comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Sienim dixerimꝰ quod ipse eam fecerit: quid erat
ipse ante uoluntatẽ malã nisi natura bona. cuius
auctor ds qui est immutabile bonũ: Qui ergo dicit
eum qui consensit tẽptantiatq suadenti eui non con¬
sensit alius ad illicite utendũ pulchro corpore qđ
uidendũ ambob pariter aełfuit. cũ ante illã uisio¬
nem ac tẽptationẽ similes ambo animo & corpore
fuerint ipsũ sibi fecisse uoluntatẽ malã. qui utiq
bonus ante uoluntatẽ malã fuerit: quęrat cur cam
fecerit. utrũ quia natura. ẽ. an quia ex nichilo facta
est: & inueniet uoluntatẽ malã non ex eo eẽ incipere
quod natura est: sed ex eo qđ de nichilo facta natu.¬
ra est. Namsi natura causa est uoluntatis malȩ. quid
aliud cogimur dicere nisi abono ficri malũ. & bonũ
esse causã mali: Siquidẽ a natura bona fit uoluntas
mala: Quod unde fieri potest ut naturabona qͣmius
mutabilis ante quã habeat uoluntatẽ malã faciat

Expanded text:
Si enim dixerimus quod ipse eam fecerit, quid erat Si enim dixerimus quod ipse eam fecerit, quid erat ipse ante uoluntatem malam nisi natura bona, cuius auctor Deus, qui est inmutabile bonum? Qui ergo dicit eum, qui consensit tentanti adque suadenti, cui non consensit alius, ad inlicite utendum pulchro corpore, quod uidendum ambobus pariter adfuit, cum ante illam uisionem ac tentationem similes ambo animo et corpore fuerint, ipsum sibi fecisse uoluntatem malam, qui utique bonus ante uoluntatem malam fuerit: quaerat quur eam fecerit, utrum quia natura est, an quia ex nihilo facta est, et inueniet uoluntatem malam non ex eo esse incipere quod natura est, sed ex eo quod de nihilo facta natura est. Nam si natura causa est uoluntatis malae, quid aliud cogimur dicere, nisi a bono fieri malum et bonum esse causam mali? si quidem a natura bona fit uoluntas mala. Quod unde fieri potest, ut natura bona, quamuis mutabilis, antequam habeat uoluntatem malam, faciat
Abbreviated transcription (Latin):
doquidẽ amboꝵ non dispariliter occurrit aspectib
An caro intuentis in causa est: cur non & illius
An uero animus: Cur non utriusque: Ambos enĩ et
animo & corpore ȩqualit̃ affectos fuisse p̃diximus
An dicendũ est alterũ coꝵ occulta maligni sp̃s
suggestione tẽptatũ. quasi non eidẽ suggestioni
& qualicũq suasioni ꝓpria uoluntate c̃senserit :
Hanc igitur consensionẽ. hanc malã quã male sua-¬
denti ad hibuit uoluntatẽ: quȩ ineo res fecerit
querimus. Nam ut hoc quoq impedimentũ ab ista
quid aliud apparet. nisiunũ noluisse. alterũ uolu¬
isse acastitate deficere: Unde nisi ꝓpria uoluntate.
ubi ȩadem fuerat in utroq corporis & animi affec.¬
tio: Amboꝵ oculis pariter iuisa est eadẽ pul chritu.¬
do: ambob pariter institit occulta tẽptatio ꝑ priã
igitur inuno eoꝵ uoluntatẽ malã quȩ res fecerit:
scire uolentib sibene intueantur nichil occurrit.

Expanded text:
do quidem amborum non dispariliter occurrit aspectibus. do quidem amborum non dispariliter occurrit aspectibus. An caro intuentis in causa est? quur non et illius? An uero animus? quur non utriusque? Ambos enim et animo et corpore aequaliter affectos fuisse praediximus. An dicendum est alterum eorum occulta maligni spiritus suggestione tentatum, quasi non eidem suggestioni et qualicumque suasioni propria uoluntate consenserit? Hanc igitur consensionem, hanc malam quam male suadenti adhibuit uoluntatem, quae in eo res fecerit, quaerimus. Nam ut hoc quoque inpedimentum ab ista quid aliud apparet, nisi unum noluisse, alterum uoluisse a castitate deficere? Unde, nisi propria uoluntate. ubi eadem fuerat in utroque corporis et animi affectio? Amborum oculis pariter uisa est eadem pulchritudo, ambobus pariter institit occulta tentatio; propriam igitur in uno eorum uoluntatem malam res quae fecerit scire uolentibus, si bene intueantur, nihil occurrit.
Abbreviated transcription (Latin):
inferior usq ad infimã terrã qm̃ natura & essentia. ẽ.
ꝓculdubio bona est: habens modũ & speciem suam.
ingenere atq ordine suo. Quomodo ergo res bona
efficiens est uoluntatis malȩ: Quomodo inquã bonũ ẽ.
causa mali: cum enĩ se uoluntas relicto supcriore ad
inferiora conuertit. efficitur mala: non qͥa malum est
quo se conuertit. sed quia ꝑuersa est ipsa conuersio
Idcirco non res inferior uoluntatẽ malã fecit: sed rẽ
inferiorem. praue atq in ordinate ipsa qͥa facta est
appetiuit. Sienim aliqui duo ȩqualit̾ effecti ani.¬
mo & corpore uideant unius corporis pulchritudinẽ.
qua uisa unus coꝵ ad illicite fruendũ moueat᷑. alter
inuoluntate pudica stabilis ꝑseueret: quid putamꝰ
esse causȩ ut in illo fiat. in illo nonfiat uoluntas mala ͤ
Quȩ illam res fecit. in quo facta est: Neq enĩ pulchri¬
tudo illa corporis. Nam eã non fecit in ambob quan-¬

Expanded text:
inferior usque ad infimam terram, quoniam natura et essentia est, inferior usque ad infimam terram, quoniam natura et essentia est, procul dubio bona est, habens modum et speciem suam in genere adque ordine suo. Quo modo ergo res bona efficiens est uoluntatis malae? Quo modo, inquam, bonum est causa mali? Cum enim se uoluntas relicto superiore ad inferiora conuertit, efficitur mala, non quia malum est, quo se conuertit, sed quia peruersa est ipsa conuersio. Idcirco non res inferior uoluntatem malam fecit, sed rem inferiorem praue adque inordinate, ipsa quia facta est, adpetiuit. Si enim aliqui duo aequaliter affecti animo et corpore uideant. unius corporis pulchritudinem, qua uisa unus eorum ad inlicite fruendum moueatur, alter in uoluntate pudica stabilis perseueret, quid putamus esse causae, ut in illo fiat, in illo non fiat uoluntas mala? Quae illam res fecit in quo facta est? Neque enim pulchritudo illa corporis; nam eam non fecit in ambobus, quan
Abbreviated transcription (Latin):
cui uitium hoc posset nocere. Si enĩ non nocuit.
non utiq uitiũ fuit: ac ꝑ hoc nec mala uoluntas
fuisse dicenda est. Porro si nocuit. bonum auferendo
uel minuendo utiq nocuit. Non igitur eẽ potuit sẽpi¬
terna uoluntas mala in eare inqua bonũ naturale prȩ¬
cesserat: qđ mala uoluntas nocendo posset adimere
Si ergo non erat sempiterna: quis eã fecerit quȩro
Restat ut dicatur. quod ea res fecerit malã uoluntatẽ.
in qua nulla uoluntas fuit. Hȩc utrũ superior sit reqͥro:
an inferior. an ȩqualis. Sed si superior: utiq melior.
Quomodo ergo nullius ac non potius bonȩ uoluntatis :
hoc idem ꝓfecto & ȩqualis. Duo quippe quandiu sus
pariter uoluntatis bonȩ: nonfacit alter in altero uo.¬
luntatẽ malam. Relinquitur ut inferior res cui nulla
uoluntas est: fecerit angłicȩ nature quȩ prima pec.¬
cauit uoluntatẽ malã. Sed etiã res ipsa quȩcũq est

Expanded text:
cui uitium hoc posset nocere. Si enim non nocuit, cui uitium hoc posset nocere. Si enim non nocuit, non utique uitium fuit, ac per hoc nec mala uoluntas fuisse dicenda est. Porro si nocuit, bonum auferendo uel minuendo utique nocuit. Non igitur esse potuit sempiterna uoluntas mala in ea re, in qua bonum naturale praecesserat, quod mala uoluntas nocendo posset adimere. Si ergo non erat sempiterna, quis eam fecerit quaero. Restat ut dicatur, quod ea res fecerit malam uoluntatem, in qua nulla uoluntas fuit. Haec utrum superior sit, requiro, an inferior, an aequalis. Sed superior utique melior; quo modo ergo nullius, ac non potius bonae uoluntatis? Hoc idem profecto et aequalis. Duo quippe quamdiu sunt pariter uoluntatis bonae, non facit alter in altero uoluntatem malam. Relinquitur ut inferior res, cui nulla uoluntas est, fecerit angelicae naturae, quae prima peccauit, uoluntatem malam. Sed etiam res ipsa quaecumque est
Abbreviated transcription (Latin):
Si habet: aut bonã ꝓfecto habet aut malã: Si bonam:
quis ita desipiat. ut dicat quod bona uoluntas faciat
uoluntatẽ malam: Erit enim suta est bona uoluntas
causa peccati: quo absurdius putari nichil potest.
Si autẽ res ista quȩ putatur facere uoluntatt̃ malã.
ipsa quoq habet uoluntatẽ malam: etiã eam quȩ
fecerit res consequenter interrogo. Atq: ut sit aliquis
inquirendi modus: causã primȩ uoluntatis
in quiro. Non est enĩ prima uoluntas mala. quam
fecit uoluntas mala: sed illa prima est. quã nulla
fecit. Namsi p̃cessit ã qua ficret: illa prior est quȩ
alteram fecit. Si respondetur quod eã nulla res fece.¬
rit. & ideo semꝑfuerit: quęro utrũ aliqua natura
fuerit. Si enĩ in nulla fuit: omĩno nonfuit. Si autẽ
in aliqua: uiciabat eã & corrũpebat. eratq illi noxia.
acꝑ hoc bono priuabat: & ideo in mala natura uolun.¬
tas mala eẽ non poterat. sed in bona: mutabili tam̃.

Expanded text:
si habet, aut bonam profecto habet aut malam; si bonam, si habet, aut bonam profecto habet aut malam; si bonam, quis ita desipiat, ut dicat quod bona uoluntas faciat uoluntatem malam? Erit enim, si ita est, bona uoluntas causa peccati, quo absurdius putari nihil potest. Si autem res ista, quae putatur facere uoluntatem malam, ipsa quoque habet uoluntatem malam, etiam eam quae fecerit res consequenter interrogo, adque ita, ut sit aliquis inquirendi modus, causam primae malae uoluntatis inquiro. Non est enim prima uoluntas mala, quam fecit uoluntas mala; sed illa prima est, quam nulla fecit. Nam si praecessit a qua fieret, illa prior est, quae alteram fecit. Si respondetur quod eam nulla res fecerit et ideo semper fuerit: quaero utrum in aliqua natura fuerit. Si enim in nulla fuit, omnino non fuit; si autem in aliqua, uitiabat eam et corrumpebat eratque illi noxia ac per hoc bono priuabat. Et ideo in mala natura uoluntas mala esse non poterat, sed in bona, mutabili tamen,
Abbreviated transcription (Latin):
rit. qđ ab illo qui sũme est auersi. ad scipsos con¬
uersi sunt qui non sũme sunt: Et hoc uitiũ. qͥd
aliud quã suꝑbia nuncupatur: Initiũ quippe
om̃is peccati: suꝑbia. Noluerunt ergo ad illũ
custodire fortitudinẽ suã: & qui magis essent
si ci qui sũme est adhęrerent: se illi preferendo
id qđ minus est ꝑtulcrunt. Hic primus defectꝰ.
& prima inopia. pͥmũq uitiũ cius naturȩ: quȩ
ita creata est ut nec sũme eẽt. & tamen ad beatitu.¬
dinem habendã eo qui sume est frui posset: a quo
auersa non quidẽ nulla. sed tam̃ minus eẽt: atq ob
hoc misera ficret: Huius porro malȩ uoluntatis causa
efficiens si quęratur: nichil inuenit᷑. Quid est enĩ
qđ facit uoluntatt̃ malã. cũ ipsa faciat opus malũ:
Acper hoc mala uoluntas efficiens est opis mali.¬
malȩ autẽ uoluntatis eͦfficiens nichil est: qm̃ sires
aliqua est. aut habet aut non habet aliquã uoluntatẽ

Expanded text:
rit, quod ab illo, qui summe est, auersi ad se ipsos conrit, quod ab illo, qui summe est, auersi ad se ipsos conuersi sunt, qui non summe sunt; et hoc uitium quid aliud quam superbia nuncupetur? Initium quippe omnis peccati superbia. Noluerunt ergo ad illum custodire fortitudinem suam, et qui magis essent, si ei qui summe est adhaererent, se illi praeferendo id quod minus est praetulerunt. Hic primus defectus et prima inopia primumque uitium eius naturae, quae ita creata est, ut nec summe esset, et tamen ad beatitudinem habendam eo, qui summe est, frui posset, a quo auersa non quidem nulla, sed tamen minus esset adque ob hoc misera fieret. Huius porro malae uoluntatis causa efficiens si quaeratur, nihil inuenitur. Quid est enim quod facit uoluntatem malam, cum ipsa faciat opus malum? Ac per hoc mala uoluntas efficiens est operis malmalae autem uoluntatis efficiens nihil est. Quoniam si res aliqua est, aut habet aut non habet aliquam uoluntatem;
Abbreviated transcription (Latin):
ubi cẽ ꝑ nature ordinẽ debent. quantũ acceper̃
suũ cẽ custodiunt: & quȩ semꝑ eẽ non acceperuđ.
ꝓusu motuq rerũ quib creatoris lege subdunt᷑.
in melius deteruisue mutant᷑: in eũ diuina ꝓui¬
dentia tendentes exitũ. quẽ ratio gubnande uni.¬
uersitatis includit: ita ut nec tanta corruptio qͣnta
usq ad interitũ naturas mutabiles mortalesq
ꝑducit. sic faciat non eẽ qđ erat: ut non inde fiat
consequenter qđ eẽ debebat. Quȩ cũ ita sint: ds̃
qui sũme est atq ob hoc abillo facta est om̃is essen¬
tia quȩ non sũme est. quia neq illi ęqualis esse
deberet quȩ de nichilo facta eẽt. neq ullomodo
esse posset si abillo facta non eẽt: nec ulloꝵ uicioꝵ
offensione uituperandus. sed omniũ naturarũ
consideratione laudandus est ainde causa bea.¬
titudinis angłoꝵ bonoꝵ cauerissima repperit᷑:
quod ei adherent qͥ sũme est. Cũ uero causa
miscriȩ maloꝵ angłoꝵ queritur: ea merito occur.¬

Expanded text:
bent, quantum acceperunt, suum esse custodiunt; et quae semper esse non acceperunt, pro usu motuque rerum, quibus Creatoris lege subduntur, in melius deteriusue mutantur, in eum diuina prouidentia tendentes exitum, quem ratio gubernandae uniuersitatis includit; ita ut nec tanta corruptio, quanta usque ad interitum naturas mutabiles mortalesque perducit, sic faciat non esse quod erat, ut non inde fiat consequenter quod esse debebat. Quae cum ita sint, Deus, qui summe est adque ob hoc ab illo facta est omnis essentia, quae non summe est quia neque illi aequalis esse deberet, quae de nihilo facta esset, neque ullo modo esse posset, si ab illo facta non esset, nec ullorum uitiorum offensione uituperandus et omnium naturarum consideratione laudandus esttitudinis angelorum bonorum ea uerissima reperitur, quod ei adhaerent qui summe est. Cum uero causa miseriae malorum angelorum quaeritur, ea merito occur
Abbreviated transcription (Latin):
taminantur aspectu. quamuis de ꝓximo uideant᷑
An forte uocib humanis contaminarent᷑ qui acie
non contaminant᷑ oculor. & idco docmones medios
habent ꝑ quoscis uoces hominũ nuncientur a quib
longe absunt ut incontaminatissimi ꝑseuerent:
Quid iam de cȩteris sensib dicam: Non enĩ olfacien.¬
do contaminari uel dii possent si adessent. uł cum
a ssunt doemones possunt uiuoꝵ corporũ uaporib
humanoꝵ. sitantis sacrificioꝵ cadauerinis non con-¬
taminantur nidoribus. In gustandi autẽ sensu
nulla necessitate reficiendȩ mortalitatis urguent᷑:
ut fame adacti. cibos ab hominib quęrant: Tactus
uero in potestate est: Namlicet ab eo potissimũ sensu
contrectatio dicta uideatur. actenus tam̃ si uellent
miscerentur hominib. ut uiderent & uiderentur:
audirent & audirentur: Tangendi autẽ quȩ neces.¬
sitas: Nan.q homines id concupiscere auderent: cũ

Expanded text:
taminantur aspectu, quamuis de proximo uideantur. taminantur aspectu, quamuis de proximo uideantur. An forte uocibus humanis contaminarentur, qui acie non contaminantur oculorum, et ideo daemones medios habent, per quos eis uoces hominum nuntientur, a quibus longe absunt, ut incontaminatissimi perseuerent? Quid iam de ceteris sensibus dicam? Non enim olfaciendo contaminari uel di possent, si adessent, uel cum adsunt daemones possunt uiuorum corporum uaporibus humanorum, si tantis sacrificiorum cadauerinis non contaminantur nidoribus. In gustandi autem sensu nulla necessitate reficiendae mortalitatis urgentur, ut fame adacti cibos ab hominibus quaerant. Tactus uero in potestate est. Nam licet ab eo potissimum sensu contrectatio dicta uideatur, hactenus tamen, si uellent, miscerentur hominibus, ut uiderent et uiderentur, audirent et audirentur. Tangendi autem quae necessitas? Nam neque homines id concupiscere auderent, cum
Abbreviated transcription (Latin):
scrmonis humani quãuis orationt uel modice cõ.¬
prehendi. uix autẽ sapientib uiris cũ se uigore
animi quantũ licuit a corpore remouerunt intel.¬
lectum huiusdĩ . & id quoq interdũ uelut in altis.¬
simis tenebris rapidissimo coruscamine lumen
candidũ intermicare. Si ergo supra omĩa uere
summus ds̃ intelligibili & in effabili quadã prę¬
sentia. & si interdũ. & si tanquã rapidissimo corus.¬
camine lumen candidũ intermicans. ad est tamen
sapientiũ mentib cũ se quantũ licuit a corpore
remouerunt nec ab eis contaminari potest. quid ẽ.
qđ isti du ꝓpterea constituunt᷑ longe in sublimi loco.
ne contrectatione contaminent᷑ humana: Quasi
uero aliud corpora illa ȩcherea quã uidere sufficiat.
quorum luce terra quantũ sufficit illustratur¬
Porro si non contaminant᷑ sidcra cũ uidentur quos dcos
omnes uisibiles dicit: nec doemones hominũ con:¬

Expanded text:
sermonis humani quauis oratione uel modice consermonis humani quauis oratione uel modice conprehendi; uix autem sapientibus uiris, cum se uigore animi quantum licuit a corpore remouerunt, intellectum huius Dei, id quoque interdum uelut in altissimis tenebris rapidissimo coruscamine lumen candidum intermicare. Si ergo supra omnia uere summus Deus intellegibili et ineffabili quadam praesentia, etsi interdum, etsi tamquam rapidissimo coruscamine lumen candidum intermicans, adest tamen sapientium mentibus, cum se quantum licuit a corpore remouerunt, nec ab eis contaminari potest: quid est quod isti di propterea constituuntur longe in sublimi loco, ne contrectatione contaminentur humana? Quasi uero aliud corpora illa aetheria quam uidere sufficiat, quorum luce terra, quantum sufficit, inlustraturPorro si non contaminantur sidera, cum uidentur, quos deos omnes uisibiles dicit: nec daemones hominum con
Abbreviated transcription (Latin):
ma dĩ supra angłos mansit: idem in inferiorib
uia uitȩ. qui insupcriorib uita. Non enĩ uerũ est
qđ idem platonicus ait platonẽ dixisse. nullus
ds̃ miscetur homini: & hoc prȩcipuũ coꝵ sublimi¬
tatis ait cẽ spccimen. qđ nulla attrectatione homi.¬
num contaminant᷑. Ergo docmones contaminari
fate tur: & ideo cos a quib contaminant᷑ mun-¬
dare non possunt. om̃sq immundi pariter fiunt:
& doemones contrectatione hominũ. & homines
cultu doemonũ. Aut si contrectari misceriq homi¬
nibus nec tam̃ contaminari doemones possunt. dus
ꝓfecto meliores sunt: quia illi si miscerent᷑. contami¬
narentur. Nam hoc deoꝵ dicitur cẽ p̃cipuũ: ut cos
sul limiter separatos. humana contrectatio conta.¬
minare non possit. Dm̃ quid c̃ sũmum omniũ crea.¬
torem quẽ nos uerum dm̃ dicimꝰ. sic aplatone p̃dicari
asscuerat qđ ĩpse sit solus qui non possit penuria

Expanded text:
ma dei supra angelos mansit: idem in inferioribus ma dei supra angelos mansit: idem in inferioribus uia uitae qui in superioribus uita. non enim uerum est quod idem Platonicus ait Platonem diDeus miscetur homini; et hoc praecipuum eorum sublimitatis ait esse specimen, quod nulla adtrectatione hominum contaminantur. Ergo daemones contaminari fatetur, et ideo eos, a quibus contaminantur, mundare non possunt omnesque inmundi pariter fiunt, et daemones contrectatione hominum et homines cultu daemonum. Aut si et contrectari miscerique hominibus, nec tamen contaminari daemones possunt, dis profecto meliores sunt, quia illi, si miscerentur, contaminarentur. Nam hoc deorum dicitur esse praecipuum, ut eos sublimiter separatos humana contrectatio contaminare non possit. Deum quidem summum omnium creatorem, quem nos uerum Deum dicimus, sic a Platone praedicari adseuerat, quod ipse sit solus qui non possit penuria
Abbreviated transcription (Latin):
illud unũ ꝑueniri bonũ: ad qđ ut ꝑduceremͣ non
multis sed uno mediatore opus erat:. Et hoc eo
ipso incuius participatione sumus beati. hoc est uer¬
bo dĩ non facto: ꝑ qd facta sunt omĩa. Nec tam̃
obhoc mediator est quia uerbũ: Maxime quippe
im moitale & maxime beatũ uerbum longe est
a mortalib nuseris sed inediator ꝑ qđ homo. coipso
utiq ostendens ad illud non solũ bcatu. ucrũ ctiã
beatificũ bonum. non oportere quȩri alios mediaco.¬
res ꝑ quos arbitremur nob ꝑuentionis gradus ẽt nio.¬
lundos: quia bcatus & beatisicus ds̃ factus particeps
humanitatis nr̃ȩ. compendiũ prebuit participandę
diuunitatis suȩ. Neq enĩ nos a mortalitatt & mi¬
seria liberans ad anglos immortales beatosq ita
ꝑducit. ut coꝵs participatione etiã nos immortales
& beati simus: sed ad illã trinitatẽ ciuius & angłi
participatione beati sunt. Ideo quando informa
serui ut mediator eẽt infra angłos cẽ uoluic. infor.¬

Expanded text:
icum perueniri. ad quod ut perduceremur, non multis, sed uno mediatore opus erat, et hoc eo ipso cuius participatione simus beati, hoc est uerbo dei non facto, per quem facta sunt omnia. nec tamen ob hoc mediator est, quia uerbum. maxime quippe immortale et maxime beatum uerbum longe est a mortalibus miseris; sed mediator per quod homo, eo ipso utique ostendens ad illud non solum beatum uerum etiam beatificum bonum non oportere quaeri alios mediatores, per quos arbitremur nobis peruentionis gradus esse moliendos, quia beatus et beatificus deus factus particeps humanitatis nostrae compendium praebuit participandae diuinitatis suae. neque enim nos a mortalitate et miseria liberans ad angelos immortales beatosque ita perducit, ut eorum participatione etiam nos immortales atque beati simus, sed ad illam trinitatem, cuius et angeli participatione beati sunt. ideo quando in forma serui ut mediator esset infra angelos esse uoluit, in for
Abbreviated transcription (Latin):
ipsius actionis. Atq utinã hoc saltem abste miseri
audiant. & inde ne illic absorbeantur absce̾dant:
aut eo penitus non acced ant. Ignorantiã certe et
ꝓpter eam multa uitia ꝑ nullas teletas purgari
dicis. sed per solũ patricũ noim id est paternam
mentẽ. siue intellectũ: qui paternȩ est conscius
uoluntatis. Hunc autem c̃ẽ xp̃m non credis. Gon¬
temsnis enĩ cum ꝓpter corpus exfemina acceptũ.
& ꝓpter crucis oẜꝓbrium. excelsã uidelicet sapi.¬
entiam: spretis atq abicctis infimis idoncus de
scĩ de illo ueraciter p̃dixcerunt: Perdam sapientiã
sapientium: & prudentiã prudentiũ reꝓbabo
Non enim suã in eis ꝑdic & reꝓbat quam ipse dona.¬
uit: sed quam sibi arrogant qui non habent ipsius.
Unde cõmemorato isto ꝓphetico testimonio: seqͥtur
& dicit apłs Ubi sapiens. ubi scriba. ubi conqͥsitor
huius scłi: Nonne stultã fecit dĩ sapientiam huius

Expanded text:
ipsius actionis. Adque utinam hoc saltem abs te miseri ipsius actionis. Adque utinam hoc saltem abs te miseri audiant et inde, ne illic absorbeantur, abscedant aut eo penitus non accedant. Ignorantiam certe et propter eam multa uitia per nullas teletas purgari dicis, sed per solum πατρικὸν voov, id est paternam mentem siue intellectum, qui paternae est conscius uoluntatis. Hunc autem Christum esse non credis; contemnis enim eum propter corpus ex femina acceptum et propter crucis obprobrium, excelsam uidelicet sapientiam spretis adque abiectis infimis idoneus de hetae sancti de illo ueraciter praedixerunt: Perdam sapientiam sapientium et prudentiam prudentium reprobabo. Non enim suam in eis perdit et reprobat, quam ipse donauit, sed quam sibi adrogant, qui non habent ipsius. Unde commemorato isto prophetico testimonio sequitur et dicit apostolus: Ubi sapiens? ubi scriba? ubi conquisitor huius saeculi? Nonne stultam fecit Deus sapi
Abbreviated transcription (Latin):
in errorem ccrtissimũ: neq hoc tantũ malũte pudet.
cum uirtutis & sapientiȩ te ꝓfitearis amatorẽ. Quã
si uert ac fideliter amasses. xp̃m dĩ iurtutẽ & dĩ sapi.¬
entiam cognouisses: nec ab cius saluberrima humili.¬
tate tumore inflatus uanȩ scientiȩ resil uisses
Confiteris tamenẽtiã spiritalẽ animã sine thcurgicis
artibus. & sine teletis quib frustra discendis dabo¬
rasti posse continentiȩ uirtute purgari: Aliquando
etiam dicis qđ telętȩ non post mortẽ eleuant animã.
ut iã nec eidem ipsi quam spiritalẽ uocas aliquid
post huius uitȩ finem ꝓdesse uideantur: & tam̃
uersas hȩc multis madis & repctis. ad nichil aliud
quantum existimo. nisi ut taliũ quoq rerũ quasi
peritus appareas. & placeas illicitarũ artiũ curiosis.
uel ad eas facias ipse curiosos. Sed bene qđ inctu.¬
endam dicis hanc artem uel legum periculis: uel

Expanded text:
in errorem certissimum, neque hoc tantum malum te pudet, in errorem certissimum, neque hoc tantum malum te pudet, cum uirtutis et sapientiae profitearis amatorem; quam si uere ac fideliter amasses, Christum Dei uirtutem et Dei sapientiam cognouisses nec ab eius saluberrima humilitate tumore inflatus uanae scientiae resiluisses. Confiteris tamen etiam spiritalem animam sine theurgicis artibus et sine teletis, quibus frustra discendis elaborasti, posse continentiae uirtute purgari. Aliquando etiam dicis, quod teletae non post mortem eleuant animam, ut iam nec eidem ipsi, quam spiritalem uocas, aliquid post huius uitae finem prodesse uideantur; et tamen uersas haec multis modis et repetis, ad nihil aliud, quantum existimo, nisi ut talium quoque rerum quasi peritus appareas et placeas inlicitarum artium curiosis, uel ad eas facias ipse curiosos. Sed bene, quod metuendam dicis hanc artem uel legum periculis uel
Abbreviated transcription (Latin):
uidebantur aut inctu p̃merent. aut simi li inuiden¬
tia denegarent. Sufficit qđ purgatione theurgica
neq intellectualẽ animã hoc est mentẽ nram dicis
posse purgari. & ipsam spiritalẽ id est nr̃ȩ animȩ
partem mente inferiorẽ quam tali arte purgari
posse asseris. immortalẽ tamen ȩcernamq ñ posse.
hac arte ficri confiteris. Ap̃s autt̃ uitam ꝓmittit
ȩternam: unde ad cũ mundus uob̃ quidẽ stomachan-¬
tib mirantib tamen: stupentibusq concurrit.
Quid ꝓdest quia negart non potusti errare homi.¬
nes theurgica disciplina. & quã plurimos fallere
ꝑcecam insipientẽq sententiã. atq cẽ certissimũ
errorem agendo & supplicando ad principes ange.¬
losq decurrere. & rursũ quasi ne operam ꝑdidisse
uidearis ista dicendo. mittis homines ad theurgos. ut
per cos anunȩ spiric̾ales purgentur illoꝵ&. qui ñ scđm̃
intellectualẽ animã uiuunt: Mittis ergo homines

Expanded text:
uidebantur, aut metu premerent aut simili inuidenuidebantur, aut metu premerent aut simili inuidentia denegarent. Sufficit quod purgatione theurgica neque intellectualem animam, hoc est mentem nostram, dicis posse purgari, et ipsam spiritalem, id est nostrae animae partem mente inferiorem, quam tali arte purgari posse adseris, inmortalem tamen aeternamque non posse hac arte fieri con- fiteris. Christus autem uitam promittit aeternam; unde ad eum mundus uobis quidem stomachantibus, mirantibus tamen stupentibusque concurrit. Quid prodest quia negare non potuisti errare homines theurgica disciplina et quam plurimos fallere per caecam insipientemque sententiam adque esse certissimum errorem agendo et supplicando ad principes angelosque decurrere, et rursum, quasi ne operam perdidisse uidearis ista discendo, mittis homines ad theurgos, ut per eos anima spiritalis purgetur illorum, qui non secundum intellectualem animam uiuunt?
Abbreviated transcription (Latin):
si ad ipsum referas dixit: Te duct siqua manent sceleris¬
Ui uestigia nrĩ. Irrita ꝑpetua soluent formidint terras. Sa qͥppe
dixit quȩ etiam multũ ꝓficientiũ in uirtute iusti¬
ciȩ possunt ꝓpter huius uitȩ infirmitatẽ: & si ñ
scelera. scelerũ tamen manere uestigia. quȩ ñ nisi
abillo saluatore sanantur: de quo iste expressus
est. Nam utiq non hoc ascipso dixisse uirgilius
in egloge ipsius quarto ferme uersu indicat: ubi ait
Ultima cumȩi uenit iã carminis ȩcas. Unde hoc acumȩa
sibilla dictũ eẽ incunctant̃ apparet. Theurgi uero
illi uł potius doemones deoꝵ speciẽ figurasq fin.¬
gentes. inquinant potius quã purgant hum anum
sp̃m̃: falsitate phantasmatũ & deceptoria uanarũ
ludificatione formarũ. Quomodo enĩ purgent
hominis sp̃m. qui immundũ habent ꝓprium:
Alioquin nullomodo carminib inuidi hominis
ligarentur: ipsumq in ane beneficiũ qđ prȩstituri

Expanded text:
si ad ipsum referas, dixit: Te duce, si qua manent scelerissi ad ipsum referas, dixit: Te duce, si qua manent sceleris uestigia nostri, Inrita perpetua soluent formidine terras. Ea quippe dixit, quae etiam multum proficientium in uirtute iustitiae possunt propter huius uitae infirmitatem, etsi non scelera, scelerum tamen manere uestigia, quae non nisi ab illo saluatore sanantur, de quo iste uersus expressus est. Nam utique non hoc a se ipso se dixisse Vergilius in eclogae ipsius quarto ferme uersu indicat, ubi ait: Ultima Cumaei uenit iam carminis aetas; unde hoc a Cumaea Sibylla dictum esse incunctanter apparet. Theurgi uero illi uel potius daemones deorum species figurasque fingentes inquinant potius quam purgant humanum spiritum falsitate phantasmatum et deceptoria uanarum ludificatione formarum. Quo modo enim purgent hominis spiritum, qui inmundum habent proprium? Alioquin nullo modo carminibus inuidi hominis ligarentur ipsumque inane beneficium. quod praestaturi
Abbreviated transcription (Latin):
nes deos ethercos se eẽ fingentes quoꝵ p̃dicator et
angłs factus es ꝓmiserunt: qđ in anima spiritali
tcheurgica arte purgati ad patrẽ qͥdẽ ñ redeunt.
sed supra aerias plagas inter deos ȩthercos habitabi &:
Non audit ista hominũ multitudo: ꝓpter quos a doe.¬
monum dominatu liberandos xp̃s aduenit: In illo aut̃
habent misericordissimã purgationẽ & mentis & sp̃s:
& corporis sui ꝑpterea quippe totũ hominẽ sine pec¬
cato ille suscepit. ut totũ quo constat homo apercatoꝵ
peste sanaret: quẽ tu quoq utinã cognouisses. eiq te
potius quam uł tuȩ uintuti quȩ humana. fragilis et
infirma est: uł ꝑniciosissimȩ curiositati sanandum
tutius cõmisisses. Non enunte decepisset: quc̃ ur̃a
ut tuipse scribis oracula. scm̃ immortalemq confessa
sunt: de quo etiã poeta nobilissimus poetice quidẽ.
quia in alterius adumbrata ꝑsona: ueraciter tamen

Expanded text:
nes, deos aetherios se esse fingentes, quorum praedicator et nes, deos aetherios se esse fingentes, quorum praedicator et angelus factus es, promiserunt, quod in anima spiritali theurgica arte purgati ad Patrem quidem non redeunt, sed super aerias plagas inter deos aetherios habitabunt. Non audit ista hominum multitudo, propter quos a daemonum dominatu liberandos Christus aduenit. In illo enim habent misericordissimam purgationem et mentis et spiritus et corporis sui. Propterea quippe totum hominem sine peccato ille suscepit, ut totum, quo constat homo, a peccatorum peste sanaret. Quem tu quoque utinam cognouisses eique te potius quam uel tuae uirtuti, quae humana, fragilis et infirma est, uel perniciosissimae curiositati sanandum tutius commisisses. Non enim te decepisset, quem uestra, ut tu ipse scribis, oracula sanctum inmortalemque confessa sunt; de quo etiam poeta nobilissimus poetice quidem, quia in alterius adumbrata persona, ueraciter tamen,
Abbreviated transcription (Latin):
tone sed achaldeis magistris: ut in ehertas uł empirias
mundi sublimitates & firmam̃ta cȩlestia exccolleres
uitia humana. ut possent dii ur̃i theurgis ꝓnunci-¬
are diuina. Quib diuinis te tam̃ ꝑ intellectualem
uitam facis altiorẽ: ut tibi uidelicet tanquã philosopho
theurgicȩ artis purgationes nequaquã necessariȩ
uideantur: sed aliis eas tamen importas. ut hanc
ueluti mercedẽ reddas magistris cuis. qđ cos qui
philosophari non possunt ad ista seducis quȩ tibi
tanquã superioꝵ capaci cẽ inutilia confiteris: ut
uidelicet quicũq aphilosophiȩ uirtute remoti sud.
quȩ ardua nimis atq paucoꝵ est tẽ auctore cheur.¬
gos homines aquib non quidẽ in anima incellec.¬
tuali. uerũ saltem in anima spiritali purgent᷑ inqui
biliter maior est multitudo: plures adsecritos et
illicitos magistros tuos quã ad scolas platonicas
uenire cogantur. Hoc enĩ tibi immundissimi doemo¬

Expanded text:
tone, sed a Chaldaeis magistris tuis, ut in aetherias uel empyreas tone, sed a Chaldaeis magistris tuis, ut in aetherias uel empyreas mundi sublimitates et firmamenta caelestia extolleres uitia humana, ut possent di uestri theurgis pronuntiare diuina; quibus diuinis te tamen per intellectualem uitam facis altiorem, ut tibi uidelicet tamquam philosopho theurgicae artis purgationes nequaquam necessariae uideantur; sed aliis eas tamen inportas, ut hanc ueluti mercedem reddas magistris tuis, quod eos, qui philosophari non possunt, ad ista seducis, quae tibi tamquam superiorum capaci esse inutilia confiteris; ut uidelicet quicumque a philosophiae uirtute remoti sunt, quae ardua nimis adque paucorum est, te auctore theurgos homines, a quibus non quidem in anima intellectuali, uerum saltem in anima spiritali purgentur, inqubiliter maior est multitudo, plures ad secretos et inlicitos magistros tuos, quam ad scholas Platonicas uenire cogantur. Hoc enim tibi inmundissimi daemo
Abbreviated transcription (Latin):
tas hȩc maligna eẽ doemonia. uł te fugis fortasse
nescire dũ non uis theurgos offendere: aquib curiosi¬
tate deceptus. ista ꝑniciosa & insana ꝓmagnobenefi¬
cio didicisti: Audes istã inuid ã non potentiã sed pesti¬
lentiam. & non dicã dominã sed qđ tu fateris ancillã
potius inuidoꝵ isto aere transcenso leuare incęlum.
& inter deos ur̃os etiã sidereos collocare: uł ipsa quoq
lerabilius consentaneus tuus platonicus apuleius errauit.
qui tantũmodo doemones aluna & infra ordinatos
agitari morbis passionũ. mentisq turbelis honorans
eos quidem sed uolens nolensq confessus est. dcos tam̃
celi superiores ad etheria spacia ꝑtinentes: siue uisi.¬
biles quos conspicuos lucere cernebat solem aclunam
& cȩct̾ra ibidem lumina. siue inuisibiles quos putabat
abom̃i labe istarum ꝑturbationũ quantũ potuit
dis putatione secreuit᷑ Tu autẽ hoc didicisti ñ apla.¬

Expanded text:
tas haec maligna esse daemonia, uel te fingis fortasse tas haec maligna esse daemonia, uel te fingis fortasse nescire, dum non uis theurgos offendere, a quibus curiositate deceptus ista perniciosa et insana pro magno beneficio didicisti? Audes istam inuidam non potentiam, sed pestilentiam, et non dicam dominam, sed, quod tu fateris, ancillam potius inuidorum isto aere transcenso leuare in caelum et inter deos uestros etiam sidereos conlocare, uel ipsa quoque lerabilius consectaneus tuus Platonicus Apuleius errauit, qui tantummodo daemones a luna et infra ordinatos agitari morbis passionum mentisque turbelis honorans eos quidem, sed uolens nolensque confessus est: deos tamen caeli superiores ad aetheria spatia pertinentes, siue uisibiles, quos conspicuos lucere cernebat, solem ac lunam et cetera ibidem lumina, siue inuisibiles, quos putabat, ab omni labe istarum perturbationum quanta potuit disputatione secreuit! Tu autem hoc didicisti non a Pla
Abbreviated transcription (Latin):
arrogantia. suꝑboꝵ atq miseroꝵ: aquib longe
diuersa est pictas subditoꝵ dõ. nec aliunde quam
illi coherendo beatorum: Ad qđ bonũ ꝑcipiendũ.
etiam nob̃ sincera benignitate oportet ut faueant:
neq sibi arrogent quo eis subiciamur. sed cũ annun.¬
cient sub quo eis in pace sociemur Quid ad huc
trepidas ophilosophe aduersus potestates. & ueris
uirtutib & ueri dĩ munerib inuideͣs habere libe.¬
ram uocem: Iam distinxisti angł̃os qui patris an¬
nuncient uoluntatẽ abeis angłis qͥ ad theurgicos
homines nescio qua deducti arte descendunt
Quid ad huc honoras ut dicas ꝓnunciare duuna:
Quȩ tandẽ diuina ꝓnuncunt. qui non uoluntatẽ
patris nunciant: Nempe illi sunt quos sacris p̃cibus
inuidus alligauit. ne prestarent animȩ purgationẽ:
nec abono ut dicis purgare cupienti ab illis uinculis
solui & suȩ potestati reddi potuerunt: Adhuc dubi.¬

Expanded text:
adrogantia superborum adque miserorum, a quibus longe adrogantia superborum adque miserorum, a quibus longe diuersa est pietas subditorum Deo nec aliunde quam illi cohaerendo beatorum. Ad quod bonum percipiendum etiam nobis sincera benignitate oportet ut faueant, neque sibi adrogent quo eis subiciamur, sed eum adnuntient sub quo eis in pace sociemur. Quid adhuc trepidas, o philosophe, aduersus potestates et ueris uirtutibus et ueri Dei muneribus inuidas habere liberam uocem? Iam distinxisti angelos, qui Patris adnuntiant uoluntatem, ab eis angelis, qui ad theurgos homines nescio qua deducti arte descendunt. Quid adhuc eos honoras, ut dicas pronuntiare diuina? Quae tandem diuina pronuntiant, qui non uoluntatem Patris adnuntiant? Nempe illi sunt, quos sacris precibus inuidus adligauit, ne praestarent animae purgationem, nec a bono, ut dicis, purgare cupiente ab illis uinculis solui et suae potestati reddi potuerunt. Adhuc dubi
Abbreviated transcription (Latin):
michi uidetur: amicis suis theurgicis erubescebat
porphirius. Nam ista ut cunq sapiebat: sed ẽtra
multorum deoꝵ cultũ. dm̃ uerũ non libere defen¬
debat:. Et angłos quippe alios eẽ dixit qui deorsũ
descendentes hominib cheurgicis diuina ꝓnuncien:
alios autẽ qui interris ea quȩ patris sunt & altitudi¬
nem eius. ꝓfunditatẽq declarent. Num igitur hos
angłos quoꝵ ministeriũ est declarare. uoluntatem
patris credendum est uelle nos subdi. nisi eicuiꝰ nob̃
annunciant uoluntatẽ : Vnde optime amonet etiã
ipse platonicus: imitandos eos: potius quã inuocandos.
Non itaq debemus metucre: ne immortales & beatos
uni dõ subditos. non eis sacrificando offendamus.
Quod enĩ non nisi uniuero dõ deberi sciunt. cui & ipsi
adherendo beatisunt: ꝓcul dubio neq ꝑ ullã signifi.¬
cantem figuram. neq ꝑ ipsam rem quȩ sacram̃cis
significatur. sibi exhiberi uolunt. Doemonũ est hȩc

Expanded text:
milii uidetur amicis suis theurgis erubescebat milii uidetur amicis suis theurgis erubescebat Porphyrius. Nam ista utcumque sapiebat, sed contra multorum deorum cultum non libere defendebat. Et angelos quippe alios esse dixit. qui deorsum descendentes hominibus theurgicis diuina pronuntient; alios autem, qui in terris ea, quae Patris sunt, et altitudinem eius profunditatemque declarent. Nam igitur hos angelos, quorum ministerium est declarare uoluntatem Patris, credendum est uelle nos subdi nisi ei, cuius nobis adnuntiant uoluntatem? Unde optime admonet etiam ipse Platonicus imitandos eos potius quam inuocandos. Non itaque debemus metuere, ne inmortales et beatos uni Deo subditos non eis sacrificando offendamus. Quod enim non nisi uni uero Deo deberi sciunt, cui et ipsi adhaerendo beati sunt, procul dubio neque per ullam significantem figuram, neque per ipsam rem, quae sacramentis significatur, sibi exhiberi uolunt. Daemonum est haec
Abbreviated transcription (Latin):
constituti agamus qđ sequitur. & simus nos quoq
ꝓ modulo nr̃o angli dĩ id est nuncueius: annunci¬
antes eius uoluntatẽ & głam. grãmq laudantes.
Vnde cum dixisset poncre indõ spem meã: ut annun¬
ciem inqͥt om̃s laudestuas. in portis filiȩ sron. Hȩc est
gloriosissima ciuitas dĩ: hȩc unũ dm̃ nouit & colit:
Hanc angli scĩ annunciauer̃. quinos ad euis socitatẽ
inuitauerunt: ciuesq suos inilla eẽ uoluerunt: quib¬
non placet ut cos colamus tanquã nr̃os deos: sed cũ
eis & illoꝵ & nr̃m dm̃: nec eis sacrificemus: sed cum
ipsis sacrificiũ simus dõ. Nullo itaq dubitante qͥ
hȩc deposita maligna obstinatione considerat om̃s
immortales beati qui nob̃ non inuident. Nc̃q enĩ
si inuiderent essent beati. sed pocius nos diligunt.
ut & nos cũ ipsis beati simus : plus nob̃ fauent.
plus adiuuant. quando unũ dm̃ cum illis colimꝰ

Expanded text:
constituti agamus quod sequitur, et simus nos quoque constituti agamus quod sequitur, et simus nos quoque pro modulo nostro angeli Dei, id est nuntii eius, adnuntiantes eius uoluntatem et gloriam gratiamque laudantes. Unde cum dixisset: Ponere in Deo spem meam, ut adnuntiem, inquit, omnes laudes tuas in portis filiae Sion. Haec est gloriosissima ciuitas Dei: haec unum Deum nouit et colit; hanc angeli sancti adnuntiauerunt, qui nos ad eius societatem inuitauerunt ciuesqnon placet ut eos colamus tanquam nostros deos, sed cum eis et illorum et nostrum Deum; nec eis sacrificemus, sed cum ipsis sacrificium Deo simus. Nullo itaque dubitante, qui haec deposita maligna obstinatione considerat, omnes immortales beati, qui nobis non invident neque enim, si inviderent, essent beati, sed potius nos diligunt, ut et nos cum ipsis beati simus; plus nobis favent, plus adjuvant, quando unum Deum cum illis colimus
Abbreviated transcription (Latin):
Per cor quippe caro mundatur. Unde dicit dñs.
Mundate quȩ intus sunt: & quȩ foris sunt mucla cr̃
Partem deinde suam dicit ipsum cẽ dm̃. non aliqͥd
abeo sed ipsum: ds inquit cordis mei. & pars mea dĩ
in secula: qđ inter multa quȩ abhominib cligunt᷑.
ipse illi placuerit eligendus. Quia ecce inquit qui
longe se faciunt ate ꝑibunt. ꝑ didisti omnẽ qui
fornicatur abs te: hoc est qui multoꝵ deoꝵ uult
esse ꝓstibulũ. Unde sequitur illud. ꝓpter qđ et
cȩtera de eodem psalmo dicenda uisa sunt: Michi
autem adherere dõ bonum est: non longe ire.
non ꝑplurima fornicari: Adherere autẽ dõ tunc
perfectum erit: quando totũ qđ liberandũ est
fuerit liberatũ: Nunc uerofit illud qđ sequitur:
ponere indõ spem meã. Spes enĩ quȩ uidecur.
non est spes: quod enĩ uidet quis quid sperat ait
apostolus: Sienim qđ non uidemꝰ speramus:
per patientiã excpectamus. In hac autẽ spe nunc

Expanded text:
Per cor quippe caro mundatur. Unde dicit Dominus: Per cor quippe caro mundatur. Unde dicit Dominus: Mundate, quae intus sunt, et quae foris sunt munda erunt. Partem deinde suam dicit ipsum Deum, non aliquid ab eo, sed ipsum. Deus, inquit, cordis mei, et pars mea Deus in saecula; quod inter multa, quae ab hominibus eliguntur, ipse illi placuerit eligendus. Quia ecce, inquit, qui longe se faciunt a te, peribunt; perdidisti omnem, qui fornicatur abs te, hoc est, qui multorum deorum uult esse prostibulum. Unde sequitur illud, propter quod et cetera de eodem psalmo dicenda uisa sunt: Mihi autem adhaerere Deo bonum est, non longe ire, non per plurima fornicari. Adhaerere autem Deo tunc perfectum erit, cum totum, quod liberandum est, fuerit liberatum. Nunc uero fit illud, quod sequitur: Ponere in Deo spem meam. Spes enim quae uidetur, non est spes; quod enim uidet quis, quid sperat? ait apostolus. Si autem quod non uidemus speramus, per patientiam expectamus, In hac autem spe nunc
Abbreviated transcription (Latin):
semꝑ tecum: quia etiã intaliũ rerũ desiderio deos
alios non quȩsiui. Ac ꝑ hoc sequitur tenuisti ma.¬
num dextera meȩ. inuoluntate tua deduxisti me
& cumgła suscepistime: tanquã ad sinistrã cuncta
illa ꝑtineant quȩ abundare apud impios cum
uidisset pene col lapsus est. Quid enĩ michi est inqͥt
incȩlo. & att quid uolui suꝑ terrã : Reprehendit
se ipsum. iusteq sibi displicuit: quia cum tã magnũ
bonum haberet incęlo qđ post intellexit. rem tran.¬
sitoriam. fragilem & quodã mõdo luttã felicitatẽ.
a suo dõ quȩsiuit interra. Defecit inquit cor incũ.
& caro mea ds̃ cordis mci: defectu utiq bono: ab
instriorib ad suꝑna. Unde in alio psalmo dicit.
Desiderat & deficit anima mea: in atria dñi Itemin
alio. Defccit insalutare tuũ anima mea. Tamen cũ de
utroq dixisset idest de corde & carne deficiente. non
subiecit. ds̃ cordis mei & carnis mee: sed ds̃ cordis mei.

Expanded text:
semper tecum, qui etiam in talium rerum desiderio deos semper tecum, qui etiam in talium rerum desiderio deos alios non quaesivi. Ac per hoc sequitur: Tenuisti manum dexterae meae, et in voluntate tua deduxisti me, et cum gloria assumpsisti me: tanquam ad sinistram cuncta illa pertineant, quae abundare apud impios cum vidisset, pene collapsus est. Quid enim mihi est, inquit, in coelo? et a te quid volui super terram? Reprehendit se ipsum, justeque sibi displicuit: quia cum tam magnum bonum haberet in coelo quod post intellexit, rem transitoriam, fragilem, et quodammodo luteam felicitatem a suo Deo quaesiuit in terra. Defecit, inquit, cor meum et caro mea, Deus cordis mei, defectu utique bono ab inferioribus ad superna; unde in alio psalmo dicitur: Desiderat et deficit anima mea in atria Domini; item in alio: Defecit in salutare tuum anima mea. Tamen cum de utroque dixisset, id est de corde et carne deficiente, non subiecit: Deus cordis et carnis meae, sed Deus cordis mei.
Abbreviated transcription (Latin):
& intelligeret innouissima eoꝵ qui felices uide.¬
bantur erranti: Tunc eos intellexit incoqđ se
extulerunt sicut dicit fuisse dciectos & defecisse
ac perisse ꝓpter iniquitates suas: totũq illud culm̃
temporalis felicitatis ita eis factũ tanquã somnium
cuigilantis. qui se repente inuenit suis quȩ somni¬
abat fallacib gaudus destitutũ. Et qm̃ in hac terra
uel inciuitate terrena magni sibi uidebantur: dñe
rediges: Quid huic tamen utile fuerit etiã ipsa
terrena non nisi ab uno uero dõ quertre. in cuius
potestate sunt omia. satis ostendit ubi ait. ueluc
pecus factus sum apud te: & ego semꝑ cecũ Velut
pecusdixit: utiq non intelligens. Ea quippe ate
desiderare debui. quȩ michi cũ impus non possunt
esse cõmunia: quib eos cum abundare cernerem.
putaui me incassum tibi seruisse: quando & illi hȩc
haberent qui tibi seruire noluissent Tamen ego

Expanded text:
t intellegeret in nouissima eorum, qui felices uidet intellegeret in nouissima eorum, qui felices uidebantur erranti. Tunc eos intellexit in eo, quod se extulerunt, sicut dicit, fuisse deiectos et defecisse ac perisse propter iniquitates suas; totumque illud culmen temporalis felicitatis ita eis factum tamquam somnium euigilantis, qui se repente inuenit suis quae somniabat fallacibus gaudiis destitutum. Et quoniam in hac terra uel in ciuitate terrena magni sibi uidebantur: Dominhilum rediges. Quod huic tamen utile fuerit etiam ipterrena nonnisi ab uno vero Deo quaerere, in cujus potestate sunt omnia, satis ostendit, ubi ait, Velut pecus factus sum apud te, et ego semper tecum. Velut pecus dixit, utique non intelligens. Ea quippe a te desiderare debui, quae mihi cum impiis non possunt esse communia; non ea quibus eos cum abundare cernerem, putavi me incassum tibi servisse, quando et illi haec haberent, qui tibi servire noluissent. Tamen ego
Abbreviated transcription (Latin):
defuerunt. sed ipsius quoq legis temporib quã uis
infiguris rerũ spiritaliũ habere uideretur ꝓmissa
carnalia. ꝓpter qđ uetus dicitur testamentũ: Nam
& ꝓphetȩ cunc erant ꝑ quos sicut ꝑ angłos eadem
ꝓmissio predicata est: & ex illoꝵ numero erat cuiꝰ
tã magnam diuinamq sententiã de boni humani
fine paulo ante cõmemoraui. michi autẽ adhertre
dõ bonum est. In quo plane psalmo: duũ cestam̃¬
torum quȩ dicuntur uctus & nouũ: satis est decla¬
rata distinctio. ꝑpter carnales enĩ terrenasq ꝓmis:¬
siones. cum eas impis habundare ꝑspiceret: dicit
pedes suos pene fuisse cõmotos & effusos in lapsũ
ꝓpe modũ gressus suos. tanquã dõ frustra ipse ser¬
uisset: cum ea felicitate quam de illo expectabat
contemptores eius florere ꝑspiceret. scq in rei
huius inquisitione laborasse uolentẽ cur ita cẽt
apprehendere. donec intraret insanctuariũ dĩ:¬

Expanded text:
defuerunt, sed ipsius quoque legis temporibus, quamuis defuerunt, sed ipsius quoque legis temporibus, quamuis in figuris rerum spiritalium habere uideretur promissa carnalia, propter quod uetus dicitur testamentum. Nam et prophetae tunc erant, per quos, sicut per angelos, eadem promissio praedicata est, et ex illorum numero erat. cuius tam magnam diuinamque sententiam de boni humani fine paulo ante commemoraui: Mihi autem adhaerere Deo bonum est. In quo plane psalmo duorum testamentorum, quae dicuntur uetus et nouum, satis est declarata distinctio. Propter carnales enim terrenasque promissiones, cum eas inpiis abundare perspiceret, dicit pedes suos paene fuisse commotos et effusos in lapsum propemodum gressus suos, tamquam frustra Deo ipse seruisset, cum ea felicitate, quam de illo expectabat, contemtores eius florere perspiceret; seque in rei huius inquisitione laborasse, uolentem quur ita esset adprehendere, donec intraret in sanctuarium Dei e
Abbreviated transcription (Latin):
canda mistice loquens. cum hii qui non intellexer̃
offensi recederent dicentes. durus est hic sermo
quis cum poterit audire: respondit manentibus¬
ceteris. Sp̃s est qui uiuificat: caro autẽ non ꝓdest
quicquã. Principium ergo. suscepta anima & carne:
& animã credentiũ mundat & carnẽ. Ideo quęrentib
iudȩis quis eẽt: respondit se et̃ principiũ. Qđ utiq
carnales infirmi peccatis obnoxii & ignorantiȩ cene¬
bris obuoluti nequaquã ꝑcipere possemus: nisi ab eo
Eramus enim homines: sed iusti ñ eramus. In illius
autẽ incarnatione natura humana erat: sediusta ñ
peccatrix crat: Hȩc est medi atio qua manus lapsis
iacentibusq porrecta est: hoc est semen dispositũ
ꝑ angłos inquoꝵ cliccis & lex dabatur. qua & unꝰ
ds̃ coli iubebatur: & hic mediator uenturus ꝓmute.¬
pie uiuendo potuerunt. nonsolũ an̾te quã lex popło
hebreo daretur. Nẽq enim eis p̃dicator ds̃ uł angeli

Expanded text:
canda mystice loquens, cum hi qui non intellexerunt canda mystice loquens, cum hi qui non intellexerunt offensi recederent dicentes: Durus est hic sermo, quis eum potest audire? respondit manentibusceteris: Spiritus est qui uiuificat, caro autem non prodest quidquam. Principium ergo suscepta anima et carne et animam credentium mundat et carnem. Ideo quaerentibus Iudaeis quis esset respondit se esse principium. Quod utique carnales, infirmi, peccatis obnoxii et ignorantiae tenebris obuoluti nequaquam percipere possemus, nisi ab eo Eramus enim homines, sed iusti non eramus; in illius autem incarnatione natura humana erat, sed iusta, non peccatrix erat. Haec est mediatio, qua manus lapsis iacentibusque porrecta est; hoc est semen dispositum per angelos, in quorum edictis et lex dabatur, qua et unus Deus coli iubebatur et hic Mediator uenturus promittepie uiuendo potuerunt, non solum antequam lex populo Hebraeo daretur neque enim eis praedicator Deus uel angeli