turonos misit velociter, qui haec diligenter inquireret. Qui veniens, eo die et hora manifestissime cognous Severinus audivit psallentium
Abbreviated transcription (Latin):
ma uirgo nos qui¬
hoc credimꝰ qd̃ uirgo et
mater dei sis. credendo se¬
tiamꝰ qd̾ pro nobis deũ¬
te peperisse deũ et hoĩem.
gaudeamꝰ ꝑte nobis ad¬
uenisse sasutẽ. Et qui fa
rem gaudeamꝰ ꝑ te perte¬
pisse felicitatẽ. Et quoti¬
diuina miseratio tua ne
inflemur assistat tuitio.
Et si ꝓcesserit tribulatio
uel temptatio: ne laba¬
mur presens sit tua scã¬

Expanded text:
Maria, nos qui credimus quod virgo et mater Dei sis, credendo sentiamus quod pro nobis depte peperisse Deum et hominem, gaudeamus per te nobis advenire salutem. Et qui fatrem gaudeamus per te percipere felicitatem. Et quotiad nos divina miseratio tua, ne inflemur adsit tuitio. Et si venerit tribulatio, vel tentatio ne labamur, praesens sit tua sa
Abbreviated transcription (Latin):
go misericordit¬
actura pro nobis. surge
et amplectere miãm re
sos ante oclos conditoris.
Cecos cordiũ oculos ter¬
ge.atq semittas iustici
e ostende. Orando a nob.
uitia subtrahe: atq scã
insere .Impetra cursũ¬

Expanded text:
go, misericorditer ora pro nobis; surge, et amplectere misericorsos ante oculos conditoris.corum cordium oculos terge, atque semitas justitiae nobis ostende. Orando a nobis vitia subtrahe, atque insere. Impetra
Abbreviated transcription (Latin):
Eus tuoꝵ militũ sors
⁊ corona p̃miũ lau¬
des canentes martiris ab¬
solue nexu crimis Dic
nẽpe mundi gaudia et blã¬
dimẽta noxia caduca rite
deputãs ꝑuenit ad celestia
Penas cucurrit fortiter
et sustulit uiriliter pro te
effundẽs sanguinẽ et̾na do¬
na possidet Ob hoc p̃catu
supplici te possimꝰ pussime
in hoc triũpho martiris di¬
mitte noxam seruulis ¶a¬

Expanded text:
eus tuorum militum Sors et corona premium Laudes canentes martiris Absolbe nexu criminis Hic nempe mundi gaudia Et blandimenti noxia Caduca rite deputans Pervenit ad celestia Penas cucurrit forEt sustulit viriliter, Pro te effundens sanguinem Aeterna dona possidet. Ob hoc precatu supplici Te poscimus piissime; In hoc triumpho Martyris, Dimitte noxam servulis
Abbreviated transcription (Latin):
Eus creator oĩm po¬
liq rector uesciens
diẽ decoro liũȩ noctẽ sopo¬
ris grã Artus solutos
ut quies reddat laboris u¬
sui mẽtes q fessas alleuet
luctꝰ q soluet anxios ¶ra¬
tes pacto iã die et noctis
ex ortu p̃ces uotis reos ut ad¬
iuuet hymnũ canentes
soliumꝰ ¶se cordis yma
concinãt te uox canora cõ¬
crepet te diligat castꝰ amor
te mẽs adoret sobria¶t
cũ ꝓfundo clanserit diem
caligo noctiũ fides teneb̃s
nesciat. et nox fidei luceat
Dormire mentẽ ne sinas
dormire culpã nouerit ca¬
stos fides refrigeret sõpni
uaporẽ temꝑet. Exuta
sensu lubrico te cordis alta
sompniẽt ne hostis ñudi
dolo pauor quietos suscitet

Expanded text:
eus creator omnium, Polique rector, vestiens Diem decoro lumine, Noctem soporis gratia. Artus solutos ut quies Reddat laboris usui, Mentesque fessas allevet, Luctusque solvat anxios. Grates peracto jam die, Et noctis exortu preces, Votis, reos ut adjuves, Hymnum canentes solvimus. Te cordis ima concinant, Te vox canora concrepet, 1220 Te diligat castus amor, Te mens adoret sobria. Ut cum profunda clauserit Diem caligo noctium, Fides tenebras nesciat, Et nox fide reluceat. Dormire mentem ne sinas, Dormire culpa noverit, Custos fides refrigerans, Somni vaporem temperet. Exuta sensu lubrico, Te cordis alta somnient; Nec hostis invidi dolo Pavor quietos suscitet
Abbreviated transcription (Latin):
neqz hoĩem sñ deo. neqz sine
hoĩe deũ: s deũ et hoĩem unũ
tũ. Et ꝓpterea duas in xpõ
recte confitemur natiuitate ᷤ
unã uidelz de prẽ sine uitio
et sine tpẽ sẽpit̾nã ⁊ coet̾nã
deo pri. alterã de mrẽ cũ tpẽ.
qñ miseratoẽm induens et
mĩam spontanea uolunta¬
te ad nos descendit natus hõ¬
d̾s. ac per hoc iuxta u̾itatem
et mr̃is gestatur ut̃o qͥ sẽꝑ
deus agnosaitur.
inc etiã theotocon eã
ueracit̾ confitenur
thocon. ñ qd̾ uerbũ carnẽ
serũ detulerit. nec olĩ p̃fate

Expanded text:
neque hominem sine Deo, neque sine homine Deum, sed Deum et hominem unum tum: et propterea duas in Christo recte confitemur nativitates. Unam videlicet de patre sine initio, et sine tempore sempiternam et coaeternam Deo Patri. Alteram de matre cum tempore, quando miserationem induens et misericordiam, spontanea voluntate ad nos descendit homo natus Deus: ac per hoc juxta veritatem et matris gestatur utero, qui semper Deus agnoscitur. Hinc etiam Theotocon eam veraciter confitemur, stotocon: non quod Verbum carnem secum detuler
Abbreviated transcription (Latin):
Quappter o filie estote pru¬
dentes sicut serpentes et sĩ¬
plices sicut colũbe: ut ex pru¬
dentia ꝑfecte intelligentie
anulũ fidei ur̃e ⁊ margari¬
tam pro qua oĩa reliqͥstis
integrã iniuolatãq seruetiꝰ.
ne dotẽ sił et arram spũs¬

Expanded text:
Quapropter, o filiae, estote prudentes sicut serpentes, et simplices sicut columbae : ut ex prudentia perfectae intelligentiae, annulum fidei vestrae, et margaritam, pro qua omnia reliquistis, integram inviolatamque servitis: ne dotem simul et arrham Sp
Abbreviated transcription (Latin):
terrã unã querebat: qr rõna¬
lis creature numerꝰ angeloꝵ
uidelz et hoĩm qui ad uidendũ
deũ conditꝰ fuerat: pereunte
hoĩe erat ĩmunitꝰ. Et ut ꝑfrã
sũma ouiũ integraretur in
telo: hõ perditꝰ querebatur in

Expanded text:
 unam quaerebat, quia rationabilis creaturae numerus, angelorum videlicet et hominum, quae ad videndum Deum condita fuerat, pereunte homine erat imminutus, et ut perfecta summa ovium integraretur in coelo, homo perditus quaerebatur in
Abbreviated transcription (Latin):
gnari. S aliud ẽ qd̃ agr̃ tipo
suꝑbie: aliud qd̃ zelo discipli¬
ne. Dedignantur eteĩ iusti.
sed ñ dedignantes. Despant.
sz ñ desꝑances Persecutionẽ
cõmouer̃t s amantes qr et¬
si foris in crepatoẽs per disci¬
plinã exaggerant. intꝰ tñ
dulcedinem ꝑ caritatẽ ẜuãt
Proponũt sibi in aĩo plexq¬

Expanded text:
gnari. Sed aliud est quod agitur typho superbiae, aliud quod zelo disciplinae. Dedignantur etenim, sed non dedignantes; desperant, sed non desperantes; persecutionem commovent, sed amantes, quia etsi foris increpationes per disciplinam exaggerant, intus tamen dulcedinem per charitatem servant. Praeponunt sibi in animo
Abbreviated transcription (Latin):
ulti eĩ dilexer̃t pctã sua.
qr qui confitetur pctã sua. et
accusat pctã sua iam cũ deo
facit. Acrusat d̾s̃ pctã tua:
si et tu acusas ꝯiũgeris deo.
Quasi due ros st̃ hõ et ptõi.¬
Quid audis hõ deus ferit: qd̃
audis pctor̃ ipẽ homo fecit.
Dele qd̾ fecisti: ut d̾s saluet
qd̃ fecit. Oportet ut oderis
in te opus tuũ: et ames ĩ te
opus dei. Cũ autẽ ceperit t
displicere qd̾ feasti: inde inci¬
puint bona oꝑa tua. quia
accusas mala oꝑa tua. Ini¬
tiũ bonoꝵ opeꝵ confessio est
operũ maloꝵ. Fatis ueritatẽ
et uenis ad lucẽ. Quid ẽ facis
ueritatẽ: Non te palpas. nõ
tibi blanditis: ñ te adularis.¬

Expanded text:
ulti enim dilexerunt peccata sua. qui confitetur peccata sua, et accusat peccata sua, jam cum Deo facit. Accusat Deus peccata tua, si et tu accusas, conjungeris Deo. Quasi duae res sunt, homo et peccatquod audis homo, Deus fecit: quod audis peccator, ipse homo fecit. Dele quod fecisti, ut Deus salvet quod fecit. Oportet ut oderis in te opus tuum, et ames in te opus Dei. Cum autem coeperit tibi displicere quod fecisti, inde incipiunt bona opera tua, quia accusas mala opera tua. Initium bonorum operum confessio est operum malorum. Facis veritatem, 152 et venis ad lucem. Quid est facis veritatem? Non te palpas, non tibi blandiris, non te adulas
Abbreviated transcription (Latin):
quidã bonũ opus fecerunt.
ut uenirent ad lucem: idest
ad xp̃m: Et quomͦ quidã di¬
lexer̃t tenebras: Si eĩ om̃s
pctõres inuenit. ut os̃ a pctõ
sanaret: et serpens ille in quo
figurata ẽ mors diũ eos sanat
qui morsi fuerant. et propt̾
morsũ serpentis erectus est
serpens idest mors dnĩ propt̾
mortales hoĩes quos inuenit
iniustos. Quo ᷤ incelligeretur.

Expanded text:
quidam bonum opus fecerunt, ut venirent ad lucem, id est ad Christum? Et quomodo quidam dilexerunt tenebras? Si enim omnes peccatores invenit, et omnes a peccato sanat: et serpens ille, in quo figurata est mors Domini, eos sanat qui morsi fuerant : et propter morsus serpentis erectus est serpens, id est, mors Domini propter mortales homines, quos invenit injustos, quomodo intelligitur: «
Abbreviated transcription (Latin):
mundũ: sedut saluet᷑ mũdꝰ¬
per ipm. Ergo qnͣtũ in medico
est. sanare uenit egrotũ. Ipse¬
se int̾imt: qui p̃cepta medici
obseruare non uult. Uenit
saluator ad mundũ. Quare
saluator dc̃o est mundi. nͥ ut
saluet mundũ: ñ ut iudicet
mundũ: Saluari ñ us ab

Expanded text:
mundum, sed ut salvetuper ipsum. Ergo, quantum in medico est, sanare venit aegrotum. Se interemit, qui praecepta medici observare non vult. Venit Salvator ad mundum. Quare Salvator dictus est mundi? nisi ut salvet mundum, non ut judicet mundum. Salvari non vis ab
Abbreviated transcription (Latin):
et assũpto ioh̾e qui cognoĩa¬
rant in eccła que erat
antyochie ꝓph̾e ⁊ doctore
in quibz barnabas et symon
qui uocabatur niger ⁊ luciui
cyrenensis. et manaen qui
erat herodi tetrarche collacta¬
neus et paulus. Ministnͣtib
aũ illis dño et ieiunantibus
dixit spẽ scõ. Separate michi
barnabã et paulũ. in opus
quo assũpsi eos. Tũc ieunã¬
tes et orantes imponentesqz
eis manus: diuiserunt illos
Et ip̃i quidẽ dimissi a spũ
scõ abierũt selentiã: et inde
nauigauer̃t cyprũ. Et cũ ue¬
nissent salamina: p̃dicabãc
uerbũ dei in synagogis iudoꝵ
Hẽbant aũ et iohannem in
minist̾io. Et cũ ꝑambulassẽt
uniu̾sã insulã usq ad paphit
inuenert uirũ quendã ma
gnũ pseudo ꝓphetã iudeũ.

Expanded text:
ognominautem in ecclesia quae erat Antiochiae prophetae et doctores in quibus Barnabas et Symeon qui vocabatur Niger et Lucius Cyrenensis et Manaen qui erat Herodis tetrarchae conlactaneus et Saulus ministrantibus autem illis Domino et ieidixit Spiritus sanctus: Separate mihi Barnabam et Saulum in opus quo assumpsi eos. Tunc jejunantes et orantes, imponentesque eis manus, dimiserunt illos, et ipsi quidem mio abierunt Seleuciam et inde navigaverunt Cyprum et cum venissent Salamina praedicabant verbum Dei in synagogis Iudaeorum habebant autem et Iohannem in ministerio et cum perambulassent universam insulam usque Paphum invenerunt quendam virum magum pseudop
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ carnẽ et in carne natum
oĩpotentis prĩs eẽ filiũ sen¬
tire potiusset: nͥ ꝓpitius hoc
ip̃e pater ꝑ petrũ nob̾ reue¬
lasser e celo. Hec illi confessio
dedit. ut añ claues regni cele¬
stis acciꝑet: ꝙͣ celi ianuas
introiret. Clauis eĩ celi lin¬
gua ẽ petri. qꝑ singuloꝵ me¬
ficis aptata manu: s data a
remissa er̃t. ⁊ qͦꝵ detinueritis
detenta er̃t.
fidẽ ꝑsequeretur elegit. Qͥ
dũ uelut acerrimꝰ ꝑsecutor
xpĩanã uastat eccłiam: ini¬
mico adhus eiꝰ ĩ pectore ami
ex lupo. ex predone custos. et¬
ex xp̃i hoste defensor. Qnͣta¬

Expanded text:
r carnem et in carne natum, omnipotentis Patris esse Filium sentire potuisset, nisi propitius hoc ipse Pater per Petrum nobis revelasset e coelo? Haec illi confessio dedit, ut ante claves regni coelestis acciperet quam coeli januas introiret. Sed gua est Petri; quia singulorum meficis aptata manu, sed data eremissa erunt; et quorum detinueritis, detenta erunt sam persequeretur, elegit? qui dum velut acerrimus persecutor christianam vastat Ecclesiam, inimico adhuc ejus in pectore amicex lupo, ex praedone custos, ex hoste defensor. Un
Abbreviated transcription (Latin):
tur in celo. Et pꝰ oĩa. hic est
paulꝰ qui ceruices suas quas
aduersũ xpĩ nom̃ superb
erexerat: pf̾idoꝵ cedendas gla
Nec piguit eũ pro illo mori.
quẽ sepe ꝓbauerat uiuere ⁊
regnare pꝰ mortẽ. At ita fc̃m
est ut głosissimũ paulũ qui
in diu̾sis gentib profide xp̃i
multo certamine dimicãdo
innumera bella ꝑegerat: ue¬
lut uictorẽ mũdi roma susci¬
peret ad triũphũ. Hii ergo st̃
btĩssimi petrus et paulꝰ. qui
sacramentũ celestis regni¬
in uno spũ predicantes. sub
uniꝰ passione dei doct᷑nã suam
pio sanguĩe et morte fortissĩa
consecrar̃t.¬

Expanded text:
retur in coelo? Et post omnia hic est Paulus qui cervices suas, quas adversus Christi nomen superbus erexerat, perfidorum caedendas gladnec piguit eum pro illo mori quem saepe probaverat vivere et regnare post mortem. Atque ita factum est ut gloriosum Paulum, qui in diversis gentibus pro fide Christi multo certamine dimicando innumera bella peregerat, vel victorem mundi Roma susciperet ad triumphum. Hi ergo sunt beatissimi Petrus et Paulus, qui sacramentum coelestis regni uno spiritu praedicantes, sub unius passione diei doctrinam suam pio sanguine et morte fortissima consecrar
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃t qui uiui dei es filius sẽ
hõ. qui incogitabili maiestate
ds es apud deũ. Tu es xp̃t qͥͦ
pro redeptione nr̃a ad passio¬
nẽ uenisti: ĩ passibilis ꝑmanes

Expanded text:
 qui Dei vivi es Filius sempnatus es homo, qui incogitabili majestate Deus es apud Deum: tu es Christus, qui pro redemptione nostra ad passionem veniens impassibilis permanes
Abbreviated transcription (Latin):
mus: quib xpĩ prestante
grã factꝰ est hodie de morte
erat et mori lucrũ. Erat eis¬
bat eccliis qd̾ uiuebant. Erat
eis et mori lucrũ. qr tali hac
morte uitã s̃ mercabãt᷑ et̾nã.

Expanded text:
mus, quibus Christi praestante gratia, factus est hodie de morte erat, et mori lucrum. Erat bat Ecclesiis quod vivebant, Erat eis et mori lucrum, quia tali hac morte vitam sibi merebantur aeternam;
Abbreviated transcription (Latin):
debita religione uenamur.
Apł̾i nãq latino sermone di¬
cuntur missi Qui gͦ honorãt
missos. manifestũ est eos ho¬
norare mittentẽ: qm̃ digni¬
tas que defertur minist̾s. illi
sine dubio cuiꝰ ministri sũt
exhibetur: ut ait ip̃e saluator
ad distiplos suos. Qui uos au¬
dit me audit. et qͥ uos recipit
me recipit. Uere btã apłorum
merita in quibz se xp̃c ⁊ reci¬
pi p̃dicat et audiri. Btĩ ni-¬
chilominꝰ et illi: quoꝵ deuo¬
tio delata aplĩs recurrit ĩ xp̃m
Tenentes itaq frẽs tãte huiꝰ
ꝓmissionis fidẽ de supplicũs

Expanded text:
debita religione veneramur. Apostoli namque Latino sermone dicuntur missi; qui ergo honorant missos, manifestum est eos honorare mittentem; cum dignitas quae defertur ministris, illi sine dubio cujus ministri sunt exhibetur, ut ait ipse Salvator ad discipulos suos: Qui vos audit, me audit, et qui vos recipit, me recipit . Vere beata apostolorum merita, in quibus se Christus et recipi praedicat, et audiri. Beati nihilominus et illi, quorum devotio delata apostolis recurrit in Christum. Tenentes itaque, fratres, tantae hujus promissionis fidem de suppliciis
Abbreviated transcription (Latin):
Enedictus dñs
deus meꝰ qui do¬
cet manus meas ad pre¬
lium. et digitos meos ad
bellũ. MDisericordia me¬
a et refugiũ meũ. suscep¬
tor meꝰ ⁊ liberator meꝰ
Protector meꝰ et in ip¬
lõ sꝑaui: qui subdis po¬
pusum meũ sub me.
Dñe quid est homo qr
innotiusti ei. aut filius
hoĩs qr reputas eũ Ho¬
mo uanitati siłis factꝰ

Expanded text:
enedictus Dominus Deus meus, qui docet manus meas ad praelium, et digitos meos ad bellum. Misericordia mea et refugium meum, susceptor meus et liberator meus. Protector meus et in ipso speravi, qui subdis populum meum sub me. Domine, quid est homo quia innotuisti ei? aut filius hominis, quia reputas eum? Homo van
Abbreviated transcription (Latin):
pit. honora inqͥt prem̃ tuũ
et mrẽm tuã. Porro ꝙ prem̃
honorauerit ip̃e sibi testis ẽ.
cũ ad iudeos ait. Ego głam
meã ñ quero: ẽ qui q̃rat et
iudicet. S ego honorifico
prem̃ meũ: et uos inhonora¬
stis me. De matre uero euã¬
gelista cũ redirent ueniens
ait nazaret: et era subditꝰ
illis. S alia ẽ natura qua
ds pr̃ scdm̃ se honorat᷑. alia
qua i dẽ parentib subditur.
in utraq tñ unꝰ idẽq xpũs¬

Expanded text:
it: Honora patrem tuum et matrem tuam ? Porro quod patrem honoraverit, ipse testis est, cum ad Judaeos ait: Ego gloriam meam non quaero: est qui quaerat et judicet: sed ego honorifico Patrem meum, et vos inhonorastis me . De matre vero Evangelista: Cum rediret veniens, ait, Nazareth, erat subditus illis . Sed alia est natura, qua Deus Pater secundum se honoratur, alia qua idem parentibus subditur. In utraque tamen unus idemqu
Abbreviated transcription (Latin):
deũ tm̃mꝰ sine hoĩe a sine deo
solũ hoĩem credidisse: cũ utrũq
eẽt parit̾ confitendũ. qr sĩc deo
uera hũanitas. ita hoĩ inerat
uera diuinitas. R. Fons uere¬

Expanded text:
ummodo sine homine, aut sine Deo solum hominem credidisse, cum utrumque esset pariter confitendum: quia sicut Deo vera humanitas, ita homini inerat vera Divinitas. Ad confir
Abbreviated transcription (Latin):
introgau̾at discipłos suos doꝰ
int̾ diũ sas alioꝵ opiniones:
quid ipĩ de eo cred̾e̾nt. quid ne
sentirent. Ubi apłs petrꝰ per
reuelatoẽm sũmi prĩs corpea
suꝑans et hũana tͣnscendẽs.
uidit m̃tis ocłis filiũ di uiui
et confessꝰ est głam d̾itatis. qr
ñ ad solã respexit sbãm car¬
nuis et sanguĩs. Tantũq in
hac fidei sublumitate ꝯplacuit.
ut btitudĩs felicitate donatꝰ
sacrã inuiolabilis petre acci¬
peret firmitatẽ. supra quam
fundata eccł̃a portis inferm
et mortis legib p̃ualeret. net
in soluendis aut ligandis qͦ¬
rũq cansis aliud ratũ ec̃t in
celo ꝙͣ qd̃ petri sediss arbitrioꝵ¬

Expanded text:
interrogaverat discipulos suos Dominus, inter diversas aliorum opiniones quid ipsi de eo crederent, quidve sentirent: ubi Petrus apostolus per revelationem summi Patris, corporea superans et humana transcendens, vidit mentis oculis Filet confessus est gloriam Deitatis, quia non ad solam respexit substantiam carnis et sanguinis. Tantumque in hac fidei sublimitate complacuit, ut beatitudinis felicitate donatus sacram inviolabilis petrae acciperet firmitatem, super quam fundata Ecclesia portis inferi et mortis legibus praevaleret, nec in solvendis aut ligandis quorumcumque causis aliud ratum esset in coelis quam quod Petri sedisset arbitrio
Abbreviated transcription (Latin):
sensib ciꝰ spc̃ ueritatis ĩ fusꝰ
est. oñdit continuo ñ se xpĩ
seuisse odio: s amore pat̾ne
legis innocent̾ errasse. De qͦ
quid gͦ potissimũ dicam. cũ
fidelissimꝰ ipẽ sit tibi testis:
Qui cũ nec luas uellet iacti¬
qd̾ in se gestũ est confitetur:
alit enĩ de altõ qͦdam. Scio

Expanded text:
sensibus ejus Spiritus veritatis infusus sensibus ejus Spiritus veritatis infusus est, ostendit continuo, non se Christi saevisse odio, sed amore paternae legis innocenter errasse. De quo quid ergo potissimum dicam? cum fidelissimus ipse sibi sit testis: qui cum nec suas velit jactius quod in se gestum est confitetur. Ut enim velut de altero quodam: Scio
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯpetri et pauli insepara
eos uita ad głosissimũ per¬
duxit occasũ. et mirificus
obitꝰ ꝑpetuã tnͣsmisit ad uitã.
Et licet in petro fides emine¬
at. in paulo doct̾na p̃cellat:
magisteriũ tñ pauli fidei
plenitudo ẽ. et credulitas
petri doct̾ne ẽ fundamentũ.
os tanta celestis lcõ niͣ¬
elcõĩs dignatio uisita¬
uit: ut hic fieret de piscatore
doctor. isse de ꝑsecutore defẽsor
Et in hoc oĩpotentis dei attol¬
lenda maiestas ẽ. qͥ inspira¬
tione mirabili docendi grãm
tribuit ĩperito. et ũmicũ fecit
amare qd̃ oderat. et fidem
quã impugnabat asserere
Illius piscatoem ñ abstulit.
s mutauit: huiꝰ cecauit ocłos.
ut purgatiore recepto luĩe
clarissime m̃tis a cie ultra
hũanũ uide̾ poss aspectũ.
apud deũ suũ petrus
erat: ut ei post nauicule
parue remigiũ. totiꝰ ecclesie
gubernacula traderentur:
pectoris studio. s simplicis
ignorantie in cauta deuotõe
certabat. Deniq ut primũ

Expanded text:
Petri et Pauli inseparabeos vita ad gloriosissimum perduxit occasum, et mirificus obitus perpetuam transmisit ad vitam. Et licet in Petro fides emineat, in Paulo doctrina praecellat; et magisterium tamen Pauli fidei plenitudo est, et credulitas Petri doctrinae est fundamentum; uos tanta coelestis electionis dignatio visitavit, ut hic fieret de piscatore doctor, ille de persecutore defensor. Sed in hoc omnipotentis Dei attollenda majestas est, qui inspiratione mirabili 225 docendi gratiam tribuit imperito, et inimicum fecit amare quod oderat, et fidem, quam impugnabat, asserere. Illius piscationem non abstulit, sed mutavit; hujus caecavit oculos ut, purgatiore recepto lumine, clarissimae mentis acie ultra humanum videre possit aspectum. apud Deum suum Petrus erat, ut ei post naviculae parvae remigium totius Ecclesiae gubernacula traderentur? pectoris studio, sed simplicis ignorantiae incauta devotione certabat. Denique, ut primum
Abbreviated transcription (Latin):
filii belial nescientes dnm̃: nez
officiũ sacerdotũ ad ppłm̃. scd̃
quicũq ĩ molasset uictimã
ueniebat puer sacerdotis dum
coq̃rentur carnes et hẽbat fu¬
scinulã tridentẽ in manu sua.
et mittebat eam ĩ lebetẽ uel ĩ
calderiã aut in ollã uel ĩ caca¬
bũ: et om̃e qd̃ leuabat fuscinu¬
la tollebat sacerdos sibi. Sic

Expanded text:
ientes Dominum neque officium sacerdotum ad populum sed quicumque immolasset victimam veniebat puer sacerdotis dum coquerentur carnes et habebat fuscinulam tridentem in manu sua et mittebat eam in lebetem vel in caldariam aut in ollam sive in caccabum et omne quod levabat fuscinula to
Abbreviated transcription (Latin):
mł̾ier: qr nouẽ sunt ordĩẽs
angeloꝵ. Sed ut ꝯpleretꝰ
elc̃oꝵ numer hõ decimus
est creatꝰ. Qui a editore su-¬
o nec post culpã periit: qr
hunc et̾lia sapĩa per carnẽ
miraculis choruscans ex
lũie teste reparauit. Rͫ¬

Expanded text:
m creavit. Novem sunt ordines angelorum. Sed ut compleretur electorum numerus, homo decimus est creatus; qui a Conditore suo nec post culpam periit, quia hunc aeterna sapientia per carnem miraculis coruscans ex lumine testae reparavit.
Abbreviated transcription (Latin):
uita uirtus cordiũ in espcũ
angeloꝵ uotis uoce psallimus
alternantes concrepando melos
damꝰ uocibz Collandamus
uenerantes õs celi milites. et
p̃cipue primatẽ celestis ex̾citꝰ
custode ꝓcul pelle rex xp̃e piissiẽ
omne nephas inmci m̃do cor¬
de i corpore paradiss redde tuo
nos sola clemencia Glãm
prĩ melodis ꝑsonentꝰ uecib¬

Expanded text:
vita, virtus cordium, In conspectu angelorum votis, voce psallimus, Alternantes concrepando melos damus vocibus. Collaudamus venerantes omnes celi milites, Sed precipue primatem celestis exercitucustode procul pelle, rex Christe piissime, Omne nephas inimici mundo corde et corpore, Paradiso redde tuo nos sola clementia. Gloriam Patri melodis personemus vocib
Abbreviated transcription (Latin):
cuculla et tunica: in discretis
fuere tpĩbz. Nã neq hyeme ac¬
cessit adiectio: neq estate leua¬
men admissũ ẽ. Qd̃ utrumq
tãdiu usui fuit nͥ forte dona¬
tũ est: donec actͣtione nimia
solueretur. cilitio sẽper int̾ius
inherente.Spatiũ lectuli sui
trabecule dolatiles ambie bãt
iniectos cineres usq ad mar¬
uestitũ. raro cuigulũ: raro cal¬
ciamenta detraxit. Redimitꝰ
loro semꝑ. et capsula sanctoꝵ
reliquias continente. Iugis
gũ eĩ tempꝰ sompnũ capere
uit̾ torm̃ta ñ poterat. Hospi
talitatẽ peculiari obseruatoẽ
it. Pedes oĩbz manib suis lauit:
dñice institutoĩs minister et

Expanded text:
cuculla et tunica indiscretis fuere temporibus. Nam neque hieme accessit adiectio, neque aestate levamen admissum est. Quod utrumque tam diu usui fuit, nisiforte donatum est, donec adtritione nimia solveretur, cilicio semper interius inhaerente. Spatium vero lectuli sui trabiculae dolatiles ambiebant, iniectos cineres usque ad vestitum, raro cingulum, raro calciamenta detraxit, redimitus loro semper et capsula sanctorum reliquias continente. Iugis gum enim tempus somnum capere inter tormenta non poterat. Ditalitatem peculiari observationeit. Pedes omnibus manibus suis lavit, dominicae institutionis minister et
Abbreviated transcription (Latin):
usũ condiendi saporis ñ accepͣ.
Sane die resurrectoĩs uel nati¬
uitatis dñice potiones singule
sumebantur. In quib ita uini
sapor aquis nimiis diluebat᷑.
ut aceti austitas solet largis
ꝑmixtionib tẽpari. In refecti¬
onib pͥmũ cinerẽ p̃libauit.
deĩde panẽ ordeaceũ sũpsit.
quẽ tñ ipse excussit ⁊ moluit
q dic septimo ponebatur.Rͫ¬

Expanded text:
usum condiendi saporis acceperit. Sane die resurrectionis vel nativitatis dominicae potiones singulae sumebantur, in quibus ita vini sapor aquis nimiis delebatur, ut aceti austeritas solet largis permixtionibus temperari. In refectionibus primum cinerem praelibavit, deinde panem ordeaceum sumpsit, quem tamen ipse excussit et moluit.que die septimo ponebatur.
Abbreviated transcription (Latin):
id autẽ qd̾ ait. ego et pr̃ unũ
sumꝰ. et ipse agricola ẽ. nec
talis quales st̃ qui extͥnsetꝰ
oꝑando exhibent nũsteriũ:
s talis ut det etiã intͥnsetus
incrementũ. Nam neq qui
plantat ẽ aliqͥd neq qͥ rigat:
s qui incrementũ dat d̾s.
uerbũ. unde ⁊ ip̃e et pr̃ unũ
sunt. Et si u̾bũ caro fcm̃ ẽ
qd̾ ñ erat. manet qd̃ erat .iiiͣ¬
eniq cũ de pr̃e tanꝙͣ
de agricola dixisset.
afferant fructũ: continuo
et̾ seip̃m mundatorẽ pal¬
mitũ ostendens. iã uos inqͥt
mundi estis ꝓpt̾ sermonẽ
quẽ locutꝰ sũ nob̾. Ecce ⁊ ip̃e
mundator ẽ palmitũ qd̾ ẽ
agricole ñ uitis officiũ: qui
etiã palmites oparios suos
fecit. Nã et si ñ dant incre¬
mentũ. ĩpendunt tñ aliqd̃
adium̃tũ. s ñ de suo. qr sñ me
inquit ñ potestis facere qͥdꝙͣ

Expanded text:
id vero, quod ait, ego et Pater unum sumus, et ipse agricola est; nec talis quales sunt qui extrinsecus operando exhibent ministerium; sed talis ut det etiam intrinsecus incrementum. Nam neque qui plantat, est aliquid, neque qui rigat; sed qui incrementum daVerbum , unde ipse et Pater unum sunt, et si Verbum caro factum est, quod non erat, manet quod erat. Denique cum de Patre tanquam de agricola dixisset, afferant fructum, continuo etiam seipsum mundatorem palmitum ostendens: Jam vos, inquit, mundi estis propter sermonem quem locutus sum vobis. Ecce et ipse mundator est palmitum, quod est agricolae, non vitis officium: qui etiam palmites operarios suos fecit. Nam etsi non dant incrementum, impendunt tamen aliquod adjumentum, sed non de suo, quia sine me, inquit, nihil potestis facere.