comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
locum suũ. Unguento et uarus odorib dele¬
ctatur cor: et bonis amici consiliis aĩa dul¬
coratur. Amicũ tuũ et amicũ patris tui ne:
dimiseris: et domũ frĩs tui ne ingrediaris
uidie afflictionis tue. Melior est uicinus
iuxta: cim frat̾ ꝓcul. Stude sapĩe filimi. et
letifica cormeũ : ut possis exprobranti respõ¬
dere ẜmonẽ. Astutus uidens malũ abscõ¬
ditus est: ꝑmili transeuntes sustinuere
dispendia. Tolle uestim̃tũ eius qͥ spopõdit
ꝑ extraneo: et ꝓ alienis aufer ei ꝑignꝰ. Qui
benedicit ꝓximo suo uoce grandi. de nocte cõ¬
surgens: maledicenti simlis erit. Tecta ꝑ¬
stillantia in die frigoris. et litigiosa mu¬
her comꝑant᷑: qui retinz eam qͣi qui uentũ
teneat. et oleum dext̾e sue euacuet. fertũ fer¬
ro acuit᷑: et homo exatuit faciem amici sui.
Qui ẜuat ficum comedet fructꝰ eiꝰ: et qui cus¬
tos est dñi sui głificabitur. Quomͦ in aqͥs res¬

Expanded text:
locum suum unguento et variis odoribus delelocum suum unguento et variis odoribus delectatur cor et bonis amici consiliis anima dulcoratur amicum tuum et amicum patris tui ne dimiseris et domum fratris tui ne ingrediaris in die adflictionis tuae melior est vicinus iuxta quam frater procul stude sapientiae fili mi et laetifica cor meum ut possim exprobranti respondere sermonem astutus videns malum absconditus est parvuli transeuntes sustinuere dispendia tolle vestimentum eius qui spopondit pro extraneo et pro alienis auferto pignus qui benedicit proximo suo voce grandi de nocte consurgens maledicenti similis erit tecta perstillantia in die frigoris et litigiosa mulier conparantur qui retinet eam quasi qui ventum teneat et oleum dexterae suae vocabit ferrum ferro acuitur et homo exacuit faciem amici sui qui servat ficum comedet fructus eius et qui custos est domini sui glorificabitur quomodo in aquis res
Abbreviated transcription (Latin):
to sordido ornare uelis uas fictile: sic lãbia
tumencia cũpessimo corde sociata. Labiis su¬
is intelłr inimitus: cum incorde tractaue¬
rint dolos. Qñ subiniserit uocẽ suã. ne cre¬
dideris ei qm̃ septẽ nequitie sunt ĩ corde il¬
nus. Qui operit odium fraudulent: reue¬
labitur malicia eius inconcilio. Qui fodit
foneam incidet in eam: et qui uoluit lapidẽ
reu̾tetur ad eum. Lingua fallax nõ amat ue¬
ritatẽ: et os lubricum oꝑat᷑ riunas.¶a
De głeris in crastinũ: ignorãs quid super¬
uentura pariat dies. Laudet te alienꝰ¬
et non os tuũ: extraneꝰ et nõ labia tua. Gra¬
pens furor. Et impetũ concitati ferre quis
pot̾it: Melior est maĩfesta correptõ: quani
amor absconditꝰ. Meliora sunt uuln̾a dili¬
gentis: qm fraudulenta odientis oscula.
Aiã saturata calcabit fauũ: aiã esuriens ⁊̃ a¬
marũ ꝓ dulci sumet. Sicut auis tnͣs. mi¬
grans de nido suo: sic uir qui relinqͥt

Expanded text:
to sordido ornare velis vas fictile, sic labia to sordido ornare velis vas fictile, sic labia tumentia cum pessimo corde sociata. Labiis suis intelligitur inimicus, cum in corde tractaverit dolos. quando submiserit uocem suam, ne credideris ei: quoniam septem nequitiae sunt in corde illius. qui operit odium fraudulenter, reuelabitur malitia eius in concilio. qui fodit foueam, incidet in eam: et qui uoluit lapidem, reuertitur ad eum. lingua fallax non amat ueritatem: et os lubricum operatur ruinas. Ne glorieris in crastinum ignorans, quid superuentura pariat dies. laudet te alienet non os tuum: extraneus, et non labia tua. Gra nec erumpens furor: et impetum concitati ferre quis poterit? Melior est manifesta correptio, quam amor absconditus. Meliora sunt vulnera diligentis, qanima saturata calcabit favum anima esuriens et amarum pro dulce sumet sicut avis transmigrans de nido suo sic vir qui relinquit
Abbreviated transcription (Latin):
sipienti honorẽ. Quomͦ si spina nascat᷑ ĩ ma¬
nu temulenti: sic ꝑabola in ore stultoꝵ. Iudi¬
ciũ det̾minat cãs: et qui imponit stulto si¬
lenciũ. iras mitigat. Sicut canis qͥ reu̾tit᷑
ad uomitũ siiĩ: sic imprudẽs qui iterat stł¬
ticiam suam. Uidisti hoiem sapientẽ sibi uide¬
ri: magis illo sꝑem habebit stultus. Dicit pi¬
ger leo est inuia: leena initin̾ib. Situt os¬
tium u̾titur in cardine suo: itapiger in lec
tulo suo. Abscondit pig̾ manꝰ suas sub ascel¬
la sua: et laborat si ad os suum eas conu̾t̾it.
tur rixe alt̾ius. Sicut noxius ẽ qui mittit
lanceas et sagittas in mortẽ. sic uir qui fraudu¬
lent̾ nocet amico suo: et cum fu̾it de prehẽsus.
dicet. ludens feci. Cum defeci̾nt ligna extin¬
guetur ignis: et susurrone substracto uirgia
conqͥescunt. Sicut carbones ad primas et li¬
gna adignẽ: sic homo iracundꝰ suscitat rixas.
uba susurronis qi simplicia: et ip̃a ꝑueni¬
unt ad intima uentris. Quomodo si argen¬

Expanded text:
honorem. Quomodo si spina nascatur in manu temulenti: sic parabola in ore stultorum. Judicium determinat causas, et qui imponit stulto silentium, iras mitigat. Sicut canis, qui revertitur ad uomitum suum, sic inprudens, qui iterat stultitiam suam. uidisti hominem sapientem sibi uideri? magis illo spem habebit stultus. dicit piger: leaena in uia, leo in itineribus. sicut ostium uertitur in cardine suo, ita piger intulo suo. Abscondit piger manum sub ascella sua, et laborat si ad os suum eam converterit. tur rixae alterius. Sicut noxius est qui mittit tas, et lanceas in mortem: ita vir, qui fraudulenter nocet amico suo: et cum fuerit deprehensus, dicit: Ludens feci. Cum defecerint ligna, exstinguetur ignis; et susurrone subtracto, jurgia conquiescent. Sicut carbones ad prunas, et ligna ad ignem, sic homo iracundus suscitat rixas. Verba susurronis quasi simplicia, et ipsa perveniunt ad intima ventris. Quomodo si argen
Abbreviated transcription (Latin):
obuiauerunt sͥ: utͥusq oꝑator est dñs. C alli¬
dus uidet malũ et abscondit se: innocens ꝑ¬
tͣnͣsiit et afflictus est dampno. Finis modestie
timor dñi: diuicie et gła et uita. Arma et gla¬
dii in uia ꝑu̾si: custos aut̃ aĩe sue longe rece¬
dit abeis. ꝓũbiũ ẽ. Adolescens iuxta uiam
suam: etiã cum senuerit nõ recedet ab ea. Diues

Expanded text:
obviaverunt sibi: utriusque operator est Dominus. Callidus vidit malum, et abscondit se: innocens pertransiit, et afflictus est damno. Finis modestiae timor Domini, divitiae et gloria et vita. Arma et gladii in via perversi: custos autem animae suae longe recedit ab eis. Proverbium est: Adolescens juxta viam suam, etiam cum senuerit, non
Abbreviated transcription (Latin):
cent eis ppłi. et detestabunt᷑ eos tribꝰ. Qui
arguunt landabunt᷑. et super ipõs ueniet
benedictõ. Labia deoscłabitur: qui recta uer¬
domũ tuam. Ne sis testis frustra ꝯtia ꝓxini
tuũ: nec lactes quẽqͣm labiis tuis. Ne dicas
quiomͦ fecit mͥ sic faciam ei: reddã uni cuiq se¬
cũdũ opus suũ. ꝑ agrum hoĩs pigri transini.
et ꝑuincam uiri stulti: et ecce totũ repleue
rant urtice. oꝑuerant suꝑficiem eiꝰ spine: ⁊
maceria lapidum destructa erat. Qd̃ cum ui¬
dissem. posui in corde meo: et exemplo didici
disciplinã. usq qͦ pig̾ dormis: Usq quo de
sompno consurges : Parum inqͣm dormies.
modicum dormitab̾: paxillũ manꝰ ꝯseres ut i¬
quiescas: et ueniet quasi cursor egestas tua.
et mendicitas quasi uir armatꝰ. Hee quoq¬

Expanded text:
testabuntur eum tribus. qui arguunt, laudabuntur, et super. ipsos ueniet benedictio. labia deosculabitur qui recta ueruersus: Ne sis testis frustra contra proximum tuum, nec lactes quemquam labiis tuis. nec dicas: quomodo fecit mihi, sic faciam ei: reddam unicuique secundum opus suum. per agrum hominis pigri transiui et per uineam uiri stulti: et ecce toeruerant superficiem ejus spinae, et maceria lapidum destructa erat. Quod cum vidissem, posui in corde meo et exemplo didici disciplinam . Usquequo piger dormis, usquequo de somno non consurgis? Paululum dormies, modicum dormitabis, pauxillum manus conseres ut quiescas, et veniet quasi cursor egestas tua, et mendicitas tua quasi vir armatus . Et ru
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ qui dimittit᷑ uoluntati sue. confund ma¬
trẽ suam. In multiplicatoe impioꝵ multipli¬
cabunt᷑ sceła: et iusti runas eoꝵ uidebunt.
Erudi filiũ tuũ et refrig̾abit te: et dabit de¬
licias aĩe tue. Cum ꝓpħia defec̾it dissipabit᷑
ppłs: qui uo custodit legem beatus est. Ser¬
nus u̾bis nõ pot̾ erudiri: qr qd̾ dicis intelli¬
git. et respond̾e ꝯtempnit. uidisti hoĩem ue
locem ad loquend̾: stulticia magis sꝑanda ẽ.
qmͣ illius correptõ. Qui delicate a puericia
nutͥt seruũ suũ. postea illũ sentiet contuma¬
cẽ. uir iracundꝰ ꝓuocat rixas: et qui ad ĩdig¬
nandũ facilis est. erit ad pocã ꝓcliuior. Super¬
bum sequit᷑ hũilitas: et hu̾ilem spñ suscipi¬
et gła. Qui cum fure participat odit aiãm
suam: adiurantẽ autẽ audit et nõ indicat.
Qui tim hoiẽm cito corruet: qui sꝑat ĩ do¬
mino subleuabit᷑. Multi requirt̃ faciẽ prĩci¬
pis: et a dño iudicium egredit᷑ sui głoꝵ. Ab¬

Expanded text:
em qui dimittitur voluntati suae confundet matrem suam in multiplicatione impiorum multiplicabuntur scelera et iusti ruinas eorum videbunt erudi filium tuum et refrigerabit te et dabit delicias animae tuae cum prophetia defecerit dissipabitur populus qui custodit legem beatus est servus verbis non potest erudiri quia quod dicis intellegit et respondere contemnit vidisti hominelocem ad loquendum? stultitia magis speranda est, quam illius correptio. Qui delicate a pueritia nutrit servum suum, postea illum sentiet contumacem. Vir iracundus provocat rixas: et qui ad indignandum facilis est, erit ad peccatum proclivior. Superbum sequitur humilitas: et humilem spiritu suscipiet gloria. Qui cum fure participat, odit animam suam: adjurantem audit, et non indicat. Qui timet hominem, cito corruet: qui sperat in Domino, sublevabitur: Multi requirunt faciem principis: et a Domino judicium egreditur singulorum. Ab
Abbreviated transcription (Latin):
et hoꝵ sciãm que dñr. uita ducis longior e¬
rit. Uir pauꝑ calumpniãs pauꝑes: similis ẽ
ymbri uehem̃ti.in quo paratur fames. Qͥ
delinquũt legem laudant impiũ: qͥ custo¬
diũt. succendunt᷑ contͣ eũ. uiri mali non co¬
gitant iudiciũ: qui aũt reqͥxunt dũm aĩad¬
plicitate sua: quã diues prauis itin̾b. Qe
custodit legẽ. filius sapiens ẽ: qui aũt pasc̃
ꝯmessatores. confũdit patrẽ suũ. Qui coac̾¬
uat diuicias usuris et fenore libali: in pau¬
ꝑes congregat eas. Quideclinat aurẽ suam
ne audiat legem: orõ eiꝰ erit exetrabił. Qui de¬
cipit iustos in uia mala in int̾itu suo corruet.
et simplices possidebt̃ boã eiꝰ. Sapiens sibi ur̃
uir diues: pauꝑ aut̃ prudẽs scrutab̾r eum. In
exultatõe iustoꝵ multa gła ẽ: regnãtib im¬
piis ruine hoĩm. Qui abscondit sceła sua ñ
dĩget᷑: qui aũt confessus fu̾it et reliquerit
lum. Leo rugiens et ursus esuriens: pͥnceps

Expanded text:
scientiam que dicuntur vita ducis longior erit. Vir pauper calunnians pauperi: similis est imbri vehementi: in quo paratur fames. Qui derelinquunt legem: laudant impium: qui autem custodiunt: succenduntur contra eum. Viri mali non cogitant judicium: qui autem requirunt Dominum: animadplicitate sua, quam dives in pravis itineribus. Qui custodit legem, filius sapiens est: qui autem pascit comessatores, confundit patrem suum. Qui coacervat divitias usuris et fenore, liberali in pauperes congregat eas. Qui declinat aures suas, ne audiat legem oratio eius erit execrabilis qui decipit iustos in via mala in interitu suo corruet et simplices possidebunt bona sapiens sibi videtur vir dives pauper autem prudens scrutabitur eum in exultatione iustorum multa gloria regnantibus impiis ruinae hominum qui abscondit scelera sua non dirigetur qui confessus fuerit et reliquerit lum leo rugiens et ursus esuriens princeps
Abbreviated transcription (Latin):
uomodonix estate et pluuie ĩ messe: sic ĩ¬
decens est stulto gła. Nam sicut auis ad
alta tnͣsuolans. et passer quolibet uadẽs: sic
maledem̃ frustra ꝓlatum in quẽpiam suꝑueni¬
et. Flagellũ equo et chamꝰ asino: et uirga ĩ¬
dorsoimprudenciũ. Ne respondeas stulto iuxͣ
stulticiam suã: ne efficiaris ei suuił. Nespõ¬
de stulto iurta stulticiã suã: ne sibi sapiens

Expanded text:
uomodo nix in aestate, et pluviae in messe: sic indecens est stulto gloria. Sicut avis ad alia transvolans; et passer quo libet vadens: sic maledictum frustra prolatum in quempiam superveniet. Flagellum equo, et chamus asino, et virga dorso imprudentium. Ne respondeas stulto juxta stultitiam suam, ne efficiaris ei similis. Responde stulto juxta stu
Abbreviated transcription (Latin):
lodissipat pluuias: et facies tristis linguam
detrahentẽ. Melius est sed̾e in angulo doma¬
tis: qͣm cum młiere litigiosa et in domo cõ¬
muni. aqua frigida aĩe sitienti: et nũciꝰ bonꝰ
de terra longinqͣ. Tons turbatꝰ pede. et uena
corrupta: iustus cadens corã impio. Si cut qͥ¬

Expanded text:
uvias, et facies tristis linguam detrahentem. Melius est sedere in angulo domatis, quam cum muliere litigiosa, et in domo communi. Aqua frigida animae sitienti, et nuntius bonus de terra longinqua. Fons turbatus pede, et vena corrupta, justus cadens coram impio. Sicut q
Abbreviated transcription (Latin):
melie. Qui diligit cordis mũdiciã: ꝓpt̾ grãm
labioꝵ suoꝵ. habebit amicũ regẽ. Oculidnĩ ⁊
custodiunt sciãm: et supplantant᷑ u̾ba iniqͥ.
Dicit piger. Leo est foris: in medio platearũ
octidendꝰ sum. Couea ꝓfunda os aliene: cuiira¬
tus ẽ dñs inicidet in eam. Stultitia colligata ẽ
in corde pu̾i: et uirga discipline fugabit eam.
Qui calumpniat᷑ pauꝑẽ ut augeat diuicias
suas: dabit ip̃ẽ ditiori et egebit. Filimi ĩ cli¬
na aurẽ tuã: et audiu̾ba sapientiũ. Appone
aut̃ corad doctrinã meã᷑ que pulchra erit tͥ.
inlabiis tuis: ut sit in dño fiducia tua. Un¬
de et ostende eam tibi hodie. Ecce descripsi eã
tͥ triplitit̾ in cogitatõib et scĩa: ut ostend̾em
lenciam pauꝑi. q pauꝑ est. neq conteras e¬
genũ in porta: quia dñs iudicabit cãm eius:
et configes eos qui confix̾unt aiãm eiꝰ. Noli
ẽẽ amitus hoĩ iracũdo. neq ambłes cũ uiro
furioso: ne forte discas semitas eiꝰ: et sumas

Expanded text:
ui diligit cordis munditiam, propter gratiam labiorum suorum habebit amicum regem. Oculi Domini custodiunt scientiam: et supplantantur verba iniqui. Dicit piger: Leo est foris, in medio platearum occidendus sum. Fovea profunda os alienae: cui iratus est Dominus, incidet in eam. Stultitia colligata est in corde pueri, et virga disciplinae fugabit eam. Qui calumniatur pauperem, ut augeat divitias suas, dabit ipse ditiori, et egebit. Inclina aurem tuam, et audi verba sapientium: appone autem cor ad doctrinam meam. Quae pulchra erit tibiin labiis tuis: Ut sit in Domino fiducia tua, unde et ostendi eam tibi hodie. Ecce descripsi eam tibi tripliciter, in cogitationibus et scientia: Ut ostenderem lentiam pauperi, quia pauper est, neque conteras egenum in porta, quia dominus iudicabit causam eius et configet eos qui confixerunt animam eius. noli esse amicus homini iracundo, neque ambules cum uiro furioso: ne forte discas semitas eius et sumas
Abbreviated transcription (Latin):
loria dei est celare u̾bũ: et gła regũ ĩ¬
uestigare ẜ moẽm. Celũ sursũ et t̾ra
deorsum: et cor regum inscrutabłe. Aufer
rubiginẽ de argento: et egrediet᷑ uas puris¬
simum. Aufer impietatẽ de uultu regis: et
firmabitur iusticia thronꝰ eius. Ne głosus
appareas coram rege: et in loco magnorũ
ne steteris. Melius est enĩ ut dicatur tibi
ascende huc: qͣm ut humilieris corã prin¬
cipe. Que uiderunt oculi tui ne ꝓferas ĩ
urgio cito: ne postea emendare nõ possis.

Expanded text:
loria Dei est celare verbum, et gloria regum investigare sermonem. Coelum sursum, et terra deorsum, et cor regum inscrutabile. Aufer rubiginem de argento, et egredietur vas purissimum. Aufer impietatem de vultu regis, et firmabitur justitia thronus ejus. Ne gloriosus appareas coram rege, et in loco magnorum ne steteris. Melius est enim ut dicatur tibi: Ascende huc: quam ut humilieris coram principe. Quae viderunt oculi tui, ne proferas in jurgio cito: ne post
Abbreviated transcription (Latin):
lis fias. Mala aurea in lectis argenteis: qͥ
loquitur u̾bum in tempore suo.In auris ⁊¬
aurea et margaritũ fulgens: qui arguit
sapientẽ. et aurẽ obedientẽ. Sicut frigus
niius in die messis: ita legatus fidelis ei qͥ
misit eum. aiãm illiꝰ requiesc̾e facit. Nubes
et uentus et pluuie non sequentes: uir ⁊¬
głosus et ꝓmissa non complens. Pacĩa le¬
nietur princeps: et lingua mollis confrin
Subtrahe pedem tuũ de domo proximi tui:
ne forte saciatus oderit te. Iaculum ⁊ gladiꝰ
et sagitta acuta: homo qui loquit᷑ contͣ pro¬
xiiũ suũ testimoniũ falsum. Dens putri¬
dus et pes lassus: qui sperat suꝑ infideli in die
angustie. et amittit palliũ in die frigoris. Ace¬
tum in uitro qͥ cantat carmia corde ꝑu̾so. Sic̃¬

Expanded text:
set. Mala aurea in lectis argenteis, qui loquitur verbum in tempore suo. Inauris aurea, et margaritum fulgens, qui arguit sapientem, et aurem obedientem. Sicut frigus nivis in die messis, ita legatus fidelis ei, qui misit eum, animam ipsius requiescere facit. Nubes, et ventus, et pluviae non sequentes: vir gloriosus, et promissa non complens. Patientia lenietur princeps, et lingua mollis confringSubtrahe pedem tuum de domo proximi tui, ne quando satiatus oderit te. Jaculum, et gladius, et sagitta acuta, homo qui loquitur contra proximum suum testimonium falsum. Dens putridus, et pes lassus, qui sperat super infideli in die angustiae, et amittit pallium in die frigoris. Acetum in nitro, qui cantat carmina cordi pessimo. Si
Abbreviated transcription (Latin):
solata erit: spetiosa relinquet᷑. et dimittetur
quasi desertũ. Ibi pascet᷑ uitłs et ibi accu¬
babit: et ꝯsumet sũmitates eiꝰ. In siccitate
messis illiꝰ: cont̾entur młieres uenientes et
ducentes eã. Non est enuĩ ppłs sapiens : ꝓpt̾

Expanded text:
solata erit speciosa relinquetur et dimittetur quasi desertum ibi pascetur vitulus et ibi accubabit et consumet summitates eius in siccitate messis illius conterentur mulieres venientes et docentes eam
Abbreviated transcription (Latin):
cutiet dñs ab alueo flumĩs: usq ad torren¬
tẽ egypti. Et uos cong̾gabimĩ unus et unꝰ:
filii isrł. Et erit. in die illa clanget᷑ in tuba
magna: et ueĩent qui ꝑditi fu̾ant de terra
assyrioꝵ et qui eiecti erant in t̾ra egypti: et
e corone suꝑbie ebriis ephraym. ⁊ flori de¬

Expanded text:
ad torrentem Aegypti et vos congregabimini unus et unus filii Israhel et erit in die illa clangetur in tuba magna et venient qui perditi fuerant de terra Assyriorum et qui eiecti erant in terra Aegypti et vae coronae superbiae ebriis Ephraim et flori de
Abbreviated transcription (Latin):
et ego ero uob̾indeũ: et suscitabo iuram̃tu
qd̾ iuraui pr̃ib urĩs. daturũ me eis t̾ram flu¬
entẽ lacte et melle. sicut est dies hec. Et res¬
pondiet dixi. Am̃ dñe. Et dix̃ dũs ad me.
Uociferare omĩa u̾ba hec inciuitatib inda.⁊
foris iherłm: dicens. Audite u̾ba pacti huiꝰ.
et facite illa. Quia contestans ꝯtestatꝰ sum
patres uros indie qua eduxi eos de terra e¬
gipti: usq ad diem hanc mane surgẽs con¬
testatus sum. ⁊ dixi. Audite uocem meã. Et
nõ audierunt. nec inclinauerũt aurẽ suã:

Expanded text:
ero vobis in Deum: Ut suscitem juramentum, quod juravi patribus vestris, daturum me eis terram fluentem lacte et melle, sicut est dies haec. Et respondi, et dixi: Amen, Domine. Et dixit Dominus ad me: Vociferare omnia verba haec in civitatibus Juda. et foris Jerusalem, dicens: Audite verba pacti hujus, et facite illa: quia contestans contestatus sum patres vestros, in die qua eduxi eos de terra Aegypti, usque ad diem hanc: Mane surgens contestatus sum, et dixi: Audite vocem meam: et non audierunt, nec inclinaverunt aurem suam:
Abbreviated transcription (Latin):
d̾o fcã sunt ista. Recordatꝰ sum sompnii qd̾
uid̾am hec eadẽ significantis: nec eoꝵ qͥc
qͣm ircitum fuit. Parluis fons qui creuit ĩ
fluiũ et ĩ lucẽ solẽ q conu̾sus ẽ. et ĩ aqͣs płi¬
mas redũdanit: hest̾ ẽ quã rex accepit uxorẽ.
rael ẽ q̃ clamauit ad dũm. et saluũ fec̃ dñs
połm suũ: libauit q nos de oĩb malis. et fec̃
signa magna atq portenta int̾ gentes. Et du¬
as sortes eẽ p̃cepit: unã ppłi dei. et alt̾am cũ¬
ctaꝵ gentiũ. Uenit q utraq sors in statutũ¬
diem ex illo iam tpre corã deo: uriiu̾sis gen¬
tib. Et recordatꝰ est dñs ppłi sui: ac misertꝰ
adar. quarta decima et qͥnta decima die eiusdẽ
m̃sis. cum onũi studio et gaudio in unũ cerũ
ppłi cong̾gati: in cunctas deinceps gn̾atio
patra. attulert̃ dositheus qui se sac̾do¬
tẽ et leuitici gen̾is ferebat. et ptolomeus
filiꝰ eius hanc epłam phurim: quã dixerũt
intͥpretatũ fuisse lẏsimacũ ptolomei filiũ

Expanded text:
Deo facta sunt ista. Recordatus sum somnii, quod videram, haec eadem significantis; nec eorum m irritum fuit. Parvus fons, qui crevit in fluvium, et in lucem solemque conversus est, et in aquas plurimas redundavit; Esther est, quam rexrael est, quae clamavit ad Dominum, et salvum fecit Dominus populum suum: liberavitque nos de omnibus malis, et fecit signa magna atque portenta inter gentes: et duas sortes esse praecepit, unam populi Dei, et alteram cunctarum gentium. Venitque utraque sors in statutum ex illo jam tempore diem coram Deo universis gentibus: et recordatus est Dominus populi sui, ac misertusADAR, quarta decima et quinta decima die ejusdem mensis, cum omni studio et gaudio in unum coetum. populi congregati, in cunctas deinceps generatipatra, attulerunt Dositheus, qui se sacerdotem et Levitici generis ferebat, et Ptolemaeus filius ejus, hanc epistolam PHURIM, quam dixerunt interpretum esse Lysimachum Ptolemaei filium
Abbreviated transcription (Latin):
oꝵ: et contriuit illos angłs dei. Nam fec̃
exethias qd̾ placuit do̾: et fortiter iuit in
iiam dauid patris sui: quã mandauit illi
ysaias ꝓpħa n⁊ magnus. et fidelis ĩ cõ¬
spectu dni. In dieb ipĩus retro rediit sol.
et addidit regi uitam. Spũ magno uidit
ultima: et consolatus est lugentes in syon

Expanded text:
orum et conteruit illos angelus Dei nam fecit Ezechias quod placuit Deo et fortiter ivit in via David patris sui quam mandavit illi Esaias propheta magnus et fidelis in conspectu Dei in diebus ipsius retro rediit sol et addidit regi vitam spiritu magno vidit ultima et obsecratus est lugentes in Sion
Abbreviated transcription (Latin):
Anno scd̾o regnante artarperxe maximo. pri¬
ma die m̃sis nisan. uidit sompuiũ mardo¬
cheus filius iahiri. filii semei. filii cỹs. de
tribu beniamin: hõ uideꝰ qͥ hĩtabat ĩurbe su¬
s̾is uir magnꝰ et int̾ pͥmos aule regie. E

Expanded text:
Anno secundo, regnante Artaxerxe maximo, prima die mensis NISAN, vidit somnium Mardochaeus filius Jairi, filii Semel, filii Cis, de tribu Benjamin: homo Judaeus, qui habitabat in urbe Susis, vir magnus, et inter primos
Abbreviated transcription (Latin):
ciauit suꝑ eo regi. Qui de utroq habita
qõne: confessos duci uissit ad mortẽ. Rex
aut̃ ꝙ gestum erat: scͥpsit ĩ ꝯmentariis. S
et mardocheꝰ: rei memoriã litt̾is tradidit.
Precepit q ei rex ut in aula palacii mora¬
ret᷑: datis ei pro delatõẽ inunib. Aman u̾o
filius amadathi bugeus. erat głosissimus
coram rege: et uoluit necere mardocheo. ⁊
ppło eiꝰ. pro duob regis eunuchis qui fu¬
erant interfectĩ.
Hucusq ꝓhemiũ. Que
seꝯtur in eo loco posita erant ubi scriptũ
est in uolumine: et diripuerunt bona
uł substancias eoꝵ. Que ĩ sola uulgata ed¬
tẽe repperimꝰ. Epłe aũt hec exemplar fuit.

Expanded text:
tiavit super eo regi. Qui de utroque habita tiavit super eo regi. Qui de utroque habita quaestione, confessos duci jussit ad mortem. Rex autem quod gestum erat, scripsit in commentariis: sed et Mardochaeus rei memoriam litteris tradidit. Praecepitque ei rex, ut in aula palatii moraretur, datis ei pro delatione muneribus. Aman vero filius Amadathi Bugaeus, erat gloriosissimus coram rege, et voluit nocere Mardochaeo et populo ejus, pro duobus regis eunuchis qui fuerant interfecti. Hucusque Prooemium. Quae ntur, in eo loco posita erant, ubi scriptum est in volumine. Et diripuerunt bona, vel substantias eorum. Quae in sola Vulgata editione reperimus. Epistolae autem hoc exemplar fuit.
Abbreviated transcription (Latin):
stulerat nabuchodonosor rex babylonis de
iherłm. cum iheconia rege uide. Et hoc eius
sompniũ fuit. Apparuert̃ uotes et tumł¬
tus. et tonitrua. et t̾remotus: et contur¬
batõ sr̃ t̾ram. Et ecce duo dracones magni
parati q ꝯtra se in p̃lium: ad quoꝵ clamo¬
rẽ. cunete concitate sunt natc̃es ut pugna¬
rent ꝯtra gentẽ iustoꝵ. Fuit q dies illa te¬
nebraꝵ et discͥmĩs. tͥbłatõis et augustie:
et ingens formido sr̃ t̾ͥram. Conturbata¬
q est gens iustoꝵ timenciũ mala sua: ex
ĩparata ad mortẽ. Clamauerũt q ad d̾m:
et illis uocifa̾ntib. fons paruus creuit ĩ
Fluuiũ maximũ. et in aquas plimas rẽ¬
dundauit. Lux et sol ortꝰ ẽ. et hũiles exaltati s̃.
et deuorauert̃ inclitos. Ꝙ cum uidiss mar¬
nuchis regis. qui ianitores erant palacii.
Cumq intellexissent cogitatoẽs eoꝵ ⁊ cu¬
ras diligenciꝰ ꝑuidiss. didicit ꝙ conarent᷑
in regẽ artarperxen manꝰ mittere. et nun¬

Expanded text:
ex Babylonis de Jerusalem cum Jechonia rege Juda, et hoc ejus somnium fuit: Apparuerunt voces, et tumultus, et tonitrua, et terraemotus, et conturbatio super terram, et ecce duo dracones magni, paratique contra se in praelium. Ad quorum clamorem cunctae concitatae sunt nationes, ut pugnarent contra gentem iustorum. Fuitque dies illa tenebrarum et discriminis, tribulationis et angustię et ingens formido super terram. Conturbataque est gens iustorum timentium mala sua et preparata ad mortem clamaveruntque ad dominum. Et illis vociferantibus fons pafluvium maximum, et in aquas plurimas redundavit. Lux et sol ortus est, et humiles exaltati sunt, et devoraverunt inclytos. Quod cum vidisset Marnuchis regis, qui janitores erant palatii. Cumque intellexisset cogitationes eorum, et curas diligentius pervidisset, didicit quod conarentur in regem Artaxerxem manus mittere, nun
Abbreviated transcription (Latin):
roꝵ in ꝯsũmatoẽ erunt: et ab iniquo tho¬
ro semen ext̾minabr. Et si quidẽ longe ui¬
teerunt. in nichilũ computabũt᷑: et sine
honore erit nouissima senectꝰ illoꝵ. et si
celerius defuncti fu̾int nõ habebunt spẽ:
nec indie agnitõnis allocutrẽm. Natõnes
exũ inique: dire sunt ꝯsũmationis.

Expanded text:
rorum in consummatione erunt, et ab iniquo thoro semen exterminabitur: et siquidem longae vitae erunt, in nihilum computabuntur, et sine honore erit novissima senectus illorum, et si celerius defuncti fuerint, non habebunt spem, nec in die agnitionis allocutionem. Nationis enim iniquae dirae
Abbreviated transcription (Latin):
imũditus: et prefert nouissĩa iustoꝵ: et
głatur se patre deũ hrẽ. Uideamꝰ ergo si ser¬
mones issius ueri sunt. et temptemꝰ que
uentura sunt illi: et sciemꝰ que erunt no¬
uissima illiꝰ. Si enĩ estuerus filiꝰ dei suscipi¬
et illuna: et liba̾bit eum demanib contra
tioꝵ. Contumelia et tormento interroge¬
mis illũ: ut sciamus reu̾enciam illiꝰ. et pro¬
bemus paçiãm eius. Morte turpissima conꝰ¬
dempniemꝰ eum. Erit ⁊ enim respectus ex
sermonib illius. Hec cogitauert et erra¬
uerunt: excecauit enĩ illos malicia eorũ.
Et nescierũt sacram̃ta dei. net m̾cedẽ spera¬

Expanded text:
inmunditiis; praefert nouissima iustorum et gloriatur patrem Deum se habere. Videamus ergo si sermones illius ueri sunt. et tentemus quae uentura sunt illi, et sciemus quae erunt nouissima illius. Si enim est iustus filius Dei, suscipiet illum et liberabit eum de manriorum. Contumelia et tormento interrogemus eum: et sciemus reverentiam illius: et probemus patientiam ipsius. Morte turpissima condemnemus eum: erit enim respectus ex sermonibus illius. Hec cogitaverunt et erraverunt: excecavit enim illos malicia ipsorum: et nescierunt sacramenta Dei. Nec m
Abbreviated transcription (Latin):
habẽbit fructum in respectõe aiaꝵ scãrũ.
Et spado qui ũ oꝑatꝰ est ꝑ manꝰ suas ini¬
quitatẽ: nec cogitauit adu̾sus deum ne¬
quissima. Dabitur eiũ illi fidei donũ elec¬
tum: et sors in templo dei acceptissima.

Expanded text:
m in respectione animarum sanctarum, et spado qui non operatus est per manus suas iniquitatem, nec cogitauit aduersus Deum nequissima. Dabitur enim illi fidei donum electum et sors in templo Dei acceptissima.
Abbreviated transcription (Latin):
iẽnebła dissoluet᷑: que effugata est a radi¬
is solis. et a calore illius aggrata. Et nomĩ
mĩn obliuionẽ accipiet ꝑ tempꝰ. et nemo
memoriã hẽbit oꝑum nr̃oꝵ. Umbre enim
transitꝰ est tempꝰ mñi. et nõ est reu̾sio fi¬
nis nr̃i: qm̃ consignata est. et nemo reu̾¬
titur. Uenite gͦ et fruam᷑ bonis que sunt:
et utam᷑ creatura tanqͣ. in iuuentute ce¬
łiter. Uino pretioso et unguentis nos ĩ¬
nos flos remporis. Coronenꝰ nos rosis.
ante qͣm marcescant: nlłm pratũ sit qd̾
nõ ꝑtranseat luxuria nrãm. Nemo urm̃
sit exors luxiuie nr̃e. ubiq relinquamꝰ
signa leticie: qm̃ hec est pais nr̃a. et hec
est sors. Oppͥmamꝰ paupere iustũ: et non
parcamus uidue: nec net̾ani reu̾eaniur
canos multi temporis. Sit aũt fortitudo
nr̃a. lex iniustitie. Qd̾ enĩ infirmũ est: ĩ
utile inuenit᷑. Circumueniamꝰ gͦ iustu:
qm̃ inutilis est nob̾. et contrarius est o
ꝑib mĩs: et inpperat nobis pocã legis:

Expanded text:
nebula dissolvetur, que effugata est a radiis solis et a calore illius aggravata. Et nomen nostrum oblivionem accipiet per tempus, et nemo memoriam habebit operum nostrorum. Umbre enim transitus est tempus nostrum, et non est reversio finis nostri, quoniam consignata est, et nemo revertetur. Venite ergo, et fruamur bonis que sunt et utamur creatura tamquam in iuventute celeriter. Vino pretioso et unguentis nos imnos flos temporis. Coronemus nos rosis, antequam marcescant, nullum pratum sit quod non pertranseat luxuria nostra. Nemo vestrum sit exors luxurie nostre. Ubique relinquamus signa letitie, quoniam hec est pars nostra et hec est sors opprimamus pauperem iustum et non parcamus viduae nec veterani revereamur canos multi temporis sit autem fortitudo nostra lex iniustitiae quod infirmum est enim inutile invenitur circumveniamus ergo iustum quoniam inutilis est nobis et connostris: et improperat nobis peccata legis:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpetua est et ĩmortalis: iniusticia audem
mortis adquisitõ. Impii autẽ manib et
u̾bis arcessierunt illam: et estimantes illã
amitã deflux̾unt: et sponsionẽ posuerut
ad illam: q̃m morte digni sũt qui sunt ex ꝑ¬
ao cogitantes recte. Exiguum et cũ te¬
dio est tempꝰ uite nr̃e. et nõ est refrigerium¬

Expanded text:
perpetua est et immortalis, injustitia autem mortis est acquisitio; impii autem manibus et verbis accersierunt illam, et aestimantes eam amicam, defluxerunt et sponsiones posuerunt ad illam, quoniam morte digni sunt ex parte ise cogitantes non recte: Exiguum est, et cum taedio t
Abbreviated transcription (Latin):
teneat te. Abscondisti fatiẽ tuã a nob: et
allisisti nos ĩ manu uuqͥtatis nr̃e. Et nũc
dũe pat̾ nr̃ es tu. nos u̾olutũ. et fictor nr̃.
et opera manuũ tuaꝵ om̃s nos. Ne irasca¬
ris dne satis: et ne ultra memineris iniqͥ¬
tatis nr̃e. Etce dñe respice: ppłs tuus o̾s
nos. Ciuitas scã tua fcã est diẜra: syon
nr̃i facta est in exustionẽ ignis: et oĩa de¬
siderabłia nr̃a. u̾sa sunt inruinas. Numqͥd
suꝑ hiis continebis te dnẽ: tacebis et af¬
ante ñ int̾rogabant: ĩuenert̃ qͥ ñ q̃sie runt
ixi. Ecce ego. ecce. LU me¬
ẽgo: ad gentẽ q̃ nõ inuocabat nomen
meñ. Expandi manus meas totadie ad
ppłm increoulum: qui graditur ĩ uia no uo¬
na post cogitatoẽs suas. Sopłs qui ad iracon¬
diam ꝓuocat me: ante faciẽ meã semper.
Qui ĩmolant ĩ ortis et sacͥficant suꝑ lates:
qͥ hĩtant in sepulchris. et in delubris ẏdo¬
loꝵ dormũt: qui comedt̃ carnẽ suillã. ex
ius ꝓfanũ inuasis eoꝵ: qui dicunt recede

Expanded text:
nobis et adlisisti nos in manu iniquitatis nostrae et nunc Domine pater noster es tu nos vero lutum et fictor noster et opera manuum tuarum omnes nos ne irascaris Domine satis et ne ultra memineris iniquitatis ecce respice populus tuus omnes nos civitas sancti tui facta est deserta  facta est in exustionem ignis, et omnia desiderabilia nostra versa sunt in ruinas. Numquid super his continebis te, Domine, tacebis, et afn interrogabant invenerunt qui non quaesierunt me dixi ecce ego ecce ego ad gentem quae non vocabat nomen meum expandi manus meas tota die ad populum incredulum qui graditur in via non bona post cogitationes suas populus qui ad iracundiam provocat me ante faciem meam semper qui immolant in hortis et sacrificant super lateres qui habitant in sepulchris et in delubris idolorum dormiunt qui comedunt carnem suillam et ius profanum in vasis eorum qui dicunt recede
Abbreviated transcription (Latin):
reddam et retribuã in sinu eoꝵ iniquitates
qui sactificauerũt suꝑ mõtes. et suꝑ colles
exprobrauerunt mͥ: et remetiar opus eoꝵ
primũ insimi eoꝵ. Hec dicit dũs. Quomͦ
si inueniat᷑ granũ in botro. et dicat᷑ ne dis¬
sipes illd̾ q̃m beuedictõ ẽ: sic faciam ꝓpter
ẜuos meos ut nõ disperdam totũ. Et edu¬
cam de iacob semen. et de iuda possidentem
montes meos: et heditabũt eam electi mei.
et ẜuimei hĩtabunt ibi. Et erunt campes¬
tria in caulas gregum. et uallis achor in cu¬
bile arm̃toꝵ: ppło meo qui requisierũt me. Et
uos qui deliquistis dñm qͥ obliti estis mõtẽ

Expanded text:
 iniquitates Qui sacrificaverunt super montes, et super colles exprobraverunt mihi: Et remetiar opus eorum primum in sinu eorum. Haec dicit Dominus: Quomodo si inveniatur granum in botro, et dicatur: Ne dissipes illud, quoniam benedictio est: sic faciam propter servos meos, ut non disperdam totum. Et educam de Jacob semen, et de Juda possidentem montes meos: Et haereditabunt eam electi mei, et servi mei habitabunt ibi. Et erunt campestria in caulas gregum, et vallis Achor in cubile armentorum, populo meo qui reliquerunt me. Et vos, qui dereliquistis Dominum, qui ob
Abbreviated transcription (Latin):
et aliꝰ comedet. Scd̾m enĩ dies ligni. ert̃ di¬
es połi mei: et oꝑa manuũ eoꝵ inuet̾abũt
electis meĩs. Non laborabũt frustra necii
gen̾abunt in conturbatt̃e: qr semen bẽne¬
dictoꝵ dñi est. et nepotes eoꝵ cum eis.¬
dent paleas: ⁊ serpenti puluis panis eiꝰ. Nõ
nocebunt neq occident in om̃i monte sc̃o
meo: dicit dñs.¶Ao
ec dicit dñs. Celum sedes mea: et tͥra
scabellũ pedum meoꝵ. Que est ista domꝰ
qͣm edificabitis mͥ̃ et quis iste lotus quie¬
tis mee: Omĩa hec manꝰ mea fetiti et fcã
sunt uniu̾sa ista. dicit dũs. Ad quẽ aũt res¬
pitiam nͥ ad pauꝑcłm et contritũ spũ. et tre

Expanded text:
et alius comedet. Secundum enim dies ligni erunt dies populi mei: et opera manuum eorum inveterabunt electis meis. Non laborabitur frustra, neque generabunt in conturbationem: quia semen benedictorum Domini est, et nepotes eodent paleas. et serpenti pulvis panis ejus: Non nocebunt, neque occident in omni monte sancto meo, dicit Doec dicit Dominus. Celum sedes mea est: et terra scabellum pedum meorum. Que ista domus quam edificabilis mihi: et quis iste locus quietis mee? Omnia hec manus mea fecit: et facta sunt universa ista dicit Dominus. Ad quem autem respiciam nisi ad pau
Abbreviated transcription (Latin):
abscondite sũt ab oculis nrĩs. Ecce enĩ ego
creo celos nouos et t̾ram nouã: et nõ erũt
ĩ memoria priora. et nõ ascendent sr̃ cor: ser
gaudebitis et exultabitis usq in sempiter¬
num in hus que ego creo. Nuia ecce ego cre¬
o ihxrłm exultatõe. et ppłm eiꝰ gaudiũ. Et ex¬
ultabo in iherłm et gaudebo ĩ ppło meo: et ñ
audiet᷑ in ea ultra uox fletus. et uox clamo¬

Expanded text:
absconditae sunt ab oculis nostris ecce enim ego creo caelos novos et terram novam et non erunt in memoria priora et non ascendent super cor sed gaudebitis et exultabitis usque in sempiternum in his quae ego creo quia ecce ego creerusalem exultationem et populum eius gaudium et exultabo iaudietur in eo ultra vox fletus et vox clamo
Abbreviated transcription (Latin):
ui mei comedent. et uos esurietis. ette ser¬
ui mei uibent. et uos sitietis: ecte ẜui mei
laudabunt p̃ exultatõe cordis: et uos cda¬
mabitis p̃ dolore cordis. et p̃ contricione spc̃¬
ululabitis. Et dimĩttetis nom̃ urm̃ in iuira¬
mentũ electis meis: et int̾ficiet te diis d̾s

Expanded text:
ui mei comedent, et uos esurietis; ecce serui mei bibent, et uos sitietis; ecce serui mei ę exultatione cordis, et uos clamabitis prę dolore cordis | et prę contritione spululabitis, et dimittetis nomen vestrum in iuramentum electis meis, et interficiet te Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
Et dixit. U̾intameri ppłs nĩs ẽ: filii nõ ne¬
gantes. Et fc̃s est eis saluator. In om̃i tri¬
błatõe eoꝵ nõ est tribłatus: et angłs faci¬
ei eius saluauit eos. In dilectõe sua eu in ĩ¬
dulgentia sua ip̃e redem᷑ eos. ⁊ꝑteuͭ eoᷤ ⁊ leuaut
os. Et recordatꝰ est dieꝵ scłi moysi.: ppłi sui. S¬
bi est qui eduxit eos de mari. cum pastorib
gregis sui: ubi est qui posuit in medio eꝰ¬
spm̃ sci suiĩ qͥ eduxit ad dext̾am moysen in¬
brachio maiestatis sue. qui scidit aquas ante
eos ut fac̾e̾t sͥ nom̃ sempit̾m̃. qͥ edux̃ eos
ꝑabyssos qͣsi equũ in deserto ñ impingen¬
tẽ. quasi animal in campo descendẽs: Sp̃s

Expanded text:
et dixit verumtamen populus meus est filii non negantes et factus est eis salvator in omni tribulatione eorum non est tribulatus et angelus faciei eius salvavit eos in dilectione sua et in indulgentia sua ipse redemit eos et portavit os; Et recordatus est dierum saeculi Mosi, populi sui: Ubi est qui eduxit eos de mari cum pastoribus gregis sui? Ubi est qui posuit in medio esancti sui? Qui eduxit ad dexteram Mosen brachio majestatis suae, qui scidit aquas ante eos, ut faceret sibi nomen sempiternum, qui eduxit eos per abyssos, quasi equum in deserto non impingentem, quasi animal in campo descendens? Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
debit cor ur̃m: et ossa ur̃a quasi herba gͥmi¬
nabunt. Et cognoscet᷑ manꝰ diũ ẜuis eius:
et indignab̾r inimicis suis. Quia ecte dñs
in igne ueniet. et quasi turbo qͣdrige eius:
reddere in indignatõe furorẽ suũ: et in crepa¬
toẽm suã in flamma ignis. Quia ĩ igne
carnẽ: et multiplicabunt᷑ int̾fecti a dño.
Qui scĩficabantur. et mũdos se putabant.
in ortis post ianuã intͥnsetus : qui coẽdẽbãt
carnẽ s uillam. et abhoĩatoẽm et murem:
simul ꝯsument᷑ dicit dñs. Ego aũt opera e¬
oꝵ et cogitatões eoꝵ uenio ut congrege: cũ
om̃ib gentib et linguis. Et uenient: et¬

Expanded text:
debit cor vestrum, et ossa vestra quasi herba germidebit cor vestrum, et ossa vestra quasi herba germinabunt: Et cognoscetur manus Domini servis ejus et indignabitur inimicis suis. Quia ecce Dominus in igne veniet, et quasi turbo quadrigae ejus: Reddere in indignatione furorem suum, et increpationem suam in flamma ignis: Quia in igne carnem, et multiplicabuntur interfecti a Domino. Qui sanctificabantur, et mundos se pin ortis post januam intrinsecus, qui comedebant carnem suillam, et abominationem et murem, simul consumentur, dicit Dominus. Ego autem opera eorum et cogitationes eorum, venio ut congregem cum omnibus gentib
Abbreviated transcription (Latin):
uox de templo: uox dñi reddentis retribu¬
toẽm inimicis suis. Ante qͣm parturiret pe¬
perit: anteħ ueniret ꝑtus ciꝰ. pepit masel¬
lum: Quis audiuit unqͣm tale: et qͥs uidͤ
huic simile: Numqͥd partutiet t̾ra in die
una. aut pariet᷑ gens simł: Quia partu¬
riuit et peꝑit syon filios suos. Num quid
ego qui alios parere facio. ipẽ nõ pariam di¬
cit dñs: Si ego qͥ gen̾attẽ cet̾is tͥbuo. steri
exultate in ea om̃s qui diligitis eã. Gaude¬
te cum ea gaudio uniu̾si qui lugetis super
eam: ut suggatis et repleamĩ ab uberib
consolatõnis eiꝰ: ut mulgeatis et delicuis
affluatis ab omimoda gła eiꝰ. Quia hec di¬
cis dñs. Ecce ego declinabo super eã quasi
fluuiũ pacis: et quasi torrentẽ inundantẽ
głam gentiũ quã suggetis. Ad ub̾a portabi¬
mini: et suꝑ genua blandiet᷑ uob. Quomͦi
si cui mat̾ blandiat᷑. ita ego consolabor uoᷤ.
et in iherłm consolabimĩ. Uidebitis et gau¬

Expanded text:
ntis retributionem inimicis suis. Antequam parturiret, peperit: antequam veniret partus ejus, peperit masculum. Quis audivit umquam tale? et quis vidit huic simile? Numquid parturiet terra in die una? aut parietur gens simul, quia parturivit et peperit Sion filios suos? Numquid ego, qui alios parere facio, ipse non pariam? dicit Dominus. Si ego, qui generationem caeteris tribuo, steexsultate in ea omnes, qui diligitis eam; Gaudete cum ea gaudio, universi, qui lugetis super eam, ut sugatis, et repleamini ab ubere consolationis ejus: ut mulgeatis, et deliciis affluatis ab omnimoda gloria ejus. Quia haec dicit Dominus: Ecce ego declinabo super eam quasi fluvium pacis, et quasi torrentem inundantem gloriam gentium, quam sugetis: Ad ubera portabimini, et super genua blandientur vobis. Quomodo si cui mater blandiatur, ita ego consolabor vos, et in Jerusalem consolabimini. Videbitis, et gau
Abbreviated transcription (Latin):
qui sanguinẽ siullũ offerat. Qui retoda¬
tur thuris: qͣi qui benedicat ydolo. He
onũa elegerunt in uiis suis: et in abͥo¬
iinatoib suis aiã eoꝵ delectata ẽ. Unde
et ego eligam illusiones eoꝵ. et que time¬
bant adducã eis: quia uocaui et nõ erat
qͥ respond̾et. locutus sũ et nõ audierũti fe¬
cerũtq malũ in ocłis meis: et que no¬

Expanded text:
nguinem suillum offerat. Qui recordatur thuris: quasi qui benedicat idolo. Hec omnia elegerunt in viis suis: et in abhominationibus suis anima eorum delectata est. Unde et ego eligam illusiones eorum: et que timebant adducam eis. Quia vocavi: et non erat qui responderet. Locutus sum: et non audierunt. Feceruntq
Abbreviated transcription (Latin):
fat̾e uoluntatẽ tuam in die scõ meo. et uo
et nõ inuenit᷑ uoluntas tua ut loquaris ẜ¬
monẽ: tunc delectaberis suꝑ dnõ et sustol¬
lam te super altitudiẽs terre. et cibabo te
h̾editate iacobpatris tui. Os enim domi¬
ni loquutum est.
cce nõ est ad breuiata manꝰ dñi ut sal¬
uare neq̃at ⁊ neq aggrauata est auris
eius. ut nõ exaudiat: s iniquitates ur̃e dim¬
serunt int̾ uos et deũ ur̃m. et pccã urã ab¬
sconderunt faciem eiꝰ a uob nex exaudiret.

Expanded text:
facere uoluntatem tuam in die sancto meo, et uocet non invenitur voluntas tua ut loquaris sermonem tunc delectaberis super Domino et sustollam te super altitudines terrae et cibabo te hereditate Iacob patris tui os enim Domini locutum est ecce non est adbreviata manus Domini ut salvare nequeat neque adgravata est auris eius ut non exaudiat sed iniquitates vestrae diviserunt inter vos et Deum vestrum et peccata vestra absconderunt f
Abbreviated transcription (Latin):
riatꝰ est. quia ñ est qui occurrat. Et sal¬
uabit sͥ brachiũ suũ: et iusticia eiꝰ ip̃a cõ¬
firmabit eñ. Indutꝰ est iusticia et lorica:
et galea salutis in capite eiꝰ. Indutꝰ ẽ ue¬
stim̃tis ultõmis. et oꝑtus est quiasi pal¬
lo zeli. sicut ad uindtãm: qͣi ad retributoẽ
in dignatc̃enis hostib suis. et uicissitu¬
diẽ inimicis suis. Insulis uicẽ redd. Et
redemptor. et eis qui redeunt ab iniqui
ba mea que posin in ore tuo. nõ recedent
de ore tuo: et de ore semĩs tui dicit dñs: a¬

Expanded text:
riatus est quia non est qui occurrat et salriatus est quia non est qui occurrat et salvavit sibi brachium suum et iustitia eius ipsa confirmavit eum indutus est iustitia ut lorica et galea salutis in capite eius indutus est vestimentis ultionis et opertus est quasi pallio zeli sicut ad vindictam quasi ad retributionem indignationis hostibus suis et vicissitudinem inimicis suis i et venerit Sion redemptor et eis qui redeunt ab iniquitrba mea quae posui in ore tuo non recedent de ore tuo et de ore seminis tui et de
Abbreviated transcription (Latin):
bris. Palpanimꝰ sicut ceti parietẽ: et quasi
absq oculis actrectauimꝰ. Impegimꝰ meri¬
die. quasi in tenebris: in caliginasis quasi
mortui. Rugiemꝰ qͣi ursi om̃s: et qͣ colũbe
meditantes gememꝰ. Expectauimꝰ uidiciũ
et ñ est: salutẽ et elongata ẽ a nob̾. Multi¬
plicate sunt enĩ iniquitates nr̃e coram te
et pccã nr̃a respondert̃ nobis: qr sceła nr̃a
nobiscum. et iniqͥtates nr̃as cognouimuᷤᷤ
peccare et mentiri contra dũm: et auersi
sumꝰ. ne iremus post tͥgum dei nr̃i: ut loq̃¬
remur calumpniã. et transgͥssionẽ. Conce¬
pimꝰ: et locuti sumꝰ de corde u̾ba mendatii.
Et conu̾sũ est retrorsũ iudiciũ. et iusticia
longe stetit: quia corruit in platea ueti¬
tas. et equitas nõ potuit ingredi. Et fcã ẽ
u̾tas in obliuionẽ: et qui retessit a malo.
prede patuit. Et uidit dñs. et malũ ap¬
paxuut in oculis eius: quia nõ est iudi¬
cium. Et uidit d̾s quia nõ est uir. ⁊ apo¬

Expanded text:
mus palpavimus sicut caeci parietem et quasi absque oculis adtrectavimus inpegimus meridie quasi in tenebris in caligosis quasi mortui rugiemus quasi ursi omnes et quasi columbae meditantes gememus expectavimus iudicium et non est salutem et elongata est a nobis multiplicatae sunt enim iniquitates nostrae coram te et peccata nostra responderunt nobis quia scelera nostra nobiscum et iniquitates nostras cognovimus peccare et mentiri contra Dominum et aversi sumus ne iremus post tergum Dei nostri ut loqueremur calumniam et transgressionem concepimus et locuti sumus de corde verba mendacii et conversum est retrorlonge stetit: quia corruit in platea veritas, et aequitas non potuit ingredi. Et facta est veritas in oblivione: et qui recessit a malo, praedae patuit: et vidit Dominus, et malum apparuit in oculis eius quia non est iudicium et vidit quia non est vir et apo
Abbreviated transcription (Latin):
uocabunt᷑ in ea fortes iusticie: plantatõ dñi
ad głificand̾. Et edificabt̃ deserta a scło: et xu¬
mas antiquas erigent. Et instaurabt̃ ciui¬
tates deẜtas et dissipatas: in gn̾atoẽ et ge¬
n̾a̾toẽm. Et stabunt alieni et pascent pecto¬
ra ur̃a: et filii ꝑegͥnoꝵ agricole. et uinitores
ut̃i erunt. uos aut sacerdotes dni uotabi

Expanded text:
in ea fortes justitiae, plantatio Domini ad glorificandum. Et aedificabunt deserta a saeculo, et ruinas antiquas erigent, Et instaurabunt civitates desertas, dissipatas in generationem et generationem. Et stabunt alieni, et pascent pecora vestra: et filii peregrinorum, agricolae et vinitores vestri erunt. Vos autem Sacerdotes Domini vocabi
Abbreviated transcription (Latin):
custodes: tota die et tota nocte ꝑpetuo nõ
tacebt̃. Qui reminiscimĩ dni netaceatis:⁊
ne detis silenciũ ei. donͨ stabiliat. et donͨ po¬
nat iherłm laudẽ int̾ra. Iurauit dñs in dex¬
tera sua. et inbrachio fortitudĩs sue. Si de¬
dero tͥtitum tuũ ultra cibum inimicis tu
et laudabt̃ dnm: et qui comportant illud
bibent in atriis sanctis meis. Transite
transite ꝑ portas. p̃parate uiam ppłõ plan̾
facite it᷑. et eligite lapides: et eleuate si¬
gnũ ad ppłos. Ette dnis auditũ fect: ĩ ꝓ¬
tremis t̾ͥre. Dicite filie syon. Etce saluator tu
us uenit: ecce m̾ces eiꝰ cum eo. et opꝰ eiꝰ coram
illo. Et uocabt̃ eos ppłs sc̃s: redempti a dño.
Tu aũt uocaberis ciuitas quesita: et non d̾e
lis est iste qui uen᷑ ¶ licta.
de edon. tinctis uestib de bosra: Iste for¬

Expanded text:
e et tota nocte in perpetuum non tacebunt: Qui reminiscimini Domini, ne taceatis: et ne detis silentium ei, donec stabiliat, et donec ponat Jerusalem laudem in terra. Juravit Dominus in dextera sua, et in brachio fortitudinis suae: Si dedero triticum tuum ultra cibum inimicis tuiet laudabunt Dominum: et qui comportant illud, bibent in atriis sanctis meis. Transite, transite per portas, praeparate viam populo: Planum facite iter, eligite lapides, et elevate signum ad populos. Ecce Dominus auditum fecit in extremis terrae; Dicite filiae Sion: Ecce Salvato cum eo, et opus illius coram ipso. Et vocabunt eos populus sanctus redempti a Domino; tu autem vocaberis civitas quesita et non derelicta. Quis est iste qui venit de Edon tinctis vestibus de Bosra?" et
Abbreviated transcription (Latin):
liator: q̃siui et ñ fuit qui adiuuaret. Et sal¬
uabit michi brachiũ meũ: et indignatõ mã
ip̃a auxiliata est mͥ. Et conculcaui ppłos in
furore meo: et inebriaui eos in indignatione
mea: et detraxi in t̾ram uͥtutẽ eoꝵ. Miscratio¬
nũ diũ retordabor. laudẽ dñi suꝑ om̃ib q̃ red¬
didit nob̾ dñs. et suꝑ multitudĩe bonoꝵ

Expanded text:
salvavit mihi brachium meum, et indignatio mea ipsa auxiliata est mihi. Et conculcavi populos in furore meo, et inebriavi eos in indignatione mea, et detraxi in terram virtutem eorum. Miserationum Domini recordabor, laudem Domini super omnibus quae reddidit nobis
Abbreviated transcription (Latin):
mendatiũ: ex lingua urã iniquitatẽ fatux.
Non est qui ĩ uecet iusticiã. neq est qui in¬
dicet u̾e: s confidt̃ in nichili et loquũtur
uanitates. Conceꝑunt laborẽ: et peperert̃
iniquitatẽ. Oua aspidũ ruperũt: et telas a¬
ranee texuerũt. Qui coẽderit de ouis eorum
morietur: et qd̾ confotũ ẽ. exũpet ĩ regulĩ
Tele eoꝵ ñ erunt ĩ uestim̃tũ: neq oꝑient᷑

Expanded text:
ra iniquitatem fatur non est qui invocet iustitiam neque est qui iudicet vere sed confidunt in nihili et loquuntur vanitates conceperunt laborem et pepererunt iniquitatem ova aspidum ruperunt et telas araneae texuerunt qui comederit de ovis eorum morietur et quod confotum est erumpet in regulum te