comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uxotem idest ecclesiã ex qua genuit duos filios id est duos populos
eiudens a exgentib c̃gregatos : Igitur postuber
annos e fames p̃ualuit inuniuersomundo : Merito : quia ñ erat qu
faurere bonitatem : Post hȩc ioseph apenuria frum̃ti saluat degno¬
turere E&rep̃s c fame uerbidi liberauit mundum : Apperuit em̃
horrea sua ep̃s i nomni orbeterrarum : & erogatione frumentu
suiomo subiuga uit. Nisi em̃ uendi dissent iosephfraires deficer&
corptus : Nisicruci fixissent iudȩi xp̃m: totus mundus periteo
orephi inter pretatur. augm̃tauio siue amplificatio: Sed in llo iosepli
am plficationẽ ñ habuit nisi sola aegrptus  In nostro uero iosepli aug¬
mentum habere mundus omnis meruit: Ille erogauit triticũ : nostẽr
uocaui filiũ meum : Descenderunt igitur decempro fectio res. id est
decalogo legis id est constituti innumero quos ipse cognoscens ñ eft

Expanded text:
uxorem, id est Ecclesiam. Ex qua genuit duos filios, id est, duos populos, uxorem, id est Ecclesiam. Ex qua genuit duos filios, id est, duos populos, ex Judaeis et ex gentibus congregatos. Igitur post ubertatis annos fames praevaluit in universo mundo, merito quia non erat qui faceret bonitatem. Post haec Joseph a penuria frumenti salvat Aegyptum, et Christus a fame verbi Dei liberavit mundum. Aperuit enim horrea sua: Christus in omni orbe terrarum et erogatione frumenti sui omni subjugavit. Nisi enim vendidissent Joseph fratres, deficeret Aegyptus; nisi crucifixissent Judaei Christum, totus mundus periret. Joseph autem interpretatur augmentatio, sive amplificatio; sed in illo Joseph amplificationem non habuit, nisi sola Aegyptus. In nostro vero Joseph augmentum habere mundus omnis meruit. Ille erogavit triticum; noster, vocavi filium meum. Descenderunt igitur decem perfectiores, id est, de catalogo legis, id est, constituti in numero. Quos ipse cognoscens, non est
Abbreviated transcription (Latin):
milib multiplex : & accepit potestatem a patre predicandi & iudo¬
candi : A postolus ait : & donauit illi nom̃ quod est super omnẽ ns¬
men. Accepit quoq: & anulum pontificatũ scibc& fidei quocredi¬
Perfigurã crucis: figura &erni regis ex primitur : Induiturq
stolabissina id est carnescã bisso splendidor̃ & stolã in moria¬
litatis. Accepit quoq: torquem aureũ id est intellestũ bonũ. Pren
ante illũ precedit id est aut iohannes baptista quitterillius pre¬
dens p̃ conat dicens parateuiã dñi hab& alium ꝑrece Mao uocem
mandi senan ifestiuis dexp̃o: Quando subfigura ioseplu ss liundi
ouenditusNontantum unius terrȩ egipti sed &iã torius munda¬
estegenta annoꝵ fuit ioseph quando in conspecturegs ꝑharas mbidit
totida annis fuisse xp̃s legitur quando in conspectuhuius muendi
subtroo pharaonis apparut reuelatus : Accipit ergo e peutib

Expanded text:
millibus multiplex; et accepit potestatem a Patre praedicandi et judimillibus multiplex; et accepit potestatem a Patre praedicandi et judicandi. Apostolus ait: Et donavit illi nomen quod est super omne nomen. Accepit quoque Per signum crucis figura aeterni regis exprimitur. Induiturque stola byssina, id est, carne sancta, visio splendidorum, et stola immortalitatis. Accepit quoque torquem aureum, id est intellectum bonum. Praeco ante illum praecedit, id est, Joannes Baptista. qui iter illius praecedens, praeconat dicens: Parate viam Domini. Habet alium praeconem, vocem mundi: manifestum est de Christo, quando sub figura Joseph salvator ostenditur non tantum unius terrae Aegypti, sed et totius mundi. Triginta annorum fuit Joseph quando in conspectu regis Pharaonis stetit: totidem annorum fuisse Christus legitur, quando in conspectu hujus mundi sub typo Pharaonis aperuit revelata. Accepit ergo ex gentibus
Abbreviated transcription (Latin):
taẽ sinago ge quȩ est uxor diaboli relisto dõ : Aliter perhuius mi¬
eris uiros iudaicus populus designatur hiaũt qui somniũ uiderin
nonpersuis mentis sed ut magnifi car&ur ioseph Sublatus sũ di
terra he breorum hocper anticipationem dicitur & hic nocens inb
cum. Idest xp̃s infernũ propeccato adȩ cũ ipse peccatũ non fem
Tres propagines id est tres rami gemmas idest bolca : Pharao aũt a
hero des uel maxime leguntur ador nassediem natiuitatis suȩ eoqđ
put auerunt quod horanatiuitatis eorum seor dinass& in regnumn
Similem rem facientes adorationis ut dicitur quorum erat par imo¬
&as : ess& una sollempnitas : Iudȩ ioseph quitypum xp̃i gereba
tituit illũ super uniuer samterrã egrpti: & dñs noster pastquã¬
distrastus aiudea ut ios eph a fratrib: & de infernorũ carcere surr¬
xit  ascendit currũ cȩlestis regni : De quodicitur : Currus didũ

Expanded text:
cta est synagogae, quae est uxor diaboli relicta a Deo. Aliter per hujus mulicta est synagogae, quae est uxor diaboli relicta a Deo. Aliter per hujus mulieris viros Judaicus populus designatur. Hi autem qui somnium viderunt, non pro suis meritis, sed ut magnificaretur Joseph. Sublatus sum de terra Hebraeorum. Haec per anticipationem dicuntur. Et hic innocens in lacum, id est, Christus infernum pro peccato Adae, cum ipse peccatum non fecit. Tres propagines, id est, tres rami gemmas, id est bolca. Pharao autem et Herodes vel maxime leguntur adornasse diem nativitatis suae, eo quod putaverunt quod hora nativitatis eorum se ordinasset in regnum, similem rem facientes adorationis, ut dicitur: Quorum erat par impietas, et una solemnitas. Inde Joseph, qui typum Christi gerebat, ersam terram Aegypti. Et Dominus noster distractus a Juda, ut Joseph a fratribus, et de infernorum carcere surrexit, ascenditque currum coelestis regni, de quo dicitur: Currus Dei decem
Abbreviated transcription (Latin):
qui a primogenitus es au exfiliab: illorũ accepit c̃cubinã: Aluiaũt
dicunt perpastorẽ & edom supradictum omnẽ doctorẽ significare
ñ inuenta est ecclesia in pastebona & doctorib: nisi pertres leges:
Obsetrix ab his dicituri dotrinam sp̃s scĩ siuedis ciplinã quȩ coc¬
cineũ id est gratiã spiritalem ligauit populũ gentiũ quios tensus ẽ¬
prior perbonũ naturȩ sed dehoc quomodo prius ex planatũ ẽ uentisp¬
tamus maceria uentris mei idest ad sumptionẽ legis populus genimn
Et erat dñs cũ eo id est ds̃ pater cũ xp̃o in adiutoriũ suum: Quodauõ
nagoga dĩ patris & ministrare suam doctrinam populo iuda ico
perquẽ benedixit pater ecclesiam mundo & multiplicauit taqui
iedib quã agnis id est in animab corporib: nec quic quã noutra
ti illius. Perpalliũ aũt litterã legis significarȩdicitur quȩ reli¬

Expanded text:
quia primogenitus Esau ex filiabus illorum accepit concubinam. Alii autem quia primogenitus Esau ex filiabus illorum accepit concubinam. Alii autem dicunt per pastorem et Edom supradictum omnem doctorem significari, non inventa est Ecclesia in parte bona et doctoribus, nisi per tres leges. Obstetrix ab his dicitur doctrina Spiritus sancti, sive disciplina, quae coccineum, id est, gratiam spiritualem ligavit, populum gentium, qui ostensus eprior per bonum naturae, sed de hoc quomodo prius explanatum est. Ventus putamus materia ventris mei; id est, assumptionem legis populus gentium. Et erat Dominus cum eo; id est, Deus pater cum Christo in adjutorium suum. Quod autem Synagoga Dei Patris, et ministrare suam doctrinam populo Judaico, per quem benedixit Pater Ecclesiam mundo, et multiplicavit tam in haedis quam in agnis, id est, in animabus et corporibus. Nec quidquam noverat, enti illius. Per pallium autem litteram legis significari dicitur, quae reli
Abbreviated transcription (Latin):
mi nouissimi & nouis simi primi : Quodaũt deia cobdicitur qđ
uenir& adisaac patre suum in mambre ciuitatẽ arbe quȩ &ebron:
Sciendũ est quod eadem ciuitas est & mambre abamico abrahȩ ita
antiquitus appellata & peperit es auelifat. Iste est eliphat cuius
scriptura & iniob uolumine meminit: E sauaut̃ & edom & seir
unius hominis nomenest : Esau in hebreo rubeus interp̃tatur a
colore corporis serpilosus totus pilosus fuit. sicut pellis edom
rubrum uel faluum decoctione rubra quã accepit proprimoge¬
nitis : Ouodq dicitur orreihabitato resterrȩ propterquam
enumera uit. filios egau repetens exponit qui anteesau inter edo
princeps fuerunt ex genere horreorũ qui lingua nr̃a interp̃tant᷑
liberi In de utero nomio manifeste scribitur quo modo filii esau
bina elifat primogenitiesau: Idcirco aĩt horreoꝵ recordatur

Expanded text:
imi novissimi, et novissimi primi. Quod autem de Jacob dicitur, quod imi novissimi, et novissimi primi. Quod autem de Jacob dicitur, quod veniret ad Isaac patrem suum in Mambre civitatem Arbae, quae et Hebron, sciendum est quod eadem civitas est Mambre et ab amico Abrahae ita antiquitus appellata. Et peperit Esau Eliphas. Iste est Eliphas, cujus et Scriptura, et in volumine Job meminit. Esau autem et Edom, et Seir, unius hominis nomen est. Esau in Hebraeo rubeum interpretatur, a colore corporis; sed pilosus totus, pilosus fuit sicut pellis Edom rubrum, vel fulvum, de coctione rubra, quam accepit pro primogenitis. Quodque dicitur: Horraei habitatores terrae; propterea quando enumeravit filios Esau repetem exponit, qui ante Esau intra Edom princeps fuerit ex genere Horraeorum, qui lingua nostra interpretantur liberi. In Deuteronomio manifeste scribitur quomodo filii Esau bina Eliphas primogeniti Esau. Idcirco autem Horraeorum recordatur,
Abbreviated transcription (Latin):
nis anuli &armille uelut in septuaginta munile & uirge picits
mere iudicantes iudeor quorũ tunc ꝑsun as iudas ipsegesta uic qd¬
q dicit non hunc populum essexp̃i sed prolatis cepisssimis docum̃
as areuocationis iustificationis glorificationis erubesuott & nor
quam seuistficatos magis esse fatebuntur : dccusatur enim ecele¬
stada uideis tam quã legis adulteratrix: sed oftendit uirgã signũ
passionis munile legis legitima & armillã pignus in mortalitatis u
Quo daũt pariente thamar & duos geminos inutero habente pirim:
quidicitur ⁊ara misit manum & obsecrix ligauit coccinũ & illo
mau de trabente intrinsecus posterior qui phares uocabat nascen¬
doprocessit figuralit̃ congruit quodisrahel ostender& manũ in
legis opera & illã proph& arũ & ipsius saluatoris pollutã cruore
contraxent : Postea uero pro rupit populus gentiũ ut essent py¬

Expanded text:
gnis annuli et armillae, velut in Septuaginta, monilis et virgae, vicit gnis annuli et armillae, velut in Septuaginta, monilis et virgae, vicit temere judicantes Judaeos, quorum tunc personas Judas ipse gestavit quoque. Dicit non hunc populum esse Christi, sed prolatis certissimis documentis nostrae vocationis, justificationis, glorificationis erubescunt, et nos quasi justificatos magis esse fatentur. Accusatur enim Ecclesia a Judaeis tanquam legis adulteratrix, sed ostendit virgam signum passionis; monile, legis legitima; et armillam, pignus immortalitatis. Quod autem pariente Thamar, et duos geminos in utero habente, primus qui dicitur Zara, misit manum, et obstetrix ligavit coccino, et illo manum retrahente intrinsecus; posterior, qui Phares vocabatur, nascendo processit, figuraliter congruit, quod Israel ostenderet manum in legis opera, et illam prophetarum et ipsius Salvatoris pollutam cruore contraxerit. Postea vero prorupit populus gentium, ut essent pr
Abbreviated transcription (Latin):
ramutin cepes deuida &omnis unscio uenit autcum astarenm dso
laniir i einter ptatur testimoniã in aquas cumi hocplane tesun
dum sem̃ abraliam uidit omnino. &ideo interna cusmulieru src
deindediamar habitummutat & nomen nam& conimnutans potes
intenptura  &i sit desinagoga et disia sedinilla prorsas aman¬
tidinis in aquadnio felministrauit: sedillius inqua p&rus aaiat
fleuit habitus mer&ricis confessio ẽ peccatorũ. Tipum quippe
ecclesiae gerit ihamar sedens cum habitu inbiuio. Indilectionei
proximi in proficiendo uelut ambulando ad profestionem tonar
Indeda uid dicit. Vi astuasdñe notoes facmihi &accepit oceulit
signatur iustificatione decoratur glorificatione exaliat qus
& quos iusdificauit illos & glorificauit sedhaecoceulis ubisit a nos¬
tio sce ubestaus: mittturaũt hedus tam quam mor&rici hedus
ex probratio peccati ꝑeundem odolamiten tamquam increpant
ps ceuii quaminutauit canfessionis amaritudo Potost ũ puliliasss¬

Expanded text:
rinceps de Juda, et omnis unctio. Venit cum pastore Hyras. Odolamites interpretatur testimonium in aquas: cum hoc plane testimonio undum semen Abraham vidit omnino. Et ideo inter natos mulierum non Deinde Thamar habitum mutat et nomen. Nam et commutans potest interpretari, et sic de synagoga Ecclesia; sed in illa prorsus amaritudinis in aqua Domino fel ministraverant, sed illius in qua Petrus amare flevit. Habitus meretricis confessio est peccatorum. Typum quippe Ecclesiae gerit Thamar, sedens cum habitu in bivio, in dilectione proximi, in proficiendo, velut ambulando ad perfectionem tendit. Unde David dicit: Vias tuas, Domine, notas facsignificatur, justificatione decoratur, glorificatione exaltatur. Quos et quos justificavit, illos et glorificavit; sed haec occulte, ubi sit conceptio sanctae ubertatis. Mittitur autem haedus tanquam meretrici. Haedus exprobratio peccati per eumdem Odolamitem, tanquam increpantepeccati, quam mutavit confessionis amaritudo. Potest vero publicis si
Abbreviated transcription (Latin):
Nonergo dispepsationis culpaẽ : ubi digna dispensare meritsp
uidentur: hoc paulus fec cumillum quuindignus scõrumo¬
egisse qui hominem decclesia eiecit: utexpulsus dicero¬
blas phemare: Vendider aut aegyptii terra sua pharaon
& suo corpore emerat: Qđq dic̃ serite agros corpora sig̃ ꝓni

Expanded text:
Non ergo dispensatoris culpa est, ubi digna dispensantur pro meritis. Hoc et Paulus fecit, cum illum qui indignus sanctorum consoregisse, qui hominem de Ecclesia ejecit, ut expulsus discerblasphemare. Vendiderunt Aegyptii terram suam Pharaoet suo corpore emerat. Quodque dicit: Serite agros, corpora signi
Abbreviated transcription (Latin):
s Sie& ꝑbenedictionẽ abyssi p̃dicanturilis in p̃senti sło nnullo
platae benedistionib uberũ & uulua: Constatenimeẽa posto¬
li aubera equib: retentes adhucinfide acuelud paruuli ꝑciput
utad ꝑfestiorem cibũ p̃dicationis ꝑueniant. undedic̃ apostolus
ac despatũ dedinon escam: Habens uidelio& uerba duoruestam

Expanded text:
dicantur illis in praesenti saeculo nonnulla solatia. Benedictionibus uberum et vulvae. Constat enim esse apostolica ubera, e quibus recentes adhuc in fide, ac velut parvuli percipiunt, ut ad perfectiorem cibum praedicationis perveniant. Unde dicit Apostolus: Lac vobis potum dedi, non escam: habens videlicet verba duorum Testam
Abbreviated transcription (Latin):
cellit igtur paulus ilius exubertt portio meritorum sedtamen
bent frctes idest aln predicatores gractiam sua binas stoleo
honstet uel moreab intellegnia : Mittuntur es paetrimuciras u
hono gat parrem xp̃s populũ suum promissis nustet inuneribse
tant hȩc munera a sinuilli gentiles & inutiles & labouosi runetibe
h portant intrpũ xp̃i munera portant in euangelon unettalargtas
sona iudeorũ potest accipi : Acsidicerent inuindie tacru cis meritos
timur has plagas: & expersona ꝓfeltorũ in eadẽ uindista quoda
ruben : Numquid non dixi uobis nolite peccare in puerũ & quado
citiudas patnsuo mittepuerũ nobiscum : historialit signi ficat
quod abillo principatũ postaccepiss& : Permunera autẽ quȩi
ia cobdio sephmittuntur. intelleguntur muneraspeifider& can¬

Expanded text:
cellit igitur Paulus, ejus exuberat portio meritorum; sed tamen habent et fratres, id est, alii praedicatores gratia sua binas stolas,stica vel morali intelligentia. Mittuntur et patri munera. Filius honorat patrem. Christus populum suum promissis invitat muneribus. Portant haec munera asini, illi gentiles et inutiles et laboriosi. Nunc utiles hi portant in typum Christi munera, portant in Evangelium munerum largitorem. persona Judaeorum potest accipi; ac si dicerent: In vindicta crucis merito patimur has plagas; et ex persona perfectorum in eadem vindicta, quod dixit Ruben: Nunquid non dixi vobis: Nolite peccare in pit Judas patri suo: Mitte puerum nobiscum. Historialiter significat quod ab illo principatum post accepisset. Per munera autem quae a Jacob ad Joseph mittuntur, intelliguntur munera spei, et f
Abbreviated transcription (Latin):
aduentũ proph& antes cummagno de siderio in carnationem illu
expectauer̃: De quib dñs dic̃. Multi proph&e &iusticupierus
re quae uos uidistis: Hiergo disti sunt colles propter excellenti
scĩtatis : qui&iã uocantur a &erni : qui auitã consecuntur a&ers
Idem &io seph secundũ aegyptiorum scilic& linguam : saluatormu¬
Idi: interfratres interscor quosipsefratresuocat: Moraliter qͥ
his quifide profectũ & ꝓsupra dictos gradus in tantũ croueritis
usq adinuidiam aduersarios ꝓuoc& : Non in merito dicitus d¬
crescens &ñ semels bis ad crescere ꝓnuntiatur: infideenim &ope
omnis ꝑfectus crescit : & decorus dicitur : qr illaiam pulchritudo ino
naturaliter focstus in eorenouatur : Obquam pulchritudinem fil¬
lum demuro uider aedesiderant: sce utiq animȩ supoderaso fideie
andade ꝓfestaonom illius cupiuntuidere oimitari: sedex aspera uet̃
auomn sepn demones habentes ignita nequitiae iacula Parauis

Expanded text:
incarnationem illius exspectaverunt, de quibus Dominus dicit: Multi prophetae et justi cupierunt videre quae vos videtis. Hi ergo dicti sunt colles, propter excellentiam sanctitatis, qui etiam vocantur aeterni, quia vitam consequuntur aeternam. us vocabitur. Idem et Joseph, secundum Aegyptiorum scilicet linguam, salvator mundi inter fratres, inter sanctos quos ipse fratres vocat. Moraliter quoque is qui fidei profectu et supradictis gradibus in tantum creverit, ut usque ad invidiam adversarios provocet, non immerito dicitur accrescens, et non semel, sed bis accrescere pronuntiatur. In fide enim et opere omnis perfectus crescit, et decorus dicitur, quia illa jam pulchritudo, in qua naturaliter factus est, in eo renovatur. Ob quam pulchritudinem filiae illum de muro viderunt, ac desiderant. Sanctae utique animae super murum fidei fundatae, perfectionem illius cupiunt videre et imitari; sed exasperaverunt talem sanctum daemones, habentes ignita nequitiae jacula. Parant
Abbreviated transcription (Latin):
depliara onie dixim Paruuli aut & muli eres significas lirie¬
aũt e filios illius non obtinuit fames : Haces enpscmbitur qg ai¬
ualuit fames : Nontam̃ scribitur quod obtinuit filios israbel
eniq saperius seriptument descendit abraham in aegeptu eiude
eneũ obtinuu fames: qđ ergoiustis exorcitiuest unstirar ho cinius

Expanded text:
de Pharaone diximus. Parvuli autem et mulieres significant diffeautem et filios illius non detinuit fames. Licet enim scribitur quod praevaluit fames, non tamen scribitur quod obtinuit filios Israel. Denique superius scriptum: Descendit Abraham in Aegyptum, quiaeorum detinuit fames. Quod ergo justis exercitium est virtutis, hoc injus
Abbreviated transcription (Latin):
abeo q̃ ÷ diuisent mebra inuulua secundamũ : ł ara int̃ preatur omens
si ut pramus aq paruit siuȩ quod plurimi exillo iusti natis unt. In libis
euid &ribu iuda regestam quam mariti debebantur. & mereto nom̃ illius
amaritudo interptat᷑ . Ipsaenim fellis poculũ dedit: Duo aut genera
s̃ amiplius quã duo genera hominũ in utilia generi humano unũ nocentium
alterũ prestare nolentiũ. & qr prior est enmoloquino o& quã ille quini¬
hil ꝓdest id eomaiordicit᷑ illemalignus . herautẽ interp̃tat᷑ pellicius.¬
qualib: tonicis induti sunt primi hominis in poenã damna onanautẽ¬

Expanded text:
ab eo quod diviserit membra in vulva. Secundarium Zara interpretatur oriens, ab eo quod diviserit membra in vulva. Secundarium Zara interpretatur oriens, sive quod primus apparuqui de tribu Juda reges tanquam mariti adhibebantur. Merito nomen ejus amaritudo interpretatur: ipsa enim Domino fellis poculum dedit. Duo enim genera  amplius quam duo genera hominum, inutilia generi humano, unum nocentium, alterum prodesse nolentium. Et quia pejor est ille qui nocet quam ille qui nihil prodest, ideo major dicitur ille malignus. Her autem interpretatqualibus tunicis induti sunt primi homines in poena damnationis suae
Abbreviated transcription (Latin):
paslus ens eadictiui ex cogitatione scribarũ & dostoꝵ qđ purciphar sauer¬
dos fure hseliophilis id olis & uiram abilis & deconis fatiȩ & deinde utdi¬
conit amor illius sensis faraonis intuit ut sedomite inuicẽ fuero neaile
indetraset ilbũ phardio abidolosuo & fecit illũ eunuchũ sui muiliens post quã
side trifuer renes illius permultos annos cũ mundi mis s sec illai phorao muli¬
cre pamote cupedo it đ abhac causoeunuchus dicitur: Dixit aũt iudasan
enuenitur afilio id est pastor ⁊ o dola mnaciuitas: tamnas ueroregiõe
inustrũ id est palliũ. Sed& inbiuio idest ut putarelur mereenxẽe. siue
neillã iudas p̃tem res : Cogno uit aũt iudas & ait : Iustior methamar qr
nontradidi eã selã filiomeo : In hebreo hab& Iusufica ta ẽ ex mechamar
non quo iusta fuent s ed qđ conparationeilli ut minus mala fecer nequa qũã¬
uagatur pitudinẽ sedliberius qͣ uerendo: pharas diuisio inter p̃tatur

Expanded text:
ribarum et doctorum, quod Putiphar sacerdos fuit Helcopolis idolis, et vir amabilis, et decorus facie, et deinde ut dicitur: Amor illius sensus Pharaonis irruit, ut Sodomitae invicem fuerunt, et inde traxit illum Pharao ab idolo suo, et fecit illum eunuchum suae mulieris, postquam siccati fuerunt renes per multos annos, cum commisisset illi Pharao mulierem pro amore cupido: ita ab hac causa eunuchus dicitur. CAPUT XXXVIII-XL. Dinvenitur a filio, id est pastor. Odolamita civitas. Thamnas vero regio est terrestrium, id est, palium. Sedet in bivio, id est, ut putaretur meretrix esse, sive ne illam Judas praeteriret. Cognovit autem Judas, et ait: Justior me Thamar, quia non tradidi eam Sella filio meo. In Hebraeo sic: Justificata est ex Thamar, non quod justa fuerit, sed comparatione illi ut minus mala fecerunt, nequaquam turpitudinem; sed liberius requirendo, Phares divisio interpretatur,
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ & phariseorũ magis & dostrinas scribarũ quãmandatale
Calumniata estergo meretrix ubullũ tenereñ potuit. Deniq nec
io sephcarcertenuit. Nec dñm ihm̃ infernus tenuit. & cumiam
ibi ueluti puniend descenderat. inde alios liberans abiit. Deniq¬
inuent eluos cunichos dedomo regis duoꝵ populoꝵ Thoc ẽcredemũ
sioliere dulot sig ur ansigniss cantes quicondusi subpetento dẽ de trati¬

Expanded text:
Deum, et Pharisaeorum magis et doctrinas Scribarum, quam mandata leDeum, et Pharisaeorum magis et doctrinas Scribarum, quam mandata leCalumniata est ergo meretrix ubi illum tenere non potuit. Denique nec Joseph carcer tenuit, nec Dominum Jesum infernus tenuit; et cum jam ibi veluti puniendus descenderat, inde alios liberans, abiit. Deniqinvenit duos eunuchos de domo regis. Duorum populorum, hoc est, credentium vel incredulorum figuram significantes, qui conclusi sub peccato, Adae tra
Abbreviated transcription (Latin):
tib fidei commestio cõparatur illeꝑiude consilium xx distrahitur
Ethic ꝑcosilium iudescarioth xxx argente is uenundat᷑. Deniq
ia cobposteritatis suae deplorans dispendia quasi pat lugebat fili¬
um suum amissum quasi ꝓph&a fleuit interitũ iudeorũ: Deniq sci¬
dit uestimentũ suũ qđ in passioned̃i legimus facctũ a principe s a cer¬
dotũ sed &uclum templi scis sum est ut ꝓph&ia. &nudatũ populũ suũ
& diuisũ ostender& regnum illius. Ig̾iturioseph descendit in aegyptũ
& xp̃s in hunc mundũ emit illum cunuchur castus scilio& in discipli¬
nis euangelicis populus: Erataũt pulchra facie. Erataũt specio¬
sus forma p̃filus hominum &mulier in quide citinillũ oculos
ut adulteriũ cum illa committer&. Ista mulier sigura erat sina¬
gogi quae sepe sicut scriptũ est moechata est postdeos alienos. simili¬
ter uolebat & xp̃m in adulcerii sui scelere r&inere: ut negoor& seeẽ

Expanded text:
tibus fidei commercio comparatur. Ille per Judae consilium triginta distrahitur, et hic per consilium Judae Iscarioth triginta argenteis venundatur. Denique Jacob posteritatis suae deplorans dispendia, quia pater lugebat filium suum amissum: quasi propheta flevit interitum Judaeorum. Denique scidit vestimentum suum quod in passione Domini legimus factum a principe sacerdotum. Sed et velum templi scissum est, ut prophetia et nudatum populum suum, et divisum ostenderet regnum illius. Igitur Joseph descendit in Aegyptum; et Christus in hunc mundum. Emit illum eunuchus, castus scilicet disciplinis Evangelicis populus. CAPUT XXXIX. Erat autem pulchra facie. Erat speciosus forma prae filiis hominum. Et mulier injecit in illum oculos, ut adulterium committeret. Ista mulier figura erat synagogae, quae saepe, sicut scriptum est, maechata est post deos alienos. Similiter volebat Christum in adulterii sui scelere retinere, ut negaret se esse
Abbreviated transcription (Latin):
idẽ ap&ro & paulo &iohanne poptilus iudeorũ inuitatur ad
ꝗratiã : Occurritilli iudas qđ interp̃tatur confessio qr p̃cedit
iam comfessio quosante ꝑfidia ꝓossidebat: Qđ aũt adib
dicitur ioseph ponet manũ suꝑ oculostuos potesesignisi e qđ
d& ribu ioseph fuit hieroboam qui fecit duos uitulos aureos. ut
reducer& populum adorareeos & ꝑ hoc uelut in postois manib: su¬
is excecauit & clausit oculos isrħ neuiderent impi&atẽ suã: uel
it suꝑ oculos ceci. &uisũ recepit : Ita&iã spiritalẽ manũ posu¬
÷ supoculos legis quipint liegentiam seribarĩ & phariscori ex

Expanded text:
id est, a Petro, et Paulo, et Joanne. Populus Judaeorum invitatur ad id est, a Petro, et Paulo, et Joanne. Populus Judaeorum invitatur ad gratiam, occurrit illi Judas, quod interpretatur confessio, quia praecedit jam confessio quos ante perfidia possidebat. Quod autem ad Jacob dicitur: Joseph ponet manum super oculos tuos, potest significare quod de tribu Joseph fuit Jeroboam, qui fecit duos vitulos aureos, ut reduceret populum adorare eos; et per hoc, velut impositis manibus suis excaecavit et clausit oculos Israel, ne viderent impietatem suam, vel it super oculos caeci, et visum recepit; ita etiam spiritualem manum posut super oculos legis, qui per intelligentiam Scribarum et Pharisaeorum ex
Abbreviated transcription (Latin):
berius explanatu ien :paulũ designat: sed alu s inquis unte in quo osten¬
periis otus maiordilestio pauli cum xp̃o: dilestione alior uanos¬
to lotu: qđica saluunt : qi paulus raptus estusq ad cepliũ
postre surrestiomẽmeruit qđ alii nom meruerunt: Ineli¬
is quae secuntur: manifestus est sensus. Sineo qđ dicitur
Niberunt & in ebria tssunt Inebriatio ecelesias duNTDV¬
na sp̃s sc̃i intellegitur : Impl&io aut saccorũ frum̃to implocio¬
feciime quasi patrem pharaonis : pharao in hoc loco figurapo¬
qđ nona post& nos relinquere bonũ qđ incipimus quando ueni¬
mus ad xp̃m : Dimisit ioseph fratressuos quinuntia uerunt patri
dicentes : Iosephfiliustuus uiuit. & ipseẽ dominus in uniuersater
ra egipti: Expauit aũtiacob: plebs incredula sed posteog¬
nouerit xp̃i gestare uiuescet sp̃s illius & qui uidebatur. uocatur
mostuorfide resurrectionis xp̃i uiuificatur: Ergo afiluis suis

Expanded text:
erius explanatum est, Paulum significat; sed alii inquirunt in quo ostendatur major dilectio Pauli cum Christo dilectione aliorum apostolorum; quod ita solvunt, quia Paulus raptus est usque ad tertium post resurrectionem meruit, quod alii non meruerunt. In aliis quae sequuntur, manifestus est sensus; et in eo quod dicitur: Biberunt et inebriati sunt, inebriatio Ecclesiae, doctrina Spiritus sancti intelligitur. Impletio autem saccorum frumento, impletioUT XLV. Qui fecit me quasi patrem Pharaonis. Pharao in hoc loco figuram poquod non oportet nos relinquere bonum quod incipimus, quando venimus ad Christum. Dimisit Joseph fratres suos, qui nuntiaverunt patri, dicentes: Joseph filius tuus vivit, et ipse est Dominus in universa Aegypto. Expavit autem Jacob. Plebs incredula, sed post cognovit Christi gesta, reviviscit spiritus illius, et qui videbatur mortuus, vocatur fide resurrectionis Christi. Vivificatur ergo a filiis suis,
Abbreviated transcription (Latin):
qui re secatis uniuersis uitiis & excissis quad ratam continent
uitam exomniq paste libratam. Non auctores sacculariumo¬
luminum possunt quidem diciligna excelsa ñpos sunt tam̃ quad¬
ta dici qđ in illis nequa quam uit& & sermo conlibrat. facito aui
in illo cenaculo & tristegas hoc .ẽ. narrationes hi storicas
Disceigitur &misterium magnum qđ in xp̃o & inecclesia compli¬
tur : Agnosce&iam emendare moros resecare uitia. nidos
in illa diuersarum uirtutũ collocans. deintus sane & deforis
bitumina bis illã corde fidẽs. gerensore confessionem p̃ferens
intus scientiam foris opera habens inarcã. Ergo ac diuinorum
librorum si ue animam fidelem in troducere debes animaliame¬
da & in munda sedmunda quidem animalia facilȩ possumus dicere

Expanded text:
qui, resecatis universis vitiis et excisis, quadratam continent qui, resecatis universis vitiis et excisis, quadratam continent vitam, ex omnique parte libratam. Nam auctores saecularium voluminum possunt quidem dici ligna excelsa, non possunt tamen quadrata dici, quod in illis nequaquam vita, sed sermo collibrat. Facite autem in illo coenacula et tristega, hoc est narrationes historicas. Disce igitur et mysterium magnum quod in Christo et in Ecclesia completur. Agnosce etiam emendare mores, resecare vitia, nidos in illa diversarum virtutum collocans. De intus sane et de foris bituminabis illam; corde fidem gerens, ore confessionem praeferens, intus scientiam, foris opera habens in arca. Ergo ad divinorum librorum, sive animam fidelem introducere debes animalia munda et immunda. Sed munda quidem animalia facile possimus dicere
Abbreviated transcription (Latin):
dalũ penitentiae &uita astu alis & ardor spirtalis in ratione
tismi. alit parcũ spiritalis doctrina intollegitur & ꝑ coloren
aquae u&us testamentum & ꝑcolorem ignis nouum & sensus
ntalis. Moraliter autem si quis inundantibimalis conuerten
pocest areb fluxib &caducis & audire uerbum dĩ & p̃coptas
lestia hic intracorsuum arcam salutis aedificat & biblioteq
intrasediuini conserat uerbi. Longitudinem in illam & latitui¬
dinem & altitudinem &fidem & caritatẽ &spem amlocat f¬
dem trinicas & longitudinem uitȩ inmortalitatem q distens¬
Latitu dinem caritatis indulgentiae & benignitatis fundar
affectũ. Altitudinemspei ad caelestia erex. Suminamus
actuũ suora refertadunum. Scitenim qui a om̃s qui domo
runt sedunus accipit brauium. Scilio& qui cogitationum uan¬
tate ñ fuerit multiplex sed hanc biblio tecam nex agrestib: &
politis. sedex quad ratis construx̃ lignis id .ẽ. non exsaccularu
auctorũ: sed exproph&icis &a postolicis uoluminib: Ipsienims

Expanded text:
n ratione baptismi. Aliter per arcum spiritualis doctrina intelligitur. Et per colorem aquae, Vetus Testamentum. Et per colorem ignis, Novum, et sensus spiritualis. Moraliter autem si quis inundantibus malis convertere se potest a rebus fluxibus et caducis, et audire verbum Dei, et praecepta coelestia, hic intra cor suum arcam salutis aedificat, et bibliothecam intra se divini conferat verbi. Longitudinem in illa, et latitudinem, et altitudinem, et fidem, et charitatem, et spem collocat. Fidem trinitas, et longitudinem latitudinem charitatis indulgentiae et benignitatis fundat affectum, altitudinem spei ad coelestia erexit. Summam vero arcuum suorum refert ad unum. Scit enim quia omnes quidem currunt, sed unus accipit bravium, scilicet qui cogitationum varietate non fuerit multiplex; sed hanc bibliothecam non ex agrestibus et impolitis, sed ex quadratis construxit lignis, id est non ex saecularium auctorum, sed ex propheticis et apostolicis voluminibus. Ipsi enim sunt
Abbreviated transcription (Latin):
reuero a noe aedificatũ ecclesiam nouitestamenti ostendic.
nquaatam degentib: quam deiudeis holocausta offeruntur.
id ẽ corpora &animae dño inodorom suauitatis: Non male¬
dicam terrae id ẽ. in uindicta historialit̃ ł ecclesiae in nouũ prop¬
ter peccatoros: Sementis & messis id .ẽ. doctrinȩ &soripturae:
erfrigus & aestatem castitatem & fidem designat : Hie ms&iã
castitatẽ sigñ : per noctẽ & diem u&us & nouũ cestam̃tũ: Aliter

Expanded text:
are vero a Noe aedificatum, Ecclesiam Novi Testamenti ostendit; are vero a Noe aedificatum, Ecclesiam Novi Testamenti ostendit; in qua tam de gentibus quam de Judaeis holocausta offeruntur, id est, corpora et animae in odorem Domino suavitatis. Non maledicam terrae, id est in vindicta historialiter, vel Ecclesiae in novum propter peccatores. Sementis et messis, id est doctrinae et Scripturae. Per frigus et aestatem, castitatem et fidem significat, hiems etiam castitatem significat. Per noctem et diem, Vetus et Novum Testamentum.
Abbreviated transcription (Latin):
scłm : Rupti sunt om̃s abyssimagnȩ id .ẽ. testimonia u&erist¬
tamenti. uersas insensum spiritalem. Qđq dix̃ inclusitillũ dn
om̃s montes subuniuerso caelo : id .e. &iã cum paradiso dũ inter¬
ra .ẽ. siue excepto para dysodum abcherubim custo diebatur.
mantes alios diluuium euasisse ut dematus ala dictũ .ẽ: & duxs
tentem ꝑ xp̃m ł unumquemq iustũ ad ecclesiam. Cuius pesid .e
sensus in hocmundo ñ requiescit : Inculitin arcã id ẽ xp̃s auxilio suo
a decclesi a uenientes : Ramus oliuae in ore columbae confessione
trinita tis signe in orcunius cuiusq scĩ. Cum uirentib folus id .e.
operib ꝑfectir : Alit sp̃rscr ꝑcolumbam designatur in doctrina
spiritali pace portanstessantib: heresib ł ꝑsecutionib suꝑ
terram id .e. ecclesia: peralios septem dies nouum cestam̃tũ
postu&us ostendit : Noe egrediens de artacumuxore sua sigñ
xp̃m ec clesiam suam post ꝑsecutiones ad caelum ducentẽ: Alt¬

Expanded text:
m. Ruptae sunt omnes abyssi magnae, id est testimonia Veteris Testamenti versa sunt in sensum spiritualem. Quodque dixit, Inclusit illum Doomnes montes sub universo coelo, id est, etiam cum paradiso, dum in terra est, sive excepto paradiso, dum a Cherubim custodiebantur. , existimantes alios diluvium evasisse, ut de Mathusala dictum est. Et eduxit tum vel unumquemque justum ad Ecclesiam: cujus pes, id est sensus, in hoc mundo non requiescit. Intulit in arcam, id est Christus, auxilio suo ad Ecclesiam venientes. Ramus olivae in ore columbae, confessionem Trinitatis significat in ore uniuscujusque sancti. Cum virentibus fpiritus sanctus per columbam designatur in doctrina spirituali pacem portans cessantibus haeresibus vel persecutionibus super terram, id est Ecclesia. Per alios septem dies Novum Testamentum post Vetus ostendit. Noe egrediens de arca cum uxore sua significat Christum Ecclesiam suam post persecutiones ad coelum ducentem. Alt
Abbreviated transcription (Latin):
fructus illius corrupti sunt in iniquitate: Omnis quippe usq: uiã sua
d.ẽ natura sua: bitumen & pixidem dicunt᷑ : Bitum̃ aut̃ lutũ . ẽ
ubitu aut̃ dicit᷑ sexpalmi apoliceusq in extremum digitũ: Sed tam̃¬
ut superius dictũ .ẽ. aegyptiorũ cubitis moyses arcam mensus ẽ Equib:
inus. sexde romanis cubitis ten& fenestram. id .e. oblicũ ut puta¬
cur. ut pluuiam &uentũ intrarensiner& : Edux cam̃ꝑ illã intrar&:¬
Cenacula & tristegat &mansiunculat idemsunt. Ponamq soedus
icum id .ẽ. tibi ero cooperator : bina in munda in arcam causa
tionis taentũ introducuntur septena demundir causa oblation
illorã posidiluuium: Spiritaliter aũt in eoqd dicit factibi arc

Expanded text:
fructus illius corrupti sunt iniquitate. Omnis quippe, usque viam suam, fructus illius corrupti sunt iniquitate. Omnis quippe, usque viam suam, id est naturam suam. Bitumen et pix idem dicuntur. Bitumen autem lutum est. Cubitum autem dicitur sex palmi, a pollice usque in extremum digitum; sed tamen superius dictum est quod Aegyptiorum cubitis Moyses arcam mensus est, e quibus unus sex de Romanis cubitis tenet. Fenestram, id est obliquum, ut putatur, ut pluviam et ventum intrare non sineret, et lux tamen per illam intrareCoenacula, et tristega, et mansiunculae, idem sunt. Ponamque foedus meum, id est, tibi ero cooperator. Bina immunda in arcam causa creationis tantum introducuntur. Septena de mundis, causa oblationis illorum post diluvium. Spiritualiter au
Abbreviated transcription (Latin):
magnitu dine peccatinati sunt: Qđq dicit uirifamosi: sic intellegen¬
du eꝰ quasi dixiss& suꝑ hi uel fostes : Dñs autem hoc penitere dicitur.
ediore hominum: & haec prima penitentia dñi inscripturis in¬
uenitur decreatione hominis qđ hominẽ fecis s& in terra. Id ẽ. his¬
torialiter ł illũ feciss& in arbitriũ dũnihil proficiebat. sed peius
acpeius peccauit. &p̃cauens infuturũ. Id .ẽ. neadderent ampl¬
us peccata ł quia homines cumgigantib: uiuere ñ possunt: Ab homi¬
neusq adiumenta. in quonihil dimidium reliquit. & ꝑhaecuitia
animae corporisq possuntintellegi Noe uero in uenire gratiami
ram dño dicitur qui añ ipsius bonitas dñmp̃uenit: sediustus inalio¬
sũ conparatione fuit: Nemo enimnaturaliterbonus nisi solus dr̃
in omnib uiissuis & sc̃s in omnib: operib: suis: Corrupta ẽ. terra id ẽ

Expanded text:
magnitudine peccati nati sunt. Quodque dicit, Viri famosi, sic intelligenmagnitudine peccati nati sunt. Quodque dicit, Viri famosi, sic intelligendum est quasi dixisset superbi vel fortes. Dominus autem hic poenitere dicitur, sed more hominum. Et haec prima poenitentia Domini in Scripturis invenitur de creatione hominis, quod hominem fecisset in terra, et hoc historialiter. Vel quod illum fecisset in arbitrium, dum nihil proficiebat, sed pejus ac pejus peccavit. Et praecavens in futurum, id est ne adderent amplius peccata. Vel quia homines cum Gigantibus vivere non possunt, ab homine usque ad jumenta, in quo nihil dimidium reliquit, et per haec vitia animae corporisque possunt intelligi. Noe vero invenire gratiam coram Domino dicitur, non quia ipsius bonitas Dominum praevenit, sed justus in aliorum comparatione fuit. Nemo enim naturaliter bonus, nisi solus Dein omnibus viis suis, et sanctus in omnibus operibus suis. Corrupta est terra, id est,
Abbreviated transcription (Latin):
tes filiidĩ semꝰ s&h sigñ. Seth quidem sem̃. non in congruefi¬
lius dĩ dicitꝰ qui a pro abel natus ẽ. ad cuius munera dñs respexit
ensilias ũ hominũ filiae seminis cam in celleguntur. quara copu¬
latio seminisseh causa diluuu dicitar supterram: qđ &iaui
deus frequenter accidit uindicta causa uxorum gentilium signi¬
ficatur eo desia qua usq nunc filudĩ id ẽ bone cogitationer
malas acceperent cogitationes quae ꝑfilias hominum oftendun¬
tus. Pulchraedicuntur id ẽ delectabiles: dix̃q dr̃: Nonꝑma¬
iebitsp̃s meus in homine id ẽ sp̃s uiuificationis qr caro .ẽ: Acsi
dicer& : quia fragilis & ad peccandũ facilis: Aliter ꝑsp̃min hoc
loco sp̃sirae in tellegitur. quasi dixiss&: quia fragilem habent
nateriam homines non in ꝑp&uum ira scaris illis utalibi dictũ
rentur: Gigantes quihic dicuntur. indicant magna peccata: &enim

Expanded text:
ntes filii Dei, semen Seth significat. Seth quidem semen non incongrue Fintes filii Dei, semen Seth significat. Seth quidem semen non incongrue Filius Dei dicitur, quia pro Abel natus est, ad cujus munera Dominus respexit. Per filias vero hominum filiae seminis Cain intelliguntur, quarum copulatio cum semine Seth, causa diluvii super terram, quod etiam Judaeis frequenter accidit. Vindicta causa uxorum gentilium significatur Ecclesia, quae usque nunc filii Dei, id est bonae cogitationes, malas acciperent cogitationes, quae per filias hominum ostenduntur. Pulchrae dicuntur, id est delectabiles. Dixitque Deus, Non permanebit spiritus meus in homine, id est spiritus vivificationis, quia caro est; ac si diceret, quia fragilis, et ad peccandum facilis. Aliter per spiritum in hoc loco spiritus irae intelligitur, quasi dixisset Quia fragilem habent materiam homines, non in perpetuum irascar illis, ut alibi de horentur. Gigantes qui hic dicuntur indicant magna peccata, etenim
Abbreviated transcription (Latin):
ter creationem filiorũ extra arcã. quiacũ saluatiꝑ arcã spir¬
talẽ resurrexerimus. adherebittaro spiritui paceꝑfecta: Nun
inescam omnia animalia. sicut p&rodicitur. occide &im anduco
ꝗd abiecto sanguine iubentur manducare: Neuita pristino
qua sisuffocata in conscientia teneatur. sed habeant tamquan
homines. arcum scilic& in nubib neꝑ datillos diluuium. Illienis
ñ pereunt diluuio qui inproph&is & indiuinis scripturis tãquã
in dĩnubib: xp̃m agnoscunt : Ab in iti ohuius lectionis breuiter
tangamus quae in hac ex positione p̃termissa sunt : Sem cam &ia¬
f& hebraicedicuntur.: quorũ interp̃tatio positio. calliđ. lacitudo
latinesonat propter scientiã sicutuocatis: quiq &iã in arca
cũ noe trespopulos cũ xp̃o in ealesia hoc legisnaturȩ litterȩ
qu e& euangelium significare dicuntur: In eo aũt qđ uide¬

Expanded text:
ter creationem filiorum extra arcam, quia cum salvati per arcam spirter creationem filiorum extra arcam, quia cum salvati per arcam spiritualem resurrexerimus, adhaerebit caro spiritui, pace perfecta. Nunc in escam omnia animalia, sicut Petro dicitur, Occide et manduca; quod abjecto sanguine jubentur manducare, ne vita pristina quasi suffocata in conscientia teneatur, sed habeant tanquam  inter se et homines, arcum scilicet in nubibus, ne perdat illos diluvium. Illi enim ne pereant diluvio, qui in prophetis et in divinis Scripturis, tanquam in Dei nubibus Christum agnoscunt. Ab initio hujus lectionis breviter tangamus quae in hac expositione praetermissa sunt. Sem, Cham et Japhet Hebraice dicuntur, quorum interpretatio, positio callida, latitudo Latine sonat, propter scientiam, sicut vocati sunt. Quique etiam in arca cum Noe tres populos cum Christo in Ecclesia, hoc est legis, naturae et litterae, quae et Evangelium significare dicuntur. In eo autem quod vide
Abbreviated transcription (Latin):
lutis aderne cum trad& ur regnũdõ & patri. &utinilla ꝑspicua¬
contẽplatione in commutabilis ueritatis. nullisministris corpora libu
egeamus : Cursexcentesimo &uno anno uitȩ noe id ẽ ꝑ acctir sexcentis
annis aperitur arcȩ tectũ . F in ita quippe sexta &atemundi. reuelas¬
tur absconditũ sacra mentũ atq promissũ: Curuigosimo & septin
die secundimensis dicitur siccasse terra. tamquam finita ess& ian
bapti gandinecessitas . Innumero dierũ quinqua gesimo& septimo.
se.ẽ. enim dies secundim̃ sis uigͥesimus septimus quinumerus exilla
iunctione sp̃s &corporis septies octonos hab&uno addito propto
trinicatis uinculũ: Diuisi aut̃ arcã intrantnoe & filii illius &ux
illius &uxores filiorũ illius: coniunctiaũt egrediuntur ex arca
Sicaũt poniturnoe &uxorillius & filii illius &uxores filiorũ illi
propter continentiã necessariamin arca : quasi in ecclesia & pris¬

Expanded text:
salutis aeternae, cum tradetur regnum Deo, et Patri, ut in illa salutis aeternae, cum tradetur regnum Deo, et Patri, ut in illa contemplatione incommutabilis veritatis nullis ministris corporalibus egeamus. Cur sexcentesimo et uno anno vitae Noe, id est peractis sexcentis annis, aperitur arcae tectum? Finita quippe sexta mundi aetate revelabitur absconditum sacramentum atque promissum. Cur vicesimo et septimo die secundi mensis dicitur sicca terra, tanquam finita esset jam baptizandi necessitas, in numero dierum quinquagesimo et septimo? Ipse est enim dies secundi mensis vicesimus septimus, qui numerus ex illa conjunctione spiritus et corporis septies octonarium habet, uno addito propter Trinitatis vinculum. Divisi autem arcam intrant Noe et filii illius, et uxor illius, et uxores filiorum illius; conjuncti autem egrediuntur ex arca. Sic autem ponitur Noe et uxor illius, et filii illius, et uxores filiorum illius, propter continentiam necessariam in arca, quasi in Ecclesia: et prop
Abbreviated transcription (Latin):
numero adscismata faciles discribunt᷑. qđ aut octauus ipse noe
quia in xp̃ospesresurrectionis nr̃e apparuit. qui oc cauadie post
sabbatũ resurrex̃ : p̃ter arcam aut̃ nulla caro saluatur : qr p̃ter
ecclesiae unitatẽ aquabaptismi quam uiseademsit ñ solũ ñ
ual& sed &iam ual& ad ꝑniciem: Quad raginta aut dies & qua¬
draginta noct᷑ib: inquib: diluuium pluit : decẽ p̃ceptaeuange¬
li conumero sociata de monstrat. Qđ aut̃ quindecim cubitis su¬
creuit aqua excedens altitudinem montium: sacram̃ co enim
qui &is &resurrectionis transcendi cecclesia altitudinem
Dersingulos aut̃ numeros qui hic positi sunt: potest unus quisi
sunt in hoc mundo intentos. Qđ columba missa noninuenta
requie reuersa .ẽ.: ostendit ꝑnouũ testamentũ requiem scĩs in
non adhuc in sacramento spei. quoi hoc tmpore consociantur quam

Expanded text:
numero ad schismata faciles distribuuntur. Quod autem octavus ipse Noe, numero ad schismata faciles distribuuntur. Quod autem octavus ipse Noe, quia in Christo spes resurrectionis nostrae apparuit, qui octava die post sabbatum resurrexit. Praeter arcam vero nulla caro salvatur, quia praeter Ecclesiae unitatem aqua baptismi, quamvis eadem sit, non solum non valet, sed etiam valet ad perniciem. Quadraginta autem dies et quadraginta noctes, in quibus diluvium pluit, decem praecepta evangelico numero sociata demonstrat. Quod autem quindecim cubitis supercrevit aqua, excedens altitudinem montium; sacramento enim quietis et resurrectionis transcendit Ecclesia altitudinem. Per singulos autem numeros qui hic positi sunt potest unusquisque sunt in hoc mundo intentos. Quod columba missa, non inventa requie reversa est, ostendit per Novum Testamentum requiem sanctis in non adhuc in sacramento spei, quo in hoc tempore consociatur Eccles
Abbreviated transcription (Latin):
siae latitudo diffusa: Triginta aut̃ altitu dinis numerus simile ius
contin& sacram̃tũ. Qđ enimꝰ ibicenteni hoc hic deni testio multip¬
catifaciuni : Adunum aut̃ totius construecionis numerã sum ma
des diunum baptisma: Multa dehir ꝑotiũ in scripturis inuenies
triginta annorũ ioseph educitur decarcere: Triginto annorũ
resertur iħs cumuenit adbaptismum: quinquagesimum diem febtol
in niouarũ ffugum consecrationere perimus & dema di anitarrã spuoli¬
ardȩ bi camerata auttricam erata distinguntur. qui a ecdesia con¬
ꝗregat multitu dinem biꝑtitam. propter circumcisionem & p̃pu¬
dum aut triꝑtitam propter tresfilios noe quorũ progenie re¬
pleus ẽ. uniuersu sorbis: qđ aut̃ septena s̃ munda &ibina in mun¬
da animalia inueniatur. ñ qr ꝑ auciores sunt maliquam boni: sed
qui aboni seruant unitatẽ sp̃r septiformis. maliaut inbinario

Expanded text:
lesiae latitudo diffusa. Triginta autem altitudinis numerus simile ut CCC lesiae latitudo diffusa. Triginta autem altitudinis numerus simile ut CCC continet sacramentum. Quod autem ibi centeni, hoc hic deni tertio multiplicati faciunt. Ad unum autem totius constructionis numerum summa clesiae fides, et unum baptisma. Multa de his per otium in Scripturis invenies. Triginta annorum Joseph educitur de carcere. Triginta annorum refertur Jesus, cum venit ad baptismum. Quinquagesimum diem et festum in novarum frugum consecratione reperimus, et de Madianitarum spoliarcae bicamerata aut tricamerata distinguuntur, quia Ecclesia congregat multitudinem bipartitam, propter circumcisionem et praeputium. Aut tripartitam, propter tres filios Noe, quorum progenie repletus est universus orbis. Quod autem septena sunt munda, et bina immunda animalia inveniuntur, non quia pauciores mali sunt quam boni, sed quia servant unitatem Spiritus septiformis, mali autem in binario
Abbreviated transcription (Latin):
isuiboeis bab&u. hiaut quae praciona bilemscienti auiuunt¬
in superiorib s̃ quis ualde pauci: multienim sunt uocati pane
delenti Non conueniunt in noe uerba lamech patrissuidicens
quis centum oues exquib cũ periss& una relictis non aginta no
nmontib descendit quaerere illam quaeperierat. Hicũ ceno
ipso subs irtiu s oreaturaeration abilir numerur quando non eesem¬
iso subsistit sedextrinitate descendit uiongiti dimerdunone nsotis
punutu trplicat᷑ : ut quiꝑignorantia excentenanonumero las
sumus ꝑagnitionem trinitatis restituamur intrecentos. latitudo
quinqua genariũ numerũ ten&ꝰ: quinumerus remisioni & indulgb¬
tias eonsecratus ẽ. secundũ legemenim quinqua gesimo annon
misio fuit: Spiritalitererguno ex p̃r incaorne sua id ẽ. in etclesiu
sua hunc quinquagenarium numerum collo cauit . Nisienim ren¬
sionem peccatorũ donass& credentib: ñ fuis s& ꝑorbem terrarũ etd¬

Expanded text:
s locis habetur. Hi autem qui per rationabilem scientiam vivunt, qui sunt valde pauci. Multi enim sunt vocati, pauci vero electi. Non conveniunt in Noe verba Lamech patris sui, dicentis: quis centum oves, ex quibus cum periisset una, relictis nonaginta novem in montibus, descendit quaerere illam quae perierat. Hic vero centenarius totius creaturae rationabilis numerus, quando non ex semetipso subsistit, sed ex trinitate, descendit, et longitudinem vitae, hoc est ponitur triplicatus, ut qui per ignorantiam ex centenario numero lapsi sumus, per agnitionem trinitatis restituamur in trecentos. Latitudo quinquagenarium numerum tenet, qui numerus remissioni et indulgentiae consecratus est. Secundum legem enim quinquagesimo anno remissio fuit. Spiritualiter ergo Noe Christus in carne sua, id est in Ecclesia sua, hunc quinquagenarium numerum collocavit. Nisi enim remissionem peccatorum donasset credentibus, non fuisset per orbem terrarum Ecc