comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
laris sagacissimꝰ propagator. Ipsiuis enim in¬
dustria & feruore. monachorũ tepor. uer¬
sus est in ardorẽ: & in fidei & religionis
deuotionẽ uenerandã. Ualde quippe ꝑ eũ
& sub eo refloruit exsiccata monachorũ de¬
uotio: & beati benedicti institutio lauda¬
bilis. uiruit plurimũ in cenobiis. & conua¬
luit reparata. Cluniacensis deniq eccł̃ia
tanta religione sub hoc sanctissimo patͤ
odone in initio ac longe ꝑost floruit. ut
merito fonti aquȩ iuuȩ comparari potu¬
isset: quȩ uerȩ religionis puritate ad se
uenientes. ꝙ inibi deo deseriuentes ple¬
nissime abluebat.

Expanded text:
laris sagacissimus propagator. Ipsius enim inlaris sagacissimus propagator. Ipsius enim industria, & feruore Monachorum tepor versus est in ardorem, & in fidei & religionis deuotionem venerandam. Valde quippe per eum, & sub eo refloruit exsiccata Monachorum deuotio, & beati Benedicti institutio laudabilis viguit plurimum in Cœnobiis, & conualuit reparata. Cluniacensis denique Ecclesia tanta religione sub hoc sanctissimo Patre Odone in initio ac longe post floruit, vt merito fonti aquæ viuæ comparari potuisset, quæ veræ religionis puritate ad se venientes, & inibi Deo deseruientes plenissime abluebat.
Abbreviated transcription (Latin):
francie seu in castris nobiliorib fuerant edi¬
te. a religiosioris propositi tramite ad eo ex¬
orbitauerant: ut pene om̃s qui in eis diui¬
nis uidebant᷑ mancipati obsequiis. curis car¬
nis ac suȩ uoluntatis studio & intentioni. Ma¬
ri. Uñ non ĩmerito rariores hoc tempore
spiritales uiri fuert̃. & uix uel unus mag¬
ne famȩ aut sanctitatis immense his die¬
b exc̾itisse refert᷑. qui poni posset in lucẽ
gentiũ. ut salus esset his qui in ext̾remis
uitiorũ finib morabant᷑. Nam preter dom¬
nũ odonẽ religiosissimũ abbatẽ qui ħ tẽ¬
pore floruit. cuiꝰq sanctitas & religio nõ
mediocris fuisse certissume comꝑbatur: uix
aliquis enituit. qui fraterne correptionis
liuore repleret᷑. Hic igit᷑ beatꝰ uir ob suȩ scĩ¬
tatis cumulũ non solũ clumiacensis. s &
multorũ in regno hesperiarũ cenobiorũ ef¬
fectus est abbaᷤᷤ egregius: & disciplinȩ regu¬

Expanded text:
Franciæ, seu in castris nobilioribus fuerant ediFranciæ, seu in castris nobilioribus fuerant editę, a religiosioris propositi tramite adeo exorbitauerant, vt pene omnes, qui in eis diuinis videbantur mancipati obsequiis, curis carnis, ac suæ voluntatis studio, & intentioni ant. Vnde non immerito rariores, hoc tempore spiritales viri fuerunt, & vix vel vnus magnæ famæ, aut sanctitatis immensæ his diebus extitisse referatur, qui poni posset in lucem gentium, vt salus esset his qui in extremis vitiorum finibus morabantur. Nam præter domnum Odonem religiosissimum Abbatem, qui hoc tempore floruit, cuiusque sanctitas & religio non mediocris fuisse certissime comprobatur, vix aliquis enituit, qui fraternæ correptionis ardore repleretur. Hic igitur beatus vir ob suæ sanctitatis cumulum nō solum Cluniacensis, sed & multorum in regno Hesperiarum Cœnobiorum effectus est Abbas egregius, & disciplinæ regu
Abbreviated transcription (Latin):
ris .ix. ludouicũ filiũ bosonis ex filia eiꝰ¬
dẽ imꝑatoris ab italiensib a burgundia
inuitatũ in regno. berengariꝰ excipiens bel¬
lo. iurare illũ compulit: ut si redire ꝑ mitte¬
retur. non ultra in italiã ueniret. Sequẽti
tẏrannoꝵ. in italia insolentiã. & multã ma¬
tiam. non meruit imperialẽ benedictionẽ
Cui succedens conradus. regnauit annis .yii.
qui & ipse caruit benedictione imperiali.
Berno abbas moriturꝰ odonem olim mu¬
sicũ constituit abbatem clumacensis ceno¬
bii: ea condicione ut eccłia clumacensis
solueret annuatĩ ȩcciesie gigniacensi censũ
.XII. denarioꝵ. hic beatus odo mirȩ sanc¬
titatis ext̾itit. & incomparabilis in monasti¬
ca disciplina feruoris: ac pene suo seculo sĩ¬
gularis. Ualde enĩ hoc tempore religionis
monasticȩ feruor in ꝑlerisq galliarũ locis
tepuerat. & rarus in aliquo monachico habi¬
tu induto. mundi contemptus inueniebat᷑.
Abbatiȩ siquidẽ antiquiores quȩ in urbib

Expanded text:
stant. Ludowicum, filium Bosonis ex filia Ludowici imperatoris, ab Italiensibus a Burgundia invitatum in regno, Berengarius excipiens bello, jurare illum compulit, ut si redire permitteretur, non ultra in Italiam veniret. 912. 10. tyrannorum in Italiam insolentiam tiam non meruit imperialem benedictionem. Cui succedens Conradus regnavit annis 7; qui et ipse caruit benedictione imperiali. Berno abbas moriturus Odonem olim musicum constituit abbatem Cluniacensis coenobii ea conditione, ut aecclesia Cluniacensis solveret annuatim aecclesiae Gigniacensi censum XII. denariorum. Hic beatus Odo miræ sanctitatis extitit, & incomparabilis in monastica disciplina feruoris, ac pene suo sæculo singularis. Valde enim hoc tempore Religionis Monasticæ feruor in plerisque Galliarum locis tepuerat, & rarus in aliquo, monastico habitu induto, mundi contemptus inueniebatur. Abbatiæ siquidem antiquiores, quæ in vrbibus
Abbreviated transcription (Latin):
barbara quȩ quibusdã clusis remota. nec
ad meridianã nec ad occidentalẽ plagam
exeundi antea habuerat facultatẽ. per ar¬
nulfũ ruptis clusis emissa: quȩ arnulfo ui¬
uente aliqͣntulũ temperauerat rabiei suȩ.
modo eo mortuo per totã galliã. g̾maniã.
italiãq ut fera tempestas diffunditur. Cũ¬

Expanded text:
barbara, quae quibusdam clusis remota nec ad meridianam nec ad occidentalem plagam exeundi antea habuerat facultatem, per Arnulfum ruptis clusis emissa, quae Arnulfo vivente aliquantulum temperaverat rabiei suae, modo eo mortuo per totam Galliam, Germaniam Italiamque, ut fera tempestas, diffunditur. Zue
Abbreviated transcription (Latin):
rẽ eius obsedit: quȩ iam rebus suis diffidẽs.
ꝑ unũ imꝑatoris familiarẽ multa pecunia cor¬
ruptũ ei poculũ mortiferũ dedit: quo haus¬
to ꝑ telduũ excitari non potuit. aꝑtis ocuł
ni sentire aut loqui ualens. Que res eumꝯ
repedare coegit. Quẽ recedeutẽ wido ꝑ secu¬

Expanded text:
rem ejus obsedit ; quae jam rebus suis diffidens, rem ejus obsedit ; quae jam rebus suis diffidens, per unum imperatoris familiarem, multa pecunia corruptum, ei poculum mortiferum dedit; quo hausto per triduum excitari non potuit, apertis oculis nil sentire aut loqui valens. Quae res eum repedare coegit. Quem recedentem Guido persecu
Abbreviated transcription (Latin):
fecerat. Hoc tempore claruit in burgun
dia berno ex comite abbas gigniacensis
cȩnobii a se fundati: qui etiã ex dono a¬
ue comitisse construxit clunacũ cenobiũ
odo musicus ex clerico turonensi mona¬
chũ ꝑfessus est. Claruit & remigius au¬
tissiodorensis in exponendis scripturis di
uinis & humanis studiosus: a quo p̾fatꝰ
odo in musica & dialectica ad pͥme est eru
triburias celebrata synodo. contra laicos
qui auctoritatẽ episcopalẽ imminuere tẽp¬
tabant: plura suꝑ statu sc̃ẽ eccłiȩ decreta
ꝑiit᷑ a wenemaro satellite balduii flan¬
drensiũ comitis. ꝓ eo qđ abbatiã sc̃ĩ uedasti
atrebatis a karolo in beneficiũ acceꝑat: ꝗͣ.
baldumꝰ iã ꝑ aliquot annos qͣmuis nullo
rex arnulfũ imꝑatorẽ Se usq quaq perꝰ¬
sequentẽ non ferens. quippe cui nec urbes
nec castra natura munita resift̾e pot̾ant.
dum se fugiendo tutaretur. imperator uxo¬

Expanded text:
fecerat. Lambertofecerat. Lambertodia Berno, ex comite abbas Gigniacensis coenobii a se fundati: qui etiam ex dono Aurae comitissae construxit Cluniacum coenobium Odo Musicus, ex Clerico Turonensi Monachum profitetur. Claruit & Remigius Altissiodorensis in exponendis diuinis scripturis, & humanis studiosus, a quo præfatus Odo in Musica & Dialectica adprime eruTriburias celebrata synodo contra laicos, qui auctoritatem episcopalem imminuere temptabant, plura super statu sanctae aecclesiae decreta perimitur a Wenemaro satellite Balduini Flandrensium comitis, pro eo quod abbatiam sancti Vedasti Atrebatis a Karolo in beneficium acceperat, quam Balduinus jam per aliquot annos, quamvis nullo rex Arnulfum imperatorem se usquequaque persequentem non ferens, quippe cui nec urbes nec castra natura munita resistere poterant, dum se fugiendo tutarentur, imperator uxo
Abbreviated transcription (Latin):
antio .i. Hic primũ a formoso papa eccłiȩ a¬
nagninȩ epc̃ ordinatꝰ. ipsũ formosum ꝑseqͥ¬
tur. q omnes orolinationes eius irritas esse
debere decernit: & alia horribilia dictu in
eum fecit. Legitur enim quia ipse non ser-¬
gius corpus formosi a sepulchro in concilio
ꝓtractũ & papali ueste exutũ laicali indu
it: & abscisis duob digitis dexterȩ manus
eius in tyberim precipitari fecit. Porro ste¬
hic contͣ stephanũ papã sentiens. reconcilia¬
uit ordinatos a formoso. quos stephanꝰ per
uim intus rome & non foris exordinau̾at:
nec tamen presumpserat eos iterũ conse¬
crare. His reconciliatis theodorꝰ papa li¬
bellos abrenunciationis reddidit: & igni
annis duob presidet. Hic etiã ad confir¬
mandã formosi ordinationẽ quã stepħs
deposuerat. synodũ .Lxx .iiii. episcopoꝵ.
presentib francorũ archiep̃is. & rege. ap̃
rauennã statuit: & corã eis combusta est sy¬
nodus qͣm stephs in dampnationẽ formosi

Expanded text:
atuor. Hic primum a Formoso papa episcopus Anagninae aecclesiae ordinatus, ipsum Formosum persequitur, et omnes ordinationes ejus irritas esse debere decernit, et alia horribilia dictu in eum fecit. Legitur enim, quia ipse, non Sergius, corpus Formosi a sepulchro in concilio protractum et papali veste exutum laicali induit, et abscisis duobus digitis dexterae manus ejus in Tiberim precipitari fecit. RoHic contra Stephanum papam sentiens, reconciliavit ordinatos a Formoso, quos Stephanus per vim intus Romae et non foris exordinaverat, nec tamen presumpserat eos iterum consecrare. His reconciliatis Theodorus papa libellos abrenuntiationis reddidit, et igni aecclesiae presidet. Hic etiam ad confirmandam Formosi ordinationem, quam Stephanus deposuerat, synodum 74 episcoporum presentibus Francorum archiepiscopis et rege apud Ravennam statuit; et coram eis combusta est synodus, quam Stephanus in damnationem Formosi
Abbreviated transcription (Latin):
zuendebaldus rex a lothariensib in bello
perunitur: in qua cõspiratiõe & bello qui¬
cumq uulneratus est. aut mortẽ non eua¬
etiã comes pater conradi. qui post ludo¬
uicũ regnauit. ꝑimit᷑ in bello a comite al¬
berto. Erancone leodicensiũ ep̃o mortuo
lamberti martyris ad herimannũ archi
de inuentione stephani ꝓthomartyris dulci
& regulari modulatione composuit. Sccło
lim leone imꝑatore mortuo. constantinus
filius eiꝰ & alexander frat̃ ipsuis leonis ĩ¬

Expanded text:
Zuendebaldus rex a Lothariensibus in bello perimitur. In qua conspiratione et bello quicunque vulneratus est, aut mortem non eva comes, pater Conradi, qui post Ludowicum regnavit, perimitur in bello a comite Alt. Francone Leodicensium episcopo mortuo,Lamberti martyris ad Herimannum archiede inventione Stephani prothomartyris dulci et regulari modulatione composuit. Colim Leone imperatore mortuo, Constantinus filius ejus, et Alexander frater Vincfkonis im
Abbreviated transcription (Latin):
am dies saraceni ex affrica a rege suo mis¬
si in italiã. ut apuliã &e calabriã contͣ roma¬
nũ imꝑatorẽ grecorũ rebellantes. sub diti¬
one illius redigerent. pugnando appulis
&& calabris fortit̃ debellatis. romã uersus
gyrantes garelianũ montẽ occuꝑant: ibiq
munitione facta sibi. multas italiȩ urbes
morib austrasiorũ per septenniũ ludo¬
uico regi rebellis. dolo hattonis mogun¬
tini archiepi ad regẽ deductus decoula¬

Expanded text:
 910. Saraceni ex Africa a rege suo missi in Italiam, ut Apuliam et Calabriam contra Romanum imperatorem rebellantes sub ditione ilet Calabris fortiter debellatis, Romam versus girantes Garelianum montem occupant; ibique munitione sibi facta, multas Italiae urbes moribus Austrasiorum per septennium Ludowico regi rebellis, dolo Hattonis Moguntini archiepiscopi ad regem deductus decolla
Abbreviated transcription (Latin):
er erat : tutorẽ a patre illi deputatũ. & om̃s
principes palacii ad se extra urbẽ arte euo¬
catos capit. & palacio eliminat: & sibi fauẽ¬
tes officiis curialib honorat. Focas autẽ qͥ
terrestrẽ exercitũ contͣ symeonẽ bulgarũ
regẽ duxerat. hoc nuncio ꝑterritꝰ fugit a
bello. & om̃s fugere fecit: sicq animos
& uires bulgarib addidit. grecos acriꝰ de¬
bellandi: & ipse a romano captꝰ. oculis pͥuat᷑.¬
Dehinc romanꝰ pat̾ basileos factus ut secu¬
rius ageret. matrẽ constantini imꝑatoris uxxo¬
rem duxit: suã uero filiã iꝑsi constantino
ut etiã indumenta imꝑialia & diadema imn¬
perii acciperet: non iã tutor ĩꝑatoris. sed
forus non mu̾lto post obiit. Habuit ȩtiã¬
stantinũ. quos cũ dño suo constantino un¬
peratore imperare constituit: ipso constã¬
tino imꝑatore opere manuũ suarũ pictu¬
rã scilicet pulchre exercendo. sibi uictũ

Expanded text:
er erat, tutorem a patre illi deputatum et omnes er erat, tutorem a patre illi deputatum et omnes principes palatii ad se extra urbem arte evocatos capit et palatio eliminat, et sibi faventes officiis curialibus honorat. Focas autem qui terrestrem exercitum contra Symeonem Bulgarum regem duxerat, hoc nuntio perterritus fugit a bello et omnes fugere fecit; sicque animos et vires Bulgaribus addidit Grecos acrius debellandi. Et ipse a Romano captus, oculis privatecos Romanus Pater Basileos factus, ut securius ageret, matrem Constantini imperatoris uxorem duxit, suam vero filiam ipsi Constantino ut etiam indumenta imperialia et diadema imperii acciperet, non jam tutor imperatoris, sed Sed Christophorus non multo post obiit. Hungastantinum, cum domino suo Constantino imperatore imperare constituit; ipso Constantino imperatore opere manuum suarum, picturam scilicet pulchre exercendo, sibi victum
Abbreviated transcription (Latin):
Iste est sergus diaconꝰ. propt̃ formosũ. a
papatu reprobatꝰ : qui ab eodẽ formoso ep̃c
factus. ad francos tamen se contulit. & eoꝵ
auxilio xp̃oforũ inuasorẽ capiens. & in car¬
cerem trudens. latent̃ romã ingressus. pa¬
patũ imiasit. & romanos minis & terrorib
ꝑpulit. ut omnes ordinationes formosi ir
in sede pontificatꝰ sacerdotalit̃ indutũ de¬
collari precepit: & insuꝑ tribus digitis absci¬
sis in tyberim iactari fecit. & om̃s quos ille or¬
dinauerat iniuste exordinauit. & iniustius
reordinauit: quẽ a piscatorib inuentũ. & in
basilica apostolorũ pͥncipis loculo deportatũ.
quedã sanctorũ imagines adorasse & uene¬
rabilit̾ salutasse palã omnib uise sunt. Idẽ¬
grecos romanus humilis quidẽ gͦenere. s
quia leonẽ ferocẽ occiłat. exꝑte fortitudinis
habitus. & per hoc a leone imꝑatore dux
naualis exercitꝰ constitutus. uoiens fieri tu¬
tor constantini imꝑatoris qui admodũ ꝑu¬

Expanded text:
Iste est Sergius propter Formosum a papatu reprobatus, qui ab eodem Formoso episcopus ex diacono factus, ad Francos tamen se contulit, et eorum auxilio Christophorum invasorem capiens, et in carcerem trudens, latenter Romam ingressus papatum invasit, et Romanos minis et terroribus perpulit, ut omnes ordinationes Formosi irrin sedem pontificatus sacerdotaliter indutum decollari precepit, et insuper tribus digitis abscisis in Tiberim jactari fecit, et omnes quos ille ordinavit, injuste exordinavit, et injustius reordinavit. Quem a piscatoribus inventum et in basilica apostolorum principis loculo deportatum, quaedam sanctorum imagines adorasse et venerabiliter salutasse palam omnibus visae sunt. Grecos Romanus humilis quidem genere, sed quia leonem ferocem occiderat, expertae fortitudinis habitus, et per hoc a Leone imperatore dux navalis exercitus constitutus, volens fieri tutor Constantini imperatoris, qui admodum pu
Abbreviated transcription (Latin):
agens & primores exercitus donis corrũpẽs.
eos inefficaces redire fecit. Deinde arnulfus
bẽ armis cepit: cuius comitẽ ambrosiũ ante
portã urbis laqueo suspendens. cȩt̃is urbi¬
b terrore incusso. ad obsequelã suã om̃s

Expanded text:
agens et primores exercitus donis corrumpens, eos inefficaces redire fecit. 898. 8. 8. 12. As, Pergamum urbem armis cepit, cujus comitem Ambrosium ante portam urbis laqueo suspendens, caeteris urbibus terrore incusso, ad obsequelam suam omnes
Abbreviated transcription (Latin):
fuerit formosus. tam̃ ꝓpt̾ sacerdotalis officui
dignitatẽ. & fidẽ eorũ qui ordinati fuerant.
omnes consecrationes eius ratas esse debere
samori consilio iudicantib : presertĩ cum
ipse formosus a marino papa absolutus fue¬
rit a sacramenti ꝑiuro. Ab hoc formoso ar¬
nulfus rex inuitatus romã uenit: s non ad¬
missus. romã leonianã obsedit. Lepusculo
forte uersus urbẽ fugiente. & exercitu cũ
clamore nimio sequente. romani tuentes
se de muro ꝓitiunt: & hostib ꝑ factos acer¬
uos murũ ascendendi locũ faciunt. Sic ro¬
ma capta. illos qui papã iniuriauerant de-¬
collari fecit: & a paꝑa in imꝑatorẽ benedicit᷑¬
Odone rege per consiliũ francorũ in aquita¬
nẽ ludouici balbi filiũ in regnũ pat̾nũ reuo¬
cant. & remis a fulcone archiep̾o in regẽ be¬
nedici faciunt: & oritur longa concertacio

Expanded text:
fuerit Formosus, tamen propter sacerdotalis officii fuerit Formosus, tamen propter sacerdotalis officii dignitatem et fidem eorum qui ordinati fuerant, omnes consecrationes ejus ratas esse debere saniori consilio judicantibus; presertim cum ipse Formosus a Marino papa absolutus fuerit a sacramenti perjurio. Ab hoc Formoso Arnulfus rex invitatus Romam venit, sed non admissus, Romam Leonianam obsedit. Lepusculo forte versus urbem fugiente, et exercitu cum clamore nimio sequente, Romani timentes se de muro proiciunt, et hostibus per factos acervos murum ascendendi locum faciunt. Sic Roma capta, illos qui papam injuriaverant, decollari fecit, et a papa in imperatorem benedicitOdone rege per consilium Francorum in Aquitalum Ludovici Balbi filium, in regnum paternum revocant, et Remis a Fulcone archiepiscopo in regem inungi faciunt; et oritur longa concertatio
Abbreviated transcription (Latin):
piscopꝰ in papã eligit᷑. contra uoluntatẽ quo¬
rumdã romanorũ: qui sergiũ diaconũ roma¬
ne eccłiȩ papã facere uoluerant. s non ualue¬
rant. hic formosus cum aliquando in sinis¬
timore eius fugiens episcoꝑatũ portuensẽ
reliquit. & quia reuocatus a papa redire no¬
luit: anathematiratꝰ est: & tandẽ ad satisfacien¬
dũ pape in gallia ueniens. usq ad laicalẽ habi¬
tũ degradatus est. iurans se non ampliꝰ romã
intraturũ. nec episcoꝑatum suȩ urbis repetitu¬
rũ: confirmans etiã proprie manꝰ subscripto
se in laicali comiiione ꝑseueraturũ. Post a
marino suceessore ioh̾is in episcoꝑatu contͣda¬
tũ sacram̃tũ restitutus. non solum romã intra¬
uit: s ȩtiã romane eccłiȩ paꝑatũ suscepit. Ppt̃
qd cum multo scandalo. multa ꝑ muttos ãnos
questio & controu̾sia agitata est in eccłia: aliis
eius & ab eo ordinatorũ conseerationẽ irritã ẽẽ
debere preuidicantib : aliis econtͣ qualis cũꝙ

Expanded text:
untatem quorumdam Romanorum, qui Sergium diaconum Romanae Ecclesiae facere papam voluerant, sed non praevaluerant. Hic Formosus cum aliquando in sinistimore ejus fugiens, episcopatum Portuensem reliquit: et quia revocatus a papa redire noluit, anathematizatus est: et tandem ad satisfaciendum papae in Galliam veniens, usque ad laicalem habitum degradatus est, jurans se non amplius Romam intraturum, nec episcopatum suae urbis repetiturum; confirmans etiam propriae manus subscripto, se in laicali communione perseveraturum. Post a Marino successore Johannis in episcopatu contra datum sacramentum restitutus, non solum Romam intravit, sed etiam Romanae aecclesiae papatum suscepit. Propter quod cum multo scandalo multa per multos annos questio et controversia agitata est in aecclesiae; aliis ejus et ab eo ordinatorum consecrationem irritam esse debere prejudicantibus, aliis e contra, qualiscunque
Abbreviated transcription (Latin):
onẽ potenciȩ mat̾iã contra se rebellandi de¬
dit. Ad quem debellandũ cum non sufficẽt.
aꝑtis clusis gentẽ hungarorũ deo inimicã reg¬
no inmisit: eorũq auxilio ⁊ uendebaldũ de¬
uicit. & tributariũ fecit. Normanni it̃m a
parisius repulsi. fines britonũ incessunt: &
prio uictores postea a britonib uincunt᷑.

Expanded text:
onem potentiae materiam contra se rebellandi deonem potentiae materiam contra se rebellandi dedit. Ad quem debellandum cum non sufficeret, apertis clusis gentem Ungarorum Deo inimicam regno immisit, eorumque auxilio Zuendebaldum devicit et tributarium feParisius repulsi, fines Britonum incessunt et primo victores, postea a Britonibus vincuntur,
Abbreviated transcription (Latin):
Benedictus. annis
karolo ex imꝑatore etiã necessariis egenti.
fiscos in alemannia. delegauit: qui seq̃nti
discerpit᷑. In italia nempe berengariꝰ & Wido
de regno contendt̃. Franci uero neglecto ka¬
rolo filio ludouici balbi ꝑuero iux decen¬
m: regẽ sibi prefictut᷑. odonẽ filiũ rob̾ti du¬
ois. quem a normannis occisum supͣdiximꝰ.
Ei odulfus autẽ corona sͥ imposita rex bur
conꝰ tiemensis eccłiȩ. hẏstoriã suã orditur.
castrũ quoddã fraxinetũ occupantes. mag¬
no exitio italiȩ esse cepert̃. Hoc etiã anno
tes. burgundiã aggrediunt᷑. & senonis ur¬
bem oppugnant. s non exꝑugnant. Hĩc pa
risius repetunt. & inde repulsi ꝑ matronã
fluuiũ trecas urbem incendt̃: &e usq uirdu¬
num &᷑ tullũ urbes cuncta depopulantur.
Phos dies wyido berengariũ bis uictum.
rea rex ⁊uendebaldo duci marahensiũ du¬
catũ boemanorũ addens. & boemanos ꝑ hoc
sibi infestos fecit: & ruendebaldo ꝑ adiecti¬

Expanded text:
regnavit annis Karolo, ex imperatore etiam necessariis egenti, fiscos in Alemannia delegavit; qui sequenti discerpitur. In Italia nempe Berengarius et Wido de regno contendunt. Franci vero, neglecto Karolo filio Ludowici Balbi, puero vix decenni, regem sibi preficiunt Odonem, filium Rotberti ducis, quem a Northmannis occisum supra diximus. Rodulfus autem corona sibi imposita rex Burgconus Ticinensis aecclesiae, hystoriam suam orditur.castrum quoddam Fraxinetum occupantes, magno exitio Italiae esse coeperunt. 892. 2. 2. 6. tes, Burgundiam aggrediuntur et Senonis urbem oppugnant sed non expugnant. Normanni a Senonis Parisius repetunt et inde repulsi per Matronam fluvium Trecas urbem incendunt et usque Virdinum et Tullum oppidum cuncta depopulantur. Wido Berengarium bis victum e Arnulfus rex Zuendebaldo duci Marahensium ducatum Boemanorum addens, et Boemanos per hoc sibi infestos fecit, et Zuendebaldo per adjecti
Abbreviated transcription (Latin):
lotharingiã repetentes. circa leodiũ cum
xp̃ianis pugnant & uincunt: sunderoldũ
ꝑat cũ ualido exercitu. quos supͣ fluuiũ qͥ
thilia dicitur. pedestri prelio adorsus. tan¬
tam de eis stragem fecit: ut ex innumera¬
bili multitudine uix suꝑesset. qui ad clas¬
sem aduersũ nuntiũ ferret. Normannorũ
residui trañsuadata mosa. ribuariã & ardẽ¬
nã uastando ꝑuagantes. tͣns mare recedũt.

Expanded text:
Lotharingiam repetentes, circa Leodium cum christianis pugnant et vincunt. Sunderoldus perat cum valido exercitu; quos supra fluvium, qui Thilia dicitur, pedestri prelio adortus, tantam ex eis stragem fecit, ut ex innumerabili multitudine vix superesset, qui ad classem adversum nuntium residui transvadata Mosa Ribuarium et Arduennam vastando pervagantes, trans mare recedunt.
Abbreviated transcription (Latin):
lentes nobilitatẽ illius priami sub quo eũ¬
sa est troia: iñ gloriabant᷑ gentis suȩ ma¬
nasse primordia. Exacto decennio. cum ex¬
actores repet̾ent tributa a francis: franci
ꝓsuꝑiori uictoria insolescentes. & de uirib
presumentes. non solũ tͥbuta negare. s eti¬
am romanis presumunt rebellare. Roma¬
ni collecto exercitu suꝑ francos irruunt:
& uictos usq ad int̾nitionẽ ꝓterunt: Por

Expanded text:
lentes nobilitatem illius Priami, sub quo evelentes nobilitatem illius Priami, sub quo eversa est Troja, inde gloriabantur gentis suae manasse primordia. Exacto decennio, cum exactores repeterent tributa a Francis, Franci pro superiori victoria insolescentes, et de viribus suis presumentes, non solum tributa negare, sed etiam Romanis presumunt rebellare. Romani collecto exercitu super Francos irruunt, et victos usque ad internecionem proterunt. Br
Abbreviated transcription (Latin):
uberos redderet. Hac pactione troiani illec¬
ti. q fortitudine & prudentia sua confisi.
priamo oduce meotidas paludes romãnis in¬
uias ingressi. alanorũ gentẽ ext̃mina uert̃:
ꝙ ita ualentiniano satis fecert̃. Ualentinia¬
nus eorũ uirtute delectatꝰ. eos qui ꝑnꝰ uo¬
cati erant troiani. dein antenoridȩ. post e¬
tiam sicambri: francoᷤ attica lingua appel¬
lauit. qui latina lingua int̾pretant᷑ feroces
Alii francos cognominatos dicunt. a qͦdã
eoruĩ rege francione. qui in bello fortissimꝰ
dum cum multis gentib dimicasset. in
europã it̃ direx̃. & int̾̃ danubiũ & renum
consedit: ibiꝙ ꝓgenies eiꝰ coaluit. nulliꝰq
iugũ usꝙ ad id temꝑis susciꝑe uoluit. Un¬
decũꝙ ergo denominati sint franci. quantũ
altius collig̾e potuert᷑ hystoriogͣphi. hic pͥ¬
amꝰ regnabat suꝑ eos temꝑe prioris ualen¬
tiniani. Nam ex ipso regis nomine reco¬

Expanded text:
liberos redderet. Hac pactione Trojani illecliberos redderet. Hac pactione Trojani illecti, et fortitudine et prudentia sua confisi, duce Priamo Meotidas paludes Romanis invias ingressi, Alanorum gentem exterminaverunt, et ita Valentiniano satisfecerunt. Valentinianus eorum virtute delectatus, eos, qui prius vocati erant Trojani, deinde Antenoridae; postea etiam Sicambri, Francos Attica lingua appellavit, quod in Latina lingua interpretatur feroces. Alii Francos cognominatos dicunt a quodam eorum rege Frantione, qui in bello fortissimus, dum cum multis gentibus dimicasset, in Europam iter direxit, et inter Danubium et Rhenum consedit, ibique progenies ejus coaluit, nulliusque jugum usque ad id temporis suscipere voluit. Undecunque ergo denominati sunt Franci, quantum altius colligere potuerunt historiographi, hic Priamus regnabat super eos tempore prioris Valentiniani. Nam ex ipso regis nomine reco
Abbreviated transcription (Latin):
culis & gentib notũ troiane ciuitatis exci¬
diũ. uictorib grecis cedentes reliquiȩ troia¬
norũ. pars eorũ cum enea ad fundandum
romanũ ĩꝑiũ ad italiã ꝑrexit: pars una
pannoniȩ partes secus meotidas palu¬
des ꝑuenit: ibiq ciuitatẽ edificauerunt.
quã ob sui memoriã sicambnã uocauert᷑. in ꝗͣ
multis annis habitauert. & in mag̾nã gentẽ
coaluert᷑: & crebris incursib romanũ solũ
incessentes. usq ad gallias ferocitatis suȩ
uestigia dilatauert̃. hos adeo romanis in¬
festos. constans cesar filiꝰ magni constanti.¬
ni bello oppressit: & tandem romano imꝑio
subiectos. aliquantulũ a sua feritate man̾¬
suefieri coegit. Post aliquot annos rebellan¬
tib alanis. contra ualentinianũ imꝑatorem.
cum eos non posset imꝑator penitꝰ debellare.
eo qđ intransibiles eos meotis paludes tuta¬
rentur: proposuit ualentinianus. qđ siqua
gens has paludes intrare. & rebelles alanos
posset conterere: decem annis eos a tributis

Expanded text:
tibus notum Trojanae civitatis excidium, victoribus Grecis caedentes reliquiae Trojanorum, pars eorum cum Enea ad fundandum Romanum imperium ad Italiam perrexit; pars una,Pannoniae partes secus Meotidas paludes pervenit, ibique civitatem aedificaverunt, quam ob sui memoriam Sicambriam vocaverunt. In qua multis annis habitaverunt, et in magnam gentem coaluerunt, et crebris incursibus Romanum solum incessentes, usque ad Gallias ferocitatis suae vestigia dilataverunt. Hos adeo Romanis infestos Constans Caesar, filius Magni Constantini, bello oppressit, et tandem Romano imperio subjectos aliquantulum a sua feritate mansuefieri coegit. Post aliquot annos, rebellantibus Alanis contra Valentinianum imperatorem, cum eos non posset imperator penitus debellare, eo quod eos intransibiles Meotis paludes tutarentur, proposuit Valentinianus, quod, si qua gens has paludes intrare et rebelles Alanos posset conterere, decem annis eos a tributis
Abbreviated transcription (Latin):
Nã emilianꝰ tirannus apud magunciacum
cum res nouas moliretur oppressus est. Mariꝰ
tinuo interfectus est. Deinde uictorinus. ce
sar a gallis creatus post paululum occisus
est. At uero in oriente ꝑ odenatũ quendã
collecta aggresti manu. uicti repulsiq ꝑse.
defensata syria. recepta mesopotamia est: &
usq ad thesifontẽ ciuitatẽ syriȩ cũ odenato
suo uincendo uenerunt. Romȩ post dionisi¬

Expanded text:
Aemilianus apud Mogontiacum cum res nonas moliretur oppressus est. post mm sed continuo interfectus est. deinde Victorinus a Gallis ultro creatus et post paululum occisus escollecta agresti manu uicti repulsique Persae, defensa Syria, recepta Mesopotamia est, et usque ad Ctesiphontem rusticani Syriae cum Odenato suo uincendo uenerunt. Gallienus
Abbreviated transcription (Latin):
hic gesta martyrũ diligenter a nota¬
riis exqͥsiuit: & in ecclesia recondidit ꝓpt̾
tur annis .xiiii. hic regiones diuisit diaco¬
tariis imminerent: ut gesta martyrum
in integro colligerent. Alexander ma¬
gunciaci tumultu militari occiditur.
senatus auctoritate ab exercitu imꝑator e¬
nẽ p̾sbit̾m. ꝑ secutionem in sacerdotes & cle

Expanded text:
Hic gesta Martyrum diligenter a notariis exquisivit, et in ecclesia recondidit. tus. Hic regiones divisit diacotariis imminerent, ut gesta martyrum in integrum colligerent, et mguntiaci tumultu militari. Romanorum senatus auctoritate, ab exercitu imperator esecutionem in sacerdotes et cle
Abbreviated transcription (Latin):
euasit. Omnib pro infortuno rei publice
animo const̾ñatis. sola imꝑatͥx feminea &
greca leuitate insultabat eis. qđ ab exc̾itu¬
sue nationis uicti essent romani: ac ꝓ hoc cȩ¬
pit primatib exosa haberi. Post hec otto ĩ¬
ꝑator tedio & angore animi deficiens. romȩ

Expanded text:
evasit: omnibus autem pro infortunio reipublicae evasit: omnibus autem pro infortunio reipublicae animo consternatis, sola imperatrix feminea et Graeca levitate insultabat eis, quod ab exercitu nationis suae victi essent Romani; ac per hoc coepit primatibus exosa haberi. 983. Otho imperator taedio et angore animi deficiens Romae
Abbreviated transcription (Latin):
perator & lotharius rex conuenientes suꝑ
karũ fluuiũ pacificant᷑. datis inuicẽ sac̾m̃tis:
& locharius lotharingiã abiurat. Post hec¬
uincia ᷤᷤ ad uis regni grecorũ appendentes.
transferre ad imꝑiũ romanũ conatur: maxi¬
me propt̾ affinitatẽ. quã ꝑ uxorẽ suã theo¬
phanu cum imꝑatore grecorũ habebat. Por¬
ro greci infensi. qđ imꝑator otto ꝑuincias
grecorũ inuaderet. conducto sibi saracenoꝵ. auxi¬
lio. imperatori in calabria bello congrediunt᷑:
in quo bello om̃s romanorũ copiȩ usq ad int̾¬
nicionẽ pene deletȩ st̃. Imꝑator natando eua¬
dere nitens. a nautis ignorantib eũ capitur:¬
& a quodã eorũ qui negociator sclauorũ erat
agnitꝰ nec ꝓditꝰ. ꝑ illũ re delata ad imꝑat᷑ͥ¬
qui in ciuitate rosan rei euentũ p̃stolaban
tis quippe ad pecumas ꝑro eo redimendo al¬
latas in hiantib : imꝑator ascenso equo uix

Expanded text:
perator et Lotharius rex convenientes super perator et Lotharius rex convenientes super Karum fluvium pacificantur, datis invicem sacramentis; et rex Lotharius Lotharingiam abjurat. Otrovincias ad jus regni Graecorum appendentes transferre ad imperium Romanum conatur, maxime propter affinitatem, quam per uxorem suam Theophaniam cum imperatore Graecorum habebat. 982. Graeci infensi, quod imperator Otho provincias Graecorum invaderet, conducto sibi Sarracenorum auxilio, imperatori in Calabria bello congrediuntur. In quo bello omnes Romanorum copiae pene usque ad internecionem deletae sunt. Imperator natando nitens evadere, a nautis ignorantibus eum, capitur; a quodam eorum, qui negotiator Sclavorum erat, agnitus, nec proditus, per illum re delata ad imperatriqui in civitate Rosan rei eventum praestolabanttis quippe ad pecunias pro eo redimendo allatas inhiantibus, imperator ascenso equo vix
Abbreviated transcription (Latin):
dies ducatꝰ lotharingiȩ dat᷑ karolo fratir
lotharii regis francorũ. multis insuꝑ cõ¬
ducto beneficuis: ut & iꝑse ab insolentiis
desistat. & fratris sui lotharii motib ob¬
ni pacato undiq regno moraret᷑. lothariᷤ
rex francorũ subito ad inuadendã lo¬
tharingiã contendit: & cedente imꝑa¬
tore. quia ad pugnã imparatꝰ erat. rex
post multã uastacionẽ repatͥauit. Quẽ
cum inestimabili exercitu imꝑator pro¬
secutꝰ. condicto die scilicet scilicet kł oc¬
tobris franciã intrauit: qͣm usq ad ka
dunẽsiũ. suessorũ. & parisiorũ diu̾sa cla¬
de uastauit. ecclesus tantũ di omni im¬
munitate concessa: in redeundo tamen
circa axonã fluuiũ partẽ impedĩtoꝵ
a misit. De his quidã reclusus predix̃.
qd̃ omnes huiꝰ mali incentores. añ sep¬
plent᷑ mille anni a natiuitate xp̃i sodm
dionisii anno abhinc .xx ͦ .i. finiunt᷑: sicq
in anno dñice passionis ueritati euuange¬
lice contra itur. Sequenti anno otto im¬

Expanded text:
 Ducatus Lotharingiae datur Carolo fratri Lotharii Francorum regis, multis insuper conducto beneficiis, ut et ipse ab insolentiis desistat, et fratris sui Lotharii motibus obimperator Aquisgrani moraretur, Lotharius rex Francorum subito ad invadendam Lotharingiam contendit; et cedente imperatore, quia ad pugnam imparatus erat, rex post multam vastationem repatriavit. Quem cum inestimabili exercitu imperator prosecutus, condicto die, scilicet Kalendis Octobris, Franciam intravit; quam usque ad Kaldunensium, Suessionum, et Parisiensium diversa clade vastavit, aecclesiis tantum Dei omni immunitate ccirca Axonam fluvium partem impedimentorum amittit. De his quidam reclusus praedixit quod omnes hujus mali incentores ante sepplentur mille anni a nativitate Christi, sDionisii anno abhinc 21 finiuntur; sicque in anno dominicae passionis veritati evangelicae contraitur. 980. 7. 25. Otto im
Abbreviated transcription (Latin):
tusq est dauid ad ecclesiã uniũsã. quam
congregauerat in iberłm: ut leges dñi m̃¬
te ꝑfẽcta custodirent. & in esus preceptis
stabiliter ꝑmanerent. Letatus est aũ po¬
pulꝰ gaudio magno: &e unxert̃ scdõ salo¬

Expanded text:
tusque est etiam David ad Ecclesiam universam, quam congregaverat in Hierusalem, ut leges Domini mente perfecta custodirent, et in praecepto permanerent. Laetatus est autem populus gaudio magno, immolant
Abbreviated transcription (Latin):
dei .iiii. milia. & totidẽ qui hymnos dic̾ent
deo. cantantes in organis quȩ dauid peri¬
tissimꝰ psaltes instituit. Diuisit eos ȩtiam ꝑ
generationes. segregans de tͥbub sac̾dotes.
mo quidẽ eleazar .xui. & de ythamar .uiii.¬
& precipiens ut una quȩq gen̾atio ministꝰ¬
ret dõ ꝑ dies .uii. a sabbato usq ad sabbatũ:¬

Expanded text:
Dei 4,000, et totidem qui hymnos dicerent Deo, cantantes in organis quae David peritissimus psaltes instituit. Divisit eos etiam per generationes, et segregans de tribubus sacerdotes, mo quidem Eleazar sedecim, et de Ithamar octo, praecipiens ut unaquaeque generatio ministraret Deo per dies
Abbreviated transcription (Latin):
nẽt. templũq dño in iherosolimis condere
uellet. in eo scilicet loco. in quo olim abrahã
ysaac filiũ mactandũ obtulerat. q ipse hõs¬
tias litando gladiũ ĩminentẽ ꝑcucientis an¬
geli a ciuitate & populo suo aũtat.a dõ ꝑ¬
tam habebat dexterã: ei tamen a deo predic̃

Expanded text:
 templum Domino in Hierosolymis condere vellet, in eo scilicet loco, in quo olim Abraham Isaac filium mactandum Deo obtulerat, et ipse hostias litando gladium imminentem percutientis angeli a civitate et populo suo averterat, Deo ptam habebat dexteram, tamen filium ejus
Abbreviated transcription (Latin):
nus rex italiȩ uenetiã bello sibi subigit.
& non multo post mediolam obit: ce ka¬
rolus magnꝰ uenetiã nicephoro reddit. Por¬
gariã ingreditur: & quia uictoriȩ temperare
nesciuit. a bulgarib cum multo senatorui
ordinis num̃o ꝑ imitur. Cuius caput rex bul

Expanded text:
nus rex Italiae Venetiam bello sibi subigit, et non multo post Mediolani obit; et Karolus imperator Venetiam Nicephoro reddit. gariam ingreditur; et quia victoriae temperare nescivit, a Bulgaribus cum multo senatorii ordinis numero perimitur. Stauratius fil
Abbreviated transcription (Latin):
madas. ante pascha ieiuniũ celebraretur. &¬
in natale dñi noctu missȩ celebrarent᷑. Nã
omm tempore ante horȩ terciȩ cursũ. nul¬
lus presumeret missas celebrare. qua hora
dñs nr̃ ascendit crucẽ: & ante sacrificium di
ceretur hẏmnus angelicus. hoc est gloria

Expanded text:
madas ante Pascha: tamen, ut testatur et Natali Domini noctu missae celebrarentur, cum omni tempore ante horae tertiae cursum nullus praesumeret missam celebrare, qua hora Dominus noster ascendit crucem, et ante sacrificium hymnus diceretur angelicus, hoc est, GLORIA
Abbreviated transcription (Latin):
suorũ exagitatos. & palestinã ꝑrouincia co
quondã suã depopulantes. ultima cede ꝑ¬
domuit: ultus ꝙ est xp̃ianos. quos illi go
cebaduce. cur sibi aduersum romanos ñ
assentarentur. excruciabant. Preceꝑit eti¬
am. ne cui uideo introeundi ierosolimam
esset licentia. &ͥanis tantũ ciuitate ꝑmissa:
qͣm ipse in oꝑtimũ statũ murorum ex¬
tructione reparauit. & helyã uocari de
prenomine suo precepit. Cuius opere fac¬
septemtrionali circundentur. De hac si¬

Expanded text:
suorum exagitatos et Palestinam provinciam quondam suam depopulantes, ultima caede perdomuit. 23 Ultus est Christianos, quos ilico, Theba duce, cur sibi adversum Romanos non adsentarentur, excruciabant, praecepitque, ne cui Iudaeo introeundi Hierosolimam esset licentia, Christianis tantum civitate permissa, quam ipse in optimum statum murorum extructione reparavit et Heliam vocari de pronomine suo praecepit. septentrionali circumdentur. I
Abbreviated transcription (Latin):
inquit beatũ petrum cum uideret uxorẽ su¬
am duci ad passionẽ. gauisũ esse electionis
gracia. ac regressionis ad propriã domũ:
& exclamasse post eam cum duceretur. ac
proprio nomine compellantẽ dixisse. O cõ¬
iũx: memento dñi. Talia erant sanctorũ
coniugia: tam ꝑfecta fuit affectio beatoꝵ.¬

Expanded text:
inquit, beatum Petrum, cum vidisset uxorem suam duci ad passionem suam, gavisum esse electionis gratiam ac regressionis ad propriam domum, et exclamasse post eam, cum duceretur, ac proprio nomine appellantem dixisse: O conjux, memento Domini. Talia sanctorum conjugia, tam perfecta fuit affectio beato
Abbreviated transcription (Latin):
latio est occisus. Cuiꝰ caclauer populari sandapila ꝑ
uespelliones exportatũ atꝙ ignominiosissime sepuł¬
te eiecerat de exilio reuersi sunt: non nulli bo¬
na propria receperunt. Aiint & apłm iohã¬
nẽ hoc temꝑore exilio resolutũ. ephesum se¬
cessisse: in qua urbe & hospiciolum. &̾ ami¬
cos amantissimos habebat. Ubi dum con

Expanded text:
tus est: cuius cadauer populari sandapila per uespillones exportatum atque ignominiosissime sepulte ejecerat, de exsilio reversi: nonnulli bona propria receperunt. Aiunt et apostolum Joannem hoc tempore exsilio solutum, Ephesum secessisse, in qua urbe et hospitiolum, et amicos amantissimos sui habebat. Justus a
Abbreviated transcription (Latin):
it annis .ix. hic memoriam beati petri cõ¬
struxit. ce composuit. dum presbiter factꝰ
fuisset a beato petro: seu alia loca ubi epis¬
copi reconderentur sepulture. Rome au¬
rea domus a nerone totis priuatis publiciq
reb impensis condita. repentino conflagra¬
eodem terrȩ motu dirutȩ : panteon romȩ
fulmine concrematũ. Terre motus in anti¬
ochia pene totã subruit ciuitatẽ. Traiano¬

Expanded text:
 consules. Hic memoriam beati Petri construxit et composuit, dum presbyter factus fuisset a beato Petro, seu alia loca, ubi episcopi reconderentur sepulturae. rea domus, a Nerone totis priuatis publicisque rebus inpensis condita, repentino conflagraeodem terrae motu dirutae; Pantheum Romae fulmine concrematum; terrae motus in Antiochia paene totam subruit ciuitatem. in
Abbreviated transcription (Latin):
preparantur michi quando uenient. quando
enitt futur: Quando eis licebit frui carni¬
bus meis. quas ego & opto acrius parari. &
inuitabo ad deuoracionẽ mei. & deprecabor.
ne forte ut in non mllis fecerunt timeant
contingere corpus meum: quin immo & si
cunctabuntur. ego uim faciam. ego me in¬
geram. Bate queso ueniã: ego nõui quid ex¬
pediat michi. Nunc incipio esse discipulus ap̃i.¬

Expanded text:
praeparantur mihi! quando venient? quando emittentur? quando licebit eis frui carnibus meis? Quas ego opto acriores parari, et invitabo ad devorationem mei, et deprecabor ne forte, ut in nonnullis fecerunt, timeant contingere corpus meum; quinimo, et si cunctabuntur, ego vim faciam, ego me ingeram. Date, quaeso, veniam: ego quippe novi quid expediat mihi. Nunc incipio esse Christi
Abbreviated transcription (Latin):
granius legatus uir ad ꝑrimȩ nobilis. litte¬
ras ad imperatorẽ misit: iniquũ esse di¬
cens. el amorib uulgi imnocentiũ hominũ
sanguinẽ concedi. & sine ullo erimine. no¬
minis tantum &e sectȩ reos fieri. Quibus
commotus adrianus minutio fundano ꝑ¬
consuli asiȩ scribit: non sine obiectu cͥmmnũ¬

Expanded text:
us legatus, vir apprime nobilis, litteras ad imperatorem misit: iniquum esse dicens clamoribus vulgi innocentium hominum sanguinem concedi, et sine ullo crimine nominis tantum et sectae reos fieri. Quibus commotus Hadrianus, Minutio Fundano proconsuli Asiae scribit, sine objectu criminu
Abbreviated transcription (Latin):
ciã regeret. & in magistratu suo plurimos xͥ¬
anorum int̾fecisset: multitudine eorum ꝑter¬
ritus quesiuit a traiano quid facto opus esset.
nuncians ei preter obstinacionẽ non sacͥfican¬
di. & ante lucanos coitus ad canendum xp̃o
ut deo. nichil apud eos reperiri. Preterea ad ꝯ¬
federandum disciplinã. uetari ab hiis homici¬
cominotus traianus rescribit quaidẽ hoc ge
nus inquirendum non esse: oblatos uero ꝑti¬
titulos in urbe roma diuisit ꝑresbiteris: &
.uii. diaconos ordinauit. qui custodirent epis¬
copum predicantẽ propter stilum ueritatis.
efferati. ꝑ diuersas terrarum partes exarsert᷑.
renem. & thebaidam. cruentis sedicionibus
turbauerunt. In alexandria autem cum ipso
prelio uicti & attriti sunt. In mesopotamia qͦ¬
sias aciem instruens. infinita milia eorum in¬
terfecit: & ob hoc procurator udee ab im¬

Expanded text:
ciam regeret, et in magistratu suo plurimos Christianorum interfecisset, multitudine eorum perterritus, quaesivit a Trajano, quid facto opus esset, nuntians ei, Praeter obstinationem non sacrificandi, et antelucanos coetus ad canendum cuidam Christo ut Deo, nihil apud eos reperiri. Praeterea ad confoederandam disciplinam, vetari ab his homicicommotus Trajanus rescribit: Hoc genus quidem inquirendum non esse, oblatos vero putitulos in urbe Roma divisit presbyteris, et VII diaconos ordinavit, qui custodirent episcopum praedicantem, propter stylum veritatis. efferati per diversas terrarum partes exarsere. renem, et Thebaidam, cruentis seditionibus turbaverunt. In Alexandriam autem commisso praelio, victi et attriti sunt. In Mesopotamia quetus aciem instruens, infinita eorum millia interfecit, et ob hoc procurator Judaeae ab im
Abbreviated transcription (Latin):
totas gallias concilia suꝑ statu ecclesiarũ
ab episcopis celebrari edicit. Unũ fuit ma¬
guntiȩ. alterũ remis. terciũ turonis. qͣr¬
tum cabiloni. quintũ arelati. Hoc anno
michael imꝑator grecorũ. grhunno bul
garũ regi congressus. de bello iuctus fu¬
git. & ex desperatione rerũ monachus fac¬
tus. imꝑiũ deponit: qđ post eũ leo .uii.¬

Expanded text:
totas Gallias concilia super statu aecclesiarum ab episcopis celebrari edicit; unum fuit Moguntiae, alterum Remis, tertium Turonis, quartum Caballonis, quintum Arelati. Muhamad amigari congressus, de bello victus fugit, et ex desperatione rerum monachus factus, imperium deponit. Post quem Leo anni
Abbreviated transcription (Latin):
gens romȩ. dum cum romanis se remissius
agit. tractans qualit̾ iuira regni &̾ ecclesiȩ ad
antiquũ statũ reformaret: romani ꝑ hoc ad
contemptũ eius adducti. subito contra eũ
conspirant: & aliquot militũ eius ꝑ emp¬
tis. eum in palacio obsident. Unde ꝑ indus¬
triã henrici ducis baioariȩ. & hugonis mar¬
chionis italiȩ. simulato pacto iuix ext̃ractus.
crescentis imꝑatorẽ spe regnandi ad amorẽ
suũ pellexerat. dolens ꝑro eius discessu. ue¬
nenũ ei misit: quo ille consumptꝰ. int̾ re¬
meandũ in italia morit᷑. Hoc anno igneȩ¬
diei in sanguinẽ uersa: & sol circa meridiẽ
in duas partes diuisus est. Porro ottoni in

Expanded text:
gens Romae, dum cum Romanis se remissius gens Romae, dum cum Romanis se remissius agit, tractans qualiter jura regni et aecclesiae ad antiquum statum reformaret, Romani per hoc ad contemptum ejus adducti, subito contra eum conspirant, et aliquot militum ejus peremptis, eum in palatio obsident. Unde per industriam Heinrici ducis Bajoariae et Hugonis marchionis Italiae simulato pacto vix extractus, Crescentis imperatorem spe regnandi ad amorem suum pellexerat, dolens pro ejus discessu, venenum ei misit; quo ille consumptus, inter remeandum in Italia moritur. Militediei in sanguinem versa, et sol circa meridiem in duas partes divisus est. Sequenti an
Abbreviated transcription (Latin):
quidã religiosus ab ierosoliis rediens. in sicilia
reclusi cuiusdã humanitate aliqͣndui recreatꝰ.
didicit ab eo inter cet̾a. qđ in illa uicinia essẽt
loca eructantia flamiarũ incendia. quȩ loca
uocant᷑ ab incolis ollȩ uulcani. in quib ani¬
mȩ reꝓborũ luant diũsa pro m̃ĩtorũ qͣlitate
supplicia. ad exequenda deputatis ibi demo¬
nib: quoꝵ se crebro uoces. iras. & terrores
sepe etiã eiulatꝰ audisse dicebat. plangentiũ
qd animȩ dampnatorũ eriperent᷑ de manib
eorũ. ꝑ elemosinas. & preces fideliũ: & hoc
tempore magis ꝑ oraciones cluniacensiũ. in
defesse ꝑro defunctoꝵ. requie orantiũ. Hoc ꝑ
illũ abbas odilo comperto. constituit ꝑ om̃ia
monasteria sibi subiecta: ut sicut pͥmo die
nouembris sollempnitas omniũ scorũ agit᷑.
ita sequenti die memoria ominiũ in xp̃o qͥ¬
escentiũ celebret᷑. Quiritꝰ ad multas ecclesia ᷤᷤ
transiens: fideliũ defunctorũ memoriã sol

Expanded text:
quidam religiosus ab Hierosolimis rediens, in Sicilia reclusi cujusdam humanitate aliquandiu recreatus, didicit ab eo inter cetera, quod in illa vicinia essent loca eructantia flammarum incendia, quae loca vocantur ab incolis Ollae Vulcani, in quibus animae reproborum luant diversa pro meritorum qualitate supplicia, ad ea exequenda deputatis ibi demonibus; quorum se crebro voces, iras et terrores, sepe etiam ejulatus audisse dicebat, plangentium quod animae damnatorum eriperentur de manibus eorum per elemosinas et preces fidelium, et hoc tempore magis per orationes Cluniacensium, orantium indefesse pro defunctorum requie. Hoc per illum abbas Odilo comperto, constituit per omnia monasteria sibi subjecta, ut sicut primo die Novembris solemnitas omnium sanctorum agitur, ita sequenti die memoria omnium in Christo quiescentium celebretur. Qui ritus ad multas aecclesias transiens, fidelium defunctoru
Abbreviated transcription (Latin):
pape archiepiscopale pallium quo antecesso¬
res eius infulati st̃. & primatũ galliȩ suscep̾.
hic quoq monasteriũ scĩ petri milidunensis
ab imo releuauit: & monachos in illo mittenͤ
abbatẽ Galteriũ noĩe eis prefecit. Matrẽ etiã
ecclesiã sci stephani quȩ igni cremata fuerat. ħ¬
ab epistiliis erigens. ꝙ ex integro ꝑficiens. sig¬
nis ce ornamentis ecclesiasticis decorauit: &
adiunctis sibi milone ep̃o trecensiũ. & heriber¬
to autissiodorensiũ. Rocleno quoq niũnensium.
cum maximo honore dedicauit. Eadẽ die ad
stipendia clericorũ ibidẽ deo famulantiũ. tͥa
altaria sub pͥuilegii testamento delegauit. De¬
inde brachium scĩ leonis papȩ cũ digitis sc̃ĩ
ebbonis ab abbate rainardo. & a fratrib mo¬
nasterii scĩ petri. multa prece optiuens. auro
& geminis ornauit: & eidẽ case dei contulit.

Expanded text:
papae archiepiscopale pallium, quo antecessores ejus infulati sunt, et primatum Galliae suscepit. Hic etiam monasterium sancti Petri Milidunensis ab imo relevavit, et monachos in illo mittens, abbatem Walterium eis praefecit. Hic matrem ecclesiam S. Stephani, quae igne cremata fuerat, ab epistiliis erigens, et ex integro perficiens, signis et ornamentis ecclesiasticis decoravit, et adjunctis sibi Milone episcopo Trecassensium et Eriberto Antissiodorensium, Rocleno quoque Nivernensium, cum maximo honore dedicavit. Eadem quoque die ad stipendia clericorum ibidem Deo famulantium tria altaria sub privilegii testamento delegavit. Deinde brachium sancti Leonis papae cum digitis sancti Ebonis ab abbate Rainardo et a fratribus monasterii S. Petri multa prece obtinens, auro et gemmis ornavit, et eidem casae Dei contulit.
Abbreviated transcription (Latin):
Hic humilis tumulꝰ merito cunctis uen̾andus.
Seyini menbra continet egregia.
Angelicã cuiꝰ felix animã paradisus.
Pastorũ sancto possidet in numero.
Qui mitis sce pro religionis honore.
hac in sede sedens multa tulit paciens:
Iamꝙ senex factus. migrauit in astra locãdꝰ
Qui parcat petimꝰ. cunctipotens dñs.¬

Expanded text:
Hic humilis tumulus, merito cunctis venerandus, Sevini membra continet egregia. Angelicam cujus felix animam paradisus Pastorum sancto possidet in numero. Qui mitis sanctae pro relligionis honore Hac in sede sedens multa tulit patiens; Jamque senex factus migravit in astra locandus. Cui parcat, petimus, cunctipotens D