comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
annalis ab annale: Cicero profundanio non modo hoc abiulio annale. sed uix mneeru¬
lea quinto muttone factũ probari potest : idẽ pro plantio confiteor summa in late rense
ornam̃ta cẽ : similiter in .i. terminant ablatiuũ omnia q̃ in im. habent accusatiuũ
tiberim a tiberi parim a pari charrbdimacharrbditigri matigri uimaui uirg̃inx.
im et inem haectã in .i. quã in .e hanc puppitenet puppẽ abꝰac puppiet puppe:
cana sa lix made facto robore paruã texitur in puppẽ: idẽ in .ii. rapta puppeminor sub:¬
ducta ẽ montib argo : turrĩ etturrẽ ab hacturrietturre. Accius in medea apud
uetustaturrẽ. Virg̃ in .ii. turrĩ in precipita stantẽ summisq sub astra eductã uirg̃ in
bucolico taletuũ carm̃ nobis diuine poeta qualũ soporfessis in gramine quale ꝑ aestũ
dulcis aquae s alientesitim restinguereriuoidẽ in .ii. georg. asperq siti atq exter¬

Expanded text:
Annalis ab Annale. Cicero pro Fundanio : «non modo hoc a Villio Annale, sed uix mehercule a Quinto Muttone factum probari potest». idem pro Plancio : «confiteor, summa in Laterense ornamenta esse». similiter in i terminant ablatiuum omnia, quae in im habent accusatiuum: Tiberim a Tiberi, Parim a Pari, Charybdim a Charybdi, Tigrim a Tigri, uim a ui Virgilius in X: im et in em, haec tam in i quam in e: hanc puppim et puppem ab hac puppi et puppe cana salix madefacto robore paruam / texitur in puppem». idem in II: «rapta puppe minor subducta est montibus Argo», turrim et turrem ab hac turri et turre. Accius in Medea : «apud uetustam turrem». Virgilius in II: «turrim in praecipiti stantem summisque sub astra / eductam». Virgilius in bucolico : «tale tuum carmen nobis, diuine poeta, / quale sopor fessis in gramine, quale per aestum / dulcis aquae saliente sitim restinguere riuo». idem in III georgicon : «siti atque exter
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s grecorũ docis simi haec nomina ẽẽ cõprobant. Prob: etiã alius adit alia
aliud int̃nomina posuit. Latius aut̃ dehis in pronomine disserem. In ueni
tamen apud liuiũ in cxii. ab urbe condita ind desinens barbarũ nom̃ regis mauroꝵ
bogud cuius genitiuũ sec̃dũ tertiã declinationẽ bogudis protulit. Vt castra quoq
diuersis partib cassius et bogudadhorti haud multũ a fuere quinopera prũperet
in eodẽ quo tempore firmandi regnibogudis causa exercitũ in africã traucere
conatus sit. Idẽ in codẽ cassius gessis set cũ treboniobellũ si bogudẽ trahere in
societatẽ furoris potu is set Idẽ in cxiii. oppidi nom̃ inddesinens paccusatiuũ ca sũ
neutro genere protulit et ipse crcapud pucłerã tuebat᷑. Inthoc caput capitis inuenit᷑

Expanded text:
omnes Graecorum doctissimi haec nomina esse comprobant, Probus etiam alius alia aliud inter nomina posuit. latius autem de his in pronomine disseremus. inueni tamen apud Liuium in CXII ab urbe condita in d desinens barbarum nomen regis Maurorum Bogud, cuius genetiuum secundum tertiam declinationem Bogudis protulit, ut: «castra quoque diuersis partibus Cassius et Bogud adorti hau multum afuere, quin opera perrumperent». in eodem: «quo tempore firmandi regni Bogudis causa exercitum in Africam traicere conatus sit». idem in eodem: «Cassius gessisset cum Trebonio bellum, si Bogudem trahere in societatem furoris potuisset». idem in CXIII oppidi nomen in d desinens per accusatiuum casum neutro genere protulit: «et ipse circa Pulpud oram tuebatur». in t hoc caput capitis inuenit
Abbreviated transcription (Latin):
soror arbor etiã qđ iure int̃ feminina connumeratur qͥđ mat̃ quoq: dicit᷑ proprii foetu
una queq arbos Auctore uirgilio qui in .ii. georgicon hocostendit dicens. Parua sub
ngenti matris se sub icitumbra. Vnde specialia quoq uniu scuiusq arboris non¬
na feminina s̃. ex cepto oleastro qđ tã forma t̃minationis quã declinatio prohibuit
cẽ femininũ Nã siler ñ ẽ in t̃arbores ponendũ sicut nec rub Neutra quoq inor
desinentia quattuor inueniuntur marmor aequor adorcor. Pterea cõmuni

Expanded text:
soror. arbor etiam, quod iure inter feminina connumeratur, quod mater quoque dicitur proprii fetus unaquaeque arbor auctore Virgilio, qui in II georgicon hoc ostendit dicens: «parua sub ingenti matris se subicit umbra». unde specialia quoque uniuscuiusque arboris nomina feminina sunt, excepto oleastro, quod tam forma terminationis quam declinatio prohibuit esse femininum. nam siler non est inter arbores ponendum, sicut nec rubus. neutra quoque in or desinentia quattuor inueniuntur: marmor, aequor, ador, cor, praeterea communi
Abbreviated transcription (Latin):
transitiue : alt̃ enĩ cognouit et alt̃ ẽ cogitus: Poste a uero iuniores addiderent composita pro¬
nomina q̃ intransitiuas significarent personas : simplicibus uero usistransitius : Itãq aytotia oe¬
ic cõpositas id ẽ ipsas agentes casdemq patientes dixer̃ : Illa suero hoc ẽ simplices aAAOtASCIC
hoc ẽ in alias passonẽ facientes nominauer̃ : iureigit nos qui in plerisq antiquitatẽ seruauimus
greciae in pronominibus quoq: secđm homericã auctoritatem simplicib utimur etiã ꝓcõposi¬
deseris hospes. Ter̃ in adelphis faciote apudillũ deũ inse : idẽ inandria nec quid nuncme
faciã scio idẽ in adelphis. edepolsrris cete curastimolliter. Quȩrit igitur cursimeiꝓ¬

Expanded text:
transitiue: alter enim cognouit et alter est cognitus. postea iuniores addiderunt composita pronomina, quae intransitiuas significarent personas, simplicibus uero usi sunt transitiuis. itaque αὐτοπαθεῖς compositas, id est ipsas agentes easdemque patientes dixerunt, illas uero, hoc est simplices, ἀλλοπαθεῖς, hoc est in alias passionem facientes nominauerunt. iure igitur nos, qui in plerisque antiquitatem seruauimus Graeciae, in pronominibus quoque secundum Homericam auctoritatem simplicibus utimur etiam pro composideseris, hospes?». Terentius in adelphis : «facio te apud illum deum». in se idem in Andria : «nec quid nunc me faciam scio». idem in adelphis : «edepol, Syrisce, te curasti molliter». quaeritur igitur, cur, si
Abbreviated transcription (Latin):
ronomen .ẽ parsorationis quuȩ pronomi¬
ne pro prio unuscuusq accipitur ꝑsonasq finitas recipit pre nomim acidunt sex
species ꝑ sona genus numerus figura casus : species pronominũ biꝑtitaẽ aliaem̃

Expanded text:
ronomen est pars orationis, quae pro nomine proprio uniuscuiusque accipitur personasque finitas recipit. pronomini accidunt sex: species, persona, genus, numerus, figura, casus. species pronominum bipertita est; alia
Abbreviated transcription (Latin):
antecus : et sciendũ qđ non solũ a primitiuis sed etiã a diriuatiuis diriuantur huiu¬
cemodi possessiua nominat ut tros troicus gramatos gramaticus rethoros rechoricis
psispsicus asi atis asiaticus creta creticus a fria fricus italus italicus. Nã italia italiacus
debuit facere erprius cypriacus. Nacrprus cypricus facit iliuiliacus cardia cardia
cardiacus mulio inulionis mulionicus Cicero prosestio mulionicã penulã. Inus quoque
purã desinunt possessiuatã grecaquã latina antecedente .e correpta et producta ĩ.

Expanded text:
ante cus. et sciendum, quod non solum a primitiuis, sed etiam a deriuatiuis deriuantur huiuscemodi possessiua nomina, ut Troos Troicus, grammatos grammaticus, rhetoros rhetoricus, Persis Persicus, Asiatis Asiaticus, Creta Creticus, Afri Africus, Italus Italicus nam Italia Italicus debuit facere, Cyprius Cypriacus nam Cyprus Cypricus facit, Ilium Iliacus, cardia cardiacus, mulio mulionicus. Cicero pro Sestio :«mulionicam paenulam». in us quoque puram desinunt possessiua tam Graeca quam Latina antecedente e correpta et producta, i
Abbreviated transcription (Latin):
surculos marcialis nepigrã matib dicemus ficus quas scumus inirborenasi: sinuero in pro¬
ductã s cerminentur ablata .s. additatis faciunt genitiuã ut haec seruitus huis seruitu¬
tis uirtus uirtutis salus salutis senectus seneccutis iuuentis iuuentutis Excipiunt᷑ cellus
telluris palus paludis quaeduo non habuer t ingenitiuo palus tam̃ etiã correptaus
inuenitur apud horatiũ dear tepoetica. Debemur mortinos nraq siuc receptus. terraneptu

Expanded text:
surculos». Martialis in epigrammatibus : «dicemus ficus, quas scimus in arbore nasci». sin uero in prosurculos». Martialis in epigrammatibus : «dicemus ficus, quas scimus in arbore nasci». sin uero in productam us terminentur, ablata s, addita tis faciunt genetiuum, ut haec seruitūs huius seruitutis, uirtūs uirtutis, salūs salutis, senectūs senectutis, iuuentūs inuentutis. excipiuntur tellūs telluris, palūs paludis, quae duo non habuerunt t in genetiuo. palus tamen etiam correpta us inuenitur apud Horatium de arte poetica : «debemur morti nos nostraque: siue receptus / terra Neptu
Abbreviated transcription (Latin):
obeos mores quos prius habui honos detur ubidatus ẽ tum utieos mutem atq alii modi
sim g̃ licinuis inii. Peruersũeẽ alii modi postulare. feminina eiusdẽ terminationis correpte
si sint arborũ nomina secđdȩ er̃ declinationis ut haec ornus huius orni haec fagus fagihaet
pirus piri haec cupressus cupressi Excipit᷑ quercus laurus pinus cornus ficus quȩ a secde
quã quarte inueniunt᷑ Cicero incoro graphia. Ibi quercorũ rami adterra icent uit sues
quasi caprȩ exramis glande pascantur . Virg̃ in .uiii. arma subaduersa posuit radiantia quer¬
cu stat̃ in uii thebaidos Cornude pressus achiua Virg̃ in .xi. ferrosonat altabipenni
fraxinas euertunt alcas ad siderapinus Cicero in .i. deoratore cũ familaris quidi quãerẽ¬
ret qͣuod diceret uxore sua suspendisse sedeficu: amibote in quid damihi exista arbore quosserã

Expanded text:
nos detur, ubi datus est, tum uti eos mutem atque alii modi sim». Gaius Licinius in II: «peruersum esse alii modi postulare» . feminina eiusdem terminationis correptae, si sint arborum nomina, secundae erunt declinationis, ut haec ornŭs huius orni, haec fagŭs fagi, haec pirŭs piri, haec cupressŭs cupressi. excipitur quercŭs, laurŭs, pinŭs, cornŭs, ficŭs, quae tam secundae quam quartae inueniuntur. Cicero in chorographia : «ibi quercorum rami ad terram iacent, ut sues quasi caprae ex ramis glande pascantur». Virgilius in VIII: «arma sub aduersa posuit radiantia quercu». Statius in VII Thebaidos : «cornu depressus Achiua». Virgilius in XI: «ferro sonat alta bipenni / fraxinus, euertunt altas ad sidera pinus». Cicero in II de oratore : «cum familiaris quidam quereretur, quod diceret uxorem suam suspendisse se de ficu, amabo te, inquit, da mihi ex ista arbore, quos seram,
Abbreviated transcription (Latin):
nis uerbalib: siue de nominatiuis in tor desinentib: defigurata quȩ mutantor in rix. ut
uictor uictrix senator senatrix cultor cultrix Ni tritor quoq: nutritrix debuit facere
quod cuphonue causa siue altnitatis mediã syllabã concidit nutrix enĩ dicm. In ox
uerbalia ł denominatiua uoco uox uelũ uelox̃. In uxluceo lux duceodux. In .nx ẽtrx
coniungo coniunx arceo arx Induasc̃sonantes inueniunt᷑ partipialia sapiens amans¬
cum sint sine tempore : Inueniunt᷑ et de nominatiua principiũ princeps municipiũ munice

Expanded text:
nis uerbalibus siue denominatiuis in tor desinentibus defigurata, quae mutant or in rix, ut uictor uictrix, senator senatrix, cultor cultrix; nutritor quoque nutritrix debuit facere, quod euphoniae causa siue alternitatis mediam syllabam concidit: nutrix enim dicimus. in ox uerbalia uel denominatiua: uoco uox, uelum uelox. in ux: luceo lux, duco dux. in nx et rx: coniungo coniunx, arceo arx. in duas consonantes inueniuntur participialia: sapiens, amacum sint sine tempore; inueniuntur et denominatiua: principium princeps, municipium munice
Abbreviated transcription (Latin):
cussi excutio excussi secunda enĩ quoq et quarta ideo minuunt quia uociles habent tante .o ⁊
in .xi. terminantia p̃teritũ ꝑfectũ secundae et tertue et quartae coniugationis inueniuntur
ettune tantũ natura quoq producunt paenultimã quando sit .e. ut rego rexi. tegotexi. illico
illexi in ali senĩ positiones longe tantũ ut trahotraxi uincio uinxi . ducoduxi quod osten¬
ditur eẽ correptũ ex nomine quod ab eo deriuatꝰ. Et corripitur dux ducis si c̃rexi produci
approbatꝰ ex nomine qđ ab eo nascitꝰ rexregis. Quȩritꝰ igitur anlu ceoluxi debeat natura
producta accipicũ lirx producatꝰ In quo etiã illud quaeritꝰ nom̃ a uerbo & inagis ex nomine uerbũ
natũ sit quod eẽ mihiuerius uidetur quomodo abigne igneo et ignesco et a flammaflãmo
quae psentis temporis consomants seruntua antoo udo ud iopostas cisdẽ anter habent finalem

Expanded text:
cussi, excutio excussi; secunda enim quoque et quarta ideo minuunt, quia uocales habent ante o. cussi, excutio excussi; secunda enim quoque et quarta ideo minuunt, quia uocales habent ante o. in xi terminantia praeteritum perfectum secundae et tertiae et quartae coniugaxi, tego tēxi, illicio illēxi. in aliis enim positione sunt longae tantum, ut traho trāxi, uincio uīnxi, duco dūxi, quod ostenditur esse correptum ex nomine, quod ab eo deriuatur et corripitur, dux dŭcis, sicut rēxi produci approbatur ex nomine, quod ab eo nascitur, rex rēgis quaeritur igitur, an luceo lūxi debeat natura producta accipi, cum lūx producatur. in quo etiam illud quaeritur, nomen a uerbo an magis ex nomine uerbum natum sit, quod esse mihi uerius uidetur, quomodo ab igne igneo et ignesco et a flamma flammo. quae praesentis temporis consonantes seruantia ante o uel eo uel io positas easdem ante i habent finalem
Abbreviated transcription (Latin):
minantis genitiui paenultima a nceps ẽ : In graccis aũt dictionib: sepe hocinuenitꝰ ut mene laus
spondeus dia cimilla Insi terminantiũ ꝑfectũ paenultimae uel natura uel positione producutꝰ
Natura ut rideorisi ludo lusi rauciorausi haurio hausi: positione uel geminata .s. ut gerogessi
cedo cessi pmo p̃ssi uro ussi ꝑcutio ꝑcussi uel lunp antesipositis ut algeo alsi maneo mansi
ar deo arsi tergeo tersi reporepsi scalposcalpsi : et secundae quidem uel quartae minuunt unã
syllabĩ in p̃terito ut rideorisi suadeo suasi ur geoursi ardeo arsi farcho farsi rauciorausi sarcio
sarsi tertie uero pares habent tã in p̃senti quã in p̃terito nisi uocalẽ habeat ante .o. ut ludolusi
mittomisi rado rasi rodo rosi sienĩ uocalẽ habeat minuit ea quoq unã syllabã ut concutio con¬

Expanded text:
minantis genetiui paenultima anceps est. in Graecis autem dictionibus saepe hoc inuenitur, ut Menelāus, minantis genetiui paenultima anceps est. in Graecis autem dictionibus saepe hoc inuenitur, ut Menelāus, spondēus, «dīa Camilla». in si terminantium perfectum paenultimae uel natura uel positione producuntur. natura, ut rideo rīsi, ludo lūsi, raucio rausi, haurio hausi; positione uel geminata s, ut gero gēssi, cedo cēssi, premo prēssi, uro ūssi, percutio percūssi; uel l n r p ante si positis, ut algeo ālsi, maneo mānsi, ardeo ārsi, tergeo tērsi, repo rēpsi, scalpo scālpsi. et secundae quidem uel quartae minuunt unam syllabam in praeterito, ut rideo risi, suadeo suasi, urgeo ursi, ardeo arsi, farcio farsi, raucio rausi, sarcio sarsi; tertiae uero pares habent tam in praesenti quam in praeterito, nisi si uocalem habeat ante o, ut ludo lusi, mitto misi, rado rasi, rodo rosi. si enim uocalem habeat, minuit ea quoque unam syllabam, ut concutio con
Abbreviated transcription (Latin):
ritosiue pares habeant syllabas siue abundent ut domo domui. uetouetui tremotremui. Nolo
nolui pareo parui. Candeo candui habeo habui aperio aperui. Excepto uno ponoposui. quod¬
cũ in p̃senti producit paenultimã .po. in p̃terito eand ãnte paenultimã factã corripuit. Nec mirũ
cũ solũ hoc in .no. desinens et n in .s. mutauit in p̃terito et in .v.i. diuis as terminauit. et sicut
supradiximus ueteres in .ui. quoq syllabã hoc protuler̃ . Omnis aut̃ paenultima supradictȩ
formae hoc ẽ in .v. i diuisas desinentiũ corripitꝰ raro enĩ in latinis dictionib uocalẽ paenultimã
Ante alterã uocalẽ producta inuenies : Ideoaũt diximusraro quia infio uerbo auctores producuñ
puenultimã ut uergelius inbucolico Omnia uel mediũ fiant mare uiuite siliuae In ius enĩter¬

Expanded text:
rito, siue pares habeant syllabas siue abundent ut dŏmo dŏmui, uĕto uĕtui, trĕmo trĕmui, nōlo rito, siue pares habeant syllabas siue abundent ut dŏmo dŏmui, uĕto uĕtui, trĕmo trĕmui, nōlo nōlui, pāreo pārui, cāndeo cāndui, hăbeo hăbui, apĕrio apĕruiproducit paenultimam po, in praeterito eandem antepaenultimam factam corripit; nec mirum, cum solum hoc in no desinens et n in s mutauit in praeterito et in ui diuisas terminauit et, sicut supra diximus, ueteres in ui quoque syllabam hoc protulerunt. omnis autem paenultima supra dictae formae hoc est in ui diuisas desante alteram uocalem productam inuenies. ideo autem diximus raro, quia in fio uerbo auctores producunt paenultimam, ut Virgilius in bucolico : «omnia uel medium fīant mare; uiuite siluae», in ius enim ter
Abbreviated transcription (Latin):
te eohabent producunt ante paenultimã quae in psenti corripitur. et eo in .i. conuertentia una
in p̃senti pares habet syllabas ei p̃teritũ inueniuntur aũt eius modi uerba in secđi uel tertiauel¬
quarta coniugatione ut doceo docui moneo monui. rapiorapui . annuo annui aperio a peru
Cooperio cooperui sinuero consonans sit ante .o. in p̃senti : p̃teritũ unas yllaba abundat quod
in prima quidem coniugitione in omnib: in .u.i. diuis as terminantib p̃teritũ inuenies : ut domo
domui ueto uetui sono sonui seco secui : Int̃tia uerd id ẽ obseruatur in hisomnib: quae non
habent uocalemante .o. ut occulo occului tremotremi. pono posui. succinosuccinui. Qđ
in secđa uel quarta coniugatione nom potest inueniri cũ haec .i. illa e semꝑhabent anteo finalem :
etattendendũ quod paenultimae uel ante paenultimae p̃sentis tempora seruant in huiuscemodipte¬

Expanded text:
te eo habent, producunt paenultimam, quae in praesenti corripitur, et eo in i conuertentia una te eo habent, producunt paenultimam, quae in praesenti corripitur, et eo in i conuertentia una in praesenti, pares habet syllabas eius praeteritum. inueniuntur autem eiusdemmodi uerba in secquarta coniugatione, ut doceo docui, moneo monui, rapio rapui, annuo annui, aperio aperui, cooperio cooperui; sin uero consonans sit ante o in praesenti, praeteritum una syllaba abundat, quod in prima quidem coniugatione in omnibus in ui diuisas terminantibus praeteritum inuenies, ut domo domui, ueto uetui, sono sonui, seco secui; in tertia uero hoc idem obseruatur in iis omnibus, quae non habent uocalem ante o, ut occulo occului, tremo tremui, pono posui, succino succinui, quod in secunda uel quarta coniugatione non potest inueniri, cum haec i, illa e semper habent ante o finalem. et attendendum, quod paenultimae uel antepaenultimae praesentis tempora seruant in huiuscemodi praete
Abbreviated transcription (Latin):
tisut uiuoiuui lauo laui moueo moui Caueo ciui uoluo uolui soluo solut uela secundap son
psentisnascuntꝰ abiectas et assumpta ui. amas amaui oras oraui fles fleui comples com¬
pleui Cupis cupiui audis audiui. lelpron uel.r uel se quae in p̃senti tẽpore in uenuintut
ante o u habent loco consonantis principalẽ extremae syllabae in p̃terto ꝑfecto uit si no
siui decerno decreui tero triui. quiescoquieui. pascopaui: et primaequidem comugetionis
et certiae uerba in .ui. syllaibã facientia p̃teritũ perfectũ quac a primaꝑsona nascuntur pares
habent tã io p̃senti quã in p̃terito ꝑfecto syllabas. Vt iuuo uiui. lauolaui sternoseraui si no
siui terotriui ad scisco ad sciui excepto quaero quacsiuii ponoposui antique qđ nunedicim posin¬
Quacuero a secunda ꝑsona nascuntur superant in p̃terito eandem secundã ꝑsonã una srllaba ut
accusa accusaui deles deleui cupis cupiui munis muniui: secundae uero quae .o. loco consonantis an¬

Expanded text:
 pāui, faueo fāui, foueo fōui, uoueo uōui, uoluo uōlui, soluo sōlui; uel a secunda persona praesentis nascuntur abiecta s et assumpta ui: amas amāui, oras orāui, fles flēui, comples complēui, cupis cupīui, audis audīui; uel pro n uel r uel sc, quae in praesenti tempore inueniuntur ante o, u habent loco consonantis principalem extremae syllabae in praeterito perfecto, ut sino sīui, decerno decrēui, tero trīui, quiesco quiēui, pasco pāui. et primae quidem coniugationis et tertiae uerba in ui syllabam facientia praeteritum perfectum, quae a prima persona nascuntur, pares habent tam in praesenti quam in praeterito perfecto syllabas, ut iuuo iuui, lauo laui, sterno straui, sino siui, tero triui, ascisco asciui, excepto quaero quaesiui, pono posiui antique, quod nquae uero a secunda persona nascuntur, superant in praeterito eandem secundam personam una syllaba, ut accusas accusaui, deles deleui, cupis cupiui, munis muniui. secundae uero, quae u loco consonantis an
Abbreviated transcription (Latin):
Nunc necessiriũ eẽ ex istimo depȩnultimis quoq: unius cuiꝰq formulae syllabis genet dtera¬
tare Non minus eñ hae quoq ad omnẽ rationẽ declinationistã pteriti quã ꝑfceti quã plus quã¬
ꝑfectince non etiũ participiorũ eiusdẽ tẽporis necessirues : Iin .ui. terminantiũ ominispat

Expanded text:
nunc necessarium esse existimo de paenultimis quoque uniuscuiusque formulae syllabis generaliter tracnunc necessarium esse existimo de paenultimis quoque uniuscuiusque formulae syllabis generaliter tractare. non minus enim hae quoque ad omnem rationem declinationis tam praeteriti perfecti quam plusquamperfecti nec non et
Abbreviated transcription (Latin):
arsi rideorisi suadeo suasi: tertiae ludo lusi cedocessi uro ussi scalposcilpsi quartae raui¬
ciorausi hãrio hausi farciofarsi in .xi. similit̃ secundae et tertiae et quartue secundae
augeo auxi frigeo frixi mulgeo mulsi tertiae ducoduxi pingo pinxi Eoquo coxi uiuo uixi
quartae santio sanxiii. habent pꝰconsonantẽ ante io uel eo uelio p̃sentis tẽporis et in pri¬
maut luuoiuui. lauo laui et in secundaut prandeo prandi sedeo sedi uideo uidi foueo fou
et intertia bibobibi lego legi defendo defendi fugio fugi fodio fodi e inquai forepeno
repperi comperio comperi geminant consonantẽ in prima quidem coniugatione duo mono¬
syllaba dodedistosteti: In secđa principales mona syllabas. mordeo momordi tondeoto¬
tomdi int̃tia alia e principales aliae finales principales quidem ut discodidici Cano ceteni
pellopepuli finales uero uendo uendidi Credo credidi: Formisigitur geralibi pteriticognitis

Expanded text:
arsi, rideo risi, suadeo suasi; tertiae: ludo lusi, cedo cessi, uro ussi, scalpo scalpsi; quartae: raucio rausi, haurio hausi, farcio farsi. in xi similiter secundae et tertiae et quartae; secundae: augeo auxi, frigeo frixi, mulgeo mulxi; tertiae: duco duxi, pingo pinxi, coquo coxi, uiuo uixi; quartae: sancio sanxi. i habent post consonantem ante o uel eo uel io praesentis temporis et in prima, ut iuuo iuui, lauo laui; et in secunda, ut prandeo prandi, sedeo sedi, uideo uidi, foueo foui; et in tertia: bibo bibi, lego legi, defendo defendi, fugio fugi, fodio fodi; et in quarta: reperio repperi, comperio comperi. geminant consonantem in prima quidem coniugatione duo monosyllaba: do dedi, sto steti; in secunda principales modo syllabas: mordeo momordi, tondeo totondi; in tertia alia principales, alia finales: principales quidem, ut disco didici, cano cecini, pello pepuli; finales uero, ut credo credidi, uendo uendidi. formis igitur generalibus praeteriti cognitis
Abbreviated transcription (Latin):
protulit in .u. sitibidurus hiber aut si tibi terga dedisset : idẽ in .iiii. qui presterris aufert
tibi nom̃ hiberus : ergo uel differentiȩ causa fluuii et gentilis a poco pausus .ẽ. quomo

Expanded text:
protulit, in VI: «si tibi durus Hiber, aut si tibi terga dedisset», et in IIII: «qui praestat terris, aufert protulit, in VI: «si tibi durus Hiber, aut si tibi terga dedisset», et in IIII: «qui praestat terris, aufert tibi nomen Hiberus». ergo uel differentiae causa fluuii et gentis apocopa usus est, quomo
Abbreviated transcription (Latin):
genitiuus canceris. eẽ debet ut cicerciceris : p̃terea notandum socer soceri cuius femini¬
num cum secundum analogiã haec socera eẽ deberet : haec socrus in usu ẽ. iuuena ł in .ii.
desperanda tibi salua concordia socru. Vetus uetustis simitamen cõmuniter hic et haec
socrus proferebant accius in atreo simul et pisa ea premia reꝑta asocru possedit
suo gener generi differentiae causa : nesi generis dicamus aliud significare putet᷑ aper
a pricuius femininum ueteres protuler apra ut plinius sec dsin iartiũ colub etiã colubra
facit. haecacer arbor acridicit seruius in comento uirgilii : cũ nullũ iner. femininũ secđae
solin rectius aceris protulit in admirabilib: de arbore turis palã fieret in torto eã eẽ uiminera mis
ad aceris qualitat̃ Queritur hiberhiberi anhiberus hiberi melius dicatur lucanus eniutrũq

Expanded text:
genetiuus canceris esse debet, ut cicer ciceris. praeterea notandum socer soceri, cuius femininum cum secundum analogiam haec socera esse deberet, haec socrus in usu est. Iuuenalis in II: «desperanda tibi salua concordia socru». uetustissimi tamen communiter hic et haec socrus proferebant. Accius in Atreo : «simul et Pisaea praemia arrepta a socru / possedit suo». gener generi differentiae causa, ne, si generis dicamus, aliud significare putetur. aper apri, cuius femininum ueteres protulerunt apra, ut Plinius Secundus in I artium . coluber etiam colubra facit. haec acer arbor acri dicit Seruius in commento Virgilii, cum nullum in er femininum secundae s impar». Solinus uero rectius aceris protulit in admirabilibus de arbore turis: «palam fieret intorto eam esse uimine, ramis ad aceris qualitatem» quaeritur, Hiber Hiberi an Hiberus Hiberi melius dicatur. Lucanus enim utrumque
Abbreviated transcription (Latin):
ausaes Despicor cõmune accipiebant curio pat̃ nus quã dem̃olitur nusquã ex¬
oneratur pecunia demolit passiuedix̃ terrentius in phormione meditatas

Expanded text:
unt». despicor, commune accipiebant. Curio pater: «nusquam demolitur, nusquam exoneratur pecunia», demolitur passiue dixit. Terentius in Phormione : «meditata
Abbreviated transcription (Latin):
memora Et upud terentiũ facamabo Ergo siaddeos qui om nibus superiores simperatiuo
utimur modo Cur non etuã ad socios uel ad eius dẽ naturae homines quoscũ que homines quã

Expanded text:
eso», et apud Terentium: «fac amabo». ergo si ad deos, qui omnibus superiores sunt, imperatiuo utimur modo, cur non etiam ad socios uel ad eiusdem naturae quoscumque homines, qua
Abbreviated transcription (Latin):
et multa similia q̃ aid homine s non ꝑtinent : Pro priequidẽ aid t̃tiã dicuntꝰ ꝑ sonã. posstamecia
presponsadei et papostrophas quasi adipsũ iouẽ p̃sentẽ : Et squisi propria uerborũ quie

Expanded text:
et multa similia, quae ad homines non pertinent, proprie quidem ad tertiam dicuntur personam, possunt tamen etiam ones, uel per responsa dei et per apostrophas, quasi ad ipsum Iouem praesentem, et sunt quasi propria uerborum, quae
Abbreviated transcription (Latin):
bia cumuno uerbo ut ego ettu facim: doctus et sapiens fuit cicero. bene et splendide
loquitur ł duo uerba cumuna casuali ł uno aduerbio uir docet et docetur. recte scribit
et legit. et p̃positiones quidem ante casuales tam in compositione quã in appositione ponuiđł
Coniunctiones ueronisi in appositione p̃poni aliis partibus nom potest. Nec supponiquidẽ ex¬
cepto que ut ubiq: plerumq undiq uterq nnquo tam possumus additionẽ magis uelde¬
riuationem que syllabȩ quomodo cequoq soletfieri factamaccipere : quã c̃iunctionem
Deriuatiua autẽ ꝑ additionẽ finalis alicuius syllabȩ apud grecos quoq: solent in ueniri ut oyõ¬
plerũ plerũq quis quisq utrũ utrũq Ni hil mirũ tam̃ coniunctioni simile sllabam qu eaddi
cũ apud grecos quoq: deaneundẽmodum infine alitur : Nec tam̃ coniunctio accipitur. ut oas
torae toaesed redeamus ad differentiam coniunctionum et p̃positionũ : coniunctio p̃ponitꝰ

Expanded text:
bia cum uno uerbo, ut ego et tu facimus, doctus et sapiens fuit Cicero, bene et splendide loquitur, uel duo uerba cum una casuali uel uno aduerbio: uir docet et docetur, recte scribit et legit. et praepositiones quidem ante casuales tam in compositione quam in appositione ponuntur, coniunctio uero nisi in appositione praeponi aliis partibus non potest, nec supponi quidem, excepto que, ut ubique, plerumque, undique, uterque, in quo tamen possumus additionem magis uel deriuationem que syllabae, quomodo ce quoque solet fieri, factam accipere, quam coniunctionemndique, utique. deriuatiua autem per additionem finalis alicuius syllabae apud Graecos quoque solent inueniri, ut οὐplerum plerumque, quis quisque, utrum utrumque. nihil mirum tamen, coniunctionis similem syllabam que addi, cum apud Graecos quoque δέ in eundem modum in fine additur nec tamen coniunctio accipitur, ut ὅδε τοῦδε τῷδε. sed redeamus ad differentiam coniunctionum et praepositionum. coniunctio praeponit
Abbreviated transcription (Latin):
isuta neutra s̃. ut sedile monile cubile utile. Et quia pleraq a cõmunib: in .is. t̃minantib:
nascuntur melius cum illis tractabuntur. In .i. duo s̃ de nominatiua ut plerisq uidet᷑
in declinabilia frugia fruge nihili anihilo. Quidã enĩ figurate frugidatiuũ et
nihili genitiuũ ut antedictũ ẽ cum aliis omnib c̃iungicasib ñ in rationabilit̃ dicunt
sicut mancipi et nec mancipi et cordi Ethuius modi illius modi et similibus.
In .o. masculina quidẽ et cõmunia pauca inueniuntur diriuatiua ut acicere cicero ab
eoqđ ẽ cãtus cato et acapite capito a labe labeo a latendo latro aleniendo leno

Expanded text:
iua neutra sunt, ut sedile, monile, cubile, utile, et quia pleraque a communibus in is terminantibus nascuntur, melius cum illis tractabuntur. in i duo sunt denominatiua, ut plerisque uidetur, indeclinabilia, frugi a fruge, nihili a nihilo. quidam enim figurate frugi datiuum et nihili genetiuum, ut ante dictum est, cum aliis omnibus coniungi casibus non irrationabiliter dicunt, sicut mancipi et nec mancipi et cordi et huiusmodi et illiusmodi et similia. in o masculina quidem et communia pauca inueniuntur deriuatiua, ut a cicere Cicero, ab eo quod est catus Cato et a capite Capito, a labe Labeo, a latendo latro, a leniendo leno
Abbreviated transcription (Latin):
possidere ñ potest quomodo nec prima. Nãpossessiua necessario induab: diuersis intelli¬
guntur ꝑsonis et s̃ transitiua : suigiturtransit a secunda ꝑsona possessiuũ necesse est

Expanded text:
possidere non potest, quomodo nec prima; nam possessiua necessario in duabus diuersis intelleguntur personis et sunt transitiua. si igitur transit a secunda persona possessiuum, necesse est
Abbreviated transcription (Latin):
statius in i. achylleidos : Nãq modo infensos ute romibi c̃tuorenses : lucret̃ in .ui. dilũt̃¬
q. contracũ tui murmisceri absinthia tangit amara: Oleo oles et olo olis A franius
infratrib ñ potest quiinilla ẽ acta longeq et cuncti solat: plautus inmustellaria :

Expanded text:
Statius in I Achilleidos : «namque modo infensos utero mihi contuor enses». Lucretius in VI: «dilutaque contra / cum tuimur misceri absinthia, tangit amaror», oleo oles et olo olis Afranius in fratriis : «non potest, quin illa stacta longeque et cunctis olat». Plautus in mustellaria :
Abbreviated transcription (Latin):
rũ sicero in secundo philippicairũ sanguinẽ ciuilẽ exhusi t uel potius ex sorbuit.¬
ldem pronuena difficultat̃ ex sorbut Mulceomulsi manco mansi neo neui haereo huesi
luc coluxi polluceo polluxi Pluitus instinco ut decima parce herculi polucet Ntiuisi nco lite
quidecimaspartes quantũ aliem fuit pollux̃ tibi ap ublicando epulo herculis decimas: supina

Expanded text:
rum». Cicero in II Philippicarum : «sanguinem ciuilem exhausit uel potius exsorbuitrum». Cicero in II Philippicarum : «sanguinem ciuilem exhausit uel potius exsorbuitidem pro Murena : «difficultatem exsorbuit», mulceo mulsi, maneo mansi, neo neui, haereo haesi, luceo luxi, polluceo polluxi. Plautus in Sticho : «ut decimam partem Herculi polluceam». Naeuius in colace : «quid decimas partes? quantum mi alieni fuit, / polluxi tibi iam publicando epulo Herculis / decimas». supin
Abbreviated transcription (Latin):
simplici quo dusu non ẽ profertur Adiauero om̃nuuerba in leo desinentia eo in ui diusis trans¬
ferentia faciunt p̃teritũ ut doleo dolui Calleo callui palleo pallui excelleo excellui quod et excello
inuenitꝰ Alia quoq om̃nia secundae coniugitionis uerba quacũq consonante antecoposita eo ln ui
duusis conuer tentu faciunt p̃teritũ ꝑfectũut habeo habui rubeo rubui doceodo cui arceo ar cui
timeo timui laceo iacui tenco tenui caneo canui Candeo candui stupeo stupui. tepeotepui pares
purui careo caru horteo horrui floreo florui fenseo censui pateo patui liqueo licui ex quoliquesco
inchadiuũ Suidus niii metamorphoscon protinus inbutũ calestinectare corpus dilicuit ter¬
maq suo made fetit odore. Aliceo quoq licui facit. excipiuntꝰ haeciubeo iussi sorbeo ueletiuã
sorbo ut proboplacet sorbsiuelsorbui Luca nusin .iii. ab sorbsitpenitus rupes et tecta fera¬

Expanded text:
simplici, quod in usu non est, profertur. alia uero omnia uerba in leo desinentia eo in ui diuisas transferentia faciunt praeteritum, ut doleo dolui, calleo callui, palleo pallui, excelleo excellui, quod et excello inuenitur. alia quoque omnia secundae coniugationis uerba, quacumque consonante ante eo posita, eo in ui diuisas conuertentia faciunt praeteritum perfectum, ut habeo habui, rubeo rubui, doceo docui, arceo arcui, timeo timui, iaceo iacui, teneo tenui, caneo canui, candeo candui, stupeo stupui, tepeo tepui, pareo parui, careo carui, horreo horrui, floreo florui, censeo censui, pateo patui, liqueo licui, ex quo liquesco inchoatiuum. Ouidius in IIII metamorphoseon : «protinus inbutum caelesti nectare corpus / delicuit terramque suo madefecit odore». a liceo quoque licui facit. excipiuntur haec: iubeo iussi, sorbeo uel etiam sorbo, ut Probo placet, sorpsi uel sorbui Lucanus in IIII: «absorpsit penitus rupes et tecta fera
Abbreviated transcription (Latin):
in participio et in supino quippe producta penultimu ambituambita ambitum : In nomine autem siue
uocabulo reidifferentie causa in eoterminantium regulã seruans corripuit penultimãi Ambitus ut
urbi annua uenalis referens certamina campo. Quãuis scarus in utroque similẽ eẽ tenorẽ put auit
sed uel iuscelerrespondens ad riano imperatori perepistolã dehoc int̃ roganti declinatione et tenore. An¬
bitus nomen a participio ostendit discerni quodusu quoque ut ostendimus confirmatur¬
uitertio loco participium posuerunt rectius fecis seuident᷑ Cumenim nomen et uerbum prima
et secundũ tenuerunt locum participiũ quodexutroque nascitur sequente miure ȩxigit

Expanded text:
in participio et in supino, quippe producta paenultima: ambītus ambīta ambītum, in nomine autem siue in participio et in supino, quippe producta paenultima: ambītus ambīta ambītum, in nomine autem siue uocabulo rei, differentiae causa in eo terminantium regulam seruans, corripuit paenultimam ambĭtus ut urbi / annua uenali referens certamina campo», quamuis Scaurus in utroque similem esse tenorem putauit. sed Velius Celer respondens Hadriano imperatori per epistulam de hoc interroganti, declinatione et tenore ambitus nomen a participio ostendit discerni, quod usu quoque, ut ostendimus, confirmaturqui tertio loco participium posuerunt, rectius fecisse uidentur. cum enim nomen et uerbum primum et secundum tenuerunt locum, participium, quod ex utroque nascitur, sequentem iure exigit
Abbreviated transcription (Latin):
ritis nasci Sallio sallitum facit sallo salsum quomodo uello uulsum Si sennasicineã paludem multipisciũ¬
salliendorum causa a nauibus semionustis comeant a sallio s alliendoꝵ dix̃ nonsallendorum. Salustius dero
in tertiohistoriarum parte consumpta reliqua cadauerum a dicturni tatemusus: sallerent dixitasallo
non a sallio Similiter lucilius in uiii salere murenas mnercẽ in frigdariã ferre. Inde etiam participia futuri
salliturus et salsurus Nouius saliturus istaet ẽ mĩtã silem MEmmius istec sum multo salesalsurus. Sed et
p̃teriti participium sallitus et salsus cornilius seuerus in uiii destaitusuo adquẽ salliti pumiliones afferebant :
ambio ab eo compositũ s olum mutauit penultimã e in .i itaq in .io. desinentium regulã seruauit

Expanded text:
ritis nasci. sallio sallitum facit, sallo salsum, quomodo uello uulsum. Sisenna: «sic in eam paludem multi pisciuritis nasci. sallio sallitum facit, sallo salsum, quomodo uello uulsum. Sisenna: «sic in eam paludem multi pisciusalliendorum causa a nauibus semionustis commeant», a sallio salliendorum dixit, non sallendorum. Sallustius uero in III historiarum : «parte consumpta reliqua cadauerum ad diuturnitatem usus sallerent», sallerent dixit a sallo, non a sallio. similiter Lucilius in VIII: «sallere muraenas, mercem in frigdaria ferre». inde etiam participia futuri salliturus et salsurus. Nouius: «salliturus istaec est, mittam salem». Mummius: «istaec sum multo sale / salsurus». sed et praeteriti participium sallitus et salsus. Cornelius Seuerus in VIII de statu suo : «ad quem salliti pumiliones afferebantur». ambio ab eo compositum solum mutauit paenultimam e in i; itaque in io quidem desinentium regulam seruauit
Abbreviated transcription (Latin):
si sint adis syllabis compositaut insitus incitus illitus. Lucanus in uunllitate ladolis Nec martẽ cõminis
us quã ausa patiuirtus. Virgł inx quatit ungula cursu incita n ec domini memorum proculcat aequoꝵ
similit̃ in positus propositus quuen alis inisite propositi nondum pudet atque eadem ẽ mens. Virgł ira
.ii. inpositi sauro dapibus. Praetere anortandũ quod sepelio sepeliui ł sepelii. Sepultũ in frequentiore usi
est supinũ. Antiquis simi etiã sepelitũ dicebant. Vndecato an t̃mũmortuus est sepelitus ẽ salio quoque
saliui ł salii saltum facit. Vnde uirgł in uicumfatalis aequus saltu superardua uenit pergama Idem in
xiat medias intercedes exultatamaron. Solentit frequentatiua plerum que a supinis ł participiis prȩte¬

Expanded text:
nisi sint a disyllabis composita, ut insĭtus, incĭtus, illĭtus. Lucanus in VIII: «illita tela dolis nec Martem comminus nisi sint a disyllabis composita, ut insĭtus, incĭtus, illĭtus. Lucanus in VIII: «illita tela dolis nec Martem comminus usquam / ausa pati uirtus». Virgilius in XII: «quatit ungula cursu / incĭta nec domini memorum proculcat equorum». similiter imposĭtus, proposĭtus. Iuuenalis in I: «si te proposĭti nondum pudet atque eadem est mens». Virgilius in III: «inposĭtis auro dapibus». praeterea notandum, quod sepelio sepeliui uel sepelii sepultum in frequentiore usu est supinum, antiquissimi etiam sepelitum dicebant; unde Cato in Thermum : «mortuus est, sepelitus est». salio quoque saliui uel salii saltum facit, unde Virgilius in VI: «cum fatalis equus saltu super ardua uenit / Pergama». idem in XI: «at medias inter caedes exultat Amazon»; solent enim frequentatiua plerumque a supinis uel participiis praete
Abbreviated transcription (Latin):
indienantia pacem corda tumens. Atio aero citus penultima producta ut uirgił in .ii.
aencidos at genus esiliuis cyclopum et montibus altis ex citum ruit ad portus et litora complet sinor. sitũ
et desinor desitus penultimã correptamn. Cicero procornelio in primo coeptumigitur pereosquiagiuo¬
lebant desitum est perbunc quideces sit. Idemin primo rethoriconet si non abeo quod in proximo desi¬
tumerit deincepsincipietus: inde etiã situs dicitur pronegligentia : Virgł in uii sed te uictasituueriq
effeta senectus Idem in secundo geor g̃mutatã que insita mala ferrepirum et iniii. eorundem et pa¬
ribus litacor poraguttis. Ideo aut diximus dissyllaba inuidesinentia secunde ł tertiae coniugationis
in supinis ł participiis p̃teriti corriperepenultimã quia siue dissyllaba sint quartȩ producunt ut sciscitis
siueultradu& syllabas alterius quoque coniugationis producitur. Arcessiui arcessitas. Cupiui cupitus

Expanded text:
indignantia pacem / corda tumens»; a cio uero cītus paenultima producta, ut Virgilius in III Aeneidos : «at genus e siluis Cyclopum et montibus altis / excītum ruit ad portus et litora conplet». sinor sĭtus et desinor desĭtus paenultima correpta. Cicero pro Cornelio in I: «coeptum igitur per eos qui agi uolebant, desitum est per hunc qui decessit». idem in I rhetoricon : «et si non ab eo, quod in proximo desitum erit, deinceps incipietur». inde etiam situs dicitur pro neglegentia. Virgilius in VII: «sed te uicta situ uerique effeta senectus». idem in II georgicon : «mutatamque insĭta mala / ferre pirum», et in IIII eorundem: «et paribus lĭta corpora guttis». ideo autem diximus disyllaba in ui desinentia secundae uel tertiae coniugationis in supinis uel participiis praeteriti corripere paenultimam, quia, siue disyllaba sint quartae, producunt, ut scio scītus, siue ultra duas syllabas alterius quoque coniugationis producitur: arcessiui arcessītus, cupiui cupītus,
Abbreviated transcription (Latin):
tib: ñ solentadiungi. ut hȩc toreus pat nõdicim. frat uero ut seruus dicim: pronomina
uero adungunt᷑ ut meus pater
nia alia pͥ nominatiuos triatantũ cõponunt᷑ unã int̃p̃tationẽ apud grecos habentna

Expanded text:
tibus non solent adiungi, ut Hectoreus pater non dicimus, frater uero uel seruus dicimus; pronomina uero adiunguntur, ut meus pater.omnia alia per nominatiuos, tria tantum componuntur unam interpretationem apud Graecos habentia
Abbreviated transcription (Latin):
laquaear huius laquacaris. acalce hoccalcar huius calcaris. Horat̃ in .ii. episto¬
in .iii. seuspumantis equi foderet calcarib: armos: Nar quoq: naris mono¬
syllabum similiter producit a ingenitiuo et .ẽ. propriũ fluuii Nã sina sũ
uelimus significare. haec naris huius naris similẽ genitiuo nominatiuum
proferemus sicut frequenter ouidius ponit: ut in .ui metamor phoscon pan¬
da naris erat Idẽ in .uII. defluxere comȩ cumquis et nares et aures lucanꝰ
in .ii. genitiuũ protulit hicaures alius spiramina naris aduncȩ amputat
faretiã farris positione habuit penultimã longã qđ solũr litterã gemi¬
nauit. et puto differentiae causa ne uerbũ eẽ putetur secdae personie
forfaris fatur. et sciendũ quod par etsnus producuntur innomto. Vt lu

Expanded text:
huius calcāris. Horatius in II epistuin VI: «seu spumantis equi foderet calcāribus armos». Nar quoque Nāris monosyllabum similiter producit a in genetiuo et est proprium fluuii. nam si nasum uelimus significare, haec naris huius naris similem genetiuo nominatiuum proferimus, sicut frequenter Ouidius ponit, ut in III metamorphoseon : «panda / naris erat». idem in VI: «defluxere comae, cum quis et naris et aures». Lucanus in II genetiuum protulit: «hic aures, alius spiramina naris aduncae / amputat». far etiam fārris positione habuit paenultimam longam, quod solum r literam geminauit, et puto differentiae causa, ne uerbum esse putetur secundae personae for faris fatur. et sciendum, quod pār et Nār producitur in nominatiu
Abbreviated transcription (Latin):
nal saxũ num̃ marmor tẽpus lac caput aliquid. Cõmunium uero masculini et femĩ n
quinq I .MI .A .s.X. hic et haec et hoc frugi nequãpar. uetus felix et haequide generales
sunt nom̃ti terminationes dequib in nomt̃o latius tractatũ ẽ. Nunc uero degentõ et aliis casi¬
bus obliquis persingulas declinationis doceamus. DEOBLG̃CASIB PRIM̃DECLINATION
rima declinatio habet terminationes in nominatiuo tres a -as -es Ina tam latinorum
quã grecorũ tam masculinorũ quã femininorũ et cõmuniũ. In as uero et ines grecorum

Expanded text:
nal, saxum, numen, marmor, tempus, lac, caput, aliquid; communium uero masculini et femininiquinque, i m r s x, hic et haec et hoc frugi, nequam, par, uetus, felix. et hae quidem generales sunt nominatiui terminationes, de quibus in nominatiuo latius tractatum est. nunc uero de genetiuo et aliis casibus obliquis per singulas declinationes doceamus. de obliquis casibus primae declinationis prima declinatio habet terminationes in nominatiuo tres, a as es: in a tam Latinorum quam Graecorum, tam masculinorum quam femininorum et communium, in as uero et in es Graecorum
Abbreviated transcription (Latin):
Virg̃ in .vIii. cuitolerare colouitã tenu iq minerua. stat̃ in .uI. sedhuius extrema ũ filti colu
dat᷑ ordo senectȩ. Venus ueneris quoq excipit᷑ . Quod solũ propriũ femininũ inuenit᷑ latinũ
in us. desinens correptã. Et forte ideo sic declinat᷑. Nesiuenus ueni declinaret᷑ dubitationẽ
haberet genitiuis. Cũ ueni uerbo imperatiuo : incusetiã incudis quod ponit nonius marcellus
dedoctorum indagine. Massa malleiscuditur. Vnde etĩ incus ẽ appellata Cuius qui a
et genitiui penultima .cu. et in uerbo cudo eadẽ syllaba producitur. debet quoq: in nomina¬
tiuo produci. pecus quoq femininũ pecudis facit . quod etiã neutrũ ẽ hoc pecus pecoris
caesar in auguralib: si sincera pecus erat. Virgł in i ignauũ fucos pecus a p̃sepib arcent

Expanded text:
Virgilius in VIII: «cui tolerare colo uitam tenuique Minerua». Statius in VI: «sed huius / extrema iam fila colu, Virgilius in VIII: «cui tolerare colo uitam tenuique Minerua». Statius in VI: «sed huius / extrema iam fila colu, datur ordo senectae». Venŭs Veneris quoque excipitur, quod solum proprium femininum inuenitur Latinum in us desinens correptam. et forte ideo sic declinatur, ne, si Venus Veni declinaretur, dubitationem haberet genetiuus cum ueni uerbo imperatiuo. incus etiam incudis, quod ponit Nonius Marcellus de doctorum indagine : massa malleis cuditur, unde etiam incus est appellata. cuius quia et genetiui paenultima cu et in uerbo cudo eadem syllaba producitur, debet quoque in nominatiuo produci. pecus quoque femininum pecudis facit, quod etiam neutrum est, hoc pecus pecoris. Caesar in auguralibus : «si sincera pecus erat». Virgilius in I: «ignauum fucos pecus a praesepibus arcent
Abbreviated transcription (Latin):
annuis caa opinor quae erat mortua. Excipitur hec aluus hui alui . Qđ ueteres frequent̃
ma sđo genere protuler. Actius in annalib: Vt quã fragilis simus aluus cato ad filiuam
exdolore exfebri exsiti ex medicam̃tis bibendis excataplasmatis ex aluo lauando Cinna
in smrrna Vt scelus incestocinnae crescebat in aluo Itaq secundũ hocgenus bene declinait
aluus alii. Virg̃ tam̃ femininũ hoc protulit in .i. in latus inque fericuruã cõpagib aliũ
humus humi. hoc etiã neutrũ inũ desinens inuenitur apud ueteres secđm qđ oportune
hanc declinationẽ seruauit . liuius in adone. humũ humidũ pedib fodit gratus indre¬
este mersit sequentis humidũ dũ plantis humũ domus huidomi et domus huius domus
ter̃ ineunucho domifociq: facuicis sim ut memineris. Virg̃ in .VI. hic labor illȩ domus et inextrł¬
cabilis error. Ouidius in .iiii. metamor phoseon domui communis utriq Colus coliet colus

Expanded text:
itur haec aluŭs huius alui, quod ueteres frequenter masculino genere protulerunt. Accius in annalibus : «ut quam fragilissimus aluus». Cato ad filium : «ex dolore, ex febri, ex siti, ex medicamentis bibendis, ex cataplasmatis, ex aluo lauando». Cinna in Smyrna : «at scelus incesto Cinyrae crescebat in aluo». itaque secundum hoc genus bene declinatur aluus alui. Virgilius tamen femininum hoc protulit in II: «in latus inque feri curuam conpagibus aluum». humŭs humi: hoc etiam neutrum in um desinens inuenitur apud ueteres, secundum quod oportune hanc declinationem seruauit Laeuius in Adone : «humum humidum pedibus fodit». Gracchus in Thyeste : «mersit sequentis humidum plantis humum». domŭs huius domi et domŭs huius domus. Terentius in eunucho : «domi focique fac uicissim ut memineris». Virgilius in VI: «hic labor ille domus et inextricabilis error». Ouidius in IIII metamorphoseon : «domui communis utrique». colŭs coli et colus.
Abbreviated transcription (Latin):
exceptis monosillabis quidem omnib: ut non nedũ temporali per qđ ad uerbiũ ẽ quando
ad firmationem significat sicut etiã ł cũproualde ponitur: demonstratiua quoque
et in terro gatiua p̃ponuntur uerbis ut enecce quare quã obrem: similiter ortatiua.
et similitudinis et uocandi et optandi ut heia age quasiceu ueluti hcus. Gutinã qđ cũ¬

Expanded text:
exceptis monosyllabis quidem omnibus, ut non, ne, dum, cum temporali, per, quod aduerbium est quando exceptis monosyllabis quidem omnibus, ut non, ne, dum, cum temporali, per, quod aduerbium est quando affirmationem significat, sicut etiam uel cum pro ualde ponitur. demonstratiua quoque et interrogatiua praeponuntur uerbis, ut en, ecce, cur, quare, quamobrem. similiter hortatiua et similitudinis et uocandi et optandi, ut heia, age, quasi, ceu, ueluti, heus, o, utinam.