comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (French):
dis. et dicuntur ludices uestes a ludis theatͥ
Cum enir egrediebantur deludi prostibulo
unienes haꝵ uelamento tegebant capud et
faciem ne cognoscerentur quisi solet erubesce
qui lupauat intrauit.

Expanded text:
is, et dicuntur ludices vestes a ludis theatri: cum enim egrediebantur de ludi prostibulo , iuvenes harum velamento tegebant caput et faciem ne cognoscerentur, quia solet erubescere qui lupanar intravit.
Abbreviated transcription (Latin):
¶i. labilis ꝓprie lubricum est. illud ꝙ ꝙͣto mag̃
tenetur tanto magis labitur ut anguilla. ⁊
etiam illud dicitur lubricum in quo quis labr̃
ut uia lutuosa. et aquosa et glacies. unde ĩp̃s.
fiant me illoꝵ tenebre et lubritu. et hunc lu¬

Expanded text:
um, labilis: proprie lubricum est illud quod quanto magis tenetur, tanto magis labitur, ut anguilla; et etiam illud dicitur lubricum, in quo quis labitur, ut via lutosa et aquosa, et glacies, unde illud ‘fiant vie illorum tenebre et lubricum’. Et hinc lu
Abbreviated transcription (Latin):
i. loqui cid uũ et in p̃põis construitur cũ actõ
rei rõnalis. ut alloquor tea. loquor ad te. Et
est alloquor orantis et iubentis. eloqui oratoris
est. obloqui obtractantis. Et colloquor. ris .l.
simul loqui. unde ħ colloquium conciliũ uel cõ¬
cio. uel ꝙ nuilgo dicitur plamentũ. Eloquor.
queris .i. ualde uel ornate uel aꝑte loqui et maĩ

Expanded text:
tionis construitur cum accusativo rei rationalis, ut ‘alloquor te’, idest loquor ad te; et est alloqui orantis et iubentis, eloqui oratoris est, obloqui obtrectantis; colloquor -ris, idest simul loqui, unde hoc colloquium, concilium vel contio vel quod vulgo dicitur parlamentum; eloquor -ris, idest valde vel ornate vel aperte loqu
Abbreviated transcription (Latin):
quia loris caret solis enim citulis fr̃eis cõ¬
teritur. unde dicitur lorica loris carens et
est ethiͣ. Et inde loricatus.a .iiiii. qui ht lori¬
cam iuduere. Et lorico. as. loricam induere.
Et compouitur collorico. as .i. simul loricare
rica. as .i. loritam eruere. illorico. as .i. loricã
iuduere. p̾lorico. as .i. cuite lorittire. relorico.

Expanded text:
quia loris careat: solis enim circulis ferreis contexitur, unde dicitur lorica quasi loris carens et est ethimologia; unde loricatus -a -um, qui habet loricam, et lorico -as, loricam induere; et componitur collorico -as, idest simul loricare, rico -as, idest lorica exuere, illorico -as, loricam induere, prelorico -as, idest ante loricare, relorico
Abbreviated transcription (Latin):
Limpha a mpha ꝙ est a qua fit hec limpli
phe. mutata. n. m . l .i. aiqua et limpha et diat
quid̃ humor uel spumia in fronte camũ. qua di¬
spetsa per caput in samunt et in rabrem imtut
et dicitur a limpha liquore quia ad modun
illius discurrit uel qr patientes ħ iiturm utãt
et timent aꝙͣ. unde limphor. pharis .i. aꝙ̃ in¬
miscer uel in senmre. unde limphatus. ta til
pticipium et potest eẽ dmatum alimpha.
tus et limphatus .l. in sanus. unde lmphan¬
cus . a. un .i. insanus et dicitur limphaticus
ꝓprie limphaticus qui incium ex aqua contia¬
hit cinus incium est huc et illuc cursu ire sũp¬
to uicio s fluore tique. sed poete iam usur pãt
nien ħ generaliter pro furiosus. unde linipha¬
ticus ꝓprie dititur cauis a limpha ꝙͣ ht et hĩc
transiatum est ad alici et possunt predic sͥ¬

Expanded text:
nimpha quod est aqua fit hec limpha -e, mutata n in l, idest aqua. Et limpha etiam dicitur quidam humor vel spuma in fronte canum, qua dispersa per caput insaniunt et in rabiem vertuntur: et dicitur a limpha liquore quia ad modum illius discurrit, vel quia patientes hoc vitium vitant et timent aquam. Unde limphor -aris, idest aquam immiscere vel insanire, unde limphatus -a -um participium, et potest esse derivatum a limpha tus, et limphatus, idest insanus. Unde limphaticus -a -um, insanus, et dicitur limphaticus t. Et dicitur proprie limphaticus qui vitium ex aqua contrahit, cuius vitium est huc et illuc cursu ire sumpto vitio a fluore aque; sed poete iam usurpant hoc nomen generaliter pro furiosis. Vel limphaticus proprie dicitur canis a limpha quam habet et hinc translatum est ad alia. It
Abbreviated transcription (Latin):
emonibus et excellenter dyaletica dictur
eos ħ logica huius . ce. unde logiti dicuntur
trruiciles nel dẏaletci. Item logica dicunt
qued spẽs meditine .i. rõnalis. unde logi di¬
cuntur quid medici qui discussis etatum re¬
giomĩ uel egritudimĩ qualitatib certis tũc¬
caulam roncibiliter scrutantur et a logica

Expanded text:
sermonibus; et excellenter dialetica dicitureodem hec logice -ces; unde logici dicuntur triviales vel dialetici. Item logica dicitur quedam species medicine, idest rationalis, unde logici dicuntur quidam medici qui, discussis etatum, regionum vel egritudinum qualitatibus, artis curam rationabiliter scrutantur. Et a logica
Abbreviated transcription (Latin):
ħ lognim dicitur manuale .s. exignus pau¬
mis et dupler auro et gẽmus et quatuor tex¬
tus colorib hñs magintudinem palini ꝑ
quadꝵ cui intexti erant .xii. p̾ciosi lapides
ħ panus et rõnabile duicitur et srhumiali ccͣ
pctus põtificis ãnectebãtur.

Expanded text:
 -ii dicitur manuale, scilicet exiguus pannus et duplex, auro et gemmis et quattuor textus coloribus, habens magnitudinem palmi per quadrum, cui intexti erant XII pretiosi lapides: hic pannus et rationale dicitur et superhumerali, contra pectus pontificis, adnectebatur.
Abbreviated transcription (Latin):
pluriiaꝵ possonum possor uel locuples ⁊ pos
a loculus et plemus.q. qui loculos ht plenos.
et compatur. tior. ssim unde lompleciter. tiꝰ.
me. adi. et ħ locupletitas. tis. et locupleto. as.
ple. producitur tam in nomine ꝙͣ in uerto.

Expanded text:
plurimarum possessionum possessor; vel locuples componitur a loculus et plenus, quasi qui loculos habet plenos; et comparatur -tior -simus; unde locupletiter -tius -me adverbium, et hec locupletitas -tis et locupleto -as, -ple- producitur tam in nomine quam in verbo.
Abbreviated transcription (Latin):
re contendere litem agere. ex quib indetur
inde hic litigator. ħ litigatõ. et ħ litigium.gii.
inde litigiosus .a. iiii. qui litigat. uel poꝰ de qͦ
frmen nam sacrificat qui sacrificium. litat
qui sacrificium facit et ꝙ sacrificio petit im¬
petrat. unde uerbalia. litamea litatio. lito¬
i. iteꝵ litare. lito cum omnib sins compoĩs
est actiũ. Et cor. hanc silłam. li. unde theo¬

Expanded text:
-as, contendere, litem agere ex quibus videtur inde litigator, litigatio et hoc litigium -gii, igiosus -a -um, qui litigat vel potius de quo tamen: sacrificat qui sacrificium facit, litat qui sacrificium facit et quod sacrificio petit impetrat. Unde verbalia et hoc litidest iterum litare. Lito cum omnibus suis compositis est activum et corripit hanc sillabam li-. L 90 LI
Abbreviated transcription (Latin):
qued auis que sempet fugit aspectum diei. et
dea ꝑtus .s. iuno uel plas uel diana uel latona
et dicitur lucina quia nascentib p̾beat lucem.
nel quia presit in luce nascentib et eos recipit¬
⁊ fouet ut fingunt poete et dempta media silla¬

Expanded text:
am avis que semper fugit aspectum diei, et partus, scilicet Iuno vel Pallas vel Diana vel Latona, et dicitur Lucina quia nascentibus prebeat lucem vel presit in lucem nascentibus et eos recipit et fovet; et dempta media silla
Abbreviated transcription (Latin):
ste se sbleuant. cum uero estus erarẜit tato
custe more .q. nx aterra sbleuantur. si ã per¬
secucionis ardor in candeat corde celestibus in¬
heiens mor ꝙͣ ta sit sb̾luutatis ondat et pul¬
satus ailis m altum rapitur qui quietus in
mus tor puisse credebatur. Ea bamis a super
custaꝵ fuisse in desto uitee. quo pastus lnp̃ta
herbis cupuutur facile. cocteq in oleo paper¬

Expanded text:
se sublevant, cum vero aestus exarserit, tanto custae more quasi vix a terra sublevatur. Si autem persecutionis ardor incaleat, corde coelestibus inhaerens, mox quantae sit sublimitatis ostendit; et pulsatus alis in altum rapitur, qui quietus in imis torpuisse videbatur. De hoc ercustarum fuisse in deserto Judaeae, quo pastus est Joaherbis facile capiuntur, coctaeque in oleo pauper
Abbreviated transcription (Latin):
as. quod est sacrificare quia marinarii a ꝑiculis
iarnus lib̾ati a litore solent dus marius litare.
Et inde litus dciñ est alitatus litando. unde do¬
natus dicit. in ⁊m̃to super u̾gilium ꝙ litus dicĩ
locus iuxͣ altare ubi fiebat litacõ et mactaͦ be
nto cor. ħ tamen magis est friuolum. qr seꝑ sĩ¬
uude et dicitur litus.q. ligans ton .i. terram it
est ethi. et inde litoreus .a. urn. et h et ħ litorala¬
gratile quia eo ꝯuoccibantur ad litandum. litu¬
us eciam dicitur baculus curuus quo augures
atelantur uel pastores et tunc est. fe. ge.¬

Expanded text:
-as, quod est sacrificare, quia marinarii, a periculis marinis liberati, in litore solent deis marinis litare; et inde litus dictum est a litando, unde Donatus dicit in Commento supra Virgilium quod litus dicitur locus iuxta altare ubi fiebat litatio et mactatio bHoc tamen magis est frivolum, quia sepe silunde et dicitur litus quasi ligans ton, idest terram, et est ethymologia. Unde litoreus -a -um, et hic et hec litoralgracile quia eo convocabantur ad litandum; lituus etiam dicitur baculus curvus quo augures utuntur vel pastores et tunc est fe
Abbreviated transcription (Latin):
uculleũ genus albi marmoris et nascitur
intheo insula cui lucullus consul nomen dedit
qui delcãtus in iͦ pͥmum romam uixit solũq
pene ħ marmor ab amatore nomen accepit.¬
ucus .ci. ma. ge. densitas .i. arboꝵ soli lucẽ
detrahens .i. nemus. ei deo densum. ꝙ sol ibi lu¬
cere non potest. unde per contrarnum dicitur
lucus alucendo ẜm ugi et pap̃ dicit lucus tus¬

Expanded text:
UCULLEUM genus albi marmoris et nascitur in Theo insula, cui Lucullus consul nomen dedit, qui delectatus in illo primum Romam vexit, solumque pene hoc marmor ab amatore nomen accepit.ucus, scilicet densitas arborum solo lucem detrahens, idest nemus adeo densum quod sol ibi lucere non potest, unde et per contrarium dicitur lucus a lucendo; vel potest dici lucus
Abbreviated transcription (Latin):
ħ lumlai. laris. dicitur per apocopani .i. tingubumn
tirca lumbos quia es lumibi deligentur uel quia
lumbis inhecit. idem dicitur et coxtile. et bracha¬
rium et renale. sed ꝓprie rencile ꝙ in renib alligiꝰ
situt uentrale ccͣ uentrem cingulum et ꝓd̾. la.

Expanded text:
 lumbar -ris invenitur per apocopam, idest cingulum circa lumbos, quia lumbis religetur vel quia lumbis inhereat. Idem dicitur et coxale et bracharium et renale, sed proprie renale quod in renibus alligatur, sicut ventrale circa ventrem cingulum. Item a
Abbreviated transcription (Latin):
ptinens uel dislcis et suains. unde carmina ora¬
cu dicuntur lirica quia cum lira caritabantur. uł
te carminũ que in eis continentur et lirici poete
quia lirica scribunt. liricus componitur pliricus.
cri. tum .i. dulcis et delectabilis super alios uł sup
L is. litis. fe.ge. et formatur gts a nto remota.s.
tur lis inter duos et mora finitur. rira inter mul¬
tos. et murria constat et dicitur lis a ꝯtẽcõe lumi¬

Expanded text:
pertinens vel dulcis et suavis; unde carmina Oratii dicuntur lirica quia cum lira decantabantur; vel te carminum que in eis continentur, et lirici poete qui lirica scribunt. Liricus componitur yperliricus -a -um, idest dulcis et delectabilis super alios vel super licommittitur et mota finitur, rixa inter multos et iniuria constat, et dicitur lis a contentione limi
Abbreviated transcription (Latin):
quia ea lingimus. nel lingua dicitur a ligo. gas.
quia ligat uerla et noces per articulos sonos.
uel lingua aledo.is. quia dentib illiditur. sicut
enim plectrum cordis ĩ lingua illiditur dentib
et nocalem efficit soni. unde linguosus . a. umi.
i. loquela plems et habundans .s. loquax. et cõ¬
paratur. unde hec lingnositas. tis. Item a lingua
lingnatiis.a.umi. qui magnam h̃t linguam et¬
uel in lingua potens et componitur bñlinguatꝰ.

Expanded text:
quia ea lingimus; vel lingua a ligo -as quia ligat verba et voces per articulatos sonos; vel lingua a ledo -is quia dentibus illiditur: sicut enim plectrum cordis ita lingua illiditur dentibus et vocalem efficit sonum; idest loquela plenus et abundans, scilicet loquax, et comparatur; unde linguositas. Item a lingua linguatus -a -um, qui magnam habet linguam vel in lingua potens, et componitur benelinguatus
Abbreviated transcription (Latin):
ithostratum lithos ꝙ est lapis cõponitur
tum stratos ꝙ est uariacio et dicitur ħ litho¬
strata .te. et ħ lithostratum. ti.i. pictura aite¬
laborata. fit ã ꝓuubus cristis ac texellis .i. qͣ
dratis lcipillis tuictis in narios colores et id̃
dicitur thostratos. uel halostratus. Iohis. tiͦ.¬

Expanded text:
nitur cum strotos, quod est variatio, et dicitur hec litostrota -e et hoc litostrotum, idest pictura arte elaborata: fit autem parvulis crustis ac tessillis, idest quadratis lapillis tinctis in varios colores; et idem dicitur hic litostratos vel litostratus: est
Abbreviated transcription (Latin):
lr̃tus et illratus. Item lr̃atus et illrãtus
accipunitur ałr illa enira nox dicitur hrãta
que figurs uisibilib cintea inuentis et u¬
sitatis potest repñtati. illrãta aũ dicitur illa
que sic repũtari non potest ut sibilus nel ge¬

Expanded text:
eratus comparantur. Item literatus et illiteratus accipiuntur aliter: illa enim vox dicitur literata, que figuris visibilibus antea inventis et usitatis potest representari; illiterata dicitur illa que sic representari non potest, ut sibilus et ge
Abbreviated transcription (Latin):
nuimscus. sci. ma. ge. uirgula int̾ duos
quia et transuerso ia cet et pointur in hus
locis que sacre scripture inter p̾tes in codez
tinitas erilium expulsio extra luuẽ. uel¬
dr᷑ ħ postlimimũ .iiii. reuersio de exilio ad
ium que admiẜat. uel nus ꝙ quis uedicat
sibi super reb sins post reuersionem de exi
captintatem reuersus mra que admibat
redennte suscipit alto. unde. Io.. in prologo

Expanded text:
niscus -sci, idest virgula inter duos quia ex transverso iacet; et ponitur in his locis que sacre scripture interpretes eodem tivitas, exilium, espulsio extra limc postliminium, idest reversio de exilio ad iura que amiserat, vel ius quod quis vindicat sibi super rebus suis post reversionem de exilcaptivitatem reversus iura que amiserat pre
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓprie dicitur piscium quia soluti in salsamentũ
piscituli enudem humorem liquant. Cmus li¬
quor dicitur salsugo uel miria. sed ꝓprie m̾ia
dicitur aqua sale xmirta et effca gustu in mod̾
maris. et¬
liquere ponitur pro appere manifestum eẽ. nam
cum massa liquescit ꝙ prius erat occultum sit
mamifestũ. Item liquere ponitur pro deficere quia
cum ius liquet deficit. et a liqueo liq̃t ĩple.i. app
et accipitur in eod̃ sru. in quo et liqueo et inde li¬
quescit impͣle. et liquesdens. liqueo ⁊ponitur col

Expanded text:
 dictum eo quod soluti in salsamento pisciculi eundem humorem liquant. Cuius liquor appellatur salsugo vel muria. Proprie autem muria dicitur aqua sale commixta, effectaque gustu in modum maris. liquere ponitur pro apparere, manifestum esse: nam cum massa liquescit quod prius erat occultum fit manifestum. Item liquere ponitur pro deficere quia cum nix liquet deficit. Et a liqueo liquet impersonale, et accipitur in eodem sensu in quo et liqueo; et inde liquescit impersonale, et liquescens, unde hec
Abbreviated transcription (Latin):
i. pecco emntto. unde ħ delictum .i. peccatum.
relinquo. quis. et cõpointur derelinquo. quis.
linquo et omma enis compoĩ sunt actiua:
facnint p̾teritura in liqui. et supinũ in lictũ.
abiecta .n. in simplicitate tamen non est in

Expanded text:
 pecco, committo, unde hoc delictum -ti peccatum; relinquo -is, et componitur derelinquo -is. Linquo et omnia eius composita sunt activa et faciunt preteritum in liqui et supinum in lictum, abiecta n; tam
Abbreviated transcription (Latin):
reia limes dicitur ħ limẽ. ins. liina
hosto hostior dñr alimes quia tranu̾sa
ut luites funt et per ea sicut per luntes
in agros in donrũ introeatur uel exeatur.
uͥ dũr alimis. quia per transuersum poĩ

Expanded text:
Terminus dicitur, et hoc limen -nis: limina hostiorum dicuntur a limes quia transverse ut limites et per ea, sicut per limites in agros, in domum introeatur vel exeatur, vel dicuntur a limi quia per transversum posita
Abbreviated transcription (Latin):
lingue cessaibunt. sicut autẽ inꝙͣ turtim babel.
una erat luigua hebrea sicut quid doctores putãt.
Et pleto iudicio ipã remanebit unci reuera in
multis lingiis uarietas est et ubi uarietas est
ibi distẽtõ. in scõꝵ regno non erit distentõ ergo

Expanded text:
m Babel una erat lingua Hebraea, sicut quidam putant doctores, expleto judicio, ipsa remanebit una. Revera in multis linguis varietas est, et ubi est varietas, ibi dissensio. In sanctorum regno non erit dissensio, ergo
Abbreviated transcription (Latin):
quia tot ꝯstat mucris quot mentib annus. cł
d libra quia sit lilera ciuicta in se pondera ꝑ¬
cetencia nel minora ꝯcludat. Et scias ꝙ libra¬
di .xx. solidi qr tuĩ solent ponderare. Item li¬
bra dicitur q d̾ signum in celo ꝙ sol intrat
in septembri et dicitur libra qr tunc dies
noctes eqͣtur libra coponitar hic et hec lar

Expanded text:
quod tot constat unciis quot mensibus annus; et dicitur libra quia sit libera et cuncta intra se pondera precedentia vel minora concludat. Unde hec libti soldi quia tantum solent ponderare. Item Libra dicitur quoddam signum in celo quod sol intrat in septembri et dicitur Libra quia tunc dies et noctes equantur. Libero componitur colliber
Abbreviated transcription (Latin):
quib miniꝵ quatuor dũdi qualitatib sola cri¬
mina t̾cia sb̾iacet que ħ sͥ pro locucione arripit
sid ꝙ per ingenum non assurgit. Nam pͥma lau¬
danda est que utroq ualenter pollz. S̾a misanda
da atqz rep̾menda que dum finone se erigit seu

Expanded text:
quibus nimirum quatuor dicendi qualitatibus, sola crimini tertia subjacet, quae hoc sibi per locutionem arripit, ad quod per ingenium non assurgit. Nam prima laudanda est, quae utroque valenter pollet. Secunda miseranda, da atque reprimenda, quae, dum sermone se erigit, sensu
Abbreviated transcription (Latin):
imas. matis. fe. ge. uestis que protendr̃
ab umibilico usq ad pedes et dr alimis qr
inferius in extremo su ht linbum limũ.
i. obliquũ et ead uestis dr̃ lummus. hac pu¬
blici utebantur serui et coqui et producit

Expanded text:
imas -tis, vestis que protenditur ab umbilico usque ad pedes et dicitur sic quia inferius in extremo sui habet limbum limum, idest obliquum; et eadem vestis dicitur limus: hac publici utebantur servi et coci. It
Abbreviated transcription (Latin):
tus .a. umi.i. ligulis ligatus uel plemus. et hic
ligatus. ti .i. coquus cui multe ligule sunt neces¬
sarie pp̃ neteres pannos quos morat. et ligulo.
LLiguria .e. qued̃ pronunicia in qua funt uercel¬
lẽ nouaria mediolanũ papia dca sic ab habun¬
riai dr hic et ħ ligus uel ligur. liguris. gentile

Expanded text:
tus -a -um, idest ligulis ligatus vel plenus, et hic ligulatus -ti, idest cocus, cui multe ligule sunt necessarie propter veteres pannos quos induit, et ligulo Liguria -e, quedam provincia in qua sunt Vercelle, Novaria, Mediolanum, Papia, dicta sic ab abunr -ris et hoc Ligu
Abbreviated transcription (Latin):
tor.toris. et lr̃atus . a. iiiii. lr̃ator uel lr̃atus n
dicitur ille qui ht multos libros et inspicit et
renolint ut monachus qui ꝓprie potest dici ã¬
tiquarius quia antiquas hystorias habet
ad manũ. sed ille dicitur lr̃ator nel lr̃aitus
qui et arte de tudi uoce scit for mare lĩas cõ¬
nugere in sillabis et sillalas in drõĩb et dic¬
ciones in ortitiomibus. Et orones sic ꝯgeue
tũtor inquit erat qui gramatos grece dicit᷑¬

Expanded text:
rator vel literatus non dicitur ille qui multos libros inspexit et revolvit, sicut monacus, qui proprie potest dici antiquarius, quia antiquas historias habet ad manum, sed ille dicitur literator vel literatus qui ex arte de rudi voce scit formare literas et coniungere in sillabis, et sillabas in dictionibus, et dictiones in orationibus, et orationes congrue heum ‘literator, inquit, erat qui gramates grece dicit
Abbreviated transcription (Latin):
ori dolii opculum opponere coopire et obturare
dolium et liuere .i. inficere deturpare glutinare
ꝓprie in hac sigͦne dicitur liere cum unci res.
q. inficiendo superpo᷑ alii. tunc paries liuitur
cum calr sr̃ducitur et lutum. Item lixe .i. destru¬
ius. allem. allitum .i. nalde uel nixta linere. col¬
lino. iis .i. simul luiere. delmo. ius .i. ualde deor¬
sum liuere uel planare uel delere. uel occidere.
illmo. ins .i. intus nel ualde linere. intellinio.
is. interpolatim linere uel interficere. plimo.
nis. pfc̃e huere. nel occidere. unde plitor occisor

Expanded text:
ori dolii operculum apponere, cooperire et opturare dolium; et linere, idest inficere, deturpare, glutinare: proprie in hac significatione dicitur linere cum una res quasi inficiendo superponitur alii: tunc paries linitur cum calx superducitur vel lutum. Item linere, idest destruere, collino -is, idest simul linere, delino -is, valde vel deorsum linere vel planare vel delere vel occidere, illino -is, idest intus vel valde linere, interlino -is, idest interpolatim linere vel interficere, perlino -is, perfecte linere vel occidere, unde perlitor, occisor
Abbreviated transcription (Latin):
s impͣle sib eo dinatum. s. licet est in freꝙ̃ ti
usu liceo. ces. cui.i. exti̾ari app̾ciari. Sic mo ap¬
p̾cio. sis. acti. ut licentiꝰ possimus loqui. Item
ienttur liceor. ceris. deponens. liceo ergo et
suis nocibz. quia liceo in actͣ uoce signat pas¬
sionem ab alio illatani .i. app̾ciari. Unde et cõ¬
strintur cum abło interpõita .si. uel. ab. p̾põe
ad modum passiuoꝵ. Item liceoꝵ. ceris. licitus.
p̾tium ut liceo a te trib obolis uel trium obo¬

Expanded text:
sonale ab eo derivatum, scilicet licet, est in frequenti usu. Liceo -ces -cui, idest extimari, appretiari, sit appretio -as activum ut licentius possimus loqui; item invenitur liceor -ris deponens: liceo ergo et suis vocibus, quia liceo in activa voce significat passionem ab alio illatam, idest appretiari; unde et construitur cum ablativo interposita a vel ab prepositione ad modum passivorum. Item liceor -ris licitus so designante pretium, ut ‘liceo a te tribus obolis’ vel ‘trium obo
Abbreviated transcription (Latin):
qui de officio portat gladium uel securĩ
ante regem uel impatoremr ut ad pumẽ¬
dos reos presto sit et dr̃ lictor .q. litor a li¬
tarto .s. interpoĩta quia litat ⁊ interficit
reos. unde et quicũq regi uel iudici nel alicui
p̾sidi obsecuntur ad pumendos reos litores
dũr. Item lictor dicitur portitor cadaneꝵ .s. qͥ
diłr a litando uel a ferendo dr lator. Item lictor

Expanded text:
qui de officio portat gladium vel securim ante regem vel imperatorem ut ad puniendos reos presto sit; et dicitur lictor quasi litor a litando c interposita, quia litat et interficit reos, unde quicumque regi vel iudici vel alicui presidi obsequuntur ad puniendos reos lictores dicuntur. Item lictor dicitur portator cadaverum, sciliter a litando vel a ferendo, quasi lator
Abbreviated transcription (Latin):
quia incensum ꝯuertatur in lirmen. uel qr õ¬
uersimi in ignem lumen faciat uel qr aꝑtu
est flamis et luib. et in de ligneus. a. uin. del
locus lignoꝵ uel lignoꝵ ac̾uꝰ. Itẽ hͥ lignarius
gen̾ałr opifer lignoꝵ applłatur.
et hec ligula. ligo. cõponitur alligo. gns. collie
gas. deligo. gais .i. ualde uel deor suni ligare uł¬
sed cansa drĩe a diligo. gis. interponitur.s. et ĩ
eod ssu muenitur diligo . is. t̾aie ꝯingacions¬

Expanded text:
quia incensum convertatur in lumen, vel quia conversum in ignem lumen faciat, vel quia aptum est flammis et luminibus; et inde ligneus -a -um, idestlocus lignorum vel lignorum acervus, et hic lignarius generaliter opifex ligni appellatur. g posita. Ligo componitur alligo -as, colligo -as, deligo -as, idest valde vel deorsum ligare sed causa differentie a diligo -is interponitur s, et in eodem sensu invenitur disligo -is -ere
Abbreviated transcription (Latin):
cum cinos ꝙ est cauis et dicitur hic liciscꝰ¬
sci. et hec litisca . sce. et ut ait plumiꝰ. liti¬
sci. nel dũr litisce canes nati ex lupis et
cauib. cum forte inter se ꝯmiscẽtur.
et eniptores super se augmentum uel di¬
iinucionem faciunt. uel spõsionem uel
promissionem. unde et sepe licitacõ dicitur
sponsio uel ꝓmissio s ꝓprie p̾dcõ mõ dc̃a.
icitor. atis .i. app̾ciari uel addere sine di¬
mimuere p̾cium rei que uenditur ut si qͥs
dicat se nelle dare pro re aqua .x. solid̾. et¬

Expanded text:
cum cinos quod est canis et dicitur hic liciscus et hec licisca -e: ut ait Plinius, licisci vel licisce dicuntur canes nati ex lupis et canibus cum forte inter se commiscentur. uid venditur et emptores super se augmentum vel diminutionem faciunt, vel sponsionem vel promissionem; unde et sepe licitatio dicitur sponsio vel promissio, sed proprie predicto modo facta.icitor -aris, idest appretiari vel addere sive diminuere pretium rei que venditur, ut si quis dicat se velle pro re aliqua dare
Abbreviated transcription (Latin):
mtbus .bi. ꝙ̃ nos ornaturam diũs fasci¬
ola est que ambit extremitatem uestiũ ã
er filis aut̃ ex auro cum terta. summptaq
ex trinsetus in extrema ꝑte uestimenti. uł
clamidis. dr̃ tamen linb uñsz fiat talis¬

Expanded text:
MBUS -bi, quem nos ornaturam dicimus, fasciola est que ambit extremitatem vestium, aut ex filis aut ex auro contexta assumptaque extrinsecus in extrema parte vestimenti vel clamidis; dicitur tamen limbus
Abbreviated transcription (Latin):
fiat. Item liras grece latine dicitur sulcus et ara¬
tri ꝓprie. unde hec lira cipud nos dicitur sulcus.
et inde liro. as .i. arare sulcare. Et componitur deli¬
ro. as .l. de sulcare de sulco demare. exorbitare. sicut
boues discordantes faciunt. unde et sepe pouitur
i. stultus et fatuns et discordiosus. et noca ꝙ de
pp̃ senectutem in samunt et rectunt tramitem
teuere non possirat. Et scias ꝙ deliro et delirus nõ

Expanded text:
it. Item liras grece, latine dicitur sulcus et proprie aratri, unde hec lira -e apud nos dicitur sulcus; et inde liro -as, idest arare, sulcare, et componitur deliro -as, desulcare, a sulco deviare, exorbitare, sicut boves discordantes faciunt, unde et sepe ponitur idest stultus et fatuus et discordiosus. Et nota quod propter senectutem insaniunt et rectum tramitem tenere non possunt. Et nota quod deliro et delirus non
Abbreviated transcription (Latin):
di sunt bibliopole et antiquarii. sed libratii
sunt qui noua scribunt. et uetera antiquarii
qui tm̃ et ueter. uude ⁊ dã sunt. uel dicitur
liber ailib̾tate legentium qr solis liberis dabat᷑¬

Expanded text:
dicti sunt bibliopole et antiquarii: sed librarii dicti sunt bibliopole et antiquarii: sed librarii sunt qui et nova scribunt et vetera, antiquarii qui tantum vetera, unde et dicti sunt. Vel dicitur liber a libertate legentium, quia olim solis liberis stu
Abbreviated transcription (Latin):
geitino nam pro bacho uel in gemio facit ge¬
ntiuuĩ liber .ii. pro cortice uel codice liber libri.¬
libre. liber. liberi. dicitur filius ngeninus qr
ex libero matrimonio sit natus uel ortus. Nã
filii et libero et ancilla orti simul sunt ꝯdiciois
minem a cĩs nel quia mares incoenndo per erꝰ
beneficium emissis senib liberantur. Item lib̾
muliebri et delicato corpere depingitur. q dũt
nuilieres eis attribuisse umũ pp̃ excitantam¬
grate et moderate unium bibitur. leticiam
prestat. cum ultra modun excitat lites. et.q.
cormi addit uride illud. Cum uenere et bacho¬
ior tunica uel pars corticalis qr ligno adheret¬
Et dicitur a libero. as. quia liberat et defendit
ab exterior. uel dicitur liber a liberato cortice .i.
ablato. Est .n. medium ꝙd̾ inter lignum et cor¬
ticem et inde liber dm̃s in quo leginius. qr ante
usum quarte uel menbra ne de libris arbor fie¬
bant uolina et cõpaginabantur. unde et sccipto¬
res a libris arboꝵ liberarii uocantur. Et nde

Expanded text:
genitivo: nam pro Bacho vel ingenuo facit genitivum liber liberi, pro codice vel cortice liber libri. Liber -eri dicitur filius ingenuus quia ex libero matrimonio sit ortus; nam filii ex libero et ancilla orti servilis sunt condicmines a curis vel quia mares in coeundo per eius beneficium emissis seminibus liberentur. Idem Liber muliebri et delicato corpore pingitur quia dicunt mulieres ei attribuisse vinum propter excitandam quia cum grate et moderate vinum bibitur letitiam prestat, cum ultra modum excitat lites et quasi cornua addit; unde illud ‘lis est cum Venere et Bachorior tunica vel pars corticis que ligno adheret, a libero -as quia liberat et defendit ab exteriori; vel dicitur liber a liberato cortice, idest ablato: est enim medium quoddam inter lignum et corticem. Et inde liber dicitur in quo legimus, quia ante usum carte vel membrane de libris arborum fiebant volumina, idest compaginabantur; unde et scriptores a libris arborum librarii vocantur, et iidem
Abbreviated transcription (Latin):
culus cum corrigia plumbata ad librandum
carues et librilla dicitur instr̃m librandi .i. ꝓi
lo. as. cum tali instrumento proicere nel per¬
cutere nel infestare.
Libripens libripendis dicitur tenens libram
pendentem sustineat et componitur alibra ⁊

Expanded text:
culus cum corigia plumbata ad librandum contra canes; et librilla dicitur instrumentum librandi, idest -as, idest cum tali instrumento proicere vel percutere vel infestare. ec libraria dicitur tenens libram,pendentem sustineat, unde Nevius ‘qui libram
Abbreviated transcription (Latin):
liber quia lib̾atus a iugo ẜuitutis. unde ħ
lib̾ta. te. que de ancilla fcã est libera. Et hic
lib̾timis . in. filius lib̾ti. et ħ lib̾tina. ne. filia
lib̾te .q. de lib̾to natus nel nata et lib̾tinus.
na. iĩ. ad lib̾tum ꝑtinens. lib̾tus uel lib̾ta¬
ta qui uel que cum alio est lib̾tus uel lib̾ta

Expanded text:
liber, quasi liberatus a iugo servitutis. Unde hec liberta, que de ancilla facta est libera, et hic libertinus -ni, filius liberti, et hec libertina, filia liberti, quasi de liberto natus vel nata, et libertinus -a -um, ad libertum pertinens. Libertus vel libta, qui vel que cum alio est libertus vel fit,
Abbreviated transcription (Latin):
de quatuor statib liberi arbitrii. unde hie
status liberi arbitrii. añ ptm̃ .n. ad bomũ
nichil impediebat ad malum nil ipelle¬
bat. Non hũit infirmitatem ad malum.
et hũit adiutoruim ad bonuim. Tunc sñ
etrore rõ indicare et uolinitas sine diffi¬
cultate bonũ appetere poterat post peccatum
uero aute reportem grẽ sũ pine p̾mitur a
ꝯcupĩa et uicitur et ht̃ infirmitatẽ ĩ ma¬
lo. s non ht gr̃am in bono et iõ p ͭ peccare

Expanded text:
De quatuor statibus liberi arbitrii in homine. status liberi arbitrii. Ante peccatum enim ad bonum nil impediebat, ad malum nil impellebat. Non habuit infirmitatem ad malum, et habuit adjutorium ad bonum. Tunc sine errore ratio judicare, et voluntas sine difficultate bonum appetere poterat. Post peccatum vero ante reparationem gratiae, premitur a concupiscentia et vincitur, et habet infirmitatem in malo, s
Abbreviated transcription (Latin):
idia. die. regio est. unde lidus. da. diĩ. et lidiꝰ¬
regnum non sufficeret proiecerunt sortes qͥs
eoꝵ cum ꝑte ppłi exiret et ceciderunt suꝑ turiu
qui cum ꝑte lidoꝵ neuit in tusciam et insuo
nomine tuscia est dc̃a turema et tusci comrẽ
Similiter ab illis qui cum eo uenerunt tulnia¬
dcaĩ est lidia et eciam tusci lidi uel a nommne
fr̃is. quia sepe nomen unius fr̃is ponitur pro
nomine alterius.

Expanded text:
IDIA regio est, unde lidus -a -um et lidiregnum non sufficeret proiecerunt sortes quis eorum cum parte propria exiret, et ceciderunt super Tirrenum qui cum parte Lidorum venit in Tusciam et de suo nomine Tuscia dicta est Tirrenia et Tusci Tirreni. Similiter ab illis qui cum eo venerunt Tuscia est Lidia dicta, et Tusci Lidi, vel a nomine fratris, quia sepe nomen unius fratris ponitur pro nomine alterius.
Abbreviated transcription (Latin):
nis ĩmolaticius .s. qui sacrificatur uel offertur
alio nomine dicitur placenta. Nui. xxuiii.g. pp̃¬
regio cuius homaines sunt agiles et ad currend̃
hiles et ueloces. unde liburnus. na. iiiĩ. gentile.
illi liburin sunt a deo agiles et ueloces. iõ ab
illis dicitur hic liburns ꝙ d̾ genus currus
nelocissimi. unde Inuencił. diues et ingenti
curret super ora liburno. Et ead rõne ab illis
clamante liburno.¬
ã licencia est abusio et improprietas cum aliqͥs
te concessione ⁊i uel aliquo facit ꝙ non d uel
contra arteni. unde licencian auctoris dĩnis cũ
corripiunt productas nel producunt coꝵptas.
Item licencia dĩ quecũq ⁊cessio. Item licencia.
dicitur ⁊meatus ꝙ milgariter dicitur eiuacõ.

Expanded text:
nis immolaticius, scilicet qui sacrificatur vel offertur, qui alio nomine dicitur placenta, gallice regio cuius homines sunt agiles et ad currendum habiles et veloces; unde liburnus -a -um gentile; illi Liburni sunt adeo agiles et veloces ideo ab illis dicitur hic liburnus quoddam genus currus velocissimi; unde Iuvenalis ‘dives et ingenti current super ora liburno’; et eadem ratione ab illis clamante Liburnoabusio et improprietas cum aliquis de concessione communi vel aliquorum facit quod non debet vel contra artem; unde licentiam auctorum dicimus cum corripiunt productas vel producunt correptas. Item licentia dicitur quecumque concessio. Item licentia dicitur comeatus quod vulgariter dicitur comiatum,
Abbreviated transcription (Latin):
bili uersatur astucia et acintut infie. E Iple
tulit in hac uisq sid eternam mortem coti¬
die pessimis suggestionib excendit. Quib
dum reatum fenore peccati multiplicat penas
proculdubio siue cessacione coaceruat potest
quoq lemathan per autifrasim siue per irtisi¬
ouem nocari. pͥmo quippe hõmi psucisionen
callidam diuinitatem additurur se ꝑhibint.
que non erant se addere spondz. eciã ħ que erãt
fallendo sb̾̃trarit. sed lemathan iste haro crip¬
tus est qr in redemptore mõ dum per satellites
suos escam corporis momordit dumintati illũ
aculeus ꝑforaint .q. hanus quippe fauces de
glutientis tenuit dum in illo et esca tarius
patuit ꝙͣ deuorator appeteret et duuuitas passio¬

Expanded text:
bili versatur astutia. Leviathan autem interprettulit, et hanc usque ad aeternam mortem quotidie pessimis suggestionibus extendit. Quibus dum reatum fenore peccati multiplicat, poenas procul dubio sine cessatione coacervat. Potest quoque Leviathan etiam per irrisionem vocari. Primo quippe homini persuasione callida 1087 divinitatem additurum se perhibuitquod non erant se addere spopondit, etiam hoc quod erant fallendo subtraxit. Sed Leviathan iste hamo captus est, quia in Redemptore nostro dum per satellites suos escam corporis momordit, divinitatis illum aculeus perforavit. Quasi hamus quippe glutientis tenuit, dum in illo esca carnis apparuit, quam devorator appeteret, et divinitas passio
Abbreviated transcription (Latin):
ferebantire occurrit discretio . ã .n. erat obło de alib.
et sacrificium dicebatur nec octanũ diem natie¬
tatis poterat suferri. nec eadem die mater et fe¬
tus enis. aut de sicta mͣ. ut de similia. pane thure.
et ꝓprie dicebatur obło q̃ de liquidis unio et oleo
que ꝓprie libamen uel tibacio dicebatur. lz hus

Expanded text:
ferebantur, rite occurrit discretio. Aut enim erat oblatio de animalibus, et sacrificium dicebatur, nec ante octavum diem nativitatis poterat offerri, nec eadem die mater et fetus ejus. Aut de sicca materia, ut simila, pane, thure, et proprie dicebatur oblatio. Aut de liquidis, vino, et oleo, quae proprie libamen, vel libatio dicebatur, licet his
Abbreviated transcription (Latin):
Et est ler uis scriptum. astillens honestir
prohibens contrarium. uel ler est scriꝑtum
ppld pronulgatum. magrãtu querente et
ppło tũtente. Solebat .ni. magi. in ciuntatis cũ
aliq legem uellet constituere a scendere pul¬
pitun in media ꝯnone et querere a ppło de

Expanded text:
Et est lex scriptum asciscens honestum, prohibens contrarium. Vel lex est scriptum populo promulgatum, magistratu querente et populo respondente. Solebat enim magister civitatis, cum aliquam legem vellet constituere, ascendere pulpitum in media contione et querere a populo s
Abbreviated transcription (Latin):
unde a laus dicitur quia olim cum laudib
ea uictoꝵ capita coronabantur. unde laudea
dicebatur. sed postea nuitata est .d. in .i. et
laurea. ee .i. uictoria uel corona de lauro.
consequebatur ex ludo pro quo laurea coro¬
na uictores renuerabãtur. laureolum u̾o
dicitur ludus ille. Et dicunt quidam ꝙ lu
unge. et ubi uoluitur. unde inueł laureo¬

Expanded text:
udea quia olim cum laudibus ea victorum capita coronabantur, unde olim laudea dicebatur, sed postea mutata est d in r; et laurea -e, idest victoria vel corona de lauro, consequebatur ex ludo, pro quo laurea corona victores remunerabantur. Laureolum vero dicitur ludus ille, et dicunt quidam quod virge et ibi volvitur , unde I
Abbreviated transcription (Latin):
s. qui libenter donat et non murmurat et
ꝯpatur. lior. simus. unde lib̾aliter. li me. ad¬
uerbiũ. et hec lib̾aliias. tatis .i. largitas hu¬
manitas benignitas et pro lib̾tate iueĩtur.
qr uolunt libeꝵ ab ommi cura et solicitudĩe.
unde pauperes studere non possunt qr nõ sũt
et dr̃ illiberalis .i. non lib̾alis. et ⁊patur

Expanded text:
us, scilicet qui libenter donat et non murmurat, et comparatur -lior -simus; unde liberaliter -lius -sime adverbium et hec liberalitas -tis, idest largitas, humanitas, benignitas et pro libertate inveniturquia volunt liberum ab omni cura et sollicitudine, unde pauperes studere non possunt quia non sunitur illiberalis, idest non liberalis, unde Ter
Abbreviated transcription (Latin):
¶Et scias ꝙ de onni statu homius ad
accepit xpẽ ꝙ omnes uenit saluare. sitrit
.ii. quatuor status hominis p̾mus ante pec¬
catum. scd̃s post pecratum mortale. et añ
grãm. tertiꝰ sub gr̃a et pm̃a. quartus ĩ gła.
de pͥmo accepit xꝑc̃ ĩmunitatem pectati. uñ¬
st̾ omnes est. dͭ rp̃m uenisse de sursũ .i. de
altitudine nature humane ante peccata.
qr de illa altitudine assimpsit uerbum dei
humanam naturam dum non assũpsit
tertio uero gre plenitudinem. de quarto nõ

Expanded text:
tum de omni statu hominis aliquid accepisse, qui omnes venit salvare. Sunt enim quatuor status hominis: primus ante peccatum; secundus post peccatum, et ante gratiam; tertius sub gratia; quartus in gloria. De pomnes est, dicit Christum venisse desursum, id est, de altitudine humanae naturae ante peccatum, quia de illa altitudine sumpsit Verbum Dei humanam naturam, dum non assumpsit tertio vero gratiae plenitudinem. De quarto non
Abbreviated transcription (Latin):
antiqui et inde nos dicis nãsciscoꝵ
nancisceus nactus sum .i. acquirere adi¬
pisci .iuucuux. et est deponeus cũ sius cõ¬
u aporaulis. naupus componitur cum
quilis et dr̃ uaupociulis genus oleru
ceui s in corsin conscendit ut caułis.¬
persas quo manme nutiũtur iucendia
alii ofta oluiaꝵ que proitiũtur cũ arun¬
sa arefacta napcaui ese ꝯicũt. ẜi nuͣ.¬

Expanded text:
antiqui, et inde nos dicimus nanciscor -ris nactus sum, idest adquirere, adipisci, invenire; et est deponens cum suis comapam. Et napus componitur cum caulis et dicitur hic napocaulis, genus olerum cem sed in tirsum conscendit ut caulisPersas quo maxime nutriuntur incendia; alii ossa olivarum que proiciuntur cum amurca arefacta naptam esse dicunt. N
Abbreviated transcription (Latin):
Napus a rapa dicitur hic napus¬
rape nisi ꝙ folus est lacior et radicis
gustu subacrior. Nomuĩs autem affi¬
uicas est inde quia utuusq semen
in alterũ uicissim mutatur. Nam iaps
in napum in alio uero napus tian¬
sit in rapam. Su astam¬

Expanded text:
 a rapa dicitur hic napusrape, nisi quod foliis est latior et radicis gustu subacrior. Nominis autem affinitas inde est, quia utriusque semen in alterum vicissim mutatur. Nam rapa in napum, in alio vero napus transit in rapam. Et na
Abbreviated transcription (Latin):
genuit filium. pila autem ex noĩe
suo et uoĩe prĩs su qui dicebaturaatꝰ
uuũ nomen composiit et nato pue¬
ro imposuit nouien pilatus.
tis. cuitus iilegus quia pilis ma¬
xune bundet. uel qr eius pilus est pie¬
ciosius. unĩ uiuita beati sarupsoius le¬
gitur q celeranus fecit ueuenum et
probauit pilacem esse mortiferum¬

Expanded text:
generavit. Pila autem ex nomine suo et nomine patris sui, qui dicebatur Atus, unum nomen conposuit et nato puero inposuit nomen Pilatus. cis, catus, murilegus, quia pilis maxime abundat vel quia eius pilus est pretiosus; unde in Vita beati Sansonis legitur quod celerarius fecit venenum et probavit per pilacem esse mortiferum
Abbreviated transcription (Latin):
titũ. psortes dĩnare uel tribuere
et subm̃strare uel diuidere et adi¬
pisci et componitur consortior
tiris. resorcior. tiis. et est deponõs
cũ suis compoĩtis.

Expanded text:
-titum, per sortes divinare vel tribuere et subministrare vel dividere vel adipisci; et componitur consortior -ris, resortior -ris, et est deponens cum suis compositis.
Abbreviated transcription (Latin):
Ritus. tui. ma. ge .i. consuetudo
a morib tuicta. et ꝑtiuet ad iustĩa¬
dr̃ quasi uitus quia que rata sũt
pium equũ et sciũ prospicimꝰ et est
ritus inre mos in sermone. uel u¬
tus est mos uetustior et firiior

Expanded text:
ritus -tus, idest consuetudo a moribus tracta, et pertinet ad iustiquasi ratus, quia que rata sunt pium et equum et sanctum perspicimus; et est ritus in re, mos in sermone, vel ritus vetustior et firmior
Abbreviated transcription (Latin):
la dicitur illud rotundũ de carta aliqͣ.
hec uerbalia. et hoc rocabulũ fia
illa uel illud lignũ cũ quo igius mo¬
uetur infornace gr̃ coquendi et dr̃
sic quia iotat et p̾rorut igueui fur.¬
ui grã coquendi uel sterrora grã pur¬
gandi. et est actiuũ auĩ sius compoĩtis

Expanded text:
la dicitur illud rotundum de carta aliqua. e verbalia, et hoc rotabulum, furca illa vel lignum illud cum quo ignis movetur in fornace gratia coquendi, et dicitur sic quia rotat et proruit ignem furni gratia coquendi, vel stercora gratia purgandi. Et est activum cum omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
Ros a rarus dr̃ ios rous quia ra¬
rus est et non spissus ut plunia uel
rosor dñt greci. et inde nos dicimus
ros uel rosos aruo rius quia ab ae¬
reruat adterrani. uñ rosidus. da. dũ
roie pleuus. et hinc rosidulus. la

Expanded text:
 a rarus hic ros -ris, quia rarus est et non spissus ut pluvia; vel rosor dicunt Greci et inde nos dicimus ros; vel ros a ruo, quia ab aere ruat ad terram; unde roscidus -a -um, rore plenus, et hinc roscidulus -a
Abbreviated transcription (Latin):
lapides et arbores euellit impetu
societate dr̃ hic renus ui. quidam
aluuins germane qui cumeo ex
una prouicia oritur
dis uaids uel icta rodere. corrodo.

Expanded text:
lapides et arbores evellit impetu citur hic Renus quidam fluvius, quia cum eo ex un-is, valde vel iuxta rodere, corrodo -
Abbreviated transcription (Latin):
Nosa a roda greco dicitur aput nos
rosa quasi roda uel rosa ambeo. uñ
hec iosula. le. et hec iosella.le. ambo
dumnutĩa et hoc rosariũ .iii. collectõ
rosaꝵ uel locus ubi rose repouũtur uel
ubi rose crescunt. et rosacrus.coa. ceũ
et rosens. sea. seumi. uñ roseolus .la. lut̃
roseus dicitur a colore rosaceus ex ma¬
teua roscum iubor facit rosaciũ ma¬
tena. et ica color rosens eut rosacea
coroua.
osata. a rosa dr̃ hec rosata. te. que¬
dam uestis quami grea feniceam uo¬
cant uos cocanum .ixͣ. sub consulib

Expanded text:
icitur apud nos hec rosa, quasi roda, vel rosa a rubeo; unde hec rosula -e et rosella, ambo diminutiva, et hoc rosarium, collectio rosarum vel locus ubi rose reponuntur vel ubi rose crescunt, et rosaceus -a -um et roseus -a -um, unde roseolus -a -um. Roseus dicitur a colore, rosaceus ex materia; roseum rubor facit, rosaceum materia, et ita color roseus erit, rosacea corona. Item a rosa hec russata -e, quedam vestis quam Greci feniceam vocant, nos coccinum.
Abbreviated transcription (Latin):
partur. et nõ ꝙ mare rubrũ dr̃ quia
eius unda iubeat non ex sui natura
s ex terra. qr omĩs terra que curũstal
illi iubra est et sanguĩeo colori proxĩa
uũ et aqua que teriam illam abluit
coloreui tralit sumłr et gẽme ibi ieꝑ¬

Expanded text:
um; et nota quod Mare Rubrum dicitur quia eius unda rubeat, non ex sui natura sed ex terra, quia omnis terra que circumstat illi rubra est et sanguineo colori proxima, unde et aqua que terram illam abluit colorem traxit, et similiter gemme ibi rep
Abbreviated transcription (Latin):
aurũ. et grã silitudiuis dr̃ nauium
et rostiuĩ dr̃ et forũ ubi traccabantur
esse rome. quia deuictis aucono et
deopatra augustus de rostus nauiũ
illoꝵ fecit fieñ sedes in foro causaꝵ¬
proroctiũ idem ꝙ rostrũ quia in au¬
tenori ꝑte est. Icemi a rostiũ rostratus

Expanded text:
ilitudinis navium, et rostrum etiam dicitur forum ubi tractabantur cause romane, quia devictis Antonio et Cleopatra Augustus de rostris navium eorum fecit fieri sedes in foro causarprorostrum, idem quod rostrum, quia in anteriori parte est.
Abbreviated transcription (Latin):
di. causa blaudunenti. uñ romule
lea. leum. et hic rouuiles. filius
uel uepos romuli. romulide t̾ dũr
roman quia fuerunt de progenie
illius. uñ hec romuł. dis .i. filia uel
ueptis illius uel romana.
tere uel stillare uel aspgere ad mod̾

Expanded text:
 causa blandimenti; unde romuleus -a -um et hic Romulides, filius vel nepos Romuli; Romulide etiam dicuntur Romani, quia fuerunt de progenie illius; unde hec Romulis -dis, idest filia vel neptis illius vel Romana. t
Abbreviated transcription (Latin):
igus pro mortuo. s rogus proprie
est compõ lignoꝵ. pira qũporpus com¬
poĩtum est et ardet finius mortui
appatus bustum corpus concrema¬
tum sepulcrũ ubi ossa condinitur
tu rasus congestio terre in regione
sautita qui et siue ossib potest esse
monunuentũ uero est cuuss rei
memoria que moueat ⁊ nẽtem.
dici romula. le. et non roma. et di ro¬
ma a remo quia ille fuit pͥmus fin¬
dator illius ciuitatis. uñ romanus
na .nũ. et hic romanizo. zas roma¬
no more se hr̃e uel loqui et rouiai¬
zo. zas .i. torm̃tare cruciare afflig̾e

Expanded text:
ignis pro mortuo. Sed rogus proprie est compositio lignorum, pira quando corpus compositum est et ardet, funus mortui apparatus, bustum corpus concrematum, sepulcrum ubi ossa conduntur, tumulus congestio terre in religione sancita, qui et sine ossibus potest esse, monumentum vero est cuiusque rei memoria que moneat mentem. dici Romula et non Roma; et dicitur Roma ab illo, quia ille fuit primus fundator illius; unde romanus -a -um, et hinc romanizo -as, romano more se habere vel loqui. R 48 ROMANIZO -as, idest tormentare, cruciare, affligere,
Abbreviated transcription (Latin):
angelorum ignea custodia ibi cousti¬
geñ. ꝑ celectes potestates in paradiso¬
dam iguea custodia non tũ frustra
si quia aliꝙͣ significat de paradiso
spũali cherubiu .ni. interpretatur
plenitudo scĩe. hoc est cautas quia
pleuitudo legis est dilectõ. Gladius
autem flãmeus peue temporales
sunt que uersatiles sunt quĩ tempa
uolubilia sunt. Illa ergo ad custodiã
ligui uite. Ideo posita sunt añ pauidi¬
sum qr aduitam non redoitur uisi

Expanded text:
angelorum ignea custodia ibi consti coelestes potestates in paradisodam ignea custodia; non tamen frustra, sed quia aliquid significat de paradiso spirituali. Cherubin enim interpretatur plenitudo scientiae: haec est charitas, quia plenitudo legis est dilectio . Gladius autem flammeus poenae temporales sunt, quae versatiles sunt, quia tempora volubilia sunt. Illa ergo ad custodiam ligni vitae ideo posita sunt ante paradisum, quia ad vitam non reditur nisi
Abbreviated transcription (Latin):
ledicere detrahere uel dinmu̾e ex pte
nonex toto. erogo. gas. dare distribu̾e
intulit. piorogo. gas. differre disten¬
dere prolongare protrahere. p̾rogo
uũ hec ꝑitrogatiua. ue. singulans ex¬
cellencia. et preregatinus. ua. iiiiiii.¬
i. excellens uel ad prerogatĩam perti¬
uens sin rogo. gas .i. substitũe. uñ au¬
gustꝰ in lis decuui. dĩ. Lucrecius qui in
loco bruti fuerat surrogatus. horũ
uersib const̾ngũtur. Si rogat addide¬
us cou.congregat .e. dat et in fert.
De minuit. sub substituit. pro pro¬
trahit. inter querit. pre suꝑat. ab de¬
strint. adqz suꝑbit. rogo et eius com¬
posita omĩa sunt actiua. et coꝵ . ro.¬

Expanded text:
ledicere, detrahere vel diminuere in parte et non ex toto; erogo -as, dare, distribuerintulit; prorogo -as, differre, distendere, prolongare, protrahere; prerogo unde hec prerogativa -e, singularis excellentia, et prerogativus -a -um, idest excellens vel ad prerogativam pertinens; surrogo -as, idest substituere; unde Augustinus De civitate Dei ‘Lucretius qui in loco Bruti fuerat subrogatus’. Sed hversibus distinguuntur: ‘si rogat addideris con, congregat, e dat, in infert, de minuit, sub substituit,pro protrahit, inter querit, pre superat, ab destruit adque superbit’. Rogo et eius composita omnia sunt activa et cor
Abbreviated transcription (Latin):
euma. a remus dr̃ hoc reuina
matis .i. tempestuosa maris iii¬
dacõ uel ille feruor aque qui fit ex
remoꝵ agitatõe. reuina i est eiussio
a capite uel ab alio membro. uñħ¬

Expanded text:
em a remus hoc reuma -tis, idest tempestuosa maris inundatio vel ille fervor aque qui fit ex remorum agitatione. Reuma etiam eruptio a capite vel ab alio membro