comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
defuncto. Homas postea succ̃. Henricꝰ imperator contra robertũ
flandrensem uadit. ⁊ pacto pacis magis utrinq simulato quam cõ¬
posito: pene in efficax rediit. Hoamudus dux apulie contracto
undecũq exercitu: accingitur ad inuadendum constantinopolum
issi sunt a henrico imperatore romano nuntii mole
londoniam quanunꝗͣ splendidiorẽ tenuerat: sacramenta depostulais.
abimperatoris recepit legatis ad pentecostem. Obiit uenerabilis
cripsit uͦ idem uir reuerendus non nulla memorie digna. que subt̾
annect̾e curauimus. dum ad huc prior eẽt in becensi cenobio scrip¬
sit tractatus . iiͦi. pͥmum deueritate. Scd̃m delib̾tate arbitrii. t̾cium
de casu diaboli. Scripsit ⁊ quartum qͦ titulauit de gͣmatico. in quo et¬
discipło quem sec̃ disputantem introduxit: respondit. ⁊ multas dia¬
leticas questiones ꝓponit: soluit. fecit quoq libellũ quintũ. que mo¬

Expanded text:
defuncto, Thomas postea successit. Henricus imperatdefuncto, Thomas postea successit. Henricus imperatFlandrensem vadit; et pacto pacis utrimque magis simulato, quam composito, pene inefficax rediit. Boamundus dux Apulie contracto undecunque exercitu accingitur ad invadendum Constantinopolitarium. 1109. 3. 49. 9. Missi sunt a Henrico imperatore Romano nuntii, moleam splendidiorem tenuerat, sacramenta depostulans ab imperatoris recepit legatis ad pentecosten. . Obiit venerabilis Scripsit vero idem vir reverendus nonnulla memorie digna, que subtus annectere curavimus. Dum adhuc prior esset in Beccensi cenobio, scripsit tractatus tres: primum de veritate, secundum de libertate arbitrii, tercium de casu diaboli. Scripsit et quartum, quem titulavit De grammatico; in quo discipulo, quem secum disputantem introducit, respondit, et multas dialecticas questiones proponit et solvit. Fecit quoque libellum quintum, quem mo
Abbreviated transcription (Latin):
rus rex scotie. ciu succ̃ alexander fr̃ suus concessu regis henrici.
oamundus remeauit de gaullia in apuliã cum magno exer¬
citu. ⁊ cepit uastare t̾ram alexii imperatoris gregorum.
enricus exdux effectans repetere ducatum: occupat oppidum
aquisgͣni contra godefridum ducẽ. s hoc non ferens Godełridꝰ.¬
oppidum aquense iuolenter irrupit. oppidanos a fauore henrici
exducis ext̾ruit. aliquos potentes. comites. ⁊ multos nobiles cepit.
ipse henricus cumfiliis suis uix fuga euasit. uxorem eiꝰ caꝑe dux indig¬
num duxit. comites ⁊ honoratiores eoꝵ quos ceperat. ꝑconditionem
sub se militandi sibi cociliatos ad fidelitatem suam ad duxit.
enricus rex angloꝵ. cum decessiss philippus rex francorum. tran¬
siit innormanniam contra lodouicũ filium philippi rege̾ nouũ
francie. Werram ꝓlouens inaͥrimam. O irardo eboracensi archiep̃c

Expanded text:
rus rex Scotie, cui successit Alexander frater suus, concessu regis Henrici. rus rex Scotie, cui successit Alexander frater suus, concessu regis Henrici. Boamundus remeavit de Gallia in Apuliam cum magno exercitu, et cepit vastare terram Alexii imperatoris Grecorum. Henricus exdux affectans repetere ducatum, occupat oppidum Aquisgoppidum violenter irrupit; oppidanos a favore Henrici exterruit; aliquos potentes, comites, et multos nobiles cepit. Ipse Henricus cum filiis suis vix fuga evasit. Uxorem ejus capere dux indignum duxit. Comites et honoratiores eorum quos ceperat, per conditionem sub se militandi sibi conciliatos ad fidelitatem suam adduxit.enricus rex Anglorum, cum decessisset Philippus rex Francorum, transiit in Normanniam, contra Ludovicum filium Philippi, regem novum Francie, werram promovens maximam. Gerardo Eboracensi archiepiscopo
Abbreviated transcription (Latin):
enricus rex angloꝵ cum delectis uł subiectis hostib normã¬
niam ꝓ libitu disposuiss rediit inangliam. frẽmq suum ducẽ
magnificum. ⁊ consule̾ de morẽt. carceralib ingessit tenebris.
G̃ uctoriosus ⁊ tunc pͥmũ rex fortis tenuit curiam suã ad pascha
apud Winleshores. inqua ꝓceres anglie simul ⁊ normannie cũ
timore ⁊ tremore affuerunt. Antea namq &dum iuuenis fuiss
et postquam rex fucrat: inmaximo habebatur despectu. s ds̃
qui longe aliter udicat quã filii hominum qui exaltat humiles
⁊ depͥmit potentes. Robertum omniũ fauore cel eb̾rimũ deposuit.
et henrici despecti famam ꝑ orbem t̾rarũ claresce̾ uoluit. deditq
gratis eitͥ a dñs omnipotens munera. sapientiã. uictoriã diuitias.
Quib adomnia prosꝑans. omnes suos antecessores p̾cessit. Cuius
bonitatis ⁊ magnanimitatis fama in omnib pene gentilib patu¬
it dilatata. Obiit mauricius inceptor londoniensis eccłe.⁊ edga¬

Expanded text:
enricus rex Anglorum, cum, deletis vel subjectis hostibus, Normanniam pro libitu disposuisset, rediit in Angliam; fratremque suum ducem magnificum, et consulem de Moretuil carceralibus ingessit tenebris. Igitur victoriosus, et tunc primum rex fortis, tenuit curiam suam ad pascha apud Winleshores; in qua proceres Anglie simul et Normannie cum timore et tremore affuerunt. Antea namque, et dum juvenis fuisset et postquam rex fuerat, in maximo habebatur despectu; sed Dominus, qui longe aliter judicat quam filii hominum, qui exaltat humiles et deprimit potentes, Robertum omnium favore celeberrimum deposuit et Henrici despecti famam per orbem terrarum clarescere voluit. Deditque gratis ei tria Dominus omnipotens munera, sapientiam, victoriam, divitias; quibus ad omnia prosperans, omnes suos antecessores precessit. Cujus bonitatis et magnanimitatis fama in omnibus pene gentibus patuit dilatata. Obiit Mauricius inceptor Londoniensis ecclesie, et Edga
Abbreviated transcription (Latin):
enricus rex anglorum fecit omnesꝓceres patrie fidelitatem
lata est mamistria maiori t̾re motu. Eodem anno deposio ar¬
nulfo patriarcha. iiii. ꝑlegatum apłicũ. idem patarcha romã
acditt. c& ꝑ paschalem papã restitutus. pallium abeo acceptt̃.
abrens quam dechicauit nobercus uenerabilis lincoliensis
ip̃c ꝑ sicardum memorabilẽ eiusd̃ e loci abbatẽ. Osta l̾i rex
merce iuri religiosus transtulerãt. qͥndam eiusd̃e martiris
cor pus in pͥori monasterio quod ibidẽ construxerat. multis

Expanded text:
enricus rex Anglorum fecit omnes proceres patrie fidelitatem lata est Mamistria majori terremotu. Eodem anno deposito Arnulfo patriarcha 4o per legatum apostolicum, idem patriarcha Romam adiit, et per Paschalem papam restitutus, pallium ab eo accepit. Albani, quam dedicavit Robertus venerabilis Lincoliensis episcopus, per Ricardum memorabilem ejusdem loci abbatem. Offa vero rex Merce, vir religiosus, transtulerat quondam ejusdem martyris corpus in priori monasterio, quod ibidem construxerat, multis
Abbreviated transcription (Latin):
Iortuus est tancherdus miles fortissimus. qui tantũ auxit
pͥcipatum antiochie ⁊ dilatauit. qd̾ omnes successores neqͥ¬
uerunt retinere qd̾ ille aquisiuit. Huic successit rogerius filiꝰ
Ricardi ꝓpinquo eius. D eo peccatis hominũ offenso eccłia scĩ
Michaelis de ꝑicło maris fulgurata diuinitus arsit cũ edificiis
omnib. R ex anglorum henricꝰ exulauit consulẽ ebroic̃. ⁊ ułłm

Expanded text:
ortuus est Tanchredus miles fortissimus, qui tantum auxit principatum Antiochenum et dilatavit, quod omnes successores nequiverunt retinere, quod ille acquisivit. Huic successit Rogerius filius Ricardi, propinquus ejus. Deo peccatis hominum offenso, ecclesia sancti Michaelis de periculo maris fulgurata divinitus arsit cum edificiis omnibus. Rex Anglorum Henricus exulavit consulem Ebroicensem
Abbreviated transcription (Latin):
ebant. Iex conmunicabant᷑. ꝓpter hanc p̃cipue causam imꝑator
romam tendebat. ⁊ si qui langobardarũ quoqͦmodo ei resistere
uolebant. potenter eosꝑterebat. Inreconciliatione que aut̃e facta
est inter imꝑatorẽ : papam. namipsũ papã cum ep̃is ⁊ cardinnalib
ceꝑat. die pasche henrico in imꝑatorẽ coronato. post lectum euan¬
gelium tradidit ei papa paschalis qui ⁊ Ragineriꝰ ante altare apłoꝵ¬
pet ⁊ pauli inocłis omnnum pͥncipũ pͥuilegiũ de iuestitura ep̃a¬
tuũ uł abbatiarum. tamꝑ anulũ quã ꝑ uirgam. scilicet itt ree¬
neius ep̃is uł abbatib libere pͥter molentiam ⁊ sẏmorã electis
inuestitura uirge  anuli conferat. post in uestionẽ uͦ canonice c̃o¬
secrationẽ accipiat. ab ep̃o ad qũẽ ꝑtinuerit. Confir matio pacis
inter apłicũ ⁊ imꝑatorẽ. dum incelebratione misse tͣderet ei cor

Expanded text:
ebant, excommunicabantur. Propter hanc precipue causam imperator ebant, excommunicabantur. Propter hanc precipue causam imperator Romam tendebat. Et si qui Langobardorum quoquo modo ei resistere volebant, potenter eos proterebat. In reconciliatione autem, que facta est inter imperatorem et papam--nam ipsum papam cum episcopis et cardinalibus ceperat--die pasche Henrico in imperatorem coronato, post lectum ewangelium tradidit ei papa Paschalis, qui et Raginerius, ante altare apoet Pauli in oculis omnium principum privilegium de investitura episcopatuum et abbatiarum, tam per annulum quam per virgam: scilicet ut regni ejus episcopis vel abbatibus libere et praeter violentiam et Simoniam electis, investituram virgae et annuli conferat. Post investituras vero, canonice consecrationem accipiat ab episcopo, ad quem pertinuerit. Confirmatio pacis inter apostolicum et imperatorem, dum in celebratione missae traderet ei corp
Abbreviated transcription (Latin):
bat inuito: Werre leges ineũ ferro ⁊ flãma constant̾ exercuit.
ecessit autem nobertus consul flandrie qui ierusolimmtano cla¬
rissimus int̾fuerat itineri. Unde memoria eiꝰ non ꝑtransiet in
et̾nũ. Post que balduinus filius eiꝰ consul effectusẽ. iuuenis omnino
strenuus armis. Henricꝰ imꝑator romam uadit ꝓpt̾ sedandã dis¬
cordiam que erat int̾ regnũ ⁊ sacerdotiũ. que cepta abeato grego¬
rio septimo paparomano. qui ⁊ hildebrandus. et exagitata a succes
sorib eius uictore et Urbano. ⁊ preomnib apaschali: magno scanda¬
lo erat toti mundo. Rex autẽ utiuolens auctoritate ⁊ consuetudine¬
et auctoralib pͥuilegiis imꝑatorũ qui a karlo magno qui pͥmus de re¬
gib francorum imꝑauit romanis. iam ꝑ trescentos et eo amplius
⁊ ꝑanulum ⁊ ꝑuirgam. Contra hanc maioꝵ auctoritatẽ censebant
pape sẏ nodali uditio. nec posse nec debere dari ꝑ uirgam uł per

Expanded text:
bat invito, werre leges in eum ferro et flamma constanter exercuit. bat invito, werre leges in eum ferro et flamma constanter exercuit. Decessit autem Robertus consul Flandrie, qui Jerosolimitano clarissimus interfuerat itineri. Unde memoria ejus non pertransiet in eternum. Post quem Balduinus, filius ejus, consul effectus est, juvenis omnino strenuus armis. Henricus imperator Romam vadit propter sedandam discordiam, que erat inter regnum et sacerdotium. Que cepta a beato Gregorio septimo papa Romano, qui et Hildebrandus, esoribus ejus Victore, et Urbano, et prae omnibus a Paschali, scandalo erat toti mundo. Rex enim utiet privilegiis imperatorum, qui a Karolo Magno, qui primus de regibus Francorum imperavit Romanis, iamque per CCC et eo amplius  allegabat ius. Contra hanc maiorum auctoritatem censebat papa synodali iudicio nec posse nec debere dari per virgam vel p
Abbreviated transcription (Latin):
ata est filia regis anglorum malthildis nomine. imꝑatori hen¬
rico. ut breui dicam sicut decuit. Idem rex henricus. cepit¬
abunaquaq hyda anglie.iii.fł. Cumq curiam suã tenuisset ad
pentecostem apud nouã Winles hores qm̃ ip̃e edificauerat: exhe¬
ditauit eos. qui ei nocuerant. Scilicet philippum de branse: Ulłm
rege tenebat: uita pͥuatus est. At consul andegauensis fulgo pat̾
Gaufridi suscepit cenomanniãcũ filia illius. ⁊ tenuit eam contͣ
henricũ regem. Ipparuit quedam cometa more in solito.
Cum enĩ aboriente insurgens. infirmamentũ ascendiss:. reg̃di
cepit urbes. beritũ. sydonem. E ibelinus fit t̾cius patriacħ
iersm. Itmense iunio cometasapparuit radios dirigens ad
austrum. multis conͥtinentib. hoc signo portenti futurã regis hen¬
rici expeditionem italiam uersus.
enricus rex angloꝵ ⁊ dux normannoꝵ ꝑgens in normanniam
contra consule̾ andegauensẽ fulconẽ. qui cenomanniã eotene¬

Expanded text:
ata est filia regis Anglorum, Matidis nomine, imperatori Henrico, ut brevi dicam, sicut decuit. Idem rex Anab unaquaque hida Anglie tres solidos. Cumque curiam suam tenuisset ad pentecosten apud novam Winleshores, quam ipse edificaverat, exhereditavit eos qui ei nocuerant, scilicet Philippum de Branse, et Wirege tenebat, vita privatus est. At consul Andegavensis Fulco, pater Gaufridi, suscepit Cenomanniam cum filia ejus, et tenuit eam contra regem Henricum. Apparuit quedam cometa more insolito. Cum enim ab oriente insurgens in firmamentum ascendisset, regredi cepit urbes Beritum, Sidonem. Gibelinus fit tercius patriarcha Jerusalem. In mense Junio cometesaustrum: multis conjicientibus, hoc signo portendi futuram regis Henrici expeditionem versus enricus rex Anglorum et dux Normannorum, pergens in Normanniam contra consulem Andegavensem Fulconem, qui Cenomaniam eo tene
Abbreviated transcription (Latin):
nas feb̾rii stella uisa est ꝑdiem in cȩlo lungum ex se emittentes radiũ
ab horatcia usq ad horam nonã. quasi cubito distans a sole.
enricus filius imꝑatoris contra ius nature et fas legum i ꝑatrẽ

Expanded text:
nas Februarii stella per diem visa est in celo, longum ex se emittens radium, nas Februarii stella per diem visa est in celo, longum ex se emittens radium, ab hora 3. usque ad horam 9, quasi cubito distans a sole. Henricus filius imperatoris
Abbreviated transcription (Latin):
eccłiis ⁊ pauꝑib dandos ante se anotariis describere faceret.
et clero medantensi supplex ingentia munera transmiteret. ut
inde restaurarentur eccłe quas combuxerat. ⁊ roberto pͥmoge¬
nito ducatum normannie licet ab senti designaret. Wlłmo uero
rufo regnum anglie. unde ⁊ epłam de eo rege constituendo ꝑ eu̾d̾
misit lanfranco archiep̃o. henricus cum lacrimis ad patrem dixit.
ꝙ. mpater quid tribuis: Cuirex ait. Quinq milia libras argenti
de thesauro meo tͥ do. Ad hec henricus dixit. Quid faciam dethes¬
auro tuo si locum habitationis non habuero: Cui pater. Equani¬
mis esto fili. et confortare indño. Pacifice pat̾e. ut maiores fr̃s tui
p̃cedant te. Rob̾tus normanniam. WUlłmꝰ uero tocius anglie monar¬
chiam habebit: Tuantem tempore tuo totum honorẽ que ego nadc
sum habebis. et fr̃ib tuis diuitiis ⁊ potestate p̾stabis. QUarto no¬

Expanded text:
ecclesiis et pauperibus dandos ante se a notariis describere faceret, ecclesiis et pauperibus dandos ante se a notariis describere faceret, et clero Medantensi supplex ingentia munera transmitteret, ut inde restaurarentur ecclesie quas conbuxerat; et Roberto primogenito ducatum Normannie, licet absenti, designaret, Willermo vero Rufo regnum Anglie, unde et epistolam de eo rege constituendo per eundem misit Lanfranco archiepisco: Henricus cum lacrimis ad patrem dixit: Et mihi, pater, quid tribuis? Cui rex ait: Quinque milia libras argenti de thesauro meo tibi do. Ad hec Henricus dixit. Quid faciam de thesauro, si locum habitationis non habuero? Cui pater: Equanimis esto, fili, et confortare in Domino. Pacifice patere, ut majores fratres tui precedant te. Robertus Normanniam, Willermus vero totius Anglie monarchiam habebit. Tu autem tempore tuo totum honorem, quem ego nactus sum, habebis; et fratribus tuis divitiis et potestate praestabis. Quarto No
Abbreviated transcription (Latin):
opp̾sa. disoluta est et uicta. Oira res. cui pater eius maledixe¬
rat. et qui regnum ierłm renuerat. durare non potuit. Ro¬
bertus de belesme simul hoc aspitiens. fuga sibi consiluit.
aptꝰ est gͥ dux fortissimus normannoꝵ. et consul de mo¬
retuil. Reddiditq dñs uicem ꝓuice duci roberto. quia
cum  głosum reddidiss eum in actib ierusolimitanis: reg¬
num: ierłm s̃ oblatum renuit. oagis eligens quieti ⁊ desi-¬
die innormanniã deseruire. qͣm dño regnum in sc̃a ciuitate
desudare. Dãpnauit gͥ eum dñs desidia ꝑhenni ⁊ carc̾e sempi¬
terno. Huiiis rei signum. in eodẽ anno cometa apparuerat.
Iise sunt etiam incena dñi due lune plene. una ad orientem.
et alia ad occidentem. Hoc anno impletũ est. qd Wllmꝰ rex pͥ¬
die qͣm moreretur dixerat filio suo henrico minori de quo in
p̾senti loquimur. Cum enĩ rex potentissimus thesauros suos

Expanded text:
oppressa, dissoluta est et victa. Mira res! cui pater ejus maledixeoppressa, dissoluta est et victa. Mira res! cui pater ejus maledixerat, et qui regnum Jerusalem renuerat, durare non potuit. Robertus vero de Belesme simul hoc aspexit, fuga sibi consuluit. Captus est igitur dux fortissimus Normannorum, et consul de Moretuil. Reddiditque Dominus vicem duci Roberto; quia cum gloriosum reddidisset cum in actibus Jerosolimitanis, regnum Jerusalem sibi oblatum renuit, magis eligens quieti et desidie in Normannia deservire quam Domino regum in sancta civitate desudare. Dampnavit igitur eum Dominus desidia perhenni et carcere sempiterno. Hujus rei signum in eodem anno cometa apparuerat. Vise sunt etiam in cena Domini due lune plene, una ad orientem et alia ad occidentem. Hoc anno impletum est quod Willermus rex, pridie quam moreretur, dixerat filio suo juniori Henrico, de quo in presenti loquimur. Cum enim rex potentissimus thesauros suos
Abbreviated transcription (Latin):
dux iratus ꝑrexit in normanniam. et rex ante aus. secutus
est eum. Cum gͦ rex obsedisset castrum tenerchebrai: uenit
dux normannoꝵ et cum eo rob̃tꝰ de belesme. & consul de moret̾.
et omnes fauctores eiꝰ. Rex uͦ secũomnes ꝓceres normannie ⁊ ro¬
bur anglie. ⁊ andegauis. ⁊ britannie non inꝓuidus habebat.
Gitur cum cornua rauco strepuissent cantu: dux normannie
cũ paucis multos audacissime aggressus est.
Assuetusq bellis ier usolimitanis aciem rega¬
lem fortit᷑. ⁊ horride. ut uir admirande ⁊ iamdudũ ꝓbate ꝓbi¬
tatis audacter reppulit. Wlłmꝰ quoq consul de moretolio aciẽ
anglorum de loco inlocũ turbans ꝓmouit. Tunc acies equestͥs
britannoꝵ rex nanq et dux et acies cet̾e pedites erant ut con¬
stantius pugnarent. aciem ducis exadu̾so ꝓruens subito dif¬
fidit. ⁊ mole magnitudinis inbreui satis spatio gens ducis

Expanded text:
dux iratus perrexit in Normanniam: et rex ante Augustum secutus dux iratus perrexit in Normanniam: et rex ante Augustum secutus est eum. Cum ergo rex obsedisset castrum Tenerchebrai, venit dux Normannorum, et cum eo Robertus de Belesme, et consul de Moretuil, et omnes fautores ejus. Rex vero secum omnes proceres Normannie, et robur Anglie et Andegavis et Britannie, non inprovidus habebat. Igitur cum cornua rauco strepuissent cantu, dux Normannie cum paucis multos audacissime aggressus est. Assuetusque bellis Jerosolimitanis, aciem regalem fortiter et horride, ut vir admirande et jamdudum probate probitatis, audacter reppulit. Willermus quoque consul de Moretolio aciem Anglorum de loco in locum turbans promovit. Tunc acies equestris Britannorum--rex namque et dux et acies cetere pedites erant, ut constantius pugnarent--aciem ducis ex adverso proruens, subito diffidit; et mole magnitudinis in brevi satis spatio gens ducis
Abbreviated transcription (Latin):
causis int̾cedentib discordati sunt. Oisit gͥ rex milites
innormanniã qui aꝑditorib ducis recepti. p̾dis ⁊ combustio¬
nib non minimã cladem reb consularib ingesserunt.
Ulłmꝰ uͥ consul moretuil causaꝑfidie ab anglia exhereditatꝰ.
a rege innormanniã discedens animo ꝑfecto ⁊ exercio feruẽ¬
ti uir ꝓbissimus indixit.⁊ infixit regalib turmis. Werrã¬
calimitate refertam. Apparuerunt circa solem in meri¬
frẽm suum certaturus. Conquisiuit gͥ cadomũ pecu¬
nia n. baiocũ armis. ⁊ auxilio fulconis comitis andegauis:
Cepit quoq plura alia castra. et omines fere pͥncipes normã¬
nie regi se subdidere. his actis mense augusto rediit in an-¬
gliam. Ierusolimite innumerabilem p̃aganoꝵ multitudi¬
nem gloriosa uictoria conterunt. Eiluus imperatoris hen
apud nordhantunne. amicabiliter ab eo petens ut ablata
sͥ: fr̃na redderet grã. Cum uͦdeus eoꝵ concordie ñ assentiret:

Expanded text:
causis intercedentibus discordati sunt. Misit igitur rex milites in Normanniam, qui a proditoribus ducis recepti, praedis et combustionibus non minimam cladem rebus consularibus ingesserunt. Willermus vero consul Moretuil causa perfidie ab Anglia exhereditatus, a rege in Normanniam discedens, animo perfecto et exercicio ferventi vir probissimus indixit et infixit regalibcalamitate refertam. Hoc anno apparuerunt circa solem in meriatrem suum certaturus; conquisivit igitur Cadomum pecunia, Bajocum armis et auxilio consulis Andegavensis, cepit quoqnie regi se subdidere. His actis, mense Augusto rediit in Angliam. Jerosolimite innumerabilem paganorum multitudinem gloriosa victoria conterunt. Filius imperatoris Henrapud Norhantune, amicabiliter ab eo petens ut ablata sibi fraterna redderet gratia. Cum vero Deus eorum concordie non assentiret,
Abbreviated transcription (Latin):
abbatias suas sicut ds tioluit: amiserunt eas sicut d̾s uoluit.
ob̾tir u flandrensium comite urbe cameracũ obsidente.
Lhenricus imꝑator contra eũ ꝓfisciscit᷑. & aliquib eiꝰ castellis
expugnatis. asꝑitate instantis hiemis redire compellitur.
Portuus est hugo magnus apud tarsum. ⁊ succ̃. ei Rodulfus
filius eius.
ob̃tus dux normannorũ uenit in angliam. ⁊ causis uariis
int̾cedentib. ⁊ cauta regis prudentia condonauit ei. uiii¬
m̾. marchas quas rex debebat ei ꝑ annum. Eod̃e anno uisus
est sanguis ebullire at̾ra inbercsyre apud hanistude.
ob̾tꝰ comes flandrensium ingrãm imꝑatoris excipituR.
apta est axͥ anis urbs acchon. quȩ antiquitꝰ dicebatur. ptho¬
lomaida. quam quidã putant ẽẽ accaron: s non est. Illa enĩ
philistea. ista uͦ ptholomaila dicitur. Accaron urbs est philis¬
dea ꝓpe ascalonem. Accon uͦ idẽ. ptholomaida: ab austro habet

Expanded text:
abbatias sicut Deus noluit, amiserunt eas sicut Deus voluit. abbatias sicut Deus noluit, amiserunt eas sicut Deus voluit. Roberto Flandrensium comite urbem Cameracum obsidente, Henricus imperator contra eum proficiscitur, et aliquibus ejus cexpugnatis, asperitate instantis hiemis redire compellitur. Mortuus est et Hugo Magnus apud Tarsum; et successit ei Rodulfus filius ejus.obertus dux Normannorum venit in Angliam, et causis variis intercedentibus, et cauta regis prudentia condonavit ei 3000 marchas quas rex debebat ei per annum. Eodem anno visus est sanguis ebullire a terra in Beschyre apud Hamstude. Robertus comes Flandrensium in gratiam imperatoris recipitur. Capta est a christianis urbs Acchon, que antiquitus dicebatur Ptholomaida, quam quidam putant esse Accaron, sed non est. Illa enim Philistea; ista vero Ptholomaida dicitur. Accaron urbs est Philistea, prope Ascalonem; Accon vero, id est Ptholomaida, ab austro habet
Abbreviated transcription (Latin):
in italia moritur. Henricus imperator henri
multa Isumma gratiam suam redimenti: etiam ducatum
ringie ei donat. ⁊ sic pacificantur. Capta est
⁊ ꝑfidum rob̾tum de belesme iure ineum exurgens:ex¬
ulauit. Obsedit namq prius castellum arundel. Quod cum
grauifsimum esset ad conquirendum. castellis ante illud con¬
structis iuit ⁊ obsedit bruge. quousq castellum redditum ẽ.
ei. ⁊ rob̾tus de belesme gemebundus in northmanniam mi¬
grauit. Eodem anno ad festum sci michaelis tenuit anselmꝰ
archi ep̃c concilium apud londoniam in quo ꝓhibuit uxoreᷤᷤ¬
sacerdotibus anglorum ante non prohibitas. Qđ quib dã
mundissimum uisum est quibusdam ꝑiculosum. Nedũ
mundicias uirib maiores appeterent: in inmundicias hor¬
ribiles ad xp̃iani nominis summum dedecius inciderent.
In illo autem concilio multi abbates qui adquis uierant
cum maximis copiis. principes utͥnq: fratrem bellum non ꝑfe

Expanded text:
in Italia moritur. Henricus imperator Henricin Italia moritur. Henricus imperator Henricmulta summa gratiam suam redimenti etiam ducatumringie ei donat, et sic pacificantur. Capta est et perfidum, Robertum de Belesme, jure in eum exurgens exulavit. Obsedit namque prius castellum Arundel; quod cum gravissimum esset ad conquirendum, castellis ante illud constructis, ivit et obsedit Bruge, quousque castellum redditum est ei. Et Robertus de Belesme gemebundus in Norgravit. Eodem anno ad festum S. Michaelis tenuit Anselmus archiepiscopus concilium apud Londoniam, in quo sacerdotibus Anglorum antea non prohibitas. Quod quibusdam mundissimum visum est, quibusdam periculosum. Ne, dum mundicias viribus majores appeterent, in immundicias horribiles ad christiani nominis summum dedecus inciderent. In illo autem concilio multi abbates, qui adquisiverant cum maximis copiis: principes utrinque fratrum bellum non pe
Abbreviated transcription (Latin):
enricus rex anglorum cum ad natale tenuisset curiam su¬
am apua cuestmonst̾ ⁊ ad pasca apud wincestrie. cõmoti
sunt principes anglie erga regem causa fratris sui Rob̾ti
cum exercitii aduenientis. Misit igitur rex nauale p̾liũ
gressuros contra fratris sui aduentum. Sed quedam pars
eorum subdidit se roberto uenienti. sum autem appualtfs̃
robertus uno quoq: anno.iii.m. marcas argenti haberet ab
anglia. et qui diutius uiueret heres ẽẽt alterius. si alter absq
filio moreretur. Hoc autem urauerunt: .uii. exiniores ꝓcerũ
utrinq. Robertus igitur in pace ꝑ hendinauit usq ad festum
sci michaelis in regno fratris sui ⁊ adpropria rediit. Rannulfus
autem ꝑuersus ep̃s dunelme. quem rex henricus posuerat in
uinculis consilio gentis anglorum. cum acarcere euassisset
clamdestine ꝑrexerat innorthinanniã consilio ⁊ ammonitiõe
sua Rob̾tumi . ꝓ romouens infratrem suum.
on radus filius henrici imꝑatoris. ad huc patͥ rebellis¬

Expanded text:
enricus rex Anglorum, cum ad natale tenuisset curiam suam apud Wemoster, et ad pascha apud Winceastre, commoti sunt principes Anglie erga regem, causa fratris sui Roberti cum exercitu advenientis. Misit igitur rex in mare navale prelium gesturos contra fratris sui adventum; sed quedam pars eorum subdidit se Roberto venienti. Cum ergo appulisset aRobertus unoquoque anno 3000 marcas argenti haberet ab Anglia, et qui diutius viveret, heres esset alterius, si alter absque filio moreretur. Hoc autem juraverunt duodecim eximiores procerum utrinque. Robertus igitur in pace perendinavit usque ad festum sancti Michaelis in regno fratris sui, et ad propria rediit. Rannulfus autem perversus episcopus Dunelmie, quem rex Henricus posuerat in vinculis, concilio gentis Anglorum, cum a carcere evasisset, clamdestine perrexerat in Normanniam, consilio et ammonitione sua Robertum ducem promovens in fratrem suum. Conradus filius Henrici im
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ꝑatore henrico morante leodi. filius enis aquisg̾ni uenit. et uolen
uenire leodiũ contra patrem suũ quinta feria dominice cene. p
obstaret. s mulitib patris concurrentib ad exoccupandum por¬
de muites fulii apente repelluntur. aliis eoꝵ captis. alissiniosa
dimsis. aliss occisis. inter quos etiam burno comes occisus estidic
fuius contra patrẽ ueniens. r ecdist in glorius. Colomiensibus
contrapatrẽ suum animante colonia obsessa oppugnat᷑. s
non expugnat᷑. Int̾im henricus imꝑator leodi morit᷑. eiusq fi¬
lius ei henricus succedit. qui postea duxit in alchildem puellã
nobilem uix quinquenne̾. regis henrici angloꝵ filiam.
ux henricus qui abimperatore ad filuim eiꝰ anͥno transieis.
eũ contra patrem suũ consilio suo armauit. et a filio ad pa¬
trem rediens. paͣtes filii debellauit. mortuo imperatore se ut
rerum imꝑatoris maiestatis filio regis dedidit. ⁊ ab eo captus

Expanded text:
atore morante Leodii, filius ejus venit Aquisgranum, et volens venire Leodium contra patrem suum, quinta feria Dominicae coenae,obstaret. Sed militibus patris concurrentibus ad exoccupandum pontem, milites filii a ponte repelluntur, aliis eorum captis, aliis in Mosam demersis, aliis occisis. Inter quos etiam Bruno comes occisus est. Sicque filius contra patrem veniens rediit inglorius. Coloniensibus contra patrem animante, Colonia obsessa oppugnatur, sed non expugnatur. Igitur Henricus imperator Leodi moritur, ejusque filius ei Henricus succedit; qui postea duxit Maltildem puellam nobilem, vix quinquennem, regis Henrici Anglorum filiam. Dux Heeum contra patrem suum consilio suo animaverat, et a filio ad patrem rediens partes filii debellaverat, mortuo imperatore, se ut reum majestatis filio regis reddidit; et ab eo captus
Abbreviated transcription (Latin):
terium regens ut cumq tandem insipienter reliquid. Deinde rei¬
nalous filiꝰ milonis comitis de bar suꝑ sequanam ei successit. Quo
mortuo anno ab incarnatione domini millesimo centesimo quin¬

Expanded text:
terium regens, utcunque tandem insipienter reliquit. Deinde Reiterium regens, utcunque tandem insipienter reliquit. Deinde Reinaldus filius Milonis comitis de Bar super Sequanam ei successit. Quo mortuo, anno ab Incarnatione 1151, Gotsuinus qui
Abbreviated transcription (Latin):
in illo heremo arripuerat.⁊ sue scĩtatis habere ꝓmeruit. sũꝙ:
molsmenses ꝑ aliquot tempus pastore carerent. uiroꝙq: di uir¬
tutib famoso discedente despicabiliores erga uicinos & notoᷤ
fierent. Urbanum papam supplices ad ierunt. eiq: ꝓrius enodata
serie rerum quas supra retuli consilium & auxilium ab eo postulaue¬
runt. Ille uͦ paterno affectu utrisq consuluit. Abbati enim apłica ius¬
sit auctoritate ut prius monasterium repeceret: & ne laberetur regła¬
riter teneret ac regeret.⁊i alio quod post modum inceꝑat. quem¬
libet de suis idoneum substitueret. Redeunte itaq roƀto abbate ad
molismense cenobium. iussu urbani pape.primus albericus factus
est abbas cisterciensis post ipsum cui successit stephanus anglicus
qui ut̾q: magne religionis fuerunt. Ipso ad huc uiuente Iuibente
guido abbas tͥrumfontium electus est.:⁊ ꝑ duos annos idem monas¬

Expanded text:
in illo eremo arripuerat, et suae sanctitatis habere promeruit. Cumque in illo eremo arripuerat, et suae sanctitatis habere promeruit. Cumque Molismenses per aliquot tempus pastore carerent, viroque Dei virtutibus famoso discedente, despicabiliores erga vicinos et notos fierent, Urbanum papam supplices adierunt, eique prorsus enodata serie rerum, quas superius retuli, consilium et auxilium ab eo postulaverunt. Ille vero paterno affectu utrisque consuluit; abbati enim apostolica jussit auctoritate, ut prius monasterium repeteret, et ne laberetur regularitas, regeret; ac in alio quod postmodum incoeperat, quemlibet de suis idoneum substitueret. Redeunte itaque Roberto abbate ad Molismense coenobium jussu Urbani papae, primus Albericus factus est abbas Cisterciensis post ipsum; cui successit Stephanus Anglicus, qui uterque magnae religionis fuerunt. Ipso vivente et jubente Guido abbas Trium-Fontium electus est, et per duos annos idem monas
Abbreviated transcription (Latin):
linquerent. femoralib. staminiis. pelliciisq abstinerent. At illi econ¬
tra nitentes consuetudinib que inocciduis orbis monasteriis obserua¬
bantur. quas constat esse institutas a beato mauro discipulo
scĩ patris nr̃i benedicti. ⁊ abeato columbano & ut ad modernos
ueniam: a sco odone abbate cluniaceli si dicebant se ab eis ñ rece¬
dere. Hec rob̃tus audiens ⁊ insua sentencia ꝑmanens recessit ab
eis cum dudecim sibi assentientib diuq locum quesiuit ido¬
neum sibi suisq sodalib qui decreuerant regulam scĩ benedicti
sicut iudei legem moysi ad litteram penitus obseruare. Tandẽ
odo filius henrici burgundie dux illis compassus: predium eis
in loco qui cystercius dr̃ inepiscopatu cabillonensi largitus est.
Ibi rob̃tus abbas cum electis fr̃ib aliquandiu habitauit. deoq
donante inbreui plerosq emulatores districte religionis quã

Expanded text:
linquerent; femoralibus, staminiis, pelliciisque abstinerent. At illi econlinquerent; femoralibus, staminiis, pelliciisque abstinerent. At illi econtra nitentes consuetudinibus quae in occidui orbis monasteriis observabantur, quas constat esse institutas a beato Mauro discipulo sancti Benedicti, et a beato Columbano, et. ut ad modernos veniam, a sancto Odone abbate Cluniacensi, dicebant se ab eis non recedere. Haec Robertus audiens, et in sua sententia permanens, recessit ab eis cum viginti et uno sibi assentientibus, diuque locum quaesivit idoneum sibi suisque sodalibus, qui decreverant Regulam sancti Benedicti, sicut Judaei legem Moysi, ad litteram penitus observare. 2. Tandem Odo filius Henrici, Burgundiae dux, illis compassus, praedium eis in loco qui dicitur Cistercius, in episcopatu Cabillonensi, largitus est: ibi Robertus abbas cum electis fratribus aliquandiu habitavit, Deoque donante in brevi plerosque aemulatores districtae religionis, quam
Abbreviated transcription (Latin):
qiuorati ad libium uallensib ⁊ restitutis terris ⁊ munitionib
babob suis quas tempore stepħi regis uualenses suꝑ eos ceꝑant: ex tyr¬
patis nemorib ⁊ iuis patefactis castrum rouelent firmauit: & dedit ald
hugoni de bello campo. ⁊ aliud castrum scilicet basingeunerche. fecit
⁊ inter hec duo castra: unam domum militib templi. Mense sep¬
temb̃. natus est henrico regi anglorũ filius. ⁊ uocatus est ricardus.
uet inpresenti de monstrare qualiter a qͣua consuetudo uic
tus ⁊ habitus monachorum immutata sit. Inburgundia est locus
qui dicitur molismus. Ibi tempore philippi regis francorum. Ro¬
btus abbas cenobium condidit ⁊ magne religionis discipłos aggre¬
gauit. Post aliquantos annos regulam scĩ benedicti ꝑscrutatus
ad litteram uoluit ꝑsuadere discipulis suis ut labore manuum ui¬
uerent. detimas &. oblationes clericis qui diocensi deseruirent re¬

Expanded text:
subjectis ad libitum Walensibus, et restitutis terris et munitionibus subjectis ad libitum Walensibus, et restitutis terris et munitionibus baronibus suis, quas tempore Stephani regis Walenses super eos ceperant, extirpatis nemoribus et viis patefactis, castrum Rovelent firmavit, et dedit illud Hugoni de Bellocampo; et aliud castrum, scilicet Hasingewerche fecit, et inter duo hec castra unam domum militibus templi. Mense Septembri natus est Henrico regi Anglorum filius, et vocatus est Richardus.et in praesenti demonstrare qualiter et a quibus antiqua consuetudo victus et habitus monachorum immutata sit. In Burgundia est locus qui dicitur Molismus. Ibi tempore Philippi regis Francorum, Robertus abbas coenobium condidit, et magnae religionis discipulos aggregavit: post aliquot annos Regulam sancti Benedicti perscrutatus ad litteram, voluit persuadere discipulis suis ut labore manuum viverent, decimas et oblationes clericis qui dioecesi deservirent, re
Abbreviated transcription (Latin):
rer basciumus in consutte ceperat pagam obsederunt cui nteni
abslmnam que antiquitus dicta fuit cesarea philrpor &omnes em¬
cosi aestrireerunt preter principalem munttionem. deci taridesa
aduistu muifice crucis ⁊ erertiturp̃ianorum recelertab. pfidis ad
tempus. iterum uenerunt ⁊ regem baldumum. qui iarte eo pras
s prerettiis diiserat: nichil minus qͦminsidias sꝑantem. i iꝙpa¬
fura inuienerunt ⁊ trucidatis multis ex militb templiqui. soli
cum coremanserant. ⁊idem rex uix cogi poturt ut recederet. Hunc
calura reiandeum terremotus subseutus est andxime intrans¬
marinis partĩb. Stolus etiam amniralis babiorao ⁊onensena
maum s psedit acaron. cum anno preterito ⁊ de bablospicul ecome
masco rex iertm habuissec tributum.
iope s uete reriris balauini dipon filiam goscelieu d edoruaselgͥ
quose dmf uerat ante quam eam agareni cepissent i comes uagle

Expanded text:
rex Balduinus inconsulte ceperat, pagani obsederunt civitatem rex Balduinus inconsulte ceperat, pagani obsederunt civitatem Abilinam, que antiquitus dicta fuit Cesarea Philippi, et omnes vicos destruxerunt preter principalem munitionem. Sed tamdem adventu vivifice crucis et exercitu christianorum, recedentibus paganis ad tempus, iterum venerunt, et regem Balduinum, qui jam copias sui exercitus dimiserat, nichil minus quam insidias sperantem, inparatum invenerunt; et trucidatis multis ex militibus templi, qui soli cum eo remanserant, idem rex vix cogi potuit ut recederet. Hunc casum christianorum terremotus subsecutus est; maxime in transmarinis partibus. Stolus etiam amiralii Babilonie per mensem unum obsedit Acaron, cum anno preterito et de Babilone et de Damasco rex Jerusalem habuisset tributum.pe, frater regis Balduini, duxit filiam Goscelini de Torvaissel, qui quondam fuerat, antequam eam Agareni cepissent, comes Rages,
Abbreviated transcription (Latin):
ppter infirmitatem. Ierricus comes flaudrensis ⁊ uror
ens amita henrici regis anglorum ꝑreperunt ierusalem. &s dumi¬
serunt philippum filium suum ⁊ totam terram suam inmanu
henriciregis anglorum. Cuta festiuitatem sc̃ĩ rohannis
baptiste rex henricus preparauit maximam ex pedicioremend
ust duo milites ae tota anglia tercium pararent ad opprimendũ
gaulenses terra ⁊ mari.gareni cuutatem almar iam
in hyspania suꝑ xͥ anos quam amiserant. obsidione cumr̃ milt
castalis iter ceꝑunt. fũgato anforsio imꝑatore hyspamariam
Mors ipsuis imperatoris subsecuta ẽ. ꝓre dolore ⁊ pudore eiusdem
fuge ⁊ discordia inter filios suos facta est.  eposito obto
abbe clumiacensi ⁊ mortuo ⁊ sociis suis in reditu a roma hugo prior
claustrensis factus est abbas clumiacensis. nt ani prtis induensi
ue erant ufter balauinum regem ierosolimitanum⁊ loudum fi¬
liur sangum regem halapriẽ ꝓpter predam sarracenorum quam

Expanded text:
propter infirmitatem. Terricus comes Flandrensis et uxor propter infirmitatem. Terricus comes Flandrensis et uxor ejus, amita Henrici regis Anglorum, perrexerunt Jerusalem, et dimiserunt Philippum filium suum et totam suam in manu Henrici regis Anglorum. Circa festivitatem sancti Johannis baptiste rex Henricus preparavit maximam expedicionem, ita ut duo milites de tota Anglia tercium pararent, ad opprimendum Gualenses terra et mari. Algareni civitatem Almariam in Hispania super christianos, quam amiserant, obsidione cum nonnullis castellis iterum ceperunt, fugato Anforsio imperatore Hispaniarum. Mors ipsius imperatoris subsecuta est pre dolore et pudore ejusdem fuge, et discordia inter filios suos facta est. Deposito Rotberto abbate Cluniacensi et mortuo et sociis suis in reditu a Roma, Hugo prior Claustrensis factus est abbas Cluniacensis. Ruptis indutiis, que erant inter Balduinum regem Jerusalem et Lodari filium Sanguin, regem Halaprie, propter predam Sarracenorum, quam
Abbreviated transcription (Latin):
dam semilaicum rob̾tum grossum cognatum comitis flandrie ꝓ
parentela sua elegerunt: reclamantib maturiorib uiris. ⁊ honestis
ꝑsonis. que de eodem monasterio ad pastoralem curam assumpti
fuerant. Obiit gyrardus ep̃s sagiensis. Henricus rex
angloꝵ post octabas pasche apud barbefluuium transiuit in angliã
⁊ malchomus rex scotorum reddidit ei quicquid habebat de dnĩo suo.
tendonie. Similiter ulłs filius stepħi regis. qui erat co¬
mes ciuitatis constiarum id÷ moritonis ⁊ in anglia comes surreie id:
de uuarenna ꝓͥpter filiam tercii s uilłi de Warenna quam duxerat.
reddidit ei peneuesel. ⁊ nordeuich ⁊ quicquid tenebat de corona sua
⁊ omnes munitiones proprias tam innormannia quam inanglia &
rex fecit eum habere quicquid stepħs pater euis habuit in anno
⁊ die quo rex henricus auus eius fuit uuius⁊ mortuus. Hugo
bigotus castella sua regi reddidit. Mortuo ludouico pͥmo

Expanded text:
dam semilaicum Robertum Grossum, cognatum comitis Flandrie, pro dam semilaicum Robertum Grossum, cognatum comitis Flandrie, pro parentela sua clegerunt, reclamantibus maturioribus viris et honestis personis, que de eodem monasterio ad pastoralem curam assumpti fuerant. Obiit Girardus episcopus Sagiensis. Henricus rex Anglorum post octavas pasche apud Barbefluvium transivit in Angliam, et Malchomus rex Scotorum reddidit ei, quicquid habebat de dominio suo, tedonie. Similiter Guillermus filius Stephani regis, qui erat comes civitatis Constantiarum, id est Moritonii, et in Anglia comes Surreie, id est de Warenna, propter filiam tercii Guillermi de Warenna, quam duxerat, reddidit ei Penevesel et Norwith et quicquid tenebat de corona sua, et omnes munitiones proprias tam in Normannia, quam in Anglia; et rex fecit eum habere quicquid Stephanus pater ejus habuit in anno et die, quo rex Henricus avus ejus fuit vivus et mortuus. Hugo Bigotus castella sua regi reddidit. Mortuo Ludovico primo
Abbreviated transcription (Latin):
ingrasus e nuam unmerse caris. lłs rer sicilie nauali
ex pedicione ꝑ admialios suos sybillam cepit cut atem metro¬
polim. fitam int̾ affricã ibabilonem. Est autem eadem ciuitas caput
fecit. Sabbato infraoctabas pasche in ambricatino uilla que
uocatur landa aronis circa meridiem quasi de terra emergens tur¬
bo maximus queq: proxima inuoluit ⁊ rapuit. Ad ultimum quasi
quedam columpna rubei ⁊ cerulei coloris. sub curbine ascendente in
sullime: stetit et uidebantur & audiebantur quasi sagitte et lancee
in ipsa columpna defigi licet nũ appareret intuentib quis eas agi¬
taret. Inturbine qui stabat suꝑ columpnam apparebant quasi diu̾se
species uolucrum in eodem uolitantͥum. Subsecuta ẽ. ilico in eadẽ
uilla mortalitas hominum inter quos & dñs uille occubuit. Nec
solum in illa uilla: sed etiam in multis locis normannie ⁊ finitima¬
rum regionum. mortalitas hoc anno crassata est. D onachi
claustrales clumaci tumultuaria electione immo intrusione quen¬

Expanded text:
lie navali expeditione per admiralios suos cepit Sibillam civitatem metropolim, sitam inter Affricam et Babilonem. Est autem eadem civitas caput prefecit. Sabbato infra octavas pasche, in Abrincatino, villa que vocatur Landa Aronis, circa meridiem quasi de terra emergens turbo maximus, queque proxima involvit et rapuit; ad ultimum quasi quedam columpna rubei et cerulei coloris sub turbine ascendente in sublime stetit, et videbantur et audiebantur quasi sagitte et lancee in ipsa columpna defigi, licet non appareret intuentibus qui eas agitaret. In turbine qui stabat super columpnam, apparebant quasi diverse species volucrum in eodem volitantium. Subsecuta est illico in eadem villa mortalitas hominum, inter quos et dominus ville occubuit. Nec solum in illa villa, sed etiam in multis locis Normannie et finitimarum regionum, mortalitas hoc anno crassata est. Monachi claustrales Cluniaci tumultuaria electione, immo intrusione, quen
Abbreviated transcription (Latin):
sem expectauit uentum optimum ad transtretandum. Obierat
entm .uiii. kł nouentb. Stepħs tex anglorum euius corpus tumilatumẽ.
eaditicauerant ubi ipsa ⁊filius eiꝰ primogenitus eustachius seputti sunt
Interim par sumina erat in anglia timore i amore henrici ducis quie
omnes uenturum & regem futurum non dubitabant. Sei abiit¬
on bł decembͥ anastasiꝰ papa romanus ⁊ suc̃ ei nicholaus ep̃c alba¬
nensis papa uidelicet. cł .xxiiiꝰ. uocatus adrianul aiꝰ dir quidem
religiosus ⁊ natione anglius. qui priusfuerat abbas cano nicorum
rebgularium scĩ xuti in prouincia. s ab eygenio ꝑtedecelsore suo

Expanded text:
sem expectavit ventum oportunum ad transfretandum. Obierat sem expectavit ventum oportunum ad transfretandum. Obierat enim 8 Kalendas Novenbris Stephanus rex Anglorum; cujus corpus tumulatum est edificaverat, ubi ipsa et filius ejus primogenitus Eustachius sepulti sunt. Interim pax summa erat in Anglia, timore et amore Henrici ducis, quem omnes venturum et regem futurum non dubitabant. Obiit 6 Kalendas Decembris Anastasius papa Romanus; et successit ei Nicholaus episcopus Albanensis, papa videlicet 173u s, vocatus Adrianus IV, vir quidem religiosus et natione Anglicus, qui prius fuerat abbas canonicorum regularium Sancti Rufi in Provincia,
Abbreviated transcription (Latin):
Rec reddidit ei duo castella. uernum ⁊ nouum mercatum ⁊ dux dedit
ei duo milia mart̾ argenti ꝓ resarciendo dampno qͥdł rex passtis fue¬
rat incapiendo. muniendo. tenendo. easdem firmitates.
amaldus de castelliolo factus princeps antichie ducta constan¬
cia relicta raimundi principis quam turti eodem anno quo rex
trancortim ludouicus de ierłm rediit occiderant. contra eodem t᷑¬
cos uiriliter agens tria castella illis abstulit que fuerant xp̃ianoꝵ
deo miserante qua ꝑicłose laborauerat accitus a rege francorum
cum exercitu ꝑrexit in wuilsanisumum ⁊ patiuicauit cum rege
Goscelinum crispinum. Inde rediens. torineium fere. ꝑ .xu. dies
incipiens ibi tria castella. Reddito castello.:⁊ pacrficato ricardo fi¬
lio comitis qui illud municipium tenuerat. Audito ueridico
nuntio de morte stepht regis anglorum. locutus cum matre

Expanded text:
hoc modo. Rex reddidit ei duo castella, Vernum et Novum mercatum; et dux dedit hoc modo. Rex reddidit ei duo castella, Vernum et Novum mercatum; et dux dedit ei duo milia marcarum argenti pro resarciendo dampno, quod rex passus fuerat in capiendo, muniendo, tenendo easdem firmitates. Reinaldus de Castelliolo factus princeps Antiochie, ducta Constantia relicta Raimundi principis, quem Turci eodem anno, quo rex Francorum Ludovicus de Jerusalem rediit, occiderant, contra eosdem Turcos viriliter agens, tria castella illis abstulit, que fuerant christiaDeo miserante, qua periculose laboraverat, accitus a rege Francorum cum exercitu perrexit in Wilcasinum, et pacificavit cum rege Goscelinum Crispinum. Inde rediens, obsedit Torinneium fere per 15 dies, incipiens ibi tria castella. Reddito castello, et pacificato Ricardo filio comitis, qui illud municipium tenuerat, audito veridico nuntio de morte Stephani regis Anglorum, locutus cum matre
Abbreviated transcription (Latin):
delis roero fuit in angliam dur diumna mysteria consu mrer
baus tous ipso aliee ut auint ueueno ortur. Cui suct rogeri
de ponte ep̃i archidiaconus cantuariensis. Mense maio .ui. k̃ de yuii
post tribulationem quam ꝑ quinquennium fere uigem passum fue¬
rat. deo miserante aliquantulum respirauit. electo unammiter ab om̃i
conuentu rob̾to de tormneco priore claustrali beccensis monasterii.
odem mense dux henricus rediens de aquitania rothomagi in die
festiuitatis scĩ iohannis baptiste gratanter assensum prebuit predicte e¬
lectiqni quam archiep̃c rothomag̃. humo uir summe religionis et
industriȩ cum imꝑatrice matre ducis antea ut presentes libentissi¬
me confirmauerant. Sequenti uero mense infestuntate sc̃ẽ marie
magdabene predictu selectus benedictus est in abbattm apud scm̃
sagiensi ep̃o presentib abbatib rogerio bercensi michaele pratel¬
lensi. hugone de scõ saluatore constantini. Iense augusto

Expanded text:
is reversus in Angliam, dum divina misteria consummat, hausto in ipso calice, ut aiunt, veneno, moritur. Cui successit Rogerius de Ponte episcopi, archidiaconus Cantuariensis. Mense Maio, 6 Kalendas Junipost tribulationem, quam per quinquennium fere jugem passum fuerat, Deo miserante aliquantulum respiravit, efecto unanimiter ab omni conventu Roberto de Torinneio, priore claustrali Beccensis monasterii. Eodem mense dux Henricus rediens de Aquitania, Rothomagi in die festivitatis sancti Johannis Baptiste gratanter assensum prebuit predicte electioni, quam archiepiscopus Rothomagensis Hugo, vir summe religionis et industrie, cum imperatrice matre ducis antea ut presentes libentissime confirmaverant. Sequenti vero mense, in festivitate sancte Marie Magdalene, predictus electus benedictus est in abbatem apud Sanctum Sagiensi, presentibus abbatibus Rogerio Beccensi, Michaele Pratellensi, Hugone de Sancto Salvatore Constantini. Mense Augusto
Abbreviated transcription (Latin):
huic monasterio. Theodericus gemmericensis. Scd̾s rob̾tus prior¬
tatis. rotħ. Quartꝰ marneriꝰ. godefridi patris mathildis uxoris ulłi camerarii. fecit monas
Sexptimꝰ sucardꝰ. Octauus scĩ amandi intra muros eiusdem ciuitatis. ad opus scimolua¬
lanultꝰ. Undecimꝰ b̾nardꝰ. lium. Monasterio sc̃ẽ trinitatis de monte. primus prefuit
hisenb̾tus teutonicus uite religiosus. monachus sc̃i audoeni.
Scđs: Remerius. Tertius. Walterius: Quartus: helias. Quintus.

Expanded text:
huic monasterio Theodoricus Gemeticensis; secundus Robertus priorhuic monasterio Theodoricus Gemeticensis; secundus Robertus priorinus Godefridi patris Mathildis, uxoris Willelmi camerarii, fecit monastt Sancti Amandi inter muros ejusdem civitatis, ad opus sanctimonialium. Monasterio Sanctae Trinitatis de Monte primus praefuit Isembertus Teutonicus, vir religiosus, monachus Sancti Audoeni, secundus Reinerius, tertius Walterius, quartus Helias, quintus