comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uni tm̃. Iõ ã fr̃es sororib tunc st̃ copłati
ar ñ crant aue mulieres uł niri quib adc
filii uł filie ꝯuingerent᷑. primꝰ õium lamech.
duat simul legitur huisse uxores ⁊ i in eo
aguntur qr ꝑ expietione carnaus uolup¬
tatis id fctisse ꝑibetur. postea u̾o cũ iam pe¬
ne om̃s hõies falsis cliis seruirent paucis
incuitu dei ꝑmanentib ꝯsultum est a deo
plures in matͥmoniũ copulare sͥ ne nuc pau¬
cis difficientib cultus ⁊ noticia dei defic̾et.
Uñ abraham iuuente uxore ad anciliam
intrauit. ⁊ ex ea genuit. Iacob ⁊̃ lib̾is ⁊ ancl¬
lis se copulau̾it ⁊ filie loch. pre ebrio inse
sc̃. cũ .n. cet̾is in ydolatria relictis abraham
ledicta erat steriis. que ñ relinq̃ubat sem̃
sr t̾ram hinc ⁊̃ sacerdotib ꝯiugia decreta
sunt. qr in successione famiue. successio of
ficio est. Nam gͥ abraham. uł iacob deliqͥt
qr pret̾ uxorem filios. exancilla q̃siuit
fecunditatẽ in aliqua licet alicͥ quere cum

Expanded text:
ibus tunc sunt copulati. quia non erant aliae mulieres vel viri, quibus Adae filii vel filiae jungerentur. Primus omnium Lamech duas legitur simul habuisse uxores; et hoc in eo arguitur, quia pro expletione carnalis voluptatis id fecisse perhibetur. Postea vero cum jam pene omnes homines falsis diis servirent, paucis in cultu Dei permanentibus, consultum est a Deo plures in matrimonio copulare sibi, ne illis paucis deficientibus, cultus et notitia Dei deficeret. Unde Abraham vivente uxore ad ancillam intravit, et ex ea genuit. Jacob etiam liberis et ancillis se copulavit; et filiae Loth patre ebrio usae sunt. Cum enim caeteris in idololatria relictis, Abrahamledicta erat sterilis, quae non relinquebat semen super terram. Hinc etiam sacerdotibus conjugia decreta sunt, quia in successione familiae successio est officii. Non ergo Abraham vel Jacob deliquit, quia praeter uxorem filios ex ancilla quaesivifecunditatem in aliqua licet alicui quaerere, cum
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃t sc̃s euacuans u̾itatis qr discipli¬
namn tracens ceum in pncipio tox
mundum creasse. ⁊ ante tempora ei aliter
extitisie sigeat ipius eternitatem. ⁊ om¬
npotenttam omendans. Qui uo¬
luisse fatere est quia ut prediximus
ex cuius uoluntate. ⁊ bonitate res no¬
tium. uł t̾restrium. uisibilium. uel
in uisibilium cãm non ẽẽ nnsi bont¬
tatem creatoris. qui est uerus.⁊ uinꝰ
cuius tanta est bonitas.ut summe
bonus beatitudinis sue. qua et̾nałr
beatus est alios uelit ẽẽ participes. ꝙͣ¬

Expanded text:
tus evacuans, veritatisque disciplinam tradens, Deum in principio temporum mundum creasse, et ante tempora aeternaliter extitisse significat, ipsius aeternitatem et omnipotentiam commendans, cui voluisse, facere est; quia, ut praediximus, ex ejus voluntate et bonitate res notium, terrestriinvisibilium causam non esse, nisi bonitatem Creatoris qui est vivus et verus; cujus tanta est bonitas, ut summe bonus, beatitudinis suae qua aeternaliter beatus est, alios velit esse participes, q
Abbreviated transcription (Latin):
sou̾ie ualeat sacerdos uł retu
i acrapa ut cuipe maculam ab stͥgat
ac cetitate ⁊ cebito future pene ali̾m cu¬
rari ꝑ ceum alt̾m solui ꝑ sac̾dotem. pa¬
titur .n. ꝑ pecc̃m quasdam tenebras in¬

Expanded text:
solvere valeat sacerdos, id est, a culpa, ut culpae maculam abstergat,ac caecitate, et debito futurae poenae, alterum curari per Deum, alterum solvi per sacerdotem. Patitur enim per peccatum quasdam tenebras in
Abbreviated transcription (Latin):
xͦ ñ sacerdot aĩam resuscitat ac puisis
tenebris int̾iorib. ⁊ maculis cam illumi¬
min at ⁊mundat. qui aĩe faciem lauat
debitum u̾o et̾ne pene soluere ꝯcessit sac̾¬
dotib qui in resurredione latari signa
maculaq pec̃ci emundat. sac̃dotib u̾o
declit uncuiũ et̾ne mortis solu̾e de eoꝵ

Expanded text:
n sacerdos, animam resuscitat, ac, pulsis tenebris interioribus et maculis, eam illuminat et mundat, qui animae faciem lavat; debitum vero aeternae poenae solvere concessit sacerdotibus. Quod in resurrectione Lazari signatmaculaque peccati emundat, sacerdotibus vero dedit vinculum aeternae mortis solvere.
Abbreviated transcription (Latin):
trinitate fc̃am ita ei comparet ut oĩo esti¬
met simłem. s pocius in qualicumq ista
similituclinem magnam quoq clissimi¬
itudinem cernat. Prima clissimilitudo.

Expanded text:
Trinitate factam ita ei comparet, ut omnino existimet similem, sed potius in qualicumque ista similitudine magnam quoque dissimilitudinem cernat. 16. Prima dissimilitudo
Abbreviated transcription (Latin):
auos ꝓthofiamines applłabant. sacͥdoteᷤ
.n. gentiles flamines ẽẽ clicebant᷑ qui ha¬
bebant incapite pe̾ueum in quo erat bre
tum ferre ñ possent filumtm̃ incapite
ligare ceperunt. Nudis. N capitib eis in¬
cetere erat nefas uñ ⁊ afilio quo uteban.¬
tur flamines dicti st̃ qiͣ flamines s in

Expanded text:
toflamines appellabant. Sacerdotes enim gentilium flamines dicebantur, qui habebant in capite pileum, in quo erat brevtum ferre non possent, filum tantum in capite ligare coeperunt. Nudis enim capitibus eis insidere nefas erat. Unde a filo quo utebantur flamines dicti sunt, quasi filamines
Abbreviated transcription (Latin):
ab eccłia p̾cisi ⁊ campnati possint
tradere sacros ordines ⁊ si ab eis orclina¬
ti redeuntes ad eccł̃ie unitatem delrant
rcorclinari. hnͣc q̃onem ꝓplexam. ac pene
inclissolubilem facuit doctoꝵ u̾ba qui płi¬
mum dicsemtire uidentur. uident᷑ .n. quidã
tradere heticos sacros orames dare ñ posse
nec illos qui ab eis ordinati uident᷑ gr̃am

Expanded text:
ab Ecclesia praecisi et damnati possint tradere sacros ordines, et si ab eis ordinati, redeuntes ad Ecclesiae unitatem debeant reordinari. Hanc quaestionem perplexam ac pene insolubilem faciunt doctorum verba, qui plurimum dissentire videntur. Videntur enim quidam tradere haereticos sacros ordines dare non posse, nec illos qui ab eis ordinati videntur gratiam
Abbreviated transcription (Latin):
ficat. Cantor u̾o uocatur qui nocem
modulatur in cantu. hiꝰ st̃ uo genera
p̾centoꝵ. ⁊ succentoꝵ. pͥcento qui uocem
p̾mittit incantu. succentor qui sub seq̃n¬
ter canendo iedet ꝯcentor ã rͣqr esonãt

Expanded text:
ficat. Cantor vero vocatur, qui vocem modulatur in cantu. Hujus sunt duo genera: praecentor, et succentor. Praecentor qui vocem praemittit in cantu, succentor qui subsequenter canendo respondet. Concentor autem dicit
Abbreviated transcription (Latin):
tri. quatenꝰ sicut excellunt orainis clig¬
nitate ita p̾cellant uite sc̃ĩtate. ut plebs
cis ꝯmissa coꝵq disciplinis eddcta gra¬
tant̾ eis obecliat ⁊ eoꝵ imitacõe de clie
incliem ꝓficiat. a quib diuina satra¬
m̃ta ꝑcipiunt. ⁊ missaꝵ solempnia au¬
tia cuiꝰ ememoratio fit in ilo officio.
unde drͣ. Ite missa est .i. sequimini hosti¬
am aue mista est ad celestia tendentes
post cam uł qr missus celestis uenit ad ete¬
cranclum clm̃ cũ corprs ꝑ quẽ ad aitare

Expanded text:
tri, quatenus sicut excellunt ordinis dignitate, ita praecellant vitae sanctitate, ut plebs eis commissa, eorumque disciplinis edocta, gratanter eis obediat, et eorum imitatione de die in diem proficiat, a quibus divina sacramenta percipiunt, et missarum solemnia autia, cujus commemoratio fit in illo officio: unde dicitur: Ite missa est, id est: Sequimini hostiam quae missa est ad coelestia, tendentes post eam; vel quia missus coelestis venit ad consecrandum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ filii ⁊ss ꝑcipitur. dicit ⁊̃ eos ñ posse dare
rem amisit honorem dare ñ posse. nec i¬
lum aliquid accepisse q̃m indante nicħ̾
erat ꝙ ille posset accipe. tractit ⁊̃ uenien¬
tib ab ħ̾eticis ꝑmanus ĩposicõem laicã
tm̃ tribuendam cõionem. nec exhiis a¬
uquem in cłicatus honorem uł exiguũ¬
anoꝵ ⁊ secracõem cũ ex coꝵ manu
cõio ꝑcipitur. Cyprianꝰ ⁊̃ clicit om̃ia
quecũ faciunt ħeti ci carnalia. ⁊ in ania
⁊ sacrilega ẽe. ⁊ eoꝵ artaria ẽẽ falsa. ⁊ il¬
licita sacerdotia ⁊ sacrificia sacrilega qͥ
more symiaꝵ que tũ hõres ñ sint formã
imitantur hu̾anam muttũ cathouce¬
occũie ⁊ auctoritate sͥ uendicant cũ ip̃i
in eccłia ñ sint ⁊ sint sacrilegi sac̾dociũ
ãministrant. ⁊ altare ponunt cũ nec sa¬
crificarr obło illic possit nͥ sp̃s .s. ñ sit n¬

Expanded text:
sancti percipitur. Dicit etiam eos non posse dare rem amisit honorem dare non posse, nec illum aliquid accepisse, quoniam in dante nihil erat quod ille posset accipere. Tradit etiam venientibus ab haereticis per manus impositionem laicam tantum tribuendam communionem, nec ex his aliquem in clericatus honorem vel exiguanorum consecrationem, cum ex eorum manu communio percipitur. Cyprianus etiaque faciunt haeretici, carnalia et inania et sacrilega sint, et eorum altaria falsa, et illicita sacerdotia, et sacrificia sacrilega, qui more simiarum, quae, cum homines non sunt, formam imitantur humanam, vultum Eclicae et auctoritatem sibi vendicant, cum ipsi in Ecclesia non sint, et cum sint sacrilegi, sacerdotium administrant, et altare ponunt; cum nec sacrificari oblatio illic possit, ubi Spirit
Abbreviated transcription (Latin):
Non alio magnus. alo ꝙ potentia
deus est. s eomagnus quo dei ds est.
eẽ. eadem quippe eus magnitudo: que
iurtus: ⁊ eadem eeñtia: q̃ magͥtudo: pa¬
tergͥ ⁊ filius. simł una eeñtia. ⁊ una ma¬

Expanded text:
Non alio magnus, alio Deus est; sed eo magnus, quo Deus, quia esse. Eadem quippe ejus magnitudo est, quae virtus; et eadem essentia, quae magnitudo. Pater ergo et Filius simul una essentia
Abbreviated transcription (Latin):
sit. Non licit siquis adliderit. nam si
qui cupiebat uenire ad quosdã quib
stribebat. sic̃ ad tesalonicenses. ut sup¬
pleret. que illoꝵ fidei deerant. s qui sup¬
plet quod uinus erat:addit non quod
merat tollit. Qui aut̃ pret̾greditur fi¬
dei regiaam si accedit iuia s recedit
auia. ad inumã qd̾ de eunͣgelio oppoñt
Rtemus ita. qr cũ dicat in eo u̾itas sp̃m
Scm̃. a pre ꝓcedere. nõ addit solo. ⁊ iõ ⁊̃¬

Expanded text:
sit; non dicit: Si quis addiderit. Nam si qui cupiebat venire ad quosdam quibus scribebat, sicut ad Thessalon., ut suppleret quae illorum fidei deerant. Sed qui supplet, quod minus erat addit; non quod inerat tollit. Qui autem praetergreditur fidei regulam, non incedit in via, sed recedit a via. Ad illud autem quod de Evangelio opponunt, respondemus ita: Quia cum dicat in eo veritas Spiritum sanctum a Patre procedere, non addit solo, et
Abbreviated transcription (Latin):
dici incipit deus. qd̾ ãna nõ dicebatur
manifestum relatiue dici ñ tñ ẜ acci¬
incipit relatius. Ex hiis aꝑte ostẽ¬
ditur qd̾ quedam de deo temꝑalit̃ dñr
relatue ad creaturas sine mutatione
dimnitatis. s ñ sm̃ mirtatione creat᷑e
⁊ ita accidens est increatura ñ in crea¬
tore⁊ appetiatio qͣ. creatura relatiue
ad creatorem dr᷑ relatiuaest. ⁊ relati¬
onem notat que est in ĩpa creatura
appellatio u̾o illa. qua creator relatẽ
dicitur ad creaturam relatiuam qui¬
demz s nuliam notat relationem q̃
sit increatore.

Expanded text:
dici incipit deus quod antea non dicebatur, manifestum est relatiue dici, non taincipit relative. Ex his aperte ostenditur quod quaedam de Deo temporaliter dicuntur relative ad creaturas sine mutatione deitatis, sed non sine mutatione creaturae; et ita accidens est in creatura, non in Creatore; et appellatio qua creatura dicitur relative, ad Creatorem relativa est, et relationem notat quae est in ipsa creatura. Appellatio vero illa qua Creator relative dicitur ad creaturam, relativa quidem est, sed nullam notat relationem quae fit in Creato
Abbreviated transcription (Latin):
gium nr̃m dr̃. refugium .n. nrm dicit᷑
deus relatiue. ad nos .n. refertur. ⁊tunc
refugium ñrm fit cum ad eum refug¬
mus. Nũquid fit auquid runc meius
natura qd añꝙ̃ refugeremus ad eum
ñ erat: In nobis gͦfit ali q̃ mutatio. qͥ
ad eumꝰ effugiendo efficimur meliorẽ
millo ãnulla.
Dic ⁊̃ pat̾ ñr ẽẽ incipit cum ꝑ eius
gram regenam᷑ qui dedit nobis potesta

Expanded text:
um dicitur. Refugium enim nostrum dicitur Deus; relative ad nos enim refertur; et tunc refugium nostrum fit cum ad eum refugimus. Numquid tunc fit aliquid in ejus natura quod antequam refugeremus ad eum non erat? In nobis ergo fit aliqua mutatio, qui ad eum refugiendo efficimur meliores; in illo autem nulla. Sic et pater noster esse incipit, cum per ejus gratiam regeneramur, qui dedit nobis potesta
Abbreviated transcription (Latin):
luntatis ut amicus dicatur. Nũmus
mutatus est cum ẽẽ cepit p̾cium. nez
relatiue. ut neq cum incipit dici. neq c̃
tesinit auquid in eius natura ui forma
q̃. nũmus est mutationis fiat qnͣtofa¬
cilius de illa in emutabiidei sur̾a debe¬
mus accipere qd̃ iadicanir relatiue
aliquid ad creaturam ut qmͣuis tem
poralit̾ incipiat dici. ñ tñ ip̃i sub̾e d̾i¬
accidisse aliquid intelligatur. s illicre

Expanded text:
luntatis, ut amicus dicatur. Nummus mutatus est cum esse coepit pretium: neque relatiue, ut neque cum incipit dici neque cum desinit, aliquid in eius natura uel forma qua nummus est mutationis fiat, quanto facilius de incommutabili Dei substantia, debemus accipere, ut ita dicatur relatiue aliquid ad creaturam, ut quamuis tamen temporaliter incipiat dici, non tamen ipsi substantiae Dei accidisse intelligatur, sed illi cre
Abbreviated transcription (Latin):
ed cum ab. sub assertione de hiis
nichil tradat. ñ irrationabiliter
quibdam placuit pͥmoꝵ pentium
filios nascituros ꝑuos. ac deinde ꝑ
int̾ualla tp̃ꝵ eadem lege qua ⁊ minc
natiuitatẽ hũ anã ordinatam cerni¬
mus. Stature ĩ crementũ ⁊ mbroꝵ u¬
sum recept᷑os. ut in illis expectaret᷑
etas. ad ambuland̾. ⁊ loquend̾ sicut
dum s ꝯditioni nature si cut aciboñ
penitus abstin̾e ualebant. nec tñ uid̾
erat ex intio s ex nat᷑a ⁊ditionis. ad¬
pot̾ant gͥ sine alimonia niu̾e. Cet̾m
sicut sup̃. diximꝰ ñ solum peccarent
si de ligno uetito ederent. s ⁊ si ꝯtessis
ñ ut̾entur. qr sicut eis erat p̾ceptum
ñ illo ligno uesci. ita aliis uesci
ret̾ea cc

Expanded text:
us sub assertione de his nihil tradat, non irrationabiliter quibusdam placuit primorum parentum filios nascituros parvos, ac deinde per intervalla temporum eadem lege qua et nunc nativitatem humanam ordinatam cernimus, staturae incrementum et membrorum usum recepturos, ut in illis expectaretur aetas ad ambulandum et loquendum sicut dum, sed conditioni naturae: sicut a cibo abstinere penitus non valebant, nec tamen illud erat ex vitio, sed ex natura conditionis. poterant igitur sine alimonia vivere. Caeterum, sicut supra diximus, non solum peccarent si de ligno vetito ederent, sed etiam si concessis non uterentur; quia sicut erat eis praeceptum non illo ligno uti, ita aliis vesci. Praete
Abbreviated transcription (Latin):
deus cumnatus sit pr̃em testaturi
auctorem cum exmanente natus est
non est natus ex nichlo.⁊ cum ani tem¬
pus natus est omnẽ sñ sum preue¬
quo sensu ⁊̃ accipiend̃ est illud pater
rit dicens. in .i.li. contra maximinũ¬
ne genuit pater qd est aliquando ñ
est uerus filius si qd est pr non est fillꝰ
Item sub̾a dei genuit filium .i. p̃r sub̾a
si creclideris ⁊ clixeris nichl de hac re ul¬
terius accussab̾is. hiis. N l̾ibis aperit
quomͦ p̾dicta debeant intelligi. siłr filiui

Expanded text:
Deus cum natus sit, Patrem testatur auctorem; cum ex manente natus est, non est natus ex nihilo; et cum ante tempus natus est, omnem sensum praevequo sensu etiam accipiendum est illud: Pater rit dicens in lib. 1 contra Maximinu genuit Pater quod est; alioquin non est verus Filius, si quod est Pater, non est Filius. Item substantia Dei genuit Filium, id est Pater si credideris et dixeris, nihil de hac re ulterius accusaberis. His enim verbis aperit quomodo praedicta debeant intelligi. Similiter Filius
Abbreviated transcription (Latin):
dante cuiꝑa ñ est. Non .n. ꝯsistet pecc̃m
si int̾dicto̾ ñ fuiss. n ꝯsistente ã pecc̃oñ
solum malicia fi⁊ uirtus fortasie ñ¬
eẽt. que nͥ ali qua maucie fuissent
semina. uł sub sist̾e. uł eminẽ ñ poss. et
Ecce p̾uaricatõem legis in oredien¬
sentẽcias de pc̃o.

Expanded text:
dante culpa non est. Non enim consisteret peccatum, si interdictio non fuisset. Non consistente autem peccato, non solum malitia, sed etiam virtus fortasse nesset; quae nisi aliqua malitiae fuissent semina, vel subsistere, vel eminere non posset. Ecce praevaricationem legis et inobediensente
Abbreviated transcription (Latin):
potuit. ⁊ ñ unitau̾bo. ñ est n. ambigu¬
um aĩam illam entem unitam u̾bo.
petcare ñ posse ⁊est sine ambignitate
u̾m eandem si ẽẽt ñ unita u̾bo poste
peccare.e
Quordam oppinio ꝙ pomit cari

Expanded text:
potuit, et non unita Verbo. Non est enim ambiguum animam illam entem unitam Verbo peccare non posse; et est sine ambiguitate verum, eamdem, si esset et non unita Verbo, posse peccare. 4. Quorumdam oppositio, quod potuerit
Abbreviated transcription (Latin):
tur: angłica nat᷑a intelligit᷑. que prius
informis fuit. s postea formata est. cũ
ad creationem suum ꝯu̾sa ei caritate.
ad hesit cuius informitatis creatio su
⁊ inꝑfectionẽ. de in de formationis ꝑ¬
fectionẽ. ⁊ ita diuisit lucem atenebris
tur in amore ꝯditoris formata uͦ est

Expanded text:
tur, angelica natura intelligitur, quinformis fuit, sed postea formata est, cum ad Creatorem conversa ei charitate adhaesit, cujus informitatis creatio supet imperfectionem, deinde formationis perfectionem; et ita divisit Deus lucem a tenebris.tur in amore Conditoris. Formata vero est
Abbreviated transcription (Latin):
rem nͥ cã fornicacõis uibet. Et nos tanta
auctoritate frrt dm̃s ñ omuttend̾ ẽẽ ⁊ ĩ¬
culpabie indicand̾ ꝙ nectͣitas intulit. Nã
baptizandi opꝰ laicis fidelib. si tñ necͣcͣe fuit
lilr ꝯcedit᷑. Unde si supͣdc̃s homo filium
morientem aspiciens ne aĩam ꝓpetuo pe¬
rire dimitt̾et unda bãpi lauit ut eñ de po¬
testate mortis eripet: Uñ fcrisse laudatur
Ior sue uxori sͥ iam olun legitime sociate
inpune dũ iux̾it indicamꝰ man̾e ꝯuinctũ
copłam alt̾ alt̾ius filiũ de fonte leuat. ł¬

Expanded text:
os tanta auctoritate freti dicimus non dimittendum esse, et inculpabile judicandum quod necessitas intulit. Nam baptizandi opus laicis fidelibus, si tamen necesse fuerit, libere conceditur. Unde si supradictus homo filium morientem aspiciens, ne animam perpetuo perire dimitteret, unda Baptismi lavit, ut eum de potestate mortis eriperet, bene fecisse laudatur. Ideoque suae uxori, sibi jam olim legitime sociatae, impune dum vixerit judicamus manere conjunctum, copulam alter alterius filium de fonte leva
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ de eo qui ꝯcubuit cũ ꝯm̃re sp̃uali ⁊ de eo qͥ
faiũ suũ baptitau̾it ⁊ uxor cuiꝰ eũ de fonte
suscepit hͣc cã ut discidiũ fieret ꝯiuugii. si
post intali copła possunt ꝑ manere. sic res¬
pondend̾ si faiolam aut ematr̃ẽ suam as
nus uł ambo ex industria ħ feu̾int ut film̃
snum de fonte sussicipent. si in nupti man̾e
copulare npcialit̾. ⁊ si p̾sũptum fi̾nt seꝑ¬

Expanded text:
de eo qui filium suum baptizavit, et uxor ejus eum de fonte suscepit, hac causa ut dissidium fieret conjugii, si post in tali copula non possunt permanere; sic respondendum est: Si filiolam aut commatrem suam aliquis unus, vel ambo ex industria hoc fecerint, ut filium suum de fonte susceperint, si innupti manere copulare nuptialiter; et si praesumptum fuerit, sep
Abbreviated transcription (Latin):
qui trine m̃sionis nocabulo eos sacro ba¬
totis qui ei percata sua ꝯfitent᷑. Uñ syma¬
nobis suscipientib. uł subt̾ne m̃sionis
nosabula m̃gentib uncla bãpi rege¬
nerant. seluest ⁊̃ amonet ut ad suam
sa est ⁊ mixuo. Qd ã cõ pat a⁊ em̃r sibi¬

Expanded text:
qui trinae mersionis vocabulo eos sacro Badotis, quae ei peccata sua confitetur. Unde Symmanobis suscipientibus, vel sub trinae mersionis vocabulo mergentibus, unda Baptismi regeneravit. Sylvester etiam admonet ut ad suam sa est commixtio. Quod autem compater
Abbreviated transcription (Latin):
et gͦ que sibi contͣdicere contraue¬
uidentursic de t̾minamus dñtes
ambulamus fruimur qudem. s ñ a¬
illo fruentes iam beatisunt. quo. ⁊
nos frui desideramus.⁊quantum in
nationem ⁊ tolierabiluis sustinemuᷤ
⁊ ardencius finire cupimus. Alia det̾
⁊ in hac uita ñ tm̃ habet gaudium
spei. s ⁊̃ rei. quia iam delectat᷑ in eo qd̾
diligit. ⁊ itaiam rem aliqͣtenus tenet.
constat gͦ quia deo debemus frui nõ uti
ris reatus ⁊ in quo spem ponis. ut adid.
ꝑuemas. de hoc quidem ait inlibro. de
est tm̃. qua efficimur beati cet̾is uero u¬
tenclum. frequent̾ tñ dr᷑ fruicum delec¬
tatione uti. Eum enim adẽ. quod diligi¬
tur ⁊̃ delectionem secum gerit. si tñ ꝑ eã
tnͣsieris. ⁊ ad illud ubi ꝑmanendumẽ.
eam retuleris: uet̾is ea. ⁊ ab usiue. non
ꝓprie cliceris frui. Si uero in hesis atq ꝑ
manseris finem in ea ponens leticietue.
tunc uͥe. ⁊ ꝓprie frm dicendus es. qd̃ ñ est
faciendũ nisi in illa trinitate .i. in sũmo.

Expanded text:
ergo quae sibi contradicere videntur, sic determinamus, dicentes, ambulamus, fruimur quidem, sed non aillo fruentes jam beati sunt, quo et nos frui desideramus; et quantum nationem, et tolerabilius sustinemus, et ardentius finire cupimus. 5. Alia dem in hac vita, non tantum habet gaudium spei, sed etiam rei, quia jam delectatur in eo quod diligit, et ita jam rem aliquatenus tenet. Constat igitur quod debemus Deo frui et non uti.ris beatus, et in quo spem ponis, ut ad id pervenias. De hoc idem ait in lib. 1 de tum qua efficimur beati; caeteris vero utendum . Frequenter tamen dicitur frui, cum delectatione uti. Cum enim adest quod diligitur, etiam delectationem secum gerit: si tamen per eam transieris, et ad illud ubi permanendum est eam retuleris, uteris ea; et abusive, non proprie, diceris frui. Si vero inhaeseris atque manseris, finem in ea ponens laetitiae tuae, tunc vere, et proprie frui dicendus es: quod non faciendum est, nisi in illa Trinitate, id est, summo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ treaturas urare ꝓhibuit ne uel
anquid dminũ meis credetur ꝓ qͦ
reu̾entia eis deberet᷑. ne ꝑ eas iran¬
tes fi̾m hõĩes se uiram̃do deneri nõ
putarent.
Que iuratio magis te¬

Expanded text:
per creaturas jurare prohibuit, ne vel aliquid divinum in eis crederetur, pro quo reverentia eis deberetur; vel ne per eas jurantes falsum, homines se juramento teneri non putarent. 5. Quae juratio magis te
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ uoluit ẽẽ sicut d̾s. dicit .n. ãb̃. suꝑ
illum locum psał. que ñ rapurnĩt
exsoluebam. rapuit adam ⁊euap̾su¬
mens ut diabolus exdiui nitate. raꝑe
uoluerunt diun rratem ⁊ ꝑdicerunt
qui noluit sub eo ẽẽ. ⁊ homo quiut

Expanded text:
 voluit esse sicut Deus. Dicit enim August. super illum locum psal. 68: Quae non rapui tunc exsolvebam. Rapuit Adam et Eva praesumentes ut diabolus de divinitate; rapere voluerunt divinitatem, et perdiderunt qui noluit sub eo esse; et homo, qui u
Abbreviated transcription (Latin):
scd̃m hõiem ab ip̃a ꝯceptione gr̃e ple¬
nitudinẽ recepisse cui sp̃c catus datus
est ñ ad mñsuram. ⁊ in quo plenitudo
ominitatis corꝑalit̾ ħitat. Ita u̾o ħitat
corꝑe in est sensͤ singulis m̃bris. s ñ qnͣ¬
tum incapite. Ibra. ⁊ usus est.⁊ audi¬
tus. ⁊ olfatus. ⁊ gustus. ⁊ tactus Qũo
In cet̾is ã solus

Expanded text:
dum hominem ab ipsa conceptione gratiae plenitudinem recepisse, cui Spiritus datus est non ad mensuram, in quo plenitudo divinitatis corporaliter habitat . Ita vero habitat, corpore inest sensus singulis membris, sed non quantum in capite ibi enim visus est, et auditus, et olfactus, et gustus, et tactus, in caeteris autem solus
Abbreviated transcription (Latin):
Item a te quomodo filium putes ẽẽ ge¬
neratum michi .R. in possibile est gen̾¬
ationis scire secretum. mens deficit
supra potestatem ⁊ supra angelos. ⁊¬
pra omnem sensum tanta gen̾atio. tu
gͦ ori manũ ad mone scrutari ñ licet
mist̾ia suꝑna licet scire qd̾ natus sit

Expanded text:
 aut quomodo Filium putes esse generatum? Mihi enim impossibile est generationis scire secretum: mens deficit,elorum. Supra Potestates, supra Angelos, pra omnem sensum tanta generatio? 65. Tu quoque manum ori admove, scrutari non licet superna mysteria. Licet scire quod natus sit:
Abbreviated transcription (Latin):
toris pͥmus homo hũisse crecditur.
cognouit .n. a quo creatus fu̾at ñ eo
mͦ cognoscendi. quo exauditu solo
ꝑcipit᷑. qũo acrecentib absens qrit᷑.
s qͣdam int̾iori aspiratione qͣ dei pre¬
sentam etemplabat᷑. ñ tñ ita excellent̾
sicut pꝰ hñc uitam sc̃iuisuri sunt. n
ita in enigmate qͣut̃ in hac unita ui¬

Expanded text:
toris primus homo habuisse creditur. Cognovit enim a quo creatus fuerat; non eo modo cognoscendi quo ex auditu solo percipitur, quo modo a credentibus absens quaeritur, sed quadam interiori aspiratione qua Dei praesentiam contemplabatur; non tamen ita excellenter sicut post hanc vitam sancti visuri sunt, neque ita in aenigmate qualiter in hac vita vi
Abbreviated transcription (Latin):
mus inquid creaturã ñ ẽẽ cei filium
audiuimꝰ .n. ĩ en̾ngeliũ dñm mandas¬
sediscipłis. p̾dicate enͣngeliũ omni
creature. quiuniu̾sam creaturam dic̃
nullã excipit ⁊nͥ st̃ qui creaturam x

Expanded text:
mus, inquit, creaturam non esse Dei Filium. Audivimus enim in Evangelio Dominum mandasse discipulis: Praedicate Evangelium omni creaturae. Qui universam creaturam dicit, nullam excipit. Et ubi sunt, qui crea
Abbreviated transcription (Latin):
tunc qui uirau̾ant piurii crimine reite
accipe ⁊ nubia. Hoc seruand cum
ut̾q idem fatetur. ssi uir asserit debitũ
se redidisse axori ⁊ na diffitet᷑ cui poti᷑
diugenda ut merito queritur: de ħ ita

Expanded text:
tunc hi qui juraverant, perjurii crimine rei terecipere connubia. Hoc servandum est, cum uterque idem fatetur. Sed vir si asserit se debitum reddidisse uxori, et illa diffitetur, cui potius fides habenda sit merito quaeritur.
Abbreviated transcription (Latin):
in uicem o ꝑam carins dautes ꝯmisce¬
ri. Iste u̾o si ñ pot ea uti ꝓ uxore hãt
cam qͣi sororem. ꝙ si retinacłm ⁊inga¬
le uolu̾int recedere maneant utriq ĩ¬
ta patet rõ. qr suggerente diabolo o¬
dii fomide exosam eam hũerit. ⁊ ĩo eã
dimittere mndacii falsitate molit᷑ qd̾
si muller cãtur ⁊ dicit uolo ẽẽ mat̾. ⁊ ꝓ¬

Expanded text:
ceri. Iste vero si non potest ea uti pro uxore, habeat eam quasi sororem. Quod si retinaculum conjugale voluerint rescindere, maneant utrique inta patet ratio, quia, suggerente diabolo odii fomitem, exosam eam habuit, et idcirco eam dimittere mendacii falsitate molitur. Quod si mulier causatur, et dicit: Volo esse mater,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ tunc mulier scd̾as nupcias ꝯtrahat.
Uir ã qui frigide nature est absq spe
ꝯiugii ꝑmaneat. ait .n. sic. Int̾ro gasti
de hiis qui matͥmonio ĩcti sunt. ⁊ nu¬
bere ñ possunt. si ille auam ue ma auũ
ducere possit. de quib scͥptum est. uir

Expanded text:
r secundas nuptias contrahat. Vir autem qui frigidae naturae est, absque spe conjugii permaneat. Ait enim sic: Interrogasti de his qui matrimonio juncti sunt, et nubere non possunt, si ille aliam, vel illa alium ducere possit, de quibus scriptum est: Vir
Abbreviated transcription (Latin):
gittime st̃ quib ñ obuiat uotũ ⁊tinen
ne uł ordo sacerdocii. iii cognatio. urdis¬
par cultus. uł ꝯditiõs uł nature frigi¬
ditas. ⁊ si ꝙ est aliud. penitus u̾o intel¬
ligittime st̃ ꝑ uotum. ꝑ ordinem. per

Expanded text:
e, vel ordo sacer, vel cognatio, vel dispar cultus, vel conditio, vel naturae frigiditas, et si quid est aliud. Penitus vero illegitimae sunt per votum, per ordinem, per
Abbreviated transcription (Latin):
dere creatoris quiest deus unus  uierus.
nullamq ẽẽ naturam que ñ aut ip̃asit
ab ip̃o eumq.s. desi ẽẽ trinctatem pr̃em
nominis trinitatem. It̃ in . ui .li. detri.
dicimꝰ deum solum ẽẽ ipãm trinitatẽ
Ecce hus. ⁊ alus plib auctoritatib eni¬
dent̾ ostencditurdicendum ẽẽ. ⁊ concedẽ¬

Expanded text:
dere Creatoris, qui est Deus unus et verus; nullamque esse naturam quae non aut ipse sit, aut ab ipso: eumque esse Trinitatem, Patrem nominis Trinitatem. Idem in lib. 6 de Trin.: Dicimus Deum solum esse ipsam Trinitatem. Ecce et his et aliis pluribus auctoritatibus evidenter ostenditur dicendum esse et c
Abbreviated transcription (Latin):
trinitas intelligitur beatus ⁊ solus po¬
tens. Ecce qmͣ expresse dixit ip̃e deustri¬
nitas ut ostenderet ⁊ ip̃m deum ẽe tri¬
nitatem. ⁊̃ trinitatem ip̃mdeum. Item
tendit beatus ⁊ solus potẽs rex regum ⁊
dñs domnancium qui solus habet in¬
mortalitatem ⁊ c̾. nec ꝓprie nominatꝰ ẽ¬

Expanded text:
Trinitas intelligitur, beatus et solus potens. Ecce quam expresse dixit ipse Deus Trinitas, ut ostenderet, et ipsum Deum esse Trinitatem, et Trinitatem ipsum Deum. Item tendit beatus et solus potens; rex regum et Dominus dominantium; qui solus habet immortalitatem, etc., nec
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃o. non sñ uita existenti. iam filio ni¬
tam pr̃em dedisse. s ita eum sñ temꝑe
genuisse. ut uita qmͣ p̃r filio gignendo
declit coet̾na sit uite patris qui delit
intelligat ⁊̃ sicut ht̃ pater in se ip̃o. ut

Expanded text:
on sine vita existenti jam Filio vitam Patrem dedisse, sed ita eum sine tempore genuisse, ut vita quam Pater Filio gignendo dedit, cooeterna sit vitae Patris qui dedit; intelligat etiam sicut habet Pater in seipso ut de
Abbreviated transcription (Latin):
dicit᷑ in scͥptura. aliquid
nis. artitudinis. ⁊ latitudinis distanci¬
amfacit inloco. uͥ corpus. uł qr loco
diffinitur ac der̾minatur qm̃ cumsit
igrur corpus ommi modo locale est. Sp̃c
n̾io creatus quodammodo localis est⁊
qm̃ diffiuitione locit̾minatur. qm̃ cũ
alicui p̾senssit: totus alibi nõ inueni¬
tur. Nonãita localis est: ut dinsionem
capiens distantiam in loco faciat diui¬
na gͦ sola eẽntia omnimͦ inlocalis ⁊ in¬
cucumscͥptibilis est que nͨ locius moue̾
aliquomodo .s. uł det̾minatione diffini
que longe est acreatorẽ. yni ãc. suꝑ gene¬
sim. Deus inquid õpotens incommu¬
tabilitate et̃nitate. uoluntate u̾itate.
semꝑidem nouet. ꝑtempus creaturã
temꝑalem. ut eo motu naturas quas
ag̃: ñ debemus opmarienis sub̃am que
deus est temporib. locisq inutabilem
siue ꝑtempora ⁊ loca mobilem cumsit
ip̃e ⁊ int̾ior omni re qr in ip̃o sunt omĩa
⁊ exn̾or omni re qr ip̃e est suꝑ omnnia. ⁊

Expanded text:
dicitur in Scriptura aliquid nis, altitudinis et latitudinis, distantiam facit in loco, ut corpus, vel quia loco diffinitur ac determinatur, quoniam cum sitigitur corpus omnimodo locale est; spiritus vero creatus quodammodo est localis, et quia definitione loci terminatur, quoniam, cum alicubi praesens sit totus, alibi non invenitur. Non autem ita localis est, ut dimensionem capiens distantiam in loco faciat. Divina ergo sola essentia omnino illocalis et incircumscriptibilis est, quae nec locis movetur aliquo modo, squae longe est a Creatore. Unde August. super Genes.: Deus, inquit, omnipotens incommutabili aeternitate, voluntate, veritate semper idem, movet per tempus creaturam corporalem, ut eo motu naturas quas agit non debemus opinari ejus substantiam, quae Deus est, temporibus locisque mutabilem, sive per tempora et loca mobilem, cum sit ipse interior omni re, quia in ipso sunt omnia; et exterior omnibus, quia ipse est super omnia; et
Abbreviated transcription (Latin):
est uariari sc̃d̾m qͣlitates intioresi
extiores que sunt in ip̃are: que muta¬
tur.yt qñ suscipit ucissitulinẽ gau¬
dii. doloris. sc̃ie. Poliuio nis ułuariatio
sp̃uali creatura ⁊ souocatur tempus¬

Expanded text:
secundum qualitates interiores vel exteriores, quae sunt in ipsa re quae mutatur, ut quando suscipit vicissitudinem gaudii, doloris, scientiae, oblivionis, vel variationspirituali creatura, et ideo vocatur tempus
Abbreviated transcription (Latin):
cit q̃ scelus corrigit. It a u̾o scelus corrig̾
q̃ odium ꝯmisu criminis. ⁊ ꝯmittencli
cũ desideyo satisfaciencli affert. Iudas .N.
lus corrige ñ potuit. sic qñ frat̾ pectat
in fr̃cm ut emendare N ualeat. ꝙ pecca¬
uerit pot̃ ei dimilti. sint ã ꝑmanent oꝑa
frustra uoce assumit᷑ pñia. ħ ꝙ de eo drͣ¬
⁊ or̃o eiꝰ fiat inpec̃cm. ut ñ solum em̃¬
dare nequiu̾it ꝓclitio᷑ nefac s ꝓprii ho¬
micidii. scelus addiderit. caue quaut̃
interuigas uiud ut em̃care Nualeat
ꝙ peccauit ⁊c̾. Nõ .n. emendatio hic in¬
telligenda rei dempte reꝯponsatio. s
delidi explratio. ⁊ ab hõianatio. cum
satisfactõis cesidero. demit .n. in iuste
cati cũ amore ⁊digne satiffactiõis ue¬
mamh̃t. Nec iõ quisqmͣ putet qui rem
alienam in msde absculit qmͣ redclere
pot̾ de illo pecc̃o penitere ac ueniam ⁊¬
sequi ñ restitutat ablatum. qmͣ diun¬

Expanded text:
scelus corrigit, quae odium commissi criminis et committendi cum desiderio satisfaciendi affert. Judas enim lus corrigere non potuit. Sic quando frater peccat in fratrem, ut emendare non valeat quod peccavit, potest ei dimitti; sin autem permanent opera, frustra voce assumitur poenitentia.  oratio ejus fiat in peccatum, ut non solum emendare nequiverit proditionis nefas, sed proprii homicidii scelus addiderit. Cave qualiter intelligas illud: Ut emendare valeat quod peccavit, etc. Non enim emendatio hic intelligenda est, rei demptae recompensatio, sed delicti exprobratio et abominatio, cum satisfactionis desiderio. Demit enim injuste cati, cum amore condignae satisfactionis, veniam habet. Nec ideo quisquam putet, qui rem alienam injuste abstulerit quam reddere potest, de illo peccato poenitere ac veniam consequi, nisi restituat ablatum. Quamdiu
Abbreviated transcription (Latin):
aspicientes ĩserpentem eneum in
illum respicimꝰ qui ꝓ nob̃ pependit
in ligno auncuus diaboli soluim᷑
.i. apectatis. ⁊ ita acliabolo lib̃amur
ut net pꝰ hanc uitam in nob̃̾ inue¬
niat ꝙ puniat. Morte quippe sua
culpatum erat. Uñ diabolus adlu¬
enda supplicia detinebat. xpe destrux̃
p̾ualeat. licet .n. nos demptet post
xͥ mortem quib modis añ demp¬
tabat ñ tñ iuncere pot̾ sicuit añ uin¬
a seductione ꝯpescuit fidelium ut
temptationem que ei ad huc ꝑmit¬
titur ñ sequ atur secluctio. Ita in xͥ
sangnine qui soluit que ñ rapuit

Expanded text:
aspicientes in serpentem aeneum in illum respicimus, qui pro nobis pependit in ligno, a vinculis diaboli solvimur, id est, a peccatis: et ita a diabolo liberamur, ut nec post hanc vitam in nobis inveniat quod puniat. Morte quippe sua, culparum erat unde nos diabolus ad luenda supplicia detinebat, Christus at. Licet enim nos tentet, post Christi mortem, quibus modis ante tentabat, non tamen vincere potest, sicut ante vinest, a seductione compescuit fidelium, ut tentationem quae ei adhuc permittitur, non sequatur seductio. Itaque in Christi sanguine, qui solvit
Abbreviated transcription (Latin):
suum tͣclicdit in mortem ꝓ nob̾ pecca¬
torib. Erhibita ã tanta erga nos di¬
lectionis arra.⁊nos monemur. ac¬
cendim̃q ad diugend̾ dm̃ qus ꝓ nob̾
apecc̃is iusti efficimur. mors gͥ xp̃i
nos iusdificat dum ꝑ eam caritas
excitatur in cordib nr̃is. dicimur

Expanded text:
suum tradidit in mortem pro nobis peccatoribus. Exhibita autem tantae erga nos dilectionis arrha, et nos movemur accendimurque ad diligendum Deum, qui pro a peccatis justi efficimur. Mors ergo Christi nos justificat, dum per eam charitas excitatur in cordibus nostris. Dicimur
Abbreviated transcription (Latin):
tem gustauit ꝙ qmͣ nos redemit aser¬
itrite deaboli. Incid̾amus. R inprin¬
cipem hꝰ seculi qui se cluxit adam. ⁊
seruũ fecit ⁊ cepit nos qͣi u̾naculos
posudere. s uenit retemptor ⁊ nictui
est deceptor. ⁊quid fecit redemptor
captiuatori nr̃o: Tetendit ei musci¬
pulam crucem suam posuit ibi. qͣi
escam sangninẽ suũ. Itie aũt san¬
guinem fusit ñ debitoris ꝑ qd̃ reces¬
uit adebitorib. Ille quippe ad ħ san¬
guinem suũ fudit ut nr̃a pecc̃a dele¬
ret un de gͦ nos cliabolus denebat nos
deletum est sanguine redemptoris
uenit ille alligauit fortem uincul
passionis sue in trauit indomum eiꝰ
.i. in corda eoꝵ uͥip̃e ħitabat ⁊ nasa
tudinem ⁊impleuit dulcecline ꝑ
mortem suam apecc̃is reclimens. ⁊

Expanded text:
tem, per quam nos redemit a servitute diaboli. Incideramus enim in principem hujus saeculi qui seduxit Adam et servum fecit, et coepit nos tanquam vernaculos possidere. Sed venit Redemptor et victus est deceptor. Et quid fecit Redemptor captivatori npulam crucem suam; posuit ibi quasi escam, sanguinem suum. Ille autem sanguinem suum fudit, non debitoris, per quod recessit a debitoribus. Ille quippe ad hoc sanguinem suum fudit, ut peccata nostra deleret. Unde ergo nos diabolus tenebat, deletum est sanguine Redemptoris. ptivorum. Venit ille, alligavit fortem vinculis passionis suae; intravit in domum ejus, id est, in corda eorum ubi ipse habitabat, et vasa tudinem, et implevit dulcedine, per mortem suam a peccatis redimens, et
Abbreviated transcription (Latin):
ce nobis inuisibiles potestates uͥ
uincunt᷑ in uisibiles cupditates fu¬
so .n. sanguine sine culpa omnium
culpaꝵ cyͦ rogͣpha deleta sunt quib
debitores qui ineum creclunt a di¬
abolo añ denebantum unde qui pro
multis effundetur. ꝑ nium gͦ redep¬
ti sumus. in quo: princeps mundi

Expanded text:
cae nobis invisibiles potestates, ubi vincuntur invisibiles cupiditates. Fuso enim sanguine sine culpa, omnium culparum chirographa deleta sunt, quibus debitores qui in eum credunt, a diabolo ante tenebantur. Unde: Qui pro multis effundetur. Per illum ergo redempti sumus, in quo princeps mundi
Abbreviated transcription (Latin):
ex ꝑte ñ sit. s ex toto caritas non
auferatur. s augebitur ⁊ imple¬
bitur in qua plenitueline uid̾ pre¬
ceptum caritatis implebit᷑. diliges
dñm deũ tuũ ex toto corde tuo. ⁊c̾. Tũc¬

Expanded text:
ex parte sit, sed ex toto, charitas non auferetur, sed augebitur et implebitur. In qua plenitudine illud praeceptum charitatis implebitur: Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde, etc. Tu
Abbreviated transcription (Latin):
eqͣles sint. ⁊ prudentia ⁊ iꝰticia. ⁊̃ tem¬
pantia. si .n. dixis eqͣles istos ẽe in
fortnudine. s inup̾stare prudenci¬
asequit᷑ ⁊ eiꝰ fortitudo minus pru¬
dens sit ac p ħ nec fortitudine cq̃¬

Expanded text:
es sunt et prudentia et justitia et temperantia. Si enim dixeris aequales esse istos in fortitudine, sed illum praestare prudentia, sequitur ut hujus fortitudo minus prudens sit, ac per hoc nec fortitudine aequ
Abbreviated transcription (Latin):
pectata ꝯfucri ñgligunt uł erubescunt
satisfactio. si assit faculaatas. Uñ nec ue
penitens est qui ꝯfesuionis notum ñ ht
⁊ sic̃ peccati remissio munꝰ dei est. Ita pm̾a¬
ip̃o. cum .n. irascitur sͥ quisq ⁊ clisplic

Expanded text:
t satisfactio, si adsit facultas. Unde nec vere poenitens est, qui confessionis votum non habet. Et sicut peccati remissio munus Dei est, ita pipso. Cum enim irascitur sibi quisque et displicet,
Abbreviated transcription (Latin):
nuina. nec ancilla ꝑabatur. s socia. nec
de capite nec de pedibr. s de lat̾e fuat ꝓ¬
ducenda ut iuxͣ se ponendã cognosceret.

Expanded text:
ina nec ancilla parabatur sed socia; nec de capite, nec de pedibus, sed de latere fuerat producenda ut juxta se ponendam cognosceret;
Abbreviated transcription (Latin):
manente sp̃iali sui corꝑib qͣlitate. ꝑ
hñc ocultis oꝑantes assmnunt. ex in¬
feriorib elem̃rtis corpulentiorib. qd̾
s̾ coaptatum. qͣi. aliqmͣ uestem mu¬
tant ⁊ u̾tant in qͣsli. et sp̃es corꝑales¬
formant. in id qd̾ uolunt accomoda
homo sum. nuilo exꝑim̃to ⁊p̾hend̾e
ualeo sicut angłi. qui ħ agunt. Atten
soluit. s indiscussam relin quid. Ut̃r
angłi qui mittebant᷑ seruatis suis ꝓ¬
priis sp̃ualib corꝑib suꝑ uestirent᷑
auqua corpulentiori sp̃e. in qua possr̃
uideri. an ip̃m corpus mutarent ⁊¬
transformarent in qmͣcumq uellent
reos. ac ꝓpria ⁊ sp̃ualia rabere corpora.

Expanded text:
manente spirituali sui corporis qualitate per hanc occultius operantes, assumant ex inferioribus elementis corpulentioribus, quod sibi coaptatum, quasi aliquam vestem mutent et vertant in quaslibet species corporalesforment in id quod volunt accommodathomo sum nullo experimento comprehendere valeo; sicut angeli qui hoc agunt. Attendsolvit, sed indiscussam reliquit, utrum angeli qui mittebantur servatis suis propriis spiritualibus corporibus supervestirentur aliqua corpulentiori specie, in qua possent videri; an ipsum corpus mutarent etransformarent in quamcumque vellent reos ac propria et spiritualia habere corpora.
Abbreviated transcription (Latin):
mymagine. usum in munere quetã¬
te difficultatis sunt u̾rant in eoꝵ in¬
telligenti a. atq expianatione uehe¬
ment̾ laborau̾it ãs. ut ip̃e ostendit
uellet breuissiẽ singulax intnitate
psonaꝵ insinuare ꝓpria et̾nitas est
inquid inp̾re spes mymagine usus
in mum̾e ⁊ qr ñ mediocris auctorita
ditam icrutatus intelligentiam. qnͣ¬

Expanded text:
peciem in imagine, usum in munere; quae tantae difficultatis sunt verba, ut in eorum intelligentia atque explanatione vehementer laboraverit Aug., ut ipse ostendit vellet brevissime singularum in Trinitate personarum insinuare propria, Aeternitas, inquit, in Patre, species in imagine, usus in munere. Et quia non mediocris auctoritatditam scrutatus intelligentiam,
Abbreviated transcription (Latin):
copulam net u̾o ꝯiuges ẽe aliquos
antcꝙͣ int̾cedat ꝯmistio sexus. s a p᷑
fide desponsacõis uir sponsus ⁊ muuer
sponsa est. ñ ꝯmux sponsos ã ⁊ sponsas
ꝯuges frequent̾ apptiari dñt. ñ qr sint
s qr fut᷑ sunt cuiꝰ rei sponsionem inui

Expanded text:
conjuges esse aliquos antequam intercedat commixtio sexus; sed a prima fide desponsationis vir sponsus, et mulier sponsa est, non conjux. Sponsos autem et sponsas conjuges frequenter appellari dicunt, non quia sint, sed quia futuri sunt; cujus rei sponsionem invic
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃oꝵ. ñ eget s uit seriret ei. ac fruet᷑
eo. tui seruire regnaie est. In hoc gͦ
ꝓficit seuiens non ille cui seruitur.
dicut fc̃s est homo. ut

Expanded text:
ps. 147; sed ut serviret ei ac frueretur eo, cui servire regnare est. in hoc ergo proficit serviens, non ille cui servitur. actus est homo ut
Abbreviated transcription (Latin):
affecta caritatis clissinctio fit hñda
ut differenti affectu ñ parihõi es
diligamꝰ. ⁊ añ oĩa deũ scdo not ip̃os
t̃tio pentes. ⁊ in de filios ⁊ fr̃es ꝙͦ do¬
mesticos. demũ inimicos diugamꝰ
s iniquiũt illi quede ordine lectio¬
nis supͣ. dñr ẽe referenda. ad exhibi
tionem que clifferent᷑ ꝓximus ehi¬
benda it̃ pͥmo parentib. in de fuuis
pꝰ comesticiis. demũ inimicis. deũ
u̾o tam affectu. qmͣ obsequiis exhi¬
bitione añ oĩa diligendum. ꝯ¬

Expanded text:
affectu charitatis distinctio sit habenda: ut differenti affectu, non pari, homines diligamus, et ante omnia Deum: secundo nosipsos, tertio parentes, inde filios et fratres, post domesticos, demum inimicos diligamus. Sed inquiunt illi, quae de ordine dilectionis suptionem, quae differenter proximis exhibenda sunt. Primo parentibus, inde filiis, post domesticis, demum inimicis. Deum vero tam affectu quam obsequii exhibitione ante omnia diligendum.
Abbreviated transcription (Latin):
qui dño iubente ab egipciis mutua¬
u̾int uasa aurea. ⁊ argentea ⁊uestes
p̾tiosas. ⁊ asportau̾int utr furtum ꝯ¬
miserint. dm̃s eos qui ut parẽrent
deo iubenti illud fecert. ñ fecisse furt̃.
nec oĩo peccasse.

Expanded text:
ptiis mutuaverunt vasa aurea et argentea et vestes pretiosas, et asportaverunt, utrum furtum commiserint, dicimus eos qui ut parerent, Deo jubente, illud fecerunt, non fecisse furtum, nec omnino peccasse.
Abbreviated transcription (Latin):
s ñ om̃s assũpsit .n. detẽs pene. s ñ culpe.
nec tñ om̃s defc̃s pe. ne. s eos om̃s quos
hõi eum assum̾e expecliebat. ⁊ sue digni¬
tati ñ derogabat. Sicut n ꝓpt̾ hõiem hõ¬
fc̃s. it aꝓpt̾eum hõĩs detõs suscepit.
Suscepit .n. de nr̃o. ut de suo nob̾ tͥbueret
⁊ nr̃m tolleret defectum. Suscepit .n. nr̃am
uetustatem. ut suam nob̾ infunderet
nouitatem Sinplã accepit ille uetusta¬

Expanded text:
non omnes. Assumpsit enim defectus poenae, sed non culpae, nec tamen omnes defectus poenae, sed eos omnes quos homini eum assumere expediebat, et suae dignitati non derogabat. Sicut enim propter hominem host, ita propter cum hominis defectus suscepit. Suscepit autem de nostro, ut de suo nobis tribueret, ut nostrum tolleret defectum. Suscepit enim nostram vetustatem, ut suam nobis infunderet novitatem. Simplam ille accepit vetusta
Abbreviated transcription (Latin):
illa ñ uult. Numquid ꝑ ꝯtinentiã tu ã
nia debet fi̾ formcaria: si alii nupserit
te uiuo ad ult̾a erit ñ uult cali lucro d̾s
tale dampnũ ꝯpensari. redde cdebitum
⁊ si ñ exigis redde ꝓsc̃ificacõe ꝓ fecta. d̾s
tͥ ꝯputabit. si ñ ꝙ tͥ debetur exigis. s
reddis ꝙ deres uxori. Idem scd̃m u̾ba a¬
postolica. ⁊̃ si uir ꝯtmnere uoluisset. ⁊¬
tu noluisses debitũ tͥ reddere cogere᷑.
⁊ illi d̃s ĩputaret ennenciã si ñ sue.
um caderes. quisqͥs gͥ ꝯpaciens infir¬
uxorem plangens pocius. qr sñ nxorre
expectat diem nouissimũ. Idem una

Expanded text:
illa non vult. Numquid per continentiam tuam illa debet fieri fornicaria? Si alii nupserit te vivo, adultera erit. Non vult tali lucro Deus tale damnum compensari. Redde debitum; et si non exigis, redde. Pro sanctificatione perfecta Deus tibi computabit, si non quod tibi debetur exigis, sed reddis quod debes uxori. Idem, secundum verba apostolica: Etiamsi vir continere voluisset, et tu noluisses, debitum tibi reddere cogeretur; et illi Deus imputaret continentiam, si non suae, um caderes. Quisquis ergo compatiens infir ducit uxorem, plangens potius quia sine uxore expectat diem novissimum. Idem, a
Abbreviated transcription (Latin):
fuit. magis est corigenda temeritas.
siquis ex alieno aliquid nou̾it s po¬
cuis usurpare uetat alienũ. Idem apłs¬
la eiꝰ uota que abstinencie c̃a nouerit
reddant᷑ ab ca. nͥ auctor fu̾it uir ꝑunit¬
tendo. Nã cũ ad pecc̃m eiꝰdem uiri ꝑma¬
nere uolu̾it lex. si primꝰ ꝑ miserit. ⁊ pꝰea
ꝓhibuerit. ñ tñ dixit ut faciat mulier
ꝙ nou̾at qr ꝑmisaiam prius auiro
dedit. ut cũ uir priꝰ ei ꝯcesserit postea si

Expanded text:
t, magis est corrigenda temeritas si quis ex alieno aliquid uouerit, sed potius usurpare uetat alienum. diuila ejus vota quae abstinentiae causa voverit, reddantur ab ea, nisi auctor fuerit vir permittendo. Nam cum ad peccatum ejusdem viri pertinere voluerit lex, si prius permiserit, et postea prohibuerit; non tamen dixit ut faciat mulier quia permissa prius a uiro dedit, ut, cum prius ei uir concesserit. postea si
Abbreviated transcription (Latin):
mulieris. s meliꝰs ħ intelligit᷑ in tali
casu uͥ uir ꝯcelit mulieri uou̾e ꝯti¬
nentiã. ⁊ añ notũ ꝓhibet implere. si uͦ
ulud. qui uxorem suam uelare per¬
miserit aliam ñ accipiat s similit̾ eu̾
tatur Quib tp̃rib ceffandũ sit a coitu.

Expanded text:
ulieris. Sed melius intelligitur in tali casu, ubi vir concedit mulieri vovere continentiam, et ante votum prohibet implere. Si vero illud: Qui uxorem suam velare permiserit, aliam non accipiat, sed similiter tatur. 3. Quibus temporibus cessandum sit a coitu.
Abbreviated transcription (Latin):
cum aliis fu̾at de iectus est mistum ca¬
ligmosum aerem cum oĩbr sue pͣuita¬
tis ꝯsortib. Nam ut ait ioh̾es in apoca¬
lipsi. draco de celo cadens secum traxit.
t̾tiam ꝑtem stellaꝵ. qr lucifer aliis ma¬
lor ñ solus cendit. s cum eo alii mułti
qui ei in malcia ꝯsenserunt. eosqr ca¬
dentes caligino saͥhiꝰ aeris h̃itaculum
⁊ potestates mundi hĩ. ⁊ ad u̾sus rectore̾
tenebraꝵ haꝵ contͣ sp̃ualia nequicie¬
incelestib. qr demones. qui st̃ sp̃uales.
⁊ neqũaqmͣ in ħ tbuiento aere nobis
propinquo. qd̾ celum appellat᷑ hĩtant
unde ⁊ diabłs pͥncens aeris diciuum.

Expanded text:
cum aliis fuerat, dejectus est in istum caliginosum aerem cum omnibus suae pravitatis consortibus. Nam, ut Joannes ait in Apocalypsi, c. 12, draco de coelo cadens secum traxit tertiam partem stellarum, quia Lucifer ille aliis major non solus cecidit, sed cum eo alii multi qui ei in malitia consenserunt, eosque cadentes hujus caliginosi aeris habitaculum et potestates mundi hujus, et adversus rectores harum tenebrarum, contra spiritualia nequitiin coelestibus ; quia daemones qui sunt spirituales et nequam, in hoc turbulento aere nobis propinquo, qui coelum appellatur, habitant. Unde et diabolus princeps aeris dicitur.
Abbreviated transcription (Latin):
genuit filium. Iõ qrͣutrum cõcedendũ
sit qud̃ deus genuit deũ. si n d̾s genuit
deum. uidet᷑aut se deum. aut alium gemu
erit si u̾o alium dm̃genuit. ñ est tmunꝰ
deus. si ã se ip̃m d̾m genuit. aliqͣres seip¬
sam genuit. ad qd respondentes am̃s sa¬
ne ⁊ catholice concediquod unus unum
genuit. ⁊ qd̃ deus deum genuit. qr deus
pat̾ d̾m filiũ genuit. Insẏmbolo quoq
scriptũ est. lumen de lumine. deũ uerũ.
de deo u̾o. qd̾ u̾o adclitur gͦ genuit. sed̾m.
ul alium d̾m neutt̃ concedend̾ ẽẽ. dm̃g¬
qd̃ alium d̾m nõ genu̾it manifestum
putant ẽẽ eiꝰdem potentie deũ. ut se ip¬
sum. ip̃e genut eo plus errant qd̾ non

Expanded text:
genuit Filium. Ideo quaeritur utrum concedendum sit quod Deus genuit Deum. Si enim Deus genuit Deum, videtur quod aut se Deum, aut alium deum genuerit. Si vero alium deum genuit, non est tantum unus Deus. Si autem seipsum Deus genuit, aliqua res se ipsam genuit. Ad quod et respondentes, dicimus sane et catholice concedi quod unus unum genuit, quod Deus Deum genuit; quia Deus Pater Deum Filium genuit. In symbolo quoque scriptum est: Lumen de lumine, Deum verum de Deo vero. Quod vero additur: Ergo genuit se Deum vel alium deum; neutrum concedendd alium Deum non genuit manifestum putant esse Deum ejusdem potentiae, ut seipsum ipse genuerit, eo plus errant, quia