comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mer: scientes qm̃ mausiudi¬
cium sumicis. Iñ multis em̃
offendimus omnes. Si quis in uerbo
non offendit: hic ꝑfectus est uir Po¬
test etiãm freno circum ducere totũ
corpus. Si autem ȩquorum frenosin
ora mittimus ad consentiendum no¬
bis: & omne corpus illorum circumst¬
rimus. Ecce & nauescum magne sut
& a uentis ualidis minentur: circum¬
feruntur a modico gubernaculo. u¬
bi impetus dirigentis uoluerit. Ita
& lingua modicum quidem mem¬
brum est: & magna exaltat.
cce quantus ignis quam
magnam siluam incendis
Et lingua ignis est Tnu̾¬
sitas imquitatis lingua constituit᷑
in membris nr̃is: que maculat cotũ
corpus. & inflammat rotam natiu¬
tatisnr̃e. inslaminata agehenna.
Omnis enim natura bestiarum &
uolucrum & serpentiũ etiam cȩtero¬
rum domantur. & domita sunt ana¬
tura humana: luguam autem uul¬
lus hominiũ domaut pocest. Inq̃ al
malum: plena ueneno mortistro. In ipsa
benedicimiis dm̃ & p̾atrem: & in ipsa
maledicimus hõmines. qui ad imagi¬

Expanded text:
res, scientes, quoniam majus judicium sumitis. » In multis enim offendimus omnes. Si quis in verbo non offendit, hic perfectus est vir, potest etiam freno circumducere totum corpus. Si autem equorum frenos in ora mittimus, ad consentiendum nobis et omne corpus illorum circumferimus. Ecce et naves, cum magnae sint et a ventis validis minentur, circumferuntur autem a modico gubernaculo ubi impetus dirigentis voluerit, ita et lingua modicum quidem membrum est et magna exaltat. Ecce quantus ignis qui magnam silvam incendit! Et lingua ignis est, universitas iniquitatis lingua constituitur in membris nostris quae maculat totum corpus et inflammat rotam nativitatis nostrae inflammata a gehenna omnis enim natura bestiarum et volucrum et serpentium etiam ceterorum domantur et domita sunt a natura humana linguam autem nullus hominum domare potest inquietum malum plebenedicimus Deum et Patrem: et in ipsa maledicimus homines, qui ad simili
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbatus fuerit accipiet coronam uitȩ.
quam reꝑmisit ds diligentib se.
emo cum temptatur dicat:
intemptator malorum est.
Ip̃se enim nemincm temptat Unus-¬
quisq enim temptatur a concupiscen-¬
tia sua abstractus & illectus: deinde
concupiscentra cum concepit parit

Expanded text:
batus fuerit accipiet coronam vitae quam repromisit Deus diligentibus se nemo cum temptatur dicat intemptator malorum est ipse autem neminem temptat unusquisque vero temptatur a concupiscentia sua abstractus et inlectus dein concupiscentia cum
Abbreviated transcription (Latin):
indiget sapientia. postulet a des.
qui dat omnib affluenter. eñ
imꝑperat: & dabitur ei. Postu¬
let autem in fide: nichil hesitans.
Qui enim hesitat: similis est flu¬
ctui maris qui auento mouetur & ci¬
cumfertur. Non gͦ existimet homo ille:
quod accipiat aliquid a domino. Ui
duplex animo: inconstans est in omĩl
uiis suis. Glorietur autem fr humilis
in exaltatione sua. diues autem in
humilitate sua: qm̃ sicut flos feni das¬
sibit. Exortus est enim sol cũ arlois E
arefecit fęnum. & flos eiusdecidit. &
decor uultus eius depiit: ita & diues
in itinerib suis marcescet. Beatusuir

Expanded text:
a deo, qui dat omnibus affluenter et non inproperat, et dabitur ei. postulet autem in fide, nihil haesitans: qui enim haesitat, similis est fluctui maris, qui a uento mouetur et circumfertur. non enim aestimet homo ille quod accipiat aliquid a domino, uir duplex animo inconstans in omnibus uiis suis. glorietur autem frater humilis in exaltatione sua, diues autem in humilitate sua, quoniam sicut flos faeni transiet. exortus est enim sol cum ardore et arefecit faenum, et flos eius decidit et decor uultus eius deperiit: ita et diues in itiner
Abbreviated transcription (Latin):
facitis. Si autem ꝑsonas accipitis. pec¬
catum oꝑamin: redarguti a lege qͣsi
transgressores. Quicumq autem to¬
tam legem seruauerit offendat autẽ
in uno: factus est omnium reus. Qui
enim dixit non mechaberis: dixit &
ñ occides. Quod si non mechaberis. oc¬
cides autem: factus es transgressor legis.

Expanded text:
citis. Si autem personam accipitis: peccatum operamini: redarguti a lege quasi transgressores. Quicumque autem totam legem servaverit: offendat autem in uno: factus est omnium reus. Qui enim dixit non mechaberis: dixit et non occides. Quod si non mechaberis: occides autem: factus es trangressor legis.
Abbreviated transcription (Latin):
bere fidem domini nr̃i iħ̃u
bens. in ueste candida. introierit au¬
tem & pauꝑ in sordido habitu. & in¬
tendatis in eum qui indutus est ue-¬
ste p̃clara. & dixeritis ei tu sede hic be

Expanded text:
bere fidem Domini nostri Jesbens in veste candida, introierit autem pauper in sordido habitu; et intendatis in eum qui indutus est veste praeclara, et dixeritis ei: Tu s
Abbreviated transcription (Latin):
malo suscitaui te: ibi corrupta est ma-
suꝑ brachium tuum: quia fortis est
ut mors dilectio. dura sicut inferus¬
emulatio. Lampades eius: lampades
ignis atq flammarum. Aque multȩ
non potuerunt extinguere caritatẽ:
nec flumina obruent illam. Si dede¬
rit homo omnem substantiam domꝰ
sue ꝓ dilectione: quasi nichil despici-¬
ent eum.
Soror nr̃a paruula ẽ: & ubera ñ habet.
Quid faciemus sorori nr̃e: in die qͣndo
alloquenda est: Xp̃c iibi responiet
alloquenda est:
Si murus est edificemus suꝑ cum pro-¬
pugnacula argentea: si ostium est.
compingamus illud tabulis cedrinis.

Expanded text:
malo suscitavi te: ibi corrupta est mateulum super brachium tuum: Quia fortis est ut mors dilectio, dura sicut inferemulatio: Lampades ejus, lampades ignis atque flammarum. Aquae multae non potuerunt exstinguere charitatem, nec flumina obruent illam: Si dederit homo omnem substantiam domus suae pro dilectione, quasi nihil despicient eum. Soror nostra parva, et ubera non habet: Quid faciemus sorori nostrae in die quando alloquenda est? Sialloquenda est? Si murus est, aedificemus super eum propugnacula argentea. Si ostium est, compingamus illud tabulis cedrinis.
Abbreviated transcription (Latin):
Dextera gͥ dei exaltatus. & ꝑmissiont
sp̃c scĩ accepta a patre: effũdit in nos
donum hoc quod uos uidetis & au¬
ditis. Non enim dauid ascendit in
celos. Dicit autem ipse. Dixit domino
in eo sede a dextris meis: donec ponam¬
inimicos tuos scabellum pedum duoꝵ
Certissue gͦ sciat omnis domusisit:
quia & dominum eum & xp̃m deus
fecit hunc iħm quem uos crucifixistis
His autem auditis compucti sunt co¬
de: & dixerunt ad petrum & ad reli¬
quosapłos. Qd faciemus uiri frẽs:
etrus uero ad illos.I

Expanded text:
altatus, & promissione Spiritus sancti accepta a patre, effudit hoc donum quod vos videtis & auditis. Non enim Dauid ascendit in cœlos. Dicit autem ipse. Dixit Dominus Domino meo, sede a dextris meis. Painimicos tuos: scabellum pedum tuorum. Certissime ergo sciat omnis domus Israel: quia et Dominum meum et Christum fecit Deus hunc Jesum quem vos crucifixistis. His autem auditis compuncti sunt corde: et dixerunt ad Petrum et ad reliquos Apostolos. Quid faciemus viri fratres? Petrus vero ad
Abbreviated transcription (Latin):
& sepulchrum eius est apud nos usq
in hodiernum diem. Propħa gͥ cum
esset. & sciret quia iureiurando iuras¬
set illi d̾s. de fructu lumbi eius sedere
suꝑ sedem eius: ꝓuidens locutus est
de resurrectione xp̃i. quia neq dere¬
lictus est in inferno. neq caro eius ui¬

Expanded text:
 sepulchrum eius est apud nos usque in hodiernum diem propheta igitur cum esset et sciret quia iureiurando iurasset illi Deus de fructu lumbi eius sedere super sedem eius providens locutus est de resurrectione Christi quia neque derelictus est in inferno
Abbreviated transcription (Latin):
Liat habitatio eius deserta. & ñ sit qui
habitet in ea: & episcopatum eius acci¬
piat alter Oportet gͦ ex hisuiris qui
nobiscum sunt congregati in omni
tempore quo intrauit & exiuit inter¬
inter nos dominus iħc incipiensabap¬
tismate iohannis. usq in diem qua
assumptus est a nobis: testem resurre¬
ctionis eius nobiscum fieri unum ex

Expanded text:
qui inhabitet in ea: et episcopatum ejus accipiat alter. Oportet ergo ex his viris, qui nobiscum sunt congregati in omni tempore, quo intravit, et exivit inter nos Dominus Jesus, incipiens a baptismate Joannis usque in diem qua assumptus est a nobis, testem resurrect
Abbreviated transcription (Latin):
sticia dei nr̃i & saluatoris iħu xp̃i:
gr̃a uobis & pax adimpleatur in cos¬
nicione domini nr̃i. quomͦ omnia
nobis diuine uirtutis sue que ad ui¬
tam & pietatem donata sunt. ꝑ cog¬
nitionem eius qui uocauit nos pro¬
pria gła & uirtute. ꝑ quem maxina
& p̃tiosa nobis ꝓmissa donauit. ut
consortes nature. sugientes eius quȩ
in mundo ẽ concpiscentiȩ corruptionẽ
os autem curam
omnem subinferentes mi¬
nistrate in fide ur̃a uirtutẽ:
in urtute autem scientiam. in scien¬
tia autem abstinentiam. in abstinen¬
tia autem patientiam. in patientia
autem pietatem. in pietate autẽ amo¬
rem fr̃nitatis. in amore autem frater¬
nitatis caritatem. Hec enim si uobis¬
cum assint & suꝑent: non uacuos
nec sine fructu uos constituent in
domini nr̃i iħu xp̃i cognitione. Cui
enim non p̃sto sunt hec: cecus est &
manu temptans obliuonem acci-¬
piens purgationis ueterum suorum

Expanded text:
ia Dei nostri et salvatoris Iesu Christi gratia vobis et pax adimpleatur in cognitione Domini nostri quomodo omnia nobis divinae virtutis suae quae ad vitam et pietatem donata est per cognitionem eius qui vocavit nos propria gloria et virtute per quae maxima et pretiosa nobis promissa donavit ut consortes naturae fugientes eius quae in munos autem curam omnem subinferentes ministrate in fide vestra virtutem, in virtute autem scientiam, in scientia autem abstinentiam, in abstinentia autem patientiam, in patientia autem pietatem, in pietate autem amorem fraternitatis, in amore autem fraternitatis caritatem. Hec enim si vobiscum assint et superent, non vacuos nec sine fructu vos constituent in Domini nostri Iesu Christi cognitione. Cui enim non presto sunt hec, cecus est et manu temptans, oblivionem accipiens purgationis veterum suorum
Abbreviated transcription (Latin):
humiles exaltati sunt & deuorauerunt
indicos. Quod cum uidisset mardo¬
cheus & surrexisset de stratu: cogita¬
bat quid d̃s facere uellet. & fixũ habe¬
bat in animo. scire cupiensqͥd significaret
pore in aula regis: cum bagatha. & ha-¬
ra eunuchiᷤ regis. qui ianitores erant pa¬
lacii. Cumq intellexisset cogitationes
eorum. & curas diligentius ꝑuidisset: di¬
dicit quod conarentur in regem artar¬
xerxen manus mittere. & nunciauit suꝑ
eo regi. Qui de utroq habita questione:
confessos iussit duci ad mortem. Rex au¬
tem quod gestum erat scͥpsit in cõmen¬
tariis: sed & mardocheus rei memoriã
litteris tradidit. Precepitq ei rex ut in
aula palatii moraretur: cdatisei pro de¬
latione munerib. Aman uͦ filius amada-¬
thi bugeus erat gloriosissimus corã rege :¬
& uoluit nocere mardocheo & popło
eius. ꝓ duobus regis eunuchis qui fue¬
rant interfecti
Hucusq prociiũ: que

Expanded text:
humiles exaltati sunt, et devoraverunt humiles exaltati sunt, et devoraverunt inclytos. Quod cum vidisset Mardochaeus, et surrexisset de strato, cogitabat quid Deus facere vellet, et fixum habebat in animo scire cupiens quid significaret pore in aula regis, cum Bagatha et Thara eunuchis regis, qui janitores erant palatii. Cumque intellexisset cogitationes eorum, et curas diligentius pervidisset, didicit quod conarentur in regem Artaxerxem manus mittere, nuntiavit super eo regi. Qui de utroque habita quaestione, confessos duci jussit ad mortem. Rex autem quod gestum erat, scripsit in commentariis: sed et Mardochaeus rei memoriam litteris tradidit. Praecepitque ei rex, ut in aula palatii moraretur, datis ei pro delatione muneribus. Aman vero filius Amadathi Bugaeus, erat gloriosissimus coram rege, et voluit nocere Mardochaeo et populo ejus, pro duobus regis eunuchis qui fuerant interfecti. Hucusque Prooemium. Quae
Abbreviated transcription (Latin):
Anno scło regnante ar-¬
tarxerxe maximo pͥma dic mensis ni.¬
san: uidit somnium mardocheus filiꝰ
ia hiri filii semei filii cis de tribubenia:-¬
min. homo iudeus qui habitabat in
urbe susis. uir magnus & inter primoᷤ:
aulȩ regiȩ. Erat autem de eo numero:
captiuorum: quos transtulerat nabu-¬
godonosor rex babylonis de ierłm cum-
iechonia rege iudeȩ. Et hoc eiussom¬
nium fuit. Apparuerunt uoces & cu-¬
multus & tonitrua: & terrȩmotus. &
conturbatio suꝑ terram. Et ecce duo
dracones magni: paratiq contra se in
prelium. Ad quorum clamorem cun-¬
cte concitatȩ sunt nationes: ut pugna¬
rent contra gentem iustorum. Ruitq
dies illa tenebrarum & discriminis.
tribulationis & angustiȩ: & ingens
formido suꝑ terram. Conturbata¬
q est gens iustorum timentium ma¬
la sua: & p̃parata ad mortem. Cla¬
maueruntq ad dm̃. Et illis uocife¬
rantib. fonsparuus creuit in fluui¬
um maximum: & in aquas pluri-
mas redundauit. Lux & sol ortus est:

Expanded text:
Anno secundo, regnante Artaxerxe maximo, prima die mensis NISAN, vidit somnium Mardochaeus filius Jairi, filii Semel, filii Cis, de tribu Benjamin: homo Judaeus, qui habitabat in urbe Susis, vir magnus, et inter primos aulae regiae. Erat autem de eo numero captivorum, quos transtulerat Nabuchodonosor rex Babylonis de Jerusalem cum Jechonia rege Juda, et hoc ejus somnium fuit: Apparuerunt voces, et tumultus, et tonitrua, et terraemotus, et conturbatio super terram, et ecce duo dracones magni, paratique contra se in praelium. Ad quorum clamorem cunctae concitatae sunt nationes, ut pugnarent contra gentem justorum. Fuitque dies illa tenebrarum et discriminis, tribulationis et angustię et ingens formido super terram. Conturbataque est gens iustorum timentium mala sua et preparata ad mortem clamaveruntque ad dominum. Et illis vociferantibus fons parvus crevit in fluvium maximum et in aquas plsol ortus est, et
Abbreviated transcription (Latin):
mansuetum esse ad omnes docibilem
patientem: cum modestia corripientẽ
cos qui resistunt ueritati. ne quando
det illis d̃s penitentiam ad cognoscen¬
dam ueritatem. & resipiscant adiaboli
ẽsierr eis ꝑ ⁊uo capti tenentur ad ipsius

Expanded text:
mansuetum esse ad omnes, docibilem, mansuetum esse ad omnes, docibilem, patientem, cum modestia corripientem eos qui resistunt veritati: ne quando det illis Deus poenitentiam, ad cognoscendam veritatem, et resipiscant a diaboli laqueis, a quo captivi tene
Abbreviated transcription (Latin):
oparium inconfusibilẽ. recit cractañ¬
tem uerbum ueritatis.
rophana autem & inanilo¬
quia deuita. Multum enĩ
ꝓficient adimpietatem: &
sermo eorum ut cancer serpit. Ex qͥb¬
est hymeneus & phyletus qui a ueri-¬
tate exciderunt. dicentes resurrectionẽ
iam factam: & subuertunt quorum¬
dam fidem Sed firmũ fundam̃tum
dei stat: habens signaculum hoc. Cog¬
nouit dominus qui sunt eius:. & disce¬
dat ab iniquitate omnis qui inuocat
nomen domini
a magna autem domo non solum st̃
uasa aurea & argentea: sed & lignea &
fictilia. Et quȩdam quidem in hono-¬
rem: quȩdam autẽ in contumeliam
Si quisgͦ emundauerit se ab istis: erit
uas in honorem sc̃ificatum. & utile do-¬
mino. ad om̃e opusbonũ paratum.
euenilia autem desideria A¬
fuge. Sectare uero iusticiam. fidem.
caritatem. pacem: cum his qui inuo¬
cant dominum de corde puro.Al¬
cultas autem & sine discipli¬
na questiones deuita: sciens
quia generant lites. Serum
autem domini non oportet litigare. sed

Expanded text:
arium inreprehensibilem, recte tractantem uerbum ueritatis. profana autem inaniloquia deuita: multum enim proficient ad impietatem, et sermo eorum ut cancer serpit. Et est Ymeneus et Philetus, qui a veritate ceciderunt, dicentes resurrectionem iam factam, et subvertunt quorumdam fidem. Sed firmum fundamentum Dei stetit, habens signaculum hoc: Cognovit Dominus qui sunt eius, et discedit ab iniquitate omnis, qui nominat nomen Domini. In magna autem domo non solum sunt vasa aurea et argentea, sed et lignea et fictilia. Et quaedam quidem in honore, quaedam aSi quis ergo mundaverit se ab istis, erit vas in honorem sanctificatum, utile Domino, ad omne opus bonum paratum. Juvenilia autem desideria fuge. Sectare vero justitiam, fidem, charitatem, pacem, cum his qui invocant Dominum de corde puro. Stultas autem et sine disciplina quaestiones devita, scquod generant lites. Servum autem Domini non oportet litigare, sed
Abbreviated transcription (Latin):
in xp̃o ib̃u cum gła celesti
idelis sermo. Nam si commor-¬
tui sumus: & conuiuemꝰ Si
sustinemus: & conregnabimꝰ.
Si negauerimus: & ille negabit nos. Si
non credimus: ille fidelis ꝑmanet. ne¬
gare seipsum non pocest. Hec commo
neo: testificans coram deo. Nali maul
contendere. In nichil utile

Expanded text:
isto Jesu, cum gloria coelesti. Fidelis sermo: Nam si commortui sumus, et convivemus: si sustinebimus, et conregnabimus; si negaverimus, et ille negabit nos: si non credimus, ille fidelis permanet, negare seipsum non potest. Hneo, testificans coram Deo, noli uerbis contendere: in nihil utile
Abbreviated transcription (Latin):
lumbos meos. ñ peꝑcit. & effudit in
terra uiscera mea. Concidit me uulne¬
re suꝑ uulnus: irruit suꝑme quasi
gẏgas. Saccum consuit suꝑ cutẽ meã:
& oꝑuit cinere carnem meam. Eacies
mea intumuit afletu: & palpebiȩ meȩ
caligauerunt. Hec passus sum absq
iniquitate manus mee: cum haberẽ
mundas ad dm̃ preces. Terra ne oꝑias
sanguinem meum: neq inueniat lo¬
cum in te latendi clamor meus. Ecce
enim in cȩlo testis meus: & conscuism̃s
in excelsis. Uerbosi amicimer: ad dm̃
stislat oculus meus. Atq utinam sic
iudicaretur uircum deo: quomͦ uidi¬
catur filius hominis cum collega suo.
Ecce enim breues anni transeunt: &
semitam ꝑ quam non reuertar ambui¬
lo. Sp̃s meus attenuabitur. dies mei
breuiabuntur: & solum michi suꝑest

Expanded text:
lumbos meos; non pepercit; et effudit in lumbos meos; non pepercit; et effudit in terra viscera mea. Concidit me vulnere super vulnus, irruit in me quasi gigas. Saccum consuit super cutem meam, et operuit cinere carnem meam. Facies mea intumuit fletu, et palpebrae meae caligaverunt haec passus sum absque iniquitate manus meae cum haberem mundas ad Deum preces terra ne operias sanguinem meum neque inveniat locum in te latendi clamor meus ecce enim in caelo testis meus et conscius meus in excelsis verbosi mei amici mei ad Deum stillat oculus meus atque utinam sic iudicaretur vir cum Deo quomodo iudicatur filius hominis cum collega suo ecce enim breves anni transeunt et semitam per quam non revertar ambulo spiritus meus adtenuabitur dies mei b
Abbreviated transcription (Latin):
qui: atq utinam esset anima ur̃a ꝓ ani-¬
ma mea Consolarer & ego uossermo¬
nib: & mouerem caput meum suꝑ uos.
Roborarem uos ore meo: & mouerem
labia quasi parcens uobis. Sed quid
agam: Si locutus fuero ñ quiescit dolor
meus: &e si tacuero ñ recedet ame. Nunc
autem opp̃ssit medolor meus: & in
nichilum redacti sunt omnesartus
mei. Ruge meȩ testimonium dicunt
contra me: & suscitatur falsiloquus
aduersus faciem meam contͣdicens
michi. C ollegit furorem suum in me:
& comminans michi infremuit con¬
tra me dentib suis. hostis meus terri¬
bilib oculis me intiitus est Aperu¬
erunt suꝑ me ora sua: exꝓbrantes
ꝑcusserunt maxillam meam. satia¬
a sunt penis meis. Conclusit me d̃s
apud iniquum: & manib impiorũ
me tradidit. Sgo ille quondam opu¬
lentus: repente contritus sũ. ĩ enuit
ceruicem meam: confregit me. & po¬
suit me sibi quasi in signum. Circũ¬
dedit me lanceis suis: conuulnerauit

Expanded text:
qui: atque utinam esset anima vestra pro aniqui: atque utinam esset anima vestra pro anima mea: Consolarer et ego vos sermonibus, et moverem caput meum super vos. Roborarem vos ore meo: et moverem labia mea, quasi parcens vobis. Sed quid agam? Si locutus fuero, non quiescet dolor meus: et si tacuero, non recedet a me. Nunc autem oppressit me dolor meus. et in nihilum redacti sunt omnes artus mei. Rugae meae testimonium dicunt contra me, et suscitatur falsiloquus adversus faciem meam contradicens mihi. Collegit furorem suum in me, et comminans mihi, infremuit contra me dentibus suis: hostis meus terribilibus oculis me intuitus est. Aperuerunt super me ora sua, exprobrantes percusserunt maxillam meam. satiati sunt poenis meis. Conclusit me Deus apud iniquum, et manibus impiorum me tradidit. Ergo ille quondam opulentus, repente contritus sum? Tenuit cervicem meam, et confregit me, et posuit me sibi quasi in signum. Circumdedit me lanceis suis, convulneravit
Abbreviated transcription (Latin):
ratur ad p̃lium. Cetendit enim aduer¬
sum dm̃ manum suam: & contra om¬
nipotentem roboratus est. Cucurrit
aduersum eum erecto collo: & pingui
ceruice armatus est. Oꝑuit faciem eiꝰ
crassitudo: & de laterib eusaruina
dependet. Habitabit in ciuitatib de¬
solatis: & in domib desertis quȩ in tu¬
mulõ sunt recdacte. Non ditabitur nec
ꝑseuerabit substantia eus: nec mittet
in terra radicem suam. Non recedet de
tenebris: ramos euisarefaciet flamina.
& auferetur spũ oris sui. Non credet &¬
frustra errore deceptus: quod aliquo
p̃tio redimendus sit Antequam dies
eiusimpleantur ꝑibit: & manus eius
pochrite sterilis: & ignis deuorabit ta.¬
bernacula eorum qui munera libent̃
accipiunt. Concepit dolorem & peꝑit
iniquitatẽ: & uterus eiꝰ preparat dolos.
solatores onerosi omnes uosestis.
Numquid habebunt finem uerba uen-¬
tosa: aut aliquid tibi molestum est si
loquaris: Poteram & egosimilia ur̃i lo-¬

Expanded text:
ratur ad praelium. Tetendit enim adverratur ad praelium. Tetendit enim adversus Deum manum suam et contra Omnipotentem roboratus est. Cucurrit adversus eum erecto collo, et pingui cervice armatus est. Operuit faciem ejus crassitudo, et de lateribus ejus arvina dependet. Habitabit in civitatibus desolatis, et in domibus desertis, quae in tumulos sunt redactae. Non ditabitur, nec perseverabit substantia ejus, nec mittet in terra radicem suam. Non recedet de tenebris: ramos ejus arefaciet flamma, et auferetur spiritus oris sui. Non credat frustra errore deceptus, quod aliquo pretio redimendus sit. Antequam dies ejus impleantur, peribit: et manus ejus pocritae sterilis, et ignis devorabit tabernacula eorum, qui munera libenter accipiunt. Concepit dolorem, et peperit iniquitatem, et uterus ejus praeparat dolos. solatores onerosi omnes vos estis. Numquid habebunt finem verba ventosa? aut aliquid tibi molestum est si loquaris? Poteram et ego similia vestri lo
Abbreviated transcription (Latin):
tuum: & quasi magna cogitansatto¬
nitos habes oculos: Quid tumet contͣ
dm̃ sp̃c tuus: ut ꝑferas de ore tuo huius¬
cemodi sermones: Quid est homo ut
immaculatus sit: & ut iustus appareat
natus de muliere: Ecce inter scõs eius
nemo immutabilis. & celi ñ sunt mun¬
di in conspectu eius: quantomagis ab¬
hominabilis & inutilis homo. qui bi¬
bit quasi aquam iniquitatem: Osten¬
dam tibi audi me: quod uidi narrabo
tibi. Sapientes confitentur: & non abs-¬
condunt patres suos. Quib solis data
est terra: & non transibit alienusꝑeos.
Cunctis dieb suis impns suꝑbit: & nu
merus annorum incertus est tẏranni¬
dis eius. Sonitus terroris semꝑ in aurib
suspicatur. Non credit quod reuerti pos¬
sit de tenebris ad lucem: circuinspectans
undiq gladium. Cum se mouerit ad
querendum panem: nouit quod para¬
ius sit in manu eius tenebrarum dies
Terrebit eum tribulatio: & angustia
uallabit eum. sicut regem qui prepa-¬

Expanded text:
tuum, et quasi magna cogitans, attotuum, et quasi magna cogitans, attonitos habes oculos? Quid tumet contra Deum spiritus tuus, ut proferas de ore tuo hujuscemodi sermones? Quid est homo, ut immaculatus sit, et ut justus appareat natus de muliere? Ecce inter sanctos ejus nemo immutabilis, et coeli non sunt mundi in conspectu ejus. Quanto magis abmutabilis  Vulg. inutilis homo, qui bibit quasi aquas iniquitates! Ostendam tibi, audi me; quod vidi narrabo tibi. Sapientes confitentur, et non abscondunt patres suos. Quibus data est terra, et non transivit alienus per eos. Cunctis diebus suis impius superbit, merus annorum incertus est tyrannidi ejus. Sonitus terroris semper in auribus mper insidias suspicatur. Non credit quod reverti possit de tenebris ad lucem, circumspectans undique gladium. Cum se moverit ad quaerendum panem, novit quod paratus sit in manu ejus tenebrarum dies. Terrebit eum tribulatio, et angustia vallabit eum, sicut regem qui praepa
Abbreviated transcription (Latin):
rasti: seo parce peceatis meis. Signasti qͥsi
in sacculo delicta mea: sed curasti iniqui¬
tatem meam Mons cadens defluit: &¬
saxum transfertur de loco suo. Lapides
excauant aquȩ. & alluuione paulatim
terra consumitur: & hominesgͦ similite
ꝑdes: Roborasti eum paululum: ut il
ꝑpetuum ꝑtransiret. Immutabis faciẽ
get: at tamen caro eiusdum uiuit do¬
lebit. & anima illius suꝑ semet ipso lu¬
autem eliphaz chemanites:
dixit. Num quid sapiens res¬
pondebit quasi inuentum loquens &
implebit ardore stomachum suum:
Arguis uerbis eum qui non est equalls
& tulisti p̃ces coram domino. Docuit
dempnabit te os tuum & non ego: &
labia tua respondebunt tibi. Numqͥd
primus homo tu natus es. & ante colles
formatus: Numquid consilium dei
audisti: & inferior te erit eius sapiciitia:
Quid nosti quod ignoremus: Quid in¬
telligis q̃uod nesciamus: Et senes& an
quam patres tui. Numquid grande
est ut consoletur te cd̃s: Sed uerba tua
praua hoc ꝓhibent. Quid te eleuat cor

Expanded text:
s  Al parce peccatis meis. Signasti quasi in sacculo delicta mea, sed curasti iniquitatem meam. Mons cadens defluit, et saxum transfertur de loco suo. Lapides excavant aquae, et alluvione paulatim terra consumitur: et hominem ergo similiter perdes. Roborasti eum paululum ut in perpetuum transiret: immutabis faciem get. Attamen caro ejus dum vivet dolebit, et anima illius suautem Eliphaz Themanites dixit numquid sapiens respoimplebit ardore stomachum suum? Arguis verbis eum qui non est aequaliset tulisti preces coram Deo. Docuit demnabit te os tuum, et non ego: et labia tua respondebunt tibi. Numquid primus homo tu natus es, et ante colles formatus? Numquid consilium Dei audisti, et inferior te erit ejus sapientia? Quid nosti quod ignoremus? quid intelligis quod nesciamus? Et senes et aquam patres tui. Numquid grande est ut consoletur te Deus? sed verba tua prava hoc prohibent. Quid te elevat cor
Abbreviated transcription (Latin):
ossib & nerus compegisti me. Titam
& misccłiam tribuisti michi: & iusita¬
tio tua custodiuit spm̃ meum. Licet
hec celes in corde tuo: tamen scio quia
uniuersorum memineris. Si peccaui
& ad horam peꝑcisti michi: curab
iniquitate mea mundum me esse ñ
pateris: Et si impius fuero uemͥ est
& si uistus non leuabo caput. saturatꝰ
afflictione ac miseria. Et ꝓꝑter suꝑ¬
biam quasi lcenam capiesme: reuer¬
susq mirabiliter me crucias. Instau¬
ias testes cuos contra me: & multiplicas
iram tuam aduersum me. & ꝑene mi¬
litant in me. Quare de uulua eduxi¬
sti me: Qui utinam consumꝑtus es¬
sem: ne oculus me uideret. Euissẽ quasi qͥ
non essem: de utero translatus ad tumu
lum. Numquid non paucitas dierũ
meorum finiet᷑ brem: Dimicte gͦ me
ut plangam paululum dolorem
meum: antequam uadam &e non reuer¬
tar ad terram tenebrosam & oꝑtam

Expanded text:
ossibus et nervis conpegisti me vitam et misericordiam tribuisti mihi et visitatio tua custodivit spiritum meum licet haec celes in corde tuo tamen scio quia universorum memineris si peccavi et ad horam pepercisti mihi cur ab iniquitate mea mundum me esse non pateris et si impius fuero vae mihi est et si iustus non levabo caput saturatus adflictione et miseria et propter superbiam quasi leaenam capies me reversusque mirabiliter me crucias instauras testes tuos contra me et multiplicas iram tuam adversum me et poenae militant in me quare de vulva eduxisti me qui utinam consumptus essem ne oculus me videret fuissem quasi qui non eslum. Numquid non paucitas dierum meorum finietur brevi? Dimitte ergo me, ut plangam paululum dolorem meum, antequam vadam et non revertar ad terram t
Abbreviated transcription (Latin):
contra me: ut ꝑueniat ad uictoriam
udicium meum. Si ad orientẽ iero ñ
apparet: & si ad occidentem non in¬
telligam eum. Si ad sinistram: quid
agam: Non app̃hendam cum. Si me
uertam ad dexteram: non uidebo illũ
Ipse uͦ scit uiam meam: & ꝓbabit me
quasi aurum quod ꝑ ignem transit.
Aestigia eius secutus est pes meus: uiã
eius custodiui. & non declinaui ex ea-

Expanded text:
contra me et perveniat ad victoriam contra me et perveniat ad victoriam iudicium meum si ad orientem iero non apparet si ad occidentem non intellegam eum si ad sinistram quid agat non adprehendam eum si me vertam ad dextram non videbo illum ipse vero scit viam meam et probavit me quasi aurum quod per ignem transit vestigia eius secutus est pes meus viam eius custodivi et non declinavi ex ea
Abbreviated transcription (Latin):
hec habebis fructus optimos Susci¬
pe ex ore illius legem: & pone sermo
nes eius in corde tuo. Si reuersus fu¬
eris ad omnipotentem edificaberis:
& longe facies iniquitatem a taberna:¬
culo tuo. Dabit ꝓ terra silicem: & ꝓ sili¬
ce torrentes aurros. Eritq omp̃c contͣ
hostestuos: & argentum coaceruabit᷑
tibi. Cunc suꝑ omnipotentẽ deliciis
affiues: & eleuabis ad dm̃ faciẽ tuam.
Rogabis eum & exaudiet te: & uota
cua reddes. Decernes rem & ueniet tͥ:
& in uiis tuis splendebit lumen. Q ui
enim humiliatus fuerit erit in gła: &
est sermo ieus: & manus.
plage meȩ aggrauata est suꝑ gemitum
meum. Qiismichi tribuat ut cognos¬
cam & inueniam illum: & ueniamusꝙ:
ad solium eius: Ponam coram co nui¬
dicium. & os meum replebo increpati¬
onib. ut sciam uerba quȩ michi res¬
pondcat. & intelligam quid loquat᷑
michi. Nolo multa fortitudine conten¬
dat mecum: nec magnitudinis suȩ
mole me p̃mat. Proponat equitatem

Expanded text:
haec habebis fructus optimos suscihaec habebis fructus optimos suscipe ex ore illius legem et pone nes illius in corde tuo, Si reversus fueris ad Omnipotentem, aedificaberis, et longe facies iniquitatem a tabernaculo tuo. Dabit pro terra silicem, et pro silice torrentes aureos. Eritque Omnipotens contra hostes tuos, et argentum coacervabitur tibi. Tunc super Omnipotentem deliciis afflues, et elevabis ad Deum faciem tuam. Rogabis eum, et exaudiet te, et vota tua reddes. Decernes rem, et eveniet tibi, et in viis tuis splendebit lumen. Qui enim humiliatus fuerit, erit in gloria: et est sermo meus, et manus plagae meae aggravata est super gemitum meum. Quis mihi tribuat ut cognoscam et inveniam illum et veniam usque ad solium eius ponam coram eo iudicium et os meum replebo increpationibus ut sciam verba quae mihi respondeat et intellegam quid loquatur mihi nolo multa fortitudine contendat mecum nec magnitudinis suae mole me premat proponat aequitatem
Abbreviated transcription (Latin):
possidebas terram: & potentissimus
obtinebas eam. Uiduas dimisisti ua-¬
nuisti. Propt̾ea circumdatus es la¬
queis: & conturbat te formido subita.
Et putabas te tenebras nonuisurũ:
& impetu aquarum inundantium
non oppͥmendum. An cogitas quod
deus excelsior celo sit: & suꝑ stellarum
uertices sublimetur: Et dicis. Quid
enuim nouit. ads: Et quasi ꝑ caliginẽ
iudicat. Nubes lacibulum eius. nec
nr̃a considerat. & cirea cardines celi
ꝑambulat. Numquid semitam se¬
culorum custodire cupis: quam cal¬
cauerunt uiri miqui: Qui sublati
sunt ante tempussuum: & fluuius
subuertit fundamentum eorum.
Oui dicebant deo recede a nobis. &
quasi nichil posset facere omp̃c esti¬
mabant eum. cum ille implesset
domus eorum bonis. Quorum sen¬
tentia longe sit amc. Uidebunt iusti
& letabuntur: & innocens subsanna¬
bit eos. Nonne succisa est erectio eoꝵ
& reliquias eorum deuorabit ignis :¬
Ad quiesce gͥ ci. & habeto pacem: & p

Expanded text:
possidebas terram, et potentissimus possidebas terram, et potentissimus obtinebas eam. Viduas dimisisti vanuisti. Propterea circumdatus es laqueis, et conturbat te formido subita. Et putabas te tenebras non visurum, et impetu aquarum innon oppressurum an cogitas quod Deus excelsior caelo et super stellarum vertices sublimetur et dicis quid enim novit Deus et quasi per caliginem iudicat nubes latibulum eius nec nostra considerat et circa cardines caeli perambulat numquid semitam saeculorum custodire cupis quam calcaverunt viri iniqui qui sublati sunt ante tempus suum et fluvius subvertit fundamentum eorum qui dicebant Deo recede a nobis et quasi nihil possit facere Omnipotens aestimabant eum cum ille implesset domos eorum bonis quorum sententia procul sit a me videbunt iusti et laetabuntur et innocens subsannabit eos nonne succisa est erectio eorum et reliquias eorum devoravit ignis adquiesce igitur ei et habeto pacem et per
Abbreviated transcription (Latin):
libet de iatorib & hȩc eadem eum in-¬
telligere cognoscetis: quia in diem ꝑ¬
ditionis seruatur malus. & ad diem
furoris ducitur. Quis arguet coram
eo uias eins: & quȩ fecit quis reddet illi:
Ipse ad sepulchra ducetur: & in conge-¬
rie mortuorum uigilabit. Dulcis fuit
glareis cocyti. & post se omnẽ hominẽ
trabit: & ante se innumerabiles. Quomͦ
gͥ consolamin me frustra: cũ responsio
ur̃a repugnare ostensa sit ueritati: Lx¬
espondens autem elipha⁊
themanites: dixit. Numquid
deo comparari potest homo:
etiam cum ꝑfecte fuerit scientie: Quid
ꝓdest deo: si iustus fueris: Aut quid
ei confers: si inmaculata fuerit uita
tua: Numquad cimnens arguet te. & ue¬
met tecum in iudicium: & non ꝓꝑter
malitiam tuam plurimam. & infinitas
iniquitates tuas: Abstulisti enimpig¬
nus fratrum tuorum sine causa: &
nudos spoliasti uestib. Aquam lasso
non dedisti: & esurienti subtraxisti
panem ln fortitudine brachii tui-

Expanded text:
libet de viatoribus et haec eadem eum inlibet de viatoribus et haec eadem eum intellegere cognoscetis quia in diem perditionis servabitur malus et ad diem furoris ducitur quis arguet coram eo viam eius et quae fecit quis reddet illi ipse ad sepulchra ducetur et in congerie mortuorum vigilabit dulcis fuit glareis Cocyti et post se omnem hominem trahet et ante se innumerabiles quomodo igitur consolamini me frustra cum responsio vestra repugnare ostensa sit veritati respoThemanites dixit: Numquid Deo comparari potest homo, etiamsi perfectae fuerit scientiae? Quid prodest si justus fueris? aut quid ei confers si immaculata fuerit vita tua? Numquid timens te arguet, et veniet tecum in judicium? et non propter malitiam tuam plurimam, et infinitas iniquitates tuas? Abstulisti enim pignus fratrum tuorum sine causa, et nudos spoliasti vestibus. Aquam lasso non dedisti, et esurienti subtraxisti panem. In fortitudine brachii tui
Abbreviated transcription (Latin):
tamen quia non sunt in manu eorum
bona sua: consilium impiorum longe
sit ame Quotiens lucerna impiorum
extinguetur. & suꝑueniet eis inundatio:
& dolores cliuidet furoris sii. Erunt
sicut palee ante faciem uenti: & sicut fa-¬
uilla quam turbo disꝑgit. Ds̃ serua-¬
bit filiis illius dolorem patris: & cum
redliderit tunc sciet. Uidebunt oculi
eius interfectionem suam: & defurore
omnipotentis bibet. Quid enim ad eũ
ꝑtinet de domo sua post se: Aut & si nu¬
merus mensium eius dimidietur: Num-¬
quid dm̃ quispiam docebit scientiam:
qui excelsos iudieat: Iste morit᷑ robustus.
&e sanus: diues& felix Tliscera eius plena
sunt adipe: & medullis ossa illius irrigan¬
tur: Alius uͦ moritur in amaritudine
amime sue absq ullis oꝑib: & tam̃ simul
in pulutre dormient & uermes opient.
eos. Certe noui cogitationes ur̃as: & sen¬
tentias contrame iniquas. Dicitis enim.
Ubi est domus principis: & ubi taber¬
nacula impiorum: Inter rogate quẽ¬

Expanded text:
tamen quia non sunt in manu eorum tamen quia non sunt in manu eorum bona sua, consilium impiorum longe sit a me. Quoties lucerna impiorum exstinguetur, et superveniet eis inundatio, et dolores dividet furoris sui? Erunt sicut paleae ante faciem venti, et sicut favilla quam turbo dispergit. Deus servabit filiis illius dolorem patris; et cum reddiderit tunc sciet videbunt oculi eius interfectionem suam et de furore Omnipotentis bibet quid enim ad eum pertinet de domo sua post se et si numerus mensuum eius dimidietur numquid Deum quispiam docebit scientiam qui excelsos iudicat iste moritur robustus et sanus dives et felix viscera eius plena sunt adipe et medullis ossa illius inrigantur alius vero moritur in amaritudine animae absque ullis opibus et tamen simul in pulverem dormient et vermes operient eos certe novi cogitationes vestras et sententias contra me iniquas dicitis enim ubi est domus principis et ubi tabernacula impiorum interrogate quem
Abbreviated transcription (Latin):
Audite queso sermones meos:
& agite penitentiam. Sustine¬
te me ut & ego loqͣr: & post mea si uide¬
bitur uerba ricdete. Numquid contia
hominem disputatio mea est: ut merl¬
to non debeam contristari: Attendie¬
ad me & obstupescite. & supponite digi¬
tum or uĩo: & ego quando recorlatus
fuero ꝑtimesco. & concutit carnẽ meam
tremor. Quare gͦ imꝑii uiuunt: Suble¬
uati sunt: confortatiq diuitiis. Semen
eorum ꝑmanet coram eis: ꝓpinquorum
turbȩ & nepotum in conspectu eorum.
Domus eorum secure sunt & ꝑaccate:
& non est uirga dei suꝑ illos. Bos eorũ
concepit & non abortunt: uacca pepit.¬
& non est priuata fetu suo. Egrediunt᷑
quasi greges pariuili eorum: & infantes
eorum exultant lusib. Tenent tymꝑa¬
num & cytharam: & gaudent ad soni¬
tum organi. Ducunt in bonis dies suos:
& in puncto ad inferna descendunt.
Oui dixerunt deo recede a nobis: & sci¬
entiam uiarum tuarum nolumꝰ. Quid
est omp̃c. ut seruiamus er: Et quid no-¬

Expanded text:
sermones meos et agetis paenitentiam sustinete me ut et ego loquar et post mea si videbitur verba ridete numquid contra hominem disputatio mea est ut merito non debeam contristari adtendite me et obstupescite et superponite digitum ori vestro et ego quando recordatus fuero pertimesco et concutit carnem meam tremor quare ergo impii vivunt sublevati sunt confortatique divitiis semen eorum permanet coram eis propinquorum turba et nepotum in conspectu eorum domus eorum securae sunt et pacatae et non est virga Dei super illos bos eorum concepit et non abortit vacca peperit et non est privata fetu suo egrediuntur quasi greges parvuli eorum et infantes eorum exultant lusibus tenent tympanum et citharam et gaudent ad sonitum organi ducunt in bonis dies suos et in puncto ad inferna descendunt qui dixerunt Deo recede a nobis et scientiam viarum tuarum nolumus quid est Omnipotens ut serviamus ei et quid no
Abbreviated transcription (Latin):
nichil potest: Aut decipietur ut homo
ur̃is fraudulentiis: Ipse uos arguet:
qm̃ in abscondito faciem eius accipitis.
Statim ut se commouerit turbabit uos:
& terror eiusirruet suꝑ uos. Memoria
ur̃a comparabitur cincri: & redigent᷑
in lutum ceruices ur̃e. Tacete paulisꝑ:
manib meis: Etiam si occiderit me: in.
saluator meus. Non enim ueniet in con¬
spectu euis omnis hypochrita. Audite
sermonem meum: & enignata ꝑcipite
aurib ur̃is Si fuero iudicatus: scio qͦd
sumor: Duo tantum ne facias mͥ: &
t̃c̃afacie tua non abscondar. Manũ
tuam longe fac ame: & formido tua
non me terreat. Uoca me & respon¬

Expanded text:
nihil potest anihil potest avestris fraudulentiis? Ipse vos arguet, quoniam in abscondito faciem ejus accipitis. Statim ut se commoverit, turbabit vos, et terror ejus irruet super vos. Memoria vestra comparabitur cineri, et redigentur in lutum cervices vestrae. Tacete paulisper, manibus meis? Etiam si occiderit me, in isalvator meus: non enim veniet in conspectu ejus omnis hypocrita. Audite sermonem meum, et aenigmata percipite auribus vestris. Si fuero judicatus. scio quod sumor? Duo tantum ne facias mihi, et tunc a facie tua non abscondar: Manum tuam longe fac a me, et formido tua non me terreat. Voca me, e
Abbreviated transcription (Latin):
rens. Effundit despectionem super
principes: & eos qui oppressi fuerant
releuans. Qui reuelat ꝓfuncla de te¬
nebris: & ꝓducit in lucem umbram
mortis. Qui multiplicat gentes & ꝑ¬
dit eas: & subuersas in integrum resti¬
tuit. Qui immutat cor principum
popłi terrȩ: & decipit eos ut frustra
incedant ꝑ inuium. Palpabunt qua¬
si in tenebris & non in luce: & errare coᷤ
faciet quasi ebrios. Ecce omnia & ui-¬
dit oculus meus. & audiiit aurismea:
& intellexi singula. Scdm scientiam
ur̃am & ego noui: nec inferior ur̃i sum.
Sed tamen ad omnipotentem loquar.
& disputare cum deo cupio: priꝰuos
ostendens fabricatores mendacii. & cul¬
corespuersorum dogmatum. Atq u¬
tinam taceretis: ut putaremini esse
sapientes. Audite gͦ correptionesineas:
& iudicium labiorum meorum atcen-¬
dite. Numquid d̃s indiget ur̃o menda¬
cio: ut ꝓ illo loquamini dolos: Numqͥd
faciem cius accipitis: & ꝑ deo iudicare
nitimim: Aut placebit ei: quẽ celare

Expanded text:
rens effundit despectionem super rens effundit despectionem super principes et eos qui oppressi fuerant relevans qui revelat profunda de tenebris et producit in lucem umbram mortis qui multiplicat gentes et perdet eas et subversas in integrum restituet qui inmutat cor principum populi terrae et decipit eos ut frustra incedant per invium palpabunt quasi in tenebris et non in luce et errare eos faciet quasi ebrios ecce omnia et vidit oculus meus et audivit auris mea et intellexi singula secundum scientiam vestram et ego novi nec inferior vestri sum sed tamen ad Omnipotentem loquar et disputare cum Deo cupio prius vos ostendens fabricatores mendacii et cultores perversorum dogmatum atque utinam taceretis ut putaremini esse sapientes audite ergo correptiones meas et iudicium labiorum meorum adtendite numquid Deus indiget vestro mendacio ut pro illo loquamini dolos numquid faciem eius accipitis et pro Deo iudicare nitimini aut placebit ei quem celare
Abbreviated transcription (Latin):
eorum. Nimirum interroga ium̃ta
& docebunt ce: & uolatilia cęli & indi¬
cabunt cibi. Loquere terre & respon¬
debit tibi: & narrabunt piscesiaris.
Quis ignorat quod omnia hec manus
domini fecerit: lii cuius manu anima
omnis uiuentis: & sp̃c uniuersȩ carnis
hominis. Nonne aurisuerba diudi¬
cat: & fauces comedentis saporem: Iii
antiquis est sapientia: & in multo tem¬
pore prudentia. Apud ipsum est sapi¬
entia & forcitudo: ipse habet consiliũ
& intelligentiam. Si destruxerit nemo
est qui edificet: & si incluserit homi¬
nem nullus est qui aꝑiat. Si continu¬
erit aquas omnia siccabunt᷑: & si emi¬
serit eas subuertent terram. Apud ip¬
sum est fortitudo & sapientia. Ipse no¬
uit & decipientem: & eum qui decipit᷑.
Adducit consiliarios in stultum finẽ.
& iudices in stuporem. Balteum regũ
dissoluit: & p̃cingit fune renes eorum.
Oucit sacerdotes inglorios. & oꝑtima¬
tes supplantat: commutans labium
ueracium. & doctrinam senum aufe¬

Expanded text:
eorum nimirum interroga iumenta eorum nimirum interroga iumenta et docebunt te et volatilia caeli et indicabunt tibi loquere terrae et respondebit tibi et narrabunt pisces maris quis ignorat quod omnia haec manus Domini fecerit in cuius manu anima omnis viventis et spiritus universae carnis hominis nonne auris verba diiudicat et fauces comedentis saporem in antiquis est sapientia et in multo tempore prudentia apud ipsum est sapientia et fortitudo ipse habet consilium et intellegentiam si destruxerit nemo est qui aedificet et si incluserit hominem nullus est qui aperiat si continuerit aquas omnia siccabuntur et si emiserit eas subvertent terram apud ipsum est fortitudo et sapientia ipse novit et decipientem et eum qui decipitur adducit consiliarios in stultum finem et iudices in stuporem balteum regum dissolvit et praecingit fune renes eorum ducit sacerdotes inglorios et optimates subplantat commutans labium veracium et doctrinam senum aufe
Abbreviated transcription (Latin):
tuam absq macula. & eris stabilis&e ñ
amebis. Miserie quoq: obliuisceris. &
quasi aquarum que p̃terierunt nonit¬
cordaberis. & quasi meridianus fulgo
consurget tibi ad uesꝑam: & cum te con¬
sumpcum putaueris orieris ut lucifer.
& habebis siduciam ꝓposita cibi spe &
defossus securus dormies. Requiesces ae¬
non erit qui te exterreat: & cep̃cabunt᷑
faciem tuam plurimi. Oculi autem in¬
piorum deficient: & effugium pibit ab
cis s̾ꝑes eorum: ab hominatio anuns
espondens autem iob: Al¬
dixit. Ergo uos estis soli homi¬
nes: & uobiscum orietur sapl¬
entia: Et michi est cor sicut & uobis: nl
inferior ur̃i sum. Quis enim hȩc qus
nostis ignorat: Qui deridetur ab ami¬
cosuo sicut ego: inuocabit dm̃ & exau¬
diec eum. Deridetur enim iusti simpli¬
citas: lampas contempta apud cogi¬
tationes diuitum. parata ad cempus
statutum. Abundant tabernacula
precdonum: & audacter ꝓuocant dm̃.
cum ipse dederit omnia in manibus

Expanded text:
tuam absque macula, et eris stabilis et non tuam absque macula, et eris stabilis et non timebis. Miseriae quoque oblivisceris, et quasi aquarum, quae praeterierunt, recordaberis. Et quasi meridianus fulgor consurget tibi ad vesperam, et cum te consumptum putaveris, orieris ut Lucifer. Et habebis fiduciam proposita tibi spe, et defossus securus dormienon erit qui te exterreat: et deprecabuntur faciem tuam plurimi. Oculi autem impiorum deficient, et effugium peribit ab eis, et spes eorum abominatio animae. espondens autem Iob dixit ergo vos estis soli homines et vobiscum morietur sapientia et mihi est cor sicut et vobis nec inferior vestri sum quis enim haec quae nostis ignorat qui deridetur ab amico suo sicut ego invocabit Deum et exaudiet eum deridetur enim iusti simplicitas lampas contempta apud cogitationes divitum parata ad tempus statutum abundant tabernacula praedonum et audacter provocant Deum cum ipse dederit omnia in manibus
Abbreviated transcription (Latin):
espondens autem sophar na¬
amatites: dixit. Numquid
qui multa loquitur. non & audiet:
Aut uir uerbosus iustificabitur: Tibi
soli tacebunt homines: & cum cȩteros
irriseris a nullo confutaberis: Dixist
sua tibi. ut ostenderet tibi secreta sapi¬
entiȩ sue. & quod multiplex ẽẽt lex euis.
& intelligeres quod multo minora exiga.¬
ris ab eo. quam meretur iniquitas tua
łorsitan uestigia dei comp̃hendes: & usꝙ
ad ꝑfectum omnipotentem repies. Sa¬
or inferno: & unde cognosces Longior
terra mensura eus: & latior mari. Si
subuerterit omnia. uel in unum coar¬
tauerit: quis contradicet ei: Uel quis
dicere ei potest: cur ita facisꝰ Ipse enim
nouit hominum uanitatem: & uidens
iniquitatem nonne considerat: Cir
uanus in suꝑbiam erigitur: & tan¬
quam pullum onagri se liberum natũ
putat. Tu autem firmasti cor tuum: &
expandisti ad dm̃ manus cuas. Si im¬
quitatem quȩ est in manu tua abstule¬
ris ate. & non manserit in tabernaculo
cuo iniusticia: tum leuare poteris faciẽ

Expanded text:
espondens autem Sophar Naamathites, dixit: Numquid qui multa loquitur, non exaudiet, aut vir verbosus justificabitur? Tibi soli tacebunt homines? et cum caeteros irriseris, a nullo confutaberis? Dixisti sua tibi, ut ostenderet tibi secreta sapientiae, et quod multiplex esset lex ejus! Et intelligeres quod multo minora exigaris a Deo, quam mereretur iniquitas tua. Forsitan vestigia Dei comprehendes, et usque ad perfectum omnipotentem reperies? Exor inferno, et unde cognosces? Longior terrae mensura ejus et latior mari. Si subverterit omnia, vel in unum coarctaverit: quis contradicet ei? vel quis dicere ei potest: Cur ita facis? Credimnovit hominum vanitatem, et videns iniquitatem, nonne considerat? Vir vanus in superbiam erigitur, et tamquam pullum onagri se liberum natum putat. Tu autem firmasti cor tuum, et expandisti ad Deum manus tuas. Si iniquitatem, quae est in manu tua, abstuleris a te, et non manserit in tabernaculo are poteris faciem
Abbreviated transcription (Latin):
parcam ori meo: loquar in tribulaci-¬
one sp̃c mei. confabulabor cum ama¬
ritudine animȩ meȩ. Numquid mare
sum ego aut cetus: quia circum dedisti
me carcere: Si dixero consolabitur
me lectulusm̃s & releuabor loquens
mecum in stratu meo: terrebis me per
somnia. & ꝑuisiones horrore concuti¬
es Quam obrem elegit suspendium
anima mea: & mortem ossa mea. Des¬
peraui: nequaquam ultra iam uiuã.
Darce michi: nichil enim sunt dies
mei. Quid est homo quia magnificaᷤ̃
eum: aut quid apponis erga eum cor

Expanded text:
parcam ori meo: loquar in tribulatiparcam ori meo: loquar in tribulatione spiritus mei. Confabulabor cum amaritudine animae meae. Numquid mare sum ego, aut cetus, quia circumdedisti me carcere? Si dixero: Consolabitur me lectulus meus, et relevabor loquens mecum in stratu msomnia et per visiones horrore concuties quam ob rem elegit suspendium anima mea et mortem ossa mea desperavi nequaquam ultra iam vivam parce mihi nihil enim sunt dies mei quid est homo quia magnificas eum aut quia pon