comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sie deo: p̃omib hominibus. Quis te coegit in¬
cipere & apprehendere opus quod ñ potiuisti ꝑfi-¬
cere: quis te separaiit a sanctis. aut quis te
seduxit ut recederes a conuentu pacis. uł repau¬
sationis. dic michi quare in fugam conuers es:
anteqͣm fieret pugna: Quare proiecisti arma¬
tua. antequam uideres hostem tibi repugnan¬
tem: quomodo uulneratus es. nec dum emissa
sagita: Quid faciam infelissima que coniunc¬
ta sum impio: non est michi concessum. ut uo¬
carer uxor martyris. s ut dicerer coniux trans¬
gressioris. Ad horam fuit exultatio mea. Et ecce
ꝑ secula obprobrium michi erit. Eui beatꝰ adri¬
anus proforibus stans: dicebat. Aperi mͥ soror
nathalia quia non sicut tu estimas: effugi mar¬
tẏrium. ueni autem ꝓpterea quia in stat tempꝰ
questionis ur̃e ut sicut ꝓmisi: p̃sens fias. At
illa non credens uade inquit quomodo me se¬
ducit transgressor ecce quomodo mentituralt̾

Expanded text:
sine Deo prae omnibus hominibus, quis te coegit sine Deo prae omnibus hominibus, quis te coegit apprehendere opus, quod non potuisti perficere; quis te separavit a sanctis, aut quis te seduxit, ut recederes a conventu pacis vel repausationis? Dic mihi, quare in fugam conversus es antequam fieret pugna? quare projecisti arma, antequam videres hostem tibi repugnantem? Quomodo vulneratus es, necdum emissa sagitta? Quid faciam infelicissima, quae conjuncta sum impio? Non est mihi concessum ut vocarer uxor martyris, sed ut dicerer conjux transgressoris. Ad horam fuit exsultatio mea, et ecce per saecula erit opprobrium meum. Cui beatus Adrianus pro foribus stans dicebat: Aperi mihi, soror mea Natalia, quia non sicut tu aestimas effugi martyrium. Veni autem propterea, quia instat tempus quaestionis nostrae, ut sicut promisi praesens fias. At illa non credens: Vide, inquit, quomodo me seducit transgressor? Ecce quomodo mentitur alter
Abbreviated transcription (Latin):
uite. Ad quam beatus adrianus dixit. ꝑge nc̃
soror mea in domum tuam. & cum agnouero
fieri interrogationem nr̃am: accersiam te. ut ui¬
deas finem rei. Post aliquot dies. cum iam¬
questio inmineret: beatus adrianus dato precio
custodibus. & datis fide iussoribus ꝑrexit ad domũ
suam uocare beatam nathaliam. Cumq ꝑg̾et:
uidit eum quidam qui bene illum nouerat: &
p̃turrens ad domum: nunciauit eum uenire.
Quod illa audiens pͥmo non credidit. Quis
in quit potuit eum absoluere de uinculis illis.
non mͥ contingat ut absoluatur: nequando sepa¬
retur a sanctis illis. & cum puer domesticus suꝑ¬
ueniens affirmaret eum dimissum suspicata illa
quod martyrium refugiss. contristata flebat a
mans & dicens. Longe efficiatur ame hic qui cor¬
ruit: & mentitus est domino suo. Non loquat᷑
mͥ nec audiam linguam que dolose egit in con¬
spectu factoris sui. Et conuersa dicit ad eum. ¶

Expanded text:
vitae. Ad quam beatus Adrianus dixit: Perge nunc, vitae. Ad quam beatus Adrianus dixit: Perge nunc, soror mea, in domum tuam, et cum agnovero fieri interrogationem nostram, accersam te, ut videas finem rei. Post aliquot dies cum quaestio immineret, beatus Adrianus dato pretio custodibus, et datis fidejussoribus, perrexit ad domum suam vocare beatam Nataliam. Cumque pergeret, vidit eum qui bene illum noverat, et praecurrens domum, nuntiavit eum venire. Quod uxor audiens, primo non credidit. Quis, inquit, potuit eum absolvere de vinculis illis? Non mihi contingat, ut absolvatur, nequando separetur a sanctis illis et cum puer domesticus superveniens affirmaret eum dimissum, suspicata illa, quod martyrium refugisset, contristata flebat ammans et dicens: Longe efficiatur a me hic qui corruit, et mentitus est Domino Deo suo. Non loquatur mihi, nec audiam linguam, quae dolose egit in conspectu Factoris sui. Et conversa dicit in eum: O
Abbreviated transcription (Latin):
tempore necessitatis ubt deponis dampnatoꝵ neminẽ
quisquam liberabit. Non pater filium. non mater
filiam. ñ diuicie transeuntes. non ullũ seruorũ
ambitio. & patrimonii amplitudo. ad extremum
nec amicus amicum. Omnib enim tunc sarcina
erit: & com mitabitur. Tu domine meus. tecum
habens xp̃m in quo omnia tua reposuisti. ꝑgons
fiducia lit̾. ꝑge ne timeas. ut ꝑcipias ꝓmissa ip̃iꝰ.
Non reuocet teullus intuitus rerum: uelut tim¬
bra transeuncium. ñ affines ñ parentum gemit᷑.
ñ pulcritudo ip̃a corporis tui. execratio seductoꝵ
ad ulationes amicoꝵ ñ te terreant species torm̃¬
toꝵ. Hoꝵ qui tecum sunt martyrũ. constanciam
& ꝑacienciam aspice. hos solos intende. Hec post¬
qͣm gloriosissima femina ꝓsecuta est: singuloꝵ
martyrum beatissila uincula deosculans. rogo
uos inquit serui dei confortate hunc adrianũ.
beatissimis monitis ur̃is: & lucrificate anĩam
eus xp̃o. uos scitis ei patres. ꝑuos nascatur et̾ne

Expanded text:
tempore necessitatis, ubi de poenis damnatorum neminem quisquam liberabit: non pater filium, non mater filiam, non divitiae transeuntes, non ulla servorum ambitio et patrimonii amplitudo, ad extremum nec amicus amicum. Omnes enim tunc propria sarcina comitabitur. Tu, domine meus, tecum habens Christum, in quo omnia tua reposuisti, perge fiducialiter, perge ne timeas ut percipias promissa ipsius. Non revocet te ullus intuitus rerum velut umbra transeuntium, non affines, non parentum gemitus, non pulchritudo ipsa corporis tui, exsecra seductorum adulationes amicorum; non te terreant species tormentorum. Horum qui tecum sunt martyrum constantiam et patientiam aspice, his solis intende. Haec postquam gloriosissima femina prosecuta est, singulorum martyrum vincula deosculans: Rogo vos, inquit, servi Christi, confortate hunc Adrianum beatissimis monitis, et lucrifacite animam ejus in Christo: vos sitis ei patres, per vos nascatur aeternae
Abbreviated transcription (Latin):
loquio. quod eiꝰ uita diuturna un meritus sit frui.
Apud nichomediam natale sancti antimi ep̃t & mar¬
tẏris in meritis piorum fulgentis in regno xp̃i. Q
ꝑsecutione dioclecian ob confessionẽ xp̃i martyrii
głam capitis obtruncatione suscepit. Quem tanqͣm
bonum pastorem uiam martyrii p̃euntem uniu̾sa
pene gregis sui multitudo secuta est. Quoꝵ altos
p̃fatus tẏrannus apud eandem ciuitatem tunc tẽ¬
poris residens gladio obtruncari. Alios ignibus
conflagare. alios nauiculis impositos pelago in mer
gi fecit. Ipsis fidelium turbis tanto ꝑ dei grãm fidei
igne flãmatibus ut nec interrogari se ꝑaterentur
s ultro uel flaminis irruerent itel cedentibus gla¬
diis ceruices obiectarent. Scriptum in hystoria ec-¬
clesiastica libro .uͦii.¬

Expanded text:
loquio, quod ejus vita diuturna mundus immeritus sit frui. Apud Nicomediam, natalis sancti Anthimi eptyris, in memoriis piorum fulgentis in regno Christi. Hic persecutione Diocletiani, ob confessionem Christi, martyrii gloriam capitis obtruncatione suscepit. Quem tanquam bonum pastorem, viam martyrii praeeuntem, universa pene gregis sui multpraefatus tyrannus apud eamdem civitatem tunc temporis residens, gladio obtruncari, alios ignibus conflagrari, alios naviculis impositos, pelago fecit immergi, ipsis fidelium turbis tanta per Dei gratiam fide inflammatis, ut nec interrogari se paterentur, sed ultro vel flammis irruerent, vel caedentibus gladiis cervices objectarent. Scriptum in Historia ecclesiastica, libro septi
Abbreviated transcription (Latin):
draudꝰ uenerabilis lugdunensis ep̃c gloriosum
imperatorem rogauit ut ad ciuitatem suam defer¬
ri beata ossa martyrum ei liceret annuit imꝑator.
S isdem ocius uotum suum pium ꝑficit. Cum
honore infra ciuitatẽ lugduni deportata sunt.
ibiq in maiori eccl̃ia beatuoħis baptiste ac sanc¬
ti martyris stephani aliquanto tempore custo¬
dite ad defensionem ciuiũ deo id misericorditer
operante. & imperatore iam uotum suum de edi¬
ficatione templi in longe alias transferente.
sanctus epͤc beatissimas reliquias gloriosoꝵ mar¬
tyrum. inp̾dc̃a eccł̃ia post uenerabile & sacrum
altare detentissima sepultura recondidit ac poste¬
ris ciuib sius ꝓfuturum honorabiliter com¬
ano passi crescencianus. uictor. rosula & genera¬
lis. Item eodem die exaltatio sancte crucis. qͦ
ab helena constantini matre inuenta ita ꝑme¬
dium est secta. & ut crux constantinopolim de
portata & crux iherosolimis thecis argenteis

Expanded text:
dradus, venerabilis Lugdunensis episcopus, gloriosum dradus, venerabilis Lugdunensis episcopus, gloriosum imperatorem rogavit, ad civitatem suam deferre beata ossa martyrum ei liceret. Annuit imperator. Sed et isdem ocius votum suum pius perficit: cum honore infra civitatem Lugduni deportata sunt, ibique in majori ecclesia beati Joannis Baptistae ac sancti martyris Stephani aliquanto tempore custodita: et ad defensionem civium, Deo id misericorditer operante, et imperatore jam votum suum de aedificatione templi in longe alia transferente, sanctus episcopus beatissimas reliquias gloriosorum martyrum in praedicta ecclesia post venerabile et sacrum altare decentissima sepultura recondidit, ac posteris civibus suis profuturas honorabiliter comano passi, Crescentianus, Victor, Rosula et Generalis. Eodem die, Exaltatio sanctae crucis, quae ab Helena Constantini matre inventa, ita per medium est secta, ut et crux Constantinopolim sit portata, et crux Hierosolymis thecis argenteis
Abbreviated transcription (Latin):
poneret: ipsi ea ferre libenter assensit. Cumq ue¬
nerabiles legati ingencia dona martyrum scilicet
reliquias ferentes. Nam & beati separati marty¬
ris menbra qui unus fuit de illis .xii. p̾clarissi¬
mis martyrib scyllitanis. capud etiam głosi mar
tyris pantaleonis secum beatis ossibus cypͥani
habentes reuerterentur prosperis usi uelis tandẽ
ꝑuenerunt arelaten. ibiq sacra menbra martyru᷑
signata interim relinquentes. Legationem suam
exacto festinauerunt & ut animum regis ampliꝰ sibi
delegatione strenue ꝑfecta conciliarent inter alia de
sanctoꝵ reliquis de affrica deportatis eius animos
atcollunt. unde ille plurtinum letus eas tam diu
apud arelaten digna ueneratione reseruari iussit.
donec ip̃e magno aliquo opere in regno suo templũ
conderet ubi tam p̃ciosum ꝑignus ingenti cultu.
& ornatu eponeret sede mergentibus causis dum
opus tardius construitur occasionem nautus lei¬

Expanded text:
poneret, ipsi ea ferrent, libenter assensit. Cumque veponeret, ipsi ea ferrent, libenter assensit. Cumque venerabiles legati ingentia dona, martyrum scilicet reliquias ferentes nam et beati Sperati martyris membra, qui unus fuit ex illis duodecim praeclarissimis martyribus Scillitanis, caput etiam martyris gloriosi Pantaleonis sehabebant reverterentur, prosperis usi velis, tandem pervenerunt Arelaten. Ubi sacra martyrum membra signata interim relinquentes, legationem suam festinarunt, et, ut animum regis amplius sibi de legatione strenue perfecta conciliarent, inter alia de sanctorum reliquiis ab Africa deportatis ejus animos attollunt. Unde ille plurimum laetus, eas tam diu apud Arelaten digna veneratione reservari jussit, donec ipse magno aliquo opere in regno suo templum conderet, ubi tam pretiosum pignus ingenti cultu et ornatu reponeret. Sed, emergentibus causis, dum opus tardius construitur, occasionem nactus Lei
Abbreviated transcription (Latin):
grauit. Corpꝰ eius ꝓpt̾ gentilium curiositatem in proxi¬
mo collocatum est. S ne agentilib tolleretur. nocte
adueniente ex eodem loco ubi positum fuerat sublatum
est & inde cum ceteris & scolarib in area cuiꝰdam can¬
didi ꝓcuratoris inuia mappaliensi iusta piscinas cum
magno triumpho sepultum est. Post multa uero
tigit legationem francoꝵ ferentib in lustres ac sapien¬
cia circumspectos legatos transitum ꝑafricam fecisse.
Hi cum cartaginem dirtitam. & loca uenerabilia sc̃oꝵ
martyrum reuertentes a rege ꝑsarum aaron qui
excepta india totum pene tenebat orientem uidissẽt
facile sibi conciliato pͥncipe ac fauorem in retali p̾stã¬
te pro magno munere rogauerunt ut ossa cypria¬
i eis ferenda ꝑ mitteret. quod ille non magni du¬
cens continuo postulata concessit. ut que pio im¬
peratore cuius grãm omnium qui in toto orbo ter¬
rarum erant regnum ac pͥncipium amicicia p̃¬

Expanded text:
gravit. Corpus ejus propter gentilium curiositatem in proxigravit. Corpus ejus propter gentilium curiositatem in proximo collocatum est. Sed ne a gentilibus tolleretur, nocte adveniente ex eodem loco, ubi positum fuerat, sublatum est. Et inde cum cereis et scolacibus, in area cujusdam Candidi procuratoris, in via Mappaliensi juxta piscinas cum magno triumpho sepultum est. Post multa vero tigit, legationem Francorum ferentibus, illustres ac sapientia circumspectos legatos transitum per Africam fecisse. Hi cum Carthaginem dirutam et loca venerabilia sanctorum martyrum revertentes a rege Persarum Aaron, qui, excepta India, totum pene tenebat Orientem, vidissent, facile sibi conciliato principe, ac favorem in re tali praestante, pro magno munere rogaverunt, ut ossa B. Cypriani eis ferenda permitteret. Quod ille, non magni ducens, continuo postulata concessit; utque pio imperatori, cujus gratiam omnium qui in toto terrarum orbe erant regum ac principum amicitiae prae
Abbreviated transcription (Latin):
p̾hensus. eris ip̃e documento cum his quos scelere
tuo tetum aggregasti: sanguine tuo sanctientur dis¬
cipline. Et his dictis: decretum extabella recita¬
uit. Tascium cypͥanũ gladio animaduerti p̾cepi.
Sanctus cyprianus hec audiens: dixit deo gr̃as
ago. Et cum duceretur populus fratrum: plangẽs
dicebat. & nos cum eo decollemur. Et ita ꝑductus
gloriosus martyr pꝰpretoriũ inagro sexti exiuit se
lacerno birro. & complicans posuit ad genua sua.
De hinc dalmaticam tuitam. & diaconibus tradi¬
dit. Et stans in linea sustinebat spiculatorem cui &
.xx. quinq aureos dari p̾cepit. fr̃atres uero flentes
lintheamina & oraria ante eum ponebant. ne sc̃s
cruor defluens ab sorberetur a terra. Qui cũ laci
mas manuales sibi ligare ñ potuiss: uilianus
p̃sbiter. & ulianus sub diaconus ip̃i ligauert̃.
it. orationemꝙ ad deuim fuclit. & sic gladio percussus mi¬

Expanded text:
prehensus, eris ipse documento cum his quos scelere prehensus, eris ipse documento cum his quos scelere tuo tecum aggregasti, sanguine tuo sanctientur disciplinae. Et his dictis, decretum ex tabella recitavit: Tascium Cyprianum gladio animadverti placet. Sanctus Cyprianus, hoc audiens, dixit: Deo gratias ago. Et cum duceretur, populus fratrum plangens dicebat - Et nos cum eo decollemur. Et ita perductus gloriosus martyr post praetorium in agrum Sexti, exuit se lacerno birro, et complicans posuit ad genua sua, dehinc dalmaticam tunicam tulit, et diaconibus tradidit, et stans in linea, sustinebat spiculatorem, cui et viginti quinque aureos dari praecepit. Fratres vero, flentes, linteamina et oraria ante eum ponebant, ne sanctus cruor defluens absorberetur a terra. Qui cum lacinias manuales ligare sibi non potuisset, Julianus presbyter, et Julianus subdiaconus ei ligaverunt. it, orationemque ad Dominum fudit, et sic gladio percussus mi
Abbreviated transcription (Latin):
runt eum ad ꝓconsulem in locum sexti. ubi ꝓrepa¬
randa sanitate degebant. Collectus ab astatore
officii: secessit in ospicium eiꝰ. in uicum saturni. Cõ¬
uenit autẽ ad eum ontis popłs fratrum. Quod cũ
comperiss beatissimus martyr. p̾cepit custodiri
si. Altera die octauo decimo. kl̃. octobris. mane
matrio secutiolo. Cui inter alia cum dixiss pro¬
consul. iusserunt te sacratissimi pͥncipes cere mo¬
moniare: sanctus cypͥanus dixit. ñ faciam. Maxi¬
mus ꝓ consul dixit. Consule tibi. Sc̃s cyprianus
dixit. fac quod tibi p̾ceptum est. Nam inre tã
iusta. nulla est consultio. Maximus pro consul dix̃.
Dui sacrilegia uixisti. & ne fanos tue conspirationis
homines congregasti. & immicum te diis romanis
& sacris religionib constitusti. nec te impii imꝑato¬
res ad sectam cerimoniarum suarũ reuocare potuert̃.
Cum sis nequissimi criminis auctor & signifer de¬

Expanded text:
runt ad proconsulem in locum Sexti, ubi pro reparunt ad proconsulem in locum Sexti, ubi pro reparanda sanitate degebat, collectusque ab astatore officii, secessit in hospitium ejus in vicum Saturni. Convenit autem ad eum omnis populus fratrum. Quod cum comperisset beatissimus martyr, praecepit custodiri si. Altera die XVIII Kalendas Octobris mane in atrio secutiolo. Cui inter alia cum dixisset proconsul: Jusserunt te sacratissimi principes caeremoniari. Sanctus Cyprianus dixit: Non faciam. Maximus proconsul dixit: Consule tibi. Sanctus Cyprianus dixit: Fac quod tibi praeceptum est; nam in re tam justa nulla est consultatio. Maximus proconsul dixit: Diu sacrilega mente vixisti, et nefarios tuae conspirationis homines aggregasti, et inimicum te diis Romanis et sacris religionibus constituisti, nec te pii imperatores ad sectam caeremoniarum suarum evocare potuerunt: cum sis nequissimi criminis auctor et signifer de
Abbreviated transcription (Latin):
s nocte uenit beata lucina cum dericis & familia
sua rapuit martyrum corpora & sepeliuit ea magͦ
suo incripta incimiterio calixti. Huiꝰ beate lucine
rogatu. idem beatus cornelius corpora apłoꝵ de catatũ¬
ensi. ubi decollatus est. Petri autẽ iuixta locũ ubi cru¬
consule. Qui agentib & elaborantibus gentilibus
lium ciuitate corubitana missus est. habitauitq ibi
suspensa ad celum mente. tantũ ad calcandas passio¬
nes huiꝰ temporis amore xp̃ianitatis quo conueni¬
ebant ad eum plures egregii clarissimi ordinis &
sanguinis. S ox seculari nobilitate gloriosi. qui ꝓpt̾
amiticiam eiꝰ antiquam secessum sub inde suaderẽt
Et ne parum eẽt. nuda suadela etiam loca inqua
secederet offerebant. Post dies autem multos: re¬
gressus de exilio. habitauit in hortis suis. Et cũ
illic moraretur: uenerunt ad eum duo pͥncipes ex
offitio consulis galerii maximi qui a passio pat̾no
successerat. Et eleuantes eum in curriculo: duxe¬

Expanded text:
 nocte venit beata Lucina cum clericis et familia sua, et rapuit martirum corpora, et sepelivit ea in agro suo in cripta, in cimiterio Calisti. Cujus Lucinrogatu idem beatus Cornelius corpora apostolorum de catacumensi, ubi decollatus est, Petri autem juxta locum nbi cruconsule. Qui agentibus et elaborantibus gentilibus exsilium in civitate Corubitana missus est. Habitavitque ibi suspensa ad coelum mente, tantum ad calcandas passiones hujus temporis amore Christi animatus. Quo conveniebant ad eum plures egregii clarissimi ordinis et sanguinis, sed et saeculari nobilitate gloriosi: qui propter amicitiam ejus antiquam, secessum subinde suaderent, et ne parum esset nuda suadela, etiam loca, in quae secederet, ei offerebant. Post dies autem multos regressus de exsilio habitabat in hortis suis. Et cum illic moraretur, venerunt ad eum principes duo ex officio consulis Galerii Maximi, qui Aspasio Paterno successerat, et levantes eum in curriculo, duxe
Abbreviated transcription (Latin):
tum generis tin tantum ei caderes deo. Beatus
crisogonus respondit. bnum deum mente adoro.
corde colo. sinceris actib ueneror. Iustoꝵ autẽ
deoꝵ nr̃oꝵ simulachra. quia omnino demonum
latus. Corpus eius in mare proiectum. pꝰ modi¬
cum inpossessionem que dicitur ad saltus inuen¬
tum. quod sanctus dochilus senex presbiter colle¬
git. & in locello subterraneo incubitulo suio posu¬
it. Cui etiam capud enis uelatum ita recens qͣsi
eadem hora fuiss abscisum. quod corpori eus
compaginauit. Passus est autem beatus cri¬
sogonus .uiii. kl̃. decemb̾ .u. kl̃. eiusdem mẽ¬
sis conditus. Sc̃s uero zohilus tricesimo die

Expanded text:
tum generis tui, tantum ut adores deos; beatus tum generis tui, tantum ut adores deos; beatus Chrysogonus respondit: Unum Deum mente adoro, corde colo, sinceris actibus veneror; istorum autem deorum vestrorum simulacra, quia omnino daemonumlatus. Corpus ejus in mare projectum, post modicum in possessione quae dicitur ad Saltus, inventum est. Quod sanctus Zoilus, senex presbyter collegit, et in locello subterraneo in cubiculo suo posuit. Cui etiam caput ejus revelatum est, ita recens quasi eadem die fuisset abscissum, quod corpori ejus compaginavit. Passus est autem B. Chrysogonus VIII Kal. Decembris, 5 Kalend. ejusdem mensis
Abbreviated transcription (Latin):
Uno fine concludunt᷑. Et ad uersa huiꝰ mundi
& prospera ne uł trib desperatio. uł letis elatio
dominetur. Unum mare est inquo naincule cor¬
poris nr̃i uelificant. & sub uno corporis gub̃na¬
tore anime nr̃e nauti hoc funguntur offitio. Quo¬
rumdam igitur naues fortissimis carmarum
nexib solidate. tenebrosi equoris concitatos
fluctus illese pretereunt. Quoꝵdam uero fra¬
gilis iunctura lignoꝵ. etiam intranquillio inci¬
num morti conficiunt cursum. ꝓpe est enim ut
pereant qui ñ cogitant. qualiter ad salutis por¬
tum ꝑtingant. Tn autem xp̃i in rep̾hensibilis
famula crucis xp̃i tropheum tota mente const̾ͥn¬
ge. et te ip̃am ad opꝰ xp̃i p̾para in quo tus desi¬
deriis dum parueris cum martyrii palinam
ad xp̃m attingens. Igitur diocletianus aquilei
partib positus interfictens xp̃ianos iussit ibi
adduci beatum crisogonum. Cui cum diceret
accipe p̾fecture dignitatem sume etiam cõsola¬

Expanded text:
Uno fine concluduntur et adversa hujus mundi, Uno fine concluduntur et adversa hujus mundi, et prospera, ne vel tristibus desperatio, vel laetis elatio dominetur. Unum mare est, in quo naviculae corporis nostri velificant, et sub uno corporis gubernatore animae nostrae nautico funguntur officio. Quorumdam igitur naves, fortissimis carinarum nexibus solidatae, tenebrosi aequoris concitatos fluctus illaesae praetereunt. Quorumdam vero fragili junctura lignorum etiam in tranquillo vicinum morti conficiunt cursum. Prope est enim ut pereant qui non cogitant qualiter ad salutis portum pertingant. Tu autem, o Christi irreprehensibilis famula, crucis Christi tropaei in tota mente consurge, et teipsam ad opus Dei praepara. In quo ejus desideriis dum parueris, cum martyrii palma ad Christum pertinges. » Igitur Diocletianus in Aquileiae partibus positus, interficiens Christianos, jussit sibi adduci Chrysogonum. Cui cum diceret: Accipe praefecturae dignitatem, sume etiam consula
Abbreviated transcription (Latin):
& deo solo que resolatium cuiꝰ iussa conseruias.
Cito enim ad te palacium tempꝰ conuertetur. & qͣ¬
si post noctis tenebras floridum lumen diei accipi¬
es. atq post glaciale frigus hyemie transeuntis.
prebeas temporalem leticiam. perquam sine dubto
consequeris eternam. Uale in domino & ora prome.
Hanc epistolam legens anastasia. fortiores fidei in¬
quantum prius de oppressione infidelissum uiri se
accusabatur affligi. Igitur beata anastasia cum
ita custodia stringeretur ut uix ei aqua daretur.
estimans se in ip̃a tribulatione deficere sc̃psit
epłam beato martyri. Confessor xp̃i chrisogono
anastasia. finis uenit corporis. memento mei.
ut egredientem anĩam meam ip̃e suscipiat. pro
cuius amore ista sustineo. que exore huiꝰ uetule
recognoueris. Ad hec sanctus cͥsogonus talia re¬
misit scͥpta. Crisogonꝰ anastasie. Semꝑ est ut lu¬
cem tenebre autecedãt. Sic etiam post infirmitatẽ
salus reuertitur. & uita post mortem ꝓmittit᷑.

Expanded text:
 Deo solo quaere solatium, cujus jussa conservas. Cito enim ad te placidum tempus convertetur, et quasi post noctis tenebras floridum dies lumen aspicies; atque post glaciale frigus hyemis transeuntis, praebeas temporalem laetitiam, per quam sine dubio consequeris aeternam. Vale in Domino, et ora pro me. » Hanc epistolam legens Anastasia, fortiores fidei viincipiens, quantum prius de oppressione infidelissimi viri se causabatur affligi. Igitur beata Anastasia, cum ita in custodia stringeretur, ut vix ei aqua daretur, aestimans se in ipsa tribulatione deficere, scripsit epistolam: « Beato martyri et confessori Christi Chrysogono, Anastasia. Finis venit corporis; memento mei, ut egredientem animam meam ipse suscipiat pro cujus amore ista sustineo, quae ex ore hujus vetulae recognoveris. » Ad haec sanctus Chrysogonus talia remisit scripta: « Chrysogonus Anastasiae. Semper est ut lumen tenebrae antecedant. Sic etiam post infirmitatem salus revertitur, et vita post mortem promittitur.
Abbreviated transcription (Latin):
fidem deo seruat in fidelem uultis efficere: Quid eum
cogitis negare deum. ut hominib ad quiescat: Nõ
uidetis quod aures eius ur̃a u̾ba audiunt quod ocłi
eiꝰ ur̃as lacrimas non uident: Quom potest terrenis
latͥmis flecti. cuiꝰ ocłi celestem głam cõtuentur: Post
hec dicta cunctoꝵ ita in phylea subire sentenciam
ti capite iubet. Passi sunt hi beati martyres dacrana¬

Expanded text:
fidem Deo servat infidelem vultis efficere? Quid eum cogitis negare Deum ut hominibus acquiescat? Non videtis quod aures ejus vestra verba non audiunt, quod oculi ejus vestras lacrymas non vident? Quomodo potest terrenis lacrymis flecti, cujus oculi coelestem gloriam contuentur? Post haec dicta, cunctorum ira in Pholoromum versa; unam ti capite jubet. Passi sunt hi beati martyres sub pe
Abbreviated transcription (Latin):
ret. frequenter ad p̃sidem ducebatur. eiusq monitis ad¬
quiescere. tot & tantis ꝓpinquis exorantibus respec¬
tum habere uxoris &x contemplationem suadebatur
dicta respuere animos ad celum tendere. deũ in ocłis
habere. parentes & ꝓpinquos. scõs martyres & apłos
dicere. Ad erat tunc uir qͥdam. agens turmam mi¬
litum romanoꝵ filioromus noĩe. Qui cũ uideret
phyleam circumdatum lacrimis ꝓpinquoꝵ. & p̃sidis
callilitate fatigari. nec tamen flecti aut in fringi
ullatenus posse exclamat. Quid in aniter & suꝑ¬
fluo constantiam uiri temptatis: Quid eum qui

Expanded text:
ret, frequenter ad praesidem ducebatur: ejusque monitis acret, frequenter ad praesidem ducebatur: ejusque monitis acquiescere, tot et tantis propinquis exorantibus, respectum habere uxoris et contemplationem suadebatur dicta respuere, animos ad coelum tendere, Deum in oculis habere, parentes et propinquos sanctos martyres et apostolos ducere. Aderat tunc quidam vir agens turmam militum Romanorum, Philoromus nomine, qui cum videret Phileam circumdatum lacrymis propinquorum, et praesidis calliditate fatigari, nec tamen flecti aut infringi ullatenus posse, exclamat: Quid inaniter et superflue constantiam viri tentatis? Quid eum, qui
Abbreviated transcription (Latin):
et̾ne uite pͥncipia rapiebant. Deniq cum priores
quiq iugularent᷑ reliqui ñ desidie a aut
corpori auimas in dulgebant. S psallentes & hym¬
nos deo caneantes locum quisq sui martyrii expecta¬
bant. ut hec agentes. & iam extremos sp̃c in dei lau¬
dibus exalarent. Ouere mirabilis. & omui uenera¬
tione dignus grex ille beatoꝵ turma uiroꝵ fortiũ.
corona splendoris glorie xp̃i. Hanc sane coronam
p̾ciosior omnium lapis & gemina nobilior adorabat.
hanc turmam p̃ibat doctor illustrior. Hunc gregẽ
pastor nobilior decorabat phyleas huit nomen est
qui erat ep̃c urbis ip̃iꝰ. Hic nobilitatem pͥmi gen̾is
scd̃̾m animi uirtutem de celestib trahebat. De t̾rems
uero qͣntum ad scłm ꝑtinet pͥmis in romana republi-
honorib functus. Eruditione quoq liberaliũ litte¬
rarum & om̃ib que ad animi uͥtutem ꝑtinent ex cer¬
citus ad pͥme eruditus. Hic cum plurimos ꝓpinqui¬
os & consanguineos nobiles uiros ineadem urbe habe¬

Expanded text:
ernae vitae principia rapiebant. Denique cum priores quique jugularentur, reliqui non desidiae aut torpori animos indulgebant, sed psallentes et hymnos Deo canentes, locum quisque sui martyrii exspectabat, ut haec agentes, etiam extremos spiritus in Dei laudibus exhalarent. O vere mirabilis et omni veneratione dignus grex ille beatorum, turma virorum fortium, corona splendoris gloriae Christi! Hanc sane coronam pretiosior omnium lapis, et gemma nobilior adornabat; hanc turmam praeibat ductor illustrior, hunc gregem pastor nobilior decorabat: Phileas huic nomen est, qui erat episcopus urbis ipsius. Hic nobilitatem primi generis, secundum animi virtutem de coelestibus trahebat: de terrenis vero, quantum ad saeculum pertinet, primis in Romana republica honoribus fructus. Eruditione quoque liberalium litterarum, et omnibus quae ad animi virtutem pertinent exercitiis, apprime eruditus. Hic cum plurimos propinquos et consanguineos nobiles viros in eadem urbe habe
Abbreviated transcription (Latin):
miano imꝑatore pͥmo fustibus cesus. & a facie eiꝰ
quem corripiebat expulsus est. Demde audrens
quod domum sancte luciane quam ip̃e pro sc̃ptione
dampnauerat eo quod de facultatib suis xp̃ianis
donauerit eccl̃iam faceret acmea missas celebra¬
ret ĩmedia ciuitate iussit meadem eccl̃ia plantas
sterni ad animalia cantabuli publici ox eius dem sta¬
buli ep̃m ad seruiciũ animaliũ deputauit cum.
custodia publica. Ubi ox iam pꝰ multos annos ser¬
uiendo indutus amictu cilicino de functus est in¬

Expanded text:
io imperatore, primo fustibus caesus, et a facie ejus quem corripiebat, expulsus est. Deinde audiens quod domum beatae Lucinae, quam proscriptione damnaverat, eo quod de facultatibus suis Christianis donaverit, ecclesiam faceret atque in ea missas celebraret, in media civitate jussit in eadem ecclesia plancas sterni ad animalia catabuli stabuli publici, et eumdem episcopum ad servitium animalium deputavit cum custodia publica, ubi etiam post multos annos serviendo indutus amictu cilicino defunctus est
Abbreviated transcription (Latin):
castra ꝑlatis segregatus est atq ꝑcussus quindeci¬
nius sorte obuenerat. Reliqua uero se militum
multitudo mutuo sermone instigabat. ut intam
p̃claro ordine persisteret. Incitamentum tamen maxi¬
mum fidei penes sanctum mauritium fuit p̾miceriũ
lectionis eius. qui cum exuperio ut excercitis appel¬
lant campi doctore. & candido senatore militum ac¬
cedebat ex ortando singulos & moriendo fidelium
comnu litonum etiam martyrum exempla inge¬
rens. His itaq ꝑmorib suis atq auctoribus ani

Expanded text:
castris perlatis, segregatus est atque percussus qui decicastris perlatis, segregatus est atque percussus qui decimus sorte obvenerat. Reliqua vero se militum multitudo mutuo sermone instigabat, ut in tam praeclaro ordine persisteret. Incitamentum tamen maximum fidei penes S. Mauritium fuit primicerium legionis ejus, qui cum Exuperio ut in exercitu appellant campiductore, et Candido senatore militum, accedebat exhortando singulos et monendo, fidelium commilitonum etiam martyrum exempla ingerens. His itaque primoribus suis atque auctoribus ani
Abbreviated transcription (Latin):
narent᷑. soli crudelitatis minsterium de tractare au¬
si sunt. atꝙ huius modi pceptis se obtemperaturos
negant. Maximianus non longe aberat. Nam se
circa octodori itinere fessus tenebat. Igitur cognito
thebroꝵ responso p̃cipit ira feruidus obneglecta
imperta decinum quemꝙ exeadem legione gladio
feriri quo facilius ceteri reb certis territi metuce¬
derẽtur redime gratis ꝙ mandatis edicit. ut reliqͥ
in ꝑsecutione xp̃ianoꝵ cogantur. Ubi tiero ad the¬
beos denuntiatio iterata ꝑuenit cognitumꝙ ab eis
est iniungi sibi rursus exetutiones ꝓphanas. uo¬
ciferatio passim adtir multus incastris exoritur
ad firmancium numquam se ulli in hac tam sacri¬
lega minnisteria cessuros his deinde compertus
maxinianus omni belua cruentior rursus ad in¬
genii seuiciam redit. atq imperat ut iterum de cimus
eoꝵ necidetur. Ceteri nichilominus ad hec que su per¬
uenerant compellerentur. Quib ussis denuo in

Expanded text:
narentur, soli crudelitatis ministerium detrectare aunarentur, soli crudelitatis ministerium detrectare ausi sunt, atque hujusmodi praeceptis se obtemperaturos negant. Maximianus non longe aberat: nam se circa Octodorum itinere fessus tenebat. Igitur, cognito Thebaeorum responso, praecipiti ira fervidus, ob neglecta imperia decimum quemque ex eadem legione gladio feriri jubet, quo facilius caeteri, rebus certis territi, metu cederent. Redintegratis mandatis, edicit ut reliqui in persecutionem Christianorum cogantur. Ubi vero ad Thebaeos denuntiatio iterata pervenit, cognitumque ab eis est injungi sibi rursus exsecutiones profanas, vociferatio passim ac tumultus in castris exoritur, affirmantium nunquam se ulli in haec tam sacrilega ministeria cessuros. His deinde compertis, Maximianus, omni bellua cruentior, rursus ad ingenii saevitiam redit, atque imperat ut iterum decimus eorum neci detur; caeteri nihilominus ad haec quae spernerent compellerentur. Quibus jussis denuo in
Abbreviated transcription (Latin):
gloriosissime coronati sunt. Uo igitur beatissime
passiomis eorum causam breuiter loqtiamur qui
sub maximano qui romane rei ptiblice cum diode¬
tiano collega imperium tenuit per diuersas fe¬
ro ꝓuincias laniati aut interfecti sunt. martyriũ
poyisli. Item namꝙ maxmianus erga deum celi
ꝓp̾hautis. impietatem suam ad extinguendum xp̃i¬
anitatis nomen armauerat. Siqui tunc ueri
dei cultum ꝓfiteri uidebant sparsis usꝙ quaꝙ
militum turbis. uł ad supplicia uel ad uecem ra¬
piebantur:. Erat eodem tempore in excercitu legio
militum que chebei appellabantur. legio autem
qui notabatur. que tunc .ui. milia ac sexcentenos
uiros inarinis habebat. Hii mauxilio maximia¬
ni aborientalib partib accersiti uenerant uiri
in reb betłicis strenin urtute nobiles s fide no¬
biliores. E ga imperatorem fortitudine. erga xp̃m
deuotione certabãt. Itaq cum ex hii sicut ceteri mili¬
tum ad dilaniandem xp̃ianoꝵ multituclinem desti¬

Expanded text:
atissimae passionis eorum causa breviter loquamur, sub Maximiano, qui Romanae Reipublicae cum Diocletiano collega imperium tenuit, per diversas fere provincias laniati sunt atque interfecti martyrum populi. Idem namque Maximianus erga Dominum coeli profanus impietatem suam ad exstinguendum Christianitatis nomen armaverat. Si qui tunc veri Dei cultum profiteri audebant, sparsis usquequaque militum turbis, vel ad supplicia, vel ad necem rapiebantur. Erat eodem tmilitum, qui Thebaei appellabantur. legio autem uocabatur quae tunc sex milia ac sexcentos uiros in armis habebat. hi in auxilium Maximiano ab Orientis partibus acciti uenerant, uiri in rebus bellicis strenui et uirtute nobiles, sed nobiliores devotione certabant. Itaque cum hi, sicut et caeteri milites, ad dilaniandam Christianorum multitudinem desti
Abbreviated transcription (Latin):
bus uilet. Qui cum missi ad beatissimam legionem
uenissent stringunt in sanctis impium ferrũ mori
non recusantez uite amore. Cedebantur itaꝙ passi¬
gladiis non reclamantes saltem aut repugnantes. set
& de positis armis ceruices ꝑsecutoribus p̃bentes & iugu¬
lum persecutoribus uel intectum corpus offerentes. uic¬
tor autem martyr nec religioniᷤᷤ eius dem fuit. neq mi¬
les sede merite iam milicie ueteranus. Hic cuni int̾
agens subito incidiss in hos qui passim epulabãtur
leti martyrium spoliis. atq ab hiis ad conuescend ũ
inuitatus p̃latam ab exultantib ꝑordinem causam
quirentib ne & ipsi forsitan xp̃ianus ẽẽt. xp̃ianus¬
uero beatissi moꝵ martyrum corpora post multos au
tium beati i nocii martyris menbra. odanus reuela¬
uit. qui ñideo a sinu terre protulit ut ingurgtos su
ꝓcella demergeret. s ut ceteris martyrib sepultura
uonerabiliter sociaretur: In cuitate autissiodero ad¬

Expanded text:
bus, jubet. Qui cum missi ad beatissimam legionem bus, jubet. Qui cum missi ad beatissimam legionem venissent, stringunt in sanctos impium ferrum mori non recusantes vitae amore. Caedebantur itgladiis, non reclamantes saltem aut repugnantes, sed et, depositis armis, cervices persecutoribus praebentes, et jugulum persecutoribus vel intectum corpus offerentes. Victor autem martyr nec legionis ejusdem fuit, nec miles, sed emeritae jam militiae veteranus. Hic cum iter agens subito incidisset in hos qui passim epulabantur laeti martyrum spoliis, atque ab his ad convescendum invitatus, prolatam ab exsultantibus per ordinem causam quirentibusque ne et ipse forsitan Christianus esset, Chrisuero beatissimorum martyrum cor| pora post multos passiones tractum beati Innocentii martyris membra Rhodanus revelavit. Quae non ideo a sinu terrae protulit ut in gurgitis sui procella demergeret, sed ut caeteris martyribus sepultura venerabiliter sociaretur. G. IX KAL. OCT
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃iands ad penam ꝑ nos requiri iubes. tam tibi
ex hoc alii requirendi non sunt. Habes nos hic
confitentes deum patrem auctorem omniũ & fi
guine asꝑss trucidari ferro. Et tam̃ sanctissi¬
simoꝵ cõmilitonum mortes & fratrum funera non
fleuimꝰ. non doluimus s pociꝰ laudauimꝰ. & gaudis
ꝓ secuti sumꝰ. quia digni abicienter pati pro domino
deo eoꝵ. nunc nos uel hec ultime uite necessitas
inrebellionem cogit. Non nos aduersum te imꝑator
armauit ipsa saltem que fortissima est iꝑiculis
desperatio. Tenemus ecte arma & non resistimtis qͥa
mori quam occidere maluimus & innocentes int̾ eẽ
quam noxii uiuere p̃ optamus. Siquid innos ultia
statueris. si quid ad huc nisseris. siquid amoueris.
talia maximianus obstinatos que in fide xp̃i cern̾et¬
animos uiroꝵ desperans gloriosam eoꝵ constanciã¬
non posse reuocare una sentencia interfict omnes
decreuit. & rem confici circtimfusis militum agmini¬

Expanded text:
Christianos ad poenam per nos requiri iubes. iam tibi Christianos ad poenam per nos requiri iubes. iam tibi ex hoc alii requirendi non sunt, habes hic nos confitentes deum patrem auctorem omnium et figuine aspersis trucidari ferro et tamen sanctissimorum conmilitonum mortes et fratrum funera non fleuimus, non doluimus, sed potius laudauimus et gaudio prosecuti sumus, quia digni habiti essent pati pro domino deo eorum. et nunc non nos uel haec ultima uitae necessitas in rebellionem coegit, non nos aduersum te, imperator, armauit ipsa saltim quae fortissima est in periculis desperatio. tenemus ecce arma et non resistimus, quia mori quam occidere satis malumus et innocentes interire quam noxii uiuere praeoptamus. si quid in nos ultra statueris, si quid adhuc iusseris, si quid admoueris, talia Maximianus animos virorum, desperans gloriosam eorum constantiam posse revocare, una sententia interfici omnes decrevit, et rem confici, circumfusis militum agmini
Abbreviated transcription (Latin):
confitemur dei. Ttbi miliciam debemꝰ illi innocẽ¬
ciam ate stipendium laboris accipimꝰ. ab illo uite
exordium sumpsimꝰ. Sequi imperatorem in hoc
nequaquam possumus ut auctorem negemus deũ
utiq auctorem nr̃m dominũ. auctorem telis nolis
tuũ. sine intam funesta compellimur ut hunc
offendamꝰ. tibi ut fecimꝰ actenus ad huc parebimꝰ
Sin aliter illi parebimꝰ pocius qͣm tibi. Offerimꝰ
nr̃as inquem libet hostẽ manus. quas sangui¬
ne innocenctum cruentare nefas ducimus. Dex¬
tere iste pugnare aduersus impios ut initui¬
cos sciunt laniare pios. & ciues nesciunt. Memi¬
nimus nos ꝓciuib pocius quam aduersus ciues
arma sumpsisse. pugnauimus semꝑ proiusticta
ꝓ pietate. pro innocentium salute. Hec fuerunt
actenus nob̃ p̃cia perituloꝵ. Pugnauimus ꝓfide.
Quam quo pacto conseruemus tibi si hec deo nr̃o
non exhibemus: uirauimꝰ pͥmum inde sacram̃ta
de sed̾is credas necesse est. si prima rumpimus.

Expanded text:
confitemur, dei. tibi militiam debemus, illi innocentiam. a te stipendium laboris accepimus, ab illo uitae exordium sumpsimus. sequi imperatorem in hoc nequaquam possumus, ut auctorem negemus deum, utique auctorem nostrum, deum auctorem uelis nolis tuum. si non in tam funesta conpellimur, ut hunc offendamus, tibi, ut fecimus hactenus, adhuc parebimus; sin aliter, illi parebimus potius quam tibi. offerimus nostras in quemlibet hostem manus, quas sanguine innocentium cruentare nefas ducimus. dexterae istae pugnare aduersum impios atque inimicos sciunt, laniare pios et ciues nesciunt. meminimus nos pro ciuibus potius quam aduersum ciues arma sumpsisse. pugnauimus semper pro iustitia, pro pietate, pro innocentium salute; haec fuerunt hactenus nobis, pretia periculorum. pugnauimus pro fide. quam quo pacto conseruabimus tibi, si hanc deo nostro non exhibemus ? iurauimus primum in sacramenta de secundis credas necesse est,. si prima perrumpimus.
Abbreviated transcription (Latin):
martyris nomine sancti. eo iubente inmedium edu-¬
citur atq iinmolare compellitur. Quod illo ab-¬
nuente. iubente eum imperator appedi. & flagris
toto corpore laniari. uidelicet ut doloris necessita¬
te fieret. quod p̾cipiebatur inuitus. At ille cum
manẽret inmobilis uiscerib iam pelle nudatis.
iuletur aceto & sale ꝑ fundi. Cumq & iam hoc¬
tormenti genus constanter ac fortiter tollerasset.
craticula prunis subter strata pomi iubetur in me¬
dio. Ibiq quod reliquum fuerat inuerberibus
assumpti corporis suꝑ poni. & non ad subitum. set sem¬
sim paulatunꝙ succendi. quo scilicet pena ꝓtela¬
retur in longum. Cumq ministri scelerum hinc
modo torpus. modo inde uersantes per menbra
singula penas inciperent & supplicia renouarent
sperantes ab eo eltcere se posse consensum ille fir¬
mus infide. & quasi inspe consumptis etiam ig¬
ueri petri extitit. & fidei heres & nominis. Item in¬
chomedie natalis sanctoꝵ egduni p̃sbiteri. & alioꝵ

Expanded text:
medium educitur, atque immolare compellitur. Abnuens, imperatur appendi et flagris toto corpore laniari: videlicet ut doloris necessitate faceret, quod praecipiebatur invitus. At ille cum maneret immobilis, visceribus jam pelle nudatis, jubetur aceto et sale perfundi. Cumque etiam tormenti genus constanter ac fortiter tolerasset, craticula prunis subterstratis poni jubetur in medio, ibique quod reliquum fuerat verberibus absumpti corporis superponi, et non ad subitum sed sensim paulatimque succendi, quo scilicet poena retur in longum. Cumque ministri scelerum, hinc modo corpus, modo inde versantes, per membra singula poenas inciperent, et supplicia renovarent, sperantes ab eo elicere se posse consensum, ille firmus in fide, et quasi in spe consumptis jam et igvere Petri exstitit et fidei haeres et nominis. Item Nicomediae, natalis sanctorum Egduni presbyteri et aliorum
Abbreviated transcription (Latin):
dens celoꝵ atq illis iam extremis sc̃e comigran¬
tis anime. flens & consternatus mente uiator ad¬
staret licens. Ctu me domine relinques: Respon¬
disse dicitur. Non turbaretur quasi destitutus so¬
latio. quia breue se illum quoq ipse sequeretur.
Quam utiq propheciam ad reuelationem cito tran¬
situs sanctissim iuenis ministri eius qui solus
ardore fidei eum episcopatum fugientem. & latere
cupientem sequutus fuerat. constat fuisse comple¬
tam.
martyrium consumantes. conlitis in basilica qͦ
admirabili opere ex musiuo quemadinodo deaura¬
ta resplendet. unde etiam incole sanctos aureos
eos uocitare consuerunt. Eodem die apud lugdunũ
nensis e̾ẽt. pio incitatus offitio. usq adͥuersen¬
dum ep̃m suum qui in heremo iam morabatur
nõie & actione uere iustum pergere animo in¬
tendit nir districtione precipuus. & qui non ĩ¬
merito tempore miecto. ad eius dem pontificii cul¬
men assumptus sit. quo strenue administrato

Expanded text:
dens coelorum atque illis jam extremis sanctae commigrantis animae, flens et consternatus mente Viator astaret dicens: Cur me, Domine, derelinquis? respondisse dicitur, ne conturbaretur quasi destitutus solatio, quia brevi se illo quoque ipse sequeretur. Quam utique prophetiam ac revelationem cito transitu sanctissimi invenis ministri ejus qui solus ardore fidei eum episcopatum fugientem et latere cupientem secutus fuerat, constat fuisse completam. martyrium consummantes, conditi sunt in basilica, quae admirabili opere exmusivo quodammodo deaurata resplendet; unde et incolae sanctos aureos eos vocitare consueverunt. Eodem die apud Lugdunum,nensis esset, pio incitatus officio, usque ad visendum episcopum suum, in eremo jam morabatur, nomine et actione vere Justus, pergere animo intendit. Vir districtione praecipuus, et qui non immerito, tempore interjecto ad ejusdem pontificii culmen assumptus est. Quo strenue administrato,
Abbreviated transcription (Latin):
rini pictauiensis ep̃i. qui ꝑsequutionem diocdecia¬
ni martyrio coronatus est. Apud laodiciam bea¬
ti theodochi ep̃i uiri non solum morib s & reb
& uirtutib ornati. Hic arte medicus fuit qui¬
dem. s ad anthiochium a dño translatus est me¬
siinuin. Uere incõparabilis qui suꝑ omnes pe¬
ne hommes fide miscd̾ia. studio. uigilancia. at¬
ꝙ omnib optimis institutionib claruit. In scͥp¬
turis quoꝙ diuinis laborem . Iuain quam plu¬
rimum gessit. Quieuit sepultus in senectute
bona. Item eodem die: sancti ambrosii ab̃b̃is
monasterii agaunensis. qui pͥꝰ apud lugdu
num monasterii insule barbare. pater & mag¬
illuc obegregie religionis normã translatus
fuiss. beato fine quieuit.¬

Expanded text:
rini Pictaviensis episcopi, qui persecutione Diocletiani martyrio coronatus est. Apud Laoditiam beati Theodoti episcopi, viri non solum verbis, sed et rebus et virtutibus ornati. Hic arte medicus fuit quidem, sed ad animarum a Domino translatus est medicinam, vere incomparabilis, qui super omnes pene homines fide, misericordia, studio, vigilantia, atque omnibus optimis institutionibus claruit. In Scripturis quoque divinis laboribus quamplurimum gessit, quievit, sepultus in senectute bona. Item sancti Ambrosii abbatis monnum monasterii insulae Barbarae pater, illuc ob religionis egregiae normam translatus fuit, beato fine ante i
Abbreviated transcription (Latin):
beati romani abbatis. Qui pͥmus illic uitã heremi¬
ticam duxit. & multis u̾ͥtutib ac miraculis cla¬
rus. plurimoꝵ postea pater extitit monachoꝵ.
un. Uensis martiꝰ habet dies.xxxi. Rł mar̃

Expanded text:
beati Romani abbatis, qui primus illic vitam heremiticam duxit, et multis virtutibus ac miraculis clarus, plurimorum postea pater extitit monachorum. ni. MENSIS MARTIUS HABET DIES
Abbreviated transcription (Latin):
fessoris. In licia ciuitate samon: natale sancti xp̃o¬
fori martyris. Qui uirgis ferreis attritus & flam¬
mis estuantis in cencli xp̃i uirtute saluatus ad ulti¬
mum sagittarum ictib confossus martyrium ca¬
pitis obtruncatione compleuit. Ciuitate bartinona
passio sancti cucufatis martyris. Qui pro fide xp̃i
atrocisma tormentoꝵ genera sub trib ex partus

Expanded text:
ovincia Lycia, civitate Samone, nativitas sancti Christophori. Qui virgis ferreis attritus, et flammis aestuantis incendii Christi virtute salvatus, ad ultimum sagittarum ictibpitis obtruncatione complevit. Civitate Barcinona, natalis beati Cucufatis martyris, qui pro nomine Domini atrocissima tormentorum genera sub tribus expertus
Abbreviated transcription (Latin):
atale sancti iacobi apostoli fratris beati ioħis
eungłiste. qui decollatus est ab herode rege the¬
rosolimis. ut liber actuum apłoꝵ docet. Huiꝰ bea¬
tissimi apłi sacra ossa ad hispanias translata oe
multimis earum finib contra mare britannicũ¬

Expanded text:
atalis beati Jacobi apostoli, fratris Joannis evangelistae, qui decollatus est ab Herode rege Jerosolymis, ut liber Actuum apostolorum docet . Hujus beatissimi apostoli sacra ossa ad Hispanias translata et in ultimis earum finibus, videlicet contra mare Britannicu
Abbreviated transcription (Latin):
Nouissime successor p̃dicti iulianus pꝰfornacẽ can
dentem ubi quinq dieb illesa ꝑmansit: pꝰ serpen¬
tes auenefitio in missos s xp̃i uirtute superatos.
pꝰ abscissionem lingue. sagittis eam configi pre¬
cepit. Sicq tursum martyrii sui beata uirgo cõ¬

Expanded text:
Novissime successor praedicti Julianus, post fornacem Novissime successor praedicti Julianus, post fornacem dentem, ubi quinque diebus illaesa permansit, post serpentes a venefico immissos, sed fide Christi superatos, post abscissionem linguae, sagittis eam configi praecepit, sicque cursum martyrii sui beata virgo com
Abbreviated transcription (Latin):
pud emeritam hyspame ciuitatem: natale sc̃ĩ
uictoris martyris. Qui cum duob fratribus
stertatio & antinogeno diuersis examinatꝰ suppli
ciis. martyrium consũmauit. Initalia ciuitate¬
tyro. que est circa lacum uulsinum. natale sancte¬
hoc iubente patre afflicta a lapis uerberibus dilani¬
ata. ferro honusta. in carcerem comecta est. Post
hec cum diutissime & crudelissime uexaretur: de car¬
nibus suis dilaniatis. patri infaciem proietit. Cũꝙ
alligata rote igne supposito. & fuso defuꝑ oleo torteret᷑:
erumpens flamina multos gentilium interfecit. Iterũ
carceri tradita. angelo uisitante sanata est & refecta.
Deinde cum magno saxi pondere in mare idest lacu uul¬
sino iactata est: s angelico p̾sitlio liberata. Quam suc¬
cessor patris eius dion: multis iterum suppliciis af-¬
flixit. S orante illa: simulachrũ apollinis quod ad¬
orare iubebatur: infaiullam redactum est. Quo mi¬
raculo . iii. milia hominum ad fidem xp̃i conuersa st̃.

Expanded text:
pud Emeritam Hispaniae civitatem, sancti Victoris militaris, qui cum duobus fratribus Stercatio et Antinogeno diversis examinatus supciis, martyrium consummavit. In Tyro apud Italiam, quae est circa lacum hoc, jubente patre, alapis afflicta, verberibus dilaniata, ferro onusta, in carcerem conjecta est. Post hoc cum diutissime et crudelissime dilaniaretur, de carnibus suis patri in faciem projecit. Cumque alligata rotae, igni supposito, et fuso desuper oleo torreretur, erumpens flamma mille gentilium interfecit. Iterum carceri tradita, angelo visitante, sanata est et refecta. Deinde cum magno saxi pondere in mare, id est in lacum Vulsinum jactata, angelico praesidio liberata est. Quam successor patris ejus Dion multis iterum suppliciis afflixit. Sed, orante illa, simulacrum Apollinis, quod adorare jubebatur, in favillam subito redactum est. Quo miraculo tria millia hominum ad fidem Christi conversa sunt.