comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fiñt inquolib loquendige¬
nere formatanstiticõ ualeat.
simo ꝑeam liquebit uoluta¬
tis intentio nec uocia sunt mo¬
m̾t᷑a u̾rorum que forte senri¬
nentis etbalbuciens lingita

Expanded text:
sententiis, quolibet loquendi genere formata institutio valeat, si modo per eam liquebit voluntatis intentio, nec necessaria sint momenta verborum, quae forte seminecis et balbutiens lingua
Abbreviated transcription (Latin):
ẽe testm̃ fabii ꝓ̃sentis agnac̃o¬
ẽi ad offm̾̃ iudicis quide ħrdiͥ¬
tate cognoscit unisisam inci¬
dentem qõmi que in iudiciũ
deducitur ex̾ aminare am ñ¬

Expanded text:
entum Fabii Praesentis agnatioenim ad officium iudicis qui de hereditate cognoscit universam incidentem quaestionem quae in iudicium devocatur examinare,
Abbreviated transcription (Latin):
hns ca̾is inquib solebant
ex offo suo cognoscere dondi
uidices lm̾ia ꝑnussa credatur
ꝙ us ad eo inp̾sid uͥ cognicio¬
nem retinendũ est ut eorũ
iudicia non diminuta uideã¬
tur /dum cñ de ingenuitate
luꝑ ꝙͣ poteraut et ante cognos¬
gere ci deub̾tinitate p̾sides ip̃i

Expanded text:
his causis, in quibus solebant ex officio suo cognoscere, dandi iudices licentia permissa credatur: quod usque adeo in praesidum cognitione retinendum est, ut eorum iudicia non deminuta videantur: dum tamen de ingenuitate, super qua poterant et ante cognoscere, et de libertinitate praesides ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
dictõm ꝑtinent deleganti s
ꝙ siquis auene rurisdiconis ca¬
misam credident dclegad̾nee p̾¬
cepto cognitorem d̾atum per¬
sciãmꝰ accomodare censemus
et si contra leges õbꝰ t emꝑau̾it
deleganti oĩa aue abea dele¬
gucõne g̾entur. ita pro infec.¬
cis hr̃i p̾cipimus ac si ip̃i qui
delegau̾it auene iurisdc̃ons
spãlr delogontib dati aliis
tãs delegouerũt iudicandas
plom bii s delegtntib nullo

Expanded text:
dictionem pertineant delegantis. Quod si quis alienae iurisdictionis causam crediderit delegandam, nec praecepto cognitorem datum parientiam accommodare censemus et, contra leges obtemperaverit deleganti, omnia, quae ab ea delegatione geruntur, ita pro infectis haberi praecipimus, ac si ipsi qui delegaverant alienae iurisdictionis specialiter delegantibus dati aliis causas delegaverint iudicandas: nam his delegantibus nullo
Abbreviated transcription (Latin):
bi negã lata sin̾a dcterminẽ
ciare debent ⁊ possunt facł¬
tatem sibi remictendi rate̾
ad iudicium p̃sidale cognosc¬
ant maxime cum ct si iudica¬
cõ alicui litigasorum parti
in usta iudeatur int̾ponan¬

Expanded text:
bi negotia lata sententia determinent: tiare debent et possunt, facultatem sibi remittendi patere ad iudicium praesidale cognoscant, maxime cum, et si iudicatio alicui litigatorum parti iniusta videatur, interponen
Abbreviated transcription (Latin):
sa sepefit ut prius decrimine
tudicetur ꝙ ut pote moqus
distingui ut finis cimnas ne¬
gici ex codic quoq uit̾ ꝑtes fu¬
ent lata smña mitium cuuli

Expanded text:
sa saepe fit, ut prius de crimine iudicetur, quod utpote maius discingi, ut finis criminalis negotii ex eo die, quo inter partes fuerit lata sententia, initium civili
Abbreviated transcription (Latin):
in sĩguan manus testatoris
siginficauit. ¶ S nec aliqua
forsitan oblunio testiũ anim¬
is incumbat plurib mittum
reimoriam. ¶ Sin u̾o ipẽ tes¬
mina h̾rdĩs sicut ocĩ est tcrip¬
fit sr̾racuũ esbrestes nsua sb¬
tan nec eosscire testator suos
testatoris scriptum cappareat.

Expanded text:
ingua neque manus testatoris significavit. Sed ne aliqua forsitan oblivio testium animis incumbat pluribus interdrei memoriam. Sin vero ipse tesut dictum est scripserit, supervacuum est testes in sua subtan nescire eos testator suos testatoris scriptura appareat.
Abbreviated transcription (Latin):
teiter si ñ io ip̃e sb̾icuibeie po¬
teib quissant scripti u̾rdes ⁊ it
successio ꝓceoat. ¶ Si eñi calis
est testator qui n scribere m
articulate loqui potest mort¬
uo situł est et salsittis inelo¬
giis ꝯmiitiu am̃ut ex ia fi¬

Expanded text:
bere potest, qui sunt scripti heredes, et successio procedat. Si enim talis est testator, qui neque scribere neque articulate loqui potest, mortuo similis est et falsitas in elogiis committitur, quam, ut exul fi
Abbreviated transcription (Latin):
cio sortinticasus iudigeat etma¬
rimes casus testatoris ꝑiclicãtis
cͥraquos aliquid tale eueniet se¬
ꝑatis alios ss̾ rogari ⁊ abbo uel
abeis tamtestaporem qmͣ alios
cestes lititai. Siea q̃ corum p̃¬
senciã ante cedunt oĩa coram
que manifestum. tunc eos uel
mis testium iam suerant sb̾starte
sic ct em̃ etnaturemedentur et
mortuorũ eiogia i suo statust̾i¬
mus ꝑ man̾e ¶ Cumaut constctu¬
cĩone quedetestĩs ordinandis
testium p̾sencia n intestĩs reqͥ¬
tatur qb̾scrpco arestotore fict
sic edixit octauo sb icriptore
aobibitosc⁊ quidam testm su¬
um omne mamu ꝓpria conscͥp¬
sit ciposteius lr̃as. testes ad bi¬
biti suas istripcõnes supposue¬
nuit aliaque oĩa sollempint̃

Expanded text:
io fortuiti casus indigeat, et maxime si salus testatoris periclitantis circa quos aliquid tale eveniet, separatis alios subrogari et ab eo vel ab eis tam testatorem quam alios testes sciscitari, si ea, quae eorum praesentiam antecedunt, omnia coram que manifestum, tunc eos vel nes testium iam fuerant subsecutae. Sic etenim et naturae medemur et mortuorum elogia in suo statu facimus permanere Cum autem constitutione, quae de testamentis ordinandis testium praesentia in testamentis requiratur et subscriptio a testatore fiat sic edixit: " octavo subscriptore adhibito", et quidam testamentum suum omne manu propria conscripsit et post eius litteras testes adhibiti suas subscriptiones supposuerunt aliaque
Abbreviated transcription (Latin):
uratores quidem suo ꝑiculo
qnͣto tardius ad eos tutela tñs fert̃
cessants ꝙ si iͥd infraude ẜgin existi¬
mas suspectos eos postuła qui si sb̾¬
moueri m̾uerunt in locũ corũ ali¬

Expanded text:
uratores quidem suo periculo, quanto tardius ad eos tutela transfertur, cessant. quod si id fraude factum existimas, suspectos eos postula: qui si submoveri meruerint, in locum eorum ali
Abbreviated transcription (Latin):
niciis aut᷑ tam uriemineutissi¬
mi p̃fecti p̃torio ꝑilliricum et
affricam qm magr̃i militum ꝑ
dĩsas nr̃e urb regiones nec n
uir speccabił p̾fectus egipti nł¬
sules et nicħoinꝰ om̃s run specta¬
biles duces et uin clanssimi ree¬
tores ꝓuincammi nec non alii
cuuslib ordinis iuidices qui
inilł locis inuenti fu̾int simile
studium cum magna sollicitudi¬
rio ad bibeant ut eos possint con¬
p̾hende et conpͣbensos intali cͥ¬
mine post lmras et nu cognitaᷤᷤ
ꝓb̃ones sine fori p̃scripcone clu¬
tissus peis afficiant et mortiᷤͤ
condempnent supplicõ quibus¬

Expanded text:
 tam viri eminentissimi praefecti praetorio per Illyricum, et Africam, quam magistri militum per diversas nostri orbis regiones, nec non vir spectabilis praefectus Aegypti,sules, et nihilominus viri spectabiles duces, et viri clarissimi rectores provinciarum, nec non alii cujuslibet ordinis judices, qui in locis illis inventi fuerint, simile studium cum magna sollicitudine adhibeant, ut eos possint comprehendere; et comprehensos in tali crimine, post legitimas, et juri cognitas probationes, sine forti praescriptione, durissimis poenis afficiant, et mortis condemnent supplicio. B
Abbreviated transcription (Latin):
mia sit notandris. Si moiencie c¬
men. ꝓpud se ꝓbatum distułit om¬
isent et mpimitate donañit. aut
molliorem ꝙͣ p̾̃stituimus penam¬
co pr. Crim̾ nonctissimibe est ra¬
ꝑe et ci qui rapuit ramptam scien
bndi bucestanios uel is amos ar
nauit armata mancipia seubute¬
llanos aut isantos insuis p̃dis
ant msta se br̃e temptai̾sit post
gxactam .e. librarumauri condẽp
riacõm uindcam incos seuenfsi¬
mam p̃ferri sc̃ius iiri ꝯnoq e
larifsimi punciaꝵ rectores mspec¬
taculis eẽ cebebunt nequis aude¬
ad ħ statuti nr̃t mñ suetudins in
alico uiolare  scientes ꝙ exlissĩ¬
nuilaiõne dignitatis et adm̃ĩst̾¬
is dre cionis cingulo prinabuntur. et pꝰ
i .c. librum um multm salutis
uire q sue ꝑiculum fustinebunt

Expanded text:
mia sit notandus, si violentiae crimen apud se probatum distulerit omiserit vel impunitate donaverit aut molliorem puam praestituimus poenamia sit notandus, si violentiae crimen apud se probatum distulerit omiserit vel impunitate donaverit aut habendi bucellarios vel isauros armnavit, armata mancipia seu bucellarios aut isauros in suis praediis aut iuxta se habere temptaverit, post exactam centum librarum auri condeindictam in eos severissimam proferri sancimus. Viri quoque clarissimi provinciarum rectores in speculis esse debebunt, ne quis audeat statuta nostrae mansuetudinis in aliquo violare, scientes, quod ex dissimulatione dignitatis et administrationis cingulo privabuntur et post centum librarum auri multam salutis vitaeque suae periculum sustinebunt
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑ̃r. comsit innastumq
ntis alienum temporibo m̃itt¬
imi fĩ reliquiis defunctorum
ab biis qui debitorem sĩbi et
mortuum dicendo debitum
iiuiri ꝓcede̾t cogendis hno
ad quos fumus mortui ꝑtim
sua ruca ꝑcere ea quid̃ quem
or tuo põno ante sepuituram
eius fca fu̾iut ł exigendo qd̃

Expanded text:
. Cum sit iniustum et nostris alienum temporibus iniuriam fieri reliquiis defunctorum ab his, qui debitorem sibi esse mortuum dicendo debitumquiniuria procederet cogendis his ad quos funus mortui pertinet sua iura perdere, ea quidem, quae mortuo posito ante sepulturam eius facta fu
Abbreviated transcription (Latin):
D̾. Compantem ab eo qui ab¬
duxit plagio mincipia sidelis¬
ti socuis non ꝓbetur nullo cͥm¬
ĩne ten̾i comenit
Bͥ. Abducti pligio scõ uendi¬
co statum non mutat: libe̾ enim
ꝑsone sollicitacõne cͥmen ꝯmis¬
titur noncondicõi ꝯ p̃uidicat᷑.¬

Expanded text:
. Comparantem ab eo, qui abduxit plagio mancipia, si delicti socius non probetur, nullo crimine teneri convenit. Abducti plagio facta venditio statum non mutat: liberae enim personae sollicitatione crimen committitur, non condicioni praeiudicat
Abbreviated transcription (Latin):
tris tuuporem enis idest nouer¬
cam tuam sbrepto uero testo sal¬
ias ꝓtulisse allegas cum cluer
admusum ignores legatum scͥ¬
eam impletis sollempnibꝑ ĩstiũe.¬
tale mon̾e uos mtrure sect me
anu tprm non patitur. s ea
res pecuniaꝵꝯ pendum non ausse¬

Expanded text:
tris tui uxorem eius, id est novercam tuam, subrepto vero testamento falsas protulisse adlegas, cum crimen admissum ignores, legatum adsceam impletis sollemnibus instituetale movere vos matri vestrae secta mea non patitur. Sed ea res pecuniarium compendium non aufe
Abbreviated transcription (Latin):
cipr. Plagiari qui uiuenci¬
uin filiorum miserandas ifti¬
gunt parentibo orbitates met¬
alli pena cumcet̾is cognatis. mͣ.¬
nuptis suppliciis tentantur.
siqs tñ eiusmoi reus fu̾it obla¬
sers quid̾ uł libtate donatus
bestus sb̃ iciatur in genuusaut̾

Expanded text:
. Plagiarii, qui viventium filiorum miserandas infligunt parentibus orbitates, metalli poena cum ceteris ante cognitis suppliciis tenebantur. Si quis tamen eiusmodi reus fuerit oblaservus quidem vel libertate donatus bestiis obiciatur, ingenuus autem
Abbreviated transcription (Latin):
sifu̾int accemptare ł decuriona¬
tum accipere nͥiureautorũ amu¬
iorum impetratoa pancipesuste̾¬
caͣtur tũc eĩ quoadiuunt p̾mig¬
nem non statum ingemtitis dy¬
tinent et sn̾ ꝑiculo ngennoru¬

Expanded text:
si fuerint attemptare vel decurionatum adripere, nisi iure aureorum anulorum impetrato a principe sustentantur. tunc enim quoad vivunt imaginem, non statum ingenuitatis obtinent et sine periculo ingenuoru
Abbreviated transcription (Latin):
b sine ulla in nõuacõno mo
sumum statum tedrcendis pͥn¬
cipale negectum exintegrodi
auri depende uł si minus rdo¬
fuo corpore sb̃ ⁊petanti indice
mpr ¶ Dater tuus adu̾sus pli¬
eum a quo solli citatem ancas¬
lam plagio quo stõ ex porta¬
tẜm quentur ap̾ suñ iudicem

Expanded text:
 sine ulla innovatione in pristinum statum reducendis principale negotium ex integro diauri dependere vel, si minus idosuo corpore sub competenti iudice  . Pater tuus adversus eum, a quo sollicitatam ancillam, plagio quoque facto exportatam queritur, apud suum iudicem
Abbreviated transcription (Latin):
que st̾huus delitas ctam pene
fisco infendam statum exceptis
cobrdibo et sociis quib indim¬
sionem comuniũ reꝵ licitacõm
defugittuo suo inuicem facere
ꝑmusumest. Noueroliceat fu¬
gitumm uendẽ ut tunt. uendi¬
cõ uaieat qnͣto ab emptoe reͥ¬
situs fu̾it cep̾bensus.¬

Expanded text:
usmodi delictis certam poenam fisco inferendam statuit, exceptis coheredibus et sociis, quibus in divisione communium rerum licitationem de fugitivo servo invicem facere permissum est. Ita vero liceat fugitivum vendere, ut tunc venditio valeat, quando ab emptore requisitus fuerit deprehensu
Abbreviated transcription (Latin):
fiacionm et ig̾es con¬
otos cum ⁊ lapidem pine
spitem uelie proxunum sac̃¬
legio maiores sempar ẜunt᷑
s et ornanenta qdam trichi¬
mis aut porticib auferi dese¬
tes nempuculum ittidat ⁊¬
taminita seligio defigtoꝵ¬

Expanded text:
ctorum et aggeres consecratos, cum et lapidem hinc spitem vellere proximum sacrilegio maiores semper habuerunt: sed et ornamenta quaedam tricliniis aut porticibus auferri de setes, ne in piaculum incidant contaminata religione busto
Abbreviated transcription (Latin):
D̾. Equis sepulcrum iuola¬
turus contingent locorũ iudice̾
Ei s̾ iundicare neglexint non
pena multentur Et eam largicõ¬
nib pris inferre conitur
D̾. Qui seplilcrarum uiolant
domus ut itidir̾unt defmictor
gemunum uidentur facimus ipe¬
trare. Nam et sepultos spolrait
cestiuando et inuos poliuunt fa¬
bricando. ¶Siquis ig̃ desepuleͤ
abstulit sara uel mumoranel
columpnas anaue qmͣcũq ma¬
t̃iam fabricandi gratia sine id fe¬
cit uenditurus.x. pondo auri co¬
gatur fisco inferce. siue quis ꝓpͥa
sepulcra deferidens hane mindi¬
cium q̃relam deciłit sũ quicum
q alius accusiu̾it uł offg̃imin¬
cedat. Nichil eĩ derogatum est
illi supplicõ ꝙ scpultra inolan¬
tib uidetur impo̾itum huic
aut̾ pene sb̾iacebunt et quicor

Expanded text:
 quis sepulchrum laesurus attigerit, locorum iudices si hoc vindicare neglexerint, nonpoena grassetur, ut eam largitionibus nostris inferre cogantur. Qui sepulchra violant, domus ut ita dixerim defunctorum, geminum videntur facinus perpetrare: nam et sepultos spoliant destruendo et vivos polluunt fabricando. Si quis igitur de sepulchro abstulerit saxa vel marmora vel columnas aliamve quamcumque materiam, fabricandi gratia sive id fecerit venditurus, decem pondo auri cogatur fisco inferre, sive quis propria sepulchra defendens hanc in iudicium querellam detulerit sive quicumque alius accusaverit vel officium ncedit, nihil enim derogatum est illi supplicio, quod sepulchra violantibus videtur inpositum. Huic autem poenae subiacebunt et qui cor
Abbreviated transcription (Latin):
gus. appellait nec ad hanc purtem a¬
liquid mollixatur siłat omiubus
ppetuo cdiuinandi curiositas et eĩ
supplicrum capitis scret gladio n¬
ltore ꝓstratus quicumq iussiso¬
D̾. Multi magitis usi nrtibus
elementa turbare uitas insomp¬
mum labe fc̾a re non dubitant
et inainnib. ac citis andent uen¬

Expanded text:
gus appellat, nec ad hanc partem aliquid moliantur. Sileat omnibus perpetuo divinandi curiositas. Etenim supplicium capitis feret gladio ultore prostratus, quicumque iussis o. Multi magicis artibus usi elementa turbare, vitas insontium labefactare non dubitant et manibus accitis audent ven
Abbreviated transcription (Latin):
quacum sint parte t̃raꝵ hunra
suetudine. nuincupaturant. an¬
russex. uit. molus aut c̃te angurͤ
uel qͥ mathematicus ant narei᷑¬
ois sompnis occultans artema¬
horum sinule erẽtens incomita¬
tu mco uel cesꝑis su̾it dep̾hensus
p̾sidio dignitas ctuciatus et cor¬
menta non fugiat. siu̾o connic¬
tus ad ꝓprium facimis deregen¬
tib repugnam̾t ꝑ negando sit
eculco deditus q sulrintib lite¬
ra ꝓferait penas ꝓprio dignas faci

Expanded text:
quacumque sint parte terrarum, husuetudine nuncupatur, aut haruspex aut hariolus aut certe augur vel etiam mathematicus aut narrandis somniis occultans artem ahorum simile exercens in comitatu meo vel caesaris fuerit deprehensus, praesidio dignitatis cruciatus et tormenta non fugiat. Si convictus ad proprium facinus detegentibus repugnaverit pernegando, sit eculeo deditus ungulisque sulcantibus latera perferat poenas proprio dignas faci
Abbreviated transcription (Latin):
om auten ^ ingeniam psonam
tale sticuns ppetretur c̃ om̃s res
mobiles seu minobiles et semo¬
uentes tam rapiorum qmͣ ĩ eoꝵ¬
tum corum qui eis auxiliũ p̾b¬
uennt ad dm̃um riptanm mu¬

Expanded text:
 autem in ingenuam personam tale facinus perpetretur, etiam omnes res mobiles seu immobiles et se moventes tam raptorum qam eorum, qui eis auxilium praebuerint, ad dominium raptarum mu
Abbreviated transcription (Latin):
titui assolent nũstrare linĩ alt̾iꝰ
ãccedit nec ob alt̾am cam s hu¬
uetus repeliatur concremẽndo
ilo aruipisce qui. ad connuum ali¬
enam accessĩt et illo ¶ insulm de¬
portando post ad empcõm bonoꝵ
qui cum enocau̾it siasionib uł
premii faccusatorem at̾ huius
ctimous non delitorem eẽ. set¬

Expanded text:
nistrare, limen alterius accedat nec ob alteram causam, sed huvetus repellatur: concremando illo haruspice, qui ad domum alienam accesserit, et illo in insulam detrudendo post ademptionem bonorum, qui eum evocaverit suasionibus vel praemiis. Accusatorem autem huius criminis non delatorem e
Abbreviated transcription (Latin):
N. Eorum est scĩa piuienda ⁊
serissimis m̃ito legibo iuudicã¬
da qui magicis accuncti artibus
aut ccͣ silutem hominũ mobiti
aut pudicos aninios.ad libidi¬
nem deflexisse detegentur. ¶Nu
corporib aut magrestib locis
iuocentur ad hĩta suffragia ne
maturis uiudemiis metuerent᷑
ymbres aut uentis gnͣdmisq
lapidacõnenua terentur quib n
s quorum. ꝓfic̾ent actus ne di¬
iuiua munera et labores homi¬
num sternentur.
Mpr. ¶Demo arupicem consu¬
lat aut matbematicum. Nemo
artiolum augur̃ et uatum pͣua
confessio conticestat caldei ac
magi et cet̾i quos maleficos ob

Expanded text:
. Eorum est scientia punienda et severissimis merito legibus vindicanda, qui magicis adcincti artibus aut contra salutem hominum moliti aut pudicos animos ad libidinem deflexisse detegentur. Nullcorporibus aut in agrestibus locis innocenter adhibita suffragia, ne maturis vindemiis metuerentur imbres aut ruentis grandinis lapidatione quaterentur, quibus non sed quorum proficerent actus, ne divina munera et labores hominum sternerentur.. Nemo haruspicem consulat aut mathematicum, nemo hariolum. Augurum et vatum prava confessio conticescat. Chaldaei ac magi et ceteri, quos maleficos ob
Abbreviated transcription (Latin):
misse placint. si sorte quis uel ex
possidenti  ꝑareuel eius qui possõ
temerne temptauit intemptus
fit ineum supplicium exc̃ceri. qui
uĩ fac̾e̾ temptat etalt̾utri ꝑami
cãm malorum p̃buit et non tam
relegicõne. uut deportacõne insu¬
le plectetur. s supplicium capi¬
tale exciput nec int̾iõita ꝓui¬

Expanded text:
missae, placuit, si forte quis vel ex possidentis parte vel eius qui possessionem temerare temptaverit interemptus sit, in eum supplicium exerceri , qui vim facere temptavit et alterutri parti causam malorum praebuit: et non iam relegatione aut deportatione insulae plectetur, sed supplicium capitale excipiat nec interposita
Abbreviated transcription (Latin):
copͦr Euinqui asseuerit homi¬
cidtum se non uoluntate. s sa¬
su fortinto fecisse cum calcis ictu
mortis occasio p̾bita inleitur. si
s̾ ita est n suꝑ ħ ambigi pot̾it
omni metu ac suspicõne qm ex
amisse rei cliscrimine sustinet

Expanded text:
 Eum, qui adseverat homicidium se non voluntate, sed casu fortuito fecisse, cum calcis ictu mortis occasio praebita videatur, si hoc ita est neque super hoc ambigi poterit, omni metu ac suspicione, quam ex admissae rei discrimine sustinet
Abbreviated transcription (Latin):
uire prĩo auctoritas corigat. ꝓpĩ¬
qui inuenis erratum et priuata
aiadũsione compescat ꝙ si atro¬
citas fc̾ ius domestice em̃dacoĩs
excedit placet enormis delt̃ reoꝰ

Expanded text:
ure patrio auctoritas corrigat propinqui iuvenis erratum et privata animadversione compescat. Quod si atrocitas facti ius domesticae emendationis excedit, placet enormis delicti reos
Abbreviated transcription (Latin):
ut lapidis occident uł c̃te celo usi
letale nulmus influxit aut suipẽ¬
di laqueo p̾ceꝑit. nei issione tecra
pcipitandum eẽ mandam̾it . iut ne¬
neni iurꝰ infliderit uł dilamau̾it
renis publicis corpus feranim
unginbo lat̾i psecando ł exuran¬
do oblitis ignib m̃bra aut ta¬
bescentes.arcus atro sangnine ꝑ¬
mixta sairie defuientes ꝓpe in
ipĩs ad eg̾it cruciasib itamte¬
linquere seuicamraanũ barbaioꝵ

Expanded text:
s occiderit vel certe telo usus letale vulnus inflixerit aut suspendi laqueo praeceperit vel iussione taetra praecipitandum esse mandaverit aut veneni virus infuderit vel dilaniaverit poenis publicis corpus, ferarum unguibus latera persecando vel exurendo oblatis ignibus membra, aut tabescentes artus atro sanguine permixta sanie defluentes prope in ipsis adegerit cruciatibus vitam relinquere saevitia immanium barb
Abbreviated transcription (Latin):
Iuirginis. autem loris simi
dñs afflix̾it aut custodie ca m
unculi ꝯiec̾it dierum distint¬
cͥninis metum mortuo ẜuo sus¬
tincat. Nec non minoderate suo
iure utatur. s tc̃ reus homicidii
sit siuoluntate cum ittu sustis a

Expanded text:
irgis aut loris servum dominus adflixerit aut custodiae causa in vincula coniecerit, dierum distinccriminis metum mortuo servo sustineat. Nec vero immoderate suo iure utatur, sed tunc reus homicidii sit, si voluntate eum ictu fustis a
Abbreviated transcription (Latin):
cumẜ c̾i constantuam lege rͤte
fu̾at ꝓspectumomnib legis in¬
lie capitas q̃ cerapto urgium
nel induarum seu sc̃imonuliũ
sũ. antiquis legum lib̃is sũ in

Expanded text:
m Constantiniana lege recte fuerat prospectum. Omnibus legis Iuliae capitulis, quae de raptu virginum vel viduarum seu sanctimonialium sive antiquis legum libris sive in
Abbreviated transcription (Latin):
iciantur sũ uolentib sũ uolen¬
tib uirginib fiue aliñ mltibꝰ
tale facinus erat ppecratum. si
cm̃ ip̃i raptores metu atrocitatiᷤ
peccandi locus relinqueretut. ꝙr¬
ħ ipm uelle mułrem ib insidiis
nequissim hoͥis qui meditat᷑

Expanded text:
t, sive volentibus sive nolentibus virginibus seu aliis mulieribus tale facinus fuerit perpetratum. 3b . Si enim ipsi raptores metu atrocitatis peccandi locus relinquetur, quia hoc ipsum velle mulieri ab insidiis nequissimi hominis qui meditatur
Abbreviated transcription (Latin):
as compbensus seipentium con¬
tubͥniis nisceatur et ut regioniᷤᷤ
qͣlitas tulit uł inuicinũ mare ł
mannem ꝓiciatur ut õi elemen¬
torum usu usuus carere incipi¬
at et ut ei celum srstiti t̾ra mor¬

Expanded text:
as comprehensus serpentium contuberniis misceatur et, ut regionis qualitas tulerit, vel in vicinum mare vel in amnem proiciatur, ut omni elementorum usu vivus carere incipiat, ut ei caelum superstiti, terra mor
Abbreviated transcription (Latin):
ulieres alii curlib p̾ter riptor
es lnne conu̾gentur indotem
lib̾atum mułrum easdem resł
qnͣtitas ex hiis uolu̾nt ꝓcedere
ssi maritum uolentes accͥtꝓ i
siu pudicicia reman̾e uolu̾int
nec sit facultas rapte urigini
uel iudue uel cuilib mułuir¬
aptorem suuim sͥ maritur ex¬
posc̾e. Sr cu parentes uolu̾int

Expanded text:
ulieres alii cuilibet praeter raptorem legitime coniungentur, in dotem lierum easdem res vel quantas ex his voluerint procedere, sive maritum nolentes accipere in sua pudicitia remanere voluerint, Nec sit facultas raptae virgini vel viduae vel cuilibet mulieri raptorem suum sibi maritum exposcere, sed cui parentes voluerint
Abbreviated transcription (Latin):
aut fibłi aut omnino. iffect̃o ros oc¬
nis eiis qͥ mincupricõne parricicide¬
dii continctur fat᷑ i̾pap̾it sũ cla rt̃
cidii punietur n gladio nign¬
ibꝰ n uili. alia sollempni pena
sb̾iugetur. s insutꝰ culco cum¬

Expanded text:
aut filii aut omnino adfectionis eius quae nuncupatione parricidii continetur fata properaverit, sive clam cidii punietur neque gladio neque ignibus neque ulla alia sollemni poena subiugetur, sed insutus cu
Abbreviated transcription (Latin):
nestnum nei ingenuaꝵ sił sc̃u
iam de sponsace fua̾nt siue nomꝰ
uł qs urum l uiduarum femin¬
anim licet lib̾tirie uel ẜuealien¬
e sint pessuna criminũ peccantes
capitis supplicõ plectendos dec̃m¬
mus /et in axime sid̾o su̾it uir̃¬
gines uel uidue dedicate ꝙ non¬
ad ip̃ius oĩpotentis dei ieu̾enciã
ꝯmictitur maxie cum uirgini¬
tas uel castitas cormpta restitui
non potest et m̾ito mortis dãp¬
nantur supplicõ cum nec abho¬
micidii crinene huius raptore ᷤᷤ¬
st̃ uaciu et negͥ sine iundicta ta¬
lis crescat insania scr̃mus ꝑ bãc
generalem constitucõm ut hii
rapina et ad but fragante cͥmine

Expanded text:
nestarum vel ingenuarum, sive iam desponsatae fuerint sive non, vel quarumlibet viduarum feminarum, licet libertinae vel servae alienae sint, pessima criminum peccantes capitis supplicio plectendos decernimus, et maxime si deo fuerint virgines vel viduae dedicatae  tentis dei inreverentiam committitur, maxime cum virginitas vel castitas corrupta restitui non potest: et merito mortis damnantur supplicio, cum nec ab homicidii crimine huiusmodi raptores sint vacui. Ne igitur sine vindicta talis crescat insania, sancimus per hanc generalem constitutionem, ut hi, rapina, et adhuc flagrante crimine
Abbreviated transcription (Latin):
bduel curatorib uel pationis
uł clins conuictis int̾ficiantur
qͥ multo magis. ccͥ eos optinere
scimus qui miptas mulieres a¬
usi sint raꝑe quia dupli cͥuime
tenentur tam adult̾ii qmͣ rapi¬
ne et oportet accerbius. ad ult̾ii
crimen ex hac ad iectõne puni¬
riqnib conibe meraumus
qͥ cum qui saltem sponsam suã
post ꝯmissum tam derestabilecͥ¬
men aut potentatu raptor se de

Expanded text:
atoribus vel patronis vel dominis, convicti interficiantur. Quae multo magis contra eos obtinere sancimus, qui nuptas mulieres ausi sunt rapere, quia duplici crimine tenentur tam adulterii quam rapinae et oportet acerbius adulterii crimen ex hac adiectione puniri. Quibus connumeravimus etiam eum, qui saltem sponsam suam post men, aut potentatu raptor se def
Abbreviated transcription (Latin):
apr. Squis necandi infanteᷤ
pyaculum aggiessus. aggressaue
sit. scrat se capitali supplito ce̾ pu
Mp̾. Si forte mułr marito mor¬
tis parisse insidias uł quolibet
alio gen̾e uoluntarem occidendi
biusse inueniatur uel forte ma¬
ritus co mo insectetur uxorem

Expanded text:
 quis necandi infantis piaculum aggressus aggressave sit, sciat, se capitali supplicio esse pup. Si forte mulier marito mortis parasse insidias vel quolibet alio genere voluntatem occidendi habuisse inveniatur, vel forte maritus eo modo insectetur uxorem
Abbreviated transcription (Latin):
pofsicento agat᷑.uuit᷑ impieta soll¬
empnitate niris tͥmen iuolencie
opponit non ignanis eam st siuĩ
sb̃iturum. sicrimen obiectum
non potu̾it comprobare qͣm rus
d excipere. ¶ Quod omissa iter¬
pellacõne uini pofsidents innłit
ante oia uiolentie cam cxamina
ri: p̃cipimus et mea requiriqui
ad ꝙͣ nen̾̃it possidentem ut ci qͣ co¬
stitent expulsum. mmifse possoins:
uira repareinur. sadem ꝓtinus res¬
ientus pene non inmento destina¬
tus intocius litis t̾munum differa¬
tur ut agicato negõ principali si
ccͣ eum fu̾it iudicatum iinsulam
deportaretur conis ominb abiogta
Mp̃r. Seruos qui fecisse stis.¬
in olenciam confessionib cestium
ant ꝓpriis docebuntur. si id inscio
dño ꝯmiserint postremo supplicio
deonos luere ppetrata censemus.
O si ilti metu. atq exortatõne do¬
ininorum molentiam ad misifut

Expanded text:
sidendo agat aut impleta sollemnitate iuris crimen violentiae opponat, non ignarus eam se sententiam subiturum, si crimen obiectum non potuerit comprobare, quam reus debet excipere. Quod si omissa interpellatione vim possidenti intulerit, ante omnia violentiae cari praecipimus, et in ea requiri quis ad quem venerit possidentem, ut ei, quem constiterit expulsum, amissae possessionis jura reparentur, eademque protinus resenae non immerito destinatus, in totius litis terminum differatur, ut, agitato negotio principali, si contra eum fuerit judicatum, in insulam deportetur, bonis omnibus abroga. Servos, qui fecisse violentiam confessionibus testium aut propriis docebuntur, si id inscio domino commiserint, postremo supplicio deditos luere perpetrata censemus. Quod si illi metu atque exhortatione dominorum violentiam admis
Abbreviated transcription (Latin):
D̾. Nquis te reum coruclie le¬
gis desiccariis fecit inocenicri
purgati crimen non adulta etate
defendi comiemt.
bomnis negandi ca sicut is qui

Expanded text:
 quis te reum Corneliae legis de sicariis fecerit, innocentia purgari crimen, non adulta aetate defendi convenit.hominis necandi causa, sicut is, qui
Abbreviated transcription (Latin):
te uerberib afflictum assenepis.
si hominib roactis ħ fecit dehoc
qͥ silegis uilie dein prinata reum
defe̾ndum putaũus. ip̃ prefidem ꝓ¬
uincie age non ignatum qͣrid̃m
criminib ꝓbatis res iundican¬

Expanded text:
te verberibus adflictum adseveras, si hominibus coactis hoc fecit, de hoc etiam, si legis Iuliae de vi privata reum deferendum putaveris, apud praesidem provinciae age non ignarum, quemadmodum criminibus probatis res vindica
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃r. Siconfidis sponsam fu
tui raptam eẽ uel filium cuum
inclusum institue sollempnim¬
ore legis uilie de iaccusacõnem
apͣ p̾sidem prouncie nõ phibets.

Expanded text:
. Si confidis sponsam filii tui raptam esse vel filium tuum inclusum, instituere sollemni more legis Iuliae de vi accusationem apud praesidem provinciae non prohiberis.
Abbreviated transcription (Latin):
uiu̾se eius facultates fisti ⁊i
ri leges iniponunt: De młmidꝰ q̃¬
sit q omnib facultis cm̃ pub
rendi cͣi ꝓbuto cͥmine lib̾cas
dabitur filii qͥ quos exbac con¬
lo uoluntatis acecptuni aliqud
ex facultatib mulris suocessio
aut᷑ młris ab intestato uel filiis

Expanded text:
universae eius facultates fisci virri leges inponunt. Dat. prid. Sitque omnibus facultas crimen pubrendi, cui probato crimine libertas dabitur. Filii etiam, quos ex hac conlo voluntatis accepturi aliquid ex facultatibus mulieris. Successio autem mulieris ab intestato vel filiis
Abbreviated transcription (Latin):
solido possident int̾ uouo tpri s
tur cum n familie br̃ciscunde
iudiciũ nec coĩdundundo. acto
excludatur longi temporis p̃¬
hii qui nec proh̾rde nec ꝓos
seisore. S ꝓeraptore uel dona¬
to seu auõ titulo res que br̃di¬
tarie sunt uel suerioit possi¬
deut cum aͣt̾ꝯs successio uen¬
dicari non posnt nicł̾ ħ̾niris¬

Expanded text:
solido possidens intervallo temporis, tur, cum neque familiae erciscundae iudicium neque communi dividundo actio excluditur longi temporis phis, qui nec pro herede nec pro possessore, sed pro emptore vel donato seu alio titulo res quae hereditariae sunt vel fuerunt possident, cum ab his successio vindicari non possit, nihi
Abbreviated transcription (Latin):
biis maxime lib̾i adquirentes
possint mat̾uo affecui sine suo ĩ
rit. bce dem res. ip̃ mułrem us
indiem uite sue manebunt.
Omĩib uidelicet hiisdem mari¬
bĩtura ue ẽ. tanꝙͣ si iire pigno¬
ris uel ypotece siqͥpõite sit suꝑ
eãdem añ nuptias donacom uelre¬
b aliis ad eam ex matitustũ nde
post traditas mntis uel decencas
ab ea res si ita contig̾it cͣcͣtumali¬
ꝙͥ cum eadem młre inicrint q̃ se
reretitis nuptus copulau̾t in¬

Expanded text:
is maxime liberi adquirentes possint materno adfectui sine suo incrit, eaedem res apud mulierem usque in diem vitae suae manebunt. Omnibus videlicet isdem mariave est, tamquam si iure pignoris vel hypothecae suppositae sint, super eadem ante nuptias donatione vel rebus aliis ad eam ex mariti substantpost traditas matri vel detentas ab ea res si ita contigerit contractum aliquem cum eadem muliere inierit, quae se repetitis nuptiis copulaveri
Abbreviated transcription (Latin):
iinigimꝰ ut mlr in biis coĩt inq¬
b ante nupcias donacõnes cetas
ci̾ res amatito ad se deuolutas ẜ
to ad auas mutias ueu̾it iumo¬
biliũ teꝵ ⁊mancipiorũ annona¬
taxat inte sue tỹrib pociatura
lienacõne eaꝵ renitus int̾clicta
sico sacnsietito siłimo usũfrutũ
hãt si ydoneum sidenssot᷑em pre¬
bu̾it. ¶ Gx easdem res mobiles uł
dute res mobiles noc dumi mr̃ia
lib̾is tradite ap̾ co̾sdem manebut
solute uero cidem mr̃i uel ab ca de¬
tente restituantur lib̾is dsicñ ab¬

Expanded text:
r in his casibus, in quibus ante nuptias donationes, ceteras etiam res a marito ad se devolutas secundum to ad alias nuptias venerit, immobilium rerum et mancipiorum annonataxat vitae suae temporibus potiatur, alienatione earum penitus interdicta:sito sacramento, simili modo usum fructum habeat, si idoneam fideiussionem praebuerit, quod easdem res mobiles velaedictae res mobiles necdum matri a liberis traditae apud eosdem manebunt: solutae vero eidem matri vel ab eadem detentae restituentur liberis, si
Abbreviated transcription (Latin):
Extantes aut̃ p̾dc̃as ies sinon fue¬
rint alienate siue consumpte
sũ subpo̾rte licebit lib̾is uendica¬
reᷤ q̃ uon ad euntib hrditatem
ꝑent᷑um.
lutas filiis utrius sexus. ꝓuare
p̃ceptisunt. si ꝙ̃ ex fuiis uel fui¬
ab antepr̃is ueł mrĩs obitum
littis porcõm que defuncto filio
uel fr suie delebatur ł lucrum
exea nor ad fres uel sorores mor ̃¬
tiũ. s ad filios uel fili as eius uel
ne potes utͥusz sexus. aut ꝓnepo¬
quos uolu̾int exlib̾is st̾stitib no

Expanded text:
Extantes autem praedictas res, si non fuerint alienatae sive consumptae vel suppositae, licebit liberis vindicare etiam non adeuntibus hereditatem parentum. lutas filiis utriusque sexus servare praecepti sunt, si quem ex filiis vel filiabus ante patris vel matris obitum lictis, portionem, quae defuncto filio vel filiae debebatur vel lucrum ex ea non ad fratres vel sorores mortui, sed ad filios eius vel filias vel nepotes utriusque sexus aut pronepoquos vo
Abbreviated transcription (Latin):
sit eis ucitum ab eius nouerce se¬
u uittricõtest̾o uel sine scriptins
seu codicilł. hrditatis iure siue
legati seu fidermini citulo plus
reunq̃re nec doͨtis aut añ nupci¬
as conacõis noĩt seu mortis caͣ
h̃ita donacõne conferre necint̾
uiuos conscribendis donacõib
q̃ et siconstaute mn̾imo cuuliiu¬
ie int̃clicte funit morte tñ dona

Expanded text:
rcae seu vitrico testamento vel sine scriptura seu codicillis, hereditatisve iure sive legati vel fideicommissi titulo plus relinquere, nec dotis aut ante nuptias donationis nomine seu mortis causa habita donatione conferre nec inter vivos conscribendis donationibus quae etsi constante matrimonio civili iure interdictae sint, morte tamen dona
Abbreviated transcription (Latin):
nent cuuis solercie congruum ẽ
si diu̾sa pars bonam fidem non am¬
plectatur in arbitͥrio eius pon̾e an
uelit possõnem cum fructib res¬
tituere ita ut fenebris recuna c̾
pecentibo uintis restituatur.
tua atutore tro aliena tasunt nec
spaͣli confirstacone uel si tona fi¬
de posso̾r fuiss statuti tpr̃is excur

Expanded text:
convenit, cuius sollertiae congruum est, si diversa pars bonam fidem non amplectatur, in arbitrio eius ponere, an velit possessionem cum fructibus restituere, ita ut fenebris pecunia cum competentibus usuris restituatur. tua a tutore tuo alienata sunt nec speciali confirmatione vel, si bona fide possessor fuisset, statuti temporis excur
Abbreviated transcription (Latin):
decreto fuiss alienata re nel sup¬
posita. ¶ Cum autem donacones ⁊
minorib noe cum decreto celebra¬
ettir rem ininobilem donacoĩs
titulo in alium excepta ppͣ mipciaᷤ
conacone tr̃s scrprenit non air i
tirimitatem hebit uͥ post .xxu. ãnoꝰ¬

Expanded text:
decreto fuisset alienata res vel supposita. Cum autem donationes a minoribus nec cum decreto celebraaetatis rem immobilem donationis titulo in alium  excepta propter nuptias donatione transscripserit, non aliter hoc firmitatem habebit, nisi post vigin
Abbreviated transcription (Latin):
rusticum ħrdicreditoris. scu tu cõ fla¬
toris eius destinasse uenumdare eã int
siminore p̾cõ distractum est p̾diu
et inconsulco errore lapstim prẽm
tuũ ꝑperam uendicom conse̾ilur
dedine constitent. non abste ecct

Expanded text:
rusticum heredi creditoris seu tutori eius destinasse venumdare eamque vsi minore pretio distractum praedium est et inconsulto errore lapsum patrem tuum perperam venditioni consensum dedisse constiterit, non ab re erit
Abbreviated transcription (Latin):
cõtiem uenit qͣiͣ et tu in uicem
deb̾es id obẽe tibi pot̾it simbone
errore te ductum uel frandenctũ¬
sari captum qiͣ debitũ id ee̾t qd
reuera non debetatin:. pepigitem¬

Expanded text:
onem venerit, quasi et tu invicem deberes, id obesse tibi poterit, si in bonae errore te ductum vel fraude adversarii captum, quasi debitum id esset, quod re vera non debebatur, pepigi
Abbreviated transcription (Latin):
ratorito pena siłi smminentt
ꝙ si ad p̾dc̃am renam soluãd̾¬
is qui suscepit minime suf¬
fitiat estimacõne ꝯpetentis¬
iudicis cassigatõ ineum p̾ced

Expanded text:
ratoribus poena simili imminente. Quod si ad praedictam poenam solis qui susceperit minime sufficiat, aestimatione competentisiudicis castigatio in eum proced
Abbreviated transcription (Latin):
dicauit in integrum restim¬
cõnis aircilium ap̃ p̃torem se¬
mumuit̾ flagitare ueqͣqm
potes. Nam aduersus smam
solus princeps restituet.

Expanded text:
tegrum restitutionis auxilium apud praetorem semum virum flagitare nequaquam potes: nam adversus eius solus princeps restituet.
Abbreviated transcription (Latin):
tenor uir sine lib̾is ex eocem ini¬
c̃slsceptis decessit quiequid abeo
exsponialuul largitate uxor fu̾it
consecuta id sibriutiq suo sci¬
at ẽẽ collatum c si expriore in¬
at̾monio dopator filios reliqͥs¬
se deceatur. ¶ad mat̾nas sane
ueniens uel eeh nei exquoubĩ
iho titulo facultates om̃is por̾¬
ertas ex quocum suscepta ui
to ꝓdebita si bi porcõne ut am¬
atre uel spontane largitate ⁊
custodiend̾ eẽ decrenimꝰ. ut ep

Expanded text:
terior vir sine liberis ex eodem matrimonio susceptis decesserit, quidquid ab eo ex sponsalium largitate uxor fuerit consecuta, id sibi iurique suo sciat esse collatum, etiamsi ex priore matrimonio donator filios reliquisse doceatur. Ad maternas sane veniens vel ex hoc vel ex quolibet alio titulo facultates omnis posteritas ex quocumque suscepta viro pro debita sibi portione, ut a matre vel spontanea largitate vel custod
Abbreviated transcription (Latin):
ter̾ qͥ ub̃is ꝓhinus legit uel p̾¬
t̾itarum ꝯstitucõnu. ructorita¬
te ẜuatur ad lib̾os ꝑtin̾e decre¬
uimu Itaq defuncto eoqui eaᷤᷤ
lib̾is resuabat. cetant es ab oͣi
sane ł obligandi suo nois eas te
que lib̃is ẜ uace p̾cepte sunt eis
qui reẜuatiui sunt ademptali¬
grantia est. ¶ Negocia ueroliboꝵ
patriutili adm̃istrare concediis᷑
Diuidendi auo res int̾tos ipĩs
lib̾os parentibꝰ ꝓ suo arburio. ł
eligendi ꝙr uolimit licenciã nͣde

Expanded text:
 huius legis vel praeteritarum constitutionum auctoritate servantur, ad liberos pertinere decernimus. itaque defuncto eo, qui eas liberis reservabat, extantes ab omni sane vel obligandi suo nomine eas res, quae liberis servari praeceptae sunt, eis qui reservaturi sunt adempta licentia est. Negotia vero liberorum patri utiliter administrare concedimus. Dividendi quoque res inter eos ipsos liberos parentibus pro suo arbitrio vel eligendi
Abbreviated transcription (Latin):
sui ꝯstitucõnes unte ħ anclogẽ
młtem lib̾is cõmunib morte
tuatiti matrimonio dissoluto
qͥ debonis mariti ad eam deuolu¬
ta sunt ẜ uare san xͥunt puscer
cãib maritum quoq q̃ debouis
młris ad eum deuoluta sunt mo¬
te multis matrimons o dirpolu
si alt̃ ꝓmarito donacõm autẽ

Expanded text:
su constitutiones ante hanc legem mulierem liberis communibus, morte mariti matrimonio dissoluto, quae de bonis mariti ad eam devoluta sunt servare sanxerunt, isdem casibus maritum quoque quae de bonis mulieris ad eum devoluta sunt morte mulieris matrimonio dissoluto si alter pro marito donationem ante
Abbreviated transcription (Latin):
młrismatrunonis dis soluto uir
ad alias nuptias uen̾it susi bedi¬
tatem eius pentit qui priormor¬
tuus est non qd hierint libi licẽ¬
bit eis tanꝙͣ eius tm̃ res fuerint¬

Expanded text:
mulieris matrimonio dissoluto vir ad alias nuptias venit, si hereditatem eius parentis qui prior mortuus est non adierint liberi, licebit eis, tamquam eius tantum res fuerint
Abbreviated transcription (Latin):
cõne m̾itorũ lib̾alitatis sue idiͫ¬
ciũ mat̾ri credident dirigend̾᷑.
Nec quitqͣmͣ heede fcimiue exhiisͣ
cione siceptam p̃̾ sumant. itq
hãnt potͥatem possidendi tm̃ ãefr¬
grabit᷑ facultatib quoͣ illibata
ad hos quos statiumus lib̾es boa¬

Expanded text:
ne meritorum liberalitatis suae iudicium mater crediderit dirigendum. Nec quicquam eaedem feminae ex isdetione susceptam praesumant atque habeant potestatem: possidendi tantum ac frgrabitur facultatibus, quo illibata ad hos quos statuimus liberos bo
Abbreviated transcription (Latin):
uidam uetusti niris ordine p̾¬
t̾misso ob̾r e pcone pcumiiuptias
quas seintesligunt non meren
deuob̾ existimant postulandas se
tislegis diffuncõer ꝓhi bemius.
pcias pͥcum sb̾iqcõne meru̾ct a¬
missi onem bonorum et penamide¬
portacois sb̾iturum se ẽẽ non am¬
bigaret et ad missonire matͥmõii
ꝙ ꝓbibita usurpacõne meruerit
fuios se exbac conuinctone sus¬
ceptos iustos nõ u̾iturum nec ũ¬
iqmͣ postulare indulgencie ad¬
notacois sue indulte efficacẽ
se uenie effectum merusses ex¬
eriptis biis qui parentiun spon¬
si oñe demiptus filiaꝵ implere
desi derant uel sponsalia ẜ estar
gum cum statuta pena deposcũt

Expanded text:
uidam vetusti iuris ordine praetermisso obreptione precum nubtias, quas se intellegunt non mereri, de nobis aestimant postulandas, setis legis definitione prohibemus. ptias precum subreptione meruerit, amissionem bonorum et poenam deportationis subiturum se esse non ambigat et amisso iure matrimonii, quod prohibita usurpatione meruerit, filios se ex hac coniunctione susceptos iustos non habiturum nec umquam postulatae indulgentiae adnotationisve indulto efficacem se veniae effectum meruisse: exceptis his, qui parentum sponsionem de nuptiis filiarum impleri desiderant vel sponsalia, hoc est argum cum statuta poena deposcunt
Abbreviated transcription (Latin):
exiguũ putemus ꝓbrosis miusta
nosis ponestioris nobiłq ꝑsone
de prioris mariti bonis uel iure sõ¬
salium uel iudicõ defuncti comu¬
gis consecuta fu̾at. imictati¬

Expanded text:
exiguum putemus, probrosis inusta notis honestioris nobilisque perde prioris mariti bonis vel iure sponsalium vel iudicio defuncti coniugis consecuta fuerat, amittat
Abbreviated transcription (Latin):
inde p̃sumi a futo iubemꝰ. ¶ Cade
quoq mułrem instime rełlitam
hrditaces abintestato uel legiti¬
mas uel honoranas non ułt t̾ciũ
gradum sinimus uendisare.
arito intraanni spactũ alt̾i festru¬

Expanded text:
dem quoque mulierem infamem redditam hereditates ab intestato, vel legitimas vel honorarias, non ultra tertium gradum sinimus vindicare. arito intra anni spatium alteri fest
Abbreviated transcription (Latin):
mus eorũ usui depncari ꝑ quoꝵ
t̾ras idem nuirus studio acpro¬
nisione tue magnitudinis exn¬
ostre serenitatis arbitrio celebͣ¬
tur eadem loge imppetuũ et cõ¬
dicõesnanda ut annis singul
hii uł ad quorum mrat̾ułe de¬
migraueratt ꝓpͥo sumptu eciꝵ in¬
staura cõm dͥm intelligant ꝓ¬
curandam eorildem uisn publi¬
co bñfi cõ pocientes curam reꝑ¬
acõnis ad sollicitudinem ad se
non ambigant ꝑ tin̾e ita eĩ et
splendor oꝑis et cuntatis mimico
cum prmatorũ usu ⁊ utilitace
p. ¶ uia płime domꝰ cum
da luminaria ctedifficia ac rec

Expanded text:
mus eorum usui deputari, per quorum terras idem murus studio ac provisione tuae magnitudinis ex nostrae serenitatis arbitrio celebratur. Eadem lege in perpetuum et condicione servanda, ut annis singulis hi vel ad quorum iura terrulae demigraverint, proprio sumptu eorum instaurationem sibimet intellegant procurandam, eorumque usu publico beneficio potientes curam reparationis ac sollicitudinem ad se non ambigant pertinere. Ita enim et splendor operis et civitatis munitio cum privatorum usu et utilitate. Quia plurimae domus cum da luminaria et aedificia ac tec
Abbreviated transcription (Latin):
dicatur ei q ub̾tas exmanum¬
issione sua uendicetur. ꝓbõ ẜ
uitutis originis ⁊ bñficiũ ma¬
numissiorus lib̾tatem illi as¬
signas turm qͥ nis pronatus
tuetur. Si uero consenciat ẜu¬
tuti tunc rure concesso. adito

Expanded text:
dicatur eique libertas ex manumissione tua vindicetur, probatio servitutis originis et beneficium manumissionis libertatem illi adsignans tuum etiam ius patronatus tuetur. si vero consentiat servituti, tunc iure concesso adito
Abbreviated transcription (Latin):
D. Nicroni tui fllii sint si in¬
eus eratis st̃ ut ies eorũ ꝑtuto¬
res ad mĩstͣn delent cã adue p̃to¬
rem et not edere exquib tuto¬
res ꝯstituantur ne si cessaũis ob¬
sequii deste ꝑ icusm sb̃as.
D̾. Mlicum iutoris defuncti ł
inꝑpetuũ relegati aliũ dare tuto¬
rtiꝰ funs tius idoneum ex eadem
prouincia auidiceꝯ petente post¬
s ⁊ ob suare nequid secus ꝙͣ opor¬
tet iure filn tui pupilli agatur
beres minores. anno .ir. uicessino
qͥnto sͥ curatores si res eorũ exig̃
petere debea̾ut. eam¬
ilła tua fuit cum eam non tr̃ ui
ri potentem. s c̾i nupsisse ꝓpõis
ut sibi petat curatorem. Ox si ea pe¬
tere neglex̾it. quo maturrt pos¬
to eo cunis st̃ eare nocõ est petere
curatores nonuetaris.¬

Expanded text:
. Patroni tui filii si eius aetatis sunt, ut res eorum per tutores administrari debeant, cura adire praetorem et nomina edere, ex quibus tutores constituantur, ne, si cessaveris, obsequii deserti periculum subeas.In locum tutoris defuncti vel in perpetuum relegati alium dari tutorem filiis tuis idoneum ex eadem provincia ab iudice competente post observare, ne quid secus quam oportet in re filii pupilli agatur.beres minores anno vicesimo quinto ipsi sibi curatores, si res eorum exigit, petere debeant Ailla tua fuit, cum eam non tantum viri potentem, sed etiam nupsisse proponas, ut sibi petat curatorem. Quod si ea petere neglexerit, quo maturius posto eo cuius super ea re notio est petere curatorem non vetaris
Abbreviated transcription (Latin):
t qm̃ fr̃crtui de sicenitis pre¬
sidis ꝓuincie uiri clarisu
nocio est. Isq tã cognita ex¬
timabit an auriliũ ꝙ inip¬
loratis confem inros celtar
oł si ꝯdũsus fiscum id postu¬
cie p̃sente fisci prono audi¬
re uos debere.

Expanded text:
desideratis, praesidis provinciae viri clarissimi notio est isque causa cognita aestimabit, an auxilium quod imploratis conferri in vos debeat. quod si adversus fiscum id posturaesente fisci patrono, adire vos d
Abbreviated transcription (Latin):
nori exate constitutus cͥtũ¬
uenͣtus arufino dispensatore
nr̃o ucudiconem rei p̃cipit
aĩo p̃cio longe minore c̃ch̾e
festinauit iuris publci fis¬
cus nr in iure restituiõis se¬
auatur auctoritatem.

Expanded text:
nore aetate constitutus circumventus a Rufino dispensatore nostro venditionem rei praecipiti animo pretio longe minore contrahere festinavit, iuris publici fiscus noster in iure restitutionis sequetur auctoritatem.
Abbreviated transcription (Latin):
ex cepti sunt retͥos excelse tue se¬
dis et rector ꝓninciaꝵ inquo l
nego declinare minime possit
iudicium dec̾mmus atarut qm
tam salub̾iam legem ꝑtinaci¬
ter inolait cempinu̾int sc̃iaut

Expanded text:
excepti sunt. Ceteros excelsae tuae sedis et rectorum provinciarum in quolibet negotio declinare minime posse iudicium decernimus, ita ut, qui tam saluberrimam legem pertinaciter violare temptaverint, sciant
Abbreviated transcription (Latin):
tigare compellanda ẽ uñ qͣiͣ fu¬
gitiua recessit ¶õq remitt̾eĩ
p̾ses prouincie qui eo loco iu ͦ
rep̃sentat cure h̾ebit ¶S non u̾
dep̾hensa est audint di.¬

Expanded text:
compellenda est, unde quasi fugitiva recessit. ideoque remittere praeses provinciae qui eo loco ius repraesentat curae habebit: sed non ubi deprehensa est audiri d
Abbreviated transcription (Latin):
iudicum aut aliis quibd. doc̃e ꝯue
corporib obnoxius intra ꝓnin ͭͣ¬
ciani abhus erat quos affug̾at
comip̾hensus non erspectata eiꝰ
iudicis nocione sb̃auo ꝑãbitu
cepat militare penitus enĩdica¬
tihonoris p̾strircõm sb̾ mota
auidice qui mlocis. iditus fu̾t a¬
udiatur manifestarum q reꝵ
ꝓbucõne coningus corũ socic̃ta¬
ti quos declinanerint aggget᷑.¬

Expanded text:
iudicum aut aliis quibuscumque corporibus obnoxius intra provinciam ab his erit quos aufugerat comprehensus, non expectata eius iudicis notione, sub quo per ambitum coeperat militare, penitusque emendicati honoris praescriptione submota ab iudice, qui in locis aditus fuerit, audiatur manifestarumque rerum probatione convictus eorum societati quos declinaverat adgre