comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
histerreni ortuis exceosisse primordia: et unũ sibi ẽẽ om̃ib caelestis
doctrinae magistrum. & głam honoris aet̾ri humilitatis conscientia
capessendam: quia insolentiã ds̃ humilẽ effecturus sit. ethumilita¬
ciuditis regnũ caclorũ. Simulationem eorũ pene significatione
condempnat. Uȩ enim: uox dolentis est. Cludere aut̃ eos regnum
mulatione abscondant. ipsiq non ad euntes uiam aet̾nitatis in acp̃o: ad¬
qui comeditis domos uiduarum. Hine illae sunt do ueritatis infitiae.
hinc adeunde cȩteris salutis inhibitio. & regni caelestis obseratio.
ut in obeundis uiduarũ domib retineatur ambitio. ut longe
orationis dignatione spolientur: ut abhis caelestis cognitio tanqͣm
athes auro repositae opulentiae expectetur. ut legis dignitas
& poenam ꝓprii peccati: & reatũ alienae ignorantiae debebunt.
Uȩ uobis scribae & pharisaei hypochritae: qui cireuitis mare &

Expanded text:
terreni ortus excessisse primordia, et unum sibi esse omnibus coelestis terreni ortus excessisse primordia, et unum sibi esse omnibus coelestis doctrinae magistrum, et gloriam honoris aeterni humilitatis conscientia capessendam; quia insolentiam Deus humilem effecturus sit, et humilitaclauditis regnum coelorum . Simulationem eorum poenae significatione condemnat. Vae enim vox dolentis est. Claudere autem eos regnum mulatione abscondant; ipsique non adeuntes viam aeternitatis in Christo, adqui comeditis domos viduarum . Hinc illae sunt veritatis inficiae, hinc adeundae caeteris salutis inhibitio, et regni coelestis obseratio, ut in obeundis viduarum domibus retineatur ambitio, ut longae orationis dignatione spolientur, ut ab his coelestis cognitio tamquam a thesauro repositae opulentiae expetatur, ut legis dignitas et poenam proprii peccati, et reatum alienae ignorantiae debebunt.e vobis Scribae et Pharisaei hypocritae, qui circuitis mare et
Abbreviated transcription (Latin):
intellectus in xcp̃o. seseq eochonore legis emissos tanquã fimbrias ex
ueste magnificent: qui totius legis ignari. neq oꝑa neq uirtutẽ ipsiꝰ
legis agnouerint: amantes pͥmos accubitus inconuiuus qui ignig̃no
conuiuantib potius cũ abraham gentib deputantus. & pͥmas cathe¬
dras insmagogis: ipsi doctorem suũ scđm legis et ꝓpħarũ testimo¬
nia nescientes : sed et salutationes inforo: quib humilitas cordis et
ministerium inom̃s est imperatum. Uocari etiam ab hominib ma¬
gistri uolunt: doctrinae legis ignari. & magistrũ salutis ꝑpetuae res¬
puentes. Quac quia om̃ia ꝓphana atq ꝑuersa essent: factorũ imi¬
tatione damnatur. legis aut̃ audientia & dictorũ oboedientia
qua axp̃m loqueb antur exxigitur. Uerũ in contrariũ discipłis iam se
scientib totius humilitatis p̃cepta consũmat: ut meminerint om̃s

Expanded text:
intellectus in Christo, seseque ex honore legis emissos tamquam fimbrias ex intellectus in Christo, seseque ex honore legis emissos tamquam fimbrias ex veste magnificent, qui totius legis ignari, neque opera neque virtutem ejus ipsius legis agnoverint: amantes primos accubitus in conviviis, qui igni aeterno convivantibus potius cum Abraham gentibus deputantur: et primas cathedras in synagogis, ipsi doctorem suum secundum legis et prophetarum testimonia nescientes : sed et salutationes in foro, quibus humilitas cordis et ministerium in omnes est imperatum. Vocari etiam ab hominibus magistri volunt , doctrinae legis ignari, et magistrum salutis perpetuae respuentes. Quae quia omnia profana atque perversa essent, factorum imitatione damnantur. Legis autem audientia, et dictorum obedientia, quia Christum loquebantur, exigitscientibus totius humilitatis praecepta consummat, ut meminerint omnes
Abbreviated transcription (Latin):
UNC Iħc locutus: turbis et discipłis suis: dicens. Suꝑcãthe¬
dram morsi: sederunt scribȩ & pharisaei: &rłqͣ. Legis de se
testantis głam prȩtulit: quae imaginem inse futurae ueritatis
eoepresserat. Inom̃ib enim: &p̃i meditabatur aduentus.
Quicquid in ea continebatur. inꝑfectum manifestandae eiꝰ
cognitionis assumptum est. Ibet igitur p̾ceptis pharisȩorũ ob¬
temperari: quia inmorsi cathedra sederunt. Iubet legis manda¬
tis om̃ib oboediri. sed afactis eorũ atq oꝑib abstinerĩ. ut mores
hominũ atq infidelitas. nonlegis doctrina utetur. Ipsi enĩ subdito
sibi popło grauissima legis onera imponunt: ne digitũ quidem suum
contingendis ipsis ad mouentes. Quin etiam cũ p̃cipiant dm̃ exctoto
corde diligi. & ꝓximũ tanquã se amari: ipsi aduersũ legis sibi latȩ
testimonium: diñ in xp̃i passionib ꝑsequentes: uerborũ qͦq suorũ
głam tanquã phylacteria dilatantes qͥb uitae aet̾nae auctor ds̃ ñsit

Expanded text:
cutus est turbis et discipulis suis, dicens: Super cathedram Moysi sederunt Scribae et Pharisaei, et reliqua . Legis de se testantis gloriam praetulit, quae imaginem in se futurae veritatis expresserat. In omnibus enim Christi meditabatur adventum. Quidquid enim in ea continebatur, in profectum manifestandae ejus cognitionis assumptum est. Jubet igitur praeceptis Pharisaeorum obtemperari, quia in Moysi cathedra sederint: jubet legis mandatis omnibus obediri, sed a factis eorum atque operibus abstineri; ut mores hominum atque infidelitas, non legis doctrina vitetur. Ipsi enim subdito sibi populo gravissima legis onera imponunt, ne digitum quidem suum contingendis ipsis admoventes . Quin etiam praecipiunt Dominum ex toto corde diligi, et proximum tamquam se amari, ipsi adversum legis sibi latestimonium, Deum in Christo passionibus persequentes. Verborum quoque suorum gloriam tamquam philacteria 784 dilatantes , quibus vitae aeternae auctor Deus non sit
Abbreviated transcription (Latin):
factis ꝓpͥisrationẽ. Et qͥ gr̃a dĩ & subsequente eandẽ grãm libo
arbitrio infide recta & oꝑib bonis ꝑseuerarunt. p̃sciti & pre¬
destinati adõingłam. ibt̃ inuitã aet̾nam: electis .i. de mas
saꝑditionis totiꝰ humanigeneris facta in adã ipso peccante
qͣm & eua ipsa. ẽ. adã grã lectis adõ paratã sic̃ ipsa ueritas dic̃.
uenite benedicti pr̾is mei ꝑcipite regnũ qđ uob̾ paratum

Expanded text:
factis propriis rationem. Et qui gratia Dei, et subsequente eamdem gratiam libero factis propriis rationem. Et qui gratia Dei, et subsequente eamdem gratiam libero arbitrio, in fide recta et operibus bonis perseveraverint, praesciti et praedestinati a Deo in gloriam, ibunt in vitam aeternam electis, id est de massa perditionis totius humani generis 763 facta in Adam ipso peccante, quoniam et Eva ipsa est Adam, gratia lectis, a Deo paratam, sicut ipsa Veritas dicit, Venite, benedicti Patris me
Abbreviated transcription (Latin):
ecmaria uirgine. Ancilla ipsius hominis ꝑ diuinitate. & ma¬
tre uerbi ꝑcarnẽ. Nã utrũq illã & ancilla et matrẽ essediũ
ueritas euangelu eiusdẽ & elisabeth uoce demonstrat. Nec
alterius ancilla alterius matrẽ. quia non prius inutero.
uirginis caro concepta est: & post modũ duunitas uenit in
carnẽ. sed mox uerbum ante scła unigenitus aequalis patri
uenit inuterũ mox uerbũ seruata ꝓpriȩ ueritate natur ae
factũ est caro. & ꝑfectus homo idẽ inueritate carnis & anumȩ.
rationalis operante spũ scõ in inuestigabili miraculo natus:
ꝑuterũ uirginis filius dĩ. factus filius hominis unus xp̃ẽ.
qui mortuus ẽ sola carne ꝓpter peccata nr̃a. et resurrex̃
sola carne qͥa peccatũ ñ fecit nec dolus inuentus est in
ore eius ut apeccati morte quocunq ẽt racto anima resur¬
geret. Ascendit quoq incȩlũ & sedet addext̃am pr̾is .i. ingła¬

Expanded text:
ex Maria Virgine, ancilla ipsius hominis per divinitatem, et maex Maria Virgine, ancilla ipsius hominis per divinitatem, et matre Verbi per carnem: nam utrumque illam et ancillam et matrem esse Domini veritas Evangelii, ejusdem et Elisabeth voce demonstrat: nec alterius ancillam, alterius matrem, quia non prius in utero virginis caro concepta est, et postmodum divinitas venit in carnem: sed mox Verbum ante saecula unigenitus aequalis Patri venit in uterum, mox Verbum, servata propriae veritate naturae, factum est caro, et perfectus homo idem in veritate carnis et animae rationalis, operante Spiritu sancto, investigabili miraculo natus est per uterum Virginis Filius Dei, factus filius hominis unus Christus. Qui mortuus est sola carne propter peccata nostra, et resurrexit sola carne, quia peccatum non fecit, nec dolus inventus est in ore ejus, ut a peccati morte quocunque modo contracta anima resurgeret. Ascendit quoque in coelum, et sedet ad dexteram Patris, i
Abbreviated transcription (Latin):
imitatẽ. ut totũ patrẽ habeat. totũq filiũ. Ipseq totꝰ habeatur
apr̃e. totus habeatur afilio. qͥȩtiã apatre & filio aequalit̃ dat᷑
immo & ase ipsodat᷑. Ipseq donũ dĩ & paraclitus id .ẽ. consola¬
tor dicit᷑. qͥa reuera dũ donasacram̃torũ distribuit consola¬
tionẽ animȩ p̃bet ꝑquem diffundit᷑ incordib nris dĩ caritas
ꝑ quã nos tota in habitat trinitas: De incarnatione quoq
lit̾ sentiat. dm̃ uidelicet eũ uerũ & ꝑfectum ante om̃a scła
cosine ullo initiocredens. &uerũ ac ꝑfectũ hominem in fine
scborũ induab & exduab naturis att substanciis in una ꝑ¬
sona consistere. ut qui ꝑduunitatis suae potentiã cre auerat
ad ꝑfruendã uitȩ beatitudinẽ ꝑhernis. ipse ꝑfragilitatem
humanicatis nrae nos restauraret ad recipiendã quã ꝑdidimꝰ
uitã. qui uixta symboli ueritatẽ conceptus de spũ scõ natus

Expanded text:
unitatem, ut totum Patrem habeat totumque Filium, ipseque totus habeatur unitatem, ut totum Patrem habeat totumque Filium, ipseque totus habeatur a Patre, totus habeatur a Filio: qui etiam a Patre et Filio aequaliter datur, imo et a seipso datur: ipseque donum Dei et paraclitus, id est consolator, dicitur, quia revera, dum dona sacramentorum distribuit, consolationem animae praebet: per quem diffunditur in cordibus nostris Dei charitas, per quam nos tota inhabitat Trinitas. De Incarnatione quoqueliter sentiat. Deum videlicet, et eum verum et perfectum ante omnia saecula, et sine ullo initio credens, et verum ac perfectum hominem in fine saeculorum, in duabus et ex duabus naturis atque substantiis in una persona consistere: ut qui per divinitatis suae potentiam nos creaverat ad perfruendam vitae beatitudinem perennis, ipse per fragilitatem humanitatis nostrae nos restauraret ad recipiendam quam perdidimus vitam. Qui juxta Symboli veritatem conceptus de Spiritu sancto, natus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuenire ꝑpetuã. dilectione dĩ flagret ac proximi. & fide ca¬
tholica atq oꝑatione recta continue ad eã festinare conten¬
dens adiusticiã & ore confitens ad salutẽ. qͥa in eadẽ sc̃a trini¬
tate nihil. c̃ priꝰ aut posteriꝰ nihil maius aut minꝰ. sed totae
tresꝑsonȩ coȩt̃ne sibi sunt & coaequales. Ita ut ꝑ om̃a & unitas
ditatis intrinitate sit ꝑsonarũ. & trinitas ꝑsonarũ inunitate
sit ditatis. quia exsolo pr̃e. id.ẽ exsubstancia pris aequalis
& consubstancialis genitꝰ non fact᷑. ẽ filiꝰ. & expre simul uefi¬
lio coaequalis ac consubstancialis aequalit̾ ꝓcedit sp̃s sc̃s.¬
pro cedit & totꝰ defilio. totꝰ in prẽ manet & totꝰ infilio. quia
sic manet ut ꝓcedat. sic ꝓcedit ut maneat. Et hinc nat᷑alit̃¬
hanc habet cũ patre & filio unitatis plenitudinẽ & plenitudinis

Expanded text:
pervenire perpetuam, dilectione Dei flagret ac proximi, et fide capervenire perpetuam, dilectione Dei flagret ac proximi, et fide catholica atque operatione recta continue ad eam festinare contendens ad justitiam et ore confitens ad salutem, quia in eadem sancta Trinitate nihil est prius aut posterius, nihil majus aut minus, sed totae tres personae coaeternae sibi sunt et coaequales, ita ut per omnia et unitas deitatis in Trinitate sit personarum, et trinitas personarum in unitate sit deitatis: quia ex solo Patre, id est 762 ex substantia Patris, aequalis et consubstantialis genitus non factus est Filius, et ex Patre simul ac Filio, coaequalis ac consubstantialis aequaliter procedit Spiritusprocedit et totus de Filio, totus in Patre manet, et totus in Filio: quia sic manet ut procedat, sic procedit ut maneat. Et hinc naturalithanc habet cum Patre et Filio unitatis plenitudinem, et plenitudinis
Abbreviated transcription (Latin):
tionis eiꝰ & p̃sentiȩ ipsius dona signant᷑. ꝑdext̾am uͦ uita futura.
& ea quȩ in fut᷑o ꝑcipient electi p̃mia figurant᷑. In qͥb ñsolũ
uisio diuinȩ maiestatis. sed & gła . ẽ. el arificatȩ humanitatis
uniꝰ eiꝰdẽq mediatoris dĩ &hominũ. Vnde bene leuã eiꝰ sponsa
sub capite suo poni: dext̃am autẽ se illiꝰ amplexari desiderat: ut &
nunc ꝑtemporalia ipsiꝰsubsidia amundiꝑturbationib quiescat.
&tunc manifesta ipsiꝰ uisione ꝑpetuo fruatur. aequidẽ sc̃orũ reqͥe¬
nullusumquã turbo int̾polat. unde & recte dr. dext̃a illiꝰ am¬
plexabit᷑ me. Quia nimirũ diuinȩ p̾sentia maiestatis undiq
suos cȩlesti in regnocircumteget. ne aliquã felicitatẽ dodig¬
nã uel memoria miseriȩ uiolet. uel metus finis angustet. Ge¬
minatus ȩtiã centenarius innuit quia qͥcũq ad uitã desiderat

Expanded text:
tionis ejus, et praesentiae ipsius dona signantur: per dexteram vero vita futura, tionis ejus, et praesentiae ipsius dona signantur: per dexteram vero vita futura, et ea quae in futuro percipient electi praemia figurantur. In quibus non solum visio divinae majestatis, sed et gloria est clarificatae humanitatis, unius ejusdemque Mediatoris Dei et hominum. Unde bene laevam ejus sponsa sub capite suo poni, dexteram autem se illius amplexari desiderat, ut et nunc per temporalia ipsius subsidia a mundi perturbationibus quiescat, et tunc manifesta ipsius visione perpetuo fruatur. Aeternam eq turbo interpolat. Unde et recte dicitur, Dextera illius amplexabitur me. Quia nimirum divinae praesentia majestatis undique suos coelesti in regno circumteget, ne aliquam felicitatem Deo dignam, vel memoria miseriae violet, vel metus finis angustet. Geminatus etiam centenarius innuit, quia quiscunque ad vitam desideret
Abbreviated transcription (Latin):
trẽ aut matrẽ. aut uxores aut filios aut agros ꝓpt̃ nom̃meũ.
centuplũ accipiet. & uitã xt̾nã possidebit. Neq eni sẽs qͥsq
ido t̾rena deserit ut hõc posside in hoc mundo multiplicius
possit. quia qͥsqͥs t̾renostudio t̾rã relinquit: trã ñ relinquit
sed appetit. Neq qͥunã uxorẽ deserit: centũ accepturus .ũ.
sed ꝑcentenariũ numerũ ꝑfectio de signat᷑. pͦquã etiam
uita aet̾na ꝓmittitur. Quia qͥsqͥs ꝓdi nomine tẽporalia atq
trena contemnit: & hic ꝑfectionẽ intis recipit ut iã non
appetat quȩ contemnit: & in sequenti scło aduitȩ aet̾nȩ
gloriã ꝑuenit. Quȩ centenario numero qui deleua tͣns¬
fertur in dextam designatur. Unde hoc ferculũ uel hȩc
m̃sa scilicet sc̃a ȩccła de fabricatore suo uero uidelicet
salomone dicit. leua eiꝰ sub capite meo & dext̃a illius
amplexabit᷑ me. Pleuã quippe eiꝰ uita p̃sens: & sacram̃ta incarna¬

Expanded text:
 aut matrem, aut uxorem, aut filios, aut agros propter nomen meum, centuplum accipiet et vitam aeternam possidebit . Neque enim sanctus quisque ideo terrena deserit, ut haec possidere in hoc mundo multiplicius possit, quia quisquis terreno studio terram relinquit, terram non relinquit sed appetit: neque qui unam uxorem deserit centum accepturus est. Sed per centenarium numerum perfectio designatur: postquam etiam vita aeterna promittitur; quia quisquis pro Dei nomine temporalia atque terrena contemnit, et hic perfectionem mentis recipit, ut jam non appetat quae contemnit, et in sequenti saeculo ad vitae aeternae gloriam pervenit, quae centenario numero, qui de laeva transfertur in dexteram, designatur. Unde hoc ferculum, vel haec mensa, scilicet sancta Ecclesia de fabricatore suo, vero videlicet Salomone dicit, Laeva ejus sub capite meo, et dextera illius amplexabitur me . Per laevam quippe ejus vita praesens, et sacramenta incarna
Abbreviated transcription (Latin):
quãuis futuri species expleat᷑ indictis. Mouet scribas remis¬
sum abhomine peccatũ. hominẽ enim tantũ iniħu xp̃ocon¬
tuebantur: & remissũ abeo quod lex laxare non poterat
Fides enim sola iustificat. Deinde inurmurationẽ eorũ dñs
introspicit: dicitq facile ẽẽ. filio hominis int̾ra peccata di¬
mittere: Uerũ enĩ nemo potest dimittere peccata: nsisolus
ds̃: Ergo qͥ remittit ds̃ ẽ: quia nemo remittit Nisi ds̃.
Ds in hõminc manens. curationẽ homini prȩstabat &nulla
ei agtndi & loquendi erat difficultas. cui sub est totum posse qͦd
bus prestaret: ait.

Expanded text:
quamvis futuri species expleatur in dictis. Movet Scribas remisquamvis futuri species expleatur in dictis. Movet Scribas remissum ab homine peccatum : hominem enim tantum in Jesu Christo contuebantur. Et remissum est ab eo, quod lex laxare non poterat; fides enim sola justificat. Deinde murmurationem eorum Dominus introspicit, dicitque facile esse filio hominis in terra peccata dimittere . Verum enim nemo potest dimittere peccata, nisi solus Deus: ergo qui remittit Deus est. Quia nemo remittit nisi Deus, Deus in homine manens curationem homini praestabat: et nulla ei agendi et loquendi erat difficultas, cui subest totum posse quod bus praestaret; ait
Abbreviated transcription (Latin):
inmare: Nisi etiam adderctur. & mortui sunt in aquis
multis. Quorũ principes atq pastores rerum talium
admiratione turbati. adurbem ueniunt: & que gest a
sunt nuntiant. Urbs illa uidaici popłi habet spegiem:
quȩ xp̃i oꝑib auditis dño suo obuiam ꝑgit. prohiberS ne
fines suos urbemq continger&: neq enĩm euangelia
recepit: Aqua repudiat̾us: inciuitatẽ suã reuertitur
Dõ ciuitas fidelium plebs ẽ. In hanc igit᷑ naui. id est
uniuersitas offertur medenda. Sed curatiõnis ipsius.¬
uerba sunt contuenda. Nondicit᷑ paralrtico sanꝰ esto.
remissa st̃ tibi peccata tua. Inadam uno: peccata uni
dus offertur. hic filius nuncupat᷑: qui primũ dĩ opus est.
Huic remit tunt᷑ animae peccati: & indulgentia primae
trans gressionis exuenia est. Non enĩ paralyticum peccasse
aliquĩd accepimus: cũ p̾sertim alio in loco idem dñs dixerit
cecitatẽ anatiuitate non expeccato aut ꝓprio aut paterno

Expanded text:
in mare, nisi etiam adderetur, Et mortui sunt in aquis in mare, nisi etiam adderetur, Et mortui sunt in aquis multis. Quorum principes atque pastores rerum talium admiratione turbati ad urbem veniunt, et quae gesta sunt nuntiant . Urbs illa Judaici populi habet speciem, quae Christi operibus auditis, Domino suo obviam pergit, prohibens ne fines suos urbemque contingeret; neque enim Evangelia lex recipit: a qua repudiatus, in civitatem suam revertitur . Deo civitas fidelium plebs est. In hanc igitur navi, id est univerba sunt contuenda. Non dicitur paralytico, salvus esto; remissa sunt tibi pecdus offertur, hic filius nuncupatur, quia primum Dei opus est: huic remittuntur animae peccata, et indulgentia primae transgressionis ex venia est. Non enim paralyticum peccasse aliquid accepimus: cum praesertim alio in loco idem Dominus dixerit, caecitatem a nativitate non ex peccato aut proprio aut paterno
Abbreviated transcription (Latin):
mentis daemones detinebant̃: duarum scilicet gent ium
origines. intra defunctorũ sedes &mortuorũ reliquias obse¬
der̃ant: efficientes p̃tercuntib uiã uitae p̾sentis infest am
lgitur ut cẽt. in reb gerendis futuri plena meditatio:
ueniente dũo duo homines occurrunt. ut occursus eorum
concurrentium ad salutẽ uoluntas indicaretur. Sed in
hominib daemones ꝓclamant. cur sedem inuideat: cur
ante iudicii tempus infestet. Adiacebat etiam eis duobus
gentium plebes populis exgenere sadducçorum: quorũ
ħcresis ex iudacis negatae rẽsurrectionis piaculum est
Uidentes gͥ daemones non sibi iam locum ingentibus dere¬
linqui: ut paciatur habitare se inhereticĩs dep̾cantur.
Quib occupatis: totus in mare impetura pido perp̃ceps
grex coactus est. Incupiditatem scilicet scłarem damo¬
num p̃cipitantur instinctu: maquis multis. id ÷ cum
reliquarum gencium infidelitate morituri. Atq aiam

Expanded text:
mentis daemones detinebant: duarum scilicet gentium mentis daemones detinebant: duarum scilicet gentium origines intra defunctorum sedes et mortuorum reliquias obsederant, efficientes praetereuntibus viam vitae praesentis infestam. Igitur ut esset in rebus gerendis futuri plena meditatio, venienti Domino duo homines occurrunt: ut occursu eorum, concurrentium ad salutem voluntas indicaretur. Sed in hominibus daemones proclamant, cur sedem invideat, cur ante judicii tempus infestet. Adjacebat etiam eis duobus gentium populis plebs ex Sem genere Sadducaeorum, quorum haeresis ex Judaeis negatae resurrectionis piaculum est. Videntes igitur daemones, non sibi jam locum in gentibus derelinqui, ut patiatur habitare se in haereticis deprecantur: quibus occupatis, totus in mare impetu rapido per praeceps grex coactus est: in cupiditatem scilicet saecularem daemonum praecipitantur instinctu, in aquis multis, id est, cum reliquarum gentium 705 infidelitate morituri. Atque etiam
Abbreviated transcription (Latin):
hominem potius nuncupent: quã exuirtutib dm̃. Et cũ
uenisset transfrctum in regione gerasenorum: occurrerunt
ei duo homines daemonia habentes. de monumentis exeun¬
daemionum in duos homines longa processio: et periculosa
transeuntib uia. et transfugiendi in poicos dep̃catio: etpur¬
gatis hominib gregis ipsius perpreceps inmari casus. de¬
hinc pastorum in op̃pidum fuga. popłi de ciuitate ꝓgressus.
et ne urbem dñs adiret legatiõ. et reditus eius in patriam.
et illic paraly tici inlecto ĩacentis oblatio: et profidei merito
incempore ipso peccatorũ remissio. et murmur scribarum:
et uirtutis confessio. et paralytici etiã subhonere lectuli
indomũ redicus. ethominũ admiratio: hanc habent causam.
diuisio. Nõe scilicet filios: ex quib scđm ꝓphetiã genesis.
Sem. in possessionem dĩ lectus c̃. Extra urbem autẽ id est
extra legis et ꝓpħarumsynagogã. duos homines inmonu¬

Expanded text:
hominem potius nuncupent, quam ex virtutibus Deum. 3. Et cum hominem potius nuncupent, quam ex virtutibus Deum. 3. Et cum venisset trans fretum in regionem Gerasenorum, occurrerunt ei duo homines daemonia habentes de monumentis exeundaemonum in duos homines longa possessio, et periculosa transeuntibus via, et transfugiendi in porcos deprecatio, et purgatis hominibus gregis ipsius per praeceps in mare casus, dehinc pastorum in oppidum fuga, populi de civitate progressus, et ne urbem Dominus adiret legatio, et reditus ejus in patriam, et illic paralytici in lecto jacentis oblatio, et pro fidei merito in tempore ipso peccatorum remissio, et murmur Scribarum, et virtutis confessio, et paralytici etiam sub onere lectuli in domum reditus, et hominum admiratio, hanc habent causam. divisio, Noe scilicet filios, ex quibus secundum prophetiam Genesis, Sem in possessionem Dei delectus est. Extra urbem autem, id est, extra legis et prophetarum synagogam, duos homines in monu
Abbreviated transcription (Latin):
Naufrage sunt: non quod xp̃c insomnum relaxetur. sed qͦd
somno Nr̃õ consopiatur in nobis Maxime autẽ illud accidit:
ut adõ p̃cipue inpericuli metu et uexatione sꝑcmus. Atq
utinam uel spes sera confidat. sese ꝑiculum posse euadere:
xp̃i intra se uirtute uigilante. Perpetuam autẽ nobis ob¬
iurgationis suae recordationem relinquit: dicers Modicȩ
fide quid timidi estis: Metum scilicet motuum sęcularium
deinde hominũ admiratio: dicentium. Qualis hic homo
ẽ. quod uenti et mare oboediunt: Nondiscipłorũ hic
sermo: sed gentium est. Nam cum suꝑius & discipulos tan¬
tum Nauem introisse et adiscipłis excitatum se esse dixis¬
set: Nunc adiniratos esse homines significat hominibus in
ipsa admiratione dicentibus. Qu a Nominũ conuersione
laudandas: quia piaculi gentilis miserrimiq erroris stul¬
titiam demonstrat. quod eum exhumilitate passionis

Expanded text:
naufragae sunt: non quod Christus in somnum relaxetur, sed quod naufragae sunt: non quod Christus in somnum relaxetur, sed quod somno nostro consopiatur in nobis. Maxime autem illud accidit, ut a Deo praecipue in periculi metu et vexatione speremus. Atque utinam vel spes sera confidat sese periculum posse evadere, Christi intra se virtute vigilante. Perpetuam autem nobis objurgationis suae recordationem reliquit, dicens: Modicae fidei, quid timidi estis ? metum scilicet motuum saecularium,deinde hominum admiratio dicentium: Qualis hic homo est, quod venti et mare obediunt ei ? Non discipulorum hic sermo, sed gentium est. Nam cum superius et discipulos tantum navem introisse, et a discipulis tantum excitatum esse dixisset; nunc admiratos esse homines significat, hominibus hominem 704 in ipsa admiratione dicentibus. Qua nominum conversione laudandas: quia piaculi gentilis miserrimique erroris stultitiam demonstrat, quod eum ex humilitate passionis
Abbreviated transcription (Latin):
fidem nulla secularis in alterum officii regione ẽc̃. deuinctam.
Deinde inter fidelem filium patremq infidelem: ius paterni
nominis non relinqui. Nonigitur obsequium humandi
non admisceri memoriis scõiũ mortuos infideles: mortuos
autẽ etiam eos ẽẽ. qui extra dm̃ uiuant. et iccirco mutua
mortuis officia relinquenda ut mortui sepeliantur amortius
quia ꝑdĩ fidem uiuos uiuo oporteat adherere. UIT¬
T ASCENDENTE EO INNAUICULAM: SECUTI¬
I sunt eum discipłi. Et ecce tempestas magna facta
est in mari: & rL Nauem disciplis intro gressis te¬
pestas oritur. mare cõmouetur: Nauigantes turbantur. Ipse
ucro somno consopitus. timentium metu excitutur: oratur
ut opem afferat. Et increpatis his quod modice essent fides:
uento & mari tranquillitatem imꝑauit. cũ ad miratione
hominum p̃ceptis eius uentum & mare oboedisse. Igitur
Scđm hoc aeccłae inter quas uerbum dĩ non uigilauerit.

Expanded text:
fidem nulla saecularis in alterum officii religione esse devinctam: fidem nulla saecularis in alterum officii religione esse devinctam: deinde inter fidelem filium patremque infidelem jus paterni nominis non relinqui. Non igitur obsequium humandi non admisceri memoriis sanctorum mortuos infideles: mortuos autem etiam eos esse, qui extra Deum vivant. Et idcirco mutua mortuis officia relinquenda, ut mortui sepeliantur a mortuis: quia per Dei fidem vivos vivo oporteat adhaerere. t ascendente eo in naviculam, secuti sunt eum discipuli. Et ecce tempestas magna facta est in mari, et reliqua . Navem discipulis introgressis tepestas oritur, mare commovetur, navigantes turbantur. Ipse vero somno consopitus timentium metu excitatur, oratur ut opem afferat. Et increpitis iis quod modicae essent fidei, vento et mari tranquillitatem imperavit, cum admiratione hominum praeceptis ejus ventum et mare obedisse. Igitur secundum haec ecclesiae, intra quas verbum Dei non vigilaverit,
Abbreviated transcription (Latin):
ipsum: ex probrat pseudo prophis ẽẽ. foucas. ecinmundis
spiritib nidos quiescendi: quod extra nauem relict.
id est exxtra aeccłam positi: effecti sint incolatus pseudo pro¬
pħarum. et habitatio daemonũ: filium autẽ hominis se
scilicet cui caput dssit non reperire in quo collocata di cog¬
nitione requiescat. inuitatis omĩb ut innauem ita in aeccłam
cipulus Non inter rogans ansequatur. iam enĩ sequi opor¬
tere secredidit: sed ꝑmitti sibi orans sepelire patrem.
Accipimus indnĩcȩ orationis exordio. ita primum precan¬
dum: Paternr̃ quies incaelis. Ergo quia credentis indisci¬
pulo popłi ꝑsona ẽ: admonetur ut meminerit quod pater
sibi uiuus in caelis ẽ. Sequi autẽ dnm iubetur. quia et uole¬
bat: ita ut mortui mortuos sepeliant. Sed nullum arbitror
officium expecturi amortuis posse. Quomodo gͦ mortui
mortuos humabunt: Primum gͥ ostendit ꝑfẽc tam inise

Expanded text:
ipsum, exprobrat pseudoprophetis esse foveas, et immundis ipsum, exprobrat pseudoprophetis esse foveas, et immundis spiritibus nidos quiescendi; quod extra navem relicti, id est, extra Ecclesiam positi, effecti sint incolatus pseudoprophetarum, et habitatio daemonum: filium autem hominis, se scilicet cui caput Deus sit, non reperire in quos collocata Dei cognitione requieseat: invitatis omnibus ut in navem, ita in Ecclesiam; cipulus, non interrogans an sequatur jam enim sequi oportere se credidit, sed permitti sibi orans sepelire patrem. Accepimus in dominicae orationis exordio, ita primum precandum: Pater noster qui es in coelis . Ergo quia credentis in discipulo populi persona est, admonetur ut meminerit quod pater sibi vivus in coelis est. Sequi autem 703 Dominum jubetur, quia et volebat, ita ut mortui mortuum sepeliant. Sed nullum arbitror officium exspectari a mortuis posse. Quomodo ergo mortui mortuos humabunt? Primum igitur ostendit, perfectam in se
Abbreviated transcription (Latin):
fidelium portio conscendentiũ nauem et infidelium turba
residentium: scribae et discipłi ꝑsona subiungitur.
secuturus in terrogat: Quasi uͦ lege non hunc c̾ẽ. xp̃m
quem sequi esset utile continetur: Igitur infidelitatis
affectum sub diffidentia interrogationis exp̾ssit: quia
fidei assũptio non interroganda ẽ. sed sequenda. Ut autẽ
eadem interrogatio infidelitatis ẽẽt punita iudicio:
dñs respondit̾. uulpes habere foueas et uolucres caeli nidos
quib requiescant: hominis autẽ filium non habere ubi
caput suum inclinet. Uulpis aNimal ẽ. insidiosũ. circa
domorum sc occuleas foueas: et domesticis auib insidians.
Atq hoc nomine pseudo propħas nuncupari: aliquot
locis legimus. Uolucres autẽ caeli sepe numero inmundos
spiritũs cognominari didicimus. Dĩ gͦ filius paucitatẽ¬
sequentium contuens. et doctore legis diffidente ansequeret

Expanded text:
fidelium portio conscendentium navem, et infidelium turba fidelium portio conscendentium navem, et infidelium turba residentium; Scribae et discipuli persona subjungitur. secuturus interrogat. Quasi vero lege non hunc esse Christum, quem sequi esset utile, contineretur. Igitur infidelitatis affectum sub diffidentia interrogationis expressit: quia fidei assumptio non interroganda est, sed sequenda. Ut autem eadem interrogatio infidelitatis esset punita judicio; Dominus respondit, vulpes habere foveas, et volucres coeli nidos quibus requiescant, hominis autem filium non habere ubi caput suum reclinet. Vulpes est animal insidiosum, circa domorum se occulens foveas, et domesticis avibus insidians: atque hoc nomine pseudoprophetas nuncupari aliquot locis legimus. Volucres autem coeli saepe numero immundos spiritus cognominari didicimus. Dei ergo filius paucitatesequentium contuens, et doctore legis diffidente an sequeretur
Abbreviated transcription (Latin):
puatq humanii officii uetitam religionem. Ergo
rerum tantarum et tam diuersarum ratio promenda ẽ:
atq ita ut scđm continentem rerum ordinẽ et grauissi¬
mas ueritatis ipsius causas interioris significantiȩ intelligentia
sari ex istimandum ẽ. Nam p̃ter apłos plures fuisse dis¬
cipłõs legimus. Ex om̃i igitur turba quȩdam fieri uide¬
tur electio: eorum scilicet qui dñm ꝑmulta scłi huius
ꝑicula et iactationes essent secuturi. Neccła enĩ instar
c̃. nauis: et plurimis locis ita nuncupata ẽ. Quae diuer¬
sissimi generis et gentis uectore suscepto subiecta ẽ. om̃ĩb
et uentoiũ flatib et maris motib atq ita illa et scłi et im¬
mundorum spũum uexatur incursibus. Proposit is
enim periculorũ omĩũ motib xp̃inauem id est aeccłam
introimus: scientes nos mari uentoq iactandos: Vt gͥ
ordo typicae significantiȩ cohereret. possetq intellig̃i

Expanded text:
pii atque humani officii vetitam religionem . Ergo pii atque humani officii vetitam religionem . Ergo rerum tantarum, et tam diversarum ratio promenda est: atque ita, ut secundum continentem rerum ordinem, et gravissimas veritatis ipsius causas, interioris significantiae intelligentia sari existimandum est. Nam praeter Apostolos, plures fuisse discipulos legimus. Ex omni igitur turba quaedam fieri jubetur electio: eorum scilicet, qui Dominum per multa saeculi hujus pericula et jactationes essent secuturi. Ecclesia enim instar est navis, et plurimis locis ita nuncupata est: quae diversissimi generis et gentis vectore suscepto, subjecta est omnibus et ventorum flatibus et maris motibus. Atque ita illa et saeculi et immundorum spirituum vexatur incursibus. Propositis enim periculorum omnium motibus, Christi navem, id est, Ecclesiam introimus: scientes nos mari ventoque jactandos. Ut igitur ordo typicae significantiae cohaereret, possetque intelligi
Abbreviated transcription (Latin):
uoluptatum insidentium incentiua depellens: passione
corporis sui scđm propħarum dicta infirmitates humanȩ
circum se: iussit discipłos suos ire transfretum. Et acceders
mouere possunt: Atq non nos intelligentiam finguus
sed gesta ipsa nobis intelligentiam impertiuntur. Neq
enim res intelligentiȩ: sed rei intelligentia subsecundat.
Turbae plures sunt: etire trans fretum dñs disciplis p̾cipit
Non existuno cadere in saluatoris bonitatem: ut circum¬
cursantes relinquere uoluerit. et secretum quoddam
imꝑtiendȩ salutis eligere: Deinde consequitur scriba:
dicens magistrum se quocunq ierit secuturum. Sed ni¬
chil ascriba dictum factumue legitur: quod posset offen¬
dere: Dñs respondet uulpib ẽẽ foucas. et caeli uolucri¬
bus Nidos quiescendi : filio autem hominis quo reclinet
caput suũ locum esse nullum. Et discipulũ postulas se
dari sibi tempus patris sepeliendi. Hoc negatum: et

Expanded text:
voluptatum insidentium incentiva depellens, passione voluptatum insidentium incentiva depellens, passione corporis sui, secundum prophetarum dicta, infirmitates humanae circum se, jussit discipulos suos ire trans fretum. Et accedens movere possunt. Atque non nos intelligentiam fingimus, sed gesta ipsa intelligentiam nobis impertiuntur. Neque enim res intelligentiae, sed rei intelligentia subsecundat. Turbae plures sunt, et ire trans fretum Dominus discipulis praecipit. Non existimo cadere in Salvatoris bonitatem, ut circumcursantes relinquere voluerit, et secretum quoddam impertiendae salutis eligere. Deinde consequitur Scriba, dicens magistrum se quocumque ierit secuturum: sed nihil a Scriba dictum factumve legitur, quod posset offendere. Dominus respondit, vulpibus esse foveas, et coeli volucribus nidos quiescendi, filio autem hominis, quo reclinet caput suum, locum esse nullum . Et discipulum postulasse, dari sibi tempus patris sepeliendi: hoc negatum, et
Abbreviated transcription (Latin):
iacentem et febricitantem. Insocru petriuitiosa iN¬
fidelitatis aestimatur affectio: cui adiacet libertas uolun¬
tatis. quae nos quadam uoluntate sibi coniugii societate
coniungit. Ergo ingressu dnĩ in petri domõ id est incor¬
pore curatur infidelit̾as: peccatorum calore exaestuans.
et uitioium ȩgra dominatu. Mox deinde saluata: officii
famulatu ministrat. Namprimus credidit: et apostolatus
ẽ. princeps: Et quod inco ante languebat: dĩ uerbo inua¬
lescens. ministerio tanquam publicae sanitatis oꝑ atum est.
Recte autẽ hanc ex socru petri similitudinẽ. ad affectionẽ
infidelitatis aptari : loco qui de nuru et socru consequitur
tractabimus. Nunc autẽ idõ infidelitas socrus petri
poatincupabitur: quia usq dum credidic uoluntatis suac ser¬
daemonia habentes: et eiciebat spiritus inmundos
Orationem promiscuam horis uesꝑis concursu eoium quos
post passionem docuit recognoscimus. omĩum peccat a
dimittens: om̃ĩum infirmit̾ates auferens. et malarum

Expanded text:
antem, et reliqua . In socru Petri, vitiosa infidelitatis aestimatur affectio, cui adjacet libertas voluntatis, quae nos quadam sibi conjugii societate conjungit. Ergo ingressu Domini, in Petri domu, id est, in corpore curatur infidelitas peccatorum calore exaestuans, et vitiorum aegra dominatu. Mox deinde sanata, officii famulatu ministrat. Nam primus credidit, et apostolatus est princeps: et quod in eo ante languebat, Dei verbo invalescens ministerio tamquam publicae salutis operatum est. Recte autem hanc ex socru Petri similitudinem ad affectionem infidelitatis aptari, loco qui de nuru et socru consequitur tractabimus . Nunc autem ideo infidelitatis socrus Petri ncupabitur, quia usque dum credidit, voluntatis suae serdaemonia habentes: et ejiciebat spiritus immundos, etc. . Curationem promiscuam horis vespertinis, concursu eorum quos post passionem docuit recognoscimus: omnium peccata dimittens, omnium infirmitates auferens, et malarum
Abbreviated transcription (Latin):
arborũ cȩde & concrematione: significat inutilis ꝑfidiȩ exci¬
diũ conflagratione iudicii p̃parari. Et qͥa legis opus esset
iaminefficax ad salutẽ. & ioħs bapti ⁊ andis inpenitentiã nun¬
tius excitisset: ꝓphetarũ enĩ officiũ erat apeccatis reuocare.
xp̃i uͦ ꝓpͥũ saluare credentes: se quidẽ baptizare inpęnitentia
dicit. sed fortiorẽ esse uenturũ. cuiꝰ ferendorũ calciam̃torũ sit
indignus officio: apłis circũferende p̃dicationis głam dere¬
linquens. qͥb spctiosis pedib pacc̃ dĩ erat debitũ nuntiare

Expanded text:
arborum caede et concrematione significans inutilis perfidiae exciarborum caede et concrematione significans inutilis perfidiae excidium conflagrationi judicii praeparari. Et quia Legis opus esset jam inefficax ad salutem, et Joannes baptizandis in poenitentiam nuntius exstitisset prophetarum enim officium erat a peccatis prium, salvare credentes; se quidem baptizare in poenitentiam dicit, sed fortiorem esse venturum, cujus ferendorum calceamentorum sit indignus officio : apostolis circumferendae praedicationis gloriam derelinquens, quibus speciosis pedibus pacem Dei erat debitum nuntiare
Abbreviated transcription (Latin):
abrahã patrẽ habere se glorientur: quia ex lapidib dspo¬
ters. ẽ. ab rahae filios excĩtare: Non enĩ successio carnisque¬
ritur: sed fidei hereditas. Dignitas gͥ originis. in oꝑum
consistit exemplis: & prosapiȩ gla. fidei imitatione reti¬
Netur. Zabulus infidelis: abraham sidelis. Nam ille
in hominis cransgressione fuit ꝑfidus hic uͦ iustificatus
ex fide est. Igitur unius cuiusq mores atq uita ꝓpinqͥta¬
tem cognationis ad quirunt: ut qui fideles sunt. abrahȩ pro¬
pago ꝑfidem sint. Qui autẽ infideles st̃. in zabuli ꝓgeniem
infidelitate mutentur: quando & pharisei uiꝑarũ nationun¬
cupantur. & gloriatio scĩficati parentis inhibetur. & ex saxis
ac rupib abrahȩ filii excitantur. &ut oꝑantes dignos fructꝰ
penitentiȩ sint admonent᷑: ut qͥdiabolũ patrẽ haberecepe¬
rant. cũ eis qͥ de lapidib excitarentur: rursũ abrahȩ filii ꝑfidẽ

Expanded text:
Abraham patrem habere se glorientur, quia ex lapidibus Deus poAbraham patrem habere se glorientur, quia ex lapidibus Deus potens est Abrahae filios excitare . Non enim successio carnis quaeritur, sed fidei haereditas. Dignitas igitur originis in operum consistit exemplis: et prosapiae gloria fidei imitatione retinetur. Diabolus infidelis, Abraham fidelis. Nam ille in hominis transgressione fuit perfidus, hic vero justificatus ex fide est. Igitur uniuscujusque mores atque vita propinquitatem cognationis acquirit: ut qui fideles sunt, Abrahae propago per fidem sint; qui autem infideles sunt, in diaboli progeniem infidelitate mutentur: quando et Pharisaei viperarum natio nuncupantur, et gloriatio 675 sanctificati parentis eis inhibetur, et ex saxis ac rupibus Abrahae filii excitantur, et ut operantes dignos fructus poenitentiae sint admonentur: ut qui diabolum patrem habere coeperant, cum eis, qui de lapidibus excitarentur, rursum Abrahae filii per fidem
Abbreviated transcription (Latin):
ĩstius p̃dicationis habitũ designat: cũ exuuũs inmundarũ
pecudũ quib pares existimamur xp̃ĩ p̃dicator induitur.
fitq scificatũ habitu ꝓphetali: quicqͥd innobis uel inutile
fuerat ante uel sordidum. Tonȩ autẽ prȩcinctio. efficax iN
omne opus bonũ ẽ. apparatus: ut ad om̃e ministerĩ xp̃i uo
luntate simus accincti. In esum ctiã cligunt᷑ locustȩ: fugaces
hominũ. & adomẽm aduentus nr̃i sensũ euolantes. Nossci¬
lic& qui ab om̃i sermone & congressu ꝓpħarũ ipsis quibusdã
corporũ saltib efferebamur. uoluntate uagi. in oꝑib inuti¬
les. in uerbis queruli. sede ꝑegrini: nunc sumꝰ scõꝵ alimonia
& satietas ꝓpħarũ. electisimul cũ melle siluestri: dulcissimũ
ex nobis cybũ ñ ex aluearus legis. sed extruncis siluestriũ
pharisȩos & sadduceos adbaptismũ. ꝓgeniẽ nuncupat
uiꝑarũ: fructũ ut dignũ pęnitentiȩ faciant monet. neue

Expanded text:
istius praedicationis habitum designat: cum exuviis immundarum istius praedicationis habitum designat: cum exuviis immundarum pecudum, quibus pares existimamur, Christi praedicator induitur; fitque sanctificatum habitu prophetali, quidquid in nobis vel inutile fuerat ante, vel sordidum. Zonae autem praecinctio, efficax in omne opus bonum est apparatus: ut ad omne ministerium Christi voluntate simus accincti. In esum etiam eliguntur locustae, fugaces hominum, et ad omnem adventus nostri sensum evolantes: nos scilicet, qui ab omni sermone et congressu prophetarum ipsis quibusdam corporum saltibus efferebamur. Voluntate vagi, operibus inutiles, verbis queruli, fide peregrini, nunc sumus sanctorum alimonia et satietas prophetarum electi simul cum melle silvestri: dulcissimum ex nobis cibum, non ex alveariis legis, sed ex truncis silvestrium Pharisaeos et Sadducaeos ad baptismum, progenies nuncupat viperarum: fructum ut dignum poenitentiae faciant monet, neve
Abbreviated transcription (Latin):
In iohe locus. p̾dicatio. uestitus. cib ẽ. contuendus: atq it a
ut meminerimꝰ gestorũ ucritatẽ ñiccirco corrũpi. sigeren¬
dis reb interioris intelligentię ratio subiccta sit: Fuerat enĩ
p̃dicanti. & locus oportunior. & uestitus utilior: &cybus
aptior. Sed sub est gestis reb exemplũ: & ineo oꝑatio ipsa
meditatio ẽ: Nam & ad desertã iudçã uenit. desertã dĩ fre¬
quentatione ñ popłi. & uacuã sci sp̃s habitatione ñ hominum :
ut p̾dicationis locus. eorũ quib p̾dicatio erat missa solitudinẽ¬
procestaretur. Penitentiã quoq regno cȩlorũ ꝓpinquante.
pronuntiat: ꝑ quã c̃ reditus aberrore &recursus acrimine:
et post uitiorũ pudorc̃ professio desinendi: ut deserta uidȩ a
meminesset eũ se suscepturã inquocȩlorũ ẽ. regnũ. ñ uacuam
deinceps futurã: si se aucterib uitus pęnitentĩȩ c̃fessione pur¬
gasset: Pilis etiã camelorũ uestis attexta. ꝑegrinũ ꝓpheticȩ

Expanded text:
In Joanne locus, praedicatio, vestitus, cibus est contuendus: atque ita, ut meminerimus gestorum veritatem non idcirco corrumpi, si gerendis rebus interioris intelligentiae ratio subjecta sit. Fuerant enim praedicanti et locus opportunior, et vestitus utilior, et cibus aptior: sed subest gestis rebus exemplum, et in eo operatio ipsa meditatio est. Nam et ad desertam Judaeam venit, desertam Dei frequentatione, non populi; et vacuam sancti Spiritus habitatione, non hominum; ut praedicationis locus, eorum quibus praedicatio erat missa, solitudineprotestaretur. Poenitentiam quoque regno coelorum propinquante pronuntiat, per quam est reditus ab errore, et recursus a crimine, 674 et post vitiorum pudorem professio desinendi: ut deserta Judaea meminisset eum se suscepturam, in quo coelorum est regnum; non vacuam deinceps futuram, si se a veteribus vitiis poenitentiae confessione purgasset. Pilis etiam camelorum vestis adtexta, peregrinum propheticae
Abbreviated transcription (Latin):
inisrahel fidestalis ẽ. non reꝑta. cum qui crederet e̾ẽt. israhe¬
lita : Sed ut similitudinem futuri haec ipsa ueritas emulare¬
tur: iccirco uerbi ratio subiecta ẽ. tantam fidem quant a
gentium est inisrahel non reperiendam. et cum abraham et
isaac et ia cob inregno caelorum ex ultimis gentib quicturos:
Per fecta quidem .ẽ. inpuero scđm credentis fidem ueritas
sanitatis : sed p̃sentium efficientia etiam futurorum ima¬
gini proficere monstratur. quando et tribuno credente
et pucrosaluato. nec talis inisrahel fides repta ẽ: et regni
caelorum consortium cum abra hamgentib destinatur.

Expanded text:
in Israel fides talis non est reperta; cum qui crederet esset Israein Israel fides talis non est reperta; cum qui crederet esset Israelita? Sed ut similitudinem futuri haec ipsa veritas aemularetur; idcirco verbi ratio subjecta est, tantam fidem, quanta gentium est, in Israel non reperiendam, et cum Abraham et Isaac et Jacob in regno coelorum ex ultimis gentibus quieturos . Perfecta quidem est in puero secundum credentis fidem veritas sanitatis: sed praesentium efficientia etiam futurorum imagini proficere monstratur, quando et tribuno credente, 701 et puero salvato, nec talis in Israel fides reperta est, et regni coelorum consortium cum Abraham gentibus destinatur.
Abbreviated transcription (Latin):
sit cui subiecti sunt plures qui uolet scire: morsi in deuter o¬
nomio canticum. et salomonis librum ecclesiasticũ. ubi de
disꝑsione gentium quȩdam locuti sunt legat: nobis tantũ
de puero tractatus sit. Succedit deinde in hoc puero post
parali tici sanitatem curationi popłi de monte descendentis:
salus gentium. Iacebat enim puer dissolutus in domohu¬
mili. corruptibili: et in gressu cius cuius tamen egens
erat saluatoris indigna: Et tribunus scit puerum uerbo
posse sanari: quia salus gentium om̃is exfide c̃. et inp̃cep¬
tis dñi uita ẽ. uniuersorum. Igitur iacentes inscło et pecca¬
torum morbis dissolutȩ gentẽs existimandȩ sunt: omĩbus
undiq artubus fluuidis & ad consistendi officium in gre¬
diendiq corruptis. quarum salutis sacramentum in tribuni.
puero expletur: non tamen ingressuro domum xp̃o. Licet
inisrahel. Nam erat tribunus iste degentibus: Et quomodo

Expanded text:
sit cui subjecti sunt plures, qui volet scire, Moysi in Deuterosit cui subjecti sunt plures, qui volet scire, Moysi in Deuteronomio canticum , et Salomonis librum Ecclesiasticum, ubi de dispersione gentium quaedam locuti sunt, legat: nobis tantum de puero tractatus sit. 4. Gentium salus ex fide. --Succedit deinde in hoc puero post paralysis sanitatem curationi populi de monte descendentis, salus gentium. Jacebat enim puer dissolutus in domo humili, corruptibili, et ingressu ejus, cujus tamen egens erat, Salvatoris indigna. Et tribunus scit puerum verbo posse sanari: quia salus gentium omnis ex fide est, et in praeceptis Domini vita est universorum. Igitur jacentes in saeculo, et peccatorum morbis dissolutae gentes existimandae sunt: omnibus undique artubus fluidis, et ad consistendi officium ingrediendique corruptis. Quarum salutis sacramentum in tribuni puero expletur, non tamen ingressuro domum Christo. Licet in Israel . Non erat tribunus iste de gentibus: et quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
Et ut salus hacc non offerretur potius quam qucreretur.:
silentium imꝑatur. et ostendere se sacerdotib iubetur. ut p̾nunti¬
atus in lege factis et oꝑibus cernatur: et in quo lex infirmabat᷑.
purgatus ẽ. dõ offerat. sed ut donum illud nonsit ex auibus. sed
ut homo ipse asordib peccati corporis emundatus insacrifici¬
um di transeat: quia quod morses in lege preceꝑit. testimoni¬
uer m̃s iacet indomo paralyticus. Sequitur emundationem
leprosi: paralytici pueri curatio. Sed quid istudc̃. quod non
dignum se tribunus pueri dominus profitetur ẽẽ. ut xp̃c
domum eius introeat. puerum uideat. et presens p̾senti
opem afferat. seq habere milites. iubere quod uelit. et iN
potestate posito parere sibi plurimos: Similiter et dñm
curationem uerbo posse p̾sentare: De tribuno posuisse me
satissit pͥncipem ẽc̃. gentium credit᷑arum. Quis hic princeps

Expanded text:
et ut salus haec 700 non offerretur potius, quam quaereretur, et ut salus haec 700 non offerretur potius, quam quaereretur, silentium imperatur, et ostendere se sacerdotibus jubetur: ut praenuntiatus in lege factis et operibus cernatur; et in quo lex infirmabatur,purgatus est, Deo offerat; sed ut donum illud non sit ex avibus, sed ut homo ipse a sordibus peccati corporis emundatus, in sacrificium Dei transeat ; quia quod Moyses in lege praeceperit, testimoniPuer meus jacet in domo paralyticus, etc. . Sequitur emundationem leprosi, paralytici pueri curatio. Sed quid istud est, quod non dignum se tribunus pueri dominus profitetur esse, ut Christus domum ejus introeat, puerum videat, et praesens praesenti opem afferat; seque habere milites, jubere quod velit, et in potestate posito parere sibi plurimos, similiter et Dominum curationem verbo posse praestare? De tribuno posuisse me satis sit, principem esse gentium crediturarum. Quis hic princeps