comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fuerat. redeat. nosq sp̃ualib diui¬
tiis uacuos inueniens septẽplici pes¬
te depͥmat. ⁊ sint noussima nr̃a
crebro accendamꝰ fomite uitior. Flã¬
meus nanq gladiꝰ qͣlisc̾q ille ÷ qui
parachysi hostia seruat: singłis qͥb q¬
fideliũ sonte baptismatis extuictꝰ ÷.
fidelib uocatis quidẽ s ñ electis. dũ
pͣ baptisma se crimmib implicare
non iuetuunt. qͣi pꝰ extinctiouẽ icdẽ ignis
reaccendit᷑ ne mereant᷑ uitrare in reg¬
num qd̾ ficto corde ac dupplici reqͥrt᷑.
serpentino potiꝰdente fraucdulento ꝗͣ.
simplici ocło columbino quẽ in eccłia
sua multũ se diligere dñs ostendit qͥ

Expanded text:
fuerat, redeat, nosque spiritualibus divitiis vacuos inveniens, septemplici peste deprimat et sint novissima nostra , nostrorum crebro accendamus fomitem vitiorum. Flammeus namque gladius qualiscunque ille est, qui paradisi ostia servat, singulis qfidelium fonte baptismatis exstinctus est, fidelibus vocatis quidem, sed non electis, dum post baptisma se criminibus implicare non metuunt, quasi post exstinctionem idem ignis reaccenditur; ne mereantur intrare regnum, quod ficto corde ac duplici requirunt, serpentino potius dente fraudulenti quam simplici oculo columbini, quem in Ecclesia sua multum se diligere Dominus ostendit
Abbreviated transcription (Latin):
m̃bra qͦs ñ solum homines qͥerant
in archa cũnoe. s etammantia q̃
archa continebat: up̃a qͦ ligna ex
quib eadẽ facta ÷ archa figurant.
pꝰ acceptũ uncde regen̾antis lauacrũ
ꝑ unctione̾ sacͥ crismatis gr̃aspẽ¬

Expanded text:
mbra, quos non solum homines qui erant in arca cum Noe, sed et animantia quae arca continebat, et ipsa quoque ligna ex quibus eadem facta est arca, figurant post acceptum undae regenerationis lavacrum: per unctionem sacri chrismatis gra
Abbreviated transcription (Latin):
forma ꝓ ponit᷑. diligentiꝰ eiꝰ nat᷑am ui¬
cleamus. ut ꝑsingła innocentie eius
exempla. uite nob̃ eñidatioris iustitu¬
ta sumamꝰ. Amalitia ẽ. fellis aliena oĩs
amaritudo & ira& indignatio dollat
a nob̾ cum om̃i malitia. Nullũ ore ł
unguib ledit. neminimas quicdẽ mus¬
culas ł ĩmielos. quib minores pene
om̃nes auicle se suosq pullos nutri¬
lt inquirit. Uideamꝰ uedentes
tes & comeclentes inuic̃e consuma¬
mur abinuice̾. Contineamꝰ manꝰ a
rapinis. Qui furabat᷑ iam ñ furet᷑.
qd̾ bonũ est ut habeat undetribuat
necessitatẽ pacienti. Nam. ⁊ colu̾ba
sepealienos qisuos fert᷑ alere pullos
Ip̃a t̾re fructib et semine pa̾citur:
A udiamꝰ apłm. Boiiũ est ñ mandu¬
care carnẽ: iñbibere uinũ. Et¬

Expanded text:
 diligentius naturam videamus, ut per singula innocentiae ejus exempla, vitae nobis emendatioris instituta sumamus. A malitia fellis aliena est. Omnis amaritudo, et ira et indignatio tollatur a nobis, cum omni malitia . Nullum ore vel unguibus laedit, ne minimas quidem aviculas, vel vermiculos, quibus minores pene omnes aviculae se suosque nutriunt. Videamus ne dentes tes et comedentes invicem consumamur ab invicem . Contineamus manus a rapinis; qui furabatur jam non  suis, ut habeat unde tribuat necessitatem patienti. . Nam et columba saepe alienos quasi suos fertur alere pullos. Ipsa terrae fructibus et semine pascitur. Audiamus Apostolum: Bonum est non manducare carnem, et non bibere vinum
Abbreviated transcription (Latin):
sangͥs et aqua nr̃ ẽ seilicet sc̃ifica¬
tionis & ablutionis mysterumi
deliũ ammos dũ a̾ fidei. spei et
Ailectionis ꝑfectionẽ nutriendos
suscipiunt. qi nidificantib eolũ¬
bis uise locũ panclunt. Hex gͦ for¬
tioꝵ auxilia. qui ad huc pusilli
infide sumꝰ humilit̾ subeamus.
his dominice passionis sacram̃¬
tis semꝑ sẽificari curemꝰ. Ialẽ
nãq omniũ nr̃m cõnu̾sationẽ
clũs querit. talib intentã studiis
uniꝰcuiꝰq nr̃m uitã uidere de¬
siderat. taliũ uoce suas laudes
decantari ac p̃dicari gratulat᷑.
Surge inqͥt amica mea. sponsa
mea i ueni colu̾ba mea in fora¬
minib petre. incau̾na mace¬
rie. Ostende mͥ faciẽ tuã. sonet

Expanded text:
sanguis et aqua, nostrae videlicet sanctificasanguis et aqua, nostrae videlicet sanctificationis et ablutionis mysterium,delium animos dum ad fidei, spei et dilectionis perfectionem nutriendos suscipiunt, quasi nidificantibus columbis in se locum pandunt. Haec ergo fortiorum auxilia, qui adhuc pusilli in fide sumus, humiliter subeamus, his Dominicae passionis sacramentis semper sanctificari curemus. Talem namque omnium nostrum conversationem Dominus quaerit, talibus intentam studiis uniuscujusque nostrum vitam videre desiderat, talium voce suas laudes decantari ac praedicari gratulatur. Surge, inquit, amica mea, speciosa mea, et veni, columba mea, in foraminibus petrae, in caverna maceriae. Ostende mihi faciem tuam, so
Abbreviated transcription (Latin):
mn fide ur̃a uirtutẽ in uirtute
aũ ura scientiã. in scientia aũ
abstinentiã. in abstinentia aũ
pacientiã. in pacientia autem
pietatẽ. in pietate aũ amorẽ fr̃¬
nitatis. Gemitũ ꝓcantu habet.
Miseri simꝰ ⁊i lugeamꝰ:⁊ ploremꝰ
coram dño qͥ fec̃nos. Risus nr̃ in
luctũ conĩtat᷑. & gaudiũ in me¬
rorẽ. Peatiem̃ lugentes. qm̃ ipsi
consolabunt᷑. Suꝑ aqͦs secdere
consueuit. ut uent᷑i raptũ acci¬
puris p̃uisa inaqͥs umbra decli¬
net. Ꝙ. nos mundi simꝰ. ac mun¬
datoriis seripturarũ fluentis
sedula assidere curemꝰ quarum
tspecłis etlocti cli noscere & p̃canie¬
reualeamꝰ insidias hostis antiqͥ.
Tales quippe amat eccłia. spõsa
laudib cautat. Ocl̃i eiꝰ sic̃ colũbe
q̃ lacte st̃ lote: ⁊ resident uixta
fluenta plenissima. Nidificare.
solet in foraminib petre. in ca¬
uerna macerie. Retra xp̃c est.
cuiꝰ incruce clauis manꝰ. latꝰ:
lancea ꝑforatũ. unde continuo

Expanded text:
in virtute autem scientiam, in scientia autem abstinentiam, in abstinentia autem patientiam, in patientia autem pietatem, in pietate autem amorem fraternitatis . Gemitum pro cantu habet. Miseri simus, et lugeamus, et ploremus coram Domino qui fecit nos. Risus noster in luctum convertatur, et gaudium in moeroreconsolabuntur. Super aquas sedere consuevit, ut venturi raptum accipitris praevisa in aquis umbra declinet. Et nos mundi simus, ac mundati Scripturarum fluentis seduli assidere curemus, quarum speculis edocti dignoscere et praecavere valeamus insidias hostis antiqui. Tales quippe amat Ecclesia, sponslaudibus cantat: Oculi ejus sicut columbae, quae lacte sunt lotae, et resident juxta fluenta plenissima. Nidificare solet in foraminibus petrae, in caverna maceriae. Petra Christus est, cujus in cruce clavis manus, latus est lancea perforatum, unde continuo
Abbreviated transcription (Latin):
car nis ⁊ spc ꝑficientes sc̃ificatio¬
nem intimore dĩ. Humilit̾ eiꝰ
subeunda et seruanda miste
dotasẽ. ad dispensada illiꝰ su¬
mus sacram̃ta ꝓmoti. humilit
iniunetũ nob̾impleamꝰ officiũ. Stude¬
amꝰ om̃s solliciti. ut ianuã pat̾e celes¬
ris. humanis ipsi nob̾ũ int̾elucdamꝰ
illecebris. Neq e nĩ fr ustra dñm a pd̾
e uiinglistã lucã pꝰ baptisma orasse:
sic celo aꝑto spm̃ ac uocẽ patris uenis
se cõmemorat᷑. qͥ etiam trib conso¬
souantib einuingłistis baptizatꝰ
mox ieuimũ quadragita dierum so¬
litariꝰ exercuit s nos ꝓfecto docuit
nosq suo informant exẽplo. ut post
acceptã in baptismo remissionem
peccatoꝵ: ugiliis. ieumiis. orationib

Expanded text:
ritus, perficientes sanctificationem in timore Dei. Humiliter ergo ejus subeunda et servanda mysterdotalem ad dispensanda illorum sumus sacramenta promoti, humiliter injunctum nobis impleamus officium. Studeamus omnes solliciti, ut januam patriae coelesriis, humanis ipsi nobis non intercludamus illecebris. Neque enim frustra Dominum apud evangelistam Lucam post baptisma orasse, et sic coelo aperto Spiritum ac vocem Pase commemoratur, qui etiam tribus consonantibus evangelistis baptizatus, mox jejunium quadraginta dierum solitarius exercuit; sed nos profecto docuit, nosque suo informavit exemplo, ut post acceptam in baptismo remissionem peccatorum, vigiliis, jejuniis, orationibus
Abbreviated transcription (Latin):
Seqͥt᷑. Ioħ̃s autẽ ꝓhibebat eũ dicens. Ego
ate debeo baptirari et tuuenis adme:
Ex pauit illum ad seuenisse ut bapti:a¬
ret᷑ aqua:. cui uulla inerat q̃ baptismo
pam. Unde recte intelligit᷑. qd̾ hic dẽ
loħs. ego ate debeo baptitari: hoc esse
quod apł eiunnͣgłistã iołm illo ad se
ueniente dixisse narrat᷑. Eece agnꝰ dĩ
ecce qͥ tollit peccata mundi. Ab illo enĩ
debemꝰ om̃s baptirari: qͥ ad hoc uenit
in mundũ. it peccata tolleret mundi.
Ab illo lebuit ipse ioħs baptirari. id est
a peccati originał contagione muncla¬
ri qͥ qu̾auis nullo uit natoᷤ mulierũ icuor:
tam̃ qͣi natꝰ ex muliere culpe neuenõ
nõ carebat. idõq cũ cet̾is mulier ũ natis
abeo qͥ natꝰ ex uirgine ds̃ in carue appa¬
tuit. opꝰ habebat ablui. Qm̃ gͦ scriptũ :
qͥd est homo ut ĩmacłatꝰ sit. & ut
mundus appareat natꝰ ex muilie
cula nimmunis. baptitare dñm.
que ex uirgine natũ nouerat nullã
prorsꝰ habere macłã culpe. d qr¬

Expanded text:
es autem prohibebat eum dicens: Ego a te debeo baptizari et tu venis ad me? Expavit illum ad se venire, ut baptizaretur aqua, cui nulla inerat quae baptismo pam: unde recte intelligitur quod hic dicit Joannes, Ego a te debeo baptizari, hoc esse, quod apud evangelistam Joannem, illo ad se veniente, dixisse narratur, Ecce agnus Dei, ecce qui tollit peccata mundi. Ab illo enim debemus omnes baptizari, qui ad hoc venit in mundum ut peccata tolleret mundi. Ab illo debuit ipse Joannes baptizari, id est, a peccati originalis contagione mundari. Qui quamvis nullo inter natos mulierum minor, tamen quasi natus ex muliere culpae naevo non carebat. Ideoque cum caeteris mulierum natis ab eo qui natus ex Virgine Deus in carne apparuit opus habebat ablui. Quoniam ergo scriptum est: Quid est homo ut immacuculatus simundus appareat natus ex muliercula non immunis – baptisare dominum, quem ex virgine natum noverat nullam prorsus habere maculam culpe.
Abbreviated transcription (Latin):
nitatẽ. Qͦd aũait uox pat̾na.
hic ẽ.filiꝰ ms̃ dilectꝰ in qͦmͥ com¬
placui: ad comparationẽ t̾re¬
ni hominis diẽ. in qͦ peccante
qͦdam mͦ sibi displicuisse dͣs̃ con¬
ditor insinuat. cũ dic̾. Penitet
me hominẽ fecisse int̾ra. Peniten¬
tla quidẽ in dm̃ nulla cadit. s
nr̃o more loquens qͥ compungi
penitentia solemꝰ qͣndo contͣ
tere se dĩx hominẽ fecisse. quẽ
a rectitudine sue facture pee¬
cando degenerare conspexit.
Infilio aũ suo uingenito sibi sin¬
guralit̾ complacuit: qi hunc
hominẽ que induerat a peduto
inimunẽ seruare cognouit. E

Expanded text:
nitatem. Quod autem ait vox paterna: Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi complacui, ad comparationem terreni hominis dicit, in quo peccante quodammodo se sibi displicuisse Deus conditor insinuat, cum ait: Poenitet me hominem fecisse in terra . Poenitentia quidem in Deum nulla cadit, sed nostro more loquens, qui compungi poenitentia solemus, quando contra tere se dixit hominem fecisse, quem a rectitudine suae facturae peccando degenerare conspexit. In Filio autem suo unigenito sibi singulariter complacuit, quia hunc hominem quem induerat a peccato immunem servare cognovit. Et
Abbreviated transcription (Latin):
lumba descendit: septiformis :
gr̃ã. lerum ex omnib que deeiꝰ
uatura moralit̾ int̾p̃tanda hu-¬
mana potest comꝑire solertia.
p̃stat unũ qd̃ de eiꝰ actu mistyce
sacra naͣrat hystoria. Qu enĩ dñs infi¬
gurã fut᷑i baptismatis. origniał mimdi
scelera diliuiis aqͥs ablueret: transacta
mnundatiõe scire uolens noe qualiter
se facies t̾re hab̾et emisit coruũ. Qui
ad archã redire contẽp sit. significais
eos qͥ abluti licet unda baptismatis: in¬
gerrimũ tam̃ ueteris habitũ hoĩs
em̃ꝯatiꝰ uiuendo depon̾e neglegunt.
& ue sẽĩ sp̃ẽ unctione renouari mere¬
unitate ext̾ioraid ẽ. scłi cle sideria seq̃n¬
do de sciscunt. Emisit pꝰ eũ colũbã.
At illa uenit ad eũ uesꝑe. portans ra¬
mũ oliue iurentib foliis more suo.
Animai̾titis credo fr̃s ⁊ me loquen¬
tẽ ur̃o intellectu p̃uenitis. ramum
psalmꝰait. Unx̃te d̾s ds̃ tuus oleo
leticie p̃consortib tius. De ciuiꝰ dono

Expanded text:
lumba descendit, septiformis est gratia. Verum ex omnibus quae de ejus natura moraliter interpretanda humana potest comperire solertia, restat unum quod de ejus actu mystico sacra narrat historia. Cum enim Dominus in figuram futuri baptismatis originalis mundi scelera diluvii aquis ablueret, transacta mundatione scire volens Noe qualiter se facies haberet terrae, emisit corvum, qui ad arcam redire contempsit, significans eos qui abluti licet unda baptismatis nigerrimum tamen veteris habitum hominis emendatius vivendo deponere negligunt, et ne sancti Spiritus unctione renovari mereunitate, exteriora, id est saeculi desideria, sequendo desciscunt. Emisit post eum columbam; at illa venit ad eum vespere, portans ramum olivae virentibus foliis, in ore suo. Animadvertitis credo, fratres, et me loquentem vestro intellectu praevenitis, ramum psalmus ait: Unxit te Deus, Deus tuus, oleo laetitiae, prae consortibus tuis . De cujus dono
Abbreviated transcription (Latin):
clanẽ ad ioħm ut baptraret᷑ abeo. Uenit
filius cĩ baptrrari abhomime. ñ anxia ne¬
cessitate abluencti alicmnꝰ si peccati. qui
contagionem peccati qͥ inmultis offendi¬
mꝰ om̃s i sidixerimus qr peceatũ ñ habe

Expanded text:
danem ad Joannem, ut baptizaretur ab eo. Venit Filius Dei baptizari ab homine, non anxia necessitate abluendi alicujus sui peccati qui pcontagionem peccati, qui in multis offendimus omnes, et si dixerimus quia peccatum non habe
Abbreviated transcription (Latin):
ta mysteria. Ꝙ enim nob̃ dñs
sacro scõ sui corꝑis intinctu bap
multũ distantia. Quia eiũ pͥmꝰ adã ab im¬
mrndo sp̃u deceptꝰ ꝑserpentẽ. gandia
reserauit. flãmãq uibrantẽ qͣingres¬
sum paradysi expulso adã pͥmo che¬
rubin custos int̾clusit. Scds aclã ho¬
dierna die ꝑaqͣ baptismi renascen¬
tis extingui deb̾e monstrauit. Utunde
ille cũ sua coniuge ab hoste uictus
exiit: ibi iste cũ scõꝵ eccłia. sponsa
uidelicet sua de hoste uictor rediret.
limmo potiora redẽptis apeccato
uite ĩmiortał mun̾a. pat̾ fut᷑i scłi pͥn¬
ceps pacis donaret. ꝙͣ psentis nr̃i
scłi pat̾ pͥnceps discordie uenundatꝰ
sub peccato sua cũstirpe ꝑdidit.
Qianimirũ uita illa beatissima ꝙͣ
deseruit adã. ꝙͣ uis incõparabili
luce ⁊ pace sullimis abomĩ curar ũ
stimulantiũ nibe serena crebra dĩ
et angłoꝵ fuerit uisione ⁊ allocutiõe
głifica: in t̾re tam̃ huiꝰ erat locis
constituta t̾renis quãuis nullo labore

Expanded text:
ta mysteria. Quia enim nobis Dominus sacrosancto sui corporis intinctu baptmultum distantia, quia primus Adam ab immundo spiritu deceptus per serpentem, gaudia reseravit, flammamque vibrantem, qua ingressum paradisi expulso Adam primo Cherub custos interclusit. Secundus Adam hodierna die per aquam lavacri renascentis exstingui debere monstravit, ut unde ille cum sua conjuge ab hoste victus exiit, ibi iste cum sanctorum Ecclesia, sponsa videlicet sua, de hoste victor rediret, imo potiora redemptis a peccato vitae immortalis munera pater futuri saeculi princeps pacis donaret, quae praesentis nostri saeculi pater princeps discordiae venundatus sub peccato sua cum stirpe perdidit; quia nimirum vita illa beatissima, quam deseruit Adam, quamvis incomparabili luce et pace sublimis ab omnium curarum stimulantium nube serena crebra Dei et angelorum fuerit visione et allocutione glorificata, in terrae tamen hujus erat locis constituta terrenis, quamvis nullo labore
Abbreviated transcription (Latin):
filiꝰ descendente suꝑ eũ spu qͥs sit
homuinib intimat᷑. ut ꝑhoc discanl
homines. ꝑ grãm se baptismatis
accepto sp̃u scõ de filus diaboli
in cdĩ filios posse transferi. sieut
apłs edocet de fidelib ita loq̃ns.
Accepistis spm adoptionũ filioꝵ
inquo clamamꝰ abba pater.
inquit receperunt eũ: dedit

Expanded text:
Filius, descendente super eum Spiritu, quis sit, hominibus intimatur, ut per hoc discant homines, per gratiam se baptismatis, accepto Spiritu sancto, de filiis diaboli in Dei filios posse transferri, sicut Apostolus edocet, fidelibus ita loquens: Accepistis Spiritum adoptionis filiorum, in quo clamamus: Abba pater; inquit, receperunt eum dedit
Abbreviated transcription (Latin):
Contemplationis luce refectio. Runa
hominis uitabeata ita fint immortał:
ut posset in ea homo non mori. si se apec¬
cati conditiõe cautꝰ seruaret. Scd̾̃a
uͦ ita fiet iminortał: ut ñ possit inea
honio mori. iĩ ulla peccati pussantis
seductiõe temptari. Bene aũ spc̃ rec̃¬
ciliator in columbaq̃ multũ simplex
est auis apparuit. ut ⁊ sue uidelicet
nat᷑e simplicitatẽ ꝑ huiꝰ speciẽ animnał
ostendẽt. spc̃ enĩ sc̃s discipline effugiet fic¬
tũ: e eũinquẽ descendit mansuetũ nu
doceret mundo ẽẽ. futurũ. simul &
om̃s qui sua gr̃aeẽnt renouandi. sim¬
plices ac mundi corches admoneret in¬

Expanded text:
contemplationis luce refecta. Prima hominis vita beata ita fuit immortalis, ut posset in ea homo non mori, si se a peccati seductione cautus servaret; secunda vero ita fiet immortalis, ut non possit in ea homo mori, nec ulla peccati pulsantis seductione tentari. Bene autem Spiritus reconciliator in columba, quae multum simplex est avis, appaatem per hujus speciem animalis ostenderet. Spiritus enim sanctus disciplinae effugiet fictum, ut eum in quem descendit mansuetum mitnistrumque doceret mundo esse futurum; simul et omnes qui sua gratia essent renovandi, simplices ac mundi corde
Abbreviated transcription (Latin):
& dñsqͥnforma hominis ꝓpt̾ homines
instruendoᷤ humił apparuit. mox adõ
patre qͣmtũ suꝑliomines ĩmo etiam
neret apparuit. uoce de lapsa ad eum
huiꝰ modi amagnifica gła. hic ẽ. filiꝰ ms̃
dilectꝰ in qͦmͥ complacur i fidelissimꝰ atq¬

Expanded text:
 in forma hominis propter homines instruendos humilis apparuit, mox a Deo Patre quantum super homines, imo etiam neret, apparuit voce lapsa ad eum hujusmodi a magnifica gloria: Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi complacu
Abbreviated transcription (Latin):
dño in bonitate.&. simplicitate cor¬
dis qͣrite illum. Qm̃ in maliuolã aĩã
ñ introibit sapientia. nec habitabit
in corꝑe subdito peccatis. Hinc est
qd̾ symonqͥ in felle amaritudinis
& obligatione iniqͥtatis ꝑman̾e con¬
ẽẽt corda diligent̃ edocuit d des¬

Expanded text:
ordis quaerite illum. Quoniam in malevolam animam non introibit sapientia, nec habitabit in corpore subdito peccatis . Hinc est quod Simon, qui in felle amaritudinis et obligatione iniquitatis permanere conesset corda diligenter edocuit. Sed des
Abbreviated transcription (Latin):
fides nr̃a confirmet᷑. ꝑmisteriũ
sacri baptismatis aꝑiri nob̃ intro
cet dño tunc pͥmũ celestia patuis¬
se secreta. cum recta fides habeat
nͣ minꝰeo temꝑẽ qͦd cum hominib
conuersatus est qͣm post ⁊ ante

Expanded text:
fides nostra confirmetur, per mysterium sacri baptismatis aperiri nobis introicet Domino tunc primum coelestia patuisse secreta, cum recta fides habeat non minus tempore quo cum hominibus conversatus est, quam et post et antea
Abbreviated transcription (Latin):
dies oportunꝰ accidisset: he-¬
rodes natalis sui cenã fecit
mis galilee. Soli mortaliũ
herodes & pharao. legunt᷑
diẽ natalis sui gaudus fes¬
tinis celebrasse. S ũtq rex:
infausto auspicio festiuita¬
tẽ suã sanguine fedauit:
Uerũ herodes tanto maio¬
re impietate: quanto sc̃m
& innocentẽ doctorẽ u̾ita-¬
tis & p̃conem uite ac regni
celestis occidit. & hoc pro
uoto ac peticione saltatri-¬
cis. Neq eum caput occisi.
ante conuiuas inferre pu-¬
duit. Nã pharao nltalis
uesanie commisisse legit᷑.
s tantũ peccantẽ sibi eunu¬
chũ uita priuari iubens.
quo longius a uere cultu
religionis aberat: eo leuiꝰ
iniuolatione sue festiuita¬
tis deliquit. At tam̃ exutis
exemplo ꝓbatur: utiliꝰ esse
nob̾ diem mortis future tũa¬
do & caste agendo sepiꝰm me
moriã reuocare. quã diem
natiuitatis luxuriando ce¬
lebrare.homo eñi acd labo¬
rẽ nascitur inmundo. et
electi ad requiẽ ꝑmortem

Expanded text:
dies opportunus accidisset, Hedies opportunus accidisset, Herodes natalis sui caenam fecit mis Galilaeae. Soli mortalium Herodes et Pharao leguntur diem natalis sui gaudiis festivis celebrasse, sed uterque rex infausto auspicio festivitatem suam sanguine foedavit; verum Herodes tanto majore impietate quanto sanctum et innocentem Doctorem veritatis et praeconem vitae ac regni coelestis occidit, et hoc pro voto ac petitione saltatricis, neque enim caput occisi ante convivas inferre puduit; nam Pharao nil talis vesaniae commisisse legitur, sed tantum peccantem sibi eunuchum vita privari jubens, quo longius a verae cultu religionis aberat, eo levius in violatione suae festivitatis deliquit. Attamen ex utriusque exemplo probatur, utilius esse nobis diem mortis futurae timendo et caste agendo saepius in memoriam revocare, quam diem nativitatis luxuriando celebrare. Homo enim ad laborem nascitur in mundo, et electi ad requiem per mortem
Abbreviated transcription (Latin):
etus narrat hystoria.
phylippũ herodis ma¬
ioris filium sub quo dñs fug̃
in egiptũ. frẽm huiꝰ herodis
sub quo dñs passus est xp̃c.
duxisse uixorem herodiadẽ
filiã regis arethe. Post ea
uͦ socerum eius exortis qui-¬
busdã contͣ generũ simul-¬
tatib tulisse filiã suã. et
indolorẽ. mariti prioris.
inimici eiꝰ nuptus copulaᷤᷤ¬
se. Quis sit autẽ hic philip-¬
pus: euanglista lucas ple-¬
niꝰ docet dicens. Anno .u.
decimo imꝑii tiberii cesaris
ꝓcurante pontio pilato iu¬
deã. tethrarca aũ galilee he-¬
rode. philippo aũ fr̃e eiꝰ te-¬
thrarca iturie & traconiti-¬
dis regionis. Ergo ioħs bap¬
tista qui uenit in sp̃u & uir-¬
tute helie. eadẽ auctorita¬
te qua ille achab corripu¬
erat & iezabel arguit he-¬
rodẽ & herodiadem quod
illicitas nuptias fecerint.
& ñ liceat fr̃e uiuente ger-¬
mano illiꝰ uxorẽ ducere. ma¬
lens ꝑiclitari apud regem.
qm ꝓp̃t adulationẽ esse im¬
memor p̃ceptoꝵ dei. E cũ

Expanded text:
etus narrat historia Philippum Herodis majoris filium sub quo Dominus fugit in Aegyptum, fratrem hujus Herodis, sub quo passus est Christus, duxisse uxorem Herodiadem filiam Regis Aretae, postea vero socerum ejus, exortis quibusdam contra generum simultatibus, tulisse filiam suam et in dolorem mariti prioris inimici ejus nuptiis copulasse. Quis sit autem hic Philippus evangelista Lucas plenius docet dicens, Anno decimo quinto imperii Tiberii Caesaris, procurante Pontio Pilato Judaeam, tetrarcha autem Galilaeae Herode, Philippo autem fratre ejus tetrarcha Ituraeae et Trachonitidis regionis . Ergo Joannes Baptista, qui venit in spiritu et virtute Eliae, eadem auctoritate qua ille Achab corripuerat et Jezabel, arguit Herodem et Herodiadem quod illicitas nuptias fecerint, et non liceat fratre vivente germano, illius uxorem ducere, malens periclitari apud regem, quam propter adulationem esse immemor praeceptorum Dei. Et cum
Abbreviated transcription (Latin):
diendi st̃ quodam mͦ ppłi.
metu ꝑsecutic nũ tempora¬
liũ amiseriuis regna celoꝵ:
qui ert hoiuames ꝑ qͦs uobis
error auserat᷑ cũ uos elegerit
ds̃ ꝑ quos errorẽ auferat ce¬
teroꝵ oͦ Anichilũ ualet sal
infatuatũ. nͥ ut mittat᷑ foras¬
ce conculcet᷑ abhominibus.
uos estis liyx mund̃i. Aluce
stoli. lux mundi appellant᷑.
qr ꝑ ipses luce fidei & scientie
illiri amandꝰ erat mundꝰ. Nõ¬
potest cruitas abscondi. suꝑ
montẽ posita. hoc est apłi¬
ce soliditas doctrine super
insignẽ magnã q iusticiam
fundata. quã significat eu¬
am ipse mons in quo dñs diᷤ
sũ xp̃m significare. de quo
scriptũ est. Uenite. ascenda-¬
dunt lucernã & ponunt eã
submodio. s suꝑ candelabrũ
ut luceat omnib qui in do¬
mo sunt. Exemplis etiã atq
similitudinib domesticis
docet apłos fiduciã habe
p̃dicandi. ne abscondant᷑
obmetũ & sint similes luc̃¬
ne sub modio posite. s tota
lib̾tate se ꝓdant: ut q̃d au-¬

Expanded text:
t quodammodo populi, metu persecutionum temporalium amiseritis regna coelorum, qui erunt homines per quos vobis error auferatur, cum vos elegerit Deus per quos errorem auferat caeterorum? Ergo ad nihilum valet sal infatuatum, nisi ut mittatur foras, et calcetur ab hominibus.os estis lux mundi. A luce stoli lux mundi appellantur, quia per ipsos luce fidei et scientiae illuminandus erat mundus. Npotest civitas abscondi supra montem posita. Hoc est apostolicae soliditas doctrinae super insignem magnamque justitiam solidata. Quam significat etiam ipse mons in quo disputat sum Christum significare. De quo scriptum est: Venite, ascendadunt lucernam et ponunt eam sub modio, sed super candelabrum, ut luceat omnibus qui in domo sunt. Exemplis etiam atque similitudinibus domesticis docet apostolos fiduciam habere praedicandi, ne abscondantur ob metum, et sint similes lucernae sub modio, sed tota libertate se prodant, ut quod au
Abbreviated transcription (Latin):
nimis &̧ docuerit sic hões:
minimꝰ uocabit᷑ in regno ce¬
loꝵ. Itaq ne minima quidẽ
mandatoꝵ dei nisi cũ piacu¬
lo constituit ẽẽ soluenda.
futuros minimos id est no¬
uissimos ac pene nullos de¬
nuncians minima soluente.
hic magnꝰ uocabit᷑ in regno
celoꝵ. Infaciendo eñi legis
mandata magni nom̃ mere¬
tͣ ille qui docet. qr ñ doctore
nec auditores. s factores legĩ¬

Expanded text:
 docuerit sic homines, minimus vocabitur in regno coelorum. Itaque ne minima quidem mandatorum Dei nisi cum piaculo constituit esse solvenda. Futuros minimos, id est novissimos, ac pene nullos, denuntians minima solventes. hic magnus vocabitur in regno coelorum. In faciendo enim legis mandata magni nomen meretur ille qui docet. Quia non doctores, nec auditores, sed factores legi
Abbreviated transcription (Latin):
trumq tractandum ẽ. Nã
qui dicit. ñ ueni soluere le¬
gems adimplere:aut ad̃¬
dendo dic̃ qd̃ minꝰ habet.
aut faciendo qd habet. A¬

Expanded text:
trumque tractandum est. Nam qui dicit non veni solvere legem, sed adimplere, aut addendo dicit quod minus habet, aut faciendo quod habet.
Abbreviated transcription (Latin):
nis ꝑ sc̃a orationũ studia mara
cordis incendimꝰ. ut suaue aliqͥd
deo ꝑceleste desideriũ recholere
ualeamus. Myrram offerinis.
si carnis mcia ꝑabstnent iã mor¬
tificamus. ꝑ myrram nãq ut
diximꝰ agitur: ne mortua caro
putrefiat. Mortuã uͦ carne̾ pu¬
crescere est: hoc mortale corpꝰ
fluxiu luxurie deseruire. sicͤ¬

Expanded text:
sancta operationum studia in ara cordis incendimus, ut suave aliquid Deo per coeleste desiderium redolere valeamus. Myrrham offerimus, si carnis vitia per abstinentiam mortificamus. Per myrrham namque, ut diximus, agitur, ne mortua caro putrefiat. Mortuam vero carnem putrescere, est hoc mortale corpus fluxui luxuriae deservire.
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dicant. Auro regẽ. thutedm̃.
myrra mortalẽ Sunt uͦ ñ nulli
heretici qui hunc dm̃ credunt.
s ubiq regnare ñ credunt. Hi
ꝑfecto ei thus offerunt. s etiã
aurum offerunt. s offerre thus
nolunt. E st̃ nonnulli qͥhunc
& dm̃ sregẽ fatentur. s assup̃sis¬
se carnem m ortalẽ negant. hi
nimirram auttũ ithus offer unt.
s offerre myrrã assumpte mor¬
talitatis nolunt. Nositaq nato
dño offeram᷑ aurũ: ut hũc uͥb
regnare fateamͣ. Offeramꝰ thus:
ut credamꝰ qͦd is qͥ intemꝑe ap¬
paruit. ds̃ ante temꝑa extitit.
Offeramꝰ myrrã. ut eũ que cre¬
dimꝰ in suadiuinitate impassi¬
bilẽ. credamꝰ etiã in nr̃a fuisse
carne mortalem. Quãuis in¬
i aliud intelligi. Auro nãq sa¬
pientia designat᷑. salomone at¬
testante qui ait. Hesaurꝰ desi¬
derabilis requiescit more sapi¬
entis. Hure autẽ qͦd deouicendit.

Expanded text:
praedicant, auro regem, thure Deum, praedicant, auro regem, thure Deum, myrrha mortalem. Sunt vero nonnulli haeretici qui hunc Deum credunt, sed ubique regnare nequaquam credunt. Hi profecto ei thus offerunt, sed offeraurum offerunt, sed offerre thus nolunt. Et sunt nonnulli qui hunc et Deum et regem fatentur, sed assumpsisse carnem mortalem negant. Hi nimirum ei aurum et thus offerunt, sed offerre myrrham assumptae mortalitatis nolunt. Nos itaque nato Domino offeramus aurum, ut hunc ubique regnare fateamur; offeramus thus, ut credamus quod is qui in tempore apparuit Deus ante tempora exstitit; offeramus myrrham, ut eum quem credimus in sua divinitate impassibilem credamus etiam in nostra fuisse carne mortalem. Quaet aliud potest. Aurum namque sapientiam designat, Salomone attestante, qui ait: Thesaurus desiderabilis requiescit in ore sapientis . Thus autem, quod Deo ince
Abbreviated transcription (Latin):
getulia ñ habet. O. uis gͥ dieit.
qr nemo illic instella aqͣrii nas¬
citur. iͥ piscator omnii ñ habẽt᷑
Rursum qͦs nascilibre signo
asserunt: traparetas futͣos di¬
eunt. Et craparetas multarũ
gentiũ ꝓuintie nonhabent. Fã¬
teant᷑ gͥ necesse est. aut hoc in
eis signum de ẽẽ: aut effectũ fa¬
tale nullo mͦ habere. In ꝑsarũ
quoq francorumq t̾ra reges
exgenere ꝓdeunt. Daub ꝓfecto
nascentib quis estimet quanti
eisdẽ mom̃ti horarũ ac tempoꝵ
ex seruili concditione nascunt᷑:
W tam̃ regũ filii uno eodẽq sy¬
dere cum seruis nati ad regnũ
ꝓfirut. cũ serui qui secũ fuerant
nati in seruitute moriant. Hec de
stella breuit̾ diximꝰ. nemathema¬
ticorum stulticiã indiscussã pͣt̾isse
myrram deferunt. Aurũquippe.
regi congruit hus uͦ indĩ sacͥfi-¬
cio ponebat᷑. Myrra autẽ mortuoꝵ
corꝑa condunt᷑. Eum gͦ magiqũe
adorant etiã misticis mun̾ib

Expanded text:
Getulia non habet. Quis ergo dicat Getulia non habet. Quis ergo dicat quia nemo illic in stella Aquarii nascitur, 1470 ubi piscator omnimodo non habetur? Rursum quos nasci sub signo Librae asserunt, trapezitas futuros dicunt; et trapezitas multarum Gentium provinciae ignorant. Fateantur ergo necesse est, aut hoc in eis signum deesse, aut effectum fatalem nullo modo habere. In Persarum quoque, Francorumque terra Reges ex genere prodeunt; quibus profecto nascentibus quis aestimet quanti eisdem momentis horarum ac temporum ex servili conditione nascuntur? et tamen regum filii uno eodemque sidere cum servis nati, ad regnum proficiunt, cum servi qui secum fuerant geniti, in servitute moriantur. Haec de stella breviter diximus, ne Mathematicorum stultitiam indiscussam praeterisse myrrham deferunt. Aurum quippe regi congruit, thus vero in Dei sacrificium ponebatur, myrrha autem mortuorum corpora condiuntur. Eum ergo magi quem adorant etiam mysticis muneribus
Abbreviated transcription (Latin):
erat puer. dũ nͣ puer adstellã. s
stella ad puerũ cucurit: si dici lice¬
at. ñ stella fatum pueri .s fatũ stelle
is qͥ apparuit puer fuit. S absit
a fidelium cordib. ut ẽẽ. aliquid
fatum dicant. Uitam quippe ho¬
minũ. solꝰ hanc corditor qͥcreauit
aoministrat. N̾eq enĩ ꝓpt̾ stellas
homo. s stelle ꝓpt̾ hominẽ facte sc̃.
O. sistella fatũ hominit dr̃. ipsis suis
ministeriis sub ẽẽ hõ ꝑhibet᷑. Certe
cum iacob de ut̾o egrediens. pͥoris
sequens inchoasset. Et tam̃ cĩmo
pondere. qr uuirtꝰ constellationis in
ictu pungentis est. Quib ediu̾so nos
dicimꝰ qr mnagna est mora natiuitatis
Sigͥ in ictu puncti costellatio ꝑmu¬
tat᷑. necesse iam erit ut tot dicant
fata. quot sunt menbra uãcentiũ
Faterietenim mathematici so¬
lent̃ qd quisqͥs signo aquariinas¬
at᷑. in hac uita pisoatoris minste¬
riũ sortiatur. Piscatores uͦut fertͣ

Expanded text:
erat puer, dum non puer ad stellam, sed erat puer, dum non puer ad stellam, sed stella ad puerum cucurrit, si dici liceat, non stella fatum pueri, sed fatum stellae is qui apparuit puer fuit. Sed a fidelium cordibus absit ut aliquid esse fatum dicant. Vitam quippe hominum solus hanc conditor qui creavit administrat. Neque enim propter stellas homo, sed stellae propter hominem factae sunt. Et si stella fatum hominis dicitur, ipsis suis ministeriis subesse homo perhibetur. Certe cum Jacob, de utero egrediens, prioris t subsequens inchoasset; et tamen cum upondere, quia virtus constellationis in ictu puncti est. Quibus e diverso nos dicimus quia magna est mora nativitatis. Si igitur in ictu puncti constellatio permutatur, necesse jam erit ut tot dicant fata, quot sunt membra nascentium. Fateri etiam mathematici solent quod quisquis in signo Aquarii nascitur, in hac vita piscatoris ministerium sortiatur. Piscatores vero, ut fertur,
Abbreviated transcription (Latin):
ta herodes ad callicla argu¬
menta conuertitur ne t̾reno
regno pͥuaret᷑. Remintiari fibi
uͥpuer inueniret᷑ postulat. ad¬
mare eum uelle se simulat. ut
hune si inuenire possit. extin¬
guat. S quanta est humana
malitia. contra consiliu̾̃ diui¬
nitatis: Scciptũ quippe est.
periunt. munera deferunt.¬
& ne redire adherodẽ debeant.
insomnis admonent᷑ Sicq
fit. ut iħm quẽ querit. hero¬
des inuenire nͣ possit. Cuius
ꝑsona qͥ aliiqͣm hẏpocrite¬
designant᷑. qui dũ ficte q̃rt̃.
inuenire dm̃ nunqͣm merent᷑:
S int̾ hec sciendũ est qͦd pͥsci¬
lianiste heretici. nasciunum¬
queuq hominẽ sub constit¬
tionib stellarum putant.
¶. hoc madiutorium sui erroris
assumunt. quod noua stestella
exiit. cum dñs incarne apparuit.
Cui fuissefa tũ eancdemq̃ apparuit
stellam putant. S si euuangłi ũba
pensamꝰ. qͥb de eadem stella dr̃
usq dum ueniens staret suprauͥ

Expanded text:
ta, Herodes ad callida arguta, Herodes ad callida argumenta convertitur, ne terreno regno privaretur. Renuntiari sibi ubi puer inveniretur postulat, adorare eum velle se simulat, ut quasi hunc invenire possit exstinguat. Sed quanta est humana malitia contra consilium divinitatis? Scriptum quippe est: periunt, munera deferunt, et ne redire ad Herodem debeant in somnis admonentur; sicque fit ut Jesum, quem quaerit Herodes, invenire non possit. Cujus persona qui alii quam hyntur, qui dum ficte quaerunt, invenire Dominum nunquam merentur? 4. Sed inter haec sciendum quod Priscillianistae haeretici nasci unumquemque hominem sub constitutionibus stellarum putant; et hoc in adjutorium sui erroris assumunt, quod nova stella exiit cum Dominus in carne apparuit, cujus fuisse fatum eamdem quae apparuit stellam putant. Sed si Evangelii verba pensamus, quibus de eadem stella dicitur: Usque dum veniens staret supra ubi
Abbreviated transcription (Latin):
diad penitentiã nolunt. eũq con¬
fiteri abnegant: quẽ elem̃ta ut
diximꝰ aut signis aut scisionib
dm̃ elamant. Q.uietiã addãna¬
tionis sue ciumilũ eũqu̾e natũ
despiciunt: nascitur ũ longe añ
pͣseuierunt. Et ñ solum qr nas¬
ceretur nouerant: s eciam ubi
nasceretur. Nam abherode reqͥ¬
siti locũ natiuitatis eiꝰ expͥmunt:
quẽ seripture auetoritate didi¬
cerunt. E testimoniũ ꝓferunt.
qͦ bethleem honorari natiuitate
noui ducis ostendit᷑. Ut ipsa
eorum scientia. ⁊ ilł fieret ad
testimoniũ dampuitionis: et nob̃
ad adiutoriũ credulitatis. Qos
ꝓfecto bene isaac cũiacob filiũ
suũ benediceret. designauit.
qr icaligans ocłis ⁊ppłians in
p̃snti filium ñ uidit. cui camͣ
multa in posterũ pͣdix̃. Quia
nimirũ iucdaicꝰ p̾płs ꝓpbetie sp̃u
plenus ⁊ cecꝰ eum de quo multa
infitturũ prectixit: inp̃senti po¬
situm non agnouit.
ed natiuitate regis nr̃ i cogni¬

Expanded text:
di ad poenitendum nolunt, eumque condi ad poenitendum nolunt, eumque confiteri abnegant, quem elementa, ut diximus, aut signis aut scissionibus Deum clamabant. Qui etiam ad damnationis suae cumulum, eum quem natum despiciunt, nasciturum longe ante praesciverunt. Et non solum quia nasceretur, noverant, sed etiam ubi nasceretur. Nam ab Herode requisiti, locum nativitatis ejus exprimunt, quem Scripturae auctoritate didicerunt. Et testimonium proferunt, quod Bethlehem honorari nativitate novi ducis ostenditur, ut ipsa eorum scientia et illis fieret ad testimonium damnationis, et nobis ad adjutorium credulitatis. 1469 Quos profecto bene Isaac, cum Jacob filium suum benediceret, designavit ; qui et caligans oculis et prophetans, in praesenti filium non vidit, cui tam multa in posterum praevidit, quia nimirum Judaicus populus prophetiae spiritu plenus et caecus eum de quo multa in futurum praedixit in praesenti positum non agnovit. 3. Sed nativitate Regis nostri cogni
Abbreviated transcription (Latin):
stella gentib denuntiat. Q. uia
imirũ rationis ordo poscebat.
ut ⁊ loquentẽ iam clñm loq̃ntes
nob̃ p̃dicatores innotescerent:¬
& necdum loquentẽ elem̃ta mu¬
ta p̃dicarent. Sed momĩb
signis que uel nascente dño. uel
moriente monstrata sunt: consi-¬
derandum nob̃ est quanta fue¬
rit in quorundã iudeorũ corde
duritia que hunc nec ꝑ ꝓphetie
donũ. nec ꝑmiracła agnouit
Omĩa quippeelem̃ta auctore suũ
uenisse testata sunt.Utenim de
eisquidã usuhumano loquar
qr ꝓtinꝰ stellam mĩserunt. Mare
cognouit. qr sub plantis eiꝰ se cal¬
cabile p̃buit. Terra cognouit.
qr eomoriente contremuit.Sol
cognouit. qr lucis sue racdios abs¬
condit.Saxa i pariẽtes cognouer̃.
qr temꝑe mortis sue scĩsasunt.
Infernus agnouit. qr hosqͦs tene¬
bat mortuos reddidit. W tamen
hunc quẽ dm̃ omĩa insensibilia
elem̃ta senserunt: adhue infidelis
iudeorum corda dñ ẽẽ. minime
cognoseunt. & cturiora saris sein¬

Expanded text:
uia nimirum rationis ordo poscebat ut et loquentem jam Dominum loquentes nobis praedicatores innotescecent, et necdum loquentem elementa muta praedicarent. 2. Sed in omnibus signis quae vel nascente Domino vel moriente monstrata sunt, considerandum nobis est quanta fuerit in quorumdam Judaeorum corde duritia, quae hunc nec per prophetiae donum, nec per miracula agnovit. Omnia quippe elementa auctorem suum venisse testata sunt. Ut enim de eis quiddam usu humano loquar, quia protinus stellam miserunt. Mare cognovit, quia sub plantis ejus se calcabile praebuit. Terra cognovit, quia eo moriente contremuit. Sol cognovit, quia lucis suae radios abscondit. Saxa et parietes cognoverunt, quia tempore mortis ejus scissa sunt. Infernus agnovit, quia hos quos tenebat mortuos reddidit. Et tamen hunc, quem Dominum omnia insensibilia elementa senserunt, adhuc infidelium Judaeorum corda Deum esse minime cognoscunt, et, duriora saxis, scin
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a p̃cerita in baptismatis ꝑcep¬
tione donata sunt: ⁊ tam̃ post
baptisma multa cõmmsimꝰ. s laua¬
ri it̾um baptismatis aqͦ ñ posiumꝰ.
Qui gͦ & post baptisma inqͥnauimꝰ
uitã. baptiaemꝰ lacͥmis conscrentiã.

Expanded text:
nostra preterita in baptismatis perceptione nobis donata sunt, et tamen post baptisma multa commisimus, sed lavari iterum baptismatis aqua non possumus. Quia ergo et post baptisma inquinavimus vitam, bapt
Abbreviated transcription (Latin):
Ium̃ta quippe instercore suo pu-¬
trescere est. carnales homines
in fetore luxurie intã finre.
mortale corpꝰ aluxur ie putre¬
dure ꝑcoudim̃tũ continentie
eustodimꝰ. Magnum uͦ nob̃ aliqͥd
magi innuũt: qd̾ in regionẽ iuã ꝑuiã aliã
reu̾tunt᷑. In eo nãq qdͦ admoniti fãciũt:
nob̃ ꝓfectoinsinuãt qͥd faciamꝰ Regio qͥpe
ña paradisꝰ ẽ: ad quã ihu cognito redi
re ꝑuiã qua uenimꝰ ꝓhibemur. A
regione et eniminr̃a suꝑbiendo.
in obediendo. isibilia sequendo.
cibum uetitũ comedendo dis¬
cessimꝰ. s ad eam necesse e̾. ut
flendo. obediendo. uisibilia
c̃otennendo. atq appetitũ car¬
nis refrenando redeamꝰ. Sͦ ꝑaliã
uiam ad regionẽ nr̃am regre¬
dim. qm̃ qui a parach si gaudio
ꝑ drlectam̃ta discessimꝰ. ad hoc
ꝑlam̃ta reuocam᷑. Unde necesse
est fr̃s km̃i. ut semꝑ pauidi. seꝑq
suspecti ponamꝰ ante ocłos cor¬
dis hinc culpasoꝑis. illinc iucdi¬
cium extreme districtionis.

Expanded text:
umenta quippe in stercore suo putrescere est, carnales homines in fetore luxuriae vitam finire.mortale corpus a luxuriae putredine per condimentum continentiae custodimus. 7. Magnum vero nobis aliquid magi innuunt, quod in regionem suam per aliam viam revertuntur. In eo namque quod admoniti faciunt, nobis profecto insinuant quid faciamus. Regio quippe nostra paradisus est, ad quam, Jesu cognito, redire per viam qua venimus prohibemur. A regione etenim nostra superbiendo, inobediendo, visibilia sequendo, cibum vetitum gustando, discessimus; sed ad eam necesse est, ut flendo, obediendo, visibilia contemnendo, atque appetitum carnis refrenando, redeamus. Per aliam ergo viam ad regionem nostram regredimur, quoniam qui a paradisi gaudiis per delectamenta discessimus, ad haec per lamenta revocamur. Unde necesse estsuspecti ponamus ante oculos cordis hinc culpas operis, illinc judicium extremae districtionis.
Abbreviated transcription (Latin):
q lugebitis ⁊ flebitisnunc hĩe
enum salomor ait. Risꝰ dolori
miscebit᷑. et extrema gaudis luctꝰ
occupat. Hinc it̾um dic̃. Risum
deputaui er rorẽ. & gaudio dixi.
Quid frustra deciꝑis: Nincrusꝰ ait.
Corsapientũ uͥtristicia est: i cor
stultorũ uͥ leticia. ꝑtimescamꝰ gͥ p̃¬
ceptach̃. sicelebramꝰ ueratit̾ sollẽ¬

Expanded text:
 lugebitis et flebitis . Hinc etenim Salomon ait: Risus dolori miscebitur, et extrema gaudii luctus occupat . Hinc iterum dicit: Risum deputavi errorem, et gaudio dixi: Quid frustra deciperis? Hinc rursus ait: Cor sapientium ubi tristitia est, et cor stultorum ubi laetitia . Pertimescamus ergo praecepta Dei, si celebramus veracit
Abbreviated transcription (Latin):
iustificationũ merita. uniu̾¬
sa uirtutũ studia pꝰponunt᷑
Maria obtimã partẽ elegit.
que ñ auferet᷑ ab ea. Ecce paes
marthe ñ rẽphendit᷑. s marie
laudat᷑. Neq eñi bonã partẽ
elegisse mariã dic̃ s obtimã.
ut etiã pars marthe indica¬
ret᷑ bona. Quare aut̃ pars
marie sit obtuna subinfer¬
tur: cũ dr᷑. Que ñ auferetu
abea. Actiua & eñi uita. cũ
corpore deficit. Quis eñi in
ẽtna uita panẽ esurientipor¬
rigat. ubi nemo esurit:E
potũ tribuat sitienti. ubi
nemo sitit: Quis mortuũ se¬
peliat. ubi nemo moritur
eũ p̃senti gͦ scło. uita aufer¬
tur actiua. Contemplatiua
uͦ hic incipit. ut incelesti pa¬
tria ꝑficiat᷑. Quia amous
iguis qui hic ardere inche
Contemplatiua gͦ uita mi¬
mine aufert᷑. qr subtͣctay
sentis scłi luce ꝑficitur.

Expanded text:
ificationum merita, universa virtutum studia postponuntur. Maria optimam partem elegit, quae non auferetur ab ea. Ecce pars Marthae non reprehenditur, sed Mariae laudatur. Neque enim bonam partem elegisse Mariam dicit, sed optimam, ut etiam pars Marthae indicaretur bona. Quare autem pars Mariae sit optima, subinfertur cum dicitur: Quae non auferetur ab ea. Activa etenim vita cum corpore deficit. Quis enim in aeterna patria panem esurienti porrigat, ubi nemo esurit? quis potum tribuat sitienti, ubi nemo sitit? quis mortuum sepeliat, ubi nemo moritur? Cum praesenti ergo saeculo vita aufertur activa; contemplativa autem hic incipitur, ut in coelesti patria proficiat; quia amoris ignis qui hic ardere inchoacontemplativa vero vita minime aufertur, quia subtracta praesentis saeculi luce perficitur.
Abbreviated transcription (Latin):
solã ministͣre: Dic gͦ illi. ut¬
me adiuuet. Ex illoꝵ ꝑsona
loquit᷑. qͥ adhuc diuine con¬
templationis ignari. solum
q̃d didicere fr̃ne dilectionis
opꝰ deo placitũ ducunt: ideoq
cunctos qui xp̃o deuoti esse
uolunt. huic mancipandos
autumant. E bene martha
scetisse. maria secꝰ pedes dñi
sedisse describit᷑. qi uita acti-¬
ua laborioso desudat incer-¬
tamine. contemplatiua ue¬
ro pacatis uitioꝵ tumultib
optata iã in xp̃o mñtis quie¬
te ꝑfruit᷑. Et respondens dĩx
illi dñs. Martha marcha. sol¬

Expanded text:
am ministrare? Dic ergo illi ut adjuvet me. Et illorum persona loquitur, qui, adhuc divinae contemplatione ignari, solum quod didicere fraternae dilectionis opus Deo placitum ducunt, ideoque cunctos qui Christo devoti esse velint huic mancipandos autumant. Et bene Martha stetisse, Maria secus pedes Domini sedisse describitur, quia vita activa laborioso desudat in certamine, contemplativa vero, pacatis vitiorum tumultibus, optata jam in Christo mentis quiete perfruitur. Et respondens dixit illi Dominus: Martha
Abbreviated transcription (Latin):
humana imbecillitas sinit
uenire cũ xp̃o. Actiue uero
quã frequens sit ministeri-¬
ũ gentium magist̾ edocet.
qui creberrimis epłarum
dictis suos ꝓ xp̃o t̾ra mari¬
q labores. sua ꝑicula cõme¬
morat. Inquib etiã uisioneᷤ
&e reuelationes dñi cõmen¬

Expanded text:
humana imbecillitas sinit humana imbecillitas sinit unire cum Christo, activae vero quam frequens sit ministerium, gentium magister edocet, qui creberrimis epistolarum dictis suos pro Christo terra marique labores ac sua pericula commemorat. In quibus etiam visiones et revelationes Domi
Abbreviated transcription (Latin):
militatis uiã suꝑbientẽ pro¬
ximũ reuocare. infirmantĩ
curã gerere. que singulis qͥ¬
bꝰq expediant dispensare.
& commissis nob̃ qualiter
subsistere ualeant ꝓuide¬
re. Comtẽplatiua uero uita
est caritatem quidẽ dei &.¬
ꝓximi tota mente retine¬
re. s ab ext̃iori actione qui¬
escere. soli desiderio condi-¬
toris in herere. Ut nichil iã¬
agere libeat. s caleatis cu¬
ris omnib ad uidendam
faciẽ creatoris sui ammus
inardescat: ita ut iã noue¬
rit carnis corruptibilis pon¬
dus cum merore portare.
totisq desidus appetereꝰ
illis ymni dicis angłorum
choris int ẽẽ. admisceri ce¬
lestib ciibꝰ. de ẽtna incõs¬
pectu dei in corruptione
gaudere. Que etiã sedens secꝰ
pedes dm̃i audiebat uerbũ
illiꝰ. Martha aut̃ satagebat
cirea frequens miusterium.¬
hec utriq uite congruere. ne¬
mo qui dubitet. & contem¬
platiue quidẽ uniformis ꝑ¬
fectio ẽ: exutã mentẽ a cunc¬
tis habere t̾renis. eãq qͣltũ

Expanded text:
ientem proximum revocare, infirmantis curam gerere, quae singulis quibusque expediant dispensare, et commissis nobis qualiter subsistere valeant providere. Contemplativa vero vita est charitatem quidem Dei proximi tota mente retinere, sed ab 1326 exteriore actione quiescere, soli desiderio conditoris inhaerere, ut nil agere libeat, sed, calcatis curis omnibus, ad videndam faciem sui Creatoris animus inardescat, ita ut jam noverit carnis corruptibilis pondus cum moerore portare, totisque desideriis appetere illis hymnidicis angelorum choris interesse, admisceri coelestibus civibus, de aeterna in conspectu Dei incorruptione gaudere. Quae etiam sedens secus pedes Domini, audiebat verbum illius, Martha autem satagebat cirHaec utrique vitae congruere nemo qui dubitet, et contemplativae quidem uniformis perfectio est, exutam mentem a cunctis habere terrenis eamque quantum
Abbreviated transcription (Latin):
pulcherrima ratione
connectit᷑ qr uidelicet illa di¬
lectionẽ dei ce ꝓximi uerbe
parabolis. hec aut̃ ipsis peb
& uĩtate designat. Due qͥp¬
pe iste dño dilecte sorores.
duas uitas sp̃uales quibꝰ in

Expanded text:
pulcherrima ratione connectitur, quia videlicet illa dilectionem Dei et proximi verbis et parabolis, haec autem ipsis rebus et veritate designat. Duae quippe istae Domino dilectae sorores duas vitas spiritales qu
Abbreviated transcription (Latin):
nebris nos uocaũ madmira-¬
bile lum̃ suũ. Eiuis continue
flagitemꝰ auxiliũ. ut lucem
scientie qm contulit in nob̃ ip̃e
conseruet: atq adꝑfectũ usq¬

Expanded text:
nebris nos vocavit in admirabile lumen suum. Ejus continue flagitemus auxilium, ut lucem scientiae quam contulit in nobis ipse conservet, atque ad perfectum usq
Abbreviated transcription (Latin):
Inuenit gͦ nos sedentes inte¬
nebris & inumbra mortis: ħ
ẽ longa peccatoꝵ. & ignoran¬
tie cecitate dep̃ssos. atq hostiᷤ
antiqͥ fraude deceptos. obsessoq
erroribꝰ. Ipse & eñi recte mors oe
mendaciũ. sic̃ e contͣ dñs ueri¬
tas uocat᷑ & uita. Attulit aũ
nob̾ uerã cognitionis sue lu¬
cẽ. exclusisq errors tenebris
c̾tum nob̾ ĩt patͥe celestis aꝑu-¬

Expanded text:
Invenit ergo nos sedentes in teInvenit ergo nos sedentes in tenebris et in umbra mortis, hoc est, longa peccatorum et ignorantiae caecitate depressos, atque hostis antiqui fraude deceptos obsessosque erroribus. Ipse etenim recte mors et mendacium, sicut e contra Dominus veritas vocatur et vita. Attulit autem nobis veram cognitionis suae lucem, exclusisque errorum tenebris certum nobis iter patriae coelestis a
Abbreviated transcription (Latin):
bat. ꝓpħico more quasi iam
factum ẽẽt narrabat. Uisi¬
tauit eñi nos apparens in
carne dñs quasi longiꝰ a se
recedentes. qͦs inpeccatis po-¬
sitos q̃rere ce iustificare cu-¬
rauit. Hisitauit qͣsi medicus
egros. qui ut inueteratum
suꝑbie nr̃e languorẽ sanaret:
nouũ nob̾ sue humilitatis
exemplũ adhibuit. fecit re-¬
demptionẽ pleb̾ sue: qͥa noᷤ
uenundatos subpeccato &
antiqͥ hostis seruicio addic¬
tos. dato sui sanguinis pre-¬
cio redemit. Unde benigne
nos ortat᷑ apłs dicens. Empti¬
em̃i estis p̃cio magno. głifica¬
te ce portate dñm incorpore
fẽc. uultis ce eñi audire fr̃s
mei qͣlem inuenerit eã. qua-¬
lẽ recidid̾it: finis cantici hu¬
ius. qͦd obnoticiã simul. c
ꝓlixitatẽ sui. totũ caritati
ur̃e recensere & explanare
longũ duximꝰ: aꝑte denun¬
ciat dicens. Uisitauit nos
oriens exalto. illuminare
us qui in tenebris & inum.
bra mortis sedent: addirigen-¬
dos pedes nr̃os in uiã pacis.

Expanded text:
tico more quasi jam factum esse narrabat. Visitavit enim nos apparens in carne Dominus, quasi longius a se recedentes, quos in peccatis positos quaerere et justificare curavit. Visitavit quasi medicus aegrotos, qui ut inveteratum superbiae nostrae languorem sanaret, novum nobis suae humilitatis exemplum adhibuit. Fecit redemptionem plebis suae, qui nos venundatos sub peccato, et antiqui hostis servitio addictos, dato sui sanguinis pretio liberavit. Unde benigne nos hortatur Apostolus, dicens: Empti estis pretio magno, glorificate et portate Deum in corpore fecit. Vultis etenim audire, fratres mei, qualem invenerit eam, qualem reddiderit. Finis cantici hujus, quod ob notitiam simul et prolixitatem sui totum charitati vestrae recensere et explanare longum duximus, aperte denuntiat, dicens: Visitavit nos oriens ex alto, illuminare his qui in tenebris et in umdirigendos pedes nostros in viam pacis.