comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dnĩ & inepistola ad galatas
ia cobo alpheo cleo phae nussit
quia uero ia cobus merito filis alpi¬
id ẽ docti sit cognominatus. idi tes¬
tur apostoli quitum post dñ Iassi
statim hiero solimorum ordindieis¬
ecdesiam. Thaddeus autem ipse e
lucas & in euangelio suo & in actibi
tolorum iudam iacobinominat
enim frater ia cobi fratris dñ

Expanded text:
ni, et in Epistola ad Galatas:natum Jacobum Alphaeo, Cleophae nupsit. Quia vero id est docti, sit cognominatus ipsi testantur apostoli, qui eum post Domini passionem statim Hierosolymorum ordinaveEcclesiae. Thaddaeus autem ipse est quem Lucas et in Evangelio suo, et in Actibus apostolorum Judam Jacobi nominat. Erat enim frater Jacobi fratris Domi
Abbreviated transcription (Latin):
os liberae mentis uiraite
comprimunt eũ. qui carnalilius cogi¬
onib aut &iam factis. pacẽ eorũ inqui
ueritas manere consuecrerat turban
apiequi eumtecigerunt saluatiesse
bentur. Quia nmirũ uera fides & di¬

Expanded text:
s liberae mentis virtute Comprimunt eum qui carnalibus cogitationibus, aut etiam factis pacem eorum, in quibus veritas manere consueverat, turbant. Unde apte qui eum tetigerunt salvati esse perhibentur, quia nimirum vera fides et di
Abbreviated transcription (Latin):
in cis daemonisuim diui timoris coacti.
nec solum ad procidendum ei uerũ &iã
ad confitendam eius maiesta tẽ compulsi
Perculsienimp̃sentia uirtuti s eius acnimi¬
u ꝑ territi nequaquã celare audebant que
filiũ dĩ esseiam iamq cognouerant Vbi
satissemperq: arria norum ẽ miranda
uel potius dolenda cecitas qui illũ postre¬
surrectionis & ascensionis ipsius gloriam
pose dilatata toto orbefidẽ euangeli p
aedificata in omnib: gentib: ecdesias
lcudatumq: in eis nomen dñi saluatoris.
A solis ortuusq ad occasum repente negit
filium dĩ qued aemones mortali adhuo
profitentur sic enim sequitur.
Et clamabaent dicentes. tuesfilius
đĩ ot uehementer comininabatur
dus nemanifestecrent illum. qua¬

Expanded text:
in eis daemones, vi divini timoris coacti, nec solum ad procidendum ei, verum etiam ad confitendum ejus majestatem compulsi. Perculsi enim praesentia virtutis ejus, ac nimium perterriti, nequaquam celare audebant, quem Filium Dei esse jamjamque cognoverant. Ubi satis superque arianorum est miranda vel potius dolenda caecitas, qui illum post resurrectionis et ascensionis ipsius gloriam, post dilatatam toto orbe fidem Evangelii, post aedificatas in omnibus gentibus ecclesias, laudatumque in eis nomen Domini salvatoris, a solis ortu usque ad occasum, repente negant Filium Dei, quem daemones mortali adhuc profitentur. Sic enim sequitur: Et clamabant dicentes: Tu es Filius Dei. Et vehementer comminabatur eis, ne manifestarent illum. Qua
Abbreviated transcription (Latin):
acpi&as toto orbe pacificando con¬
firmat. re probos catem plures
sectae quam linguae dissoci ando
confundunt. Et precabatur
cum multum nese expelle pet
extra pecio nem
In euangelio lucaelta scriptum. ẽ.
& rogabant eum neimperaret illis
ut in tbys sum irent. sciebant ergo
dcemones aliquando futurum ut ꝑ ad¬
uentum dñi mit teredur in abrssũ.
xon ipsi futunt prtediuinantes sed
ꝓph&ccrum dese dietare colentes.
Ideoque gloriam dominici aduentus
quam mirtibcnur cdsum pertimesce¬
bani erimadere daronationem Freti

Expanded text:
ac pietas toto orbe pacificando conac pietas toto orbe pacificando confirmat; reprobos autem plures sectae quam linguae dissociando confundunt. Et deprecabatur eum multum, ne se expelleret extra regionem. In Evangelio Lucae ita scriptum est: Et rogabant eum, ne imperaret illis, ut in abyssum irent. Sciebant ergo daemones aliquando futurum ut per adventum Domini mitterentur in abyssum, non ipsi futura praedivinantes, sed prophetarum de se dicta recolentes. Ideoque gloriam dominici adventus, quam mirabantur, ad suam pertimescebant tendere damnationem. Erat
Abbreviated transcription (Latin):
Nonuelut inscius nomen inquirit
sed ut confessac publice peste quan
furens tolerabat uistus curantis gra¬
tior emicaret. sed & nostritem po¬
ris sacerdotes quiper ex orcismi
gratiam daemones eicẽrenorunt
solent dicere pacientes non aliter uala¬
recurari nisi quantum sa perepos¬
sunt omne quod ab inmundis spiritib
usu audta gust tatt¬
uel alio quolib& corporis antaiui
sensu uigilantes dormientis ue
pertulerint confitendo paten¬
ter exponant.
Quod uero dicebat spiritus legio.
no men mihi ẽ. qui a multi sumus.
significat populum gentium non
uni cui libet. sed innumeris ac
diuersis idolatri ae cultibus eẽ
mancipatum. Cui contrascrip¬
tum ẽ quod multitudinis cre¬
dentium eratcor & anima una:
undebene inbabylonis construc¬
tione linguarum unitas per
spm̃ suꝑbi aescissa in hiero so¬
rum uaria &as adunata. et illa
confusio haec uisio pacis inter prire¬
tatur qui auidelic& electos in plu¬
ribus linguis egentibus unafides

Expanded text:
Non velut inscius nomen inquirit, Non velut inscius nomen inquirit, sed ut confessa publice peste quam furens tolerabat laborabat, virtus curantis gratior emicaret. Sed et nostri temporis sacerdotes, qui per exorcismi gratiam daemones ejicere norunt, solent dicere patientes non aliter valere curari nisi quantum sapere possunt omne quod ab immundis spiritibus visu, auditu, gustu, tactu, et alio quolibet corporis vel animi sensu, vigilantes dorpertulerint, confitendo patenter exponant. Quod vero dicebat spiritus, Legio nomen mihi est, quia multi sumus, significat populum gentium non uni cuilibet, sed innumeris ac diversis idololatriae cultibus esse mancipatum. Cui contra scriptum est, quod multitudinis credentium erat cor unum, et anima una . Unde bene in Babylonis constructione linguarum unitas per spiritum superbiae scissa, in Jerosorum varietas adunata. Et illa confusio, haec visio pacis interpretatur, quia videlicet electos in pluribus linguis et gentibus una fides
Abbreviated transcription (Latin):
quimi filim dtaltis siniidaemoner
pratian & contremescunt. quae in pie¬
tas iudacorum cum dicere in principe
dae moniorum eiecisse daemonia
quem ipsc daemonia fatentur nihil
secum habere commune. qui hac ip¬
sum quad tunc perdaemoniaci clam¬
refurorem. post modum in de lubris
idolorum dicere & confiteri nondessi¬
runt ihm̃ uidelicet essexpm̃ filium
dĩ altis simi net se aliquid cum illo pao
aut societactis habere
Ad iurote perdm̃ neme torqueas
dicebat enim illi. exispiritus ir¬
munde ab homine
Hostis humanae sedutis non exiguum
sibi ducit eẽ tormentum ab hominis la¬
sione cessecre quantoq hunc diutius
possidere solebat taanto difficiliusd¬
mittere consentit. Vndestudendũ sun¬
mopere ẽ. ut & siquando ut homines al
abolo superemur mox eius laqueos er¬
tare sut cgamus nesicliquantotaerdu
cius iure resistatur laboriosius quandos
pellatur. Et in terrogabat eum
quod tibin omen ẽ. Et dicit ei. legione¬
menmihi ẽ. quia multi sumus

Expanded text:
quem Filium Dei altissimi daemones credunt et contremiscunt! Quae impietas Judaeorum, eum dicere in principe daemoniorum ejecisse daemonia, quem ipsa daemonia fatentur nihil secum habere commune! Qui hoc ipsum, quod tunc per daemoniaci clamare furorem, postmodum in delubris idolorum dicere et confiteri non cessarunt, Jesum videlicet esse Christum Filium Dei altissimi, nec sese aliquid cum illo pacis aut societatis habere. Adjuro te per Deum, ne me torqueas. Dicebat enim illi: Exi, spiritus immunde, ab homine. Hostis humanae salutis non exiguum sibi ducit esse tormentum ab hominis laesione cessare, quantoque hunc diutius possidere solebat, tanto difficilius dimittere consentit. Unde studendum summopere est ut et si quando, ut homines, a diabolo superemur, mox ejus laqueos evitare satagamus, ne si aliquanto tardius ejus viribus resistatur, laboriosius quandoque pellatur. Et interrogabat eum: Quod tibi nomen est? Et dicit ei: Legio nomen mihi est, quia multi sumus.
Abbreviated transcription (Latin):
grano sinapis. quodiuxta euangelium
matthei accipiens bomo seminauit ina¬
grosuo homo qui seminat a plerisq salua¬
tor intellegitur quod animis credentiũ
seminetab aliis homo ipseseminans inter¬
ra siue inagrosuo. hoc ẽ. in semet ipso et
incorde suo quis iste quiseminat nisi seti¬
sus nt & animus qui sustipiens granũ p̃¬
dicationis et fouens sementẽ humore fi¬
dei fauit inagrosui pectoris pullulare.
quodcum seminatum inqui ł̃ fuerit in
terraminus ẽ. omnib seminib: quae
sunt interra. et cum seminatum fue¬
rit a scendit et fitmnaius ommib: ho¬
lerib: et facitramos magnos itaut
possit subumbraeius auescaeliha¬
bitare praedicatio euangeliimini¬
ma ẽ omnib disciplinis. ad primam quip¬
pedoctrinam fidem non habet uerita¬
tis hominẽ dimidm̃ mortiũ et scanda¬
lum crucis p̃dicans. conferhuiuscemo¬
di doctrinam dogmatib: phrlosopho¬
rum et libristorura u eplendori elo¬
quentiae compuiitiaruet ser sueriu

Expanded text:
grano sinapis, quod, juxta Evangelium grano sinapis, quod, juxta Evangelium Matthaei, accipiens homo seminavit in agro suo . Homo qui seminat a plerisque Salvator intelligitur, quod in animis credentium seminet. Ab aliis homo ipse seminans in terra sive agro suo, hoc est in semetipso, et in corde suo. Quis est iste qui seminat, nisi sensus noster, et animus? Qui suscipiens granum praedicationis, et fovens sementem humore fidei, facit in agro sui pectoris pullulare. Quod cum seminatum, inquit, fuerit in terra, minus est omnibus seminibus quae sunt in terra. Et cum seminatum fuerit, ascendit et fit majus omnibus oleribus, et facit ramos magnos, ita ut possint sub umbra ejus aves coeli habitare. Praedicatio Evangelii minima est in omnibus disciplinis. Ad primam quippe doctrinam fidem non habet veritatis, hominem Dominum Deum mortuum et scandalum crucis praedicans. Confer hujuscemodi doctrinam dogmatibus philosophorum, et libris eorum et splendori eloquentiae compositionique sermonum, et
Abbreviated transcription (Latin):
falcem & messem suam desecat. quia cun
unum quemq: ad opera perfectac perdu¬
xerit eius temporalem uitamperemis¬
sam sententiam incidit. ut granum suum
ad caclestiahorrea perducat. Cum igit
desideriabona concipimus semen interra
mittimus. Cum uero rectacoperari incip̃i¬
mus herbasumus. Cum autẽ ad prosictun
bonioperis cresumus. ad spicam perueri¬
mus. cũinciusdem operationis ꝓstctione
nullus itaq quiadbonum propositum adhuc
in mentis teneritudine eẽ conspicitur despici¬
tur quia frum ertũ di ab herba incipit ut gre
minum fiat. Et dicebat. Cuicis similaba¬
mus regitm dĩ. aut cui parabolae com¬
parabimus illade sicut granum sinapis
quod cum seminatum fuerit intertaminis
c̃omnibi seminib: quae sunt in terra
Negnum dĩ pradicatio cuangelnẽ & noti¬
nascripturarũ quaeducit aduitc̃. Et dequa
diutur adiudaeos. auferetur a uobis reg¬
numdi et dabitur genti facienti fructus
eus simile e ergo huius cemodi regnũ

Expanded text:
falcem, et messem suam desecat, quia cum falcem, et messem suam desecat, quia cum unumquemque ad opera perfecta perduxerit, ejus temporalem vitam per emissam sententiam incidit, ut granum suum ad coelestia horrea perducat. Cum ergo desideria bona concipimus, semen in terram mittimus. Cum vero operari recta incipimus, herba sumus. Cum autem ad perfectum boni operis crescimus, ad spicam pervenimus. Cum in ejusdem operationis perfectionNullus itaque ad bonum propin mentis teneritudine esse conspicitur, despiciatur, quia frumentum Danum fiat. Et dicebat: Cui assimilabimus regnum Dei, aut cui parabolae comparabimus illud? Sicut granum sinapis, quod cum seminatum fuerit in terra, minus est omnibus seminibus quae sunt in terra. Regnum Dei praedicatio Evangelii est, et notitia Scripturarum quae ducit ad vitam, et de qua dicitur ad Judaeos: Auferetur a vobis regnum Dei, et dabitur genti facienti fructus ejus. Simile est ergo hujuscemodi regnum
Abbreviated transcription (Latin):
C Semen homo iactat interram cum cordisu
bonam intentionem in serit. & post qua mse¬
men iactac uerit dormit quia iaminspeben
operis quiescit. nocte uero exsurgit acdie
quia inter aduersa & prospera proficit
& semen germinat & crescit dum illenesc
quia &cum adhuc meteri in crementasua
non ualet semel comcepta uistus ad pro¬
fectum ducitur & ultro terra fructificu
quia pracueniente segratia mens homins
spontanca ad fructum bonioperis ad su¬
git sed haec cadem terra primũ herban
deinde spicam. deindeplenum frumentu
producit inspica. Herbam quippepro¬
ducere ẽ inchoationis bonae ad huc tent¬
ritudinem habere. Ad spicam uero herbu
peruenit cum seuistus animo concepta
ad profectum bonioperis pertrahit. ple¬
num uero frumentum inspica fructificat
quando iam intantũ uistus proficit. ut
cẽ robusti & perfecti operis possit. Et
cum seproduxerit fruccus. sta timmit¬
tet falcem qum̃ ad ẽ tempus messis. Omn¬
potens enimds̃ producto fructu mit tit

Expanded text:
. Semen homo jactat in terram, cum cordi suo bonam intentionem inserit. Et postquam semen jactaverit, dormit, quia jam in spe boni operis quiescit. Nocte vero exsurgit ac die, quia inter adversa et prospera proficit. Et semen germinat et crescit, dum ille nescit; quia et cum adhuc metiri incrementa sua non valet, semel concepta virtus ad profectum ducitur. Et ultro terra fructificat, quia praeveniente se gratia, mens hominis spontanea ad fructum boni operis assurgit. Sed haec eadem terra primum herbam, deinde spicam, deinde plenum frumentum producit in spica. Herbam quippe producere, est inchoationis bonae adhuc teneritudinem habere. Ad spicam vero herba pervenit, cum se virtus animo concepta ad profectum boni operis pertrahit. Plenum vero frumentum in spica fructificat, quando jam in tantum virtus proficit, ut esse robusti et perfecti operis possit. Et cum se produxerit fructus, statim mittit falcem, quoniam adest tempus messis. Omnipotens enim Deus producto fructu mittit
Abbreviated transcription (Latin):
er nocte acdie in monumen
pmontibus erat ecclamans
cidens selapidibur
per nocce acde furebat daemonio
quia gemilitas siue aduersis rerũ
sibus labor aret seu pax et prospe¬
itas aliqua mundiblandientis ad ri¬
oret nequaquã a seruitiomalignorũ
ritiuim collitmentis excuterẽ noue
sed ꝑ operum feditatem quasi in

Expanded text:
er nocte ac die in monumentis et in montibus erat, clamans et concidens se lapidibus. Semper nocte ac die furiebat daemoniosus: quia gentilitas sive adversis rerum casibus laboraret, seu pax et prosperitas aliqua mundi blandientis arrideret, nequaquam a servitio malignorum spirituum collum mentis excutere noverat, sed per operum foeditatem quasi in
Abbreviated transcription (Latin):
iderat tenebrosus amarusq
qr fideles adiuti t ranscensis mundiflusti
icbitationẽ patriac calestis quasi ad sta¬
Diatẽ securilitoris ꝑueniunt: Aliac autẽnaues
dae fuis se dicuntur cumdno. nectamen in altũ
luctas uł aliquid tepestates ptulis sumarrant
lor nitnirum significant quita fide demica
acir anbutisunt: ut nec dumturbine tribu¬
num pulscti. tantum in pace ecllesiae
fidei mrsteria conseruent uelcer
os i desira bi ergos uidelicet qui

Expanded text:
iderat, tenebrosus amarusquequique fideles adjuti, transcensis mundi fluctibus, ad habitationem patriae coelestis, quasi ad stabilitatem securi littoris perveniunt. Aliae autem naves quae fuisse dicuntur cum Domino, nec tamen in altum ductae, vel aliquid tempestatis pertulisse narrantur, illos nimirum significans qui ita fide dominicae crucis imbuti sunt, ut necdum turbine tribulationum pulsati, tantum in pace Ecclesiae suscepta fidei mysteria conservent; vel certe possunt designare, et eos videlicet qui
Abbreviated transcription (Latin):
Et ex surgens cõminatus e uento et dhȩ
inari tace obmutesce et tessauit uerus
et facto ẽ tranquilitus magna
Vento quippe ex surgens cominatis ẽ quos
sur retione celebrata diabolis upbiã strau
da ꝑmorte destrux eu quibab ebat mortis in¬
perium mare quoq silerepceoit actrin¬
quillitatẽ reduxit quiaueraniamiud a
rabiem que caput quatiens clamauerat
si filus die descendat nunc decre ui etere¬
dimusei mer sept rand os acdesepulcts¬

Expanded text:
Et exsurgens comminatus est vento, et dixit Et exsurgens comminatus est vento, et dixit mari: Tace, obmutesce. Et cessavit ventus, et facta est tranquillitas magna. Vento quippe exsurgens comminatus est, quia resurrectione celebrata diaboli superbiam stravit, dum per mortem destruit eum qui habebat mortis imperium. Mare quoque silere praecepit, ac tranquillitatem reduxit, quia vesanam Judaeorum rabiem, quae caput quatiens clamaverat: Si Filius Dei est, descendat nunc de cruce, et credimus ei , mortem superando ac de sepulc
Abbreviated transcription (Latin):
rtor udiuis et erat ipsein puppi supra
ceruical dorimens
Vscipulis nauigantib: xp̃s obdormiuit qu
calcantibi scłm fidelib futuriq regniquietẽ
animo meditcntib &uel secundo spr̃sciflatu
cestatim postergaiactantibi tẽpus subito
dominicae passionis aduenit undebenehoc
sero facto gestu fuis seꝑhibeturutueri solis
occubitũ n sola dni dormitio sed & ipsa deco¬
dentis lucis hora significiti a scendent
autemillo puopimcrucis qua somnumm¬
tis caperet fluctusblas phemantiumꝑ
secutortidaemonics excitati ꝓcellis adsi¬
gunt quibitamen noipsius patientia turd¬
tur sed discipulorũ inbecillitus cancutiur
trepidat periclitatur r
Et excitant eum et dicunt eimagister
non ad tepertinet quia perimus i
Excitunt dnm̃ discipuli ne eodormientes
tiu feritatedis pergan. quia cuius mon¬
te uiderant maximis uotis resur rection
quaerebant Nesideutius ipse maate carns
sopir&ur eoramens spiriabac in ꝑpetium
morge perirat undebene sequitur

Expanded text:
super cervical dormiens. Discipulis navigantibus Christus obdormivit: quia calcantibus saeculum fidelibus futurique regni quietem animo meditantibus, et vel secundo Spiritus sanccertatim post terga jactantibus, tempus subito dominicae passionis advenit. Unde bene hoc sero facto gestum fuisse perhibetur, ut veri solis occubitum non sola Domini dormitio, sed et ipsa decedentis lucis hora significet. Ascendente autem illo puppim crucis, qua somnum mortis caperet, fluctus blasphemantium persecutorum daemoniacis excitati procellis, assurgunt. Quibus tamen non ipsius patientia turbatur, sed discipulorum imbecillitas concutitur, trepidat, periclitatur. Et excitant eum, et dicunt ei: Magister, non ad te pertinet, quia perimus? Et excitant Dominum discipuli, ne eo dormiente fluctuum feritate dispereant, quia cujus mortem viderant, maximis votis resurrectionem quaerebant, ne si diutius ipse morte carnis sopiretur, eorum mens spiritali in perpetuum morte periret. Unde bene sequitur:
Abbreviated transcription (Latin):
sit p̃dicatio ueritatis & inseriqrseruid
corporis ꝑ ipscc̃ tamen conparis seru¬
tẽ excelsior luceat doctrina
dens sed castigo corpus meũ & seruitude¬
cione foste alis p̃dicans ipsere prob inuen
Non enim ẽ. cliquid absconditum que
non manifestetur. nec factum ẽ occu¬
tum sed ut palam ueniat.
Nolite inquit erubescere euangelium
sed intertenebraspersecutorũ lum
bi supra uri corporis candelabr
fixa mente retinentes illũ retri
trimae diem quo inluminabias¬

Expanded text:
sit praedicatio veritatis, et inferior servitus corporis, per ipsam tamen corporis servitutem excelsior luceat doctrina,aerum caedens, sed castigo corpus meum, et servitucio: ne forte aliis praedicans, ipse reprobus efficiar . Non enim est aliquid absconditum, quod non manifestetur: nec factum est occultum, sed ut palam veniat. Nolite, inquit, erubescere Evangelium Dei, sed inter tenebras persecutorum, lumen verbi supra vestri corporis candelabrum levate, fixa mente retinentes illum retributionis extremae diem, quo illuminabi
Abbreviated transcription (Latin):
quis putas estiste quia etuentus e. mare
obcediuntei
MHattheus ita strabit porrohomines miratis
dicentes qualis .e. hiceccetera Nergodiscipu¬
li sed nautae etceteriquimintiuierant miraba ñ
etdecius cuiuenticotmare o boedret psonidubi¬
tabant sinaute quis contentione uolueriteo s qm
rabant fuis sediccipulor respondebimirectebõ¬
mimnet appellatos quinecda potentia nout rant
saluctoris et nos quoq sigulicũ signodemini¬
caecrucis imbuti selinrelinquere disponimus
naue ꝓfecto cũ ihũ conscendim mare transire
conamur. sed quinon dormitauit neq oblox¬
inietisrł custodiens seꝑ nobis cam̃ saepena¬
iugentib quasuint equoris fremitus obdor¬
nit quando crebrescente rit medios uirtu¬

Expanded text:
Quis putas est iste? Quia ventus et mare obediunt ei. Matthaeus ita scribit: Porro homines mirati sunt dicentes: Qualis est hic? etc. Non ergo discipuli, sed nautae et caeteri qui in navi erant mirabantur, et de ejus, cui ventus et mare obediret, persona dubitabant. Sin autem quis contentiose vomirabantur fuisse discipulos, recte respondebimus homines appellatos, qui necdum potentiam noverant Salvatoris. Et nos quoque singuli cum signo dominicnavem profecto cum Jesu conscendimus, mare transire conamur. Sed qui non dormitabit neque obdormiet Israel custodiens semper, nobis tamen saepe navigantibus quasi inter aequoris fremitus obdormit, quando crebrescente inter medios virtu
Abbreviated transcription (Latin):
appetenda caclestia sus collit diffusa
terminos occupauit. diuturnitate prae
quia ueritas quic p̃dicat nullo umqua fine d¬
bit sed &umbra illius uolucres caelihabian
qnim̃ animae fideles quee ad caelestia ꝑdesi de¬
rium uolc & neglectis tẽporaliu rũ di¬
ditatib: sursũ cor habere consuerune
psalmis taeuocẽ in ꝓtectione alar¬

Expanded text:
appetenda coelestia sustollit. Diffusaterminos occupavit. Diuturnitate praeminet, quia veritas quam praedicat, nullo unquam fine delebitur. Sub umbra illius volucres coeli habitant, quoniam animae fidelium quae ad coelestia per desiderium volare, et neglectis temporalium rerum cupiditatibus sursum cor habere consueverunt, juxta Psalmistae vocem: In protectione alar
Abbreviated transcription (Latin):
ntimare studetis.
rgi ffacq dnferat & in futuro supra
quia qui amorem hab& uerbi. dabi
li &iam sensus intellegendi quod amat.
qli uerbi amorem non hab& audiendi.
Iam siuelnaturali ingenio uel litterarum
bi callere uidetur exercitio. nullauerae
apientiae dulcedinegaudebit quod & si
decicditer dictum eẽ uidetur de apostolis
b: caritate fideiq potius datum ẽ scire
serium segnidĩ. & deperfidis iuda eis qui

Expanded text:
ntimare studetis: rendi, effectum conferat; et in futuro, supra date: quia qui amorem habet verbi, dabitur illi etiam sensus intelligendi quod amat. At qui verbi amorem non habet audiendi, etiam si vel naturali ingenio vel litterarum sibi callere videtur exercitio, nulla verae sapientiae dulcedine gaudebit. Quod etsi specialiter dictum esse videtur de apostolis, quibus charitate fideque potius datum est scire mysterium regni Dei, et de perfidis Judaeis, qui
Abbreviated transcription (Latin):
ter ad fructus usq tempora conser¬
uat. fructificat autem & facit unum
triginta &unum sex caginta & unum
centum. Trigintac uidelicet cum fidem
scaẽ trinitatis electorũ cordib insinua
sexccginta cumperfectionem doc& bons
operationis. Nam quia insenario nurs¬
ro mundi ornatus explecus ẽ rectepe
nobis inregno caclesti p̃mia demonserat.
centũ namq: quae computando indexteram
trans feruntur recte in significatione ponun¬
tur ꝑpauaebeatitudinis. si quidem trigin¬
ta & sexccginta in leuaadhuc manu continen¬
turcentum transeunt addexterã. quãuis enĩ
magna fides quaen obis cognitionẽ nri condi¬
toris reuelat magna sint opera quib: fides
nescit otiosa consum matur in hac tamen
ambosunt uit canecessaria. p̃mium uerofi¬
dei &operationis quod ꝑ dilectionẽ exerce¬
tur infutura ẽ. uita sperandum xxxuiiii¬
Et dicebat illis. Numquid uenitlucer
non neut supercandel abrũ ponatur
Quia supra dixerat a postolis & eis qui cum

Expanded text:
ter ad fructus usque tempora conserter ad fructus usque tempora conservat. Fructificat autem, et facit unum triginta, et unum sexaginta, et unum centum. Triginta videlicet, cum fidem sanctae Trinitatis electorum cordibus insinuat. Sexaginta, cum perfectionem docet bonae operationis. Nam quia in senario numero mundi ornatus expletus est, recte nobis in regno coelesti praemia demonstrat. Centum namque quae computando in dexteram transferuntur, recte in significatione ponuntur perpetuae beatitudinis. Siquidem triginta et sexaginta in laeva adhuc manu continentur, centum transeunt ad dexteram. Quamvis enim magna sit fides, quae nobis cognitionem nostri Conditoris revelat, magna sint opera quibus fides, ne sit otiosa, consummatur, in hac tamen ambo sunt vita necessaria, praemium vero fidei et operationis, quae per dilectionem exercentur, in futura eEt dicebat illis. Numquid accendunt lt sub lecto. nonne ut super candelabrum ponaturcum
Abbreviated transcription (Latin):
In hac dnĩ expositione omnis coruod
requidem uerba sulutis potueru
ad scdutẽ peruenire nequeunt. di
comp̃henditur sunt nãq: qui uerbai
audiunt nulla fide nullo intellectu null
tim temprcondae utilitatis occasione ꝑe¬
redignantur quorũ in disciplinatis ace
cordib: mandatũ uerbũ confestim in mu
spiritus quasi uiae tritae uolucres sem
piunt. sunt qui auditi uerbi & utili
terrendo alios prosperabig

Expanded text:
In hac Domini expositione omnis eorum qui audire quidem verba salutis potuerunt, sed ad salutem pervenire nequeunt, distantia comprehenditur. Sunt namque qui verbum quod audiunt nulla fide, nullo intellectu, nulla saltem tentandae utilitatis occasione percipere dignantur. Quorum indisciplinatis ac duris cordibus mandatum verbum, confestim immundi spiritus quasi vitae tritae volucres semen eripiunt. Sunt qui auditi verbi et utiliterrendo, alios prospera bla
Abbreviated transcription (Latin):
aed quisierat conser
ꝓpellaturus diuitics
itiarum quem cumq: enim super¬
uus diuitiarum decipit appetitus. ne¬
se ẽ moxcurarum aerumna continua¬
m comitcens siue etiam percurrens af¬
gat quid enim aerum nosius illis qui

Expanded text:
acquisierat conservpellaturus divitias, deceptio divitiarum. Quemcunque enim supervacuus divitiarum decipit appetitus, necesse est mox curarum aerumna continuarum comitans, sive etiam praecurrens, affligat. Quid enim aerumnosius illis, qui
Abbreviated transcription (Latin):
lisbene facere meautem non sera¬
HAlia oboritur quaestio quare ihspos
resurrectionem dixerit ad discipulos
ecce ego uobiscum sum. usq: ad consum¬
mationem mundi et nuncloquatur
meautem non semper habetis
sed mihi uidetur in hoc locode praeset¬
tia dicere corporarir quod nequaquam
cumes ita futurus sit postre surrectio¬
nem quomodo nuno in omni conuctuet
Cuius rei memor apostolus ait et sino¬
ueramus ih itrxpm̃ secundum ear nȩ mi
sed nuno iamnouimus euma
praeuenit unguere corpus ue
um in sepulturcm
Quod uos putatis perditionem esse
unguenti officium sepulturae ẽ
Necmirum si mihibonum odorem su¬
ae fidei dederit cum ego proea fusa¬
rus simsanguinem meum
A tendicouobis ubicum que pre¬
dicatum fuerit eu cingelium
istud inumuersum mundum

Expanded text:
illis benefacere; me autem non semillis benefacere; me autem non semAlia oboritur quaestio, quare Jesus post resurrectionem dixerit ad discipulos: Ecce ego vobiscum sum usque ad consummationem mundi ; et nunc loquitur, Me autem non semper habebitis. Sed mihi videtur in hoc loco de praesentia dicere corporali: quia nequaquam cum eis ita futurus sit post resurrectionem, quomodo nunc in omni convictu et Cujus rei memor Apostolus ait: Et si noveramus Jesum Christum secundum carnem, sed nunc jam non novimus eum prum in sepulturam. Quod vos putatis perditionem esse unguenti, officium sepulturae est. Nec mirum si mihi bonum odorem suae fidei dederit, cum ego pro ea fusurus sim sanguinem meum. Amen dico vocis, ubicunque praedicatum fuerit Evangelium istud in universum mundum
Abbreviated transcription (Latin):
Arum quod pas suriu
post dies paucos scut euan¬
gelium suum toto orbe cele¬
brandumNotandum au
tua sicut maria gloriam adep
seactionis exhibuit
staecentrario illequi obsequio eius detra¬
here temeraria lingua nontimuit
pet fidias nota longelateq infamc¬
tuss et dõ simulaitq hominibus merito feic̃¬
tus .e. exosus
sed dñs bonum laude digna remune¬
rans futuras im pii contumelias tacen¬
do praeterut
Et iudas socdriodus unus deduo de¬
cim cibiit ad summos sacerdotes
ut proderet eum illis
In felix iudas dannum quod exeffusi¬
Iorit unguenti sefecisse credebat. uult
magis tri praecio compensure
Neccerte iampostulat summam ut sal¬
tim lucrosa uideretur proditio
sed quasi uile tradens mantipium inpo¬
tes tate ementum posunt quantum
uellent dare ut
Quod autem dixit abit ad summos sacer¬
dotes ut proderet eum illis pstendit
eum non a principibus inuatitum non
ulla necessitate constrictum sponte
propria scelerate mentis in is se consilu
Quicudientes. gauisi sunt et pra¬

Expanded text:
rum, quod passurus post dies paucos sciat, Evangelium suum toto orbe celebrandum. Notandum autem quod sicut Maria gloriam adeptdevotionis exhibuit, ita e contrario ille qui obsequio ejus detrahere temeraria lingua non timuit, perfidiae nota longe lateque infamatus, et Deo simul atque hominibus merito factus est exosus. Sed Dominus bonum laude digna remunerans, futuras impii contumelias tacendo praeteriit. Et Judas Scariothis unus de duodecim abiit ad summos sacerdotes, ut proderet eum illis. Infelix Judas! damnum quod ex effusione unguenti se fecisse credebat, vult magistri pretio compensare, nec certam jam postulat summam, ut saltem lucrosa videretur proditio, sed quasi vile tradens mancipium, in potestate ementium posuit, quantum vellent dare. Quod autem dixit, Abiit ad summum sacerdotem, ut proderet eum illis, ostendit eum non a principibus invitatum, non ulla necessitate constrictum, sed sponte propria sceleratae mentis inisse consilium. Quod audientes gavisi sunt, et pro
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ nubuNt quod autem infestꝰ sed sunt
sicut angeli incuelis.¬
lonaros mau absque ulla labi
rruptionis. absque ullo t̃reu
status actu ꝑ p&ua dĩ uision
dignitatis aequalitatẽ quis qui
dere desiderat nunc mininus ri¬
bus pie agendo concendat
Nemortuis cutẽ quoda
curgant non legi
bro mousi suꝑ rubi ũ quo moa
dixerit illidt̃ inquiens ecosũ¬

Expanded text:
non nubunt. Quod autem infertur, Sed sunt non nubunt. Quod autem infertur, Sed sunt sicut angeli in coelis,ullo mortis metu, absque ulla labe corruptionis, absque ullo terreni status actu, perpetua Dei visione angelicae dignitatis aequalitatem quisquis ascendere desiderat, nunc minimis fratribus pie agendo condescendat. De mortuis autem quod resurgant non legistis in libro Moysi super rubum, quomodo dixerit illi Deus inquiens: Ego su
Abbreviated transcription (Latin):
uiritam miseta morte preptir.
ultimũ &ipsa mundana conuerrit
quam illi absq fructu uitalis operu
exegeruũ quasi uxor infecunda
transibit ⁊
Et respondens ih̃s:cuit illis.
nonideo
erratis. don
scientes
Scripturas
neq
N Prop¬
terea errađ
quia
scripturus
pesciunt:
& quia
scriptu¬
orasignorant
consequen¬
ter nesciunt
uirtutem dĩ:
qui ẽ dĩ uirtus & dĩ sapientia
Cum enim amortuis resur rexe¬
rint: neq oubent. neq hubentur.
sed sunt sicut anceli incaelis
Latina consuetudo greco idiomati
non respondet : Nubere enim proprue
dicuntur mulieres: &uiriuxores
ducere ⁊ sed nos simplicit̃ dictum antel¬
legamus quod nubere deuirisa
& nubi deuxorib: scriptum sit ꝓsi in re¬
surrectione nonnubent neq pubentur :
resurgent ergo corporte quȩ possunt
nubere & nubi : Nemo quippe dicit
delapide & arbore & his rebus que ñ
habent mẽbra genitalia quod non nu¬
bant neq nubantꝰ sed dehis quicum
pos sint nubere: tamen alia ratione

Expanded text:
iritim misera morte praereptis, ad ultimum et ipsa mundana conversatio, quam illi absque fructu vitalis operis exegerant, quasi uxor infecunda transibit. Et respondens Jesus, ait illis: Nonne ideo erratis, non scientes Scripturas neque ? Propterea errant quia Scripturas nesciunt. Et quia Scripturas ignorant, consequenter nesciunt virtutem Dei, qui est Dei virtus et Dei sapientia . Cum enim a mortuis resurrexerint, neque nubent, neque nubentur, sed sunt sicut angeli in coelis. Latina conon respondet. Nubere enim proprie dicuntur mulieres, et viri uxores ducere. Sed nos simpliciter dictum intelligamus, quod nubere de viris, et nubi de uxoribus scriptum sit. Si in resurrectione non nubent neque nubentur, resurgent ergo corpora quae possunt nubere et nubi. Nemo quippe dicit de lapide et arbore, et his rebus, quae non habent membra genitalia, quod non nubant, neque nubantur, sed de his qui, cum possint nubere, tamen alia ratione
Abbreviated transcription (Latin):
nftcmes. Initium dolorum haec
In euangelio lucae Itacriptum ẽ eet
raemotus magnier̃ ꝑloca. & pestilendi¬
ce & fames: Constataut̃ haec apteul¬
timos a cerbissimosq: dolores. quib omi¬
nis ẽ. uastata. immo erasa ꝓuintia
hoc e tempore iudaicae seditionis ad
litterã contigisse Potest uero regnu
suꝑ regnum & pestilentia eorũ quoru
sermo serpit ut cancer & fames audi¬
en di uerbidĩ & commotio uniuersae
terrae & auera fide separatio inherio¬
cis magis intellegi. qui contraseinuict
dimicantes: ec clesice uictoria faciunt
Quo aut̃ merito hiero solrmis acpuin¬
tiae iuda eorũ uniuersae tot inro¬
ganda fuerint aduersa. dñs sub¬
dendo manifestat cum dicit.¬
genim uos in conciliis & in sypazo

Expanded text:
fames. Initium dolorum haec. In Evangelio Lucae ita scriptum est: Et terraemotus magni erunt per loca, et pestilentiae et fames . Constat autem haec ante ultimos acerbissimosque dolores, quibus omnis est vastata, imo erasa provincia, hoc est tempore Judaicae seditionis, ad litteram contigisse. Potest vero regnum super regnum, et pestilentia eorum quorum sermo serpit ut cancer, et fames audiendi verbum Dei, et commotio universae terrae, et a vera fide separatio, in haereticis magis intelligi, qui, contra se invicem dimicantes, Ecclesiae victoriam faciunt. Quod autem merito Jerosolymis ac provinciae Judaeorum universae tot eroganda fuerint adversa, Dominus subdendo manifestat cum dicitenim vos i
Abbreviated transcription (Latin):
duritia frigoris ꝓhib& ad solitudine
pgere & in montib desertisq latitare
sucdtero aut traens gressio legis ẽ. si fu¬
gereuoluerint aut mors inminens si
rem anserint sicutem de consum ma¬
tione mundi intellegitur. hoc p̃cipitur
neq ut otiosi Inopere dĩtorpeamus uistu¬
tum sabbato. Hccec & enim dñi locutio par¬
tim ad captiuitatẽ iudaica᷑ pastim addie

Expanded text:
duritia frigoris prohibet ad solitudinem duritia frigoris prohibet ad solitudinem pergere, et in montibus desertisque latitare; in altero aut transgressio legis est, si fugere voluerint, aut mors imminens, si remanserint. Si autem de consummatione mundi intelligitur, hoc praecipit neque otiosi in opere Dei torpeamus virtutum sabbato. Haec enim Domini locutio partim ad captivitatem Judaicam quae
Abbreviated transcription (Latin):
dens animo carnalicctam quã inccura
libera spiriteliter uiuit. Nedescendat
ad infimos actus pristina e conuersatio¬
uis neq ea quae reliquerat mundi
carnis ue desideria rep&ct. Domustaq
prao uel mundus hic uel ipsa inqua degi¬
mus prc̃ intellegenda ẽ caro¬
ehubemus. Et quioperator mexeles
acs. cutpaulus & apollo plantat &
non respiciat spem scecularem cu
Vte p̃sente captiuitate pregnantib
& Nutrientib: quarum uel uteri uel ma¬
nus filiorum sarcina p̃grauatae fugue
necessitatem nonminimum impediunt
leger egum historiam ubiuxor lonathae
iclum captiuitatis p̃p. pera fuga uitu¬
do lcpsum sinufiliũ ꝑp&uo clacudũ raeo¬
amOra te uero ut hieme nonficant¬
u In matheo scriptum .ẽ.  orate autem
ut nonfiat fugicurã hieme uel scbbato
Si decaptiuitate hierus alem uoluer¬
mus accipere quando atito & uespasia¬
nocaptac ẽ. Ora tedebent nefuga eor
hieme uł sabbato fiat quia incdltero

Expanded text:
dens animo carnalia, tanquam in aura dens animo carnalia, tanquam in aura libera spiritualiter vivit, ne descendat ad infimos actus pristinae conversationis, neque ea quae reliquerat mundi carnisve desideria repetat. Domus namque nostra, vel mundus hic, vel ipsa in qua degimus, nostra intelligenda est caroDeo habemus . Et qui operatur in Ecclesia, ac sicut Paulus et Apollo plantat et rigat , non respiciat spem saecularem, cuVae praesenti captivitate praegnantibus et nutrientibus, quarum vel uteri vel manus filiorum sarcina praegravatae, fugae necessitatem non minimum impediunt. Lege Regum historiam, ubi uxor Jonathae malum captivitatis praepropera fuga vitando lapsum sinu filium perpetua claudum recepit. Orate vero ut hieme non fiant. In Matthaeo scriptum est: Orate autem ut non fiat fuga vestra hieme vel sabbato. Si de captivitate Jerusalem voluerimus accipere, quando a Tito et Vespasiano capta est, orare debent ne fuga eorum hieme vel sabbato fiat, quia in altero
Abbreviated transcription (Latin):
tia xp̃iani longius discesser̃. ut
ec clesiastica narrat historia. &
tirnsiorda nex secedentes mane¬
bantad tempus inciuitate pella
sub tutela agrippae regis iudaeoꝵ
cuius in actib: apostolorum mentio ẽ
quicum e quae sibi obtempera reuo¬
lebat paste iudcceorũ semꝑ romano¬
rũ imperio subditus a gebat. Iuxta
uero sensus spiritales cum uiderim
ab hominatianem desolationis stare
ubi ũ deb& hoc ẽ hereses & flagitia
regnare int eos quicaelestib mrs¬
teriis uidebantur. eẽ coxsecracti. Cu
operantes ini quitatem. loquentes men¬
daciũ uiros sanguinum & dolosos
quos ab hominatur dñs. pacem fide¬
lium turbare ꝑpenderimus. Tunc qui¬
cumq: in iud ccea hoc ẽ in confessione
ueraefidei ꝑsistimus. Nonterrenis infi¬
misq actib: mancipari. sed tanto alti¬
us uistutum culmen debemus ascende¬
re quanto plures ampla & errabun¬
da uitiorum sequii tenera uidemus.
Tunc qui suꝑ tectum .ẽ. hoc ẽ. qui exce¬

Expanded text:
cia Christiani longius discesserant, ut cia Christiani longius discesserant, ut ecclesiastica narrat Historia, et trans Jordanem sedentes, manebant ad tempus in civitate Pella sub tutela Agrippae regis Judaeorum, cujus in Actibus apostolorum mentio est, qui cum ea quae sibi obtemperare volebat parte Judaeorum, semper Romanorum imperio subditus agebat. Juxta vero sensus spiritales, cum viderimus abominationem desolationis stare ubi non debet, hoc est haereses et flagitia regnare inter eos qui coelestibus mysteriis videbantur esse consecrati, cum operantes iniquitatem, loquentes mendacium, viros sanguinum et dolosos quos abominabitur Dominus, pacem fidelium turbare perpenderimus, tunc quicunque in Judaea, hoc est in confessione verae fidei persistimus, non terrenis infirmisque actibus mancipari, sed tanto altius virtutum eulmen debemus ascendere, quanto plures ampla et errabunda vitiorum sequi itinera videmus. Tunc qui super tectum est, hoc est qui exce
Abbreviated transcription (Latin):
ubi non deb& In mathea scrip¬
tum est stantem in loco sco
Quod unum omnimodis Idemq
significat
quia nimirum in loco scõ
non deb& abhominatio stare de¬
solationis¬
quando autem ad intellegentia
ꝓuocamur mrsticum monstratur
eẽ quod dictum est. Potestaut̃
simpliciter aut deantix p̃oaccipi
aut deimagine caesanis quãc epila¬
tus posuit ix templo aut de adri¬
ani equestri stactua qua e in ipso
scõ scorum loco multo tempore st&it.
Abhominatio quoque secundum
u&erẽ scripturam. Idolũ nuncupat
&i durco ad didit de solationis quod
indesolato templo atq: deserto ido¬
lũ positũsit. Iunc qui in iudȩt sunt
fuziđnt in montes & quisuꝑ tectu
ne descendat in domum nec intro eał
tollere aliquid dedomosua & qui in
agro erit nonreuertatur rarotolle
Haec uctubitteram factant constat
cumiadi piriquante rantano bello co
ext̃minio iudaica egentis oraculo
ammoniti omnes quierant inꝓuit¬

Expanded text:
ubi non debet, in Matthaeo scripubi non debet, in Matthaeo scriptum est: Stantem in loco sancto ; qui unum omnimodis idemque significat, quoniam nimirum in sancto loco non debet abominatio stare desolationiQuando autem ad intelligentiam provocamur, mysticum monstratur esse quod dictum est. Potest autem simpliciter aut de Antichristo accipi, aut de imagine Caesaris quam Pilatus posuit in templo, aut de Adriani equestri statua, quae in ipso sancto sanctorum loco multo tempore stetit. Abominatio quoque secundum veterem Scripturam idolum nuncupatur. Et idcirco additur, desolationis, quod in desolato templo atque deserto idolum positum sit. Tunc qui in Judaea sunt fugiant in montes. Et qui super tectum, ne descendat in domum, nec introeat tollere aliquid de domo sua. Et qui in agro erit, non revertatur retro tollere Haec juxta litteram facta esse constat, cum appropinquante Romano bello et exterminio Judaicae gentis, oraculo admoniti, omnes qui erant in provin
Abbreviated transcription (Latin):
fuisse compl&um ecclesias¬
e testantur historiae : in
refestur: quod a postoli omnes cx¬
to ante excidium iudeae pro¬
tiae ad praedicandum euange¬
um toto fueriNt orbe dispersi
recepto ia cobo ⁊ebedaei & ia cobo
fratre dñi : qui prius iniudea pro
uerbo euangelii sanguinem fude
a discipulorum de excidio acper¬
dictione sue gentis esse contris¬
tanda . Hoc eos solatio alleuat
ut possent sibi &iam iudceis ab¬
uectis socios nondeforre gaudii
regnique caelestis. Immo plures
multo quam deiudaea perirent:
exomnibus toto orbe nationibus
esse colligendos
tcum duxerint uos traden¬
tes nolite praecogitare
quidlo quamim sed quod da¬
um ꝓpt̃ xpm̃ ducimur adiudices
offerre. C&erum ipse xp̃s qui in no¬
pondendo gratia ministrabitur
Hoc inpersecutionibus fiericre¬
bro uidimus nec ullus est inter
eos fidus affectus quorum di¬
uersa fides ẽ
Cum celtem uideritis abho¬
minatiobem desolationis
s tantem ubi non deb& qui
sleget in tellezat.
Pro eo quod marcus ait stante

Expanded text:
fuisse completum Ecclesiasticae testantur historiae, in quibus refertur quod apostoli omnes multo ante excidium Judaeae provinciae ad praedicandum Evangelium toto fuerint orbe dispersi, excepto Jacobo Zebedaei, et Jacobo fratre Domini, qui prius in Judaea pro verbo Evangelii sanguinem fuder corda discipulorum de excidio ac perditione suae gentis esse contristanda, hoc eos solatio allevat, ut nossent sibi etiam Judaeis abjectis, socios non defore gaudii regnique coelestis, imo plures multo quam de Judaea perirent ex omnibus toto orbe nationibus esse colligendos. Et cum duxerint vos tradentes, nolite praecogitare quid loquamini, sed quod daChristum ducimur ad judices, offerre; caeterum ipse Christus qui in nopondendo gratia ministrabitur. Hoc in persecutionibus crebro fieri vidimus nec ullus est inter eos fidus affectus, quorum diversa fides est. Cum autem videritis abominationem desolationis stantem ubi non debet, qui legit intelligat. Pro eo quod Marcus ait: Stantem
Abbreviated transcription (Latin):
ut cumpendener. Erubes cat ulu
quidicere uudet omnes homines abso
tumqu n nocentes peromnia quamsa
adum quundo creatus ẽ: Quid enimbi
istepuer utubin funtia de monio ueru
a cerbis simo s non ullo originalis per¬

Expanded text:
ut eum perderet. » Erubescat Julianus, qui dicere audet omnes homines absqutam innocentes per omnia, quam fuit Adam quando creatus est. Quid enim habuit iste puer, ut ab infantia a daemonio vexaretur acerbissimo, si nullo originalis pe
Abbreviated transcription (Latin):
Perspicue ostendit quaredixerit
dedie autem illo uelhora nemos cit ne¬
q angeli inccelo raeq filius riisi pater.
quod non expediat scire apostolis ut
pendulcie exspeciationis incerto sem¬
per eum credant esseuenturum que
ignorant : quando uenturus sit
Et non dixit quia nescimus qudora
dns uenturus sit. sed nescitis
praemissoq patris stimilias exemplo
curreticeat consum matonis diemma¬
ifertius docet dicens
idigilate ergo nescitis enim quando
dns domus geniat sero anmedico
pocte angolicantu anmane¬
Et cum uenerio repente inuemi¬
cit uos dornheꝯ tes.
Homo dutem qui peregre profectus
reliquit domum suam: hauddubium
quinxps sit qui ad patrem postresur¬
ctuonem uictor ascendens etclesi
icorporaliter reliquit quatamtr
num qua diuinae presidio psentiae
deftituit manens in illa omnib: diebius
qr ad consummationem saeculi
amur eterumm lod propriae tera¬

Expanded text:
Perspicue ostendit Dominus quare dixerit: De die autem illo vel hora nemo scit, neque angeli in coelo, neque Filius, nisi Pater. Quia non expediat scire apostolis, ut pendulae exspectationis incerto semper eum credant esse venturum, quem ignorant quando venturus sit. Et non dixit, quia nescimus, qua hora Dominus venturus sit, sed nescitis. Praemissoque patrisfamilias exemplo, cur reticeat consummationis diem, manifestius docet, dicens: Vigilate ergo; nescitis enim quando Dominus veniat, sero, an media nocte, anne cum venerit, repente inveniat vos dormientes. Homo autem qui peregre profectus, reliquit domum suam, haud dubium quoniam Christus sit, qui, ad Patrem post resurrectionem victor ascendens, Ecclesiam corporaliter reliquit, quam tamen nunquam divinae praesidio praesentiae destituit, manens in illa omnibus diebus usque ad consummationem saeculi. Carnis etenim locus proprie ter
Abbreviated transcription (Latin):
breui abit dies
Haec & enim tribulatio quanto c&e
namque tribus annis
ac dimidio danihelis proph&iue
nis conicipotest ecclesia peror¬
bem inpugnatura. eẽ creditur¬
Et tunc siquis uobis dixe¬
rit ecce hic estxp̃s ecce
illic. necredideritis
Exsurzent enim pseudo¬
E dabunt signa & porter¬
ta ced seducendos si fieri
potest &i am electos
Quidam haec ad captiuitictis
iuda icae tempus referun
ubi multi xpos se es sedi¬
centes deceptas postse cat¬
uas populi trahebant.
sed notandum quod inilla mi¬
serabilis & miseraeciui tatis
obsidione nullus erat fidelis
ad quem diuina exħortatione
peruersos magistros sequer&
fieri deber&
uerum omnes pacriter & mino¬
res & maiores & obsessi & obsi¬
dentes. alieni a xp̃o obduraban
VN de melius deherxicis accipien¬
dum qui contra ecclesiam uenu¬
entes xpõs se esse merati¬
rentutriin Quorum primis
symor magus fuit extre¬
mus acuter Ille maior
sed imirlir diebuo portotribia¬

Expanded text:
breviavit dies. breviavit dies. Haec etenim tribulatio quanto caetNamque tribus annis ac dimidio, quantum de prophetia nis conjici potest, Ecclesiam per orbem impugnatura esse crediturEt tunc si quis vobis dixerit: Ecce hic est Christus, ecce illic, ne credideritis. t enim pseudoet dabunt signa et portenta ad seducendos, si fieri potest, etiam electos. Quidam haec ad captivitatis judaicae tempus referunt, ubi multi christos se esse dicentes, deceptas post se catervas populi trahebant. Sed notandum, quod in illa miserabilis et miserae civitatis obsidione nullus erat fidelis, ad quem divina exhortatio, ne perversos magistros sequeretur, fieri deberet: verum omnes pariter, et minores et majores, et obsessi et obsidentes, alieni a Christo durabant. Unde melius de haereticis est accipiendum, qui contra Ecclesiam venientes christos se esse mentirentur. Quorum primus Simon Magus fuit, extremus autem ille major Sed in illis diebus post trib
Abbreviated transcription (Latin):
dengruunt: quando non solum
as consuerant ingerenda sunt fideli
sed quod grauius. ẽ signorum quo
noperatio eos qui tormenta ingerco
mitabitur. Testecipostolo quiait: Cuu
cduentus secundum operationem sa¬
tanae. In omni seductione. signis & ꝓ
digiis mendacii.: Quanta enim saepe
mracula. quod uirtutes sci mastrres
coram ꝑ secutorib fecer̃. Nec tamen cre¬
dereilli fieq a ꝑsequendo cessare uolu¬
crunt quis ergo ad fidem conuestit᷑
incredulus cuius iamcredentis non pa¬
u& et concutitur fides quando ꝑsecu¬
corpi&atis fit &iamoperator uirtu¬
tis Idemq: ipse qui tormentis sceuit
ut xp̃s neg&ur. prouocat miraculis
ut an tixp̃o credatur
quod ergo in his suffugium quacesper
rema nebit electis : nisiut suꝑna grati¬
a quece uistutum pactientice piis largi¬
tur potentiam ꝑsequendi ac̃tribulan¬
dicitius dematimpus. unde prouida
pi&ate subiungitur
Et nisibreuias set dñs dies non
fius fot salua omnis cato
sed proptet electos quos elegit

Expanded text:
ngruunt, quando non solum s consueverunt, ingerenda sunt fidelibus, sed quod gravius est signorum quoque operatio eos qui tormenta ingerunt, comitabitur: teste Apostolo, qui ait, Cujus est adventus secundum operationem Satanae, in omni seductione, signis, et prodigiis mendacii . Quanta enim saepe miracula, quot virtutes sancti martyres coram persecutoribus fecerunt, nec tamen credere illi neque a persequendo cessare voluerunt. Quis ergo ad fidem convertitur incredulus, cujus jam credentis non pavet et concutitur fides, quando persecutor pietatis fit etiam operator virtutis, idemque ipse qui tormentis saevit ut Christus negetur, provocat miraculis ut Antichristo credatur? Quod ergo in his suffugium, quae spes remanebit electis, nisi ut superna gratia quae virtutem patientiae piis largitur, potentiam persequendi ac tribulandi citius demat impiis? Unde provida pietate subjungitur. Et nisi breviasset Dominus dies, non fuisset salva omnis caro. Sed propter electos quos elegit,