comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Srepbi iusta qđ merentur accipiunt & de miscđa¬
inueniunt electiqđ laudent & de iusticia ñ habent ⁊ gobi
qđ accusent: Bene itaq dicit᷑: Quis ante dedit mihi
ut reddã ei: Acsi a ꝑte diceretur: Ad parcendũrepbis
nullaracione cõpellor : q̃ eis debitor exfua actione xionꝰ
teneor: Idcirco eni nequa quã caelestispatriȩ p̃mia et̃ na
ꝑcipiunt : &r eanunc dũ ꝓmereri poterant. ex libero arbi¬
trio cõtẽpserunt : Quod indelic& liberũ arbitriũ. in
bonũ formatur electis cũ eoꝵ mens aecernis desideriis
& dĩ est & nr̃m: Dĩ ꝑ preuenientẽ gram nostrũ pob
sequentẽ liberã uoluntatẽ : Sienĩdĩ non est unde et
in eternũ gram agimus : ursũ si nr̃m nonest. unde nobis
retribui premia speramus : Quia ergo ñ in merito gr̃as
agimꝰ. scimus qđ eiꝰ munere p̃uenim᷑: & rursũ qr non
in merito retributionẽ querimus scimus qđ sub quenti

Expanded text:
et reprobi juxta quod merentur accipiunt, et de miseriet reprobi juxta quod merentur accipiunt, et de miseriinveniunt electi quod laudent, et de justitia non habent reprobi quod accusent. Bene itaque dicitur: Quis ante dedit mihi, ut reddam ei? Ac si aperte diceretur: Ad parcendum reprobis nulla ratione compellor, quia eis debitor ex sua actione non teneor. Idcirco enim nequaquam coelestis patriae praemia aeterna percipiunt, quia ea nunc dum promereri poterant, ex libero arbitrio contempserunt. Quod videlicet liberum arbitrium in bono formatur electis, cum eorum mens a terrenis desideriis et Dei est, et nostrum: Dei per praevenientem gratiam; nostrum per obsequentem liberam voluntatem; si enim Dei non est, unde ei in aeternum gratias agimus? Rursum si nostrum non est, unde nobis retribui praemia speramus? Quia ergo non immerito gratias agimus, scimus quod ejus munere praevenimur. Et rursum quia non immerito retributionem quaerimus, scimus quod subsequente
Abbreviated transcription (Latin):
rimꝰ dm̃ sed qmipse prior dilexit nos: ubi est
qđ posȩe dñs dicit. diligã eosspontaneae. sisine
eiꝰ munere. nr̃a uirtute dm̃sequimur. ubi est qđ
ꝑ euangłum ueritas ꝓtestatur dicens. sineme nihil
potestis facere : Ubi qđ ait. nemopotest uenire
ad me nisi pater quimis it me traxerit eũ : ubi
qđ iterũ dicit. Non uos me elegistis sedego eleguios:
Sis altẽ donabonorũ operũ uirtute nr̃a bene cogi¬
tando preuenimus. ubi quodrursũ ꝑpaulũ tã subti¬
literdicitur. ut om̃is dese humane menti fiducia
abipsa cordisradice succidat᷑ cũ dicit. non qui a suf¬
ficientessimus cogitare aliquid denobis quasi ex
nobis. sed sufficienti a nr̃a ex dõ est : Ne moergo
dm̃ meritis p̃uenit : ut tenere eũ quasi debitorem
quos dãpre elegit : & quosdã insuis reꝓbis moribus
iuste derelinquit: Nec tam̃ electis suis pietatẽ sine
iusticia exhib&. qr hic eosduris afflictionib: p̃mit:
nat: sier go & electi p̃uenientẽ segrãmsequuntꝰ

Expanded text:
iam ipse prior dilexit nos ? Ubi est quod per Osee Dominus dicit: Diligam eos spontanee ? Si sine ejus munere nostra virtute Deum sequimur, ubi est quod per Evangelium Veritas protestatur, dicens: Sine me nihil potestis facere ? Ubi est quod ait: Nemo potest venire ad me nisi Pater, qui misit me, traxerit eum ? Ubi quod iterum dicit: Non vos me elegistis, sed ego elegi vos ? Si saltem dona bonorum 126 operum virtute nostra bene cogitando praevenimus, ubi est quod rursum per Paulum tam salubriter dicitur, ut omnis de se humanae mentis fiducia ab ipsa cordis radice succidatur, cum ait: Non quia sufficientes simus cogitare aliquid a nobis quasi ex nobis, sed sufficientia nostra ex Deo est ? Nemo ergo Deum meritis praevenit, ut tenere eum quasi debitorem quosdam praeelegit, et quosdam in suis reprobis moribus juste derelinquit. Nec tunc electis suis pietatem sine justitia exhibet, quia hic eos duris afflictionibus premit: nat. Si ergo et electi praevenientem se gratiam sequuntur,
Abbreviated transcription (Latin):
etiã negociatores appellat : quosamicos dixȩ¬
rat: Sc̃i & eni predicatores. prius ancille sunt
ꝑformidinẽ. post modũ amici ꝑfidem : ad extre¬
mũ quoq: negotiatores ꝑactionẽ : Ipsis quippe
infirmantibus : dicitur: Nolite timere pusillus
grex ql placuit patriuro dare uobis regnium :
psis rursũ conualescentib dicitur: Uosautẽ dixi
feciuobis: Ipsis ad extremũ innego cii oꝑationẽ
ꝑgentibus iubetur: Euntes in munidũ uniuersũ :
predicate eugłm om̃i creaturȩ: Inp̃dicatione
quippe fidei. quasi quoddã negociũ geritur : dũ
uerbũ dat᷑. & fides abauditorib sumitur: Quasi
quoddã negociũ faciunt : qui p̃dicationẽ prerogant.
& apopłis fidẽ reportant : Fidẽ in ꝑtiunt : & etrũ
scam ꝓtinus uitã sumunt: sieni iustoꝵ p̃dicatio
negotiũ non fuiss& : ꝓfecto psalmista ñ dicer &
Sumite psalmũ: & date timpanũ: Inampano &¬

Expanded text:
etiam negotiatores appellat, quos amicos dixeetiam negotiatores appellat, quos amicos dixerat. Sancti etenim praedicatores prius ancillae sunt per formidinem, post amici per fidem, ad extremum quoque negotiatores per actionem. Ipsis quippe infirmantibus dicitur: Nolite timere, pusille grex, quia complacuit Patri vestro dare vobis regnum . Ipsis rursum cbis . Ipsis ad extremum in negotii operationem pergentibus jubetur: Euntes in mundum universum, praedicate Evangelium omni creaturae . In praedicatione quippe fverbum datur, et fides ab auditoribus sumitur. Quasi quoddam negotium faciunt, qui praedicationem praerogant, et a populis fidem reportant, fidem impertiunt, et eorum sanctam protinus vitam sumunt. Si enim justorum praedicatio negotium non fuisset, profecto Psalmista non diceret: Sumite psalmum, et date tympanum. In tympano e
Abbreviated transcription (Latin):
mirabilius actũ est. ut eoꝵ p̃dicantiũ meritum
nullũ ess&: Ancillas ergo dñsmisit. & leuiathan¬
huꝰ fortitudinẽ ligauit : q infirmosp̃dicator es
mundo exhibuit & potentes quosq: qui eiꝰ corpus
fuerant sub t̃roris sui uincularestrinxit:
& insem& ipso leuiathan iste ancillis ligat᷑. cũ infir
ꝑmittit᷑. sed ne sub infidelitatis captiuitate cunctos
quos appeait teneat. signis & uirtutib coartatur:¬
tribuit: sed q quos ẽtra eũ dñs imittat insina¬
at nunc etiã quid ipsi agant qui mittuntun
diuident illũ negociatores: Leuiathaniste
tociens c̃ciditur : quotiens diuini uerbi gladio
sua ab illo menbra separantur : Iniqui enim
cũ uerbũ ueritatis audiunt . & scõtimore ꝑculsi
ab antiqui hostis se imitatione suspendua t
ipse in corpore suo diuidit᷑. cuihi qui praue
in heserant subtrahunt᷑ : Ipsos uero amicos
nominat : quossuperius ancillas uocat: Ipsos

Expanded text:
mirabilius actum est, ut ipsorum praedicantium meritum mirabilius actum est, ut ipsorum praedicantium meritum nullum esshujus fortitudinem ligavit, quia infirmos praedicatores mundo exhibuit, et potentes quosque, qui ejus corpus fuerant, sub terroris sui vinculo restrinxit. Et in semetipso Leviathan iste ancillis ligatur, cum infirt saevire permittitur; sed ne sub infidelitatis captivitate cunctos quos appetit teneat, signis et virtutibus coarctaturtribuit. Sed quia quos contra eum Dominus mittat insinuat, nunc etiam quid ipsi agant qui mittuntur, unt negotiatores.---Leviathan iste toties conciditur, quoties divini verbi gladio sua ab illo membra separantur. Iniqui enim cum verbum veritatis audiunt, et, sancto timore perculsi, ab antiqui se hostis imitatione suspendunt, ipse in corpore suo dividitur, cui hi qui prave inhaeserant subtrahuntur. Ipsos vero amicos nominat, quos superius ancillas vocat; ipsos
Abbreviated transcription (Latin):
eo qđ fectionis uirtute subnixȩsunt : septenario
nuimero signantur: Inmolauit uictimas: quia
p̃dicantiũ uitã mactari in ꝑsecutione permisit :
Uinũ miscuit: qr diuinitatis & humanitatis suae
parit̃ nobis archana p̃dicauit: Mensã quoque
ꝓposuit: &r scripture sacre nobis pabula apien¬
do p̃parauit : Ancillas etiã suasmisit. que ad
arcẽ nos atq: ciuitatis moenia uocarent : qu p̃di¬
catores infirmos abisctosq habere studuit.
qui fideles populas ad spiritalis patrie aedificia
suꝑnacolligerent: Unde in euangelio dnĩs¬
nathanahelẽ laudat. nec tam̃ in sorte p̃dican
tiũ numerat : q ad p̃dicandũ eũ tales uexure
debuerant. qui delaudȩ ꝓpria nihil habebanł
Ut tanto solius ueritatis cognosceretur ẽe. qđ
agerent : quanto & aꝑte cerneret᷑ quia ad hoc
agendũ ꝑse idonei non fuissent : Ut ergomira
potentia per p̃dicatoꝵ linguas clarescer& : prius

Expanded text:
eo quod perfectionis virtute subnixae sunt, septenario eo quod perfectionis virtute subnixae sunt, septenario numero designantur. Immolavit victimas, quia vitas praedicantium mactare in persecutione permisit. Vinum miscuit, quia divinitalis et humanitatis suae pariter nobis arcana praedicavit. Mensam quoque proposuit, quia Scripturae sacrae nobis pabula aperiendo praeparavit. Ancillas etiam suas misit, quae ad arcem nos, atque ad civitatis moenia vocarent, quia praedicatores infirmos abjectosque habere studuit, qui fideles populos ad spiritualis patriae aedificia superna colligerent. Unde Dominus in Evangelio Nathanaeletium numerat, quia ad praedicandum eum tales venire debuerunt, qui de laude propria nihil haberent, ut tanto solius Veritatis cognosceretur esse quod agerent, quanto et aperte cerneretur, quia ad hoc agendum ipsi idonei non fpotentia per praedicationem linguas claresceret, prius
Abbreviated transcription (Latin):
seruis & si despecta . ẽ. conditio uirilitas uig&:
in ancillis autẽ cũ conditione parit̃ sexus iac&
Beneautẽ dñs leuiathan istũ. nonseruis sed ancillis
suis ligare se asserit : qui ad nrãm redep̃tionẽ uenui¬
ens & suos c̃tra suꝑbiã mundi p̃dicatores mitteais
relictis sapientib: insipientes. relictis fortib debiles.
relictsduntib pauperes elegit: Ancillis eni sus
firma mundi elegit ds ut c̃fundat forcia. Vn debene
palonone dicit  sapientia aeclificauit sibi domũ
eacuant co lupnas septe. in molauit uictimas. miscuit
domusibi c̃didit cũ unigenitus dĩfilius. inseipso in¬
tra ut erũ urginis mediante anima. humanũ sibi
cerpus ereauit n sis quippe corpus unigenit domꝰ dĩ
Qđ tumr ecte & alit̃ accipit᷑ sidomꝰ sapientiȩ eteła
uocatur: Quȩ septẽ etiã sibi colũpnas excidit : quia
ab amore p̃sentis scłi disiunctas. ad portandã eidem
ȩcłe fabricã. mentes p̃dicantiũ erexit : Quȩ pro

Expanded text:
servis etsi despecta est conditio, virilitas viget; in ancillis autem cum conditione pariter sexus jacet. Bene ergo Dominus Leviathan istum non servis, sed ancillis suis ligare se asserit, quia ad nostram redemptionem veniens, et suos contra mundi superbiam praedicatores mittens, relictis sapientibus insipientes, relictis fortibus debiles, relictis divitibus pauperes elegit. Ancillis ergo suifirma mundi elegit Deus, ut confundat fortia . Unde bene per Salomonem dicitur: Sapientia aedificavit sibi domum, excdomum sibi condidit, cum unigenitus Dei Filius in semetipso intra uterum Virginis, mediante anima, humanum sibi corpus creavit; sic quippe corpus Unigeniti, domus DQuod tamen recte aliter accipitur, si domus sapientiae Ecclesia vocetur. Quae septem columnas excidit, quia ab amore praesentis saeculi disjunctas, ad portandum ejusdem Ecclesiae fabricam mentes praedicantium erexit. Quae pro
Abbreviated transcription (Latin):
ratigus causa queratur. quomodo eũ non
quasi crudelis suscitas. quẽscimus qr tanto sinua¬
dee &e deuorare ꝑmittas. Statim subdidit
arens : Quis eñi resistere potest uultui meo
Qqunis ante dedit mibi ut reddã ei : Dequibus

Expanded text:
rationis causa quaereretur, quomodo eum non rationis causa quaereretur, quomodo eum non quasi crudelis suscitas, quem scimus quia tantos invadere et devorare permittas? statim subdidit dicens, Quis enim resistere potest vultui meo, et quis ante dedit mihi ut reddam ei? Qui
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ consilio agitur. ut & nunc ꝑ eiꝰ graciam apug¬
nantib: nonuisa uincatur : & tunc alȩtis uicto¬
rib: iam captiua uideatur : Tunc autem uti
diuino adiutorio quantũ debitores sunt plenius
retognoscunt : quandotam fortẽ bestiã uiderqđ.
quã nunc infirmi uicerunt: & in hostis sui
inmanitate conspiciunt : quantũ debeant
graciȩ defensorisuo: Redeunt enĩ dehoc
proelio tunc milites nr̃i uirtutũ tropbea
referentes: &receptis corporib cũiam in illo
iudicio celestis regni introitũ sorciuntur.
prius in manissimas uires huiꝰ antiquis erpentis
aspiciunt. ne uil eaestimant qđ eua serunt :
Bexe ergo dicitur. & uidentib cunctis preci¬
pitabitur quiauisa morseius tunc gaudiũ
exhib& cuitolerata uita. nunc ustis cotidie
ineruciatib bellũ monet: sed audientesifa
acsiptinus quereremurdño dicentes. AÑe
quileui athan istũ tante. ẽe. fertitudinis noti
ignoras. eũ incertamine infirmitatis nrẽ

Expanded text:
Dei consilio agitur ut et nunc per ejus gratiam a pugDei consilio agitur ut et nunc per ejus gratiam a pugnantibus non visa vincatur, et tunc a laetis victoribus jam captiva videatur. Tunc justi divino adjutorio quantum debitores sunt plenius recognoscunt, quando tam fortem bestiam viderint, quam nunc infirmi vicerunt. Et in hostis sui immanitate conspiciunt quantum debeant gratiae defensoris praelio tunc milites nostri virtutum trophaea referentes; et receptis corporibus, cum jam in illo judicio coelestis regni introitum sortiuntur, prius immanissimas vires hujus antiqui serpentis aspiciunt, ne vile aestiment quod evaserunt. Bene ergo dicitur: Et videntibus cunctis praecipitabitur, quia visa mors ejus tunc gaudium exhibet, cujus tolerata vita nunc justis quotidie in cruciatibus bellum movet. Sed audientes ista, ac si protinus quereremur, Domino dicentes: Domine, qui Leviathan istum tantae esse fortitudinis non ignoras, eum in certamine infirm
Abbreviated transcription (Latin):
tellegi ut referri etiã ad corpus illius possit : quia
iniqui om̃s qui districtionẽ iusticiȩ diuinȩ non me-¬
tuunt. in cassũ sibi demiscđablandiuntur: Mexi
ad consolationẽ nram rediens : ex tremi uidicii futarũ
eiꝰ interitũ prenuntiat dicens: & uidentibus cuns¬
tis precipitabitur : Cunctis eñĩ uidentibis precipi¬
tatur : q aeterno tunc iudice terribiliter appareai¬
te. ad stantibus legionib: angłoꝵ adsistente cuncꝰ¬
tominis terio celestiũ potestatũ. atq electis om̃ib
ad hoc spectaculũ deductis. itabelua crudelis &
fortis inmediũ captiua deducitur. & cũ suo corpore
id .ẽ. cũ reꝓbis om̃ib: aeternis gehenne incexidis
mancipatur : Cumdicitur : Discedite ame male¬
dicti in ignẽ aeternũ : qui preparatus. ẽ. diabolo
& angłieius: O quale erit illud expectaculũ.
quando hȩc inmanissima bestia. electoꝵ oculis
oftenditur. que hoc belli tẽ pore. nimis illos terre¬
re potuerat siuideretur: sed occulto ac miro

Expanded text:
telligi, ut referri etiam ad illius corpus possit, quia iniqui omnes qui districtionem justitiae divinae non metuunt, incassum sibi de misericordia blandiuntur. Moxque ad consolationem nostram rediens, extremi judicii futurum ejus interitum praenuntiat, dicens: Et videntibus cunctis praecipitabitur. Cunctis enim videntibus praecipitabitur, quia aeterno tunc judice terribiliter apparonte, astantibus legionibus angelorum, assistente cuncto ministerio coelestium potestatum, atque electis omnibus ad hoc spectaculum deductis, ista bellua cruin medium captiva deducitur, et cum suo corpore, id est, cum reprobis omnibus aeternis gehennae incendiis mancipatur, cum dicitur: Discedite a me, maledicti, in ignem aeternum, qui praeparatus est diabolo et angelis ejus . O quale erit illud spectaculum, quando haec immanissima bestia electorum oculis ostendetur, quae hoc belli tempore nimis illos terrere potuerat, si videretur! Sed occulto ac miro
Abbreviated transcription (Latin):
sitis: Iuis hoc qđ legisse se nequaquã nouit exist
m& & culparũ suarũ diabolus sit ueniã petiturus :
Sedille fortasse homo. quẽ leui athan ifte in mundi
termino uas sib ꝓpriũ facit. quẽ at testante paulo
dñsihs interfici& sp̃u orissui & destru& in iustra¬
tione aduentus sui. territus tante maiestatis pre¬
sentia. & exercere uires sua s ñual& : ad preces
inclinat᷑ : Qđ tam̃ de ei corpore. id est iniquis
om̃ib intellegi aptius potest : q sero ad peticionũ
uerba ueniunt qr minc ex equi facta cõtepnuNT:
Unde ꝑeuangłium cueritas dicit: Nouissime
ueniunt relique uirgines dicentes : Dñe dñe :
aperi nobis: Quib: ilicorespondetur: A meni
dico uobis nesciouos : sed cũ uerba potentia
ad dep̃candũ conponere dicitur : ur g& magis
ut qđ de ei corpore infuturo diximꝰ. in hoc tẽpore

Expanded text:
i.---Quis hoc, quod legisse se nequaquam novit, existimet, quia culparum suarum diabolus sit veniam petiturus? Sed ille fortasse homo, quem Leviathan iste in mundi termino vas sibi proprium facit , quem, attestante Paulo, Dominus Jesus interficiet spiritu oris sui, et destruet illustratione adventus sui , territus tantae majestatis praesentia, quia exercere vires suas non valet, ad preces inclinatur. Quod tamen de ejus corpore, id est iniquis omnibus intelligi aptius potest, qui sero ad petitionum verba veniunt, quia nunc exsequi facta contemnunt. Unde per Evangelium Veritas dicit: Novissime veniunt et reliquae virgines, dicentes: Domine, Domine, aperi nobis . Quibus illico respondetur: Amen dico vobis, nescio vos . Sed cum verba potentia ad deprecandum componere dicitur, urget magis ut quod de ejus corpore in futuro diximus in hoc tempore
Abbreviated transcription (Latin):
uocantur : q ante deceptorũ mentes inuarias formarũ
spetiesuertitur  Cũ enimhunc ꝑcarnis luxuriã tẽptat :
sed tam̃ minime superat : mutata suggestione cor illius
in malicia in flamat: Quia ergo ad eũ belua uenire
ñ ualuit : dra couenit: Illũ ueneno maliciae corrum¬
pere ñ ual& : sed tam̃bon asua eiꝰ oculis opponit. & cor
illius insuꝑbia extollit : Huic ergo ut draco subriꝑe
ñ ualuit : sed tam̃ ad ductophantas mate in anisgłae:
corã cogitationis eiꝰ obtutibꝰ quasi auis uolauit Quȩ
nimirũ auis. tanto cõtranos inmanius extollitur:
quanto nulla naturȩ sue infirmitate p̃peditur:
Quia eñi carnis morte ñ premit᷑. & redẽptorẽ nrm̃ carne
mortalẽ uidit : altiori fastu elationis intumuit
sedubi cõtra auctorẽ suũ penna se suꝑbiae extulit:
ibi laqueũ suȩ mortis inuenit : Nam eiꝰ ea carnis
morte ꝓstratus est : quã expec ut elatus: & inde

Expanded text:
vocatur, quia ante deceptorum mentes in varias formarum vocatur, quia ante deceptorum mentes in varias formarum species vertitur. Cum enim hunc per carnis luxuriam tentat, et tamen minime superat, mutata suggestione cor illius in malitiam inflammat. Quia ergo ad eum venire bellua non valuit, draco venit. Illum veneno malitiae corrumpere non valet, sed tamen bona sua ejus oculis opponit, et cor illius in superbiam extollit. Huic ergo ut draco subrepere non valuit, sed tamen adducto phantasmate inanis gloriae, coram cogitationis ejus obtutibus quasi avis volavit. Quae nimirum avis tanto contra nos immanius extollitur, quanto nulla naturae suae infirmitate praepeditur. Quia enim carnis morte non premitur, et Redemptorem nostrum carne mortalem vidit, altiori fastu elationis intumuit; sed ubi contra auctorem suum penna se superbiae extulit, ibi laqueum suae mortis invenit. Nam ea ejus carnis morte prostratus est, quam expetiit elatus; et in
Abbreviated transcription (Latin):
naturȩ suae fabilitate. suꝑ be extollit᷑ auis ẽ
Rursũ qr in hoc qđ inique agit. adutilitatẽ nram
diuina uirtute possidet᷑ : ium̃tũ est: Quia uero
latent̃ mord& : ferpens est: Quia autẽ not¬
nũ quã ꝑ indomitã suꝑbiã. se etiã lucis angłm
simulat : auis est: humanũ & enĩgeni quãuis
in explicabili iniquitatis arte lacessat trib tam̃
uicus ualde tẽptat: Ut uidelic& aliossibi pluxu¬
riã alios ꝑmaliciam alios ꝓsuperbiã subdat:
Monergo inmerito in eo qđ agere nitit᷑. exipso acti
onũ suarũ nomine uocatur : cũ ium̃tũ draco
uł auis dicitur : In eis quippe quos ad stulticiam
luxuriȩ excitat ium tueft: In eis quos ad nocen¬
dimaliciã inflãmat : draco est : Ieis autẽ quos
infastu subiȩ quasi alta sapienteseleuat : auis ẽ.
Pertot namq ad deceptoꝵ cor sc̃ fpetiesintulit : in quot
eos nequicias implicauit: Multarũ igit᷑ rerũ nomine

Expanded text:
naturae suae subtilitate superbe extollitur, avis est. naturae suae subtilitate superbe extollitur, avis est. Rursum, quia in hoc quod inique agit ad utilitatem nostram divina virtute possidetur, jumentum est; quia vero latenter mordet, serpens est; quia autem nonnunquam per indomitam superbiam se etiam lucis angelum simulat, avis est. Humanum etenim genus quamvis inexplicabili iniquitatis arte lacessat, tribus tamen vitiis valde tentat, ut videlicet alios sibi per luxuriam, alios per malitiam, alios per superbiam subdaon ergo immerito in eo quod agere nititur ex ipso suarum actionum nomine vocatur, cum jumentum, draco, vel avis dicitur. In eis quippe quos ad stultitiam luxuriae excitat, jumentum est; in eis quos ad nocendi malitiam inflammat, draco est; in eis autem quos in fastum superbiae quasi alta sapientes elevat, avis est; Per tot namque ad deceptorum cor se species intulit, in quot eos nequitias implicavit. Multarum igitur rerum nomine
Abbreviated transcription (Latin):
quod aduersarius nr̃ prius behemoth. post modũ
leuathandicitur. nunc uero aui in ꝑditionis suȩ
inlusiorie c̃paratur : Behemoth quippe ut diximꝰ
belua int̾pretatur : que quad rupes ostenditur.
dusicut bos foenũ comedere ꝑhibet᷑ : Leuiathan
uero qui amo capit᷑ : ꝓcul dubioserpens inaquis in no¬
tescitur: Nunc uero ad auis similitudinẽ ducit᷑ :
cũ dicit᷑ : Nũquid in ludes ei quasi aui : Cur ergo
belua. ułium̃tũ curdraco cur auis appellatur :
indagemus: Cicius enĩ nomina eiꝰ agnoscimus: si
tergi uersationis illius astucias subtilit̃ exploremꝰ:
Decelo quippe ad t̃ramuenit : & ad spẽ caelestiũ. nul¬
la ia respiratione se erigit : Inrationale ergo
& quadrupes animal . ẽ. ꝑ actionis inmunde fatui¬
tatẽ: Dracoꝑnocendi maliciã : auis ꝑsubtilis na¬
ture leuitatẽ : Quia eñihoc qđ cõtrase agit
ignorat : bruto sensu belua est: Qui a maliciosȩ
nobis nocere appetit : draco est: Quia uero de

Expanded text:
quod adversarius noster prius Behemoth, postmodum Leviathan dicitur, nunc vero avi in perditionis suae illusione comparatur? Behemoth, quippe, ut diximus, bellua interpretatur, quae quadrupes ostenditur, dum sicut bos fenum comedere perhibetur. Leviathan vero, quia hamo capitur, procul dubio serpens in aquis innotescitur. Nunc vero ad avis similitudinem ducitur, cum dicitur: Nunquid illudes ei quasi avi? Cur ergo bellua, vel jumentum, cur draco, cur avis appelletur, indagemus. Citius enim nomina ejus agnoscimus, si tergiversationis illius astutiam subtiliter exploremus. De coelo quippe ad terram venit, et ad spem coelestium nulla jam respiratione se erigit. Irrationale ergo et quadrupes animal est per actionis immundae fatuitatem, draco per nocendi malitiam, avis per subtilis naturae levitatem. Quia enim hoc quod contra se agit ignorat, bruto sensu bellua est; quia malitiose nobis nocere appetit, draco est; quia vero de
Abbreviated transcription (Latin):
piscatores subegit oratores : Dicat ergo : Nũ qui d
in plebissagenas pelle eiꝰ. autgurgustiũ piscium capite
illius sub audis ut ego qui intra eccłam fideliũ. prus
quasi pellẽ diaboli extremos atq: infirmoscolligo.
& post modũ capud illius. id .ẽ. prudentesmihi
aduersarios subdo  Sequitur : Ponessuꝑ eũ
manũ tuã : Id est qui forti illũ potentia reprimetis.
non plus quã expediat seuire ꝑmitto : eiusq seuiciã
utilitate: Uelcerte manũ suꝑ eũ ponere est : uirtu¬
tis potestate superare : Beato ergo iob ꝑ interroga¬

Expanded text:
piscatores subegit oratores. Dicit ergo: Nunquid piscatores subegit oratores. Dicit ergo: Nunquid implebis sagenas pelle ejus, aut gurgustium piscium capite illius. Subaudis, ut ego, qui intra Ecclesiam fidelium prius quasi pellem diaboli extremos atque infimos colligo, et postmodum caput illius, id est prudentes mihi adversarios, subdo. Sequitur: Pones super eum manum tuam? Id est ut ego, qui forti illum potentia reprimens, non plus quam expediat saevire permitto, ejusque saevitiam m retorqueo. Vel certe manum super eum ponere est virtutis potestate superare. Beato igitur Job per interroga
Abbreviated transcription (Latin):
sagene misse in mari : & ex om̃i genere pisciũ
congreganti : Regnũ celoꝵ scilic& uocatur
aeccła cuiꝰdũ mores dñs ad suꝑna subleuat.
iam hec ipsa in dño ꝑ precellentẽ c̃uersationẽ
regnat: Quaerecte etiã sagene in mari
misse cõparat᷑. ex om̃i genere pisciũ congregan¬
ti : qr missa in hoc gentilitatis scłm. nullum
respuit. sed malos cũbonis. suꝑbos cũ humilib
iracundos cũ mitib. & fatuos cũ sapientib coepit:
Inpelle uero leuiathan istius. stultos eiꝰcorpo¬
ris: incapite autẽ. prudentes accipimus:
Uelcerte pelle que est exterius subditi adhaec
ex trema seruientes : capite autẽ prepositi designan¬
tur: & bene dñs seruato ordine has sagenas
ułgurgustium piscium. id est aeccłam suã. &
uota fideliũ priusse pelle eiꝰ. & post modũ
łlegit quippe stulta mundi : ut c̃funder& sapientes:
Prius namq: collegit indoctos & post modũ phrlosophos
& ñ ꝑoratores docuit piscatores. sed mira potentia. ꝑ

Expanded text:
sagenae missae in mare, et ex omni genere piscium congreganti . Regnum coelorum scilicet vocatur Ecclesia, cujus dum mores Dominus ad superna sublevat, jam haec ipsa in Domino per coelestem conversationem regnat. Quae recte etiam sagenae missae in mare comparatur, ex omni genere piscium congreganti, quia missa in hoc gentilitatis saeculum, nullum respuit; sed malos cum bonis, superbos cum humilibus, iracundos cum mitibus, et fatuos cum sapientibus cepit. In pelle vero Leviathan istius, stultos ejus corporis, in capite autem prudentes accipimus. Vel certe pelle, quae est exterius, subditi ad haec extrema servientes, capite autem praepositi, designantur. Et bene Dominus, servato ordine, has sagenas vel gurgustium piscium, id est 1098 Ecclesiam suam, et vota fidelium prius se pelle ejus et postmodum Elegit quippe stulta mundi, ut confunderet sapientes . Prius namque collegit indoctos, et postmodum philosophos; et non per oratores docuit piscatores, sed mira potentia per
Abbreviated transcription (Latin):
animas. tanto celerius subtrahant : quanto
negociatores idonei effecti. in sem& ipsis amplis¬
simas apothecbas uir tutũ monstrant: Quiaenĩ
ꝑpredicatores dĩ ualde laud abilit̃. aleua than
isto res possessa diuidit᷑ : ueritatis uox ꝑ propłam
pollicitur dicens: & sise paraueris p̃tiosũ auili:
quasi osmeũ eris: Preciosũ quippe auili separat :
qui humanas mentes. areꝓba antiqui hostis imi¬
ꝓcul dubio eloquia diuina formant᷑: sequitur :

Expanded text:
animas tanto celerius subtrahant, quanto animas tanto celerius subtrahant, quanto negotiatores idonei effecti in semetipsis amplissimas apothecas virtutum monstrant. Quia enim per praedicatores Dei valde laudabiliter a Leviathan isto res possessa dividitur, veritatis vox per prophetam pollicetur, dicens: Et si separaveris pretiosum a vili, quasi os meum eris . Pretiosum quippe a vili separat, qui humanas mentes a reproba antiqui hostis imier eum procul dubio eloquia divina formantur. Sequitur:
Abbreviated transcription (Latin):
uendidit : & cingulũ tradidit chananeo: Quideũ
ill a fidelĩ. spe suꝑnarefouitur : Unde & peu
animalia inlinteo demonsrant᷑ & peceatipu
anima hasimlcordit nagrrgate: inblanda fide
continent t hane ergo aeccła sindone fere
uendusn: qͥui aside qua credendo texurar
loqaca do deait ⁊ abnsi delib utã taete contes¬
sicionis acepit : Que &cha nanes cingulutradi
A a ꝑuigorẽ demonftrate iusticiȩ. fluxi opera
contilitatis ad strinxit. ut hoc qđ precupit᷑ uiuen¬
do teneat᷑. sint lubi ur̃i precinti: Fredicatoresergo
suosdns querendo. ancillas inuenit ꝑmutando
amicossfacit ditando negociatores exhib&
Quieñi prius mixas mundi infirmitimuerunt
postrad eognoscenda diuina c̃silia ascendunt dita¬
D autẽ iuirtutib usq ad exercendũ fidei negotiũ
pducunt᷑ : Vt leuiathan istius menbra. increpan¬
do at q suadendo. tanto seuerius incidanit :
quanto & amicifacti amori ueritatis sem&¬
pbos uerius copulant: Atq ab eo peccantiũ

Expanded text:
vendidit; et cingulum tradidit Chananaeo . illa fidelium spe superna refovetur. Unde et Petro animalia in linteo demonstrantur ; quia peccatorum animae misericorditer aggregatae in blanda fidei quiete continentur. Hanc ergo sindonem fecit et vendidit; quia fidem, quam credendo texuerat, loquendo dedit, et ab infidelibus vitam rectae conversationis accepit: quae et Chananaeo cingulum tradi vigorem demonstratae justitiae, fluxa opera gentilitatis astrinxit, ut hoc quod praecipitur vivendo teneatur: Sint lumbi vestri praecincti . Praedicatores ergo suos Dominus quaerendo ancillas invenit, permutando amicos facit, ditando negotiatores exhibet. Qui enim mundi prius minas infirmi timuerunt, post ad cognoscenda divina consilia ascendunt. Ditati autem virtutibus, usque ad exercendum fidei negotium perducuntur, ut Leviathan istius membra increpando atque suadendo tanto severius incidant, quanto et amici facti amori veritatis semetipsos verius copulant, atque ab eo peccantium
Abbreviated transcription (Latin):
Quoꝵ aꝑte doctrinã. sepȩ geminorũ natiuitas
dissipat : quicũ uno eodemq momento hore
ꝓdeant non inuna conuersationis qualitate
ꝑdurant : Ubi tot predicamenta falsitatis
que enumerare refugimus ne ab exponendi
ordine longerecidamus : sed cuncta iam
erroris doctrina conticuit : quia leui athan
linguã. dñs in carnationis suȩ fune constrinxit :
scientia doctrinȩ sȩcularis : Bene autẽ mare
aegiptũ dicitur & peccati obseuritate fuscas
Linguã ergomaris aegipti dñs dissoluit : quia
huius mundi falsa sapientiã ꝑ carnẽ ostenden¬
do destruxit: Fune ergol euathan lingua
constringitur: quia psimilitudinẽ carnisperett
ligata ẽ. predicatiouetusti peccatoris: Siat̃¬
inuenutur : Quia dũꝑpredicatoresscos
mundo fides trinitatis in notuit contina
mento ⁊inentes erũpere mundi de rama

Expanded text:
Quorum aperte doctrinam saepe geminorum nativitas Quorum aperte doctrinam saepe geminorum nativitas dissipat, qui cum uno eodemque momento horae prodeant, non in una conversationis qualitate perdurant. Ubi tot praedicamenta falsitatis, quae enumerare fugimus, ne ab exponendi ordine longe recedamus? Sed cuncta jam erroris doctrina conticuit, quia Leviathan linguam Dominus incarnationis suae fune constrinxit. Uscientia doctrinae saecularis. Bene autem mare Aegyptium dicitur, quia peccati obscuritate fuscatur. Linguam ergo maris Aegyptii Dominus desolavit, quia hujus mundi falsam sapientiam per carnem se ostendendo destruxit. Fune ergo Leviathan lingua constringitur, quia per similitudinem carnis peccati ligata est praedicatio vetusti peccatoris. innuitur, quia dum per praedicatores sanctos in mundo fides Trinitatis innotuit, contra electorum mentes erumpere mundi doctrina
Abbreviated transcription (Latin):
fenditur multiplicatur: Rursũ fune fides
ex primit᷑: salomone attestante quiait: Funi¬
culus triplex difficile rumpitur : Quia uide
lic& fides que decognitione trinitatis abore prȩ¬
dicantiũ exitur . fertis inelectis permanens.
in solo rȩꝓborũ corde dissipatur: hoc itaq loco
menta dap̃nauit : Vnde : paulo attestante
dicitur: & depeccato : dapnauit peccatum
Fune lingua ligauit : qui ꝑsimilitudinẽ carnis
peccati. ab electoꝵ suoꝵ cordib cuncta eius
fallaciȩ argum̃ta destruxit: Ecce enĩ apparga¬
te in carne dño leuiathan lingualigata. est:
qri ueritate eius cognita ille falsitatis doctrine:
tacuerunt : Vbi eni nunc est mathematicorũ
error quicerte conantur ad seruere cerit
nihil esse: qui inpudenti fronte ad sercionibus
suis fidẽ ab auditorib exigunt: cũ uera esse
nulla testantur : Vbi mathematicoꝵ suꝑ insti¬
tucio quidũ signorũ cursus suspiciunt. uitas
hominũ insiderũ momenta suspendunt

Expanded text:
fenditur, multiplicatur. Rursum fune fides fenditur, multiplicatur. Rursum fune fides exprimitur, Salomone attestante, qui ait: Funiculus triplex difficile rumpitur , quia fides videlicet, quae de cognitione Trinitatis ab ore praedicantium texitur, fortis in electis permanens, in solo reproborum corde dissipatur. Hoc itaque loco menta damnavit . Unde Paulo attestante dicitur: Et de peccato damnavit peccatum . Fune linguam ligavit, quia per similitudinem carnis peccati ab electorum suorum cordibus cuncta ejus fallaciae argumenta destruxit. Ecce enim apparente in carne Domino, Leviathan lingua ligata est, quia ejus veritate cognita, illae falsitatis doctrinae tacuerunt. 19. Academici et Mathematici error, qui certe conantur astruere certum nil esse, qui impudenti fronte assertionibus suis fidem ab auditoribus exigunt, cum vera esse nulla testantur? Ubi Mathematicorum superstitio qui, dum signorum cursus suspiciunt, vitas hominum in siderum momenta suspendunt?
Abbreviated transcription (Latin):
& inmortalitatis potentia ñ uidetur : quasi amus
quidã inde deuorantẽ ꝑimat. unde acumeni
potentiae quo transfigat occultat: Sequitur:
tura eni sacra : fune aliquando demensionũ sortes
aliquandopeccata. aliquando autẽ fidẽ designa¬
re cõsueuit: Nam ꝓpt̃ hereditarias demensio¬
nũ sortes dicitur : Funes cetiderunt mihi in
p̃claris : & eñĩ hereditas mea p̃clara .ẽ. mihi
Funes quippe in prȩclaris cadunt : dũ ꝑhumilitatẽ
uitȩ sortes nos patriȩ melioris excipiunt : rursũ
qr fune peccata signantur : ꝑ propħamdicitur:
Uae qui trahitis iniquitates : in funiculis uanita¬
tis: Iniquitasnamq: in funiculis uanitatis
trahitur: dũ ꝑaugmeritũ culpa ꝓtelat᷑ Unde
ꝑpsalmistã dicitur : funes peccatorũ circũ¬
plexi sunt me : Quia eñĩ funis addendotor¬
quetur ut crescat non in merito peccatũ iN
fune figuratur qđ ꝑuerso corde sȩpedumde¬

Expanded text:
et immortalitatis potentia non videtur, quasi hamus et immortalitatis potentia non videtur, quasi hamus quidam inde devorantem perimit unde acumen potentiae quo transfigat occultat. Sequitur:tura enim sacra fune aliquando dimensionum sortes, aliquando peccata, aliquando fidem designare consuevit. Nam propter haereditarias dimensionum sortes dicitur: Funes ceciderunt mihi in praeclaris; etenim haereditas mea praeclara est mihi . Funes quippe in praeclaris cadunt, dum per humilitatem vitae sortes nos patriae melioris excipiunt. Rursum quia fune peccata signantur, per prophetam dicitur: Vae qui trahitis iniquitatem in funiculis vanitatis . Iniquitas namque in funiculis vanitatis trahitur, dum per augmentum culpa protelatur. Unde et per Psalmistam dicitur: Funes peccatorum circumplexi sunt me . Quia enim funis addendo torquetur ut crescat, non immerito peccatum in fune figuratur, quod perverso corde saepe, dum de
Abbreviated transcription (Latin):
geperis humani : ad om̃ium mortẽ inbians. uitã
pene om̃ium uorans. huc illucq aꝑto ore coetus iste
strebatur: Sed ad mortt̃ coeti istius : amus in hec
aquarũ ꝓfunda: & caligosa. mira .ẽ. dispositione
genut ÷ saac. r saacgenuit iacobneu estert
surues sores. inter posito iosepbnomine iusq ad
maria uirgine describunt᷑. quasi quedã lineator¬
querus incuius eerremo in carnatus dñs. id .ẽ. amis
ie ligaretur: Quẽ inhisaquis humani generis
dependentẽ . aꝑto ore iste coetus appeter& sed eo
ꝑsatellitũ suorũ seuiciã morso. mordendi uires
ulterus ñ haber&: Ne ergo iste humanis moraib
coetus insidians. quos uell& ultra deuorar&
tt momordit: In carnationẽ igit᷑ urugenitifilii
fideli famulo indicansds: ait : An extrahere
poteris leuiathan amo subaudis ut ego. qui
ad raptoris mortẽ. in carnatũ filiũ unigenitũ
mitto : In quodũ mortalis caro conspicitur

Expanded text:
generis humani, ad omnium mortem inhians, vitam generis humani, ad omnium mortem inhians, vitam pene omnium vorans, huc illucque aperto ore cetus iste ferebatur, sed ad mortem ceti istius hamus in hac aquarum profunditate caliginosa mira est dispositione genuit Isaac, Isaac genuit Jacob ; cumque caeteri successores interposito Joseph nomineatam describuntur, quasi quaedam linea torquetur, in cujus extremo incarnatus Dominus, id est hamus iste ligaretur, quem in his aquis humani generis dependentem aperto ore iste cetus appeteret, sed eo per satellitum suorum saevitiam morso, mordendi vires ulterius non haberet. Ne ergo iste humanis mortibus cetus insidians quos vellet ultra devorarettem momordit. Incarnationem igitur unigeniti Filii fideli famulo indicans Deus, ait: An extrahere poteris Leviathan hamo? Subaudis ut ego, qui ad raptoris mortem incarnatum unigenitum Filium mitto, in quo dum mortalis caro conspicitur,
Abbreviated transcription (Latin):
amo Leuiathan quippe: additamentũ eor ũ
dicitur: Quoꝵ uidelic&. nisi hominũ quibus
semel culpã preuaricationis intulit. & hanc usq
ad aet̃nam mortẽ. cotidie pessimis sugaestionib:
extendit: Quib: dũ reatũ fenore peccati multi
plicat : poenas ꝓcul dubio sine cessationẽ a ceruat :
Potest quoq leuiathan etiã ꝑ inrisionẽ uocari:
Primo qui ppehomini ꝑsuasione callida. diuinita¬
tẽ se ad diturũ phibuit : sed inmortalitatẽ tulit :
Additamentũ ergo hominũ ꝑmrisione dicipotuit:
quib: dũ hoc quoð nonerant suaderȩ spondit etiã
hoc qđ erant fallendo subtraxit : Sed leuia than
iste. amocaptus est : qr in redep̃tore nr̃o dũ per
satellitessuos escam corporis momordit. diuini¬
tatis illũ aculeus ꝑforauit. Iuasi amus quippe
fauces gluttientis tenuit : dũ in illo & aesca car¬
nis patuit quã deuorator appeter&. & diuini¬
tas passionis tẽpore latuit. que necar&: In hoc
quippe aquarũ abr̃sso id est in hac inmensitate

Expanded text:
Leviathan quippe additamentum eorum dicitur. Quorum videlicet, nisi hominum? quibus semel culpam praevaricationis intulit, et hanc usque ad aeternam mortem quotidie pessimis suggestionibus extendit. Quibus dum reatum fenore peccati multplicat, poenas procul dubio sine cessatione coacervat. Potest quoque Leviathan etiam per irrisionem vocari. Primo quippe homini, persuasione callida, divinitatem se additurum perhibuit, sed immortalitem tulit. Additamentum igitur hominum per irrisionem dici potuit, quibus dum hoc quod non erant se addere spopondit, etiam hoc quod erant fallendo subtraxit. Sed Leviathan iste hamo captus est, quia in Redemptore nostro dum per satellites suos escam corporis momordit, divinitatis illum aculeus perforavit. Quasi hamus quippe fauces glutientis tenuit, dum in illo et esca carnis patuit, quam devorator appeteret, et divinitas passionis tempore latuit, quae necaret. In hac quippe aquarum abysso, id est in hac immensitate
Abbreviated transcription (Latin):
Sepuibꝰ ru sũ ꝑpropħam aliũ dicitar: Hauriȩ
&aiquas ingaudio defontib saluatoris
Adcorũ quippe doctrinã sicientes ꝑgimus: & uerita¬
teplenas cordiũ nr̃orum la gunculas reportamꝰ :
Sed emanantib suis fontib ethanfluuios exsicca¬
uit dũ doctrinã fortis & maligni sp̃s. ostensoradio
suȩ ueritatis arefecit: Leuiathanergo lingua.
fune stringitur : q extensa fide trinitatis erroꝵ
p̃dicamerita siluerunt : Sed q iã se aperte
ex tollere nonual& : huc illucq circuiens

Expanded text:
Haurietis aquas in gaudio de fontibus Salvatoris . Ad eorum quippe doctrinam sitientes pergimus, ut veritatis plenas cordium nostrorum lagunculas reportemus. Sed emanantibus suis fontibus Ethan fluvios exsiccavit, dum doctrinam fortis et maligni spiritus ostenso radio suae veritatis arefecit. Leviathan ergo lingua fune stringitur, quia, extensa fide Trinitatis, errorum praedicamenta siluerunt. Sed quia jam se aperte extollere non valet, huc illucque circumiens
Abbreviated transcription (Latin):
tis omnipotentia designatur: Quȩcũ ad p̃¬
hendi nos tẽptacionib: prohib& : miris ordini¬
bus antiqui hostis insidias circũ plectens ten&:
Circulus ergo ei innarib: ponitur. dũ circũduc¬
ta ꝓtectionis suꝑne fortitudine. eius sagacia
retinetur : ne contra in firmitates hominũ tan¬
tũ preualeat quantũ perditionis argumenta
latenter explorat: Iotest etiã circuliNo¬
mine : occulti iudicii adiutoriuĩ designari:
Quod in huuis behemoth narib: ponitur : dum
a callida sua crudelitate refrenatur: Vnde
bene ꝑ propham cũ ab isrłitarũ lesionȩ ꝓhibet᷑
regibabylonie dicitur : Ponã circulũ
imarib tuis: Acsi aꝑte diceretur : Cogitando
insidias suspiras sed explere quȩ appetis non ualen¬
do om̃i potentiȩ meae circulũ in fiarib: portas:
ut cũbonoꝵ mortẽ ardentius anhelas. ab eorii
uita uacuus redeas: Quod uero hoc lococircu¬
u hoc scripturasa cra ꝑiohannẽ in appochalipsi
falcem uocat : Ait enii : Uidi & ecce taubes

Expanded text:
tis omnipotentia designatur. Circulus hendi nos tentationibus prohibet, miris ordinibus 1089 antiqui hostis insidias circumplectens tenet. Circulus ergo ei in naribus ponitur, dum circumducta protectionis supernae fortitudine, ejus sagacitas retinetur, ne contra infirmitatem hominum tantum praevaleat, quantum perditionis argumenta latenter explorat. Potest etiam circuli nomine occulti judicii adjutorium designari, quod in hujus Behemoth naribus ponitur, cum a callida sua crudelitate refrenatur. Unde bene per prophetam, cum ab Israelitarum laesione prohibetur, regi Babyloniae dicitur: Ponam circulum in naribus tuis . Ac si aperte diceretur: Cogitando insidias suspiras; sed explere quod appetis non valendo omnipotentiae meae circulum in naribus portas, ut cum bonorum mortem ardentius anhelas, ab eorum vita vacuus redeas. Quod vero hoc loco circulum, hoc et Scriptura sacra per Joannem in Apocalypsi falcem vocat. Ait enim: Vidi, et ecce nubem
Abbreviated transcription (Latin):
sorbebit ergo fluuiũ & non mirabitur : qr ꝓmagno
ñ aestimat cũ eos deuorat qui ꝑ ipsa suȩ uitȩ studia
deorsũ curs unt: sed illos magnopere illos rapere
nitie quos despectis terrenisstudiis. iungi iã celestib:
gitur & hab& fidutiã quod influat ior danis inos
eius : quia illos insidiando rapere appetit. quos ꝓamo¬
re suꝑnȩ patriȩ ap̃sentis uitegła sem& ipsos deicere
agnoscit: Non nulli quippe mundũ deserunt & ho¬
norũ transeuntiũ uana derelinquunt: & hima hu¬
militatis appetentes. humane cõuersationis morẽ
bene uiuendo transcendunt. atq in tanta studioꝵ
arcȩ ꝓficiunt ut signorũ iam uirtutes operentur :
Sed qu sema ipsos circũ spiciendo tegere neglegunt
in aris gloriac teloꝑcussi. peius de alto ruunt¬
Hiic t̃. eñi quod externus uidex quioeculta cordis¬

Expanded text:
sorbebit ergo fluvium, et non mirabitur, quia pro magno sorbebit ergo fluvium, et non mirabitur, quia pro magno non aestimat cum eos devorat, qui per ipsa suae vitae studia deorsum currunt; sed illos magnopere rapere nititur, quos, despectis terrenis studiis, jungi jam coelestibus gitur: Et habet fiduciam quod influat Jordanis in os ejus, quia illos insidiando rapere appetit, quos pro amore supernae patriae a praesentis vitae gloria semetipsos dejicere agnoscit. Nonnulli quippe mundum deserunt, honorum transeuntium vana derelinquunt, et, ima humilitatis appetentes, humanae conversationis morem bene vivendo transcendunt; atque in tanta studiorum arce proficiunt, ut signorum jam virtutes operentur; sed quia semetipsos circumspiciendo tegere negligunt, inanis gloriae telo percussi, pejus de alto ruuntHinc est enim quod aeternus judex, qui
Abbreviated transcription (Latin):
ualde se abhoc mundo alienos reddunt : dum ñ solũ
aliena ñ appetunt. sed etiã sua derelinquunt : Nonsolũ
in eogłam nonquerunt : sed hanc cũse obtulerit etiam
cõtempnunt: Hinc ẽ enim quod uoce ueritatis dicit᷑:
enĩ abnegat : qui calcatotr posuꝑbiȩ. ante dĩ oculos sese
a sẽ alienũ demonstrat: Hinc psalmista ait: Memor ero
tui de terra ior danis: & hermonin: Iordanis quippe
ut dixi. descensio : hermon autẽ a nathema. id est
alienatio int̃ prȩtatur : Deterra ergoiordanis & her¬
monin. dĩ reminiscitur : qui in eo qđ sem& ipsũ deicit.
atq: ase alienus existit. ad conditoris sui memoriam
Propha quippe at testante cognouimus : q aesca eius
electa: Neq enĩ mirũ deputat : si eos absorbeat quos
suꝑbia erigit. auaricia tabefacit. uoluptas dilatat.
malicia angustat. ira inflamat: discordia separat.
inuidia exulcerat. luxuria inquinans necat: Ab¬

Expanded text:
valde se ab hoc mundo alienos reddunt, dum non solum valde se ab hoc mundo alienos reddunt, dum non solum aliena non appetunt, sed etiam sua derelinquunt, et non solum in eo gloriam non quaerunt, sed hanc cum se obtulerit, etiam contemnunt. Hinc est enim quod voce Veritatis dicitur: enim abnegat, qui, calcato typho superbiae, ante Dei oculos esse se a se alienum demonstrat. Hinc Psalmista ait: Memor ero tui de terra Jordanis et Hermoniim , Jordanis quippe, ut dixi, descensio, Hermoniim autem anathema, id est alienatio, interpretatur. De terra igitur Jordanis et Hermoniim Dei reminiscitur, qui in eo quod semetipsum dejicit, atque a se alienus existit, ad conditoris sui memoriam Propheta quippe attestante cognovimus quia esca ejus electa . Neque enim 1084 mirum deputat, si eos absorbeat, quos superbia erigit, avaritia tabefacit, voluptas dilatat, malitia angustat, ira inflammat, discordia separat, invidia exulcerat, luxuria inquinans necat. Ab
Abbreviated transcription (Latin):
morte sẽ erigit. quos contrase regeneratos ta¬
bescit: Nemo igitur fidẽ sibi. si ne aib suffi¬
cere posse c̃fidat : cũ scimus qđ scriptusit. fides
sine oꝑib: ociosa est : Nullus behemoth morsum.
xsola c̃fessione fidei plene euasisse se estim& :
Niã quidẽ fluuiũ ab sorbuit sed adhuc iorda¬
nem. sitit : Et tociens inore illius iordanis
fluit : quociens xp̃ĩanus quisq: adiniquitatẽ
defluit: Osquidem eiꝰ iamfide nos subleuan¬
te fugimus sed magnostudio curandum est.
ne mihoc lubrica oꝑatione delabamur
dunbulandi cautela pigglegitur in cassum
credendo rectũ iter tenetur : qi uita quidẽ fidei
ad cel estẽ patriã ꝓficit . sed offendentes mini me
damus: Hii enĩ quospiordanẽ diximꝰ exprimi possunt
ꝑfluuium de signari: Qui enĩ iamfidem ueritatis
agnouert̃. sed uiuere fidelit̃ neglegunt recte fluuius
dicipossunt qr uidelic& deorsũ fluta : Iordanis uero

Expanded text:
mortem se erigit, quos contra se regeneratos tamortem se erigit, quos contra se regeneratos tabescit. Nemo igitur sibi fidem sine operibus sufficere posse confidat, cum sciamus quod scriptum sit: 'Fides sine operibus otiosa est'. Nullus Vehemoth morsum ex sola confessione fidei plene evasisse se aestimet, quia iam quidem fluvium absorbuit, sed adhuc Iordanem sitit; et totiens in ore illius Iordanis fluit, quotiens christianus quisque ad iniquitatem defluit. Os quidem eius iam fide nos sublevante fuimus; sed magno studio curandum est, ne in hoc lubrica operatione dilabamur. Si ambulandi cautela neglegitur, incassum credendo rectum iter tenetur, quia via quidem fidei ad caelestem patriam proficit, sed offendentes minime damus. Hi enim quos per Jordanem diximus exprimi, possunt per fluvium designari. Qui enim fidem jam veritatis agnoverunt, sed vivere fideliter negligunt, recte fluvius dici possunt, quia videlicet deorsum fluunt. Jordanis vero
Abbreviated transcription (Latin):
dm: factis autẽ negant: Hinc iobannes dicit
Quidicit se nossedim & mandata eiꝰ non custodit:
mexdax .ẽ.: Hinc est: quod de ipsa sua plebe dñs
conqueritur dicens: Populus hic labiis me honorat :
cor autẽ eoꝵ longe .ẽ. ame : Hinc etiã : psalmista
ait: Dilexerunt eũ inoresuo & in linguasua
mentiti sunt ei: sed mini me mirũ fuit. quod
behemoth iste. ante lauacri undã. ante sacra¬
menta celestia. ante corporeã presentiã redẽp¬
toris. humanigeneris fluuium hiatu ꝓfunde
ꝑsuasionis absorbuit : sed hoc ualde mirum. hoc
ualde terribilȩ .ẽ. & multos aꝑtoore. etiam
post cognitionẽ redẽptoris suscipit. post lauacri
undã polluit. post sacramenta celestia ad inferni
ꝓfundũ rapit : Dicat᷑ ergo dicatur terribiliter :¬
uoce ueritatis : Ab sorbebit fluuiũ & ñ mira¬
bitur : & hab& fiduciã qđ influat iordanis
mos eius: Neq enĩ ꝓmagnodiabolus habuit.
qđ infidelestulit : sed toto nunc adnisu in illoꝵ

Expanded text:
tem negant . Hinc Joannes dicit: Qui dicit se Deum nosse, et mandata ejus non custodit, mendax est . Hinc est quod de ipsa sua prima plebe Dominus conqueritur, dicens: Populus hic labiis 1083 me honorat, cor autem eorum longe est a me . Hinc etiam Psalmista ait: Dilexerunt eum in ore suo, et lingua sua mentiti sunt ei . Sed minime mirum fuit quod Behemoth iste ante lavacri undam, ante sacramenta coelestia, ante corpoream praesentiam Redemptoris, humani generis fluvium hiatu profundae persuasionis absorbuit; sed hoc valde mirum, hoc valde terribile est, quia multos aperto ore etiam post cognitionem Redemptoris suscipit, post lavacri undam polluit, post sacramenta coelestia ad inferni profundum rapit. Dicatur ergo, dicatur terribiliter voce Veritatis: Absorbebit fluvium, et non mirabitur, et habet fiduciam quod influat Jordanis in os ejus. Neque enim pro magno diabolus habuit, quod infideles tulit; sed toto nunc annisu in illorum