comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ni attalũ cum magna admira¬
mͥ imposuere diuitie. Stupebã ubi
alicuuid ex illis alio atq alio loco
fulserat. Existimabã similia eẽ
totas urbis opes. collatas ⁊ celatas
p̃cium auri argenti q uincunt.
.s. exquisitos colores. lapides ⁊ ues¬
tes. ultra ñ tantũ nr̃os. s ultͣ finẽ¬
fines hostium aduectas. hĩc pue¬
rorum ꝑspicuos cultu atq forma gre¬
ges. hinc feminaꝵ. ⁊ alia q̃ res suas
recognoscentes sũmi imperii fortu
irritare cupiditates hominũ ꝑ se
incitatas: Qͥdsibi uult ista pecũie
pompa : ad discendam a tiariciam
ponunt᷑. ueniunt. ad ordĩem lo¬
cantur. ⁊ mag̃ eluceant ex se mu¬
tuo. Collectaꝵ autẽ in simul tͣnsit
decor ⁊ pulchritudo eaꝵ. ita ⁊ diui¬
tiarũ. ħcle minꝰ cupiditatis istĩc
effero ꝙͣ aituleram. Contempsi di
cas horas ille ordo diuitiarũ lente
dispositus transierit: Hoc totam
uitam nr̃am occupauit: qd̾ to¬
tum diem occupare ñ potuit. Ac¬

Expanded text:
ni cum magna admiramihi inposuere divitiae. Stupebam, ubi aliquid ex illis alio atque alio loco fulserat. Existimabam similia essetotas Urbis opes caelatas, et pretium auri et argenti vincunt, scilicet exquisitos colores, lapides, et vestes, ultra, non tantum nostrum, sed ultra finem hostium advectas. Hinc puerorum perspicuos cultu atque forma greges; hinc feminarum et alia, quae res suas recognoscens summi imperii fortunirritare cupiditates hominum per se incitatas? Quid sibi vult ista pecuniae pompa? Ad discendam avaritiam ponuntur venum, ad ordinem locantur, ut magis reluceant ex se mutuo; collectarum autem insimul, transit decor et pulchritudo earum, ita et divihercle, minus cupiditatis isthinc effero quam attuleram. Contempsi divcas horas ille divitiarum ordo lente dispositus transierit? hoc totam vitam nostram 45 occupabit, quod totam diem occupare non potuit? » Ac
Abbreviated transcription (Latin):
diues ẽ. Item idem. honesta inqͥt
res ẽ. leta paupertas. Illa uͦ nõ ẽ
uitiis. timet pro illis. Nemo aut̃
sollicito bono fruitur. qͥ adqͥrere
uel adic̾e aliqͥd studet. dũ se incre¬
m̃to cogitat. oblitus ẽ usus. rõnes
accrpit. forum conserit. Klar ⁊ ñ¬
uͭͬ. fͣ.s. fit ex dño procurator. Item¬
nit: diues ẽ. Non qͥ parũ ht̃. s qͥ
plus cupit: pauper est. Qͥd enĩ re¬
in horreis lateat. qͣntum pascat ⁊
fen̾et. si alieno inuidet. si ñ accͥsi¬
ta. s acqͥrenda computet: Qs sit
diuitiaꝵ modus: q̃ris. Primus:
habere qd̃ necc̃e est. scds: qd̾ sat

Expanded text:
est. Item idem : Honesta, inquit, res est laeta paupertas. Illa vero non est vitiis, timet pro illis. Nemo autem sollicito bono fruitur. Adjicere illis aliquid studet, dum de incremento cogitat; oblitus est usus, rationes accipit, forum conterit, Kalendarium versat, fit ex Domino procurator, enit, dives est. Non qui parum habet, sed qui plus cupit pauper est. Quid enim rein horreis jaceat, quantum pascat vel feneret, si alieno imminet; si non acquisita, sed acquirenda computet? Quis sit divitiarum modus, quaeris? Primus: habere quod necesse est. Secundus: quod sat
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ hee duplices. Qdam enĩ st̃ p̃cepti.
uñ fili inice pedem tuũ incõpedes
ut in claustralib. uñ dicunt᷑ uiri
compediti. Compedes autẽ nature:
nimis hodie aggrauant. De quib¬

Expanded text:
uplices. Quaedam enim sunt praecepti. Unde: Fili, injice pedem tuum in compedes ut in claustralibus. Unde dicuntur viri compediti. Compedes autem naturae hodie nimis aggravantur. De quib
Abbreviated transcription (Latin):
uidens. hec quidem a deo ẽ. s
Qa parit ꝯtemptum. ⁊ reso¬
liutionem ⁊ ignauiam. Uñ in
pace ecc̃e: amaritudo amaris¬
sima. Et poeta. Nos longe pa

Expanded text:
idens . » Haec quidem a Deo est, sed quia parit contemptum, resolutionem et ignaviam. Unde: « In pace, ecce amaritudo mea amarissima . » Et poeta: Nunc pa
Abbreviated transcription (Latin):
surus es. Digniorem .s. ⁊eloqntio¬
breos. gracilem ⁊ tenuem uocẽ
hũit moyses. Et necc̃e erat cla¬
mosa uoce uti. ꝓpter regiũ fas¬
Et ẽ sũma. qi nͤͨ tardus erat lin¬
os eiꝰ. Erat enim qͣntum ad e¬
gyptios sonore uocis. ⁊ eloqͣntie
qi se reputabat ad hoc offm̾ in¬

Expanded text:
scilicet digniorem et eloquentio Hebraeos gracilem et tenuem vocem habuit Moyses, et necesse erat, clamosa voce uti, quia propter regium faset est summa, quia nec tardus linos ejus. » Erat autem, quantum ad Aegyptios, sonorae vocis et eloquentiae d se reputabat ad hoc officium in
Abbreviated transcription (Latin):
hoc facit qd̾ iosue successori mo¬
ysi dicitur. Confortare ⁊ esto ro¬
bustus. Item. cũ eccł̃ia traditur
indigno: potest hel cũ filiis iscł.
conq̃ri ⁊ dicere. heu tͣnslata est
gła dñi de isrł. qi capta ẽ archa
dei. Phylistuim asportau̾unt eã
alapide adiuitorii in adorotũ.¬
.i. in ignem concupiscentie. et
nuchis. mollib ⁊ st̾ilib. ⁊ in¬
doctis dispensanda ꝯmittuntur.
hoc idem deflet ih̾emias ĩtͤnis
dicens. Egressa ẽ a filia sẏon de¬

Expanded text:
Cui sicut Josue successori Moysis ter dicitur: « Confortare et esto robustus . » Item: Cum Ecclesia traditur indigno, potest Heli cum filiis Israel conqueri et dicere: « Heu! translata est gloria Domini de Israel, quia capta est arca Domini. Philisthiim enim asportaverunt eam a lapide adjui, in ignem concupiscentiae, « enuchis mollibus, sterilibus et indoctis dispensanda committuntur. Hoc idem deflet Jeremias in Threnis, dicens : « Egressus est a filia Sion
Abbreviated transcription (Latin):
carnis uel corporis crucifigendo
illud cum uiciis ⁊ concupiscenti
is abstinentia. continentia. ne
hõ ruat in p̃cipicium. Et ut cõ¬
posito gradu uehat tm̃ sessorem.

Expanded text:
entum corporis, crucifixione illius « cum vitiis et concupiscentiis , » abstinentia et continentia, ne homo ruat in praecipitium, et ut composito gradu vehat tantum insessorem,
Abbreviated transcription (Latin):
apls ad thymo .ii. Sollicite cura
te ipsum ꝓbabilem exhibere
lem apd̾ deum exhibeas: ut tͥ
połs obediat inconfusibilem.
Glosa. ut dictis oꝑaconsonent.
nec erubescas uel timeas enͣm¬
recte tractantẽ u̾bum u̾itatis.
Glosa. sed̾m competentiam sin

Expanded text:
 cura teipsum probabilem exhibere talem apud Deum exhibeas, ut tibi populus obediat. « Inconfusibilem, » ut dictis opera consonent; nec erubescas, vel timeas evanrecte tractantem verbum veritatis, scilicet secundum competentiam sin
Abbreviated transcription (Latin):
Suscitauit dñs sp̃m othonielis.
nͥ dato sibi signo uelleris cõpluti.
⁊ aree madide. Deinde econtͣrio
arce complute. ⁊ uelleris siccati.
pͥus datis tͥ nõ dico signis mira¬
culoꝵ. s signis uirtututũ ⁊ bo¬

Expanded text:
suscitavit Dominus spiritum Othonielis ,dato sibi signo velleris compluti et areae aridae, deinde econtrario, areae complutae et velleris siccati vprius datis tibi, non dico signis miraculorum, sed signis virtutum et bo
Abbreviated transcription (Latin):
latus autẽ ẽ ciuitas munita uͥ¬
tutib. columpna sustentanser¬
cłiam. mutꝰ eam circuiendo. Ad
qͣm sicut ad ciuitatẽ refugii:
confugiendum subditis. Quia
głiosa dc̃a st̃ de te ciuitas del¬

Expanded text:
latus autem civitas est munita virtutibus, columna 147 sustentans Ecclesiam; murus, eam tuendo, ad quem, sicut ad civitatem refugii, confugiendum subditis, quia: « Gloriosa dicta sunt de te, civitas De
Abbreviated transcription (Latin):
Notabilit̾ notandũ. qd̃ iob. iere¬
cincti lumbos qͥdam tinicis pel¬
liceis. qͥdã corrigiis q̃dã asꝑitate¬
uite ⁊ mac̾atione carnis milist
ad p̃dicandum. Hoc idem p̃ceptũ

Expanded text:
Notabiliter notandum quod Job, Ecinctis lumbis, quidam tunicis pelliceis, quidam corrigiis, quidam asperitmaceratione carnis missi sunt ad praedicandum. Hoc idem praeceptum
Abbreviated transcription (Latin):
sum ꝯmittenda eẽt archahiis qͥ
ecte dignam administratoẽm.
uñ caueant ne sibi mures exta¬
les eoꝵ corrodant. similiq pena
philisteoꝵ ꝑcutiantur ꝓmouen¬
tis indignos. Sic ꝙ promoti time¬
ant. ne corruant si c̃ dagon. ca¬
pite truncato. ⁊ abscisis sũmita¬
tib manuum ⁊ pedum ip̃oꝵ.
ut oĩo sint inutiles. Qd̃ sepe ul¬

Expanded text:
committenda esset arca his, qui esiae dignam administrationem. Unde caveant sibi ne mures extales eorum corrodant similique poena Philisthaeorum percutiantur promoventes indignos, sicque promoti timeant ne corruant sicut Dagon capite truncato, et abscissis summitatibus manuum et pedum ipsorum, ut omnino sint inutiles. Item:
Abbreviated transcription (Latin):
Non ad necc̃itates regias p̃paran¬
das. ñ ad mouendũ arma. ñ ad
uiuendũ ⁊ eqͥtandũ pompatico
apparatu. uel habitu. ñ ad ocian¬
eruduet pͥncipes eiꝰ sic semerip̃m.

Expanded text:
Non ad necessitates regias praeparandas, non ad movendum arma, non ad vivendum et equitandum in pompatico apparatu vel habitu, non ad otianerudiret principes ejus sicut semeti
Abbreviated transcription (Latin):
dei ꝯtaminantes. ut p̃gnantib
nĩ tc̃ tͥbulatio magna. qͣlis nõ
fuit ab inicio mundi. ꝓcedens ex
ambitõe dignitatũ ⁊ honoꝵ. que
inchoata ẽ tempore legis. qñ iu¬
dei apͥncipib romanis em̾unt
sũmum sac̾dotium. Itẽ si ãnas¬

Expanded text:
ntibus nim tunc tribulatio magna, qualis non fuit ab initio mundi , » procedens ex ambitione dignitatum et honorum quae inchoata est tempore legis; quando Judaei a principibus Romanis ambierunt summum sacerdotium. Sed n
Abbreviated transcription (Latin):
tria. ludere qui nescit campestͥb
abstinet armis. Abtotanũ egro I¬
sim. Sic ⁊ mͦ currimꝰ decti ⁊ indodi¬
cupet extremũ scabies. mͥ tupe re¬
linqͥẽ. Et qd̃ nõ didici. sane nescire

Expanded text:
t: Ludere qui nescit campestribus abstinet armis. . . . . Abrotonum aegro Nsim. Sic et modo currimus docti, indocupet extremum scabies; mihi turpe relinqui est, Et, quod non didici, sane nescire
Abbreviated transcription (Latin):
timent eis uti. fc̃ĩ canes muti. ñ
audentes latrare. uel mutire corã
pͥncipib. ne sarcinas amittãt in¬
utiles. S obicies. Sunt qͥd̾ inecc̃a¬
uate ut pote scolares. ⁊ magr̃i sco¬
larũ. S qͦrsum hec ambitio. Tales
mͦ tanqͣm uiles ⁊ inutiles ñ eli¬
guntur in fabros ecc̃e. Et ideo uł
modicũ uel nullum hñt in ea lo
cum. ut ei prodesse possint. Uñ

Expanded text:
timent eis uti, facti « muti canes non audentes latrare » vel mutire coram principibus, ne sarcinas inutiles amittant. Sed objicies: Sunt equidem in Eccle scholares, et magistri scholarum. Sed quorsum haec objicio? Tales modo tanquam viles et inutiles non eliguntur in fabros Ecclesiae, et ideo vel modicum, vel nullum habent locum in ea, ut ei prodesse possint. Item
Abbreviated transcription (Latin):
Item. ieñꝰ. ad paumachiũ. uel¬
rus honor uilescit inturba ⁊ apd̾̃
bonos uiros fit indigna dignitas
qͣm multi mali possident. huius
autẽ indigne ꝓmotõis indignoꝵ
qͣtuoe sunt cause. amor carns ste¬
ma gen̾is. fauor adulatõis. aures

Expanded text:
Item Hieronymus ad Pammachium rus honor vilescit in turba, et apud bonos viros fit indigna dignitas, quam multi mali possident. 143 Hujus autem indignae promotionis indignorum quatuor sunt causae: amor carnis, stemma generis, favor adula
Abbreviated transcription (Latin):
h̾esim dampnatã incurres. Qd̃
tione nõ tececedas. Item. ex hac
cellula u̾borũ. hoc ẽ corpꝰ meum.
elicitur fides de corꝑe xp̃i habita.
at fides catholica: sratĩ deuiares.
Ita uidetur eẽ. ⁊ in mandatis
morum. q̃ qͥdem facilia st̃. nlła¬
q expositione indigent. si ĩplen¬
tur in oꝑe. q̃ etiam impleri de¬
bent. qͣi de articłis fidei ẽ. fides .⁊t.
locum. Credidi ꝓpt̾ qd̃ locutꝰ sum:
ait. fidelis serius ẽ. qͥ qd̃ accepit:
impendit. ⁊ lucratur. Qͥ scil lo¬
qͥtur ⁊ oꝑatur u̾itatẽ ꝙͣ credit.
ut iste qui ait. Credidi ꝓpt̾ qd̃
locutꝰ sum. Qͥ non tm̃ credidit
cet̾a que fides exigit. articdos
fidei .s. s ⁊ simul cũ illis credidit
do. oꝑando. ⁊ qͣm penãtacendo.
uel mandata omittendo. Cum

Expanded text:
haeresim damnatam incurreres: quod tione non recedas. Item: Ex hac cellula verborum: « Hoc est corpus meum , » elicitur fides de corpore Christi habita, at fides catholica, statim deviares. Ita videtur esse in mandatis morum, quae quidem facilia sunt, et nulla expositione indigent, si implerentur in opere, quae etiam impleri debere, quasi de articulis fidei est. Fides enim locum: « Credidi, propter quod locutus sum , » ait : Fidelis servus est, qui quod accepit, impendit et lucratur, qui scilicet loquitur et operatur veritatem, quam credit, ut iste, qui ait: « Credidi propter quod locutus sum. » Qui non tantum credidit caetera quae fides exigit articulo fidei, sed et simul cum illis credidit, ndo, operando, et quam poenam tacendo, vel mandata omittendo. Item
Abbreviated transcription (Latin):
rib. Duo enim sc̃ necc̃ia ad salu¬
tem. uia fidei. ⁊ lux moꝵ. Si gͦ
parum deuiantẽ a fide. uocamꝰ
hereticũ. ⁊ increpamꝰ dicentes
eum nõ eẽ in uia. s ext᷑. qͣre
similr̃ recedentẽ. in modico a
luce moralium p̃ceptoꝵ ñ ar¬
guimꝰ. obicientes ei qd̾ iam us̃
sit inluce. s in tenebris. Nõ sobriꝰ
s ebriꝰ: sobrietatem scił uite ex¬

Expanded text:
ia ad salutem: Via fidei et lux morum. Si ergo parum deviantem a fide vocamus haereticum, et increpamus, dicentes eum non esse in via, sed extra; quare et similiter recedentem in modico a luce moralium praeceptorum non arguimus, objicientes ei, quod jam non sit in luce, sed tenebris; non sobrius, sed ebrius, sobrietatem vitae ex
Abbreviated transcription (Latin):
alt addendo uł minuendo. uł
remittendo ꝙͣ nobis statutũ ẽ.
⁊ expõitum a scĩs. expon̾entur.
⁊ interp̃tarentur. cur in luce
ꝙ tradita. ⁊ in luce ⁊ manifes¬
tatione u̾boꝵ. licet nobis nob̃¬
sine errore notabili asserere.

Expanded text:
dendo, vel minuendo, vel remittendo, quam nobis statutum est et expositum a sanctis exponerentur et interpretarentur, cur in luce sque tradita in luce et manifestatione verborum, licet nobis sine errore notabili afferre
Abbreviated transcription (Latin):
arcta ẽ uia q̃ ducit ad uitam.
hanc gͥ portam nõ inuenimꝰ.
uel si inuenimꝰ: eam suꝑflua
expositõe. potiꝰ qͣ amore adeo
dilatauimꝰ: ꝗ qͣi angustias iã¬
nõ habeat. Ut sic intremꝰ ꝑ latã
pro uoluntate exponendo. cũ¬
art sine amore. Solus enĩ deia¬
mor ẽ: qui angusta ⁊ difficili¬
a dei mandata: leuia facit et
ꝓpe nulla. Itẽ. ualde terrere pot̃
qr ueni soluere .i. nõ impłẽ le

Expanded text:
ae ducit ad vitam . » Hanc igitur portam non invenimus, vel si invenimus eam, superflua expositione potius quam amore adeo dilatavimus, quod jam angustias non habeat, ut sic intremus per latam pro voluntate eam exponendo, cuari sine amore. Solus enim Dei amor est, qui angusta et difficilia Dei mandata levia facit, et prope nulla. Item: Valde terrere potest q
Abbreviated transcription (Latin):
Itẽ . in iohe. Si litt̾is moysi ñ cre¬
ditis. quomͦ u̾bis meis credetis.
qͥ legis p̃cepta q̃ ext̾iora sunt im¬
plere negligit. euungłica q̃ ꝑ
fectiora sunt ⁊ subtiliora. młto
minꝰ implere ualebit. Itẽ. ꝑsal¬
mista. Os meũ locĩtur sapĩam
de fide scił. ⁊ meditatio cordis

Expanded text:
cap. V: « Si litteris Moysi non creditis, quomodo verbis meis credetis? qui legis praecepta, quae exteriora sunt, implere negligit, evangelica, quae perfectiora sunt et subtiliora, multo minus implere valebit. Item: « Os meum loquetur sapientiam, » de fide, « et meditatio cor
Abbreviated transcription (Latin):
sollicitus. Item. Cũ res publica
des. in q̃dam cã iurass: respondit
se ñqͣm iuraturũ. Et qr puta¬
bant eũ nõ hoc dixisse serio: ite¬
rum asseruit dicens. xͥanꝰ sum.
ñqͣm iurabo. Et ideo tractꝰ iniqͦ:
suscepit martyriũ. xͥano enim

Expanded text:
oquitur. Idem cum Respublica des, in quadam causa jurasset, respondit se nunquam juraturum. Et quia putabant eum hoc dixisse serio, iterum asseruit, dicens: Christianus sum, nunquam jurabo. Et ideo protinus suscepit martyrium. Item
Abbreviated transcription (Latin):
añ ꝗͣ de hac mutabili forma
mutentur. in immutabłita¬
tem. iota unũ .i. minimum
de nõ dicendo ei racha. uel fatue.
de subueniendo ei. etiã ĩ asno
eiꝰ subleuando. de ñ uestiendo mol¬
lib. de nõ dñando ꝓximis i bm̾i.
aut unꝰ apex .s. minimulũ man¬
uel pars litt̾e suꝑior. ad decorem
Euntes gͦ docete om̃es gentes bap¬
titantes eos in nõie pr̃is ⁊ filii

Expanded text:
am, de hac mutabili forma, mutentur in immutabilitatem, iota unum » minimum de non dicendo ei, « raca, » vel « fatue, » de subveniendo ei, etiam in asino ejus sublevando; de non vestiendo mollibus, de non dominando proximis, et aut unus apex » id est minimulum manvel pars litterae superior, ad decorem Euntes, docete omnes gentes, baptizantes in nomine Patris, et Filii
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ maxime nobis obici pot̃. cũ
dicamꝰ om̃ia ẽẽ inluce ⁊ aꝑta ĩ
doctrina xp̃i. cur sic a spũ uiui¬
ficante. ⁊ litt̾a eiri ingelica plana
recessimꝰ. exponendo. ⁊ allegorizan¬
alitt̾a euungelii uiuificante.
gebant antiqͥs in figura. S uos
simplicitatem euuͣngelii. allego¬
rica ⁊ multiplici expõitẽe oñatis.¬
⁊ ita legem uĩam diuino ore ꝓla¬
tam inhonoratis. Qlibet uͦ suã
facit expositoẽm dicens .s. sic uo¬
Et qr nullus ir̃m legem suam
obseruat. nolo ẽẽ xͥ anus. s ĩsis¬
to uet̾i. ñ eam corrumpens. Itẽ.¬
Nota qͥd dix̾it iuuenis bone in¬
dolis ⁊ magne spei moriens re¬
mis. Nõdum om̃ia reddidi. ha¬
bui administratõem quandã.
⁊ dedit ille mͥduos capones.⁊
ille aliꝰ duos caseos. ⁊ hꝰmͦ exenia.
reddite om̃ia. Cui dicebãt socii.
⁊ sacerdotes ip̃i. Nõ st̃ talia red¬
denda. uos ml̾tum laborãtis pro
tenebar. Iusticiam illis facere
debebam. Nõ qͣm uolo suꝑ hiis

Expanded text:
 autem nobis objici potest, cum dicamus omnia esse in luce, et aperta in doctrina Christi, cur sic a Spiritu vivificante, et littera evangelica plana recesserimus, exponendo et allegorizana littera Evangelii vivificante, gebant antiquis in figura ; sed vos simplicitatem Evangelii allegorica et multiplici expositione oneratis; ita legem vestram ore divino datam in honoratis. Quilibet enim suam facit expositionem, dicens: Sic vo nullus vestrum legem suam observat, nolo esse Christianus, sed insisto, neque eam sum corrumpens. IteNota quid dixit juvenis bonae indolis et magnae spei moriens Remis: Nondum omnia reddidi, habui administratorem quemdam, et dedit ille mihi duos caupones, ille alius duos caseos; ex aequo reddite omnia. Dicebant socii et sacerdotes: Non sunt talia reddenda. Vos multum laborabatis pro tenebar. Justitiam ipsis facere debebam. Nunquam volo super his
Abbreviated transcription (Latin):
mana. q̃ ad libitũ nr̃m muta¬
ri uel interp̃tari possint. Qui
autẽ timet dñm. in manda¬
tis eiꝰ uolet nimis. ut mag̃ eis
innitat᷑. ꝙͣ uoluntati sue. ñ
iudicans ea difficilia impleri.

Expanded text:
mana, quae ad libitum nostrum mutari, vel interpretari possunt. Qui autem timet Dominum, in mandatis ejus volet nimis ; ut magis eis innitatur quam voluntati suae; non judicans ea difficilia impleri,
Abbreviated transcription (Latin):
Et dñs uiatori p̃cipit. ut sit ꝯ
sentiens adu̾sario suo in uia.
Nõ autẽ imitetur uel seqͣtur
uoluntatem suam. s adu̾sa¬
rium. Contra hꝰmͦi hõies sola¬
tium stulticie sue q̃rentes:
Pax multa diligentib legem
tuam ⁊ ñ ẽ illis scandalum.¬
qr nec ip̃i scandalizant: nec
scandalizantur. uł ip̃a lex nĩ
ẽ illis scandalum. Qͥa qͥ legem
diligit. si quid in ea intelligi.
honorat. Et qd̃ absurde sonar
uidetur. iudicat magnũ. et
se nescire. Ideo lex nõ ẽ illis scan¬
dalum. qr fides eiꝰ ex ea pendet.

Expanded text:
pit, ut sit « consentiens adversario suo , » non innitatur, vel sequatur voluntatem suam, sed adversarium. Contra hujusmodi homines solatium stultitiae suae quaerentes, multa diligentibus legem tuam, et non est illis scandalum» nec ipsi scandalizant, nec scandalizantur, vel ipsa lex non est illis scandalum, quia qui legem diligit, si quid in ea intelligit, honorat, et quod absurde sonare videtur, judicat magnum et se nescire. Ideo « lex non est illi scandalum, » quia fides ejus ex ea pendet,
Abbreviated transcription (Latin):
sa ⁊ grauis: seqͥmini me. et
ego uobis obtemꝑabo. Et̃ sic ĩ¬
dulgens plures ꝯcubinas laxã¬
do frena incibo ⁊ potu. ⁊ cura
corporis: induxit eos in errorẽ
qui adhuc dr̃ error machome¬

Expanded text:
sa et gravis, sequimini me et ego eam vobis temperabo. Et sic indulgens eis plures concubinas, laxando frena in cibo et potu, et cura corporis, induxit eos in errorem, qui adhuc dicitur error Mahome
Abbreviated transcription (Latin):
positõem. Noli nucleũ de testa eli¬
ere alt̾a testa. Adhere ꝓpiꝰ simpli¬
bñ b̾s martinꝰ. qͥ obiuꝰ ouicłe ton¬
se ait. Diu ẽ qd̃ non uidi quie
Item ⁊̃ clamidem suã pauꝑi di¬

Expanded text:
xpositionem. Noli nucleum de testa eliere altera testa. Adhaere prius simplibene beatus Martinus qui obvius oviculae tonsae, ait: Diu est quod non vidi qui Idem etiam chlamydem suam di
Abbreviated transcription (Latin):
mollicie. Qͥ iuxta uoluntatem
suam uiu̾e cupientes. eam pͣua
⁊ molli expositõe ad nichilum re
digi ⁊ euanesc̾e faciunt. Cũ ue¬
lum templi scissum sit. ut etiã
infirmis scã appareant. si dilexe¬
rint. si ocłos in celũ leuau̾int. ñ
statuentes ocłos suos declinare ĩ¬

Expanded text:
evanescit. Quia juxta voluntatem suam vivere cupientes, eam prava et molli expositione adnihilant, et evanescere faciunt, cum « velum templi scissum sit , » ut etiam infirmis Sancta appareant, si dilexerint, si oculos in coelum levaverint; non « statuentes declinare
Abbreviated transcription (Latin):
rauit illũ. Et in eo ꝑauit uasa
mortis ⁊ c̃. leui. gantes ⁊ remit¬
tentes hc̃ arcũ qͥd aliud satagũt
nͥ ut lex diuina de sua pendeat
int̾pretatõe. uoluntatẽ. morib
⁊ consuetudine. cũ potiꝰ ħom̃a
de illa pendere debeant: Arcum¬
itaq istum flectunt. ⁊ remissũ
te sua: praui int̾pretes. nolen¬
tes legem dei sequi. s suas pͣuas
uoluntates. ñ se dirig̾e ⁊ modi¬
ficare scd̃m tramitẽ ⁊ regłam
sacre scripture. nec eam inter¬
rogant scd̃m qd̃ scriptũ ẽ Ideo

Expanded text:
ravit illum, et in eo paravit vasa mortis . » Levigantes autem et remittentes hunc arcum, quid aliud satagunt, nisi ut lex divina de sua pendeat interpretatione, voluntate, moribus et consuetudine, cum potius haec omnia de illa pendere deberent? Uitaque istum flectere et remittere sua pravi interpretes, volentes legem Dei sequi pravas voluntates eorum, non se dirigere et modificare secundum terminum et regulam sacrae Scripturae, nec eam interrogant secundum quod scriptum est. Ideo
Abbreviated transcription (Latin):
contͣ dei p̃cepta securitatem:
ita p̃sumptione.⁊tem̾aria se¬
curitate arguendi sunt. qui
sacre scripture rigorem. arcũ
ta int̾pretatiõe emolliũt. di¬
lica. ẽẽ cerimonialia. apłis
data. nõ mod̾nis q̃dam ꝯsilia.
q̃dam ꝑfcĩs ꝓposita. ꝓ loco. pro
tempore. ꝓ ꝑsona. ⁊ huiꝰ modi.¬

Expanded text:
contra praecepta Dei securitatem, ita praesumptione et temeraria securitate arguendi sunt, qui sacrae Scripturae rigorem, arcum ta interpretatione emolliunt qulii esse caeremonialia, apostolis data, non modernis, quaedam consilia, quaedam perfectis proposita, pro loco, pro tempore, pro persona, et hu
Abbreviated transcription (Latin):
dei. Et ita praui isti argẽtarii
uel aurifices. uł pictores. qͥ ui
artificiali .i. ferm̃tata. uel suꝑ¬
flua int̾pretatione dehonestãt.
caupones tui miscent aꝙͣ uino.
p̃cepta sacre scripture qͥb debet
auditores corrigere. ad illorũ
uoluntatem emollit: sensu¬
suo immixto uinũ corrũpit.¬
cera uoluntas in sac̃ scͥpturaꝯ

Expanded text:
 Et ita pravi sunt illi argentarii, vel aurifices, vel pictores, qui meartificiali, id est, fermentata vel superflua interpretatione dehonestant. Caupones tui miscent aquam vino. praecepta sacrae Scripturae, quibus debet auditores corrigere, ad eorum voluntatem emollit, suo sensu immisto, vinum corrumpit.cera
Abbreviated transcription (Latin):
nitõem. Sepe enim qͥs añ cõfes¬
ie qͦ errore. curatur a confessore
ꝑ doctrinã. uñ infigura huiꝰ
cognitõis ⁊ distinctõis lepraꝵ.
moyses suspectos de lepra: reclu¬
debat ꝑ .uii. dies. ⁊ item ꝑ alios

Expanded text:
nitionem. Saepe enim quis ante confess, minus; de quo errore curatur a confessore per doctrinam. Unde in figura hujusmodi cognitionis et distinctionis leprarum, Moyses suspectos de lepra recludebat per septem dies, et item per alios
Abbreviated transcription (Latin):
homo: tẽ potestatẽ suã ex mag¬
na ꝑte consecutus ẽ. Tũc enim
pͥmo potens ẽ sui. Prima enim
confessio inchoat. Scd̃a ꝓuehit.
triplex confessio: notatur in
illo breuiloqͥo. Notꝰ in iudea d̾s.
in isrł magnum nom̃ eiꝰ. Et fc̃s

Expanded text:
homo potestatem suam ex magna parte consecutus est. Tunc enim primo potens est sui. Prima enim confessio inchoat, secunda provehit, triplex confessio notatur in illo breviloquio: « Notus in Judaea Deus, in Israel magnum nomen ejus: et factus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯmunioni hominũ associabat.
lepsos: extra castra proitiebat.
Si gͥ moyses tantam curam ⁊ di¬
ligentiam adhibebat figure. se¬
pe ⁊ it̾um aspiciendo macła in¬
fectum. si leꝓsus ẽẽt. qͣntomag̃
adhibenda eẽt u̾itati. a sacerdo¬
tib euuingelii: utinã ⁊ tanta.
Ad oris etiam confessionẽ. nͨ nõ
⁊ cordis expͥmendam: tundimꝰ
pectora. ad similitudĩem mu¬
lieris tundentis ollam. ⁊ excuti
entis muscas. sepe ⁊ multum
inspicientis: si aliqͣ in fundo
remanserit. Ita ⁊ cor qd̃ ẽ re¬
ceptacłm malaꝵ cogitatõnũ
in qͦ oĩa pcc̃a recipiuntur: ⁊ ꝯ¬

Expanded text:
munioni hominum associavit, leprosum extra castra ejecit. Si Moyses tantam curam et diligentiam adhibuit figurae, saepe et iterum inspiciendo macula infectum, si leprosus esset, quanto major adhibenda esset veritati a sacerdotibus Evangelii? Utinam et tanta! Ad oris etiam confessionem, nec non et cordis exprimendam, tundimus pectora, a simili mulieris tundentis ollam eentis muscas, saepeque et iterum inspicientis, si aliqua in fundo remanserit; ita et cor quod est receptaculum malarum cogitationum, in quo omnia peccata concipiuntur,
Abbreviated transcription (Latin):
confessores denoĩabantut. Non
enim confessor antiquitꝰ. ⁊ in
pͥmitiua eceͣ dicebatur aliqͥs:
nͥ martỹr. uel tractꝰ ⁊ paratus.
ad exꝑim̃tum gladii ⁊ marty¬
urbanꝰ ppͣ. solitus qͥesc̾e inter
sepulchra martyrum.bis fc̃s
ẽ confessor. Qͥa ductꝰ ẽ ad exꝑi¬
m̃tum gladii peo confessione
autem dilatatũ ẽ hoc nom̃ .s.
confessor. Nam confessor dr̃¬
nunc: qͥlibet uere penitens.
Est autẽ confessio ad peniten¬
tiam: triplex. cordis . s. prima.¬
sacerdoti .s. Ite ⁊ ostendite uoᷤ
sacerdotib. Tercia operis. Con¬
fessio autẽ oris ad pñiam: tͥ¬
plici cã indicta. ⁊ inducta ẽ¬

Expanded text:
confessores denominabantur aliqui. Non enim confessor antiquitus et in primitiva Ecclesia dicebatur aliquis, nisi martyr, vel tractus et paratus ad experimentum gladii et martyUrbanus solitus quiescere inter sepulcra martyrum, bis factus est confessor, ductus ad experimentum gladii pro confessione autem dilatatum est hoc nomen confessor usque ad confessquilibet vere poenitens. Est autem confessio ad poenitentiam triplex: Cordis, quaimperantis: « Ite, ostendite vos sacerdotibus ; » et operis. Confessio autem oris ad poenitentiam triplici ex causa indicta
Abbreviated transcription (Latin):
tia pcc̃i lateat. nulla palliati¬
fessione operis ita dicetur. hec
autẽ triplex confessio docetur.
in hac formula u̾boꝵ. Inexitu
isrł de egẏpto.do. ia. de .po. bar.¬

Expanded text:
tia peccati lateat, nulla palliatifessione operis ita dicetur. Haec autem triplex confessio dicetur in hac summula verborum: « In exitu Israel de Aegypto, domus Jacob de po
Abbreviated transcription (Latin):
laxaret habenas. Cõmutatio etiã
m tium inq̾bdam ꝓuinciis ubi
copia monete ñ est. locum tenet
contractus uenditõis ⁊ emptõnis.
Ut pro mecce: merces. ꝓ animali:
animal accipiat᷑. Sic ⁊ ꝯmutatõ
insp̃ualib. empcõi ⁊ uenditõni
ñ multũ uidetut absimilis¶ ⁊ ꝙ
faciat symoniam. hac probatur.

Expanded text:
acere videtur. Commutatio etiam mercium in quibusdam provinciis, ubi copia monetae non est, locum tenet contractus emptionis et venditionis, ut pro merce merx, pro animali animal accipiatur. Sic et commutatio in spiritualibus, emptioni et venditioni non multum videtur absimilis, et quod facia
Abbreviated transcription (Latin):
si iste legitime sortitus ẽ ecc̃am.
⁊ q̃rit occõnes ut eam dimittat.
qr alia pinguior ẽ ⁊ ub̾ior: scd̃m
penam statutam incanonib
puniri debet. ⁊ in ea man̾e om̃i

Expanded text:
Si iste legitime sortitus est ecclesiam, et quaerit occasionem ut eam dimittat, quia alia pinguior est et uberior, secundum poenam constitutam in canonibus puniri deberet, et in ea manere omni
Abbreviated transcription (Latin):
tor depingens dolorẽ parentũ.
filii pr̃is familias mortui. cuim
uentũ ẽ ad dolorẽ pr̃is expͥmen¬
panno. Ut hoc ẽẽt signũ ĩm̃si.
⁊ in explicabilis doloris. Sie
uerbis nris de gaudio patͥe
finem imponimus. Insinu¬
antes ꝑ hoc illud ẽẽ imm̃sum
⁊ in explicabile.

Expanded text:
tor depingens dolorem parentum filii patrisfamilias mortui, cum ventum esset ad dolorem patris exprimencaput, ut hoc esset signum immensi et inexplicabilis doloris: sic verbis nostris de gaudio patriae finem imponimus, insinuantes per hoc illud esse immensum et inexplicabile.
Abbreviated transcription (Latin):
iocunditas eterna: ĩ du¬
obus. In cogitatione dei ⁊ gau¬
dio sanctoꝵ in patria. De cog¬
nitione legitur in euungłio
Iec ẽ autem uita eterna: ut cog¬
ioscant te deum uerum. ⁊ quẽ
misisti iħ̃m xp̃m. Ꝙenim ma
ius qͣm uidere deum facie ad
faciem. eumꝙ cognosc̾e. siẽ et
cogniti sumꝰ: De gaudio legimꝰ.
qr gaudebit cor lt̃m. ⁊ gaudium
lst̃m nemo tollet auobis. h gau¬
diũ de uisione ⁊ societate dei. mag¬
num ualde: admitans ꝓpħa: ex¬
damando ait. Qtͥdenim mͥẽ in ce¬
mundꝰ lenticula rufa ẽ. habita

Expanded text:
cunditas aeterna in duobus: In cognitione Dei, et gaudio sanctorum in patria. De cognitione legimus in Evangelio: « Haec est autem vita aeterna, ut cognoscant te verum Deum, et quem misisti jus, quam videre Deum facie ad faciem, eumque cognoscere, sicut et cogniti sumus? De gaudio legimus: « Quia gaudebit cor vestrum, et gaudium vestrum nemo tollet a vobis . » Hoc gaudium de visione et societate Dei magnum valde, admirans Propheta, exclamando ait: « Quid enim mihi est in coemundus « lenticula rufa » est , habita
Abbreviated transcription (Latin):
eam in eternũ. Et alibi. Exulta¬
bunt sc̃ĩ ingła. letabunt᷑ in cu
suis. hoc ẽ inconscienciis. uel
mansionib suis. hoc gaudium
ait in alio loco. Hec recordatus
sum. ⁊ effudi in me aĩam meã.¬

Expanded text:
am in aeternum . » Et alibi: « Exsultabunt sancti in gloria, laetabuntur in cubilibus suis , hoc est, in conscientiis, vel mansionibus suis. Hoc gaudium a, in alio loco ait: « Haec recordatus sum, et effudi in me spiritum me
Abbreviated transcription (Latin):
troducti innuptias sponsi ⁊
sponse. agno uescem᷑ simacu¬
lato. Cum sponsus transiens
ministrabit cunctis ⁊ singulis.
Quarũ nuptiaꝵ ⁊ thalami in¬
gressum: p̃uidens ꝓpħa ait.
letatus sum in his q̃ dc̃a st̃ mͣ.

Expanded text:
troducti ad nuptias sponsi et sponsae, Agno vescemur immaculato, cum sponsus transiens ministrabit singulis nobis. Quarum nuptiarum et thalami ingressum praevidens Propheta, ait: « Laetatus
Abbreviated transcription (Latin):
in ꝑabolis. Dirige semitã pedibus
tuis. ⁊ oẽs uie tue stabilientur.¬
psalmꝰ. firmam̃tum ẽ dñs tim̃ti¬
b eum. Et̃ petro dc̃m ẽ adño. Con¬
firma tuos. Inconstantes enim
harundini uento agitate ꝯꝑan¬
tur. Item. dauid ait. Lecetur cor

Expanded text:
 Dirige semitam pedibus tuis, et omnes viae tuae stabilientur. Firmamentum est Dominus timentibus eum . » Et Petro dictum est: « Confirma fratres tuos . » Inconstantes enim arundini omni vento agitatae comparantur . Et David ait: « Laetetur cor
Abbreviated transcription (Latin):
firmauit faciem suam. ut iret
sussum. ut sit apd̾ me ẽ m nõ:
Item. sd̾. Stabiles estote ⁊ immo¬
biles. habundantes in om̃i oꝑe¬
dñi semꝑ. Itẽ. Inconstantẽ salo¬
mon apostate equiꝑat. in ꝑabo
lis dicens. Homo apostata ⁊ le
uis uir inutilis. graditur ore
ꝑu̾so. annuit ocłis. terit pede.di¬

Expanded text:
firmavit 197 faciem suam, ut iret sus sum, ut sit apud me, est et non? » Idem: « Stabiles estote et immobiles, abundantes in opere Domini semper . » Inconstantem Salomon apostatae aequiparat Parabol. VI, dicens: « Homo apostata » et levis, « vir inutilis graditur ore perverso, annuit oculis, terit pede
Abbreviated transcription (Latin):
ait. Precordia fatui. qͣi rota car¬
ti. ⁊ qͣi axis ũfatilis cogitatꝰ illiꝰ.¬
Item. eato. Conueniet nulli qui¬
mũ argum̃tum m̃tis. bñ ꝯpo¬
site ẽ. posse morari bñ. ⁊ secum
consistere. Item. apłs . ĩ. ad corint̾.

Expanded text:
ait: « Praecordia fatui, quasi rota carri, et quasi axis versatilis cogitatus illius. » Conveniet nulli, quimum argumentum mentis bene compositae est posse morari et secum consistere. Et Apostolus I ad Corinth.
Abbreviated transcription (Latin):
etiam cũ suspiciosis incurrũt
tremulum caput. tremulum
cor. ⁊ inconstans. ⁊ tremulam
linguam. Uagi ⁊ profugi cũ
caym suꝑ t̾ram. Om̃is stulticia
laborat fastidio sui. In ꝯstan¬
tessibi. ip̃i u̾tunt᷑ intedium.
caudam. laudant diu̾sa secñ

Expanded text:
enim cum suspiciosis incurrunt tremulum caput et tremulum cor et inconstans, et tremulam linguam, « vagi et profugi cum Cain super terram . » Omnis stultitia laborat fastidio sui inconstantes sibi, ipsis vertuntur in taedium, caput, « laudant d
Abbreviated transcription (Latin):
na. Et alibi. Constantes estote.
uidebitis auxiliũ dñi suꝑ uos.
Alioqͥn: neqͣqͣm. s inconstãtes
effecti. ma ledictõem ⁊ penam
filioꝵ iude incurretis. De cinib
Nutantes. Glosa. Et inꝯstantes
⁊ indubii. tnfferant᷑ filii eiꝰ et

Expanded text:
na . « Constantes estote, et videbitis auxilium Domini super vos . » Alioquin nequaquam, sed inconstantes effecti, maledictionem et poenam filiorum Judae incurretis. Unde Nutantes, » inconstantes et dubii, « transferantur fil
Abbreviated transcription (Latin):
tinens etiam a qͣdam ꝑfectõe ut
culpam defectꝰ nr̃os assum̃tis.
⁊ incou̾satione ⁊modo uiuen¬
di: discipłos infirmos supportan¬
tis. Ingum q leue ⁊ portabile. re¬
eis tradentis. Item ieronimꝰ. Nec

Expanded text:
tinens etiam a quadam perfectione, ut culpam, defectus nostros assumentis, et in conversatione et modo vivendi discipulos infirmos supportantis, jugumque leve et portabile, reeis tradentis. Item Senec
Abbreviated transcription (Latin):
reni appet̾e. ⁊ cibis ñ tm̃ uilibus
uti. s tetris ⁊ horridis. Ꝙadmod̾
desid̾are delicatos cibos. luxurie ẽ.
ita usitatos ⁊ ñ magnoꝑabiles
fugere. dementie ẽ. frugalitatẽ¬
losophyamon penam. Pot̃ autẽ
ẽẽ non incompta frugalitas. hͥc
mͥ modus placet. Temꝑetur ui¬
ta nr̃a inter bonos mores ⁊ pu¬
blicos. suspiciant om̃es uitam
nr̃am. s ñ agnoscant. Qͥ d gͦ :
Eadem faciemꝰ que cetĩ: Nchil
inter nos ⁊ illos intererit: płimũ.
Dissimiles nos ẽẽ uulgo sciat: qͥ¬
qͥ sic fictilib utitur q̃ admodũ
argento. Nec ille minor ẽ qͥsic

Expanded text:
rem adpetere et cibis non tantum vilibus rem adpetere et cibis non tantum vilibus uti sed taetris et horridis. Quemadmodum desiderare delicatas res luxuriae est, ita usitatas et non magno parabiles fugere dementiae. Frugalitatelosophia, non poenam, potest autem esse non incompta frugalitas. Hic mihi modus placet: temperetur vita inter bonos mores et publicos; suspiciant omnes vitam nostram, sed agnoscant. " Quid ergo ? Eadem faciemus, quae ceteri ? Nihil inter nos et illos intererit ? " Plurimum. Dissimiles esse nos vulgo sciat, qqui sic fictilibus utitur quemadmodum argento; nec ille minor est qui
Abbreviated transcription (Latin):
te ammoneo. ne eoꝵ more qͥ nõ
profic̾e. s conspici cupiunt. faci
as q̃ in habitu tuo. aut genere
uite notabilia st̃. Asꝑum cibũ
⁊ intonsum caput. ⁊ negligen¬
tiorem barbam. ⁊ indictũ al¬
gento odium. ⁊ cubile humi
positum. ⁊ qͥcqͥd aliud ad ambi¬
tionem ꝑuersa uita seqͥtur:e¬
si modeste tractetur: inuidiosũ
est. Quid si nos hominũ ꝯsuetu
conueniat. Non splendeat toga.
nec sordeat quid̃. Nõ habeamꝰ
argentum. in quo solidi auri
selatura descenderit. S ñ pute¬
mꝰ frugalitatis indicium. au¬
to. argentoꝙ caruisse. Id agamꝰ
ut meliorem uitam seqͣmur
ꝗͣ uulgus. Non ut contrariam.
alioquin. quos emendari uolu¬
mus. fugamꝰ a nobis ⁊ au̾timꝰ. Il¬
lud qͦꝙ efficimꝰ. ut nichil uni¬
tari uelint nr̃i. dũ timent ne
imitanda sint omĩa hoc pri
mum phylosophia promittit.¬
gregatõem. Aqͣ ꝑfectõe dissi¬
militudo nos seꝑabit. uideamꝰ¬
ne ista per que admonitõem pa¬
tare uolumus: ridicula ⁊ odiosa

Expanded text:
te admoneo, ne eorum more, qui non proficere sed conspici cupiunt, facias aliqua, quae in habitu tuo aut genere vitae notabilia sint. Asperum cultum et intonsum caput et neglegentiorem barbam et indictum argento odium et cubile humi positum, et quicquid aliud ambitio nempe perversa via sequitur, eiae, etiam si modeste tractetur, invidiosum est; quid si nos hominum consuetconveniat. Non splendeat toga, ne sordeat quidem. Non habeamus argentum, in quod solidi auri caelatura descenderit, sed non putemus frugalitatis indicium auro argentoque caruisse. Id agamus, ut meliorem vitam sequamur quam vulgus, non ut contrariam; alioquin quos emendari volumus, fugamus a nobis et avertimus. Illud quoque efficimus, ut nihil imitari velint nostri, dum timent, ne imitanda sint ommum philosophia promittit,gregationem. A qua professione dissimilitudo nos separabit. Videamne ista, per quae admirationem parare volumus, ridicula et odiosa
Abbreviated transcription (Latin):
ut metas consuetudinis bonoꝵ
inter qͦs u̾satur excedat: aut a¬
liqͥd significat. aut flagiciosusẽ.¬
Tali p̃cipitur ut de olerib aliqͥd
degustet. ne suspectus sit. In oĩb¬

Expanded text:
ut metas consuetudinis bonorum inter quos versatur, excedat, aut aliquid significat, aut flagitiosusTali praecipitur, ut de omnibus aliquid degustet, ne suspectus sit. I
Abbreviated transcription (Latin):
cundum figm̃tum adolescentis
qͥ cũ diu moratus fuiss cũ pr̃ib
conscriptis in capitolio. ⁊ ab eo
q̃reret mater eiꝰ qͥd diffinitum
ẽẽt: nolens reuelare pr̃m ꝯsiliũ.
nouum adinueniens sophisia.
respondit matri sue se audiuis¬
se qd̃ de cet̾o płes uxores erunt

Expanded text:
cundum figmentum adolescentis, qui cum diu moratus fuisset cum patribus conscriptis in Capitolio, et ab eo quaereret mater quid diffinitum esset: nolens Patrum revelare consilium, novam adinveniens stropham, respondit matri suae, audisse, quod de caetero plures uxores erunt
Abbreviated transcription (Latin):
toritas in libro num̾i. Accesset
pͥncipes familiaꝵ. galaad de i¬
bu filioꝵ ioseph: ad moysen di¬
centes. Dñs p̃cepit tͥ ut t̾ramdi¬
uideres filiis isrł. ⁊ ut filiab sa¬
phaath fr̃is nr̃i dares possessic̃m

Expanded text:
Item in Numeris: Accesserunt principes familiarum Galaad de tribu filiorum Joseph ad Moysen, dicentes: « Dominus praecepit tibi ut terram divideres filiis Israel, et ut filiabus Salphaad fratris nostri dares possessionem
Abbreviated transcription (Latin):
Item. Ihibitum ẽ. ne in una ecc̃a.
una p̃benda. unꝰ ep̃atus. in płes di¬
uidantur. Asimili ꝑ contͣtiũ ñ
płes uni ꝑsone coassignentur. nͥ
forte ꝓpt̾ penuriam ministrori.
unt enormitates. Immo uina sit¬

Expanded text:
una ecclesia, una praebenda, unus episcopatus in plures dividatur; a simili per contrarium, non plures uni personae assignentur, nisi forte propter penuriam ministrorum,unt, enormitates: imo una
Abbreviated transcription (Latin):
ciis. Ca enim ꝑ uicarios. ꝑ m̾cenm¬
rios. ꝑ ꝯcubinarios exeqͥmut. iñ
ñ oportet ea distribui. In illis eni
qͥescimꝰ. quib concludendũ eẽc lepo
qr ñ laboratis: nec manducetis.

Expanded text:
cti. Ea enim per vicarios, per mercenarios, per concubinarios exsequimur. 89 Unde non oportet ea distribui, in illis enim quiescimus. Quibus concludendum esset: Ergo, quia non taboratis, nec manducetis .
Abbreviated transcription (Latin):
ge uaccas. te scił ⁊ alios qͥ ñ no¬
u̾int retro reflect̾e colla post ui
recto itin̾e ꝓcedentes. licet mugien¬
tes: archam tm̃ dñi deferatis in
in domũ aminadab celestem.

Expanded text:
gas, te scilicet et alios, qui non noverunt retro flectere colla post vitrecto itinere procedentes, licet mugientes, arcam Domini deferant in in domum Aminadab coelestem.
Abbreviated transcription (Latin):
augꝰ. Si suspectus habebatur scd̃̾m
leges scłates. qui duas tutelas. uł
pluries sibi peteret. uñ ⁊ ab oĩ re¬
pellebatur. quantomag̃ qͥ in ecc̃a
plura officia appetit. ⁊ usurpat.
repelli. ⁊ suspectus haberi deberet.
attemptat. ⁊ neutrũ bñ ꝑagit:¬

Expanded text:
 Si suspectus habeatur secundum leges saeculares, qui duas tutelas, vel plures, sibi peteret, unde et ab omni repellebatur: quanto magis, qui in Ecclesia plura officia appetit et usurpat, repelli et suspectus haberi deberet, attentat, neutrum bene peragat
Abbreviated transcription (Latin):
se referebantur ad moysen.De
minimis autem ñ iudicabat.
nͥ suspectũ hr̃et decanũ. uel aliũ
officialem qͥ haberet de hiis ex
officio suo iudicare. Sic ꝙ uidet᷑ͦ
ñ eẽ appellandũ ꝓminimis cau¬

Expanded text:
sen referebantur, de minimis autem non judicabat, nisi suspectum haberet decanum, vel alium officialem, qui haberet de his ex officio suo judicare. Sicque videtur non esse appellandum pro minimis cau
Abbreviated transcription (Latin):
lis fu̾it. dixisse moysi int̾ cãm
⁊ cãm. a mane usq ad uesꝑam
diiudicanti. ab oĩb ita habito:
qd̃ se ip̃m ñ habebat. Stulto inqͥt
mͦ uacuari. Quo tanto fit ple¬
uentiꝰ ⁊ liberius extenditur. Q

Expanded text:
io dixisse Moysi inter causam et causam a mane usque ad vesperam dijudicanti, ab omnibus ita habito, quod se ipsum non habuit. « Stulto, inquit, modo uacuari, quo fit tanto pleaeterna liberius extenditur. Q
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sollempniter cũ pompa ad
tumulũ deducta. ac honorifi¬
ce sepulta. Et ip̃o die a serpen
⁊ corrosit. Sicq diabolus abstulit¬
ei sepulchrum.⁊humanitatis
obseqͥum. indigne ferens. qd̃
corpꝰ eiꝰ in t̾ra qͥesc̾et. eo qd̃ uas
uiri qd̃ sibi inscĩficatõe obser¬
uasse debuit: abstuliss. Itẽ. fe¬

Expanded text:
 Solemniter et cum pompa ad tumulum deducta, honorifice sepulta, et ipso die a serpent corrosit; sicque ei diabolus abstulit sepulcrum et humanitatis obsequium, indigne ferens quod corpus ejus in terra quiesceret, eo quod vas viri, quod sibi « in sanctificationem observasse » debuit, abstulisset.
Abbreviated transcription (Latin):
ta oppresse sunt. ut neqͣꝗͣ dig
si ei sincere. ⁊ simpłr offerat᷑.
Etiam si ad sũmum qͥs ꝑueni¬
at maloꝵ. ⁊ inde tñ uelit re¬
uerti ad u̾tutis uiam: illum¬
suscipit libenter ⁊ amplectit᷑.¬
⁊ facit omĩa qͣtenꝰ ad priorem
reuocet statũ. Ꝙ ꝙ ẽ adhuc p̃s
tantiꝰ ⁊ eminentius etiam si ñ
pot̾it quis implere oẽm sa¬
t̾ifaciendi ordinem: qͣntulam¬
cunq tñ. ⁊ qͣmlibet breui tẽꝑe
gestam. nõ respuit pñiam. Sus¬
cipit etiam ip̃am nec patitur
qͣmuis exigne conu̾sionis pde
m̾cedem

Expanded text:
dis si ei sincere et simpliciter offeratur; et si ad summum quis perueniat malorum et inde tamen uelit reuerti ad uirtutis uiam, suscipit, libenter amplectitur, facit omnia quatenus ad priorem reuocet statum. Quodque adhuc est praestantius et eminentius, et si non potuerit quis explere omnem satisfaciendi modum, quantulamcumque tamen et quamlibet breui tempore gestam non respuit paenitentiam; suscipit etiam ipsam, nec patitur quamuis exiguae conuersionis perdere mercedem
Abbreviated transcription (Latin):
interra. Et ecce talentũ plũbeũ
portabat᷑. Et ecce mulier sedñs
in medio amphore. Et dixit.
hec ẽ impietas. Et proiecit e¬
am in medio amphore. ⁊ misit
massam plumbeam in os eiꝰ.¬

Expanded text:
ra et ecce talentum plumbi portabatur et ecce mulier una sedens in medio amphorae et dixit haec est impietas et proiecit eam in medio amphorae et misit massam plumbeam in os ei
Abbreviated transcription (Latin):
auro: uenit honos. auro ꝑfi¬
citur qͥcqͥd captatur iniq. Ne¬
moq p̃tenso mun̾e uana ro¬
magc̃o pueroꝵ minis into¬
nanti.qͦusq apueris mu¬
nuscłm ei offerat᷑. Ꝙ respici¬
ens: demittit uocem. ⁊ suauiꝰ
eis cõminatur. Qͥlicet prius

Expanded text:
auro Venit honos. Auro perficitur, quidquid captatur inique, Nemoque praetenso munere vana roest magistro puerorum minis intonanti quousque a pueris munusculum ei offeratur. Quod respiciens, demittit vocem, et suavius eis comminatur; qui licet munus
Abbreviated transcription (Latin):
s ambisinistri. Ideoq nͨ regen
eglon pinguissimũ confod̾e
possunt. Item. Tales hoc man
poralib faciunt. Item nec hoc.
leua eiꝰ sub capite meo. ⁊ dext̾a
illiꝰ amplexabitur me. Qͥa ñ st̃¬

Expanded text:
sed ambisinistri; ideoque nec regem Eglon pinguissimum confodere possunt . Item tales, hoc mandporalibus faciunt. Item nec hoc: « Laeva ejus sub capite meo, et dextera illius amplexabitur me : » s
Abbreviated transcription (Latin):
agrum ioab ad se uenire recu¬
santis. habentẽ messem ordei:
facere erubescunt: ꝑ officiales
subtonsoressuos. lenones ⁊ baiu¬
los tonsure. scrutatores ꝙ ⁊ in¬
dagatores rapine sue adĩplẽt.

Expanded text:
agrum Joab, ad se venire recusantis, habentem messem hordei, facere erubescunt, per officiales subtonsores suos, lenones et bajulos tonsurae scrutatoresque et indagatores rapinae suae adimplent.
Abbreviated transcription (Latin):
hoc tecum mente sagact: uol¬
ue quid ẽẽ putes. rutili qd̃
massa metalli: ponitur añ
pedes sacris ñ tradita dextͥs.Con
cent. qd̃ subdũt gressib aurũ.¬

Expanded text:
c tecum mente sagaci Volve, quid esse putes, rutili quod massa metalli Ponitur ante pedes, sacris non tradita dextris, Cocent, quod subdant gressibus auru
Abbreviated transcription (Latin):
audiss dauid. iratus ẽ ualde.
⁊ iussit seruos suos accingigla¬
dio. qͦi uindicaturꝰ ineũ. Qd̾
audiens abygai uxor eiꝰ prudẽs
⁊ sapiens: nescio uiro. cũ pane
⁊ uino. ⁊ arietib coctis: occͦrit
dauid. Et descendens de asino
ꝓcidit ad pedes eiꝰ ⁊ ait. In me sit
dñe mi hec iniqͥtas. Rogo te¬
⁊ obsecro. ut suscipias bñdcõem
hanc. qͣm attulit ancilla tua
t dño meo. Malicia ñ inueni¬
ulciscens dauid: ꝑcussit nabal
seruientẽ. decemq uicib mu¬
tauit m̃cedem eiꝰ. Qͥ filias uen¬
didit. ⁊ reputauit qͣi alienas. co¬
cũ iuiss ad tondendas oues:¬

Expanded text:
audiens David, iratus est valde, jubetque servos suos accingi gladio, quasi vindicaturus in eum. Quod audiens Abigail uxor ejus prudens et sapiens, nescio viro cum panibus et vino et arietibus coctis occurrit David, et descendens de asino, procidit ad pedes ejus et ait: « In me sit, domine mi, haec iniquitas, rogo ut suscipias benedictionem hanc, quam attulit ancilla tua tibi domino meo: malitia non inveniulciscens David, percussit Nabal servientem, decemque vicibus mutavit mercedem ejus, qui filias vendidit, et reputavit quasi alienas, cocum ierat tondendas oves
Abbreviated transcription (Latin):
tenda. accelerata. uel accełanda.
facienda: qd̃ ẽ diabolicũ. Ecia
ẽ de rapina occulta. uel mani¬
festa. Puta. rapina uiolenta.
usura. furto. exactõib. extor¬
sionib pecunie. talliis. ⁊ hꝰmͦi.¬

Expanded text:
accelerata vel acceleranda, facienda, quod est diabolicum. Tertia est de rapina occulta vel manifesta: Puta, rapina violenta, usura, furto, exactionibus, extortionibus pecuniae, talliis ci
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuersos recte docendo. Opus fac
euungeliste. Confirma oꝑe. qd̾
p̃dicas ore. minist̾rum tuũ im¬
ple sic. Solriꝰ esto. discretus inõi
opere tuo. carens oĩ suꝑfluitate.
etiam licita abiciendo. Om̃is enĩ
qͥ in agone contendit. ab om̃ib
se abstinet. seqͥtur. Et nc̃ scio
qd̃ amplius ñ uidebitis faciem
meam. uos om̃es autem ꝑ quos
tnsiui. p̃dicans regnũ dei. Qͣ ꝓpt̾

Expanded text:
os recte docendo, « opus fac evangelistae, » confirma opere, quod praedicas ore, « ministerium tuum, imple » sic: « sobrius esto, » discretus in omni opere tuo, carens omni superfluitate, etiam licita abjiciendo. « Omnis enim qui in agone contendit, ab omnibus se abstinet . » Sequitur: « Et nunc scio quia amplius non videbitis faciem meam vos omnes, per quos transivi, praedicans re
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ .i. sustentator ⁊ rector. Suꝑ hoc
ait. Amica potestati pene semꝑ
ẽ impacĩa. eiꝙ male subiecte ĩ¬
perat. Qͥa qid̃ ip̃a sentit: potestaͤ
facile exeqͥtur. S sci prelati plus
se int̾ius pacĩe iugo subiciunt:
ꝙͣforis hominib presunt. ⁊ ideo
plussepe aliqͦꝵ sediciosoꝵ tumltꝰ
possunt. Et ne unꝙͣ ad illicita
transeant: plerunq etiam nolũt
strepitus suffer̃t. ꝑ amorem incre¬
pant qͦs ꝑ mansuetudinem por¬
tant. etiam doc̾e ñ cessant. Sciẽtes
scuptũ eẽ. Doctrina uiri. ꝑ pacien¬
tiam dinoscit᷑. di itaq in doctna¬
bonꝰ disciph̾ magr̃m in aera tolli
mala sustinet: auriga: qi ppłm
bonis ammonitõĩbz excet.De sol¬

Expanded text:
entator et rector. Super hoc ait: Amica potestati pene semper est impatientia, eique male subjectae imperat, quia quod ipsa sentit, potestas facile exsequitur. Sed sancti praelati plus se interius patientiae jugo subjiciunt, quam foris hominibus praesunt. Et ideo plus aliquorum seditiosorum tumultus possunt, et ne unquam ad illicita transeant, plerumque etiam nolunt strepitus sufferunt, per amorem increpant, quos per mansuetudinem portant, etiam docere non cessant; scientes scriptum esse: « Doctrina viri per patientiam dignoscitur . Si itaque doctbonus discipulus, magistrum in aere tolli mala sustinet; « auriga » quia populum bonis admonitionibus exercet.