comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
addidit. cui dece̾ pꝰmod̾ in carne restituit
detẽ uͦ qͥ amissi fuera̾t ĩ occulta aĩaꝵ uta re
seruauit. Siqͥs ãt in p̾dictis ammalibuᷤ
pꝰ posito culmo hystorie. ut. ĩtłsectuale ui¬
delic anmal pasti mystloꝵ fruge desiderat:
necesse ut q̃ sentimꝰ agnoscat. Intellig̾e enĩ
possumꝰ qd̾ in his anĩmalib asgregata fidesiũ¬

Expanded text:
addidit, cum decem postmodum in carne restituit. Decem vero qui amissi fuerant, in occulta animarum vita I. Si quis autem in praedictis animalibus, postposito culmo historiae, ut intellectuale videlicet animal, pasci mysteriorum fruge desiderat, necesse est ut quae sentimus agnoscat. Intelligere enim possumus quod in his animalibus aggregata fide
Abbreviated transcription (Latin):
state. Ile ut uolintas diuina despiti. & uͭ pos¬
sit ꝓpͥa suadert: dicit. Clur p̾cepit uobis d̾s
ut nõ comederetis ex omin ligno paradisyͤ
Eit paulo post. Scit enĩ deus qd̾ in quocũqr
die comederitis er eo aperientur ocłi ur̃ĩs
Iste dicit: nõ quero uolinitat̾e ineam: sed ẽt¬

Expanded text:
le ut voluntas divina despici, et ut possit propria suaderi, dicit: Cur praecepit vobis Deus ut non comederetis ex omni ligno paradisi ? Et paulo post: Scit enim Deus, 1142 quod in quacunque die comederitis ex eo, aperientur oculi vestri ; iste dicit: Non quaero volun
Abbreviated transcription (Latin):
militate qua p̾uenti sũt. gͦuius iudignant᷑.
Et tanto eoꝵ mens uastius accendit᷑: qͣnto
consid̾atius infirma iudicat᷑. hi imirum
u̾sum sui laboris ꝑdũt. etiã si qͣ bona sũt q
eꝑari uideant᷑. Qͥa sigentis fabrice robusta
celfitudo nõ figit᷑. qͦ neqͣqͣm ꝑ fundamenti
fortitudinẽ in petͣ solidat᷑. Soli gͦ mine cͤseit
qd̾ edificant: qͥ ante molem fabrite. humilita¬
tis fudamina nõ ꝓturant. Quos bene ab in¬
tunis ꝓdimꝰ. si pantis in exteriorib ostendamꝰ
Clumtis namq suꝑba apd̾ se cogitatõe timi̾e¬
tib. i nest clamor ĩ locucõe: amaritudo ĩ filen
cio. dissolutõ ĩ hilaritate: furor ĩ tͥsticia. inho¬
nestas inactione: honestas ĩ imagine. ereccõ
ĩ intessu᷑ rancor ĩ responsione. Hoꝵ mens
semꝑ est ad irrogandas ꝯtumẽtias ualida :
ad tollerandas infirma. ad obediend̾ pigͣ ᷤ ad
latessendos nͦ alios inportuna. dd ea qͤ facere

Expanded text:
militate qua praeventi sunt gravius indignantur, militate qua praeventi sunt gravius indignantur, et tanto eorum mens vastius accenditur, quanto consideratius infirma judicatur. Hi nimiruusum sui laboris perdunt, etiamsi qua bona sunt quae operari videantur; quia surgentis fabricae robusta celsitudo non figitur, quae nequaquam per fundamenti fortitudinem in petra solidatur. Soli ergo ruinae crescit quod aedificant, quia ante molem fabricae humilitatis fundamina non procurant, quos bene ab intimis prodimus, si paucis in exterioribus ostendamus. Cunctis namque superba apud se cogitatione tumentibtio, dissolutio in hilaritate, furor in tristitia, inhonestas in actione, honestas in imagine, erectio in incessu, rancor in responsione. Horum mens semper est ad irrogandas contumelias valida, ad tolerandas infirma, ad obediendum pigra, ad lacessendos vero alios importuna, ad ea quae facere
Abbreviated transcription (Latin):
Pepe aũt rectoris siu dictis proterue obuiãte
& eande uotis suꝑbiam. libtate inuocant.
Sit quippe elagiꝯ se truasi pro yectitudineli¬
bertatis obicite sit̃ sepe se timor ꝓ humilita¬
te suponit. sam sit̾ pleriq retitent ex timo¬
re. & tamen tacese se existimant ex humi¬
litate & ita nõ nlłi loquunt᷑ ꝑ inpacienciam
elatõis : de tam̃ loqui se credunt ꝑ sib̃tatem
rechitudinis. Aliqñ au̾t subditi ꝓt̾ua que
seruitute nequaqmͣ prodũt. & il ꝗuorum
loqͣcitas nix conpestit᷑ : nõ numqͣm ex sola
amaritudine intimi rantoris obmutescũt
Qͥ ꝑ dolorem mentis ꝓtacitatis sue uerba
subrͣhentes. cum male loqͥ soleant peiꝰ tacẽt
qr cum p̾tantes aliqͥd de torrepcõe audiu̾t. in¬
dignantes eciam responsionis u̾ba suspendt̾.
Qumi his qndo asꝑe agit᷑: sepe ad querele uo.¬
des de hac ip̾a asꝑitate ꝓsiliunt. Cũ uero eos
magistri sui blande p̃ueniunt: de hac ipͣ hu¬

Expanded text:
Saepe autem rectoris sui dictis proterve obviant, Saepe autem rectoris sui dictis proterve obviant, et eamdem vocis superbiam libertatem vocant. pro rectitudine libertatis objicit, sicut saepe timor pro humilitate supponit. Nam sicut plerique reticent ex timore, et tamen tacere se existimant ex humilitate, ita nonnulli loquuntur per impatientiam elationis, et tamen loqui se credunt per libertatem rectitudinis. Aliquando autem subditi proterva quae sentiunt nequaquam produnt; et hi quorum loquacitas vix compescitur, nonnunquam ex sola amaritudine intimi rancoris obmutescunt. Qui, per dolorem mentis procacitatis suae verba subtrahentes, cum male loqui soleant, pejus tacent, quia cum peccantes aliquid de correctione audiunt, indignantes etiam responsioniCum his quando aspere agitur, saepe ad querelae voces de hac ipsa asperitate prosiliunt. Cum vero eos magistri sui blande praeveniunt, de hac ipsa hu
Abbreviated transcription (Latin):
despitit dum sensum uitamq om̃i sine mod̾atõ¬
ne reprehendit tanto iref renatins se i iram
dilatat qͣnto eos qui sibi ꝯmissi sunt ẽẽ semet
indignos putat. At ꝯͣ tutu subiectoꝵ cor suꝑbia
inftigat ħ sũmoꝑe agͥe uitit᷑ ut sua acta ꝯside¬
rare funditꝰ negligant. ⁊ seuꝑ tatitis togita¬
tõib rectoris sui iudites ẜiant. Qan di ⁊ illo
qd̾ reprehend̾e debeant ĩportine respitunit ĩ
semetipis qd̾ corrigant mĩtyͣ uident. uñ ⁊ tãn¬
to attͣtius ꝑenut qͣnto a se ocłos auertunt. Ma
in huiꝰ uite itinere offendentes corriũit dimi
alibi iuitendunt. Et quidem p̾catores se asseft̃
tͣdi mererent᷑. Et duni eiꝰ facta despitiunt:
dum precepta ꝯtẽpnunt ad tantam usgi uesa¬
niam inuolũnt᷑ ut dm̃ res humanas turare
nõ estiment qr ei qui qͣi uire reprehenditur
dum pastoris sui uitam diuiditant: ipͣra qͦ
sapientiam omia disponentis inpugnant.

Expanded text:
despicit, dum sensum vitamque omnium sine moderatiodespicit, dum sensum vitamque omnium sine moderatione reprehendit, tanto irrefrenatius se in iracundiam dilatat, quanto eos qui sibi commissi sunt esse sibimet indignos putat. At contra, cum subjectorum cor superbia instigat, hoc summopere agere nititur, ut sua acta considerare funditus negligant, et semper tacitis cogitationibus rectoris sui judices fiant. Qui dum in illo quod reprehendere debeant importune respiciunt, in semetipsis quod corrigant nunquam vident. Unde et tanto atrocius pereunt, quanto a se oculos avertunt: quia in hujus vitae itinere offendentes corruunt, dum alibi intendunt. Et quidem peccatores se asserunttraderentur. Et dum ejus facta despiciunt, dum praecepta contemnunt, ad tantam usque vesaniam devolvuntur, ut Deum res humanas curare non aestiment, quia ei qui quasi jure reprehenditur dum pastoris sui vitam dijudicant, ipsam quoque sapientiam omnia disponentis impugnant.
Abbreviated transcription (Latin):
eadengi añ dei ocłos agitur qͣnnus ad humana
torda ueniens ⁊̃ coꝵ obtutib diu̾so amittu palliet᷑
siam tum is qui de t̾rena pͥus gła suꝑbiebat post¬
modam de santbitate extoilitur neqͣꝙ tor eiꝰ ela¬
tio deserinit: sed ad eum ꝯsueta uemens ut ꝯgnos¬
lit̾ ħ p̃positos atgi alit̾ subditos tempeĩat Pre¬
lato naing in cogitationib sugg̾it qr solo inte
m̾cto suꝑ cet̾os extreuit: s si qua ab eo bene aligũ
gesta sunt ħ inportime eiꝰ amimo su̾bitit Et
tum hunt dõ singilarit̾ placuisse insiuat: quo
eatile suggesta ꝑsuadeat ipͣm ad testimoniũ po¬
testatis tradite retͥbutionẽ uocat ditens. Qud
uisi oĩps deus te hũs omnib meliorem cerueret.
omes hos sub tuo regiime ñ dedisiet Qnisq mox
mentem erigit: uiles atq mutlles eos qui sbiecti
sunt ostendit ita ut nullum qͣi iam dignsi res¬
pitiat: tui egͣmuntꝰ lotiuatur. uñ ⁊ mox mentas
tͣntiullitas in uatundiam u̾tit᷑: qr dumi cũctoᷤ

Expanded text:
 Dei agitur, quamvis ad humana corda veniens in eorum obtutibus diverso amictu pallietur. Nam cum is qui de terrena prius gloria superbiebat postmodum de sanctitate extollitur, nequaquam cor ejus elatio deseruit, sed ad eum consueta veniens, ut cognosbditos tentat; praelato namque in cogitationibus suggerit, quia solo vitae merito super caeteros excrevit; et si qua ab eo bene aliquando gesta sunt, haec importune ejus animo objicit, et eo hunc Deo singulariter placuisse insinuat: quo facilius suggesta persuadeat, ipsam ad testimonium potestatis traditae retributionem vocat, dicens: Quia nisi omnipotens Deus te his omnibus meliorem cerneret, omnes hos sub tuo regimine non dedisset, ejusque mox mentem erigit. Viles atque inutiles eos, qui subjecti sunt, ostendit, ita ut nullum jam quasi dignum respiciat, cui aequanimiter loquatur, unde et mox mentis tranquillitas in iram vertitur. Quia dum cunctos
Abbreviated transcription (Latin):
mus: si breui ꝯmemorato̾e ꝑstͥngimꝰ. qͥd mortis
conscendam. Iste aũt ꝑ ꝓpħam dicit. repleta est¬
malis aĩa mea. & uita mea ĩ iferno appropinꝗͣ¬
uit. Ille dicite suꝑ astra celi exaltabo sol ium me¬
um. Iate humano generi a paradisy sedibus ex¬
pulso dicit: ecce uenio &̾ habitabo in medio tin.
Ne dicit: Sedebo in monte testam̃tũ latersbus s¬
aqͥlonis. Iste dicit. Ego aũt sum uerinis & ñ homo
opprobrium hominũ & abiectõ plebis. Ine dicitt
dscendam suꝑ altitudinem nubium. & oro simił

Expanded text:
rimus, si brevi commemoratione perstringimus quid mortis rimus, si brevi commemoratione perstringimus quid mortis conscendam : » iste autem pmalis anima mea, et vita mea inferno appropinquavit . Ille dicit: Supra astra coeli exaltabo solium meum ; iste humano generi a paradisi sedibus expulso dicit: Ecce venio cito, et habitabo in medio tui . Ille dicit: Sedebo in monte testamenti, in lateribus Aquilonis : iste dicit: Ego sum vermis, et non homo, approbrium hominum, et abjectio plebis . Ille dicit: Ascendam super altitu
Abbreviated transcription (Latin):
bit terra & crais : Qontͣ huiꝰ languoris pestem
audiamꝰ tuncti qd̾ magr̾a ueritas docet dicens.
Piscite a me: qr untis sum & iimilis corde. Ald
hoc namq unigenitus d̾i filius formam ĩ firmi¬
tatis nr̃e suscepit. ad hoc ĩ iusibilis. nõ som̾ insi¬
bilis sed etiam despectus apparuit: ad hoc contu¬
meliarum ludibria. illusionimmi probia. passio¬
num tormenta tollerauit. ut suꝑbũ nõ ẽẽ hoĩem
doceret humslis d̾s. Quanta gͦ humilitatis
uirtus est p̃p qł soła ueracit̾ edotendam is qui
sine estimacõe magnꝰ est usq ad passionẽ fattuᷤ
ẽ pariuis: Qͥa eni originẽ ꝑdicõit nr̃e se p̾buit
suꝑbia diaboli: instrimient̾ redempcõis nr̾e in¬
uentum ẽ himulitas dei hostis quippe noster
int̾ oĩa conditus. ⁊ uderi siꝑꝑ oĩa noluit elatus.
Redẽptor añt nr̃ magnꝰ manens suꝑ oĩa: fieri
int̾ oĩa dignatus est parinis. ꝓͥed mẽius &elati
oms cãm detegimꝰ. & fundan̾ta humilitatiᷤ aꝑs¬

Expanded text:
t terra ? » Contra hujus languoris pestem, audiamus cuncti, quod magistra Veritas docet, dicens: « Discite a me, quia mitis sum et humilis corde . » Ad hoc namque unigenitus Dei Filius formam infirmitatis nostrae suscepit; ad hoc invisibilis non solum visibilis, sed etiam despectus apparuit; ad hoc contumeliarum ludibria, irrisionum opprobria, passionum tormenta toleravit, ut superbum non esse hominem doceret humilis Deus; quanta ergo humilitatis virtus est, propter quam solam veraciter edocendam is, qui sine aestimatione magnus est, usque ad passionem factus est parvus? Quia enim originem perditioni nostrae praebuit superbia diaboli, instrumentum redemptionis nostrae inventa est humilitas Dei. Hostis quippe noster inter omnia conditus, videri super omnia voluit elatus: Redemptor vero noster magnus manens super omnia, fieri inter omnia dignatus est parvus. Sed melius et elationis causam detegimus, et fundamenta humilitatis ape
Abbreviated transcription (Latin):
mentes sibi subditas docet qm telsicudinis
tulmen appecere. cunta eqͣlia mentis tumore
tnͣscend̾e. & societate̾ omnũ hominũ alta ela¬
tõe tͥnsire: at sese ã cont᷑ potentiam ꝯditorri
erigere. sicut de eis ꝑ psalmistam d̾ͥ. brausi¬
erũt in disposicõm cordis. cogitauerũt & locu¬
ti sũe nequitias: iniqͥtatẽ ĩ extelsum locuti
sn̾t. Iste ad sputa. ad palmas. ad calaphos. ad ⁊pi¬
neam coronam. ad crucem. ad lanceam. atq ad

Expanded text:
mentes sibi subditas docet quam celsitudinis culmen appetere, cuncta aequalia mentis tumore transcendere, societatem hominum alta elatione transire, ac sese contra potentiam Conditoris erigere, sicut de eis per Psalmistam dicitur: Transierunt in dispositionem cordis, cogitaverunt et locuti sunt nequitias, iniquitatem in excelsum locuti sunt ; iste ad sputa, ad palmas, ad colaphos, ad spineam coronam, ad crucem, ad lanceam, atque ad
Abbreviated transcription (Latin):
andiant illi. cum de accepta potestate gsantur
hoc qd̾ abrahe uoce ardenti diuiti d̾r mem̾to
contͭͣ rectores suos ĩ qͤrelam ꝓsilunt. hoc qd̾
murmuranti popło moysi & aaron uocibus
respondet᷑: Net contͣ nos est murm᷑ ur̾m. s¬

Expanded text:
Audiant illi, cum de accepta potestate gloriatur, hoc quod Abrahae voce ardenti diviti dicitur: « contra rectores suos in querela prosiliunt, hoc quod murmuranti populo Moysi et Aaron vocibus respondetur: « Nec contra nos est murmur
Abbreviated transcription (Latin):
sponte nõ appetit: nlłio erhortacõib fietit᷑.
ad hoc au̾t qd̾ latent̾ desiderat ᷤ qͣrit ut cooi¬
tat. Qͥ a dum metuit er desiderio suo uiles
ri erdeb tarnalib atq aħit̾ ex spñalib diximꝰ
audiant illi. oĩs caro fenũ & gła eius sit̾ flos
feni. Audiant isti qd̃ qͣbusdam post miracła
d̾rᷤ nescio uos unde sitis. discedite a me oꝑarii oñ¬
ĩqͥtatis. Audiant illi. diuitie si affluant nolite
qłr subditos p̃fati sumus: audiant illi qsd̾ per
qͤndam sapientẽ dr. ducẽte ꝯstituerũt. noli ex¬
tolli.set esto ĩ illis qͣi imus er eis. Audiant isti

Expanded text:
non appetit nulla exhortatione flectitur, ad hoc autem quod latenter desiderat quaerit ut cogatur, quia dum metuit ex desiderio suo vilescri ex rebus carnalibus, atque aliter ex spiritualibus diximus, audiant illi: Omnis caro fenum, et gloria ejus sicut flos feni . Audiant et isti, quod quibusdam post miracula dicitur: Nescio vos unde sitis, discedite a me, omnes opeiniquitatis . Audiant illi: Divitiae si affluant, nolite atos, atque aliter subditos praefati sumus, audiant illi quod per quemdam sapientem dicitur: Ducem te constituerunt? noli extolli, sed est
Abbreviated transcription (Latin):
ero qr nõ noui eum. ero uobis simil menda
sed noni eum: & sermonem eiꝰ seruo. Iue dicit:
mea sũt flumina & ego feci ea. Iste dicit: Non
possum ego a meip̃o facere quitqm. Eltrur
sum. Parer meus in me maneus: ip̃e facit
bo podestatem hant uniuersam & ꝗłam illoꝵ
Calicem qͥdem meum bibetis. sed̾e aũt ad dexte̾¬
ram uel ad sinstram meam nõ est meum
dare nobis. sed quibus paratum est a patͤ
meo Ille dicit. eritis situt dii scientes bonu̾ ͤ¬

Expanded text:
ero quia non noui eum, ero similis uobis mendax: sed noui eum et mandata eius seruo. ille dicit: mea sunt flumina et ego feci ea, iste dicit: non possum ego a me ipso facere quicquam, sed pater meus in me manens ipse facit bo potestatem hanc universam et gloriam ilCalicem quidem meum bibetis, sedere autem ad dexteram, vel ad sinistram meam, non est meum dare vobis, sed quibus paratum est a Patre meo . Ille dicit: Eritis sicut dii, scientes bonum
Abbreviated transcription (Latin):
ti semita gͦ post leuiathan lutet qr qͦꝵ cor¬
tanto altiꝰ eoꝵ mentes in erroris tenebrib te.¬
ueat: qͣnto ꝙ eos foris qi potentiꝰ lucem de mi¬
than ifte qr saustitatis ostensione ñ int̾cipit
tos callide ad prisentes uoluptates raꝑit uñ ⁊
ditiã abyssi soleant noĩe designari psalmistã
testatur ditens. Iudicia tua abyssus multa.
uude ait apłs qd̾ antittar ⁊ senestit ꝓpe in¬
t̾itum est Leiuachan itam iste est miabit
abissũ qͣi senestentẽ qr repboꝵ corda sic fat uat
ut suspitionẽ eiꝰ de uent᷑o iuditio qd̾ qͣi ẜina¬
tur intundat. Abissum namis senelt̃e esti¬
mat qui t̾miuari qñq ł supplitũt suꝑnam
animadu̾sionẽ putat Ig antiqꝰ ip̃e ꝓsuasor
ĩ uiembris siuis sõe ĩ mentib mit Rut᷑ al¬

Expanded text:
tur post Leviathan lucet, quia quorum cortanto altius eorum mentes in erroris tenebris teneat, quanto per eos foris quasi potentius lucem de mithan iste, quia sanctitatis ostentatione non intercipit, tos callide ad praesentes voluptates rapit. Unde et dicia, abyssi soleant nomine designari, Psalmista testatur dicens: Judicia tua abyssus multa . nescit, prope interitum est . Leviathan itaque iste aestimabit abyssum quasi senescentem, quia reproborum corda sic infatuat, ut suspicionem eis de venturo judicio quod quasi finiatur infundat. Abyssum namque senescere aestimat, qui terminari quandoque in suppliciis supernam animadversionem putat. Igitur antiquus iste persuasor in membris suis
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad sententiam erupͣt. Gantoq hunt difłttuis
ꝑtulit qͣnto eiꝰ se suꝑbia imod̾atiꝰ erexit. Et ꝙ
enumiando bona diat in quib sibi platiit enimla¬
tularib alios uͦ ex spirituałib possidet. alins nãn
intumestit auro. alius eloquio. Ahius int̃uit ⁊¬

Expanded text:
ad sententiam erupit; tantoque hunc districtius perculit, quanto ejus se superbia immoderatius erexit; et quia enumerando bona dixit in quibus sibi placuit, enumeracularibus, alios vero ex spiritualibus possidet. Alter namque intumescit auro; alter eloquio
Abbreviated transcription (Latin):
uil aut ꝓpe na se esse ꝯg nostũt. Respordeat gͦ
diuinis sormonib bẽatiis iob: &̃ sapient̾ ꝓfi¬
tiens sultũ se t̃ẽ dep̾hendat dicẽs. Insiꝑienteo
ecutꝰ simi: & que ult modũ extederent scien¬
suam meain. esc ce teuto se amplius redangiur
qͣnto amplius ꝓfecit. Et scienciam suam ult ͣ
modũ extentire se credidit: qͥa in uerbis domini
plusqͣm estima uerat. secrecã ouis sapiencie ag

Expanded text:
gnoscunt. Respondeat ergo divinis sermonibus beatus Job, et sapienter proficiens, stultum se esse deprehendat, dicens: Insipienter locutus sum, et quae ultra modum excederent scientiam meam. Ecce tanto se amplius redarguit, quanto amplius proficit, et scientiam suam ultra modum excessisse se credidit, quia in verbis Domini plus quam aestimaverat secreta ejus sapientiae ag
Abbreviated transcription (Latin):
anitꝰ quisqi inferiorẽ se onnẽ quẽ togitat
putat e du̾so iustis studesit ut suꝑiorem qm¬
lib ꝓximũ attendat. At ne duui se alt̾ hu¬
misiat iret alt̾ in elationẽ bñ utͣniq ꝑtẽ
ad monuit dicens. Suꝑiores sabi nuitẽ arbi¬
tͣntes. ut ĩ cogitatoib cordis. ⁊ ego illiriti¬

Expanded text:
niquus inferiorem se omnem quem cogitat putat, e diverso justus studet ut superiorem quemlibet proximum attendat. Ac ne, dum se alii humiliat, iret alter in elationem, bene utramque partem admonet, dicens: Superiores sibi invicem arbitrantes, ut in cogitat
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Quis est iste qͥ celat tonsilium absq
scioncia : absq scientia enĩ leuiachan cełat ꝯsi¬
lium: quia quaniuus contͣ infirinitat̾e nnam
multis frandib occisltet᷑: ꝓtectoꝵ̃ tam̾ nr̃i
sc̃a nobis inspnacõe detegitur absq sapiencia
telat ꝯsiliũ: quia licet rẽptatos lateat. Iatere
tam̃ p̃rocectore̾ nõ potest temptatoꝵ. Igitiur
Iaudita fortitudine &e calliditate diaboli audita

Expanded text:
Quis est iste qui celat consilium absque scientia? Absque scientia enim Leviathan celat consilium; quia quamvis contra infirmitatem nostram multis fraudibus occultetur, protectoris tamen nostri sancta nobis inspiratione detegitur. Absque scientia celat consilium, quia licet tentatos lateat, latere tamen protectorem non potest tentatorum. Igitur audita fortitudine et calliditate diaboli, audita
Abbreviated transcription (Latin):
les se spetietenꝰ ꝯftendũt: humilitatis uim
seruare inf̾usetꝰ nregligunt. Quib sepe
accidit ut si qñ unũ qo̾lib bonũ uł iuintiũ
ẜatiant a malis sius omnib respestum ꝓ¬
bortũ fecerant: tota intentõe semꝑ ĩlpĩ¬
tis solet ut cũ multaꝵ iltutũ gr̃a polle¬
ant: uiũ eos ut teuuissimũ uitiũ uald̾e
des atigans pulset. Qtuiꝰ dum ex qͣdam
ꝑte sełe infirmari ꝯsiderant de hũs uir¬
tutib in quib preualent se iiuiine ex¬
tollant. Dumq de is iruntilte tͣpidãt
ħ qͦ ubi fortes t humiliꝰ seruant. sepe

Expanded text:
les specie tenus ostendunt, humilitatis vim servare intrinsecus negligunt. Quibus saepe accidit ut si quando unum quodlibet bonum vel minimum faciant, a malis suis omnibus respectum mbonum fecerint, tota intentione semper inspictis solet, ut cum multarum virtutum gratia polleant, unum eos vel tenuissimum vitium valde defatigans pulset, quatenus dum ex quadam parte sese infirmari considerant, de his virtutibus in quibus praevalent se minime extollant; dumque de infirmitate trepidant, hoc quoque ubi fortes sunt humilius servant. Saepe
Abbreviated transcription (Latin):
temꝑũ ꝑ fbusationũ Etuitũ dutit᷑. fortes ex
illa iuri ꝓdeunt qͥb qͣi iapidis ictib niitꝵ cor¬
da tundant᷑. uñ ad ꝓpħam de bome dostorib doꝰ
ditit. Deuorabũt ⁊ subitiẽt lapioib funoe.
sc̃i quippe doctores qr ad situtẽ ⁊ alios ins ͥ

Expanded text:
temporum per tribulationum circuitum ducitur, fortes ex illa viri prodeunt quibus quasi lapideis ictibus iniquorum corda tundantur. Unde ad prophetam de bonis doctoribus Dominus dicit: Devorabunt, et subjicient lapidibus fundae . Sancti quippe doct
Abbreviated transcription (Latin):
uia iste ultimmsᷤ
hiius oꝑs liber
est & locis disfici¬
diorib pertͣctatis
minin obscura
sũt qͤ suꝑsunt :
libet hunt indu̾¬
genciis remust¬
usq tnsturrere
magno mari litus cernimꝰ. c intentõis ut̾e
uela deponentes. nõ eo qͦ pͥus in petu ducnnt᷑
set tam̃ adhuc ex inpulsione pͥstini flatu
imus. Quasi enĩ anrietatis ure uentus ceq¬
dit: sed tam̃ eiꝰ uis iam seip̾a tnͣquillior. usq
ad statõm noꝰ lictoris ipellit. Igit᷑ postqͣm fiꝰ

Expanded text:
uia iste ultimus hujus operis liber est, et, locis difficilioribus pertractatis, minus obscura sunt quae supersunt, libet hunc indulgentius remissiusque transcurreremagno mari, jam littus cernimus, et intentionis nostrae vela deponentes, non eodem quo prius impetu ducimur, sed tamen adhuc ex impulsione pristini flatus imus. Quasi anxietatis nostrae ventus cecidit, sed tamen ejus vis jam seipsa tranquillior usque ad s
Abbreviated transcription (Latin):
si inteloquens ab heri & nudius cercuis. er quo
Iocutus es ad y̾iuimtuim. impeditioris & tar¬
dioris Imgue sum. Innt est qd̾ psaias postquam
sedentem dominũ suꝑ soliuan excelsum at ele¬
uatum uidit. Postquam ceraphyn duab alis fa¬
ciem. duab uełate pedes & duab uolate consperitt¬
sum. & in medio ppłi polluta łabia habentis ego ha¬
bito Marq ipͣm pollucõm unde cognouent. si ib¬
deus ait. Et regem dominũ ex tertitiuim uidi
ocłis meis. Hint eciam ieremias diuma uerba

Expanded text:
nudiustertius, ex quo locutus es ad servum tuum, impeditioris et tardioris linguae sum . Hinc est quod Isaias, postquam sedentem Dominum super solium excelsum atque elevatum vidit, postquam seraphim duabus alis faciem, duabus velare pedes, et duabus volare conspexitsum, et in medio populi polluta labia habentis ego habito . Moxque ipsam pollutionem unde cognoverat subdens, ait: Et regem Dominum exercituum vidi oculis meis . Hinc etiam Jeremias divina verba
Abbreviated transcription (Latin):
capud te ꝯstitui in t̾bub ilrt. Parius qp¬
pe ĩ ocłis suis est qͥ ĩ eo qd̾ semet ip̃m ꝯside¬
rat imparem se alienis m̾itis pensat Nam
qͣi gͣndem se ꝯspitit: quiqͥs se suꝑ aliena ue¬
uita elatione togitationis extendit. Saul
suscepte potestatis intumuit. At ꝯͣ dd̾ de
reꝑꝑit ⁊ poꝑtit eidem seuienti adiu̾sario hu¬
mili se ꝑẜ essione ꝓstͣuit ditens. Om ꝑseqͦ¬
ris rex ifrł quẽ ꝑsequeris : c̃anẽ mortuũ ⁊
pulitẽ ^uiũ Et iam uttꝰ in regẽ fuerat¬

Expanded text:
caput te constitui in tribubus Israel . Parvulus quippe in oculis suis est, qui in eo quod semetipsum considerat, imparem se alienis meritis pensat. Nam quasi grandem se aspicit, quisquis se super aliena merita elatione cogitationis extendit. Saul susceptae potestatis intumuit. Vet. XVI. Areperit, et pepercit eidem saevienti adversario, humili se professione prostravit, dicens: Quem persequeris, rex Israel? quem persequeris? Canem mortuum, et pulicem unu
Abbreviated transcription (Latin):
fitudente didit̾at qd eũ diunia gr̃a sause
reꝓbato ad regus guberuatła possidenda
S̾uabat. ⁊ tñ ꝑsequenti adu̾sario mente se¬
huiuili subst̾nebat tui diumo uiditio pre¬
latũ se ẽẽ nou̾at. Illi it̃aq se humslit̾ꝰ post¬
ponebat quo ꝑ electõius gr̃am inꝯparabi¬
humiliari ꝓxinus debeant qui adhͤ quo
loto apud dm̃i habeant᷑ uescunt. si sit se
elesti ⁊̃ illis humiliant quib iã se ꝑ intꝰ¬
na uiditia antepositos deprehendunt.

Expanded text:
dicerat quod eum divina gratia, Saul reprobato, ad regni gubernacula possidenda servabat, et tamen persequenti adversario mente humili se substernebat, cui divino judicio praelatum se esse noverat. Illi itaque se humiliter postponebat quo per electionis gratiam incomparabihumiliari proximis debeant, qui adhuc quo loco apud Deum habeantur nesciunt, si sic se electi etiam illis humiliant quibus jam se per interna judicia antepositos deprehendunt.
Abbreviated transcription (Latin):
est gͦ ut millsi timeret nuillũ uidelica qr
nec dm̃. Sed neq ħ qd passui us est met uit:
Cuĩ feliciꝰ ninurũ R uerat m̃do uitare sup¬
plitia qͣm si timendo tollerare. Appetitum
itaq telsitudinis uertit in rigorem mentis

Expanded text:
est ergo, ut nullum timeret. Nullum videlicet, quia nec Deum, sed neque hoc quod passurus est metuit. Cui felicius nimirum fuerat timendo vitare supplicia, quam non timendo tolerare; appetitum itaque celsitudinis vertit in rigorem mentis,
Abbreviated transcription (Latin):
slllant᷑. Uñ ad illusionis aug mentũ eos tru¬
Post leiuachan quippẽ semira lut̾e ꝑbibetur
qr qua tͣnsit admirationẽ inuuam ex tui¬
i. atuloꝵ suoꝵ cłaritãte derelitiguir. Et sine ꝑ
se siue ꝑ muustͦs suos quol ꝓdeat mendatis¬

Expanded text:
fallantur. Unde et, ad illusionis augmentum, eos crufallantur. Unde et, ad illusionis augmentum, eos cruPost Leviathan quippe semita lucere perhibetur, quia quaqua transit, admirationem nimiam ex miraculorum suorum claritate derelinquit; et sive per se, seu per ministros suos quol
Abbreviated transcription (Latin):
O bulliunt frãglantiam suduitatis reddunt.
Quia gͦ lemathan iste ita seducit corda re¬
ꝓboꝵ ut quiquid agunt ex mi̾tate ꝓfidie
ꝙ il̾itate recte ẜidei se agere suspitentur qͣi
bent eis olet io qd̾ ⁊ elo roligionis exertent
uñ ĩ ewangłio dicaipłisuerital duit
ut ꝯmins qmi int̾sitit uos dr dit ret᷑ se obseq ũ
prestare deo Igtt᷑ situd olla ẜ eruent dum
unguentoꝵ flagrantiam redolet dur mẽs
oꝵ uait suspitionib decaptã estimat
sum desid̾ans dicit. In odore unguentoꝵ tuoꝵ
turremꝰ. Et unde paulus apło uirtutũt lau¬
ti nasis sui intrndeliatis oꝑa sub opimone
landis ⁊ pretexm uirtutis ut̾tipit postłm
distũ est feruestere. Ratiet ꝙͣ gllam ꝓfundũ
mare recte mox subdit᷑. Pouet ꝙͣ cum mi¬
guenta bullunit. Qd̾ .n. ꝑ trudelitaus inten¬
dium mare fernet: ħ in eoꝵ iud̾icio qui exi¬
tant᷑ falso nontine ututis at si ungnenta
uallunt ostendit ut canto atͦtiores ad tru¬
custodite negligunt suspitiotus sue cdore

Expanded text:
bulliunt, fragrantiam suavitatis reddunt. Quia ergo Leviathan iste ita seducet corda reproborum, ut quidquid agunt ex iniquitate perfidiae pro veritate rectae fidei se agere suspicentur, quasi bene eis olet id quod zelo religionis exercent. Unde in Evangelio discipulis Veritas dicit: Upraestare Deo . » Igitur sicut olla fervent, dum unguentum redolet dum mentes eorum, vanis suspicionibus deceptae, aestimant sum desiderans dicit: In odore unguentorum tuorum currimus . Et unde Paulus apostolus virtutum lauti vasis sui in crudelitatis opera sub opinione laudis et praetextu vitututis intercipit, postquam dixit: Fervescere faciet quasi ollam profundum mare, recte mox subdidit: Ponet quasi cum unguenta bulliunt. Quod enim per crudelitatis incendium mare fervet, hoc in eorumdem judicio qui excitantur falso nomine virtutis, ac si unguenta bulliant, ostendit, ut tanto atrociores ad crucustodire negligunt, suspicionis suae odore
Abbreviated transcription (Latin):
luit t̾minũ tͥminis. At int̾unt nullus iustꝰ
crudelitatib pascitur: ⁊ delmquens g̾nus a iꝰ̾to
dño itc̾to tedi precipit᷑: ut a nequitia corriga¬
tur. do aliq̾d gͦ ceditur: cũ ñ eiꝰ dommꝰ tru̾tia¬
tib delectatur. Iniq & gehenne ignib tͣditi
qͦ ẜ me semꝑ ardebunt ᷑ et qr cer̾tum est qd̾

Expanded text:
 Nullus justus crudelitatibus pascitur, et delinquens servus a justo domino idcirco caedi praecipitur, ut a nequitia corrigatur: ad aliquid ergo caeditur, cum non ejus dominus cruciatibus delectatur. Iniqui vero gehennae ignibus traditi quo fine semper ardebunt? Et quia certum est quod
Abbreviated transcription (Latin):
reꝓhoꝵ lapsim cadentiũ u̾tit ĩ ꝓuectumm
manentiũ Et unde punita est tulpa suꝑbi¬
entiũ: inde humilib angłis ⁊ ĩuenta ⁊ soli¬
data sunt augmenta ulitoꝵ Istis nainq
cadentib illis ĩ mun̾e datum est: ut cad̾e
oĩo ñ ꝓossint. Stĩ i angłi dum ĩ istis nat̾e
sue. dampna ꝯspicunit. ⁊̃ se ip̃is iam cauciꝰ ro¬

Expanded text:
reproborum, lapsum cadentium vertit in profectum manentium; et unde punita est culpa superbientium, inde humilibus angelis et inventa et solidata sunt augmenta meritorum. Istis namque cadentibus, illis in munere datum est ut cadere omnino non possent. Sancti enim angeli, dum in istis naturae suae damna conspiciunt, in seipsis jam cauti
Abbreviated transcription (Latin):
ñ debet pumii tormento. Quib titiꝰ respõdemꝰ
qd̾ recte diterent. si uidex iustꝰ distͥam ueniens
potuissent ĩ nuq̾tarib ꝑmanere. Nam mag̃
appetunt p̃care qͣm iuile. Et ideo hic semꝑ ui¬
uere tuꝑuint: ut nũqͣm desiuant p̾care dũ
uiuũt. ad districti gͦ uiditis iustitiam ꝑtinet

Expanded text:
non debet puniri tormento. Quibus citius respondemus quod recte dicerent si judex justus districtusque veniens potuissent in iniquitatibus permanere. Nam magis appetunt peccare quam vivere, et ideo hic semper vivere cupiunt, ut nunquam desinant peccare cum vivunt. Ad districti ergo judicis justitiam pertinet
Abbreviated transcription (Latin):
se in tunitis tͣnstend̾e cetͥos estimat: ꝑ lata cogi¬
tationũ spatia setum deambislant iaudes suae
tatitus clamat. Nomuĩs uͦ ad tantam clatõnẽ
mens dutit᷑: ut in eo qd̾ tuet ⁊̃ ꝑ ostentatõnẽ
lotutionis effrenet᷑ sed tanto fatius ruia seq̃
qͣnto apud se quisq inpudentiꝰ exaltatur. Hinc
n. stͥptum est. a nte rumam exattatur cor nic
ꝑ damelem ditit᷑. In aula babilomis deamb ułabar
rex respondirꝙ ex ⁊ ait. Nonie est ħ babislon maꝵ¬
nã qͣni ego edifitaui in domũ regiii m robore for¬
titudinis mee ĩ gła decoris mei ᷑ sed huno timo¬
rem gͣm ꝯrita inud itta represserit illito adiũgit
ditens Cum adhut eẽt gͥmo more regis uox de ce¬
lo ruit. Tibi gͥ nabugodonosor rex. E egnim
tͣnsibit a te ⁊ ab hominib te eitient ⁊ cũ bes

Expanded text:
in cunctis transcendere caeteros aestimat, per lata cogitationum spatia secum deambulans, laudes suas tacitus clamat. Nonnunquam vero ad tantam elationem mens ducitur, ut in eo quod tumet etiam per ostentationem locutionis effrenetur. Sed tanto facilis ruina sequitur, quanto apud se quisque imprudentius exaltatur. Hinc enim scriptum est: Ante ruinam exaltatur cor . Hinc per Danielem dicitur: In aula Babylonis deambulabat rex; responditque et aitna, quam ego aedificavi in domum regni, in robore fortitudinis meae, in gloria decoris mei ? Sed hunc tumorem quam concita vindicta represserit, illico adjunxit, dicens: Cum adhuc sermo esset in ore regis, vox de coelo ruit: Tibi dicitur, Nabochodonosor rex: Regnum transiet a te, et ab ho
Abbreviated transcription (Latin):
teret qr treature sut et̾na supplitia nima¬
ri debunit ñ inferre Qaub tituis respõdemꝰ¬
Si salta minatꝰ est ut ab miꝰtitia. corrig̾ et s̃ talca¬
est ꝓollitirus ut ad miꝰtitiam ꝓ uotaret. Et quis hͣnc
eoꝵ ssdmam toleret qͥ dum ꝓmilsionib suis rexboꝵ
eoꝵ uesamam toleret qui touant᷑ astruere uon¬
rum ñ ẽẽ qd̾ u̾itas de et̾uo igne minata est ⁊
dum catagunt dm̃ ꝑhibere mit̾itordem nõ ue¬

Expanded text:
licia minari debuit, non inferre. Quibus citius respondemSi falsa minatus est ut ab injustitia corrigeret, etiam falsa pollicitus est ut ad justitiam provocaret. Et quis hanc eorum vesaniam toleret, qui dum promissionibus suis reproborum eorum vesaniam toleret, qui conantur astruere verum non esse, quod Veritas de aeterno igne minata est, et dum satagunt Deum perhibere misericordem, non ve
Abbreviated transcription (Latin):
Et ul est qd̾ stĩ sunt si ꝓ mĩmitis suis quos
pondemus. O rant ꝓ mĩmitis suis eo temꝑe
qͦ possunt ad fruetuosam pm̃am eoꝵ cor¬
i. aliud ꝓ innintis orandũ ÷ isi ħ qd̾ ait a¬
millatenꝰ possunt ad ititie oꝑa ab miq̾tare ꝯmiu¬
tari᷑ Eadem itar causa est tur ñ oritur ꝓ ho¬

Expanded text:
Et ubi est quod sancti sunt, si pro inimicis suis, quos pondemus: Orant pro inimicis suis eo tempore, quo possunt ad fructuosam poenim aliud pro inimicis orandum est, nisi hoc quod ait Anullatenus possunt ad justitiae opera ab iniquitate commutari? Eadem itaque causa est, cur non oretur
Abbreviated transcription (Latin):
dic̾et qͥd eẽt malis sĩb declus indicaret.
Qͣmius ⁊̃ ꝑhoc qd inuuo poritur: uitioꝵ radix eẽ
monstratur situt n. inferus radix tegitur: sed ab
illa rami ext̾usetus expandunt᷑ ita se superbia in¬
fusecus telat: sed ab illa ꝓtinus aperta uitia pul¬
lulant. Nulla quippe mała ad publitum ꝓ dĩrẽt
młi ħ menter ĩ occulto ꝯftringeret. Hest est qͣ
lemathan istiꝰ sensum feruesce situt ollam fatit
uñ ⁊ humanas mentes. in quodam feruore ⁊sane
oftendit. Intus uamq pus ebullit in elacione qd
bie disputatione se prebuit deberus hͣnt subti¬
lius sollititꝰq discut̾e att ad humanas meutes
strare alia quippe uitia eat solsimꝰ uirtutes impe.

Expanded text:
us indicaret. etiam per hoc quod in imo ponitur vitiorum radix esse monstretur. Sicut enim inferius radix tegitur, sed ab illa rami extrinsecus expanduntur, ita se superbia intrinsecus celat, sed ab illa protinus aperta vitia pullulant. Nulla quippe mala ad publicum prodirent, nisi haec mentem in occulto constringeret. Haec est quae Leviathan istius sensum fervescere sicut ollam facit. Unde et humanas mentes in quodam fervore insaniae ostendit. Intus namque prius ebullit in elatione, quod erbiae disputatione se praebuit, debemus hanc subtilius sollicitiusque discutere, atque ad humanas mentes strare. Alia quippe vitia eas solummodo virtutes impetu
Abbreviated transcription (Latin):
do ardore suctendit Et que s pacil temꝑe intͣ
suam maliciam tlauia latuermite tũt ĩ estũ
ĩmauussime ꝑsetutionis ebullunit at ꝑ abrup¬
tam tridelitatis aꝑte litentiam eil que p̾sse¬
rant odia autia liuoris exassit Quia a pes¬
tiłero errore ꝑsuasi sic mistis ẜamulant᷑ anti

Expanded text:
succendit, et quae hoc pacis tempore intra suam malitiam clausa latuerunt, tunc in aestum immanissimae persecutionis ebulliunt, ac per abruptam crudelitatis apertae licentiam ea quae diu presserant odia antiqui livoris exhalant. Quia autem pestifero errore persuasi, sic in istis famulantur Anti
Abbreviated transcription (Latin):
uitoris̃ ꝓteccõne ꝯfidere dũ plerost ꝯspĩ¬
cumt de sus iurib cecidisse. Qñ gͦ bñ agͥe
uident᷑ reꝓbi qͣ planũ it̾ electis seqͣntib
monstͣuit. Q ñ ił ĩ lapsum neqͥtie corruũt
electis post se ꝑgentib qͣ cauendam suꝑ¬
bie foueam ostendunit. Eat gͦ leuiathan
iste. ⁊ solis sibi radios subdit: atq aurũ lutĩ
more subitiat. Stit oĩps deus ad electoꝵ suqꝵ
sepe ĩ eo qd̃ suꝑbesapiunt alienis lapsib cor¬
riguut᷑. Sed si ħ leuachan iste agit ĩ eis ⁊̃
quos claros aliqͣ uirtꝰ ostendit quio de illis
facturus est qͣ mens ist ex ꝑte aliqͣ sble¬

Expanded text:
fidere, dum plerosque conspiciunt de suis viribus cecidisse. Quando ergo bene agere videntur reprobi, quasi planum iter electis sequentibus monstrant; quando vero in lapsum nequitiae corruunt, electis post se pergentibus quasi cavendam superbiae foveam ostendunt. Erat ergo Leviathan iste, et solis sibi radios subdat, atque aurum luti more subjiciat. Scit omnipotens Deus ad electorum suosaepe in eo quod superbe sapiunt, alienis lapsibus corriguntur. Sed si haec Leviathan iste agit in eis etiam quos claros aliqua virtus ostendit, quid de illis facturus est quorum mens vel ex parte aliqua suble
Abbreviated transcription (Latin):
ta ꝓdigia hostis ꝯstendit᷑. ut qͦ ip̃e ꝑ signia ex¬
tollitur: eo a Ridelib sine signis robustius
ciꝰ tertamine signa ñ deerunt: sed tanta eĩt
islius ut nr̃oꝵ aut pauta aut nlłã uideant᷑.
O ͦ ꝵ minirũ uͥtus omnib signis s it potior
tanto ꝯͣ eos atriori ĩmanitate se exhibet qͣnto
se despiti ⁊̃ clarescentib miratłis dolet Tõcũ
gͦ se ĩ eoꝵ int̾itũ colligit cũctos q reꝑbos ĩ
necem sideliũ unamini crucelitate ꝯũgit
ut seuitiã suam tanto robustiꝰ exerat qͣnto
⁊ ĩ eis que ꝑu̾se age appetit: nułła sui corꝑił
memb᷑ discordant uñ ⁊ reste subdit᷑. ¶emb

Expanded text:
t manifestus ostendetur, ut quo ipse per signa extollitur, eo a fidelibus sine signis robustius ibus in ejus certamine signa non deerunt, sed tanta erunt illius ut nostrorum pauca aut nulla videantur. Quorum nimirum virtus omnibus signis fit potior,tanto contra eos acriore immanitate se exhibebit, quanto se despici etiam clarescentibus miraculis dolebit. Totum igitur se in eorum interitum colliget, cunctosque reprobos in necem fidelium unanimi crudelitate conjungit, ut saevitiam suam tanto robustius exerat, quanto et in eis quae perverse agere appetit, nulla sibi sui corporis membra discordant. Unde et recte dicitur:
Abbreviated transcription (Latin):
qr qͦs ꝓtegens adiunat:: penutu̾ant coronat Rui¬
sũ ꝓ huiana repugnatione ꝙ eundẽ ꝓcħami
stutun ponit᷑ situt ait Ibi ꝯfregit cornua:
srcũ. stutũ gładiũ ⁊ bellum. In tornb appe ela¬
tio suꝑboꝵ ĩ artu uͦ młidie longe ferientiũ In.
stuto & obstmats duritia defensionũ. ĩ gładio
motio designat̾r Ꝙ nimirũ totũ in santa

Expanded text:
at, remunerans coronat. Rursum pro humana repugnatione per eumdem Prophetam scutum ponitur sicut alibi ait: Ibi confregit cornua, arcum, scutum, gladium et bellum . In cornibus quippe elatio superborum, in arcu vero insidiae longe ferientium, in scuto autem obstinata duritia defensionum, in gladio motio designatur. Quod nimirum totum in sancta
Abbreviated transcription (French):
tes nũmusarss debemꝰ. Ut pus distretio aurũ
exammet ne sub sirte se uitiũ ꝯttułtet ⁊ ad̾
praua intentione sigit᷑: recti uisione palliet᷑
cuiꝰ si intetõis qͣutas aꝓpbatur: inpresse mox
formila.R igure querenda est si aprobatis

Expanded text:
t prius discretio aurum examinet, ne sub virtute se vitium occultet, et quod prava intentione agitur, recti visione pallietur. Cujus si intentionis qualitas approbatur, impressae mox formulae figura quaerenda est, si a probatis
Abbreviated transcription (Latin):
quentiã mentit᷑ ⁊ uutam. Scd qr sub agm sp̃s
auditorib rexbis serpentiũ iurꝰ insundit᷑: ret¬
te allit subditur. Et loquebat᷑ ut diaco Ista s
bestia .i. predicantiũ multitudo si aꝑte ut dt᷑o
loqueret᷑ ag no fiłis nõ appareret: Sed asunts
agni sp̃em : ut dconc exerceat oꝑationẽ Q
hic utriunq ꝑte darum lampades expunt᷑.:
qr ⁊ obsturũ ardent ꝙ esfectum malicie: ⁊ qͣi
suaue redolent ꝑ simulatõnẽ uite Sed neq

Expanded text:
am mentitur et vitam. Sed quia sub agni specie auditoribus reprobis serpentinum virus infundit, recte illic subditur: Et loquebatur ut draco. Ista ergo bestia, id est praedicantium multitudo, si aperte ut draco loqueretur, agno similis non appareret; sed assumit agni speciem, ut draconis exerceat operationem. Quod hic utrumque per taedarum lampades exprimitur, quia et obscurum ardent per effectum malitiae, et quasi suave redolent per simulationem vitae. 60.
Abbreviated transcription (Latin):
ab eoden lł dr̃. Si ñ humilitꝰ senciebam̃
s exaltaui aĩam meã. Hint salomon ad
sapientiam uotat ꝑuulos ditens. Si quis est
paruulus ueniat ad eam. Qui i. nec dũ
semet ipm̃ despicit: humibẽ dĩ sapietiti¬
am ñ appͤhendit. Hunit ĩ ew dominꝰ ditit

Expanded text:
 dicitur: Si non humiliter sentiebam, sed exaltavi animam meam . Hinc Salomon ad sapientiam parvulos vocat, dicens: Si quis est parvulus, veniat ad eam . Qui enim nec dum semetipsum despicit, humilem Dei sapientiam non apprehendit. Hinc in Evangelio Dominus dicit:
Abbreviated transcription (Latin):
appetens neqͣtͣ sue ire dominet᷑. Nos nainq
tũ iram ĩ usum iꝰt itie assiummiꝰ: gladium
toenemꝰ qr eã sb̃ eqͥtate iuditũ polsidendo mo¬
deram᷑ Ille a̾ qui ꝑ abrupta fitroris rapit᷑.
ñ apprehend̾e gladium sed a gladio appre¬
hendi ꝑhibet᷑ Non .n. iram possidens tenet
sed ab ira seuiens tenet᷑. Cunctis a̾ liqͤt
qd hasta adu̾sariũ ꝑtutimꝰ. torate uͦ ab ad¬
hastam ñ preditatõis iaculũ. qͥd ꝑ toratẽ
nͥ fortitudo patie designat᷑. Leuiathan
oimodo crudelitatis effrenat᷑. apprehendi
fortitudias: exhibet qͥgͥd uequitꝰ potest. Et ne¬
ad uitoriũ desit: ⁊ predicantiũ atumen obtũ¬
dat ⁊ longamncatẽ patientiũ destruat slisi

Expanded text:
netur. Nos namque cum iram in usu justitiae assumimus, gladium tenemus, quia eam sub aequitate judicii possidendo moderamur. Ille autem quia per abrupta furoris rapitur, non apprehendere gladium, sed a gladio apprehendi perhibetur. Non enim iram possidens tenet, sed ab ira saeviens tenetur. Vetquod hasta adversarium percutimus, thorace vero ab adhastam nisi praedicationis jaculum, quid per thoracem nisi fortitudo patientiae designatur? Leviathanimodae crudelitatis effrenatur, apprehendi fortitudinis exhibet quidquid nequiter potest. Et neadjutorium desit, et praedicantium acumen obtundat, et longanimitatem patientium destruat. Nis
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑is ⁊bulatoĩb dr̃. Et tuam ip̃ius aĩam
ꝑtͣusibit gladius. Rursum ꝑ gladium irã
ut ꝑsualio maligni hostis expͥit᷑. sĩt psał¬
mista ait. Qui liberasti clł s̾iũ tuũ de
gładio maligno. Heingnꝰ qͥppe stẽ predi¬
dacõis est gładiꝰ: quo ꝑtutim̾ ut a tułpa mo¬
riam᷑. maliguꝰ uͦ est diabolite ꝑsuasionis
gładiꝰ ꝯͦ male qͥsq ꝑcutit᷑: ut a uita recti¬
tudime extingͣtur. dutiq gͦ hastis est gla¬
dius ille tunc᷑ dampnatꝰ hõ ĩ usũ minist̾se
eiꝰ assũptꝰ. Ip̃m quippe ꝑ maliciã ẜ raudit
exatuit: ⁊ infirnoꝵ corda tͣuffigit. Nũt¬

Expanded text:
tionibus, dicitur: Et tuam ipsius animam pertransibit gladius . Rursum per gladium ira vel persuasio maligni hostis exprimitur, sicut Psalmista ait: Qui liberasti David servum tuum de gladio maligno . Benignus quippe sanctae praedicationis est gladius, quo percutimur ut a culpa moriamur. Malignus vero est diabolicae persuasionis gladius, quo male quisque percutitur ut a vita rectitudinis exstinguatur. Antiqui ergo hostis est gladius, ille tunc damnatus homo, in usum ministerii ejus assumptus. Ipsum quippe per malitiam fraudis exacuit, et infir
Abbreviated transcription (Latin):
tet̾is ⁊ ulłi sħeẽt ditens Astendam suꝑ alti¬
tud̾mnẽ iubiu ⁊ ero similił altissio Cuiꝰ eo
ip̃o similtrudinẽ ꝑdidit qͦ eẽ ei suꝑbe similis
tari debuit subditus: ambut eiꝰ celsitudi¬
nem ⁊ h qd̃ mutari poterat ꝯͥmisit elatꝰ
Celsus mnurũ eẽt. si ei qui ueratit᷑ telsus
est inherere uoluisset. Celsus eẽt si parti¬
cipatõne uere celsit ud̾mis ꝯtentꝰ ẜuisset
S ed dum puatam celsitudine suꝑbe appe¬

Expanded text:
endam super altitudinem nubium, et similis ero Altissimo . Cujus eo ipso similitudinem perdidit, quo esse ei superbe similis imitari debuit, subditus ambiit ejus celsitudinem, et hoc quod imitari poterat, amisit elatus. Celsus nimirum esset, si ei qui veraciter celsus est, inhaerere voluisset. Celsus esset, si participatione verae celsitudinis contentus fuisset. Sed dum privatam celsitudinem superbe appe
Abbreviated transcription (Latin):
descͥbunt᷑. Net recte ĩtelligentie sensimi re¬
lint̾mꝰ: si credamꝰ lemach an isto ab arce beati¬
tudiis tãdente ĩ ruma eiꝰ ⁊̃ electos angelos
expauisse ut tũ istum ex illoꝵ nnn̾o suꝑbie
lapsus eiteret: illos ad robustiꝰ standũ tunor

Expanded text:
describuntur. Nec rectae intelligentiae sensum relinquimus, si credamus Leviathan isto ab arce beatitudinis cadente, in ruina ejus etiam electos angelos expavisse, ut cum istum ex illorum numero superbiae lapsus ejiceret, illos ad robustius standum timor
Abbreviated transcription (Latin):
qͣ ista sufficiat. Que mens ad cante elacõie
⁊ ꝯpãgis pondera ũ ab ipͣ cogitatonũ rads¬
cẽ ꝯtremiscat. uñ qr trepidare nos ꝑ infir¬
mitatẽ ꝯspicit: ꝓt mꝰ duitia clementia q̃d
ꝑ semetipm ẜacit adiungit. Nam sequit᷑.¬

Expanded text:
contra ista sufficiat? Quae mens ad tantae elationis et compagis pondera non ab ipsa cogitationum radice contremiscat? Unde quia trepidare nos per infirmitatem conspicit, protinus divina clementia quid per semetipsam faciat? adjungit. Nam sequit
Abbreviated transcription (Latin):
iustitie uitimꝰ atq arciꝰ inherebunt: Sit
Appe eoꝵ mentes ꝑ hoc qd̾ uistissimo uiditĩ
nherent ulł distritcõms absorbet ut omni¬
no eis non libeat quituid ãb illuis int̾ue re¬
gule subtilitate difcordat. Sed qr suborto oc¬
diximꝰ ad eum qͣm pre̾imlimꝰ exponendi or¬
dinẽ returramꝰ. Postqͣm mic̾itors doꝰ calli¬
da machinamenta lemiatan istiꝰ indicauit
aꝑte preditens omne quo electos ext̾ius ue¬
hement̾ oppͥnut. omne qd̾ int̾iꝰ suggestio¬
ne sua ryp̃bil blandient̃ int̾undit moꝵ in¬
manitatẽ iurtutis illiꝰ brenit᷑ inlinuans

Expanded text:
 atque arctius inhaerebunt? Sic quippe eorum mentes per hoc quod justissimo judici inhaerent, vis districtionis absorbet, ut omnino eis non libeat quidquid ab illius internae regulae subtilitate discordat. Sed quia, suborto ocdiximus, ad eum quem praetermisimus exponendi ordinem recurramus. 1134 Postquam misericors Dominus callida machinamenta Leviathan istius indicavit, aperte praedicens omne quod electos exterius vehementer opprimit, omne quod interius suggestione sua reprobis blandienter infundit, mox immanitatem virtutis illius breviter insinuans
Abbreviated transcription (Latin):
qr iustis gandentib solos tũc reꝓbos feriñt
siam post ẜturam uite psentis ĩ ꝯͣ nũd etĩ¬
cũ sub paleis gemit ita illo ext remi uĩ¬
dicũ uentilabro intꝰ ẜtitũ paleasq dilcer¬
nit᷑. ut nec ĩ t̾titi horreũ palee tͣnseant:
nec in paleaꝵ ignem horrei gͣna delabant᷑.
Iua gͦ ẜulmitia locũ aliũ neqͥꝙͣ tangunt::
qr uidelited̾ igne suo ñ grana sed paleal iñ¬
cend̾unt sed qr leuiathan istum pena non
pis indurabitur: qr nulla untt ꝯu̾sionis pe.¬
malleator solis aptam ꝑtussionib figit
aid ħ nanit intus statuit᷑. ut crebrił isti¬
b feriatur Leuiathan gͦ ut malleatoriᷤ
intꝰ stringetur: qr int̾erni imitulis co¬
artabit᷑. ut et̾ supplitil ꝯtinua ꝑcussione.
saluantur. In intude aũ alia uasa forͣnt᷑
ip̃a uͦ tot ꝑtussionib in uas aliud nõ tͣns¬

Expanded text:
 justis gaudentibus, solos tunc reprobos feriunt. Nam post trituram vitae praesentis, in qua nunc triticum sub paleis gemit, ita illo extremi judicii ventilabro inter triticum paleasque discernitur, ut nec in tritici horreum paleae transeant, nec in palearum ignem horrei grana delabantur. Illa ergo fulmina locum alium nequaquam tangunt, quia videlicet igne suo non grana, sed paleas incendunt. Sed quia Leviathan istum poena non pis indurabitur, quia nulla unquam conversionis poenmalleator solis aptam percussionibus figit. Ad hoc namque incus statuitur, ut crebris ictibus feriatur. Leviathan ergo ut malleatoris incus stringitur, quia inferni vinculis coarctabitur, ut aeterni supplicii continua percussione tsalvantur. In incude autem alia vasa formantur, ipsa vero tot percussionibus in vas aliud non t
Abbreviated transcription (Latin):
alitͦ inplicatĩns articłõ post se redeand
qui preibant ⁊ hũ ad locum ꝑueniant
qui sequebant᷑. Ita iiairũ st̃ aͥ nõ ꝑseuerat᷑i
mat sanctitatis arripuuit. Itc̾to n. uir¬
tutis it ñ ꝑuent᷑ inthoant ut eiꝰ qui ꝑ¬

Expanded text:
aliquo implicationis articulo, post se redeant qui praeibant, et hi ad locum perveniant qui sequebantur. Ita nimirum sunt qui non perseveraturi viam sanctitatis arripiunt. Idcirco enim virtutis iter
Abbreviated transcription (Latin):
meos potentꝰ erripio ⁊ rursum reꝑbos ñ ĩiꝰte
sed̾ racionabilitꝰ dampno. Id ⁊ eos quos benig¬
ne eligo: erriꝑe mirabilit᷑ possum ⁊ eos quos
na illum gr̃a subsequat᷑ p̃us alituid ꝯtułit
nos bone accõis dedimꝰ ut eiꝰ gr̃am merere¬
mur. ubi est qd̃ paulus apłs ait gr̃a salui¬

Expanded text:
meos potenter eripio, et rursum reprobos non injuste sed rationabiliter damno, id est, et eos quos benigne eligo eripere mirabiliter possum, et eos quos na illum gratia subsequatur, prius aliquid contulit nos bonae operationis dedimus, ut ejus gratiam mereremur, ubi est quod Paulus apostolu
Abbreviated transcription (Latin):
qui unc̾itors ẜuerat iuxͬ uite sue i̾ minũ
rapatitatis ⁊ trudelitãtis stmuslis mardes¬
tat. Qd̃ ualde iusto iudicio agit᷑ ut ꝑdat¬
⁊ añ homines unde hdĩb platint qui ħ unde
deo displituit: corrig̾e nũtͣ turauit. Aliꝰ
qr duui latuit dolens Hi itag ⁊ ꝑ alud au¬

Expanded text:
inum rapacitatis et crudelitatis stimulis inardescat. Quod valde justo judicio agitur, ut perdat ante homines unde hominibus placuit, qui hoc, unde Deo displicuit, corrigere nunquam curavit. Alius quia diu latuit dolens. Hi itaque et per aliquid au