comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
inuiste possid̾et. cogitauit qͦmͦ puerũ posset occidẽ. timens ne reg
magis diligent puerũ inqͥrere. et sibi renunciare. et ait se ad
orare uelle. Dilcedunt uelle magi. uident itm̃ stellã. letant᷑
et ea p̾uia ueniũt in bechleem. Scella uͦ ñ erat fixa incelo. s
maere pendebat. et ostendit manifeste domũ uͥ erat puer.
oꝯore ꝑsarũ offert̃ mun̾a sacͣm̃to tñ ꝯgrua. aurũ. thus. myr

Expanded text:
injuste possideret, cogitavit quo puerum posset occidere, timens ne regnMagis diligenter puerum inquirere, sibi renuntiare, et ait se velle eum adorare. Discedunt Magi, videtur iterum stella. Laetantur et ea praevia veniunt in Bethlin aere pendebat, et ostendebat manifeste domum ubi erat puer. More Persarum offerunt munera, sacramento tamen congrua, aurum, thus,
Abbreviated transcription (Latin):
ta funt. Nonne illis obtenebnͣtib tenebre fõe st̾. suꝑuniu̾sã t̾tã. ⁊ alia duo magna
sle aures tue obstir de sc̃ent ad clamorẽ pauꝑis. ne reciꝑent auditũ uatũ. ne detͣc
tionis uirꝰ aꝑtis aurib suscipent Speciosa illa facies speciosi forma p̃ fil̃ ho. sputis
illita ẽ afflicta colaphis. addicta delusionibi. Sio nãꝙ łcͥpt̾ ẽ. seꝑunt cõsꝑuere leũ.¬
tua illumĩaret᷑. illumiata ꝯfirmaretꝰ.⁊ dicẽt᷑ de te. Uultꝰ eꝰ t̃ sũt ampliꝰ indi. mu¬
tati. Os illd̃ ꝙ docet angios. hoĩes instruit. felle potatũ est ⁊ aceto. s ⁊ hoc factum

Expanded text:
ta sunt. Nonne illis obtenebrantibus, tenebrae factae sunt per universam terram, et illa duo magna Ne aures tuae obsurdescerent atiisque auribus susciperent. Speciosa illa facies speciosi forma prae filiis hominum sputis illita est, afflicta colaphis, addicta delusionibus; sic namque scriptum est: «Coeperutua illuminaretur, illuminata confirmaretur, et diceretur de te: «Vultus ejus non sunt amplius in diversa mutati .» Os illud quod docet angelos, homines instruit, quod dixit, et factum est, parum
Abbreviated transcription (Latin):
q̃r suscipe noluit. Uñcũ gͦ deno¬
minata fuit franci qnͣtũ alcius col¬
lig̾e potuerunt hystoriogphi. hicp¬
amus regnabat suꝑ eos ip̃c pborit
ualentini.lu. nam ex ip̃o regis
nomine recolentes nobilitacem
uuꝰ pͥanui sub quo coni̾isa est troiã
Inde glabantur gentis sue ma¬

Expanded text:
e voluit. Undecunque ergo denominati sunt Franci, quantum altius colligere potuerunt historiographi, hic Priamus regnabat super eos tempore prioris Valentiniani. Nam ex ipso regis nomine recolentes nobilitatem illius Priami, sub quo eversa est Troja, inde gloriabantur gentis suae ma
Abbreviated transcription (Latin):
edebat. s auartam ꝑtem ariecis
gr̃ comedebat modicũ uinũ ⁊ lim¬
phatum bibebat tante fortitudis
erat ꝙ militem armatũ sr̃ equium
sedeutẽ a u̾tice capitis. ut ad ba¬
ses simul cun equo. Unoittu. ꝓpͥa spa¬
ta secabat .iiii. ferraturas equoꝵ¬
sr̃ palmam suam at̾ra usq ad capͭ
suũ sola manu uelocit̾ alleuabat.

Expanded text:
comedebat; sed quartam partem arietis, grum edebat. Modicum vinum et lympham sobrie bibebat. Tantae fortitudinis erat, quod militem armatum super equum sedentem, a vertice capitis usque ad bases simul cum equo uno ictu propria spata secabat: quatuor ferraturas equosuper palmam suam a terra usque ad caput suum sola manu velociter elevabat.
Abbreviated transcription (Latin):
iectos alicͣtulumasua feritate mẽ¬
sue fĩ coegit post aliquot aunos re¬
bellantibꝰ alanis ꝯͣ ualentinanũ ĩ ꝑa¬
torem cum eos nõ poss imꝑator pe¬
nitus debellare. eo ꝙ eos intͣnssibi¬
les meocide paludes tutarentur
has paludes uitͣre et rebelles ala¬
cia sua confisi: duce pͥamo meoti¬
das paludes romanis in uias ing̾ssi
alauoꝵ gentem ex t̾minauerũt
et ualentiuiano satisfecerunt ua¬
lentuuanꝰ eoꝵ iũ tute delectatus
eos qui prius uocati erant ttoia¬
ii. deiñ auteriode post eciam sicam¬
bri. francos accita lingua appel¬
tur feroces. alu francos cognõi¬
natos dũt a quodam eoꝵ rege frã¬
cõne qui iuu bello fortissimꝰ d̾ ꝯml
tis gentib duuitass in europam

Expanded text:
tulum a sua feritate mansuefieri coegit. Post aliquot annos, rebellantibus Alanis contra Valentinianum imperatorem, cum eos non posset imperator penitus debellare, eo quod eos intransibiles Meotis paludes tutarentur, has paludes intrare et rebelles Alae et prudentia sua confisi, duce Priamo Meotidas paludes Romanis invias ingressi, Alanorum gentem exterminaverunt, et ita Valentiniano satisfecerunt. Valentinianus eorum virtute delectatus, eos, qui prius vocati erant Trojani, deinde Antenoridae; postea etiam Sicambri, Francos Attica lingua appeltur feroces. Alii Francos cognominatos dicunt a quodam eorum rege Frantione, qui in bello fortissimus, dum cum multis gentibus dimicasset, in
Abbreviated transcription (Latin):
ce. antenore infuntiuas panouie
ꝑtes. secus mecidas paludes ꝑue¬
nit ibiq ciuitatem edificau̾unt
qiñ ob siu memoriaui si cambriã
nocau̾ut in qua multis annis habi¬
cauerunt. ⁊ in magnã gentẽ ꝯualu¬
erunt. et crebris incursibꝰ tomanoꝵ
solũ intessentes usq ad gallias tero¬
citatis sue uestigia dila tauerunt
hos adeo romaius infestos ꝯstans ce¬
sar filiꝰ magni constantnu bello op¬

Expanded text:
ce Antenore in finitimas Pannoniae partes secus Meotidas paludes pervenit, ibique civitatem aedificaverunt, quam ob sui memoriam Sicambriam vocaverunt. In qua multis annis habitaverunt, et in magnam gentem coaluerunt, et crebris incursibus Romanum solum incessentes, usque ad Gallias ferocitatis suae vestigia dilataverunt. Hos adeo Romanis infestos Constans Caesar, fili
Abbreviated transcription (Latin):
ingare debuissent: poc̃is exigentib abs
ultiori utilitate ẽ disꝑsus. Nam legat᷑¬
di pp ͤ qui ip̃os d̾ig̾e debuerat: ꝑ mortẽ
substractus erat᷑. Terra ⁊̃ scã ad qmͣ ire
debebnt gub̾natore ꝑegrinoꝵ carebt᷑.
qr pr̃iarcha qui legatus in t̾ra sc̃a fuit

Expanded text:
smum subiugare debuissent, peccatis exigentibus absque ulteriori utilitate est dispersus. Nam legatus, qui ipsos dirigere debuerat, per mortem subtractus erat. Terra etiam Sancta, ad quam ire debuerant, gubernatore peregrinorum carebat. Patriarcha, qui legatus in Terra Sancta fuit
Abbreviated transcription (Latin):
cum uentus flaret ad ꝑtem xp̃ianoꝵ
sabulum mouentes pulu̾em suscita¬
culit xp̃ians. S tandem pulu̾e ꝑ plu¬
nam sedato xp̃iani ꝑatis machinis ⁊
uarus instrumentis tuniciũ ꝑ t̾ram ⁊
ꝑ aqmiͣ oppugnare intendebant . Qd̾
uidentes sarraceni timore compulsi
pacem cum xp̃ians iiermit. Int̾ q̃¬

Expanded text:
cum ventus flaret, ad partem Christianorum sabulum moventes pulverem suscitatulit. Sed tandem pulvere per pluviam sedato, Christiani paratis machinis et variis instrumentis Tunicium per mare et per terram oppugnare intendebant. Quod videntes Saraceni, timore compulsi, pacta cum Christianis inierunt. Inter q
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ .m. cclx. rex ungarie pro fris regẽ
bohenne bello aggredr hñs in exci¬
tu suo diu̾saꝵ orientaliũ natõnũ et¬
tum. Cui rex bohenne cum .c. milib
equoꝵ de Rio cooptoꝵ ad resistendũ
occurrit. Sumq ni confimus regnoꝵ
bellum incoatum fuisset. excoiisio
rexit. ut media et clara die uix home
hoiẽm cognosc̾e posset. bandẽ unga
rant p̾t asios ꝯccisos circa xiiii. M. hõi¬
nũ subm̃sa dñr. S rege bohenue uic¬
toria hĩta ungariam intuͣte rex ungil¬
rie ꝑ legatos pacem querit᷑. t̾ras que
discordie c̃a fũant rescituit ⁊ in f̃tu¬
rum amcitiam mediante nĩuno

Expanded text:
 ut prius rex Ungarie pro terris regem Boemie bello aggreditur, habens in exercitu suo diversarum orientalium nationum htum. Cui rex Boemie cum centum milibus equorum ferro coopertorum ad resistenduoccurrit. Cumque in confiniis regnorum bellum inchoatum fuisset, ex collisionrexit, ut media et clara die vix homo hominem cognoscere potuisset. Tandem Húngarrant, preter alios occisos circa XIIII milia hominum submersa dicuntur. Sed rege Boemie, victoria habita, Hungariam intrante, rex Hungarie pacem querit et terras, que discordie causa fuerant, restituit et in futurum amiciciam mediante matrimonio
Abbreviated transcription (Latin):
cmtatib regmi illius constructis fi
tes baptizari lib̾e baptizent᷑. et solu¬
longum fuisset. Et cum exaduentu
dmñ edoardi regis angle ⁊ młtitudine
frisonũ ac alioꝵ ꝑegrinoꝵ in tautũ cre-¬

Expanded text:
tatibus regni illius constructis, fites baptiçari libere baptiçentur; et solulongum fuisset ponere. Et cum ex adventu domini Oduardi regis Anglie et multitudine Frixonum et aliorum peregrinorum in tantum cre
Abbreviated transcription (Latin):
M cl in dacia enncus rexdaccoꝵ incl¬
tus ab abel fr̃̾e suo inmoriut regnaret
ꝓ eo inmari suffocatur. Qu abel par
honoris ⁊ ꝯmodi ex hoc ẽ assequtus. Na
seqñti anno regni sun cum frisones sub¬
fred̾ici ut mortuo pr̃e syeilie regnuim
suscipet ꝑ mare in apuliam deuenit.
⁊ capta neapoli muro silliꝰ penitꝰ des¬
truxit. S clm seqñti amio intrditus
sui in apiiliam ĩfirmari cepisset disce¬
lie florentim ⁊ lucam miẜabilem.
euentum hm̾ĩt. Nam confi si de suoꝵ
młtitudine ⁊ fortitudine cum comi¬
tatum senensiu̾ intrassent. ⁊ senẽ¬
ses freti auxilio dm̃ manfredi tunc
regis sỹcilie ip̃is ad bellum obna
exiuissent fiorentim ⁊ lucam frau¬
de suoꝵ sinit curconuenti. Nlam in ĩ¬
choatõne ꝯflictꝰ qui pͥmi ⁊ p̾cipi

Expanded text:
 in Datia, Henricus rex Danorum inclitus ab Abel fratre suo iuniore, ut regnaret pro eo, in mari suffocatur. Qui parum honoris et comodi ex hoc est assecutus. Nam, sequenti anno regni sui, cum Frixones subFriderici ut mortuo patre Sicilie regnum suscepit, per mare in Apuliam devenit et ibi capta Neapoli muros illius funditus destruxit. Sed cum sequenti anno introitus sui in Apuliam infirmari cepisset, venelie Florentini et Lucani miserabilem eventum habuerunt. Nam confisi de suorum multitudine et fortitudine cum comitatum Senensium intrassent, et Senenses freti auxilio domini Manfredi, tunc regis Sicilie, ipsis ad bellum obviam exivissent, Florentini et Lucani fraude suorum sunt decepti. Nam in inchoatione conflictus qui p
Abbreviated transcription (Latin):
a puicia in ordine fr̃m p̾dicatoꝵ exis¬
tens doctor in sacra scꝑtura exiuinis
et post in ep̃m hostiensem. tandem ĩ
ssimũ pontificem assimit᷑. Hic licet
mlnotabile fecit. Mortuus ẽ rome ⁊̃
lat̾aneñ ecc̃a sepelit᷑¬

Expanded text:
a enim in ordine fratrum Predicatorum existens doctor in sacra scriptura eximiusm Lugdunensem et post in episcopum Hostiensem, tandem in summum pontificem asumitur. Hic licet nil notabile fecit. Mortuus est Rome et in Lateranensi ecclesia seppelit
Abbreviated transcription (Latin):
formidare. Orabat ⁊ pro ppͦ quẽ secum
adduxat dicens. Esto dñe pͣlebi tue sc̃i¬
sicator ⁊ custos ⁊c̃. Et cñ aꝓpinqͣret ad
finem: suspexit in celum dicens. Introibe
gis xp̃ianoꝵ ex̾citus turbaretur et sar¬

Expanded text:
eius adversa formidare».Orabat et pro populo quem secum adduxerat, dicens: «Esto, Domine, plebi tue sanctificator et custos». Et cum apropinquaret ad finem, suspexit in celum, dicens: «Introibogis Christianorum exercitus turbaretur, et
Abbreviated transcription (Latin):
Anno diũ .m. cclxuii. sodanus babi¬
lome armenia uastata antiochia
unam de famosiorib cuitatib or¬
bis cepit. ⁊ tam uris qmͣ młrib occi¬
sis ⁊ captis ip̃am in solitudĩem redeg.¬

Expanded text:
anno Domini MCCLXVII soldanus Babilonie, Armenia vastata, Antiochiam, unam de famosioribus civitatibus orbis, cepit et tam viris quam mulieribus occisis et captis ipsam in solitudinem redeg
Abbreviated transcription (Latin):
cłiax p̾latis ⁊ baronib ꝓ recuꝑatõe
t̾re sc̃e it assumpsit. um ad hõc ut
t̾ra sca facilius recuparet᷑ incidit
ip̃is consiliũ. ut regnu tumcuꝰ ꝙ in
medio cosistens nõ ꝑnũ dabat tnͣs
ꝓpe tuuiciũ potenti manu cepissent.
quid̾ deregis fnͣcie filus unũ. post le¬

Expanded text:
imis prelatis et baronibus, pro recuperatione Terre Sancte iter assumpsit. Verum ad hoc, ut Terram Sanctam facilius recuperaret, incidit ipsis consilium, ut regnum Thunitii, quod in medio consistens non parum transfprope Thunicium, potenti manu cepissent, quidem de regis Francie filiis unum, post le
Abbreviated transcription (Latin):
fungens officio mittentis statũ explituit ⁊ eiꝰ eiui mittebat᷑ ꝯnnẽtiã
requisiuit. uñ nõ mitũ si prompto sit fauore recepta que utͥusq
uotũ actendens ꝓcurauit ut̾q satisface̾ de uttoꝵ. Felicibus itaq letor
Auspicus qm̃ sicut intelligo ꝓsꝑitas tͥ plenis uotis aridet. Et ut
habundantiꝰ tiuis desiderus satisfiat de me illud idem ĩ sinuo tue since¬

Expanded text:
fungens officio et mittentis statum explicuit et eius, cui mittebatur, continentiam exquisivit. Unde non mirum, si prompto sit favore suscepta, que ad utriusque votum accedens procuravit utrique satisfieri de utroque. Felicibus itaque letor auspiciis, quoniam, sicut intelligo, prosperitas tibi plenis votis arridet, sed ut habundantius tuis desideriis satisfiat
Abbreviated transcription (Latin):
¶Benigna u̾boꝵ elloquentia ideo dicit. Quia tum
nuis alicuĩ suadere uel dissuadere intendit cũ beniuolentia que
leniguitatem importat. nõ sine quodam adulatõis applausu rati¬
mnem adncendo que fouetar pattem nostiani reddete debemus no
õs auditoꝵ beniuoios et altientos ¶pignitatem et ꝑsonaꝵ¬
I decuns camẽ sulitutas mediocrt intt̃ eos p̾uec̾¬
t oiũn ordo seu quolitas attendenda est qm̃ alit̃ discolis ⁊ aliter¬
Alis loquendum este leciõe maltimnoda sauciatis. alit̾ elatis aĩmis et
lices hesegitib us delicatas. ⁊ ullitꝰ. placidis uinintibus est datindum
tione dubites exordiũ ac scabet quę cũq ĩ mentis Armatio conce

Expanded text:
Benigna verborum eloquentia" ideo dicitur, quia cum aliquid alicui suadere vel dissuadere intendimus, cum benevolentia, que humilitatem importat, non sine quodam adulationis applausu rationem inducendo, que foveat partem nostram, reddere debemus nobis animos auditorum benevolos et attentos. "Dignitatem persona, decens tamen sublimitas mediocriter inter eos see qualitas attendenda est, quoniam aliter discolis et aliter loquendum est lectione multimoda satiatis, aliter elatis animis et aures habentibus delicatas et aliter placidis mentibus est dicendum.tione dubites exordiri ac scribere, quecumque in mentis armario conce
Abbreviated transcription (Latin):
tos ee. excipiens capita apłoꝵ ⁊ proces
faciens animos romanoꝵ sicreuoca
uit. ut pene om̃s contra imp̃rem cruce
sigͣrentur. Qd̾ imp̃r qui iam credebat¬
se intraturum in urbem audiens. ti¬
mens longe aburbe retrocessit. De
rome anno xiiii. mense angusti mi¬

Expanded text:
tos esse, excipiens capita appostolorum Pefaciens animos Romanorum sic revocavit, ut pene omnes contra imperatorem cruce signarentur; quod cesar, qui iam se credebat intraturum Urbem, audiens longe ab Urbe retrocessit. Deiibus concussus Rome anno XIIII. mense Augusti mi
Abbreviated transcription (Latin):
dux saxome ensem portans. Piẽna
Maguntine nsis. treuerensis. colomẽsis.
Quil imꝑii fit cancellarius honint.
Est placentinꝰ dapif᷑ dux portitor ẽss
hii statũt dñm cũctis ꝑ scła sũmũ.

Expanded text:
dux Saxonie est ensem portans, et quarMaguntinensis, Treverensis, Coloniensis. Quilibet imperii fit cancellarius horum. Est palatinus dapifer, dux portitor ensis, Hii statuunt dominu i cunctis per secula summum.
Abbreviated transcription (Latin):
rum occisus eĩt. hoc temꝑr pelagiꝰ adũ¬
sus grãm xͥ exroris sui dogmata predicat
ad cmꝰ dampͣtõm conciliũ ap̃ tarthagi¬
nem. cccxi. ep̃oꝵ congregat᷑ Hoc tp̃re
cyristus alexandrmus ept̃ insignis hẽt᷑.¬

Expanded text:
m occupant. Hac tempestate Pelagius adversus Christum erroris sui dogmata predicat, ad cuius damnationem ad concilium apud Carthaginem CCXIIII episcopi congregantur. Hoc tempore Cirillus Alexandrie episcopus insignis est
Abbreviated transcription (Latin):
exeqñdas secũ consecran fecit. Qd
cum mnstis non plac̾et: t̾cius sr̃mdu¬
cit᷑. qui solus inces duoꝵ suppleret.
dit. et eis canonica ⁊ imꝑiali censu¬
ra depõitis sindig̃um uab̾gensem

Expanded text:
 fecit. Quod cum multis non placeret, tercius superinducitur, qui solus vices duorum implevit. dit et eis canonica et imperiali censura depositis Swydegerium Bambergensem
Abbreviated transcription (Latin):
noniam ueniens prim̃ regem migaroꝵ
uidelicet scm stephm cum mstis aluis
baptizauit. demũ ꝑ poloniam tnssiẽs
⁊ eosdem in fide confirmans ĩ prussiã
ueniens ibid̃ p̾dicando fidem mrͣio co¬

Expanded text:
noniam veniens primum regem Ungarorum, videlicet sanctum Stephanum, cum multis alliis baptizavit. Demum per Poloniam transiens et eosdem in fide confirmans, in Prusciam veniens, ibidem predicando fidem Prusc
Abbreviated transcription (Latin):
applitabile studio ⁊ odiscendi studiosa uolũtas. id aũt quod hoctenꝰ
deffuit. Uidelicet benoꝵ subsidiũ ad eypensas pie satis ⁊ multũ
liberalit̾ ꝯtulistis. In quo munifficentie ur̃e ad gr̃aꝵ actões assur¬
go. tetubutõis ꝯfi̾teor debitũ ⁊ cuidam tacite oblioatõis retegͦs.¬
co contractũ¬

Expanded text:
applicabile studio et addiscendi studiosa voluntas. Id autem, quod hactenus defuit, videlicet bonorum subsidium ad expensas, pie satis et multum liberaliter obtulistis, in quo munificentie vestre ad gratiarum actiones assurgens retributionis confiteor debitum et cuiusdam tacite obligationis recognosco contractu
Abbreviated transcription (Latin):
xiii. Huiꝰ temꝑib donatus epyri ep̃c
urtutĩb insigns ẽ ħĩtus. qui dra¬
couem ingentem expuens in ore eiꝰ¬
nedanit. quẽ um. ingaboum ad locum
incendii iuxtrah̾e potũnt. ne aerem pu¬
credo enis corrumꝑet. Per idem tp̃c corꝑa¬

Expanded text:
XIII. Huius temporibus Donatus Epiri episcopus virtutibus insignis est habitus. Qui draconem ingentem expuens in ore colligavit, quem VIII iuga boum ad locum incendii vix trahere potuerunt, ne aerem putredo eius corrumperet. Per idem tempus cor
Abbreviated transcription (Latin):
petrꝰ tp̃r quo finem ite sͥ ĩmine psen¬
sit. in conuentu frm̃ põit᷑. app̾hensa ma¬
numea sic dixit. Frẽi hunc clementẽ
ep̃m uob̾ ordino: qui michi ab micio usq
peccas qui ppłm dei uelud in fluctib põi¬
expedit proidens. Huiꝰ corꝰ eirca criso¬

Expanded text:
dum Petrus finem vite sibi imminere presensit, in conventu fratrum positus apprehensa manu eius dixit: „Fratres, hunc Clementem episcopum vobis ordino, qui mihi ab inicio usque peccas, qui populum Dei velut in fluctibus posiexpedit, provides." Hic a ces
Abbreviated transcription (Latin):
Dicunt qui de cathedra tomane ecc̃e dui¬
genciꝰ ꝑseructati sunt. ꝙ luius ⁊ cletus
non sed̾unt ut pontifices. sed ut ss̃mi pon¬
tificis coaduitdies Qub iinca sua bs
petrus unam eredidit eccͣsticarum rerũ

Expanded text:
 qui de cathedra Romanae Ecclesiae perscrutati sunt, quod Linus et Cletus non sederunt ut pontifices, sed ut summi pontificis coadjutores, quibus beatus Petrus tradidit ecclesiasticarum rerum
Abbreviated transcription (Latin):
gt̃a ꝙ quicquid ĩtendis dic̾e̾ potes ⁊̃ alto ⁊ egregio stilo cũ facili¬
tate ꝓferte. statim si uolueris absq meditatõis angustia ydone¬

Expanded text:
 quicquid intendis dicere, potes in alto et egregio stilo cum facilitate proferre, statim, si volueris, absque meditacionis angustia pote
Abbreviated transcription (Latin):
Ftergo dictamen digno u̾boꝵ compẽtio et entificiolo cogo¬
ficiosa congeries appellat quia digne ⁊ or nate necese est uba
componi. Sut recte dictõi dictio maritet᷑ ⁊ ꝓpͥetati ꝓpͥetas unt̃¬
ir.¶Cũ pondete sententiaꝵ ido dr̃ quia io risciano dicẽte
om̃is sintesys ad ĩtellectũ refferenda est q̃m̃ cũ u̾ba debernt
suite sententie nõ bene stabit totũ hedifficũ quod nõ robotu
sententie fundamentũ. ¶ xido deonũ idꝰ ĩsitue. quia ordic̃de
sunt ĩ dictamine dictiones prout ĩferiꝰ apparehit Hic datia¬

Expanded text:
Est ergo dictamen digna verborum et artificiosa congeficiosa congeries" appellatur, quia digne et ornate necesse est verba componi, ut recte dictioni dictio maritetur, et proprietatiano docente, omnis synthesis ad intellectum referenda est, quoniam cum verba debeant deservire sententie, non bene stabit vocum edificium, quod non roborat sententie fundamentum. "Ordo dictionum" ideo inseritur, quia ordinande sunt in dictamine dictiones, sicut notabilit
Abbreviated transcription (Latin):
sit m̾icios sollempnes ad ppͣm alexa̾¬
drum. qui mrantes pro ip̃o in aĩam e
ip̃m excusarent de predc̃o fid̃. S dñs
alexand̾ ppͣ in tusculanaciuitate re¬
ceptis nũeus et auditis misit duos car¬
dinales ad gallie ꝑtes ut ĩnocenciam
regis muestigarent. coram quil rex
erat. pro illo moxobtulit.cc. mlites
ultra mare ꝑ annũ ibid̾ moraturos se

Expanded text:
uncios sollempnes ad papam Alexandrum, qui iurantes pro ipso in animam suam ipsum excusarent de predicto facto. Set dominus papa in Tusculana civitate receptis nunciis et auditis misit duos cardinales ad Gallie partes, ut inocentiam regis investigarent, coram quibus rexit, pro illo mox obtulit CC millites ultra marre per annum ibi moraturos. Se
Abbreviated transcription (Latin):
secunt᷑ illico aꝑtuu ẽ celũ nimiꝰ ple¬
dor irruit sr̃ eum. ⁊ uidit in celo qnͣda
pulchrimam urginẽ stantem biꝑ al¬
care prm̃ tenentem ĩ brachus. et mi¬
ratus ẽ minis. et nocem dicentẽ audiuit.
hec ara filii dei ẽ. Qui statim ꝑiciens se
Nec iusio f ut in camera occoniam im¬
patous. uͥ nũc est ecc̃a b̃e marie inca¬

Expanded text:
sequantur. Illico apertum est celum, et nimius splendor irruit super eum, et vidit in celo quandam pulcherimam virginem stantem super altare, puerum tenentem in brachiis, et miratus est nimis, et vocem dicentem audivit: Hec ara fili Dei est. Qui statim procidens in Hec visio fuit in camera Octaviani imperatoris, ubi nunc est ecclesia sancte Marie in Ca
Abbreviated transcription (Latin):
tis pximis u̾bũ uł opem consolat̾onis feit.
ante oĩpotentis dei ocłos. nuiscd̾ie fructꝰ
bacet. Cui adhuc in ꝓmissione subiuuqr̾.
Ponã in deserto abietẽ: ulmiũ & buxium
simul. Od ꝑ abietẽ que ualde crescendo
at aeris alta sintollit᷑. nͥ hii designati sunt
qui intͤ scaĩn ecołiam adhuc int̾reuiscor¬

Expanded text:
tis proximis verbum, vel opem consolationis feruntante omnipotentis Dei oculos misericordiae fructus lucet. Cui adhuc in promissione subjungitur: Ponam in deserto abietem, ulmum et buxum simul . Qui per abietem, quae valde crescendo ad aeris alta sustollitur, nisi ii designati sunt, qui intra sanctam Ecclesiam adhuc in terris
Abbreviated transcription (Latin):
miscđłie ualeant: ẽ ad fructꝰ dignos peni¬
tentie ip̃a pre cet̾is p̃cipitint᷑. Hinc etiã
ꝑ semet ipãm ueritas dicit. Date elemo¬
sinã: & ecce oĩa munda sunt uõbis. Hine
rursus ait. Date i dabit᷑ uobis. Hinc
scͥptum:. Ignem aidentem extinguit
aqua: & elemosina resistit pecc̃is. hinc
it̾m dicit. Conclude elemosinam ĩ cõide
pauꝑis: & hec ꝓ te exorabit. Hine bonus
pat̾: innocentẽ filiũ ammonet dicens.
Si mult̃ tͥ fuerit: abundant tͥbue. Si ex¬
gnum fuerit: etiã exiguũ lbent̾ stude¬

Expanded text:
valeant, cum ad fructus dignos poenitentiae ipsa prae caeteris praecipiuntur. Hinc etiam per semetipsam Veritas dicit: Date eleemosynam, et ecce omnia munda sunt vobis . Hinc rursus ait: Date, et dabitur vobis . Hinc scriptum est: Ignem ardentem exstinguit aqua, et eleemosyna resistit peccatis . Hinc iterum dipauperis, et haec pro te exorabit. . Hinc bonus pater innocentem filium admonet dicens: Si multum fuerit tibi, abundanter tribue: si exiguum fuerit, tamen exiguum libenter impe
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃. Si aut̃ uos xp̃i : gͦ abrabe semĩestis.
Si gͥ nos ꝑ fidem xp̃i abrahe iã semen
existimꝰ: iudei ꝓpt̾ ꝑfidiam abrahe fi¬
iii. ẽẽ. desiert̃. Quia uͦ in illo die trem̃¬
di examinis parentes boni mał filiis
ꝑdesse ñ possunt: testat᷑ ꝓp ħa quidiciti
Noe & daniel&e iob. si fuernit ĩ medio eiꝰ.
uiuo ego dicit dñs deꝰ qͥa filiũ & fuiã
ñ liberabunt. s ip̃i iusticia sua lib̾abt̃
aĩas suas. Et rursunt. Quia boni filii
nicħ malis parentib ꝓsunt. s ad rea¬
cũ potiꝰ maloꝵ parentũ ꝓficiat bonitas
filioꝵ: lpã ꝑ se ueritas ñ credentib u¬
deis dicit. Si ego in beel zebub eicio
demonia filii ur̃i in qͦ eiciunt. Id̾o ip̃i

Expanded text:
ur: Si autem vos Christi, ergo Abrahae semen estis . Si igitur nos per fidem Christi, Abrahae jam semen existimus, Judaei propter perfidiam Abrahae filii esse desierunt. Quia vero in illo tremendi examinis die parentes boni malis filiis prodesse non possint testatur propheta qui dicit: Noe, Daniel et Job si fuerint in medio eorum, vivo ego, dicit Dominus Deus, quia filium et filiam non liberabunt, sed ipsi justitia sua liberabunt animas suas . Et rursum, quia boni filii nihil malis parentibus prosint, sed ad reatum potius malorum parentum proficiat bonitas filiorum, ipsa per se Veritas non credentibus Judaeis dicit: Si ego in Beelzebub ejicio daemonia, filii vestri in quo ejiciunt? Ideo ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
huc ex etatis infirmitate bona oꝑa
aꝑte subiungr̃. Ut uideant & sciant a
recogitent. & intelligant pariter
At hoc enuĩ cedrus in eccła ponit᷑ ut ds
umtͣhit. ip̃e quoq int̾ne uite delec¬
t̾one ñ torpeat. s at donoꝵ celesti¬
um desid̾ia igneseat. Ad hoc spinapo¬
nit᷑: ut qui ũdicatõnis eiꝰ u̾bo cõpitnc¬
tus fuerit. ip̃e quoq exemplo illiꝰ dis¬
cat corda sequentiũ p̃dicatõnis u̾bo
mi compatientis temꝑamentum ÷¬

Expanded text:
huc ex aetatis infirmitate bona opera apte subditur: « Ut videant, et sciant, et recogitent, et intelligant. » Ad hoc enim cedrus in Ecclesia ponitur, ut ium trahit, ipse quoque in aeternae vitae dilectionem non torpeat, sed ad donorum coelestium desideria ignescat. Ad hoc spina ponitur; ut qui praedicationis ejus verbo compunctus fuerit, ipse quoque exemplo illius discat corda sequentium praedicationis verbo mi compatientis temperamentum
Abbreviated transcription (Latin):
L spinã uͦ signati sunt doctrine pitalã
uiri: qͥdũ de pecc̃is ac uirtutib dissert̃.
Et mͦ et̾na supplicia minant᷑. mͦ ceie-¬
stis regni gaudia ꝓmittunt: cor audien¬
tium pungunt. Sicq mentẽ dolore
cõpuntõnis ꝑforant: ut ab eoꝵ ocuł qͣsi
S dam sanguis aie lac̾me decũriant. Oyr¬
t̃ uͦ cepatiue uirtutis⁊: i ta ut disoluta

Expanded text:
inam vero signati sunt doctrinae spiritalis viri, qui dum de peccatis ac virtutibus disserunt, et modo aeterna supplicia minantur, modo coelestis regni gaudia promittunt, corda audientium pungunt. Sicque mentem dolore compunctionis perforant, ut ab eorum oculis, quasi quidam sanguis animae, lacrymae decurrant. Myrtus vero temperativae virtutis est, ita ut dissoluta
Abbreviated transcription (Latin):
ri intͣ scãm eccłam qͣmius spĩtaliũ uutu¬
tũ dona ñ habeant. dũ cñ scõ inros doms
sp̃italib plenos sua lo. gitate sustentant:
qͥd aliud qͣmͣ u ⁊ c̃ botris poitant: B̾miꝰ
aut &is alios designat. qd̾ ĩ altũ ñ ꝓficit.
& qͣmuns fructum ñ habeat iurid̾atẽ¬

Expanded text:
ri intra sanctam Ecclesiam, quamvis spiritalium virtutum dona non habeant, dum tamen sanctos viros donis spiritalibus plenos sua largitate sustentant, quid aliud quam vitem cum botris portant? Buxus autem quos alios designat, quae in altum non proficit, et quamvis fructum non habeat, viriditate
Abbreviated transcription (Latin):
quippe dñs in stagna aquax & terrã mui¬
am. in iiuos aquarum posuit: qͥa gentili¬
tati que pͥus ꝑ ariditatem mentis nullõ
bonoꝵ bonoꝵ oꝑum fructus ferebat flu¬
pͥus ꝓ asꝑitate sue siccitatis uia p̃dicatori¬
b ñ patebat. doctrine postinod̾ riuos
ema nãuit. Cui adhuc ex mi iuere iag¬
no ꝓmittit᷑. Pabo in solitudine cedrũ
& spinã. Cedr̃ qͥaͥ magni odoris ÷: atq
inputͥbilis nature. iure accipimꝰ inꝑ
missione. De spinauͦ c̃ peccanti hõi dic¬
tũ sit. t̾ra tua spinas & cͥbulos germina¬
tit᷑. qd̾ peccanti hõi ꝑ pena nultiplica¬
tur: S cedri signant᷑ noĩe hiiqͥ uitu¬
tes & signa exibent in sua oꝑatione: qui

Expanded text:
quippe in stagnum aquae et terram inviam in rivos aquarum posuit, quando gentilitati, quae prae ariditate mentis nullos bonorum operum fructus ferebat, fluprius pro asperitate suae siccitatis via praedicatoribus non patebat, doctrinae postmodum rivos emanavit. Cui adhuc ex magno munere promittitur: Dabo in solitudine cedrum et spinam . Cedrum, quia magni odoris est, atque imputribilis naturae, jure accipimus in promissione. De spina vero, cum peccanti homini dictum sit: Terra tua spinas et tribulos germinatitur quod peccanti homini pro poena multiplicatur? Sed cedri signantur nomine hi qui virtutes et signa exhibent in sua operatione, qui
Abbreviated transcription (Latin):
tem tam̃ dnm. ꝓphetie p̃mia habebit:
cia fiduciam maiorẽ naot. Hc̃ dũ ille
sustentat qui i boc m̃do aliq̃d possidet.
& fortasse adhuc ꝓ uisticia loqͥ lib̾e non
p̃sumit: iusticie uuꝰ lib̾tatẽ ꝑticipem

Expanded text:
tem tamen dominum prophetiae praemia habebit? tia fiduciam maiorem habet. Hunc dum ille sustentat, qui in hoc mundo illiquid possidet et fortasse adhuc pro iustitia loqui libere non praesumit, iustitiae illius libertatem sibi
Abbreviated transcription (Latin):
fructun bonũ excidet᷑ ⁊ in ignẽ iuit¬
ciciꝰ gehenne concrematõnẽ iuienit.
qui hic fructum bomioꝑ is fac̾e̾ cou¬
temuit. Et notandũ qd̾ securim ñ
iuita tamos positam. s ad radicẽ dic̃.
Cũ enĩ maloꝵ fruii tollunt᷑: qͥd aliud
qmͣ rami infructuose arboris ab scidũ¬
tͦ. Cũ uͦ tota siiul ꝓgenies c̃paren¬
te tolit᷑ infructuosa arboe a radice
abscisa : ne iã remaneat. unde pͣua
soboles succrescat it̾m. In quib io¬
ħis baptiste u̾bis constat. qd̾ audien¬
tiui coda turbata sunt: cũ ꝓtinꝰ sub¬
infert᷑. Et int̾rogabant eiti turbe di¬
centes. Qd gͦ facienuis: Pcussi enĩ t̾ro¬
re fuerant: que consilium querebant

Expanded text:
 bonum excidetur, et in ignem mittcitius gehennae concremationem invenit, qui hic fructum boni operis facere contemnit. Et notandum quod securim non juxta ramos positam, sed ad radicem dicit, cum enim malorum filii tolluntur, quid aliud quam rami infructuosae arboris abscinduntur? Cum vero tota simul progenies cum parente tollitur, infructuosa arbor a radice abscisa est, ne jam remaneat unde prava iterum soboles succrescat. In quibus Joannis Baptistae verbis constat, quod audientium corda turbata sunt, cum protinus subinfertur. Et interrogabant eum turbae dicentes: Quid ergo faciemus? Percussae enim terrore f
Abbreviated transcription (Latin):
litate ꝑdurauit. Et multi iccirco ce¬
eid̾unt. qͥa apud se ipõselata cogitato¬
ne tumuerunt: dicat᷑ recte. Om̃is
miliabit᷑: qͥa donĩ hunules accipiunt.
qd̾ a se corda suꝑbientiũ repellunt.
Uẽqt̾. Et erunt pͣua in directa: &
asꝑa in uias plãnas. Praua directa
fiunt: c̃ maloꝵ corda ꝑ in iusticiaui
detoita ad iusticie regulam dirigũn¬
tͦ. Et asꝑa inuias planas ĩmutant᷑:
c̃ imiites atq uacunde mentes. ꝑ
infusionẽ suꝑne gr̃e ad lenitatẽ man¬
suetudinis rẽdeunt. Quando enĩ u̾¬
bũ ueritatis ñ recipit᷑ ab iracunda
tis repellit. S c̃ meus iracunda ꝑ
acceptam pectititã mansuetudinis
grãm. cotreptonis ił exortat̾ouis ũ¬

Expanded text:
litate perduravit; et multi idcirco ceciderunt, quia apud semetipsos elata cogitatione tumuerunt, dicatur recte: Omnis miliabitur, quia donum humiles accipiunt, quod a se corda superbientium repellunt. 6. Sequitur: Et erunt prava in directa, et aspera in vias planas. Prava directa fiunt cum malorum corda per injustitiam detorta ad justitiae regulam diriguntur . Et aspera in vias planas immutantur cum immites atque iracundae mentes per infusionem supernae gratiae ad lenitatem mansuetudinis redeunt. Quando enim verbum veritatis ab iracunda tis repellit. Sed cum mens iracunda per acceptam mansuetudinis gratiam, correptionis vel exhortationis
Abbreviated transcription (Latin):
angłis. consedentib apłis. in sedem ia¬
iestatis suȩ ꝓp̃c apparuerit: om̃s huuc &¬
electi &e reꝓbi parit̾ uidebiunt. Ut ꝙ iisti
in ultione supplicu in ꝑpetuum ge iant.
Nani qͥa hoc ista sententu intendit
qd̾ iu extremo exarniue ab õĩ carne uide¬
uit᷑. recte subuiigr̃. Dicebat aut̃ ad tur¬
bas que exi bant ut bapticarentur ab eo.
Geuunin uiꝑar: qͥs ostendit uobis fuge̾
a uentura ua: uentura emĩ ira ẽ: animad¬
⁊ uersio ultionis extrẽme. Quan tẽ pac
nitentie ñ recũrrit. Et notandũ: qd̾ma¬
le soboles malox parentũ actionesunitã¬
tes. genimina uiꝑarum uocarit᷑. Quia
ꝑ hoc qd̾ bonis inusdent. eosq ꝑsequun¬

Expanded text:
is, in sede majestatis suae Christus apparuerit, omnes hunc et reprobi pariter videbunt, ut et justi in ultione supplicii in perpetuum gemant. Nam quia hoc ista sententia intendit, quod in extremo examine ab omni carne videbitur, recte subjungitur: Dicebat autem ad turbas quae exibant ut baptizarentur ab eo: Genimina viperarum, quis ostendit vobis fugere a ventura ira? Ventura enim ira est animadversio ultionis extremae, quam tunc fug poenitentiae non recurrit. Et notandum quod malae soboles, malorum parentum actiones imitantes, genimina viperarum vocantur, quia per hoc quod bonis invident, eosque
Abbreviated transcription (Latin):
aliene oꝑa cognoseit. discat quẽad¬
modum debeat indigenti ꝓximo
ꝙ õe misereri. Ad hoc abies poni̾:
uit quisqͥs ium cõcemplat̾onis eius
agnoit̾ĩt: ip̃e quoq ad contemplã
daet̾na p̃ma succedat᷑. Ad hoc ulinus
ponir: ut qͥsquis intuet᷑eum qͥ hr̃e
uirtutu fructum sp̃italium ñ ualet
s tñ eos qͥ sp̃ttalib donis sunt pleni
ualet largitate niserinat a celesti

Expanded text:
ae cognoscit, discat quemadmodum debeat indigenti proximo et ipse misereri. Ad hoc abies ponitur, ut quisquis vim contemplationis ejus agnovit, ipse quoque ad contemplanda praemia aeterna succendatur. Ad hoc ulmus ponitur, ut quisquis intuetur eum qui habere fructum virtutum spiritualium non valet, si tamen eos qui spiritualibus donis sunt pleni quanta valet largitate inserviat, et coelesti
Abbreviated transcription (Latin):
um donoꝵ botros qͦs gignendo ñ ua¬
let: si istinendo ferat. Ad hoc burͦ po¬
nit᷑. ut qͥ hr̃e multos ad huc in infir¬
mitate positos uere fidei uiriditatẽ
consid̾at. ẽẽ. ip̃e infideł erubescat. Be¬
neaut̃ descͥptis prius arborib dr̃. ut
uideant. & sciant. & recogitent. & intei¬
ligant. Unde x apte subuingr̾ parit̾.
Quia c̃intͣ scãm eccłam diu̾si hõmiun
mores diu̾si sunt ꝙ ordi nes necc̃e ÷. ut
om̃s simul discant: dũ i ea sp̾itales
uiri. diu̾se qͣlitatis. etatis & oidiui ⁊.
ad imitandum si mł uident᷑. S ecce
nos dũ monstrare ulinũ queriniꝰ: ꝑ

Expanded text:
um bonorum botros quos gignendo non valet sustentando ferat. Ad hoc buxus ponitur, ut qui habere multos adhuc in infirmitate positos verae fidei viriditatem considerat, etiam esse ipse infidelis erubescat. Bene ergo descriptis prius arboribus dicitur: Ut videant et sciant, et recogitent et intelligant. Ubi et apte subjungitur Pariter, quia cum intra sanctam Ecclesiam diversi hominum mores diversi sunt ordines, necesse est ut omnes simul discant, dum in ea spiritales viri diversae qualitatis, aetatis et ordinis, ad imitandum simul videntur. Sed ecce nos, dum monstrare ulmum quaerimus,
Abbreviated transcription (Latin):
bunt᷑. nuta hoc qd̾̃ scͥptum:. Qemittit
fontes in conuãllib. Et unde rursũ dicit᷑.
Et conualles habidabunt frum̃to. Amõ¬
tib nãq aqua dilabit᷑: qͥa suꝑbas mentes
ueritatis doctrina dẽserit. S fontes ĩ con¬
uallib surgunt: qͥa mentes humiliũ u̾bũ
p̃dicatõnis accĩpiunt. Iam uidem᷑ iã con¬
ualles frum̃to habundare conspicimꝰ: dͥa
illoꝵ ota pabulo ueritatis impleta sunt. qui
mites ac simplices hiric mundo despicabi¬
stam. qͥa mirac laritate p̃ditũ popłs inde¬
rat: illũ hunc ẽẽ. singłarit̾ ꝯlsũ ac solidũ

Expanded text:
tit fontes in convallibus . Et unde rursum dicitur: Et convalles abundabunt frumento . A montibus namque aqua dilabitur; quia superbas mentes veritatis doctrina deserit. Sed fontes in convallibus surgunt, quia mentes humilium verbum praedicationis accipiunt. Jam videmus, jam convalles frumento abundare conspicimus, quia illorum ora pabulo veritatis impleta sunt qui mites ac simplices huic mundo despicabistam, quia mira sanctitate praeditum populus viderat, illum hun
Abbreviated transcription (Latin):
corda gentilium fuert̃ ad intellectum
dei oĩpotentis insensibilia. Sic̃ etiã qͥbdã¬
ex itud eis dr̃. Anferã cor lapideimiide uir
ne urã. Nec immerito lapidũ noĩe
ẽeteo significate sunt: quie lapides colue¬
riuit. Dude scͥptũ ÷. Sinises ie fiant qͥ
facunt ea: x om̃i qui confidunt ĩ eis.¬

Expanded text:
corda gentilium fuerunt? ad intellectum Dei omnipotentis invisibilia, sicut quibusdam Judaeis dicitur: Auferam cor lapideum de carne vestra . Nec immerito lapidum nomine gentes significatae sunt, quae lapides coluerunt. Unde scriptum est: Similes illis fiant, qui fac
Abbreviated transcription (Latin):
soluẽt. quia dare ñ pot̾ar p̃dicabat: ut sicut
in carnatũ u̾bum patͥs p̃currebat u̾bo p̃dica¬
t̾onis. itabaptisnium penitentie qͦ peccata
soluunt᷑. p̃curr̾et suo baptisinate. quo pectã
solisñ possunt: & qͥ ieiꝰ sermo p̃currebat¬
p̃sentiam redemptoris. ip̃m quoq eiꝰ baptis¬
ma p̃cedendo fieret umnbra ueritatis ¶ Seqr̾¬
Uox clamantis in deserto. Parate uiã dñi.
rectas facite semitas eiꝰ. Iidẽ uͦ ioh̃s baptista
requisit᷑ quis eẽti respondit. Ego uor cla¬
Quid aut̃ clamaret aꝑit᷑. c̾ subdit᷑. Parate
iuani dñi: rectas facite sẽmitas eiꝰ. Oĩs qui
fidem rectã & bona oꝑa p̃dicat: qͥd aliud
qm uenienti dño ad corda audientium
unam parat. ut hec uis gr̃ẽ peni̾tret. lu
men ueritatis illustret. ut rectas deo
semitas faciat. dũ niundas ĩ aĩo cogita¬
tones ꝑ sernonẽ bone p̃dicat̾onis fõtmat.
Om̃is ualł iꝑlebit᷑ & oñ mons & collis¬

Expanded text:
solveret, quia dare non poterat, praedicabat: ut sicut incarnatum Verbum Patris praecurrebat verbo praedicationis, ita baptismum poenitentiae, quo peccata solvuntur, praecurreret suo baptismate, quo peccata solvi non possunt; ut qpraesentiam Redemptoris, ipsum quoque ejus baptisma praecedendo fieret umbra veritatis. Vox clamantis in deserto, Parate viam Domini, rectas facite semitas ejus . Idem vero Joannes Baptista requisitus quis esset, respondit, dicens: Ego vox claQuid autem clamaret aperitur cum subditur: Parate viam Domini, rectas facite semitas ejus. Omnis qui fidem rectam et bona opera praedicat, quid aliud quam venienti Domino ad corda audientium viam parat? ut haec vis gratiae penetret, ut lumen veritatis illustret, ut rectas Deo semitas faciat, dum mundas in animo cogitationes per sermonem bonae praedicationis format. Omnis vallis implebit
Abbreviated transcription (Latin):
erat: ꝑ regem gentium. & pͥncipes iu¬
deoꝵ p̃dicatõnis eius temꝑa designant᷑.
Quia aut̃ gentilitas colligendaerat. et
nidea ꝓ culpa ꝑ fidie disꝑgenda. ipsa
quoq descͥptio t̾rem pͥncipat᷑ ostendit:
qm̃i & in romanare. publica iuiꝰ p̃fuis¬
se descͥbit᷑. & in uidee regno. ꝑ qͣrtam

Expanded text:
 regem gentium et principes Judaeorum praedicationis ejus tempora designantur. Quia autem Gentilitas colligenda erat, et Judaea pro culpa perfidiae dispergenda, ipsa quoque descriptio terreni principatus ostendit, quoniam et in Romana republica unus praefuisse describitur, et in
Abbreviated transcription (Latin):
sponsam: sponsust. Ic si dĩc̾e̾t. Ego spon¬
sus ñ sum: s amicꝰ sponsi suni. Nesꝓpter
uocẽ suam. s in uoce sponsi se gaud̾e ꝑhi¬
bebat. qͥa ñ id̾o letabat᷑ in corde. qm appłis
huniilit̾ audiebat᷑ loquens. s qͥa ip̃eue
Qd̃ bene gaudium impletum dicit: qͥa
qͥsqͥs de sua uoce gaudet: pleñ gaudiũ ñ
hãbet. Aqͦ ce subdit᷑. Inum oportet cͤsce̾:
me aut̃ minui. Qua in re querendũt::¬

Expanded text:
sponsam sponsus est . Ac si diceret: Ego sponsus non sum, sed amicus sponsi sum. Nec propter vocem suam, sed in voce sponsi se gaudere perhibebat, quia non ideo laetabatur in corde, quoniam a populis humiliter audiebatur loquens, sed quia ipse Quod bene gaudium impletum dicit, quia quisquis de sua voce gaudet, plenum gaudium non habet, a quo et subditur: Illum oportet crescere, me autem minui . Qua in re quaerendu
Abbreviated transcription (Latin):
nati: qͥa uuti oꝰ uooẽ. oĩs qͥ se exaltat hu¬
miliabit᷑. & oĩs qͥ se humiliat exaitabit᷑.
Uallis&e eni impleca crescit. monsautẽ¬
e. coilis bumiliat᷑ decrescit: qͥl unnirã
in fide mediatoris dei & hominũ. hoĩsxͥ¬

Expanded text:
us vocem: Omnis qui se exaltat humiliabitur, et omnis qui se humiliat exaltabitur . Vallis enim impleta crescit, mons vero humiliatus decrescit. Quia in fide mediatoris Dei et hominum, ho
Abbreviated transcription (Latin):
ipm̃ diuisun deso labit᷑. Liquetgͦ qd̾
ad finem regni udea ꝑuenerat: que
tot regib diuisa subiacebat. Apte
quoq ñ soluni qͥb regib s qͥb etiã
sacerdotib actimi sit demonstratuit
ut qͥa illũ ioħs baptista p̃dicaret. qͥ

Expanded text:
ipsum divisum desolabitur . Liquet ergo quod ad finem regni Judaea pervenerat, quae tot regibus divisa subjacebat. Apte quoque non solum quibus regibus, sed etiam quibus sacerdotibus actum sit demonstratur; quia illum Joannes Bapt
Abbreviated transcription (Latin):
egͦs manꝰ imponent: & bene habebunt. Nũ¬
qͥd nã fr̃s mei qr ista signa ñ facitis minime
credidistis: S hec necessaria ĩ exordio de¬
eccłe fuerunt. ut enim  fide cresc̾et. mira¬
cłis fuerat nittenda: qr & nosc̃ arbusta plã¬
tamꝰ. tam dui eis aqͣm infundimꝰ. quous
q ea in t̾ra conualuisse uideamꝰ. at si se-¬
mel in t̾ra radioe fixerint irrigatio cessa¬
bit. hinc ÷ enĩ qd̾ paulus dicit. Lingue
in sign sunt. ñ fidelib s nifidelib. ha¬

Expanded text:
s 1571 imponent, et bene habebunt. Nunquidnam, fratres mei, quia ista signa non facitis, minime creditis? Sed haec necessaria in exordio Ecclesiae fuerunt. Ut enim fides cresceret, miraculis fuerat nutrienda, quia et nos cum arbusta plantamus, tandiu eis aquam infundque ea in terra convaluisse videamus. At si semel radicem fixerint, irrigatio cessabit. Hinc est enim quod Paulus dicit: Linguae in signum sunt non fidelibus, sed infidelibus
Abbreviated transcription (Latin):
uditium magnam pacientiã prero¬
gauit. Hec itaq uobisc̃ fp̃s agite: hec
in nienta sedula cogitatone uersate.
Omiis adhuc rerũ ꝑturbatõnib aĩmꝰ
fluctuet. ĩa tañ spei urẽ ancorã ĩ et̾nã
pat̾am figite. intento̾nẽ mentis ĩ uera
luce solidate. Eece ad celũ ascendisse do¬
minũ audiuit᷑. Hoc gͦ seruemꝰ tn inedi¬
tatione qd̾ credimꝰ. St si adhue hic tene¬
mͦ infirmitate corporis. seqͣm᷑ eñ damen

Expanded text:
m patientiam praerogavit. Haec itaque vobiscum, fratres, agite, haec in mente sedula cogitatione versate. Quamvis adhuc rerum perturbationibus animus fluctuet, jam tamen spei vestrae anchoram in aeternam patriam figite, intentionem mentis in vera luce solidate. Ecce ad coelum ascendisse Dominum audivimus. Hoc ergo servemus in meditatione quod credimus. Et si adhuc hic tenemur infirmitate cor
Abbreviated transcription (Latin):
rupt̾onis nr̃e. Illa enĩ natura cui dic
in celumiit. Phac ip̃a nãq carnis nt̃e
subleuatõne: ꝑ figuram beat᷑ iob dũm̃
auẽ uocat. Qa enĩ ascensionis eiꝰ myste¬
rium iudẽã ñ intellig̾e conspexit: de
infidelitate eiꝰ sententiã ꝓtulit dicens.
Semitam ignorauit auis. Auis enim
recte appellatꝰ. ẽ. dñs: qr corpꝰ carneum
ad etchera libiauit. Cuiꝰ auis semitam
ignorauit: quisqͥs eũ ad celũ ascendisse
ñ credidit. De hac solemnitate ꝑ psalmi¬
stam dr᷑. Eleuata .ẽ. magnificentiatua
suꝑ celos. De hac rursin ait. Ascendit

Expanded text:
ruptionis nruptionis nin coelum ivit. Pro hac ipsa namque carnis nostrae sublevatione per figuram beatus Job Dominum avem vocat. Quia enim Ascensionis ejus mysterium Judaeam non intelligere conspexit, de infidelitate ejus sententiam protulit, dicens: Semitam ignoravit avis . Avis enim recte appellatus est Dominus, quia corpus carneum ad aethera libravit. Cujus avis semitam ignoravit quisquis eum ad coelum ascendisse non credidit. De hac solemnitate per Psalmistam dicitur: Elevata est magnificentia tua super coelos . De hac rursus ait: Ascendit
Abbreviated transcription (Latin):
albis ñ legunt᷑ apparuisse ascendẽ¬
te aut̃ dño missi angłi ĩ albislegun¬
t᷑ uestib apparuisse. Sic &.i. scͥptũ:
Uidentib ilł eleuat᷑. ẽ. & nubes suscepit
eũ ab ocłis eoꝵ. Cumq intuerent᷑ ĩ celũ¬
euntẽ illum: ecce duo uiri astiterunt uix¬
ta illos in uestib albis. In albis aut̃ uestib
gaudiũ & solemnitas mentis ad tendit᷑.
te aut̃ dño in albis uestib apparent: nͥ qd̾
magna tunc solemnitas angłis facta ᷑. ẽ
celũ de᷑ homo penttͣuit. qr nascente dño
iudebat᷑ diuinitas humiliata. Ascenden¬
te uͦ dño.ẽ. humanitas exaltata ailbe &¬
enĩ uestes exaltatoni magis congruunt ĩ¬
qͣm humiliatoni. In assumpt̾one geiꝰ
angłi in albis uestib uideri debuerunt :
qr qͥ in natiuitate sua apparuit deꝰ humi¬
lis. in ascensione sua oftenstis.ẽ. homo
in hac solemnitate pensandũ÷: qr de¬
letũ ÷ hodierna die eyrographũ dam¬
natonis nr̃e. mutata: sententia cor¬

Expanded text:
albis vestibus apparuisse, ascendente autem Domino, missi angeli in albis leguntur vestibus apparuisse. Sic etenim scriptum est: Videntibus illis elevatus est, et nubes suscepit eum ab oculis eoeuntem illum, ecce duo viri astiterunt juxta illos in vestibus albis . In albis autem vestibus gaudium et solemnitas mentis attenditur. te autem Domino in albis vestibus apmagna solemnitas angelis facta est, cum coelum Deus homo penetravit? Quia nascente Domino videbatur divinitas humiliata; ascendente vero Domino, est humanitas exaltata. Albae etenim vestes exaltationi magis congruunt quam humiliationi. In assumptione ergo ejus angeli in albis vestibus videri debuerunt, quia qui in nativitate sua apparuit Deus humilis, in Ascensione sua ostensus est homo sin hac solemnitate pensandum est, quia deletum est hodierna die chirographum damnationis nostrae, mutata est sententia cor
Abbreviated transcription (Latin):
culmina: & ait. Ecce isteuenit saliers
in montib. Ueniendo qͥppe ad redẽp̃¬
tionem urãm. qͦsdam ut ita dixerimi
de utero uenit in presepe. de presepe
uenit in erucem. de cruce uenit in
sepulchrum. de sepulchro rediit i
qͦsdam ꝓ nobis salt᷑ manifestata ꝑ car¬
nẽ ueritas dedit. Quia exultauit ut
gigas ad currendam uiam: ut nosei
ex corde dicerem᷑. Trahe ne pꝰ de.cur¬
remꝰ in odorem iunguentoꝵ tuoꝵ.¬
Unde fr̾s R̾m̃i oportet ut illuc seqͣmͣ
corde: uibi eũ corpore ascendisse credi
mͦ. Desid̾ia t̾rena fugiamꝰ. Nil nosũ
delectet in infimis: qͥ patrem habe¬
mͦ in celis. Et hoc nobis: magnopere
ꝑpendendũ qr is qui placidꝰ ascendit
t̾ribilis redit: & quicqͥd nobiscũ man¬
suetudine precepit. hoc a nobis cũ
districtione exiget. Nemo gͦ indul¬
ta penitentie temꝑa paruipendat.
uemo ctrrã sui dũ ualet ag̾e negligat:
qr redemptor nr tanto tẽ in iudicio

Expanded text:
culmina, et ait: Ecce iste venit saliens in montibus. Veniendo quippe ad redemptionem nostram, quosdam, ut ita dixerim, de utero venit in praesepe, de praesepe venit in crucem, de cruce venit in sepulcrum, de sepulcro rediitsdam pro nobis saltus manifestata per carnem Veritas dedit: Quia exsultavit ut gigas ad currendam viam suam , ut nos ei ex corde diceremus: Trahe me post te, curremus in odorem unguentorum tuorum . Unde oportet ut illuc sequamur corde ubi cum corpore ascendisse credimus. Desideria terrena fugiamus, nihil jam nos delectet in infimis, qui Patrem habemus in coelis. Et hoc nobis est magnopere perpendendum, quia is qui placidus ascendit, terribilis redibit, et quidquid nobis cum mansuetudine praecepit, hoc a nobis cum districtione exiget. Nemo ergo indulta poenitentiae tempora parvipendat, nemo curam sui dum valet agere, negligat, quia Redemptor n
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ad celũ ascendit dñs ostendit. Nlam enoch
qͥdẽ urorẽ &e filios hũit: helias uͦ neq uxo¬
rẽ neq filios legit᷑ hũisse. Pensate gͦ qͦmͦ
ꝑ incrementaᷤᷤ creuerit munditia sõĩ¬
tatis: quom & ꝑ tͣns latos famłos. & ꝑ as¬
cendentis dñi ꝑ sonam patent̾ ostendi̾.
Translat᷑ nãq ÷ enoch. & ꝑ cottũ genit᷑.
& ꝑ coitũ generans. Raptꝰ ÷ helias ꝑ co¬
itũ genit᷑: s ñ iã ꝑ coitũ generans.

Expanded text:
s ostendit. Nam Enoch quidem uxorem et filios habuit, Elias vero neque uxorem neque filios legitur habuisse. Pensate ergo quomodo per incrementa creverit munditia castitatis, quod et per translatos famulos, et per ascendentis Domini personam patenter ostenditur. Translatus namque est Enoch, per coitum genitus et per coitum generans; raptus est Elias, per coitum genitus, sed non etiam per coitum generans;
Abbreviated transcription (Latin):
diuinitatẽ suã & t̾ram parit̾ continebat
& celũ. Sicut aut̃ ĩoͣseph a fr̾ib uendr
uenditionem redemptoris nr̃i figura¬
uit: sic enoch translatus. atq ad celũ
acrium helias subleuatꝰ ascensionem
dñicam designauit. Ascensioni gͦ sue
dñs prenuntios & testes hũit. unũ
ante legẽ. aliũ sub lege: ut qͣndoq

Expanded text:
iter continebat et coelum. Sicut autem Joseph a fratribus venditus venditionem Redemptoris nostri figuravit, sic Enoch translatus atque ad coelum aereum Elias sublevatus, ascensionem Dominicam designaverunt. Ascensionis suae Dominus praenuntios et testes habuit, unum ante legem, alium sub lege, ut quando