comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. manente sensibili sensus euersus ẽ: Nonigit᷑ sicut sensibilis intemp¬
Id uõ etiã hoc ꝓbabitur argum̃to: ante enĩ quã actu ipso aliqui dsenti¬
amꝰ sensus nonẽ : Nã prius quã dulce aliquid degustemꝰ gustatio ipsadul¬
tele austore firmat᷑ : ampliuꝰ: Sensus qui dẽ simul cũ sensato fit : Simul
enĩ animal fit & sens Sensibileuõ ante ẽ quã eẽt sensus Igrusenĩ &. a¬
qua & alia h uius modi ex quibus ipsũ animal constat: ante sunt quã ani
atq ea aliis cunctis priores sunt haeres quae cõponunt aliquid ipsa sub¬
santia quã cõponunt: Nãq cũ corpus animalissit ea igne. aere. & aqua
ꝙ cẽpã. priora hac et̃. necesseẽ quã ipsũ sit animal quod illa elem̃ta
coniungunt: hoc qqͦ etiã aliis reb: pat& Nacũ sitliber ex uersibus
Rioniẽ uersuũ natura quãliber: Cũq uersus const& uerbisatq. nõib:

Expanded text:
sint, manente sensibili sensus eversus est. Non igitur sicut sensibilis interempsint, manente sensibili sensus eversus est. Non igitur sicut sensibilis interempr. Id vero etiam hoc probabitur argumento, ante enim quam actu ipso aliquid sentiamus, sensus non est. Nam priusquam dulce aliquid degustemus, gustatio ipsa dule sunt TALIA. Amplius sensus quidem simul cum sensato fit simul enim animal fit et sensus, sensibile vero ante est quam esset sensus ignis enim et aqua et alia huiusmodi, ex quibus ipsum animal constat, ante sunt quam animatque ex aliis iunctis priores sunt hae res quae componunt aliquid ipsa substantia quam componunt. Namque cum corpus animalis sit ex igne, aere, aqua et terra, priora haec esse necesse est quam ipsum sit animal quod illa elementa coniungunt. Hoc quoque etiam in aliis patet, nam cum sit liber ex versibus, prior est versuum natura quam libri. Cumque versu
Abbreviated transcription (Latin):
te. ad quod autẽ
dicantur non est
necessarium scire
Cuius enim caput¬
hoc. uel cuius hec
manus: non est di¬
ci definite
Quare : non erunt
hec ad aliquid
Siuero non sunt
relatiuorum.
uerum erit
dicere. quia
ł in corporeu sut ł eerte corporea & quicꝗd ad corporis materiã reforri
potest hoc sensuũ uarietan subi aceat Quicꝗd ad incorporalia intlleat
rant int̃empta sunt. omĩno sensus euertit᷑: Sedsi sensus auferat᷑: sensi¬
bilia ꝑ manebunt : & qm̃ sensus animaliũ effectiuus ẽ. aequa ẽ. utraq perdi¬
tio: Sine enĩ substuleris animal sensus peribit : siue sensus euertat᷑ anima¬
lia qͦq sublata sunt: Sreuersis atqunt̃ emptis anim ahibuscũꝓprus sensib
permanent corpora quae anima nonutunt᷑: Quodsi sublatisani¬
malib: sensib: q. de perditis corpora in animata subsistunt : cũ corpo¬
ra sint quae sentiri possunt. animali a quae senti re ualeant int̃ empta

Expanded text:
te, ad quod autem te, ad quod autem dicantur non EST NECESSARIVM SCIRE; cuius enim hoc caput vel cuius haec manus non est dici definite; quare non erunt HAEC  ad aliquid; SI VERO non sunt RELATIVORVM, verum erit DICERE QVIA l incorporea sint, vel certe corporea, et quidquid ad corporis materiam referri potest, hoc sensuum varietati subiaceat, quidquid ad incorporalia intellectrant interempta sunt, omnino sensus evertitur. Sed si sensus auferatur, sensibilia permanebunt: et quoniam sensus animalium effectivus est, aequa est utrorumque perditio; sive enim sustuleris animal, sensus peribit, sive sensus evertantur, animalia quoque sublata sunt. Sed eversis atque interemptis animalibus cum propriis sensibus, permanent corpora quae anima non utuntur, quod si sublatis animalibus sensibusque deperditis, corpora inanimata subsistunt, cum corpora sint quae sentiri possunt, animalia quae sentire valeant si interempta
Abbreviated transcription (Latin):
& singła huiꝰ modi
Quare hȩc fortas¬
se eẽ ad aliquid ui¬
deantur: Sugitur
sufficient̃ eorum quȩ
s̃ ad aliquid definitio
assignata ÷. aut nimi
difficile aut impos¬
sibile ÷ soluere quod
nulla substantia eoꝵ
quȩs ad aliquid dr̃
Siaut̃ non sufficien¬
ter s s ad aliquid
quib hoc ipsum eẽ
ẽ ad aliquid quodã
mͦ se habere. for¬
tasse aliquid con¬
tra ista dicetur
pͥor uͦ definitio
sequitur om̃ia rela¬
tiua: nontam̃ hoc
eis est eẽ. quod sunt
adaliquid. qđ ea ip¬
sã quȩ sunt aliorũ
dicuntur
Ex hisergo manifes¬
tum est : qđ siquis
aliquid eorum quȩ
sunt ad aliquid de¬
finite sci&. & illud
ad quod dr̃ definite
sciturus est : qm̃ eo¬
Nonaut̃ inomib relatuus
scibile enĩ scientia prius eẽ uide¬
tur. Namq in pluribus sub¬
sistentibus rebus scientias ac¬
cepimꝰ. In paucis enĩ uł nullis
hoc quisq repperi&. simul
eũ saibili scientiam factam
& ineo qđ ẽ. remus nauis maior ẽ. nauis remo: Multe enĩnaues sunt

Expanded text:
 singula huiusmodi, quare haec esse fortasse ad aliquid videantur. Si igitur sufficienter eorum quae sunt ad aliquid definitio assignata est, aut nimis difficile aut impossibile est solvere quoniam nulla substantia eorum quae sunt ad aliquid dicitur; si autem non sufficienter, sed sunt ad aliquid quibus hoc ipsum esse est ad aliquid quodam modo se habere, fortasse aliquid contra ista dicetur. Prior vero definitio sequitur quidem omnia relativa, non tamen hoc eis est esse quod sunt ad aliquid quod ea ipsa quae sunt aliorum dicuntur. Ex his ergo manifestum est quod, si quis aliquid eorum quae sunt ad aliquid definite sciet, et illud ad quod dicitur definite sciturus est, quoniam eoNon autem in omnibus relativis scibile enim scientia prius esse videtur; namque in pluribus subsistentibus  rebus scientias accipimus; in paucis enim vel  nullis hoc QVIS REPERIET simul cum scibili scientiam factam in eo quod est remus navis, maior est navis remo, multae enim naves sunt
Abbreviated transcription (Latin):
uocat quȩcũq sunt naturalia. & in generatione &
correptione : Quȩcumq enĩ generata sunt & corrũ¬
pipossunt: ea semꝑ in motu sunt: Ipsa enĩ generatio:
motus quidã ÷ atq ipsa corruptio: Ergo in huuis¬
modi reb quȩcũq generata sunt atq. mortalia: In
huius modi potestas. nisi in his quȩ nascuntur. & mor¬
ẽ appetunt: Illa uõ que sunt in mobilia id ÷ quȩ sua
natura fixa sunt & constituta. ut mutari inoueriq nõ pos¬
sint. id ÷ diuina solam habent potentiã quȩ scđm actum
dr̃: Vt soł in mobilis quidẽ ad substantiã quãquã sit mobi
habere potest: ut nõhabere nõpossit Sed in utrisq his
sibile ÷ eẽ : Nã &quȩ actu quidẽ nõ ÷ eẽ tamen pote¬
rit. ut homo cũ nõ ambulat. ambulanditamen re
terno : in utrasq igitur & mobilib & in mobilib

Expanded text:
quaecunque sunt naturalia, et in generatione et in corruptione. Quaecunque enim generata sunt et corrumpi possunt, ea semper in motu sunt, ipsa etenim generatio motus quidam est, atque ipsa corruptio. Ergo in hujusmodi rebus quaecunque generata sunt atque mortalia, in hujusmodi potestas nisi in his quae nascuntur et mortem oppetunt, illa vero quae sunt immobilia, id est quae in sua natura fixa sunt et constituta, ut mutari moverique non possint, id est divina solam illam habent potentiam quae secundum actum dicitur, ut sol immobilis quidem ad substantiam, quanquam sit mobilhabere potest, ut non habere non possit. Sed in utrisque his sibile est esse. Nam et quod actu quidem non est, esse tamen poterit, ut homo cum non ambulat, ambulandi tamen reterno. In utrisque igitur et mobilibus et immobilibus,
Abbreviated transcription (Latin):
Animal. gres¬
sibile. bipes. Me¬
que enim in eo qđ¬
ꝓpinque dicunt
unum erit: est
Altius hoc tracs.¬
tare Negocii:

Expanded text:
animal gressibile bipes' ‒ neque enim eo quod propinque dicuntur unum erit ‒ est alterius hoc tractare negotii
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ammiratione Nam auditr cũ eũ quẽ aduersarii per.¬
turbatũ putant oratione. uidec animo firmssimo con¬
tadicere pcuatũ. plerũq se potius temere assen¬
sisse quã illũ sine causa confidere arbitratur Hin audi.¬
toris studium defetigatio ab alienabit acausa: tebre.¬
uius quam paraꝰ fueris. et̃. dicturũ cõmodũ est polli¬
.ceri. non imititurũ aduersarium. Sin res dabit: non in-¬
utile su ab aliquare noua aut ridicula incipe. aut
extempore quȩ nata sit Quod genꝰ strepitũ. aclamationẽ.

Expanded text:
cum admiratione. nam auditor cum eum, quem adversarii percum admiratione. nam auditor cum eum, quem adversarii perturbatum putat oratione, vi- det animo firmissimo contra dicere paratum, plerum- que se potius temere assensisse quam illum sine causa confidere arbitratur. Sin auditoris studium defatigatio abalienavit a causa, te brevius, quam paratus fueris, esse dicturum commodum est polliceri; non imitaturum adversarium. sin res dabit, non inutile est ab aliqua re nova aut ridicula incipere aut ex tempore quae nata sit, quod genus strepitu, acclamatione
Abbreviated transcription (Latin):
uerȩ dici possunt. Possunt enĩ quȩdã quȩ cũ bonae ñ fint :
tamen mala eẽ ut turpitudo bona quidẽ ñ ÷ maba
uerȩ fieri potest & ut ĩeodẽ sint Simul aut̃ eidẽ ñ cõ¬
tingit ĩ eẽ ctraria Quocirca siuera siuera q̃uidẽ possunt
eidẽ in eẽ. Contraria aut̃ eidẽ ĩ eẽ ñ possunt: ea quȩ c̃tra
ria st̃ uera simul. eẽ ñ possunt. Quare c̃uertitur. nec ea¬
quȩ uera st. simul c̃traria. eẽ possunt: Nõigitur fieri
potest ut uel ioppinionib ł in ꝓpositionib ea quȩ
uera sunt: possit aliquis recte c̃traria suspicari hȩc au¬
tẽ quãtũ breuitas expositionisꝑmittebat ex pressim
quid autẽ altior huius libritractatus edoceat sec̃¬
dȩ oditionis series explicabit:¬
exondiri. & ab eo potissimũ quod ille nuprune dixerit.
uti quiꝰ primũ dicas. aut cu potissimũ loco respondeas.

Expanded text:
vere dici possunt. Possunt enim quaedam quae cum bona non sint, vere dici possunt. Possunt enim quaedam quae cum bona non sint, tamen mala esse, ut turpitudo bona quidem non est, mvere fieri potest, et ut in eodem sint, simul autem eidem non contingit inesse contraria. Quocirca si vera quidem possunt eidem inesse, contraria autem eidem inesse non possunt, ea quae cera simul esse non possunt: quare convertitur, nec quae vera simul sunt contraria esse possunt. Non igitur fieri potest ut, vel in opinionibus vel in propositionibus ea quae vera sunt, possit aliquis recte contraria suspicari. Haec autem quantum brevitas expositionis permittebat expressimus. Quid autem altior hujus libri tractatus edoceat, secundae editionis series explicabitexordiri et ab eo potissimum, quod ille nuperrime dixerit,  quid primum dicas aut cui potissimum loco respondeas,
Abbreviated transcription (Latin):
Et hoc ñ solũnopƿinionib: eẽ contiaria uerȩ oppinioni c̃trã¬
ria risit᷑. Sed in ꝓpositionib quoq Neq enĩ fieri potest: ut di¬
ascontrarias simulueras. eẽ contingat & hoc ꝑsillogisinum¬
colligit huius modi : Omnia c̃traria st̃ opposit̾a. Quȩ aut̃ st̃
opposita simub eidẽ in eẽ ñ possunt . Contraria igitur inu¬
no eodẽq eẽ uatura ñ patit. Quare siduð uera deeodẽ p̃dica¬
ripossunt: duo aut̃ c̃traria cidẽ inee ñ possunt. quȩ con¬
traria sunt uera ẽẽ nulla naturȩ ratione ꝑmittitur. hoc
ẽ enĩ qđait. Contraria enĩ sunt: quȩ circa. opposita sunt.
idẽ om̃e c̃trariũ oppositũ ÷ nec fieri potest ut ñ quȩ
sunt c̃traria: in oppositis contineantur Sic̃ enĩ in pre¬
dicamentis edocuit contrariorũ gents. quoddã ẽ oppo¬
sitio: Circa eade aut̃ contingit uerũ dicere eundẽ. Idẽ
duouera possunt simul. eẽ. & deeodẽ simul uere p̃dica¬

Expanded text:
io verae opinioni contraria sit, sed in propositionibus quoque; neque enim fieri potest ut duas contrarias simul veras esse contingat. Et hoc per syllogismcolligit hujusmodi. Omnia contraria sunt opposita. Quae autem opposita sunt, simul eidem inesse non possunt, contraria igitur in uno eodemque esse natura non patitur, quare si duo vera de eodem praedicari possunt, duo autem contraria eidem inesse non possunt. Quae contraria sunt, vera esse nulla naturae ratione permittitur. Hoc est enim quod ait, contraria enim sunt quae circa opposita sunt, id est omne contrarium oppositum est, nec fieri potest ut quae sunt contraria in oppositis non contineantur: sicut enim in praedicamentis edocuit, contrariorum genus quoddam est oppositio, circa eadem autem contingit verum dicere eumdem, id duo vera possunt simul esse, et de eodem simul vere p
Abbreviated transcription (Latin):
contraria.: ꝙ si hoc ᷤ in quantitatib euenit non eẽ ẽti¬
rium. substantiarum ꝓprium ñ est: Aq hoec quidã
si ꝗs magnum  parium inquantitatib ponat: Mani¬
festum ÷ ut ipse: posteriũ mon straturus. hac eẽ quanti¬
tatates setl᷑ aliquid magnum enim al paruum dr̃¬

Expanded text:
contraria. Quod si hoc et in quantitatibus evenit non erium, substantiarum proprium non est. Atque haec quidem si quis magnum vel parvum in quantitatibus ponat, manifestum est ut ipse est posterius monstraturus haec non esse quantitates, sed ad aliquid, magnum enim ad parvum d
Abbreviated transcription (Latin):
diecit ꝗq̃ aliud substantiae proprum: substantiȩ dicens substantiȩ
mhil ÷ cuntrarium: hoc autẽ exeaque singillatim sit
inclictione consirmat: homo enim homini. ł quoł alicui
cum ignis atq aqua substantiȩ sint: ignem aque eẽ
contrarium m̾cietut: non enim ignis aquę contraͬu÷:
sed qualitates ignis. qualitatib aque opponumtur. ⁊¬
Ca lor enim & frigus contraria s et humor. Ncti¬
tas: quȩ qualitas cum aliȩ siat ĩgne: aliȩ inaqua:¬

Expanded text:
Adiecit quoque aliud substantiae proprium dicens substantiae Adiecit quoque aliud substantiae proprium dicens substantiae nihil esse contrarium, hoc autem ex ea quae sigillatim fit inductione confirmat. Homo enim homini vel equo, vel acum ignis atque aqua substantiae sint, ignem aquae esse contrarium, mentietur. Non enim ignis aquae contrarius est, sed qualitates ignis qualitatibus aquae opponuntur. Calor enim et frigus contraria sunt, et humor et siccitas, quae qualitates cum aliae sint in igne, aliae in aqua
Abbreviated transcription (Latin):
ipse t̃minus multa c̃cludit: maior ÷ ⁊ minor. quociens paucro¬
ra: quocirca genus plurima colligit : species u nontã plura
nã cum dico animal etiam hominem bonẽq & aliacunta
anmalia. hoc uno nomine clausi. c̃ uͦ dico hõ. solłs homines
comuni onem subiectorum dũr: Sed ꝑse qualitas ut album
neq uligĩ substantiam significat : neq ullam cõmunionem sic̃
genꝰ specienim su arum: ⁊ indiuicluaͦrũ. species ostenđ quo¬
cuta aliud substantiae proprium requirendũ est .Ii.¬
nest autẽ substantis: nichil illis eẽ cantrarium ⁊ primȩ
enim substantia
mini nehil est contranum: At uł nec homini nec animali.:
Inchil ÷ contrarium: non ÷ aut̃ hoc substantiae ꝓprium.
sed &iam multorum aliorum ut quantitati: bicubito enim
nichil÷ contranium :  uõ nec cletẽ nec alicuizaliũ: nisi
quis multa paucis dicat ẽẽ contrania. ł ma̾nũ parua. ⁊¬
det̾minatorum uꝰ nullãm nulli est contrarium:

Expanded text:
ipse terminus multa concludit, major est, et minor quoties pauciora, quocirca genus plurima colligit, species vero non tam plurima. Nam cum dico animal, etiam hominem bovemque, et alia cuncta animalia hoc uno nomine clausi. Cum vero dico homo, solos homines quamdam communionem subjectorum dicitur. Sed per se qualitas, ut album, neque ullius substantiam significat, neque ullam communionem, sicut genus specierum suarum, et individuorum species, ostendit. Quocirca aliud substantiae proprium requirendum est. Inest autem substantiis etiam nihil ipsis esse contrarium, primae enim substantiae mini; nihil enim est contrarium; at vero nec homini nec animali nihil est contrarium. Non est autem hoc substantiae proprium, sed etiam multorum aliorum, ut quantitatis; bicubito enim nihil est contrarium, at vero nec decem nec alicui talium, nisi quis multa paucis dicat esse contraria vel magnum parvo; determinatorum vero nullum nu
Abbreviated transcription (Latin):
quic quid coniunete uere dici potest: idẽ ueredicitur
& simpliciter p̃dicatui : Ut siquisdicat de quo homine qm̃ hic
homo alb euerũ fortasse dixerit. Et rursus hic alb: ẽ hoc quo¬
ꝙ uerũ est dicere. Ideircoqm̃ deeo nonidõ albũ p̃dicauit: qui¬
adixit eũ ẽẽ hominẽ : sicut dehomero. Idcireo eẽ p̃dicatur
quia poeta eẽ dicitur. sed quod ꝑsealb: ẽ: Sed hoc nõ scđm
accidens p̃dicatur: sed ꝑse: Quare recte dictũ ẽ qminquib

Expanded text:
quidquid conjuncte vere dici potest, idem vere dicitur et simpliciter praedicatum, ut si quis dicat de aliquo homine quoniam hic homo albus est, verum fortasse dixerit, et rursus hic albus est. Hoc quoque verum est dicere, idcirco quoniam de eo non ideo album praedicavit, quia dixit illum esse hominem, sicut de Homero, idcirco esse praedicatur, quia poeta esse dicitur, sed quod per se albus est; sed hoc non secundum accidens praedicatur, sed per se. Quare recte dictu
Abbreviated transcription (Latin):
uolentes id qđ non ẽ aliquomodo eẽ monstrarẽ : taliute¬
nabile e: concludebant: Quod nonẽ igiturẽ: docentes
ea quȩ eent scibilia potius: non opinabilia eẽ: Qđ autẽ
non ẽ opinioni tantũ subiacere : Nulla &ia scientia clau¬
di quod aristotiles hoc modo discutit: Ait enĩ: Non id

Expanded text:
volentes id quod non est, aliquo modo esse monstrare, tali utenabile est. Concludebant quod non est igitur est, docentes ea quae essent, scibilia potius, non opinabilia esse; quod autem non est, opinioni tantum subjacere, nulla etiam scientia claudi. Quod Aristoteles hoc modo discutit: ait enim, non idc
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. om̃e bonũ bonũ ẽ eascilic& q̃dic̃ nullũ bonũ. bonũ : :
magis ÷ contraria quã ea. quȩ ꝓponit omne bonũ ma¬
lumꝰ ÷ Quocirta & in aliis quoq: ut in ea quȩ ÷ om̃is homo
iustus ÷ magis ÷ contraria illa quȩdic̃nullus homo ius¬
tus ÷ qua ea quȩ dic̃ om̃is homo uistus Illla uo quȩs

Expanded text:
est omne bonum bonum est, ea scilicet quae dicit nullum bonum bonum est, magis est contraria quam ea quae proponit omne bonum malum est. Quocirca et in aliis quoque ut in ea quae est omnis homo justus est, magis est contraria illa quae dicit, nullus homo justus est, quam ea quae dicit, omnis homo injustus es
Abbreviated transcription (Latin):
firmat implicita : inquit ad firmatio contraris duis¬
quis enĩ putat᷑ id qđ bonũ: malum. eẽ fieri alit̃ ñ potest
nisi illud quoq put& ñ. eẽ bonũ: Quare dupl ex quo
&ia illud in se contina qm̃ bonũ non ÷ simplex autẽ
test magis. eẽ contraria. simplex que ÷ negatio qđ bo
ũ nũ ẽ ñ. eẽ bonũ. Hȩc igit᷑ magis ÷ contrariã iA mpliũ
Si &lã in aliis similiterꝰ oport& se habere & hic iudetur
Bene eẽ dietũ Aut enĩubiq eam quȩ ÷ contradictio¬

Expanded text:
firmat; implicita est, inquit, affirmatio contrarii. Quisquis enim putat id quod bonum est malum esse, fieri aliter non potest, nisi illud quoque putet non esse bonum. Quare duplex quodat. Nam etiam illud in se continet, quod bonum non est. Simplex autem test magis esse contraria, simplexque est negatio quod bonum est, non esse bonum. Haec igitur magis contraria est. Amplius si etiam in aliis similiter oportet se habere, et hic videtur bene esse dictum; aut enim ubique ea quae est contradictio
Abbreviated transcription (Latin):
equum eẽ ÷ aut̃ nihi quã qui hominẽ . ñ eẽ hominẽ arbitrat᷑
Quare siml is quȩ contraria ñ habent illa c̃traria ẽ
quȩ c̃tradictione formatur: In his quoq quȩ habent contraria
non c̃trarii. ad firmatio sed negationis ꝓpositio magis contra¬
ria cAmplus. similiter sehabet boni qmibonũ ÷ & ñ boni¬

Expanded text:
equum esse quam quae hominem non esse hominem arbitratur. Quare si in his quae contraria non habent, illa contraria est quae contradictione formatur, in his quoque quae habent contraria, non contrarii affirmationis, sed negationis propositio magis contraria est. Amplius similiter se habent boni q
Abbreviated transcription (Latin):
nomine: sola trans figuratione discrepant: No cũ sit nom̃
principale iusticia. ab hoc transfiguratũ nom̃ iustus effi¬
citur: Ergo illasunt denominatiua quatũq aprincipali

Expanded text:
 nomine solo casu, id est sola transfiguratione discrepant. Nam cum sit nomen  nomine solo casu, id est sola transfiguratione discrepant. Nam cum sit nomen principale justitia, ab hoc transfiguratum nomen justus efficitur. Ergo illa sunt denominativa quaecunque a principali
Abbreviated transcription (Latin):
mal. eẽ. substantiam animata. atq sensibilem. ħ omonẽ
qq̃ inquantũ id qđ animal: si substantiam animatam
sensibileti dixeris: nichil in eofasitatis inuenies:opecies
uero specieb uniuoces: quaȩ uno atq eodẽ gnre conti¬
nent᷑: ut homo. equus. att bos his cõmunegns: animal. &
cõmuni nomine animalia nominantur: Eego scđm nomen
unũ quod illis cõmune : animalis: ratiouna diffinitionis
nem: aristoteles. quaspecies specieb uniuocȩ sunt. ut homo. &
bos qui sub eodẽ sunt gnrẽ sũpsit exemplum. de denooniua
ab alio. solo differentia casu: scđm nom̃ habñt
appellationem. Ut agramatica. gramatitus.
& a fortitudine fortisIhaetqꝗ̃ diffinitio: nichil hab&
obscurum: Casus enim antiqui nominabant: aliquas
nominum trans figurationes. ut ⁊ aiusticia iustus:
a fortitudine : fortis: & cetera. Haec igiur nominis trans¬
figurano: casus ab antiquiorib uocabatur: Atq ideo quoti¬
ens cũq aliquares alia partirtipat: ipsa pantipatione sic̃

Expanded text:
mal esse substantiam animatam atque sensibilem, hominem quoque secundum id quod animal est, si substantiam animatam sensibilem dixeris, nihil in eo falsitatis invenies. Species vero speciebus univocae sunt, quae uno atque eodem genere continentur, ut homo, equus atque bos, his commune genus est animal, et communi nomine animalia nominantur. Ergo secundum nomen unum quod illis commune est, animalis, una illius nem Aristoteles qua speciebus species univocae sunt, ut homo et bos, quae sub eodem sunt genere, sumpsit exemplum. DE DENOMINATIVIS AB ALIQVO SOLO DIFFERENTIA CASV SECVNDVM NOMEN HABENT APPELLAet a fortitudine fortis. Haec quoque diffinitio nihil habet obscurum. Casus enim antiqui nominabant aliquas nominum transfigurationes, ut a justitia justus, a fortitudine fortis, etc. Haec igitur nominis transfiguratio, casus ab antiquioribus vocabatur. Atque ideo quotiescunque aliqua res alia participat, ipsa participatione sicut
Abbreviated transcription (Latin):
Hienãq. aris toteles simplicium ꝓpositionũ naturã
diligenter examinat. sed eiꝰ series scrupulosa impedit᷑
semitt. & subtilib pressa sententus ad itũ intelligen¬
tiae facilẽ non relinquit Quo cirtanos libri huius eno¬
dationẽ duplici cõmentatione suppleuimus. et quan¬
tũ simplices quidem in tellectus sententiarum. ora¬
tio breuis obscuraq cõplectitur: tantũ hac operas
huiꝰ tractacione digessimus : Qđ uero altius a cumen
considerationis exposcit : scđae series editionis ex pedi&
Nunc ame tantũ lector expect&: quantũ pedẽ tẽptom
minutiq scđm ordinationis ordinẽ textũq sermonis
id qđ mangustia breuitatis lat& intelligat : It prius quȩ
nificat : Quid igit᷑ sit int̃p̃tatio paucis absoluã Int̃p̃tatio:
uox significatiuci ꝑseipsã aliquid significans: Siue enĩ nom̃
sit qđ ꝑ se significat. ut ẽ. homo sue uerbũ. ut ẽ. curro siue qđ
grãmatici participiũ uocant. siue ꝓ nom̃. ẽ. siue ex his iuncta

Expanded text:
Hic namque Aristoteles simplicium propositionum naturam diligenter examinat, sed ejus series scrupulosa impeditur semita, et sublimibus pressa sententiis, aditum intelligentiae facilem non relinquit. Quocirca nos libri hujus enodationem duplici commentatione supplevimus, et quantum simplices quidem intellectus sententiarum oratio brevis obscuraque complectitur, tantum hac operis hujus tractatione digressimus. Quod vero altius acumen considerationis exposcit, secundae series editionis expediet. Nunc a me tantum lector exspectet quantum pedetentim minutatimque secundum orationis ordinem textumque sermonis id quod angustia brevitatis latet intelligat. Et prius quae nificat. Quid ergo sit interpretatio paucis absolvam. Interpretatio est vox significativa per seipsam aliquid significans. Sive enim nomen sit, quod per se significet, ut est homo. Sive verbum, ut est curro. Sive quod grammatici participium vocant. Sive pronomen. Sive ex his juncta
Abbreviated transcription (Latin):
peditis his quae ad predicamenta aristote¬
lis porphirii institutione digestasunt : hos
qqͣ commentarios. inpredicamenta prescribe
medioensstili seriem persecutus: nichil dealtior
seruata. neoungere lectorem breuitate uolui.
nec dilatanone confundere: Quare pr

Expanded text:
peditis his quae ad praedicamenta Aristotelis Porphyrii institutione digesta sunt, hos quoque commentarios in praedicamenta perscribens mediocris styli seriem persecutus, nihil de altiorservata, nec angere lectorem brevitate volui, nec dilatatione confundere. Quare pr
Abbreviated transcription (Latin):
am p̾stat. ¶M uͦ ncc̃oꝵ doct̾nam locoꝵ phis
ꝑ uestiganda ÷. rnuanda a int̾ͥius disciplina eaq
cum cognitõne ꝑcepta sit usi. atq excitatõne
redigit uĩ potustatem.q uat᷑e q de his hactenꝰ
nc̃. de teliquis explicemus
suꝑuacua quodammͦ ⁊ quasi dependẽ¬
tia uideantur ¶Nam cũ de disfenciis topicis lis¬
broꝵ titulũ legit. omislis poctͥne gđibus sta¬
ꝙ nͥ sit p̾cognitũ ad uit̾iora discentis animꝰ ꝑue¬
nire ñ pꝰsit. hii ⁊̃ qui nc̃ quaq õmiẽ pͥmi uoluĩs
disputat õnẽ suꝑfuuam putant. si cũta ꝑlegant
contesonem eꝑis q mente ac rone colluitrẽt
desiuent stati ꝑfecto iudicare suꝑfliũ. ꝙ re¬

Expanded text:
osophis pervestiganda est rimandaque ulterius disciplina, eaque cum agnitione percepta sit, usu atque exercitatione redigit vim et potestatem naturae. Sed de his hactenus. Nunc de reliquis explicemus.supervacanea quodammodo et quasi dependentia videbuntur. Nam cum de differentiis topicis librorum titulum legerint, omissis doctrinae gradibus sta sit praecognitum, ad ulteriora discentis animus pervenire non possit, hi quoque qui nunc omnem primi voluminis disputationem superfluam putant, si cuncta perlegant, contextionemque operis mente ac ratione collustrent, desinent profecto iudicare superfluum,
Abbreviated transcription (Latin):
te susceptibili : possibile est in alterutrũ fiᷤ
mutatiouem. uͥ alteruni naturalit̾ unum
Dum nigoum fieri. et calidum frigiduis et¬
ex studioso prauum. et ex pͣuo studiosũ pos¬
sibile est fieri Prauus enim ad melio s¬
res exccer aͣtationes de du̾o tus et ad doctͥ¬
saltem proficiet ut melior sit. si uero sem
per modicum crem̃tumi sũpserit : palam
est quomam aut perfcẽ mutabitur aut
satis multur creuĩtum sumetssi .n. bono
mobilior ad uirtudem fiat: uł quo dcumq
crem̃tum sũpsorit a principio: ex hoc enã
ueri sunile est amplius eum sutuere c̃¬
mendum et hoo dum sũpserit perfc̃e in
contrayium hĩauu restituet᷑ nisi forte tẽ¬
pore siuspensum sit ¶ucuum in p̾uatõne

Expanded text:
te susceptibili, possibile est in alterutrum fieri mutationem, nisi alterum alicui naturaliter dum, nigEX STUDIOSO PRAVUM ET ES PRAVO STUDIOSUM POSSIBILE EST FIERI PRAVUS ENIM AD MELIORES EXERCITATIONES DEDUCTUS ET AD DOCTRQUID PROFICIET UT MELIOR SIT; SI VERO SEMPER VEL MODICUM CREMENTUM SUMPSERIT, PALAM EST QUIA AUT PERFECTE MUTABITUR, AUT SATIS MULTUM CREMENTUM SUMET; SI ENIM BENE MOBILIOR AD VIRTUTEM FIAT, VEL QUODCUMQUE CREMENTUM SUMPSERIT A PRINCIPIO, ET EX HOC ETIAM VERISIMILE EST AMPLIUS EUM SUMERE CREMENTUM; ET HOC DUM SEMPER FIT, PERFECTE IN CONTRARIUM HABITUM RESTITUETUR, NISI FORTE TEMPORE S
Abbreviated transcription (Latin):
susibi inuicẽ diꝯt᷑. S scribe̾ quidẽ oꝑari qͥd est¬
I ̃. Quare ⁊ pati quid. Simiłr̃ aũ ⁊ face̾ ¶ Siã
aliquis illic dans ñ ꝯting̾e̾ simł i dẽ fac̾e̾ ⁊ fi̾.
uid̾e̾ ⁊ uid̾i dicat conting̾e̾: nnudsĩ ciencꝰ factus est
rogatõne ss ab audiente opmat᷑ datũ et cũ ⁊ sacaie¬
⁊ face̾ quid̾ ⁊ socari ⁊ fieri dedit. ⁊ quecimq ala si¬
muit̾ dicunt᷑. sam reliqũ ip̃e aodit qui audit ues:
similit̾ dictũ. hoc aut̃ dr᷑ quid̾ no smuilrͤ. Uideturã

Expanded text:
ter sibi invicem dicuntur; sed scribere quidem operari quid est, quare et pati quid simul autem et facere. Si autem aliquis illic dans non contingere simul idem facere et videri dicat contingere, nondum elenchus factus est, rrogatione; sed ab audiente opinatur datum esse, cum et secare facere quid et secari fieri dedit, et quaecumque alia similiter dicuntur. Nam reliquum ipse addit qui audit velut similiter dictum; hoc aut
Abbreviated transcription (Latin):
hiis p̃dicantur. aut m eis suͣnt iõ maxi
genus se hñt. Subiacent enim spẽs gm̃i.¬
Genera naͣmq de spẽb p̃dicantur spc̃s aũ
de gnĩb non conuertutur. ¶Quare et ex
hiis spẽs genere mag̃ subã est . ¶pãrum

Expanded text:
HIS PRAEDICENTUR, AUT IN EIS SUNT, IDEO MAXIMGENUS SE HABET; SUBIACET ENIM SPECIES GGENERA NAMQVE de speciebus praedicantur, species AVTEM de generibus non convertuntur. QVARE ET ex his species genere magis SVBSTANTIA EST. Ipsarum
Abbreviated transcription (Latin):
¶Qã ã ẽ teitium adiadem p̃dicatur du.¬
plicit᷑ dicunt᷑ oppões Dico autem est iustꝰ
homo est tertium ad iacens. uł nomen ur
u̾bum in affirmatione sQuare quat᷑uor
iste erunt. quarum tͥue ad affirmatioẽm¬

Expanded text:
 'est' tertium adiacens praedicatur, dupliciter dicuntur oppositiones. Dico autem ut 'est iustus homo', 'est' tertium dico adiacere nomen vel verbum in adfirmatione. Quare idcirco quattuor istae erunt, quarum duae qui
Abbreviated transcription (Latin):
uomam autem est affr̃o de aliqͦ
sigñs aliquid hoͣc antem est no
oportet eẽ et de uno hoc quod
est in affirmatione. Noͣmen autem dc̃m
et in nominabile prius. non homo. Et. nͥ
sig̃t quodammꝰ infuntũ q̃madmodũ et ñ
currit non uerbum dico s infinitũ uer¬
hum. erit omnis affirmatio ex nomine
spreter uerbum autem nulla est affirma¬
tio uł negatio.¶Est enim uł erit uł fuit

Expanded text:
uoniam autem est affirmatio de aliquo significans aliquid, hoc autem est vel oportet esse, et de uno, id quod est in affirmatione, nomen autem dictum est, et innominatum prius, non homo enim nomen significat infinitum ‒ quemadmodum et 'non currit' non verbum sed infinitum verbum, erit omnis adfirmatio vel ex nomine Praeter verbum autem nulla adfirmatio vel negatio; 'est' enim vel 'erit' vel 'fuit
Abbreviated transcription (Latin):
iuuenẽ delupanari. exeuntẽ uidit: paulo
post de eodeui loco uxorem suam uidit e¬
gressam. acusat iuene adult̾ii. hͥ ĩmũ

Expanded text:
 qui iuvenem de lupanari exeuntem vidit, paulo post de eodem loco uxorem suam vidit egressam, accusat iuvenem adulterii: hic unum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯuenut. in quo ñde re s de uotabulo. ⁊a¬
uoratur. qͥ de ĩ auctores eꝰ fc̃ĩ ⁊ ĩuẽtõĩus.
ꝯmꝓbatores atq emuli. id cotũ a uiditõ ⁊
quodam testumonio excͥusetꝰ poĩto. ad sb̾¬
tera. q̃ factũ aliqd̾ sim᷑. cõfestim̃. Aũ int̾¬

Expanded text:
eniat, in quo non de re, sed de vocabulo laboratur; qui deinde sint auctores ejus facti, et inventionis comprobatores, atque aemuli: id totum ex judicio, et quodammodo testimonio extrinsecus posito ad subtera quae factum aliquid similiter confestim aut int
Abbreviated transcription (Latin):
tor p̃ficitur. Est .n. ꝓportõ naui ut gub̾u̾ator se¬
se ht̃ at nauemi . i. magistͣtus ad ciuitatem.
N aũ locus distat ab eo qui ox similibus dici᷑t
patur. In ꝓporcione rerũ uͦ ñ ÷ snuilitudo rr̃.
s q̃tam hĩtudinis ꝯꝑatõ. Qõ de accũti.m .p.¬

Expanded text:
ficitur, est enim proportio. Nam ut sese gubernator habet ad navim, ita magistratus ad civitatem. Hic autem locus distat ab eo qui a similibus ducitur. ratur. In proportione vero non est similitudo rerum, sed quaedam habitudinis
Abbreviated transcription (Latin):
mus ad uocabiaũ nocuis tͣnsf̾entes ñ inuid̾e̾
qͣui sapiens ÷. nociꝰens uͦ ÷ sapientis nocabulũ
quam ph̾i. ¶Nlo de his ciuud̾ locis qui exͥnse¬
unt de mediis disputabitur. Medĩ
aũ loci sinũtur. ł ex casu ł ex quiga¬
tis uł ex duusione nac̾entes. ¶ Casus ÷ aucuiꝰ
nõis pͥncipal inflexo in adu̾bũ. ut a iusticia
inflectitur iuste. Cisus ÷ gͥ a iusticia id ꝙ
dicimus iuste. ¶ Conugata uͦ dicunt᷑ q̃ ab
eodem diu̾so modo deducta flux̾unt ut a iꝰ
in ꝓnitu sunt arguiũta uã si id ꝙ iustũ÷

Expanded text:
mus ad uocabulum notius transferentes non inuidere, quia sapiens sit. Notius vero est sapientis vocabulum quam philosophi. Ac de his quidem locis qui extrinsenunc de mediis disputabitur. Medii autem loci sumuntur vel ex casu, vel ex coniugatis, vel ex divisione nascentes. Casus est alicuius nominis principalis inflexio in adverbium, ut a iustitia inflectitur iuste. Casus igitur est a iustitia id quod dicimus iuste. Coniugata vero dicuntur quae ab eodem diverso modo deducta fluxerunt, ut a iin promptu sunt argumenta. Nam si id quod iuste
Abbreviated transcription (Latin):
ib̃ĩ in accidencia. ut accũtis in accm̃a. Quoꝵ
omniũ rõnem in eo libro diligentiuus explicui
aũ arguinentatõnes ꝑ diuisiones dñ ea se
aut rursus assamm̃t. Que facaiuis quisq
coguost. si pͥoribus aualeticis oꝑam dedid̾it
ciãm. ¶Sit in qõne ꝓpõitũ an uułi erigo
sit temꝑis cmuod qui negare uolet. it miui¬
rũ rõcinatõne f̾mabit. ullo mͦ ẽẽ ortũ. so¬

Expanded text:
i in accidentia, vel accidentis in accidentia. Quorum omnium rationes in eo libro diligentius explicui autem argumentationes per divisionem, tum ea segant, rursus assumunt. Quae facilius quisque cognoscet, si prioribus analyticis operam dederit. tiam. Sit in quaestione propositum, an ulla origo sit temporis: quod qui negare volet, id nimirum ratiocinatione firmabit, nullo modo esse ortum: id
Abbreviated transcription (Latin):
ut ut tumq sit ꝙ affõne ⁊ negõne diuidit᷑
Itaq sb̾lato uno ait̾im uaus põitoq alto
reliciũ tollit᷑. ¶ Uocatur q a diõne nͥ locus
medius. int̾ eos qͥ ab ebͣ dͥ solent. atq eos qͥ
extͥuserus assumũtur. cũ .ii. auentur an ulla

Expanded text:
e dividitur. Itaque sublato uno alterum manet, posito altero reliquum tollitur, vocaturque hic a divisione locus medius inter eos qui ab ipso duci solent, atque eos qui extrinsecus assumuntur. Cum enim quaeratur an ulla
Abbreviated transcription (Latin):
num uu pedem sant inuase ut modius
grana tͥtici. Aut lagena innũ. unũ eum
habere lagena dicitur. et moduis gͣna tͥ¬
ticishec igitur omma habere dicuntur ñ¬
habere s et icor uirum. s uidetur alie¬
inͣssimus qui nunt dictus est modus eõ.
in eo quod est hr̾e. nichibn. aliud uicorẽ
habendo significamus nͥ quia cohabitant.
sforte tñ et alii quidẽ apparebunt modi
De eo quod est habere s qui consueuerũt
dici pene omnes enumerati suut.

Expanded text:
num vel pedem; aut VT in vase ut modius GRANA TRITICI AVT LAGENA vinum; vinum enim HABERE LAGENA dicitur et modius GRANA TRITICI; haec igitur OMNIA habere dicuntur habere, et uxor virum. Sed videtur alienissimus qui nunc dictus est modus esse in eo quod est habere, nihil enim aliud per uxorem habere significamus, nisi quia cohabitant, forte tamen et alii quidam apparebunt modi de eo quod est habere. Sed qui consueverunt dici, pene omnes enumerati sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
nuũ e discretũ ¶hoc uͦ erit ut mat̾ia ⁊̃ forma uͤ
corpus qͣuidẽ mat̾ia cit hõis. amima uͦ forma.¬
¶Iidetur autẽ forma quedã auata est. Que¬
dam uͦ abactu. Ratio enĩ anat᷑a est. Calor uͦ ⁊
passio quedam m actu consistũt ¶In quibdã

Expanded text:
Hoc uero erit ut materia uel ut forma, ut corpus quidem est materia hominis, anima uero forma.07 Videtur autem forma quedam a natura esse, quedam uero in actu; ratio etenim a natura est, calor uero et passio quedam in actu consistunt. In quibusda
Abbreviated transcription (Latin):
Est compositioni con¬
enim unaqueq alteri aduenieus composi¬
tioni mauis se ꝯunctum quodam modoef¬
ficit. ¶In forma autẽ hoc non est ⁊ slamĩ
eo quod corpus album est non erit maiꝰ
uel minus se ipso non albo. Nec si non
album intelligatur. destructõ compduis
ri : additum cõuenienter existimo t̃mn¬
uariabili eẽntia consistens. Nn annua.ñ.
alt̾atio contrarietatis reꝑicur ut tristi:¬
ne ce gaudis. ¶ Sid qm̃ ut ai̾unt quidaiꝰ q¬
ut en que est mundi aumia. Dissociansau̾
hanͣcͣ ab omib. addidi comp̃oni contingens.¬
s łrit autẽ cauꝗͣ tͥius forme dicta dict᷑mit̃o
quis subtiliter muestigau̾t repperietur:¬
uariabilis sit .s hoo aͣutẽ uidetur ut in
pluribus. s slam eadem or̃o ueri ⁊ falsi sus

Expanded text:
est compositioni consitionum enim unaqueque alteri adueniens compositioni maiorem se coniunctam quodam modo efficit, in forma autem hoc minime est. Nam in eo quod corpus album est, non dicitur maius et minus se ipso non albo; nec si non album intelligatur, destructio compositionis ingit idem proferri, additum conuenienter existimo "inuariabili essentia consistens"; in anima enim alteratio contrarietatis reperitur, ut tristitiae et gaudii. § 04 Sed quoniam, ut aiunt, quiddam ut ea que mundi est anima, dissocians hanc ab omnibus addidi "compositioni contingens". Erit itaque terminus forme dicta definitio; quis subtiliter inuestigauerit, reperieturuariabilis sit. Hoc autem uidetur ut in pluribus; nam eadem oratio ueri et falsi sus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtim nama: a diffuntõne. ꝑtin a descͥptõe
argumantũ ducũtur. ¶Piffert aũ diffinĩ¬
tõ a descͥytõne quod diffoᷤ gemis ⁊ disfe̾n¬
cias simut. Descͥptõ uͦ sb̾i intlligenciam c¬
laudit quibusdam ł accũtib ⁊ unã esficienti¬

Expanded text:
tim namque a diffinitione, partim a descriptione argumenta ducuntur. Differt autem diffinitio a descriptione, quod diffinitio genus ac differentias sumit, descriptio subjecti intelligentiam claudit, quibusdam vel accidentibus efficienti
Abbreviated transcription (Latin):
quetumq io ꝗ sunt aliorũ dicuntur suu qͦ¬
modolib aur̃ ad aluid. ut mons magnꝰ dici¬
tur ad montẽ aliũ. magnũ .n. ad aliauid
diatur. et simile alicui simile. et omia

Expanded text:
QUE ID QUOD SUNT ALIORUM DICUNTUR VEL QUOMODOLIBET ALITER AD ALIUD; UT MONS MAGNUS DICITUR AD MONTEM ALIUM MAGNUM ENIM AD ALIQUID DICITUR, ET SIMILE ALICUI SIMILE, ET OMNIA
Abbreviated transcription (Latin):
quidẽ in plurib alterum. s contingit¬
ficxi aiterum. alterum uero minimo:
Igaui ee quod est quando est. et nõ
eẽ quod u ÷ quando ñ est nccͣe est. s nͣ
quod est omne ncc̃e est eẽ nec omne
ꝗ ñ est ncc̃e est non eẽ snõ .ai. idẽ ÷̃ om̃e¬
uł ñ eẽ omne ncc̃e est. et futurũ ẽẽ ub
non eẽ. suon tã diuidentẽ dicere aitẽ¬
rum ncco. ¶Dido autcm noc̃e est quidẽ
futurũ nauale bellũ ẽẽ cras uł ũ eẽ
cras futurũ. s non futurui eẽ cras bel¬
lum nauale nocẽ est ubͣ non futurũ eẽ.

Expanded text:
lterum, sed contingitalterum, alterum vero minime. Igitur esse quod est quando est, et non esse quod non est quando non est, necesse est; sed non quod est omne necesse est esse, nec quod non est necesse est non esse non enim idem est omnevel non esse omne necesse est et futurum esse vel non; non tamen dividentem dicere alterum necessario. Dico autem, necesse est quidem futuruESSE FUTURUM SED NON FUTURUM ESSE CRAS BELLUM NAVALE NECESSE EST VEL NON FUTURUM ESSE,
Abbreviated transcription (Latin):
aliuid est eorum relatio ¶siam si ꝑ sepp̃m ꝑ¬
uum uł magnũ dici̾tur: Inunqͣn mous
suit eoꝵ multiplices. et in domo qui¬
dẽ multos. in theatio uero pauco q
t̾cubitum et unumꝗq taliũ quanti¬
tatem sigñt. magnũ uero uł ꝑuũ nõ
sigñt quaut᷑itatem. s mag̃ ad aliquid.
qm̃ ad aliud spettat magnũ uł ꝑuũ.
sunt. Pampluis. Suuie aliquis ponat ħ
eẽ quantitates sũ non ponat nichil eis
se ip̃m s ad solam alteriꝰ relationẽ refer.¬
tur: quomꝰ huic aliquid contruum sam¬
traria contingit idẽ ip̃m simul contͣria
recipere.scͥt᷑ ea ip̃a sibiniet ẽẽ contͣria.

Expanded text:
aliud est eorum relatio; nam, si per se ipsum parvum vel magnum diceretur, nunquam mons orum multiplices, et in domo quidem multos, in theatro AVTEM cubitum et unumquodque talium quantitatem significat, magnum vero vel parvum non significat quantitatem, sed magis ad aliquid, qsunt. Amplius, sive aliquis ponat HAEC esse quantitates sive non ponat, nihil EIS se ipsum sed ad solam alterius relationem REFERTVR, quomodo huic aliquid erit contrarium? Amtraria, continget ipsum idem simul contraria recipere, et ea ipsa sibimet esse contraria.
Abbreviated transcription (Latin):
nimi corꝑis occupatiua sunt. Quare nͦ locus fñ
corꝑe: nec soliditas sine loco erit. ¶ Contẽ¬
tio autõ orit᷑ de spã ⁊ extͣmitate ¶ lich ir. extͤ
id est .sIn co antẽ locus ẽẽ nõ pot̾it. ut dc̃m÷ de¬
existat. Nicħ̃ antẽ aluid p̃t̾ idemen Quare
extͣiuitas quidẽ in loco ñ est ¶ De huiꝰmõi ã¬

Expanded text:
nime corpus corpore nec soliditas sine loco erit. § 55 Contentio autem oritur de spere extremitate. Nihil enim extra idem; in eo autem locus eexistat; nihil autem prefer idem est, quare extremitas quidem in loco non est. De huiusmodi a
Abbreviated transcription (Latin):
magis ⁊ mimꝰ alciua nocentur sslulla. n r̃o
nobis scd̾m sb̾iec̾ti intensionem ⁊ remissionẽ
quelib cñ magis ⁊ mnꝰ dici ¶ Amplius q̃d̾ equis sca¬
⁊ angm̃ti ⁊ dnunitõnis motum frequent̾ su¬
stinet. Dicitur autem minor lapide quodam
Mons ant̃ a liquo monte maior dicit ᷑ eñ neutͤ
crescat n decrescat ¶ Amplnis aũ m̾garica Gar
quidẽ albior equo dicit᷑. cui pedem quc̃ius esse
aibum contingit. hoc ant̃ nõ scd̾m quod equus
ri. scd̾m magnitudinẽ sbiocti uł ꝑnitatẽ. suel ñ
uerũ quidẽ eẽ: albiorẽ margaritã equ̾o qd̾ ẽẽ ⁊ uel

Expanded text:
magis et minus aliqua uocentur; nulla enim ratio nobis secundum subiecti intensionem et remissionem quelibet cum magis et minus dici. § 83 Amplius autem equus  augmenti et diminutionis motum frequenter sustinet; dicitur autem minor lapide quodam mons etiam alio monte maior dicitur cum neuter crescat uel decrescat. § 84 Amplius autem et margarita quidem albior equo dicitur, qui pedem quamuis album contingit, hoc autem non secundum quod equus ri secundum magnitudinem subiecti uel paruitatem, uel non uerum quidem esse albior
Abbreviated transcription (Latin):
uirrni recipere. Hic autẽ est isdutus
est hñdi modus ut quod habetur est bñs¬
u habere dicitur. hoc aut̃ hab̾e̾ nichil aliũd
significat quam cohabitare. Quare mõi
hndi qui dici consueu̾e̾ qͥnario mĩo t̾iantͤ.
Forte tuidem alii bene erunt p̃t̾ hos quiu
numerati sunt. S sicuui sunt diligets in¬
qnisitio mnemat. ¶ Et hec de principiis
quidem dicta sufficiant. Reliqua autem
ꝯmeo quod de analeticis est queratur. asco ĩtł

Expanded text:
tus est habendi modus, ubi quod habetur habens habere dicitur; hoc autem habere nihil aliud significat quam cohabitare. § 78 Quare modi habendi qui dici consueuere quinario numero terminantur. Fortasse autem alii quidem erunt praeter hos qui numerati sunt; sed, si qui sunt, diligens inquisitio inueniat. § 79 Et quidem de principiis haec dicta sufficiant; reliqua autem in eo quod De Metaphysicis est quaerantur. 8 DE
Abbreviated transcription (Latin):
diuisionẽ. In pancis autem aliis p̾ncipiis
huiꝰmodi ꝓͥum inuemes: In quantitate etenĩ
solum ⁊ in hiis que ad anquid sunt: similra
repperies. Ad aliquid audem ut dicatur figa¬
uter. ut similitudo ⁊ dissimilitudo que in pł̾ib
similib ⁊ dissimilib inst̾. Quantitas antẽ
ut numerus qui innumeraulib mest ua
q semꝑ crescens scd̃m unitatum multifa¬
riam ascensionẽ. Similit̾ autẽ nil innẽi¬
es tot distribm ꝑtib possibie ut mimerus
Non autẽ om̃is quidẽ quantitas aut resacio
qd̾ incorꝑe ⁊ in hiis que circa corpus stͥ consi¬
stit. habitus nom̃ sortitur. Quare magis p̃ũ
quidẽ babitus crit eẽ in corꝑe. ⁊ circa corpus
existentibus scd̾m eam que ꝑtium est dĩõm.
ut in pluribus existere.
icitur autẽ hab̾e nutis modis. Hab̾e̾
enim dicit᷑ alt̾atiõm ut albedinẽ ⁊ nig̃omẽ
Et qntitatem ut longitudinẽ. Nichiltam̃
aliuo est dic̾e̾ albedinẽ aut longitudinẽ hr̃e.

Expanded text:
diuisionem. § 73 In paucis autem aliis principiis huiusmodi inuenies; in quantitate enim solum et his quae ad aliquid sunt similia reperies; ad aliquid autem, ut figuraliter dicatur, ut similitudo et dissimilitudo, quae pluribus similibus et dissimilibus insunt; quantitas autem ut numerus, qui et in numeralibus inest utique -- semper crescens secundum unitatum multifariam ascensionem simpliciter autem nihil inuenies tot distribui partibus possibile ut numerum. § 74 Non autem omnis quidem quantitas aut relatio que in corpore et his quae circa corpus sunt consistens habitue nomen sortitur. Quare magis proprium quidem habitus erit, corpore et circa-corpus existentibus, secundum eam quae partium est diuisionem ut in pluribus existere. § 75 Dicitur autem habere multis modis. Habere enim dicimur alterationem ut albedinem et nigredinem, et quantitatem ut longitudinem; nihil tamen aliud dicere est albedinem aut longitudinem habere
Abbreviated transcription (Latin):
trer p̃atefecimus exemplit ¶Nunc de hi᷑
dicentũ÷ q̃ t̾minoꝵ substancias ꝯsecunt᷑. Ho¬
ex toto. aũ ex ꝑtibus. aũ ex causis. aũ effi¬
Et ÷ efficiens quidem causa cuio nguet at
oꝑatur ut auiquid explicetur. maitiua uͦ ex
quod fit. Sunt eciam. intͣ eos locos qui ex̃
bus. aũ a corrupᷤᷤ. añ ab usibus. aũ ptᷤ hos
omnes a cõnuuit̾ accũtibus. que cũ ita sit̃
cũ pͥus locũ qͥ atoto suuit᷑ inspiciamus. To
iusticia utilis sit. fit q silig̾ ħ modo. oĩs
utus util ÷. iusticta aũ uircur.℥. iusticia gͥ¬

Expanded text:
s, ut arbitror, patefecimus exemplis: nunc de his dicendum est qui terminorum substantiam consequuntur. Hoex toto, aut ex partibus, aut ex causis, vel effist efficiens quidem causa, quae movet atque operatur, ut aliquid explicetur; materia vero, ex quod fit. Sunt etiam inter eos locos qui ex hbus, aut a corruptionibus, aut ab usibus, aut omnes a communiter accidentibus. Quae cum ita sint, eum prius locum qui a toto fit inspiciamus. Totiustitia utilis sit, fit syllogismus: omnis virtus utilis est, iustitia virtus est, iustitia
Abbreviated transcription (Latin):
tionem quodãmꝰ qͣi dispositꝰ et affectꝰ. hoc ꝙͦ
aritotiles destatur in phifias ¶ Uñ fit ut priua¬
tionis diffr̃a ad generum diuisionem freq̃nt̾
litamur ¶S hic qͦ eodem modo sicut in contͣ¬
dc̃one faciendũ ẽ. ꝓrius .n. poncudꝰ est hĩtꝰ
qui est affrõni cõsli̾s. pꝰt uero negationi pͥua¬
tio consimilis. saliquotiẽs tñ priuationes q̃¬
diuisione pͥma ponenda st̃. priuationes se¬
cunde. Ac de oppõne quidem pͥuationis ac
hĩtꝰ hec dõa sufficiant. ¶Contiarioꝵ uͦ opͦ
dubitatur fortasse au scd̃m priuationem
& habitum eẽ uideatur ut album et ni¬
uero albi. S ħ alias. Nuno autẽ ita tͣctandsĩ

Expanded text:
tionem quodammodo quasi dispositus et affectus hoc quoque Aristoteles testatur in Physicis. Vnde fit ut priuationis differentia ad generum diuisionem frequenter utamur. Sed hic quoque eodem modo sicut in contradictione faciendum est, prius enim ponendus est habitus, qui est affirmationi consimilis, post priuatio, quae negationi. Aliquotiens tamen priuationes quaediuisione prima ponenda sunt, priuationes secundae. Ac de oppositione quidem priuationis et habitus haec dicta sufficiant, contrariodubitatur fortasse an secundum privationem et habitum esse videatur, ut album et nivero albi. Sed haec alias
Abbreviated transcription (Latin):
furita st̾ quã aut nom̃ cũ ꝑticłã uegatuia anͥ tota neg̃s.
¶Quare finito pocius quã infiuito facienda est diuisio¶ s
quã ip̃e desid̾at. nichil ad me̾ coguitõnẽ facilẽ pollicẽ¬
tẽ su enini rudib hec totius artis. s imbutis ⁊ ult̾io¬
ripene loco. ꝓgressis logenda ⁊ discenda ꝓpominus

Expanded text:
finita sunt quam aut nomen cum particula negativa, aut tota negatio. Quare finito potius quam infinito est facienda divisio. Sedquam ipse desiderat, nihil ad me cognitionem facilem pollicentem. Neque enim rudibus haec totius artis, sed imbutis et ulteriore pene loco
Abbreviated transcription (Latin):
aib. uullus homo aibz est et est quidam
homo all. si falbum uiu sig̃t. Sin uero
Duob unũ nomen est põim: ex quib ñ
est unum non est una affirmatio sut
siquis imponat hoc nom̃ tunica homiui¬
et equo et dicat tunica est alra. hec ũ
est una affirmatio net uogatio sfrichil

Expanded text:
albus', 'nullus homo albus est', 'est quidam homo albus', si 'album' unum significat. Sin vero duobus unum nomen est positum ex quibus non est unum, non est una adfirmatio; ut, si quis ponat nomen 'tunica' homiet equo, et dicat tunica est alba, haec non est una affirmatio, nec una negatio. Nihil
Abbreviated transcription (Latin):
est ¶Manifestum est autem qm̃ una ne¬
gatio unuis affirmationi est.Moc e̾m̃
idem oportet negare negꝰnẽ quod affir¬
mauerit affĩrmatio et de eͥadem ul de
aliquo singulariũ ur de aliquo uniu̾sali
alb. Si antem aliud aliquid de eodem l¬

Expanded text:
 Manifestum est autem quoniam una negatio unius adfirmationis est; hoc enim idem oportet negare negationem quod adfirmavit adfirmatio, et de eodem, vel de aliquo singularium vel de aliquo universalialbus' si autem aliud aliquid vel de
Abbreviated transcription (Latin):
domini seruus dicitur. et dominus ser¬
in dominꝰ. ⁊ duplum dimidii duplũ. et
dimidiũ dupli didiũ. ⁊ mauis minore
maius. et muiꝰ maiore minus. Similr̃

Expanded text:
DOMINI SERVUS DICITUR ET DOMINUS SERVI DOMINUS, ET DUPLUM DIMIDII DUPLUM ET DIMIDIUM DUPLI DIMIDIUM, ET MAIUS MINORE MAIUS ET MINUS MAIORE MINUS; SIMILITER
Abbreviated transcription (Latin):
que sunt extͣ presens tempora. Similt̃¬
aũ omue contingit quod quis affirma¬
uerit negare. et quod quis altimapo:

Expanded text:
quae sunt extra praesens tempora, similiter omne contingit quod quis affirmaverit, negare, et quod quis nega