comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sñ salitte ur̃a. Iñ oculis ⁊ sensib prudentũt
⁊ c̃. ħest uirga moysi q̃ uersa in serpentẽ: de¬
uorauit serpentes magoꝵ. hic est sũmus sa¬
cerdos in lege. in cumis inoete qui sanguinẽ ꝓxi¬
nui suderant iguorantͥ. ⁊ ob id metuentes ad¬
ciuitatem refugii se contułant. absoluelant᷑¬
⁊ securi fiebant a metu. Ita morte xꝑidãpna¬
to supbo: salus nr̃a ꝓcurata est. ꝙ insinuatit
aurea sĩm poncificis. ꝙ erat tetragramaton
principium. passionis. uite iste: ac sidr̃tur.
sie cuius iste legalis saccidos gerit ꝑsonam.
est nobis ꝑ passionemauctor. ⁊ repatator uite
padam amisse unde. Quiascendit fuꝑ occasũ
dominus nom̃ illi. ꝯccasumenim mortis xpe
ascendit .i. trihum phauit. diabolũ. ⁊ mortem
dampnando. S oculis stuttoꝵ uidet᷑ dãpna¬
tus tm̃.⁊ eor sensu crncifixus. ut ħom quo

Expanded text:
sine salute vestra. In oculis et sensibus prudentium etc. Haec est virga Moysi quae versa in serpentem devoravit serpentes magorum. Hic est summus sacerdos in lege, in cujus morte qui sanguinem proximi fuderant ignoranter, et ob id metuentes adcivitatem refugii se contulerant, absolvebantur, et securi fiebant a metu. Ita Christi morte damnato superbo salus nostra procurata est, quod insinuabataurea summi pontificis, quod erat tetragrammaton, principium passionis vitae iste; ac si diceretur: Ille cujus iste legalis sacerdos gerit personam, est nobis per passionem auctor, et reparator vitae per Adam amissae. Unde: Qui ascendit super occasum Dominus nomen illi . Occasum enim mortis Christus ascendit, id est triumphavit, diabolum et mortem damnando. Sed oculis stultorum videtur damnatus
Abbreviated transcription (Latin):
xpm iħ̃m deseritis. xpe est a u̾obis ꝓscriptus.
latus. pscritendo eum. et dum insufficien¬
tem creditis: crucifixꝰ est in uo .i. a crucifrxo¬
rib peccati quantitatenon differtis.
loc solum rolo postquam galathas mnere¬
pando ꝯmouit. cõ¬

Expanded text:
m Jesum deseritis, Christus est a vobis proscriptus, latus Jesus proscribendo eum, et dum insufficientem creditis, crucifixus est in vobis, id est a crucifixoribus, peccati quantitate non differtis. Hoc solum volo. Postquam Galatas increpando commovit, co
Abbreviated transcription (Latin):
xix ex dilectione se ꝓ
nobie tradidit.⁊ cum
instructi fistis.o. dolẽ¬
do dicit. uos galathe
estis insen. quia nec¬
se circumuentos cog¬
noscũt. ⁊ c̾prius recte
instructifurritis. quis
fixus ñ obedi. u̾itas ẽmui seingerit uobis.
⁊ uos ei ñ creditis. ⁊ quis uos ita fasci
quedam ocuł hominum ostenduitur. quã
sunt. ⁊ dicuntur ille fascinationes. dr̃ etiam

Expanded text:
 ex dilectione se pro nobis tradidit. Et cum instructi fuistis. O, doledo dicit, vos Galatae, estis insensati, quia nese circumventos esse cognoscunt. Et cum prius recte structi fueritis, quisi non obedire? Veritas enim se ingerit vobis, et vos ei non creditis. Et quis vos ita fascinquaedam oculis hominum ostenduntur quam sint, et dicuntur illae fascinationes. Hieron.
Abbreviated transcription (Latin):
enim nõmodo sibi nocet. cum alienia felicita¬
de thabescit. s etiam hus in quib aliquabo¬
na eẽ incipiunt. uñ in libro qui sapĩa salo¬
monis insetibitur. fascinatio malignitatis
obscurat bona. Sic fcm̃ est. ut inuidi tam̃¬
quam fascinantes nocuerit̃ galathis. nuꝑ
in xp̃o renatis. ut idem galathe fidei stoma

Expanded text:
enim non modo sibi nocet, cum aliena felicitate tabescit, sed etiam his in quibus aliqua bona esse incipiunt. Unde in libro qui Sapientia Salomonis inscribitur: Fascinatio malignitatis obscurat bona . Sic factum est ut invidi tanquam fascinantes nocuerint Galatis nuper in Christo renatis, ut iidem Galatae fidei stomac
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ ppĩus amie potentiarationalis. dedit enim
qr hoc scimus ꝙ utiq sare expedio qr sine hac
scientia nemo beatus est. mutti quippe hent do¬
na dei ⁊ nescientes aquo ħeant. iipiauanitate
nescireunde ħeas. Qui ergo nõ ht̃ .i. nescit unde

Expanded text:
vel ipsius animae potentia rationalis. Dedit enim quia hoc scimus quod utique scire expedit, quia sine hac scientia nemo beatus est. Multi quippe habent dona Dei, et nescientes a quo habeant, impia vanitate nescire unde habeas. Qui ergo non habet, id est nescit unde
Abbreviated transcription (Latin):
sq ad defectum dumargueris abeo.
turus est. in here¬
ditatem eternam.
addit.om. etiã uni¬
cum qui sñ omni
pecc̃o. Si ergo excep¬
equalis pacri in for¬
madeiuerbum quo
fcã sunt omĩa nõ
hebat ubi flagellare¬
tut ad hoc auteri
carne indutus est.
ut sñ flagello non
eẽt. qui flagellarat unicum iñ pecc̃o.
relinquit adoptatum qui est cum pecc̃o
unicus sũ pec̃to non tñ sñ flagello. exem¬
plum nobis ꝓpofuit in passionib sĩus.
Non ergo turbari debemus cum aliquis
sq̃r grauia ⁊ indigna ꝑpetitur. si obliti ñ
sumus que ꝑtulit iũitus iustoꝵ. sq̃ ꝙ scõꝵ¬
gellatur filus est. s omnns filius flagel¬
latur. aliter emm nullus recipitur.⁊ tia
betis. qi mhoc ꝙ disciplinam dat. offert.

Expanded text:
sque ad defectum, dum argueris ab eo,turus est in haereditatem aeternam. Addit: Omnem, etiam inncum qui fuit sine peccato. Si ergo excepaequalis Patri in forma Dei, Verbum quo facta sunt omnia, non habebat ubi flagellaretur. Ad hoc autem carne indutus est, ut sine flagello non esset. Qui flagellat unicum sine peccato, relinquit adoptatum qui est cum peccato? Unicus sine peccato, non tamen sine flagello, exemplum nobis proposuit in passionibus suis. Non ergo turbari debemus, cum aliquis sanctus gravia et indigna perpetitur, si obliti non sumus quae pertulerit Justus justorum, Sancgellatur filius est; sed omnis filius flagellatur. Aliter enim nullus recipitur. Et qubetis, quia in hoc quod disciplinam dat, offert
Abbreviated transcription (Latin):
in hominib dei. sepe apparuisse scciptura
destatur. postea uoangelos eẽ ꝯgnou̾it.t̃
seuidnte i celoritent. Sic t̃ oet. cimottur¬
rit angelis.⁊ adorauit in fatiem. idetur
intellerisse. ꝙͥ angeli essent. S rursus cum
ad refectionem corporis muitat que morta¬
lib necc̃ia est. udetur putasse ꝙ romines
eẽnt. ergo potest hic dicysicut dc̃m est de cri¬
b qui uenerunt ad abraham . s. ꝙ appare¬
bat quibdam signis. duimitus eẽ missos.
qui tũ homines ẽẽ crederentur. exhibuit
itaq hospitalitatem. ut scĩs hommub d̾i.¬
in quib deum ẽẽ cogͥnouͣit. cum eos sicut
ip̃e abrabam intrib ⁊ lothinduob deũ eẽ

Expanded text:
uisse Scriptura testatur; postea vero angelos esse cognovit, cum se vidente in coelos irent. Sic et Lot qui occurrit angelis, et adoravit in faciem, videtur intellexisse quod angeli essent, sed rursus cum ad refectionem corporis invitat quae mortalibus necessaria est, videtur putasse quod homines essent. Ergo potest hic dici sicut dictum est de tribus qui venerunt ad Abraham, scilicet apparebat quibusdam signis divinitus esse missos, qui tamen homines esse crederentur. Exhibuit itaque hospitalitatem ut sanctis hominibus Dei, quia Deum esse cognovit cum eis, sicut ipse Abraham
Abbreviated transcription (Latin):
ucħ desit ad iusticiam. de omiib figuratiuis.
ut moraliã que nis est. tolui ut figuras rescin¬
des et nequis dubitet de eo ꝓpha ropetitoe ꝯfir¬
m̾at dicens. qr dñs qui fecit prius uerbũ legis.
plixumr ens suꝑtram .i. ens in t̾ra ło fc̃s. fatiet¬

Expanded text:
 figurativis. ut moralia quae jus est tolli, ut figuras recidit. Et ne quis dubitet de eo, propheta repetitione confirmat dicens: Quia Dominus, qui prius fecit verbum legis prolixum, ens super te
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ dẽ consumans. qr
adꝑfectionẽ dũcit ⁊
abreutans. quia oiã
legalia. iniuo xpõ
abreuiat. ut ꝯpendio
tias quib ille ꝑpls
seruilit̾ premebat᷑. st li¬

Expanded text:
 consummans, quia ad perfectionem ducit; et abbrevians, quia omnia legalia in uno Christo abbreviavit, ut compendio tias, quibus ille populus serviliter premebatur,
Abbreviated transcription (Latin):
tuc nõ accepisse. ut
uos. nõ acciꝑt. Io contpa obtrectatores. ostõ¬
dit se mea uoluntate manere.
tias mauro ⁊ argẽ¬
to⁊ c̃. s quero salua¬
tur.ut intelligentes
quia pecume p̾ponit eos. tandẽ ꝯgnoscerent
tandẽ ꝯgnoscerent
affectum alius erga se. flõn querebat apłs da¬
tum. s fructum. ne quasi uenditor euangłĩ
putaretur. ⁊ tñ uere mercator dñi sui. nam p¬
seruos regios fatiebat. ⁊ sic fcumenta que nõ
uendiditr itendidit. Uenditionẽ ento istam
indellige gratuitam. ⁊ aliquis emit̃ gratis.
unde dc̃m est. Sicientee ite ad aquam. ⁊ emide
uob̃ sine argento. Quando emis nõ argentũ
rrant carnalib pacentib ita nẽc debent filii
thesaurizatis ꝑdudo apłis. s potius parentes
sꝑuales. debent filus sꝑuaub thesau̾tirare di¬
uitias et̾ne uite. ⁊ etiam temporalia impende
⁊ sꝑ̃uales dignum est ut a filus sumptus ac¬
cipiant. ad sustentendam uitam. hicauten
iterum ꝓbat se nolle accipe ut transferat cãm

Expanded text:
ccepisse, ut us Ideo contra obtrectatores ostendit se in ea voluntate manere. tias in auro et argento, etc., sed quaero satur, ut intelligentes quia pecuniae praeponit eos, tandem cognoscerenttandem cognoscerent affectum illius erga eos. Non quaerebat Apostolus datum, sed fructum, ne quasi venditor Evangelii putaretur. Est tamen vere mercator Domini sui, nam paciebat, et sic frumenta quae non vendidit, vendidit. Venditionem ergo istam intelligite gratuitam, et aliquis emit gratis. Unde dictum est: Sitientes, venite ad aquam, et emite vobis sine argento . Quando emis, non argentumrizant parentibus carnalibus, ita: Nec debent filii thesaurizatis pseudoapostolis, sed potius parentes spirituales debent filiis spiritualibus thesaurizare divitias vitae aeternae, et etiam temporalia impendere, et spirituales dignum est ut a filiis sumptus accipiant ad sustentandam vitam. Hic autem probat se nolle accipere, ut transferat causam
Abbreviated transcription (Latin):
cat q̃ non inflatur: odifi. infirmosi q̃ue qo¬
eis obeẽ potest dimitciti ⁊ ido eam hẽde ñ inflan¬
tem scĩam. addite ergo scientie caritatem. ⁊ utił ⁊
etit scĩa. ꝑ se eniminutił est scĩa. cum caritate utił
est. ꝑ se uiflat in suꝑbiam. sicut demones. qui gre¬
co nomie a sciã sic sunt nomĩati. in quib scĩa ẽ
sñ caritate. pp̃hocaut᷑ uitiũ.i. elationẽ sciẽ rtpri¬
mendam. datus est paulristimulus sathane aqͥ
apponit apponit dolorem ꝓegrinationis. ex desi¬
derio patrie. ⁊ conditoris.

Expanded text:
ae non inflatur, aedificat infirmos: quae qeis obesse potest dimittit. Et ideo eam habete, non inflantem scientiam. Addite scientiae charitatem, et utilis erit scientia. Per se enim inutilis est scientia, cum charitate utilis est; per se inflat in superbiam, ut daemones, qui Graeco nomine a scientia sic sunt nominati, in quibus scientia est sine charitate. Propter hoc autem vitium, id est elationem scientiae reprimendam, datus est Paulo stimulus Satanae, a quo talem scilicet qui apponit, apponit dolorem peregrinationis ex desiderio patriae et conditoris.
Abbreviated transcription (Latin):
recte patimini. Gaiathis autem anathema dicit̃
ꝑe. si aliud predicatum fuerct. s aliud hic dicit
galathis aut̃ dicit ut non recipent aluid. si qd̾
de ueris predicatoribꝰ
loquitur. quib pan¬
lus inferior uideuat᷑.

Expanded text:
recte pateremini. Galatis autem anathema dicit, icit recipere, si aliud praedicatum fuerit; sed aliud hic dicit Galatis autem dicit ut non reciperent aliud, scilide veris praedicatoribus loquitur; quibus Palus inferi
Abbreviated transcription (Latin):
Nam sus. quasi timeo¬
am sus. quasi timeo ne ꝑ illos pseudo corrum¬
pantur sensus nri. s
nondebetis eos pati.¬
quia non aluid pre¬
dicant quam ego.
inferiores ilus: ⁊ hoe
est ꝙ ait̃. Nam siis

Expanded text:
Nam, si is. Quasi dicat: Timeo ne per illos pseudo corrupantur sensus vestri, sed non debetis eos patia non aliud praedicant quam ego, inferiores illis? Et hoc quod ait: Nam, si is
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sub intelligitur mandat. uł scribit.
In hac aut̃ saliitatione.
mendat quatuor mod̾.
.s. a nomine. a conditio¬
ne. adignitate. ab offo.
laudem sortitur. si uis

Expanded text:
 subintelligitur, mandat, vel scribit. In hac autem salutatione mendat quatuor modis, scilicet a nomine, a conditione, a dignitate, ab officilaudem sortitur; si vis
Abbreviated transcription (Latin):
xpianos quinib enimpari dilectione uita e¬
terna optanda est. ⁊ si non omĩb eadem posst̃̾
exhiberidilectionis officia. que fr̃ib maxĩe¬
sũt exhibenda. quia faciliores ⁊ ppensiores an
uono eircaftẽs esse debemus. qr sumris inuicẽ
menbra si enim incunctos libertatis frena
iaxartur maxime in domesticos .i. xͥanos qͥ¬

Expanded text:
ianos. Omnibus enim pari dilectione vita aeterna optanda est, etsi non omnibus eadem possint exhiberi dilectionis officia; quae fratribus maxime exhibenda, quia faciliores et propensiores in bono circa fratres esse debemus, quia sumus invicem membra. Si enim in cunctos libertatis frena laxantur, maxime in domesticos, id es
Abbreviated transcription (Latin):
mant ut multorab¬
latio. insimul celebͣ¬
tur. ⁊ omnib minuis¬
⁊ imꝑatiens ñ nult
renopascatur. nec pꝰ
euaxristiã fumat. Io¬
ita ordinate. ⁊ sñ scis¬
mate fatiend̾ est uo

Expanded text:
niant, ut multorlatio in simul celebretur, et omnibus miniset impatiens non vult reno pascatur, nec post eucharistiam sumat. Iita ordinate et sine schismate faciendum est vo
Abbreviated transcription (Latin):
cadauerisenturo: tñ scd̾mhuanũ affectum
quem sebat rͥcarnem suam: potuit inde ter¬
reri uł contristariunnis de eo ꝙ ñ erat sensut᷑
mortuus. ⁊ ꝑ hoc in obedientia ꝑpħe punti po¬
tuit. nec ad supplicim tattareum eius animha

Expanded text:
cadaveri, tamen secundum humanum affectum quem habebat ad carnem suam, potuit inde terreri vel contristari vivus, de eo quod non erat sensurus mortuus. Et per hoc inobedientia potuit puniri, ne ad supplicium tartareum ejus anima
Abbreviated transcription (Latin):
p̾acit int̾ ipõs. ⁊ am¬
bos reconciliat. deo
ꝑ euangłm illumi
uob gentib pacẽ.
ad deum fieri ꝑ se.
uob̃ dico: qui longe
finstis adeo. qr ydo¬
latre. ⁊ sñ lege erãt
nõ enim regione.
a deo longe est quis¬
q : s affectu amas
deum: ꝓpe es. odis
deũ: longe es. ⁊ ean¬
dem pacẽ anmuitia¬
uit. hus qui ꝓpe e¬
unum deum cole¬
bant.⁊legem adeo

Expanded text:
pacem inter ipsos, et ambos reconciliat Deo Pper Evangelium illumi, gentilibus, pacem ad Deum fieri per se. Vobis dico, qui longe fuistis a Deo, quia idololatrae et sine lege erant. Non enim regione a Deo longe est quisque, sed affectu. Amas Deum, prope es. Odisti Deum, longe es. Et eamdem pacem annuntiavit his qui prope eunum Deum colebant, et legem a Deo
Abbreviated transcription (Latin):
stis.⁊ didicistis ꝯgnati¬
gr̃aꝵ. Uos dico: ħundã.¬
donis ⁊̃ ilio. qui solus
dat incrementũ. ⁊ ĩ
qui cupiunt pruden
pħia arguĩtis.⁊ sub¬
tilitate minuciaꝵ¬
ꝯponitur. ⁊ decipit.

Expanded text:
stis, cognitigratiarum. Vos dico, abundadonis in illo, qui solus dat incrementum. Et qui cupiunt prudentphia argutiis et subtilitate minutiponitur, et decipit,
Abbreviated transcription (Latin):
carnis pecc̃. qi misit deus filium sium in simi¬
litudinem camnis pecã. ⁊ itm dicitur. Mortuus est
pecẽo .i. similitudine carius pec̃ti. qr moriendo car
ꝑ morte que de maledc̃o uenit. ut uere dc̃bꝰ inlege
utelligatur. Maledẽs omuis qui pendet in ligno.

Expanded text:
similitudine carnis peccati . Et iterum dicitur: Mortuus est peccato, id est similitudini carnis peccati, quia moriendo carnpro morte, quae de maledicto venit; ut vere dictum in lege intelligatur: Maledictus omnis qui pendet in ligno .
Abbreviated transcription (Latin):
minosus qui deuuit
critame deprehenditur. tradidit
postea tradidit in ip̃m actũ libidinis. ⁊ uere.
lis usus est.ut uir ⁊ mulier. in uno concũbitu
coeant. Contra naturã uero: ut masculus mas¬
cistũ polluat.⁊ mulier missierem dicuis lo

Expanded text:
miniosus, qui desinit crimine deprehenditur. Tradidit Postea tradidit in ipsum actum libidinis, et vere. lis usus est ut vir et mulier in unum concubitum coeant: contra naturam vero est, ut masculus masculum polluat, et mulier mulierem. Si quis,
Abbreviated transcription (Latin):
dum est ꝙ inueceri testamento seꝑe patrib
mhris que deã uint ⁊ aluis hiuus modi tempo¬
ralis felicitas monstratur exhibita. In nouo
autem .t. non est tempus calium rex. ante
dedit deus taliaadueterem hominem ꝑti¬
nentia. ut preter eum non intelligatur
alius iargitor etiam t̾cene felicitatis. q̃¬

Expanded text:
dum est quod in Veteri Testamento saepe patribus in his quae dicta sunt, et aliis hujusmodi temporalis felicitas monstratur exhibita; in Novo Testamento, non est tempus talium rerum: ante dedit Deus talia ad veterem hominem pertinentia ut praeter eum intelligatur alius largiter etiam terrenae felicitatis
Abbreviated transcription (Latin):
ut pa ut faciluis sus¬
cipiat admonitõnẽ.
rine postea corripi¬
atur. ꝙ turpe ẽ. senio¬
ri. Senior tñ stultꝰ.¬

Expanded text:
us ut facilius suscipiat admonitionem. ri ne postea corripiatur: quod turpe est seniori. Senior tamen stul
Abbreviated transcription (Latin):
am. Itẽ inquit. si ꝑ homiem pecc̃m intrauit ĩ
mundũ. peccm̃ ł ex uoluntate ł ex natura est.
Si a ex uoluntate est mala est uoluntas. que
pecc̃mfacit sia ex natura: mala ẽ natura cui
respondeo. ex uoluntate pecc̃m est: querit forte
utrũ origitiale pecc̃m ex uoluntade sit . Rdeo p

Expanded text:
nus: Si per hominem peccatum intravit in mundum, peccatum vel ex voluntate est, vel ex natura est. Si ex voluntate est, mala voluntas est quae peccatum facit; si autem ex natura est, mala est natura. Cui respondeo: Ex voluntate peccatum est. Quaerit forte utrum originale peccatum ex voluntate sit. Resp
Abbreviated transcription (Latin):
millo eẽt ⁊ in om̃s transsiret. ꝙ aut̃ drcit. si er
natura peccatum est tunc maia est nattira est
queso ut si potest Redeat. ¶Iamfestũ ẽ ex uolun¬
sienim exangło quidest angłe nisi boñ opꝰ dei
⁊ bona ⁊ iaudanda natura. ergo ex hono oritur
malum. nec fint hoĩuñ oriri poss: nisi ex bo¬
no. dico ergto qr uoluntatem malamutłm m¬
lum p̃cessit. Item dicit. si natura opus dei ẽ. ꝑ op
deropus diaboli transsire ñ finitur. ł ñue opꝰ
diabolegũ primũ fuit ĩ angło. qui diabolus
sire ñpotuit. loiẽs autem sũt opus dei ꝑtrans¬
ait ergo opris diaboli ꝑopus dei ⁊ qr diabolusẽ

Expanded text:
illo esset, et in omnes transiret. Quod autem dixit, si ex natura peccatum est, tunc mala est natura. Quaeso ut, si potest respondeat. Manifestum est ex volunSi enim ex angelo, quid est angelus nisi bonum opus Deiet bona, et laudanda natura? Ergo ex bono oritur malum, nec fuit homini, unde oriri posset, nisi ex bono. Dico ergo quia malam voluntatem nullum malum praecessit. Item dicit: Si natura opus Dei est, per opus Dei opus diaboli transire non sinitur. Sed nonne opus diaboli, quando primum fuit in angelo, qui diabolus sire non potuit? homines autem sunt opus Dei. Pertransiit ergo opus diaboli per opus Dei, et quia diabolus
Abbreviated transcription (Latin):
peran. sũqua uec antiqui. nec moderi libari
potrrerũt. Iila enim fides sana est. qua credimꝰ
nialũ hominẽ siue maioris siue pariule eta¬
tis liberati acontagione mortis antiq̃. ⁊obliga¬
tione pocẽ ꝙ prima natiuitate ꝯtraxit nisi ꝑ
unũ mediatorẽ dei ⁊ hominũ. hominẽ xp̃m ihe
sum. suuis homĩs eusdem dei saluberrima fĩde.
etiamau iusti salui fẽ sũt. qui priusꝙ̃ uenaret
incarnẽ: credidert̃ in carne ueritur̃. eadem fides
races dei cultores siue ante incarnationẽ. siuie
post. nec uixerit. net uiuant nisi ex fide incar
ualet ad saluandum genus humanũ. ex quo
mnadam uiciatum est . ueutuis. iurũ pecc̃m mm¬
sit mmundum. Iste uero uus: no solũ uliud

Expanded text:
berari, sine qua, nec antiqui, nec moderni liberari potuerunt. Illa enim sana fides est, qua credimus nullum hominem, sive majoris, sive parvulae aetatis, liberari a contagione mortis antiquae, et obligatione peccati quod prima nativitate contraxit, nisi per unum mediatorem Dei et hominum, hominem Christum Jesum, cujus hominis, ejusdemque Dei saluberrima fide, etiam illi justi salvi facti sunt, qui priusquam veniret in carnem, crediderunt in carne venturum. Eadem fides races Dei cultores sive ante incarnationem, sive post, nec vixerint, nec vivant, nisi ex fide incarnvalet ad salvandum genus humanum, ex quo in Adam vitiatum est. Ille unus unum peccatum misit
Abbreviated transcription (Latin):
miat᷑ sub illo. ⁊ tñ non libent̾ deserit᷑. puis .n.
metͥitis rõne cupit dissolui. ⁊ eẽ cum xpo. Sensu
autem carius. resugit. ⁊ recusat. hoc autem huã
⁊ qm̃ catem suam nonadit. nec ip̃i uult accide
ꝙ ⁊ si siꝰ possit. non uuit expoliari. s suꝑuestiri. sic̃¬
tanica gemo. ad celestem festino. illam uolo ac¬
mortalitas. suꝑ hos patinos mortalitatis. ⁊ corrup¬
tionis. ut hec sit inferius. uiud suꝑius. hoc in¬
terlus. Alud exterius. non sic inquit dico. ñ sic.
nolo utiq spoliari. s suꝑuestiri. ñ tñ itaut sub̾
incorruptione maneat cortuptio. s ut absoi. ꝙ
mors. inuistoria. ułita. fiam ⁊ qui. ouasi de illo
gemimius. si quia a beatituoine remoti sumus.
⁊a mirum dee side eo geminuis. slam de hoc etrã
gemimus ꝙ minus est si ꝙ hoc corꝑe exumur.¬

Expanded text:
mitur sub illo, et tamen non libenter deseritur. Prius enim mentis ratione cupit dissolvi, et esse cum Christo; sensu autem carnis refugit et recusat. Hoc habet humanet quoniam carnem suam non odit, nec ipsi vult accides, nolumus exspoliari, sed supervestiri. tunica gemo, ad coelestem festino; illam volo acmortalitas super hos pannos mortalitatis et corruptionis, ut hoc sit inferius illud superius, hoc interius, illud exterius. Non sic, inquit, dico, non sic. Nolo itaque exspoliari, sed supervestiri, non tamen ita, ut sub incorruptione maneat corruptio, sed ut absorbeamors in victoria. Vel ita: Nam et qui. Quasi dicat: De illo gemimus, scilicet quia a beatitudine remoti sumus: et non mirum si de eo gemimus: nam de hoc etiam gemimus, quod minus est, sc
Abbreviated transcription (Latin):
at moctalitatem nõ ut fuꝑ eam ueniat.⁊ est
sensus. Sic uellemꝰ fi ĩmortaies si fi poss. ut iam
ueniret iꝑa smortalitas. ⁊ modosicut sumꝰ mi¬
taret nos. qr ⁊ si a maus ad bona transseamꝰ. tñ
ip̃e transsitus amarus est.⁊ ht̃ fel⁊ acetum .i. atͤ
acre quid tollerandũ. et̃ si corpus grauat aĩam.
i h̃t incitam̃ta uicioꝵ ⁊ desideria uiciosa. nõ tñ
omnia mala sunt ex eonec omnia uite mique
uicia. tribuenda sunt carmi. neab huis ominb
purgemus diatolum. qui ñ ht carnẽ. nec fuit cor¬
tuptio corꝑis que aggrauataiãm. pecc̃i primm eã.
s pena. nec caro cortuptibsł ammã peccatricẽ fec̃

Expanded text:
eam veniat, etc. Sensus est: Sic vellemus fieri immortales, si fieri posset, ut jam veniret ipsa immortalitas, et modo sicut sumus mutaret nos, quia etsi a malis ad bona transeamus, tamen ipse transitus amarus, et habet fel et acetum, id est acre quid tolerandum. Et si corpus gravat animam, et habet incitamenta vitiorum, et desideria vitiosa, non tamen omnia mala sunt ex eo, nec omnia vitae iniquae vitia tribuenda sunt carni, ne ab his omnibus purgemus diabolum, qui non habet carnem, nec fuit corruptio corporis, qua aggravat animam peccati primi causa, sed poena; nec caro corruptibilis animam peccatrice
Abbreviated transcription (Latin):
ñ nu. hoc enim desiderant sci. ne resurgentes recep¬
tocorꝑe. nicdi .i. aueni a ꝓmissa gła iueniantur.
hoc enim opus est. ut induti corꝑe suꝑinduant᷑ ⁊
ne illi minus de se sert¬
ant ⁊ hocest ꝙ ait. Nã

Expanded text:
n nudi. Hoc enim desiderant sancti, ne resurgentes, recepto corpore, nudi, id est alieni a promissa gloria inveniantur. Hoc enim opus est, ut induti corpore superinduantur ne illi minus de se sentiant. Et hoc est quod ait: Nam
Abbreviated transcription (Latin):
ratione huustande
latione desiderii ꝙ ñ
faceremus nisi cerci¬
in ciuus rei figura:
axa filia calipħ petist̃
irriguũ suꝑius. ⁊ irri¬
guum inferrus. ut¬
alnilR : nos lacrimas effundamꝰ. ñ solũ pro
presentis incolatus miseria. s pro
dilatione suꝑnegłe. unde hicait. ⁊ in ħinge. In

Expanded text:
ratione hujus tantae latione desiderii, quod non faceremus nisi cerIn cujus rei figura, Axa filia Caleph petiit irriguum superius, et irriguum inferius ut nos lacrymas effundamus, non solum pro praesentis incolatus miseria, sed etiam pro dilatione supernae gloriae. Unde hic ait, et in hoc in
Abbreviated transcription (Latin):
dignatus ẽ hoc dre. tempus ur̃isemꝑ ẽ para¬
tum. tempus meũ ñdũ aduenit.
Mortificate post rõnes de plenitudiẽ xp̃i oft̃

Expanded text:
dignatus est hoc dicere: Tempus vestrum semper est paratum, tempus meum nondum advenit . Mortificate. Post rationes de plenitudine Christi
Abbreviated transcription (Latin):
uiã. Quasi spc̃ facit postulare. ⁊ ⁊̃ impetrat.
.i. facit impetrare. quͣ¬
ñ solũ postulat. s etrã
cor. ut sciat gemitus i

Expanded text:
itus facit postulare, et etiam impetrat, id est facit impetrare, quNon solum postulat, sed etiam  ut sciat gemitus i
Abbreviated transcription (Latin):
asse ꝯgnitionẽ. suã. quid .N. ẽ ꝙ ait. ꝯgniti estis
a dõ .i. ꝯgnitores suos uos fecit. facit .i. deus nos
Sgnoscere se. unde dicinut ꝯgniti abeo. q̃ omĩa
sic debere intelligidocet apłs. qui cũ in quodã
loco dicat. misit spm̃ clamantẽ abba pat̾ alibi.
qiͣ hoc exponẽs ait. in quo clamamꝰ abba pat̾.

Expanded text:
nem suam. Quid enim est quod ait: Cogniti estis a Deo , id est cognitores suos vos facit. Facit enim Deus nos cognoscere se, unde dicimur cogniti ab eo. Quae omnia sic debere intelligi, docet Apostolus, qui cum in loco quodam dicat: Misit spiritum clamantem, Abba, Pater , alibi, quasi hoc exponens ait: In quo clamamus Abba, Pater.
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ꝙ aliciuus rei spt̃ scr̃ sit udigens. s qr nos pos¬
ipa orat. contra hanc autes claudere nõ nouit.
qui illam dedit. ston ergo sic intelligend̾ ꝙ hic
ait. ut estimemus sp̃m scm̃ qui intruntate in¬
ꝯmictabił deus est. c̃ prẽ ⁊ filio. ita int̾pellate ꝓ
scĩs tamꝙ᷑ aliquem qui nõ sit deus. s dc̃m estͣ.
not qr gemere nos facit. hic gemttus colum be
at. hoc modo locutoĩs dcm est temptat uos deus

Expanded text:
 alicujus rei Spiritus sanctus sit indigens, sed quia nos posipsa gemit, ipsa orat. Contra hanc aures claudere non novit, qui illam dedit. Non ergo sic est intelligendum quod hic ait, ut aestimemus Spiritum sanctum qui in Trinitate incommutabilis Deus est cum Patre et Filio, ita interpellare pro sanctis tanquam aliquem qui non sit Deus, sed dictum est  sed in nobis, quia gemere nos facit. Hic gemitus columbae est. Hoc modo locutionis dictum est: Tentat vos Deus
Abbreviated transcription (Latin):
totus ho sit ꝑfectus. aliqñemin inquinatur aĩa
uita ł cogitatio int̾cedat: ñ erit integer spc̃.¬
sine peccõ ꝙ de solo inhac uita imigenito. dem̃
est. alud est ẽẽ sñ querela ꝙ de multis iustis
⁊̃ in hac uita. dicipotuit. qr est quidã modꝰ bo¬
neuite. de quo etiam in ista ꝯuersatioẽ. iusta
sulit. nec ccͣ cuiusꝙͣ iniurias. tenet libidinem
undicandi. ut u̾aciter dicat. sicut ⁊ nos dimit

Expanded text:
totus homo sit perfectus. Aliquando enim inquinatur anima vita vel cogitatio intercedat, non erit integer spsine peccato, quod de solo in hac uita unigenito dictum est, aliud esse sine querella, quod de multis iustis etiam in hac uita dici potuit, quoniam est quidam modus bonae uitae, de quo etiam in ista humana conuersationsulit nec contra cuiusquam iniurias tenet libidinem uindicandi, ut ueraciter dicat: sicut et nos dimit
Abbreviated transcription (Latin):
rũ ad uos. mstruen¬
dos .i. ad utilitatẽ ues¬
ample ⁊ diffuse dcãst
ad uos corrigendos.o
corruichii. ⁊ ñad meã
suꝑbiam. quasi stuta
istis. qui me dimisistis.
mens loqui trepidat.¬

Expanded text:
rum, ad vos instruendos, id est ad utilitatem vesample et diffuse dicta sunt ad vos corrigendos, o Corinthii, et non ad meam superbiam. Quasi dicat: Stulti estis qui me dimisistis. mens loqui trepidat
Abbreviated transcription (Latin):
uet ⁊ ꝑ tempus. ⁊ locũ creaturã corꝑalẽ. ut
eo motu naturras quas ꝯdidit administret.
cum ergotale aliquid agit. ñ debemus
lem. cum sit ip̃e.⁊ interior ꝯ̃mnre qr ĩ ipõ
sunt oĩa. ⁊ exterior oĩ re: qr ip̃e est suꝑ oiã
⁊ antiquior omnib: quia ipse ẽ ante oĩa
creando. omnnia enim coutnnet bonitate.
Stinendi uoluit designare ꝑ ictaphoriã
illoꝵ. qui sunt sine ullo lãbore. uerbo
digit o mouent aliquid. uł effitiunt.
ita xp̃c molem creature magnitudinẽ¬
q sine labore continet.⁊ gubernat. it̃
quain facere ipse non poss si ei nõ por¬
rexiss pater dext̾am. ueltamꝙͣ alicͥ
instrumentũ fuĩt pr̃is oꝑantis.ẜ siabeo⁊¬

Expanded text:
er tempus et locum creaturam corporalem, ut eo motu naturas quas condidit administret. Cum ergo tale aliquid agit, non debemus olem, cum sit ipse et interior omni re, quia in ipso sunt omnia: et exterior omni re, quia ipse est super omnia; et antiquior ocreando; omnia enim continet bonitate taphoram illorum qui sine ullo labore verbo vel digito movent aliquid vel efficiunt, ita Christus molem creaturae magnitudinemque sine labore continet et gubernat. Item, quam facere ipse non posset. Si enim porrexisset Pater dexteram, vel tanquam aliquod instrumentum fuerit Patris operantis; s
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ego oꝑorillud. continuationẽ quandã
oꝑis eius qui simul omia ꝯtinet. atq ad¬
ministrat. ostendens. In quo etiam oꝑe.
sapientia ipsius ꝑseueret. de qua dicitur.
ꝑtingit a fine. usq ad finem sortit̾. ⁊ dispo¬

Expanded text:
er illud continuationem quamdam operis ejus qui simul omnia continet atque administrat, ostendens in quo opere etiam sapientia ipsius perseveret. De qua dicitur: Pertingit a fine usque ad finem fortiter et dispo
Abbreviated transcription (Latin):
defactionib eum fatigari uidens post altade¬
ponit eum ad inferiora. quo respirare. atq¬
aminũ recreare ualeat. post item tũ refectꝰ
fu̾it ad alia alta sustoliit. ⁊ta circahebreos
beatus facitapłs. quos paulatimad noti¬
ciam cłierigit int̾ alta. memorans humili¬
aubiq magri sui nestigia conseq̃ns. nam
⁊ ip̃e. sic fatiebat. aliqñ quidem in altiora.
discipulos suos subleuabat. aliqũ cos ad
inferiora inbecillitatis eoꝵ gr̃a ieuocaba
nequaꝙͣ eos ꝓlixo temꝑe. inaltera ꝑma
nere parte ꝑmitcens. itam hac totaserie.
in filio ubi prius intelligitur filius. qui
est suꝑior. ⁊ excellentioruniuersis. deiide.
here. deinde ad alta redit dicens. ꝑ quem¬
fecit. ⁊ se. posteaad altiorem omnib gra¬
dum uenit. dicens. aui c̃ sit splen: demde.
anto melior. hic¬

Expanded text:
defectionibus eum fatigari videns, post alta dedefectionibus eum fatigari videns, post alta deponit eum ad inferiora quo respirare atque recreare animum valeat; post item cum refectus fuerit, ad alia alta sustollit: ita circa Hebraeos beatus facit Paulus, quos paulatim ad notitiam Dei erigit, inter alta memorans humilia, ubique magistri sui vestigia sequens: nam et ipse sic faciebat. Aliquando quidem in altiora discipulos suos sublevabat, aliquando eos ad inferiora, imbecillitatis eorum gratia revocabat, nequaquam eos prolixo tempore in altera parte permanere permittens: ita in hac tota serie fin Filio, ubi proprius intelligitur Filius, qui est superior et excellentior universis. Deinde haeredem. Deinde ad alta redit, dicens, per quem; postea ad altiorem omnibus gradum venit, dicens, qui cum sit splendor. Deinde Tanto melior. Hic
Abbreviated transcription (Latin):
cominendaiit.ꝯmendat eũ ꝑ dignt¬
tẽ. quasi crucẽ sustinuit ut nos aptcͥ
purgaret.⁊ ip̃e qui ita humiliatꝰ e
N excelsis enim dicens. ñ in lococeludr de¬
⁊ õĩb eminentiorẽ. sicut ⁊ ꝑ dext̾am nõ
deum deformauit. s similitudinẽ ono¬
ris demonstrauit. consessus enmtichi
demonstrat alud̃ nisi honoris qͣualitat
contemplare sapĩam pauli ĩmo nõ pu
enim suam intelligentiam mente ꝓna¬
quales aplica sapientia eos sublenat gr¬
dus. ⁊ qualiter eos ad ip̃m apicem pite¬
tis adducit ubi item ante ꝙͣ teficenit
eosobscuritas occuparet. uide quomode
eos ad inferiora reuocauit. qñq emurtẽ
surct humilitatis eloquitur. q̃n u̾e au
net. nec in excelsis ꝑdurat. s uelitiꝙ
dam graclib nunc̾adalta fastigia suo¬
enimquiinfantistũ quẽpiam ad excellẽtio¬
rauult paulatim. sensĩq subrig̾e. gradatĩ
hoc facit ab inferiorib ad suꝑioea conscendens
demdecum susum ꝑuen̾it. obscutitatib ac

Expanded text:
commendavit, commendat eum per dignitatem. Quasi dicat: Crucem sustinuit, ut nos a peccatis purgaret, et ipse qui ita humiliatus enitate. In excelsis enim dicens, non in loco concludit Deet omnibus eminentiorem. Sic et per dexteram, non Deum deformavit, sed similitudinem honoris demonstravit. Confessus enim nihil demonstrat aliud nisi honoris aequalitatContemplare sapientiam Pauli, imo non sapatiam. Non enim suam intelligentiam mente quales apostolica sapientia eos sublevat gradus, et qualiter eos ad ipsum apicem pietatis adducit, ubi item antequam deficerent et eos obscuritas occuparet, vide quomodo eos ad inferiora revocavit. Quandoque enim quae sunt humilitatis eloquitur, quandoque venet, nec in excelsis perdurat, sed veluti quibusdam gradibus nunc ad altiora fastigia subenim qui infantulum quempiam ad excellentiora vult paulatim sensimque subrigere, gradatim hoc facit ab inferioribus ad superiora conscendens, deinde cum sursum pervenerit, obscuritatibus ac
Abbreviated transcription (Latin):
test. qr ꝙ inuenis increatura a ireatore arti¬
fice ꝓcenit. in primo gn̾e similitudinis .i.
in cͥoeuis inuenis. ilaudas coeuitatẽ ꝓco
euitate. tribue deoᷤ coeternitatem. ut cͦoet̃¬
nus sit natus ei. a quo. natus. de alio aut̃
non id erit ꝙ ille. de quo natum ẽ. totum
ergo ꝙ laudabile est in creaturis. quib
aliquid deest. simul est in treatore. cii

Expanded text:
test, quia quod invenis in creatura a Creatore artitest, quia quod invenis in creatura a Creatore artifice processit. In primo genere similitudinis, id est in coaevis, invenis et laudas coaevitatem, pro coaevitate tribue Deo coaeternitatem, ut coaeternus sit natus ei a quo natus. De alio autemnon id erit quod ille de quo natum est? Totum ergo quod laudabile est in creaturis quibus aliquid deesse simul est in Creatore, cui
Abbreviated transcription (Latin):
qualis ad ignem. splendor nõ oĩo. s equa¬
litas omnimada est hic ex alioꝵ enim ⁊s¬
ꝓportione temꝑalium quoꝵ alt̾i est ex al¬
tero. ⁊ si ñ coenum. tñ consubstantiale. filiꝰ
prĩ consubstantialis ostenditur. nascitur
enim homode hoĩe.⁊ equs de equo. nec est
hoxalter. alteri coeuus. qr natus de eo de qͦ
natus est temꝑe p̾ceditur. s tñ ⁊ ille homo.
sanatura. similit̾. ⁊ de deo p̃re deus filius
natus est. ⁊ c̾ sit ei coet̾nus: est etiã eiusd̾
nature non minor eo. qi est deus de dõ ut
hic laudatur: certe equalitas sube hic lau¬
danir. quidaũ deest: equalitas temꝑis. In
illo autem gñe similitudis. ꝙ dedimus
desplendore ignis. equalitatem nature
nõ muenis. s ceuitatẽ. quid ibilauint᷑.
coeuitas. quio deest: equalitas nature sõ¬
ninge quelaudas. Increaturis enm de est
aliquid ꝙ lautas. In creatore nicħ de esse po¬

Expanded text:
qualis ad ignem splendor, non omnino, sed aequaqualis ad ignem splendor, non omnino, sed aequalitas omnimoda est hic. Ex aliorum enim proportione temporalium quorum alterum est ex altero, etsi non coaevum, tamen consubstantiale Filius Patri consubstantialis ostenditur. Nascitur enim homo de homine, et equus de equo. Nec est horum alter alteri coaevus, quia natus ab eo de quo natus est tempore praeceditur, sed tamen et ille homo, rsa natura. Similiter et de Deo Patre, Deus Filius natus est. Et cum sit ei coaeternus, est etiam ejusdem naturae, non minor eo, quia est Deus de Deo, ut quid laudatur? Certe aequalitas substantiae hic laudatur. Quid autem deesse? aequalitas temporis. In illo autem genere similitudinis quod dedimus de splendore ignis aequalitatem naturae non invenis, sed coaevitatem. Quid ibi laudatur? Coaevitas. Quid deesse? Aequalitas naturae. Conjunge quae laudas. In creaturis enim deesse aliquid quod laudas, in Creatore nihil deesse po
Abbreviated transcription (Latin):
intelligamꝰ coet̾nia qr oeua in creaturis in¬
ueniripotuerũt. ntẽs nõib rex temꝑaliũ.
endor igni ex quo.⁊ est Ignis enim lncẽ fũdit.
luxab igne suncditur. quid enima quo exis
gore. omnis aĩa michi Rdet. uoluit enĩ d̾s.
in seminare onuĩ aĩe. initia intelłes. ⁊ sapĩe
dor de igne existit. non ignis. de splendore. po¬
namus ergo ignemuł ut pr̃em. splendorem
tamꝙͣ filium. qr iam prelocuti sumꝰ nos.
coeua querere in creaturis. ꝑ que coet̾na in
creatore astruamus. silucemam accendere
do tibi patrem fuissesmne filio. dc̃a est a no¬
bis. ut potuit tanta res dici. IAlla tñ meffa¬
prius eẽt pater. ⁊ postea filius. semꝑenim
pat̾. semꝑ filius de patre est semꝑ ergo filiꝰ
ris ⁊ inuerasticoeua. quaꝵ proportione.
intelligis coeternum filium. eterno gig¬
nenti. ꝙ enim est temꝑalicꝯedermm:
hoc est eterno coeternum. s attendẽdum¬
splendor qui funditur deigne. mimis lu¬
cet quamipẽ ignis. hent ergoistasimili

Expanded text:
intelligamus coaeterna, quia coaeva in creaturis inveniri poterunt. Utens nominibus rerum temporalium, aevus est splendor igni, ex quo et est. Ignis enim lucem fundit, lux ab igne funditur. Quid enim a quo existgore, omnis anima mihi respondet. Voluit enim Deus inseminare omni animae initia intellectus et sapibitat quod splendor de igne existit, non ignis de splendore. Ponamus ergo ignem velut Patrem, splendorem tanquam Filium, quia jam praelocuti sumus nos coaeva quaerere in creaturis, per quae coaeterna in Creatore astruamus. Si lucernam accendere do tibi Patrem fuisse sine Filio; dicta est a vobis ut potuit tanta res dici, illa tamen ineffaprior est Pater et postea Filius. Semper Pater, semper Filiuris, et invenisti coaeva. Quare proportione intelligis coaeternum Filium aeterno gignenti: quod enim est temporali coaevum, hoc est aeterno coaeternum. Sed attende quitas, quia splendor qui funditur de igne minus lucet quam ipse ignis. Habent ergo ista simil
Abbreviated transcription (Latin):
filius idem cumeo. ⁊ eum notisicans: hõ
na alius. ꝑ hoc enim ꝙ dicit figura substã¬
tie: aꝑte ostendit ꝙ filius. ꝑ sonaliter alt̾
est. quam pater. ut sigura. ab eo cuius est
figura diuersa est. s filius equał ẽ pr̃i¬

Expanded text:
Filius idem cum eo, et eum notificans homo na alius. Per hoc enim quod dicit figura substantiae, aperte ostendit quia Filius personaliter alter est quam Pater, et figura ab eo cujus est figura diversa est; sed Filius aequali
Abbreviated transcription (Latin):
turam diuinam referuntur. qñ ad ꝑso¬
nam. ⁊ qñ ad ꝑsonam refetuntur modo.
ad prẽm. modoad filium referuntur. di¬
cuus edim pater est bamen. ⁊ filius ẽ
lumen. similit̾. pater est gła. filius est¬
gła. ⁊ hisduo una gła ⁊ um̃um lumen.
non luo.⁊ dictnir filius gła degla. sicut lum̃.
de lumiẽ. ⁊ principiũ de principio. ⁊ deus ded̾o.
ñ tũduo dii s unus. ñ cluo principia s nũ.
splendoraut̾ ⁊ figura sicut ⁊ ymago. ꝓprie.
tribuit. exeo ꝙ cum auctoritate cuncta
gub̾nat. ⁊ continet. sicut enim ab eo crea¬
ta sunt omĩaita ꝑ eum in mutabilẽ cõ¬
seruantur. cteatoris enim om̃ĩpotentia.
cã est subsistendi. omni creature. q̃uirtꝰ. si
abeis que ꝯdidit regendis aliqũ cessaret:
sintul omniũ reꝵ speties. ⁊ natura. ꝯtide̾t.

Expanded text:
turam divinam referuntur, quandoque ad personam. Et quando ad personam referuntur; modo ad Patrem, modo ad Filium referuntur. Dicimus enim: Pater est lumen, et Filius est lumen. Similiter Pater est gloria, Filius gloria, et hi duo una gloria et unum lumen, non duo. Et dicitur Filius gloria de gloria, sicut lumen de lumine, et principium de principio, et Deus de Deo, n duo dii, sed unus, non duo principia, sed unum. Splendor autem et figura, sicut et imago proprie tribuit, ex eo quod cum auctoritate cuncta gubernat et continet. Sicut enim ab eo creata sunt omnia, ita per eum immutabilem conservantur. Creatoris enim omnipotentia causa est subsistendi omni creaturae, quae virtus si ab eis quae condidit regendis aliquando cessaret, simul omnium rerum species et natura concideret.
Abbreviated transcription (Latin):
plr̃ dicit. qr sunt homicidia actus ⁊ nolunt᷑ nt.
Stenti. contentio est: inpugnatio ueritatis poõ:¬
fidentiam elamoris. dolo. dolus est qñ simuleta:
aluid⁊⁊ aluidagitur. maligni. malignitas est ⁊¬
mala uoluntas. t̾ ultra ñ pot̾. ł debenefitus gr̃a
ñ referre. susurro. t̃ter amicos discordias semi :
qr inu̾bis sunt addit decis. do odibiles ⁊ contu¬
meliosos. qui deĩt ꝑ fcĩs ꝯtumelias ⁊ turpia inf¬
tur. suphos inhonorib elatos. elatifunt qui no ꝙ¬
lunt pati prioremł parem. inu̾en. maloꝵ. qui⁊
nouumgenus mali cuiusq inuemut uerbo.
łoꝑe. ꝑarenti. carnalib uł spualb ñobedien¬

Expanded text:
r dicit, quia sunt homicidia actus et voluntatis. Contentione. Contentio est impugnatio veritatis per confidentiam clamoris. Dolo. Dolus est quando aliud simulatur, et aliud agitur. Malignitate. Malignitas est mala voluntas cum ultra non potest, vel de beneficiis gratiam non referre. Susurrones, inter amicos discordias seminanquia in verbis sunt, addit de eis: Deo odibiles, et contumeliosos, qui dictis vel factis contumelias et turpia inferunt. Superbos in honoribus. Elatos. Elati sunt illi qui nolunt pati priorem vel parem. Inventores malorum, qui novum genus mali cujuscunque inveniunt verbo vel opere. Parentibus, carnalibus
Abbreviated transcription (Latin):
est onius usus carna
ł ꝯmutionis. p̃der le¬
gitiinũ concubitũm.
ta adͥquirere. nec suꝑ¬
Elua pauꝑib erogare.
nequii neqͥtia ẽ tͣrmne¬
ritas. quando quis au
los dico: pleiniui. i.do¬

Expanded text:
est omnis usus carnalis commistionis praeter legitimum concubitum. um acquirere nec superflua pauperibus erogare. Nequitia. Nequitia est temeritas, quando quis audlos dico plenos i
Abbreviated transcription (Latin):
se libidinẽ: qr usã femine dis esse naturalẽom¬
nẽ ꝑfecto usum semine laudare complleris. ac ꝑ
hoc ⁊ ea que commiccuntur c̃ femmis stuprã
laudabilis.qr ⁊ illicutiq usus naturał ẽ quã¬
uis dampnandus quia legitmꝰ ñ est uñ ⁊ filii
s̃ legitimi s naturales uocãtur. qͥ m̃ nascũtur.
Nõ ergoꝯcupiscentiã carius. iillo u̾bolaudau̾
apłs. s naturalẽ usũ appellauit illum usum
unde natura humana potest nascendo subsist̾e̾.
nec dixit usum comiugalẽ. s naturalẽ. eũ uolẽs
intelligi qui fit mineubris ad hoc creatis. ut
s culꝑabilis. ab ea uero parte corpis q̃ ñ ad ge¬
nerandum ẽ instiauta. sietiam comuge quis¬
q utatur. contra naturã est.⁊ flagitiosũ est

Expanded text:
se libidinem, quia usum feminae dixit esse naturalemfecto usum feminae laudare compellis. At per hoc, et ea quae committuntur cum feminis stupra laudabis, quia et illic utique usus naturalis est, quamvis damnandus, quia legitimus non est. Unde et filii non legitimi, sed naturales vocantur, qui inde nascuntur. Non ergo concupiscentiam carnis in illo verbo laudavit Apostolus, sed naturalem usum appellavit illum usum, unde natura humana potest nascendo subsistere. Nec dixit usum conjugalem, sed naturalem, eum volens intelligi qui fit in membris ad hoc creatis, ut sed culpabilis. ab ea uero parte corporis, quae non ad generandum est instituta, si et coniuge quisque utatur, contra naturam est et flagitios
Abbreviated transcription (Latin):
intelligant. nͥ ꝙ apro¬
bitate ieinotum est.
quos sua cecitas a ueri¬
tatis lumine funditꝰ
excludit. tradidit dic

Expanded text:
intelligant, nisi quod a probitate remotum est, quos sua caecitas a veritatis lumine funditus excludit. Tradidit, dico,
Abbreviated transcription (Latin):
explicabili. ł mnexplicabłi. in passiones igno¬
nmie. ut cruasnacruninb uindicarentu
⁊ supplicia peccantium nontm sint tormen
⁊ enumeno multa que petẽasut. ⁊ pone pecãi
Int̃primĩ erim peccin apͥostasie ⁊ ultimã pe¬

Expanded text:
xplicabili, vel inexplicabili. In passiones ignominiae, ut crimina criminibus vindicarentur, et supplicia peccantium non tamen sint torolus, enumerat multa quae peccata sunt, et poenae peccati. Inter primum enim peccatum apostasiae,
Abbreviated transcription (Latin):
in scõ scoꝵ maxime claruit. quam negare qͥe
non ualet. recte indelligentium eloquia ue̾¬
ritatis. humana igitur merita conticescant.
laris illius generationis inuen̾it. ipe in nobis
tionis inquirat. neq enim xp̃o retributũ est
fecit. in quem credidimuc xp̃m. Iuefacit iiꝰ
nobis principium fidei. qui fecit hominem
principem fidei. ⁊ ꝑfectorem iħm. ¶ Nuiiũ ẽ¬
igitur illustrius p̃destinationis etemplum
quam ip̃e mediator. Quisquis ergo fidelis uult
eam bene intelligere. attendat xpm at̾o in
illo mueniat. ⁊ se ip̃m qui in eoueram naturã¬
limatam ut qui suscepit. ⁊ ꝙ suscepit uria
cẽt intriitate ꝑ᷑. Neq enim hoĩe assump¬
to quat̾ntas fca est s trinitas manłit. as¬
sumptione illa mestabiliter fatiente psoẽ
unius indo ⁊ hoĩe ueritatem. ħ de ipi de ꝓrẽ

Expanded text:
nctorum maxime claruit, quam negare quis non valet, recte intelligentium eloquia veritatis. Humana igitur merita conticescant hlaris illius generationis invenerit, ipse in nobis egenerationis inquirat. Neque enim retributa est fecit in quem credimus Christum. Ille facit in nobis principium fidei, qui fecit hominem principem fidei et perfectorem Jesum. Nullum igitur est illustrius praedestinationis exemplum, quam ipse mediator. Quisquis ergo fidelis vult eam bene intelligere, attendat Christum atque in illo inveniet, et se ipm, ut qui suscepit, et quod suscepit, una esset in trinitate persona. Neque enim homine assumpto quaternitas facta est. Sed trinitas mansit, assumptione illa ineffabiliter faciente personae unius in Deo et homine
Abbreviated transcription (Latin):
mitio ⁊ sn t̾minosempitermis. Iiludai
p̃cestinandum erat. ꝙ nondum erat. ut sic suotẽ¬
pore fieret. quemad̾m ante tempora. p̃destinatũ
erat. ut fieret. Quisquis igitur filium dei prede¬
tinatum negat: hũc eundem flium hominie

Expanded text:
nitio, sine termino sempiternus? Illud autem praedestinandum erat, quod nondum erat, ut sic suo tempore fieret, quemadmodum ante omnia tempora praedestinatum erat ut fieret. Quisquis igitur Dei Filium praedestinatum negat, hunc eumdem filium hominis
Abbreviated transcription (Latin):
bum. trib testib appbatis. si quid quat¬
tut ad iudicandum aliquẽ. ⁊ si asser¬
tione testium culpam inuenero. ñ parcã
sicut p̃dixi. bis. cum presens fu ⁊ modo p̃¬
digut tunc bis predixi. ⁊h
⁊predicout p̃¬

Expanded text:
 tribus testibus approbatis. Si quid quaeretur ad judicandum aliquem, et si assertione testium culpam invenero, non parcam sicut praedixi bis, cum praesens fui, et modo praedico ut tunc bis praedixi. Et praedico,
Abbreviated transcription (Latin):
exꝑi. eius xp̃i qui
lne.⁊ minas ⁊ om̃ia.
.l. ibas expire si¬
dicam ego possum.
psonedeitribuere
qd̃ in nobis facit.
it. cuius munere loquelatur .i. xp̃o de quo
ruit ex huis queint̃ uos fecit. cum dona dedit.
ꝙ exꝑti nõ dubitent seab eo posse puniti
Qma uiderc̃ in noiẽ eius mortuos suscitatoᷤᷤ
demones fugatos. ⁊ surdis auditũ. iutis af¬
fatum. claudis gressum cecus uisũẽẽ rddi¬
tũ.⁊ uere potens est: ¶ Amiꝰ siciuisix̾ ẽ¬

Expanded text:
ur et minas et omnia, ultis experiri sidicam ego possum, onae Dei tribuere quod in nobis facit, uit, cujus munere loquebatur in Christo, de quo ruit ex his quae inter eos fecit, cum dona dedit, quod experti non dubitent se ab eo posse puniri. Quia viderunt in nomine ejus mortuos suscitatos, daemones fugatos, surdis auditum, mutis affatum, claudis gressum, caecis visum esse redditum. Et vere potens est: nam, etsi crucifixus e
Abbreviated transcription (Latin):
ta est pax ⁊ reꝯcilia¬
tio. hic ponit ꝑ que
gentes ꝑtinere. ⁊ mi¬
uit ei̾s pͥredicare. ⁊ fa¬
cit pati ꝓ eis. ut ma¬
gis fint᷑ deõ grati. ab¬
ultimo autem ĩci
dei implenda. mhͣ

Expanded text:
ta est pax et reconciliatio, hic ponit per qugentes pertinere, et misit eis praedicare, et facit pati pro eis, ut magis ultimo autem incipDei implenda in ha
Abbreviated transcription (Latin):
respondede michi.
usq huc en̾im pen¬
det sũa ⁊ interponitur illud. quos itenĩ
qui uultis esse carnaliter. sub lete. dicu
rurit. ip̃a ꝓbat se dimittendam. ꝙ si noni¬
delligunt. stulti sunt. sdeo eos israngat
dicens. legem non legistis. a. legistis qu¬

Expanded text:
respondete mihi. Usque huc enim pendet sententia, et interponitur illud quos iterum qui vultis esse carnaliter sub lege, dicite runt, ipsa probat se dimittendam. Quod si non intelligunt, stulti sunt. Ideo eos interrogat, dicens: legem non legistis? Quasi
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ nudi. cum apłs se¬
omemorat laporasse
infame ⁊ siti. ubi gͦ¬
est ꝓmissio dei dicen
misimus. ⁊ a quo ꝓmissionẽ uite presentis.
⁊ future ħemus. hec sicut adiutoria. qñ appo¬
nat.⁊ qñ detrahat. sicut nob̃ expedite iudicat.
ad nos consolandos. ⁊ exercendos in hac uita.

Expanded text:
 nuditate. Cum Aposmmemorat laborasse in fame et siti, ubi epromissio Dei dicentmisimus, et a quo promissionem vitae praesentis ac futurae habemus, haec adjutoria quando apponat et quando detrahat, sicut nobis expedire judicat ad nos consolandos et exercendos in hac vita.