comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rego lugeam luctꝰ iste: se usu non
rõne tuetur. Si dñs dedit dilecto
suo sõpuũ. ⁊ talẽ sõpnũ in quo he¬
hereditas dm̃ filu ñces fructus uẽ¬
tris: quid hoꝵ indet᷑ fletũ indic̾e.
Ego ne fleami illũ qui fletũ eua¬
sit᷑. Ille tripudiat ille tͥũphat ille
uitroductus ẽ ingandiũ dm̃ sui.
illi ĩ iudõ. Interĩ ꝑantur exequie.
offertur ꝓ eo saccificiũ ꝯsiuãtut¬
ĩ ex more oĩa cũ sũma deuocõne¬
et alac̾tate. S tabat eminꝰ puer.
cui emortuũ pendebat alat̾e bͣchĩ¬
uni magis iłli ĩpedim̃to qmͣ usi
Quo cõp̾to ĩnui ut acced̾e̾t. ⁊ app̾¬
hendi aridã manũ ⁊ applicui ad
mortuo honũ helysens pñ ille de
longe uen̾at. a manũ ꝙͣ pedẽtẽ at.¬
tulat sanã mpat̾am reportauit.

Expanded text:
ego lugeam? Luctus iste usu se, non ratione tuetur. Si Dominus dedit dilecto suo somnum, et talem somnum, in quo haereditas Domini, filii merces, fructus ventris, quid horum videtur fletum indicere? Egone fleam illum, qui fletum evasit? Ille tripudiat, ille triumphat, ille introductus est in gaudium Domini sui; illi invideo. Inoffertur pro eo sacrificium; consummantur ex more omnia cum summa devotione. Stabat eminus puer, cui emortuum pendebat a latere brachium, magis illi impedimento, quam usui. Quo comperto, innui ut accederet: et apprehensam aridam manum applicui ad mortuo homini Elisaeus . Puer ille de longe venerat, et manum quam pendentem attulerat, sanam in patriam reportavit.
Abbreviated transcription (Latin):
dior. nõ macilẽtior ẽẽ indelatur.
Nõ igata quoq frons. nõ reꝯdi¬
ti oculi. neq nares excenuate. Nõ
ꝯcͣcta labia. nõ adusti dentel. Non
collũ exesũ ⁊ gracile: nõ curmi hu¬
m̾i.nõ caro erinanita incorpe re

Expanded text:
dior, non macilentior videbatur; non rugata frons, non reconditi oculi, non nares extenuatae, non contracta labia, non adusti dentes, non collum exesum et gracile, non curvi humeri, non caro exinanita in corpore
Abbreviated transcription (Latin):
ibi p̾cipue ut mpudent̾ ea q̃ apud ali¬
os agũt᷑ cͥcũlustrando ꝓspiciat. S ut po¬
mis uidelic neq inhĩtu neq ingestu
indetẽs aͥd aut inhonestũ agat᷑. Sic̃¬
qͥdam faciũt qui cũ ad edendũ alled̾it
inquieta q̃dam agitacõne ⁊ ꝯfulione
mbroꝵ intẽpanciã aumi sui designãt
sapud extuciũt. brachia erexerũt. ma¬
nus in altũ expandũt mõ sine magͣ
t᷑pitudinẽ qiͣ totũ epulũ sint absortu¬
il. iugentes quosdam conatus ⁊ gestꝰ ĩ

Expanded text:
id dicam impudenter ea quae apud alios aguntur circumlustrando prospiciat, sed ut ponus videlicet neque in habitu, neque in gestu indecens aliquid aut inhonestum agatur. Niquidam faciunt, qui cum ad sedendum assederint, inquieta quadam agitatione et confusione membrorum intemperantiam animi sui designant. Caput excutiunt, brachia exerunt, manus in altum expandunt, et non sine magna turpitudine quasi totum epulum simul sint absorpturi, ingentes quosdam conatus et gestus satis
Abbreviated transcription (Latin):
tem se flebothomi ictu sang̾nem
emitt᷑e radm̃ q cruoris incelũ usq
ꝑtendi. ita ut lucẽ obmibilaret.i.
q quidã tñsmarinus idit ꝑsõpni¬
uerat suꝑbe ⁊insolent̾ ut solebat cͥ¬
cũstãtes despiciẽs. Sũt crucifixitmu
mordicus apphẽdens. brachia illi cor¬
rosit. crura pene truncanit. Erucifix¬
ũ din tołasse. s tandẽ regẽ ita pede
depulisse ut supmiꝰ cad̾et. Ex ciꝰ ia¬
centis ore tanta fłama effusa ẽ: nt
fumeoꝵ uoluminũ orbes ĩ syd̾a lam¬
b̾ent. hoc sõpmiũ cũ quidã ei retu¬
liss. respõdit. monachꝰ ẽ ⁊ cã mĩmo¬
tũ monathili sõpinat. Date ei cẽ¬
tũ soł. Ead̾ die ꝑcussũ ẽ insaltu pec¬
tus eius lagitta qmͣ iec̾at galt̾us
tirians nules quidã de fuͣcia qui ser¬
nũ uolebat ꝑcut̾e qui ꝓpe regẽ sta¬
bat. Obnt aĩmo dm̃.mͫ.cͦ. regni su.
xiii. iite .xͦl .iiiiͦ. nonas augusti. Nul¬
sit. Sacros honores sin iuris ẽẽ dicti¬
tabat. Eo dic quo mortiuis ẽ tres

Expanded text:
tem se phlebotomiae ictu sanguinem emittere, radiumque cruoris in coelum usque tendi, ita ut lucem obnubilaret. chus quidam transmarinus vidit per somnigestu et insolenti, ut solebat, circumstantes despiciens. Tunc, crucifixum mordicus apprehendens, brachia illi corroserit, crura pene truncaverit. Crucifixum diu tolerasse, sed tandem pede ita regedepulisse, ut supinus caderet. Ex cujus jacentis ore tanta flamma effusa est, ut fumeorum voluminum orbes etiam sidera lamberent. Hoc somnium cum quidam ei retulisset, respondit: Monachus est, et causa nummorum monachiliter somniat. Date ei centum solidos. Eadem die percussus in saltu pectus sagitta, quam jecerat Galterus Tiriaus miles quidam de Francia, qui cervum volebat percutere; qui prope regem stabat. Obiit anno Domini 1100, regni sui 13, vitae 41, IV Nonas Augusti. Nulsit. Sacros honores sui juris esse dictitabat. Eo die quo mortuus est, tres
Abbreviated transcription (Latin):
um tẽploꝵ pingi: cum hac suꝑscͥp¬
cõne cesuerũt. Usus me genuit pe¬
ꝑit memoria. Sophiã me uocãt ga¬
ii. nos sapiãm. Et hec iteꝵ scͥbi ins¬
serũt. Ego odi hoĩes ignaua oꝑa¬

Expanded text:
ium templorum pingi cum hac circumscriptione censuerunt. « Usus me genuit, peperit memoria, Sophiam me vocant Graii, vos sapientiam. » Et haec iterum scribi jusserunt: « Ego odi homines ignavo
Abbreviated transcription (Latin):
solio regni sui: describet sibi
deut̾rononuũ legis huiꝰ inuolumi¬
ue. Igͥ pͥnceps iuris nõ debet eẽ ig¬
uarꝰ : l mlt̾is pͥuilegiis gaudeat.
nec p̾textu milicie. legẽ dmũ ꝑmit¬
titur ignorare. S ⁊ pͥnceps xpĩans¬
simꝰ legib suis indicit. nededignẽ¬
tur pͥncipes sacros canones nuita¬
ri. Iiuitilis eiũ ẽ oĩs ꝯstitucõ pͥnci¬
pis: si nõ ẽ ecc̃astice discipline cõfor¬
mis. Seqͥt᷑. Et hẽbit secũ: leget¬
tis. hĩc ẽ qd ulittis qͣs rex romanoꝵ
misisse legit᷑ ad regẽ fũcoꝵ. hortãs
eũ ut liberos suos lib̾ałib discipli¬
nis iustitui fac̾et. ad iecit int̾ ce¬
t̾a. Rex illit̾atus: ẽ qiͣ asiuus coro¬
natus Q uod si forte illit̾atꝰ ẽ: certe
lictatoꝵ ꝯsilis eũ regi uecesse est.
Hĩc ẽ qd̾ exemplar legis. alac̾dotib
lenitice trib iubet᷑ assum̃̾e: id est
a catholicis uiris ⁊ lit̾atis. Plato eiũ
ut boetiꝰ testis ẽ res puplicas fore

Expanded text:
solio regni sui, describet sibi Deuteronomium legis huius in volumine. Igitur princeps iuris non debet esse ignarus, licet multis privilegiis gaudeat, nec pretextu militie legem domini permittitur ignorare, sed et princeps christianissimus legibus suis iudicet, ne dedignentur principes sacros canones imitari. Inutilis enim est omnis constitutio principis, si non est ecclesiastice discipline conformis. Sequitur: Et habebit secum legettis. Hinc est quod in literis, quas rex Romanorum misisse legitur ad regem Francorum, hortans eum ut liberos suos liberalibus disciplinis institui faceret, adiecit inter cetera: rex illiteratus est quasi asinus coronalitterarum consiliis eum regi necesse est. Hinc est quod exemplar legis sacerdotibus Leviticae tribus jubetur assumere, id est a catholicis viris et litteratis. Plato enim, ut Boetius testis est, respublicas fore
Abbreviated transcription (Latin):
Gta sy nodosymomiacos auathe¬
matiranit uxorattis sac̾dotes adim¬
uo offõ remouit. ⁊ laicis missam eoꝵ
audire int̾dixit. nouo exemplosiut
multis uisũ ẽ inꝯsid̾ato p̾mdicõ. qr¬

Expanded text:
ta synodo symoniacos anathematizavit, et uxoratos sacerdotes a divino officio removit, et laicis missam eorum audire interdixit, novo exemplo, et ut multis visum est inconsiderato prejudicio,
Abbreviated transcription (Latin):
illa uinificat nec bonoꝵ m̾itis dis
Icia illis ꝯtͣ instĩam agẽtib. aliis ꝗsy¬
monia nõ declinantib / aliis notã
auaricie honesto noĩe p̾texentib.
dũ hoc qd̾ se gͣtis dare iactant sub
caritatis noĩe uẽdũt c⁊ ut demõta¬
nis dicit eusebius noĩe lb̾ oblacõis
ħ hac inportiuntate laicis insingẽ¬
tib ꝯͣ sacros ordines ⁊ se ab oĩ ecc̃as¬
tica sb̾ icccõne ertucientib. laici
sacra myst̾ia tem̾ant. ⁊ de hins dis¬
putant. Infantes baptizant. sordi¬
do humore auriũ ꝓlacro oleo res¬
mate utentes. In extremo inte in
tat᷑as igni cremãt. Et ut ĩ uno ce¬
tã ꝓpendas. laici corp̾ dñi ap̾sb̾ris ꝯ¬
iugatis ꝯsecratũ sepe pedib ꝯculca¬

Expanded text:
disptia, illis contra justitiam agentibus; aliis a symonia non declinantibus, aliis notam avaritiae honesto nomine pretexentibus dum hoc quod se gratis dare jactant, sub caritatis nomine vendunt, et ut de Montanis dicit Eusebius, sub nomine oblationum hoc hac oportunitate laicis insurgentibus contra sacros ordines, et se ab omni aecclesiastica subjectione excutientibus. Laici sacra misteria temerant et de his disputant; infantes baptizant, sordido humore aurium pro sacro oleo et crismate utentes; in extremo vitae vitatas igni cremant; et ut in uno cetera perpendas, laici corpus Domini a presbiteris conjugatis consecratum sepe pedibu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑator ⁊ galł ig̾manis ad auxiliandũ
regno uocatis northmãnos obsedit. Cũ
quo godefridus rex fco fede. ut sibi fri¬
sia ꝓm̃cia ⁊gila filia lotharii regis ux¬
or daret᷑. baptizat᷑ ẽ . ⁊ ab inꝑatore de
sacro fonte susceptꝰ. Sigefrido quoq
rege minis mun̾ato. cõs aregcio suo
recede fecit. Qui mox franciã repetẽtes.
post młta incursiones a karlom̃ano
rege francoꝵ xii. milia argenti ꝓbati
ꝓtributo exigũt. ⁊ sic in .xii. ãnis pacẽ
ris a romana ur be infũciã tnͣsfeit.qͥ.s. ca

Expanded text:
perator a Gallis et Germanis ad auxiliandum perator a Gallis et Germanis ad auxiliandum regno evocatus, Northmannos obsidet. Cum quo Godefridus rex facto foedere, ut sibi Fresia provintia et Gisla filia Lotharii regis uxor daretur, baptizatus est, et ab imperatore de sacro fonte susceptus est. Sigifrido quoque rege nimis munerato, eos a regno suo recedere fecit. Qui mox Franciam repetentes, post multas incursiones a Karlomanno rege Francorum duodecim milia argenti probati pro tributo exigunt, et sic in duodecim annos pacem ris a Romana urbe in Franciam transfert; qui Ca
Abbreviated transcription (Latin):
bi danis fñciam ⁊ lothorĩgiam ꝑ uagãtes.
ambians attrebatis. corbeiã. cam̾atũ.
taruenuam siues morinoꝵ menapioꝵ
brachatentiũ. õem q cͥta scaldũ flmũ
tram. monastia scõꝵ. W̾alanci ⁊ richa¬
nii ferro ⁊ igni deuastant. Inde w̾al flu¬
uiũ ig̾ssi totã batuã. palaciũ ⁊̃ neoma¬
gi incendũt. E Odem ano godefridꝰ ⁊ sige¬
fridꝰ reges northiãuoꝵ cũ mestuabili
młtitudĩe iuxta mosam iiloco hasson
ꝯsedentes: leodm̃. traiectũ. tñgͥs colom¬
am. ag̾pinam. bĩiã. cũ ad iacentib
castelł ꝯburũt. aquis inpallacõ eqͦs sta¬
bulantes oppidũ ⁊ palaciũ incendunt.
p̾̃tea monast̾iũ stabulans. maliuũda¬
nũ. indam. pͥmiã. sacri ordĩs in utroq
sexu nĩstri uͥ pot̾ant oꝑtumꝰ latebant.
isc̃oꝵ corꝑa ipignora locis tutiorib
ab scondebãt. Ad ħ mala. hug̾. filius
lotharii ex waldrada pelice in lotha¬
ringia. ⁊ boso supͣ dictus inburgundia.

Expanded text:
bi Danis, Franciam et Lotharingiam pervagantes, Ambianis, Atrebatis, Corbeiam, Cameracum, Tarvennam, fines Morinorum, Menapiorum, Bracbatensium, omnemque circa Scaldum fluvium terram, monasteria sanctorum Walarici et Richarii, ferro et igni devastant. Inde Wal fluvium ingressi, totam Batuam, palatium etiam Neomagi incendunt. Eodem anno Godefridus et Sigifridus reges Northmannorum cum inaestimabili multitudine juxta Mosam in loco Haslon considentes, Leodium, Trajectum, Tungris, Coloniam Agripinam, Bunnam cum adjacentibus castellis comburunt; Aquis in palatio equos stabulantes, oppidum et palatium incendunt; preterea monasteria Stabulaus, Malmundarium, Indam, Prumiam. Sacri ordinis in utroque sexu ministri, ubi pcorpora et pignora locis tutioribus abscondebant. Ad haec mala Hug filius Lotharii ex concubina Waldrada in Lotharingia, et Boso supra scriptus in Burgundia
Abbreviated transcription (Latin):
regis exw̾aldrada pelice pat̾uũ lotharĩ
gie rebellando assequi speraus. gode¬
frido regi northinannoꝵ cui soror sua
gila ipserat medietate affectati reg¬
in ꝓmissa ꝑsuadet: ut ab imꝑatore ĩ¬
ꝑia les fiscos ad libitũ sĩ sibi addi pe
regni in iuscib regni ĩmitte̾nt᷑. Si nega¬
Ad hoc tractãdũ iussu mꝑatoris hẽrico
duce / ⁊godefnido mbatuam exꝯdicto ꝯ¬
uemẽtib int̾ agend̾̃ godefridꝰ cũ suis
ꝑnuit᷑. Nec młto post ⁊̃ hugꝰ ab hẽrico
execat᷑. ⁊ nouissime ĩmonachũ pru¬
mie attondetur. Spd̾ ꝯstantinopo lim
basilio imꝑatore mortuo: leo filiꝰ. ei̾
mãm a louaruo cxeuntes parisins ob¬
sident. sont̃ quos hemicus dux excitũ
ducẽs dũ incante equitat: in foueã
rãt lapsus trucidat᷑. Hng̃ dux abbas
nure potestatii ⁊ prudẽtie morit᷑. A
tor cũ norrhinanos ne quiret expelłe.
tandẽ sc̃o fed̾e̾ ꝯcessit eis regiones que
labant. Que ꝑs fraucie a northman

Expanded text:
regis ex Valdrada pellice, paternum Lotharingiae regnum rebellando assequi sperans, Godefrido Normannorum regi, cui soror sua Gisla nupserat, medietate affectati regni promissa persuadet, ut ab imperatore imperiales fiscos ad libitum suum sibi addi petregni in viscera regni immitterentur: si negaetur. Ad hoc tractandum, jussu imperatoris Henrico duce, et Godefrido in Batuam convenientibus, inter agendum Godefridus cum suis perimitur; nec multo post etiam Hug ab Henrico excaecatur, et novissime in monachum Prumiae attondetur. Apud Constantinopolim Basilio imperatore mortuo, Leo filius ejus manni a Lovanio exeuntes, Parisius obsident: contra quos Henricus dux exercitum ducens, dum incaute equitat, in foveam, rant, lapsus trucidatur. Huo dux et abbas mirae pietatis et prudentiae moritur. Ator cum Northmannos nequiret expellere, tandem facto foedere concessit eis regiones, qualabant. Que pars Franciae a Nortman
Abbreviated transcription (Latin):
mortuo cuiꝰ fr̃ ludouitꝰ iaui pͥori an¬
no obierat northinani fñciam repetũt.
dicentes se cũ rege frãcoꝵ tm̃snõ cũ frã¬
cis pacis pepigisse pactũ/ Hĩc ꝯpulsi frã¬
ci karolũ mꝑatorẽ ad auxiliand̃ sibi ĩui¬
tates: franciam ei sb̾iciũt. Qui ꝯ̃ north¬
mãnos apud louaniũ castra metatos
semel ⁊bis ex̃citũ nusit. s nicħ dignũ
fecit. Regnauit gͦ karoł ⁊̃ infrancia.¬

Expanded text:
mortuo, cujus frater Ludowicus jam priori anno obierat, Northmanni Franciam repetunt, dicentes se cum rege Francorum tantum, non cum Francis pacis pe pigisse pactum. Hinc compulsi Franci Karolum imperatorem ad auxiliandum sibi invitantes, Franciam ei subiciunt. Qui contra Northmannos apud Lovanium castra metatos semel et bis exercitum misit, sed nihil dignum fecit. Regnavit ergo Karolus etiam in Francia
Abbreviated transcription (Latin):
pp̃ illũ ueu̾at uelocissimo cursu ꝑ
dera: cũctis indẽtib ferre cepit. i¬
le aũt imẜabiłr clam̃as. sucturri¬
te cines succurrite. totã ciuitatẽ cõ
potuerũt. sic q tandẽ subtͣcͣtus ui¬

Expanded text:
elocissimo cursu per aera cunctis videntibus ferre coepit. Ille autem miserabiliter clamans, Succurrite, cives, succurrite, totam civitatem commpotuerunt: sicque tandem subtractus vi
Abbreviated transcription (Latin):
to maiorẽ incõbustione. Ad hec co¬
mes. Quis ẽ ille eiꝰ suꝑ ꝙ̃ sedetis:i
Uyabolus inquit quidã ẽ: qui noᷤ
nieffabili uexacõne torq̃t. Posset¬
ne nobis ait aliquis sucturrere :
poss inquit. Si nos feceretis ĩrũc

Expanded text:
lto majorem in combustione. Ad haec colto majorem in combustione. Ad haec comes: Quis est ille equus, super quem sedes? Diabolus, inquit, quidam est, qui nos ineffabili vexatione torquet. Possetne vobis, ait, aliquis succurrere? Posset, inquit, si vos feceritis in c
Abbreviated transcription (Latin):
Et utinã nos indissetis. Certe ĩqͥt
comes eius tecũ uadam. ⁊ indebo
nsionẽ hãt magnã. Igitur comes
cõfessus oĩa pcc̃a sua: mutat hĩtũ i
assuit secũ carbonariũ: abut q
cũ eo solus insilũa. Et cũ ugilarent:
circa mediã noctẽ audiũt quẽdã bu¬
cinãtẽ fortit̾: ⁊ signauit se ꝑ totum
Et ecte imẜa mulier illa. accurrẽs
unda sic̃ prius cepit fossam sugie̾s
resũpsit. Qͣ suꝑ eqũ au̾te se positatũ
fug̾e uellet: comes aduirauit eũ ĩ
uoĩe dñi ut staret ⁊ dret ei quis eẽt¬
⁊ cur hoc facẽt. Tñt ille sublisteus
ait. Ego sũ nr̃ ille unles ⁊ ħ ẽ illa mli¬
et uobił. uxor illius uulitis: quẽ ꝓ
amore nieo int̾fecit ut licencuis⁊
freqũtiꝰ meo ꝯcubitu fru̾et᷑: ⁊ in hos
lis noctib ame int̾ficitur. ⁊ꝯburi¬
tur. Tantũ eni dolorẽ patit᷑ ĩittu
gladii quo can ferio: qnͣtũ nulłꝰ
uniqmͣ in morte sua passus ẽ. ⁊ mł¬

Expanded text:
et utinam vos vidissetis. Certe, inquit et utinam vos vidissetis. Certe, inquit comes ei, tecum vadam, et videbo visionem hanc magnam. Igitur comes confessus omnia peccata sua, mutat habitum, et assumit secum carbonarium, abiitque cum eo solus in silvam. Et cum vigilarent circa mediam noctem, audiunt quemdam buccinantem fortiter, et signavit se per totum. Et ecce misera mulier illa accurrens nuda, sicut prius, coepit fugiens resumpsit: qua super equum ante se posita cum se fugere vellet, comes adjuravit eum in nomine Domini, ut staret, et diceret ei, quis esset, et cur hoc faceret. Tunc ille subsistens, ait: Ego sum vester ille miles, et haec est illa mulier nobilis, uxor illius militis, quem pro amore meo interfecit, ut licentius ac frequentius meo concubitu frueretur. Et in hoc lis noctibus a me interficitur et comburitur. Tantum enim dolorem patitur in ictu gladii, quo eam ferio, quam nullus unquam in morte sua passus est, et mu
Abbreviated transcription (Latin):
alis eqꝰ crat ille: ꝙ̃ mõstrauit
carbonarius. conniti cuidam
mnitisi. Erat enĩ carbonarius iste
uir pauꝑ in scło. s diues in d̾o: re¬
ligiosus ⁊ timẽs deũ. ob ꝙ ⁊̃ fami¬
liaris erat p̾fatocõiti. Hinc dum¬
uocte qͣdã ingiłaret: ⁊ custodiret
fossam suani carbonificã act᷑ in
equo iugro nilideus euagiato gla¬
dio uelocit᷑ equitãs: ut fugiente
apphendet mulierẽ. Que dũ fugi¬
euł fossam circuiret ꝯp̾hensa est
tam rursus extraxit: ⁊ posuit añ
se suꝑ eqũ ⁊ abiit. Hec aũt isio.
dam dic de huiꝰmodi insione taui
frcqñti. ninus auxius cogitaret.
sic cogita bñdꝰ ⁊ tristis obiuauit co¬
nuti. Miratꝰ comes. traxit eũ ĩptẽ.
i secrete requisiuit ab eo. qͥd ħret
dicẽs. Si quis tibi fecit ĩ iuiriam ł
molestiam aliqmͣ intulit. ne cela¬
u̾is ame. Ego enĩ te bñ ũditabo.
Si ĩ egestate es: egotibi sb̾ueniã.
Qui R̾udit. Nich necesse hẽo. de
nullo ꝯq̃ror: s hec ⁊ hec tociẽs indi.

Expanded text:
alis equus erat ille, quem monstravit carbonarius comiti cuidam Nivernensi. Erat enim carbonarius iste vir pauper in saeculo, sed dives in Deo, religiosus et timens Deum. Ob quod etiam familiaris erat praefato comiti. Hic nocte quadam cum vigilaret et custodiret fossam suam carbonificam incensamequo nigro insidens, evaginato gladio velociter equitans, ut fugientem apprehenderet mulierem: quae dum fugiens fossam circumiret, compressa est m et exustam rursus extraxit, et posuit ante se super equum, et abiit. Haec autem visio dam die de hujusmodi visione tam frequenti nimis anxius cogitaret, sic cogitabundus et tristis obviavit comiti. Miratus comes traxit eum in partem, et secrete requisivit ab eo, quid haberet, dicens: Si quis tibi fecit injuriam, et malitiam aliquam intulit, ne celaveris a me, ego enim te bene vindicabo; si in egestate es, ego tibi subveniam. Qui respondit: Nihil necesse habeo, de nullo conqueror, sed haec et haec toties vidi,
Abbreviated transcription (Latin):
do ĩ tatẽs fabłatur. Intende illi: qui
intendit tibi. Nudi illũ loqñtem
ut diuinis laudib soluẽdis debita
reuencia ⁊ sollitudiue assistas. si si
ego ista fatiã dicor: S ꝙ face̾ uel¬
lem. ⁊ nõ fecisse penitet ⁊ nõ fac̾e
piget. O qm̃ felix esses: si spũalib¬
oculis sẽꝑ nitueri posses. quõ ꝑneĩ¬

Expanded text:
do etiam tacens fabulatur. Intende ergo illi qui intendit tibi; audi illum loquentemsi divinis laudibus solvendis debita reverentia et sollicitudine assistas, super ego ista faciam dico, sed quod facere vellem, et non fecisse poenitet, et non facere piget. oculis 327 semel intueri posses, quo
Abbreviated transcription (Latin):
adntilitatẽ. Hõ g ͦ qiͣ inquodã me¬
dio collocatus ht̃ sr̃ se dm̃: subt̾ se
mũdũ ⁊ corpre quidem de orsum mũ¬
leuat᷑. Necesse gͦꝰ fuit ut insibilium
ꝯdicõ ita ordin̾aretur qͣtinꝰ hõ ĩcis

Expanded text:
ad utilitatem. Homo ergo quasi in quodam medio collocatus, habet super se Deum, sub se mundum, et corpore quidem deorsum munlevatur. Necesse autem fuit ut visibilium conditio ita ordin
Abbreviated transcription (Latin):
insidiãciũ. Cogitet gͦ qui põt qͣ¬
lis sit hic filius ⁊ qnͣta sit enis nͥtͫ.
cuiꝰ officõ quisq uõ solũ seip̃m
cõtra nicia munit. sed eciam ali¬
os apct̃ati laq̃is eripe cõtẽdit. Ig̾

Expanded text:
nimarum. Cogitet qui potest qualis sit hic filius, quanta sit ejus virtus, cujus officio quisque non solum seipsum contra vitia munit, sed etiam alios a peccati laqueis eripere contendit, et
Abbreviated transcription (Latin):
cũ cogitur eos ꝓculpa ꝑcute̾. ꝙͣ
cũ cogit᷑ ꝓ eoꝵ defensione pimimi.
libent᷑ gꝰ. se occurrẽtib ꝑicłis obi¬
riua mũdane p̃ssure discͥmina tre¬
pidat. nͥ tẽpestatib dm fatigatos
itaudẽ lictorib ciectos. blande exti¬
piat ⁊ bengne foueat. Sydon ne¬

Expanded text:
cum cogitur eos pro culpa percutere, quam cum cogitur pro eorum defensione punire. Libenter ergo se occurrentibus periculis objimarina mundanae pressurae discrimina trepidat, nisi tempestatibus diu fatigatos, et tandem littoribus ejectos blande excipiat, et benigne foveat. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
ille ⁊ inquisunt quid hoc eẽt. Cui
ille. Ego inqͥt iht uocor qui undi¬
q cũcta ꝯtẽplor ⁊ isti uĩt oculi qͥb
uidi sueni qm̃ in canea ꝯclusisti.
culo exhausiss in poculũ. ⁊ ip̃o detu¬
liss. ecce pauꝑ in portunꝰ illud si¬
bi dari poposcit. dicẽs qr si statĩ ñ
bib̾et. ꝓtinꝰ expiraret. Precepit
ep̃c illud pauꝑi dari. Cũq ampliꝰ
sitiret ep̃t qmͣ añ. inssit it̾m in

Expanded text:
ille, et inquisivit, quid hoc esset. Cui ille: « Ego, inquit, Jesus vocor, qui undique cuncta contemptor; et isti sunt oculi, quibus vidi suem, quam in cavea modo conclusisti, culo exhausisset in poculum, et episcopo detulisset; ecce pauper importunus illud sibi dari poposcit, dicens, quod si statim non biberet protinus exspiraret. Praecepit episcopus illud pauperi dari; cumque amplius sitiret
Abbreviated transcription (Latin):
iussit emi nam p̃dã. Empta ẽ ina
xx. mĩmis papienfib cocta t appo¬
sita. Et cc̃ce pauꝑ ad iauuã id ñx¬
ime sibi dari postulat. qd̾ abb̃i
appositũ erat misit ei albas ĩte¬
grũ ad huc piscẽ illico pauꝑ cũ
ꝑ abside pleua pisce insb̾ume se
extulit. ⁊ celũ cuctis indẽtibr pe¬
sum pauꝑĩ occultamꝰ: incelum
ꝑari iussit. Cũq missam canta¬
ret. illetebroso gustu eiusdẽ piscis
tẽptatꝰ ẽ affectus. Erubuit ille.
expletaq missa. febreticũ piscẽ
pauꝑi dari iuissit. Quidã pr̃fa¬
nulias unũ solũ mĩmũ hẽbat ĩ
ei nũmũ illũ. Reddit domũ. panis
qui solebat apponit᷑. Et ecce uir
ni eius posint. dicẽs ei a dño suo
missos. ⁊ tanqm qui expectaretur
mox recessit.

Expanded text:
t emi lampredam; empta est una viginti nummis Papiensibus; coacta et apposita; et ecce pauper ad januam id maxime sibi dari postulat, quod abbati appositum erat. Mittit ei abbas integrum adhuc piscem. Illico pauper cum paropside plena pisce in sublime se extulit, et coelum cunctis videntibus pesinu pauperis occultamus, in coelum aeparari jussit, cumque missam cantaret, illecebroso gustus ejusdem piscis tentatus est affectu. Erubuit ille, expletaque missa, febreticum piscem pauperi dari jussit. Quidam pater familias unum solum nummum habebat in ei nummum illum. Redit domum, panis solitus ei apponitur. Et ecce vir nu ejus posuit, dicens et a domino suo missos, et tanquam qui exspectaretur, mox recessit.
Abbreviated transcription (Latin):
nał fetoris. uolutare ingurgite ama¬
nitudĩs. qui delectatus es in uõlutabͦ
turpitudinis. Terror horribił ĩncror
ruite obrutte. ꝑ turbate. obuoluite.
possid̾e̾. Iustũ ẽ. Iustũ ẽ. Impudenti
audacia ꝯtẽpsi uos. ⁊ putenti delet¬
tacõne ꝓuotaui uos. ĩmo diũ non
Torq̃te reũ. iudicate dñi p̾sentiat
fornicator inf̾u̾alis torm̃ta q̃ meru¬

Expanded text:
 luxus. Volutare in gurgite amaritudinis, qui delectatus es in volutabro turpitudinis. Terror horribilis, dolorruite, obruite, perturbate, obvolvite, possidete. Justum est, justum est. Impudenti audacia contempsi vos, et putenti delectatione provocavi vos; imo Deum, non torquete reum, vindicate Deum. Praesentiat fornicator inferni tormenta quae meru
Abbreviated transcription (Latin):
ponsata regi celoꝵ ardent̾ fcã es
scortũ tortoris tartaroꝵ. O miẜi¬
heu de qmͣ sblimi ceciditi inqmͣ
ti om̃tis aũicia. ames spurcicra
sp̃ca nequicia. quid fecisti: Icelo d̾e¬
liquisti castũ aniorẽ tuũ. ⁊ in infer¬
nñ sequta es odiosũ corruptorẽ
tuũ. ⁊ mbaratro parasti nõ talamũ

Expanded text:
ponsata Regi coelorum, ardenter facta es scortum tortoris tartarorumHeu! de quam sublimi cecidisti, in qti, o mentis amentia, amens spurcitia, spurca nequitia, quid fecisti? In coelo dereliquisti castum amorem tuum, et in infernum secuta es odiosum corruptorem tuum, et in barathro parasti non thalamum,
Abbreviated transcription (Latin):
b tuis. glĩa mea expanesce. mẽs
me tradis deus meꝰ. si feci ut cẽm
reꝰ tinis. ñqd potui fac̾e ut nõ eem
creatꝰ tuus. Si michi castitateme
me dãpnare potes. tu ne diuisisti
unde saluare soles. Noli dñe noli
sic attend̾e malũ mneũ. ut obliuis¬

Expanded text:
 sum. Anima mea, expavesce; mens me tradis, Deus meus? Si feci ut essem reus tuus, nunquid potui facere ut non essem creatus tuus? Si mihi castitatem me damnare potes, tune amisisti unde salvare soles? Noli, Domine, noli sic attendere malum meum; ut oblivis
Abbreviated transcription (Latin):
data. Heu memoria ꝑdite iocim¬
ditatis. cur sic sr̃ aggrauas p̾ssu¬
ram possidentis infelicitatis. Qm
miẜa sors flagicõsi hõis cui aboñ
iialũ parit᷑ sũt intorm̃tũ. Tor¬

Expanded text:
ae. Heu memoria perditae jucunditatis! Cur sic superaggravas pressuram possidentis infelicitatis? quam misera sors flagitiosi hominis, cui et bonum et malum pariter sunt in tormentum? Tor
Abbreviated transcription (Latin):
rũ. heu ꝯfusio ululatuũ. tumłt
dentib stridentiũ. in ordinata mł¬
rea. caligniosa uolumĩa qmͣi t̾rifi¬
co rugitu uideo uos rotari. U̾mes
migne muẽtes. q̃ uura aiiditas ro¬
deudi sic nos accendit. quos ille igͥ
um nõ intendit: Denones coar¬
dentes. frem̃tes ardore. fiendentes fu¬

Expanded text:
u, confusio ululatuum, tumultus fletuum, stridor dentium, inordinata mulrea, et caliginosa volumina, quam terrifico rugitu video vos rotari. Vermes in igne viventes, quae mira aviditas rodendi sic vos accendit, quos ille ignis ignium non incendit? Daemones coardentes, frementes ardore, frendentes fu
Abbreviated transcription (Latin):
eque xp̃i spm̃. Hus itaq si dicatis
legeni regule sb̾ intͣsse ut habun¬
darz delictũ. uerũ dicitis. Cet̾m ħ
culpa nõ ẽ date legis. aut dãtis legẽ
cãtis. Maudatũ quidẽ scm̃ ⁊ instñ:
ras. quo turris huiꝰ eñngłice. nõ
tares. si hab̾es sũptus ad ꝑficiend̃.
Nũc quid restat. nisi ut aut correp¬
tus obedias semorib. aut ꝯfusus an¬
tis. Ergo ne ita ꝑfectus quispiã ĩuẽit᷑:
cui nõ uł mĩmũ aliquid interdũ sur¬
ripiatur. detã multis ac mimutis. q̃
passim uł anegligẽtib p̾põitis ĩꝑant̃:

Expanded text:
si dicitis legem Regulae subintrasse, 510 ut abundaret delictum, verum dicitis. Caeterum hoc culpa non est datae legis, aut dantis legem, icantis. Mandatum quidem sanctum et justum: ras, quo turris hujus evangelicae non tares, si haberes sumptus ad perficiendum. Nunc autem quid restat, nisi ut aut correctus obedias senioribus, aut confusus autis: Ergone ita perfectus quispiam invenitur, cui non vel minimum aliquid interdum subripiatur de tam multis ac minutis, quae passim vel a negligentibus praepositis imperantur!
Abbreviated transcription (Latin):
tatis in diciũ ẽ. statuta semioꝵ stu¬
diosus discute̾. here ad sigula q̃ in¬
le suspicari de oĩ p̾cepto. cuiꝰ cã la¬
tũit. nec iꝙͣ libent᷑ obedire. insi cũ
audire cõtig̾it quod forte libu̾erit.
aut cũ nõ ałr lice̾ seu expedire mõ¬
ta auctoritas. Delicata satis ĩmo
plane hec illa ẽ. q̃ ex regła tradit᷑.
obedĩa sũ mora. Disputare ꝓfecco
hoc ẽ mactu cordis nõ ĩ auditu
auris obedire. Istiꝰ modi ergo car¬
nalem aĩam nõ ño p̾mi s ĩ oppͥ¬

Expanded text:
statuta seniorum studiosius discutere, haerere ad singula quae inle suspicari de omni praecepto, cujus causa latuerit; nec unquam libenter obedire, nisi cum audire contigerit quod forte libuerit, aut quod non aliter licere seu expedire monta auctoritas. Delicata satis, imo plane haec illa est quae ex Regula traditur, « Obedientia sine mora. » Disputare profecto hoc est in astu cordis, non in auditu auris obedire. Istiusmodi ergo carnalem animam non modo premi, sed
Abbreviated transcription (Latin):
git. Sẽꝑate u̾o rachel nõ mandra
nis reintẽs: ex oblata lande nõ hy¬
larescat. Absente ad huc mro: ix
ciꝰ desid̾io uberius accensa: nl sibi
cupierat libenter oblimscit᷑. In hñc¬
lyc utiłr redigunt᷑ sb̾ rathel potes¬
tate. Nouit enĩ rathe qm lỹa:
mãdragoris melins uti. Nam qͥcqͥd
affeccõ cordis usurpat ad laudem
sui: recciꝰ sane racõ retorq̃t ad glo¬
tos tot lye: nec post gemimos lib̾os
bale s post natinitatẽ filioꝵ ⁊elphe
statim legũt᷑ in uẽte. Ad filios nãq
lye uoluptates: adfilios bale cogi¬
tacõnes: ad filios zelphe ꝑtinẽt ac¬

Expanded text:
temperate Rachel non mandragmvis renitens ex oblata laude non hilareseat. ejus desiderio uberius accensa, nihil sibi cupierat libenter obliviscitur. In hLiae, rediguntur sub Rachel potestate. Novit enim Rachel quam Lia mandragoris melius uti: nam quidquid affectio cordis usurpat ad laudem sui, rectius sane ratio retorquet ad glotos tot Liae, nec post geminos liberos Balae, sed post nativitatem filiorum Zelphae statim leguntur inventae. Ad filios namque Liae voluntates, ad filios Balae cogitationes, ad filios Zelphae pertinent ac
Abbreviated transcription (Latin):
cultas enis obedĩam. ult̾ius iniuue¬
re pot̾it: Si cĩ dura ⁊ asꝑa queq.
to: cur nõ magis ħ ex ad m̃cta obe¬
ro. Recte gͦ post natũ gad ⁊aser.
ruben exir dr̃. qui tunor dñi exho¬
luntaria abstiuẽtia ipacĩa. ad om¬
nem obedĩa roboratur sed qñtꝰ

Expanded text:
cultas ejus obedientiam ulterius minuere poterit? Si enim dura et aspera quaeque to, cur non magis haec ex adjuncta obero? Recte ergo post natum Gad et Aser Ruben exire dicitur, quia timor Domini ex voluntaria abstinentia et patientia ad omnem obedientiam roboratur. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
et cet̾. Disce ⁊ in matre dĩi. mag¬
nã ĩ miabilib fidẽ hał̾e: ⁊ magnã
fide u̾ecũdiam retiu̾e. Disce u̾eꝯ¬
dia decorare fidẽ: repͥilie presũpcõ¬
nẽ. uniũ inquit nõ habent. Oanͣ
brenit̾. ꝙͣ reu̾ent̾ suggessit: uñ

Expanded text:
sce et in Matre Domini magnam in mirabilibus fidem habere, in magna fide verecundiam retinere. Disce verecundia decorare fidem, reprimere praesumptionem. Vinum, inquit, non habent . Quam breviter, quam reverenter suggessit, unde
Abbreviated transcription (Latin):
palã nõ p̾sinmimꝰ. uł incordib nos¬
tris orare cessemꝰ. cũ paulus eos
quoq lug̾et: quos sine pũa mor¬
tib oĩo nõ possũt. uideñt tamen
lam orare nõ audeat que fidenter
etiã ꝓ iudeis. ꝓ heretitis. ꝓ gentilib
orat᷑. Cũ ciñ inꝑascene noĩatim
oretur ꝓ quibl mal. ulla tam̃¬

Expanded text:
palam non praesumimus, vel in cordibus nostris orare cessemus: cum Paulus eos quoque lugeret, quos sine poenitentia mornino non possunt. Viderint tamen lam orare non audeat, quae fidenter etiam pro Judaeis, pro haereticis, pro Gentilibus orat. Cum enim in Parasceve nominatim oretur pro quibuslibet malis, nulla tam
Abbreviated transcription (Latin):
demq ascensus hiis oĩb gͣdib co¬
de iani alat̾. ⁊ absq labore ꝓbona
ꝯsuetudĩe. iustꝰ currit aduitam:
retentã . intrepidꝰ festinat ad mor¬
teni. Medii sũt qui fatigãt᷑. ⁊ ãgiis¬
tiant᷑: qui nũc metu cruciati ge¬
hẽne. ũc pristina recardati ꝯsuetu¬

Expanded text:
e ascensis his omnibus gradibus, corde jam alacri et absque labore pro bona consuetudine justus currit ad vitam: retentans, intrepidus festinat ad mortem. Medii sunt qui fatigantur, angustiantur: qui nunc metu cruciantur gehennae, nunc pristina retardati consuetu
Abbreviated transcription (Latin):
hũt ꝓͣcliũẽ cupiditas facit. In illo
Illic n̾itas: hĩc cecitas dat secita
ret. S nũqͥd dicis o apłe ut quis
desꝑet. Imo geniat: qui illũ amat
Nõ p̾sumat orare: nec desistatn

Expanded text:
 in isto lli veritas, huic caecitas dat securitret . Sed nunquid dicis, o Apostole, ut quis desperet? Imo gemat qui illum amat. Non praesumat orare, nec desistat
Abbreviated transcription (Latin):
licie at̾cis desolata. p̾occupau̾ũt
eos barẽses cines nũo .xluii. ab an¬
tyochia mrreã uemẽtes. Qͥ a.¬
iiiiͦ. tm̃ monachis iͥ ĩ uentis ex¬
effracta ossa sci meholai in oleo
liqͦre natançia integro mun̾o ex¬
tͣxerũt ⁊ barũ cũ głia detulerũt.
fc̃a ẽ aũt ħ tñslacõ: anno. dctͦ. xl¬

Expanded text:
unt eos Varenses cives numero 47, et ab Antiochia Myream venientes, a 4 monachis tantum ibi inventis exeffracta, ossa sancti in olei liquore natantia integro numero extraxerunt, et Varim cum gloria attulerunt. Facta e
Abbreviated transcription (Latin):
dem illa orientalis de qͣ dictũ
est supͣ q̃ mongal nomĩatur: quatu¬
mongali uocabatur. Se cundus suõ¬
nominatur. Scius applłabatur mer
yeka mongal quidam fuit. qui uota¬

Expanded text:
ibus orientis, de qua dictum est supra, que Mongal nominatur. Hec teMongali, vocabatur; secundus Sumonnominatur; alius appellabatur MerkYeka Mongal fuit quidam qui voca
Abbreviated transcription (Latin):
Nugustinꝰ in.
l mͦ. de ciuitate dei siłe portentum
uarrat ꝯtigisse. dicens. Nuteꝙͣ se
adu̾sus romani sociale laciũ cõ¬
mou̾et: oĩa aĩalia humanis usib
cũq alia pecora sb̾ hõmũ dm̃o erãt
subito efferata ⁊ domestice leuitatis
oblita. relicus tectis lib̾a uagabãt᷑.

Expanded text:
ugustinus, in lib. III De civitate Dei, simile portentum narrat contigisse, dicens: « Antequam se adversus Romam sociale Latium commoveret, omnia animalia humanis usibus aecunque alia pecora sub hominum dominio erant, subito efferata, et domesticae lenitatis oblita, relictis tectis libera vagabantur;
Abbreviated transcription (Latin):
ĩneniri possit m̃bꝵ cuiꝰ officiũ alt̾i ñ
ideatur p̾stare ãminicłm: S oĩl na¬
tra se diligit. ⁊ iiro qͦidã mõ płm̃ dil¬
siliũ ⁊ in unũ redactoꝵ ꝯcordia linam
i oĩb armoniam facit. Apta ẽ gͦn
Ecte celi qui ambitu suo ꝯcludint
oĩa quõ solidi sũt ⁊ qĩ ex ere fusiles de¬
ponde suo librata sc̃ꝑ ĩmobił ꝑsene¬
eat. ut cet̾a in medio fuictuãda hinc
soliditas celoꝵ illinc t̾re stabilitas ĩumi
coh̾ceant ⁊ ꝯstringant. ne cit legitimoᷤᷤ
t̾minos diffusa ꝯcordia diu̾sitatis di¬
setus tracones aquaꝵ sparsi. ⁊ foris ꝑ
alueos suos ad diu̾sa loca deducti int̾
fatiscentẽ ne dissoluatur ꝯglutinant
iforis ne fatiscat arentẽ rigãt. Ecte
pfistulas tibiaꝵ diffusis canalia ⁊̃ ue

Expanded text:
inveniri membrum, cujus officium alteri non videatur praestare adminiculum? Sic omnis natura se diligit, et miro quodam modo plurium dissimilium et in unum redactorum concordia unam in omnibus harmoniam facit. Apta est ergEcce coeli qui ambitu suo concludunt omnia, quomodo solidi sunt, et quasi ex aere fusiles depondere librata, semper immobilis perseverat, ut caetera in medio fluctuantia, hinc soliditas coelorum, illinc terrae stabilitas in unum coarctent et constringant, citra legitimos terminos diffusa concordiam universitatis disecus tracones aquarum sparsi et foris per alveos suos in diversa deducti, intus fatiscentem ne dissolvatur conglutinant, et foris ne fatiscat arentem rigant. Ecce per fistulas tibiarum diffusis, canales e
Abbreviated transcription (Latin):
stupefc̃s pnĩã ei dare nõ audiens.
homnẽ illũ cũ sedula inqͣ erãt pͦ¬
tatũ illud scͥptũ ad scm iacobum
misit. Qui cũ illuc ueniss. die festi
eiꝰ scedulã suꝑ altare posuit. fleus
⁊ rogãs scm̃ iacobũ / ut m̾tis suil de¬
leret illud pcc̃m. Int̾ea ep̃c ad mis¬
sam celebrandã accessit. ⁊ sedulam
illam indens. cũ q̃reret cur ⁊ aquo
posita ibi eẽt. nir ille ꝓtimis occur¬
tit ⁊ rei senem cũctis audiẽtib flẽs

Expanded text:
entiam ei dare non audens, hominem illum cum cedula in qua erat peccatum illud scriptum ad sanctum Jacobum misit. Qui cum venisset illuc die festi ejus, cedulam super altare posuit, flens et rogans sanctum Jacobum ut meritis suis deleret illud peccatum. Interea episcopus ad missam celebrandam accessit et schedulam illam uidens cum quereret cur uel a quo posita ibi esset, uir ille protinus occurrit et rei seriem cunctis audientibus
Abbreviated transcription (Latin):
funsi regis. in hispanie ꝑtibus
dos asaracenis capti sũt ⁊ murbe
cesar augusta carc̾e tenebroso diu̾¬
soꝵ gĩnum nexib obligati. Qmi cũ
dõ inspirãte ad mouẽte p̾bro beatũ
iacobũ ĩuocarẽt. i obscuro carc̾is
sic eos alloqũs refulsit. Ecce assũ. ꝙ
uocastis. Tũc ora q̃ p̾dolore fixa ĩge̾¬
nib tenebãtur erigentes. ad pedes
guento eoꝵ iicła ꝯfregit suaq po
tis eo duce ꝑuenerũt. Que fc̃o cru¬
cis signo apłice reu̾encie eg̾ssũ ultro
immistrau̾ũt/ illos gͥiam fere illu¬
tutamine tenebatur ꝑduxit. uͥ ĩ se
ab eis uocari p̾cipiens. cołos iusibiłr
ꝯscendit. Tũc cũ magno clamore
aduotãtes/aꝑtis forib init̾ius sus¬
cepti sũt.
ati theodinuri ⁊ postellanẽsis ep̃i.

Expanded text:
nsi regis in Hispaniae partibus dos a Saracems capti sunt, et in urbem Caesaraugustam carcere tenebroso diversorum generum nexibus obligati. Qui cum Deo inspirante, admonente presbytero, beatum Jacobum invocarent, in obscuro carceris sic eos alloquens refulsit: « Ecce adsum quem vocastis. » Tunc ora quae pro dolore infixa in genibus tenebantur erigentes ad pedes guento eorum vincula confregit suaque potis eo duce pervenerunt. Quae facto crucis signo, apostolicae reverentiae egressum ultro ministraverunt. Illos igitur jam fere illutianorum tutamine tenebatur perduxit, ubi se ab eis vocari praecipiens, coelos visibiliter ascendit. Tunc cum magno clamore advocantes, apertis foribus intus suscepti sunt. ati Theodori Compostellanensi
Abbreviated transcription (Latin):
tatis et̾ue. Quis u̾o secularis honor
ex cogitari põt. qui nõ prsus ĩtan¬
te sbliuitatis ꝯꝑacõne iulescat. Nõ
unius si quidẽ cinitatis aut ppłi seu
regionis muꝰ: s mu̾isitatis indices
ip̃os angłos indicabũt qui parẽtem¬

Expanded text:
dicio. 50. Quis vero saecularis honor excogitari potest, qui non prorsus in tantae sublimitatis comparatione vilescat? Non unius siquidem civitatis aut populi seu regionis unius, sed universitatis judices ipsos angelos judicabunt
Abbreviated transcription (Latin):
ue illam uiuẽtiũ t̾ram app̾hend̾at.
qui int̾ terminos habitabat. Quia
uilissimis qr paucissimis. huiꝰ nite
bonis ꝯtentꝰ erat: huiꝰ t̾re misere
extrema tenebat. Quia ꝑ freqñtes
m̃tis excessus ꝑhẽpins inte bona
p̾gustabat. illiꝰ beate t̾re micia tã¬
de serere nec pot̾at: ambiebat ĩ illã
totus int̾re nec ualebat. Fecit gͦ ꝙ
potuit: int̾ t̾minos habitauit. Ma¬

Expanded text:
ne, illam viventium terram apprehenderat, qui inter terminos habitabat. Quia vilissimis et paucissimis hujus vitae bonis contentus erat, hujus terrae miserae extrema tenebat. Et quia frequentes mentis excessus perennis vitae bona praegustabat, illius beatae terrae initia tandeserere, nec poterat, ambiebat in illam totus intrare, nec valebat. Fecit ergo quod potuit, inter terminos habitavit.
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ ꝯspectũ dei ꝯuenimꝰ: ibidem de¬
t̾iores simꝰ sũt enĩ quidã qui mente
uagi. actoniti ocłis hĩtu dissoluti. pla¬
na ꝑietũ ꝓspicientes ꝑ lustrant ali¬
ut cantãt ⁊ aliꝰ cogitãt. In coro sũt

Expanded text:
spectum Dei convenimus, ne ibidem deteriores simus. Sunt enim quidam, qui mente vagi, attoniti oculis, habitu dissoluti, plana parietum prospicientes perlustrant, aliud cantant, et aliud cogitant. In choro sunt
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmi hoĩs uoluptas. scd̃i caritas. Incã¬
tu dya sũt tres false uoces: ⁊ ncã¬
tu pͥmi hõis tres dissone ⁊ discordes.
In cãtu et enĩ dya. pͥma uoy ẽ ela¬
cõnis: scd̾a suggestionis. Tercia de

Expanded text:
primi hominis voluptas, secundi charitas. In cantu diaboli sunt tres falsae voces, et in cantu primi hominis tres dissonae et discordes. In cantu etenim diaboli prima vox est elationis, secunda suggestionis, tertia de
Abbreviated transcription (Latin):
more tartaroꝵ qnͣdo sunt calida tẽꝑa¬
re debent in aqua cum salo mixta:
ut forcia sint ad penetͣnͣdũ illoꝵ armͣ
Gladios ⁊̃ ⁊ lanceas cum uncis hẽant¬
qui uolunt: ad detͣhñdum islos del
sella de qua facillime cadunt. Hant¬

Expanded text:
 Tartari, quando sunt calida temperari in aqua cum sale mixta, ut fortia sint ad penetrandum arma eorum; gladios etiam lances cum unco, qui valent ad detrahendum eos de sella
Abbreviated transcription (Latin):
idit tũc tẽpris beatꝰ batis.
Pernard̾ pu̾m sibi cũ diuina
claritate astantẽ ⁊ magna auc̃te
sibi p̾ciꝑiẽtẽ ut fiducialr̃ loq̃retur
quichuid ei sugge̾t᷑ in aꝑtone

Expanded text:
idit tunc temporis beatus Bernardus puerum sibi cum divina claritate astantem, et magna auctoritate sibi praecipientem, ut fiducialiter loqueretur, quidquid ei suggereretur in apertione
Abbreviated transcription (Latin):
si sũt/ Walcherꝰ de iq̃te mirabili
cũ nifantulus oblatꝰ ẽẽt ei a mr̃e
sua ad bñdicend̾. qr in eius domo hos¬
pitatus erat. cũ init̾lo qñd̾ sc̃s aliqͦ¬
tieus manũ ꝓtend̾et multociẽs os¬
culatus ẽ manũ euis. thẽs eam ad

Expanded text:
si sunt. Valcherus de Monte mirabili, cum infantulus oblatus esset ei a matre sua ad benedicendum, quia in ejus domo hospitatus erat, cum inter loquendum sanctus aliquoties manus protenderet, multoties osculatus est manum ejus trahens eam ad
Abbreviated transcription (Latin):
ut cũ alus ꝯĩcart. Quẽ uidens sc̃s
ꝯionẽ illi negare uoluit. S tacite
p̃catus ẽ ut̃ deus ad melius detã¬
ta plũpcone ordinaret. Ille gͦ fr̃
sũptũ corpꝰ dñi ulło m̃o glũtire
potuit post sexta u̾o traxat scm̃¬

Expanded text:
 communicare. Quem videns sanctus communionem illi negare noluit; sed tacite precatus est, ut Deus aliquid melius de tanta praesumptione ordinaret. Ille ergo frater sumptum corpus Domini nullomodo glutire potuit. Post sextam vero traxit s
Abbreviated transcription (Latin):
suoꝵ penas luentes: mltis appare¬
re solent ineohĩtu. in quo prans
iux̾ãt. idẽ rustici in rusticano ii¬
lites ni militari sit̃ uulgꝰ asserere
sol defamłia hellichini de q̃ hen¬
nitus aureliauẽsis ep̃t: nr̃i belua¬
cẽsis epi fr̃. referre solebat rẽ ual¬
de mirabilem ꝙͣ ip̃e audierat ab
illo qui iuderat᷑. scil iħe aurelia¬
nesis ecc̃e cauoĩco. Dicebat eñ io¬
hes iste loqũs dehac re. ad p̾fatũ¬

Expanded text:
um poenas lugentes multis apparere solent in eo habitu, in quo prius vixerant: id est rustici in rusticano, milites in militari, sicut vulgus asserere solet de familia Hellequini, de qua Henricus Aurelianensis episcopus nostri Belvacensis episcopi frater referre solebat rem valde mirabilem, quam ipse audierat ab illo qui viderat, scilicet Joanne Aurelianensis Ecclesiae canonico. Dicebat enim Joannes iste loquens de hac re ad praefatu
Abbreviated transcription (Latin):
cõue sui dicit. si ex ordia pͥma re¬
spexerit: ut ex ꝯscĩa nobił sue ori¬
gĩs u̾tutes induat. quib eo uñ
descend̾at re ascendat. Eoden
loco accipiẽda ẽ u̾gilii auctas. de
heroyb quos apud inferos rele¬
gauit. quos dicit nosce solem su¬
ũ. isua sydera: qui ĩ res lemores
qͣs uiui. exertuerãt. eos post mo¬
teui ex̾c̾e testatur dicẽs. Que gñ

Expanded text:
onem sui dicit. Sed exordia prima respexit, ut conscientia nobilis suae originis virtutes induat, quibus eo unde descenderat reascendat. Eodem loco accipienda est Virgilii auctoritas de heroibus, quos apud inferos relegavit, quos dicit nosce solum suum, et sua sidera: qui etiam res leviores, quas vivi exercuerant, eos post mortem exercere testatur dicens: Quae gratia
Abbreviated transcription (Latin):
hora noctis. portendẽs forte ĩuuẽs
malũ ꝗd intoto orbe inisouuit. ⁊
uñ t̾ra dolet ⁊ doluit. henricus .n.
mpator ad debelland̾ ppm̃ hylde¬
brãnũ ytaliã petit. ꝯ̃ quẽ pp̃ urbi¬
b ⁊tastelł muuitis se ad rebellan¬
dũ accingit. eñq romam hostiłr
ad eunteni nõ recipit. heuricus
aũt mꝑator expugnatis urbib

Expanded text:
hora noctis, portendens imminens malum, quod in toto orbe insonuit, et unde terra dolet et doluit. Henricus enim imperator ad debellandum papam Hildebrandum Italiam petit: contra quem papa urbibus et castellis munitis se ad rebellandum accingit, eumque Romam hostiliter adeuntem non recipit. Henricus autem, expugnatis urbibus
Abbreviated transcription (Latin):
dus quoq pr̃ eiꝰ amissis cõrlib ocuł spii¬
tales recepit: residens in domo sua ipm̃ã
agens winegarius aũt seruns uenit ad
scm̃ saluiũ iꝓstratus añ corꝰ eius cũ mł¬
to ymbre laciimaꝵ recepit lum̃ in imo

Expanded text:
dus quoque pater ejus, amissis corporalibus oculis, spiridus quoque pater ejus, amissis corporalibus oculis, spirituales recepit, residens in domo sua, et poenitentiam agens. Winegarius autem servus venit ad sanctum Salvium, prostratus ante corpus ejus cum multo imbre lacrymarum, recepit lumen in uno
Abbreviated transcription (Latin):
angłm ut mitt̾et ualencianas ⁊
diligentissime requireret uͥ sc̃s salmꝰ
cũ discipło suo requiesc̾et. Ꝙꝵ ei dcm̃ ẽ. ꝑ
tres noctes ꝯtinuas. Inuentiq sũt. ꝓden¬
qui illos int̾fec̾at. Et iuissit rex genardo
i lymegardo amputan irilia ⁊ ocłos
ut ad ducent᷑ ad eccãm sc̃ uedasti. ⁊ nõ
potuerũt mom̾i. ad ducta młtitudine bo¬
um. Et relinqñtes inplaustro duos lones
tñi ꝑmiserũt illos ire quo uellent. Et cũ
sũma festinacõne ꝑdux̾nt illa duo bo¬
ues ad ecc̃am scĩ martim in qua sc̃ns salmꝰ
orare ꝯsuen̾at uix̃ ualencianas. ⁊ ibi posi¬
ta sũt. Et dedit karolus scõ salmo t̾ciam
ꝑtem illus fisci. Eo tp̃r uenerũt due so¬
rores cuiꝰdam ducis francoꝵ ad regem ka¬
rass letus: statini medius crepint. ⁊ ꝑsec̃
salio. Winegardꝰ aũt filius eius cũ uẽis
Qui tremefactus ⁊ ꝯu̾sus infugam. neĩt
admonast̾iũ scĩ amandi. ⁊ ibi ꝑmansit
lugens ⁊ penitẽs oĩbr dieb inte sue. Genar¬

Expanded text:
 ut mitteret Valentianas, et diligentissime requireret ubi sanctus Salvius cum discipulo suo requiesceret. Quod ei dictum est per tres noctes continuas. Inventique sunt, prodenqui illos interfecerat. Et jussit rex Genardo et Winegardo amputari virilia, et oculos ut adducerentur ad ecclesiam Sancti Vedasti, et non potuerunt moveri adducta multitudine boum. Et relinquentes in plaustro duos boves tantum, permiserunt illos ire quo vellent: et cum summa festinatione perduxerunt illa duo boves ad ecclesiam Sancti Martini, in qua sanctus Salvius orare consueverat, juxta Valentianas, et ibi posita sunt. Et dedit Carolus sancto Salvio tertiam partem illius fisci. Eo tempore venerunt duae sorores cujusdam ducis Francorum ad regem Carasset laetus, statim medius crepuit, et per sSilvio. Winegardus autem filius ejus cum venissQui tremefactus et conversus in fugam, venit ad monasterium Sancti Amandi: et ibi permansit lugens et poenitens omnibus diebus vitae suae. Genar
Abbreviated transcription (Latin):
toriscẽ religionis eximiꝰ ꝓpaga¬
tor in nocencii ppͤ cathołici equi¬
simꝰ fautor. petri u̾o scismaticiꝰ
tissimꝰ execͣcor. cũ mꝑatore lintͥe¬
ro ab expedicõne ytalica reg̾ssus
incuntatẽ suã nõ multo post in¬
ĩfiuitate corri pitꝰ ⁊ in ea ꝑspis

Expanded text:
tae religionis eximius propagator, Innocentii papae catholici equissimus fautor, Petri vero scismatici justissimus execrator, cum imperatore Liuthero ab expeditione Italica regressus in civitatem suam, non multo post infirmitate corripitur, et in ea per
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ mb̃ui młtiplicata ut famã bo¬
ne opiniouis ⁊ppagines sc̃e plan¬
tacõnis in ext̾al ac longin quas
iam extend̾it regionẽs indel in
ueruiam. in flan̾d̾am. in angna.
ĩwascomã. in gothiã. ĩ hisꝑamã.

Expanded text:
in brevi multiplicata, ut famam bonae opinionis et propagines sanctae plantationis in exteras ac longinquas jam extenderet regiones, videlicet in Nerviam, in Flandriam, in Angliam, in Wasconiam, in Gothiam, in Hispaniam,
Abbreviated transcription (Latin):
artificio disc̾uẽtes ⁊ abĩuuicẽ seques¬
trantes: totũ qd delectat eligunt
declinãt. Cũ mmlitib nẽpe suꝑbie
fastus: amplam familiã ⁊ nobiles
isi milia q̃q freqñtãt ¶Aliqui forte
⁊dependentes a collo rub̾catas muri¬
ũ pelles ornatos thalamos. balnea.
tris noctes incerta q disc̾mina pre¬
lioꝵ. muliebrem qͦq uerecũdiã ⁊ dis¬
ciplinã. aut quid aliud sexus ille ha
Et qui init̾ hec corpẽt ocio accedẽte
fructuũ tp̃e. ĩ nouari sibi horrea in
bunt une sanguinẽ m̾acissimũ.¬

Expanded text:
artificio discernentes, et ab invicem sequestrantes ea, totum quod delectat eligunt declinant. Cum militibus nempe superbiae fastus, amplam familiam, et nobileet similia quaeque frequentant. Aliqui forte dependentes a collo rubricatas murium pelles, ornatos thalamos, balnea, tris noctes, incertaque discrimina praeliorum, muliebrem 289 quoque verecundiam et disciplinam, aut si quid sexus ille labet qui inter haec torpent otio, accedente fructuum tempore innovari sibi horrea jubbunt uvae sanguinem meracissimu