comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fauus aut̃ ꝓpt̾ mel diligitur. et si
forte uideris fauum non habentem
mel. uides receptacła ubi mel ẽẽ de¬
buerat. ⁊ doles uacua eẽ. ⁊ non pla
dulcedo est. ipse ⁊ bonitas ⁊ ueritas.
ꝓximum aut̃ dilige quia receptacłm
est. dulcedinis ⁊ bonitatis ⁊ ueritatis.
& si in eo inueneris qd̾ habere debet
dulcedinem et bonitatẽ ⁊ ueritatẽ.
diligere in ipso illa. ⁊ dilige ipsum
ꝓpter illa. Si aut̃ uacuũ inueneris
bonis suis. dole qr receptacłm in ane
uides. ⁊ opta ut ueniant ad eum it
ipse bonus. habens bona sua siue qui
ex bonitate bonus est. uł sibonus nͣ
est. ut sit qui bonus ẽẽ potest. Qui
enim iam eẽ non possunt boni dili¬
gendi non sunt. Nec ꝓxrimi sunt
sed alii ⁊ remoti ⁊ exrtranei. Ne des
inqͥt alienis honorẽ tuum ⁊ annos
tuos crudeli. ne forte impleantur
ex tranei uiribus tuis. et labores tui
sint in domo aliena. Isti gͦ st̃ alieni
⁊ extranei nimis remoti ⁊ longe fa¬

Expanded text:
favus autem propter mel diligitur. Et si favus autem propter mel diligitur. Et si forte videris favum non habentem mel, buerat; et doles vacuum esse; et non placdulcedo est ipse, et bonitas et veritas. Proximum autem tuum dilige , quia receptaculum est dulcedinis, bonitatis et veritatis; et si in eo inveneris quod habere debet dulcedinem et bonitatem et veritatem, dilige in ipso illa et dilige ipsum propter illa. Si autem vacuum inveneris bonis suis, dole, quia receptaculum inane vides; et opta ut veniant ad eum et ipse bonus, habens bona sua, sine quibex bonitate bonus est, vel si bonus non est, ut sit qui bonus esse potest. Qui enim jam esse non possunt boni, diligensed alieni et remoti et extranei. Non des, inquit, alienis honorem tuum, et annos tuos crudeli, ne forte impleantur extranei viribus tuis, et labores tui sint in domo aliena . Isti ergo sunt alieni et extranei nimis remoti et longe fa
Abbreviated transcription (Latin):
quia aluid non est. quam ds. quod¬
et in illo diligitur quia ẽ. ⁊ in isto di¬
ligitur. ut sit. Ergo cum ds diligi¬
tur. ⁊ cum ꝓrimus diligit᷑. ds diligit᷑.
Quare gͦ diant scriptura ut ⁊ dm̃
diligas & ꝓrimum  Si in deo dm̃ di¬
ligis. ⁊ in ꝓxrimo dm̃ diligis. nec aliud
in ꝓrimo qͣm in deo diligis. quare du¬
o sunt precepta caritatis: Si enim
utrobiq ds̃ diligitur. in utroq unũ
impletur. nec opus fuerat p̃ceptum
geminari de uno oꝑe. Suffecerat si
dixisset. dilige dñm dm̃ tuũ. In hoc
enim totum est. Qui enĩ dm̃ uere
diligit. ubiq diligit. Si uere dili¬
gitur. diligitur ubicunq inuenit᷑.
in se ipso. in ꝓrimo. intus ⁊ foris. fur¬
sum et deorfum. longe ⁊ ꝓpe. Si
mel dulce est. dulcis est. ⁊ fauus.
mellis. Sed cum mel diligitur:
quia dulcedo ipsum est. Cum uͦ fauus
diligitur. idõ diligit᷑. qr dulcedo inz
ipso est. Mel ꝓpt̾ se ipsum diligitur.

Expanded text:
quia aliud non est quam Deus, quodquia aliud non est quam Deus, quod in illo diligitur quia est, in isto diligitur ut sit. Ergo cum Deus diligitur, et cum proximus diligitur, Deus diligitur. Quare ergo dicit Scriptura: « Ut et Deum diligas, et proximum . » Si in Deo Deum diligis, et in proximo Deum diligis, nec aliud in proximo quam quod in Deo diligis, quare sunt duo praecepta charitatis? Si enim utrobique Deus diligitur, in utroque unum impletur, nec opus fuerat praeceptum geminari de opere uno: Sufficeret si dixisset: Dilige Dominum Deum tuum; in hoc enim totum est. Qui enim Dominum vere diligit, ubique diligit. Si vere diligitur, diligitur ubicunque invenitur. In se ipso et in proximo, intus et foris, sursum et deorsum, longe et prope. Si mel dulce est, dulcis est et favus. mellis. Sed cum mel diligitur, quia dulcedo ipsum est. Cum vero favus diligitur, ideo diligitur quia dulcedo in ipso est. Mel propter se ipsum diligitur,
Abbreviated transcription (Latin):
et iustitia et ueritate diligendus est.
homo. ⁊ quando in istis diligit᷑ qr
mus. boni sumus. Non enĩbonos facit
nisi dilectio bona. Si enĩ dilectio
boni sumus. nullos amicos habemus
nisi bonos. et nullos mimicos nisi ma¬
los. quia si boni sumus nichil pret̃
bonum diligimus. et nchil pret
malum odimus. Si aut̃ amicos
bonos habemus. ⁊ inimicos malos.
amicos qui dẽ in bonitate sua diligere
debemus. id ÷ in dõ qr boni sunt. ini¬
micos aut̃ qr in bonitate diligere ñ
possumus qe boni non sunt: tamen
ꝓpterea diligere debemus ut bonitatẽ
habeant ⁊ boni sint. Et in his om¬
nibus non nisi bonitas diligitur.
quando nichil diligitur nisi ꝓpter
bonitatem. Simili modo cũ d̃s dili
isto. qd̾ diligit᷑ in ipso. Cum uͦ ꝓximus
diligitur. non ꝓpt̃ se diligit᷑ sed ꝓpt̃
dm̃. ylter. id ÷ amicus qe dmi habet.
alter. id ẽ. inimicus ut d̾m̃ habeat.
Ꝙ in his omnib non nisi d̃s̃ diligit᷑.

Expanded text:
et justitia et veritate diligendus est et justitia et veritate diligendus est homo. Et quando in istis diligitur, imus, boni sumus. Non enim bonos facit, nisi dilectio bona et dilectio boni. Si autem boni sumus, nullos amicos habemus nisi bonos; et nullos inimicos, nisi malos, quia si boni sumus, nihil nisi bonum diligimus, et nihil praeter malum odimus. Si autem amicos bonos habemus, et inimicos malos, amicos quidem in bonitate sua diligere debemus, id est in Deo, quia boni sunt; inimicos autem, quia in bonitate diligere non possumus, quia boni non sunt: tantum propterea diligere debemus, ut bonitatem habeant, et boni sint. Et in his omnibquando nihil diligitur nisi propter bonitatem. Simili modo cum Deus diliipso quod diligitur in ipso. Cum vero proximus diligitur, non propter se diligitur, sed propter Deum, alter ut amicus qui Deum habet, alter ut inimicus ut Deum habeat. Et in his omnibus non nisi Deus diligitur,
Abbreviated transcription (Latin):
ligo qr ipsam sapientiã diligo. quẽ
non diligerem si d̃m ꝓpt̾ quem ipsũ
cdiligo non diligerem. Sic gͥ si bene
diligo et bonum cliligo. non enĩbene¬
diligo nisi cum bonum diligo. ⁊ cũ
bonum qđ diligo non ob aliud qͣm
ꝓpt̾ bonitatem diligo. si gͦ bene diligo
sic diligo. Quomodo: Amicum in dõ
et inimicum ꝓpt̃ dmͫ Quid ẽ. ami¬
cum diligere in deo: Ideo diligere qr
dm habet. Non in diuitiis fuis. ñ in
fortitudine sua. nͨ in pulchritudine
sua s in iusticia sua. in scĩtate sua.
inbonitate sua. Illa enim et si a deo
funt. extra dĩn diligi possunt. et sepe
cum diliguntur auertunt ⁊ ꝑuertu¬
nt mentẽ diligentiũ se ut dĩn non
diligant. Iccirco ꝓ his laudandus¬
quidẽ est. d̃s. quia cum dantur ab
ipso dantur ⁊ dona eius sunt. sed
in his non ẽ. amandus ꝓximus qr
uirtus eius non sunt. neq bonum
faciunt ista hominẽ etiam si habun¬
dauerint. neq si defuerint malum.

Expanded text:
ligo, quia ipsam sapientiam diligo: quem ligo, quia ipsam sapientiam diligo: quem non diligerem, si Deum propter quem ipsum diligo non diligerem. Sic igitur: si bene diligo, et bonum diligo nisi cum bonum diligo; et cum bonum quod diligo non ob aliud quam propter bonitatem diligo. Si ergo bene diligo, sic diligo. Quomodo? Amicum in Deo, et inimicum propter Deum. Quid est amicum diligere in Deo? Ideo diligere quia Deum habet. Non in divitiis suis, non in fortitudine sua, non in pulchritudine sua, sed in justitia sua, in sanctitate sua, in bonitate sua. Illa enim etsi a Deo sunt, extra Deum diligi possunt; et saepe cum diliguntur avertunt et pervertunt mentem diligentium se, ut Deum non diligant. Idcirco pro iis laudandus est Deus; quia cum dantur ab ipso dantur, et dona ejus sunt; sed in iis non est amandus proximus quia virtus ejus non sunt, neque bonum faciunt ista hominem, etiamsi abundaverint; neque si defuerint, malum.
Abbreviated transcription (Latin):
gendus ẽ. qr cum ipso in dõ ẽ. bonũ
nr̃m. Illum diligimus ut ad ipsum
ueniamus. ⁊ in ipso gaudeamus. istũ
diligimus ut cũ ipso curramus ⁊ cũ
ipso ꝑueniamus. Illũ ut gaudiũ.
istum ut gaudii sociũ. Illũ ut requi¬
em. istu ut requiei ꝯsortẽ. Qͥd ẽ. d̾m̃
diligere: Habere uelle. Qͥd ẽ. dm̃
diligere ꝓpt̾ se ipsum: Idõ diligere
ut habeas ipsum. Qͥd ẽ. ꝓximum
diligere ꝓpt̃ dmꝰ Idõ diligere qr
habet dm̃. Sic̃ diligimus hominẽ
ꝓpt̾ iusticiã. id ÷ qe habet iusticiam
⁊ sicut diligimus hominẽ ꝓptͣ sapi¬
entiam .i. qr habet sapientiam. sic
diligimus hominem ꝓpt̾ dm̃. idẽ. qr
habet dm̃n. uł si forte nondũ habet
qr habiturus ẽ. eũ. uł ut habeat eũ.
Sic itaq ꝓpt̃ dm̃ hominẽ diligimus.
quẽ utiq ꝓpt̃ dĩn ͣ diligeremus si¬
d̾m non cliligerentus. quẽ admodũ cũ
hominẽ ꝓpt̾ sapientiã diligo. ideo di¬

Expanded text:
gendus est, quia cum ipso in Deo est bonum gendus est, quia cum ipso in Deo est bonum nostrum. Illum diligimus ut ad ipsum veniamus, et in ipso gaudeamus. Istum diligimus ut cum ipso curramus, et cum ipso perveniamus. Illum ut gaudium, istum ut gaudii socium; illum ut requiem, istum ut requiei consortem. Quid est Deum diligere? Habere velle. Quid est Deum diligere propter seipsum? Ideo diligere, ut habeas ipsum. Quid est proximum diligere propter Deum? Ideo diligere quia habet Deum. Sicut diligimus hominem propter justitiam, id est quia habet justitiam, et sicut diligimus hominem propter sapientiam, id est quia habet sapientiam, sic diligimus hominem propter Deum, id est quia habet Deum; vel si forte nondum habet, quia habiturus est eum; vel ut habeat eum. Sic itaque propter Deum hominem diligimus, quem utiqs, quemadmodum cum hominem propter sapientiam diligo, ideo di
Abbreviated transcription (Latin):
modo de ipsa fugiat ad ipsũ. hoc est.
dum cauet habere iratũ. studeat hab̾e
ꝓpicium. Hunc sequitur timor filia¬
lis. qui ex succedente caritate nascitur
nichil aliud
degustatum
in caritate bonũ iam nolle amittere.
Et hic quidẽ timor aliqͥd penȩ ad¬
iunctum habet. dũ in incerto ambu¬
lamus. ⁊ potest in utrãq ad huc par¬
tem declinare status uitȩ mutabilis.
S eũ mutabilitas nulla erit. tẽ nulla
ex incerto suspitionis pena inerit. ⁊ tc
timor quodamͦ sine timore erit. uͥ et
de stabilitate certi erimus. ⁊ tñ reu̾entiã
creatori ex hibere non desistłmus.
scriptura sacra caritatẽ cõmen¬
dat. dei uidelicet et ꝓximi. Caritatẽ
dei ut sic ipsum diligamus ut in ip̃¬
so gaudeamus. Caritatẽ ꝓrimi ut
sic ipsum diligamus ut ñ in ipso s¬
ut cũ ipso in dõ gaudeamus. Hocẽ.
ut dm̃ diliganus ꝓpt̾ se ipsũ. ꝓximũ
ipsum diligendus ẽ. qr ipse ẽ. bonum

Expanded text:
modo de ipso fugiat ad ipsum; hoc est, modo de ipso fugiat ad ipsum; hoc est, dum cavet habere iratum, studeat habere propitium. Hunc sequitur timor filialis qui ex succedente charitate nascitur, nihil aliud egustatum in charitate bonum jam nolle amittere. Et hic quidem timor aliquid poenae adjunctum habet dum in incerto ambulamus; et potest in utramque adhuc partem declinare status vitae mutabilis. Sed cum mutabilitas nulla erit, tunc nulla ex incerto suspicionis poena inerit. Et tunc timor quodammodo sine timore erit, ubi et de stabilitate certi erimus; et tamen reverentiam Creatori exhibere non desistemus. Scriptura sacra charitatem commendat, Dei videlicet et proximi. Charitatem Dei, ut sic ipsum diligamus, ut in ipso gaudeamus; charitatem proximi, ut sic ipsum diligamus, ut non in ipso, sed cum ipso in Deo gaudeamus: hoc est ut Deum diligamus propter se ipsum, proximum ipsum diligendus
Abbreviated transcription (Latin):
Alter qr timide negat qđ est alter qr
ꝑuerse simulat qđ non ẽ. Initialis uͦ ti¬
mor. qr eam qͣm d̃s comminat᷑ penam
declinare satagit nequaqͣm sibi sufficere
uidet ut ab illicita se oꝑatione ꝯtineat.
quia ei qui cor intuetur non ẽ. satis ad
ꝓbationem si innocens fuerit actio. nͥ
etiam ipsa cordis cogitatio ante eiꝰ ocłos
sincera atq impolluta appareat. Qx
gͦ illi displicere metuit qui uidet totũ
ad ꝑfectam innocentiã coram eo ne¬
cesse ẽẽ considerat ut mundet totu.
⁊ ideo iste timor initialis dicitur qr
sub hoc ꝑ bonã uoluntatẽ ⁊ urtus
initium capit.⁊ iucium finem. Nec¬
dum tam̃ ꝑfectio ẽ. qr dum aliud a¬
gitur ⁊ aluid intenditur. ipsũ adhuc
ꝓptͣ se bonum non amatur. Tum ac¬
cedit caritas. ⁊ intrat ꝑ timorẽ istum
qui dum monstrat qd fugere debea¬
mus ꝑ icłm. quodãmodo appetere et
desiderare rusticiam facit presidium.
Conuertit gͦ cor ad õm. ut quodã¬

Expanded text:
Alter, quia timide negat quod est: alter, quia Alter, quia timide negat quod est: alter, quia perverse simulat quod non est. Initialis vero timor, quia eam, quam Deus comminatur, poenam declinare satagit, nequaquam sibi sufficere videt, ut ab illicita se operatione contineat; quia ei, qui cor intuetur, non est satis ad probationem, si innocens fuerit actio, nisi etiam ipsa cordis cosincera atque impolluta appareat. Quia ergo illi displicere metuit qui videt totum ad perfectam innocentiam coram eo necesse esse considerat ut emendet totum. Et ideo iste timor initialis dicitur quia sub hoc per bonam voluntatem et virtus initium capit; et vitium finem. Necdum tamen perfactio est, quia dum aliud agitur, et aliud intenditur, ipsum adhuc propter se bonum non amatur. Tunc accedit charitas; et intrat per timorem illum, qui dum monstrat quod fugere debeamus, periculum quodammodo appetere et desiderare facit praesidium. Convertit igitur cor ad Deum, ut quodam
Abbreviated transcription (Latin):
uattuor sane timores sacra
scriptura discernit. Seruilem.
mundanũ. initialem. filialem. Ser¬
uilis timor ẽ. ꝓ euitanda pęna absti¬
nere a malo: retenta uoluntate ma¬
la. Mundanus timor ẽ. ꝓ eiutan¬
da pena abstinere a bono. retenta
uoluntate bona. Initialis timor ẽ. pro
euitanda pena cũ ꝑuerso oꝑe etiam
prauas cogitationes resecare. Filialis
timor ẽ. bono firmiter adherere quia
illud amittere nolis. Ex his quat¬
tuor cimoribus duo mali sunt. id est.
seriulis ⁊ mundanus. duo uͦ boni .i.
initialis ⁊ filialis. Seruilis timor pęnã
quȩ ab hominibus infertur metuit.
⁊ iccirco ei sufficit cessare a malo oꝑe.
quia ad ocłm famulat᷑ ⁊ reatũ con¬
scientiȩ non metuit. hominibꝰ pla¬
cere uolens.Aundanus uͦ tumor ho¬
minibꝰ placere non querens. tñ dis¬
plicere metuens: ⁊ ipse fingit qd̾
non est. tam mendax in neganda
ueritate. qͣm fallax alter in falfitate.
tegenda. ⁊ uterq in ueritate offendit.

Expanded text:
uatuor timores sacra Scriptura discernit: servilem, mundanum, initialem, fiilialem. Servilis timor est pro evitanda poena abstinere a malo, retenta voluntate mala. Mundanus timor est pro evitanda poena abstinere a bono, retenta voluntate bona. Initialis timor est pro evitanda poena, cum perverso opere etiam pravas cogitationes resecare. Filialis timor est bono firmiter adhaerere, quia illud amittere nolis. Ex his quatuor timoribus duo mali sunt, id est, servilis et mundanus: duo vero boni, id est initialis, et filialis. Servilis timor poenam, quae ab hominibus infertur, metuit, et idcirco ei sufficit cessare a malo opere: quia ad oculum famulatur, et reatum conscientiae non metuit, hominibus placere videns. Mundanus vero timor hominibus placere non quaerens, tamen displicere metuens, et ipse fingit quod non est, tam mendax in neganda veritate, quam fallax alter in falsitate tegenda, et uterque in veritate offendit.
Abbreviated transcription (Latin):
cundum suã uoluntatem.
De illo aut̃ mͦ diuine moderationis
qͦ malas ⁊̃ uolu̾tates p̃sidens occul¬
ta ⁊ in uisibili oꝑatione ad suũ arbi¬
crium tẽꝑat. ⁊ inclinat. Hoc sentiendũ:
ut c̾datur ds̃ mał uoluntatibꝰ ñ dare
corruptionẽ. s ordinẽ. Oĩs enĩ uoluntaᷤ
pꝰ÷ quã uelle. Et uelle qͥd̾ semꝑ ad
aliqͥd ÷. quia oĩs qͥ uult aliqͥd uult.¬

Expanded text:
cundum suam voluntatem. De illo autem modo divinae moderationis, quo malas etiam voluntates praesidens occulta et invisibili operatione ad suum arbitrium temperat et inclinat, hoc sentiendum est, ut credatur Deus malis voluntatibus non dare corruptionem sed ordinem. Omnis enim voluntas prius est quam velle; et velle quidem semper ad aliquid est, quia omnis q
Abbreviated transcription (Latin):
le extͣ se p̃cipitari. nͥ qͣ ei uia aꝑitur.
Et qͥ p̃cipiti qͣ uult ad ruinã uiã aꝑit
ruendi. s incedendi ordinator. Dñs in¬
qͥt dauid p̃cep̾ illi ut meledicat ⁊ ego
ait uocaui seruũ meũ nabuecodono¬
sor ut disꝑdat t̾rã. ⁊ ĩ die illa sibilabit
dñs muscȩ q̃ ÷ ĩ extremo fluminũ egyp¬

Expanded text:
le extra se praecipitari nisi qua ei via aperitur. Et qui praecipiti qua vult ad ruinam viam aperiruendi, sed incedendi ordinator. Dominus, inquit David, praecepit illi ut maledicat , et ego, ait, vocavi servum meum Nabuchodonosor ut disperdat terram ; et in die illa sibilabit Dominus muscae quae est in extremo flumine Aegyp
Abbreviated transcription (Latin):
disp̃o ĩuisibilit̃ p̃sidentis ta occulta
÷ ut ⁊̃ ipsas uolũtates malas ĩ qͥbus
fit lateat quȩ putant suo se solumar¬
bitrio dirigi qr se sentiut̃ p̃t̾ coacti¬
onẽ pͥo appetitu moũi. Quia enim
ñ in pellunt᷑ neqͣꝗͣ ĩtelligunt qͥ diri¬
gũt᷑. ⁊ nesciunt se hr̃e corã p̃cedentẽ
ut ordinent᷑ qͥa ñ sentiunt retrorsũ
ĩpellentẽ ut p̃cipitent᷑. De aliis mis
diuinȩ gub̃nationis ñ multa hic dis¬
putare uolumꝰ quia ꝑ se mag̾ patent
nec tãta q̃stionẽ adducunt.

Expanded text:
 invisibiliter praesidentis, tam occulta est ut etiam ipsas voluntates malas in quibus sit lateat, quae putant suo se solum arbitrio dirigi; quia se sentiunt praeter coactionem proprio appetitu moveri. Quia enim non impelluntur, nequaquam intelligunt quod diriguntur, et nesciunt se habere coram praecedentem ut ordinentur, quia non sentiunt retrorsum impellentem ut praecipitentur. De aliis modis divinae gubernationis non multa hic disputare volumus, quia per se magis patent, nec tantam quaestionem adducunt.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ħ ⁊ appbat qd factum ÷ ⁊iqd factũ est
uult quia factũ ẽ ⁊ boñ ÷. Et si faci
bat malũ qd facimus. qm̃ malũ.
c̾ta ⁊ firma ĩ bñplacito suo. appro¬
bãs bona. ⁊ ꝑmittẽs mala: ꝓpter
bona. quȩ nec pͭ inpediri ut ñ fi¬
at q in ipsa ÷. neq ĩfirmari aliqñ
ut fiat qđ ĩ ipsa ñ ÷¬

Expanded text:
 et approbat quod factum est et quod factum est; vult quod factum est et bonum est. Et si facimbat malum quod facimus quoniam malum certa et firma in beneplacito suo, approbans bona et permittens mala propter bona, quae nec potest impediri ut non fiat quod in ipsa est, neque infirmari aliquando ut fiat quod in ipsa n
Abbreviated transcription (Latin):
rismatis unctioem iam ab
antiquo in ueteri testam̃to
institutã legimus. qͣ tc̃ qͥd̾ re¬
ges solum ⁊ sac̃̾dotes liniȩbantur.
Quorũ unctione singularis ille unc¬
tus p̾figabatur. qui p̃cunctis partici¬
pibus suis unctus ÷. ut cũ illo parci¬
ciparent in nomine. qͥ
participes illius eẽ m̾erent᷑
in unctione. Acrismate enĩ x dr̃. et
qͦ nom̃ om̃s ꝯmunicare ceꝑunt. õs unc¬
tionem acciꝑe debuerunt. Quia in
xp̃o om̃s genus electum sumus. regale
sac̾dotium. Crisma ex oleo ⁊ balsamo
ꝯficitur. Quia ꝑ oleum infusio gr̃e.
ꝑ balsamũ: odor bone fame desig-¬
natur

Expanded text:
rismatis unctionem jam ab antiquo in Veteri Testamento institutam legimus, qua tunc quidem reges solum et sacerdotes liniebantur. Quorum unctione singularis ille unctus praefigurabatur, qui prae cunctis participibus suis unctus est , ut cum illo participerant in nomine, qui participes illius esse mererentur in unctione. A chrismate enim Christus dquo nomen omnes communicare coeperunt, omnes unctionem accipere debuerunt, quia in Christo omnes genus electum sumus, et regale sacerdotium . Chrisma ex oleo et balsamo conficitur, quia per oleum infusio gratiae, per balsamum odor bonae famae designatur
Abbreviated transcription (Latin):
te eligẽ. ⁊ lib̾tate uidicare. ĩ qͦ ꝯstat
lib̾um arbitͥum. Et ꝓpt̾ ħ facti sunt
libi arbitrii. ut uolutario appetitu
simplex erat. ⁊ pͥncipiũ pͥmũ :⁊ tñ li¬
berum arbitͥum iã tc̃ erat. qm̃ uolũ¬
tas erat eui ĩ erat ħ.⁊ ex qͣ ħ subseq̃bat᷑.¬

Expanded text:
ligere et libertate judicare, in quo constat liberum arbitrium. Et propter hoc facti sunt liberi arbitrii, ut voluntario appetitu simplex erat et principium primum; et tamen liberum arbitrium jam tunc erat, quoniam voluntas erat cui inerat hoc et ex qua hoc subsequebat
Abbreviated transcription (Latin):
aliquando cupiditas. quando scilic
ad mundum ẽ: quando uͦ ad d̃m ẽ.
caritas. fic timor cum sit motus men¬
tis naturaliter unus. scđm diuersos
tamen modos quib habetur uł oꝑ-¬
atur. diuersis nominibꝰ significatia.¬

Expanded text:
aliquando cupiditas, quando scilicet aliquando cupiditas, quando scilicet ad mundum est, quando vero ad Deum charitas: sic timor cum sit motus mentis naturaliter unus, secundum diversos tamen motus habetur, vel operatur, diversis nominibus significatur.
Abbreviated transcription (Latin):
imor est. affectus mentis quo
mouet᷑ ut suꝑiori cedat. Amo¬
re enĩ accedit. timore recedit.
Si iniusticia ꝑstitisset homo. ex uolun¬
tate subiceretur meliori. nunc aut̃ ex
necessitate subicit᷑ fortiori. łł ec est.
pena illa timoris. ex qua seruilis no¬
minatur. quando qui uoluntate
prius meliori noluit. nunc necessita¬
te fortiori subicit᷑. Quã ꝓfecto
penam tunc caritas foras mittit.
quando subiectionẽ uoluntariam
facit. Quanto magis crescit cari¬
tas. tantomagis crescit uoluntas.
Quanto magis crescit uoluntas. tan¬
to magis decrescit necessitas. Et iã
ꝑfecta caritate amat ad reuerentiã
meliorem uoluntarius. non timet
ad penam fortiorem inuitus. Que¬
runt de xp̃o homine quomodo timo¬
rem diũ habuit. Sed facile ẽ. demon¬
strare quomͦ uoluntarie patri in
quantũ ipse homo erat sibi suꝑiori
subiciebatur. ⁊ spontanea reueren¬
tia cedebat illi quẽ suꝑiorem cogno¬
scebat dicens. Pater maior me est.
tes diuersa nomina sortitur. ⁊ dicit᷑

Expanded text:
imor est effectus mentis quo movetur ut superiori cedat: amore enim accedit, timore recedit. Si in justitia perstitisset homo, ex voluntate subjiceretur meliori; nunc autem ex necessitate subjicitur fortiori. Haec est poena illa timoris, ex qua servilis nominatur, quando qui voluntate prius meliori subjici noluit, nunc necessitate fortiori subjicitur, quia profecto poenam tunc charitas foras mittit , quando subjectionem voluntariam facit. Quanto magis crescit charitas, tanto magis crescit voluntas; quanto magis crescit voluntas, tanto magis decrescit necessitas, et jam perfecta charitate amat, ad reverentiam meliorem voluntarius, non timet ad poenam fortiorem invitus. Quaeritur de Christo homine quomodo timorem Domini habuerit, sed facile est demonstrare quomodo voluntarie Patri, in quantum ipse homo erat, sibi superiori, subjiciebat, et spontanea reverentia cedebat illi quem superiorem cognoscebat, dicens: « Pater major me est .tes diversa nomina sortitur, et dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
stet. quȩ aliqñ fides ẽẽ desiit. Qr̃ ñsi¬
milit̾ dicis. qi ñ ꝗͣ alb fuit. qui aliqñ
albꝰ eẽ cessauit: Nonne intelligiꝰ qr in
eo ipso aliqñ illud fuisse dr̃. qui aliqñ
ẽẽ illud desisse memorat᷑: Quod enim
quis numꝗͣ fuit. numꝗͣ ẽẽ desiit. qͣ¬
ꝓpt̾ qui aliqñ amare desirt ꝯstat ꝓfec¬
to. quia pͥusꝗͣ amare desin̾et amauit.

Expanded text:
esiit. Quare non similiter dicis quod nunquam albus fuit, qui aliquando albus esse cessavit? Nonne intelligis quod in eo ipso aliquando illud fuisse dicitur, qui aliquando esse illud desiisse memoratur? Quod enim quis nunquam fuit nunquam esse desiit. Quapropter qui aliquando amare desiit, constat profecto quod prius quam amare desi
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ scd̃ ꝓpositum uocati st̾ scĩ. Ha qui
destinati ñ st̃. ⁊ si aliqñ ad tp̃s dm̃ di¬
ligant usq ad finẽ in dilectione dĩ ñ
ꝑseũant. qͥ propt̾ea amissa caritate per¬
eunt. qm̃ cum ad iniquitate̾ oecidint.
ad caricatẽ ñ resurgunt. Predestinati
diligt̃. ut a dilectione ñ cadant. uł cũ
adilectione cecid̾int it̾m ad illã resur¬
gunt ut ñ ꝑ eat̃. Quid tͥ uidr̃: Credis
ne ita ẽẽ ut dico: Fortassis ñ tͥ sufficiet
apłs qui h dicit. Propt̾ea qd ñ ita existime̾
intelligendum ẽẽ q dicit apłs. ñ om̃s
diligentes dm̃ in num̾o illoꝵ pon̾e uo¬

Expanded text:
i . Nam qui destinati non sunt, etsi aliquando ad tempus Deum diligant, usque ad finem in dilectione Dei non perseverant. Qui propter ea amissa charitate pereunt, quoniam cum ad iniquitatem ceciderint, ad charitatem non resurgunt. Praedestinatidiligunt, ut a dilectione non cadant, vel cum a dilectione ceciderint, iterum ad illam resurgunt, ne pereant. Quid tibi videtur? Credis ne ita esse ut dico? Fortassis non tibi sufficiet Apostolus qui hoc dicit, propterea non quod ita existimes intelligendum esse quod dicit Apostolus non omnes diligentes D
Abbreviated transcription (Latin):
eo q̃ diligut dm̃ : ꝑmanet usq ĩ fine̾
⁊ qui ad tp̃s iñ deuiat̾. reu̾cunt᷑. et
usq in finẽ ꝑducunt qd in bono ẽẽ
ceꝑunt. Ecce habes manifeste quia
quidam ad tp̃s caritatem hñtes. quia
in illa usq in finem ñ ꝑseu̾ant. cadunt
⁊ ꝑ eunt. ⁊ rͨsũ qͥdã qui ab illa ad cp̃s
cadunt. quia it̾ũ resurgunt ꝯseruant᷑
⁊ saluant᷑. Alii uͦ quia ab illa ñꝗͣ de¬
ficiunt usq in finem ꝑseu̾anti feruore
semel cepte caritatis deuotion̾ẽ ꝑduct̾.
ꝗͥd manifestius g̃ris : Si h ñ uides. qͥd

Expanded text:
nt usque in finem. Et qui ad tempus inde deviant revertuntur, usque in finem perducunt quod in bono esse coeperunt. Ecce habes manifeste quod quidam ad tempus charitatem habentes, quia in illa usque in finem non perseverant, cadunt et pereunt; et rursum quidam qui ab illa ad tempus cadunt, quia iterum resurgunt, conservantur et salvantur. Alii vero, quia ab illa nunquam deficiunt, usque in finem perseverant fervore semel captae charitatis devotionem perducunt. Quid manifestius quaeris? Si h
Abbreviated transcription (Latin):
salꝰ ñ ÷. qui incip̾ exire. incip̃ ꝑire. Cum
aut̃ foris positꝰ ad caritatẽ reu̾tit᷑. ad sa¬
lutẽ reꝑat᷑. Quid ampliꝰ q̃ris: Fortassis
aliam unitatẽ eccłȩ inc̾p̃tari uoles. de
qua u̾acit̾ dicere possis. qr iccirco in
illa nullꝰ ꝑibit. qm̃ de illa nullus exi¬
erunt. qm̃ ex his qui p̾uisi st̃ ad uitam
nullus ꝑibit. Sicut enim dicit scͥptura
quos p̾destinauit hos ⁊ uocauit. ⁊ qͦs
uocauit hos ⁊ iustificauit. & qͦs iꝰtifica¬
uit hos ⁊ głificauit. Isti st̃ gͦ diligen

Expanded text:
ncipit perire. Cum autem foris positus ad charitatem revertitur, ad salutem reparatur. Quid amplius quaeris? Fortassis aliam unitatem Ecclesiae interpretari voles, de qua veraciter dicere possis, quod idcirco in illa nullus peribit, quoniam de illa nullus exierunt; quoniam ex iis qui praevisi sunt ad vitam, nullus peribit. Sicut enim dicit Scriptura: Quos praedestinavit, hos et vocavit, et quos vocavit, hos et justificavit; et quos justificavit, hos et glorificavit
Abbreviated transcription (Latin):
semel caritatẽ ht̃ ñꝗͣ illã amiitit. Sictͥ
uidr̃. Multa sunt talia quȩ deduci
dicas. s si ħ q̃dicis utrũ sic sit dicendũ
incelligas. Qui amicꝰ ÷ semꝑ dilig̃. Uerũ
odit. Et tñ qui amicꝰ ÷ inimicꝰ ͤ p̃ ⁊ odire.¬

Expanded text:
semel charitatem habet, nunquam illam amittit. Sic tibi videtur: multa sunt talia quae possunt dicas, sed si hoc quod dicis, utrum sic sit dicendum intelligas. Qui amicus est semper diligit. Verum odit; et tamen qui amicus est i
Abbreviated transcription (Latin):
qͥsqͥd sꝑat: Ergo illic ñ c̾des. Non di¬
co quia infidelis eris. ẜ ñ c̾des qr scies.
Similit̾ dico qr illic ñ sꝑab̾. nec tñ¬
sꝑasti cotum hñs nicħ futurum expec¬
tabis. Numquid similit̾ dico. qr illic
ñ amab̾: Ergo qñ ad huc ñ hu̾isti di¬
lexisti .⁊ ñ amab̾ qñ habebis: Absit.
Immo multomagis tẽ amab̾. qñ quem
amab uideb̾.⁊ que uidebis habebis.
Nõ enim sic ÷ amor iste ut absens dili¬
gatur. ⁊ p̾sens fastidiat᷑. Sigo tẽ ⁊̃
amab̾. ⁊ multomagis amab̾ ⁊ remane¬
bit caritas qñ fides ⁊ spes amplius non
Siue ꝓpħie euacuabunt᷑. siue lingue
cessabut. siue scientia destruet᷑. Oĩa eñi

Expanded text:
uid sperat . Ergo illic non credes. Non dico quia infidelis eris, sed non credes quia scies. Similiter dico quod illic non sperabis, nsperasti totum habens nihil futurum exspectabis. Nunquid similiter dico quod illic non amabis? Ergo quando adhuc non habuisti dilexisti et non amabis quando habebis? Absit! Imo multo magis tunc amabis quando quem amabis videbis, et quem videbis habebis. Non enim sic est amor iste, ut absens diligatur, et praesens fastidiatur. Ergo tunc etiam amabis, et multo magis amabis, et remanebit charitas quando fides et spes amplius non Sive prophetiae evacuabuntur, sive linguae cessabunt, sive scientia destruetur. Omnia enim
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ habebit᷑ qͥ sꝑat᷑. Caritas aũ nũꝗͣ exci¬
dit. qm̃ ⁊ hic ÷ ⁊ illic erit. ⁊ ñ habebit
finem unꝗͣ dilectio. sic̃ finẽ non habebit
unꝗͣ inspectio. sicut nũꝗͣ. seꝑabimur
a ꝯcẽpłone. sic nuniꝗͣ euacuabim᷑ a dilec¬
cione. s semꝑ uidebimus:⁊ semꝑ dilige¬
nius. Sic gͦ caritas numꝗͣ excidit.
qr semꝑ manet. Nõ enim dix̾ a nullis
excidit. s ñ ꝗͣ excidit. qrͫ in om̃ibus
manet. ⁊ tñ semꝑ manet in quib
manet. Nam si ꝑpt̾ea ñ semꝑ man&.
qr ñ in omnib manet. gͦ nec fides
aut spes hic manet. qr ñ in oĩb ma¬
eis fides. ⁊ spes ⁊̃ in hac uita. nec tñ ic¬
cͥco minꝰ uerũ fute q̃ dictum ÷ nunc
manent fides. spes.⁊ caritas. tͥa ħ. Si
gͦ fides ⁊ spes q̃ hic aliqñ aquibusdã
liter caritas quȩ aliqñ hic a quibusdã

Expanded text:
 habebitur qui speratur. Charitas autem nunquam excidit, quantum hic est et illic erit, et non habebit finem unquam dilectio, sicut finem non habebit unquam inspectio. Sicut nunquam separabimur a contemplatione, sic nunquam evacuabimur a dilectione; sed semper videbimus et semper diligemus. Sic ergo charitas nunquam excidit quia semper manet. Non enim dixit a nullis excidit, sed nunquam excidit quia non in omnibus manet, et tamen semper manet in quibus manet. Nam si propterea non semper manet quia non in omnibus manet, ergo nec fides aut spes hic manet, quia non in omnibus maeis fides et spes etiam in hac vita. Nec tamen idcirco minus verum fuit quod dictum est: Nunc manent fides, spes et charitas tria haec. Si ergo fides et spes quae hic aliquando a quibusdam liter charitas quae aliquando hic a quibusdam
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ñ ⁊ in ipsa qui palpando incedit. qͥ
enim in caritate ÷ aut ambulat et ui¬
det. aut stat ⁊ ñ p̾sumit ultͣ qͣ uidet.
Quamdui uero in lumine :. siue stet.
siue ambulet errare ñ pͣ. quia uidec
uͥ ÷. qui aut̃ p̃sumptione sua se p̾cipi¬
tat uͭ ñ uidet ꝑdit claritatẽ qr n ht̃ ca¬

Expanded text:
 est in ipsa qui palpando incedit. Qui enim in charitate est aut ambulat, aut videt, aut stat et non praesumit ultra quam videt. Quandiu vero in lumine est sive stet, sive ambulet, errare non potest, quia videt ubi est. Qui autem praesumptione sua se praecipitat, ubi non videt perdit claritatem, quia
Abbreviated transcription (Latin):
nec malꝰ qui ñ ht̃ p̃ ad quirere. Quod
si u̾ũ eẽ ꝯstici̾t nec stanti timendũ :.
nec sꝑandum iacenti. Nos in tp̃e sumͦ
uͭ in certa uoluuntur oĩa. ⁊ tu mͥ detp̃e
et̾nitatem facis: Scͥptura dicit. qr hõ
numꝗͣ in eod̾ statu ꝑmanet: ⁊ tu nes¬
cio uñ ꝯtendis. qr quistant numqua
cadit: Qr̃ gͦ dictum ÷ qui stat uideat
ne cadat: Ytinã uerũ ess si tñ iustum
esset ut in hac uita omnis qui bonus
⁊ malꝰ eẽ ñ posset. S nunc uita ista h
hr̃e ñ debet in qua ⁊ mali expectantur
ut boni fiant. ⁊ boni ꝓbant᷑ si ad ini¬
quitatem ñ declinant.. Extͣ hanc ui¬
tam quidã mali sunt qui boni ẽẽ non
possunt. ⁊ boni quidam s qui sumiliter
mali ẽẽ ñ posst̃. qr illi ꝑ maliciã ligati
sunt: isti ꝑ grãm ꝯfirmati. S in his
quoq necessitatẽ natura quȩ exse mu¬

Expanded text:
neque malus qui non habet potest acquirere; quod si verum esse constiterit, nec stanti timendum est, nec sperandum jacenti. Nos in tempore sumus ubi incerta volvuntur omnia, et tu mihi de tempore aeternitatem facis? Scriptura dicit quod homo nunquam in eodem statu permanet . Et tu nescio unde contendis quod qui stat nunquam cadit? Quare ergo dictum est: Qui stat videat ne cadat? Utinam verum esset si tamen justum esset, ut in hac vita omnis qui bonus est, malus esse non posset. Sed nunc vita ista hoc non habere debet, in qua et mali exspectantur ut boni fiant, et boni probantur, si ad iniquitatem non declinant. Extra hanc vitam quidam mali sunt, qui boni esse non possunt; et boni quidam sunt qui similiter mali esse non possunt; quia illi per malitiam ligati sunt, isti per gratiam confirmati. Sed et in iis quoque necessitatem natura quae ex seip
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ dilig̾e dm̃i quem non uidet: Isti gͦ
qui aliqñ oꝑantur iniquitatẽ. dicãt
qͥmͦ hant caritatem. An forte dicent
in eis: Nam ⁊ tales fuerunt ñ nulli
stulti. ⁊ ñ intelligentes id q̃ homo ÷ qͥ
putabant q̃dam peccata ⁊̃ cum deli¬
beratiõe ꝑ petͣta eiꝰ̾i e̾ẽ ut de ipsis hõ¬
qr ex necessitate : uite corruptibił ñ ip¬

Expanded text:
 diligere Deum quem non videt? Isti ergo  diligere Deum quem non videt? Isti ergo qui aliquando operantur iniquitatem dicant quomodo habeant charitatem. An forte dicent in eis? Nam et tales fuerunt nonnulli stulti et non intelligentes in quod homo est, qui putabant quaedam peccata etiam cum deliberatione perpetrata ejusmodi esse, ut de ipsis homquia ex necessitate est vitae corruptibilis, non ip
Abbreviated transcription (Latin):
nescientes caricatẽ qr p̾sum̃e ñ debu¬
erunt in eo q uid̾e ñ potuerunt. Dic̃t
q caritas semel habita deinceps num ꝗͣ
amplius amittat᷑. Ego illos gͦ int̾rogo
si ipsi caritatem ũ ꝗͣ ꝑdid̾unt. & uti¬
nam iocirco caritatem ñ ꝑdidissẽt. ꝙ
habitam retinuissent. S u̾eor qio po
aitt̃ caritatẽ aliqñ hũerunt hñt adhuc
ipsorum semel habitam amitt̾e non
potuer̃. Si aut̃ hñt caritatem. ambu¬
lant scđ̾m caritatẽ ⁊ ñ oꝑantur ini¬
quitatem. Si aut̃ oꝑant᷑ iniquitatem
non hñt caritatem. Si enim dm̃ non
diligit qͥ mũdum dilig̃. ⁊ ea quȩ in
mundo st̃ qͦmͦ ñ multomag̃ ñ deum
dilig̾ qui iniquitatem dilig̾: Qui di¬
ligit iniquitatem odit animam suam.
Qui auim̃ã suã odit se ipsum ñ dilic̾es.
uł si dilig̾ male dilig̃. qr scđ̾m solam
carnem dilig̃. qͥ aut̃ ñ dilig̃ se ipsũ:
ñ dilig̃ ꝓrimum sicut se ipsũ. Qui
aut̃ ñ dilig̾̃ ꝓximum quẽ uidet. qͦmͦ

Expanded text:
nescientes charitatem, quia praesumere non debuerunt in eo quod videre non potuerunt. Dicunt quod charitas semel habita, deinceps nunquam amplius amittatur. Ego igitur illos interrogo si ipsi charitatem nunquam perdiderunt, et utinam idcirco charitatem non perdidissent quia habitam retinuissent. Sed vereor quod autem charitatem aliquando habuerunt, habent adhuc sententiam ipsorum semel habitam amittere non potuerunt. Si autem habent charitatem, ambulant secundum charitatem, et non operantur iniquitatem. Si autem operantur iniquitatem, non habent charitatem. Si enim Deum non diligit qui mundum diligit, et in ea quae in mundo sunt, quomodo non multo magis non Deum diligit quia iniquitatem diligit? Qui diligit iniquitatem, odit animam suam . Qui animam suam odit seipsum non diligit, vel si diligit, male diligit, quia secundum solam carnem diligit. Qui autem non diligit seipsum, non diligit proximum sicut seipsum. Qui autem non diligit proximum quem vid
Abbreviated transcription (Latin):
nacura. s malicia indet̾iꝰ coartat. in ali¬
is uero eand̾ nature mutabilitatem ñ
nat᷑ã. s gr̃a in meliꝰ ꝯfirmat. Qui ergo
illic mali sunt. boni eẽ ñ posst̃. ⁊ simi¬
liter qui bon sunt. mali ẽẽ ñ possunt.
Hoc enĩ ȩc̾nitatis ÷ ⁊ inmutabilitetis uͥ
illic de alio in aliud tnͣsitꝰ ẽẽ ñ possit.
tp̃e uiuit. ⁊ utͥusq ꝯdicio una ÷ in tp̃e.
S dicis. Quid gͦ. sibi uult auctoritas
quȩ dicit. Caritas nũꝗͣ excidit: Audi
quid. Tu fortassis sic intelligebas. qͥ ex
quo semel ht᷑ amplius ñ amittit᷑. Holu¬
it ħ dicere sc̃ptura. s aliud qͥ cu qͥd iccͥco¬
ñ recte ĩtellexisti qr ipsam scͥpturam

Expanded text:
 malitia in deterius coarctat. In aliis quoque eamdem naturae mutabilitatem non natura, sed gratia in melius confirmat. Qui ergo illic mali sunt, boni esse non possunt. Similiter qui boni sunt, mali esse non possunt. Hoc enim aeternitatis est et immutabilitatis, ut illic de alio in aliud transitus esse non possit.  utriusque conditio una est in tempore. Sed dicis: Quid ergo sibi vult auctoritas quae dicit: Charitas nunquam excidit? Audi quid: Tu fortassis sic intelligebas, quod ex quo semel haberetur amplius non amitteretur. Noluit hoc dicere Scriptura, sed aliud quod tu quidem idcirco recte non intellexist
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ĩutiãq partẽ pͦt forcunã mouet᷑.
anat ñ pecuniã. amucũ ñ lucrũ. Qui
enim ꝓpt̾ solam pecuniã amat. ꝗͣdiu
pecuna habundat amat. Qñ pecunia
deficit. dilectio defic̃. ⁊ ñ ÷ amicus ĩa
qui amicus ẽẽ iudebat᷑. immo qͥ pͥus
amicꝰ ñ fuit. s putabat᷑. nc̃ manifeste
cus fuisti inꝓsꝑitate: dilige in aduer¬
sitate. Quod enim in ꝓsꝑitate dilexe¬
ris: in aduersitate ostendis. Si enim
amicum dilexisti adhuc ipse ÷. dilige
ipsum. Ccesset dilectio cum qͥ amat᷑
ñ auferat᷑: Si aut̃ fortunam dilexisti.
non habes iam q diligas. qr fortuna
adhuc quasi maius aliqͥd adductus.
ad ꝯpbandũ quia caritas semꝑ habita
ñ recedat. Ostendis integram tunicã
debatur. Magnũ ÷ qͥ affers si bñ intelli¬

Expanded text:
 movetur. amat non pecuniam, amicum non lucrum. Qui enim propter solam pecuniam amat, quandiu pecunia abundat, amat; quando pecunia deficit, dilectio deficit, et non est amicus jam qui amicus esse videbatur; imo qui prius amicus non fuit, sed putabatur, nunc manifeste cus fuisti in prosperitate: dilige in adversitate. Quid enim in prosperitate dilexeris, in adversitate ostendis. Si enim amicum dilexisti, adhuc ipse est, dilige ipsum. Cur cesset dilectio, cum quod amatur non aufertur. Si autem fortunam dilexisti, non habes jam quod diligas, quia fortuna adhuc quasi majus aliquid adducturus ad comprobandum quod charitas semel habita non recedat. Ostendis integram tunicam debatur. Magnum est quod affers si bene intelli
Abbreviated transcription (Latin):
ni fuer̾. ꝓximi eẽ ceꝑunt. de fonte pͥo
ꝯmunicare ceꝑunt. ⁊ similit̾ qͥ proxi¬
nicare desierunt. Ꝙ remanet semꝑ.
fons pͥꝰ. de qͦ ñ ꝯmunicat alienus. Alie¬
nus enim ꝯmunicare ñ pͭ. ⁊ tñ qͥ alienꝰ:¬

Expanded text:
nt proximi essse coeperunt, de fonte proprio communicare coeperunt, et similiter qui proxinicare desierunt. Et remanet semper fons proprius de quo non communicat alienus. Alienus enim communicare non potest; et tamen
Abbreviated transcription (Latin):
nica ĩtĩor. rõalẽ ⁊ mit᷑. s cunica ĩtiori
⁊ rõali soli utunt᷑ pontifices. Laminã
aurea nouũ sac̾dotiũ ñ ht̃. ꝓ qͣ nunc
frontib fidelium signũ crucis ĩpͥmit᷑.
qm̃ auro legis sãguis eugłii p̃ciosior :.
De stola uł horario.

Expanded text:
nica interior, rationale, et mitra; sed tunica interiori, nica interior, rationale, et mitra; sed tunica interiori, rationali soli utuntur pontifices. Laminam auream novum sacerdotium non habet, pro qua nunc frontibus fidelium signum crucis imprimitur; quoniam auro legis sanguis Evangelii pretiosior est. De stola vel orario.
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ta .uiii. ẽẽ debe moyses ĩ exodo
c̃stituit. ẜ. ĩ leuitico deisd̾ indum̾tis tͣcͣ¬
tans de octauo .i. feminalib tacuit. For¬
cassis q ad genitalia nr̃a ⁊ u̾ecũda lex
manũ ñ mittit. qui uoluntariũ deo
castitatis sacͥficiũ offerre debemꝰ. Sicut
scͥptum ÷. De uͥginib p̾ceptũ dñi non
habeo. ⁊ ipse dñs de uoluntariis eunu¬
chis. loquens a diec̃. qui pot̾ caꝑe capiat
Ac si dicẽt. Feminalib ego ñ uestio.
nec cui ꝗͣ necessitatẽ inpono. qͥ uult
eẽ sacerdos ipse se uestiat. ⁊ ĩ g̾ssurus
uͦ qͣ sac̾dotib inferioris ordinis neq
tunica dat᷑ iacinctina. neq sr̃ hum̃a¬
le. neq rõale. neq lamina aurea: qͥbꝰ
soli utunt᷑ pontifices .i. sumi sac̾dotes.
s tm̃ pod̾is. ⁊ mit᷑ ⁊ zona. qͣ stͥngitur¬
qͥd̃ sac̾dotio. s ñ ĩ illa dignitate qua
corantur.
De indum̃tis noui sac̾dotu
m̃to nouũ sac̾dotiũ assumpsit.
tunica linea zona. suꝑ hum̾ale. tu¬

Expanded text:
menta octo esse debere Moyses in Exodo constituit. Sed in Levitico de eisdem indumentis tractans de octavo, id est de feminalibus, tacuit; fortassis quia ad genitalia nostra et verecunda lex manum non mittit, qui voluntarium Deo castitatis sacrificium offerre debemus, sicut scriptum est: De virginibus praeceptum Domini non habeo . Et ipse Deus de voluntariis eunuchis loquens adjecit: Qui potest capere capiat . Ac si diceret: feminalibus ego non vestio, nec cuiquam necessitatem impono. Qui vult esse sacerdos ipse se vestiat, et ingressurisvero quod sacerdotibus inferioris ordinis, neque tunica datur hyacinthina, neque superhumerale, neque rationale, neque lamina aurea; quibus soli utuntur pontizona, qua stringaturtamen sacerdotio, sed non illa sublimitate, qua corantur.De indumentis novi sacerdotii. mento novum sacerdotium assumpsit. Tunica linea, zona, superhumerale, tu
Abbreviated transcription (Latin):
formata erit c̾at᷑a q̃ formabił fuit.
ut nichil iã desit eius forme: ad qͣ.
ꝑueuire deb̾et. S tñ coeqͣnda non
crit illi simplicitati. nͥ ñ formabile
aliqͥd formatũ. uł reforenatũ ẽ. sed
foria. neq in formis. neq formata
ipsa uͥ ęt̾na : in mutabiłq substa̾ca¬

Expanded text:
ae formabilis fuit ut nihil jam desit ejus formae, ad quam pervenire deberet; sed tamen coaequanda non erit illi simplicitati, ubi non formabile aliquid formatum vel reformatum est, sed forma neque informis, neque formata ipsa ibi aeterna est immutabilisque substa
Abbreviated transcription (Latin):
mum stat ȩ̨tiam sic coniuigii sacra¬
mentũ cuiꝰ uirtutẽ copula carniᷤᷤ
sic̃ non efficit cũ ad÷. ita etiã si de¬
fuerit colłe non .pͭ. Talis itaq con¬
sensus indiuidualẽ uite consuetu¬
dinẽ retin̾e credit᷑. qui ad hoc fac¬
tus÷. ut mutira societas quȩ ad¬
inuicẽ ꝑ ipsũ initiata ẽ. utͦq ui¬
uente ampliꝰ discidiũ non pati

Expanded text:
mum stat etiam sic conjugii sacramum stat etiam sic conjugii sacramentum cujus virtutem copula carnis sicut non efficit cum adest, ita si defuerit tollere non potest. Talis itaque consensus individualem vitae consuetudinem retinere creditur qui ad hoc factus est, ut mutua societatis quae adinvicem per ipsum initiata est utroque vivente amplius dissidium non
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ de pedib fieret. uudet᷑ ad ser¬
uititẽ subicienda. A pt̾ȩa de medio
facta ẽ. ut ad equalitatẽ societatis
factaꝓbaret᷑. in hoc tm̃ quodã mͦ inferi¬
or ipso ꝗd facta ẽ. de ipso ut ad ip¬
sũ semꝑ quasi ad pͥncipiũ respuͤ¬
ceret. ⁊ ei indiuiduȩ adherendo
abea se que adinuicẽ ꝯstare de¬
bebat societate non seꝑaret. hec
gͦ societas conugiũ ÷. que fedẽ
s̃ponsionis mutue consecͣtur qñ
ut̃q uoluntaria ꝓmissione debi¬
torem se facit alt̃i. ut deinceps
neq ad alienam alt̾o uiuente sociȩta¬
tem tͣnseat. neq se ab illa que ad in¬
uicẽ constat societate disiungat.
Ad cuiꝰ quidẽ sociȩtatis ꝯsensun si
ȩtiã carnalis comixtionis consensꝰ
inpͥma fedatione conuingit᷑ eiꝰ dẽ¬
comixtionis debito cõiugati pꝰmodũ
ad inuicẽ constringunt᷑. Qd si for¬
te infedatione ꝯiugii utrĩq pari
uoto consensus carnis remictit᷑.
ꝓeodẽ deinceps cõiugati debitores

Expanded text:
t, de imo fieret; et videretur ad servitutem subjicienda. Propterea de medio facta est, ut ad aequalitatem societatis facta probaretur. In hoc tamen quodammodo inferior ipso quod facta est de ipso, ut ad ipsum semper quasi ad principium suum respiceret, et ei individue adhaerendo, ab ea se quae adinvicem constare debebat societate non separaret. Haec ergo societas conjugium est, quae foedere sponsionis mutuae consecratur, quando uterque voluntaria promissione debitorem se facit alteri, ut deinceps neque ad alienam altero vivente societatem transeat, neque se ab illa quae adinvicem constat societate disjungat. Ad cujus quidem societatis consensum, si etiam carnalis commistionis consensus in prima fis debito conjugati, postmodum ad invicem constringuntur. Quod si forte in foederatione conjugii utrinque pari voto consensus carnis remittitur, pro eodem deinceps conjugati debitores
Abbreviated transcription (Latin):
uidgͦ illic malũ erat nͥ qͥa motꝰ
uoluntatis ñ erat. ad qͥ ẽẽ
debuerat. ⁊ iõ nõ erat. quia ad aliud
erat: ad qd ẽẽ ñ debuerat. nec tñ ad
ħ ẽẽ : s ad illud ñ ẽẽ peccatũ erat. qͥa

Expanded text:
go illic malum erat nisi quia motus voluntatis non erat ad quod esse debuerat? et ideo non erat quia ad aliud erat ad quod esse non debuerat, nec tamen ad hoc esse sed ad illud non esse peccatum erat, quia
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ ex una origine ꝓdeunt.
s ñ unã m̾asionẽ sortiuntur. lisces
in originali sede ꝑmanent. uolati¬
lia sursũ tollu̾t᷑. & fiunt qͣsi supͣ
id qͦd farta sunt. Sic de una massa
corruptibilis nat᷑e. ⁊ sua mutabili¬
tate defluentis uniu̾sa gn̾is huma¬
ni ꝓpago tͣhit᷑. s aliis deorsũ ĩ ea
qͣnati st̃ corruptione iuste relictis:
alii sursũ dono gr̃e ad sortẽ cȩlestis

Expanded text:
quae ex una origine prodeunt; sed non unam mansionem sortiuntur. Pisces in originali sede permanent. Volatilia sursum tolluntur, et fiunt quasi supra id quod facta sunt. Sic de una massa corruptibilis naturae, et sua mutabilitate defluentis universa generis humani propago trahitur, sed aliis deorsum in ea qua nati sunt conruptione juste derelictis; aliis sursum dono gratiae ad sortem coelestis
Abbreviated transcription (Latin):
mentũ non eẽ dicunt. quia hoc
non habet qd̾ habere debet.
quando est. ubi ẽẽ non debet:
dicant similiter baptismi sacra¬
mentum uerum non eẽ apud
fictum. et fictum uere baptizatũ
tiens eiusmodi sp̃ales effectus
sacramentis diuinis attribͣunt᷑.
uirtus ipsorũ sacram̃toꝵ expri¬
mitur. in qua quidẽ non osten¬

Expanded text:
mentum non esse dicunt, quia hoc mentum non esse dicunt, quia hoc non habet quod habere debet, quando est ubi esse non debet, dicant similiter baptismi sacramentum verum non esse apud fictum, et fictum vere baptizatum ties hujusmodi spirituales effectus sacramentis divinis attribuuntur, virtus ipsorum sacramentorum exprimitur, in quo quidem non osten
Abbreviated transcription (Latin):
se est. Sicut baptismi est. remissi¬
onem peccatoꝵ conferre. et uere
dicitur cum dicitur quia bap¬
tismus remissionẽ peccatoꝵ omni¬
um confert: et ficut sacramenti
corporis xp̃i uirtus ẽ. societatem
et participationẽ xp̃i conferre.
et uere dicitur cum dicitur qr
susceptio corporis xp̃i confert
sp̃alem participationẽ xp̃i. et
tamen qui factus baptismi sacra¬
mentũ accipit remissionẽ pecca¬
torum non ꝑcipit. et qui indigne
manducat corpus xp̃i neqͣquam
ꝑ id meretur spiritalem parti¬
cipationem xp̃i. Si gͦ uere hȩc
ad illa ꝑtinere dicimus. et tam̃
illa sine istis aliquotiens inueni-¬
mus. nec ideo minus ad illa-
ꝑtinent. quando sine istis funt
illa. quando uidelicet sunt ubi
esse non debent. et apd̾ quos ẽẽ
non debent. mirum est. si indi¬
uduam societatem ad conui-¬
gium ꝑtinere dicimus. cũ tñ
conugium sine illa inueniamus.
quando uidelicet est. ubi esse non
Quod si iccirco coniugii sacra¬

Expanded text:
se est. Sicut baptismi est remissise est. Sicut baptismi est remissionem peccatorum conferre, et vere dicitur cum dicitur quod baptismus remissionem omnium peccatorum confert; et sicut sacramenti corporis Christi virtus est societatem et participationem Christi conferre, et vere dicitur cum dicitur quod susceptio corporis Christi confert spiritualem participationem Christi; et tamen qui fictus baptismi sacramentum accipit, remissionem peccatorum non percipit, et qui indigne manducat corpus Christi, nequaquam per id meretur spiritualem participationem Christi. Si ergo vere haec ad illa pertinere dicimus et tamen illa sine istis aliquoties inveniemus, nec ideo minus ad illa pertinent quando sine istis sunt illa; quando videlicet sunt ubi esse non debent, et apud quos esse non debent: mirum est si individuam societatem ad conjugium pertinere dicimus, cum tamen conjugium sine illa inveniamus, quando scilicet est ubi esse non i idcirco conjugii sacra