comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bratoͥne sic̃ ĩ alit. q̾dã ꝑtinentia ad
substantia̾ sacm̾ti: ut ꝯsensꝰ de p̃¬
sũti qͥ solꝰ suffic̾ ad gtͣhend̾ matͥmo¬
niũ. Qedã uͦ ꝑtinentia ad decorẽ ⁊
sollẽpnitatẽ sacͣm̃ti ut parentũ t᷑¬
ditio. sac̾dotũ bñdictio. ⁊ huiꝰmodi:
sine qͥb legitime fit ꝯuigiuͣ. qͣntũ
nestatẽ᷑. Sine hi s gͦ ñ qͣsi legitimi

Expanded text:
ad substantiam sacramenti, ut consensus de praesenti, qui solus sufficit ad contrahendum matrimonium; quaedam vero pertinentia ad decorem et solemnitatem sacramenti, ut parentum traditio, sacerdotum benedictio, et hujusmodi; sine quibus legitime fit conjugium, quantum sacramenti. Sine his ergo non quasi legitimi
Abbreviated transcription (Latin):
festi ᷤᷤ ⁊ maxime hi s qͤ sine gͣui scan¬
dalo mutari ñ posst̃. p̃iudicare
debent: s magi ᷤ expedire. ut in
manifestis scandalũ caueat᷑. ⁊ de
t᷑ ĩstitut̾onẽ agit᷑ : qͥa occultt̾.⁊¬

Expanded text:
festis, et maxime iis quae sine gravi scandalo mutari non possunt, praejudicare debere; sed magis expedire ut in manifestis scandalum caveatur, et de tra institutionem agitur, quia occult
Abbreviated transcription (Latin):
rursũ qͦd legitimo ⁊ manifesto
eccłie iudicio fc̃m÷: sine legituna ⁊
rõnabili ⁊ manifesta causa rescĩdi
qͦd ꝓbatũ ñ debet approbare. Ñ gͦ¬
pot ꝓ eo qͦd occultũ÷: ĩ firmari id

Expanded text:
uod legitimo et manifesto Ecclesiae judicio factum est, sine legitima et rationabili et manifesta causa rescindi quod probatum non est approbare po
Abbreviated transcription (Latin):
aũ ꝯciꝑe ⁊ parere. ut ĩ ead̾ siłitudi¬
ne demõstraret᷑. qm̃ in illa ĩuisibili
societate. at̾a rõnał nlłatenꝰ fructifi¬
care posset: nͥ pꝰ sem̃ uͥtuti s ad̾o ꝯciꝑet
Erat adhuc aliud ĩ nat᷑a humana
qͦd ꝑ societatẽ ꝯiugii mo̾strari debu¬
isset. Sic qͥppe ꝯditꝰ ÷ homo: ut qͦd¬
dã in eo sup̃mũ e̾e̾t. ⁊ ĩ hoĩe nichil
altiꝰ e̾et. Poit illd̃ aũ aliud sub illo¬

Expanded text:
 et parere, ut in eadem similitudine demonstraretur quod in illa invisibili societate anima rationalis nullatenus fructificare posset, nisi prius semen virtutis a Deo conciperet. Erat adhuc aliud in natura humana quod per societatem conjugii monstrari debuisset. Sic quippe conditus est homo, ut quiddam in eo supremum esset, et in homine nihil altius esset. Post illud au
Abbreviated transcription (Latin):
tͣhit. Bt̃ has ⁊ huiuscemodi rõnes
disc̾ca humana nat᷑a ut ĩ alt̾a par¬
de robustior e̾et. ĩ alt̾a uͦ ĩfirmior
demõstraret᷑ : ut ĩ ea unũ ĩ uenire¬
tas deinde fori s ĩ carne disc̾tio sen¬
ĩ ꝯiugio necessatia ñ fuit: s qͥa si¬
ne ea ĩ officio ꝯuigii minist̾iu̾ ge¬
n̾andi ĩpleri ñ potuit. Sic gͥ ante

Expanded text:
 has et hujusmodi rationes discreta est humana natura ut in altera parte robustior esset, in altera vero infirmior demonstraretur, ut in ea unum invenireta est deinde foris in carne etiam discretio senin conjugio necessaria non fuit, sed quia sine ea in officio conjugii ministerium generandi impleri non potuit. Sic igitur ante
Abbreviated transcription (Latin):
cõstiuta fuerat. Sic itaq tͥa in¬
n⁊ ñ regebat᷑. Sensualitas ultima
Ad hanc siłicudinẽ tͥa aĩalia foris
ud irr̃onale qͦd subiciebat᷑. t̃ciũ
rõnale sinilit̾ qͦd suꝑiori subicie¬
bat᷑. ⁊ ĩfiori dñabatur. Erat gͥ uir
inago sapĩe. feĩa forma pͣdñtie.
Bestie aũ siłitudo sensualitatiᷤ ⁊
cõcupiscentie. ꝓt̾ea serpens pcm̃¬

Expanded text:
constituta. Sic itaque tria inet non regebatur. Sensualitas ultima Ad hanc similitudinem tria animalia foris undum irrationale quod subjiciebatur, tertium rationale similiter quod  inferiori dominabatur. Erat igitur vir imago sapientiae, femina forma prudentiae, bestia autem similitudo sensualitatis et concupiscentiae. Propterea serpens fem
Abbreviated transcription (Latin):
tũ: qͣndo ꝯuigiũ ÷ insticutũ. Alt̾iꝰ
societati ᷤ sacͣm̃tũ ĩ ꝯiugio. Alt̾iꝰ so¬
cietati ᷤ sacͣm̃tũ ĩ ꝯiugii officio. ꝓp¬
d̾ea nat᷑a humana duplici qͣlitate
distincta. ut ĩ uiro qͥd̾ robustior.
ĩ feĩa uͦ ĩfirmior et aliena ope egens
appareret. liuncti st̃ qͥd̾ duo ĩ unuͣ:
una dilectone ⁊ una socierate. ut

Expanded text:
onjugium institutum est alterius societatis sacramentum, in conjugio, alterius societatis, sacramentum in conjugii officio Propterea natura humana duplici qualitate distincta est, ut in viro quidem robustior, in femina vero infirmior et aliena epe egens appareret. Et juncti sunt duo in unum, una dilectione et societate una, ut
Abbreviated transcription (Latin):
gii officiũ. utt̃q ad sacͣm̃tũ : ut
ꝯiugiũ qͥd̾ scĩficaret᷑ pura m̃tis
dilectone. officiũ qͦq ꝯiugii ĩple¬
ret᷑ sine carnis pollut̾one. Nc̃ uͦ
sine carnali ꝯcu piscẽtta fieri ñ pot.¬
Exinde gͦ carnale ꝯm̾ciũ ab hoĩe exer¬
ceri ñ debuit: ex qͦ illd̾ sine tͦpi ꝯcupiᷤᷤ¬
cñtia ⁊ carnis libidine ex̾cere ñ po¬
tuit. Ipse enĩ sͥ ħ illicitũ fec̃: ex qͦ se ta¬
lẽ exhibuit. qͥ illd̾ licrte ĩplere ñ poᷤᷤ¬
sit. S qͥa carniᷤ humane ĩfirmitas
t᷑piꝰ ad omnẽ ꝯcupiscñtiã efflueret.
qͦd ei inz malũ ĩfirmitatis. ꝑ pudi¬
citiã ꝯiugalẽ excuset᷑. Institutio¬

Expanded text:
d sacramentum, ut conjugium quidem sanctificaretur pura mentis dilectione; officium quoque conjugii impleretur sine carnis pollutione. Nunc vesine carnali concupiscentia fieri non potExinde ergo carnale commercium ab homine exerceri non debuit; ex quo illud sine turpi concupiscentia et carnis libidine exerceri non potuit. Ipse enim sibi hoc illicitum fecit, ex quo se talem fecit qui illud licite implere non possit. Sed quia carnis humanae infirmitas turpius ad omnem concupiscentiam efflueret squod inest ei malum infirmitatis, per pudicitiam conjugalem excusetur. Et
Abbreviated transcription (Latin):
dando. Ascendit sic̃ uͥgula fumi: ead̃ p̾cata humilit̾ ꝯfitendo. Q ꝯfes¬
sio recte fieri sic̾ uͥgnla fumi dr᷑: qͥa ꝑ plure ᷤᷤ p̾catoꝵ species. canqͣm
fumtꝰ de thuribulo ꝑ plura foramina diriuat᷑. Ꝙ nocandũ qͦd fumus¬
fumꝰ confessioniᷤ habeat qͤnidã odorẽ pietati ᷤ: ĩnuit᷑ ex his qͦ subu¬
git. Ex aromatib mytre ⁊ thuti ᷤᷤ ⁊ uniu̾si puluetiᷤs pigm̃tarii. Con¬
fessionẽ deb semꝑ imitari mẏrra ⁊ thus: i. mortificatio carniᷤᷤ. ⁊ o¬
ratio cordis. Alt̾m enĩ sine alt̾o par᷑ aut nichil ꝓdest. Llã siqͥs car¬
nẽ mortificet.⁊ orare dissimulet: suꝑb ÷. ⁊ dicit᷑ ei. Nũqͥd man¬

Expanded text:
dando. Ascendit sicut virgula, eadem peccata humiliter confitendo. Quae confessio recte fieri sicut virgula fumi dicitur, quia per plures peccatorum species, tanquam fumus de thuribulo per plura foramina derivatur. Et notandum quod cum fonem pietatis, innuitur ex his quae subjungitur: Ex aromatibus myrrhae, et thuris et universi pulveris pigmentarii. Confessionem debet semper comitari myrrha et thus, id est mortificatio carnis et oratio cordis. Alterum enim sine altero aut parum aut nihil prodest. Nam si quis carnem mortificet, et orare cesset, su
Abbreviated transcription (Latin):
ĩuideant sc̃itati: s qͦd ꝓuideant caritati. Cet̾m ipsa caritas ds. huiuscemodi
aĩe plerͣq parcit. qͣm uid ⁊ spiritalib studii sᷤ delectari. maxume q si tale̾ eã
ouerit. que adhuc pusillitate ⁊ ĩbecillitate ammi mulier sit. ⁊ nͦdũ in ui¬
rũ ꝑfetũ ꝓfecerit. Qͦo utiq ipse meliꝰ disc̾nit qͥ intuet᷑ cor: qͣm hoĩes qͥ
in facie tantũ uident. ⁊ scd̃m faciẽ iudicant. cũ uidelicet minime atten¬
dt̃. ñ e̾e eiꝰ dem facilitatiᷤᷤ. deuote qͥesc̾e: ⁊ fructuose occupari. humiliter
fubẽe: ⁊ utilit̾ p̃ee̾. regi sine qͦrela: ⁊ reg̾e sine culpa. obedire sponte: ⁊ ĩꝑa¬
re disc̾te. bonũ deniq int̾ bonos: ⁊ bonũ e̾e it̾ malos. ĩmo eciã pacatũ e̾e¬
int̾ filios paciᷤ:. ⁊ hiᷤ qͥ odert᷑ pacẽ. exhibeti pacisicũ. Scien ꝰ gͦ iħc qͥsint. qui
adhuc ten̾itudine tͣctandiᷤ negotii ᷤ minꝰ suffic̾e seritit. adu̾sꝰ alit̾ sentienti¬

Expanded text:
aritati. Caeterum ipsa charitas Deus hujuscemodi animae plerumque parcit, quam videt spiritualibus studiis delectari; maxime si talem eam noverit, quae adhuc pusillanimitate vel imbecillitate animi mulier sit, et necdum in virum perfectum profecerit. Quod utique melius ipse discernit qui intuetur cor, quam homines qui in facie tantum vident, et secundum faciem judicant, cum videlicet minime attendunt, non esse ejusdem facilitatis devote quiescere, et fructuose occupari; humiliter subesse, et utiliter praeesse; regi sine querela, et regere sine culpa; obedire sponte, et imperare discrete; bonum denique esse inter bonos, et bonum inter malos; imo etiam esse pacatum inter fiadhuc teneritudine tractandis negotiis minus sufficere sentit, adversus aliter sentient
Abbreviated transcription (Latin):
ieS. de isto ũ. Sac̃ficiũ landis honorificabit me. Caput aũ dei ex eo ungo.
cũ de suis donis o grãs agis. Si qͥd̾ caput xͥ d̾s. Deitaᷤ ꝙͦ in xͦ tangit. q̃tienᷤᷤ¬
ao saudẽ ipsiꝰ. eiꝰ bñficia ĩ nob̾ memorant᷑. sic̃ ñ tam deitaᷤ qͣm huma¬
nitas necesse÷ ut cogitet᷑. cũ ñ eiꝰ dona s nr̃a p̾cata recordam̃. Nã in car¬
nis assũptone dtios illos pedeᷤ.i. nscd̾iã ⁊ iudiciũ. ad ħ accepisse cogno

Expanded text:
cies : de isto vero, Sacrificium laudis honorificabit me . Caput autem ex eo ungis, cum de suis donis Deo gratias agis. Siquidem caput Christi Deus. Deitas ergo in Christo tanad laudem ipsius ejus beneficia memoramus: sicut non tam deitas quam humanitas necesse est ut cogitetur, cum non ejus dona, sed nostra peccata recordamur. 2. Nam in carnis assumptione duos illos pedes ad hoc accepisse cogno
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ĩcelligendũ de sacram̃to scõm partem
sui. s scdm se dotuͣ. U̾bi gr̃a. Cũbaptizatur
aliquis: benedicitur aqua ꝑ iͣ̃uo cat̾onem
dẽ benedictio aque. sçilic ĩuocatiotͥnita¬
mꝰ dr᷑. qͥa ꝓparte it̾ata ñ it̾at᷑ ipsũ sacram¬
tũ. S si illa scificatio aqͤ it̾aretur. ⁊ ĩ eadẽ
ꝑsona hoc fieret. tcͣ ĩuria fieret sacram̃¬
to. Ita ⁊ de sacramͣto altaris. ⁊ unctonis.
licet it̾atio fiat qͦntũ ad ꝑsonã que iterͣ
suscipit sacramͣtũ: tam quia nͣ icet᷑ bene¬
dicitur eade̾ hostia. uel idem oleum. ñ

Expanded text:
est intelligendum de sacramento secundum partem sui; sed secundum se totum. Verbi gratia: Cum baptizatur aliquis, benedicitur aqua per invocationem dem benedictio aqumus; quia pro parte iterata non iteratur ipsum sacramentum. Sed si illa sanctificatio aquae iteraretur et in eadem persona hoc fieret, tunc injuria fieret sacramento. Ita et de sacramento altaris vel unctionis, licet iteratio fiat quantum ad personam quae iterum suscipit sacramentum; tamen, quia non iterum benedicitur eadem h
Abbreviated transcription (Latin):
dicuntur. Istist᷑ qͥ ĩ hesdra natha¬
nci .i. ĩ humilitate dño sermente
appellant᷑. Ex qͦr᷑ ordine fuit ille
nathanael. qͥ ĩ enuãgłio saluaro¬
rẽ ꝯfit̾i. ⁊ ab ipso m̾uit collatida¬

Expanded text:
cantur. Isti sunt qui in Esdra Nathanei, id est in humilitate Domino servientes appellantur, ex quorum ordine fuit ille Nathanael, qui in Evangelio Salvatorem confiteri, et ab ipso meruit collauda
Abbreviated transcription (Latin):
nib aꝗͣ. p̾b̾e. Hiic̃ ordinant᷑ sic̃ sac̾¬
dotes ⁊ leuite manꝰ ĩpositione̾ nͣ ac¬
cipiunt. s tm̃ calicem uacuũ ⁊ pa¬
denã uacuam de manu ep̃i. de ma¬
nu uͦ archidiaconi urceolũ c̃ aqua.

Expanded text:
dinantur sicut sacerdotes et levitae manus impositionem non accipiunt, sed tantum calicem vacuum et patenam vacuam de manu episcopi. De manu vero archidiaconi urceolum cum aqua
Abbreviated transcription (Latin):
ni ᷤᷤ xͥ: tinitꝰ suo capiti. d̾o ⁊ hoĩ. Post
hec eccłia int̾iꝰ aqͥ sc̃ificata asꝑgit᷑.
ut ⁊ intꝰ next̾iꝰ aĩa sc̃ificanda oster
eccłiam totã asꝑgendo. qͣsi om̃s lu¬
strando. ⁊ curam ĩpendendo om̃ib̾¬
u̾bo ⁊ exẽplo. ꝯmune̾ se p̃benᷤ uni¬
orans ut exaudiant᷑ inibi iustape
potest. fructuosũ ee̾ ñ potest. Ho¬
uissime ꝯpleta expiat̾one. porti¬
ficat̾oniᷤᷤ adbasim eiꝰ effunden ᷤ. qͣsi d̾o

Expanded text:
tus capiti suo Deo et homini. Post haec Ecclesia intus aqua sanctificata aspergitur, ut et intus et exterius anima sanctificanda ostendecclesiam totam aspergendo, quasi omnes lustrando, et curam iverbo et exemplo communem se praebens uniorans ut exaudiantur ibi justa pepotest: fructuosum esse non potest. Novissime completa expiatione pontirificationis ad basim ejus effundens, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
tudo ĩ capite xͦ pͣcessit. dehinc par¬
ticipatio ad mͣbra defluxit. ꝓpt̾ ħ
ꝯsecrato altari .xii. cruces in parie
mundi parces c̃ fide tͥnitatis p̾dica¬
rent. Candid̃ uelam̃ qͦ pꝰ ꝯsecͣtonẽ al¬

Expanded text:
tudo in capite praecessit. Dehinc participatio ad membra defluxit. Propter hoc a sacrato altari duodecim cruces in parietmundi partes cum fide Trinitatis praedicarent. Candidum velamen, quo post consecra
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ cruciᷤᷤ effigie ꝯpacti. ħ̃÷ qͦd iacob fi¬
lioᷤᷤ ioseph bñdicenᷤᷤ cancellatiᷤᷤ ma¬
nib formã crucis expͥmens. dextͣm
manũ suꝑ caput ephraym. ⁊ si tri¬
stͣm suꝑ caput manasse posuit. qͥa
pͥori ppło abiecto: iunior ad dext̾am col¬
locatꝰ ÷. Cambuca siue uͥga pastoraliᷤᷤ
qͣ scͥpt᷑a figurat᷑. minist̾iũ doctoꝵ sig¬
nificat. qͦꝵ studio ⁊ p̾dicat̾one gu̾sio
Qͦd stan ᷤ ante altare. dĩn ĩuocat ĩ ad¬
uitoriũ: significat eoᷤ qͥ ꝑcepta fidei
cognit̾one. se ad bona oꝑa ⁊ ad luctã
ꝯtra ĩuisibiles hostes accngunt. ⁊
qͥa de suiᷤᷤ uiribꝰ minꝰ p̾sumñt : diui¬
nuͣ auxiliuͣ sͥ ade̾e deposenͣt. In qͦ
qͥa certantiũ labor expͥmit᷑. qͣsi inter

Expanded text:
quod Jacob filios Joseph benedicens, cancellatis manibus formam crucis exprimens; dextram manum super caput Ephraim, et sinistram super caput Manasse posuit; quia priori populo abjecto, junior ad dexteram collocatus est . Cambuca sive virga pastoralis qua Scriptura figuratur, ministerium significatQuod stans ante altare, Deum in adjutorium vocat, significat eos qui percepta fidei cognitione, se ad bona opera et ad luctam contra invisibiles hostes accingunt; et quia de suis viribus minime praesumunt, divinum auxilium sibi adesse deposcunt. In quo quia certa
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ptio alphabeti: simplex doctna
fidei. Pauim̃tũ: corhumanũ In pa¬
uim̃to alphabetũ descͥbit᷑: qͣndo
carnał ⁊ rudi ᷤᷤ ppłs pͥma ac simpli¬
ci doctͥna fidei iniciat᷑. Ductꝰ adextͦ
angulo orientiᷤ ĩ sinistr̃ occidñtiᷤᷤ¬

Expanded text:
criptio alphabeti, simplex doctrina fidei. Pavimentum, cor humanum. In pavimento alphabetum describitur, quando carnalis et rudis populus prima ac simplici doctrina fidei initiatur. Ductus a sinistro angulo orientis in dextrum occidentis
Abbreviated transcription (Latin):
potestas. tͥna suꝑliminariᷤ ꝑcus¬
sio: celi t̾re. ⁊ ĩferni dãpnatio. Int̾¬
rogatio ĩclusi: ignorantia ppłi.
aꝑtio hostii: sublatio p̾cati. Ponti¬
fex eccłiã ing̾dienᷤᷤ. pacẽ domui im

Expanded text:
potestas. Trina superliminaris percussio, coeli, terrae et inferni damnatio. Interrogatio inclusi, ignorantia populi; apertio ostii, sublatio peccati. Pontifex ecclesiam ingrediens pacem domni im
Abbreviated transcription (Latin):
git᷑ habunse. ⁊ dehi  soł p̾ciptũ ha¬
bemꝰ apłi. Subdiacone tñqͥa ⁊ ip̃i
sac᷑ altarib ministͣnt. oportuni¬
sine romani pontificis uel metͦpoli¬
tanilicentia: si tñ spectate sint reli¬
gioniᷤs ⁊ ꝓbabił scientie. Ad ep̃m spe¬
cialit̾ ꝑtinet bafilicar̃ ꝯsecͣcio. Alta¬

Expanded text:
et de his solis praeceptum habemus apostoli. Subdiaconos tamen quia et ipsi sacris altaribus administrant, opportunisine Romani pontificis sive metropolitani licentia; si tamen spectatae sit religionis, et probabilis scientiae. Ad episcopum specialiter pertinet basilicar
Abbreviated transcription (Latin):
fico huiꝰ sacͣm̃ti. qͦd aqͣ penitñtiã
significat de p̃ci̾tis. Sal dise̾tionẽ
⁊ cautelã de futͦi s. Qͤ duo si simul
misceant᷑. amara coͣseientia ĩ dul¬
cedinẽ̾ u̾tit᷑: atq illusione ᷤᷤ ⁊ ĩfesta¬
t̾oneᷤᷤ demonũ ampliꝰ ei ñ dñant᷑.

Expanded text:
io hujus sacramenti, quod aqua poenitentiam significat de praeteritis sal discretionem et cautelam de futuris, quae duo si simul misceantur, amara conscientia in dulcedinem vertitur, atque illaesiones et infestationes daemonum amplius ei
Abbreviated transcription (Latin):
ad effectũ remissioniᷤᷤ p̾catoꝵ. bapt̾i¬
br̃ eiꝰd baptĩ siłitudine̾ ⁊ figam p̃¬
fe̾bat: ita agnꝰ paschaliᷤᷤ cuiꝰ carneᷤᷤ
appło edebant᷑. ⁊ sanguine postes
domoꝵ signabant᷑: in fig᷑a sacͣm̃¬

Expanded text:
onis peccatorum baptbrum ejusdem baptismi similitudinem et figuram praeferebat, ita agnus paschalis, cujus carnes a populo edebantur, et sanguine postes domorum signabantur , in figura sacrame
Abbreviated transcription (Latin):
natranonẽ ioħiᷤ aꝑcissime per
buccellã tinctã atq porrectam
suñ exp̃ssit ꝓditorẽ forcossis ꝑ pa¬
niᷤ tinctionẽ. illiꝰ significans fic¬
tionẽ.N exĩ om̃ia qͦ tingunt᷑
abluunt s ut ĩsiciant᷑ ñnulla
tingunt᷑. Si aũ boñ aliqͥd signi¬

Expanded text:
narrationem Joannis apertissime per buccellam tinctam atque porrectam suum exprimit traditorem, fortassis per panis tinctionem illius significans fictionem. Non enim omnia quae tinguntur abluuntur, sed ut inficiantur nonnulla tinguntur. Si autem bonum aliquod signi
Abbreviated transcription (Latin):
electꝰ ÷ ĩ apłica sede iuxta ꝯsuetu¬
dine̾ intͦnizari ñ ualeat. electꝰ tñ
sic̾ papa auctoritatẽ obtiu̾e debet.
regendi scam romanã eccłiam. ⁊ di ᷤ¬
ꝑonendi facultates illiꝰ.¬

Expanded text:
electus est in apostolica sede iuxta consuetudinem intronizari non valeat, electus tamen sicut papa auctoritatem optineat regendi sanctam Romanam aecclesiam et disponendi omnes facultates illi
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ exodũ: ubi de lamina aure¬
a legit᷑. Erit ĩqͥt lamina aurea
semꝑ ĩ fronte sac̾dotiᷤ. ħ in qͥt
significat fiduciã bone uite:
quaͣ qͥ uere ꝑfecte q. ñ signifi

Expanded text:
 120, ubi de lamina aurea legitur: Erat autem lamina aurea semper in fronte sacerdotis: Haec, inquit, significat fiduciam bonae vitae, quam qui vere perfecteque, non signifi
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃am conseruandã mediatore ñ
eguit: iaͣ eã recuꝑare̾ ñ nͥ ꝑ hoĩem
mediatorẽ possit. Nã ⁊ ħ saluberti¬
mũ ÷ p̾cõri ut discat ꝗͣ. longe pͤca¬
do ad̾o recesserit. cũ tãm dificult᷑
penitñdo ad eũ redit : qͥn ⁊ cautior
de reliqͦ efficit᷑. cũ ñ sine gͣui labore
penitñti aditꝰ ĩdulgentie aꝑit᷑.
cato suo timeat ⁊ expanescat. sol¬
licitꝰ discurrat. auxiliatoreᷤ ⁊ int̾¬
cessoreᷤᷤ qͤrat. ꝓst̾nit se humilit᷑
hõi. qͥ nobait humilit̾ astare c̾a¬
tori. ut ĩ ħ eciã facto qͦdãmͦ ad dm¬

Expanded text:
mediatore non eguit, jam eam recuperare non nisi per hominem mediatorem possit. Nam et hoc saluberrimum est peccatori, ut discat quam longe peccando a Deo recesserit. Cum autem difficulter poenitendo ad Deum redit, quia et cautior de reliquo efficitur, cum non sine gravi labore poenitenti aditus indulgentiae aperitur. cato suo timeat, et expavescat, sollicitus discurrat, auxiliatores et intercessores quaerat, prosternat se humiliter homini qui noluit humiliter astare Creatori, ut i
Abbreviated transcription (Latin):
mace̾ ad humilitatẽ flectat. uehe¬
m̃t̾ patrẽ iratũ ñtiet. se tñ int̾uẽ¬
t᷑a spondeat. ueniã ꝓmittat. ꝯsiliũ
salutis sugg̾at. int̾cessoreᷤᷤ querere
suadeat. ñ ñ magnis p̃cib pattem
placari posse dicat. Causam tñ tei
se susçept᷑am asserat. ⁊ ad bonũ fĩ¬
nẽ rẽ om̃em se ꝑducturã ꝓmitat.
Uidete qͤso si ñ ita causa nra agit᷑.
Peccantẽ filiũ d̾s pat̾ qͣsi uatꝰ expu

Expanded text:
tatem flectat, vehementer patrem iratum nuntiet, se tamen interventuram spondeat, veniam promittat, consilium salutis suggerat, intercessores quaerere suadeat, non nisi magnis precibus patrem placari posse dicat, causam tamen rei se suscepturam asserat, et ad bonum finem rem omnem se perducturam promittat. Videte, quaeso, si non ita causa nostra agitur. Peccantem filium Deus Pater quasi expu
Abbreviated transcription (Latin):
ss potestatẽ dedit ꝯfitũtiũ p̾c̾ã di¬
⁊ ñ qͣsi extorta uł coacta uid̾et᷑ tua
ꝯfessio. Idcͥco qͦd ad se ꝑtinuit. offi¬
ciũ suũ discipłi ᷤᷤ suis ꝑagend̾ in¬
dicis gͦ dix̃ ut curarent: s ĩ fir¬
mis ñ dix᷑ ut ad medicoᷤᷤ curan¬
di uenirent ħ qͣsi certuͣ e̾ẽ
uoluit. qͦd egͣlibent̾ salutẽ
qͣrerent ⁊ se cur ando ᷤ offrent
si medicoᷤᷤ ĩ uenirent. Ept̾ea solos
medico ᷤᷤ monuit. Naͣ ĩfirmu̾ mor
bꝰ sunis sufficient᷑ ammonet: neq
si medici pea qͥa negligente i cu¬
tatione sua egͦto ᷤ ĩuenert̃: eoᷤ ad fa¬
lutẽ qͣrendã ⁊ admonitione excita¬

Expanded text:
is potestatem dedit confitentium peccata diut non quasi extorta vel coacta videretur confessio tua. Idcirco quod ad se pertinuit officium suum discipulis suis peragendum injdicis dixit ut curarent, sed infirmis non dixit ut ad medicos curandi venirent. Hoc quasi certum esse voluit, quod aegri libenter salutem quaererent, et se curandos offerrent, si medicos invenirent. Propterea solos medicos monuit. Infirmum enim suus morbus sufficienter admonet neque si medici postea, quia negligentes in curatione sua aegros invenerunt, eos ad salutem quaerendam et admonitione
Abbreviated transcription (Latin):
fieri: qͥa alit̾ reatꝰ nrĩ scełi ᷤ ñ po¬
test expiari. Nece̾e ÷ sic fieri: qͥa d̾s
ħ etiam qͦd dare defid̾at. a se p̃cipit
postulari. Nect̾e gͦ sic fieri: qͥa ⁊ si
ĩ d̾o scd̃m ꝓpositũ erga noᷤ ira ñ
fuerat. ĩ nob̾ tñ scd̃m reatũ ira¬

Expanded text:
fieri, quia aliter reatus meriti sceleris non potest expiari. Necesse est ergo sic fieri, quia Deus hoc etiam quod dare desiderat, a se praecipit postulari. Necesse est ergo sic fieri, quia etsi in Deo secundum propositum erga nos rei non fuerat, in nobis tamen secundum reatu
Abbreviated transcription (Latin):
ciu̾ sͥ manducat ⁊ bibit. Ut᷑biq
expͥmit᷑ nͨ qͦd ꝑ ea qͥlibe̾t partici¬
pantes saluandi sint. s qd̾ salua¬
ri possint significat᷑. Q si dic̾et᷑. Tan
ta uͥtꝰ baptiᷤmi. ut qͥq ᷤ illd̾ fidelit̾
ꝑting̾e possit. L itẽ. Tanta÷ uͥtꝰ in
sumptione corꝑs ⁊ sanguins mei:
ut ꝑ illd̾ qͥcͣq digne sumpserit.
et̾nã uitã ꝯseqͥ possit. Similit̾ ⁊ ħ¬

Expanded text:
 manducat et bibit . » Ubique exprimitur, ne quod per ea quilibet participantes salvandi sint, sed quod salvari possint significatur. Quasi diceretur: Tanta virtus est baptismi, ut quisquis illud fideliter pertingere possit. Item tanta virtus est in sumptione corporis et sanguinis Christi ut per illud: Quicunque digne sumpserit, aeternam vitam consequi possit. Simili
Abbreviated transcription (Latin):
duplex tͥbulatio. Qͥ ũ int̾ aa¬
gella duriores ⁊ dct̾iores fiunt
ut pharco: p̃sentib etͣna cone¬
ctunt. ut tẽꝑale suppliciũ. sit
ciᷤs et̾ne pene iniciũi. Unde aos̃¬

Expanded text:
duplex tribulatio. Qui vero inter flagella duriores et deteriores fiunt, ut Pharao, praesentibus aeterna connectunt, ut temporale supplicium sit eis aeternae poenae initium. Unde A
Abbreviated transcription (Latin):
mine cooꝑatoreᷤᷤ qͤrere: qͣsi ꝑ se qͦd
uoluerit ñ ualeat ad ĩpłe. S cer¬
tissime scire debemꝰ qͦd ĩ abolendiᷤ
p̾c̃is neqͦꝗͣ d̾o humana cooꝑatio
suffragatur: id̾o tñ hoĩem cooꝑa¬
dorẽ fieri. qͥa salꝰ pͨcoriᷤ eo mͦ cõpe¬

Expanded text:
mines cooperatores quaerere quasi per se quod voluerit non valeat adimplere. Sed certissime scire debemus quod in abolendis peccatis nequaquam Deo humana cooperatio suffragatur. Ideo tamen hominem cooperatorem fieri; quia salus peccatoris eo modo compe
Abbreviated transcription (Latin):
b sanari. Sienĩ uellet pͤcã ex parte
tesuari : habentẽ septe̾ demonia ꝑfi
c̾e potuit sex expulsi ᷤ. Expulit aũ
septẽ: ut oĩa cͥmina simul eicienda
doc̾et. Legionẽ qͦq demonũ ab alio
eicienᷤᷤ: nullũ reliqͥt de oĩb qͥ lib̾a¬
tũ possid̾et. ostenden ᷤ qͦd u etiã pc̃a
sint mille. oportet de oĩb penit̾e.
nino lib̾auerit. Totũ enĩ hoĩem¬

Expanded text:
 sanari. Si enim vellet peccata ex parte reservari habenti septem daemonia, ei proficere potuit sex expulsis; expulsit autem septem, ut omnia crimina simul ejicienda doceret. Legionem vero daemonum ab alio ejiciens, nullum reliquit de omnibus, qui liberatum possideret; ostendens quod etsi peccata sint mille, oportet de omnibus poenitenino liberavit. Totum enim hom
Abbreviated transcription (Latin):
ito p̃uenien ᷤ eũ suscitet: id̾o necẽe
ut d̾s gr̃am suã qͣm p̾cantibꝰ nob̾
iuste subtͣxerat. qͣndo ad peniten¬
torpore ĩfidelitatos. ⁊ a p̾cati morte
ne dampnatoniᷤ ab solui m̾eamͦ.
Qd bñ ĩ resuscitat̾one lazari signa¬

Expanded text:
et: Ideo necesse est ut Deus gratiam suam quam peccantibus nobis juste subtraxerat, quando ad poenitentorpore infidelitatis et a peccati morte damnationis absolvi mereamur. Hoc bene in resuscitatione Lazari signa
Abbreviated transcription (Latin):
c̾e. Isti ñnumꝗͣ. sine aliqͦ ꝯpuncti¬
onis motu. sine aliqͦ timori ᷤᷤ uel
amori ᷤ d̃i attactu. ꝓ sola ꝯsuetu¬
dine explenda. ad dicenda p̾cata
sua se ingert̃. estimanteᷤ ꝓpt̾ solã¬

Expanded text:
cere . Isti nonnunquam sine aliquo compunctionis motu, sine aliquo timoris vel amoris Dei attractu, pro sola consuetudine explenda ad dicenda peccata sua se ingerunt, existimantes s
Abbreviated transcription (Latin):
Scđm ad ĩpugnatonẽ. Tunsio pͦ¬
Pectꝰ tundit᷑: ut cogitat̾ones ua¬
ne ⁊ desid̾ia pͣita de corde pellant᷑
Inclinatio capitis. genuũ ĩcur¬
uatio siue ꝓstͣtio: humilitatẽ
⁊ teu̾ertiam. siue etiã uenie po¬
stulat̾onẽ significant. Expansio
manuũ: caritatẽ. u⁊effectꝰ boni am¬
plitudinẽ demonstrat.

Expanded text:
Tunsio pePectus tunditur, ut cogitationes vanae et desideria prava de corde pellantur. Inclinatio capitis, genuum curvatio, sive prostratio, humilitatem et reverentiam, sive etiam veniae postulationem significant. Expansio manuum charitatem et affectus boni amplitudinem demonstrat.
Abbreviated transcription (Latin):
cipiu̾t sp̃m scm. Mauꝰ ĩposicio aliqͣndor
unctone cͥsmatis fit: aliqͣndo sine
cͥsma de. orat̾one dicta suꝑ hoĩem.
De illiᷤᷤ qͥ ab hereticis baptirant᷑
nescientes eos hereticos eẽ. ⁊ĩnullo
eor errori cõsenti entes. potest dici
qͦd sacͣm̃tũ ⁊ rẽ sacͣmti suscipiu̾it. Itamͣ
cũ ad eccłam ueniu̾t : manꝰ suꝑ iponi¬
tur eis. ut ostnͣdant᷑ errorẽ decestari.

Expanded text:
itum sanctum. Manus impositio aliquando unctione chrismatis fit, aliquando sine chrismate oratione dicta super hominem. De illis qui ab haereticis baptizantur nescientes eos haereticos esse, et in nullo eorum errori consentientes, potest dici quod sacramentum et rem sacramenti suscipiunt; et tamen cum ad Ecclesiam veniunt, manus superimponitur eis
Abbreviated transcription (Latin):
hensibile nullatenꝰ potest e̾ẽ. ĩ fantem
ĩ baptismo ter uel semel mergepe.
⁊ ĩ una pocest sĩgularitas diuinitatis
designari. Ecce qͦd ex ista auctoritate hey
bere ter merg̾e: qͦd magis sit usus eccłe

Expanded text:
hensibile nullatenus potest infantem in baptismate vel ter, vel semel mergere, t in una potest singularitas divinitatis dvidetur quod magis sit usus Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
potest ordo caritatis cõsiderari: qͥa deu̾
p̃ om̃ib dilig̾e debemꝰ. scilic toto corde.to¬
ta aĩa. tota mñte. Post ipsũ nosipsos. t̾cio
loco alios Unde illd̾. diliges ꝓrimũ tuũ¬
etiã dei qͦm ad nos hab qͦrit᷑. utrͣ scili¬
cet om̃s eqͣlit̾ diligat. Ad qͦd uidend̾ :
qͥd sit dicere: ds̃ diligit istuͣ. Qͦd÷. deus
approbat oꝑa eiꝰ.ꝰ sub hoc sensu porest
dici: qͦd magiꝰ iiu̾ qͣm aliũ diligit. De
eodẽ pocest dici qͦdmͦ magiᷤ diligit eum
sundit ei qͣm pͥꝰ. Eum eniͣ ampliꝰ dicit᷑
dilig̾e: quẽ facit dilig̾e se ⁊ cognosce̾:
iͣfundendo ei grͣaͣm suaͣ. Appellat᷑ eti¬
amdilectio dei .i. ipsa diuina electio.
Odiũ dei: ipsa repbatio. Unde  illd̾. Ia¬
cob dilexi. esau aũ odio habui.ꝰ alibi.
Qͥ elegit nos ante coͣstitutionẽ mũdi:

Expanded text:
ordo charitatis considerari; quia Deum prae omnibus diligere debemus, scilicet toto corde, tota anima, tota mente ; post ipsum nos ipsos; tertio loco alios. Unde illud: Diliges proximum tuue Dei quam ad nos habet quaeritur utrum aequaliter omnes diligat. Ad quod videndum est quid sit dicere, Deus diligit istum, quod est, Deus approbat opera ejus; et sub hoc sensu potest dici quod magis unum quam alium diligit. De eodem etiam potest dici quod modo magis diligit eum fundit quam prius. Eum enim dicitur diligere quem facit diligere se et cognoscere, infundendo ei gratiam suam. Appellatur etiam dilectio Dei ipsa divina electio; odium Dei ipsa reprobatio: Dilexi Jacob, Esau odio habui . Et alibi: Qui elegit nos ante mundi constitutione
Abbreviated transcription (Latin):
tũ.Qͥdres sacram̃ti. Institutio sic̃ diximꝰ fac¬
ta fuit: qͣndo xͤ ad baptimũ uenit. Causa
ĩstituton ᷤᷤ: ut homo baptiꝰmo ap̾catis re¬
surgeret. Est enĩremediũ contra p̾cata taͣ
originalia qͣm actualia.ꝰ suauissimu̾ sa¬

Expanded text:
ntum, quid res sacramenti. Institutio, sicut diximus, facta fuit quando Christus ad baptismum venit. Causa institutionis, ut in baptismo homo a peccatis resurgeret. Est enim contra peccata, tam originalia quam actualia, remedium. S
Abbreviated transcription (Latin):
tismo qͦd ĩ sacram̃tis nouitestam̃ti pͥmũ ÷.
Baptismũ xp̃i p̾muntiauit ioħs suo baptis
eniͣ corꝑa abluebat. peccata uͦ nͣtollebat. ad
Sicut cathecismꝰ baptismnu̾ p̾cedit. Qd aũ
se dicit baptrrare ĩ penitntiam: sic potest ex¬
poni .i. docens penitnͣtiã. Pemitnͣtes eniͣbap¬
trrabat. sẜ italicet baptismꝰ ille nullã cõfer¬

Expanded text:
te, quod in sacramentis Novi Testamenti primum est. Baptismum Christi praenuntiavit Joannes suo baptismenim corpora abluebat, peccata vero non tollebat. Ad sicuti catechismus baptismum praecedit. Quod autem se dicit baptizare in poenitentiam, sic potest exponi, id est docens poenitentiam. Poenitentes enim baptizabat. Et ita licet baptismus ille nullam confer
Abbreviated transcription (Latin):
ritate. s ex affectu carnali. qͥ nat᷑alis :.
nec÷ culpabilis. s hoc nͣ: ꝑfectionis.
Oppont᷑ quidã. Quẽ d̾s magis diligit:¬
⁊ nos magis debemꝰ diligere. Itaq bo¬
nũ ⁊ iustũ magis debemꝰ diligere:
qͣm aliũ. Ita eciã ꝓbat qͦd magis alios
qͣm nosmet ipsos debemꝰ dilig̾e. qͣndo¬
qͥdẽ scimꝰ eos meliores nobis. ⁊ adco magiᷤᷤ
diligi. Ad qͦd dt᷑ qͦd ĩ hoĩe duo sc̃ dilignͣ¬

Expanded text:
arnali qui naturalis est; nec est culpabilis, sed hic non est perfectionis. Opponunt quidam: Quem Deus magis diligit et nos magis debemus diligere. Itaque bonum et justum magis debemus diligere quam alium. Ita etiam probatur quod magis alios quam nosmetipsos debeamus diligere; quandoquidem scimus eos meliores nobis et a Deo magis diligi. Ad q
Abbreviated transcription (Latin):
sicut aqͣ abluebat corꝑa: ita penitnͣtia
mũdant᷑ aĩe. Itaq ĩ baptisiate ioħis no¬
ui testamͣti sactamͣtũ cepit ĩsinuari.
legalia habere̾t statũ: s qͥa eiꝰ ab olitio
te uenit ad eũ. ut baptrzaret᷑ ab eoĩ iordane.
N qͦd ipse egeret qͥ sine p̾cato erat: sut a¬
quas scͥificaret. Ibi eniͣ collata aqͤ illa effi¬
catia. ut qͥcuͣq postea merg̾et᷑ ĩ ea ĩuocato
nõie t̾nitatis: cõseqͤret᷑ remissionẽ pecca
toꝵ. Itcͣ institutuͣ baptismuͣ ip̃i ĩ qͦ tota¬

Expanded text:
t corpora, ita poenitentia mundantur animae. Itaque baptismo Joannis Novi Testamenti sacramentum coepit insinuari. legalia haberent statum, sed quia ejus abolitio te venit ad cum Christus ut baptizaretur ab eo in Jordane; non quod ipse egeret qui sine peccato erat, sed ut aquas sanctificaret. Ibi enim collata est aquae illa efficacia ut quicunque postea mergeretur in eam invocato nomine Trinitatis, consequeretur remissionem: et tunc institutum est baptisma
Abbreviated transcription (Latin):
loca. edificate basilice. ⁊ det̾mi¬
nata tẽꝑa certa: qͥbꝰ ppłs fideł ĩ unũ
cõg̾get᷑ ut unita s ꝯm̃det᷑: ut gr̃as
reddat. p̃ces offerat. uota ꝑsoluat.
Illic d̾s nc̃ ĩ silentio supplicit᷑ exo¬
rat᷑. nc̃ ꝯsoni ᷤ uocib deuote collau¬
cissi fideliũ corda nc̃ ꝯponant᷑ ad

Expanded text:
 determinata tempora certa, quibus populus fidelis in unum congregetur, et unitas commendetur ut gratias reddat preces offerat, vota persolvat. Illic Deus nunc in silentio simpliciter exoratur, nunc consonis vocibus devote collaussim fidelium corda nunc componantur ad
Abbreviated transcription (Latin):
forma collaudatonis. qͥa nc̃ psalmo¬
die accendt̃ ad deuotonẽ. ño hun¬
ni ⁊ cantica ad diuinã excirant
iocũditatẽ. nc lect̾ones recitant᷑
ad formã moꝵ. ⁊ uite bone ĩsti¬

Expanded text:
forma collaudationis; nunc psalmodiae accendunt ad devotionem, nunc hymni et cantica ad divinam excitant jucunditatem, nunc lectiones recitantur ad formam morum et vitae bonae instr
Abbreviated transcription (Latin):
Pmũ enĩ bon̾ erat ĩ sũmo stare.
cͥco uita mutabił ne sua mutabi¬
litate disoluta. ad det̾iora sẽꝑ de-¬
fic̾et : talibꝰ studiiᷤ nutͥenda fuerat
ĩ qͥb ⁊ retͣ uarietate fori s excitata.
⁊ emulatone uͥtutũ intꝰ accensa.
ꝓficiendi occasionẽ ĩueniret. Pꝑo¬

Expanded text:
erat in summo stare. circo vita mutabilis ne sua mobilitate dissoluta ad deteriora semper deficeret; talibus studiis nutrienda fuerat in quibus et rerum varietate foris excitata, et aemulatione virtutum intus accensa, proficiendi occasionem inveniret. Di
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ uariaᷤ oꝑũ spẽs foris ex̃citata co¬
lit᷑. Ad mulciplicẽ uͥtutoᷤ fructũ
int̾iꝰ fecũdet᷑. Boñ qͥd̾ hoĩs unũ erat.
hac multiplicitate ñ eguit. Postꝗͣ.¬
tiplicta ħ ⁊ tͣnsitoria diuidi ꝑmisit.¬
t̃ stabił e̾ ñ potuit: qͥa sic̃ multa dili¬
genᷤᷤ ĩ hĩ ꝑ affect᷑ diuidit᷑. sic muta¬
bilia seqͣns uariat᷑. Qͥ oqͥd enĩ ĩ hiᷤ oĩb
Ad reqͥẽ ⁊ ꝯsolat̾onẽ appetit: ipsa eiꝰ
mutabilitatis ꝯditio ad laborẽ
dolorẽ ꝯũtit. Unde fit ut sic̃ ad hec
ne deficiat ire cõpellit᷑: sic ab his
ambulau̾it defic. Sedet uͦ uł stat
tursũ desic̾. Estirimꝰ ⁊ desicimus.
Mãducamꝰ ne deficiamꝰ.⁊ tñ si sẽꝑ¬

Expanded text:
per varias operum species foris exercitata colitur, ad multiplicem virtutis fructum interius fecundetur. Bonum quidem hominis unum erat; hac multiplicitate. Posttoria dividi permisit; stabilis esse non potuit, quia sicut multa diligens in his per affectum dividitur, sic mutabilia sequens variatur. Quidquid enim in his omnibus ad requiem et consolationem appetit, ipsa ei mutabilitatis conditio ad laborem et dolorem convertit. Unde fit ut sicut ad haec ne deficiat ire compellitur, sic ab hisambulaverit deficit. Sedet ergo vel stat rit, deficit. Esurimus et deficimus, manducamus ne deficiamus,
Abbreviated transcription (Latin):
sẽꝑ ead ĩstitut̾oni s forma ꝓcedt̃.
qͥa nc̃ erecti. ñc̃ ꝓstrati nc̃ ĩclinat̾o¬
ne. ñc ꝯu̾sione. ex gestu corꝑiᷤ sta¬
tũ m̃ti ᷤᷤ expͥmimꝰ. S ⁊ ipsa ĩqͥbꝰ se
oꝑando exc̃et. ⁊ ad diuinũ cultuͣ
Adornat fideliũ deuotio. multa

Expanded text:
semper institutionis forma procedunt. Nunc erecti, nunc prostati, nunc inclinatione, nunc conversione ex gestu corporis statum mentis exprimimus. Sed et ipsa in quibus se operando exercet, et divinum cultum adornat fidelium devotio; multa
Abbreviated transcription (Latin):
qui sib subiectiᷤ dum que agenda st̃ dispont̃: eis ad explenda diui¬
na mẏnist̾ia pͥncipantur. & potestates: qͥ hoc potentius cęt̾is in
suo ordine accepert̃. ut uͥtutes aduerse eis subiecte. earũ refrenen¬
tur potestate: ne homines temptare ualeant qͣntum desiderant.
Inferiores st̃ uͥtutes. ꝑ qͦs signa ⁊ miracula frequentiꝰ siunt. & ar¬
changeli qui maiora nuntiant. & angeli qͥ minoras. Hic restat in
dione ipsoꝵ fuerint. Qd ita fuisse constat. cum auctoritas dicat. de
singulis ordinib aliquos cecidisse. Querit᷑ si om̃s eiusdem ordi
nis partes sint equales. Qd qͥbdam uisums. S illud stare ñ po¬
test: cũ scͥptura dicat luciferum cunctiᷤ aliis excellentiorẽ. quẽ
git᷑ qͦd decimus ordo de hominib compleri debeat. Mali enim an¬
geli cum de singulis ordinib caderent.: fecert̃ unum ordinẽ. quia
malicta similes fuert̃. Licet inꝓprie in eis dicat᷑ ordo. & ille ordo de

Expanded text:
qui sibi subjectis dum quae sunt agenda disponunt: eis ad explenda divina mysteria principantur. Potestates qui hoc potentius caeteris in suo ordine acceperunt, ut virtutes adversae eisque subjectae earum refrenentur potestate ne homines tentare valeant quantum desiderant. Virtutes dicuntur per quos signa et miracula frequentius fiunt; archangeli qui majora nuntiant; angeli qui minora nuntiant. Et tione fuerint: quod ita fuisse constat, cum auctoritas dicat de singulis ordinibus aliquos cecidisse; sed ex illa partenis pares sint et aequales. Quod quibusdam visum est. Sed illud non potest stare, cum Scriptura dicat Luciferum cunctis aliis excellentiorem, quem gimus quod decimus ordo de hominibus compleri debeat; mali namque angeli cum de singulis ordinibus caderent, fecerunt unum ordinem, quia in malitia similes, licet improprie in eis dicatur ordo, et ille de
Abbreviated transcription (Latin):
iat᷑alẽ. ut ÷ rõ. Ingeniũ. ⁊ huiꝰmodi. Npossumꝰ dic̾e qͦd in iusti ee̾nt:
quia sine uicio erant. ⁊ cũ ee̾nt sine uicio: ñ erant miseri. cũ pena
non p̃cedat culpã. Ntñ beati. qͥa ñ st̃ creati in beatitudine s ad beatitu¬
uerti: odio haberc Querit᷑ aũ utrͣ mora aliqua sucrit int̾ creatio¬
nẽ angłoꝵ. ⁊ ruinam uel casum. Ad quod potest dici: qͦd ñ fuit mo¬
ra. ⁊ tñ illud priꝰ. istud posteriꝰ. s sine interuallo. Non enĩ semꝑ fu¬

Expanded text:
naturalem, ut ratio, ingenium, et hujusmodi. Nec possumus dicere quod injusti essent, quia sine vitio erant; et cum essent sine vitio, non erant miseri, cum poena non praecedat culpam. Nec tamen beati, quia non sunt creati in beatitudine, sed ad beatituet istis. Quaeritur utrum aliqua mora fuerit inter creationem eorum et casum? Ad quod potest dici quod non fuit mora; et tamen illud prius, istud posterius, sed sine intervallo. Non enim semper fu
Abbreviated transcription (Latin):
tilitate sensus uel nature. pattim exꝑientia temporũ. callidiores pro¬
pcer tantam longitudinem uite. partimi ascĩs angelis qͦd ipsi ab
om̃ipotente deo discunt. iussu eius sͥ reuelantib. Aliquando autam¬
idem nefandi sp̃s. etiam que ipsi acturi st̃. uelut diuinando pre¬

Expanded text:
tilitate sensus, partim experientia temporum, callidiores protilitate sensus, partim experientia temporum, callidiores propter tam magnam longitudinem vitae; partim sanctis angelis quod ipsi ab omnipotenti Deo discunt jussu ejus sibi revelantibus. Aliquando iidem nefandi spiritus et quae facturi sunt, velut divinando, prae
Abbreviated transcription (Latin):
in istum caliginosum aerem cum illis om̃ib qui ei consenserunt.
⁊ hoc ad nr̃am ꝓbationem: ut sint nobis anminiculũ exercitatio
nͨ in t̾ra: ne homines nimis infestarent. s in aere caliginoso. qui ÷
quasi carcer usq ad tempus iudicii. Tunc enim detrudentur in
ita habent maiores uel minores prelationes. Qdam enun uni pro¬
uintie. Qͥdam uni homini. Quidam uni uicio preferuntur. Unde
dicitur spiritus suꝑbie. Sp̃s luxurie. De hoc audem dubitatio:
utrum omnes modo in isto aere sint usq ad iudicium. An aliqui
eorum in ĩferno inferiori iam sint. Quidam uolunt dicere qͦd¬
lucifer qui plus ceteris peccauit. statim illic dimersus fuerit.⁊
etiam quidam ex aliis. Origenes eciam dicit. quod illi qui a scĩs
iuste ⁊ pudice uiuentib uincunt᷑: non habent potestatẽ ampl
temptandi alios. s statim illic demerguntur. Sciendum quoq ÷¬
malis quedam uera de temꝑalib rebus nosse ꝑmittitur. partim sub¬

Expanded text:
in istum caliginosum aerem cum omnibus illis qui ei consenserunt, et hoc ad nostram probationem, ut sint nobis adminiculum exercitationnec in terra, ne homines nimis infestarent, sed « in aere caliginoso, qui est eis quasi carcer » usque ad tempus judicii. Tunc enim detrudentur in ita habent majores vel minores praelationes; quia quidam uni provinciae, quidam uni homini, quidam uni vitio praesunt. Unde dicitur spiritus superbiae, spiritus luxuriae. De hoc autem dubitatio est utrum modo omnes in isto aere sint usque in diem judicii; an aliqui eorum in inferno inferiori sint, quod de auctoritate Lucifer qui plus caeteris peccavit, statim illuc demersus sit; et etiam quidam ex aliis. Origenes etiam dicit quod illi qui a sanctis juste et pudice viventibus vincuntur, non habent potestatem amplius tentandi alios, sed statim illic demerguntur: quod mali quaedam vera de temporalibus rebus noscere permittuntur; partim sub
Abbreviated transcription (Latin):
ris scd̾m claues tibi coͣmissas. uel qͦd¬
cũq solueris scd̾m illaᷤᷤ claues: erit solu
fuerit. Nec dicunꝰ sacegdotẽ iniuste li
gare uel soluere: ex qͦ ipse tantã ad¬
hibet discretionẽ quantã porest.
&̾ si ille ĩiuste ligetur quantũ ad
se: eccła tam̃ illud uste facit. ⁊ ipse
eccłe ĩ hoc deb obedire.U̾bi gr᷑a. A¬
liquis derelicta uxore sua. dransit
ĩ aliã ꝓuinciã. ⁊ ibi aliã ducit uxo¬
te᷑. Quã postea uult dimittere. re¬
cognoscens se aliã habere. S si forte

Expanded text:
ris secundum claves tibi commissas vel quodcunque ligaveris secundum illas claves, erit solutfuerit. Nec dicimus sacerdotem injuste aliquem ligare vel solvere ex quo adhibet tantam discretionem quantam potesr quantum ad se; Ecclesia tamen illud juste facit, et ipse Ecclesiae in hoc debet obedire. Verbi gratia: Aliquis, derelicta uxore sua, transit in aliam provinciam, et ibi aliam duxit uxorem quam postea vult dimittere recognoscens se aliam habere; sed si forte
Abbreviated transcription (Latin):
tur qͦd uel soli uel om̃s sacerdoces habe¬
ant eas. qͥa multi ante ordinatonem
habẽt discretõnẽ qͥ sĩt ligãdi. qͥ etiã sol¬
uẽdi. Plures uͦ post cõsecratõnẽ carent
illa discretone.⁊ itañ om̃s sac̾dotes illaᷤᷤ
duasclaues habẽt. Qͦd qͥdẽ satiscõcedt᷑.
S meliꝰ uidet᷑ ut dicamꝰ: ⁊ solos ⁊ om̃s
sacerdotes eas habere. Lic enĩ aliqͥs an¬
de cõsecrat̾onẽ habeat illã discrecionẽ:
nͣtam̃ ĩ eo clauis÷. qͥa nͣ habet ex officio
hoc facere. Nec potest claudere. uel ape¬
rire. Qre ñ÷ ĩ eo clauiᷤ. Iterͣ ĩdiscretꝰ sa¬
cerdos ⁊ si careat illa discret̾one: tam̃
hab officiũ sic discerne̾di. Lita qͣ nuiᷤ
usũ eiꝰ ñ habeat: eã tam̃ uidet᷑ habere.

Expanded text:
tur quod vel soli vel omnes sacerdotes habeant eas; quia multi ante ordinationem habent discretionem qui sint ligandi, qui etiam solvendi, plures post consecrationem carent illa discretione; et ita non omnes sacerdotes illas duas habent. Quod quidam satis concedunt. Sed melius videtuhabere. Licet enim aliquis ante consecrationem habeat illam discretionem, non tamen in eo clavis est; quia non habet ex officio hoc facere nec potest claudere vel aperire. Quare non est in eo clavis. Iterum, indiscretus sacerdos, etsi careat illa discretione, tamen habet officium sic discernendi; et ita si usum ejus non habeat eam, tamen videtur habere.
Abbreviated transcription (Latin):
Si opponitur quod nͣ podest cũ ista
saluari. cnͣ alia legitimã habeat uxorẽ:
dicimꝰ excusari ꝑ chedientia qͣm defert
eccłe. Sẽꝑ tam̃ quasi ĩuitꝰ uxori debitũ
reddat. Aliqͥ tam̃ dicũt. eñ eccłe ĩ hoc
eccłe nͣ debere obedire: tnͣ sciat eccłã
falli ñ tam̃ cotẽpnat s timeat. Reue¬

Expanded text:
r quod non potest cum ista salvari cum aliam legitimam habeat uxorem, dicimus excusari per obedientiam quam defert Ecclesiae; semper tamen quasi invitus debitum reddat. Aliqui tamen dicunt Ecclesiae in hoc non debere obedire cum sciat Ecclesiam falli; non tamen contemnat, sed timeat et reve
Abbreviated transcription (Latin):
uidet᷑: cuiꝰ sit. uelĩ qͣre sit. Cũ eniñsit ibi
aliud qͣm corpꝰ xp̃i qͣntũ ad substantiã. si
ĩ aliqͦ re fractio illa: ĩ corpore illo erit.S
ex alia parte ñ audemꝰ dice̾: qͦd corrupti¬
bile sit corpꝰ xp̃i. da ĩ mortale: ĩ passibile.In hoc
enĩ rep̃hendit xͦ carnale̾ sensũ discipuloꝵ.¬

Expanded text:
videtur, cujus sit, vel in qua re sit. Cum enim non sit ibi aliud quam corpus Christi quantum ad substantiam, si in aliqua re est illa fractio in corpore illo erit; sed ex alia parte non audemus dicere quod corruptibile sit corpus Christi quia immortale, impassibile. In hoc etiam reprehendit Christus carnalem discipulo
Abbreviated transcription (Latin):
ac cun̾iem admiscenᷤᷤ. ⁊̃ facienᷤᷤ ter
signͣ cruciᷤᷤ suꝑ ipsã. Cui mixt᷑e
uinu̾ etiã additur. Post ħ tingenᷤᷤ
digitũ in aqͣ facit crucẽ ꝑ qͣtuior
cornua altariᷤ. In de uenit ante
altare. ⁊ cͥcuienᷤ asꝑgit ulld̾ septtͣ
uicibꝰ asꝑsorio facto de hẏ sopo. six¬
cuit dehinc ter totã eccłiam intͥn¬
secꝰ. asꝑgenᷤᷤ parietes ipsiꝰ ead̾ aqͦ. faci¬
Exurgat d̾s. cͣ anthiphona ead̾. Can¬
tat᷑ etiã Qͥ habitat ĩ adiutorio. totꝰ

Expanded text:
et cinerem admiscens et faciens ter signum crucis super ipsam. Cui misturae vinum etiam additur. Post haec tinguit digitum in aqua, et facit crucem per quatuor cornua altaris. Inde venit ante altare, et circuiens aspergit illud septem vicibus, aspersorio facto de hyssopo. Circuit dehinc ter totam ecclesiam intrinsecus, aspergens parietes ipsius de eadem aqua, faciExsurgat Deus , » cum antiphona. Canta
Abbreviated transcription (Latin):
qͣsi qͦdã structura lapidũ edificata
Spes fabͥcã erigit. Caritas ꝯsũ matio¬
nem ĩponit. S ⁊ ipsa ecclesia ex mul¬
titudine fideliũ in unũ ꝯg̾gata. domꝰ
d̾i÷ uiuiᷤᷤ lapidibꝰ constructa. ubi xͦ
fundam̃tũ angłare positꝰ :. duos pa¬
rietes uideoꝵ ꝯgentiũ in una fide

Expanded text:
quasi quadam structura lapidum spiritualispes fabricam erigit, charitas consummationem imponit. Sed et ipsa Ecclesia ex multitudine fidelium in unum congregata: domus est Dei vivis lapidibus constructa, ubi Christus fundamentum angulare positus est; duos parietes Judaeorum et gentium in una fide
Abbreviated transcription (Latin):
se ad orationẽ ꝯfeit. petenᷤ ut om̃s
qͥ eamd̃ domũ oraturi intͣuerint :
exauditoᷤᷤ se e̾ẽ gaudeant. Cõpleta
itaq expiat̾one: ꝯutit᷑ ad altare.
incipienᷤᷤ antiphonã. Intͦibo ad alta¬
re d̾i. cͣ ipso psalmo.⁊ qͦd reliquͣ: de
aqͦ purificat̾oniᷤᷤ ad basim altari ᷤ
effrindit. Deinde ipsũ altare lintheo
extͥgit᷑. ⁊ pontifex ĩcensũ deferc
suꝑ illd̾. Postea facit cruce̾ ĩ medio
altari ᷤᷤ ⁊ ꝑ qͣtuor anguloᷤᷤ eiꝰ de oleo
sc̾ificato. Deinde ĩ circuitu eccłie
.xͦui. cruceᷤᷤ cͥsinant᷑ ĩ parietibꝰ ab
ipso pontifice. treᷤᷤ ꝑ singłos figa¬
te. Reu̾sus deinde itm ad altare
Accensũ thꝰ suꝑ illd̾ offert ĩ modũ
cͥciᷤ. ⁊ sic ꝑacta deniq ꝯsecͣtione. ipsũ
altare uelaminibꝰ alb oꝑit᷑.

Expanded text:
se ad orationem confert, petens ut omnes qui eamdem domum oraturi intraverint, exauditos se esse gaudeant. Completa itaque expiatione, convertitur ad altare incipiens antiphonam: Introibo ad altare Dei ; cum ipso psalmo; et quod reliquum est de aqua purificationis ad basim altaris effundit. Deinde ipsum altare linteo extergitur, et pontifex incensum defert super illud. Postea facit crucem in medio altaris et per quatuor angulos ejus, de oleo sanctificato. Deinde in circuitu ecclesiae duodecim cruces chrismantur in parietibus, ab ipso pontifice tres per singulos figuratae. Reversus deinde iterum ad altare accensum thus super illud offert in modum crucis, et sic peracta denique consecratione ipsum altare albis velaminibus o
Abbreviated transcription (Latin):
to hostio domũ intrat pontifex cuͣ
i. Deinde cͣ sac̾dotibꝰ ⁊ leuitiᷤ ⁊ cłicis
ad orat̾onẽ ꝓst̾nit᷑ ꝓ scĩficat̾one ipsiꝰ
domꝰ dedicande. Postea ꝯsurgenᷤ ab
orat̾one. nͣdũ salutanᷤ ppłm. dicendo
ad orand̾. hi ꝯpletis incipit a sinistͦ
Angulo basilice ab oriente ꝑ pauim̃¬
tũ scͥb̾e alphabetũ usq ad dextr̃ anꝰ¬
gulũ occidñtiᷤᷤ. atq it̾m a dextͦ angu

Expanded text:
to ostio, intrat pontifex cum . » Deinde cum sacerdotibus et levitis et clericis ad orationem sternitur, pro sanctificatione ipsius domus dedicandae. Postea consurgens ab oratione nondum salutans pad orandum. His completis, incipit de sinistro angulo basilicae ab oriente per pavimentum scribere alphabetum usque in dextrum angulum occidentis, atque iterum a dext
Abbreviated transcription (Latin):
unge̾res eũ oleo ĩ noĩe dñi. Sicut ĩ ali¬
is sacram̃tis: ita ĩ isto Aliud÷ sacͣmͣtũ.
Aliud res sacͣmͣti. Sacram̃tũ ÷ ipsa ĩ¬
unc̾tio. Res sacram̃ti÷ remissio que
ex ĩtiori unc̾tione cõfert᷑. Est eniͣ in
eadẽ epistola canonica.I si ĩ peccatis
fuerit: remitunt᷑ ei. ꝙ si ex cõtemp¬
cu hoc sacramtũ dimittatur: uere
ꝑiculosũ ⁊ dãpnabile. hoc sacramntũ

Expanded text:
ungentes eum oleo in nomine Domini . Sicut in aliis sacramentis; ita et in isto aliud est sacramentum, aliud res sacramenti. Sacramentum ipsa inunctio, res sacramenti remissio quae ex interiori unctione confertur. Est enim in eadem Epistola canonica: Et si in peccatis fuerit remittentur ei . Et si ex contemptu hoc sacramentum praetermittitur vere periculosu
Abbreviated transcription (Latin):
tis qͥbdã. Alia ĩ sac̾ficis ⁊ obłonib.
alia ĩ minist̾ii diuinis. Sic resᷤ ead
potest. Sacͥficiũ dicebat᷑. qͣndo de
aĩalib siebat ĩmolatio. Obło aũ
aliar᷑ qͣrlibet rer̾ uocabat᷑. Sacͥfi¬
cioꝵ tͥa st̃ gen̾a. Alia enũ st̃ holo cau¬
stã. Alia simplicia sacͥficia. Alia pa¬
cifica. holocaustũ uocabat᷑: qͦd uel
ex debito uł sponte oblatũ. totum
ĩcendebat᷑. Sacͥficiũ uocabat᷑. qͦd ꝑ
debito ĩstitut̾oniᷤ oblatũ. partim

Expanded text:
tis, alia in sacrificiis et oblationibus, alia in ministeriis divinis. Sic res eadempotest. Sacrificium dicebatur, quando de animalibus fiebat immolatio. Oblatio vero aliarum quarumlibet rerum vocabatur. Sacrificiorum tria sunt genera: alia enim sunt holocausta, alia simplicia sacrificia, alia pacifica. Holocaustum vocabatur quod vel ex debito, vel sponte oblatum totum incendebatur. Sacrificium vocabatur quod pro debito institutionis oblatum pa