comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sola caro eiꝰ in sepulchro meruit appellari : Nã quid aliud q̃ fitem cũdicimꝰ credere nos
mnunigenitũ filiũ dĩ. qui subpontio pilato crucifixus ẽ & sepubtus : quideiꝰ sepultũẽ nis
nẽ quae sola sepultat : Ipse ergo xp̃s filius dĩ aequalis patri informadĩ : quia sem& ipsũ ex¬
naniũ ñ formã dĩ amittens sed formã seia accipiens : Maior ẽ & seipso : quia maiorẽ
formadĩ quȩ amissa nẽ quã serui quae acceptaẽ : Quiditaq: mirũ uł quid indignũ si scam
hano serui formã loquens ait dñs pat̃ maior meẽ : & siscđm dĩ formã loquens att idẽ¬

Expanded text:
sola caro ejus in sepulcro meruit appellari. Nam quid aliud confitemur, cum dicimus credere nos in unigenitum Dei Filium, qui sub Pontio Pilato crucifixus est et sepultus? Et quid ejus nisi forma Dei, quia semetipsum exinanivit, non formam Dei amittens, sed formam servi accipiens, major est et seipso, quia major est forma Dei quae amissa non est, quam servi, quae accepta est . Quid itaque mirum, vel indignum, si secundum hanc servi formam loquens ait Dei Filius, Pater major me
Abbreviated transcription (Latin):
scđm id qđ uerbũ caro factũ ẽ : Dicã &iã qđ arriani & eunomiani negare ñ possunt : Se
diuinã : infidelis ingrate. ideone tuminuis eũ qui fecitte quia dic̃illequi factus ep
t̃te : a qualis enĩ patrifilius ꝑquẽ factus ẽ homo ut minor eã patri factꝰ ẽ homo : Q̃o¬
quia uado ad paitrẽ quiapat̃ maior meẽ : Cũ discipulis audiam uerba doctoris. ñ
cũ alienis sequam astutiã deceptoris: Agnoscamꝰ geminã substantiã xp̃i: diumãsc̃i¬
Nesit quat̾nitas n trinitas ds̃ Sic eni unẽ homo animarationalis & caro : sicunꝰe xp̃s

Expanded text:
m id quod Verbum caro fatum est . Dicam etiam quod Ariani et Eunomiani negare non possunt: secdivinam? Infidelis, ingrate, ideone tu minuis eum qui fecit te, quia dicit ille quid factus sit propter te? Aequalis enim Patri, Filius per quem factus equia vado ad Patrem, quia Pater major me est. Cum discipulis audiamus verba doctoris, non cum alienis sequamur astutiam deceptoris. Agnoscamus geminam substantiam Christi; divinam scine sit quaternitas, non Trinitas Deus. Sicut enim unus est homo anima rationalis et caro, sic unus es
Abbreviated transcription (Latin):
treueritas & uitaẽ as sumendo hominẽ factus ẽ uia : Ambula ꝑ hominẽ a ꝑue¬
nis ad dm̃ : ꝑ ipsũ uahs: ad ipsũ uadis : Noli quaerere qua ad illũ uenias p̃t̃ ipsũ:
Siem̃ uia eẽ ipse noluiss& : sẽꝑerrarem : Factus ẽ ergo uia : ẽ quauenias : Ñtibi dico
quere uiã : ipsa uia adteuenit : Surge : & ambula : Ambula morib: ñ pedib: :
Multienĩ beneambulant pedib: & male ambulant morib: : Aliquando enĩ ipsi
bene ãbulantes p̃t̃ uiã corruunt : Inuenies quippe homines bene uiuentes :
a ñ xp̃ianos : Benecurrunt : sedinuia ñcurr̃ : Qũo pluscurr̃ : plus errant
quia aiuia recedunt: Siaut̃ tales homines ꝑueniant adiuã & teneant uiã : O
quanta securitas ẽ. quia beneambulant & ñ errant : si aut̃ ñtenent iiã quan¬
tũuis beneambulant : Heu quã dolendũ ẽ : melius ẽ enĩ inuia daudicare
quã p̃t̃ uia fortit̃ ambulare. Hec satis sint haritati urȩ c̃uersi cid dm̃gra

Expanded text:
t, assumendo hominem factus est via. Ambula per hominem, et pervenis ad Deum. Per ipsum vadis, ad ipsum vadis. Noli quaerere qua ad illum venias, praeter ipsum. Si enim via esse ipse noluisset, semper erraremus. Factus ergo via est qua venias. Non tibi dico, quaere viam. Ipsa via ad te venit: surge et ambula. Ambula moribus, non pedibus. Multi enim bene ambulant pedibus, et male ambulant moribus. Aliquando enim ipsi bene ambulantes, praeter viam currunt. Invenies quippe homines bene viventes, et non christianos. Bene currunt: sed in via non currunt. Quanto plus currunt, plus errant; quia a via recedunt. Si autem tales homines perveniant ad viam, et teneant viam, o quanta securitas est, quia et bene ambulant, et non errant! Si autem non tenent viam, quantumvis bene ambulent, heu quam dolendum est! Melius est enim in via claudicare, quam praeter viam fortiter ambulare. Haec sat
Abbreviated transcription (Latin):
De times cat ut magnisit : ut certii et solidus. N ista desideret
ñ deftatu põparũ rerum labentiũ corruptibiliũq glorietur. Audi¬
at eũ ipsũ quidix̃ intrate ꝑ angustã portã : dicentẽ. Egosũ uia : Qua¬
ianua: Quid queris qua redeas qua intres ne alicubierres ipse tibi om̃ia facꝰ:
Breuit̃ ergo dic̃. Humilis esto mitis esto: Audiamus hoc aꝑtissime di¬
centẽ : ut uideam̃ quasit uia : quȩ sit uia. quosit uia. quoius uenire:
Certe forte auaritia. Om̃ia iis possidere : om̃ia mihi tradita sunt
apatre in eo inquit: Fortas se dicturis es : xposunt tradita Nũquid
mihi: audi apłm dicentẽ : Audi ut diciciã dudũ : ne desptratione
frangaris : Audi quo modo amatuses : ñ amandus: Audi quo modo
amatus es : t᷑pis fedus antequã eẽt inte qđ amari dignũ eẽt: A¬

Expanded text:
detumescat, ut magnus sit, ut certus, ut solidus. Non ista desideret, detumescat, ut magnus sit, ut certus, ut solidus. Non ista desideret, non de ista pompa rerum labentium corruptibiliumque glorietur: audiat eum ipsum qui dixit, Intrate per angustam portam, decentem, Ego sum via. Quajanua . Quid quaeris qua redeas, quo redeas, qua intres? Ne alicubi erres, ipse tibi omnia factus est. Breviter ergo dicit: Humilis esto, mitis esto. Audiamus hoc apertissime dicentem, ut videas qua sit via, quae sit via, quo sit via. Quo vis venire? Certe forte avaritia omnia vis possidere. Omnia mihi tradita sunt a Patre meo, inquit . Fortasse dicturus es: Christo sunt tradita, numquid mihi? Audi Apostolum dicentem: audi, ut dixi jamdudum, ne desperatione frangaris; audi quomodamatus es turpis, foedus, antequam esset in te quod amari dignum esset. A
Abbreviated transcription (Latin):
fugiens a dõfugie s.: qđ fugies : fugeris ab illo quinullo lo coc̃tinet᷑ & nusquã
absens : qui c̃ uersũ liberat : punit auersũ : Quẽ habes iudicem fugiens : huncpa¬
trẽ hab& o rediens : Tumuerat aut̃ suꝑbia : & in ipsotumure ꝑangustũ redireñ
poterat : Clamat ille : qui factus ẽ uia : Intrate ꝑangustã portã : Conatur ingredi
impedit tumor : Et tanto magis ꝑnetiosa conatur : quanto magis impedit tumor:
Tumidũ eni uexat angustia : Uexatꝰ aut̃ amplius t umebit : Amplius tumens quo¬
modo intrabit : ergo detumescat : sicupit ingredi : Vnde aut̃ detumescat : accipiat
humilitatis medicam̃tũ : bibat c̃tratumorẽ poculũ amarũ sed salubrebibat
poculũ humilitatis : Quid seartat : ñ sint moles ñ magna sed tumida : Magnitu¬
do enĩ soliditatẽ hab& : tumor inflationẽ : Nsibi magnꝰ : tumidus uideatur:

Expanded text:
fugies a Deo fugiens? Quo fugies fugiens ab illo qui nullo loco continetur, et nusquam fugies a Deo fugiens? Quo fugies fugiens ab illo qui nullo loco continetur, et nusquam absens est? Qui conversum liberat, punit aversum. Habes judicem fugiens, patrem habeto rediens. poterat. Clamat ille qui factus est via: Intrate per angustam portam . Conatur ingredi, impedit tumor: et tanto magis perniciose conatur, quanto magis impedit tumor. Tumidum enim vexat angustia; vexatus autem amplius tumebit; amplius tumens quando intrabit? Ergo detumescat. Unde detumescit? Accipiat humilitatis medicamentum: bibat contra tumorem poculum amarum, sed salubre; bibat poculum humilitatis. Quid se arctat? Non sinit moles, non magna, sed tumida. Magnitudo enim soliditatem habet, tumor inflationem. Non sibi magnus tumidus videatur:
Abbreviated transcription (Latin):
corũ ignominia : & quaer̃ nom̃ tuũ dñe : Oderat eos : quorũ facies impleri ig
nominia cupiebat : Videquẽ ã modũ am& eos. quos uult que rere nom̃ dñi: A¬
mat tantũ anodit tantũ : an& odit amat : immo &odit & camat: Ochit tua.
amattȩ. Quid ẽ odit tua amatte : odit qđ fecisti: amat qđ fecit Quaes enĩ
cisti : Amas extrate operatua neglegis inte opus dĩ : Merito ismerito labe¬
ris merito & ateipso ꝑgis merito audis. sp̃s ambulans & m̃reuertens : Audipo
& conuertitur. Manens corripit : in cõmutabnlis corripit aduersus quia tute
auertisti: uabilio fecisticasũ mipseate fec̃occasũ Prgeudidicentẽtibi: Con¬
uertimini adme : & c̃uertar aduos : Hoc ẽ enĩ qđ c̃uertar aduos . quia c̃uerti¬
miniadme : Eugientis dorsa ꝑsequii quia faciẽ redeuntis illuminat : Quo enũ

Expanded text:
eorum ignominia, et quaerent nomen tuum, Domine . Oderat eos, quorum facies ignominia eorum ignominia, et quaerent nomen tuum, Domine . Oderat eos, quorum facies ignominia impleri cupiebat? Vide quemadmodum amat eos, quos vult quaerere nomen Domini. Amat tantum, an odit tantum? an et odit et amat? Imo et odit et amat. Odit tua, amat te. Quid est, Odit tua, amat te? Odit quod fecisti, amat quod fecit Deus. Quaecisti. Amas extra te opera tua, negligis in te opus Dei. Merito is, merito laberis, merito et a te ipso pergis: merito audis, Spiritus ambulans, et non revertens . Audi po advertitur, et convertitur: manens corripit, incommutabilis corripit. Aversus est, quia tu te avertisti. Tu ab illo fecisti casum, non ipse a te fecit occasum. Ergo audi dicentem tibi, Convertimini ad me, et convertar ad vos. Hoc est enim, Convertor ad vos, quia convertimini ad me. Fugientis dorsa persequitur, faciem redeuntis illuminat. Quo enim
Abbreviated transcription (Latin):
trena : quae siseipsã amar neglecto a quo factaẽ : iãminꝰ e&̃. iã deficer& Aman¬
do qđ minꝰẽ: minus ẽ em̃ ipsa quã ds̃ E t longemin : Tantoq minꝰ: quantũminẽ res
facta quã factor: Ergo amandus ẽ ds̃ ꝓamore eiꝰ ita ut si fieri potest nosipsos obli¬
uiscamur : Quidergo ẽ iste transitus : oblita est anima seipsã : sed a mandomun¬
dũ : Nunc obliuis caturse : sed amando artificẽ mundi: Pulsa ẽ ergo ase : qđ aman¬
do ꝑdidit se : & quia nec facta sua nouit indere : iustificat iniquitatessuas effer¬
t᷑ & suꝑbit in p&ulantia. in luxuria. in honorib: ipotestatib: indiuitiis in po¬
tentia uanitatis : Arguitur. corripit᷑ ostendit᷑ sibi displic& sibi c̃fitetur fe¬
ditatẽ & desiderat pulchritudinẽ : Et q̃ ibat effusa : redit confusa : Contra
illã uideur horare : quidic̃ imple facies eorũ ignominia : Imple inquit facies

Expanded text:
terrena: quae si se ipsam amaret, neglecto a quo facta est, jam minus esset, jam deficeret amanterrena: quae si se ipsam amaret, neglecto a quo facta est, jam minus esset, jam deficeret amando quod minus est. Minus est enim ipsa quam Deus; et longe minus, tantoque minus, quanto minus est res facta quam factor. Ergo amandus erat Deus; et amandus est Deus ita, ut, si fieri potest, nos ipsos obliviscamur. Quis ergo est iste transitus? Oblita est anima se ipsam, sed amando mundum: obliviscatur se, sed amando artificem mundi. Pulsa ergo et a se, quodam modo perdidit se, nec facta sua novit videre, justificat iniquitates suas: effertur et superbit in petulantia, in luxuria, in honoribus, in potestatibus, in divitiis, in potentia vanitatis. Arguitur, corripitur, ostenditur sibi, displicet sibi, confitetur foeditatem, desiderat pulchritudinem, et quae ibat effusa, redit confusa. CAit, facies
Abbreviated transcription (Latin):
tota: Videamꝰ nc̃ oburgationis c̃siliũ : Neñ sic increpat ut in sult& : sed adẽ¬
fusionẽ uult ꝑducere p̃sũptionẽ ut sana : Exclamauit scriptura uehem̃tir
nee pale auit adulando quosuoluit reparare sanando Ad ulteri nescitis qua
Amor fabricatoresmundi castificat animã: Sedinsi decorruptione erubuent
ada pdexusillos castos redireñ concupiscit : Confundatur ut redeat : q̃ seiac tabat
neredira: Supbiaergo impediebat coimaereditum: Quiaut̃ mcrepat ñ fac̃ pecatũ
edostendit percatĩ. Qdͥnolebat anmauidere: ponit᷑ eianteoculos & qđ eostdor¬
sũ habere cupiebat : ad faciem illi a dmouetur : Sidetẽ intẽ : quiuides stipu¬
lã moculo fristu. trabẽ aut̃ inoculotuo ñ uides : Reuocat᷑ adseanima: q̃ibat
tis amatr ex facta fuerat : recessit abillo & nremansit in se ideo & a sepellitur &
ase exduditur & inex teriora ꝓbabitur : Amat mundũ amat tẽporalia amat

Expanded text:
: sed ad confusionem vult perducere, ut sanet. Exclamavit Scriptura vehementer, nec palpavit adulando, quos voluit reparare sanando. Adulteri, nescitis quiaamor fabricatoris mundi castificat animam: sed nisi de corruptione erubuerit, ad amplexus illos castos redire non concupiscit. Confundatur ut redeat, quae se jactabat ne rediret. Superbia ergo impediebat animae reditum. Qui autem increpat, non facit peccatum, sed ostendit peccatum. Quod nolebat anima videre, ponitur ei ante oculos; et quod post dorsum habere cupiebat, ad faciem illi admovetur. Vide te in te. Quid vides stipulam in oculo fratris tui, trabem autem in oculo tuo non vides ? Revocatur ad se anima, quae ibat tis amatrix facta fuerat. Recessit ab illo, et non remansit in se: et a se repellitur, et a se excluditur, et in exteriora prolabitur. Amat mundum, amat temporalia, amat
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ impietatẽ : Ista sicut recognoscitur pauli a płi uerbas : Reuelatur
ir ad̃ decelo suꝑominẽ impietatẽ & in iustitiã hominũ quiueritatẽ
ininquitate detinent : Nũ quid dix̃ eosite ndetinere ueritatẽ : sed uerita¬
ti miniquitate detinent: Bonũ ẽ qđ tenent : sed malũẽ ubitenent ueri¬
impn ueritatẽ tenent : nũ quidds̃ ad quẽ quã illorũ locuitus ẽ. nũquie
legẽ acceper̃ sic̃israhelita popłs ꝑmorsen : unde ergodetment uernatẽ
ues in ipstim quitate : auditeq đ sequitur & ostendt. Quia qđ notuedĩ m¬

Expanded text:
erba sunt. Revelatur ira Dei de coelo super omnem impietatem et injustitiam hominum, qui veritatem iniquitate detinent. Numquid dixit eos non detinere veritatem? Sed, veritatem in iniquitate detinent. Bonum est quod tenent: sed malum est ubi tenent. Verient? Numquid Deus ad quemquam eorum locutus est? Numquid legem acceperunt, sicut Israelitarum populus per Moysen? Unde ergo detinent veritatem, vel in ipsa iniquitate? Audite quod sequitur, et ostendit. Quia quod
Abbreviated transcription (Latin):
intellecta c̃spiciuntior Introgamundũ.: ornatũ celifulgor ẽ dis positionẽq:
siderũ solẽ diei s ufficientẽ lumna noctis solatiũ: Int̾roga t̾rã fructificste
herbis alignis animalib: plenã mom̃ib: exornatã: Introgamare. quantis
ga om̃ia: & uide siñ sensu suo tanqua tibi respondent: Os nosfecit. hȩ¬
& philo sophi nobiles quȩsier̃ : & ex arte artificẽ cognouer̃ : Quidergo :¬

Expanded text:
intellecta conspiciuntur. Interroga mundum, ornatum coeli, fulgorem dispositionemque siderum, solem diei sufficientem, lunam noctis solatium: interroga terram fructificantem herbis et lignis, animalibus plenam, hominibus exornatam: interrogaga omnia et uide si non specie sua tamquam uoce tibi respondeant: deus nos fecit. Haec philosophi nobiles quaesierunt et ex arte artificem cognouerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
uox ẽ fr̃s Rm̃i Pacẽ meã douob: pacẽ relinquo uobns: De
Space dicturi: priusq̃ pacissint cõmoda uideamꝰ: Est pax
serenitas m̃tis. tranquillitas amimi sĩ plicitas cordis amoris
unculũ consortiũ caritatis : Hecẽ qua simultitestollt. bella c peset eprint̃
rxetoli nescit rifiam: Hancergo quiaccepit teneat : qui pdidit repetat qu
Non potest c̃cordiã habere cũ xp̃o: quidiseonrs uoluint ẽ cũ xp̃i anor tunatioico¬

Expanded text:
 charissimi: Pacem meam do vobis, pacem relinquo vobis . De pace dicturi, prius quae pacis sint commoda videamus. Est pax serenitas mentis, tranquillitas animi, simplicitas cordis, amoris inculum, consortium charitatis. Haec est quae simultates tollit, bella compescit, comprimit extolli, nescit inflari. Hanc ergo, qui accepit, teneat; qui perdidit, repetat; qui Non potest concordiam habere cum Christo, qui discors voluerit esse cum Chri
Abbreviated transcription (Latin):
filius a qualis ẽpatri ut sabellianꝰ eundẽ eẽdicat & patrẽ : Iuad quẽ tollis : tu
adimple quẽminuis a nobiscũ ambo c̃sistitis : Quia nec tutollis nec tuminuis
eũ : Qui & alt̃ ẽ a patre & conuincat sabellianũ . Et equalis patri: & conuincat
arrianũ : Utrisq enĩ clamat  Ego & pat̃ unũ sumꝰ : Qđ ait sumꝰ unũ audiant ar
riani : Qđ ait sumꝰ audiant sabelliani : & nec illi aequalẽ : nec illi alterũ negan¬
do sint uani : Siergo qm̃ dix̃ uerba qua ego loquor uobis ameipso ñ loquor ꝓptereo

Expanded text:
Filius aequalis est Patri, ut sabellianus eumdem esse dicat et Patrem. Tu adde quem tollis, tu Filius aequalis est Patri, ut sabellianus eumdem esse dicat et Patrem. Tu adde quem tollis, tu adimple quem minuis, et nobiscum ambo consistitis: quia nec tu tollis, nec tu minuis eum qui et alter est a Patre, ut convincas sabellianum, et aequalis Patri, ut convincas arianum. Utririani; quod ait, sumus, audiant Sabelliani: et nec illi aequalem, nec illi alterum negando sint vani. Si ergo quoniam dixit, Verba quae ego loquor vobis, a meipso non loquor, propterea
Abbreviated transcription (Latin):
loquit᷑ : Dicunt sabellani c̃tra. idẽ patripassiani : E ccequipat̃ ẽ.: ipse ẽ¬
& filius : Quid ẽ eñ pat᷑ in memanens ipse fac̃ nisi inme maneo egoquifa¬
co : ẽt rariadicitis. sedñ eomodo sic̃ ẽ falsũ : Contrariũ uero : sedsic sint seduo falsa
contraria errando indiuersa istis  in medio ẽ uia quã reliquistis : Int̃uos ipsos lan¬
giore int̃uallo separati estis quã ab ipsa uia cuiꝰ desertores estis : Vos hinc uos
aut᷑ illmo : Huc uenite alteri ad alteros transire nolite : sed hinc adq: illinc ad
nos ueniendo muicẽ uos inuenite. Sabelliani: agnoscite quẽ p̃t̃ mittitis : Arria¬
ni: a quate que subditis & inuia uera nobcũ ambulatis : Est enĩ : qđ iuicẽ ex uobis
alter exalteris ammoneri utriq debeatis : Audis abelliane : Vsq: ad eo ñ ipseẽ
pat̃ quifilius ut eũ arrianꝰ in equalẽ pisserat patri: Audiarriane : Vsq: ad eo

Expanded text:
non loquitur. Dicunt Sabelliani contra, id est Patripassiani: Ecce qui Pater est ipse enon loquitur. Dicunt Sabelliani contra, id est Patripassiani: Ecce qui Pater est ipse et Filius; quid enim est, Pater in me manens, ipse facit opera, nisi, in me maneo ego qui facio? Contraria dicitis: sed non eo modo sicut est falsum contrarium vero, sed sicut sunt inter se duo falsa contraria. Errando in diversa istis, in medio est via quam reliquistis. Inter vos ipsos longiore intervallo separati estis, quam ab ipsa via cujus desertores estis. Vos hinc, vos autem illinc, huc venite: alteri ad alteros transire nolite, sed hinc atque illinc ad nos veniendo, invicem vos invenite. Sabelliani, agnoscite quem praetermittitis; Ariani, aequate quem subditis, et in via vera nobiscum ambulabitis. Est enim quod invicem ex vobis alteri ex alteris admoneri utrique debeatis. Audi, sabelliane: usque adeo non ipse Pater, sed alter est Filius, ut eum arianus inaequalem asserat Patri. Audi, ariane: usque adeo
Abbreviated transcription (Latin):
Nudite curib accipite m̃tib dilectissimi:
loquentib: quidẽ ẽ nobis sed ipso docente qui ñ recedit a nobis.
Dñs dic̃ : qđ modo cũ legeretur audistis : Verba quaeloquor uobis:
ameipso ñloquor : Pat̃ aut̃ in memanens fac̃opera ipse : Ergo
M& uerba operasunt : plane ita sunt : Nã ꝓfecto qui ꝓximulo¬
quendo edificat : bonũopus operatur Sed quid ẽ ameipsõ ñ loquor. nisi
ame ipsoñ sum quiloquor : ei quippe tribuit quicquuc fac̃: dequo ẽ ipse qui
Ideo ille ds̃ sed ñ dedo : & lum̃ sed ñ delumine : Iste uero ds̃ dõ. lum̃ delumine
Nã ihis duab: sententis un a quadictũ ẽ ñ ame ipso loquor alia quadictũ
ẽ pat̃ aut̃ in memanens fac̃opera ipsẽ singulas tenentes diuersi nob aduer¬
santur heretici quiñ exuna parte sed inc̃traria conantes aua ueritatis
exorbitant Arrianiquippedicunt: Ecce mequalis ẽ patrifilius. naseipso

Expanded text:
udite auribus, accipite mentibus, dilectissimi, quentibus quidem nobis, sed ipso docente qui non recedit a nobis. Dominus dicit, quod modo cum legeretur audistis, Verba quae ego loquor vobis, a meipso non loquor: Pater autem in me manens ipse facit opera. Ergo et verba opera sunt? Plane ita est. Nam profecto qui proximum loquendo aedificat, bonum opus operatur. Sed quid est, a meipso non loquor, nisi, a meipso non sum qui loquor? Ei quippe tribuit quod facit, de quo est ipse qui Ideo ille Deus, sed non de Deo; et lumen, sed non de lumine: iste vero Deus de Deo, lumen de lumine. 2. Nam in his duabus sententiis, una qua dictum est, Non a meipso loquor: alia qua dictum est, Pater autem in me manens, ipse facit opera: singulas tenentes, diversi nobis adversantur haeretici, qui non ex una parte, sed in contraria conantes, a via veritatis exorbitant. Ariani quippe dicunt: Ecce inaequalis est Patri Filius, a seipso
Abbreviated transcription (Latin):
Quacũq pat̃ fac̃ : haec & filius similit̃ fac̃ : & intellegatur nob̵ unꝰ. sed duo unũ: Ue¬
rũ quia sic ẽ aqualis alt̃ alteri : ut tam̃ alt̃ ex altero : Ideo ñloqui a seipso quia
nonẽ a seipso : deo pat̃ in illomanens fac̃ opera ipse : quia ꝑquẽ & in quo fac̃ ñẽ nisi
abipso : Demq: adiungit & dic̃ : Non creditis quia ego inpatre & ipater in me cẽ
alioquin : ꝓpter opera ipsa credite : Ante solus philippis arguebatur:
nc̃ aut̃ n eũ ibi solũ fuisse quie& arguendus ostenditur Ixpt Incł¬

Expanded text:
aec et Filius similiter facit ; et intelligatur non bis unus, sed duo unum. Verum quia sic aequalis alter alteri, ut tamen alter ex altero, ideo non loquitur a semetipso, quia non est a seipso: et ideo Pater in illo manens facit opera ipse, quia per quem et cum quo facit, non est nisi ab ipso. Denique adjungit, et dicit: Non creditis quia ego in Patre, et Pater in me est? Alioquin propter opera ipnunc autem non ibi eum solum fuisse qui esset arguendus ostenditur;
Abbreviated transcription (Latin):
tolerabilis uideri ipsa infirmitas Sed quiatu ire sipotuistiadeũ : ille uenit
adte : Venit docens humilitatẽ : Quare : indeam : Quia suꝑbia nosredireñ si¬
nebat aduitã & ipsa fecerat nos aduita recedere : Ex altatũ eñi humanũ
cor aduersũ dm̃ & neglegens in ipsa sanitatẽ p̃cepta salutaria : decidit anima
in infirmitatẽ : Discat audire in firma illũ quẽ c̃tẽpsit in columis : Audiat ut
resurgat : ques preuit ut cader& : Audiat tandẽ experim̃to edocta qđ p̃cep¬
todocta noluit obtinere : Docuit eni eã miseria sua quã fec̃ne cgbegentẽ felicitas¬

Expanded text:
tolerabilis videri ipsa infirmitas. Sed quia tu ire non potuisti ad eum, ille venit tolerabilis videri ipsa infirmitas. Sed quia tu ire non potuisti ad eum, ille venit ad te. Venit docens humilitatem, qua redeamus: quia superbia nos redire non sinebat ad vitam; et ipsa fecerat nos a vita recedere. Exaltatum enim humanum cor adversus Deum, et negligens in ipsa sanitate praecepta salutaria, decidit anima in infirmitatem: discat audire infirma quem contempsit fortis. Audiat ut surgat, quem sprevit ut caderet. Audiat tandem experimento edocta, quod praecepto noluit obtinere. Docuit enim eam miseria sua, quid mali sit a
Abbreviated transcription (Latin):
uia egosũ inquit iuia: &uerits &uita: ⁊ aquã dicor&: Qua uisire.
cgosum iia : Quouisire : Ego sum ueritas Vibiiis ꝑmanere : Ego sũ uita: Se¬
curi ergo ambulemꝰ inuia : sed insidias timeamus iuxta uia: In imicus insidiari
ñ audes inuia : quia xp̃s est ina: Sediuxta uiã plane ñ desinit : Vnde in psal¬
mod̃: Iuxta semitã sc andala posuer mihi : Dicit & in alia scriptura : Mento
quia in medio laqueoꝵ ingrederis : Isti laquei int quos ingre dim ñs inuia sed tam
ła ido &ia ꝑmittit᷑ inimicꝰ ponere iux tauiã laqueos nesecuritate &ultationis
ex celsus & ds Siãbules in hnimili: ꝑ uenies adex celsũ. Sinfirm humile nasꝑne¬
ris inexcelso fortissimꝰ ꝑ manebis : Quȩ eniꝰ causa humilitatis xp̃i. nisi infirmitas
tua : ualde eni & in reme diabilit̃ te obsidebat infirmitas : & haecresfec̃ ut ue¬
nir& ad tetant᷑ medic : Sieñi uł sic egrotares ut tupossis ireadmedicũ : poterat

Expanded text:
ta. Tanquam diceret, Qua vis ire? Ego sum via. Quo vis ire? Ego sum veritas. Ubi vis permanere? Ego sum vita. Securi ergo ambulemus in via: sed insidias timeamus juxta viam. Inimicus insidiari non audet in via; quia Christus est via: sed juxta viam plane non desinit. Unde et in Psalmo dicitur: Juxta semitas scandala posuerunt mihi . Dicit et alia Scriptura: Memento quia in medio laqueorum ingrederis . Isti laquei inter quos ingredimur, non sunt in via:Nam ideo etiam permittitur inimicus ponere juxta viam laqueos, ne securitate exsultationis excelsus et Deus. Si ambules in humili, pervenies ad excelsum. Si infirmus humilem non asperneris, in excelso fortissimus permanebis. Quae enim causa humilitatis Christi, nisi infirmitas tua? Valde enim et irremediabiliter te obsidebat infirmitas tua, et haec res fecit ut veniret ad te tantus medicus. Si enim vel sic aegrotares, ut tu posses ire ad medicum, poterat
Abbreviated transcription (Latin):
de aqua uinũ : Eiusdẽ enĩ potentieẽ . facere delapidib: panẽ: Sed nonfecit: ut
uoluntatẽ contẽpnenx tẽptatoris : Alit̃ enĩ tẽptator nonuincitur . nisi contẽp¬
natur Et cũ uiciss& diabolũ tẽptatorẽ : uenerꝰ angłi & ministrabant ei : Qui
ergo tantũ poterat . quare illud ñ fecit & hoc fec̃ : lege immo recole qđ modo
audisti: quando fec̃ hoc idẽ deaqua uinũ : Suia addidit eiugł̃m : & credidder̃
ineũ discipuli eius : Nũ quid diabolus fuerat creditirus : quiergo tanta potuit

Expanded text:
de aqua vinum. Ejusdem enim potentiae est facere de lapide panem: sed non fecit, ut de aqua vinum. Ejusdem enim potentiae est facere de lapide panem: sed non fecit, ut voluntatem contemneret tentatoris. Aliter enim tentator non vincitur, nisi contemnatur. Et cum vicisset diabolum tentatorem, venerunt Angeli, et ministrabant ei . Qui ergo tantum poterat, quare illud non fecit, et hoc fecit? Lege, imo recole, quod modo audisti, quando fecit hoc, id est, de aqua vinum: quid addidit Evangelista? Et crediderunt in eum discipuli ejus. Numquid
Abbreviated transcription (Latin):
& quid in ipsis nuptiis fecit : deaqua uinũ : Quid potentius : qui poterat talia fa¬
cere : dignatus indigere : Qui fecit uinũ deaqua : potuit facere & delapidib:
panẽ : cadẽ potentia erat : Sed tunc diabolus tẽptauit : ideo xp̃s ñ fecit : Sci¬
tis enĩ quia quando tẽptatꝰ ẽ dñs xp̃s : hoc ei suggessit diabolus: E suriuit enĩ
quia & hoc dignatus ẽ : quia & hoc adhumilitatẽ ꝑtinuit: Esuriuit panis sicut
defecit ua : si c̃ uulnerataẽ sanitas. sicut mortuaẽ uita : cur ergo esurir&
ut nostis : ait illi tẽptator: Sifilius dĩ es dic lapidib istis ut panes fiant
Qrespondit tẽptatori : docens te respondere tẽptatori : Ad hoc enĩ pugnat
imperator : ut milites dis cant : Quid respondit : ñ in pane solo uiuit homo
sed nom̃i uerbo di : Et non fec̃ delapidib: panes : quiutiq sic potuit facere sic̃

Expanded text:
Et quid in ipsis nuptiis fecit? De aqua vinum. Quid potentius? Qui poterat talia faEt quid in ipsis nuptiis fecit? De aqua vinum. Quid potentius? Qui poterat talia facere, dignatus est indigere. Qui fecit de aqua vinum, potuit facere et de lapidibus panem. Eadem potentia erat: sed tunc diabolus tentavit, ideo Christus non fecit. Scitis enim quia quando tentatus est Dominus Christus, hoc ei suggessit diabolus. Esurivit enim, quia et hoc dignatus est, quia et hoc ad humilitatem pertinuit. Esurivit panis, sicut defecit via, sicut vulnerata est sanitas, sicut mortua est vita. Cum ergo esuriret, ut nostis, ait illi tentator: Si Filius Dei es, dic lapidibus istis ut panes fiant. Et respondit tentatori, docens te respondere tentatori. Ad hoc enim pugnat imperator, ut milites discant. Quid respondit? Non in solo pane vivit homo, sed in omni verbo Dei. Et non fecit de lapidibus panes, qui utique sic potuit facere, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
citis fris inxp̃m ini croden tes didicistis & as sidue
aciam ministerio nr̃o com men olauimus uobis: qđme dicina
tumoris hominis humilitas ẽ xp̃i: Non enĩ perisset homo : nisi su¬
ꝑbiã suscepiss& : Initiũ enĩ sicut scriptura dicit om̃is peccati : suꝑbia
Contra initiũ peccati: initiũ iustitiae necessariũ fuit: Siergo
initiũ om̃is peccati suꝑbia. unde sanaretur tumor suꝑbia. nisi dñs dignatus e&̃
do dicitur homini ut humili& se. dedignatur : & ut uelint homines uindicare
quando leduntur : suꝑbia facit : m̃ humiliari dedignantur. undicari uolunt
quasi poena ciuiq: possit ꝓd eẽ aliena : Lesus & muriã passus sui undicari uult
dealiena pȩna querit sibi medicam̃tũ & ad quirit grande torm̃tũ : Ideo inom̃ib:
nuptias quo modo factaẽ prima mulier ꝑquã uenit peccatũ deuiro sine femina.
sicuir ꝑquẽ deletũ ẽ peccatũ defemina sineuiro : Perillũ sumꝰ ꝑhunc surgimꝰ:

Expanded text:
in Christum enim credentes didicistis, et assidue etiam nos ministerio nostro commendamus vobis; quod medicina tumoris hominis, humilitas est Christi. Non enim perisset homo, nisi superbia tumuisset. Initium enim, sicut Scriptura dicit, omnis peccati, superbia . Contra initium peccati, initium justitiae necessarium fuit. Si ergo initium omnis peccati superbia; unde sanaretur tumor superbiae, nisi Deus dignatus esset  Nam quando dicitur homini ut humiliet se, dedignatur: et ut velint homines vindicari quando laeduntur, superbia facit. Cum humiliari dedignantur, vindicari volunt: quasi poena cuique prodesse possit aliena. Laesus et injuriam passus, vindicam vult: de aliena poena sibi quaerit medicamentum, et acquirit grande tormentum. Ideo in omnibunuptias. Quomodo facta est prima mulier, per quam venit peccatum, de viro sine femina: sic vir, per quem deletum est peccatum, de femina sine viro. Per illum ruimus, per hunc surgimus.
Abbreviated transcription (Latin):
ipsos ligabat ipsos occidendo trahebat ipsos ulnq: latentes querebat ipsis
inuentis nulla ratione parcebat : Cui aut̃ xp̃s dñs : Sciulesaule : unde clamatur : de
caelo : Ergo sursũẽ : quidme ꝑsequeris : ergo deorsuẽ : Omĩa & si breuit̃ tam̃ ut
potui ex posui caritatiurẽ : erogaui qđ adme ꝑtin& : Qđ aut̃ ad uos ꝑtin&. paupo¬

Expanded text:
ipsos ligabat, ipsos occidendos trahebat, ipsos ubique latentes quaerebat, ipsis ipsos ligabat, ipsos occidendos trahebat, ipsos ubique latentes quaerebat, ipsis inventis nulla ratione parcebat. Cui ait Dominus Christus, Saule, Saule. Unde clamat? De coelo. Ergo sursum est. Quid me persequeris? Ergo deorsum est. Omnia, etsi breviter, ut potui, exposui Charitati vestrae. Erogavi quod ad me pertinet: quod autem ad vos pertinet, paupe
Abbreviated transcription (Latin):
niũ ia cob: que appellauit israhelitã : in quo dolus necet᷑ : quasi dicer&. Cu¬
ius nominete appellaui : ipsi us somniũ inte apparebit : Noli festinare
mirari : maiora horũ uidebis : Videbitis calũ apertũ & angłos dĩ ascenden¬
tis & descendentes ad filiũ hominis :Ecce qđ uidit iacob: ecce quare ꝓfudit
lapidẽ oleo iacob eccequare xp̃m ꝓph&ã significauit & figurauit iacob Illud
go : dicã & hoc breuit̃ ut dñs donat: ascendentes a descendentes angłos ad fili¬
ũ hominis : Quomodo : sidescendũnt adillũ hicẽ : si a scendunt ad illũ sursũ ẽ : Si
aut adillũ ascendunt & cid illũ descendunt : & sursũ ẽ & hnc: Nullo pacto fieri
potest ut ad ipsũ ascendant & ad illũ descendant : nisi & ibi sit quo a scendunt &
qui primo sauilus : Exꝑtus ÷ illud ipse quando prius erat ꝑsecutor : & postea factus
ẽ p̃dicator : Prius ia cob: postea isrł : Quia erat & ipse degenere ifrł : de tribu

Expanded text:
it? Ei quem appellavit Israelitam, in quo dolus non esset. Quasi qui diceret: Cujus nomine te appellavi, ipsius somnium in te apparebit; noli festinare mirari, majora horum videbis. Videbitis coelum apertum, et Angelos Dei ascendentes et descendentes ad Filium hominis. Ecce quod vidit Jacob: ecce quare perfudit lapidem oleo Jacob; ecce quare Christum propheta significavit et figuravit Jacob. Illud go. Dicam et hoc breviter, ut Dominus donat: Ascendentes et descendentes Angelos ad Filium hominis. Quomodo si descendunt ad illum, hic est: si ascendunt ad illum, sursum est? Si autem ad illum ascendunt, ad illum descendunt, et sursum est, et hic est. Nullo pacto fieri potest ut ad illum ascendant, et ad illum descendant; nisi et ibi sit quo ascendunt, et qui primo Saulus. Expertus est illud ipse, quando prius erat persecutor, et postea factus est praedicator: prius Jacob, postea Israel: qui erat et ipse de genere Israel, de tribu
Abbreviated transcription (Latin):
tuos iuderant : fratresuũ possere suscitari penitus ncre debant: Ibi uero
cõmotus sp̃ui. drc̃ : Vb posiustis eũ : ñ tam̃ locũ sepulti ignorarẽcre¬
didebuerat : sed fidẽ populi applure uolebat : Venit igitur xp̃sad
monum̃tũ in quolatarus dormiebat : & ñ tã quã mortuũ sed tã¬
quã sanũ tã quã uiuũ tãquã audire paratũ desepul cͥroptin euo¬
cauit. latare inquit ꝓdi foras : Ideo dic̃ nom̃ ne om̃s mortiu coge¬
rentur exire : Clamat tam̃ ad monum̃tũ : turbant se inferi. expec¬
tant audientiã : Om̃s mortui quȩrebant sua nomina uocitari. ne i¬
quiunt & nos dñs suscitabit : ubicũq xp̃s steterat. patebant inferi:
Subito unauox int̃ coepit c&eros : latare ueniforas : Nondilatio ul¬
la retin& resurgentẽ : ñturdant reditus animȩ. nonimpediuntum¬
cula sepulturȩ : Inuolutus linteis. nodisq: lineis inretitus: ad uocẽ xp̃i

Expanded text:
tuos viderant, fratrem suum posse resuscitari penitus non credebant. Ibi vere Ctuos viderant, fratrem suum posse resuscitari penitus non credebant. Ibi vere Ccommotus spiritu dixit: Ubi posuistis eum? Non tamen locum sepulti ignorare credi debuerat; sed fidem populi approbare volebat. Venit igitur Christus ad monumentum in quo Lazarus dormiebat, et non tanquam mortuum, sed tanquam sanum, tanquam vivum, tanquam audire paratum, de sepulcro protinus evocavit. Lazare, inquit, prodi foras. Ideo dicit nomen, ne omnes mortui cogerentur exire. Clamat tamen ad monumentum; turbant se inferi, exspectant audientiam omnes mortui, quaerunt sua nomina vocitari: Ne, inquiunt, et nos Dominus suscitabit? Ubicumque Christus steterat, patebant inferi. Subito una vox intercepit caeteros, Lazare, veni foras. Non dilatio ulla retinet resurgentem, non tardant reditus animae, non impediunt vincula sepulturae. Involutus linteis, nodisque lineis irretitus, voce Christi
Abbreviated transcription (Latin):
nogat delacrimis ds̃ &lic& scrr& qđ c̃ tigerit : tam̃ exillarũ uocẽ optat au¬
dire : Le arus inquit quẽ diligebat. mortuus est : Oiuidia omfelix
tentio T̃eadhuc posito iniscło. latarus amicustuusmorit : Siamic mort᷑
rimic̃ quidpatietur : parũ ẽ siñtibi soli superi seruiunt : erce tuũ dilectũ
usierirapuer̃ La parus inquił que diligebas morit᷑ Ex dusit humantatis
consuetudinẽ & uoxilla mertalitatis dic̃ . Anic di plus debuit ure sedmortꝰ
ru teterrimꝰ fetor ꝓinbebat accessũ. Iã in c̃cauis orbib tabido situ
marcentes reserant᷑ oculi. Iam deficiebat narium mollitudo : ĩrictus
oris dentib nudatis horrebat: lam nuda tacute laxis tẽporib crebri se¬
des tegmine attenuato pallescens capillis subinde rarescentib apparebat
Ia maria & martha sorores lagari quȩ xp̃m frequent̃ resuscita ssemor¬

Expanded text:
rrogat de lacrymis Deus; et licet sciret quid contigerit, tamen ex illarum voce optat aurrogat de lacrymis Deus; et licet sciret quid contigerit, tamen ex illarum voce optat audire. Lazarus, inquiunt, quem diligebas, mortuus est. O invidia! o infidelis conventio! Te adhuc posito in saeculo, Lazarus amicus tuus moritur. Si amicus moritur, inimicus quid patiatur? Parum est si tibi non soli superi serviunt: ecce tuum dilectum inferi rapuerunt. Lazarus, inquiunt, quem diligebas, moritur. Exclusit humanitatis consuetudinem, et vox illa mortalitatis dicit: amicus Dei plus debuit vivere; sed mbrorum teterrimus foetor prohibebat accessum, jam in concavis orbibus tabido situ marcescentes resederant oculi, jam deficiebat narium mollitudo, jam rictus oris dentibus nudatis horrebat, jam nudata cute, laxa temporibus cerebri sedes tegmine attenuato pallescens, capillis subinde rarescentibus apparebat; jam Maria et Martha sorores Lazari, quae Christum frequenter resuscitasse mor
Abbreviated transcription (Latin):
ri sinulla ratio feciss& xp̃mabsentẽ : Int̃ om̃s eni quib: sermone modico desi¬
derata concessit sit e quoq: languentẽ c̃tinger& aut uider& : ñ frigidi corpo¬
ris opere oppressũ ñ spoliatũ lumine uideremꝰ immo illo p̃sente ñtibi febris
acceder& ñ inuader& dolor ñ egritudo uastar& : T antaẽ eni illius om̃i peten¬
tia : ut &ia iã mortuis resurgeres siuenir&: Procedit interea funꝰ. longoq
ordine tristib: obsequiis decoratũ sepulchris infertur : Ab sc̃dit cauatosaxo
luctuosisq uocib: conditur : Venit igit᷑ a db& haniã xp̃s claustra mortis
diuina potentia destructurus : Occurrer̃ lacrimo sȩ sorores Ffunꝰ homi¬
nis contestantes dĩ auxiliũ requirebant: Frat enĩ iuisitusamori latar
erat sororũ eius quȩdã delectatio apud dm̃ deserintiis amorissui pigis
intrinsecus deponentes inuiscerib: dnmhabere uidebantur. Sed int᷑¬

Expanded text:
ri, si nulla ratio fecisset Christum absentem. Inter omnes enim quibus sermone medico desiri, si nulla ratio fecisset Christum absentem. Inter omnes enim quibus sermone medico desiderata concessit, si te quoque languentem contingeret aut videret: non te frigidi corporis sopore oppressum, non spoliatum lumine videremus: imo illo praesente non tibi febris accederet, non invaderet dolor, non aegritudo vastaret. Tanta est enim illius omnipotentia; ut etiam jam mortuus resurgeres, si veniret. Procedit interea funus, longoque ordine tristibus obsequiis decoratum infertur sepulcris: absconditur cavato saxo, luctuosisque vocibus conclamatur. 5. Venit igitur ad Bethaniam Christus, claustra mortis divina potentia destructurus. Occurrunt lacrymosae sorores, funus hominis contestantes, Dei auxilium requirebant erat enim ei insitus amor Lazari, erat sororum ejus quaedam dilectio apud Dominum, de servitiis amoris sui pignus intrinsecus deponentes, in visceribus habere Dominum videbantur. Sed inte
Abbreviated transcription (Latin):
Preramini crem̃ta languoris. augm̃ta febriũ querite. aut mextrema uite
limina tepestas morbiseuientis citius in pingat optate Hat̃ eñur lano
cuius ingemiscitis tanto affectulangorẽ. nisimortuis fuerit ñrecipiãt
sanitatẽ : Vrebat igitur egrotũ febris assidua : edax flama penetrabili
uapore sic cabat : Incubit questionarius corporis dolor : totus homose¬
uientiũ morborũ onerib: p̃mitur . ut & corporis uinculis anima resoluat᷑
icit tandẽ secũ corporis agritudo : & caminꝰ febriũ extremodiuortio de
se decorporis animã cõpulit emigrare : Scindebant maria & martha ger¬
manȩ uestes laniabant : Iratis ungib: genas spargebant euulsoscrines ulu¬
latib: astrapulsabant : & tam̃ incũbente funeria plexȩq corpꝰ exanime in a¬
nia figentes oscula sepius hoc dicebant : Poteras miser nec egrotare nec mo¬

Expanded text:
precamini crementa languoris, augmenta febrium quaerite, et ut in extrema vitae precamini crementa languoris, augmenta febrium quaerite, et ut in extrema vitae limina tempestas morbi saevientis citius impingat, optate. Frater enim vester Lazarus, cujus ingemiscitis tanto affectu languorem, nisi mortuus fuerit, non recipiet sanitatem. 4. Urebat igitur aegrotum febris assidua, edax flamma penetrabili vapore siccabat. Incumbit quaestionarius corpori dolor, totus homo saevientium morborum oneribus premitur; ut corporis vinculis anima resolvatur. Vicit tandem succum corporis aegritudo, et caminus febrium extremo divortio de sede corporis animam compulit emigrare. Scindebant Maria et Martha germanae vestes, laniabant iratis unguibus genas, spargebant evulsos crines, ululatibus astra pulsabant: et tamen incumbentes funeri, amplexaeque corpus exanime, inania figentes oscula, saepius hoc dicebant: Poteras, miser, nec aegrotare, nec mo
Abbreviated transcription (Latin):
nis robir cotidie edax incendiũ ab sumebat: Iacebat in scerib anhelis ex¬
estue ns crebrisq singultib: corpexcussũ migraturã dehamo corporiscom¬
mã ꝓmit tebat : Namici ñ consilia n fom̃ta ñ artis magisterio remedia
ꝓuisa succurr̃ Oña eñ quȩ ꝓsalute data fuerant : in c̃trariũ uertebant᷑:
Langor em̃iste ñ aliqoremedio sed sola morte fuerat finienđ : amors ipsa
presurrectionẽ xp̃i uincendi : Aderant aut̃ duȩ sorores languenti: & casũ
dolentes iuuenis egrotantis. lectulo iuigit̃ inhȩrebant : Eouebant uero
iacentẽ : talib frequent᷑ alloquiis: Pacient̃ in quit sustine : fortit̃ dira
noli desperatione corruere: Dũ em̃ langorẽ istũ fortitudine toleras
Sed quiduos. omiria amartdu ꝓgermano tantus dolor exurit : quid iugib
suspiris optatis nori cũfratre : in contrariũ potius uota pectoris inmutate:

Expanded text:
nis robur quotidie edax incendium absumebat. Jacebat visceribus anhelis exnis robur quotidie edax incendium absumebat. Jacebat visceribus anhelis exaestuans, crebrisque singultibus corpus excussum, migraturam de domo corporis animam promittebat. Non amici, non consilia, non fomenta, non artis magisterio remedia provisa succurrunt: omnia enim quae pro salute data fuerant, in contrarium vertebantur. Languor enim iste non aliquo remedio, sed sola morte fuerat finiendus: et mors ipsa per resurrectionem Christi vincenda. Aderant autem duae sorores languenti, et casum dolentes juvenis, aegrotantis lectulo jugiter inhaerebant. Fovebant vero jacentem talibus frequenter alloquiis: Patienter, inquiunt, sustine, fortiter dura, noli desperatione corruere. Dum enim languorem istum fortitudine toleras, Sed quid vos, o Maria et Martha, pro germano tantus dolor exurit? quid jugibus suspiriis optatis mori cum fratre? In contrarium potius vota pectoris immutate,
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ cȩcus meruit oculoꝵ Recȩptt hic quidẽ oculos altacepit a qđ natura
ñ dederat manꝰ xp̃i formauit Imposuit eni frontipul uerẽ sputo conspsũ aad
tactũ sacrȩmanoperis disciplina festinanis lucistras gẽ mas orbib: p̃puratisin frẽ
& qđ natura ñ dederat x p̃sartifex integrauit: Hae com̃a: cunctis fuere miraculo¬
dũ fiebanit : Quisem̃ ꝓtin saxeus ñmirar cogatir cũom̃ã dãpna mebrorũ ñ medi¬
cine pigm̃tis necaotealiqua nec emediis. sed sola tantũ modo uider& sermomis
imperio restituta : parua hȩc tam̃ ad xp̃i potentiã uidebant᷑ isi amuc xp̃i la¬
carus moreretꝰ Quẽideo xp̃suite natur ȩrestituit : ut mutar& naturã & uitȩ
ordinẽ uerter& ut uñ homosemel nasci & bis moridiscer&. ut cõditionẽ
mortis noua resurrectionis legetꝰbar& : Inuaditigit᷑ lazarũ p̃neciesins¬
mica languoris & fornaci febrib: anhelũ corpus exurens miserandi homii¬

Expanded text:
tionem caecus meruit oculorum. Recepit hic quidem oculos, alter accepit; et quod natura non dederat, manus Christi formavit. Imposuit enim fronti pulverem sputo conspersum, et ad tactum sacrae manus operis disciplina festinans luciferas gemmas orbibus praeparatis infixit; et quod natura non dederat, Christus artifex integravit. Haec omnia cunctis fuere miraculodum fiebant. Quis enim protinus saxeus mirari non cogatur, cum omnia damna membrorum non medicinae pigmentis, nec arte aliqua, nec remediis, sed solo tantummodo videret sermonis imperio restituta? Parva haec tamen ad Christi potentiam videbantur, nisi amicus Christi Lazarus moreretur. Quem ideo Christus vitae naturae restituit, ut mutaret naturam, et vitae ordinem verteret, ut unus homo semel nasci, et bis mori disceret, ut conditionem mortis nova resurrectionis lege turbaret. 3. Invadit igitur Lazarum pernicies inimica languoris, et fornace febrium anhelum corpus exurens, miserandi homi
Abbreviated transcription (Latin):
sanat : Tuadme dicũ : Quare uenisti : sanare ad molestiã ñ petii : Nergo
quisq orat ꝓmagno & exauditur: quaere quidorat quaere in quo exaudiatur
Nais habeatis ꝓmagno exaucuri aduoluntatẽ habete ꝓmagno exauidri ađ
utilitatẽ : Aduoluntatẽ &iã demones exauditis : & ad porcos quo spcitu

Expanded text:
sanat. Tu ad medicum quare venisti? Sanari, an molestiam non pati? Non ergosanat. Tu ad medicum quare venisti? Sanari, an molestiam non pati? Non ergoquisque orat, pro magno, si exauditur. Quaere quid orat, quaere in quo exaudiatur. Nam non habeatis pro magno, exaudiri ad voluntatem: habete pro magno, exaudiri ad utilitatem. Ad voluntatem etiam d
Abbreviated transcription (Latin):
ubi cartas n edificat biaut̃ aedificat : soliditat̃ Nẽ ibi inflatio ubnipe¬
uitiũ &iã tantus ille apłs appositũ sibi eẽ dicer& stimulũ carnis angelũ
satane a quo colaficeretur : quico lafizatur. capud eiustundituor netri¬
gatur & ibidescientia metus erat uiflationis hocẽ emulationis: Ait eñ
Inmagnitu dine reuelationũ mearũ neextollar: Vrergo metuendaestrela¬
tio ubierat rerũ magnarũ reuelatio : in magnitud mereue lationũ mea¬
rũ neextollar : datus ẽ muinstimulus carnis m ee angelus satane quime co
lafiiat : Propt qđ t̃ dmm̃ rogaui ut auferr& eũ ame ÷ &dix̃ muihi Sufficu
tibi grã mea : Na urtus inin firmitate ꝑficitur: Petit aegers et qlad
sabuetẽ apponit medicus cũ uoluerit aegrotis auferatur: Mechieũdiẽ n
mord& sed sanat : tudicis tolle quia mord&: Medicus dicit : Ntollo quia

Expanded text:
ubi charitas non aedificat: ubi autem aedificat, solidata est. Non est ibi inflatio, ubi peubi charitas non aedificat: ubi autem aedificat, solidata est. Non est ibi inflatio, ubi pevitium etiam tantus ille Apostolus appositum sibi esse diceret stimulum carnis, angelum satanae, a quo colaphizaretur? Qui colaphizatur, caput ejus tunditur, ne erigatur: nam et ibi de scientia metus erat inflationis, hoc est elationis. Ait enim: In magnitudine revelationum mearum ne extollar. Ibi ergo metuenda erat elatio, ubi magnarum rerum erat revelatio: « In magnitudine revelationum mearum ne extollar, datus est mihi stimulus carnis meae, angelus satanae, qui me m rogavi, ut auferret eum a me: et dixit mihi, Sufficit tibi gratia mea; nam virtus in infirmitate perficitur » . Petit aeger, ut quod ad salutem apponit medicus, cum voluerit aegrotus auferatur. Medicus dicit: Non; mordet, sed sanat. Tu dicis: Tolle quod mordet. Medicus dicit: Non tollo, quia
Abbreviated transcription (Latin):
de inuidia : Nem̃ inuidia peperit suꝑbiã : sed suꝑbia peperit inuidiã: N
enĩ in uid& : nisi amor excellentiae : Amor excellentiae : suꝑbia uocatur
tatis noluit dicere prius ñ in flatur & postea ñamulatur : sed pͥus dix ñae¬
mulatur postea ñ inflatur : Quare hoc : quia cũ dixiss& ñemulatur qua¬
si que siturus erat causã quare ñ aemulatur : subdidit ñ inflatuor: Er¬
go siideo ñamulatur quia ñ in flatur Simflaretur amularetur. Ho
in uobis erescat : a anima solidatur quia ñ in flatur.: Scientia : ait apł
inflat: Quid ergo : scientiã fugere debetis & electuri estis nichil scire
potius quã inflari : ut quid uobis : loquimꝰ : simelior est ignorantia quã
matescientiã : ed anteponite carita tẽ Scĩentia silolast infilat: Qua
uero caritas aedificat : scientia ñ ꝑmit tit piflari : Ibiengo infla scientia

Expanded text:
de invidia. Non enim invidia peperit superbiam, sed superbia peperit invidiam. Non de invidia. Non enim invidia peperit superbiam, sed superbia peperit invidiam. Non enim invidet, nisi amor excellentiae. Amor excellentiae, superbia vocatur.  laudibus charitatis noluit dicere prius, Non inflatur; et postea, Non aemulatur: sed prius dixit, Non aemulatur; postea, Non inflatur. Quare hoc? Quia cum dixisset, Non aemulatur, quasi quaesiturus eras causam, quare non aemulatur; subdidit, Non inflatur. Ergo si ideo non aemulatur, quia non inflatur; si inflaretur, aemularetur. Hoc in vobis crescat, et anima solidatur, quia non inflatur. Scientia, ait Apostolus, inflat. Quid ergo? scientiam fugere debetis, et electuri estis nihil scire potius quam inflari? Utquid vobis loquimur, si melior est ignorantia quam mate scientiam, sed anteponite charitatem. Scientia si sola sit, inflat. Quia vero charitas aedificat , non permittit scientiam inflari. Ibi ergo inflat scientia,