comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
neisint. Qđ enim hierłm in medio t̾ra¬
rũ sita sit sicut umbilicus uentris: tes¬
tat᷑ps almista quidic̃ i D̃s autẽ rex nr̃
ante scła : oꝑcitus ÷ salutẽ in medio t̾rę.
id ÷ in hierłm e tꝑ ez ethielem dñs loqͥt᷑ i
Istti inquiens hierłm in mediogentium
posui eam iS ed fortusse querit aliqͥs.
quare ds̃ omp̃s illã plebẽ in medio omĩ¬
um gentium decreuerit collocure :
ipsa exomib gentib sola cognitionẽ
Queri dĩ habebat. & legems criptã suocul¬
tu & religionẽ ꝓuocaret alics adcultum
om̃ĩpotentisdĩ. sicut plurimosgentilium
legimus adiuiduismũ transisse iNł iccirco
ut ipsti plebs di legẽ seruaret: ab om̃ib in
circuitu suo honoraret᷑ actimeretur. sicut
factũ est temporib dauid etsalomonis.
quando om̃s reges incirtuitu suo positi: ei
munera mittebant :uł si alege & cultura
dĩ retederet. ab hostib affligeret᷑. acdepo¬

Expanded text:
nei sint. Quod enim Hierusalem in medio terranei sint. Quod enim Hierusalem in medio terrarum sit posita, sicut umbilicus ventris, testatur Psalmista, dicens: Deus autem, rex noster ante saecula, operatus est salutem in medio terrae , id est in Hierusalem. Et per Ezechielem Dominus loquitur: Ista est, inquiens: Hierusalem, in medio gentium posui eam . Sed fortasse quaerit aliquis quare Deus omnipotens illam plebem in medio omnium gentium decreverit collocare? Cipsa ex omnibus gentibus solam cognitionem veri Dei habebat, et legem scriptam suo cultu et religione provocaret alias ad cultum Dei omnipotentis, sicut plurimos gentilium legimus ad Judaismum transiisse: vel idcirco, ut si ipsa plebs legem Dei servaret, ab omnibus in circuitu suo honoraretur ac timeretur, sicut factum est temporibus David et Salomonis, quando omnes reges in circuitu suo positi, ei munera mittebant: vel si a lege et cultura Dei recederet, ab hostibus affligeretur ac depo
Abbreviated transcription (Latin):
rant iudei dicere: licet falso : Non
non Audierunt: subaudis iudex uer¬
bum p̃dicationis apłorũ: Respondetip¬
seapłs sibi: & affirmat quiu audier̃: Et
qͥdem łcce affirmatio: ł thic distinguen¬
sed credere contempserunt : P oterat aliqͥs
ad hȩc dicere : Apłi recesser ab eis. et quo¬
modo potuer̃ audire : Asserit quoq apłs
exemplo ꝓphetico etdicit: Quomodo po¬
tuit eẽ. utñ audirent.
bn omnẽ terra
exiuit sonus e orũ. & infinesorbis
terrae uerba eorum Dixero
Dixerait
supra idẽpsalmistti. Non sunt loquelue
neq sermones: quorũ ñ audiant᷑ uoces
eorum : Si scđmlinguas om̃iũ gentium
etsermones auditȩs uoces apłorũ in ip¬
sis gentib: quanto magis apudiudȩos
ipsalingua eorum. id ÷ hȩbrea audita ÷.
Siemm a hierusalem in quattuor mun
quomodo ipsis uidȩis a quib p̃dicatio
eiusdẽ eu angłu exordiũ sũpsit. non ÷
p̃diccitũ. maxime cũ etipsi mediterra¬

Expanded text:
rant Judaei dicere, licet falso: Non arant Judaei dicere, licet falso: Non ad non audierunt? Subaudis Judaei verbum praedicationis apostolorum: Respondet ipse Apostolus sibi, et affirmat quia audierunt. Et quidem, ecce affirmatio, et hic est distinguensed credere contempserunt. Poterat aliquis ad haec dicere: Apostoli recesserunt ab eis, et quomodo potuerunt audire? Asserit quoque Apostolus exemplo prophetico, et dicit: Quomodo potuit esse ut non audirent: In omnem terram exivit sonus eorum, et in fines orbis terrae verba eorum. Dixerat supra idem Psalmista: Non sunt loquelae neque sermones, quorum non audiantur voces eorum . Si secundum linguas omnium gentium et sermones auditae sunt voces apostolorum in ipsis gentibus, quanto magis apud Judaeos, ipsa lingua eorum Hebraea audita est? Si enim ab Hierusalem in quatuor climast, quomodo ipsis Judaeis, a quibus praedicatio ejusdem Evangelii exordium sumpsit, non est praedicatum? maxime cum et ipsi mediterra
Abbreviated transcription (Latin):
geli⁊ assent bona patrie cuelestis. tam̃
non om̃siudȩ. neq om̃sgentiles obedientes
exaiter cunc temporis euangelicȩ p̃dica¬
donis sedneq adhuc obediunt om̃s :⁊
fiduisenimdicit: Oñe. quis credidit
auditur nr̃o. L Hoc in locoesai¬
a nimaduertendũ autẽ. quia quis inscã
scriptura. aliquando ꝓnullo. aliquan¬
do ꝓraro ponitur :ł nullo autẽ: ut il¬
id ÷ nullus cł raro: sicutihici P aucienĩ
inuentisunt qui credider̾ ex udȩis au¬
ditin apłorum : Iui iccirco auditus illo¬
rum dicitur: quia intrinsetus in men¬
te. dõ inspirante auditu spiritali au¬
diebant : quod extrinsecꝰ uoce corpora¬
li ad salutem auditorũ ꝓ ferre debuis¬
auditu aipłorum. id ÷ ap̃dicatione
illorum subtraxerunt sẽ uidȩi : rennu
loqui. quid uł quomodo debeat credere.
deinde accipit fidem :
ñ alia p̃dicunt. quãquae in euangłio
continentur. qđ abore xp̃i est prolutũ:
uł quȩ ipse xp̃s reuelat eis incorde et
loquitur ꝑora illorum : Adhaec pote¬

Expanded text:
gelizassent patriae coelestis, tamen non omnes Judaei, neque omnes gentiles obedientes exstiterunt tunc temporis Evangelicae praedicationi, sed neque adhuc obediunt omnes. Isaias enim dicit: Domine, quis credidit auditui nostro? Hoc loco IsaiAnimadvertendum autem, quia in sacra Scriptura aliquando quis pro nullo, aliquando pro raro ponitur. Pro nullo, ut est ilid est nullus. Pro raro, ut hic: Pauci enim inventi sunt qui crediderunt ex Judaeis auditui apostolorum. Qui idcirco auditus illorum dicitur, quia intrinsecus in mente, Domino inspirante, auditu spiritali audiebant, quid exstrinsecus voce corporali ad salutem auditorum proferre debuisauditu apostolorum, id est a praedicatione illorum subtraxerunt se Judaei, renuenteloqui quomodo debeat credere, deinde accipit fidem. Anon alia praedicant, quam quae in Evangelio continentur, quod ab ore Christi est prolatum: Vel, quae ipse Christus revelat eis in corde, et loquitur per ora illorum. Ad haec pote
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑpetuã quȩperire non possat: sicut
ista terrena periit. Holiteituq
atii nuttere i confidentia uramiquȩ
oagĩa hab& reniunorationem:
id ÷ nolite deficere intribulationib.
quia magna ÷ remuneratio: appara
aũt quia in magna confidentia
erant addm̃: quã ne ammitterent
Instaintissime eos horaitur: Facilius¬
eñi integra conseruatur: Quam
amissa recuperantur: quaꝓpter
quod tenetur. & formidinẽ habetit.
utstetis firmiter infide ur̃a. & per¬
maneatis infortitudine ur̃a: quae
magnã habaꝰ remunerationem
cipuddm̃. Pacientia eñi uob neces¬

Expanded text:
perpetuam, quae perire non possit, sicut perpetuam, quae perire non possit, sicut ista terrena perit. Nolite itaque amittere confidentiam vestram, quae magnam habet remunerationem. Id est, Nolite deficere in tribulationibus quia magna est remuneratio. Apparet autem quia in magna confidentia erant ad Deum: quam ne amitterent, instaenim integra conservatur, quam amissa recuperatur. Quapropter quod tenetur et formidinem habet, neut stetis firmiter in fide vestra, et permancatis in fortitudine vestra quae magnam habet remunerationem apud Deum. Patientia en
Abbreviated transcription (Latin):
laudat eos infide. Qm̃sifidẽ non
haberent meliorase recepturos
ꝑrohac substantia substracta: Non
cũ gaudio suscepissent rapinã eius:
quãdiu enĩ ꝑmissũ ÷ eis. compassis
aliis expoliatis. atq incarcere positis.
Expolicti uõ cũgaudio susceperunt
rapinã &dampnũ sibi inlatũ. cre¬
dentes se meli ora recepturos. Unde¬
& subdit. Cognoscentes uos habere
meliorẽ & manentẽ substantiam.
Quasi dicer&: uidentes diuitias spiri¬
tules uobis ꝓ istis tẽporalib ꝓfuturas.
sustinuistis cũgaudio rapinã bonorũ
tẽporaliũ. hocaũt totũ fuit apłicũ
opus & dignũ fortib animabus.
ut fla¬
gellis gauderent. sicut
cũt aconspectu concilii ibant gau¬
dentes. q ĩdigni habitisunt ꝓnomine
ihũ contumeliã pati. & ut demonstra
istã temporalẽ substantiã No esse
sẽꝑ mansurã : Idõ dixit illos meliorẽ
ħabere substantiã & manentẽ : Pro¬
ut dicer& firmã & substantialẽ atq

Expanded text:
laudat eos in fide, quoniam si fidem non laudat eos in fide, quoniam si fidem non haberent meliora se recepturos pro hac substantia subtracta, non cum gaudio suscepissent rapinam ejus. Quandiu enim promissum est eis, compassi sunt aliis exspoliatis, atque aliis in carcere positis: exspoliati vero cum gaudio susceperunt rapinam et damnum sibi illatum, credentes se meliora recepturos. Unde subdit: Cognoscentes vos habere meliorem et manentem substantiam; Quasi diceret: Videntes divitias spiritales vobis pro istis temporalibus futuras, sustinuistis cum gaudio rapinam bonorum temporalium. Hoc autem totum fuit apostolicum opus et dignum fortibus animabus, ut flagellis gauderent. Sicut autem a conspectu consilii, ibant gaudentes, quoniam digni habiti sunt pro nomine Jesu contumeliam pati. Et ut demonstraret istam temporalem substantiam non esse semper mansuram, ideo dixit illos meliorem habere substantiam, et manentem: prout diceret, firmam, et substantialem, atque
Abbreviated transcription (Latin):
modis. ostendit eos benelaborasse.
Scilic& uelquia &puplice contume¬
liis & tribulationib sunt diuersis
afflicti. quod genus humanũ gra¬
uius sustin& in conspectu plurimorũ
aliquid in honestũ aut uerbis aut
factis patiseu etiã quia positis in
carcerib cõpaciebantur. uictũq
acuestim̃tũ ꝓ ut poterant sub minis¬
trabant: unde facti erant eorũ socii.
q̃m mercedẽ & retributionem
quã ꝑcipi & p̃dicator ueritatis pro
xp̃i nomine positus incarcere.
aliisque torm̃tis afflictus. eandẽ
recepturus: ille qui ei subsidium
p̃b& Nedeficiat intribulationib :
sicut ipsaueritus ꝓmittit dicens
Quirecipit ꝓphetã in nomine ꝓphetȩ
mercedẽ ꝓphetȩ accipi&. Nottindũ
quia ñ dixit sĩ pliciter tribulationib
afflictos. sed etiã augmñtũ fecit dicens:
quȩ enumerauimus aꝑtius iã ostendit
dũ sequitur Nam & uinctis cõpassi
estis. & rapinã bonorũ ur̃orũ cum
gaudio suscepistis. Mirabiliter

Expanded text:
modis ostendit eos bene laborasse: modis ostendit eos bene laborasse: scilicet, vel quia et publice contumeliis et tribulationibus sunt diversis afflicti: quod genus humanum gravius sustinet in conspectu plurimorum aliquid inhonestum aut verbis, aut factis pati; seu etiam quia positis in carceribus compatiebantur, victumque ac vestimentum, prout poterant, subministrabant: unde facti erant eorum socii: quoniam mercedem et retributionem, quam percipit praedicator veritatis pro Christi nomine positus in carcere, aliisque tormentis afflictus, eamdem recepturus est ille qui ei subsidium praebet, ne deficiat in tribulationibus, sicut ipsa Veritas promittit, dicens: Qui recipit prophetam in nomine prophetae, mercedem prophetae accipiet. Notandumque quia non dixit simpliciter, Tribulationibus afflictos; sed etiam argumentum fecit, dicens: us jam ostendit, dum sequitur. Nam et vinctis compassi estis, et rapinam bonorum vestrorum cum gaudio suscepistis. Mirabiliter
Abbreviated transcription (Latin):
certamen sustinuis ac si dicer&
quando intro ductiestis infiden:
quando ininitio fidĩ eratis. tantã
fortitudi nẽ demonstrastis. utmnagnũ
certam̃ passionũ sustineretis ꝓxp̃i
nomine a contribulib ur̃is. iude
eñi credentes. quidã expoliati sunt
a ñ credentib: Quidã uero non
Illi uõ qui non fuerant expoliati
sub ministrabant aliis defa cultatb
suis. Qua ꝓpter cũ hoc agnouissent
infideles multa mala intulere
utrisq : Vnde nondicit apłs si plicies
certam̃ susti nusse eos. sed addidie
magnũ. necdixit te̾mptationes.
aut̃ socii taliter conuersantiũ
quit obꝓbriis. id ÷ contumeliis
& irrisionib tribula¬
tionib pectaculũ facti estis:
hoc ÷ publice & inconspectu
multorũ irrisi. Exparte autem
altera effecti estis socii in compas¬
sione taliter conuersantiũ. apłorũ¬
uidelic& eteorũ qui expolia¬
ti sunt ꝓpriis facultatib & uerberib
afflicti. atq incarcerẽ retrusi: duob

Expanded text:
certamen sustinuisticertamen sustinuistiQuando introducti estis in fidem, quando in initio fidei eratis, tantam fortitudinem demonstrastis, ut magnum certamen passionum sustineretis pro Christi nomine a contribulibus vestris; Judaei enim credentes quidam exspoliati sunt ab aliis non credentibus, quidam vero non: illi vero qui non fuerant exspoliati subministrabant aliis de facultatibus suis. Quapropter cum hoc agnovissent infideles, multa mala intulerunt utrisque. Unde non dixit Apostolus simpliciter certamen sustinuisse eos, sed addidit magnum, nec dixit tentationes, autem socii taliter conversantium quit, opprobriis, id est contumeliis et irrisionibus seu tribulationibus spectaculum facti estis, hoc est, publice in conspectu multorum irrisi; et ex parte altera effecti estis socii in compassione taliter conversantium, apostolorum videlicet, et eorum qui sunt exspoliati propriis facultatibus, et verberibus afflicti, atque in carcerem retrusi. Duobus
Abbreviated transcription (Latin):
minati magnũ certamen susti nu¬
sionũ. Obtumt medicorum
cũ uulnus se cauerint & ꝑ incisionẽ
augmentũ doloris fecerint solatiũ
& remediũ illiloco adhibent ubi
dolor in÷ & ꝑturbatã refouent animã.
Postquã aut̃ resecauerint illũ alterã
iam ñ adiciunt sectiã quin etiam¬
illa quȩ factti sunt medi caminibus
miciorib & ualentib amplitudi nẽ
mitigare dolores confouene Sic&
apłs istoloco more illorũ egit. Postqua
eñi concussit animas eorũ & canpunc¬
xit mentione gehenne. affirmans
om̃i modis perituros qui grãe dĩ in¬
iuric̃ faciunt aliquando. & hoc ex
lege morsi aliisq testimoniis edocens
acdicens metuendũ esse incidere
in manus dĩ uiuentis. Protinus ne
multo timore indesꝑationẽ ruerent
Consolatur eosꝑlaud̃ blandimenta
& orationes. reducens ets ad memo¬
riã p̃terita illorũ bona oꝑa: Reme¬
moramini inquit pristinos dies:
inquib in luminati ꝑfidẽ. & con¬
forta fi ꝑ grãm diuinã: magnum

Expanded text:
minati magnum certamen sustinusionum. Optimi medicorum cum vulnus secuerint, et per incisionem augmentum doloris fecerint, solatium et remedium illi loco adhibent, ubi dolor inest, et perturbatam refovent animam. Postquam autem recreaverint illum, alteram jam non adjiciunt sectiilla quae facta sunt, medicaminibus mitioribus et valentibus amplitudinem mitigare, et dolores confovent. Sic et olus isto in loco more illorum agit. Postquam enim concussit animas eorum, et compunxit mentione gehennae, affirmans omnibus modis perituros, qui gratiae Dei injuriam faciunt aliquando: et hoc ex lege Moysi aliisque testimoniis edocens, ac dicens metuendum esse incidere in manus Dei viventis: protinus, ne multo timore in desperationem ruerent, consolatur eos per laudem, blandimenta et orationes, reducens eis ad memoriam praeterita illorum bona opera: Rememoramini, inquit, pristinos dies, in quibus illuminati per fidem, et confortati per gratiam divinam, magnum
Abbreviated transcription (Latin):
tiam essefidem illarũ rerũ quȩ sꝑan¬
tur necdũq uidentur. & si argum̃tũ
eadem fides rerũquȩ apparent.
Quid ÷ qđ eam iã uolunt uidere: arguere
dicebant antiq oͥstendere. a quouenit
argumñtũ: quasi ostensio &p̃monstra¬
tio futurarũ rerũ & illarũ que non
uidentur. Estaut̃ ꝓpriȩ argum̃tũ.
ratio quȩrei dubiae fidẽ facit. Pro¬
fecto ergo liqu & quia fides illarum
rerũ argum̃tũ ÷ quȩ apparere non
possunt quȩ eñĩ apparent iamfidẽ
non habent sicut suꝑius diximus.
sed agnitionẽ : dũ ergo uidit thomas:
dũ palpauit. curei dicitur. quia uidis¬
time credidisti sed aliud uidit aliud

Expanded text:
tiam esse fidem illarum rerum quae sperantiam esse fidem illarum rerum quae sperantur, necdum quae videntur; et si argumentum est eadem fides rerum quae necdum apparent, quid est quod eam jam volunt videre? Arguere dicebant antiqui ostendere: a quo venit argumentum, quasi ostensio et praemonstratio futurarum rerum et illarum quae non videntur. Est autem proprie argumentum ratio, quae rei dubiae fidem facit. Profecto ergo liquet, quia fides illarum rerum argumentum est, quae apparere non possunt: quae enim apparent, jam fidem non habent, sicut superius dsed agnitionem. Dum ergo vidit Thomas , dum palpavit, cur ei dicitur: Quia vidisti me, credidisti? Sed aliud vidit, aliud
Abbreviated transcription (Latin):
norũ at̃q gentiliũ. quise sub crahunt
auitti fidĩ : & luce sepit̾na. ad ꝑditionẽ
animarũ suarũ. Sed sumus filii
patri archarũ. qui fideꝓbatisunt.¬
& infide ꝑfecti fuerunt. ut adquire¬
rent sibi suas animas adsalutem.
& insuꝑ aliorũ suo exẽplo¬
xI
fides sꝑandarũ substantia rerum.
argumentũ non apparentun.
Ordo uerborũ. Est fides substantia
sꝑandarũ rerũ argumentũ uidelica
rerũ non apparentũ : fides : ea credere
quȩ non uidentur: & dũ ea credimus
inueritate. aut fuisse. aut ẽẽ: aut
futurti esse quȩ non uidemus. Ipsa
fides ÷ itt animũ firmũ esse. dehis
quȩ non uidetur. sicut dehis quae
iã non uidentur: & dũ hoc fic fides
facit ea subsistere in nobis credendo
uerbi gr̃ã. ut exmultis saltẽ paucis
ut timur exẽplis. resurrectio
generalif Mecdũ factuest & cũ
nec dumsit insubstantia spes fticit et̃
subsistere in anima nr̃a. quasi p̃oculis
illãh abeamus. hoc ÷ qđ dixit substan¬

Expanded text:
um atque gentilium qui se subtrahunt a vita fidei et luce sempiterna ad perditionem animarum suarum: sed sumus filii patriarcharum, qui fide probati et in fide perfecti fuerant, ut acquirerent sibi suas animas ad salutem, et insuper aliorum suo exemploXIfides sperandarum substantia rerum, argumentum non apparentium. Ordo verborum: Est autem fides substantia sperandarum rerum, argumentum videlicet rerum non apparentium. Fides est ea credere quae non videntur et dum ea credimus in veritate aut fuisse, aut esse, aut futura esse, quae non videmus, ipsa fides est ita animum firmum esse de his quae non videntur, sicut de his quae jam videntur, et dum hoc fit, fides facit ea subsistere in nobis credendo: verbi gratia, ut ex multis saltem paucis utamur exemplis: Resurrectio generalis necdum facta est: et cum necdum sit in substantia, spes facit eam subsistere in anima nostra, quasi prae oculis illam habeamus. Hoc est, quod dixi, substan
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃s autfilius etiã in natura diui¬
nittitis habeat animã: sed amore
humano loquens diuina scriptura.
nobis consulendo. uoluntatem
illius animȩ uocabulo exprimit.
Considerandũ aũt quia sicut dis¬
plicebit qui hesitti ueritĩtti placebit
dõ qui crediderit uiuens infide sua
recta: Laborastis inquit incertami¬
ne. expectate eã spem. Nolite hic quȩ¬
rere quȩsꝑastis: quia iustus exfide
ut. Nos aũt non sumus sub trac¬
tionis filii inꝑditionẽ. sed fidei¬

Expanded text:
sanctus, aut Filius in natura divisanctus, aut Filius in natura divinitatis habeat animam, sed mhumano loquens divina Scriptura, nobis consulendo voluntatem illius, animae vocabulo exprimit. Considerandum autem quia, sicut displicebit qui haesitaverit, ita placebit Deo qui crediderit, vivens in fide sua recta: Laborastis, inquit, in certamine, exspectate eam spem, nolite hic quaerere quae speratis: quia justus ex fide t. Nos autem non sumus subtractionis filii in
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃o. Non eñi quicoepit corona¬
bitur : Sed qui ꝑseuerauerit in
certamine usq infinẽ. hic saluus
erit. Inpatientia in quit dñs.
possidebitis animas ur̃as. Repor¬
tetis dixit ꝓmissionũ id÷ accipiatis
głam sempit̃nȩ beatitudinis: Ad
eni modicũ aliquan¬
tulũs ꝙuiuenturus ÷ e iitardabit¬
haut dubiũ quinxp̃m signific&
Consolatur eos. tãquã parũ sit tem¬
poris usq dũueni&. Non modica
eñi consolatio ÷ laboris: Cito sꝑare
iudicẽ & remunerationg̃ constan¬
tc̃e certaminis remuneratorłim.
Iustus aũt̃ m̃s exfideiuuit. qđsi sub¬
traxerit se. non placebit amine
mene. hocꝓpheticũ testimoniũ
intulit apłs ad exoraationẽ fidĩ:
in ad quisitionẽ animȩ. Sicut uita
corporis anima. ittuita animȩ
fides ÷ que uidelic& concipit᷑ cordeᷤ¬
Prout confitetur ore: exornatur
fide siquis sesub traxerit. non pla¬
cebit uoluntaiti dĩ. Non ÷ enim
putundũ. quod ds̃pater aut sp̃s

Expanded text:
vestro, non enim qui coepit coronavestro, non enim qui coepit coronabitur, sed qui perseveraverit in certamine usque in finem, hic salvus erit. In patientia, inquit Dominus, possidebitis animas vestras. Reportetis, inquit, promissionem, id est accipiatis gloriam sempiternae beatitudinis. Adhuc enim modicum aliquantulum, qui venturus ehaud dubium quin Christum significet. Consolatur eos tanquam parum sit temporis usque dum veniet. Non modica enim consolatio est laboris, cito sperare judicem et remuneratorem, constantiam certaminis remuneratorum. Justus autem meus ex fide vivit. Quod si subtraxerit se, non placebit animae meae. Hoc propheticum testimonium intulit Apostolus ad exhortationem fidei in acquisitionem animae. Sicut vita corporis anima, ita vita animae fides est, quae videlicet concipitur corde, confitetur ore, exornatur fide si quis subtraxerit se, non placebit voluntati Dei. Non est enim putandum quod Deus Pater aut Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
O quanta magnitudo orationis
& consolationis Ueluti siquis ad
adthlect̃ & ortitorẽ
ocdicer&.
qui cunctos superas set:
Nullũq relictũ haberet quisib de¬
coronã: poterat ille quilib& dicere
Sustine parũꝑ. usq dũ ueni& arbiter
aut etiã rex. qui tibi brauiũ referat
ꝓuictoria tua. Quodsi ille athleta
in pacienter ferr&: Nontolerans
sitrliquȩ ȩstuationif dicens aut
date qđ inereor. autrecedã: diceretur
illiꝰ. Patienter sustine hanc morulã:
In proximo ÷ ut ueniat imperator
quitibi redd& praemiũ: Tristatur
quidem: sed multo amplius sipu¬
blice & in conspectu multorũ. Genus
eñihumanũ. sicut ualde delectatur
laude publica: Ita ftcile captiuat
obꝓbris aꝑte sibi in latis. histo
modo exortatur eos apłs. nedefi¬
cerent in laborib sed patienter
expecturent dñi aduentũ. Patien¬
tia inquit uobis necessaria est:
hoc ÷ uerũ opiis habetis uidelic&
ut ꝑ seueretis inagone doneo re¬
cipietis coronã condignã labori

Expanded text:
O quanta magnitudo hortationis et consolationis! Veluti si quis ad athletam et certatorem hoc diceret: Qui cunctos superasset, nullumque relictum haberet, et qui sibi decoronam: poterat illi quilibet dicere: Sustine parumper, usque dum veniat arbiter, aut etiam rex, qui tibi bravium referat pro victoria tua. Quod si ille athleta impatienter ferret non tolerans sitim aquae et aestuationis, dicens: Aut date quod mereor, aut recedam, diceretur illi: Patienter sustine hanc morulam, in proximo est ut veniat imperator, qui tibi reddet praemium: tristatur quidem, sed multo amplius si publice et in conspectu multorum: genus enim humanum sicut valde delectatur laude publica, ita facile captivatur opprobriis aperte sibi illatis. Isto modo hortatur eos Aposcerent in laboribus, sed patienter exspectarent Domini adventum. Patientia, inquit, vobis necessaria est, hoc est, unum opus habetis, videlicet ut perseveretis in agone, donec recipiatis coronam dignam labore
Abbreviated transcription (Latin):
secularia:
debemus hic intelligere tempora
quomundus factus ÷ & dies &
nox : Nam antea non erant
secula neq tẽpora : quousq¬
uenit uicissitudo diei & noetis
& mutabilitas temporis: sed
Quasi euum erat: Igitur ante
omnia secula & tempora
essent futuri : & om̃s &iam
electi adeo p̃ destinati sunt
inxpõ ante iniciũ mundͥ
sicut in aepła adephesios
dicitur: Qui p̃destinauit nos
in ipso. id est inxp̃o: ante mud¬
di constitutionem: Dequa
p̃destinatione : dicit dñs
in euangelio: Clarificame
pater apito te m&ipsum:
claritate qua m habui pds¬
ꝯ anfestata ÷ autẽ subaudis eadem
qũ nunc in ultima cetate
pillumina¬
ponẽ saluatoris nr̃i iliu xp̃i : id est
ꝑdoctrinã & miracula illius qui lux
I & qui mnluminat om̃em hominẽ.
stensa & manifestaca est illa grã in
mundo. quȩ est p̃destinata ante exor¬
lum mundi Quidestruxit quidẽ
mortẽ resurgendo a mortuis. & elec¬
os suos demorte reuocando Illuminauit

Expanded text:
ecularia debemus hic intelligere tempora quo mundus factus est, et dies, et nox. Nam antea non erant saecula neque tempora, quousqvenit vicissitudo dici et noctis, et mutabilitas temporis, sed quasi aevum erat. Igitur ante omnia saecula et tempora,essent futuri, et omnes etiam electi a Deo praedestinati sunt in Christo ante initium mundi, sicut in epistola ad Ephesios dicitur: Qui praedestinavit nos in ipso, id est in Christo ante mundi constitutionem; de qua praedestinatione dicit Dominus in Evangelio: Clarifica me, tu Pater, apud temetipsum claritate quam habui . Manifestata est autem, subaudis eadem gratia, nunc in ultima aetate, per illuminationem Salvatoris nostri Jesu Christi, id est per doctrinam et miracula illius qui lux est, et qui illuminat omnem hominem . Ostensa est et manifestata illi gratia in mundo, quae est praedestinata ante exorum mundi, qui destruxit quidem mortem resurgendo, a mortuis et electos suos de morte revocando; illuminavit
Abbreviated transcription (Latin):
nonerubesco quid patiebatur apłs:
ꝑsecutiones. flagella. carceres. uincula
&ppum. famẽ & sitim. cet̾raq talia
Scertussũ quia potens ÷ depositũ meũ
seruare inillum diem:
Depositũ:
sic̃ habebat: apud illum cõmissam: inde
collocaui: pormã habens ioest
exemplum sanorũ uerborũ. que ame
audisti: Sana uerba sunt siue sana
doctrina. quando hoc qđ p̃dicatur.
pibus impletur: Bonũ depositũ custodi ꝑsp̃m
quod accepisti per sp̃m scm̃ culstooi:
cis quia auersisunt ame idest
recesserunt a me: om̃s qui in asia sunt:
Si apłs intantum p̃diceiuit inasia.
donec om̃s asicni crederent sicut
in actib apłorum Lucad dicit.
quare þic dicit apł̃s. om̃s ase reces¬
sisse.a Et ibi ergo & hic totum
ꝓparte positumꝰ ẽ Crediderunt
ergo om̃s asunielecti & predes¬
tinati recesserunt om̃s presbiteri.
& alter philetus Et tamen uterq
apostata  Phygelus ergo & hermo¬
genes socii fuerunt dequibus hic
dicit. & phyletus similit & hy¬

Expanded text:
non erubesco. Quid patiebatur Apostolus? persecutiones, flagella, carceres, vincula, cippum, famem, sitim, et caetera talia et certus sum quia potens est depositum meum servare in illum diem. Depositum palutem suam habebat apud illum commissam; inde collocavi. Formam habens, id est exemplum sanorum verborum quae a me audisti. Sana verba sunt sive sana doctrina, quando hoc quod praedicatur ibus impletur. Bonum depositum custodi per Spquod accepisti per Spiritum sanctum custodi. Scis quia aversi sunt, id est recesserunt a me omnes qui in Asia sunt. Si Apostolus interim praedicavit in Asia, donec omnes Asiani crederent, sicut in Actibus apostolorum Lucas dixit, quare hic dicit Apostolus a se omnes recessisse? Et ibi ergo et hic totum pro parte positum est. Crediderunt ergo omnes Asiani electi et praedestinati, recesserunt omnes reprobi et et alter fuit Philetus, et tamen uterque apostata Phygelus et Hermogenes socii fuerunt, de quibus hic dicitur, et Philetus similiter et Hy
Abbreviated transcription (Latin):
uenientes ad fidẽ: In omnẽ locũ subaud¬
uraẽ potestutis diuulgata est  hoc÷
quod in principio huiꝰ epłae dixit : rãs
ago dõmeo: quia fides ura ad nuntia tur
uobis. oromani: quia creditis sic̃ ego ⁊
Seduolo uossapientes eẽ inbono
utquicquid bonisapitis & intelligitis:

Expanded text:
venientes ad fidem, in omnem locum vesvenientes ad fidem, in omnem locum vestrae potestatis divulgata est; hoc est quod in principio hujus Epistolae dixit: Gratias ago Deo meo, quia fides vestra annuntiatur igitur in vobis, o Romani, quia credidistis sicut et ego. Sed volo vos sapientes esse in bono, ut quidquid sapitis et intelligitis,
Abbreviated transcription (Latin):
id ÷ in osculo non
ficto. non subdolo. quali osculo uidas
lantur in cesti alios causa in mun¬
ditiae. sed columbino  łt est sensus
Lamquia ego non sum presens. ut uos
possim om̃s osculari: osculamini inuicem
Ex hoc loco alusq similib: mostraditus ÷
ȩccłȩ ut conuenientes fideles in ȩccła. ad
audiendũ uerbũ diuinũ. missarũq cele¬
brationẽ postorationes osculũ dilectionis
id ÷ declinate abillis qui discordias etrixas
mouent int̾ uosi Contra pseudo apłos. et iu¬
modienĩ subaudis homuies qͥ dissensiones
generant in t̾uos: discurrendo dedomo in
domũ. adulcntes & laudantes quosdam.
alus uero detra hentes & concitante sunũ
aduersus alterũ ꝑdetractiones: Nonsi
idõ adulantur aliis. detrahentes alus. ut
possint suũ uentrẽ implere ÷
et benedictionis ꝓferunt: ut corda sim¬
pliciũ frm̃ seducere possint. & in nocentiã
eorũ auferrepossint :rã enim obedi¬
entut.subaudis qua obȩdistis euglo

Expanded text:
id est in osculo non ficto, vel subdolo, quali osculo tradidit Judas lantur incesti alios causa immunditiae, Jam quia ego non sum praesens, ut vos possim omnes osculari, osculamini vos invicem, Ex hoc loco aliisque similibus, mos traditus est Ecclesiae, ut convenientes fideles in ecclesia ad audiendum verbum divinum missarumque celebrationem, post orationes osculo dilectionis sid est, declinate ab illis qui discordias et rixas movent inter vos. Contra pseudoapostolos et Juemodi enim: subaudis homines, qui dissensiones generant inter vos discurrendo de domo in domum, adulantes et laudantes quosdam, aliis vero detrahentes, et concitantes unum adversus alterum per detractiones, non ideo adulantur aliis, et detrahentes aliis sunt, ut possint suum ventrem implere: eet benedictionis proferunt, ut corda simplicium fratrum seducere possint, et innocentiam eorum auferre valeant. Vestra enim obedientia, qua obedistis Evangelio
Abbreviated transcription (Latin):
exauliuite  Cui eñi in p̃senti scło
miscłiam sucim prestcit dimitten¬
do eipeccata. & grã donorũ sp̃aliũ
replet illũ : utiq̃ infuturo regno
secũ regnare ꝑmit tet : & quiai pon¬
tifex nr̃ ÷ secdens inthrono głcie
paterncie. Omĩa tribuit quȩ nobis
adscilutẽ ꝓuenire certis simum ÷.¬
Om̃is nũq ponti

Expanded text:
exaudivi te . Cui enim in praesenti saeculo misericordiam praestat, dimittendo ei peccata, et gratia donorum spiritalium replet, illum utique in futuro regno secum regnare promittit. Et quia pontifex noster est sedens in throno gloriae paternae, omnia tribuit quae nobis ad salutem provenire certissimum Omnis namque ponti
Abbreviated transcription (Latin):
mortẽi & quare debecinus acct
adchronũ eius fide & deuotione
sub sequitur inquiens: ut misedian
consequamur id ÷ remissionẽ pe¬
siue indulgentiam inueniamus
in cuxilio oportimo: id: inpsens

Expanded text:
mortem. Et quare debeamus accedere ad thronum ejus fide et devotione, subsequitur, inquiens: Ut misericordiam consequamur, id est remissionem pesive indulgentiam inveniamus in auxilio opport
Abbreviated transcription (Latin):
tificẽ eũ appellat: quichab&
Semꝑ uiuens: ad interpellandũ
ꝓ nobis ⁊ Sic em̃ dix̃ deillo angłs.
admaricam : Hicerit mugnus:
& filius altissimi uocabitur.
uolunt : sed potius eum fumulũ
eius dixit q̃ Sequitur iNon eñi
habemus pontificem qui non possie
cõpati siue condolore itifi¬
mitaitibus nr̃is. hoc ÷̃ dicere:
non ignorant quȩ nr̃a sunt
Uenit enĩ ꝑuium humanȩ con¬
ditionis ꝑ omĩasine peccuto ⁊
qua ꝓpter non solũ ꝑhoc qđ
factus. infragilitate carnis
absq peccato & cognoseit &
indulgere ualet. Multi pon¬
tifices ignorant eos qui in
tribulctione sunt constituti
Neq quuesit tribulatio in quõ¬
lib& sciunt : Inpossibile est
quippe scire afflictiones
afflictorũ ei quiex perim̃taũ
cifflictionis non hedouit : &
sensibiliter om̃ĩu non sustinuit.
Pontifex aũt nr̃ cõpetenter
om̃ĩa sustinuit. quue fuetunt
inlata humancie miseriȩ post
pec catũ primi hominis: & tune in

Expanded text:
tificem eum appellat, qui habet tificem eum appellat, qui habet er vivens ad interpellandum pro nobis. Sic enim dixit de illo angelus ad Mariam: Hic erit magnus et Filius Altissimi vocabitur .voluit, sed potius eum famulum ejus dixit. Sequitur: Non enim habemus pontificem qui non possit compati sive condolere infirmitatibus nostris. Hoc est dicere: Non ignorat quae nostra sunt; venit enim per viam humanae conditionis per omnia sine peccato. Quapropter non solum per hoc factus in fragilitate carnis absque peccato, et cognoscit et indulgere valet. Multi pontifices ignorant eos qui in tribulatione sunt constituti, neque quae sit tribulatio in quolibet sciunt. Impossibile est quippe eum afflictiones afflictorum scire, qui experimentum afflictionis non habuit, et sensibiliter omnia non sustinuit. Pontifex autem noster competenter omnia sustinuit quae fuerunt illata humanae miseriae post peccatum primi hominis, et tunc in
Abbreviated transcription (Latin):
meanus con fessionem.
id÷ fidẽ nominis eius: paululũ
insuperiorib eius dediuinitate
filiidĩ disserens: dixit : Omĩci
Nunc aũt quici decarne loquitur
depontificatu disputat illius qui¬
semet ipsũ obtulit inara crucis.
causcr nrae salutis: Ipse erũ pon¬
tifex siue sucerdos: ipse & sacri¬
ficium: Pontifex nãq dicitur
eoquod pontẽ & uiam prebetit
populo. & ipse dñs uiuan rectitu¬
dinis nobis exhibuit. ꝑquam
ambulare debeamus: dicens nobis . i¬
discite ame: q̃uia mitissũ & hmilis
corde & pontẽ ad patriam cȩlestẽ
ꝑueniendi prestitit scnguine pas¬
sionis sucie. Cum aqua baptis matis
uelquici ipse primus ccelos pe¬
necrauit: Ergo moyses ductor
popł̃i cui ꝓmis sa ÷ requies transi¬
torico.non intrauit in requiem
qucm sepius popło ꝓmisit . Iste
uen nunc sacerdos melioris pro¬
missionis sponsor. faciens uic
eredentib: ipse primus intrauit
in requiem popło sibi credito ꝓ¬
missam ̃ Unde & magnũ pon¬

Expanded text:
e confessionem, id est fidem nominis ejus. Paululum in superioribus de divinitate Filii Dei disserens dixit omnia Nunc autem quia de carne loquitur, et de pontificatu illius disputat, qui semetipsum obtulit in ara crucis causa nostrae salutis. Ipse enim pontifex sive sacerdos, ipse et sacrificium. Pontifex namque dicitur eo quod pontem et viam praebeat populo. Et ipse Dominus viam rectitudinis nobis exhibuit per quam ambulare debemus, dicens nobis: Discite a me quia mitis sum et humilis corde . Et pontem ad patriam coelestem perveniendi praestitit sanguine passionis suae, et per undam baptismatis: vel quia ipse primus coelos penetravit. Ergo Moyses ductor populi, cui promissa est requies transitoria, non intravit in requiem, quam saepius populo promisit. Iste vero noster sacerdos melioris promissionis sponsor, faciens viam credentibus in se, primus intravit in requiem populo sibi credito promissam. Unde et magnum pon
Abbreviated transcription (Latin):
Vnde & sequitur ⁊ lemptatũ autẽ¬
subaudis habemus pontificem
litudinẽ subaudis carnis peccati
absq peccatoꝰ Temptatus
quidẽ ÷ xp̃s multis modis ꝑ omĩci
gloriosus extitit ⁊ Temptam̃to
cũt quib tẽptatus ÷ hȩc fuerunT.
esuries. sitis. tẽptatio diaboli. ꝑ¬
secutio plurimorũ. sputti accu¬
sationes. calumpnice. repulsio
appria gente : adultimum
uerã carnẽ habuisset. quare dicit
homo ftictus ÷ uerã carnem
habuit : in hoc uero quia carnẽ¬
peccati non habuit sed absq
peccato similitudinẽ carnis
nr̃ae habuit qui ÷ caro peccati
catũ habere potiusset. haber&
utiq iamnon similitudinẽ carnis
peccati: sed inueritate carnem
peccati Caro em̃ nr̃a. caro pec¬
eacti ÷: qui⁊ cũ peccato concipimus
Cum peccato nascimur illius ũt
caro non fuit caropeccati: sed¬
Ad
munditiue & ccstitut satq
in nocentiae: Quia sine peccato

Expanded text:
et sequitur: Tentatum autem habemus pontificem litudine, subaudis carnis peccati, absque peccato. Tentatus quidem est Christus multis modis per omnia gloriosus exstitit. Tentamenta autem quibus tentatus est, haec fuerunt: Esuries, sitis, tentatio diaboli, persecutio plurimorum, sputa, accusationes, calumniae, repulsio a propria gente, ad ultimum veram carnem habuisset, quare dicit homo factus est, veram carnem habuit: in hoc vero quia peccati carnem non habuit, absque peccato similitudinem carnis nostrae habuit, quae est caro peccati.catum habere potuisset, haberet utique jam non similitudinem carnis peccati, sed proprietatem carnis peccati. Caro enim nostra, caro peccati est, quia cum peccato concipimur, cum peccato nascimur; illius autem caro non fuit caro peccati, sed munditiae et castitatis atque innocentiae: quia sine peccato
Abbreviated transcription (Latin):
quoq: & medullarũ & discretor
cogrtationũ : & iNtentionũ
ordis: anima uiuimus: spũ idest
rationabilitate intelligimus
Uita nobis carnalis cũbestiis com¬
munis ÷ : ratio spiritulis cũ angłis. i¬
& sunt quȩdam peccata quȩ̃¬
ꝑtinent specialius ad corpus
quum ad sp̃m : ut est homicidiũ
fornicatio adulterium. furtũ.
sacrilegium. & cetera tdici:
quae actu corporis ꝑpetrantur i
Iterũ sunt aliu quȩ ꝑtinent spe¬
cudius ad sp̃m quam ad corpus.
ut ÷ odium ira dolositas. inuidia
ceteraq huius modi quȩ sine actu
corporis constant : & quia corpus
unimu uiuificatur: Non in¬
congrue ꝑ animã possumus
intelligere peccatu corpora¬
liu Per spm̃ uero peccatti
spirittli: quue in secreto
mentis uersantui terum
ꝑ compages debemus intelligere
cogittitiones. quȩ sibi inuicẽ &¬
cõpaginantur & coniungantur:
dum unci alterã subsequitur
Permedullas uero subtiles inten¬
tiones: & hoc ÷ quod sub uingit.
discretor cogitutionũ & inten

Expanded text:
quoque et medullarum, et discretor cogitationum et intentionum cordis. Anima vivimus, spiritu, id est rationabilitate intelligimus. Vita nobis carnalis cum bestiis communis, ratio spiritalis cum angelis. Et sunt quaedam peccata quae pertinent specialius ad corpus quam ad spiritum: ut est homicidium, fornicatio, adulterium, furtum, sacrilegium, et caetera talia, quae actu corporis perpetrantur. Iterum sunt alia quae pertinent specialius ad spiritum quam ad corpus, ut est odium, ira, dolositas, invidia, caeteraque hujusmodi quae sine actu corporis constant. Et quia corpus anima vivificatur, non incongrue per animam possumus intelligere peccata corporalia: per spiritum vero peccata spiritalia, quae in secreto mentis versantur. Iterum r compages debemus intelligere cogitationes quae sibi invicem compaginantur et conjunguntur, dum una alteram subsequitur: per medullas vero subtiles intentiones, et hoc est quod subjungit, discretor cogitationum et inten
Abbreviated transcription (Latin):
nequa quam causc̃ illius suscepisse
Hanc subtilitaitẽ cogitationum
& intentionũ cordis. discernit
& diuidicat ser mo dĩ: considerans
quo animo uel quo desiderio
quisq seruicit in corde. tamq
gittimus. cercius abillo quam
anobis ipsis cognoscitur ⁊ Illũ
nium actuum nr̃orũ. cogitationũ¬
q uel intentionũ nr̃arum. quem
iudicẽ habituri sumus : Timetnis
eius p̃sentiam: cuius scientiam
nullatenus effugere ualebinis¬
Vnde sequitur iNon ÷¬

Expanded text:
nequaquam causam illius suscepisset. nequaquam causam illius suscepisset. Hanc subtilitatem cogitationum et intentionum cordis discernit et dijudicat sermo Dei, considerans quo animo vel quo desiderio quisque serviat in corde; tamquegitamus certius ab illo quam a nobis ipsis cognoscantur. Illum nium actuum nostrorum, cogitationumque vel intentionum nostrarum, quem judicem habituri sumus. Timeamus ejus praesentiam, cujus scientiam nullatenus effugere valemusnde sequitur: Non
Abbreviated transcription (Latin):
tionũ & intentionũ cordis
Sermo ergo dĩ patris intantũ ÷
efficcx & penetrabilior om̃i
gludio ancipiti: ut discernat
ter carnalic peccatu & spiritidia:
& inter cogitationes bonas malas¬
ue & intentiones bonas malas ue
Potest & enim cogitttio utcũq
bona esse: & intentio mala
Uerbi gr̃a ut sub cõparatione
loquamur  Est quȩdẽ uiduci.
cuius possessio hereditarici.
afortiore inuaditur : accedens.
aut adiudicẽ legisq doctorẽ.
dep̃catur quatinus suscipiat
eius causam. sitq inauxilium
quuliter obtinere hereditatẽ
centũ solidos. aut etiã non
ditatis i Qui iudex ingrediens
aeccłam dĩ ꝓsternitse infuciem
orans & dicens: Ds aet̃nȩ qui om̃ic
iuste iudicas. et qui dixisti. uidi¬
cate pupillo defendite uiducm
prebe mihi hodie auxilium.
quatinis causei huus uiduue
obtinere possim i Hȩc dicens.
cogitatio quidem & bona uerbe
sunt: sed intentionequam. qm̃
nisi uiduci aliquid ꝓmisisset
quod ille speraret se accepturũ.

Expanded text:
tionum et intentionum cordis. Sermo ergo Dei Patris in tantum est efficax et penetrabilior omni gladio ancipiti, ut discernat ter carnalia peccata et spiritalia, et inter cogitationes bonas malasve, et intentiones bonas et malas; potest enim cogitatio utcunque bona esse, et intentio mala: verbi gratia, ut sub comparatloquamur: Est quaedam vidua, cujus possessio haereditaria a fortiore invaditur, accedens autem ad judicem legisque doctorem, deprecatur quatenus suscipiat ejus causam sitque ei in auxilium, quatenus obtinere haereditatem centum solidos aut etiam non ditatis ejusdem. Qui judex ingrediens ecclesiam Dei, prosternit se in faciem, orans et dicens: Deus aeterne, qui omnia juste judicas, et qui dixisti, judicate pupillos, defendite viduam , praebe mihi hodie auxilium, quatenus causam hujus viduae obtinere possim. Haec dicens, cogitatio quidem et verba bona sunt, sed intentio nequam: quoniam nisi vidua aliquid promisisset quod ille speraret se accepturum,
Abbreviated transcription (Latin):
infirmittitib nr̃is ꝑ hoc qđ simlia
sustinuit. & potest adiuuare ꝑ hoc
quod dst: quuiam penetrauit pri¬
pria uirtute altitudinẽ eacloũ.
ortatur cipłs accedere nos ad
thronũ eius cũ fiducia: & dicit
Adecinus mente & contẽplatione:
ꝑfidem quoꝙ bonis oꝑib exornatã
adthronum grãe. hoc ÷ adsedem¬

Expanded text:
is, per hoc quod similia sustinuit, et potest adjuvare per hoc quod Deus est, quia jam penetravit propria virtute altitudinem coelorum, hortatur Apostolus accedere nos ad thronum ejus cum fiducia, et dicit: Adeamus mente et contemplatione, per fidem quoque bonis operibus exornatam, ad
Abbreviated transcription (Latin):
atis: tam̃ ꝓamore dñi iħu xp̃ĩ illud imple¬
. Quienĩ in uiriam facit. retipi& id qđ
iniuste affligit seruũ. & ñ reddit ei dig¬
nã mercedem: dãpnationẽ inde suscipi&:
esi seruus fuerit furtiuus. & de seruicio
dñi se inaliqͦ subtraxerit: similit̾ inde
dãpnabitur:¬

Expanded text:
atis, tamen pro amore Christi illud implete. Qui enim injuriam facit, id est injuste affligit servum, et non reddit ei dignam mercedem, damnationem inde suscipiet. Et si servus fuerit furtivus, et de servitio Domini se in aliquo subtraxerit, etiam inde damnabitur
Abbreviated transcription (Latin):
antixp̃s supiti omne quoddicit᷑
ds̃: id ÷ supra om̃s deos gentium.
erculem uidelic&. apollinem.
iouem. qui falso dicuntur di.q
Et supra om̃s electos: qui nuncupa¬
tiue dicuntur du. ut moyses
cuidicitur. Ecce constituite dm̃
pharaonis. Et in lege . Dus ne
detrahas: id ÷ sacerdotibus.
Et Ego dixi dii estis .⁊ Igitur
suꝑ om̃s istos extoll& se anti¬
nibus illis. Et non solũ suꝑ illos:
omne quod colitur. id ÷ supii s&
Ita se extoll&: ut intẽplodiur
in babilone detribudan : iuxti
quod ia cob ait: Fiatdan coluber
inuia: cerastes insemitti: Etam
uenerit hiero solimam : circucde
sẽ dicens iudeis: Ego sum xp̃s io
bis ꝓmissus : Tunc fluent adeun
om̃s iudȩi : & reedificabunt tẽpsꝰ
quod ÷ destructũ a romanis see¬

Expanded text:
Antichristus supra omne quod dicitur Antichristus supra omne quod dicitur deus, id est supra omnes deos gentium: Herculem videlicet, Apollinem, Jovem, qui falso dicuntur dii, et supra omnes electos qui nuncupative vocantur dii, ut Moyses, qui dicitur: Ecce constitui te deum Pharaonis ; et in lege: Diis ne detrahas , id est sacerdotibus; et: Ego dixi: Dii estis . Igitur super omnes istos extollet se Antinibus. Et non solum supra illos, omne quod colitur, id est, supra creatura, ita se extollet, ut in templo in Babylone de tribu Dan, juxta quod Jacob dicit: Fiat Dan coluber in via, cerastes in semita . Et cum venerit Hierosolymam, circumcidet se, dicens Judaeis: Ego sum Christus vobis promissus; tunc confluent ad eum omnes Judaei, et reaedificabunt templum, quod est destructum a Romanis, sede
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑbiȩ His uerbis demonsqu¬
uit a postolus tessaloniçensib
non prius uenturũ dñm adiu¬
ditium: quam regni romani
defectio fier& : Quod iamus
ficiet xp̃i martires : No

Expanded text:
erbis demonstravit Apostolus Thessalonicensibus, non prius venturum Dominum ad judicium, qui regni humani defectio fieret, quod jam noerficiet Christi martyres. No
Abbreviated transcription (Latin):
aduer se in desperationẽ nos ꝑtahati
intumorem suꝑbiȩ extollant. & in suifii¬
cia decipiant: sic̃ nabucho donosor quu
dixit: Non ne haec ÷ babilonquã es ha
ui. Pergłam &ignobilita tem ÷ Siu
nobilis dicit᷑ nõminihabili: ita ig nobl
sine dignitatis nomine : Sc̃iapostoli aps
fideles gloriosi habebant᷑. & laudabat
abillis ueraces ẽẽ :Sc̃i & iustiuero apq
infideles ignobiles habebant᷑ & ine
aliqua laude: Indedic̃ a postolus : Pergan
fidelium: & ignobilitatẽ in fideliũ : el
int̃ illos a quibus gloriosi dicim̃. & int̃ills
a quibus ignobises: Incedamus pariter¬
pacient̃ sic ut dĩ i inistri. ut neq fauort¬
& laude fidelium eleuemur. neq de¬
tractione in fideliũ deicia mur: Alit̃
Pergłam sapientice diuinȩ & głam iurtutui
siue miraculoꝵ. & ꝑ ignobilitatẽ flagelloꝵ
opinio ẽ & laus q Et quod suꝑius dixit
ꝑ głam & ignobilitatẽ: hoc repetiuit e¬
planando inquiens : Per infamiã a bas

Expanded text:
adveradverin tumorem superbiae extollant, et in sui fiducia decipiant, sicut et Nabuchodonosor, quando dixit: Nonne haec est illa Batatem. Sicut nobilis dicitur nominabilis, ita ignobilis sine dignitatis nomine. Sancti apostoli apud fideles gloriosi habebantur, et laudabantur ab illis veraces esse, sancti et justi: apud infideles vero ignobiles et sine aliqua laude. Unde dicit Apostolus: Per gloriam fidelium, et ignobilitatem infidelium: vel, inter illos a quibus gloriosi dicimur, et inter illos a quibus ignobiles, incedamus patienter sicut ministri Dei, ut neque favore et laude fidelium elevemur, neque detractione infidelium dejiciamur. Aliter: Per gloriam sapientiae divinae, et gloriam virtutum sive miraculorum, et per ignobilitatem flagellorum, opinio et laus. Et quod superius dixit, per gloriam et ignobilitatem, hoc repetivit explanando, inquiens: Per infamiam et bonam
Abbreviated transcription (Latin):
Id ÷ tales
quando uidens quis fratrem suum in ne¬
cessitate positum. dereliquit eumquẽ
antec ꝓfitebatur se toto nisu men tis
diligere : Ficta quoq caritas est: quando
uidens fratrem suum peccare. non cor¬
ripit eum caust di lationis: Firma
uero caritas ẽ: si diligimus ꝓximos
ut nos m& ipsos Et cui tempore pros¬
periticas adherere uidebamur: si¬
tempore ꝑsecutionis illũ non dere¬
linquimus i De hac caritute: dicit
głii. uel in uerbo ueritatis: ut ueritatẽ
loquamur cum ꝓximis nr̃is ⁊
ponamus spem
nr̃am non in nr̃a audatic. aut in ali¬
ciuus hominis potentia: quia male¬
dictus homo qui confidit in homine.
ritis deputemus. siquid boniagimus.
sed uirtuti dei. qua ad iuuante: o m̃a
bona implere ualeamus:
ris & in aduersis: Arma ergo id ÷ cus¬
todiam uirtutum ad extris hab&:
cuius animum ꝓspera huius scłi non
eleuant insuꝑbia. neq emolliunt. n
Asinistris quoq arma hab&:
quemaduersa nonderciunt neq fri
Paulus igitur ad extris & asinifers do

Expanded text:
 tales quando quis videns fratrem suum in necessitate positum derelinquit eum, quem antea profitebatur se toto nisu mentis diligere. Ficta quoque charitas est, quando quis videns fratrem suum peccare, non corripit eum causa adulationis. Firma vero charitas est, si diligimus proximum ut nosmetipsos et cui tempore prosperitatis adhaerere videbamur, tempore persecutionis illum non derelinquimus. De charitate dicit gelii, vel certe in verbo veritatis, ut veritatem loquamur cum proximis nostris. ponamus spem nostram, non in nostra audacia aut alicujus hominis potentia, quia maledictus homo qui confidit in homine . stris meritis deputemus, si quid boni agimus, sed virtute Dei: quo adjuvante omnia bona implere valeamus. ris et in adversis. Arma ergo, id est custodiam virtutum a dextris habet, cujus animum prospera hujus saeculi non elevant in superbiam, neque emolliunt. A sinistris quoque arma habet, quem adversa non dejiciunt, neque frangunt. Paulus igitur a dextris et a sinistris