comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
clum est. qr sepe et pigras mentes
amor ad opus excitat: et inquie¬
tas in cõtemplatione tumnor refre¬
nat. Anchora enim cordis. ẽ pon¬
dus timoris. et plerũq fluctu
cogitationũ quatit᷑. s ꝑ liscipli¬
ne sue uincula retinetur. Neq
hoc tempestas sue inquietitudi¬
nis. ad naufragiũ ꝑtrahit.qr
in diuini amoris littore. ꝑfecta
caritas astringit. Unde necesse ẽ.
ut quisquis ad contemplatioĩs
stuclia ꝓperat. semetip̃m prius
subtiliter interroget. qͣnͣtũ amet.
Machina quippe mentis ẽ ius
amoris. q̃ hanc dũ amũdo extͣ¬
hit. in alta substollit. mola¬
si sũma uiquirena diligit. si
diligens timet: si nouit incog¬
urta aut amando comp̃hende̾.
aut ñ comphensa tunendo ue¬
nerari. In contẽplatione ⁊ enĩ
m̃tẽ si amor ñ excitat: temporis
sui torpor obscurat. Si tunor
ũ aggrauat. sensꝰ hãc ꝑ ina¬
nia ad nebulã erroris leuat.
Et cum clausa ei secretoꝵ ianua
tardius aperitur: ab ea longius

Expanded text:
dum est quia saepe et pigras mentes amor ad opus excitat, et inquietas in contemplatione timor refrenat. Anchora enim cordis est pondus timoris; et plerumque fluctu cogitationum quatitur, sed per disciplinae suae vincula retinetur; neque hoc tempestas suae inquietudinis ad naufragium pertrahit, quia in divini amoris littore perfecta charitas astringit. Unde necesse est 209 ut quisquis ad contemplationis studia properat, semetipsum prius subtiliter interroget, quantum amat. Machina quippe mentis est vis amoris, quae hanc dum a mundo extrahit, in alta sustollit. si summa inquirens diligit, si diligens timet, si novit incognita aut amando comprehendere, aut non comprehensa timendo venerari. In contemplatione etenim mentem si amor non excitat, teporis sui torpor obscurat; si timor non aggravat, sensus hanc per inania ad nebulam erroris levat; et cum clausa ei secretorum janua tardius aperitur, ab ea longius
Abbreviated transcription (Latin):
ri uniruam marie pars dr̃:
qr actiue uite opera cum cor¬
pore transeunt.Contempla¬
tiue autẽ gauclia. melius
ex fine conualescunt. Quod
bene ac breuit ezechiel ꝓph̾ a
expͥmit : cũ uolantia. aĩalia
contemplatus. ait. Sunilitudo¬
manus hoĩs subtus pennas
eoꝵ erant. Quid enĩ ꝑ pennaᷤ
auimaliũ. nisi contemplatõ¬
ues possumus sentire sc̃oꝵ: qͥb
adsũm a transuolant. ⁊ t̾re¬
ua deserentes. se se in celestib
librant: Quid ꝑ manus nͥ
operationes accipunꝰ: Quia
cum in ꝓxuni amore se dila.¬
tant:uon a q̃ p̾ualent.⁊ iam
corporalit̾ admrnistrant. S
manus eoꝵ sub pennis sunt:
quia actionis sue oꝑa uirtu¬
te coirtemplationis iuncũt
Potest ⁊̃ ꝑ sepulchrum. ũ so¬
lũ in hac uita nr̃a contempla¬
tio: s quies eterne ⁊ intime
retributionis intelligiInqͣtã¬
to uerius quiescitur: quanto
in nobis corruptionis uitap¬
fectius uecatur. In habundan¬
tia ergo sepulchrum ingredit.

Expanded text:
ri unquam Mariae pars dicitur, ri unquam Mariae pars dicitur, quia activae vitae opera cum corpore transeunt, contemplativae autem gaudia melius ex fine convalescunt. Quod bene ac breviter Ezechiel propheta exprimit, cum volantia animalia contemplatus aitmanus hominis subtus pennas eorum erat . Quid enim per pennas animalium, nisi contemplationes possumus sentire sanctorum, quibus ad summa transvolant, et terrena deserentes, sese in coelestibus librant? Quid per manus, nisi operationes accipimus? Quia cum in proximi amore se dilatant, bona quae praevalent etiam corporaliter administrant. Sed manus eorum sub pennis sunt, quia actionis suae opera virtute contemplationis vincuntsolum in hac vita nostra contemplatio, sed requies aeternae et intimae retributionis intelligi; in qua tanto verius quiescitur, quanto in nobis corruptionis vita perfectius necatur. In abundantia ergo sepulcrum 211 ingreditur,
Abbreviated transcription (Latin):
plexus. ad rachelem iacob ꝑue¬
nit: qr ꝑfectus quisq ante acti¬
ue uite ad feciuiditatẽ ungit᷑.¬
⁊ post contemplatiue uite. ad re¬
quiẽ copulatur. Ꝙ eñi contẽ¬
platiua minor quidẽ tempore.
s merito maior est qmͣ actiua.
sacria euuangłii uerbis osten¬
ditur: in quo due mulieres di¬
uersa egisse referunt᷑. Maria qͥ p¬
pe redemptoris nr̃i u̾ba audi¬
ens: ad pedes illius residẽbat.
Martha aũt: corporalib mini¬
steriis uisistebat. Cumq contͣ
marie otiũ. martha quereret᷑:
aulint. Martha martha sol¬
licita es. ⁊ turbaria erga pluri¬
ma: porro unũ est necessarium.
Maria optimã partẽ elegit. q̃
diebat. nisi contemplatiua ui¬
ta expͥmit᷑: Qd ꝑ martham
exteriorib obsequiis occupatã.
nisi actura uita signatur: S¬
ꝑ mariam marthe cura non
rẽphenditur. marie u̾o ⁊̃ lau¬
datur. Quia magna sunt
actiue uite merita. s contẽ¬
platiue potiora. Uñ nec au fer¬

Expanded text:
plexus ad Rachelem Jacob perveplexus ad Rachelem Jacob pervenit, quia perfectus quisque ante activae vitae ad fecunditatem jungitur, et post contemplativae ad requiem copulatur. Quia enim contemplativa vita minor quidem tempore, sed merito major est quam activa, sacri Evangelii verbis ostenditur, in quo duae mulieres diversa egisse referuntur. Maria quippe Redemptoris nostri verba audiens, ad pedes illius residebat; Martha autem corporalibus ministeriis insistebat. Cumque contra Mariae otium Martha quereretur, audivit: Martha, Martha, sollicita es, et turbaris erga plurima. Porro unum est necessarium. Maria optimam partem elegit, quae diebat, nisi contemplativa vita exprimitur? Quid per Martham exterioribus obsequiis occupatam, nisi activa vita signatur? Sed Marthae cura non reprehenditur, Mariae vero etiam laudatur, quia magna sunt activae vitae merita, sed contemplativae potiora. Unde nec aufer
Abbreviated transcription (Latin):
libet parum de diuina cognitõe
pripimus redire ad humana iã
nolumꝰ et ꝓximoꝵ necessitatib
honerari recusamus. Quietem
contemplationis queruꝰ: ni-¬
chilq aliud. nisi hoc ꝙ sine la¬
bore reficit amamꝰ. S sanatos
nos ueritas ad domũ mittit.
uarrare q̃ nob̃ cũ acta st̃ p̃cipit:
ut udelicet pͥus mens ex sudet
in opere. ⁊ post modũ reficiat᷑
ꝙ iacob ꝓ rachel seruit.⁊ liã
accipit. eiq tnrͣ: ñ ẽ consuetudi¬
nis u terra nr̃a. ut minores
ante tradamꝰ ad uuptias qmͣ
templatuia: ꝙͥ ꝑ liã nisi ac¬
tiua uita signatur : In cõtẽ¬
platione quippe pͥncipiũ qͦd
deus est queritur: in oꝑatione
asit. sub graui necessitatũ fasce
laboratur. Un ⁊ rachel pulchra.
s sterilis:lia aũt lippa est. s fe¬
cunda. Quia nimirũ mens cũ
contemplandi octia appetit:
plus uidet. s minus deo filios
generat. Cum uero ad laborem
se p̃dicationis erigit: minꝰ uidet
s ampliꝰ parit. Post lie ergo cõ¬

Expanded text:
libet parum de divina cogitatione percipimus, redire ad humana jam nolumus, et proximorum necessitatibus onerari recusamus. Quietem contemplationis quaerimus, nihilque aliud nisi hoc quod sine labore reficit, amamus; sed sanatos nos Veritas ad domum mittit, et narrare quae nobiscum acta sunt praecipit; ut videlicet prius mens exsudet in opere, et postmodum refici debeat quod Jacob pro Rachel servit, et Liam accipit, eique dicitur Non est consuetudinis in terra nostra ut minores ante tradamus ad nuptias quam templativa; quid per Liam, nisi activa vita designatur? In contemplatione quippe principium, quod Deus est, quaeritur; in operatione autem sub gravi necessitatum fasce laboratur. Unde et Rachel pulchra, sed sterilis; Lia autem lippa est, sed fecunda, quia nimirum mens cum contemplandi otia appetit, plus videt, sed minus Deo filios generat; cum vero ad laborem se praedicationis dirigit, minus videt, sed amplius parit. Post Liae ergo com
Abbreviated transcription (Latin):
tiua quoq uita sepulchrũ est
qr apͣuis nos operib mortuo
tegit s contemplatiua ꝑfectu
sepelit: qr acunctis mundi atõ¬
nib funditus diuidit. Q uis¬
quis ergo iam in se contume¬
lias carnis edomuit. suꝑest ue
mentẽ ꝑ stuclia sc̃e operationis
exerceat. Et quisqͥs iam menti
ꝑ sc̃a opera dilatat: suꝑ est ui
hanc usꝙ ad secreta intune q¬
templationis extender. Neꝙ.¬
templationis studiũ operanda
negligit: uł ꝓpt̾ operationis in¬
stantiã contemplanda post po¬
nit. Hun ẽ .ni. ꝙ abraham con¬
iugem mortuam insepulchio
aupplici sepelit qr nimirĩ ꝑit¬
quisq p̃licator extractam ap̃sen-¬
tis uite desideriis animã suã. sub
bone operationis tegmine. et con¬
templationis abscondit: ut a
caruali concupiscentia. sub acti¬
uacontemplatiua quita qͣi in¬
sensibilis lateat. que prius mũ¬
li desideria sentiens. mortalit̾ ui¬
uebat. Hinc ẽ ꝙ humani gen̾is
redemptor ꝑ diem miracula ĩ ur-¬

Expanded text:
tiva quoque vita sepulcrum est, quia a pravis nos operibus mortuos tegit; sed contemplativa perfectius sepelit, quia cunctis mundi actionibus funditus dividit. Quisquis ergo jam in se contumelias 207 carnis edomuit, superest ut mentem per studia sanctae operationis exerceat; et quisquis jam mentem per sancta opera dilatat, superest ut hanc usque ad secreta intimae contemplationis studia entemplationis studium operanda negligit, vel propter operationis instantiam contemplanda postponit. Hinc est enim quod Abraham conjugem mortuam in sepulcro duplici sepelit ; quia nimirum quisque praedicator exstinctam a praesentis vitae desideriis animam suam, sub bonae operationis tegmine et contemplationis abscondit, ut a carnali concupiscentia sub activa contemplativaque vita quasi insensibilis lateat, quae prius mundi desideria sentiens, mortaliter vivebat. Hinc est quod humani generis Redemptor per diem miracula in ur
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃ operis in choatione surcũbãt
¶Et ũnulliita inquieti sunt.
ut si uacationẽ laborrs habue¬
ruit. grauiꝰ laborẽt: qr tanto
deteriores corclis tumultus to¬
lerant. quanto eis licentius
ad cogitationes uacat. Unde
nec̾e est. ut nec quieta mens.
at exercitationem se ĩmoderati
oꝑis dilatet: nec inquieta. ad
stueliũ contemplationis angꝰ¬
tet. Sepe enĩ qͥ ꝯtemplati dm̃
quieti poterant. occupationib
pͥssi ceciderunt: et sepe qͥ occu¬
pati beue humanis usib ui¬
uerent: gladio sue quietis
extineisunt. Nuc namq est.
plus exquirunt contemplã¬
do qmͣ capiunt: usq ad per¬
uersa dogmata erumpunt. Et
dum ueritatis discipuli eẽ hu¬
iiliter negligunt: magistri
erroꝵ fiunt. Hinc per semet ip¬
sam ueritas dicit. Si ocuiꝰ tu¬
us dexter scandalizat te: erue
euni et ꝓice abste. Sonum tͥ

Expanded text:
ipsa operis inchoatione succumbant, ipsa operis inchoatione succumbant, et nonnulli ita inquieti sunt, ut si vacationem laboris habuerint, gravius laborent, quia tanto deteriores cordis tumultus tolerant, quanto eis licentius ad cogitationes vacat. Unde esse est ut nec quieta mens ad exercitationem se immoderati operis 208 dilatet, nec inquieta ad studium contemplationis angustet. Saepe enim qui contemplari Deum quieti poterant, occupationibus pressi ceciderunt; et saepe qui occupati bene humanis usibus viverent, gladio suae quietis exstincti sunt. Hinc namque est plus exquirunt contemplando quam capiunt, usque ad perversa dogmata erumpunt; et dum veritatis discipuli esse humiliter negligunt, magistri errorum fiunt. Hinc per semetipsam Veritas dicit: Si oculus tuus dexter scandalizat te, erue eum, et projice abs te. Bon
Abbreviated transcription (Latin):
ex mortius in hereditatẽ incor¬
ruptibilẽ ⁊ incontaminatam
et in marcescibilẽ. Coccus rubeo
colore flãmescit: qr quẽ ĩplet ca¬
ritas incendit. Unde ⁊ in euuã¬
gelio ueritas dicit. Ignem ueni
mittere ui t̾ram. S bistinctus
coccus offerri p̾cipitur. ut uide¬
licet ante int̾ni uidicis oculos.
caritas nr̃a dei et ꝓximi dilec¬
tione coloretur. Quatuiꝰ euer-¬
sa mena. nec sic pro amore dei
quietẽ diligat. ut curã ꝓximi
utilitatẽq postponat: nec sic
ꝓ amore ꝓxuni occupationi
iuseruiat. ut quietẽ funditus
deserens. ignẽ in se suꝑni amoris
extinguat. Qsqͥs gͦ semetip̃m
d̾o iã sacrificiũ obtulit si ꝑfecta
desiderat: curet ncc̃e ẽ ut ñ solũ
ad operationis se latituclinẽ.
uerũ ⁊̃ ad culmina contempla¬
tionis extendat. S int̾ ħ mag¬
nopere sciendum ẽ.: qr ualde
inter se cliu̾se st̃. compassiones
aĩoꝵ. Nonnull i nãq hoĩm
ita ociose mentis st̃: ut si eos
labor occupationis excipiat. in

Expanded text:
ex mortuis, in haereditatem incorruptibilem, et incontaminatam, et immarcescibilem . Coccus rubeo colore flammescit, quia quem implet charitas incendit. Unde et in Evangelio Veritas dicit: Ignem veni mittere in terram . Sed bis tinctus coccus offerri praecipitur, ut videlicet ante interni judicharitas nostra, Dei et proximi dilectione coloretur, quatenus conversa mens nec sic pro amore Dei quietem diligat, ut curam proximi utilitatemque postponat; nec sic pro amore proximi occupationi inserviat, ut quietem funditus deserens, ignem in se superni amoris exstinguat. Quisquis ergo semetipsum Deo jam sacrificium obtulit, si perfecta desiderat, curet necesse est ut non solum ad operationis se latitudinem, verum etiam ad culmina contemplationis extendat. Sed inter haec magnopere sciendum est, quia valde inter se diversae sunt conspersiones animorum. Nonnulli namque hominum ita otiosae mentis sunt, ut si eos labor occupationis excipiat, in
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ. sem̃ iusto multiplex siugit:
cerationẽ. ac moꝵ magnitucli¬
uem. tanto ei fecunclius p̃lica¬
tioĩs u̾bũ tribuit᷑. qnͣto hoc ĩ eiꝰ
pectore. ꝑfecti operis ex aratiõe
p̃uenitur. Ille nainqz bene lo¬
quendi facundiam accipit. qͥ
sinũ cordis. ad perfecte iuuendi
studia extendit. Nec loquentem cõ-¬
scientia p̃pedit: cũ uita linguã
ante cedit. Hinc ẽ ꝙ egyptii ser-¬
uitio publico ser iosep̃h dispẽ¬
sente sub iectrcum iuri s regis
semetipos tradentes humiliãt.
frumenta ⁊̃ ad sem̃ reportant
Frugẽ qͥppe ad esũ ⁊̃ liberi acci¬
punꝰ:cũ ⁊ sacro eloquio pasci¬
do appetunꝰ. in nrĩs uoluptatib̾
uagamur. S serui fei ⁊ ad se¬
men frumenta ꝑcipimꝰ qr clũ
plene deo subdimur. ⁊̃ u̾bo pre¬
dicationis replemur. Et qm̃
magna ꝓles fideliũ sequitur.
cum sc̃a predicatio protegͣatur:
post multiplicitatẽ seminis. rec¬
te subiungitur ⁊ progenies tua
sicut herba t̾re. Iusti ꝓgeniea

Expanded text:
nem, semen justi multiplex surgit, cerationem, ac morum magnitudinem, tanto ei fecundius praedicationis verbum tribuitur, quanto hoc in ejus pectore perfecti operis exaratione praevenitur. Ille namque bene loquendi facundiam accipit, qui sinum cordis per recte vivendi studia extendit. Nec loquentem conscientia praepedit, cum vita linguam antecedit. Hinc est quod Aegypti, sertio publico, Joseph dispensante, subjecti ; cum juri regis semetipsos tradentes humiliant, frumenta etiam ad semen reportant. Frugem quippe ad esum etiam liberi accipimus, cum et sacro eloquio pascdo appetimus in nostris voluptatibus vagamur. Sed servi facti, et ad semen frumenta percipimus, quia dum plene Deo subdimur, etiam verbo praedicationis replemur. Et quoniam magna proles fidelium sequitur, cum sancta praedicatio praerogatur, post multiplicitatem seminis recte subjungitur: Et progenies tua sicut herba terrae. Justi progenies
Abbreviated transcription (Latin):
nisi contemplatiua uita signa¬
tur: que nos qͣi abhoc mundo
mortuos sepelit. dũ atterrenis
desideriis susceptos. in intinis
abscondit: Eb exteriori quippe
uita morturet sepulti ꝑ contẽ¬
plationẽ fuerant: quib paulus

Expanded text:
nisi contemplativa vita signatur, quae nos quasi ab hoc mundo mortuos sepelit, dum a terrenis desideriis susceptos in intimis abscondit? Ab exteriori quippe vita mortui etiam sepulti per contemplationem fuerant, quibus Paulus
Abbreviated transcription (Latin):
sie lege dei ñ eẽm: sz in lege essẽ
xͥ. Et paulo post. Om̃ib omĩa
fes̾ sum: ut om̃s facerẽ saluos.
seq eium egregius p̃dicator ut
qͣ uiteus fieret. ad ꝑfidiam eru¬
pit: neq ut qiͣ sub lege eẽt ad
arnale sacrificiũ rediit: neq
it õĩb oĩa fieret simplicitatẽ
iñtis. inerroris uarietatẽ ⁊ mu¬
taut: S cũ delcendendo appro¬
pinquauit infidelib ñ caden¬
Dut udelicet singulos ĩ se
luscipiens.⁊ se in singuł tnͣsfi¬
qgurans. compaciendo colligeret.
sita ip̃e ut illi eẽt.quid impen¬
li sibi abaliis recte uoliusset
Stanto uerius unicuiq erranti
acureret. qͣnto salutis euis mo¬
dũ. ex ꝓpͥa consideratione di¬
diciss; Sñ ergo dr̃ ⁊ iusitans
spẽm tuã ñ peccabis. qr tunc
pec̃m plene uincit᷑. cũ ex sua
similitudine unusquisq per¬
pendit. qͦmͦ in ꝓximi dilectõe
dilatetur. Cum uero auitiia
caro restringitur. cũ mens uir-¬
tutib excitetur: restat ut loq̃n¬

Expanded text:
n lege essem Christi. . Et paulo post: Omnibus omnia factus sum, ut omnes facerem salvos . Neque enim egregius praedicator, ut quasi Judaeus fieret, ad perfidiam erupit; neque ut quasi sub lege esset, ad carnale sacrificium rediit; neque ut omnibus omnia fieret, simplicitatem mentis in erroris varietatem commutavit; sed condescendendo appropinquavit infidelibus, non cadendo; ut videlicet singulos in se suscipiens, et se in singulos transfigurans, compatiendo colligeret, si ita 206 ipse, ut illi, esset quid impendi sibi ab aliis recte voluisset; et tanto verius unicuique erranti concurreret, quanto salutis ejus modum ex propria consideratione didicisset. Bene ergo dicitur: Et visitans speciem tuam non peccabis, quia tunc peccatum plene vincitur, cum ex sua similitudine unusquisque perpendit, quomodo in proximi dilectione dilatetur. Cum vero a vitiis caro restringitur, cum mens virtutibus exercetur, restat ut loquen
Abbreviated transcription (Latin):
indei amorẽ surgitur: s pdicã-
uad proxuni utilitatẽ traditur
Iie ⁊ apud moysen clũ ĩ sacrifi¬
aouacca mactatur: offerri cum
spo lignoq cedrino bitinctus
iis p̾cipitur. Uaccam quippe
atamus: cũ carne̾ a lasciiua
uoluptatis extinguimus
Qñ cum ysopo lignoꝵq ce¬
damo ac coceo offerimꝰ.: qr cum
lateratione carnis. sacrificiũ fi
a sirai t caritatis adolemus.
Hysopus quippe. int̾na nostra
mundare consueuit. Et ꝑ petrũ
drͣ. fide mundans corda eoꝵ. Lig¬
nũ cedrinũ nulla putredine de¬
ficit: qr spem celestiũ t̾minua ñ
consumit. Unde ⁊ ꝑ petrũ diͣ¬

Expanded text:
ei amorem surgitur, sed praedicando ad proximi utilitatem reditur. Unde apud Moysen, dum in sacrificio vacca mactatur , offerri cum hyssopo lignoque cedrino bis tinctus coccus praecipitur. Vaccam quippe mactamus, cum carnem a lascivia suae voluptatis exstinguimus. Quam cum hyssopo lignoque cedrino ac cocco offerimus; quia cum maceratione cdei, spei, et charitatis adolemus. Hyssopus quippe interna nostra mundare consuevit. Et per Petrum dicitur: Fide mundans corda eorum . Lignum cedrinum nulla putredine deficit, quia spem coelestium terminus non consumit. Unde et per
Abbreviated transcription (Latin):
uersis desiderioꝵ motib subin¬
sticie dispositione refrenatur.
S quid prodest ꝑ continentiam
carnem restringere. si mens se
ꝑ cõpassionẽ nesciat in ꝓxini
amore delẽctare: Nulla nãg
ẽ castitas carnis. ꝙͣ ñ emeidat
suauitas mentis. Uñ post par̃
tabernaculi apte subiungiir¬

Expanded text:
erversis desideriorum motibus sub jerversis desideriorum motibus sub justitiae dispositione refrenatur. Sed quid prodest per continentiam carnem restringere, si mens se per compassionem nesciat in proximi amore dilatare? Nulla namque est castitas carnis quam non commendat suavitas mentis. Unde post pacem tabernaculi apte subjungi
Abbreviated transcription (Latin):
rixam aͥ contͣ se exurg̾e. semet¬
ip̃m sentit. Et tunc ueriꝰ ui
det de sccura dei delectatiõe. quid
perdidit: q̃mi ad se dilapsus. suã
ĩ se ꝯtumeliã inuenit. Pacẽ ergo
nobis t̾re bestie t̾re faciunt: quia
motus carnis dũ nos temptando
lacessunt. ad amorem quietis ĩ¬
tune compellunt. Sñ autẽ sub¬
aliter pax plena dicitur: atq
aliter in choata. In choatã quip
pe ueritas discipulis dederat:
cũ dicebat. Pacem reluiquo uob̾:
pacem meã do uobis. Et plenã
symeon desi derau̾at: cũ exoraue¬
ĩ pace. Pax .n. nr̃a ex desiderio cõ¬
ditoris in choatur: ex mnanifesta
autẽ iusione ꝑficitur. Plena
qͥppe tũc erit: cum mens ur̃a nec
ignorantia cecatur. nec carnis
sue ĩpugnatione concutitur.
S quia eius exordia tangimꝰ.
cũ uł mentẽ deo. uel carne̾ mẽti
subiungamꝰ. tabernaclu ius¬
ts habere pacẽ drͣ. qr uidelicet eiꝰ
corpus ꝙ mente in habitat᷑. a ꝑ¬

Expanded text:
rixam sibi contra se exsurgere ex semetrixam sibi contra se exsurgere ex semetipso sentit, et tunc verius det de secura Dei dilectione quid perdidit, qui ad se dilapsus, suam in se contumeliam invenit. Pacem ergo nobis terrae bestiae faciunt, quia motus carnis, dum nos tentando lacessunt, ad amorem quietis intimae impellunt. Bene autem subaliter pax plena dicitur, atque aliter inchoata. Inchoatam quippe pacem Veritas discipulis dederat, cum dicebat: Pacem relinquo vobis, pacem meam do vobis , et plenam Simeon desideraverat, cum exorain pace . Pax enim nostra ex desiderio Conditoris inchoatur; ex manifesta autem visione perficitur. Plena quippe tunc erit, cum mens nostra, nec ignorantia caecatur, nec carnis suae impugnatione concutitur. Sed quia ejus exordia tangimus, cum vel mentem Deo, vel carnem menti subjugamus, tabernaculum justi habere pacem dicitur, quia videlicet ejus corpus, quod mente inhabitat, a p
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad morsũ tam̃ ut cliximꝰ
actionis illicite ñ exceclunt.
Pacifice itaq sunt terre bestie.
qr amotus carnis. ⁊ si ꝑ deside¬
ria palpitant:aꝑte nos tamen
contradictioe oꝑis ꝯditione¬
ñ impugnant. Qmͣuis per
hoc ip̃m ꝙ pacifice dicuntur.
etiam id ꝙ de malignis spi¬
ritib diximus. ñ ĩcõuenient᷑
accipit᷑. Motus et enim car¬
iis. pacẽ nobiscũ d̾o facuĩt: cũ
tẽptando contradicunt. Nam
iusti mens in eo ꝙ a suꝑna di¬
rigitur: ex corruptibili corꝑe.
graui bello fatigatur. Que¬
et si q̃n a desideriis celestibus
huius muncli qͣtelibet mi¬
nima delectatione tardatur:
ip̃o bello sue tẽptatioĩs impel¬
litur. ut illud toto corde clili¬
gat. ꝙ ꝯtradictio nullaꝰ turbat
Unde fit. ut quietẽ ĩtumam ad
memoriã reuocaᷤt: ⁊ cartus sue
illecebras fugiens. ad illam
pleno amore suspiret. Consi¬
derare enĩ ex temptatione qͥsq
compellitur. unte. quo cecidit:
qui post qmͣ pacẽ dei deseruit

Expanded text:
iximus, actionis illicitae non excedunt. Pacificae itaque sunt terrae bestiae, quia motus carnis etsi per desideria palpitant, aperta nos tamen contradictione operis non impugnant. Quamvis per hoc ipsum quod pacificae dicuntur, etiam id quod de malignis spiritibus diximus, non inconvenienter accipitur. Motus etenim carnis pacem nobis cum Deo faciunt, cum tentando contradicunt. Nam justi mens in eo quod ad superna dirigitur, ex corruptibili corpore gravi bello fatigatur. Quae si quando a desideriis coelestibus, hujus mundi quamlibet minima delectatione tardatur, ipso bello suae tentationis impellitur, ut illud toto corde diligat, quod contradictio nulla perturbat. Unde fit, ut quietem intimam ad memoriam revocet, et carnis suae illecebras fugiens, ad illam pleno amore suspiret. Considerare enim ex tentatione unusquisque compellitur, unde quo cecidit, qui postquam pacem Dei deseruit,
Abbreviated transcription (Latin):
labore atterimur. aperpetus dolo¬
Sexto quippe oĩa preficiens. iy
minem condidit. ⁊ septimo de¬
die requieuit. Qui scilicet sex¬
timus uesperã ñ habet: quid
subsequentẽ requiem nuiiul
iam terminus claudit. ꝑfeh
ergo om̃ib requies sequitir ꝙ
post bona uitae p̃sentis opet
retributio et̾ne quietis inueni¬
tur. In sex itaq nos tribul atiõibꝰ
dũs liberat. ne in septima ma¬
lui tangat: qr ꝑ paterne pie¬
tatis eruditionem. p̃sentis uite
labore nos atterit.Sz in aduen¬
iuiudicii a u̾bere abscondit: ut
tanto tunc ad salutẽ certiores exi¬
beat. quanto nũe nos flagella
duriꝰ secant. Qui apte mox ⁊ma¬
lauite ip̃sentis. et ad ũitoria suꝑ¬
ne ꝓtectionis enumerans: sub
alit. In fame eruet te de morte. et in
belo de manu glaclii. Si eut faines
caris. est subtractũ subsidium
corpors.ĩta fames mentis est. silen¬
tuun diuine locutioĩs. Un recte¬

Expanded text:
labore atterimur, a perpetuo dololabore atterimur, a perpetuo doloSexta quippe die omnia perficiens Deus hominem condidit; septimo die requievit. Qui scilicet septimus vesperam non habet, quia subsequentem requiem nullus jam terminus claudit. Perfectis ergo omnibus requies sequitur; quia post bona vitae praesentis opera, retributio aeternae quietis invenitur. In sex itaque nos tribulationibus Dominus liberat, ne nos in septima malum tangat, quia per paternae pietatis eruditionem praesentis vitae labore nos atterit, sed in adventu judicis a verbere abscondit; ut tanto tunc ad salutem certiores exhibeat, quanto nunc nos flagella durius secant. Qui apte mox et mala vitae praesentis, et adjutoria supernae protectionis enumerans subait: « In fame eruet te de morte, et in bello de manu gladii. » Sicut fames carnis est subtractum subsidium corpori, ita fames mentis est silentium divinae locutionis. Unde et recte
Abbreviated transcription (Latin):
cussa autem caritatis eĩ spicuł.
uulneratur ĩ intimis affectu
pietatis. ardet desiderio contem¬
plationis. Et miro modo uiui
uificatur ex uulnere: q̃ priua
mortua i acebat in salute. Eitu¬
at anhelat. ⁊ iam uid̾e desid̾at.
quẽ fugiebat. ꝑcussione ergo
ad salutẽ reducitur: q̃ ad se¬
curitatem quietis intime. a¬
moris sui ꝑturbatione reuo¬
catur. S cũ sauciata mens
anhelare in dm̃ ceperit. cui
cuncta mundi huius blandi¬
menta despiciens. ad suꝑnam¬
se patriam ꝑ desiderium̃ tendite
ad temptationẽ ei protinꝰ uer¬
tui: quicquid amicũ pͥus inse¬
culo. blandumq putabatur. sã
qui peccantẽ amare ꝯsueuerant
recte intuente crudelit̾ impug¬
uant. Et erectus in dõ anĩmus.
caruis sue bella tolerat. inqua
pͥus intus seruienꝯ. delectabili¬
ter iacebat. Uoluptates prisce
ad memoriã redeunt: ⁊ contrade¬
centẽ̾ mentẽ. graui certamine
asfugunt. S qr dum transitmm

Expanded text:
percussa autem charitatis ejus spiculis, percussa autem charitatis ejus spiculis, vulneratur in intimis affectu pietatis, ardet desiderio contemplatvificatur ex vulnere quae prius mortua jacebat in salute. Aestuat, anhelat, etiam videre desiderat quem fugiebat. Percussione ergo ad salutem reducitur, quae ad securitatem quietis intimae amoris sui perturbatione revocatur. Sed cum sauciata mens anhelare in Deo coeperit, cum cuncta mundi hujus blandimenta despiciens, ad supernam patriam per desiderium tendit, ad tentationem ei protinus vertitur quidquid amicum prius in saeculo, blandumque putabatur. Nam qui peccantem amare consueverant, recte viventem crudeliter impugnant; et rectus in Deo animus carnis suae bella tolerat, in qua prius vitiis serviens delectabiliter jacebat. Voluptates priscae ad memoriam redeunt, et contradicentem mentem gravi certamine affligunt. Sed dum transitorio
Abbreviated transcription (Latin):
faciam. ꝑcutiam et ego sanabo. Ot¬
cidit enĩ ⁊ uiuificat. ꝑcutit ⁊ sa¬
net. qr idcico foras uerbera admo¬
uet. ut uitus uuln̾a delictoꝵ eu¬
ret. Aliq̾ñ aũt ⁊̃ si flagella exteriꝰ
cessare uideantur. intus uulnera
infligu. qr m̃tis nr̃e duriciã suo de¬
siderio ꝑcutit: s ꝑcutiendo san at.
qr t̾roris sui iaculo transfixos. ad
sensum nos rectitudinis reuocat
Corda enun nr̃a male sana sũt.
cum nullo dei amore sauciantur.
cũ ꝑegrinationis sue crũpnam
ñ sentiunt: cũ erga infirmitatẽ
ꝓximi. nec quãlibet minimo
affectu languescunt ss uulne¬
rantur ut sanentur. qr amoris
sui spiculsmentes deus in sensi¬
biles ꝑcutit: moxq sensibiles.
ꝑ ardorẽ karitatis reddit. Unde
ei sponsa in canticis canticorũ
licit. Uulnerata karitate ego
sum. Male enim sana anima.
atq in huiꝰ exilii statu ceca se¬
curitate ꝓstrata: nec uidebat
dũ. nec uidere requirebat.ꝑ

Expanded text:
faciam; percutiam et ego sanabo. Ocfaciam; percutiam et ego sanabo. Occidit enim ut vivificet, percutit ut sanet. Quia idcirco foris verbera admovet, ut intus vulnera delictorum curet. Aliquando autem etiamsi flacessare videantur, intus vulnera infligit qui mentis nostrae duritiam suo desiderio percutit. Sed percutiendo sanat, quia, terroris suo jaculo transfixos, ad sensum nos rectitudinis revocat. Corda enim ncum nullo Dei amore sauciantur, cum peregrinationis suae aerumnam non sentiunt, cum erga infirmitatem proximi nec quamlibet minimo affectu languescunt. Sed vulnerantur ut sanentur, quia amoris sui spiculis mentes Deus insensibiles percutit, moxque eas sensibiles per ardorem charitatis reddit. Unde et sponsa in Canticis canticorum dicit: Vulnerata charitate ego sum . Male enim sana anima, atque in hujus exsilii stratum caeca securitate prostrata, nec videbat Dominum, nec videre requirebat;
Abbreviated transcription (Latin):
icrepationẽ diũi repbare dicen¬
lisuut: qr in semetipia satagñt
ĩuenire ꝙ nescuĩt. Unde ⁊ bs̃ Iobad
libertatis u̾ba. inter ꝑcussionis uer¬
bera erũpens. tanto de se rectius in¬
dicia ferientis int̾rogat: qnͣto in se
ip̃o ueruus causas passioĩs ignorat.
loq̃ret᷑ reprobasse dei increpationem
credidit. Quẽ apte etiam hereticoꝵ
tenere sp̃em liximua: qͥ õe ꝙ a sc̃a ec¬
clesia recte agit᷑. apud indiciũ suũ
sẽꝑ ad uitiũ tortitudinis inflectũt
Quia u̾o bona intentione alloquẽ¬
dũ ducitur. s ñ curat discern̾e cui
loquat᷑: adhuc suꝑne dispensatiois
moderamina. p̃dicanto subiungit.
detur: ꝑcutit. ⁊ manꝰ eiꝰ sanabunt
Duob modis omp̃e d̾s uuln̾at:¬
quos reducere ad salutẽ curat. Ali¬
quando enĩ carne̾ ꝑcutit: ⁊ m̃tis
duriciã. suo pauore tabe facit. uul¬
nerando ad salutẽ reuocat: cũ elec¬
tos suoa affligit exteriꝰ. ut inte¬
loquit᷑ dicens. Ego occidã. ⁊ iuu̾e

Expanded text:
increpationem Domini reprobare dicendi sunt, quia in semetipsis satagunt invenire quod nesciunt. Unde et beatus Job ad libertatis verba, inter percussionis verbera erumpens, tanto de se rectius judicia ferientis interrogat, quanto in se ipso verius causas passionis ignorat. loqueretur, reprobasse Dei increpationem credidit. Unde tenere speciem diximus, qui omne quod a sancta Ecclesia recte agitur, apud judicium suum semper ad vitium tortitudinis inflectunt. Quia vero bona intentione ad loquendum ducitur, sed non curat discernere cui loquatur, adhuc supernae dispensationis mdetur; percutit, et manus ejus sanabunt, » Duobus modis omnipotens Deus vulnquos reducere ad salutem curat. Aliquando enim carnem percutit, et mentis duritiam suo pavore tabefacit. Vulnerando enim ad salutem revocat, cum electos suos affligit exterius, ut inteloquitur, dicens: Ego occidam, et vivere
Abbreviated transcription (Latin):
fligunt: s afflicta mena tanti
magis ad et̾nã patriã reditum
cliligit. qnͣto in hoc erumpnose
exilio laboriosuis uiuit. Et ue¬
rius segr̃e sui adiutoris hu¬
miliat. cũ contͣ se insidias ho¬
stiũ acriores pensat. Terre ens
bestie pacifice electis fuuit. qr¬
in aligni sp̃c cũ bonoꝵ corda ad¬
uersantes depͥmũt Hec nolẽ¬
tes ad ainorẽ dñi impellũt
Inde ergo cũ dõ pax robustior
oritur: unde nobis ab adu̾sariis
durior pugna generatur. pos
do lassessunt:Hi contͣ nos bes¬
ualiter insurgunt. O cũ cor sb̾
diuina lege depͥmitur.⁊iam
carius in centuia detumescũt:
ut ⁊ si temptando sub murmu-¬
rant. nequaqmͣ tam̃ usq ad ef¬
fectum operum. qiͣ ad aꝑti
morsus rabiẽ exurgurit. Qͥs
eium in hac adhuc corrup¬
tibili carne subsistensur.
Ias t̾re bestias plene edomat.
ĩ ille ad t̾ciũ celũ raptꝰ. egre¬
iua p̃licator clicat. Uido̾ ali¬
ai legẽ ĩ membris meis. re

Expanded text:
fligunt; sed afflicta mens tanto magis ad aeternam patriam reditum diligit, quanto in hoc aerumnoso exsilio laboriosius vivit; et verius se gratiae sui adjutoris humiliat, cum contra se insidias hostium acriores pensat. Terrae ergo bestiae pacificae electis fiunt, quia maligni spiritus, cum bonorum corda adversantes deprimunt, haec nolentes ad amorem Domini impellunt. Inde ergo cum Deo pax robustior oritur, unde nobis ab adversariis durior pugna generatur.  do lacessunt, contra nos bestialiter insurgunt. Sed cum cor sub divina lege deprimitur, etiam carnis incentiva detumescunt; ut etsi tentando submurmurant, nequaquam tamen usque ad effectum operum, quasi ad aperti morsus rabiem exsurgant. Quis enim in hac adhuc corruptibili carne subsistens, has terrae bestias plene edomat, cum ille ad tertium coelum raptus egregius praedicator dicat: Video aliam legem in membris meis re
Abbreviated transcription (Latin):
poris. cruciatusq ꝑtimescunt. An¬
tiqꝰ siamq aduersariꝰ. ut a recta
intentione nos retrahat. multi¬
formiter impugnat. ⁊ tempta¬
tionem nrãm. modo uerbi fame.
mͦ carnis certamine. mͦ flagello
sermonis. modo calamitate per¬
secutionis. aggreditur. S quia
perfectus quisq cũ in se ipõ uicia
uicerit. stati mentẽ ⁊ iam cõ¬
tra uuln̾a passionis accingit: ap¬
te subiungitur. ⁊ ñ timebis cala¬
mitatẽ. cũ uen̾it. Sc̃ĩ .n. uiri qr
contra multiformẽ adu̾sarium
se pugnare consicerant: semet¬
ip̃os incertamine multiplicit᷑
parant. Habent enĩ contra fa¬
mẽn diuini u̾bi pabulũ: ꝯtra
belli gladiũ continentie scutũ.
rtͣ flagellũ linguie ꝓtectionẽ
pacientie. contra exterioris cala
mitatis dampnũ interni amo¬
ris adutoriũ. Uñ miro modo
agit᷑. t qͦ eo hostis callidus nu-¬
mero sius temptat: eo curũ¬
specti dei milites. uirtutib ¬
tiores fiant. Et quia electi q

Expanded text:
poris cruciatusque pertimescunt. Anporis cruciatusque pertimescunt. Antiquus namque adversarius, ut a recta intentione nos retrahat, multiformiter impugnat; et tentationem nostram modo verbi fame, modo carnis certamine, modo flagello sermonis, modo calamitate persecutionis aggreditur. Sed quia perfectus quisque cum in seipso vitia vicerit, statim se etiam contra vitia passionis accingit; apte subjungitur: « Et non timebis calamitatem cum venerit. » Sancti enim viri, quia contra multiformem adversarium se pugnare considerant, semetipsos in certamine multipliciter parant: habent enim contra famem, divini verbi pabulum; contra belli gladium, continentiae scutum; contra flagellum linguae protectionem patientiae; contra extmitatis damnum, interni amoris adjutorium. Unde miro modo agitur, ut quo eos hostis callidus numerosius tentat, eo circumspecti Dei milites virtutibus ditiores fiant. Et quia electi quique
Abbreviated transcription (Latin):
feriunt. q̃ui eoꝵ opera irridendo ꝑ¬
secuntur. Sepe enĩ lingͣ abono
opere dũ uĩtuꝑat reuocat: ⁊ qͣi fla¬
gellum se exerĩt. qr dorsũ timide
mentis celit. Hoc flagellũ lin¬
gue. electe mente̾ insidiari ꝓpħa
conspex̾at: cũ suꝑnũ adiutorium
pollicens. dicebat. Ip̾e liberabit¬
te de laqueᷤ uenantiũ: ⁊ auerbo
aspero. Uenantes enĩ. nuch aliud
qmͣ carnem querunt. Si aue¬
nantiũ laqueo. atq ab aspero
ualiũ. et irrisionum ꝓbra. despici¬
endo superamꝰ. Aspera quippe eoꝵ
u̾ba sunt: que bonis nr̃is itine¬
rib adu̾santur. S asperitatẽ
uerbi euadere. est irrisiones detͣ¬
hentiũ. dissimulando calcare. Sc̃a
ergo aĩa a flagello lingue abscõ¬
ditur: qr clũ in hoc mundo honorẽ
laulis ñ querit. ne contumelias
detractionis sentit. S sunt non¬
nulli. qͥ iam de rogantiũ u̾ba des¬
piciunt. iam irrisiones ꝓ nichi¬
lo attenclunt: ad huc tñ penas cor¬

Expanded text:
feriunt, qui eorum opera irridendo pferiunt, qui eorum opera irridendo persequuntur. Saepe enim lingua a bono opere, dum vituperat, revocat; et quasi flagellum se exerit, quia dorsum timidae mentis caedit. Hoc flagellum linguae, electae menti insidiari Propheta conspexerat, cum supernum adjutorium pollicens dicebat: Ipse liberabit de laqueo venantium, et a verbo aspero . Venantes enim nihil aliud quam carnem quaerunt. Sed a venantium laqueo, atque ab aspero nalium, et irrisionum probra despiciendo superamus. Aspera quippe eorum verba sunt, quae bonis nostris itineribus adversantur. Sed asperitatem verbi evadere est irrisiones detrahentium dissimulando calcare. Sancta ergo anima a flagello linguae absconditur, quia dum in hoc mundo honorem laudis non quaerit, nec contumelias detractionis sentit. Sed sunt nonnulli, qui jam derogantium verba despiciunt, jam irrisiones pro nihilo attendunt; adhuc tamen poenas cor
Abbreviated transcription (Latin):
famẽ audiendi u̾bũ dei. Et quia
humanã mentẽ cũ diuiua allo-¬
utione deserit. ⁊ͣ eã tẽptatõ car¬
nis ĩualescit: apte subiungit᷑
set in bello de manu glaclii. Bel¬
lum quippe patuu. cũ carnis nr̃e
temptationib ĩmpugnamur
aicitur. sobumbsti caput meũ in
diebelli. Q̾ gͥ reprobi cdũ fame
ubi deficiunt. et iã belli gladio
transfigunt᷑: Electos suos lũa¬
et in fame a morte eripit. ⁊ ĩ bello
a gladio absconclit: qr eoꝵ mentes dũ
u̾bi suipabulo reficit. conͣtͣ tẽptatõ¬
nes corporis fortes reddit. Sz sunt
ñ nulli. qͥ ⁊ si ex cliuino eloqͥo. ab in¬
terna se fame reficiũt. si iã contra
temptationũ p̃lia continentie uͥ¬
tute fulciunt᷑. ad huc tam̃ ꝑcuti¬
humanis detractionib metuũt:
Et sepe clũ linguaꝵ iacula formi¬
dant pcc̃i se laqueo strangulant.
unde apte subditur. A flagello
lingue absconderis. Flagellũ
luigue est: exprobratio uillate cõ¬
tumelie. Nagello lingue bonos

Expanded text:
endi verbum Dei . » Et quia humanam mentem cum divina locutio deserit, contra eam tentatio carnis invalescit, apte subjungitur: « Et in bello de manu gladii. » Bellum quippe patimur, cum carnis nostrae tentationibus impugnamur. dicitur: Obumbra caput meum in die belli. Quia igitur reprobi, dum fame verbi deficiunt, etiam belli gladio transfiguntur, electos suos Dominus in fame a morte eripit, et in a gladio abscondit; quia eorum mentes dum verbi sui pabulo reficit, contra tentationes corporis fortes reddit. Sed sunt nonnulli, qui etsi ex divino eloquio ab interna se fame reficiunt; si jam contra tentationum praelia continentiae virtute fulciuntur, adhuc tamhumanis detractionibus metuunt, et saepe dum linguarum jacula formidant, peccati se laqueo stUnde aperte subditur: « A flagello linguae absconderis. » Flagellum linguae est exprobratio illatae contumeliae. Flagello linguae bonos
Abbreviated transcription (Latin):
icit. Qͦs tͥ ñ uuis fieri alio e
feceril. Hinc ineuungłio doꝰ
dicit. Que uultis ut faciant
uob̾ hoĩea: ⁊ uos eadem facite
illis. Acsi aꝑte diceret. Sp̃em
ur̃am in alterum usitate:at¬
q ex uobismet ip̃is. agnoscite.
qui uos oporteat aliis exhibere
hinc paulus ait. Fc̃s sũ tanꝙͣ¬
iudeis tanqmͣ uideus: ut uideos
iucrarer. Et his qui sub lege st̃
qͣ sb̾ lege eẽm. cũ ip̃e ñ eẽm sub
lege: lit eos qui sub lege erant
lucrifacerem. Et his qui sine

Expanded text:
fieri, alteri ne feceris . Hinc in Evangelio Dominus dicit: Quae vultis ut faciant vobis homines, et vos eadem facite illis . Ac si aperte diceret: Speciem vestram in altero visitate, atque ex vobismetipsis cognoscite, quid vos oporteat aliis exhibere. Hinc Paulus ait: Factus sum Judaeis tanquam Judaeus, ut Judaeos lucrarer; et his qui sub lege sunt, quasi sub lege essem, cum ipse non essem sub lege, ut eos qui sub lege erant lucrifacere
Abbreviated transcription (Latin):
poralit̾.n. uisitatõe. ad proxi¬
mũ gressuũ accessuimꝰ spui¬
tali uero ñ gressu s affeũ duc¬
mur. Sp̃em gͦ suã uisitat. quis¬
quis ad eũ qͥuem similẽ sibiꝑ
uaturã conspicit. passib amo¬
ris tentlit. Ut in altero suacõ¬
siderans. ex se ip̃o colligat. qͣsr
infirmitati alt̾i condeicendat
Speciem suam uisitat: qui ur
in se alt̾m reficiat. se ĩ alterum
pensat. Hinc nãq ꝑmoysem
u̾itas cũ gestat describeret. ge¬
renda signabat. dicena. ꝓtu¬
lit t̾ra herbam iurentẽ. et ea¬
ferentẽ semen uixta genus
um. Lignũq faciens fruct

Expanded text:
atione ad proximum gressuum accessu imus; spiritali vero, non gressu, sed affectu ducimur. Speciem ergo suam visitat, quisquis ad eum, quem sibi similem per naturam conspicit, passibus amoris tendit; ut in altero sua considerans, ex se ipso colligat, qualiter infirmanti alteri condescendat. Speciem suam visitat, qui ut in se alterum reficiat, se in altero pensat. Hinc namque per Moysen Veritas cum gesta describeret, gerenda signabat, dicens: Protulit terra herbam virentem et afferentem semen juxta genus suum, lignumque faciens fruct
Abbreviated transcription (Latin):
aminimo usq ad maximum:
ra ut ostium inuenire nõ pos¬
sent. Quid est qd̾ malis ad u̾¬
santib intra domũ loch redu¬
atur et remunitur: nͥ qd̾ iustꝰ
quisq dũ prauoꝵ insidias susti¬
net. ad mentẽ reuertitur. et in¬
preterritus manet: Sodomite
autẽ uirr in domo lochinuenire
ostium nequeunt: qr corrupto¬
res mentiũ. contra uitam iusti.
nullũ accusationis aditũ dep̾hẽ¬
dunt. Percussi enĩ cecitate. quasi
domũ circũeunt: qui inuidentes.
fc̃a dictaq ꝑscrutantur. S qr¬
his qui deuita iusti fortis undiq
ac laudabilis actio obuiaterran¬
tes nil aliud quã parietẽ palpãt.

Expanded text:
a minimo usque ad maximum, a minimo usque ad maximum, ita ut ostium invenire non possent . Quid est quod malis adversantibus, intra domum Lot reducitur et munitur, nisi quod justus quisque dum pravonet, ad mentem revertitur, et imperterritus manet? Sodomitae autem viri in domo Loth invenire ostium nequeunt, quia corruptores mentium contra vitam justi nullum accusationis aditum deprehendunt. Percussi enim caecitate, quasi domum circumeunt, qui, invidentes, facta dictaque perscrutantur. Sed quia eis de vita justi fortis undique ac laudabilis actio obviat, errantes nil aliud quam parietem palpant.
Abbreviated transcription (Latin):
de aliena melioratione ad fug¬
tur. de radio lucis obseuratus
Qui sepe inꝓximis dum bol
aꝑta cõsiderant. siqua mali
lateant inuestigant : et sol¬
atis inquisitionib laborant.
siquid forte qd̃ accusari possit.
inueniant. Sana quidem m̃-¬
bra conspiciunt: s chusis cor-¬
dis ocłis. iuilnus palpantes que¬
runt. Unde et bene subditur ẽt
quasi innocte. sic palpabunt in
meridie. Dies bom oꝑis inꝑximo
exterius lucet. S quasimnot¬
te palpant: quia liuoris sui in¬
tus tenebras tolerant. Puenire
ad aliqua que reprehendant
latagunt. detractionis aditus
querunt: S qr hunc inuenire
non ualent. ceri exterius circueũt.
Quod bene exprimitur. cũ loch
protegentib angelis. in domo
runt: sicut scriptũ ẽ. Uim facie¬
bant loth uehementissime: et
iam proximum erat. ut frange¬
ront fores. Et miserunt manũ
uiri. et introduxerunt ad se loth.
clauserunt q ostium. et eos qui
erant foris ꝑciserunt cecitate.

Expanded text:
de aliena melioratione affligide aliena melioratione affligitur, de radio lucis obscuratur; quia saepe in proximis dum bona aperta considerant, si qua mala lateant investigant, et sollicitis inquisitionibus laborant, si quid forte quod accusare possint inveniant. Sana quidem membra conspiciunt: sed clausis cordis oculis vulnus palpantes quaerunt. Unde et bene subditur: Et quasi in nocte, sic palpabunt in meridie. Dies boni operis in proximo exterius lucet; sed quasi in nocte palpant, quia livoris sui intus tenebras tolerant. Pervenire ad aliqua, quae reprehendant, satagunt, detractionis aditum quaerunt; sed quia hunc invenire non valent, caeci exterius circumeunt. Quod bene exprimitur, cum Lot, protegentibus angelis, in domo runt, sicut scriptum est: Vim faciebant Lot vehementissime, et jam proximum erat ut frangerent fores, et miserunt manum viri, et introduxerunt ad se Lot, clauseruntque ostium, et eos qui erant foris, percusserunt caecitate
Abbreviated transcription (Latin):
tas dilatat: quia humani gene¬
ris redẽptorẽ lingua infidelium.
cõcumeliis lacessire nequaquã
cessat. S tunc os cõtrahit. cim
hoc qd̾ nõ uult ꝑstudiũ ꝑ suppli¬
ciũ claudit. Quod tatnen bent
accipi. etiam de cõuersis ꝑsecuto¬
rib potest. Saluato enĩ pauꝑt
dũ egenus ad spem rediit. cõtrat¬
to ore iniquitas obmutescit:
quia resurrectionis eiꝰ clarescm¬
te miraculo. dum copiosa mi¬
titudo infideliũ credidit. a re¬
dẽptoris sui iniuriis cõtumelis¬
q cessauit. Os enĩ suũ qd̾ deũ
deridendo apperuit: iam formi
liter post põsita iudeoꝵ signif¬
catione transcurre: atq apa¬
ius generaliter quomͦ agans.
in dagare. Iniquoꝵ quippe hi¬
minũ mentes. cũ quedã aꝓxi¬
mis bene gesta conspiciunt.
in extenso liuoris suieculeo ta¬
quentur. et grauẽ malicie su
penã sustinent: cũ bona in i
tabes centes uident. Recte in¬
q dicitur. ꝑ dicm incurrene
tenebras: quia mens eoꝵ cuis

Expanded text:
tas dilatat, quia humani genetas dilatat, quia humani generis Redemptorem lingua infidelium contumeliis lacessere nequaquam cessat. Sed tunc os contrahit, cum hoc, quod non vult per studium, per supplicium claudit. Quod tamen bene accipi etiam de conversis persecutoribus potest. Salvato enim paupere, dum egenus ad spem rediit, contrato ore iniquitas obmutescit, quia resurrectionis ejus clarescente miraculo, dum copiosa multitudo infidelium credit, a Redemptoris sui injuriis contumeliisque cessavit. Os enim suum, quod Deum deridendo aperuit, jam formidliter, postposita Judaeorum significatione, transcurrere, atque a pravis generaliter quomodo agantur indagare. Iniquorum quippe hominum mentes cum quaedam a proximis bene gesta conspiciunt, in extenso livoris sui equuleo torquentur, et gravem malitiae suae poenam sustinent, cum bona in aliis tabescentes vident. Recte itaque dicitur: Per diem incurrent tenebras, quia mens eorum cum
Abbreviated transcription (Latin):
re moriente pauore cõcutit᷑. s re¬
surgente soliditur. Ipõs namq
primos huius ppłi pauperes. elec¬
tos uidelicet predicatores. uisa eiꝰ
mors ꝑtulit: s resurrectio osten¬
sa reparauit. Saluato gͦ pauꝑe.
spem egenus recipit: qr resurgẽ
te carne dño. fidelis quisq ad eter¬
ne uite fiduciã cõualescit. S
ecce iam inmanifesta ostensio¬
ne ueritas uenit: lam carnis
mortem ꝑtulit. eãq resurgen¬
do destruxit. Iam resuctionem
gła ascensionis honorauit: et ta¬
men hebreoꝵ lingua. ad huc cõ
tumeliis lacessire nõ desunt. Qͦs
nimirum equanimiter tolerat.
ut alios tolerando cõuertat. atq
alios minime cõuersos. quandoq
districtius feriat. Tunc enĩ. tũc¬
lingua infideliũ ab effrenatio¬
ne sue loquatitatis obmutescet:
cõuenire eũ iustum iudicem ui¬
derit. quẽ nunc iniuste iudica¬
uit. sunde et bene subditur. Ini¬
Os enĩ siũnunt. adhuc iniqui¬

Expanded text:
re moriente, pavore concutitur, sed rere moriente, pavore concutitur, sed resurgente solidatur. Ipsos namque primos hujus populi pauperes, electos videlicet praedicatores, visa ejus mors perculit, sed resurrectio ostensa reparavit. Salvato ergo paupere, spem egenus recipit, quia resurgente in carne Domino, fidelis quisque ad aeternae vitae fiduciam convalescit. Sed ecce jam in manifesta ostensione Veritas venit, jam carnis mortem pertulit, eamque resurgendo destruxit, jam resurrectionem gloria ascensionis honoravit; et tamen Hebraeorum lingua adhuc cum contumeliis lacessere non desinit, quos nimirum aequanimiter tolerat, ut alios tolerando convertat, atque alios minime conversos quandoque districtius feriat. Tunc enim lingua infidelium ab effrenatione suae loquacitatis obmutescet, cum venire eum justum judicem viderit, quem nunc injuste judicavit. Unde et bene subditur: CAOs enim suum nunc adhuc iniqui
Abbreviated transcription (Latin):
lenti pauperẽ. Ip̃e quippe iste pau¬
per est: de quo ꝑ paulum dr᷑. Prop¬
ter nos egenus factus est. cũdiues
occiderunt. potest ꝑ oris gladiũ
accusantiũ hebreoꝵ lingua signa¬
ri. de quib ꝑpsalmistam dicitur.
filii hominũ dentes eoꝵ: arma
et sagitte. et lingua eoꝵ mache¬
raacuta. Qui eugłio etiam tes¬
te clamauerũt crucifige crucifi¬
ge. Peruiolentẽ gͦ manũ. ipsa
crucifigens gentilitas exprimitur.
que in redẽptoris morte. hebreoꝵ
uoces oꝑe impleuit. Deus itaq
hunc pauꝑem. et deur olenti ma¬
nu. et de oris gladio saluũ fecit:
qr uidelicet redemptor nr̃. et uires
gentiliũ et linguas hebreoꝵ mo¬
riendo exlmanitate ꝑtulit. sed
ex diuinitatis sue potencia resur¬
gendo suꝑauit. Qua uidelicet
resurrectione. quid aliud agitur
nisi ut ad spem uite subsequen¬
tis infirmitas nr̃a roboreturs
Unde et bene mox subdit᷑. Et erit
ꝑe egenus ad spem reducitur: qr
humilis fidelium ppłs. redempto¬

Expanded text:
entes eorum, etc.--Ipse quippe iste pauper est, de quo per Paulum dicitur: Propter vos egenus factus est, cum dives occiderunt, potest per oris gladium, accusantium Haebraeorum lingua signari, de quibus per Psalmistam dicitur: Filii hominum dentes eorum, arma, et sagitta: et lingua eorum, machaera acuta . Qui Ete clamaverunt: Crucifige, crucifige . Per violenti vero manum, ipsa crucifigens gentilitas exprimi potest, quae in Redemptoris morte Hebraeorum voces opere implevit. Deus itaque hunc pauperem et de violenti manu, et de oris gladio salvum fecit; quia videlicet Redemptor noster et vires gentilium, et linguas Judaeorum moriendo ex humanitate pertulit, sed ex divinitatis suae potentia resurgendo superavit. Qua videlicet resurrectione quid aliud agitur, nisi ut ad spem vitae subsequentis infirmitas nostra roboretur? Unde et bene mox subditur: CAPUT pere, egenus ad spem reducitur, quia humilis fidelium populus, Redempto
Abbreviated transcription (Latin):
qr in eo ꝙ mnundi desideria suꝑat.
uitam suam ꝓculclubio ad sc̃
p̃cedentiũ imitationẽ ligat. si
cũ a mundi actione disiungit᷑
malignoꝵ sp̃uum impugnatĩ¬
nes crescunt. Que tñ qͦ magis i
merore quẽq atterunt: eo con¬
ditori humilius subdunt. uñ

Expanded text:
od mundi desideria superat, vitam suam procul dubio ad sanctorum praecedentium imitationem ligat. Sed cum a mundi actione disjungitur, malignorum spirituum impugnationes crescunt: quae tamen quo magis in moerore quemquam atterunt, eo conditori humilius subdunt. Unde