comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
¶resurrectionẽ intrans
giens familiarius. ⁊tulit
txp̃i incarnatione: tanto
squidem uerius. qͣnto ab ini¬
nlis uniu̾sa: licet et apłi ꝑ
pmuenerint u̾itatem. Qm sa¬
ir heatã uirginẽ. et si omnes
bantur obsequio dilectionis:
iolis tamen amplius at spe-¬
ciall usq ad finẽ uite. qͥ sibi cõ¬
missam accepit in suã. quasi
matrẽ filius: cui benignꝰ ma-¬
gister de cruce. mulier in qͥt
etre filius tuus. ad discipu-¬
lum autẽ. ecce mater tua: ut
uirgo uirgini cohereret ⁊ de-¬
ruiret officiosissime cura
adoptionis. Non enim pudi-¬
cissima uirginitas. alicui di¬
scipuloꝵ rectius qm uirgini
ꝯmendatur. ut esset adinuicẽ
grata societas. et floridus as¬
petus: netñ et uenustus cõ¬
usandi u̾nans alt̾natim pu¬
bicitaꝵ splendor decorat. Uii.
na siquidẽ uirtus nirgi¬
nitatis in ambob: sed
altera ꝓportio in maria. Ate¬
ra quidem. quia fetundior: s
ip̃a. Ip̃a u̾o s altera: quia et¬
si ip̃a cademq incorruptio. ta¬

Expanded text:
rectionem intrans et exiens, familiarius contulit de Christi Incarnatione: tanto siquidem verius, quanto ab iniculis universa: licet et apostolpervenerint veritatem. Quam sane beatam Virginem, etsi omnes bantur affectu dilectionis, Joannes tamen amplius ac specialius usque in finem vitae, qui sibi commissam accepit in suam, quasi matrem filius: cui benignus magister de cruce: Mulier, inquit, ecce filius tuus; ad discipulum autem: Ecce mater tua ; ut virgo virgini cohaereret et deserviret officiosissime cura adoptionis. Non enim pudicissima virginitas alicui discipulorum rectius quam virgini commendatur ut esset ad invicem grata societas et floridus aspectus? necnon et venustas conversandi vernans, alternatim pudicitiarum splendore decoratur. Una siquidem virtus virginitatis in ambobus, altera proportio in Maria: altera quidem, quia fecundior, sed ipsa. Ipsa vero, sed altera: quia etsi ipsa eademque incorruptio, ta
Abbreviated transcription (Latin):
tem oliueti posita. quã ⁊ tu¬
o paula ocłis aspexisti. ubi in
eius honoie fabricata est eccle-¬
sia miro lapideo tabulatu: ĩ
qua sepulta fuisse. ut frire po¬
testis ab om̃ib ibidem p̾dica.¬
tur: s nunc uacuũ ẽe ternen
uel quo tempore. uel a quibus
personis scĩssimũ corpus eius
inde ablatũ uel ubi tnspositũ
fũit. utrũ uere surrexerit ne¬
siit᷑: qͣmuis ñ nulli astruere
uelint eam iam resuscitatã.
et beata cum xp̃o immortali-¬
tate in celestib uestiri. Quod
et de bo iohanne eunͣglista
eius ministro cui uͥgini a xp̃o
uirgo ꝯmissa est. plurimi as¬
seuerant: quia in sepulchro
eius ut fertur ñ nisi manna
inuenit᷑: quod et scaturire cer-¬
nitur. Uerum quid hoꝵ ueriꝰ
censeat᷑: ambigimus. Meliꝰ
tamen deo totũ cui nichil im-
ituti et de hus ques iũ¬

Expanded text:
tem Oliueti posita, ubi tem Oliueti posita, ubi o Paula, oculis aspexisti, ubi in ejus honore fabricata est Ecclesia miro lapide tabulata: in qua sepulta fuisse ut scire potestis ab omnibus ibidem praedicatur: sed nunc vacuuel quo tempore aut a quibus personis sanctissimum corpus eius inde ablatum fuerit uel ubi transpositum utrumue resurrexerit nescitur, quamuis velint eam jam resuscitatam, et beata cum Christo immortalitate in coelestibus vestiri. Quod et de beato Joanne Evangelista ejus ministro, cui virgini a Christo Virgo commissa est, plurimi asseverant: quia in sepulcro ejus ut fertur nonnisi manna invenitur: quod et scaturire cernitur. Verumtamen quid horum verius censeatur, ambigimus. Melius tamen Deo totum, cui nihil imposicuti et de his, quos cu
Abbreviated transcription (Latin):
riantur. que reserata st̾ ma¬
tri. Uerũtamen de hiis qll
sira dicam: Om̃ia saluato¬
sgesta. et beate marie obse¬
quia. necñ actus uite ex eunͣ¬
ho didicistis: et nunc quid
superest. ut ab aliquo doctoꝵ
rquiratis: De assũptione
comen eius qualiter assũpta
qt quia ur̃a id deposcit inten¬
no p̾sentia ab sens scribere
nobis curaui. que absentia
plens deuotus obtuli: ut ha-¬
bt scm collegiũ ur̃m in die
unte solennitatis munꝰ lati-¬
n lermonis: in quo discat te.¬
ner infantia lactis experiri
dulcedinẽ: et de exiguis exi-¬
mia cogitare: qualiter fauẽ-¬
te d̾o ꝑ singlos annos tota hec di¬
es expendat᷑ in laudẽ. et cum
ginis.: dubia pro certis recipi¬
tans amor. studio legendi ca-¬
rius amplectunt᷑: presertim¬
cum ex hiis nichil aliud expe¬
riri pro certo potest: nisi qͣd
Lonstratur autẽ sepul¬
chram eius cernentib
nobis usq ad p̾sens. ĩ uallis
iosaphat medio: que uallis
est inter montẽ syon ⁊ mon¬

Expanded text:
riantur, quae reserata sunt matri. Verumtamen de his quid plura dicam? Omnia Salvatoris gesta, et beatae Mariae obsequia, necnon actus vitae ex Evangelio didicistis. Et nunc quid superest, ut ab aliquo doctorum requiratis? II. De Assumptionee, qualiter assumpta est, quia vestra id deposcit oratio, praesentia absens scribere vobis curavi, quae absentia praesens devotus obtuli, ut habeat sanctum Collegium vestrum in die tantae solennitatis munus Latini sermonis, in quo discat tenera infantia lactis experiri dulcedinem, et de exiguis eximia cogitare: qualiter favente Deo, per singulos annos tota haec dies expendatur in laudem, et cum dem uirginis dubia pro certis recipitatis amore, studio legendi charius amplectuntur, praesertim ex his cum nihil aliud experiri potest pro certo, nisi quod Monstratur autem sepulchrum eius cernentibus nobis usque ad presens in uallis Iosaphat medio; que uallis est inter montem Syon et mon
Abbreviated transcription (Latin):
mur ad exhortationem nr̃am
qualicũq sermone ad edificati¬
onem ⁊ laudem nominis der
ut et religio ⁊ seruetur pro fi¬
mulatu. et deuotio augeatue
pro affectu: qm̃ hec est uirgi
que sola interemit uniusam
hereticam prauitatẽ. sola si¬
post deum que nos ꝯfirmet
om̃i u̾itate: suisq ꝯmende
meritis et p̾cib auxiliet
ut et ip̃i digni inueniam
ius laudibz. Quod si quenture
post ascensionẽ dñi quid g̾it
unũ pro terto est: quia uͥgo
sca corpore ac mente permãsis
Quam sane angł̾s gabriel.
ac si celestis paranimphus in¬
tactam custodiuit. et iohãnes
eam de cruce ⁊misit. uͥgo
ginem seruauit. suis q dell

Expanded text:
mur ad exhortationem vestram mur ad exhortationem vestram qualicumque sermone, ad aedificationem et laudem nominis Dei: ut et religio conservetur pro famulatu, et devotio augeatur pro affectu: quoniam haec est Virgo, quae sola interemit universam haereticam pravitatem: sola post Deum quae nos confirmet in omni veritate, suisque commendet meritis, etut et ipsi digni inveniamur in ejus laudibus. Quod si quaeritur post ascensionem Domini quid egerit, unum pro certo est, quia Virgo sancta corpore ac mente permansit: quam sane angelus Gabriel, ac si coelestis paranymphus, intactam custodivit. Et Joannes eam de cruce commisit, virgo virginem servavit, suisq
Abbreviated transcription (Latin):
corpora scõꝵ qui dormierant
surrexerunt: et uenerunt in
scam ciuitatẽ scilicet iherłm:
et apparuerunt multis. De qͥb
profecto ñ nulli doctoꝵ sensert̃.
etiã in suis reliquerunt scrip¬
tis: quod iam in illis perpe¬
tua sit ꝯpleta resurrectio. Fa¬
tentur enim: quod ueri testes
ñ essent. nisi et uera eoꝵ eẽt
resurrectio. Unde et beatus pe-¬
trus dixisse legit᷑ cũ de dauid
loqueret᷑ in testimoniũ. Et se¬
pulchrũ eius inquit apud nos
est: quasi ñ sit ausus dicere.
quod ip̃e aut torpus eius apd̃
nos est: s tantũ sepulchrum.
quo ꝯditus fuerat. Hinc aiũt
resurrexisse et ip̃m cũ ceteris
scĩs: et ideo uacuũ remansis¬
beate marie cernit᷑. Quod sa
ne fc̃m. et de aliis quibzlibet
lotis scripturarũ firmare co-¬
nant᷑: quod hii iam cũ xp̃o
regnent resuscitati in eterna
pto magis desid̃io opinar
porteat: qͣm in esulte diffim
quod sine peruło nescitur
nde de huis ex quib ieeu
sumus. tantisper loqua¬

Expanded text:
rpora sanctorum qui dormierant, surrexerunt, ac venerunt in sanctam civitatem, scilicet, Jerusalem, et apparuerunt multis . De quibus profecto nonnulli doctorum senserunt, et etiam in suis reliquerunt scriptis, quod jam in illis perpetua sit completa resurrectio. Fatentur enim quod veri testes non essent, nisi et vera eorum esset resurrectio. Unde et beatus Petrus dixisse legitur, cum de David loqueretur in testimonium: Et sepulcrum, inquit, ejus apud nos est : quasi non sit ausus dicere, quod ipse, aut corpus ejus apud nos est: sed tantum sepulcrum quo conditus fuerat: hinc aiunt resurrexisse et eum cum caeteris sanctis: et ideo vacuum remansisbene factum, et de aliis quibuslibet locis Scripturarum affirmare conantur: quod hi jam cum Christo regnent resuscitati in aeterna pio magis desiderio opinari oporteat, quam inconsulte definire, quod sine periculo nescitur. III. Unde de his ex quibus certi sumus, tantisper loqua
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ia eius incrementa qͦusq
fuit in mundo diuntaxat di-¬
uinis efferunt p̾comiis: Por¬
ro ab exordio sc̃i enͣngelii ga¬
brielem archangelũ colloquẽ.¬
tem marie audistis: et deĩceps
reliqͣ omia plenius legistis.
Ad presepe quoq o paula te
as noui ortus. et querelas ne.¬
scii ploratus. pro fescenninis.
gła in excelsis deo. et in terr
pax hominib bone uolũtais
cantantẽ audisti: ⁊ radias
stellam uidisti: pastorib
super euͣngłizantib credidi¬
sti. Magos preterea tria do¬
ferentes mun̾a. in uisione
beatis oculis ꝯspexisti: ĩa
eadem munera bene intellige¬
do uotis om̃ib fide deo obtu¬
listi: nam et cum eisdem ma¬
gis deũ puerũ in p̃sepi adora-¬
sti. Sed forte ꝯquesta medela
clamabis. Ad quod ego. Sis
latũ ẽẽ uolebas. teste ⁊sciemu
mͥ narrare ante presepiũ
plurimũ lacrimata es. ñ dli¬
res. Quod ut uerũ fatear:̃
xp̃i p̾conia etiã si uoluera ad¬
iuratus. neq tuas laudes om¬

Expanded text:
omnia ejus incrementa, quousque omnia ejus incrementa, quousque fuit in mundo dumtaxat, divinis efferunt praeconiis. Porro ab exordio sancti Evangelii Gabrielem archangelum colloquentem Mariae didicistis, et deinceps reliqua omnia plenius legistis. Ad praesepe quoque, o Paula, te a novi partus, et querelas nescii ploratus, pro fescenninis, Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatiscantantium audivisti, et radiantem stellam vidisti. Pastoribus insuper evangelizantibus credidisti. Magos praeterea tria deferentes munera, in visione beatis oculis conspexisti: ipsa eadem munera bene intelligendo votis omnibus fide Deo obtulisti. Nam et cum eisdem magis Deum puerum in praesepio adorasti. Sed forte conquesta me delatclamabis. Ad quod ego: Si celatum esse volebas teste conscientia, mihi narrare ante praesepium, ubi plurimum lacrymata es, non debueras: quod ut verum fatear, Christi praeconia, etiamsi voluero adjuratus, neque tuas laudes om
Abbreviated transcription (Latin):
Ogitis me
o paula ⁊
enstochiu
me ꝯpellit.
qui uobis
dudum tractatib loqui ꝯsue-¬
ueram: ut nouo lo quendi ge-¬
nere. scĩs q̃ nobiscũ degũt uir-¬
ginib. latino utens eloqui-¬
o exhortationis gr̃a, sermonẽ
faciã de assũptione be ⁊ gło-¬
se semper uirginis marie:
more eoꝵ, qui declamatorie
in ecclesiis loqui solent ad
ppłm: quod utiq genus docẽ¬
dinecdum attigeram. S qͥa
negare nequeo, quicquid in¬
iungitis: nimia ur̃a deui t
dilectione. experiar que hor¬
tamini affectu infantiũ more
balbucientiũ. qui quecũq au¬
dierint fari gestiunt. cũ nes¬
dum possint ad plenũ u̾ba for¬
mare: maxime quia propter
simpliciores quasq id me de¬
quib ue diuinis uacent lecti¬
onib: p̾sertim cũ ex cadem
in multis festiuitatib multo¬
rum sc̃oꝵ patrũ studia miro
cuderint eloqͥo: que de hac q̃¬
de m ub̃ius subiq in scripureis
diuinus predicata legunt̃. nͣ¬
uid enim aliud sonant
minũ ex maria uirgine: et

Expanded text:
ogitis me, o Paula et Eustochium, me compellit, qui vobis dudum tractatibus loqui consueveram, ut novo loquendi genere, sanctis quae vobiscum degunt virginibus, Latino utens eloquio, exhortationis gratia, sermonem faciam de Assumptione beatae et gloriosae semper Virginis Mariae, more eorum qui declamatorie in Ecclesiis solent loqui ad populum: quod utique genus docendi, necdum attigeram. Sed quia negare nequeo quidquid injungitis, nimia vestra devictus dilectione, experiar quae hortamini affectu infantium, more balbutientium, qui quaecumque audierint, fari gestiunt, cum necdum possint ad plenum verba formare: maxime, quia propter simpliciores quasque id me dequibusve divinis vacet lectionibus: praesertim cum et eadem in multis festivitatibus, multorum sanctorum Patrum studia, miro cuderint eloquio, quae de hac quidem uberius ubique in Scripturis divinis praedicata leguntur. Quid enim aliud sonant centem ex Maria virgine? et
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ michi ualet sic obdormis¬
se: cui tale mira cl̾m dñs ostẽ¬
disse dignatus sit. Nã noue¬
ritis frẽm meũ martinũ sacer¬
dotẽ egressũ de corpore fuisse.
me aut eius funeri obseqͥum¬
p̾buisse. Peractoq ex more ser-¬
uicio: capitellũ tantũ uobis
excitantib ñ expleui.¶ Cũc illi
stupefc̃ĩ parit̾ ⁊ admirantes:
diẽ et tempus notant sollicite
fessor dixerat se eius exsequiis
deseruisse. O beatũ uirũ. in cuiꝰ
tͣnsitu scõꝵ canit nimerꝰ: ange¬
loꝵ exultat chorus: om̃iũq
celestiũ uirtutũ occurrit exer-¬
ꝯfundit᷑ eccła uͥtute roborat᷑.
sacerdotes reuelatione glorifi¬
cant᷑. Quẽ michael assũpsit
cũ angelis: maria suscepie
cũ uirginũ choris: para dysꝰ
retinet letũ cũ scĩs. S quid
nos in laudem eiꝰ temptamꝰ.
quod ñ sufficimꝰ ad implere:
Ipse est enim laus illius: cu¬
ius laus ab eius ore nunqͣm
recessit. Nam nos utinã uel

Expanded text:
enim mini valet obdormisenim mini valet obdormisse, cui tale miraculum Dominus ostendisse dignatus sit. Nam noveritis, fratrem meum Martinum sacerdotem egressum fuisse de corpore, me autepraebuisse, peractoque ex more servitio, capitellum tantum, vobis excitantibus, non explevi. Tunc illi stupefacti, pariterque admirantes, diem et tempus notant, sollicitefessor dixerat se ejus exsequiis deservisse. O beatum virum, in cujus transitu sanctorum canit numerus, angelorum exsultat chorus, omniumque coelestium virtutufunditur, eclesia virtute roboratur, sacerdotes revelatione glorificantur; quem Michahel adsumpsit cum angelis, Maria suscepit cum virginum choris, paradisus retenet laetum cum sanctis! Sed quid nos in laude eius temptamus, quod non sufficimus adimplere? Ipse est enim laus illius, cuius laus ab eius ore numquam recessit. Nam nos utinam vel
Abbreviated transcription (Latin):
ens. eo die eademq hora ma¬
nifestissime cognouit tñsisse
beatũ uirũ: quo sanctus seu̾i¬
nus audiuit psallentiũ cho-¬
rum. Sed et si ad seueri recur¬
ramus hystoriã: ip̃a hora eũ
ambrosius cuius hodie
flores eloquii per totã ecclam
redolent mediolanensi ciuitati
p̾erat ep̃e: cui celebranti festa
dñice diei ista erat ꝯsuetudo¬
ut ueniens lector cum libro.¬
ñ antea legere p̾sumeret. qͣm
sanctus nutu iussisset. Fc̃m ẽ
aut̃ ut illa die dñica. ꝓpħ̾ica
lectione iam lecta. ante alta¬
re stante qui lectionẽ bĩ pauli
ꝓferret: beatus antistes am-¬
brosius suꝑ scm̃ altare obdor-¬
miret. Quod uidentes multi.
cũ eum nullus penitus excita¬
re p̾sumeret: tͣnsactis fere dua¬
rum aut Itriũ horarũ spa-¬
ciis excitauerunt dicentes. Iã
hora p̾terit: iubeat dñs lecto¬
rem lectionẽ legere: expectai e¬
nim ppl̾s ualde iã lassus. Re¬
spondens aut̃ beatus ambrosiꝰ.
nolite inquit turbari. Multũ

Expanded text:
ens, eo die et hora maens, eo die et hora manifestissime cognovit transisse beatum Martinum, quo sanctus Severinus audivit psallentium chorum. Sed et si ad Severi recurramus Historiam, ipsa hora eum Ambrosius, cuius hodie flores eloquii per totam eclesiam redolent, Mediolanensi civitati praeerat episcopus. Cui celebranti festa dominici diei ista erat consuetudo, veniens lector cum libro non antea legere praesumeret, quam sanctus nutu iussisset. Factum est autem, ut illa die dominica, prophetica lectione iam lecta, ante altare stante qui lectionem beati Pauli proferret, beatissimus antistis Ambrosius super sanctum altare obdormiret. Quod videntes multi, cum nullus eum penitus excitare praesumeret, transactis fere duarum aut trium horarum spatiis, excitaverunt, dicentes: 'Iam hora praeterit. Iubeat domnus lectori lectionem legere; spectat enim populus valde iam lassus'. Respondens autem beatus Ambrosius: 'Nolite', inquid, 'turbari. Multum
Abbreviated transcription (Latin):
si aures eius percuterent uoces.
quas ille attentius audiret.
Respondit. Nequaqͣm. Tunc
ille. Diligenter inquit auscul¬
ta. Archidyaconꝰ autẽ cepit sur¬
sum collũ extendere. aures eri
gere. et super sũmos articłos
baculo sustentante stare: sed
credo eũ non fuisse equalis me¬
riti a quo hec nõ merebantur
audiri. Cunc prostrati t̾re ip̃e
pariter et beatus ep̃c. dñm de
pietas audire ꝑmitteret. Erec¬
tis aũt: rursum int̾rogat se¬
nex. Quid audis: Qui ait. uo¬
ces psallentiũ tanqͣm in celo
audio: s quid sit prorsus ig¬
noro. Cui ille: ego quid sit tͥ
narrabo. Domnus m̃s martiuꝰ
ep̃e migͣuit ex hoc mundo: et
nũc eũ angeli canendo defer̃t
in excelsũ. Et ut parumꝑ mo-¬
ra eẽt ut hec audirent᷑: dyabo¬
lus eũ cũ iniquis angłis retine¬
re temptauit. Nichilq suum
in eundẽ reperiens: ꝯfusus abs¬
notatũ tempus archidiaco aus
turonis misit uelocit̾: qui hec
diligenter inqͥreret. Qui ueni¬

Expanded text:
si aures eius percuterent voces, si aures eius percuterent voces, quas ille adtentus audiret. Respondit: 'Nequaquam'. Tunc ille: 'Diligenter', inquid, 'ausculta'. Archidiaconus autem coepit sursum collum egere, et super summos articulos, baculo sustentante, stare. Sed credo eum non fuisse aequalis meriti, a quo haec non merebantur audiri. Tunc prostrati terrae, ipse pariter et beatus episcopus, Dompietas audire permitteret. Erectis autem, rursum interrogat senex: Quid audis? Qui ait: Voces psallentium tanquam in coelo audio, sed quid sit prorsus ignoro. Cui ille: Ego tibi quid sit narrabo. Dominus meus Martinus episcopus migravit ex hoc mundo; et nunc Angeli canendo eum deferunt in excelsum. Et ut parumper morae esset, ut haec audirentur, diabolus eum cum iniquis angelis retinere tentavit, nihilque suum in eodem reperiens, confusus absnotavit tempus archidiaconus, et Turonos misit velociter, qui haec diligenter inquireret. Qui veni
Abbreviated transcription (Latin):
imirũ inter spem amo¬
remq positus. dubitanit
pene quid mallet: quia nͨ hos
deserere. nec a xp̃o uolebat dint¬
us separari: nichil tam̃ in uon
suo ponens. nec uoluntati relii¬
quens: totũq se dm̃ arbitrion
potestatiq ꝯmittens. Nõne ile
decur: G rauis quidem est dñt
corporee pugna militie: ⁊ iam
satis est quod hucusq certa¬
ui. Sed si in eodem labore ꝓ
castris tuoꝵ stare me precipis:
ñ recuso. nec fariscentẽ causa¬
bor etatem. Munia tua deuot̃
implebo: sub signis tuis quo all
ip̃e tu iusseris militabo. Et qͣm¬
uis optata sit seni messio pos
laborẽ: est tamen animus iu¬
ctor annoꝵ. et cedere nescius e¬
nectuti. At si iam partis etai
bonũ mͥ est dñe fiat uoluntas
tua. Hos u̾o quib timeo: iple
custodies. O uirũ ineffabileme¬
laudabilis dũ die dñico loca scã
cũ suis clicis circuiret: illa hora
q̃ uir beatus obiit. audiuit cho-¬
rum canentium in sublimi. Uo¬
catoq archidiacono: int̾rogat

Expanded text:
imirum inter spem maeroremque positus dubitauit paene quid mallet, quia nec hos deserere nec a Christo uolebat diutius separari. nihil tamen in uoto suo ponens ant uoluntati relinquens, totum se Domini arbitrio potestatique committens, sic ens: grauis quidem est, Domine, corporea pugna militiae et iam satis est, quod hucusque certaui: sed si adhuc in eodem labore pro castris tuis stare me praecipis, non recuso nec fatiscentem causabor aetatem. munia tua deuotus inplebo, sub signis tuis, quoadusque ipse tu iusseris, militabo. et quamuis optata sit seni remissio post laborem, est tamen animus uictor annorum et cedere nescius senectuti. quodsi iam parcis aetati, bonum mihi est, Domine, uoluntas tua: hos uero, quibus timeo, ipse custodies. o uirum ineffabilemlaudabilis, dum die dominico loca sancta cum suis clericis circuiret, illa hora qua vir beatus obiit audivit chorum canentium in sublimi. Vocatoque archidiacono, interrogat,
Abbreviated transcription (Latin):
re homo ille xp̃e est: nos uero
sub misterio carnẽ corporis¬
sui sumimꝰ: et per hoc unũ
erimus: quia pater ĩ eo est.
et illem nobis. Quomͦ enĩ
uoluntatis unitas asserit᷑
cũ naturalis ꝑ sa cramen¬
tũ ꝓprietas ꝑfectũ sacram̃¬
tũ sit unitatis. Non est hu¬
mano aut seculari sensu
de hiis reb loquendum.
neq uiolentiã aut impru¬
dentẽ predicationẽ dictoꝵ¬
celestiũ sanitati aliene
atq impie intelligentie¬
puersitas extorquenda est.
De naturali enĩ in nobis
ab eo didicimꝰ stuite atq
impie dicemꝰ. Ipẽ enĩ ait.
Caro mea uere est esca. ⁊ sã¬
guis meꝰ uerus est potus.
Qui edit carnẽ meã et bi¬
bit sangumẽ meũ ĩ me
manet et ego in co.
e ueritate car lẽ p̃¬

Expanded text:
re homo ille Christus est, nosque vere sub mysterio carnem corporis sumimus, et per hoc unum erimus, quia pater in illo est et ille in nobis: quomodo voluntatis tantum unitas asseretur, cum naturalis per sacramentum proprietas perfectae sacramentum sit unitatis? Non est humano aut saeculi sensu in Dei rebus loquendum, neque per violentam atque imprudentem praedicationem coelestium dictorum sanitati alienae atque impiae intelligentiae extorquenda perversitas. De naturali enim in nobis ab eo didicimus, stulte atque impie dicemus. Ipse enim ait: Caro mea vere est esca, et sanguis meus vere est potus Qui edit carnem meam, et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in eo . De veritate carnis
Abbreviated transcription (Latin):
est caput eius in disco: ⁊ datũ
est puelle. puella autem dedit
matri sue.¬
udistis frẽs qnͣta nata
sit de uoluptate crudeli¬
tas: de libidine impietas. Alla-¬
tũ est caput iohĩs in disco: qͥ
Mensa migrat in caueã: in ha-¬
de pͣnsorib spectatores. Muta
cedes. uinũ tnͣsit in sãguinẽ.
finis apponit᷑ in natali: in
ortu exhibet᷑ occasus. Conui¬
uium mutat᷑ in homicidium:
gedie personant sanguinem.
Intrat bestia non puella: que¬
rit caput amputare. ñ saltare.
Discurrit fera ñ femina: spar¬
git iubas per ceruices. nõ ca¬
ura: seuitia crescit augmẽtis.
fit gͣnͣdis crudelitate ñ corpo¬
re: et singłaris fera usq dũ
capiat p̾dam. fremit ore. den¬
tib frendet. Ferrum ñ suscipit:
s producit. Premonita inqͥt¬

Expanded text:
o, et datum est puellae, et puella dedit matri suudistis, fratres, quanta sit nata de voluptate crudelitas, de libidine impietas. Et allatum est caput ejus in disco. In mensa migrat in caveam; fsoribus spectatores, furore caedes, vinum transit in sanguinem, finis apponitur natali; in ortu exhibetur occasus, convivium in homicidium oediam personant saecularem; intrat bestia, non puella; quaerit amputare, non saltare; discurrit fera, non femina; spargit jubas per cervicem, non cafractibus, saevitiae crescit augmentis; fit grandis crudelitate, non corpore; et singularis fera usque dum capiat praedam, fremit ore, dentibus frendit; ferrum non suscipit, sed producit. Verum ne q
Abbreviated transcription (Latin):
i deliciis. Hec celestes homi-¬
lis facit t̾renos. hec humanũ
genus mersit in infernũ: hec
uitã abstulit mundo. ꝓpt̾ uniꝰ
arboris pomũ. Hoc est malũ
quod homines ducit ad mortẽ:
hue malũ fugit helyas ꝓpħa. Et
aius lingua clauis fcã ẽ celi:
unqͣm reus fugit a facie mu-¬
loris. Het inuenit uerũ labo¬
n et pressurã: que nũc occi¬
di iohẽm baptistam. Deicit
puericiam. perdit inuentutẽ:

Expanded text:
i deliciis ; haec coelestes homines fecit esse terrenos, haec humanum genus misit in infernum, haec vitam abstulit mundo propter unius arboris pomum. Hoc malum quod homines ducit ad mortem, hoc malum fugit Elias propheta ; et cujus lingua clavis facta est coeli, tamquam reus fugit a facie mulieris; haec invenit verum laborem et pressuram, quae nunc occidit Joannem Baptistam, dejicit pueritia
Abbreviated transcription (Latin):
peruasit. uerũ ne quis esti-¬
met de talibz nos uelle decla
mare: nos ñ declamare uolu-¬
mus s clamare: ut festiuita
urandeatur auctoris.¬

Expanded text:
ucit. Verum ne quis existimet declamare nos velle de ta libus, nos non declamare volumus, sed clamare, ut festivitat facie prandeatur auctoris
Abbreviated transcription (Latin):
semper libertas.Nam nirns
ꝯtͣria uiciosis. sacrilegis ꝯos
scĩtas. Inimica castitas impi¬
dicis: corruptis integritas pers
impiis pietas ñ ferenda. Pre¬
bat hoc eunͣgłista cum dicit
tui. Ecce unde iohẽs offende
ecte unde herodes furit. sa
qui monet offendit: incurit
odiũ qui arguit criminosod
Dicebat iohannes quod eal
legis. quod iusticie. quod eral¬
salucis: certe quod erat ñ odi
s amoris. Ecce qͣlem ⁊ seuins
est ab impio ꝓ pietate m̾ced̾
olens inquit occid̾e¬
eum: timuit ppłm. fal¬
le deuiat a iusticia: qui ĩ cal¬
sis non deũ s homines fors¬
dat. Huic timor petcandi de¬
uoluntatẽ. Unde etiam ad
pendit a crimine. auidiores
Onit ad crimen: et estuat a¬
imo. quousq perficiat quod
ositat malũ. Solus enim dei
l est qui nocentes corrigit:
at crimina. innocentiam
mat perpetiendi tribuit fa-¬
ultatẽ. Sed audiamus ipãm
die inquit natalis herodis
in medio triclinii: et placuit
iuriurando pollicitus est dare

Expanded text:
semper libertas, virtus semper libertas, virtus contraria vitiosis, sacrilegis exosa sanctitas, inimica castitas impudicis, corrimpiis pietas non ferenda. bat hoc evangelista cum dicit:tui. Ecce unde Joannes offendit, ecce unde Herodes furit: malos qui monet, offendit; incurrit odium, qui arguit criminosos. Dicebat Joannes quod erat legis, quod justitiae, quod salutis; certe quod erat non odii, sed amoris: ecce qualem consecutus est ab impio pro pietate mercedem. Volens, inquit, occidereum, timuit populum. Facile deviat a justitia, qui in causis non Deum, sed homines pertimescit. Hic timor peccandi voluntatem: unde etiam quos suspenderit a crimine, avidiores reddit ad crimen, et aestuat animo quousque perficiat, quod cogitat malum. Solus est Dei timor, qui mentes corrigit, fugat crimina, innocentiam servat, perpetem tribuit facultatem. Sed audiamus ipsam Die natalis Herodis in medio triclinio, et placuit jurejurando pollicitus est dare
Abbreviated transcription (Latin):
erodes tu adulteriũ fa¬
cis: et in cart̾em uadit
iohes. Sic iudicat sedens in
loco iudicis reus: in loco uin-¬
dicis innocentie persequutor.
Rogo ubi rerum facies. uͥ for¬
ma: ubi pudor. ubi existimati-¬
o puplici cognitoris: uͥ deus.
ubi homo: ubi fas. ubi lex: uͥ
ip̃ius iura nature: Simul oĩ¬
a sunt herodes te agente: te iu¬
dicante. te uiuente ꝯfusa. Te-¬
nuit inquit iohem: ⁊ alligãs
des te petit causa. te arguunt
uincula: te carter accusat: ⁊
diuulgat producta in publi-¬
Causam custodie qui reqͥrit:
in te inueniet quod puniat.
⁊ in iohanne quod doleat. Io¬
hannes orbi notus. fame uir¬
tute cognitus. celebratissimus
sc̃itate. dum attrahit ad se in-
quisitores iniurie: facit ut
cunctis tuus innotescat incestꝰ.
Agit ut te habeat ꝯfusio pu¬
blica: quem corrigere ñ ualu¬
Herodem ioh̾es monitis non
herodes facib libidinis are
perire maluit qͣm redire.
rem frĩs illicite possidere ⁊¬
cere captinis criminum.
Nnocentie inimicis: odiosan

Expanded text:
erodes, tu adulterium facis, et in carcerem vadit Joannes? Sic judicas sedens in loco judicis reus, in loco vindicis innocentiae persecutor? Rogo ubi rerum facies? ubi fama? ubi pudor? ubi existimatio publici cognitoris? certe ubi Deus? ubi homo? ubi fas? ubi lex? ubi ipsius jura naturae? Simul omnia sunt, Herodes, te agente, te judicante, te jubente confusa. Tenuit, inquit, Joannem, et alligavit des, te causa petit, te arguunt vincula, te carcer accusat, te divulgat producta in publicausam custodiae qui requirit, invenit in te quod puniat, et in Joanne quod doleat. Joannes orbi notus, fama virtutis cognitus, celebratissimus sanctitate, dum trahit ad se suae inquisitores injuriae, facit ut tuus cunctis innotescat incestus; agit ut te habeat confusio publica, quem corrigere non potuHerodem Joannes monitis, non Herodes facibus libidinis ardens perire maluit quam redire, et uxorem fratris illicite possidere. Captivis criminum, innocentiae inimicis odiosa fit
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ est apollo: quid ait̃ pau¬
lus: Ministri per quos credidi¬
stis: et unicuiq sicut dñs dedit.
Ego plantaui: apollo rigauit.
Et hoc gͦ sicut unicuiq dñs dedit.
Non itaq de suo Iam u̾o quod
sequit᷑. s d̾s incrementũ dedit:
ñ per illos s per seip̃m facit.
Excedit hoc humanã humili¬
tatẽ. excedit angelicam subli-¬
mitatẽ: nec omino ꝑtinet nͥ
ad agricolam trinitatem.

Expanded text:
autem est Apollo? Quid autem Pauautem est Apollo? Quid autem Paulus? Ministri per quos credidistis, et unicuique sicut Dominus dedit. Ego plantavi, Apollo rigavit. Et hoc ergo sicut unicuique Dominus dedit: non itaque de suo. Jam vero quod sequitur, sed Deus incrementum dedit ; non per illos, sed per seipsum facit: excedit hoc humanam humilitatem, excedit angelicam sublimitatem, nec omnino pertinet nisi ad agricolam Trinitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
maior me est: scdm id autẽ
quod ait. ego et pr unũ sumꝰ.
et ip̃e agricola est: net talis
quales st̃ qui extrinsecus ope¬
rando exhibent minist̾ium: s
talis ut det etiam intͥnsecꝰ in-¬
crementũ. Nam neq qͥ plan-¬
tat est aliquid. neq qui rigat:
s qui incrementũ dat d̃s. Et
ntiq d̾̃s est xp̃c. quia d̾s erat
u̾bũ: unde ip̃e et pat̾ unũ sũt.
Et si u̾bum caro fcm est quod
ñ erat: manet quod erat. Deni¬
q cũ de patre tamqͣm de agri¬
cola dixisser. quod infructuosos
palmites tollat. fructuosos au¬
tẽ purget. ut plus afferant
fructũ: ꝯtinuo etiã seip̃m mũ¬
datorẽ palmitũ ostendens. iã
nos inquit mundi estis: ꝓpter
sermonẽ quẽ locutus sũ nobis.
Ecce et ip̃e mundator est pal-¬
mitũ. quod est agricole. ñ ui¬
tis officiũ: qui etiã palmites
operarios suos fecit. Nam et¬
si ñ dant incrementũ: impen¬
dunt tamen aliquod adiumẽ-¬
tum: s ñ de suo: quia sine me
Audi etiam ip̃os efitentes. Qͥd

Expanded text:
major me est: secundum id vero, quod ait, ego et Pater unum sumus, et ipse agricola est; nec talis quales sunt qui extrinsecus operando exhibent ministerium; sed talis ut det etiam intrinsecus incrementum. Nam neque qui plantat, est aliquid, neque qui rigat; sed qui incrementum dattique Deus est Christus, quia Deus erat Verbum , unde ipse et Pater unum sunt, et si Verbum caro factum est, quod non erat, manet quod erat. Denique cum de Patre tanquam de agricola dixisset, quod infructuosos palmites tollat, fructuosos autem purget, ut plus afferant fructum, continuo etiam seipsum mundatorem palmitum ostendit. Jam vos, inquit, mundi estis, propter sermonem quem locutus sum vobis . Ecce et ipse mundator est palmitum, quod est agricolae, non vitis officium: qui etiam palmites operarios suos fecit. Nam etsi non dant incrementum, impendunt tamen aliquod adjumentum; sed non de suo, quia sine me,Ibidem, 5. Audi etiam ipsos confitentes. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
ui abscondisti hec a sapi¬
entib et prudentib: et
reuelasti ea paruulis. Grãs a¬
git et exultat in patre: quod a¬
płis aduentꝰ sui aperuerit sacͣ¬
menta que ignorauerint scribe
et pharisei qui sibi sapientes
uident᷑: et in ꝯspectu suo pru¬
dentes. Iustificata est sapiẽtia
a filiis sius. Ita pat̾: qm̃ sic
fuit placitũ ante te. Polãdien¬
tis affectu loquit᷑ ad patrẽ: ut
ceptũ in apłis beneficiũ apleat᷑.
Om̃ia mͥ tradita st̾ a pr̃e meo.
Et tradentẽ patrẽ. et accipien¬
tẽ siliũ: mistice intellige. Alio¬
quin. si iuxta nr̃am fragilita
tem sentire uolumꝰ: cũ ceꝑit
habere qui accipit. incipiet nõ
habere qui dederit. Tradita aut̃
sibi om̃ia. ñ celũ et t̾ra. et elem̃¬
ta intelligenda st̃. et cetera que
ip̃e fecit et ꝯdidit: s hii qui per
filiũ accessũ habent ad patrẽ:
et ante rebelles. deũ postea senti¬
re ceperunt.

Expanded text:
uia abscondisti haec a sapientibus et prudentibus, et revelasti ea parvulis. Gratias agit et exsultat in Patre, quod apostolis sui adventus aperuerit sacramenta, quae ignoraverint Scribae et Pharisaei, qui sibi sapientes videntur, et in conspectu suo prudentes. Justificata est sapientia a filiis suis. Ita, Pater, quoniam sic placitum fuit ante te. Blandientis affectu loquitur ad Patrem, ut coeptum in apostolis beneficium compleatur. Omnia mihi tradita sunt a Patre meo. Et tradentem Patrem, et accipientem Filium, mystice intellige. Alioquin si juxta fragilitatem nostram sentire volumus, cum coeperit habere qui accipit, incipiet non habere qui dederit. Tradita autem sibi omnia, non coelum et terra, et elementa intelligenda sunt, et caetera quae ipse fecit et condiditFilium accessum habent ad Patrem, et ante rebelles, Dominum postea sentire coeperunt.
Abbreviated transcription (Latin):
totũ corpus tuũ lucidũ erit.
si autẽ neqͣm fu̾it: etiã corpꝰ
tuũ tenebrosum erit. Si inqͥt
pura rectaq intentione que
potes agere bona studueris. lu¬
cis profecto sunt opera q̃ facis.
etiam si corã hominib imper¬
fectionis aliquid habere uide-¬
ant᷑. qm̃ diligentib deũ om̃ia¬
cooperantur in bonũ. hiis qui
scd̃m ꝓpositũ uocati st̃ sancti.
Si autẽ peru̾sa est intentio q̃
p̃cedit: prauũ est om̃e opus
quod sequit᷑: qͣmuis rectum
ẽẽ uideatur.

Expanded text:
totum corpus tuum lucidum erit; si vero nequam fuerit, etiam corpus tuum tenebrosum erit. Si, inquit, pura rectaque intentione quae potes agere bona studueris, lucis profecto sunt opera quae facis, etiamsi coram hominibus imperfectionis aliquid habere videantur, quoniam diligentibus Deumcooperantur in bonum, his qui secundum propositum vocati sunt sancti . Si autem perversa est intentio, quae praecedit, pravum est omne opus quod sequitur, quamvis rectum esse videatur.
Abbreviated transcription (Latin):
quis ⁊tra nos: Postqͣm u̾o pre¬
dictã plebem ad u̾i dei cultum
p̾fatus pontifex ru̾tit u̾bum
diuinũ ⁊currentib ad eũ undi¬
q predicando turbis. multosq
in dei nomine uariis lib̃ando
languorib. magnarum signa
uirtutũ largitio ꝯcessit diuina:
de quib nunc almificis illius
nͥtutib. subsequens xp̃o fauẽte

Expanded text:
quis quis dictam plebem ad veri Dei cultum praefatus pontifex convertit, verbum divinum concurrentibus ad eum undique praedicando turbis multosque in Dei nomine variis liberando languoribus magnarum sibi signa virtutum largitio concessit divina. De quibus nunc almigeris illius virtutibus subseq
Abbreviated transcription (Latin):
redictus igitur terw an¬
nensis pols. licet ante ad¬
uentũ beati audomari. a scciis
quo sanctus quintinꝰ abianis
Postqͣm aut̃ duo beati uiri p̃¬
dicti fuscianus et uictoricus de
p̃fata terwannensiũ perrexe¬
runt urbe. et in ambianẽsiũ
ciuitate martyrio coronati st̃.
tunc terwannenses ad cultu
ram iterũ reu̾si st̃ ydolorũ:
ñ solũ enĩ hii qui nom̃ dñi ã¬
tea recipere noluert. s etiam
illi qui a predictis patrib fu¬
erant baptizati pari errore
marus eandem ingressus
urbem. s alutifera diuini u̾bi
p̾cepta stolidis paganoꝵ cordi¬
b tradidit: ferasq eoꝵ mẽtes
tetris ignorantie caliginibus
cecatas. largo euͣngelii lumi¬
ne illuminauit. uanaq simu¬
lachra destruendo igni tradidit.
sacrilegamq ydoloꝵ culturam
in p̾dicta urbe funditꝰ euertit:
omnẽ in ea habitantẽ ppłm ad
fidem ru̾tit catholicã. diuina
sibi suffragante gr̃a. Om̃i enĩ
oꝑ anti bonũ: ds cooꝑat᷑. Si enĩ
testante apostolo d̃s pro nobis:

Expanded text:
edictus igitur Terwanensis populus, licet ante adventum beati Audomari a sociis Dquo sanctus Quintinus in Ambianense Postquam enim duo beati viri praedicti Fuscianus et Victoricus de praedicta Terwanensium urbe perrexerunt, et in Ambianensium civitate martyrio coronati sunt, tunc Terwanram iterum reversi sunt idolorum; non solum enim hi, qui nomen Domini antea recipere noluerunt, sed etiam hi, qui a predictis patribus fuerunt baptizati, pari errore x Audomarus, eandem ingressus urbem, salutifera divini verbi precepta stolidis paganorum cordibus tradidit, ferasque eorum mentes, tetris ignorantiae caliginibus caecatas, largo euvangelii lumine inluminavit vanaque simulacra destruendo igni tradidit sacrilegamque idulorum culturam in predicta urbe funditus evertit omnemque in ea habitantem populum ad fidem convertit catholicam, divina sibi suffragante gratia. Omni enim operanti bonum Deus cooperatur; si enim, testante apostolo, Deus pro nobis,
Abbreviated transcription (Latin):
spuali mente. ñ mediocrit᷑ eũ
transcendere annos puericie.
Gaudebant ambo lam bertus
honore pat̾no: et pater in sig¬
nis lamberti ex actib almis.
quidem puer stre .iiii.¬
nuus. nitens totis uiri¬
u fieri uir perfectus. iuxta
psalmografi uocẽ ibat cotdi¬
e de uirtute in uirtutẽ. prepa¬
rans se ad illa agenda que ĩ

Expanded text:
spirituali mente non mediocriter eum spirituali mente non mediocriter eum transcendere annos pueritiae. Gaudebant ambo, Lantbertus honore paterno, Et pater insignis Lantberti ex actibus almis. Equidem puer strenuus, nitens totis viribus vir fieri perfectus, juxta Psalmographi vocem, ibat quotidie de virtute in virtutem praepara
Abbreviated transcription (Latin):
idhuc prout nouit et ualuit.
diuinis uoluntatib mancipã¬
uit. Qua de re celesti gr̃a pree-¬
inte. eius affines unanimit̾
reuere: ut quẽ a puericie
nnis uita illustrabat sancti-¬
nns auctoritas erudiret litte¬
ralis. iuuaretqz ꝑducens ad fa¬
tigiũ summe perfectionis. nͣ¬
uius itaq ꝯsilii disposi-¬
tione reperta. ĩmo eam
en disponente clementia. puer
forma ꝯspicuus. sensu docibil-¬
limus: peritissimis iuuiris tra-¬
dit᷑ erudiendus. Eccl̃a stica reli-¬
gione admodũ insignit᷑: et ce-¬
lestium mist̾ioꝵ igneo amore
penetraliter inflamat᷑: tãto¬
q celerius liberaliũ fluenta
artiũ epotauit: qͣnto ardentiꝰ
n amore dei totũ se olim t̾ns¬
fudit. Nec celantur ei quecũq
structus tandem diuinis
matibs et ubertim igo¬
etis monasticis sanctionib:
elina uit corde puer bone i¬
dlis regredi ad domũ geni¬
biceyit: ad esfectũ actoi
usq ꝑduxit. Tunc benignus
pater carissimũ pignus exci¬
piens amabiliter: intellexit

Expanded text:
dhuc, prout novit et valuit, divinis voluntatibus mancipavit. Qua de re coelesti gratia praeeunte, ejus affines unanimiter decrevere, ut, quem a pueritiae annis vita illustrabat sanctitatis, auctoritas erudiret litteralis, juvaretque perducens ad fastigium summae perfectionis. Hujus itaque consilii dispositione reperta, imo eam Dei disponente clementia, puer forma conspicuus, sensu docilissimus, peritissimis viris traditur educandus. Ecclesiastica religione admodum insignitur, et coelestium mysteriorum igneo amore penetraliter inflammatur, tantoque celerius liberalium fluenta artium epotavit, quanto ardentius in amore Dei totum se olim transfudit: nec celantur ei quaecunque structus tandem divinis dogmatibus, et ubertim vigoratus monasticis sanctionibus, destinavit corde puer bonae indolis regredi ad domum geniconcepit, ad effectum actionis usque perduxit. Tunc benignus pater, charissimum pignus excipiens amabiliter, intellexit
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃m ante temporalia secula fi¬
eri p̾destinauit opera. Qmqͣm
iuiuenis eẽt etate. morũ tam̃
gͣndeuus probitate. iactantiã
uitabat: pompam scłi uirilit̾
ꝯculcabat. Quicquid habere
poterat pauperib erogabat
⁊dens celo thesauros. ubi pos¬
sideret eos: cũ solutus felicit̾

Expanded text:
a fieri praedestinavit opera. Quamvis juvenis esset aetate, morum tamen grandaevus probitate, jactantiam vitabat, pompam saeculi viriliter conculcabat: quidquid habere poterat, pauperibus erogabat, condens coelo thesauros, ubi possideret eos, cum solutus felicit
Abbreviated transcription (Latin):
quare dixerit de die aut illo
uel hora nemo scit. neqz an¬
geli in celo. neq filius nisi
pat̾: quia ñ expediat scire a¬
postolis: ut pendule expectati¬
onis incerto semꝑ eum cre-
dant ẽẽ uenturũ: quẽ igno¬
rant qͣndo uenturus sit. xͣ.¬
t non dixit quia nesci

Expanded text:
quare dixerit: De die autem illo vel hora nemo scit, neque angeli in coelo, neque Filius, nisi Pater. Quia non expediat scire apostolis, ut pendulae exspectationis incerto sempedant esse venturum quem ignorant. Quando dixit venturus sit, et non dixit: Quia nesci
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃o multũ nos debere
⁊ditos plus redemptos: redemp¬
tionis nr̃e ꝯmertiũ ueneremur:
et illũ sacratissimũ uterũ ex
quo homini d̃s̃ unigenitus ap-¬
paruit. Et si nequimꝰ meritis.
saltem celebremus oblequiis.
scientes erroris nr̃i tenebras
partus eius fulgore respsas
quia quod per partũ et negligẽ.¬
tiam pͥme matris ⁊tumax tam
arrogantia qm gula perdid̾at:
huiꝰ tam sacre uirginis partus
ñ solum restaurauit diruta:
s etiã tribuit sempit̾na. Et id¬
cuco cunctis p̾coniis uenerem̃
auctricẽ: que dũ auctorẽ suũ
extepit de celo. nobis redempto¬
rem ostendit in scło. Et quia

Expanded text:
nostro multa nos debere conditos, plus redemptos, redemptionis nostrae commercium veneremur, et illum sacratissimum uterum ex quo homini Deus unitus apparuit, etsi non quimus meritis, saltem celebremus obsequiis; scientes erroris nostri tenebras partus ejus fulgore depulsas: quia quod per protoplasti negligentiam primae matris contumax tam arrogantia quam gula perdiderat, hujus sacrae Virginis partus n solum restauravit diruta, sed etiam tribuit sempiterna. Et idcirco cunctis praeconiis veneremur auctricem, quae dum auctorem suum concepit, excelsum nobis redemptorem ostendit in saeculo. Et quia
Abbreviated transcription (Latin):
pro ouibz suis. Grex gͦ boni
pastoris: ip̃a est familia redẽp¬
toris. Dispensator u̾o qͥs sit.
quẽ oportet ẽẽ fidelẽ parit̾ et
prudentẽ. paulus nobis ostẽ¬
dit apls: qui de se suisq sociis
loquẽs ait. Sic nos existimet
homo ut ministros xp̃i: ⁊ dis¬
pensatores ministerioꝵ di. Hic
iã querit̃ inter dispensatores:
ut fidelis quis inueniat᷑. Ne
quis autẽ nr̃m solos apłos di¬
spensatores factos existimet.
neglectoq militie spiritalis
officio. sernus piger infidelit̾
imprudent̾q dormitet: ip̃e be¬
atus apls ep̃os quoq dispen¬
satores ẽẽ ostẽdens ait. Oportet
enĩ ep̃m sine crimine ẽẽ: sicut
dei dispensatorem. lectio .Uͣ¬

Expanded text:
pro ovibus suis. Grex ergo boni Pastoris ipsa est familia Redemptoris. Dispensator vero quis sit, quem oportet esse fidelem pariter et prudentem, Paulus nobis ostendit apostolus, qui de se suisque sociis loquens ait: Sic nos existimet homo ut ministros Christi et dispensatores mysteriorum Dei. Hic jam quaeritur inter dispensatut fidelis quis inveniatur . Ne quis autem nostrum solos apostolos dispensatores factos existimet neglectoque militiae spiritalis officio, servus piger infideliter imprudenterque dormitet, ipse beatus apostolus episcopus quoque dispensatores esse ostendens, ait: Oportet episcopum sine crimine esse sicut Dei dispensatorem . Servi
Abbreviated transcription (Latin):
uod si ad recreandam
talia et tanta dignatus est exi¬
bere per suos celi ministros cir¬
ca defunctos: qͣntomagis creden-
dum hodierna die militiã celo-¬
rum cũ suis agminib festiue
obuiã aduenisse genittici dei.
eamq ingenti lumine circum¬
fulsisse: et usq ad thronũ olĩ
sibi etiã ante mundi ꝯstitutio¬
nem paratũ. cũ laudib ⁊ can¬
ticis sp̃ualib perduxisse: Nul¬
li dubiũ omnẽ illam celestem
iherłm tunc exultasse ineffabi¬
li leticia: tũc iotundatam esse
in estimabili caritate. tuncq
cũ om̃i gratulatione iubilas¬
se: q̃m festiuitas hec que nob
hodie reuoluit᷑ annua. illis oĩ¬
b facta est ꝯtinua. Nec ĩmeri.¬
to. Creditur enim: quod sal¬
uator om̃ium ip̃e qͣntũ datur
intelligi. per se totus festiuus
occurrit : et cũ gaudio eã secũ

Expanded text:
uod si ad recreandam talia et tanta dignatus est exhibere per suos coeli ministros circa defunctos: quanto magis credendum est hodierna die militiam coelorum cum suis agminibus festive obviam venisse genitrici Dei, eamque ingenti lumine circumfulsisse, et usque ad thronum olim sibi etiam ante mundi constitutionem paratum, cum laudibus et canticis spiritualibus perduxisse! Nulli dubium, omnem illam coelestem Jerusalem, tunc exsultasse ineffabili laetitia, tunc jucundatam esse inaestimabili charitate, tuncque cum omni gratulatione jubilasse: quoniam festivitas haec quae nobis hodie revolvitur annua, illis omnibus facta est continua. IX. Nec immerito: creditur enim quod Salvator omnium ipse, quantum datur intelligi, per se totus festivus occurrit, et cum gaudio eam secu
Abbreviated transcription (Latin):
iob qui diceret. Boues ara¬
bant et asine pascebantur
iuxta eos: et irruerunt sabei
tuleruntq om̃ia. et pueros ꝑ¬
iusserunt gladio. et enasi e¬
go solus ut nuntiarẽ tͥ. Cũq
et dixit. Ignis dei cecidit de
celo: et tactas oues pueros q
ꝯ⁊sumpsit: et effugi ego solus
ut nuntiarem tibi. Sed ⁊ illo
et dixit. Chaldei fecer̃t tres
turmas. et inuaserũt ca me¬
los. et tulerunt eos: neen et
pueros percusserunt gladio:
et effugi ego solus ut nũtia-¬

Expanded text:
me qui diceret: Boves arabant, et asinae pascebantur juxta eos, et irruerunt Sabaei, tuleruntque omnia, et pueros percusserunt gladio, et evasi ego solus, ut nuntiarem tibi . et dixit: Ignis Dei cecidit de coelo, et tactas oves puerosque consumpsit, et effugi ego solus, ut annuntiarem tibi ibid. et dixit: Chaldaei fecerunt tres turmas et invaserunt camelos et tulerunt eos necnon et pueros percusserunt gladio et ego fugi solus ut nuntia
Abbreviated transcription (Latin):
mo simplex et rectus ac timens
teum. et recedens a malo: Cui
respondens sathan ait. Nũqͥd
frustra timet iob deũ: Nõne
tu uallasti eũ et domũ eiꝰ: uni¬
u̾sãq substantiã per circui¬
tum: Operibq manuũ eiꝰ
benedixisti: et possessio illius
creuit in t̾ra. Sed extende
paululũ manũ tuã ⁊ tange
cũcta que possidet: nisi in fa¬
ne tua benedixerit tibi . iii.
Ecce uniu̾sa q̃ habet
in manu tua st̾: tantũ ĩ eũ
ne extendas manũ tuam.

Expanded text:
mo simplex et rectus et timens Deum ac recedens a malo cui respondens Satan ait numquid frustra timet Iob Deum nonne tu vallasti eum ac domum eius universamque substantiam per circuitum operibus manuum eius benedixisti et possessio illius crevit in terra sed extende paululum manum tuam et tange cuncta quae possidet nisi in facie tua benedixerit tibi dixit ecce universa quae habet in manu tua sunt tantum in eum ne
Abbreviated transcription (Latin):
lantes: sed ad locũ ad quẽ ire
declinabat que pͥma erat. se¬
quebant᷑ ⁊ cetere: nec ꝯu̾tebã¬
tur. Et om̃e corpus earũ et
colla. et manꝰ. et penne. et cir¬
culi plena erant oculis: ĩ cir¬
cuitu quatuor rotarũ. Et ro¬
tas istas uocauit uolubiles:
aucliente me. Quatuor autẽ
facies. habebat unũ. facies u¬
na facies cerub: et facies sed̾a.
facies hominis. Et in tercio
facies leonis: et in qͣrto facies
deram iuxta fluuiũ chobar.

Expanded text:
lantes sed ad locum ad quem ire lantes sed ad locum ad quem ire declinabat quae prima erat sequebantur et ceterae nec convertebantur et omne corpus earum colla, et manus, et pennae, et circuli, plena erant oculis, in circuitu quatuor rotarum. Et rotas istas vocavit volubiles, audiente me. Quatuor autem facies habebat unum facies unfacies hominis; et in tertia facies leonis; et in quarta facies deram juxta flumen Choba
Abbreviated transcription (Latin):
men domꝰ: et repleta est domꝰ
nube: et atriũ repletũ est splẽ.¬
tore głe dñi. Et sonitꝰ alarũ
cherubin audiebat᷑ usq ad atri¬
um ext̾ius: quasi uox dei omni¬
pptentis loquẽtis. Cũq p̾cepis¬
set uiro qui indutꝰ erat lineis
dicens. su me ignẽ de medio
rotarũ que st̃ inter cherubin:
ingressus ille stetit iuxta rotã.
Et extendit cherub manum de
medio cherubin ad ignẽ qui
erat inter cherubin: et sũpsit
et dedit in manꝰ eius qui indutꝰ
erat lineis. Qui accipiens egs¬
sus est: et apparuit in cheru¬
bin similitudo manꝰ hominis
subtus pennas eoꝵ. Et udi:
et ecce qͣtuor rote iuxta cheru¬
bin. Rota una iuxta cherub
unie et pora alia iuxta cherub
unũ. Species autẽ erat rota¬
rum: quasi uisio lapidis cri¬
soliti. Et aspectus earũ. simili¬
tudo una quatuor: quasi sit
rota ĩ medio rote. Cũq ambu¬
larent: in quatuor partes gra¬
diebant᷑. Non reu̾tebant᷑ ambu¬

Expanded text:
men domus: et repleta est domus men domus: et repleta est domus nube, et atrium repletum est splendore gloriae Domini. Et sonitus alarum cherubim audiebatur usque ad atrium exterius cumque praecepisset viro qui indutus erat lineis dicens sume ignem de medio rotarum quae sunt inter cherubin ingressus ille stetit iuxta rotam et extendit cherub manum de medio cherubin ad ignem qui erat inter cherubin et sumpsit et dedit in manus eius qui indutus erat lineis qui accipiens egressus est et apparuit in cherubin similitudo manus hominis subtus pinnas eorum et vidi et ecce quattuor rotae iuxta cherubin rota una iuxta cherub unum et rota alia iuxta cherub unum species autem erat rotarum quasi visio lapidis chrysoliti et aspectus earum similitudo una quattuor quasi sit rota in medio rotae cumque ambularent in quattuor partes gradiebantur non revertebantur ambu