comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iudicii Semint̃ hic uocat euuangeliũ: ubiomã iudicia & p̃cepta tẽ ueteris testa m̃a.
uigilabo adte Vox ꝓph&ȩ dicit enĩ Certe. & in nocte hoc ÷ intribulatione et
ane hoc ÷ in ꝑsperitate semꝑ uigilabo desiderans te uidere uł alit̃ Demane iugi¬
labo adte: hoc ÷ inopere mandatorũ cuorũ nocte & die laboro. sperins pͥmiũ eterecipert
Cũ foteris uuidiciatut int̾ra : iustitiã discent habatattores orbis Nox ꝓph&zȩ deiudeis¬
Ods̃ &inmensa pa&las quã diu non facis iudiciatua suꝑ habitatores orb: Non cognos ceris
abimpiis Pcitȩ inquit ꝓph&a impios: et discent tuas loges Miseretimur it
discent facere iustitiã : et est sensus Etnon ostendes eis tuã potentiã : certe aliter ũ
credent nisi eos flugellaueris Addiditq propheta loquens Interra sinũ iniqua ges sit
& om̃s sũs quib impiis multa ꝑtulerunt A sidicor& Ideo non deles parcere illi. quia

Expanded text:
 hic vocat Evangelium, ubi omnia judicia et praecepta tam Veteris Testamenti atione: usque « vigilabo ad te. » Vox prophetae. Dicit enim: Certe et in nocte, hoc est in tribulatione: et mane, hoc est, in prosperitate, semper vigilabo, desiderans te videre. Vel aliter: De mane vigilabo ad te, hoc est in opera mandatorum tuorum nocte et die laboro, sperans praemium a te recipere. « Cum feceris judicia tua in terra, justitiam discent habitatores orbis.  immensa pietas, quandiu non facis judicia tua super habitatores orbis, non cognosceris ab impiis? Percute, inquit propheta, impios, et discent tuas leges. « Misereamur idiscent facere justitiam? » Et est sensus: Et non ostendes eis tuam potentiam. Certe aliter non credent, nisi eos flagellaveris. Addiditque propheta loquens: « In terra sanctorum iniqua gessit.martyres, et omnes sanctos, qui ab impiis multa tulerunt. Ac si diceret: Ideo non debes parcere illi, quia
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓph&a ut impius głumdini indie iudicu cernat
Videant & confundantur zelan¬
tes populi : ł inuidentes populi & hostestuos uł scorũ meciũ deuor& ignis Uoxdĩ
ad prophetã Et ÷ sensus uolo ut iideant intex altatũ et magnitudinẽ elei torũ meoꝵ
indie iudicii om̃s populi quiinuident electis meis: & ignis siue penitentiae siuege¬
henne uł ardoris. deuoret postet hostestuos et scorũ meorum Etexilaratꝰ animo pro
tunc dađ pacenobis Om̃a enĩ bona queopenomur : tua miscđa largiris nob Onedr̃
ex ꝑsona iuda iot populi. qui post passionẽ dñ ad fidẽ uenerunt Dnẽ posseder nos dñi
demones uidelic& quos in idolis ad ora uimus dereliquentes te creatorem et dominũ nr̃m
iniqurante. Nonuiuant ingła : quã diu in peccatis ꝑ manserint Gigantes hocest
suꝑbi et qui fartes sunt ad ꝑpetranda mala: Non resurgant adgłam indie iudicii
Due mirtes sunt Corporis. & anim¬
Corporis & animȩ Mors corporis÷ exalatio et transitio animae

Expanded text:
heta, ut impius gloriam Domini in die judicii cernat. « Videant et confundantur zelantes, » id est, invidentes « populi » et hostes tuos vel sanctorum meorum devoret ignis. Vox Dei ad prophetam. Et est sensus: Volo ut videant me exaltatum, et magnitudinem electorum meorum in die judicii omnes populi qui invident electis meis, et ignis sive poenitentiae sive gehennae vel ardoris devoret postea hostes tuos, et sanctorum meorum. Et exhilaratus animo proptunc dabis pacem nobis. Omnia enim bona quae operamur, tua misericordia largiris nobis. « Doex persona Judaici populi, qui post passionem Domini ad fidem venerunt. Domine, possederunt nos domini, daemones videlicet quos in idolis adoravimus, derelinquentes te Creatorem et Dominum nostrum. oria quandiu in peccatis permanserint. Gigantes, hoc est, superbi et qui fortes sunt ad perpetranda mala, non resurgant ad gloriam in die judicii. Duae mortes sunt corporis et animae. Mors corporis est exhalatio et transitio animae.
Abbreviated transcription (Latin):
u accoronae suꝑbiae effraum. & ue flordecidenti et uae &iã glic eciltatio¬
nis etus quia deso labitur & ad nhilã deduc&tur: quierant tẽporib: dauio & sal¬
monis inuertue hoc ÷ intẽplo quod erat construstũ sip uallt̃ pinguissi mũ gechi sa¬
mani  Gech semani enĩ uallis ⁊ pinguissima: ubidñs noste con phensus. : Siꝑ
quã uellem monssion siue bierł consiftt Gecb semani aut̃ int̃ prat᷑ uells pi¬
guiuni si uopinguedinũ ꝓpt̃ abertitẽ frugũ quia foralisimi ertt Norsre

Expanded text:
 coronae superbiae Ephraim, flori decidenti, et vae etiam gloriae exsultationis ejus, quia desolabitur et ad nihilum deducetur: » Qui erant temporibus David et Salomonis in vertice, hoc est in templo, quod erat constructum super vallem pinguissimam Gethsemani. Gethsemani enim est vallis pinguissima, ubi Dominus nocte comprehensus est: super quam vallem mons Sion sive Hierusalem consistit. Gethsemani autem interpretatur vallis pinguium sive pinguedinum, propter ubertatem frugu
Abbreviated transcription (Latin):
stabunt iđ non ꝑ manebun luci & delubra : ubi cũq apłi p̃dicauerunt de¬
labra sun tẽpla idolorũ: luciaut̃ nemort. ubieran& aodificate arȩ dȩmonum
Ciucitis munita desolata erit Transit ꝓphete ad sub uersionẽ hierł: que condã fuit mu¬
nate iustodia anglorũ & muris Spetiosaciuitas quae fuit tẽporib dauis & salomo¬
nis plena omni dignittttꝰ relinqu&ur quasi desertũ &dimitt&tur ads ibi pasc&r
uitulus & ibi accubabit: et consume sumitates eius Uitulũ appellat: titum
& romanorũ exercitum. quẽ in psalmo dauid uocauit aprũ dicens Uastauit et̃
aꝑdesilua Siciti uinet exsiccatur si pal mites & ꝓpagines excise fuerine: sic illa
ciunts exsiccata ÷ ab abititrrib: suis Et quia superius dexit ꝓph&la ibi pascetur
uitulus iđ inuinett: seruauit meta forũ cũ dx̃ & deuorabit sumittotes eius Insicci¬

Expanded text:
stabunt, » id est non permanebunt, « Luci et delubra: » ubicunque apostoli praedicaverunt. Destabunt, » id est non permanebunt, « Luci et delubra: » ubicunque apostoli praedicaverunt. Delubra sunt templa idolorum. Luci autem nemora ubi erant aedificatae arae daemonum. « Civitas munita desolata erit. » Transit Propheta ad subversionem Jerusalem quae fuit nita custodia angelorum et muris. « Speciosa » civitas, quae fuit temporibus David et Salomonis, plena omni dignitate, « relinquetur quasi desertum, et dimittetur » a Deo. « Ibi pascetur vitulus, et ibi accubabit, et consumet summitates ejus. » Vitulum appellat Titum et Romanorum exercitum, quem in psalmo David vocavit apra . » Sicuti vinea exsiccatur, si palmites et propagines excisae fuerint: sic illa civitas exsiccata est ab habitatoribus suis. Et quia superius dixit Propheta, ibi pascetur vitulus, id est in vinea, servavit metaphoram cum dixit: Et devorabit « summitates ejus. » « In sicci
Abbreviated transcription (Latin):
Iui ÷ medittus : ds̃ omp̃s ipse ÷ meditatus. iđ ipse cogatuit et locutus ÷ ꝑdiem aeftus hoc ÷
orͥmpore tribulationis uł suae uł apłorũ quando patiebatur ab eis. quid redditurus e& eis
Videli&: uastationẽ romanorũ missurus suꝑeos Idoirto suꝑhoc dimittetur iniquitts
domui iacobs & omis iste fructus: ut auferatur petcatũ eius cũ posuerit om̃s lapides al¬
taris sicut lapides cineris allisos Voxꝓphetae Poerit aliquis dicere Quid cõ¬
meruit iste populus uł quid longesit post resurrectionẽ dñ ut aliquis illorũ sit cuids̃ dimise¬
rt pecatũ eius dins ei cor ut in eũ creden&: ad haeo respondit ꝓph&a Idcirco suꝑhoc
qđ ipsimã al taria sua p̃dicatione ꝑ uniuersũ poene ordẽ destrioxer̃. et lapides illorum
alieriũ incineres redigerunt Ileoq: dicit ꝓph&a Cũ posuerit chiorus a płorum
om̃s lapides alitris diabolo dedicatos sicut cineres: auferetur peccatũ domui ia cob

Expanded text:
tatus, id est ipse cogitavit et locutus est per diem aestus: hoc est tempore tribulationis vel suae vel apostolorum, quando patiebatur ab eis. Quid redditurus esset eis? Videlicet vastatorem Romanorum missurus super eos? « Idcirco super hoc dimittetur iniquitas domui Jacobi: et omnis iste fructus ut auferatur peccatum ejus, cum posuerit omnes lapides altaris sicut lapides cineris allisos. » Vox prophetae. Poterat aliquis dicere: Quid commeruit iste populus, vel quid longe post resurrectionem Domini, ut aliquis illorum sit cui Deus dimiserit peccatum ejus, dans ei cor ut in eum crederet? Ad haec respondet Propheta. « Idcirco supequod ipsi omnia altaria sua praedicatione per universum pene orbem destruxerunt, et lapides illorum altarium in cineres redegerunt. Ideoque dicit Propheta: « Cum posueris choros apostolorum omnes lapides altaris diabolo dedicatos sicut cineres, auferetur peccatum domui Jacob.
Abbreviated transcription (Latin):
T crgnos cit  aanenõ loputar Fortatudo di patris filus ⁊ quio ꝑ ipsr̃ fecit enĩa
ꝑ ipsũ relemot genꝰ humanũ ꝑipsũ etiã dereuit omnigenas genter iudi core
Dicit ergo ꝑmint̃ hictrnari forattudinẽ mec̃. ho. ÷ filiũ aneã proredenptione
totius generis hominũ an potius tenebo illũ ad me: mittã illũ cessumore
curnẽ exuingine quisua hcernatione faciat pacem mihi. Pacõ faciatm:

Expanded text:
Fortitudo Dei Patris Filius est, quia per ipsum fecit omnia , et per ipsum redemit genus humanum, per ipsum etiam decrevit omnigenas gentes judicare. Dicit ergo: Permittam incarnari fortitudinem meam, hoc est filium meum pro redemptione totius generis hominum. An potius tenebo illum ad me? Mittam illum assumere carnem ex virgine, qui sua incarnatione faciat pacem mihi. Pacem faciat mi
Abbreviated transcription (Latin):
quia test & scđm quod quidã dicunt ordo esse p̃posterus: ut post ꝙ doxit ꝓ¬
ph&a paulo superius non adici& ut resurgat deillis loquens qui tẽporib: antichristi
fidem scaẽ trinitatis negentes mortui fuerint ante quã ille adnõ int̃ficiatur
debuit subiungere & posi multos dies int̃ fectionis antidristi uisitebuntur
acdeinde adicere. &erit indie illa idt̃ indie iudicii uisctabit dñs suꝑ illum.
& suꝑ reges eius & suꝑ militiã. id est multitudinẽ illius qui illũ imitatisunt.¬

Expanded text:
test et secundum quod quidam dicunt ordo esse praeposterus, ut postquam dixit ptest et secundum quod quidam dicunt ordo esse praeposterus, ut postquam dixit propheta paulo superius, non adjiciet ut resurgat, de illis loquens, qui temporibus Antichristi fidem sanctae Trinitatis negantes mortui fuerint antequam ille a Domino interficiatur: debuit subjungere: Et post multos dies interfectionis Antichristi visitabuntur, ac deinde adjicere: « Et erit in die illa, » id est in die judicii « visitabit Dominus super illum, et super reges, et su
Abbreviated transcription (Latin):
stctim ex pleto iudicio cũ c&eris peccatorib: easdẽ relabuntur in poenas Nã quod
nonstatim ex tincto antxp̃o uniuersalesit uenturũ iudicium danihel ꝓph&ates¬
tatur qui in ultime suȩ ꝓph&iȩ uisione regni illius acta describens cũ eiusdẽ rgni
tẽpora mille ducentis xc. diebus idẽ trib: semis annis comp̃hender&. repente intulit
forte dicamus quod dilatio regni comꝓbatio patientiȩ scõrũ est Notandũ in hocqđ
dicit & post multos dies uistitbuntur : quia multorũ dierũ appellatio congruentius
huius scłi tẽporib: ad signetur quȩ alterna dierũ ac nocciũ uicis situdine multi pli¬
cantur qua ficturi ubi cessantib: horarũ discursib: erit dñssus inlucẽ sempiterna
uisttabuntur in illa utiq: hore inquaom̃s qui in monumentis sunt audient uocẽ
filiidĩ. & ꝓcedent quibina fecerunt in resurrationẽ uitȩ qui uero mala eger̃
in resurrestionẽ iudicii Fucusq: sensus &dicit egregudoctoris bedȩ Po¬

Expanded text:
statim expleto judicio cum caeteris peccatoribus eas relabantur in poenas. Nam quod non statim exstincto Antichristo universale sit venturum judicium, Daniel propheta testatur: qui in ultima suae prophetiae visione regni illius acta describens, cum ejusdem regni tempora mille ducentis nonaginta diebus, id est, tribus semis annis comprehenderet, repente intulit:forte dicamus quod dilatio regni comprobatio patientiae sanctorum est. Notandum est t post multos dies visitabuntur, quia ipsa multorum dierum appellatio congruentius hujus saeculi temporibus assignetur, quae alterna dierum ac noctium vicissitudine multiplicantur, quam futuri, ubi cessantibus horarum discursibus, sanctis erit ies visitabuntur: in illa utique hora, in qua omnes qui in monumentis sunt audient vocem Filii Dei. « Et procedent qui bona fecerunt in resurrectionem vitae, qui vero mala egerunt, in resurrectionem judicii . » Hucusque sensus et dicta egregii doctoris Bedae. Po
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃ omp̃s pius et misericors uariae disposuit omne genus hominũ et affectus
eorum  ideoq cõparatur isto in loco agricolȩ qui ꝑ diuersa tẽpora uaria opera
exercet et exterra quã colit fructus desidenit recipere ut ds̃ emp̃s alin¬
quando ꝓsindit terrã hocẽ habuttores pestilentia ꝑcutit. Aliquaendo
miseretur & parcet : aliquando facit contẽptores suos mignire incuptiuitatẽ
aliquando de captiuitate reuocat Ethoc ideo agit: ut conuertantur
uirga excutitur : om̃s gentes possumus intellegere quae cognitionẽdĩ non
peꝑcerunt quae in uirgo hoc ÷ in poenis inferni excutientur ꝑtrit
ꝑtriticum
&ordeũ unde panis fit : iudeos qui cognitionẽdĩ ꝑceperunt sed noluerunt
oto adim ployt ẜ ot idco maiora tormenter sufferent quã illi quineo dum
uł aliter rf triticũ & ordeum: prelatos scãe

Expanded text:
otens, pius et misericors, varie disposuit omne genus hominum et affectus eorum. Ideoque comparatur isto in loco agricolae, qui per diversa tempora varie exercetur, et ex terra quam incolit fructus desiderat recipere. Ut Deus omnipotens aliquando proscindit terram, hoc est habitatores, pestilentia percussam: aliquando miseretur et parcit, aliquando facit contemptores suos migrare in captivitatem, aliquando de captivitate revocat. Et hoc ideo agit ut convertantur rga excutitur, omnes gentes possumus intelligere, quae cognitionem Dei non perceperunt, quae in virga, hoc est in poenis inferni excutientur. Per triticum et hordeum unde panis fit, Judaeos qui cognitionem Dei perceperunt in lege, sed noluerunt eam adimplere: et ideo majora tormenta sufferent, quam illi qui necdum Vel aliter: per triticum et hordeum praelatos sanctae
Abbreviated transcription (Latin):
Uel aliter. Antemurale: est fides
Murus aut̃ : operatio Ab ipso enĩ et
uelle et posse habemus
Sicut enĩ porte iusttiae : itti mortis et iniquatatis
Porte iuficaesunt fides caritas humiltias cetereq: uirtutes Porte uen¬
Porte uero mortis
et iniquittitis sunt : hodium auaritia. et cetera uitia Uetꝰ error habict. serua
Uotus error est : adhorare idola manu facat. et creaturã
preponere creatori Dicent ergo suĩ indie iudicii O dñe redempto nr̃t. iã queuetꝰ
error longe recessit anabis et inte sperouimus seruabis pacẽ aeternã nobis et
corporis & animȩ¬
ph&la  et ad ea quesuperius dexit. descĩs ꝑtinet Sperate in idio Quere¬
quia incuruab iđ humillabit iudeos quiuris predicationib: omntrarii exitterunt
Canculcabit et̃ : sub ciuctatẽ pes Decaptiuttate & destructionȩ hierosoli
morũ temporib: uespasiani factã loquitur modo proph&a : alloquens a¬

Expanded text:
el aliter: Antemurale est fides, murus autem operatio. Ab ipso enim et velle et posse habemus. « Sicut enim portae justitiae, ita mortis et iniquitatis. Portae justitiae sunt fides, charitas, humilitas, caeteraeque virtutes. Portae vero mortis et iniquitatis sunt, odium, avaritia, et caetera vitia. « Vetus error abiit, servatus error est, adorare idola manufacta, et creaturam praeponere creatori. Dicent ergo sancti in die judicii: O Domine redemptor noster, jam quia vetus error longe recessit a nobis, et in te speravimus, servabis pacem aeternam nobis, et corporis et animropheta, et ad ea quae superius dixit de sanctis pertinet. Sperate in DoQuia incurvabit, id est humiliabit Judaeos, qui nostris praedicationibus contrarii exstiterunt. « Conculcabit eam, » subamorum temporibus. Vespasiani facta loquitur modo propheta: alloquens a
Abbreviated transcription (Latin):
hominũ grauabitur terra ut non resurgat. id est ut non set iã amplius habitatio
hominũ anet Et erit indie illa idẽ indie iudicii uisitebit d̃s inmelũ. scilic&

Expanded text:
hominum gravabitur terra, « ut non resurgat, » id est, ut non sit jam amplius habitatio hominum gravabitur terra, « ut non resurgat, » id est, ut non sit jam amplius habitatio hominum in ea. « Et erit in die illa, » id est, in die judicii « visitabit Dominus » in malum scilicet
Abbreviated transcription (Latin):
iuntur fenestrȩ & quare aꝑtesunt ille fenestrȩ : ut ds̃ omp̃s uinditã
sumat de hostibus suis Dicit enĩ becitus hieronimus. quia quo cũ que
se uerterint. dĩ iudiciũ non effugient Et quo modo aperiuntur illi fenesiȩ
qui ubiq uid&. & ubiq presens ad est: more nr̃o loquitur Ds̃ enimom̃ps
quando peccatores non punit : uid&ur esse absens Quando ꝑcietit illos
tunc uidetur illis ad ꝓximare & concutientur fundamentu terrae
Alioett historiã haec om̃a implebuntur: quia terrȩmotus magnus erit
Allegorice aut̃ ꝑ funda menat terrȩ : principes istius słi intelloguntur quiter¬
rene uiꝰ unt  Similiter ꝑterrã homines terrenis rebus inherentes
Agrittione agitabtur id est commotione mouebitur : uł ipsaterra uł habrtt¬
teres eius: Im momento enim oma traensibunt abec Et grauabit otom
iniquittas sua Terra non porest ini quitetẽ agere iniquitate ergo terrenoꝵ

Expanded text:
ae. Et quare apertae sunt illae fenestrae? Ut Deus omnipotens vindictam ae. Et quare apertae sunt illae fenestrae? Ut Deus omnipotens vindictam sumat de hostibus suis. Dicit enim beatus Hieronymus: Quia quocunque se verterint, judicium Dei non effugient. Et quomodo aperiuntur illi fenestrae? Quia ubique videt, et ubique praesens adest: in ore nostro loquitur. Deus enim omnipotens quando peccatores non punit, videtur esse absens. Quando percutit illos, tunc videtur illis approximare. « Et concutientur fundamenta terrae. » Juxta historiam haec omnia implebuntur, quia terrae motus magnus erit. Allegorice autem per fundamenta terrae, principes istius saeculi intelliguntur qui terrene vivunt. Similiter per terram, homines terrenis rebus inhaerentes. « Agitatione agitabitur terra » id est, commotione movebitur, vel ipsa terra vel habitatores ejus. In momento enim omnia transibunt ab ea. « Et gravabit eam iniquitas sua. » Terra non potest iniquitatem agere. Iniquitate ergo terrenorum
Abbreviated transcription (Latin):
p̃uricati sunt sub̵ impii loges dĩ Preuaricari ÷ : traens gredi Trans gredi
fosse Laqueus: ruina Dicit ergo ꝓph&la O qui habitatores terrȩ id ÷ qui
cornalitor uiuis & terrenis rȩbus totis conatib: inseruis formido ueni& suꝑte
H aec uerba possunt non in congruȩ. tũ ad tẽpore apłorũ uł martirũ : quã &iam
ad tẽpora antixp̃i referri Temporib: enĩ quando ꝑsecutio inminens contra xp̃i¬
anos exorta ÷ : erant multi xp̃i ani in ꝑfecti adhuc infide. qui metu tor m̃torũ
dicebant intra sem& ipsos Quia ergo ista ꝑsecutio su nos urg&: negebo xp̃m
tantũ uerbis. & postea agit penitentiam Aliter enĩ Euadere non possum
Sedhoc dicens: pr&imore cedebat in foueã negationis Et dũ penitentiã uell&
agere : instigante diabolo perimebatur aꝑsecutoribus. & tunc defoueti ruebat
cuntur fenestrȩ¬

Expanded text:
praevaricati sunt, » subaudis impii legem Dei. Praevaricari est transgredi. Transgredi praevaricati sunt, » subaudis impii legem Dei. Praevaricari est transgredi. Transgredi fossa, laqueus, ruina. Dicit ergo propheta: O qui habitator es terrae, id est, qui carnaliter vivis, et terrenis rebus totis conatibus inservis: formido veniet super te. Haec verba possunt non incongrue tam ad tempora apostolorum vel martyrum, quam etiam ad tempora Antichristi referri. Temporibus enim quando persecutio eminus contra Christianos exorta est, erant multi Christiani imperfecti adhuc in fide, qui metu tormentorum dicebant intra semetipsos: Quia ergo ista persecutio sic nos urget, negabo Christum tantum verbis: et postea agam poenitentiam. Aliter enim evadere non possum. Sed hoc dicens prae timore cadebat in foveam negationis. Et dum poenitentiam vellet agere, instigante diabolo perimebatur a persecutoribus. Et tunc de fovea ruebat cuntur fenestr
Abbreviated transcription (Latin):
electi indie iudicii A finibus terre siue ab edis audiuimus haec quae
modo uidemus odñe ds̃ nr̃t. laud estuas & magnitudinem tuã : qui nob̵
semꝑ hoc p̃dixerunt inuitantes nos adhaet. & monentes tuã uoluntaetem
totis uiribus exsequi Audiuimus &iã gloriã iusti uł spetialiter
gloriã dñi qui est uia & uertais uł generaliter gloriã omniũ iustorum
Etdexi  Secretũ meũ mibi seretũ meũ mili Uac mibi Uox ꝓpho
acsi dicer& aliis uerbis Scio quidem scio quod non possũ dicere : &
quia nom possũ dicere uȩmichi Cũ uidiss& ꝓph&a & intellexis s& spũ in¬
con p̃hensibilia tor m̃te repborũ & gloriã in effabile iustorũ. & non potusra
eum p̃magnitudine sui neq oro ꝓferre neq scribero quȩ sicat apłs dicet tanter
erunt qualia oculis nen uidit nec aures audiut ne incor hominis astenderant¬
dixit predolore Uȩmihi quia non sũ dignus ꝓferrȩ quȩ uidi Preuaricantes

Expanded text:
electi in die judicii: A finibus terrae sive ab alis, audivimus haec quae electi in die judicii: A finibus terrae sive ab alis, audivimus haec quae modo videmus, o Domine Deus noster, laudes tuas et magnitudinem tuam, qui nobis semper haec praedixerunt, invitantes nos ad haec et monentes tuam voluntatem totis viribus exsequi. Audivimus etiam gloriam justi, vel specialiter gloriam Domini, qui est via et veritas, vel generaliter gloriam omnium justorum. Et dixi: « Secretum meum mihi, secretum meum mihi, vae mihi. » Vox propossum dicere. Et quia non possum dicere, vae mihi. Cum vidisset propheta et intellexisset spiritu incomprehensibilia tormenta reproborum et gloriam ineffabilem justorum, et non potuisset ea prae magnitudine sui neque ore proferre, neque scribere quae sicut Apostolus dicit, tanta erunt, qualia oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascenderuntixit prae dolore: Vae mihi, quia non sum dignus proferre quae vidi. « Praevaricantes
Abbreviated transcription (Latin):
ph&a deelectis dicens Quia siuit pauci racemi remanent finete uinde¬
mia : sic pauci remanebunt edecti indie iudicii
Non in suo numero pauer
sed ad conparationẽ repborũ Eł iuero quiremanserint laudabunt dñm: cũ
N on quod illi hinnient sicut aequi: sedsicut illiex ul taentes hinniunt. ita¬
& hi qui remanserint uocem la&litiae emittent
rificatus est. & uidistis p̃miũ ur̃m & supplictum reꝓborum. glorifi
Afinibus terrȩ laudes audiuimus Vox eleccorũ indie iudicii Qui sunt
Et quare uocantur illi fines: quia sicut terra finibus & terminis suis con¬
siftit & sine illis stcre non ual&:itamundus iste doctrina & mertas illo:
con sistit In hebreo enĩ abalis terre laudes audiuimus utbeatꝰ hiero¬
nimus dicit hab&ur Alȩterrae : scĩ intellegendi sunt qui de terre¬
nis ad caelestia decaducis ad mansura & ꝑpalua eudant Dicent enim

Expanded text:
propheta de electis dicens: Quia sicut pauci racemi remanent finita vindepropheta de electis dicens: Quia sicut pauci racemi remanent finita vindemia, sic pauci remanebunt electi in die judicii. Non in suo numero pauci, sed ad comparationem reproborum. Hi vero qui remanserint, « laudabunt DominumNon quod illi hinnient sicut equi, sed sicut illi exsultantes hinniunt, it hi qui remanserint, vocem laetitiae emittentrificatus est, et vidistis praemium vestrum et supplicium reproborum, glorific« A finibus terrae laudes audivimus. » Vox electorum in die judicii. Qui sunt Et quare vocantur illi fines? Quia sicut terra finibus et terminis suis consistit, et sine illis stare non valet: ita mundus iste doctrina et meritis illorum consistit. In Hebraeo enim ab alis terrae laudes audivimus ut beatus Hieronymus dicit habetur. Alae terrae sancti intelligendi sunt, qui de terrenis ad coelestia, de caducis ad mansura et perpetua evolant. Dicent enim
Abbreviated transcription (Latin):
murbe solitudo Quodiã doximus de una ciuitite superius : hoc &iã dicendũ ÷
& deuna urbe Calamitus: miseria est Qquia haec erunt in medioterrae
Quid erit in medio terrae: ideo erit solitudo in urbe idẽ in hoc mundo: qui ce
haec erunt opere ad impl&a in medio terrȩ. quȩ actenus dicta s̃ Videli&:
quia dñs muttibit terrã In medio terrȩ dicit in hierł: quȩ ẽ umbilicus terrȩ
Mulai autumantes dicunt : quod dñs suꝑ montẽ oliueti sedebit. exquo ascendit
ad caelos Non descend& ergo interrã sed inspatio istius aeris sed ebit in nube¬
contra montẽ diueti. constipatus agminib: et uirtutib: caelorũ: innube ascendet.¬
hominis ueni entẽ in nubibus Et qui ante uenit humilis tunc ueni & cũ potesta¬
te nagna uindicare sedehostibus suis Quomodo si paucȩ oliuȩ remanserint.
& racemi post collectionẽ E acc ad subsequentia ꝑtinent Et loquitur

Expanded text:
in urbe solitudo. » Quod jam diximus de una civitate superius, hoc etiam dicendum est in urbe solitudo. » Quod jam diximus de una civitate superius, hoc etiam dicendum est et de una urbe, « quia haec erunt in medio terrae. » Quid erit in medio terrae? « Ideo erit solitudo in urbe, » hoc est in hoc mundo, quia haec erunt opere adimpleta in medio terrae quod hactenus dicta sunt, videlicet quia Dominus mutabit terram. In medio terrae dicit in Hierusalem, quae est umbilicus terrae. Multi autumantes dicunt, quod Dominus super montem Oliveti sedebit, ex quo ascendit ad coelos. Dominus non descendet in terram contra montem Oliveti, constipatus agminibus et virtutibus coelorum. In nube ascendit, etnis venientem in nubibus . » Et qui ante venit humilis, tunc veniet cum potestate magna vindicare se de hostibus suis. « Quomodo si paucae olivae remanserint, et racemi post collectionem. » Haec ad subsequentia pertinent, et loquitur
Abbreviated transcription (Latin):
Indie iudicii: maximus meror erit recordatio la&itiȩ huius scłi Amara erit
potio Illi qui modo in hoc sło diuersis prandus & diuersis potionibus delectantur:
ut ꝑciuitatẽ unã mundus iste signific&ur: qui finẽ tunc accipi& Et quaredicit
uanitatis quia quicquid transit & mutabileest
teis Platea grecũ nom̃ est : & dr̃ alatitudine Quidergo ꝑplateaẽ isto inloco
intellegendũ est nisi illi qui ꝑ latitudinẽ istius scđi uagintur: unde & ipsa ueritas
dicit: Lato & spatiosa uia est: quȩducit ad ꝑditionem Uinũ in hoc loco
significat errorẽ : quia illi quiebrii sunt errant & insaniunt Veniente ergo
die excremi iudicii : damor erit in illis qui terrenis curis & desideriis in seruiunt
suꝑ suũ errorẽ. quia dũ debuer̃ ftcere uuas fecerunt labrusces Relicta est

Expanded text:
in die judicii. Maximus moeror erit recordatio laetitiae hujus saeculi. « Amara erit in die judicii. Maximus moeror erit recordatio laetitiae hujus saeculi. « Amara erit potio » illis qui modo, in hoc saeculo, diversis prandiis, et diversis potionibus delectantur, ut per civitatem unam mundus iste significetur qui finem tunc accipiet. Et quare dicit vanitatis? Quia quidquid transit et mutabile est teis. » Platos Graecum nomen est, et dicitur a latitudine. Quid ergo per plateam isto in loco intelligendum est, nisi illi qui per latitudinem istius saeculi vagantur? Unde et ipsa Veritas dicit: « Lata et spatiosa via est, quae ducit ad perditionem . » Vinum in hoc loco significat errorem, quia illi qui ebrii sunt, errant et insaniunt. Veniente ergo die extremi judicii, clamor erit in illis qui terrenis curis et desideriis deserviunt super suum errorem, quia dum debuerunt facere uvas, fecerunt labruscas. « Relicta est
Abbreviated transcription (Latin):
suã dampnationẽ ꝑp&uam Etrelinquentur homines pauci hoc adelectos
ptin& Cũ fuerint om̃s reprobi inbanttrũ aeternȩ cruciationis dimersi: pauci
elesti remanebunt. sicut ipsa ueritus dexit Multi uocati paucielecti Sed
sbene adtendimus : non erunt pauci In suo enĩ numero ꝑfestionẽ hahebunt.
sed som paratione repborũ pauu uidentur esse nume
sicloques defuturo quasi dep̃terito Lixe & infirmant est: ꝓeo quodẽ lugebit. & infir¬
mabituruitis Quomodo potest uindenia siue uitis lugere: mecha phoricȩ intelle¬
gendũ est ꝑ uindemiã siue uitẽ: portitores uini & ebriosos accipere debemius. sicut
⁊ ꝓph&a siperius dictũ est Uaeꝰ qui potentes estis adbibendũ uinũ & iuri fortes admis¬
cendã ebrietatem Quando lugebunt isti indie iudicii: quic sicut dicit apostolus.
ebriosi regnũdĩ nom possidebunt Quieuit sonitus l&antiũ: ꝓeo quod ÷ quies c&

Expanded text:
suam damnationem perpetuam. « Et relinquentur homines pauci; » hoc ad electos suam damnationem perpetuam. « Et relinquentur homines pauci; » hoc ad electos pertinet. Cum fuerint omnes reprobi in barathrum aeternae cruciationis demersi, pauci electi remanebunt. Sicut ipsa Veritas dixit: « Multi vocati, pauci electi . » Sed si bene attendimus, non erunt pauci. In suo enim numero perfectionem habebunt, sed comparatione reproborum pauci videntur esse numeterito. « Luxit et infirmata est, » pro eo quod est lugebit et infirmabitur vitis. Quomodo potest vindemia sive vitis lugere? Metaphorice intelligendum est. Per vindemiam sive vitem, potatores vini et ebriosos accipere debemus. Sicut a propheta superius dictum est: Vae qui potentes estis ad bibendum vinum, et viri fortes ad miscendam ebrietatem. Quando lugebunt isti? In die judicii, quia sicut dicit Apostolus: « Ebriosi regnum Dei non possidebunt . » « Quievit sonitus laetantium: » pro eo quod est, quiescet
Abbreviated transcription (Latin):
uis fieri alio nefeceris iudei ergo: & legẽ naturalẽ & legẽ scripitĩ. & in suꝑ eutagłm
spreuerunt ꝓnichilo ducentes Gentes aut̃ : & legẽ naturalẽ & eugłmn transgres¬
sesunt & hoc deillis diccũ esse adtendendũ ÷. qui xp̃m non imita uerẽ Propt̃ hoc
maledictio uontbitterrã Propterquod : quia trans gressi sunt leges ꝑterra
intellegendi sunt homines terreni Et que ert illa maledistio quȩ uorabit ide¬
ꝑd& uniuersã terrã: sententia suꝑ om̃s terribilis. cũ doxerit iudex omnium
Itẽ maledicti inignẽ aeternum Ideoq insanient cultores eius Insanire est:
in am̃tiã & instuporẽ nimium uerti Cultores terrȩsunt eius amatores: qui¬
terrenis desideriis & curis mundanis incubant & qua reuertentur in amen¬
tiã amatores eius: quia uidebunt illũ cuius p̃cepta spreuerunt. & audient

Expanded text:
vis fieri, alii non feceris. Judaei ergo et legem naturalem et legem scriptam, et insuper Evangelium vis fieri, alii non feceris. Judaei ergo et legem naturalem et legem scriptam, et insuper Evangelium spreverunt, pro nihilo ducentes. Gentes autem et legem naturalem et Evangelium transgressae sunt, et hoc de illis dictum esse attendendum est, qui Christum non imitaverunt. « Propter hoc maledictio devorabit terram. » Propter quid? Quia transgressi sunt leges. Per terram intelligendi sunt homines terreni. Et quae erit illa maledictio, quae vorabit et disperdet universam terram? Sententia super omnes terribilis, cum dixerit judex omnium: « Ite, maledicti, in ignem aeternum . » « Ideoque insanient cultores ejus. » Insanire est in amentiam et in stuporem nimium verti, cultores terraterrenis desideriis et curis mundanis incubant. Atque vertentur in amentiam amoris ejus, quia videbunt illum cujus praecepta spreverunt, et audient
Abbreviated transcription (Latin):
ficere nũ quidnã animã ab& : ꝑterrã. terreni homines & carnaliter uiuenter
intelleguntur Terra ergo int̃ fetiti ÷ ab abitatorib: suis: idẽ terreni homines int̃fectis
ab cliis terrenis hominibus qui habittbant interra Quia trans gressisunt lages. mita¬
uerunt ius H ec ed sequentia ꝑtinent. Quod estlox: hoc etiã & ius foedus amititia
Quicũq ergo lagẽ bene & rite obseruauerit: ꝓculdubio ille mereturdõ coniungi ꝑbona opert
& post coniunctionẽ foedus habebit cũillo idẽ amicitiã. si at ipsedicit apostolis lã
non dicat̃ uos seruos sed amicos meos Iudei iacitibant sede generis nobilitate dicentes
Hos regole sacer dotium sumus gens scã & fili abnte: nobisq solis data : lex Sed men¬
tiebantur in hoc : quod ipsi soli legẽ acceperint Nã omnib: hominibus: ds̃ om̃ps
naturadẽ logẽ aequalit precepit obseruare Quȩ est naturalis lox  quod tibi non

Expanded text:
rficere? Nunquidnam animam habet? Per terram terreni homines, et carnaliter viventes intelliguntur. Terra ergo interfecta est ab habitatoribus suis, id est, terreni homines interfecti sunt ab aliis terrenis hominibus, qui habitabant in terra. « Quia transgressi sunt leges, mutaverunt jus. » Haec ad sequentia pertinent. Quod est lex hoc etiam et jus, foedus, amicitia. Quicunque ergo legem bene et rite observaverit, procul dubio ille meretur Deo conjungi per bona opera, et post conjunctionem foedus habebit cum illo, id est amicitiam. Sicut ipse dicieris nobilitate dicentes: Nos regale sacerdotium, gens sancta, et filii Abrahae, nobis quoque solis data est lex. Sed mentiebantur in hoc, quod ipsi soli legem acceperint. Nam omnibus hominibus Deus omnipotens naturalem legem praecepit observare. Quae est naturalis lex? Quod tibi non
Abbreviated transcription (Latin):
instis Quando aut̃ hoc isaias doxit: Non
erat iã mera. sod ꝓuuis labruscas ꝓferebat. Uinea meri hoc ÷ uinea plebis
isreheliticae cantabit dño indie iudici canticũ tristitiae: quia dampnabitur eo
quod factorẽ et redemptorẽ suum crucis patibulo suspendit deiblodico: qui postet
non sunt conuersi ad fidem Egodñs quiseruo eã repente ꝓpinabo ei Uoxdñi
Acsidicen& alis uerbis Ego qui modo abominb: aduersis seruo etm: repente hoc
indie iudicii ꝓpinabo ei potũ act̃ nae dampnationis Neferte uisitetur contra
bonatibi semꝑ inpenda et non indignabor contrato̧ ꝓpt̃ hoc : quis dabitine spi¬
nã et ueprẽ inp̃lio: uox dnĩ adiudeos Cuis dabit me. hoc ⁊ quisme fou&e la
Iuis dabit me. hoc ÷ quismne faui& lu¬
rũ crudeolẽ et asperũ uł quis doaebit me esse trrannũ ut in surgẽ in proelium
contreuos go mitis & miseri cordissimus ex istens  urã malitia me exectante

Expanded text:
justis. Quando autem hoc Isaias dixit, non justis. Quando autem hoc Isaias dixit, non erat jam mera, sed pro uvis labruscas proferebat. Vinea meri, hoc est vinea plebis Israeliticae cantabit Domino in die judicii canticum tristitiae, quia damnabitur, eo quod factorem et redemptorem nostrum crucis patibulo suspendit. De illis dico, qui postea non sunt conversi ad fidem. « Ego Dominus qui servo eam, repente propinabo ei. » Vox Domini. Ac si diceret aliis verbis: Ego qui modo ab hominibus adversis servo eam, repente, hoc est in die judicii, propinabo ei potum aeternae damnationis, « ne forte visitetur contra bona tibi semper impendam, et non indignabor contra te propter hoc? « Quis dabit me spinas et veprem in praelio? » Vox uis dabit me, hoc est, quis me faciet durum, crudelem et asperum? Vel quis docebit me esse tyrannum, et insurgam in praelium contra vos? Ego mitis et misericordissimus existens, vestra malitia me excitante
Abbreviated transcription (Latin):
indie illa iustos ab iniustis. Leuiathan int̃ pretitur addntm̃tũ corũ. siue aduersari¬
us ÷  sgnificat diabolũ qui semꝑnititur aduersari. humano generi Quert appella¬
tur leuiathan serpens uectis ettor tuosus : quianũ quã in rectitudine stat. semꝑ an¬
fructuo sus et tortuosus decipiens sue calliditate multos Ipse appellatur coetus qui
ec serpens : et leuiathan đ diabolus Ferunt enĩ: qui adraco in aquis natat
canttabit ei Cui cantabitur: bio Nontem̃ canticũ laetitiae. sod doloris ettristi¬
tiae Est caentcũ laetitiae. et est anicũ lotitiae Moyses debora: dauid
& salomon cantauerunt dño canticũ laetitiae. hieremias aut̃ canticũ tristitia e
Fodẽ modo cantabit indie iudicii uinet meri: iđ plebs osrhelitica quaednm et scõs
eius inter fecit Merũ : dicunt gretipurũ
Et quare uocatur ifit uine mera:
quia sepe bibit dñs exex merũ uinũ et sepe ꝓtula botros et palmites iocundos. U.¬
delic& : in prophȩtis et regib: iustis

Expanded text:
eviathan interpretatur additamentum eorum sive adversarius, significat diabolum, qui semper nititur adversari humano generi. Quare appellatur Leviathan serpens vectis et tortuosus? Quia in rectitudine stat semper anfractuosus, decipiens sua calliditate multos. Ipse appellatur caecus qui et serpens et Leviathan, id est diabolus. Ferunt enim, quia draco in aquis natat, ii: « vinea meri cantabit ei. » Cui cantabit? Domino. Non tamen canticum laetitiae, sed doloris et tristitiae. Est canticum laetitiae, et est canticum tristitiae. Moses, Debbora, David et Salomon cantaverunt Domino canticum laetitiae. Jeremias autem canticum tristitiae. Eodem modo cantabit in die judicii vinea meri, id est plebs israelitica, quae Dominum et sanctum ejus interfecit. Merum dicunt graeci purum. Et quare vocatur ista vinea mera? Quia saepe bibit Dominus ex ea merum vinum, et saepe protulit botros et palmites jucundos, videlicet in prophetis et regibus
Abbreviated transcription (Latin):
impleuerunt quod exbonis illorũ comederint usq: ad saturatetẽ sicut iũ doximus &
uesatti sunt illorũ uefimentis usq aduetus tatẽ. hoc ẽ usq ad sufficientiã I Eace¬

Expanded text:
impleverunt, quod ex bonis illorum comederint usque ad saturitatem, sicut jam diximus, et impleverunt, quod ex bonis illorum comederint usque ad saturitatem, sicut jam diximus, et vestiti sunt illorum vestimentis usque ad vetustatem, hoc est, usque ad sufficientiam. C
Abbreviated transcription (Latin):
pars remanebat adornatũ tepli dnĩ pars &iam cedebatur in usus
sacerdotũ. ideoq: erant sci ficatȩ dño negotiationes eius Possu¬
mus &ia & hoc aliter intellegere
mus &ia & hoc aliter intellegere Post ascensionem dni ad superos
predicante egregio pdicatore paulo trrus & sidonis conuersi sunt totomentis des¬
derio ad fidẽ seluatoris Tumcque fuerunt ingotiationes sc̃i fiuarȩ dñoquia non abs¬
cinderunt otis in arcanis tdies aurorũ suorũ auaritiȩ cupidittisq: cause selaedifica¬
uerant & eis aecłas et prebuerunt sumptus & et quenetes saria erant p̃di cantibus eiucn¬
gelian  dis cipulis uidelic& beati pauli quos ipse apuo cos dimisit nec non pauperibus
coram dño usq in saturitetẽ: & uesti antur usq aductustatẽ: aditrosq referri po¬
test & ad iudeos & ad credentes: quicorã dño habitti uerunt. hoc est uoluntitẽ illius

Expanded text:
pars remanebat ad ornatum templi Domini, pars etiam cedebat in usus pars remanebat ad ornatum templi Domini, pars etiam cedebat in usus sacerdotum: ideoque erant sanctificatae Domino negotiationes ejus. Possut hoc aliter intelligeremus etiam et hoc aliter intelligere. Post ascensionem Domini ad superos, praedicante egregio praedicatore Paulo Tyriis et Sidoniis, conversi sunt toto mentis desiderio ad fidem Salvatoris. Tuncque fuerunt negotiationes ejus sanctificatae Domino: quia non absconderunt eas in arcanis thesaurorum suorum avaritiae cupiditatisque causa, sed aedificaverunt Ecclesias ex eis, et praebuerunt sumptus, et ea quae necessaria erant praedicantibus Evangelium discipulis, videlicet beati Pauli, quos ipse apud eos dimisit necnon pauperibus ecoram Domino, « usque in saturitatem, et vestiantur usque ad vetustatem » ad utrosque referri potest, et ad Judaeos et ad credentes, qui coram Domino habitaverunt, hoc est voluntatem illius
Abbreviated transcription (Latin):
proph&a canert illã & frequenttre canticũ miseriarũ suarũ ut reducat ad
memoria pristina mala. propterquȩ migrteuit aꝓprio solo et ꝓpterquȩ destructa ÷
necteruĩ similia ei eueniant  Dicunt enĩ doctores quia uis est artis musice
ut si homine l&dũ inuenerit. letiore reddat sin aut̃ tristẽ tristitia ei augeat
quit post reuersione sua repl&acest mercibus sicut & antea & rursu
fornicabitur Fornicatio in hoc loco ꝓ negotiatione ponitur : quici post
restaurationem suãcũ uniuersis gentibus negotium suum exercuit
non longe tepore coniuncti sunt in amicitia simul et ia non abscondebantur
neq: reponebantur diuitȩ tirorũ inthes auris Cupiditatis causa sed ueni¬
ebant illi in hierł. & offerebant dño munera & hostias aurũ uidelic&
argentũ. pallia gemmas. oues & boues & linte amina unde &

Expanded text:
propheta canere illam, et frequentare canticum miseriarum suarum: ut reducat ad propheta canere illam, et frequentare canticum miseriarum suarum: ut reducat ad memoriam pristina mala, propter quae migravit a proprio solo, et propter quae destructa est, ne iterum similia ei eveniant. Dicunt enim doctores: Quia vis est artis musicae, ut si hominem laetum invenerit, laetiorem reddat. Sin autem tristem, tristitiam illi augeat.quia post reversionem suam repleta est mercibus, sicut et antea. « Et rursum fornicabitur: » Fornicatio in hoc loco pro negotiatione ponitur, quia post restaurationem sui cum universis gentibus negotium suum exercuit. non longo tempore conjuncti sunt in amicitia simul. Etiam non abscondebantur neque reponebantur divitiae eorum in thesauris cupiditatis causa, sed veniebant illi in Hierusalem, et offerebant Domino munera et hostias: aurum videlicet, argentum, pallia, gemmas, oves, et boves, et linteamina: unde et
Abbreviated transcription (Latin):
spm̃ exalauerit forsitaen si hoc euenit uttot annos regnar&: sictu & om̃is gloriatua per
hx annos omnibus populis in obliuione eritis Post hec aut̃ annos: erittiro quas. catnt¬
M crecrices quȩ multos habuerunt amatores post quã delinquuntur ab illis uł propter
deformitaite uel senectute: solent residentes in domo componere sibi carmina & canttre
ut recipiant consolationẽ Vł &iã reducentes ad memoram hoc quod prius gesser
cũ cantico commemorant illud Sic & tirus postqua reuersa est git Sume chette¬
nẽ sꝰ meretrx Consilũ eidat ꝓph&la quoditor agat penitentia: ut euadere
queat iudiciũ dni dicens Su metitharã. & ꝑge ꝑtuã ciuttittẽ cantando tuos
miserias : quatinus misereaturtuidis Bene cane frequenti Canticum
H aec que secuntur ex onere isto ad rouersionẽ illius ꝑtinent Proptereae roget

Expanded text:
spiritum exhalaverit, forsitan si hoc ei evenit ut tot annis regnaret: sic tu et omnis gloria tua perspiritum exhalaverit, forsitan si hoc ei evenit ut tot annis regnaret: sic tu et omnis gloria tua per septuaginta annos omnibus populis in oblivione eris. « Post septuaginta autem anMeretrices quae multos habuerunt amatores, postquam derelinquuntur ab illis vel propter deformitatem, vel senectutem, solent residentes in domo componere sibi carmina, et cantare ut recipiant consolationem, vel etiam reducentes ad memoriam hoc quod prius gesserunt, cum cantico commemorant illud: sic et Tyrus postquam reversa est egit. « Sume citharam, » o meretrix. Consilium dat ei propheta, qualiter agat poenitentiam, ut evadere queat judicium Domini, dicens: « Sume citharam, et perge per tuam civitatem » cantando tuas miserias, quatenus misereatur tui Dominus. « Bene cane, frequenta canticum. » Haec quae sequuntur ex onere isto, ad reversionem illius pertinent. Propterea rogat
Abbreviated transcription (Latin):
sed non fuit. Uerũ est enim: quia usq ad mortẽ
nabuho donosor fortissimi suꝑ cñs gentes chaldei. assiruq: fuerunt Postec
actem: grecorũ & romanorũ populus fortior fuct A sur fundauit eti subau¬
dis illaꝰ terrem Asur potentissimus & fortissimus homo fute a quo fundatt est.
idẽ a quo originẽ sumpserunt
nca pti uitatem trans dixerunt robustos siue aeptiuos eius Cuius captiuos : tiri
S uffoderunt domus eius Quendo nabucho donosor naiugio uenit ad tirĩ: non
solũ muros sed &ia oñs domos subuertit & que antea erat negotiatio
ciunttotũ fasta est siccatio sagenarũ ꝑhox annos Et erit indie illa in
Sictt hierł & tem plũ destructũ. & populus incaptiuitatẽ ꝑ hox annos mansit
itt & tiras quȩ eorũ malis insultauit Sed nen uacat quoddicit: sicut
dies regis unius Num quẽ legimus inaliqua historia quemqua regum¬
prophoa Otirt̾ sicut alicuius regis dies hox annorũ inobliuionetreduntur postqua

Expanded text:
sed non fuit. Verum est enim, quia usque ad mortem sed non fuit. Verum est enim, quia usque ad mortem Nabuchodonosor fortissimi super omnes gentes Chaldaei Assyriique fuerunt. Postea autem Graecorum et Romanorum populus fortior fuit. « Assur. fundavit eam, » subaudis illam terram. Assur potentissimus et fortissimus homo fuit, a quo fundata est, id est, a quo originem sumpserunt., o Tyre, « in captivitatem transduxerunt robustos » sive captivos « ejus. » Cujus captivos? Tyri « suffoderunt domos ejus. » Quando Nabuchodonosor navigio venit ad Tyrum, non solum muros, sed etiam domos omnes subvertit, et quae antea erat negotiatio civitatum, facta est siccatio saginarum per septuaginta annos. « Et erit in die illa, in sicut dies ita et Tyrus quae eorum malis insultavit. Sed non vacat quod dicit, sicut dies regis unius. Nunquid legimus in aliqua historia, quemque regumpropheta: O Tyre, sicut alicujus regis dies septuaginta annorum in oblivione traduntur, postquam
Abbreviated transcription (Latin):
donosor Quid: ut uenin& aduersũ chanacn. & conterer& fortes eius id est
fortes chananeorũ Tirus ut iã deximus chana neoũ ciuitus erat. & fortissimi
illorũ intiro habittibant. & in contritione tirorũ illorã fortes ꝑemptisunt
Et dexit Subauditur dns Non adicies ultra & cȩtera Calũ nia est: accusatio
F ilia sidonis appellaturtinis: quia ipsi. aedifiucuuerunt eom Glonabatur autem
tirus indiuiti is suis & ac cusabatur ab omnibus incircuitusuo quod suꝑba ess&
ida dyxcc O uirgo filia sidonis : postquiã destrustto fueris non gloriaberis am¬
plius. & non accuscbuntte populi quod tipho suꝑbia in flatasis In ch&im consur
ns fr&e Uox ꝓphi&sȩ adtiniꝰ Inob&im. dest ingrociam sueris: non
ibi requiem de illis dicit qui transierunt marȩ & fugerunt in aegip
Ecceterra chaldeoiũ talis populus non fuit Notandum
quia non doxit non erit

Expanded text:
donosor. Quid? Ut veniret adversum Chanaan, « et contereret fortes ejus, » id est donosor. Quid? Ut veniret adversum Chanaan, « et contereret fortes ejus, » id est fortes Chananaeorum. Tyrus, ut jam diximus, Chananaeorum civitas erat: et fortissimi illorum in Tyro habitabant, et in contritione Tyrorum, illorum fortes perempti sunt. « Et dixit, » subaudis Dominus, « Non adjicies ultra » etc. Calumnia est accusatio. Filia Sidonis appellatur Tyrus, quia ipsi aedificaverunt eam. Gloriabatur autem Tyrus in divitiis suis, et accusabatur ab omnibus in circuitu suo quod superba esset, ideo dixit: O virga filia Sidonis, postquam destructa fueris non gloriaberis amplius, et non accusabunt te populi quod typo superbiae inflata sis. « In Cethim consur prophetae ad Tyrum. In Cethim, id est, in Graeciam si ieris, non  requiem. De illis dicit qui transierunt mare: et fugerunt in Aegyp« Ecce terra Chaldaeorum talis populus non fuit. » Notandum, quia non dixit non erit,
Abbreviated transcription (Latin):
cheldeis Pcingulũ fortitudinẽ siue uires intellege quie inlumbis quicingulũ
cinguntur cingulouis hominis consiftit Consiliũdat ꝓph&atirus Ma¬
dñs ad quid faciendũ: ut conturb& regna Quergna: agiptiorũ moabrit¬
nũ & ceterorũ incircuitutiri Cũ enĩ audissent uni uersa regna quȩ ertonto
incircuitu tirorũ quod illi p̃dationis ruinã sustinerent:nimiotimore per¬
territi dixerunt Quid faciemus nos modo quando regina nr̃t̃a p̃dȩ est daiti :
cerce capiemur achaldeis di fastũ est deregno agiptiorũ Legimꝰ in exochiele¬
quie regnũ aegipti ꝓ subuer sione tiri dedit duis nabucho donosor dicens Filihominis. na¬
bicho donosor seruo meo merces non est reddat ꝓ seruitute qua serui uit mnihi contra trrũ
det manuꝰ suc: modo dicit mandauit Ex tendere manus di est: mandare
Mandare illius : uoluntas Uoluntas: operatio Et cuimanda utt : nabucho¬

Expanded text:
Chaldaeis. Per cingulum, fortitudinem sive vires intellige, quia in lumbis qui Chaldaeis. Per cingulum, fortitudinem sive vires intellige, quia in lumbis qui cinguntur cingulo, vis hominis consistit . Consilium dat prfaciendum? Ut conturbentur regna. Quae regna? Aegyptiorum, Moabitarum, et caeterorum in circuitu Tyri. Cum enim audissent universa regna quae erant in circuitu Tyrorum, quod illi depraedationis ruinam sustinerent, nimio timore perterriti dixerunt: Quid faciemus nos modo, quando regina nostra praedae est data? Certe capiemur a Chaldaeis. Sic factum est de regno Aegyptiorum. Legimus in Ezechielquia regnum Aegypti pro subversione Tyri dedit Dominus Nabuchodonosor, dicens: Fili hominis, Nabuchodonosor servo meo merces non est reddita pro servitute, qua servivit mihi contra Tyrum,det manum suam, modo dicit, mandavit. Extendere manus Dei, est mandare. Mandare illius voluntas, voluntas operatio. Ea virtute mandavit Nabucho