comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
beatoꝵ uisio dei est queL
nobis inesfabile gaudiũ exibebit. De
hac ergo remuuatione ut arbitror pro
huiꝯuislonis suc manifestation ẽ
ponen ea que uilectorib suis ꝓmuit¬
tens dicit. Qui diligit me marida¬
ta mea cuitadit. et qui diligit me
diligetut a patre meo et ego diligã
eum et ostendũ me ipsumtuilli. Et eĩ

Expanded text:
visio Dei est, quae nobis ineffabile gaudium exhibebit. De hac ergo remuneratione, ut arbitror, prohujus visionis suae manifestationem ponens, eamque dilectoribus suis promittens, dicit: Qui diligit me, mandata mea servabit; et qui diligit me, diligetur a Patre meo; et ego diligam eum
Abbreviated transcription (Latin):
mur ĩdur̾atit resitimꝰ alim̃tis. Cu
tã ꝙͣ ium̃to tria debentur. tib ne de¬
ficiat. honut: ut mansueteat. Uirga
ut nõ indirecte seo directe ĩcedat. p̃p
huiꝰmodi luttã assignandã legit te

Expanded text:
mus indumentis, et reficimus alimentis, cui tanquam jumento tria debentur: cibus ne deficiat, onus ut mansuescat, virga ut non indirecte, sed directe incedat. Propter hujusmodi pugnam significandam, legit tunc
Abbreviated transcription (Latin):
a tenebrit .i. boni angeli a inalis.qr
tunt cecioere mrali. boni uero ⁊firina
tsunt. ꝑͣ ã et ẜa feria creati fuere an
amus suffragiũ augeloꝵ. eadẽ quoq
ferta mila pro defunctit cantatur

Expanded text:
a tenebris, id est boni angeli a malis; quia tunc cecidere mali, boni vero confirmati sunt. Prima autem feria creati fuerunt iamus suffragium angelorum. Eadem quoque feria missa pro defunctis cantatur
Abbreviated transcription (Latin):
ter pret̾eatur: set ut emendando
corrigendoq curetur. ¶ad p̾positũ
p̾cipue ꝑtinebit.: ut ad p̾b̾rm cuiꝰ
est apõ uos maior auctoritas re¬
ferat ꝙ modũ uel uires eiꝰ exceclit
¶Ip̾e nero qui uobis p̾est: nõ se exis¬
timet potestate dñante s caritate
sermente felicem. ¶Honore corã
uobis p̾latꝰ sit uobis tunore corã
deo substratꝰ sit pedibus ur̃s. ¶ Ei¬
ca omues se ip̃mbonoꝵ operũ
p̾beat exemplum. ¶ Corripiat in¬
quietos. consoletur pusillammes
sustinẽat infirmos. pͥaciens sit ad
omnes. ¶ Disciplinam libens habe¬
at metum imponat. ¶ Et qͣmius
utrumq sit necess arium tamen
plus auobis amari appec. at qͣm ti¬
meri. semper cogitans deo se ꝓ uob̾
redditurum ẽe rationem. ¶Unde
uos magis obediendo nõ solum ⁊¬
nũi. s eciam ipsius miseremin quia
int̾ uos qnͣto loco suꝑiore tanto in
fraglantes. non sicut serui sb̾ lege s
sic̾ liberi sb̾ gr̾a ꝯstituti. ¶ Ut autem

Expanded text:
ter praetereatur, sed ut emendandum ter praetereatur, sed ut emendandum corrigendumque curetur, ad praepositum praecipue pertinebit, ut ad presbyterum, cujus est apud vos major auctoritas, referat quod modum vel vires ejus excedit. Ipse vero qui vobis praeest, non se existimet potestate dominante, sed charitate serviente felicem. Honore coram vobis praelatus sit vobis; timore coram Deo substratus sit pedibus vestris. Circa omnes seipsum bonorum operum praebeat exemplum . Corripiat inquietos, consoletur pusillanimes, suscipiat infirmos, patiens sit ad omnes ; disciplinam libens habeat, metuens imponat. Et quamvis utrumque sit necessarium, tamen plus a vobis amari appetat, qmeri semper cogitans deo se pro vobis redditurum esse rationem Unde vos magis obediendo non solum vestri set et ipsius miseremini qui inter vos quanto in loco superiori quanto in fragrantes non sicut servi sub lege set sicut liberi sub gratia constituti Ut
Abbreviated transcription (Latin):
non uult dmntteie fr̃i: non speret
accipe drois effectum. ¶Qui autẽ
numꝙͣ uult pete̾ ueniam. aut nõ
ex animo pecit. sine causa est ni mo¬
nast̾io. etiamsi inde non ꝓiciatur.
Pinde uobis a uerbis dirioribus
parcite. ¶ Que si emissa fuerint noi
unde̾ fẽa sunt mułnera. ¶Qnͣdo au¬
tem necessitas discipliue in moribꝰ
cobercendis dice uos dura uerba
ꝯ peluit. si etiam ip̃i modum uos ex¬
cefsisse sentitis. nõ anobis exigitur
ut auobis sb̾ditis uemam postule¬
tis: ne apd̾ eos quos oportet ẽẽ ib¬
iectos. diun minia seruatur hu¬
militas regendi frangatur aucto¬
ritas. ¶S tamen petenda est ue¬
ma abominum domino.: qui no¬
uit etiam eos quos plus iusto for¬
te corripitis: qͣnta bemuolentia di¬
ligatis. ¶ Rontamem carualis.
set spnit alis. inter nos debet ẽẽ di
lecto. ¶ ppositotanquam patri ob¬
diatur: multo magis p̾bro: qui
ommũ ur̃m curam gerit ¶ Ut gͦ
ciuicta ista seruentur. ⁊ siquid nu¬

Expanded text:
uult dimittere sorori, non speret uult dimittere sorori, non speret accipere orationis effectum; quae autem numquam uult petere ueniam aut non ex animo petit, sine causa est in monasterio, etiamsi non inde proiciatur. proinde uobis a uerbis durioribus parcite; quae si emissa fuerint de oex quo facta sunt uulnera. quando autem necessitas disciplinae minoribus cohercendis dicere uos uerba dura compellit. si etiam in ipsis modum uos exessisse sentitis non a vobis exigitur ut a vobis subditis veniam postuletis ne apud eos quos oportet esse subiectos dum nimium servatur humilitas regendi frangatur auctoritas Set tamen petenda est venia ab omnium domino qui novit eos quos plus iusto for orripitis quanto benivolentia diligatis non autem carnalis set spiritualis inter voseposito tanquam patri obediatur; multo magis presbytero qui omnium vestrum curam gerit. Ut ergo cuncta ista serventur, et si quid se
Abbreviated transcription (Latin):
siue aliqua inbecillitate. siue etiam
febribus laborantium. uni alicui
debet in uingi: ut ip̃e decellano pe
sine murmure seru̾ant fratribus su¬
is ¶L odices ẽta hora singulis die¬
bus petantur. ¶ Extra horam qui
pecierit: non accipiat. ¶ Uestim̃ita
digentibus necessaria dare nõdif¬
atis. aut quam celerrime fumatis.
ne ira eresçat in odium ⁊ trabem fa¬
ciat de festuca: ⁊ aminam faciat ho¬
micidam. ¶ Sic enĩ legitis. ¶ Qui
hodit fre̾m suum: homicida est. ⁊¬
¶Ouicumꝙ ꝯuicio. uel maledc̃s. uel
⁊̃ criminis obiectu alterum lesit¬
rareꝙ fecit: ⁊ ille qui lesus est sine
disceptatõe dict̾e. ¶ Si autem se¬
muicem leserint: in uicem sdebita
rel. weaie debebunt ꝓpt̾ orationes
nr̃as qͣs utiq qͣnto crebriores habe¬
¶ e elior est aurem qui qmus ira sepe
temptetur. tamen inpetrare fosti.¬
nat ut sibi dmuctat. euise fecisse ag¬
noscit unuriam: qͣm qui tardius
irascitur. ⁊ adueniam petendam difici¬

Expanded text:
sive aliqua imbecillitate etiam sine sive aliqua imbecillitate etiam sine febribus laborantium, uni alicui debet injungi, ut ipse de cellario petsine murmure serviant fratribus suis. Codices certa hora singulis diebus petantur: extra horam qui petierit, non accipiat. Vestimenta digentibus fuerint necessaria, dare non difatis, aut quam celerrime finiatis, ne ira crescat in odium, et trabem faciat de festuca, et animam faciat homicidam. Sic enim legitis: Qui odit fratrem suum homicida est Quicumque convicio vel maledicto vel etiam criminis obiectu aliquem lesrare quod fecit et  lesus est sine disceptacione dimittere Si autem invicem se leserint in vicem sibi debita relaxare debebunt propter orationes vestras quas utique quanto crebriores hab melior est enim, quae quamuis ira saepe temptatur, tamen impetrare festinat, ut sibi dimittat, cui se fecisse cognoscit iniuriam, quam quae tardius irascitur et ad ueniam petendam diffici
Abbreviated transcription (Latin):
det sit in potestate p̾positi. ut ĩ ire¬
ꝯmuni redactum:. dui necessarm̃
fu̾it p̾be acur. ¶ Oꝵ si aliquis. tem
sibi collatam celauerit: furti iudi¬
to ꝯdempnetur. ¶ Indumta ur̃a i
scd̃m arbitrium p̾positi lauentur
siue auobis. siue afullombo ur̃is.
uacrum etiam corporia. enu insti¬
mitatis necessitas eoit: miime
de negetur ¶Set fiat sine mur
iue᷑ de ꝯsilio medicine: it ant eti¬
amsinolit: iubente p̃posito faciat:
qd̾ faciendum est ꝓsasute. ¶ Si autẽ¬
pp̃e uelit. ⁊ forte non expeclit: sue
delect at. ¶Demiq si latens est dolor
in corpore famulo dei dicenti. qd
sibi doleat: sine dubitatõe credatur.
s tamen utrũ sanando illi dolori
ꝙ delectat ex pediat: si nou est c̾tũ
medicus ꝯsulatur. ¶ Reqeant ad
bamea siue quocumq ue fuerit ne¬
cesse. munius qͣm duo uel tres¶ Nec
ille qui ht aliquo euncdi uecessita
ire debebit. ¶ Egrot aciunieura.
sine post egritudinem reficiendorũ

Expanded text:
et sit in potestate praepositae, ut in coet sit in potestate praepositae, ut in commune redactum, cui necessarium fuerit, praebeatur. quod si aliqua rem sibi conlatam celauerit, furti iudicio condemnetur. Indumenta uestra secundum arbitrium praepositae lauentur siue a uobis sine a fullonis Lavacrum etiam corpori cum infirmitatis necessitas cogit minime denegetur set mure de consilio medicinae, ita ut, etiam si nolit, iubente praeposita faciat, quod faciendum est pro salute. si autem uelit et forte non expedit, suae delectat. denique, si latens est dolor in corpore famulae dei, dicenti, sibi quid doleat, sine dubitatione credatur; sed tamen, utrum sanando illi dolori, quod delectat, expediat, si non est certum, medicus consulatur. nec eant ad balneas siue quocumque ire necesse fuerit minus quam tres. nec illa, quae habet aliquo eundi necessitire debebit. Aegrotantium cura, sive post aegritudinem reficiendorum,
Abbreviated transcription (Latin):
siẽ alius fr̾ eiꝰ uestiebatur:. Hine uos
ꝓbate qͣntum uobis desit millo in¬
teriore sc̃o h̃itu cordis qui ꝓ hĩtu cor¬
poris litigatis. ¶Tamen siuratole¬
ratur uiticmitas ut hoc recipiatis ꝙ
posuentis: in utio tm̃ loco sb̾omu¬
ibus custodibus habete ꝙ ponitis
¶Ita sane uc nullus sͥ aliquid o pet᷑
set omina oꝑa ut̃a in cõmue fiãt¬
in aioristudio. ⁊ fieq̃ntiori alacrit.a¬
te qͣmsiuobis singuli fac̾etis ipria.
Caritas enim de qua seripcum est
ꝙ non q̾rit que sua sunt: sic intelli¬
gitur quia ꝯmunia ꝓpriis. nõ ꝓpria
ꝯmunibus ante ponit. ¶Et ideo
qͣnto amplius rem ꝯmunem qͣm
ꝓpria ur̃a curaueritis: tanto am¬
pͥlius nos ꝓfic̾e noueritis ut in i¬
ominbus quibus utitur transitu̾ra
neceiłitas supͣemine it. que ꝑina¬
net caritas. ¶C onsequens eigo
est ut etiam cum quis fuis filiis
aut aliqua necessitudine ad se per
quod libet aliud incter necessaria monaft̾u¬
deput andu ⁊ nõ oeulte accipiatur

Expanded text:
sicut alia soror eius uestiebatur, hinc uos probate, quantum uobis desit in illo interiore sancto habitu cordis, quae pro habitu corporis litigatis. tamen siratur infirmitas ut hoc recipiatis, quod posueratis, in uno tamen loco sub communibus custodibus habete, quod ponitis: ita sane ut nullus sibi aliquid operetur, sed omnia opera vestra in unum fiant, majori studio, et frequentiori alacritate, quam si uobis propria faceretis. caritas enim, de qua scriptum est, quod non quaerit, quae sua sunt, sic intellegitur, quia communia propriis non propria communibus anteponit. et ideo, quanto amplius rem communem quam propriam curaueritis, tanto amplius profecisse noueritis, ut in omnibus, quibus utitur transitura necessitas, superemineat, quae permanet, caritas. consequens ergo est, ut etiam illud, quod suis uel filiabus uel aliqua necessitudine ad se pertquodlibet aliud inter necessaria deputandum, non occulte accipiatur
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ deposuerat.⁊ an aliud ꝙ alt̾ habu¬
erat. dum tamen uemq ꝓut euq
opus est non negetur ¶ Si antem
hinc inter nios ꝯfentões ⁊ murmuracões
oriũtur ꝯquertur alius sedete

Expanded text:
 deposuerat. an aliud, quod alia habuerat, dum tamen unicuique, quod opus est, non negetur. si autem hinc inter uos contentiones et murmura oriuntur, cum queritur aliqua dete
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a societate ꝓieiatur. ¶ Non enim
et hoc fit crudeliter. s misericorcliter.
ne contagione pestifera plurimos
ꝓdat. ¶ hoc qd̾ dixi de oculo non
figendo etiam mceteris mnuemen¬
dis. ꝓhibendis. inclicanclis. ꝯuu¬
cendis. m̃clicandis ꝑ pec̃is. diligẽt᷑
⁊ fidelit̾ obseruetur. eum dilectõe ho¬
autẽ intantum ꝓgressus fu̾it ma¬
lum ut oculte ab aliqͦ lict̾as uel quelib
mimuscula accipiat.: si hoc ultio
ꝯficetur ꝑarcatur illi ⁊ oretur ꝓ eo.
grauius emendecur. ¶ Uestes nr̃as¬
in imo habete sb̃ uno eustode uel
duobus. uel quot suffic̾e pot̾u̾int ad
eas excuciendas. ne atinea ledãtur.¬
¶ Et sicut pascimim exuno cellario:
sic induamini ex uno uesti auo ¶Et
si fien potest nõ ad uos ꝑtineat ꝙͥ¬

Expanded text:
vestra societate projiciatur. Non enim vestra societate projiciatur. Non enim et hoc fit crudeliter, sed misericorditer, ne contagione pestifera plurimos perdat. Et hoc quod dixi de oculo non figendo, etiam in caeteris inveniendis, prohibendis, indicandis, convincendis vindicandisque peccatis, diligentigenter obseruetur cum dilectione hoautem in tantum progressa fuerit malum, ut occulte ab aliquo litteras uel quaelibet munuscula accipiat, si hoc ultro confitetur, parcatur illi et oretur pro ea; grauius emendetur. Vestes uestras habete sub una custode uel duabus uel quot sufficere potuerint ad eas excutiendas, ne tinea laedantur, et, sicut pascimini ex uno cellario, sic induamini ex uno uestiario. et si fieri potest, non ad uos pertineat,
Abbreviated transcription (Latin):
ut cluoꝵ ueltriũ possit ore ꝯuinei.
⁊ ꝯpetenti seueritate coherceri ¶ Nec
hoc inclicatis. ¶ Qͥ agis qiuppe ia¬
nocentes non estis. si fres ur̃os qͦs
iudicandõ c̃õmgere potestis:: tace̾¬
do pue ꝑmittitis. ¶Si enim fr̾ cuus
nulnus h̾t meorpore ꝙ uelit occul¬
tarecuni cimet sesecari nonne eru¬
deliter a.te sileretur. it miserieor¬
diter indiearetur.: ¶ Quanto gͦ
porius debes maifestare ne ꝑuiciosiꝯ
putrescat incorde. s anceqͣm. alus
demonstretur. ꝑ quos omncendus
est si negauerit prius preposito deb
ostendi si admonitus neglex̾it com¬
gi: ne forte possit sel ruis eorrectus
non innotesc̃e cetens. ¶ Si autem
negauent tunc uescienti adhibendi
sunt alii: ut. iam coram omnibꝰ
possit non ab uno testetantũ argui
uel etiam p̾sbr̃i ad eiꝰ dispensatõe
ptin arbitrium: debet emendatoriã
subire uindictam qͣm si ferre recusa¬
uerit. etiamsi p̾e non abscessert. de

Expanded text:
ut duorum vel trium possit hore convinci et ut duorum vel trium possit hore convinci et competenti severitate coherceri Nec  indicatis. Magis quippe innocentes non estis, si fratres vestros, quos indicando corrigere potestis, tacendo perire permittitis. Si enim frater tuus vulnus habet in corpore, quod velit occultari, dum timet secari, nonne crudeliter a te siletur ac misericorditer indicatur? quanto ergo magis debes manifestare, ne perniciosius putrescat in corde. Sed antequam aliis demonstretur, per quos convincendus est, si negaverit, prius praeposito debet ostendi, si admonitus neglexerit corrigi: ne forte possit secretius correptus non innotescere caeteris. Si autem negaverit, tunc nescienti adhibendi sunt alii; ut jam coram omnibus possit non ab uno teste argui, uel etiam presbiteri ad cuius dispensationem pertinet debet emendatoriam subire uindictam qverit, etiamsi ipse non abscesserit, de
Abbreviated transcription (Latin):
se id̾i non arbitratur. ¶S et etiam
silateat: ⁊ anem̃ĩe hominũ uideat᷑
quid faciet de illo suꝑno inspectore.
quẽ lat̾e nichił potest: anideo putã¬
dus est non uidere: quiatanto ud
paciencius: qnͣto sapientius. ¶Ili
gͦ uir sc̃s timeat displic̾e: ne uideat᷑
femine male place. ¶Illum cogitet
omnia udeqͥ nõuelit feminã male
ud̾i. ¶ Illius namꝙ ł in he causa
ꝯmendatus est timor ubi scriptuum
est ¶ Abominatio est domino defi¬
gens oculum . Qudo gͦ simul estis
sunt. inuicem ur̃am pudiciciam
eustolite. ¶ D̾s enĩ qui hitat inuo¬
bis. etiam isto modo custodiet uos¬
ex uobis. ¶ Et fi hnͣe de qua loqͦr
oculi petulanciã inaliquo ur̃m ad¬
uertentis: statinz ammouete ne male¬
cepta ꝓgrecliant᷑. s de ꝓximo corni¬
gantur. ¶ Si aucem᷑ post amino¬
utõem iterum uel alioquoc̾q die
hoe potuerit inuenire. pͥrius tame̾
⁊ alter uel tercio demostrandum

Expanded text:
se videri non arbitratur. Sed ecce se videri non arbitratur. Sed ecce lateat, et a nemine hominum videatur; quid faciet de illo super inspectore, quem latere nihil potest? An ideo putandus est non videre, quia tanto videt patientius, quanto sapientius? Illi ergo vir sanctus timeat displicere, ne velit feminae male placomnia uidere, ne uelit uirum male uidere. illius namque et in hac causa commendatus est timor. ubi scriptum est: Abominatio est domino defigens oculum. quando ergo simul estis sunt, inuicem uestram pudicitiam custodite; deus enim, qui habitat in uobis, etiam isto modo uos custodit ex uobis. Et si hanc, de qua loquor, oculi petulantiam m aqua uestrum aduerteritis, statim admonete, ne coepta progrediantur, sed e proximo corrigantur. si autem et post admonitionem iterum uel alio quocumque die hoc potuerit invenire prius tamen et alteri vel tercio demonstrandum
Abbreviated transcription (Latin):
citate fuennt forciores. ¶Melius est
nec affecͣtis uestibus placere: s mori¬
bus. ¶Qudo ꝓceditis simul ambu¬
late: cum uenertis quo uitis simul
state. ¶ In meessu statu h̾itu. in õt¬
qͣm offendat aspectum: set quod ues¬
pceditis feminas iuid̾e ꝓhibemin: s
appete uel ab ip̃is appeti uelle: crimi¬
nosum est. ¶ Nee solo tacito affectu.¬
s affectu ⁊ aspectu quoq appetitur
⁊ appetit ꝯcupiscentia feminarũ.¬
¶ Nec dieatis nos hr̃e animos pudi¬
cos. si heatis occłos inpudicos. qr
mpudieꝰ ocłs inpudici eordis est
nuncius. ¶ Et eum se inuieem ta¬
si bnnet etiam tacente liugua ꝯspec¬
tu mutuo corda nunciant inpudi¬
ca ⁊ secundum ꝯcupiscenciam car¬
nis alterutro delectant᷑ ardore: etiã
in tactis ab iuiuunda iolatione
corporib: fugit castitas ip̃a de mo¬
ribus. ¶Rec putared qui infemi¬
nam figit oũ. ⁊ illius in se ip̃e di¬
ligit freum ab aliis se nõ uiden cum
loe facit. indetur omnino ⁊ aquilꝰ

Expanded text:
citate fuerint fortiores. Melius est nec affectetis vestibus placere, sed moribus. Quando proceditis, simul ambulate: cum veneritis quo itis, simul state. In hil nt aspectum set quod vesdo proceditis, feminas videre prohibemini; sed appetere, aut ab ipsis appeti velle criminosum est. Nec solo tactu et affectu, sed aspectu quoque appetitur et appetit concupiscentia feminarum. Nec dicatis vos habere animos pudicos, si habeatis oculos impudicos: quia impudicus oculus, impudici cordis est nuntius. Et cum se invicem sibimet, etiam tacente lingua, conspectu mutuo, corda nuntiant impudica, et secundum concupiscentiam carnis alterutro delectantur ardore; etiam intactis ab immunda violatione corporibus, fugit castitas ipsa de moribus. Nec putare debet qui in feminam figit oculum, et illius in se ipse diligit fixum, ab aliis se non videri, cum hoc fecerit; videtur omnino, et a quibus
Abbreviated transcription (Latin):
dicere. qd̾ tũ futuri suit non ambigẽ¬
dũ atq id etiã beata illa tĩtas magr̃
ĩ le bonũ uidebit ꝙ nulli superio riuł¬
lui ĩferior inuidebit. sicut ñt nõ inui¬
dent archangelis angelis cet̾i tũ qmͣ
un placcatissĩd ocoidie uinculo el qui
quoq donũ habeat neuelit ampłiꝯ.
llaudũdo Quod infatigabiliter
bunt necͥ fatigabuntur eternitatit
eĩ beatitudine perfruent᷑. ut hoc ilus
sit ĩ remuneratione beatitudĩt. qdͥ in¬
defesso usul firĩt iubilo laudit. plal
premiũ ergo uͥtuti erit ip̃e quiuir

Expanded text:
e? Quod tamen futuri sint, non est ambigendum. Adque id etiam beata illa ciuitas magnum in se bonum uidebit, quod nulli superiori ullus inferior inuidebit, sicut nunc non inuident archangelis angeli ceteri; tamque sit pacatissimo concordiae uinquoque donum habeat, ne velit amplius. » CAPUT LIX. Quod infatigabiliter bunt neque fatigabuntur . Aeternitatis enim beatitudine perfruentur: ut hoc illis sit in remuneratione beatitudinis, quod indefesso usi fuerint jubilo laudis. PsalmPraemium ergo virtutis erit ipse qui vir
Abbreviated transcription (Latin):
liores tarnib et ungues eẽnt tenro¬
res ossa tarib duriora: Si gͥ tot et
tanta ex unosemine et perspetret
dutuncta sunt. et tñ ĩ fona rema¬
nent ꝯiuncta. quid mir̃ si possit om̃i¬
potens deus in illa teturrettione mor¬
tuor carnẽ hoĩs distinguere a carne
bestraꝵ. ut unꝯ idemq puluis et nõ
resurgat ĩ quantũ puluis lupiet le¬
in resurrectione futuri sint.

Expanded text:
liores carnibus, et ungues essent tenerioliores carnibus, et ungues essent teneriores ossibus, carnibus duriores. Si igitur tot et tanta ex uno semine et per speciem distincta sunt, et tamen in forma remanent conjuncta, quid mirpotens Deus in illa resurrectione mortuorum carnem hominis distinguere a carne bestiarum, ut unus idemque pulvis, et non resurgat, in quantum pulvis lupi et lein resurrectione futuri sint.
Abbreviated transcription (Latin):
terrena materies de qua mortaliũ
treatur caro. set ĩquemlibet pulue¬
rẽ tinerẽq soluatur ĩ quoslibet ali¬
tus aurasq dutigiat. ĩ quãcũq alio¬
rum corporũ sb̃am uł in ip̃a elem̃ta
uertatur ĩ quorũtũq aĩaliũ aut eti¬
am hoĩra tibum cenat carnemq
mutet᷑ illi aĩe humane puncto tẽ¬
poris redit. qd illi primitꝰ ut hõ fi
untulamu solent qua dicunt. tarnẽ
hõit lupus comuedit lupũ leo deuora
uit. leo mouent ad puluerẽ redit.
cũpuluit ille sustitur quo caro hõĩe
alupi et leonit carne diuiditur. quib
quid respondere aliud debemꝰ nisi ut
prius togitent quałr in hunc mũd
uonerint et tunc inuenient qualr̃res¬
urgant: Certe tu hõ quiloquerit a¬
liquando ĩ matris uteto spuma san¬
guuus furti. ibi quippe ex patru se¬
mine et matris sangĩe paruut at
liquidus globus eras. Dit ergo si nos¬
ti qualrͣ ille humor serarnit in ossib
unguib distuctꝰ. ita ut capilli mol¬

Expanded text:
terrena materies, de qua mortalium creatur caro; sed in quemlibet pulverem cineremque solvatur, in quoslibet alitus aurasque diffugiat, in quamcunque aliorum corporum substantiam vel in ipsa elementa vertatur, in quorumcunque animalium aut etiam hominum cibum cedat, carnemque mutetur, illi animae humanae puncto redit, quae illam primitus ut homo fieunculam solent, qui dicunt: Carnem hominis lupus vit, leo moriens ad pulverem rediit, cum pulvis ille suscitatur, quomodo caro hominis a lupi et leonis carne dividitur? Quibus quid respondere aliud debemus, nisi ut prius cogitent qualiter in hunc mundum venerint, et tunc invenient qualiter resurgant? Certe tu homo qui hoc loqueris, aliquando in matris utero spuma sanguinis fuisti, ibi quippe ex patris semine et matris sanguine parvus ac liquidus globus eras. Dic, rogo, si nosti, qualunguibus distinctus est: ut ita capilli mol
Abbreviated transcription (Latin):
di. Esuriui eĩ et de distis michi mãdu¬
care. hospel erã et collegistis me.nu¬
dus et cooperustis me infirmꝯ et uis¬
me. I sinistra quoq parte astuntib¬
reprobis ĩputaturꝰ est ꝙ ea ñ feculet
que in dextera parte astantes fecisse
ti qui bona egerunt numerantur
alter̃ quo reprobis ꝙ ta nõ fecerut ĩ¬
putatur. ¶Ibutit ĩpii ut ip̃a ueritut di¬
tit ĩ suplitiũ crernũ: iusti autẽ ĩ ui¬
tam eternamꝰ e audito malo ꝙ¬

Expanded text:
i, inquit, et dedistis mihi manducare; hospes fui, et collegistis me, nudus, et cooperuistis me . » me . Ad sinistram quoque partem astantibus imputaturus est quod ea non fecissent quae in dexteram partem astantes fecisse tis quae bona egerunt numerantur, altero quo reprobis quod ea non fecerint imputatur, Ibunt impii, ut ipsa Veritas dicit, in supplicium aeternum, justi autem in vitam aeternam . CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
libroꝵ st dm facta sua. Libros uidelit
uolens iutelligi ẽt hoĩet nour et uet̾¬
is testam̃iti ĩ quoꝵ uita uelut ĩ libris
cognoscunꝯ quid fat̾o debeaniꝯ In is¬
to ãt libro de quo dicit. alius liber aꝑ¬
tus est qui est uite uniꝰtusꝰq quid bõi
quis focisset suuit nõ fecisi quasi in
tur quis eiꝯ nragnitudinẽ aut lõgi¬
tudinẽ ualeat estimare. aut qnͣto tẽ¬
pore legi pot̾it libor in quo s cripte cͣ
uuiu̾so uite uniu̾soꝵ. an tantꝯ ange¬
loꝵ uũs aderit quantꝰ hoĩm erit. et
uitam suam quisq ab angelo sibiar¬
hibito audiet retitari. Non ergo unꝰ
liber erit oĩm set singulis singuloꝵ
Striptura uero ista unũ uolets ĩtel¬
ligi. et aliul in quit liber aperto est.
ꝯuedam gͥ uis est intelligenda diui¬
nimir̃ iis diuina libri nom̃ acccp̃
In ea quippe quodãmodo legr̃ quicꝙ
a faciente recolitur. Tunt ꝯinemora¬

Expanded text:
a sua . Libros videlicet volens intelligi sanctos omnes Novi et Veteris Testamenti, in quorum vita velut in libris libris cognoscimus quid facere debeamus. In isto autem libro de quo dicitur: Alius liber apertus est, qui est vitae uniuscujusque, quid boni quis fecisset, sive non fecisset, quatur, quis eius magnitudinem aut longitudinem ualeat aestimare? Aut quanto tempore legi poterit liber, in quo scriptae sunt uniuersae uitae uniuersorum ? An tantus angelorum numerus aderit, quantus hominum erit, et uitam suam quisque ab angelo sibi adhibito audiet recitari? Non ergo unus liber erit omnium, sed singuli singulorum. Scriptura uero ista unum uolens intellegi: Et alius, inquit, liber apertus est. Quaedam igitur uis est intellegenda diuinimirum uis diuina libri nomen accepit. In ea quippe quodam modo legitur, quidquid ea faciente recolitur. Ut autem
Abbreviated transcription (Latin):
ut suisint memores poscit. Nec enĩ
fides uiuentiũ id a transenntib posce¬
ret. si apudsc certũ hẽrent ꝙ ĩnullo
qr tante auccoritatie s ollicitudo nõ
preterit sequensrei multotiens es
amorientib sibi fieri petunt etiam
sine dilationis dampno ꝑcipiunt
hec ergo nͥi iudet᷑ de hac obiecta q̃sti¬
sensu desmnitã a doctorib puts. quã¬
quã et si ali quid ex ei definitũ reppe¬
rero illor potius sententiã assequar.
utrum ꝯtristari uel letari possint a¬
nuie defunttorum pro uiuentiũ
xarpr salute seu tristitia aut cura qͣ
diues ille qui torquebat᷑ in inferis
sollicitus eẽt pro frĩb sui suis dicens
ad abraham. Nogo te p̃r ut iittas la¬
zarũ ĩ dotuo pr̃is mei habeo eĩ quĩq
frer ut testetur islis ne et ip̃i uemãt
ĩ locũ hunctorm̃toꝵ.Ita ergonortur¬
curam hẽre possunt de inius ꝙͣuis
nesciant quid ĩ presenti agatur no
tur ab illis. Si eĩ nulla pro mortuit

Expanded text:
ut semper sui sint memores, poscit. Nec enim ut semper sui sint memores, poscit. Nec enim fides viventium id a morientibus posceret, si apud se certum haberet, quod in nullo quia tantae auctoritatis sollicitudo non praeterit, sequens rei multoties effea morientibus sibi fieri petunt, sine dilationis damno consequuntur. Haec ergo mihi videtur de hac objecta quaestisensu definitam ab auctoribus puto, quanquam etsi aliquid ex hoc ab eis definitum repereUtrum contristari vel laetari possint animae defunctorum pro viventium charorum salute: seu tristitia aut qualibetes ille qui torquebatur apud inferos, sollicitus esset pro fratribus suis, dicens ad Abraham: Rogo te, pater, ut mittas Lazarum in domum patris mei: habeo enim quinque fratres: ut testetur illis, ne et ipsi veniant in locum hunc tormcuram habere possunt de vivis, quamvis nesciant quid in praesenti agatur a ntur ab illis. Si enim pro mortuis
Abbreviated transcription (Latin):
ise: Drare gͦ possũt pro salute uniẽ¬
tiũ quant̾ a dño permutũt᷑. Nã utiq
recorairi uera cit̾ possunt quos ĩ hoc
scło positidilexer. Sensũ ẽi quo uiuẽ¬
tes tum uuuentib adfuer non amis¬
isse. set liberiorẽ illic hẽre credendi st̃.
ubi honcre corporali grauari non
possunt. Nam iuxta diuinã sentẽciã
corpus cormptibile agͣguat aiam.
ergo aĩa que nunt corpore grauatur
liberior corpore absolut a esficitur.
st gͥ aĩe post mortẽ et sensus integ̾
et memorra plena. ergo asa que iluc
ccrto recordationis osfitro utitur ꝓ¬
xioꝵ dulte diuis recordatur. Reco.¬
dans ergo quos auiauit ĩ seculo co¬
nitħ aliud orationes tĩdeliũ aĩaꝵ
quam desideria eoꝵ accipiantur.
Illud quoq dico ꝙ cele berruna sit ĩ hac
mendant. et memores sui ẽẽ p̃obtant.
sic matirib cũ morerent᷑ suꝑstitũ caro¬
rum se familiatitas ꝯñidabat. sic co
tidie pioꝵ turba fideliũ euocandis
ab hoc scło electis aĩab ꝯmittit. et

Expanded text:
ro salute viventium, in quantum a Domino permittuntur: nam utique recordari veraciter possunt, quos in hoc saeculo positi dilexerunt: sensum enim, quo viventes cum viventibus adfuerunt, non amisisse, sed liberiorem illic habere credendae sunt, ubi onere corporali gravari non possunt. Nam juxta divinam sententiam, corpus corruptibile aggravat animam : ergo anima quae nunc corpore gravatur, liberior corpore absoluta efficitur. Est igitur animae post mortem et sensus integer, et memoria plena. Ergo anima quae illic certo recordationis officio utitur, proximorum dulcedinis recordatur. Recordans ergo quos amavit in saeculo, conihil aliud orationes fidelium animarum, quam desiderium earum accipiatur. Illud quoque dico, quod celeberrima sit in hac mmendat, et memores eos sui esse praeoptat. Sic martyribus, cum morerentur, superstitum charorum se familiaritas commendavit: sic se quotidie piorum turba fidelium evocandis ab hoc saeculo electis animabus committit, et
Abbreviated transcription (Latin):
exemplum ꝙ nõ est medioerit᷑ ad¬
mirand̾. Audiuinꝯ ait idẽ doctor
ꝙt̃ debitũ repeteret᷑ a quodã defucti
patru cautione prolata ꝙ filio nesci¬
ente a patre lara fuerat per solutum
ꝯtrutari homo grauissime cepit atq
mirari ꝙ ei pater moriets nõ dixerit
quid deberet cũ fecissit etiã testaniẽ¬
tum. Tunc eininus anxio apparuit
idem pr̃ eiꝯ ĩsompnis. et ubi eẽtrecau¬
tum ꝙ illa cautio uacuata firerat ĩ¬
dicauit. Qd inuentũ iuuenis atq moꝰ¬
tratũ nõ solũ falsi debiti calupniam
prepulsauit. setetiã paterĩ recepit
tyrographũ qd pater nõ receperat
q̃n eit pecunia persoluta. Hint utiq
putatur aĩa hoĩs curam gessisse pro
filio et ad eũ uenisse dormientẽ. ut do¬
et apostoli ominesq oefunctoꝵ sp̃s¬
nos ardeuter gauisuros secum expec

Expanded text:
est mediocriter admirandum: « Audivimus, ait idem doctor, quod cum debitum repeteretur a quodam, defuncti patris cautione prolata, quod filio nesciente a patre jam fuerat persolutum, contristari homo gravissime coepit, atque mirari, quod ei pater moriens non dixerit quid deberet, cum fecisset etiam testamentum. Tunc ei nimis anxio apparuit idem pater ejus in somnis, et ubi esset reconditum quo illa cautio vacuata fuerat, indicavit. Quo invento juvenis atque monstrato, non solum falsi debiti calumniam propulsavit, sed etiam paternum recepit chirographum, quod pater non receperat, quando est pecunia persoluta. Hinc utique putatur anima hominis curam gessisse pro filio, et ad eum venisse dormientem, ut doet apostoli, omnesque beatorum spnos ardenter gavisuros secum exspec
Abbreviated transcription (Latin):
sipeccauit ĩ te fr̾ tuus uade et corripe
cũ iat̾te ot ip̾m solu̾. site cudierit lu¬
crata es fre̾m tuu̾̃. Si a̾t nõ te aubre¬
rit adhibe tibi duos uł tres. ut ĩore⁊
duopuł trium stet o̾e u̾bu. Su̾ma qͥd
diligentia est inuestiganda et corti¬
genda tulpa. Nasi ta nõ emdamꝰ
ui hoc i cło dampnabr ĩ futuo. Uñ apꝰ¬
ait. horrend̾ incid̾e ĩ manꝯ deiuiuen
scriptum est corripe sapiente et amg¬
bit te: Stultꝯ ã si corrip̾r: irascitur. Ꝙ¬
ditit apꝰ ad dis cipłm. Insta ĩquit opor¬
tune ĩportune. oportune dicebat p̃ͥe
os qui libent̾ audiebant u̾bu dei p̾dica¬
tioras ĩ portune p̾p eos qui muiti audi¬
ebant. Silr̾ cos qui culpas re darguũt¬

Expanded text:
 corripe eum inter te et ipsum solum, si te audierit lucratus es fratrem tuum. Si te non audierit, adhibe tibi duos vel tres, ut in ore duorum vel trium stet omne verbum , Summa quidem diligentia investiganda et corrigenda est culpa. Nam, si eam non emendamus in hoc saeculo, damnabimur in futuro. Unde Ap Horrendum est incidere in manus Dei viventscriptum est: Corripe sapientem et amabit te. Stultus autem si corripitur irascitur. tolus ad discipulum? Insta, inquit, opportune, importune . Opportune dicebat propter eos qui libenter audiebant verbum praedicationis. Importune propter eos qui inviti audiebant. Similiter eos qui culpas redarguunt
Abbreviated transcription (Latin):
te nescienti a dhibendi sũt alii eͥttoraui
om̃ib ut possit nõ ab uno teste argiu
set a duob uł trib ꝯuinci.

Expanded text:
tunc nescienti adhibendi sunt alii; ut jam coram omnibus possit non ab uno teste argui, sed a duobus et tribus convinci.
Abbreviated transcription (Latin):
Quo a̾t ordine culpa debeat demo strari
ostendit tu̾ibu̾igit. Set an ꝙͣ aliis demos¬
tretur per quos uincendꝰ eit si negau̾it
priꝯ pͥpoito debet ostendi si amonitus
neglexerit corrigi. ne torte possit setre¬
tius correctus luotescere ceteris. Culpa
cũ occulte ꝯmuitit᷑ ab illis frĩb qui eiꝯ
culpe ꝯscii sunt re qui deliquit tr̾ letre¬
to debet corrigi. qd sineglexerit aicoire
patri monasterii debet inditari. ut ipͥe
frẽm lecrete torrigat. quanina culpa
qut ad hut latent est si tõite sctretiut
corrigipotuit nõ oib. Uia̾t negai̾cit:

Expanded text:
Quo autem ordine culpa debeat demonstrari, ostendit cum subjungit: Sed, antequam aliis demonstretur per quos convincendus est si negaverit, prius praeposito debet ostendi si admonitus neglexerit corrigi, ne forte possit secretius correctus non innotescere caeteris. Culpa cum occulte committitur, ab aliis fratribus, qui ejus culpae conscii sunt, hic qui deliquit frater secreto debet corrigi; quos si neglexerit audire, patri monasterii debet indicari, ut et ipse fratrem secreto corrigat, quatenus culpa, quae adhuc latens est, si forte secretius corr
Abbreviated transcription (Latin):
uulnꝯ ħt ĩ corpore qd uelit octultarieu̾
tiꝯ uebes uamfestarene detius putres¬
cat ĩ corde. Si crudelii est qui uulms ĩ
corpore fr̃i celat multomagis criroeł
est qui pc̃ci uulua ĩ aĩam fr̾i nõ iudicat
et reus mortis illiꝯ eristit ꝙͣ ta cendo ꝑ¬
ire ꝑmctit. Situt eulle ex opere. ita
iste dapnatur ex taciturnitate. Ꝙ si is
crude lai est qui tulpani uͥ detegis eꝯt᷑
ille miscricors est. qui eã nõ abscondit.
nec maiorem po̾terga miser agere mis¬

Expanded text:
us habet in corpore quod velit occultari, cum tius debes manifestare, ne deterius putrescat in corde Si crudelis est qui vulnus in corpore fratris celat, multo magis crudelis est, qui peccati vulnus in anima fratris non indicat, et reus mortis illius existit, quem tacendo perire permittit. Sicut enim ille ex opere, ita iste damnatur ex taciturnitate. Quia si is crudelis est qui culpam non detegit, econtra ille misericors est qui eam non abscondit. Nec majorem potest erga miserum mis
Abbreviated transcription (Latin):
usibane de qua loquor oculi
peculantia⁊ ĩ aliquo ur̃iu ad¬
uelteritis. stati admonete no cop¬
ta ꝓgreu iantur set de ꝓxĩo corri¬
bs paulꝯ. si fui̾t ho pͥocupato ĩ aliquod
delicto uoi quis pualei estis istruitehs¬

Expanded text:
si hanc, de qua loquor, oculi petulantiam m aqua uestrum aduerteritis, statim admonete, ne coepta progrediantur, sed e proximo corribeatus Paulus: Si fuerit homo praeoccupatus in aliquo delicto, vos qui spirituales estis, instruite
Abbreviated transcription (Latin):
tirũ imiumerabił ppłs. Ad hos a¬
uida cupiditate ꝓperemꝯ: ut cũ
hiis tito ẽẽ possimus ut cito ad xp̃¬
uenire ꝯtingat o btemꝰ. Haut co¬
gitatioue mãm deus uideat. hoc
ꝓpositum m̃tis et fi dei xp̃e aspiciat
daturꝯ en caritatit sue ampliora
premaia quoꝵ circa se fueruit des¬

Expanded text:
tyrum innumerabilis populus. Ad hos atyrum innumerabilis populus. Ad hos avida cupiditate properemus, ut cum ipsis cito esse possimus, ut cito ad uenire contingat optemus. hanc cogitationem nostram Deus uideat, hoc propositum mentis et fidei Christus aspiciat daturus eis caritatis suae ampliora praemia quo
Abbreviated transcription (Latin):
gulos doni cilios suos. qͥ nos huic
ereptos et laqueis secularib exso¬
lutos paradiso restitirat et regno.
Quis non ꝑegre ꝯstitutus iu patriã
cuporet regredi.Luis non suos na¬
uigare festinans uentũ prosperum
cuproius optaret ut uel ociter ta¬
ros literet amplecti.patriam ur̃a:
radiso parentes patriarchas hab̾e
iam cepimꝰ. ⁊ ud non ꝓperamus
et currimꝰ ut patriam nr̃am uid̾e.
ut parentes nr̃os s alutare possimꝰ.
Magnus illit nos caroꝵ numerus ex¬
pectat parentũ frm̃ filloꝵ frequẽt
nos et copiosa turba uestderat. iã
de sua incolumitate secura. ad h ͨ
denr̃a salute sollicita. Ad hoꝵ cõ¬
spectum et oplexum ueĩre festsemꝰ¬
ut sciamꝰ quanta et illis et nobis ĩ cõ¬
mune letitia est. qualis illit celestiũ
regnoꝵ uoluntas sine timore mo¬
riendi et tum eternitate uiuendi.
Quanissima et ꝑpetua felititat il¬
lit apłoꝵ gloriosus chorus. illic ꝓ¬
phetaꝵ exultantium nus. illic mar

Expanded text:
gulos domicilio suo, qui nos istinc gulos domicilio suo, qui nos istinc ereptos et laqueis saecularibus exsolutos paradiso restituit et regno. quis non peregre constitutus properet in patriam regredi? quis non ad suos nauigare festinans uentum prosperum cupidius optet, ut uelociter caros liceat amplecti? patriam nos tamus, parentes patriarchas habere iam coepimus: quid non properamus et currimus, ut patriam nostram uidere, ut parentes salutare possimus? magnus illic nos carorum numerus expectat, parentum, fratrum, filiorum frequens nos et copiosa turba desiderat iam de sua incolumitate secura, adhuc de nostra salute sollicita. ad horum conspectum et conplexum uenire quanta et illis et nobis in commune laetitia est, qualis illic caelestium regnorum uoluptas sine timore moriendi et cum aeternitate uiuendi quam summa et perpetua felicitas! illic apostolorum gloriosus chorus, illic prophetarum ex
Abbreviated transcription (Latin):
It cũ accersionis ꝓprie dies uen̾it ĩtise¬
tanter et libenter ad dñm ip̃o uocãte
ueniamꝰ. Qd̾ tum sꝑ fatiend̾ fu̾it
dei seruis: nunt fĩ multomagrs debet
corruente iã mundo et maloꝵ infesti¬
uantiũ turbinib obsesso ut qui cer¬
nimꝰ cepisse tam grauia et scimo
ĩminere grauidia. lutrũ maximũ
Si ĩ hĩtatulo tuo parretes uetustate
nutarent. tectura trem̾et. domus.
iam fatigata.iam lapsa edifitiis
senectute labentib riuma prorima
minaretur. nõne õĩ celeritate mi¬
grares. si nauigante te turbida et
ꝓcelosa tempestas fluctib molen¬
tius excitatis miu ciaret futura nau¬
fragia nonne portum uel ocit̾ pet̾ot:
Muubus eccenutat et labr̃ et ruina
sui non iam senectutem rep s et fi¬
uem testat᷑. et tu nõ deo gr̃as agas.
non tibi gratularis ꝙ exitu maturi¬
ore sb̾tractis ruinis et uaufragiis
et ꝑ lagit ĩminentibus exuaris tem¬
amplectam dicit qui adsignat sin¬

Expanded text:
et cum arcessitionis propriae dies uenerit incuncet cum arcessitionis propriae dies uenerit incunctanter et libenter ad Dominum ipso uocante ueniamus. Quod cum semper faciendum fuerit Dei semis, nunc fieri multo magis debet corruente iam mundo et malorum infestantium turbinibus obsesso, ut qui cernimus coepisse iam grauia et scimus inminere grauiora lucrum maximum si in habitaculo tuo parietes uetustate nutarent, tecta desuper tremerent, domus iam fatigata, iam lassa aedificiis senectute labentibus ruinam proximam minaretur, nonne omni celeritate migrares? si nauigante te turbida et procellosa tempestas fluctibus uiolentius excitatis praenuntiaret futura naufragia, nonne portum uelocius peteres? mundus ecce nutat et labitur et ruinam sui non iam senectute rerum sed fine testatur: et tu non Deo gratias agis, non tibi gratularis quod exitu maturiore subtractus ruinis et naufragiis et plagis imminentibus exuaris amplectamur diem qui adsignat sin
Abbreviated transcription (Latin):
gredinur. nec potest uita eterna
succedere nisi hiuic ꝯtiꝯitexire. Nõ
est exitus istes et transitus et tpĩali
itinere decurso adeterira tranig̾t¬
ius. quit non ad meliora festinet
quis nõ mutari et refortuari ad xp̃i
s̃petiemi et ad celestis gratie digni¬
rus ad xp̃i sede et ad regnoꝵ celesti¬
um claritatẽ lugere non debet et
plangere set potius scd̃m pollicita¬
fectrone at sua translatione gau¬
dere.Item eius est ĩ mundo diuuel¬
le urauere quem mundut oblec¬
tat. quẽ scłm blandient atq deci¬
piens illecebris terrene uolupta¬
tis inuitat. porro tũ mundus ode¬
rit xp̃anũ quid amas cum qui te
ouit et non magis sequeris xp̃m
qui te redemit et diligit. Itẽ mate
integra. fide firma. uirtute robut¬
ta parati ad omnem uoluntate
deisumꝯ. pauore moitalitatis ex¬
cluso: inmoitalitatẽ ꝙͣ iequuti
cogitemꝯ. hoo nos ostendamꝯ e̾e qd̃ tre
dimꝰ nec caroꝵ lugeamꝯ excestum.

Expanded text:
gredimur nec potest uita aeterna gredimur nec potest uita aeterna succedere, nisi hinc contigerit exire. non est exitus iste sed transitus et temporali itinere decurso ad aeterna transgressus. quis non ad meliora festinet ? quis non mutari et reformari ad Christi speciem et ad caelestis gratiae dignirus ad Christi sedem, et ad regnorum coelestium claritatem, lugere non debet et plangere, sed potius secundum pollicitafectione ac translatione gaudere . » Item: « Ejus est in mundo diu manere velle, quem mundus oblectat, quem saeculum blandiens atque decipiens, illecebris terrenae voluptatis invitat. Porro cum mundus oderit Christianum, quid amas eum qui te odit, et non magis sequeris Christum qui te redemit et diligit ? » Item: « Mente integra, fide firma, virtute mentis robusta, parati ad omnem voluntatem Dei simus: pavore mortalitatis excluso, immortalitatem, quae sequitur, cogitemus. Hoc nodimus, ut nec carorum lugeamus excidium
Abbreviated transcription (Latin):
se. hoc est xp̃m non credere magit¬
trum peccato iucredulitatis offẽ¬
dere. hoc est ĩ ecc̃a ostitutũ fidẽ in
romo fidei non here. Quantum
ꝓ sit exire de scło. xp̃s ip̃e salutis
atq utilitatis nr̃e magr ostẽdit.
Qui cum disaipuli eiꝯ ꝯtristarẽtur ꝙ
seiam diteret retessurũ ab eis. locuta
ost ad eos dicent.si me dilig̾etrs gau¬
deretls.qͣmuado ad patrẽ. dotent et
ostendens cũ cari quos diligimꝰ de
seculo exeunt gaudend̾ sit potiꝯ ꝙͣ
dolentum.Cui rei meinor beatut a¬
postolus paulꝰ ĩepła sua ponit ⁊ di¬
cit. Michi uiuere xp̃e est et mori luẽr
lutrũ maxim̃ ꝯputansiam scłi la¬
queis non teneri iaui nullis ꝯcupis¬
centiis et uitiis tarnis obuoxium fi̾
exemptũ pressuris ingentib et ue¬
irenatit diaboli fautib liberatum
ad letitiam salutu eterire xp̃o uocã¬
ĩ uerbis et promissis eiꝯ habeatuꝯ
leta securitate perueniamꝰ. Qd int̾¬
nu morim ad imoitalitatem trant¬

Expanded text:
se, hoc est Christum credendi magisse, hoc est Christum credendi magistrum peccato incredulitatis offendere, hoc est in ecclesia constitutum fidem in domo fidei non habere. Quantum prosit exire de saeculo Christus ipse salutis adque utilitatis nostrae magister ostendit: qui cum discipuli eius contristarentur, quod se iam diceret recessurum, locutus est ad eos dicens: si me dilexissetis, gauderetis quoniam uado ad patrem, docens et ostendens, cum cari quos diligimus de saeculo exeunt, gaudendum potius quam dolendum. cuius rei memor beatus apostolus Paulus in epistula sua ponit et dicit: mihi uiuere Christus est et mori lucrum, lucrum maximum computans iam saeculi laqueis non teneri, iam nullis peccatis et uitiis carnis obnoxium fieri, exemptum pressuris angentibus et uenenatis diaboli faucibus liberatum ad laetitiam salutis aeternae Christo uocanm uerbis et promissis eius habeamus: laeta securitate ueniamus. Quod interim morimur, ad inmortalitatem morte trans
Abbreviated transcription (Latin):
tis: set tristicia ur̃a ĩ leticiã uerri¬
et. Quis non tristicia carere optet
quis nõ ad letitiã uenire festinet.
Quando autẽ ĩ leticia ueniet nr̃a
tristicia. dñs denuro ip̃e declarat di¬
cenis. It̾m in debo uos et gaudebit
coruestrum et gaudium ur̃m ne¬
mo auferet a uobis. Cu ergo xp̃in
uroere gaudere sit. nec possit esse
gairdium nrm nisi quis uiderit
xp̃m. que cecitas anumi qui ue cle¬
mentia est. amare pssuras et penas
⁊ latrimas mundi ⁊ nõ festinare
deus quiuerax est. tuiꝯ serino cre¬
dentib eternus et firmus ẽ.Sitibi
uir grauis et laudabilus aliquid pol¬
literetur. haberes pollicenti fidem
ne te falli aut decipi abeo tred̾es
quẽ stare ĩ sermonib atq ĩ actib
suis scires. Deus tecu loq̃r et tuñite
ĩcredula perfioui fluctuas. Deus
hoc mundo recedente in mortalita¬
tem atq eterrritate pollicetur
et dubitas. Hoc est õmro um̃i nõ nos¬

Expanded text:
tis, sed tristitia uestra in laetitiam uenitis, sed tristitia uestra in laetitiam ueniet. quis non tristitia carere optet, quis non ad laetitiam uenire festinet ? quando autem in laetitiam ueniat nostra tristitia Dominus denuo ipse declarat dicens: iterum uidebo uos, et gaudebit cor uestrum et gaudium uestrum nemo auferet a uobis. cum ergo Christum uidere gaudere sit nec possit esse gaudium nostrum nisi quis uiderit Christum, quae caecitas animi quaeue dementia est amare pressuras et poenas et lacrimas mundi et non festinare Deus qui uerax est, cuius sermo credentibus aeternus et firmus est. si tibi uir grauis et laudabilis aliquid polliceretur, haberes pollicenti fidem nec te falli aut decipi ab eo crederes quem stare in sermonibus adque in actibus suis scires. Deus tecum loquitur, et tu mente incredula perfidus fluctuaris ? Deus de hoc mundo recedenti inmortalitatem adque aeternitatem pollicetur, et dubitas? hoc est Deum omnino non nos
Abbreviated transcription (Latin):
eio et tela ꝯflictationib assrouis
dimicatur. cũ auaritia nobis cũ
ĩpudicitia. cũ ira cũ ambitione cõ¬
gressio est. cũ carnalib uitus. cum
illecebris scłarib assidua et molet¬
ta luctatio est. Obsessamens hõit
et uiroiq oiaboli infestatiore⁊
uallata: uix occurrit singulis uix
resistit. Si auaritra ꝓtostrata est
exsurgit libido. si libido ꝯp̃ssa est
succedit ambitio. si ambitro cõ¬
tempta ẽ. ira exsuperat. ĩflat fr̃¬
bia uinolentia inuitat: ĩuidia
ꝯtordiã rumpit. anucicia zelus ab ͤ¬
cidit. Cogeris maledit̾e qd̾ diuina
lex ꝓhibet. ꝯpelleris iurare qd̾ non
licet. tot persecutiones ãĩmꝯ coti¬
die patitur. tot periculi pectus ut¬
getur. ⁊ delectat hic inter diabli
gladios diu stare tũmagis cupii¬
subueniente ue lotius moite pro¬
perare.Ip̃o ĩstrirente et dicente¬
nobis. Anien amen dico uobi
qm iros plorabitit et plangetis.
s cłim ãt gaude bit. Uos trubec eri¬

Expanded text:
eius et tela conflictationibus adsiduis eius et tela conflictationibus adsiduis dimicatur? cum auaritia nobis, cum inpudicitia, cum ira, cum ambitione congressio est, cum carnalibus uitiis, cum inlecebris saecularibus adsidua et molesta luctatio. obsessa mens hominis et undique diaboli infestatione uallata uix occurrit singulis, uix resistit: si auaritia prostrata est, exsurgit libido: si libido conpressa est, succedit ambitio: si ambitio contempta est, ira exasperat, inflat superbia, uinolentia inuitat, inuidia concordiam rumpit, amicitiam zelus abscidit. cogeris maledicere quod diuina lex prohibet, conpelleris iurare quod non licet. Tot persecutiones cotidie animus patitur, tot periculis pectus; urgetur: et delectat hic inter diaboli gladios diu stare? cum magis concupissubueniente uelocius morte properare ipso instruente nos et dicente: amen amen dico uobis quoniam uos plorabitis et plangetis, saeculum autem gaudebit: uos tristes eri
Abbreviated transcription (Latin):
tis seruu tuum dñe in pacẽ qm
uider̃ oculimeusaluture tuũ. Pro¬
bans scil atq ꝯtestars tune ẽe ĩet¬
uis dei pacem tunt liberã tunt tni¬
quillam quietẽ. quando de istiꝰ
mudi turburibin extracti seois
⁊ securitatis et̾nc poitũ petunus
quando ex spoutauea hac morte
ad ĩmortalitatem uenuꝰ. Illa ẽ
ei nr̃a pax. illa fida tranquillitat.
illa stabilis firma et ꝑpetua secu¬
Get mane ualeat tẽperari.¬
plecti potius quam timere debea¬
nos expectat: predictꝰ doctor ait.
premnũ uite et gaudiũ salutis eter¬
ire. et ꝑpetua letitia et possessio pa¬
radisi. promissa mũdo tranreun¬
te iã ueniuĩt. iã terrents celestia et
magna parius et cadutis eterua i¬
succedunt. Qui hinc anxietatis
et sollicitudinis locus est. quis iu
tet hec trepious et mestus est nisi
cuspes et fr̃oes deest Item idẽ docgor
post aliqua quid aliudĩ m̃do quã
magna adu̾sus doabolũ pugna¬
cotidre geritur ꝙͣ aduorsꝯiatula

Expanded text:
 verbum tuum in pace, quoniam viderunt oculi mei salutare tuum ; probans scilicet atque contestans tunc esse servis Dei pacem, tunc liberam, tunc tranquillam quietem, quando, de istis mundi turbinibus extracti, sedis et securitatis aeternae portum petimus, quando expuncta hac morte ad immortalitatem venimus. Illa est enim vera pax, illa fida tranquillitas, illa stabilis et firma et perpetua secumanae valet temperariplecti quam timere debeanos exspectet. Praedictus doctor ait: « praemium uitae et gaudium salutis aeternae et perpetua laetitia et possessio paradisi nuper amissa mundo transeunte iam ueniunt: iam terrenis caelestia et magna paruis et caducis aeterna succedunt. quis hic anxietatis et sollicitudter haec trepidus et moestus est, nisi cui spes et fides deest? » Item idem doctor post aliqua: « Quid aliud in mundo quam pugna aduersus diabolum cotidie geritur, quam aduersus iacula
Abbreviated transcription (Latin):
tim̾e qui ad xp̃m nolit ire. Euius
est ad xp̃m nolle ire: qui se nõ tre¬
dit cũ xp̃o incipere regnare. Scrip¬
tum est iustũ ex fide unrere. Siuis¬
credi. tur nõ cum xp̃o futumꝰ et¬

Expanded text:
timere qui ad Christum nolit ire. eius est ad Christum nolle ire qui se non credat cum Christo incipere regnare. Scriptum est: iustum fide uiuere. si iuscredis, cur non cum
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃m uocaris amplecteris et ꝙ di¬
abolo tareas gratuleris: Siureon
deniq ille iustus qui irerentitus
fuit qui fide plena p̃cepta dei ẜ¬
uauit. tũ ei diuinitꝰ responsum
fuulet. ꝙ nõ ante morretur quã¬

Expanded text:
m vocaris, amplecteris, et quod diabolo careas, gratularis? Simeon denique ille justus, qui vere justus fuit, qui fide plena Dei praecepta servavit, cum ei divinitus responsum fuisset quod non ante moreretur qua