comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
exterius gestamus & ipsi insunt motus lasciuȩ ipsi
effectus suppetunt operationis bonȩ : Sȩpe uero
dũ in illo hostẽ in sequimur : etiam eiuem quem dili¬
gimus trucidamus: & saepe dũ quasi conciui par¬
cimus: ad proeliũ hostemnutrimus: Eisdem namq:
alimenitis uicia suꝑbiunt : quibus nutritȩ uirtu¬
tes uiuunt : &cum uirtus alitur : plerum que
uires uicis augentur: Cũuero in mensa continen¬
tia uiciorũ uires extenuat : etiam uirtus deficier
anhelat : Unde & netesse est. ut in terior homonr̃
aequus quida arbiter prȩsideat interse & eũ quẽ
exterius gestat quatinus eihomosuus exterior
& semꝑ addebitũ mixusteriũ seruire sufficiat.
& numqua suꝑpbȩ libera ceruice contradicat:
Nermoueat siquid suggerendo sub murmurat :
dumodo eũ semꝑsũperposita calce dominatiotuis¬
prȩmat : Sicq fit ut du repressa uicia reniti
quidẽ nobis patimur. & tamenhȩe nobiscum cor¬

Expanded text:
exterius gestamus, et ipsi insunt motus lasciviae, ipsi exterius gestamus, et ipsi insunt motus lasciviae, ipsi effectus suppetunt operationis bonae. Saepe vero dum in illo hostem insequimur, etiam civem quem diligimus trucidamus, et saepe dum quasi concivi parcimus, ad praelium hostem nutrimus. Eisdem namque alimentis vitia superbiunt, quibus nutritae virtutes vivunt. Et cum virtus alitur, plerumque vires quoque vitiis augentur; cum vero immensa continentia vitiorum vires extenuat, etiam virtus deficiens anhelat. Unde necesse est ut interior homo noster, aequus quidem arbiter praesideat inter se et eum quem exterius gestat, quatenus ei suus homo exterior, et semper ad debitum ministerium servire sufficiat, et nunquam superbe libera cervice contradicat. Nec moveat si quid suggerendo submurmurat, dummodo eum semper superposita calce dominatiopremat. Sicque fit ut dum repressa vitia reniti quidem nobis patimur, et tamen haec nobiscum con
Abbreviated transcription (Latin):
sitati miscetur. quid netessitaspetat & quid sicut
dictũ est uoluptas subpetat ignoratur : Saepe uero
in hoc quod extramoetas rapimur: lib& ut sciendo
fallamur : & dum sibi mens ex necessitateblanditur :
ex uolunta te decipitur : Scriptũ quippe est:
Carniscura nefeceritis indesideriis : Quae igitur fieri¬
in desi derio ꝓhibetur: in necessitate conceditur:
Sedsaepe dum incaute necessitati condescendimus.
desideriis deseruimus: Non num quã uero dũdeside¬
riis immoderatius obiuiare nitimur: Necessitatis
miserias augemus: Sic eñi necesse est. ut arcem
quisq: continentiae teneat : quatinus non carnem
sed uicia carnis occidat: Nam plerumq: dũ plus
iusto caro restringitur. etiam ab exercitatione
boni operis eneruatur : ut ad orationẽ quoq: uel
predicationẽ non sufficiat dũ incentiua uiciorũ
in se funditus suffocare festinat : Aduitorẽ quip¬
pe habemus intentionis internȩ hunc hominẽ quem

Expanded text:
sitati miscetur, quid necessitas petat, et quid, sicut sitati miscetur, quid necessitas petat, et quid, sicut dictum est, voluptas suppetat, ignoratur. Saepe vero ein hoc quod extra metas rapimur, libet ut sciendo fallamur. Et dum sibi mens ex necessitate blanditur, ex voluptate decipitur, sicut scriptum est: Carnis curam ne feceritis in desideriis. Quae igitur in desiderio fieri prohibetur, in necessitate conceditur. Sed saepe dum incaute necessitati condescendimus, desideriis deservimus; nonnunquam vero, dum desideriis immoderatius obviare nitimur, necessitatis miserias augemus. Sic enim necesse est ut artem quisque continentiae teneat, quatenus non carnem, sed vitia carnis occidat. Nam plerumque dum plus justo caro restringitur, etiam ab exercitatione boni operis enervatur, ut ad orationem quoque vel praedicationem non sufficiat, dum incentiva vitiorum in se funditus suffocare festinat. Adjutorem quippe habemus intentionis internae hunc hominem quem
Abbreviated transcription (Latin):
Hic itaq onager exactoris huꝰ sermonẽ audit. cla¬
morẽ non audit : quia discretus uir ac continens
&usq ad temperandã nec essitatẽ uentrẽ reficit :¬
sic uoluptas subnecessitate se palliat: ut uix eã
ꝑfectus quisq discernat: Nam dum solui debitũ
necessitas petit: uoluptas expleri desideriũ suppe
tit: & tantogula securius in p̃ceps rapit : quanto
subhonesto nomine necessitatis explendȩ se cor¬
tegit: Saepe autẽ in ipsa edendiuia. furtiuae.
adiuncta subsequitur : non nũqua uero impuden¬
ter libera: &iam pracire conatur : ł acile .ẽ. autẽ
dep̃hendere cũ uoluntas eiꝰ necessitatẽ p̃uerut:
sedualde .ẽ. difficile discernere. cũ in ipso esu.
necessario se occulta subiungit: Nam quia per¬
eundemnaturae appetitũ sequitur : quasi a tergo
ueruens tardius uidetur Eoenĩ tempore quone¬
cessitati debitũ soluitur : quia pesum uoluptas neces¬

Expanded text:
Hic itaque onager exactoris hujus sermonem audit, claHic itaque onager exactoris hujus sermonem audit, clamorem non audit, quia discretus vir ac continens et usque ad temperandam necessitatem ventrem reficit, e62. Voluptas sub neceperfectus quisque discernat. Nam dum solvi debitum necessitas petit, votit, et tanto gulam securius in praeceps rapit, quanto sub honesto nomine necessitatis explendae se contegit. Saepe autem in ipsa edendi via furtive adjuncta subsequitur, nonnunquam vero impudenter libera etiam praeire conatur. Facile est autem deprehendere, cum voluptas ejus necessitatem praevenit, sed valde est difficile discernere cum in ipso esu necessario se occulta subjungit. Nam quia praeeuntem naturae appetitum sequitur, quasi a tergo veniens tardius videtur. Eo enim tempore quo necessitati debitum solvitur; quia per esum voluptas neces
Abbreviated transcription (Latin):
do seruauit : Unde & aintiquus bostis quia non
cybũ. sederbi concupiscentiam. ẽẽ. causa damp¬
nationis intelligit & primũ sibi hominẽ noncar¬
ne selpomo subdidit. & seđm non carne sed
ane ttemptauit: hinc est quod plerumq adã
culpa cõmittitur: etiam cũ abiecta & iulia
sumuntur: Neq eni adam solus ut aueaito se
pomo suspender&: p̃ceptũ ꝓhbitionis accepit:
Namcũ alimenta quaedam saluti nrãe ds̃ contraria
indicat: abhisnos quasi ꝑsententiã uetat: Et cũ
concupiscentes noxia ãttingimus. ꝓfecto quid
aliud quãuetita degustamus : Faitaq sumen¬
dasunt quae naturae necessitas quȩrit : & non
quȩ edendi libidosuggerit: Sed magnus disereti¬
onis labor est. huic ex actori & aliquid inpendere
tio subinfertur cũ dicitur : Clamorẽ exactoris
non audit : Sermonamq huiꝰ exactoris est : ne¬
cessaria postulationaturȩ : Clamor uero eiꝰ est
mensura necessitatis transiens appetitus gulae,

Expanded text:
do servavit. Unde et antiquus hostis, quia non do servavit. Unde et antiquus hostis, quia non cibum, sed cibi concupiscentiam esse causam damnationis intelligit, primum sibi hominem non carne, sed pomo subdidit, et secundum non carne, sed pane tentavit. Hinc est quod plerumque Adae culpa committitur, etiam cum abjecta et vilia sumuntur. Neque enim Adam solus ut a vetito se pomo suspenderet, praeceptum prohibitionis accepit. Nam cum alimenta quaedam saluti nostrae Deus contraria indicat, ab his nos quasi per sententiam vetat: et dum concupiscentes noxia attingimus, profecto quid aliud quam vetita degustamus? Ea itaque sumenda sunt quae naturae necessitas quaerit, et non quae edendi libido suggerit. Sed magnus discretionis labor est huic exactori et aliquid impendere, tio subinfertur, cum dicitur: Clamorem exactoris non audit. Sermo namque 984 hujus exactoris est necessaria postulatio naturae. Clamor vero ejus est mensuram necessitatis transiens appetitus gulae.
Abbreviated transcription (Latin):
qui a despecto manna cybos carniũ peciit. quos
lautiores putauit : & prima filiorũ heli culpa sub¬
orta est : quod exeorũ uoto sacerdotis puer non
antiquomore coctas uell& desacrificio carnes
accipere sed crudas quaerer& quas accuratius
ex hiber&: Et cũ ad hierusalem dicitur haet
fuit ininiquitas sodomȩ sororis tuae. suꝑbia
saturitas panis. & habundantia : apte ostendit᷑
quodidcir cosalutẽ ꝑdidit. quia cum suꝑbiat
uicio mensura moderate refectiorus excessit
Et primogenitorũ gloriam esau ammisit: q
magno aestu desiderii. uilem cybũ id est
lenticulam concupiuit: Quemdũ uen dendis
stã primogenitis prartulit quornllad as sed aro
enheiane indicauit : Neq  enui crbus selappe¬
ru q si nouuel pa sumimus eabrestiores mnonsrtie
sui linen sclentiar degustamus. Hic quppe᷑ di¬
uous esaui primatu ꝑlenticula perdidie : Et
seluas inberemo uir tutẽ corporis carnes eden¬

Expanded text:
quia despecto manna cibos carnium petiit, quos quia despecto manna cibos carnium petiit, quos lautiores putavit. Et prima filiorum Heli culpa suborta est quod ex eorum voto sacerdotis puer non antiquo more coctas vellet de sacrificio carnes accipere, sed crudas quaereret, quas accuratius exhiberet. Et cum ad Hierusalem dicitur: Haec fuit iniquitas Sodomae, sororis tuae, superbia, saturitas panis et abundantia aquae , aperte ostenditur quod idcirco salutem perdidit quia cum superbiae vitio mensuram moderatae refectionis excessit. Hinc primogenitorum gloriam Esau amisit, quia magno aestu desiderabilem cibum, id est lenticulam concupivit, quam, dum venditis etiam primogenitis praetulit, quo in illa appetitu anhelaret, indicavit. Neque enim cibus, sed apperumque sine culpa sumimus, et abjectiores non sine reatu conscientiae degustamus. Hic quippe, quem diximus, primatum per lenticulam perdidit, et Elias in eremo virtutem corporis carnes eden
Abbreviated transcription (Latin):
prȩcipit: sed tam̃ abstinentes pueros. hoc igne mini¬
me consumit : Quia antiquus hostis lic & in nume¬
ras cyborũ concupiscentias nr̃is obtutib: opponat.
quolibidinis ignis crescat : bonis tamen mentibus
suꝑni sp̃s grã insibilat. & a carnalis concupiscentiae
aestib illesae ꝑdurant : Vt & siusq ad temptationẽ
cordis flamma ardeat usq ad consensũ tamen
nanq indigentiae tẽpora praeuenit: aliquando
uero tẽpus non p̃uenit. sed cybos lautiores quȩrit :
Aliquando quae lib& sũmenda sint p̃parari accura¬
cius appetit : aliquando autẽ & qualitati crborũ
& tẽpori congruit. sed in ipsa quantitate sumendi
mensuram refectionis excedit: Non numquã uero
& abiectius est quod desiderat : & tamen ipso aestu
sententiam in patris ore ionathan meruit : quia
ingustu mellis. constitutũ aedendi tempus ante cessit :
Et ex aegypto populus eductus. in heremo occubuit.

Expanded text:
praecepit, sed tamen abstinentes pueros hoc igne mimipraecepit, sed tamen abstinentes pueros hoc igne mimime consumit, quia antiquus hostis licet innumeras ciborum concupiscentias nostris obtutibus opponat, quibus libidinis ignis crescat, bonis tamen mentibus superni Spiritus gratia insibilat, ut a carnalis concupiscentiae aestibus illaesae perdurent, ut etsi usque ad tentationem cordis flamma ardeat, usque ad consensum tamen indigentiae tempora praevenit, aliquando vero tempus non praevenit, sed cibos lautiores quaerit. Aliquando quaelibet sumenda sint, praeparari accuratius expetit. Aliquando autem et qualitati ciborum et tempori congruit, sed in ipsa quantitate sumendi mensuram refectionis excedit. Nonnunquam vero et abjectius est quod desiderat, et tamen ipso aestu sententiam patris ore Jonathan meruit, quia in gustu mellis constitutum edendi tempus antecessit. Et ex Aegypto populus eductus in eremo occubuit,
Abbreviated transcription (Latin):
hierusalem: Quid eni ꝑmuros hierłm significans
scriptura exprimit . nisi uirtutes anime quȩ ad
pacisuisionẽ tendit: Aut quis coquorũ princeps
nisi uenter accipitur. cuidiligentissima acoquentib:
cura seruitur : Muros igitur hierus alem prini¬
ceps coquorũ destruit : qui a uirtutes animȩ dũ
non restringitur uenter ꝑdit: Hinc est quod
paulus contra hierłm moeria decertanti uires
coquorũ principi subtrahebat: cũdicer &
Castigo corpus meũ & seruituti subicio: ne forte
aliis predicans ipse rȩpbus efficiar : Hinc etiam
p̃misit dicens: Dic curro non quasi in incertũ
Sic pugno non quasi aerem uerberans: Quia
cũ carnẽ restringimus ipsis continentiae ictib:
non aerem sedinmundos sp̃s uerberamus
&cũ hoc quod est intranos subicimus : extra
positis aduersatiis pugnos damus: Hinc est¬
quod rex babylonis succendi fornacem iuba napte¬
a stupae.picis. & malleolis. ministrare congeriem

Expanded text:
Jerusalem. Quid enim per muros Jerusalem significans Jerusalem. Quid enim per muros Jerusalem significans Scriptura exprimit, nisi virtutes animae, quae ad pacis visionem tendit? Aut quis coquorum princeps, nisi venter accipitur, cui diligentissima a coquentibus cura servitur? Muros igitur Jerusalem princeps coquorum destruit, quia virtutes animae dum non restringitur venter, perdit. Hinc est quod Paulus contra Jerusalem moenia decertanti vires coquorum principi subtrahebat, cum diceret: Castigo corpus meum, et servituti subjicio, ne forte aliis praedicans, ipse reprobus efficiar . Hinc etiam praemisit, dicens: Sic curro, non quasi in incertum; sic pugno, non quasi aerem verberans . Quia cum carnem resnon aerem sed immundos spiritus verberamus. Et cum hoc quod est intra nos subjicimus, extra positis adversariis pugnos damus. CAP. um rex Babyloniae succendi fornacem juberet, naphtae, stupae, picis, et malleoli ministrari congeriem
Abbreviated transcription (Latin):
hostis positus. gulae iudelic& appetitus edomatur :
Quia sinon ea quae nobissunt uicitnora ꝓster̾nimus
nimirũ in aniter ad ea quȩ longiussunt inpugnanda
transimus : In cassum namq: contra exterior ẽsinimicos
incam pobellũ geritur : su in traurbis moenia quis
insidians babetur : Mens quoq: ipsacertantis sub
graui confusionis dedecore abspiritalis certaminis
congressione repellitur : quando infirma in carnis
prelio. gulae gladiis confusa suꝑatur: Nam cuse
paruis ꝓsterni conspicit confligere maioribus
rantes edomaregulam neglegunt. &iam ad spirita¬
lia bella consurgunt : qui aliquando multa etiã
quȩ magnaesint fortitudinis faciunt. sed dominan¬
tigulae uicio ꝑcaris inlecebra. omne qđ fortit̃
egerint ꝑdunt : & dumuenter non restringitur :¬
ꝑ carnis concupiscentiã simul cunctȩ uirtutes
obruuntur : Unde & nabuchodonosor uincente
scribitur: Princeps coquorũ : destruxit muros

Expanded text:
hostis positus, gulae videlicet appetitus, edomatur, hostis positus, gulae videlicet appetitus, edomatur, quia si non ea quae nobis sunt viciniora prosternimus, nimirum inaniter ad ea quae longius sunt impugnanda transimus. Incassum namque contra exteriores inimicos in campo bellum geritur, si intra ipsa urbis moenia civis insidians habetur. Mens quoque ipsa certantis sub gravi confusionis dedecore a spiritalis certaminis congressione repellitur, quando infirma in carnis praelio gulae gladiis confossa superatur. Nam cum se parvis prosterni conspicit, confligere majoribus rantes, edomare gulam negligunt, et jam ad spiritalia bella consurgunt. Qui aliquando multa etiam quae magnae sunt fortitudinis faciunt, sed, dominante gulae vitio, per carnis illecebram omne quod fortiter egerint perdunt; et dum venter non restringitur, per carnis concupiscentiam simul cunctae virtutes obruuntur. Unde et de Nabuchodonosor vincente scribitur : Princeps coquorum destruxit muros
Abbreviated transcription (Latin):
Audir& eiĩ: fiea quȩ suggesserit facer&: Sed cũ ꝑuersa
agere despicit recte dicitur. clamore ex actoris non
audit : Non nulliuero: hoc locoꝑexaetorẽ intelli¬
geuentremuolunt : Ipse nanque a nobis quoa lam
debitũ exigte: quia cotidia num fructũ sibi humapi
laboris inpendi etiã ꝑnaturã quȩrit : Abstinedi¬
tesigitur uiri qui hoc loco a nagri uocabulo figu¬
rantur. dũ uiolenta gulae desideria re primunt
quasiclamantis exactoris uerba non audit:. Sedcũ
continenti uiro contrainnumera uicia multa uir¬
tutũ certamina suppetant. cur subexactoris cla¬
more contẽpto desolohic uentre dicitur quod ei
impetũ in pulsũq restringat. nisi qđ nulus palmã
spiritalis certaminis adp̃ hendit qui non insem& ipso
prius pafflictã uentris concupiscentiã. carnis in¬
centiua deuicerit: Neq eni ad conflictũ spirita¬
lis agonis asurgitur : sinon prius intranos m& ipsos

Expanded text:
Audiret enim si ea quae suggerit faceret. Sed cum perversa Audiret enim si ea quae suggerit faceret. Sed cum perversa agere despicit, recte dicitur: Clamorem exactoris non Nonnulli vero hoc loco per exactorem intelligi ventrem volunt. Ipse namque a nobis quoddam debitum exigit, quia quotidianum fructum sibi humani laboris impendi etiam per naturam quaerit. Abstinentes igitur viri, qui hoc loco onagri vocabulo figurantur, dum violenter gulae desideria reprimunt, quasi clamantis exactoris verba contemnunt. Sed cum continenti viro contra innumera vitia multa virtutum certamina suppetant, cur sub exactoris clamore contempto, de solo hic ventre dicitur quod ejus impetum impulsumque restringat, nisi quod nullus palmam spiritualis certaminis apprehendit, qui non in semetipso prius per afflictam ventris concupiscentiam carnis incentiva devicerit? Neque enim ad conflictum spiritalis agonis assurgitur, si non prius intra nosmetipsos
Abbreviated transcription (Latin):
cordis expulsa. in exteriorib: concupiscentiis dissipat᷑:
Egressa uero abit post uestigia gregũ: quia sua
interna deserens. ad latã uidelic& uiam deducitur:
& sequitur exempla populorũ : Nec iamagnos sed
& nos pascit : quia non in noxias cogitationes mentis.
sed nutrire prauos motus carnis intendit: Quia ergo
electus quisq ac continens. abire post gregũ uestigia
despicit: dicatur recte: Contempnit multitudi¬
ñe ciuitatis : Vbi & apte subiungitur: Elamorẽ¬
exactoris non audit: Quis intelligi exactor alius
nisi diabolus potest. quisemel in para dr̃so homini
male psuasionis nũ mum contulit: & cotidie abeo
huiꝰ dẽbiti exigere reatũ quȩrit:: Huius exactoris
sermo est: male sugestionis inchoatio. Huius
ex actoris clamor est noniamlenis seduiolenta
suggerit : Hic exactor clamat cum foniatdr
temptat : Clamorem ergo exactoris non audire
est : uiolentis temptationũ motib minime enti¬

Expanded text:
cordis expulsa, in exterioribus concupiscentiis dissipatur. cordis expulsa, in exterioribus concupiscentiis dissipatur. Egressa vero abit post vestigia gregum, quia sua interna deserens, ad latam videlicet viam ducitur, et sequitur exempla populorum. Nec jam agnos, sed haedos pascit, quia non innoxias cogitationes mentis, sed nutrire pravos motus carnis intendit. Quia ergo electus quisque ac continens abire post gregum vestigia despicit, dicatur recte: Contemnit multitudinem civitatis. Ubi et apte subjungitur: CAamoribus.---Quis intelligi exactor alius, nisi diabolus potest, 982 qui semel in paradiso homini malae persuasionis nummum contulit , et quotidie ab eo hujus debiti exigere reatum quaerit? Hujus exactoris sermo est malae suggestionis inchoatio. Hujus exactoris clamor est jam non lenis, sed violenta . Hic exactor clamat, cum fortiter tentat. Clamorem ergo exactoris non audire est violentis tentationum motibus minime cons
Abbreviated transcription (Latin):
siciunt iusticiam : qm̃ ipsisaturabuntur : Sequitur
Contempnit multitudinẽ ciuitatis Multitudinẽ
ciuitatis contẽpnere ẽ :humane cõuersationis pra¬
ua studia deuitare : ut iam nonlibeat terrenorũ
hominũ quip̃ habundantia iniquitatis multi sunt
ꝑditosmores imitare: Cum paucis nãq in gredi. an¬
gustam portã desiderant : & noncũ multis lata itinera
ingredi appetunt quȩ ad interitũ ducunt: Sollerter
quippe aquo & ad quid sunt creati conspiciunt : & recta
cõsideratione acceptae imaginis. sequi uulgi multi¬
tudinẽ dedignantur : Unde & sponsi uoce: sponsae
incanticis canticorũ dicitur: Nisi cognoueris te.
opulchra intermulieres egredere & abi post uestigia
anima. &tiã interpeccantes posita. qr ad auctoris
sui imaginẽ acsimilitudinem sit condita meminit:
& iuxta pͦr teptȩ similitudinis ordinẽ incedit :
Quae si se noncognoscit egreditar: quia asecreto sui

Expanded text:
sitiunt justitiamsitiunt justitiamtur.---Multitudinem civitatis contemnere est humanae conversationis prava studia devitare, ut jam non libeat terrenorum hominum, qui prae abundantia iniquitatis multi sunt, perditos mores imitari. Cum paucis namque ingredi angustam portam desiderant, et non cum multis lata itinera ingredi appetunt, quae ad interitum ducunt . Solerter quippe a quo et ad quid sunt creati conspiciunt, et recta consideratione acceptae imaginis sequi vulgi multitudinem dedignantur. Unde et sponsi voce sponsae in Canticis canticorum dicitur: Nisi cognoveris te, o pulchra inter mulieres, egredere, et abi post vestigia anima etiam inter pecsui imaginem ac similitudinem sit condita, meminit, et juxta perceptae similitudinis ordinem incedit. Quae si se non cogn
Abbreviated transcription (Latin):
Deciuꝰ moxlatere mulier ꝓcessit: quia quisquis
ad interiora intelligenda rapitur. arebus
uisibilib: oculos claudit. &tumc inseipso ułque
prȩ esse uiriliter debeant. uł quȩ subesse pos¬
sint infirma distinguit : At aliud in illosit
quod regere ualeat tamquã uir : aliud tamquã
femina qđ regatur: In hoc itaq silentiũ cordis.
dũꝑcontẽplationẽ in terus uigilamus: exteruis
quasi obdor miscimus: Quia ergoremotiuiri
id est adesiderus carnalib alieni. hoc silentium
mentis in habitant: huic onagro dñs in solitudi nȩ
domũ dedit. ut turba desideriorũ temporaliũ
¶nis
Salsugo accendere fitim sol& : & qui a scĩ uiriquã diu
in huius uitae tabernaculis degunt. ad suꝑnã patri ã
desiderii sui cotidianis aestib: accenduntur : in terra
salsuginis tabernacula habere ꝑhibentur: Incessan¬
ter quippe accenduntur ut sici ant : siciunt ut saci¬
entur: Sicut scriptũ est: Beatiqui esuriunt et

Expanded text:
de cujus mox latere mulier processit, quia quisquis de cujus mox latere mulier processit, quia quisquis ad interiora intelligenda rapitur, a rebus visibilibus oculos claudit; et tunc in semetipso vel quae praeesse viriliter debeant, vel quae subesse possint infirma distinguit, ut aliud in illo sit quod regere valeat tanquam vir, aliud tanquam femina quod regatur. In hoc itaque silentio cordis, dum per contemplationem interius vigilamus, exterius quasi obdormiscimus. Quia ergo remoti viri, id est a desideriis carnalibus alieni, hoc silentium mentis inhabitant, huic onagro Dominus in solitudine domum dedit, ut turba desideriorum temporalium nis. Salsugo accendere sitim solet. Et quia sancti viri quandiu in hujus vitae tabernaculis degunt, ad supernam patriam desiderii sui quotidianis aestibus accenduntur, in terra salsuginis tabernacula habere perhibentur. Incessanter quippe accenduntur ut sitiant, sitiunt ut satientur; sicut scriptum est: Beati qui esuriunt et
Abbreviated transcription (Latin):
nisi operatio: Quid ꝑsenarium numerum.
nisiꝑfestio operationis ostenditur: Quia et
sesctodie cuncta oꝑa dñs explesse memorat᷑:
Quidergo suꝑ sex cubita palmus insitauat. tuisi
con templationis uim quã iam initia aeternȩ
a sepaimae requi ȩi ds̃ demonstrat : Quia eni
aeter norũ contẽplatio hc minime ꝑficitur :
mensura septimi cubiti non expletur Electoꝵ
itaq aeccła quia cuncta quȩ oꝑanda sunt perficit.
insex eubitis sese in monte posita ciuitas exten¬
dit : Suia uerohic adhuc sola initia contẽpla¬
cionis inspicit: deseptimo cubito non nisipal¬
culmen contẽplationis at tingimus: sinon abex¬
terioris curae oppressione cessemus Nequaquã
nos m& ipsos intuemur. ut sciamꝰ aliud in nobis. eẽ.
racionale quod regit. aliud animale quod regit᷑.
nisi ad secretũ huius silentii recurrentes. ab om̃i
ex terius ꝑturbatione sopiamur: Quod silenti¬
um nr̃m : bene etiã adam dormiens figurauit:

Expanded text:
nisi operatio; quid per senarium numerum, nisi operatio; quid per senarium numerum, nisi perfectio operationis ostenditur, quia et sexto die cuncta opera Dominus explesse memoratur? Quid ergo super sex cubitos palmus insinuat , nisi contemplationis vim, quae jam initia aeternae et septimae quietis demonstrat? Quia enim aeternorum contemplatio hic minime perficitur, mensura septimi cubiti non expletur. Electorum itaque ecclesia, quia cuncta quae operanda sunt perficit, in sex cubitis sese in monte posita civitas ostendit. Quia vero hic adhuc sola initia contemplationis 981 inspicit, de septimo cubito non nisi palculmen contemplationis attingimus, si non ab exterioris curae oppressione cessemus. Nequaquam nosmetipsos intuemur, ut sciamus aliud in nobis esse rationale quod regit, aliud animale quod regitur, nisi ad secretum hujus silentii recurrentes, ab omni exterius perturbatione sopiamur. Quod silentium nostrum bene etiam Adam dormiens figuravit ,
Abbreviated transcription (Latin):
onis intendit. surgentes ab infimis cogitationũ
tumultus premit : itq: intrase dõ quoddam
silentium facit: Quod quidẽ silentiũ contẽpla¬
tionis quia in hac uita non potest. eẽ ꝑfectum
factũ dimidiahora dicitur : Nolenti quippe
animo cogitationũ tumultuosi ftrepitus in¬
gerunt : &iam sublimib intendente. rursũ
ad respicienda terrena cordis oculũ uiolenter
trahunt: Unde scriptũ est : Corpus quod
corrumpitur ad grauat anima: a deprimit
ter rima pinhabitacio. sensum multa cogitantẽ
Bent ergo fictũ hoc silentium non integra sed
mediahora de scribitur qui abie contẽelacio
nieuaqna ficitur. quam uis ardenter inchoet᷑
Quodetia per egechielem ꝓpbam congruenter
neprimitur: qui ꝓmensurta cuntatis in monte
conditae in manuiuri calamũ sex cubitorũ
a pilmo se uidisse testatur: In monte quippe
destoꝵ aecła sita ẽ. quia fundata in infimis
de sideriis non est: Quid autẽ ꝑcubitum.

Expanded text:
onis intendit, surgentes ab infimis cogitationum onis intendit, surgentes ab infimis cogitationum tumultus premit, atque intra se Deo quoddam silentium facit. Quod quidem silentium contemplationis, quia in hac vita non potest esse perfectum, factum dimidia hora dicianimo cogitationum tumultuosi se strepitus ingerunt, et jam sublimibus intendentem rursum ad respicienda terrena cordis oculum violenter trahunt. Unde scriptum est: Corpus quod corrumpitur, aggravat animam: et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem . Bene ergo factum hoc silentium non integra, sed dimidia hora describitur, quia hic contemplatio nequaquam perficitur, quamvis ardenter inchoetur. Quod etiam per Ezechielem prophetam congruenter exprimitur , qui pro mensura civitatis in monte conditae, in manu viri calamum sex cubitorum et palmi, se vidisse testatur. In monte quippe electorum ecclesia sita est, quia fundata in infimis desideriis non est. Quid autem per cubitum,
Abbreviated transcription (Latin):
Hoclo cosolitudinẽ debemus intelligere corporis.
ansolitudinẽ cordis : Quid eni ꝓdest solitudo
corporis si solitudo de fuerit cordis: qui erũ
corpore remotus uiuit. sed tumultib: conuersa¬
tionis humanȩ terrenoꝵ desideriorũ cogitatio¬
ne se inserit : non est insolitudine: Siuero prȩ¬
matur aliquis corporaliter popularib: turbis.
& tamen nullos curarũ secularium tumultas
incorde paciatur : non est in urbe : Itaq: bene
conuersantib: primũ solitudomentis tribuitur:
ut exurgentẽ intrinsecus strepitũ terrenorum
premant. ut ebullientes ad infima curascordis
ꝑsuꝑ nigram restinguant amoris. om̃sq: motus iti¬
portunȩ se offerentium leuiũ cogitationũ quasi
quasdam circũ uolantes muscas ab oculis mentis
abigant manu grauitatis: & quodd a sibicũ deio
intrase secretũ quȩrant ubicũ illo exteriore ces¬
sante strepitu. ꝑ interna desideria lilenter
aeterna sublimia dũ ꝑsubleuationẽ contẽ plati¬

Expanded text:
Hoc loco solitudinem debemus intelligere corporis, an solitudinem cordis? Sed quid prodest solitudo corporis, si solitudo defuerit cordis? Qui enim corpore remotus vivit, sed tumultibus conversationis humanae terrenorum desideriorum cogitationibus se inserit, non est in solitudine. Si vero prematur aliquis corporaliter popularibus turbis, et tamen nullos curarum saecularium tumultus in corde patiatur, non est in urbe. Itaque bene conversantibus primum solitudo mentis tribuitur, ut exsurgentem intrinsecus strepitum terrenorum desideriorum premant, ut ebullientes ab infimis curas cordis per superni gratiam restringant amoris, omnesque motus importune se offerentium levium cogitationum, quasi quasdam circumvolantes muscas ab oculis mentis abigant manu gravitatis, et quoddam sibi cum Domino intra se secretum quaerant, ubi cum illo exteriori cessante strepitu per interna desideria silenter aeterna et sublimia dum per sublevationem contemplati
Abbreviated transcription (Latin):
illa subgedeora duce pugnȩ uictoria desigaia uetꝰ
Talia illic nimirũ acta sunt: quaȩ quantomagis usis
pugnandi transeunt : tanto amplius aꝓphetandimie¬
terio nonrecedunt : Quis erũ umqua eum laguers
ueruiens armadeseruit Ridicula nobis hueco
nstiat suetant . siterribilia hostibus non funserin
slasue facstasunt ꝑpendamus pedeon itaque
uepes uras. & eleuamini porte aeternales &intro¬
br pegloriȩ.: Quis .ẽ. iste reegloriȩ : dñs

Expanded text:
illa sub Gedeon duce pugnae victoria designavit? illa sub Gedeon duce pugnae victoria designavit? Talia illic nimirum acta sunt, quae quanto magis usum pugnandi transeunt, tanto amplius a prophetandi mysterio non recedunt. Quis enim unquam cum lagenis veniens, arma deseruit? Ridicula nobis haec profecto fuerant, si terribilia hostibus non fuissent.haec quae facta sunt perpendamus. Gedeon itaque cipes vestras, et elevamini portae aeternales, et introibit rex gloriae. Quis est iste rex glor
Abbreviated transcription (Latin):
se describitur: hiscum exercitus multitudinem
adbella ꝓducer& : diuina ammonitione illi p̃ceptũ ẽ.
ut ad fluuium ueniens. om̃s quos flexis genibus aquas
haurire conspicer& : ab illor ũ conflictu remouer&
Actũq est & trecenti uiri tantum modo qui stantis
manib: aquas hauserant remanserunt: Cumhis ad
proelium ꝑgit : eosq non armis. sed tubis. lampa dib
& laguenis armauit: Namsicut illic scriptũ est
accensas lampa des miserunt intra lagunculas.
& tubas indextera. laguenas autẽ insinistra tenuer
& adhostes suos uenientes comminus. cecinerunt
tubis. confregerunt lagunculas. lam pades apparuer
& hinc tubarum sonitu. illinc lampadum chorusca¬
tione territihostes. sunt infugam conuersi
uidhoc est qđ talebellũ ꝑ propħam admedium dedi¬
citur & aduentui redemptoris nri. istius pugae
uictoria comparatur:  An indicare nobis ꝓpheta
studuit : qđ aduentũ redemptorisnr̃i contra diabalã

Expanded text:
se describitur. Is cum exercitus multitudinem se describitur. Is cum exercitus multitudinem ad bella produceret, divina illi admonitione praeceptum est ut ad fluvium veniens, omnes quos flexis genibus aquas haurire conspiceret, a bellorum conflictu removeret. Actumque est ut trecenti viri tantummodo, qui stantes manibus aquas hauserant, remanerent. Cum his ad praelium pergit, eosque non armis, sed tubis, lampadibus et lagenis armavit . Nam, sicut illic scriptum est, accensas lampades miserunt intra lagunculas, et tubas in dextra, lagenas autem in sinistra tenuerunt; et ad hostes suos cominus venientes, cecinerunt tubis, confregerunt lagunculas, lampades apparuerunt; et hinc tubarum sonitu, illinc lampadum coruscatione territi hostes, sunt in fugam conversi. Quid hoc est, quod tale bellum per prophetam ad medium adducitur, et adventui Redemptoris nostri istius pugnae victoria comparatur? An indicare propheta nobis studuit, quod adventum Redemptoris nostri contra diabolum
Abbreviated transcription (Latin):
Apudia cobergo idola non repperit: quia exactorcalli¬
dus quid in redemptore nr̃orep̃hender& non inuenit:
De hoc exactore : redeptorinr̃ogentilitatẽ ab eiꝰ dominio
liberanti. ꝑ prophamdicitur : Iugũ enim honeris eus
&uirgamhumeri eiꝰ. & sceptrũ exactoris eiꝰ superasti :
sicut indie madian: Eripiens quippe gentilitatẽ dñs
superauit iugũ honeris eiꝰ : cum eã aduentusuo. ab illa
demonicȩ tẏrannidis seruitute liberauit : Uirgam
grauiter deprimebat. abhumano genere reddendo
conpescuit superauit: & sceptrũ exactoris eius cum
regnũ eiusdemdiaboli. qui ꝓpestifera ꝑpetratione uici¬
orũ exigere consueuerat debita tributa poenarum.
defidelium corde destruxit: Sed quomodo haee acta
sunt : audiamus: Subiunctũ est illco: sicut indie ma¬
dian : Non abre arbitror. si hic madianitarũ bellum
lanter illatũ est : aliquanto lacius disseram: In libro
quippe iudicum gedeor contra madianitas dimicas¬

Expanded text:
Apud Jacob ergo idola Laban non reperit, quia exactor calliApud Jacob ergo idola Laban non reperit, quia exactor callidus quid in Redemptore nostro reprehenderet, non invenit. De quo exactore Redemptori nostro gentilitatem ab ejus dominio liberanti per prophetam dicitur: Jugum enim oneris ejus, et virgam humeri ejus, et sceptrum exactoris ejus superasti, sicut in die Madian . Eripiens quippe gentilitatem Dominus, superavit jugum oneris ejus, cum eam adventu suo ab illa daemoniacae tyrannidis servitute liberavit. Superavigraviter deprimebat, ab humano genere redempto compescuit. Superavit sceptrum exactoris ejus, cum regnum ejusdem diaboli, qui pro pestifera perpetratione vitiorum exigere consueverat debita tributa poenarum, de fidelium corde destruxit. Vet. XXXII, Rec. sunt audiamus. Subjunctum est illico: Sicut in die Madian. Non abs re arbitror si hoc Madianitarum bellum lanter illatum est aliquando latius disseramus. In libro quippe Judicum , Gedeon contra Madianitas dimicas
Abbreviated transcription (Latin):
ris. diabolus in redẽptore nr̃o uestigia terrenae concu¬
piscentiae non repperit: Sedquȩ iacob non habuit : ea
rachel sedendo cooperuit: serrachelquippe. quȩ & oiuis
dicit᷑ aeccła figuratur : Sedere autẽ est humilita tem
penitentiae appetere : sicut scriptũ est : Surgite post¬
quã sederitis: Rachel ergo id ola sedendo operuit.
uicia penitendo texit: Dehac cooꝑtione uiciorũ : ꝑ pro¬
pħam dicitur: Beatiquorũremis sȩ sunt iniquitates : &
quorũ tecta sunt peccata: Nosigitur rachel illa signa¬
uit : qui idola sedendo premimus: siculpas a uariciae
penitendo dampnamus: Quae utiq auaricia illis non
sol& euenire qui inuia dñi uirili tercurrunt. quib dr̃
uiriliter agite & confortetur corur̃m : sedhis maxime
qui quasi effeminatogressu gradientes pblandimenta
scłi resoluuntur: Unde &illic : euisdẽ rachelis hte uerba
sint: Iuxta consuetudinẽ feminarũ nunc accidit mibi:

Expanded text:
ris, diabolus in Redemptore nostro vestigia concuris, diabolus in Redemptore nostro vestigia concupiscentiae terrenae non reperit. Sed quae Jacob non habuit, ea Rachel sedendo cooperuit. Per Rachel quippe, quae et ovis dicitur, Ecclesia figuratur. Sedere autem, est humilitatem poenitentiae appetere, sicut scriptum est: Surgite postquam sederitis . Rachel ergo idola sedendo operuit, vitia poenitendo texit. De hac coopertione vitiorum per Psalmistam dicitur: Beati quorum remissae sunt iniquitates, et quorum tecta sunt peccata . Nos igitur Rachel illa 989 signavit, qui idola sedendo premimus, si culpas avaritiae poenitendo damnamus. Quae utique avaritia illis non solet evenire, qui in via Domini viriliter currunt, quibus dicitur: Viriliter agite, et confortetur cor vestrum , sed his maxime qui quasi effeminato gressu gradientes per blandimenta saeculi resolvuntur. Unde et illic ejusdem Rachelis haec verba sunt: Juxta consuetudinem feminarum nunc accidit mihi .
Abbreviated transcription (Latin):
cũ furore ueniens. sua apud ia cobidola requisiuit: Labari
quippe inter pretat᷑ de albatio: Dealbatio autẽ diabolis
non in conuenuenter accipitur: quicũ sit tenebrosus ex
merito transfigurat se in angelũ lucis: Huic seruiuit
iacob id est exparte rȩpborũ iudaicus popłs excuius
carne in carnatus dñsuenit: Potest etiã ꝑlaban mure¬
dus hic exprimi: Qui cũ furore iacobsequitur q̃r electos
quosq qui redemptoris menbra sunt . ꝑsequendo obprime¬
re conatur : Huius filiam id ẽ. seu mundi seu diaboli¬
iacobabstulit: cũ sibi xp̃s ȩccłam exgentilitate conunx̃:
ua & dedomopatris abstrahit:  ei ꝑpropħamdicit:¬
Obliuscere popłmtuũ: & domu patris tui: Quid uero in
idolis. nisi auaricia designatur: Vnde ꝑpaulũ dicitur:
Et auaricia quȩ est idolorũ seruitus : Labanergoueniens
apud iacob idola non inuenit : qui a ostensis mundithesau-¬

Expanded text:
cum furore veniens sua apud Jacob idola requisivit . De cum furore veniens sua apud Jacob idola requisivit . De quippe interpretatur dealbatio. Dealbatio autem diabolus non inconvenienter accipitur, quia cum sit tenebrosus ex merito, transfigurat se velut angelum lucis . Huic servivit Jacob, id est, ex parte reproborum Judaicus populus, ex cujus carne incarnatus Dominus venit. Potest etiam per Laban mundus hic exprimi. Qui cum furore Jacob sequitur, quia electos quosque, qui Redemptoris nostri membra sunt, persequendo opprimere conatur. Hujus filiam, id eJacob abstulit, cum sibi Christus Ecclesiam ex gentilitate conjunxit; quam et de domo patris abstraxit, quia ei pObliviscere populum tuum, et domum patris tui . Quid vero in idolis, nisi avaritia designatur? Unde per Paulum dicitur: Et avaritia, quae est idolorum servitus . Laban ergo veniens apud Jacob idola non invenit, quia ostensis mundi thesau
Abbreviated transcription (Latin):
Sequit : Clamorẽ ex actoris non exaudit: Sicut¬
supra edistũ efi quis hoc loco exactor accipi nisi
diabolus potest quimale suadendo spemcontulit in mor¬
talitatis. sed decipiendo exigit tributũ mortis quisua-¬
dendo intulit culpã. sȩuiendo exigit poeña : Huius
ex actoris sermo ẽ: ante mortẽ hominis astutapsuasio:
Clamor uero eius est: uiolenta iamrapina post mortẽ:
Quos eni ante mortẽ latenter intercipit: hos ad sipplicii
sui consorcium post mor tẽ uiolenter rapit. Sed quia ad
mortẽ ueuensdñis huꝰ exactoris uiolento simpetus non
expauit si cut ipse ait. Uenit eni princeps huꝰ mundi
&ime nonhab& quicqua: benedicitur cdlamorẽ exicto
ris non audit: uenit quippe ad eũ ex actor huma tu
generis. quia illu homine iudit: Sed que infirmitate
despectũ homine credidit: iur tute supra hominẽ sen¬
sit : Hui nimirũ exactoristẏpũ labanteruit: quando

Expanded text:
Sequitur: Clamorem exactoris non audit. - QuSequitur: Clamorem exactoris non audit. - Qusupra dictum est, quis hoc loco exactor accipi nisi diabolus potest? Qui male suadendo spem contulit immortalitatis, sed decipiendo exigit tributum mortis; qui suadendo intulit culpam, saeviendo exigit poenam. Hujus exactoris sermo est ante mortem hominis astuta persuasio, clamor vero ejus est violenta jam rapina post mortem. Quos enim ante mortem latenter intercipit, hos ad supplicii sui consortium post mortem violenter rapit. Sed quia ad mortem veniens Dominus, hujus exactoris violentos impetus non expavit, sicut ipse ait: Venit enim princeps hujus mundi et in me non habet quidquam , bene dicitur: Clamorem exacuam . » Venit quippe ad eum exactor humani generis, quia illum hominem vidit, sed quem in se infirmitate despectum hominem credidit, virtute supra hominem sensit. Hujus nimirum exactoris typum Laban tenuit, quando
Abbreviated transcription (Latin):
tionem: Quarũ unam om̃s agendo nouerant : alterã
nesciebant: Et humaniugenus: solihuic quã noue¬
rat intendebat. Uenit ꝑcarnẽ dñs & dum suscipit
una. alterã de monstrauit: Dum hanc nobis cognitã
suscipit : illa quae nobis. ẽ. in cognita ostendit: Mori¬
endo quippe uitã exercuit quã teremus resur gendo
aperuit quã quȩrimus: Exemplosuonos docens.
quod haet uita quã ante mortẽ ducimus non ꝓpt̃ se
amandasit sed ꝓpt̃ alterã toleranda : Quia ergo¬
noua conuersatione usus inter homines mores baby
loniȩ secutus non est : bene deeo scriptũ est : Contẽp¬
nitꝰ multitudinẽ ciuitatis: Uelcerte quod multos
ꝑspaciosam uiam uagantes deseruit & ꝑangusta
gradientes paucos elegit: Multitudinẽ namq
ciuitatis contẽpnere est : humanigeneris partem
quȩ latamuiam ingreditur. quȩ & ꝓhabundantia
iniquitatis multa est. aregni sui sorte rȩpbare :

Expanded text:
tionem. Quarum unam omnes agendo noverant, alteram tionem. Quarum unam omnes agendo noverant, alteram nesciebant, et humanum genus soli huic quam noverat, intendebat. Venit per carnem Dominus, et dum suscepit unam, alteram demonstravit: dum hanc nobis cognitam suscepit, illam quae nobis est incognita ostendit. Moriendo quippe vitam exercuit quam tenemus, resurgendo aperuit quam quaeramus: exemplo suo nos docens quod haec vita quam ante mortem ducimus, non propter se amanda sit, sed propter alteram toleranda. Nunova conversatione usus inter homines, quia mores secutus non est, bene de eo scriptum est: Contemnit multitudinem civitatis. Vel certe quod multos per spatiosam viam vagantes deseruit, et per angustam gradientes paucos elegit. Multitudinem namque civitatis contemnere est, humani generis partem, quae latam viam ingreditur, quae et pro abundantia iniquitatis multa est, a regni sui sorte reprobare.
Abbreviated transcription (Latin):
nanq interhomines factus est : ut non solũ nossanguine fuso
redimer&. sed etiã ostenso exemplo commutar&: In con¬
uersatione igit᷑ nr̃a & ueniendo alia inuenit : & ueniendo
alia docuit: Studebant enĩ om̃s suꝑba ad am stirpe¬
ꝓgeniti ꝓspera uitae presentis appetere. ad uersad riu¬
tare : ob pbria fugere głam sequi : Uenit inter eos in car¬
natus dñs aduersa appetens prespera spernens obꝓbria
amplectens gloriam fugiens : Namcũ udȩi illũ regem
sibi constituere uoluissent : fierirex refugit : Cũuero
eũ inter ficere molirentur sponte ad crucis patibulũ
uenit: Fugit ergo quod om̃s appetunt : appecut qđ om̃s
fugiunt: Seddum fugit quod om̃s appetunt. appetit
quod om̃s fugiunt. fecit quod om̃s mirantur : ut & mor¬
tuus ipse resurger&. & morte sua alios demorte susci¬
tar&: Duȩ quippe uitae sunt hominis incorpore¬
consistentis: Una ante mortẽ : alia post resurret¬

Expanded text:
namque inter nos homo factus est, ut non solum nos sanguine fuso namque inter nos homo factus est, ut non solum nos sanguine fuso redimeret, sed etiam ostenso exemplo commutaret. In conversatione igitur nostra et veniendo alia invenit, et vivendo alia docuit. Studebant enim omnes suprogeniti prospera vitae praesentis appetere, adversa devitare, opprobria fugere, gloriam sequi. Venit inter eos incarnatus Dominus adversa appetens, prospera spernens, opprobria amplectens, gloriam fugiens. Nam cum Judaei illum regem sibi constituere voluissent, fieri rex refugit; cum vero eum interficere molirentur, sponte ad crucis patibulum venit. Fugit ergo quod omnes appetunt, appetiit quod omnes fugiunt, sed cum fugit quod omnes appetunt, appetiit quod omnes fugiunt, fecit quod omnes mirarentur, ut et mortuus ipse resurgeret, et morte sua alios de morte resuscitaret. Duae quippe consistentis. Una ante mortem et alia post resurrec
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓtulerat . & nullã uiriditatẽ honi intellectus ꝓferens.
ꝑuersa sapiebat: Domũ ergo in solitudine. & tab̃na¬
Unde ei patris uoce ꝑ psalmistã dicit᷑: Postula ame.
& dabotibigentes hereditatẽ tuã & possessionẽ tuã
terminos terrae : Qua uextahoc qđd sest cum
patre dat om̃ia: Iuxta uero hoc qd homo est : apatre
accipit interomia : Sicut scriptũ est : Potestatẽ
dedit ei & iuditiũ facere. qr filius hominis est:
E rar siserptu. t. ꝰ Seiens qua omiu adeilit ei patr
in mapus: Uel sicut ipse dicit : Om̃e quoddat miipit̃ :
adme ueni& : Iam uero si quȩritur quid inter domũ ac taber¬
naculũ dist&: in habitatione domus. ẽ. taber naculũ initiere:
Corda itaq gentilium. quasi quaedã tabnacula habuit ueni¬
endo sed ea ꝑiusticiam firmans domũ fecit habitando
& qua eoꝵ uitã ad quos uenerat imitari despexit recte
mores despicit : humanȩ conuersationis : Homo quippe
inter homines factus : usum te uere hominũ noluit: Idcirco

Expanded text:
tellectus proferens, perversa sapiebat. Domum ergo in solitudine et tabernaUnde ei Patris voce per prophetam dicitur: Postula a me, et dabo tibi gentes haereditatem tuam, et possessionem tuam terminos terrae . Qui juxta hoc quod Deus est, cum Patre dat omnia, juxta hoc vero quod homo est, a Patre accipit inter omnia, sicut scriptum est: Potestatem dedit ei et judicium facere, quia filius hominis est . Et rursum scriptum est: Sciens quia omnia dedit ei Pater in manus . Vel sicut ipse dicit: Omne quod dat mihi Pater, ad me veniet . Jam vero si quaeritur quid inter domum ac tabernaculum distet, domus in habitatione est, tabernaculum in itinere. Corda itaque gentilium quasi quaedam tabernacula habuit veniendo. sed ea per justitiam firmans, domum fecit habitando. Et quia eorum vitam ad quos venerat imitari despexit, recte mores despicit humanae conversationis. Homo quippe inter homines factus, usum tenere hominum noluit. Idcirco
Abbreviated transcription (Latin):
esse: Circum dantib autẽ eum discipłis. surgens
intrauit ciuitatẽ : & postera die ꝓfectus .ẽ. cum
barnaba inderben: Cũq euangeli z assent ciui¬
tati illi & docuissent multos. reuersi sunt lystrã
&iconiũ & antiochiam: confirmantes animas
discipłoꝵ: Ferpendamus ergo quȩ hunc equum¬
possent minȩ cõpescere : quando eũ abintentione
sua. non ual& mors ipsa ꝓhibere : Ecce lapidib:
obruitur : nec tam̃ aueritatis sermone remouet᷑
Occidipotest : superari ñ potest: Velut extinctus
extra urbem ꝓicitur : sed intra urbẽ die alio
illesus p̃dicator inuenitur: Oquã fortis huic
uiro in est infirmitas : oquã inuictrix poenid.
oquã dominatrix pacientia : Ad agenda repul¬
sione ꝓuocat᷑. ad p̃dicandã salutẽ plagis erigitur:
ad ꝓpellendã laboris lassitudinẽ. pena refouet᷑
Quae ergohunc aduersitas super&. quẽ poena
fou& Sed equus di est. expharetra sagittas

Expanded text:
esse. Circumdantibus autem eum discipulis, surgens esse. Circumdantibus autem eum discipulis, surgens intravit civitatem, et postero die profectus est cum Barnaba in Derben. Cumque evangelizassent civitati illi, et docuissent multos, reversi sunt Lystrum et Iconium et Antiochiam, confirmantes animas discipulorum. Perpendamus ergo quae hunc possent equum minae compescere, quando eum ab intentione sua non valet mors ipsa prohibere. Ecce lapidibus obruitur, nec tamen a veritatis sermone removetur. Occidi potest, superari non potest; velut exstinctus extra urbem projicitur, sed intra urbem die alio illaesus praedicator invenitur. O quam fortis huic viro inest infirmitas! o quam victrix poena! o quam dominatrix patientia! Ad agendum repulsione provocatur, ad praedicandam salutem plagis erigitur, ad propellendam laboris lassitudinem poena refovetur. Quae ergo hunc adversitas superet, quem poena fovet? Sed equus iste Dei et pharetrae sagittas
Abbreviated transcription (Latin):
ñreputat : Tuba enĩquȩ discrimenbellidenunciat:
quid .ẽ. aliud quã uox seculariũ potestatũ. quȩ cor¬
a principib: sacerdotũ tuba sonuerat : cũ flagella
tos apłos dedõ loqui ꝓhibebant. sicut scriptũ est
Cesis denuntiauerunt : neloquerent᷑ in nomine ihũ:
Sediudeamus quo modo equũ dĩ clangor tubȩ ñ ter
reat : Ait petrus : Oboedire oport&dõ magis
qua hominibus: Qui aliis quoq ꝑsequentib dicit:
Non enĩ possumus quȩ uidimꝰ & audiuimus non loqui:
ł quus ergo dĩ clangorem tubȩ ñ metuit : & p̃dicator
egregius despectis potestatib: scłi. nullos minarĩ
sonitus ꝑtimescit: Videamus aliũ equũdĩ quomodo
terrã sorbeat : quomodo eũ nullus tubȩ t̃ror attingrat :
Scriptũ est: Suꝑuenerunt autẽ quidã ab antiochia
&i conio udaei & ꝑsuasis turbis. lapidantesq paulũ
traxerunt extrãciuitatẽ : estimantes eũ mortuũ

Expanded text:
non reputat. Tuba enim, quae discrimen belli denuntiat, non reputat. Tuba enim, quae discrimen belli denuntiat, quid est aliud quam vox saecularium potestatum, quae cona principibus sacerdotum tos apostolos de Deo loqui prohibebant, sicut scriptum est: « Caecis denuntiaverunt, ne loquerentur in nomine Jesu . » Sed videamus quomodo equum Dreat. Ait Petrus: Obedire oportet Deo magis quam hominibus . Qui aliis quoque persequentibus dicit: Non enim possumus quae vidimus et audivimus, non loqui . Equus ergo Dei clangorem tubae non metuit, quia praedicator egregius despectis potestatibus saeculi, nullos minarum sonitus pertimescit. 68. Videamus alium equum Dei quomodo terram sorbeat, quomodo nullus eum tubae terror attingat . Scriptum est: Supervenerunt quidam ab Antiochia et Iconio Judaei, et persuasis turbis, lapidantes Paulum traxerunt extra civitatem, aestimantes eum mortuum