comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
um ꝓponatis pũpillor n̾oꝵ
matrem diu̾sis tp̃rib ac disso¬
ms uolintatib duos codicil¬
los ordinasse indubium nõ u¬
uenit to ꝙ priori codicillo mi¬
scupfat peum in ꝙͥ postea se¬
crepta sue uolintatis ꝯtule¬
rat. si aprioris tenore disc̾pat
⁊ oriam uoluntatem otinet
on itcrco mũnus ꝙ̃ ab intesta¬
to te absente codicillos m̃r tua
ẽ. si igi scriptura neld codi¬
cillor prĩs ti fuit plata. nt
aliquio expeti hac possit asse

Expanded text:
um proponatis pupillorum vestrorum matrem diversis temporibus ac dissonis voluntatibus duos codicillos ordinasse, in dubium non venit id, quod priori codicillo inscripserat, per eum in quem postea secreta voluntatis suae contulerat, si a prioris tenore discrepat et contrariam voluntatem contineton idcirco minus, quod intestato te absente codicillos mater tuest. si igitur scriptura velut codicillorum patris tui fuit prolata, ut aliquid ex hac
Abbreviated transcription (Latin):
dubietas nr̃e serenitati sugge¬
⁊ pp̃ suos qui supplicõ affici¬
untur sub eod̾tecto ꝯmoran:¬
tes a nõ suum auxiliũ dño
piisidi as occiso p̾bentea uetes
cum ctum nofacumt quis ĩ¬

Expanded text:
dubietas nostrae serenitati suggeet servos, qui supplicio adficiuntur sub eodem tecto commorantes et non suum auxilium domino per insidias occiso praebentes. Veteres enim certum non faciunt, qui in
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. pp̃ amplissum ordims
ꝯsultum hrditas a fisco ne̾¬
dicant᷑. ⁊ io agicansa aput
pcuratorem meum d. qr nõ
co tp̃r pupilli fut.¬
uł codicillos adimi nõ potint
qr tñ testatrix noluntatem
suam nõ m̾en. unũ ex ħ̾rdi¬
bꝰdeclarau̾at. m̾ito eius porto
nonue ad aliũ tñslata ẽ. lib̾¬

Expanded text:
sunt, propter amplissimi ordinis consultum hereditas a fisco vindicatur et ideo agi causa apud procuratorem meum debet, quia non eo tempore pupilli fuvel codicillos adimi non potuit. Quia tamen testatrix voluntatem suam non mereri unum ex heredibus declaraverat, merito eius portio non iure ad alium translata fi
Abbreviated transcription (Latin):
redt̾e. n enimbonefidi posso¬
res añ ꝯtrou̾siam illatam ni¬
tentur fuisse. qui debitum of¬
ficium pictatis scientes omi¬
ẜint ex hrditate an̾ .rr̃. distra¬
ctanim uł a debitorib accepte¬

Expanded text:
reddere. Neque enim bonae fidei possessores ante controversiam illatam videntur fuisse, qui debitum officium pietatis scientes omiserint Ex hereditate autem rerum distractarum vel a debitoribus accept
Abbreviated transcription (Latin):
maradr̾o que crca roft̾a est.
inuemimus aut mea nlłam u̾¬
moni quedam de in lib̾titib
relictis intesto necati testato
btate fu̾ant nħ̾ testodonati¬

Expanded text:
ta est, invenimus autem in ea nullam memovit quaedam de libertatibus relictis in testamento necati testatorbertate fuerant in hoc testament
Abbreviated transcription (Latin):
ancille de qͣ ãgio ad u¬
mr̾em tuam ꝑtinunt
nec unc apr̃e tuo uemmda¬
ta c̾ eiuo ꝓprietatẽ tibi uendi¬
care paratuo es. p̾ses. puincie
erhibi eam ubebit. ut aput
indicem de reiu̾ntate quera

Expanded text:
ancillae, de qua agis, ad matrem tuam pertinuit nec iure a patre tuo venumdata est eiusque proprietatem tibi vindicare paratus es, praeses provinciae exhiberi eam iubebit, ut apud iudicem de rei veritate quaera
Abbreviated transcription (Latin):
alio illatum corpus in p̾am
tua mortuum aliquis inlo
mtum n ueniren obligari
a quoꝙͣ ꝓhibente uris reli¬
gione posse. indubium no
bum huius erogoasse te bo

Expanded text:
alio illatum corpus in puramtua mortuum aliquis in lomentum neque venire neque obligari a quoquam prohibente iuris religione posse in dubium nonbum eius erogasse te boni
Abbreviated transcription (Latin):
Iros tuas ꝯmodauit. aũ de¬
posuit. id cuius p̾cib memi¬
sti adñsus tenentem ad cri¬
uti potes. q si pactus sit. ut
tibi restituantur. si qd̾ a qui
hibio. ¶Si no nec ciuilinet¬

Expanded text:
res tuas commodavit aut deposuit is, cuius precibus meministi, adversus tenentem ad exhiuti potes. Quod si pactus sit, ut tibi restituantur, si quidem ei hiberis: si vero nec civili ne
Abbreviated transcription (Latin):
I cum patruo nr̃o haac odone
dinisionem fecistis. ut se nu¬
llum dolum malum adhibu¬
isse uraret. nͨ fidem placitr
ad hibut quo ininus ros qĩ¬

Expanded text:
i cum patruo vestro hac condicione divisionem fecistis, ut se nullum dolum malum adhibuisse iuraret, nec fidem placitis exhibuit, quominus res i
Abbreviated transcription (Latin):
a p̃side. ꝓuincie inmetallum
dampnatum dicas. quo mag̾
in p̾sentite agente. ut asseũas
iam nũc fides uͥi possit illumi¬
nari p̾fectum p̾torio adire quic
ꝓsua iusticia reformabint

Expanded text:
a praeside provinciae in metallum datum dicas, quo magis in praesenti te agente, ut adseveras, iam nunc fides veri possit illuminari, praefectos praetorio adire cura,pro sua iustitia reformabunt
Abbreviated transcription (Latin):
obiciend̾ et uidici. si reus moto
aliquo fint elapsus. nam ip̃m o
pcul ab offõ eg̾it. ad uitorẽ eiuo u¬
pari iubemus uigilare cura ⁊ cad̾
statiumꝰ legie seu̾itate ꝯstringi.
Ehus quos tenet carc.¶o yr
ut añ ꝯuictos nelor pena subdu¬
cat.ĩ libantos custodia diut̾ria

Expanded text:
obiciendum esse iudici, si reus modo aliquo fuerit elapsus. Nam ipsum vprocul ab officio egerit, adiutorem eius pari iubemus invigilare cura et eadem statuimus lhis quos tenet carcer ut aut convictum velox poena subducat aut liberandum custodia diuturna
Abbreviated transcription (Latin):
rintea uo exbito. no ꝑfeirtas
nimicas ⁊ inbentes ossib mitꝰ¬
ti o. s plixiores cathenas si crip¬
minis alitas in cathenas acbita¬
tem postulauit. ut ⁊ cinciatote¬
sit pͥmaneat substoa custoda
nec u̾o sedis intime patitene¬
pata luce uegetari sublenan. ꝗ¬
uͥ nor geminauit custodiam i
uestibllis carcerum ⁊ salubrib
locis recipiat. ac reu̾tente iterũ
dic ad primũ solis ortu illico
ad pu. lun̾ reduci. nec penis car¬
ẜum norus nõ satis sener ẽc̃ di¬
nocitꝰ. illud ⁊̃ obsuabit. ut nqq
hus qui strator fungunt offo
ni ministris eor liccat crutelitatẽ
suam actusatorib utente ⁊ ĩ nõ¬
centeo int̾ carcer ceptaleto daie.
aut subcc̃too andiencia longau
trabe ꝯsumert. nec enmietimutoĩs
nebit si. iliq̃ debitum ult debitꝰ
strator ex bausit. ⁊ statim eum
ministros capitali pent subictit.

Expanded text:
ri. Interea vero exhibito non ferreas manicas et inhaerentes ossibus mitti oportet, sed prolixiores catenas, si criminis qualitas etiam catenarum acerbitatem postulaverit, ut et cruciatio desit et permaneat fida custodia. Nec vero sedis intimae tenepata luce vegetari, et, ubi nox geminaverit custodiam, vestibulis carcerum et salubribus locis recipi, ac revertente iterum die, ad primum solis ortum, illico ad publicum lumen educi, ne poenis carrum, noxiis non satis severum esse dignoscitur. Illud etiam observabitur, ut neque his qui stratorum funguntur officio neque ministris eorum liceat crudelitatem suam accusatoribus vendere et innocentes intra carcerum saepta leto dare aut subtractos audientiae longa tabe consumere. Non enim exisnebit, si aliquem ultra debitum stratorum exhauserit et non statim eum ministros capitali poena subiecerit.
Abbreviated transcription (Latin):
iunici supplitõ in ipa supre¬
moꝵ suoꝵ sorte soci andus uut
erpi se posse ꝯfitens. aut stu¬
dio.aut priuilio nomman. cũ
net̾is iurio. iuctas de se ꝯfesso:
neᷤ int̾rogari quid̾ de alior oscia
miat nemo igit deaprio crimnie
ꝯfitentem sy scrutetir oscien

Expanded text:
imici supplicio in ipsa supremorum suorum sorte sociandus, aut eripi se posse confidens aut studio aut privilegio nominati, cum veteris iuris auctoritas de se confessos ne interrogari quidem de aliorum conscientia sinat. Nemo igitur de proprio crimine confitentem super conscien
Abbreviated transcription (Latin):
que ĩ magnitutiem utelicet:
criminis tp̃o designent. ut. ai¬
tutram ꝑte̾ dignma legumte¬
n̾e possit auc̾tas. ꝙ statutum:
si fint forte ꝯtemptum: bñ
qui croffito ingrediũtui sccre¬
natoe̾ ferient. ¶op̃r
ccus. itonis ordinem iamdud
saripotuit. extimct᷑. ne sbiecta
innocentiam fenamns. s quis¬
quis ille c̾ qui criminitendit.
inuidiciũ ueniat nom̾rcundi

Expanded text:
quae magnitudinem videlicet criminis tempusque designant, ut alterutram partem digna legum tenere possit auctoritas. Quod statutum si fuerit forte contemptum, hi qui ex officio ingrediuntur secrenatione ferieccusationis ordinem iam dudsari potuit aestimetur, ne subiectam innocentiam faciamus. Sed quisquis ille est qui crimen intendit, in iudiciu
Abbreviated transcription (Latin):
suam ⁊ tupis ꝯiũctõr
maclam excogitantẽ ingenu¬
tatis collusione. ac fłe captiui¬
tatis uelam̾̃to ap̃ ꝯpetentẽ iuidi¬
cem obtege uoluisse. ꝓponas.
nec lib̾tatẽ ci mr̾em tuam dediᷤ¬
se. s in solam ingenuitatẽ. eũ
nnde uoluntatis m̾dato ꝓdu¬

Expanded text:
suam et turpis coniunctionis maculam excogitandae ingenuitatis collusione ac falsae captivitatis velamento apud competentem iudicem obtegere voluisse proponas nec libertatem ei matrem tuam dedisse, sed in solam ingenuitatem eum nudae voluntatis mendacio
Abbreviated transcription (Latin):
nadragnita diebõ qui ma¬
nspio cerimoniaꝵ pascha¬
le tp̃c anticipant omnis
cognitõ inlibeat᷑ crimm¬
mines dies iubenus eẽ i
indulgentior anmis accep̾¬

Expanded text:
adraginta diebus, qui auspicio cerimoniarum paschale tempus anticipant, omnis cognitio inhibeatur crimimnes dies iubemus esse iindulgentior annus accep
Abbreviated transcription (Latin):
lem siũ cuulem sũ celestiu
oraculo inuetito nocauit ex¬
amine. aut crecutõm popo¬
sc̃it militarem actor quide
ꝓpoĩti negocii actõne młcte.¬

Expanded text:
lem sive civilem sine caelesti oraculo in vetito vocabit examine aut exsecutionem poposcerit militarem, actor quidem propositi negotii actione multe
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃s acunctis ire cęlebra¬
tur in quib ⁊ p̾dictis sancti¬
ssimio dieb ne spectaculo¬
rum copiam referamus in
dies solis quos dm̃cco rite
dir̾e maiores ꝗ repetito ĩsese
calculo renoluũtur p̾arem ac¬

Expanded text:
gistrae a cunctis iure celebratur: in quibus etiam praedictis sanctissimis diebus neque spectaculorum copiam reseramus. In et dies solis, quos dominicos rite dixere maiores, qui repetito in se calculo revolvuntur. Parem
Abbreviated transcription (Latin):
ad pporia ꝯmutent. Hos enim m̃¬
cature insistentes non in mexito¬
una cumihus cum quibus con¬
ambitone cumq licenciam ꝗ¬
quingentorum sȩragnita colli¬
giatorum mimero maneat n¬
nuilliq hus addendi mutandi

Expanded text:
mitentur. hos enim mercaturae insistentes non immeritouna cum his, cum quibus conambitione, omni licentia quingentorum sexaginta trium collegiatorum numerus maneat nullique his addendi
Abbreviated transcription (Latin):
primunt᷑ int̾ litigatores au¬
diam tuam imptiri tebebis
ne mctu̾as ne p̾uidices cla¬
rissimio uiris cum diuus
clandius huius rei rectore
punicie q disceptatorẽ ⁊ si

Expanded text:
primuntur, inter litigatores audientiam tuam impertire debebis: nec metuas, ne praeiudices clarissimis viris, cum divus Claudius huius rei rectorem provinciae et disceptatorem et, si
Abbreviated transcription (Latin):
ñe. ac ne ĩ fraudem legum ao¬
t᷑ ⁊ titulis qui humo dolo scie̾¬
tes cumnenerint afficiendist̾
hac ꝑte ꝯsensũ p̾br̾nt. ut li¬
sit posẜor q uras ⁊ titulum il¬
late solempint̾ pulsatõms er¬
cepit ꝯͣditorus liblłis ant titu¬
lis altius nom̃ credid̾it ing̾en¬

Expanded text:
e. Ac ne in fraudem legum adet titulis, qui huiusmodi dolo scientes conivent, adficiendi sunt hac parte consensum praebuerint, ut lisit possessor et iuris et titulum illatae sollemniter pulsationis econtradictoriis libellis aut titulis alterius nomen crediderit inseren
Abbreviated transcription (Latin):
did̾it fortunoꝵ sesuar & ca¬
pitis sciat sb̾iturũ eẽ discri
distrahi .pii.canonis frum̃¬
ta dio uendentes ⁊ em̾tes sci¬
ant se capitali pene e̾ sbden¬
ores qd̾ ꝙ stilũ p̾scriptoiso
incutrant inferiores aut in¬
liores ꝙ ꝑsone capitis supp¬

Expanded text:
diderit, fortunarum se suarum et capitis sciat subiturum esse discridistrahi publici canonis frumenta dicuntur, vendentes et ementes sciant capitali poenae se esse subdenores quidem stilum proscriptionis incurrant, inferiores autem vilioresque personae capitali supp
Abbreviated transcription (Latin):
uitet legatano eum nõ statim
acquin sc̃ue. s expectandum
pupillo mortuo locus fu̾it.x
penso fiat lib̾tas ⁊ statu lib̾m
telligatur ita ⁊ ex nr̾a int̾pret.a¬
cõne ⁊ sine adiectone lib̾titis
Etisionẽ nr̃a ꝙ̃ fecimus sancti¬
entes eum qui a dommo suo
sine lib̾tate hr̃s instituitur in¬
deri lib̾tatem accepisse inꝓpria
frmitate durante.si quis suũ
suum pure quid̃ hrdem institu¬
it lib̾tatem aũsb ꝯdõne eidona¬

Expanded text:
ur legatario eum non statim adquiri sancire, sed expectandum pupillo mortuo locus fuerit spenso fiat libertas et statuliber intellegatur, ita et ex nostra interpretatione et sine adiectione libertatis ecisione nostra, quam fecimus sancientes eum, qui a domino suo sine libertate heres instituitur, videri libertatem accepisse, in propria firmitate durante, si quis servum suum pure quidem heredem instituit, libertatem autem sub condicion
Abbreviated transcription (Latin):
sunm ꝗ hr̾dem instituant. sñ
lib̾tate. ⁊ ittm alii ꝑ legatumen̾¬
cumnet̾es ⁊ aliam ꝓposuerunt
ambiguitatem dicentos. si quis
suum suum intestõ quid̾ hr̃de

Expanded text:
m instituant sine libertate et item alii per legatum euncum veteres et aliam proposuerunt ambiguitatem dicentes, si quis servum suum in testamento quidem heredem
Abbreviated transcription (Latin):
ctatis sue. an postea decesẜit sb̃:
te primo cautm̃ hu̾it sb̃stitut᷑
q pris hr̃s ertitit. co defuncto
adte omnimo eius ꝑtincat u¬
successio. si no sustituto ⁊ m¬

Expanded text:
tatis suae annum an postea decesserit. Nate primo casu tantum habuit substitutum et patri heres extitit, eo defuncto ad te omnimodo eius pertineat successio. Si vero substitutio
Abbreviated transcription (Latin):
tatem ei fauore pupilloꝵ impo
suisse. ¶ Quare no ħ ⁊ in h̃r¬
ditate. ⁊ hum. anius fauore li¬
b̾tatis inducimus. ut siꝗs
sico. n cam effusus uet̾um at¬

Expanded text:
tatem ei favore pupillorum imposuisse, quare non hoc et in hereditate et humanius et favore libertatis inducimus, ut, si qsitio neque tam effusus veterum at
Abbreviated transcription (Latin):
indulgemus. ut si filium uł
nepotem uł. ꝓnepotem aiuꝰ¬
cum serus beant. nec alia plos
descentencunmeis sit. iste tñ si
filius. ns filia. uł nepos. uł nep¬
tis. uł. pnepos. uł ꝓneptis m̾¬
te captus uł m̃te capta ꝑpetuo
pentib łima portone eiuł eis
oriatur. ita tñ ut si postea resi

Expanded text:
indulgemus, ut, si filium vel nepotem vel pronepotem cuiuscumque sexus habeant nec alia proles descendentium eis sit, iste tamen filius vel filia vel nepos vel neptis vel pronepos vel proneptis mente captus vel mente capta parentibus legitima portione ei vel eis mentum eorum oriatur, ita tamen, ut, si postea resi
Abbreviated transcription (Latin):
aput.antiquos legum auctors
utr̃ne tt̃ uoluit sb̃stitutum ad¬
eius in pͥmactate decesẜit. an
altutro decetente illico sb̃stitu¬
tus menis ꝑtem succedat. ⁊ p¬
placuit sabmo sb̃stõm locum

Expanded text:
apud antiquos legum auctores, utrumne tunc voluit substitutum adeius in prima aetate decesserit, an alterutro decedente ilico substitutus in eius partem succedat, placuit Sabino substitutionem
Abbreviated transcription (Latin):
tua fu̾it aquo cum collegio sci
offõ.uł in hac sacratissima cuu¬
tate. uł iprouincuo postulata
ne quaꝙͣ er descripto̾e sumptus
colligi patim. s eius cuius ad ho¬
norem petit expensis ꝓprus statu¬
am collocan p̃̾cipimus. de hiis¬
m ad statuas. uł uitan
bati fu̾int artib sins inidia
munitis creare uoluisse de offõ¬

Expanded text:
tua fuerit a quocumque collegio seu officio vel in hac sacratissima civitate vel in provinciis postulata, nequaquam ex discriptione sumptus colligi patimur, sed eius, cuius ad honorem petitur, expensis propriis statuam collocari praecipimus. TH ad statuas vel vitandprobati fuerint artibus suis invidiam inimicis creare voluisse,
Abbreviated transcription (Latin):
et iri spectabłes magr̃ scrimoꝵ
qui sine p̾fata adiect̾one quale:¬
cum diuinũ repsum dictau̾int
⁊ idices qui suscepint. rep̾laẽ¬
sionem rep̾hensione subibunt.

Expanded text:
et viri spectabiles magistri scriniorum, qui sine praefata adjectione qualecunque divinum responsum dictaverint, et judices, qui susceperint, reprehensionem subibunt,
Abbreviated transcription (Latin):
stratõne poĩtum ecteget᷑ emolu¬
m̾ta que accepit ĩea poĩtus dig¬
intate ꝙͣ polluit cum extortio
titulis. uł p̾sumptis ĩq̃duplu
fisco nr̃o inferat simulq nouu
muneo qui adulandi studio aut
metu ĩ ꝯstantis ignanie ⁊ tñstic
que sũt int̾clicta temptau̾int.

Expanded text:
stratione positus detegetur, emolumenta, quae acceperit in ea positus dignitate, quam polluit, cum extortis titulis vel praesumptis in quadruplum fisco nostro inferat simulque novmmunes, qui adulandi studio aut metu inconstanti ignavia transire quae sunt interdicta temptaverint.
Abbreviated transcription (Latin):
m̃s phus ags quos possident
puͣ. pensitatoesagnoscant na
si uenditor. aut donator apd̃̾
se colłonis sarcina pact̾oe illi¬
cita uolu̾it retin̾e q si nec dũ¬

Expanded text:
 his agris quos possident publicas pensitationes agnoscant nec si venditor aut donator apud se collationis sarcinam pactione illicita voluerit retinere, etsi necdu
Abbreviated transcription (Latin):
gatis. ꝓfitentes nlłam uobis
adu̾sus elim excunus uendo̾e
fund̃ possidetis actomi ꝯpetere
ꝑbatis igitur ad instar int̾clicti
seu actõis ꝑmisse expiend̾ ee̾..¬

Expanded text:
gatis, profitentes nullam vobis adversus eum, ex cuius venditione fundum possidetis, actionem competere probatis. igitur ad instar interdicti seu actionis promissae experiendum e
Abbreviated transcription (Latin):
m̃sure faciende n̾o int̾posuit.
nõ fuit. ¶ Cum aut̃ uniu̾sũ
ꝙ ĩ horreis erat poĩtum postea
ueniss sine msiura ⁊claues:
tato dampnũ accidit. ad em¬

Expanded text:
surae faciendae non interposuit, non fuit. Cum autem universum quod in horreis erat postea venisse sine mensura et claves etato damnum accidit, ad em
Abbreviated transcription (Latin):
I inrem suam accepta pecuma
mutua tutor mancipium tuũ
pignoridedit nec huic post p¬
fectam etatem ꝯsensum accõ¬
modasti pignori res obligan¬

Expanded text:
i in rem suam accepta pecunia mutua tutor mancipium tuum pignori dedit nec huic post perfectam aetatem consensum accommodasti, pignori res obliga
Abbreviated transcription (Latin):
diat. ut uendẽ. donare. relinq̃¬
re. altĩ obligare. sicut nec ma¬
t̾na boͣ nõ possit usuffr̃ dũtar¬
at ad cum ꝑtinente. ita ut ꝙ̃¬
tocius pott̾atis amictit defunc

Expanded text:
diat, ut vendere donare relinquere alteri obligare, sicut nec materna bona, non possit usu fructu dumtaxat ad eum pertinente, ita ut, qutotius potestatis amittit, defunc
Abbreviated transcription (Latin):
quos mr̾anad. r̾r̾. utendi fruen¬
bent tuente rei diligenciam
torem posce a sumptus ex y¬
fructib impigre face. ⁊ litẽ
infentib resist̾e. acq ita oĩa
age̾ tamꝙ̃ solidumꝑfectum

Expanded text:
quos maternarum rerum utendi fruenbent tuendae rei diligentiam torem poscere et sumptus ex fructibus impigre facere et litem inferentibus resistere atque ita omnia agere, tamquam solidum perfectum
Abbreviated transcription (Latin):
principali loco ꝯuenia debe ceti
ob culpe rom. nõ suati detrim̃ti
iministrasse doceantur q̃ adu̾sꝰ
nnnum lib̾m ex ꝑiundi arbitriũ
ꝯpetẽ .ĩ. ut actõnes quas adũ¬
sus alios hẽtis ad electum tñs¬

Expanded text:
ali loco conveniri debere, ceteris ob culpae rationem non servati detrimenti administrasse doceantur, etiam adversus unum liberum experiundi arbitrium competere, ita ut actiones, quas adversus alios habetis, ad electum t
Abbreviated transcription (Latin):
studiaꝙ erogata ee. nec fẽndꝰ
est uiuenis qui cum p̾sens eẽt
studus ꝙ eruditus atq alitus
est. si ea ꝑ alumm se consequut
nopbet. sumptusꝙ retuiet. qĩ
uento nx̃it. ant nlliꝰ lib̾i honͣꝰ
studio ibu merũt m̾uerit.:¬

Expanded text:
studiaque erogata esse. Nec ferendus est iuvenis, qui, cum praesens esset studiisque eruditus atque alitus est, si ea per alium se consecutum non probet, sumptusque recuset, quasi vento vixerit aut nullo liberi hominis studio imbui meruerit.
Abbreviated transcription (Latin):
ns ẜ ecc̃i for̃m abstentus est.⁊
hr̃ditanis actonib ꝯueniumi
lla rõ ⁊ suadet. nec ad rem facit
sino ꝯsulte abstentus sit. acto
ei ꝯpetit. nicħ quippe ĩ ea actõe
que dffitõ gesta sunt. uł geride¬
bebunt ueniet. s culpa solum
m̾oꝙtiq int̾fuit euis nõ fuis

Expanded text:
ndum edicti formam abstentus est, hereditariis actionibus conveniri nulla ratio suadet. Nec ad rem facit, consulte abstentus sit, actio competat: nihil quippe in ea quae ex officio gesta sunt vel geri debebunt veniet, sed culpa solum quantique interfuit eius non fuis
Abbreviated transcription (Latin):
ons prior sit estimabr᷑¬
ta atutore suo nõ p̃stantur pre¬
siten ꝓuincie ad eat qui ne i
alimm̃torum pratone mora fiat
ptib suis fimgetur. Idẽ ⁊ si de
statu pupilli seu adulti ⁊ de
bonis eius ꝯtrousia pendeat. u¬

Expanded text:
onis propior sit, aestimabta a tutore suo non praestantur, praesidem provinciae adeat, qui, ne in alimentorum praestatione mora fiat, partibus suis fungetur. Idem est et si de statu pupilli seu adulti et de bonis eius controversia pendeat.
Abbreviated transcription (Latin):
consiste eaactone aut
silicitatatone nicis ex soluta
socio ꝑte p̾ci optinebigant p̾¬
conditom attulit ꝯsequeris..
Od si diuisio predii sine cuiꝰ
adiudicatam possidebis. hoc
uidelic custoliendo. ut post
litis ꝯtestatom nemo ꝑtem
sumi cet̾io eiusd rei domini
no consencientib alienare u¬
possit.Mpator¬

Expanded text:
consiste: ea actione aut si licitatione viceris, exsoluta socio parte pretii obtinebis aut prcondicionem attulerit, consequeris. Quod si divisio praedii sine cuiusadiudicatam possidebis: hoc videlicet custodiendo, ut post litis contestationem nemo nec partem suam ceteris eiusdem rei dominis non consentientibus alienare possit. P
Abbreviated transcription (Latin):
fĩ dinisioni puidebit. tam
sumptumi si quis de nobis
ĩres cõmunes fecit ꝙͣ fruc¬
tuũ. Itm doli ⁊ culpe cum ĩ
comum diuidunto indo¬

Expanded text:
i divisionem providebit, tam sumptuum, si quis de vobis in res communes fecit, quam fructuum, item doli et culpae, cum in communi dividundo iud
Abbreviated transcription (Latin):
alio mo scripture.sine quib¬
sit mixta ꝑsona. c̾tum ẽ ean
uoluntatem ꝙͣtum ad illam
si solam portom pred
tibi id̾ predium cõmune ee¬

Expanded text:
alio modo scripturae quibusit mixta persona, certum est eam voluntatem, quantum ad illam si solam portionem prtibi idem praedium commune e
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ huius difficultates.amitt̾e
ꝙ semel possessũe. nͥtalis ex¬
ceptõ irsufruactuario oppo¬
natui que q̃ si dominiũ nen¬
dicabat. pot̾at eũ p̾sentem. uł
ab sentẽ exclude. o nec ꝑ ome
capitis diminucom hiꝰ detri

Expanded text:
 huiusmodi difficultates amittere quod semel possessum est, nisi talis exceptio usufructuario opponetur, quae, etiam si dominium vindicabat, poterat eum praesentem vel absentem excludere. Sed nec per omnem capitis deminutionem huiusmodi
Abbreviated transcription (Latin):
lcius quid edificia tollere.
sidomus ẜuitutẽ nõ debeat
dominus eius minime pro¬
llere q integr̃ parietem re¬
stitt̾ie ꝯpellitur. Io

Expanded text:
ltius quidem aedificia tollere, si domus servitutem non debeat, dominus eius minime prollere et integrum parietem restituere compellitur. D.
Abbreviated transcription (Latin):
sore uendicare. q nõ obligato p̾¬
tio potis. omant̾ postea de eate
uenditone ꝯsensisti. uł alior
mo. ꝓprietatẽ eius amsisti ad¬
ñsus emptorem quid̾ ulłam
hres actom. adu̾sus uenditri¬
cem u̾ode p̃cio neg̾or gestoꝵ¬

Expanded text:
sore vindicare etiam non oblato pretio poteris. Sin autem postea de ea venditione consensisti vel alio modo proprietatem eius amisisti, adversus emptorem quidem nullam habes actionem, adversus venditricem vero de pretio negotiorum gesto
Abbreviated transcription (Latin):
si ꝑ crrorem ad eum qui possi¬
d ꝑtiñe credentib tenens cũ
om̃is uerus titulus teficiat
suum nõ facit. s in eo portoe
hroitarias assignatas penes:¬

Expanded text:
rrorem ad eum qui possidet pertinere credentibus tenens, cum omnis verus titulus deficiat, suum non facit, sed in eo portiones hereditarias adsignatas penes
Abbreviated transcription (Latin):
I fam̾ filius fa. fuisti .a. res
mobiles. uł semonentes q̃
castrensis peculii. et̾ possut o
donate tibi apr̾e sunt .cas u¬
quo inceto poculio castrensi
stra filio pat̾ donau̾it. peculii

Expanded text:
 familias fuisti et res mobiles vel se moventes, quae castrensis peculii esse possunt, donatae tibi a patre sunt, eas quoque in cetero peculio castrensi stra filio pater donaverit, peculii
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑbiemnum insoli rebus
pannale autẽ tp̃c ĩmobłib
uł semouentib diminue:¬
bat. nõ passi sumus huuis
sustin̾e ꝯpendiosum int̾itũ¬

Expanded text:
per biennium in soli rebus, per annale autem tempus in mobilibus vel se moventibus deminuebatur, non passi sumus huiusmodi sustinere compendiosum interitu
Abbreviated transcription (Latin):
suam natura ostende aliꝗs
nicinũ suũuetabat. ita edifi¬
cium suũ extolłe mix̃ suam
aream. ut uentus excluderit᷑.
to suam nim ꝑ om̃em locum

Expanded text:
atem ostendere, aliquis vicinum suum vetabat ita aedificium extollere iuxta suam aream, ut ventus excluderetur to suam vim per omnem locum
Abbreviated transcription (Latin):
tibi⁊ illi. nam ⁊ ea quoru
ptẽ is uendidit. cum empto¬
rib tibi cõĩa sunt. q adusuꝰ
singulos arbitrium petere te¬
bos. si ab illoꝵ quoq socicta¬
te discedi placeat. ¶Cum
aut certis regiomibꝰ dundi
aliquis ager uit̾ socioo no põ¬
test. uł er plurib siniguli.

Expanded text:
tibi et illi. nam ea, quorum partem is vendidit, cum emptoribus tibi communia sunt et adversus singulos arbitrum petere debes, si ab illorum quoque societate discedi placeat. Cum autem regionibus dividi aliquis ager inter socios non potest, vel ex pluribus singuli
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtinere placuit ei firmau̾it
car uendicatom hr̾e potes
si patri tuo successisti. Siuio
placiti̾r duusionis usep ad pa¬
ctum stet̾it arbit familiekr¬
onem int̾ noç finra ꝓuidebit

Expanded text:
tuum placuit, ei firmavit, earum vindicationem habere potes, si patri tuo successisti. si vero placitum divisionis usque ad pactum stetit, arbiter familiae emunionem inter vos finiri providebit
Abbreviated transcription (Latin):
penitus possibłe. cum usu
fr᷑. morte penitus extingui
irris indubitati sit. ¶ Sm̃
nec infurore filius. uł aliuꝰ
similib cãib quorum euẽ¬

Expanded text:
est possibile, cum morte usum fructum penitus extingui iuris indubitati sit. Sin aunec in furore filius vel alius similibus casibus, quorum eve
Abbreviated transcription (Latin):
E inpuinciali suo predios
stitui fuitus aque ductus:
uł alie fuitutes possunt. si u¬
ea p̾cesẜinit que situtem cõ¬
stitiuit. tueri cim placita¬
ꝙ int̾ ꝯ̃hentes debent qre n̾o
ignorabit si priores posẜores

Expanded text:
 provinciali praedio constitui servitus aquaeductus vel aliae servitutes possunt, si ea praecesserint, quae servitutem constituunt: tueri enim placita inter contrahentes debent. quare non ignorabis, si priores possessores
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃e pub̾tatis mr̃i nr̃e reliꝗt.
finito nsufr̾. postqͣ uos ado.¬
leuistis. posti̾oris tp̃ris fructꝰ
pceptos. ab ea repete potestio
que nlła rõne ꝯsciens dealie

Expanded text:
rae pubertatis matri vestrae reliquit, finito usu fructu postquam vos adolevistis, posterioris temporis fructus perceptos ab ea repetere potestis, quos nulla ratione sciens de alie
Abbreviated transcription (Latin):
stitui iubebit. ¶ Eius aut̃ qd̾
impẽdit rom hr̃i nõ posse m̃i¬
to reptum e cñ male fidĩ poss¬
ores. eius que nirem alienam
impedunt. nõ coꝵ negocium
gentes quoꝵ res e̾nlłam lẽ¬
ant repeticõm. nͥ nccos suptꝰ¬

Expanded text:
Eius autem quod impendit rationem haberi non posse merito rescriptum est, cum malae fidei possessores eius quod in rem alienam impendunt, non eorum negotium gerentes quorum res est, nullam habeant repetitionem, nisi necess
Abbreviated transcription (Latin):
senius ⁊ huius legatum cẽ¬
cumh̾rde fiiri ⁊ illo moriẽte
nł alus simis modis cum
amittente expirare. qͣre enim
iste ususfr̃. sibi tale uendic¬
at primłim. ut gn̾ali int̾em¬
tatoe nsustr̃. ipe solus excipi¬
at ᷑ ex nilła induci rõnabłi

Expanded text:
nsemus et huiusmodi legatum fircum herede finiri et illo moriente vel aliis legitimis modis eum amittente expirare. quare enim iste usus fructus sibi tale vindicat privilegium, ut generali interemptione usus fructus ipse solus excipiatur? quod ex nulla induci rati
Abbreviated transcription (Latin):
e h̾roitate ꝙ bo fite posside Io¬
bas. si cc̃ te pnunciatũ ẽ inre¬
st̾̃om eius detrahit᷑ cred̾itorib
eiusd̃ br̃ditatio exsoluisse te bõ
fide pbaius. nam repeti acre¬
ditorib qui suum pceꝑe no pot̾.¬

Expanded text:
e hereditate, quam bona fide possidebas, si contra te pronuntiatum est, in restitutione eius detrahetur, quod creditoribus eiusdem hereditatis exsolvisse te bona fide probaveris: nam repeti a creditoribus, qui suum receper
Abbreviated transcription (Latin):
tp̃re euicta hrditate restituide¬
beat. ⁊ no̾ soł ad fisci cãs. s q̃ u
ad priuatos hr̾ditatis petitore
ptinet usuras no pecciuaxañ
litis ꝯtestatõm er die uent̾o¬
nis hrditariaꝵ. rr. ab eo fc̃e
qui an̾a possidebat collecta

Expanded text:
pore evicta hereditate restitui debeat, non solum ad fisci causas, sed etiam ad privatos hereditatis petitores pertinet. Usuras vero pecuniarum ante litis contestationem ex die venditionis hereditarium rerum ab eo factae qui antea possidebat c
Abbreviated transcription (Latin):
cradidisti ⁊ hoc dominium ei
tñstulisti ĩuito eo ex nro scri¬
pto tibi issignet. Unde intel¬
ligis semel ancillam empto¬
ris ft̃mi filios q̃ postea natos
eius dominium sequi. cuiuꝰ
te ꝯ passe ꝓponas. idusus eũ
domunum uendicantem. si
mri nõ successit. nulla te ex¬
ceptoe tueri potes. ¶ Quocl
si uenditricis eius optinct.
brditatem .doli .in. exceptõe
ꝑqua port̾çe ad eum brditas

Expanded text:
radidisti et hoc modo dominium eius transtulisti, invito eo ex nostro rescripto tibi adsignetur. unde intellegis semel ancilla emptoris facta filios etiam postea natos eius dominium sequi, cuius te comparasse proponas, adversus eum dominium vindicantem, si matri non successit, nulla te exceptione tueri potes. quod si venditricis obtinet hereditatem, doli mali exceptione, pro qua portione ad eum hereditas
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbaius optentu nodatoru
instror. er pelli te posẜoue nõ
patitu erit sane ĩ arbitrior
tuo p̾cium ꝙ dedisti cumu¬
surs recipe ita tñ ut ꝑce̾tor

Expanded text:
is, obtentu non datorum instrumentorum expelli te possessione non patietur./ Erit sane in arbitrio tuo pretium quod dedisti cum usuris recipere, ita tamen, ut perceptor
Abbreviated transcription (Latin):
siti ⁊ postꝙͣ ꝑueniant in lib̾¬
tatẽ. ncc̾itas eis imponat᷑ res
pr̃onatus udel ꝯpetent᷑ eiqui
er legibo ad id possit nocari illo
ne mpost̾m dubitet᷑ obsuanto
nt ip̃a hr̾oitatis petitio tnimo

Expanded text:
siti, et postquam perveniant in libertatem, necessitas eis imponatur res patronatus videlicet competente ei, qui ex legibus ad id possit vocari. Illo, ne in posterum dubitetur, observando, ut et ipsa hereditatis petitio omnimo
Abbreviated transcription (Latin):
sisse dño tuo edificatumest. u¬
quo ad inead̃ cã manire adit
ptinet. suo fu̾it dissolutum
mat̾ia eius ad pristinũ domim¬
uni redit sũ bõ fite sm̾ malar
fide edificium ostructum sit
sinodonandi aĩo edificia alie¬
no solo impoĩta sint. ¶Mp̃r¬

Expanded text:
in solo tuo aedificatum est, quoad in eadem causa manet, iure ad te pertinet. si vero fuerit dissolutum, materia eius ad pristinum dominium redit, sive bona fide sive mala fide aedificium extructum sit, si non donandi animo aedificia alieno solo imposita sint. P
Abbreviated transcription (Latin):
cum defensore. idqͥm minoris
commodaptinebã. docebitur
fiusse tñs actum ꝑmiquum est
enuim. ut et patrum uoluntate
iedempti forsitam cutoris uit
ulier iur sui ꝯstitutã arrauu
sponsalium nominc. usq addu¬
plum tencaturid est in id qac
cepit ⁊ alud tm̃adem. net amp¬
⁊ qutum annum. uł post impe¬
tratam uemiam ctatis atq mo.

Expanded text:
cum defensore, ad quem minoris commoda pertinebunt, docebitur fuisse transactum. Periniquum est enim, ut contra patriam voluntatem redempti forsitan tutoris aut ulier iuris sui constituta arrarum sponsalium nomine usque ad duplum teneatur, id est in id quod accepit et aliud tantundem nec ampm quintum annum vel post impetratam
Abbreviated transcription (Latin):
Iazaros patharenos. leonistas
Isperonistas aruoldistas cri¬
ticos utrius seruo quocũq noĩt
censeat ĩpetua dampnamuo
ĩ famia diffidamus atq bam¬
mus censentes ut bõtaliumo¬
fiscent: nec ad eos ult̾i̾us reu̾tã
fend̾e maiestatẽ.q. aut̾ ĩuenti
fu̾nt sola suspitone notabłos
mo suspitõis qͣlitatt̃ ꝙ psone
ꝓpriam ĩnocenciam ꝯgrnapi¬

Expanded text:
ros, Patarenos, Leonistas, Sporonistas, Arnaldistas ctices utriusque sexus, quocunque nomine censeantur, perpetua dampnamus infamia, diffidamus atque bannimus, censentes, ut bona talium confiscentur, nec ad eos ulterius revertanfendere majestatem. Qui autem inventi fuerint sola suspicione notabiles, em suspicionis, qualitatemque persone propriam innocen
Abbreviated transcription (Latin):
um quicum ẜuũ seu ĩgenu¬
um iuitum seu suasione
pletenda excultu xp̃iane re¬
ligionis ĩnephandam secta
ritum ue tñsduxit cumdis¬
pendio fortunaꝵ capite pum¬

Expanded text:
um, quicunque servum seu ingenuum invitum seu suasione plectenda ex cultu christianae religionis in nefandam sectam ritumve transduxerit, cum dispendio fortunarum capite pun
Abbreviated transcription (Latin):
hus criminib fu̾unt dep̾hensi
ppetua deportatõe dampnent. co
no qui discendi studio adierint
de infausta heresi disputantes
sũt iubemus subire dispendiũ

Expanded text:
his criminibus fuerint deprehensi, perpetua deportatione damnentur. Eos vero qui discendi studio audierint de infausta haeresi disputantes, sunt, iubemus subire dispendium.
Abbreviated transcription (Latin):
danda e̾ licencia uł ĩgemios nł ẜ¬
omnctos phibendi catholice soq
ri mulctadampnabit ᷑ testĩ a do¬
natoms faciente utriq denoga¬
da licencia que oĩa itacustodiri
dccumns. ut nlłi indicũ liceat.
delatũ ad se crimen minori. aut
nlłi cob̃tom mandare. nͥ ip̃e id
patiuelit. ꝙ alus dissimul. indo

Expanded text:
danda est licentia vel ingenuos vel sconiunctos, prohibendi catholicae sequi ri mulcta damnabitur, testamenti et donationis faciendae utrique deneganda licentia. Quae omnia ita custodiri decernimus, ut nulli judicum liceat delatum ad se crimen minori, aut nulli coercitioni mandare, nisi ipse id pati velit, quod aliis dissimulando
Abbreviated transcription (Latin):
qn ab flut is qui res alienaᷤ
uł creditorio bnorias detinet.
uł desid̾at uł dn̾s rei uł credi¬
adu̾sario qui remdetinet uł
infancia uł furore laborante
⁊ neminem tutorẽ uł curato¬
rem hñte. nł ĩ sima pottate
ꝯsticuto eand̾ rem suam au¬

Expanded text:
do abfuerit is qui res alienas vel creditori obnoxias detinet, et desideret dominus rei vel crediadversario suo qui rem detinet, vel infantia, vel furore laborante, et neminem tutorem vel curatorem habente, vel in summa potestate constituto eamdem rem au
Abbreviated transcription (Latin):
stib hr̾ticis statuend̾ sit. utru¬
neaccipiant᷑ eoꝵ testimoĩa. ar
respuant. sanctimus ct̃ ortoto¬
ros quib̾ litigantes nemim hr̃ci
nem colunt. eẽ ĩtestioa ꝯĩom. sũ¬
ter se aut̾ hãticis uł inteis uͥ litig¬
and̾ estimau̾nt. ꝯcedimus fedus
ꝑtẽ ⁊ horbornistas cẽ maĩfestũ
ẽ. nł pagana sr̃stitõdetinet. saman
sunt .i. m̾otanistio ⁊ coscodrogenꝰ
⁊ orphitis quibꝰ preitus sinili¬
tudie omis limus actus int̾clict᷑¬

Expanded text:
stibus haereticis statuendum sit, utrumne accipiantur eorum testimonia an respuantur, sancimus contra orthodoxos quidem litigantes nemini haerenem colunt esse in testimonia commuter se autem haereticis, vel Judaeis, ubi litigandum existimaverint, concedimus foedus partem et Borboritas esse manifestum est vel pagana superstitio detinet; Samarisunt, Montanistis, et Tascodrogitis, et Ophitis: quibus pro reatos similitudine omnis legitimus actus interdict
Abbreviated transcription (Latin):
recordatõis ep̃i alexandrie cunta¬
tis credebant quos ã ephesiana u¬
synoduo ciibeate memorie ciri¬
llus p̾fuit. in qua nestoruerror
expulsuo ẽ. inunisis secuta est.
sẏmbolo. n adiciens. s enticheti
dognata fimesta ꝯdampnans
sciant se eẽ hr̾ticos appollinanst᷑¬
as appollin.rris enim facinorosissi
tis pũsitatẽ secũt᷑ illis pemo que
diuor retro principumnostonib¬

Expanded text:
iscopi Alexandrinae civitatis credebant; quos etiam Ephesina synodus, cui beatae memoriae Cyrillus praefuit, in qua Nestorii error expulsus est, in universis secuta est; symbolo, neque adjiciens, sed Eutychetis dogmata funesta condemnans: sciant se haereticos esse Apollinaristas. Apollinaris enim facinorosissimtis perversitatem sequuntur, illis poenis quae divorum retro principum con
Abbreviated transcription (Latin):
di. no emendi. no postremo ꝯͣ¬
hendi cuiꝙͣ ꝯuicto relinqui¬
mus facultatẽ. ¶I mortẽꝙ
quo in quisitõ tendit᷑. nam si
ĩcriminib iaiestatis l mer
moriam accusare definicti. nõ
um.ergo suppma illius scrip¬
tura irrita sit sine test̃o sine co

Expanded text:
di, non vendendi, non postremo contrahendi cuique convicto relinquimus facultatem. In mortem quoque inquisitio tendit. Nam si in criminibus maiestatis licet memoriam accusare defuncti, non um. ergo et suprema illius scriptura irrita sit, sive testamento sive co
Abbreviated transcription (Latin):
tore cor pr̾anda ertimatõe
cñ ĩ hac quidꝰ regia urbe ex¬
cellentissimi p̾fecti urbis.
ssimoꝵ eaꝵ p̾sidum uił locor
tamcuratoris dem̾tis ꝙͣ furi¬
osinec no hus qui er genere
cor nobłiores sũt. ĩ tan̾iut
nulla ex hac cã oriat. uł ĩ laac

Expanded text:
tore eorum praestanda: aestimatione tamen in hac quidem regia urbe excellentissimi praefecti urbi, ssimorum earum praesidum vel locorum tam curatoribus dementis quam furiosi, necnon his qui ex genere eorum nobiliores sunt; ita tamen, ut nulla ex hac causa oriatur, vel in hac
Abbreviated transcription (Latin):
eas celebrari o. q̃ qd̾ pr̾curatorẽ
furioso uł funiose multimo en¬
logio hr̃oibꝰ ĩstitutis uł exbr̃¬
datis dedit ibi ⁊ fiteuissionem
tus ẽ ad curatom pncniat ita tũ¬

Expanded text:
r curatorem furioso vel furiosae in ultimo elogio haeredibus institutis vel exhaeredatis dederit, ubi et fidejussionem tus est ad curationem perveniat: ita t
Abbreviated transcription (Latin):
bellis duob aut trib durius
uł quot estimauint comen¬
tarienses dectis quox sũptus
ꝑficiant alimonic paupum
quos ad lauacrũ subfida custo¬
dia orduci. ¶Multa a iudici

Expanded text:
bellis duobus aut tribus diurnis vel quot existimaverint commentarienses decretis, quorum sumptibus proficiant alimoniae pauperum: quos ad lavacrum sub fida custodia duci oportet. Multa iudici
Abbreviated transcription (Latin):
antistite̾ litigare uoliunt. no
netabunt᷑. s expient᷑ illius ĩ
cimli dimitaxat nego abitri
more residentis sponte indm
bit quos ad p̾cci cognitoris ex¬
amen ꝯuentos pocius ab fuisse

Expanded text:
antistitem litigare voluerint, non vetabuntur, sed experientur illius  in civili dumtaxat negotio arbitri more residentis sponte iudicbit, quos ad praedicti cognitoris examen conventos potius afuisse
Abbreviated transcription (Latin):
crilego a diebꝰ sactis indulge¬
at. Quis adulto nł stupri ince¬
sti iro tp̃re cistitatis ignosc¬
at. ¶Quis r Iptorem nirgi¬
nu ĩ sinna quicte ⁊ gaudio
ꝯmuni ꝑsequat᷑ in stancius::
quedam scelis iniquitate nõ
sinit. ¶ ꝑatiant᷑ torm̃ta male¬
ficus. uene ficus. adult̾. mola¬
torꝙ monete. homicida ⁊ prĩ¬
missa nõ he̾ant nec in eos l¬
manitas qui ĩpimitatẽ uet̾i
ꝯmissi nõ em̃datõni porius

Expanded text:
crilego diebus sanctis indulgeat? quis adultero vel stupri vel incesti reo tempore castitatis ignoscat? quis non raptorem virginis in summa quiete et gaudio communi persequatur instantius? Nquadam sceleris immanitate non sinit: patiatur tormenta veneficus, maleficus, adulterator violatorque monetae: homicida et pmissa non teneant, nec in eos amanitas, qui impunitatem veteris commissi emendationi potius
Abbreviated transcription (Latin):
ac etine s cos reos ad locum pe¬
teneat aut defendat. s sciat
cta ⁊ͥ primates officii capitali
tb ista aut ꝓtimus uendicetu.
siquid forte ĩ capte regionio

Expanded text:
ac tenere, sed reos ad locum poeteneat aut defendat. Sed sciat uri multa, primates officii capitali tio ista aut protinus vindicetur si quid forte in ea parte regionis,
Abbreviated transcription (Latin):
ditor anriora nira p̾tendeno potꝰ
postĩorem creditorem ypothatã
tenente̾. ⁊ uit̃ .xxx. annos in qui¬
etare. ut pote ym̃gĩem debitoris
mus donec ꝯĩs debitor niuit
nõ posse creditori an̾riori.xxx.
annoꝵ erceptom oppom. s loꝯ¬

Expanded text:
ditor anteriora iura praetendens potest posteriorem creditorem hypothecam tenentem et ultra triginta annos inquietare utpote imaginem debitoris mus, donec communis debitor vivit, non posse creditori anteriori triginta annorum exceptionem opponi, sed lo
Abbreviated transcription (Latin):
tescendunt. tanꝙ̃ siphanc legez
sp̾alrat nominatim fuissent e¬
enuate cum suo robore du are et
suum cunctis quib ꝯpetunt uł
inpost̾um opct̾e ualu̾int. ꝓ suo
uitelicet tenore p̾sioium impe¬
tuum defĩe det̾iumus quicquid

Expanded text:
escendunt, tamquam si per hanc legem specialiter ac nominatim fuissent enumeratae, cum suo robore durare et suum cunctis, quibus competunt vel in posterum competere valuerint, pro suo videlicet tenore praesidium in perpetuum deferre decernimus. Quidquid
Abbreviated transcription (Latin):
quio quid bõna fide ab fi mitiocã
rem detinuit. simili possit uti pre
tam cam h̾e̾bat ⁊ memorate erte¬
pt̾onis ncc̾itate expulsus ẽ ꝯmo¬
dum detentõnis sibi acquurat.x
tp̃re hu̾it. tc̃ lina sit priori dño
uł creditori qui noie ypothete
b eor ab minsto detentatore ea
nendicare nõ obsistente eiꝙ ħ̾r¬

Expanded text:
i quidem bona fide ab initio eam rem tenuit, simili possit uti praetam eam habebat et memoratae exceptionis necessitate expulsus est, commodum detentionis sibi adquirat. tempore habuit, tunc licentia sit priori domino vel creditori, qui nomine hypothecae bus eorum ab iniusto detentore eam vindicare, non obsistente ei,
Abbreviated transcription (Latin):
uocatus nimime Rndit licebit
ei ad siłitudinem cet̾orum quir
se offenti cautom suscipiende litis
nalia subire c̾tamina. ¶ Ex ceptõ
tp̃re micium caꝑe sanctimus exu
quo debitor usinas minmie ꝑsol

Expanded text:
ocatus minime respondit, licebit ei ad similitudinem ceterorum, qui se offerenti cautionemque suscipiendae litis nalia subire certamina. Exceptionem tempore initium capere sancimus, ex quo debitor usuras minime persol
Abbreviated transcription (Latin):
spacium minime ꝓcendantur
b̃ si qua res uł ius. aliꝙ postule᷑.
uł ꝑsona qualicumq actone
mis erit ant̾ agenti .xxx. annor
meius ualente pͣ qui pigmis
uł ypothetam nõ a suo debitore
s ab alio ꝑ longum tp̃s posside

Expanded text:
spatium minime protendantur. sed si qua res vel ius aliquod postuletur vel persona qualicumque actione minus erit agenti triginta annorum eius valente persona, qui pignus vel hypothecam non a suo debitore, sed ab alio per longum tempus pos
Abbreviated transcription (Latin):
te ab scnte cõs qui oculos
õꝑam dedisse. ut annonanie col¬
latonis p̾tertu ili p̾to ab offito
p̾sidali p̾lia tua distrah̾entur. si
limm tp̃ris spacium exuenditõi

Expanded text:
te absente eos, qui oculos operam dedisse, ut annonariae collationis praetextu vili pretio ab officio praesidali praedia tua distraherentur, si legitimi temporis spatium ex venditi
Abbreviated transcription (Latin):
huius statuta tsisgressꝰ
iudicus sese uugaturus
ingesẜit careat eius litisᷤ
sorte cuius nõ ꝑ peuiato¬
rem expectauit ereuent᷑.¬

Expanded text:
huius statuta transgressus iudiciis sese iurgaturus ingesserit, careat eius litis sorte, cuius non per procuratorem expectavit event
Abbreviated transcription (Latin):
Ecuriones quid it̾m fili¬
os decurionum fustibus
castigari ꝓhi̾tum ẽ. u̾m
sinnurri amte fecisse ꝓco¬
sul ui clarissimus. ꝓnũ¬
ciauit ignomina nocatꝰ¬
dampnati pristinum qd̃

Expanded text:
Decuriones quidem, item filios decurionum fustibus castigari prohibitum est: verum si iniuriam te fecisse proconsul vir clarissimus pronuntiavit, ignominia notatudati pristinum quid
Abbreviated transcription (Latin):
ulla dubitato ẽ post cãm in
uido agitatam. utpote dũm
litis ꝓcuratorẽ effectum q̃ pꝰ
ertessum eius qui agendia
ul defendendam lite manu¬
dau̾at posse nicohatam cã
iinguĩq fimit quippe c̃ et
ꝓcuratorẽ posse cum ĩstitũe

Expanded text:
ulla dubitatio est post causam in iudicio agitatam utpote dominum litis procuratorem effectum etiam post excessum eius, qui agendam vel defendendam litem mandaverat, posse inchoatam causam iurgiumque finire, quippe cum et procuratorem posse eum instituere
Abbreviated transcription (Latin):
cis qquuẽ restitui tibi cau
negaia ꝑmulits nõ alr̃agi
possunt nsi nrem suau⁊ a
inpprium lucrum mandate
sint ei accõnes.

Expanded text:
cis, aequum est restitui tibi causanegotia per mulieres non aliter agi possunt, nisi in rem suam et proprium lucrum mandatae sunt eis actiones.
Abbreviated transcription (Latin):
rogatus fũ at quicquid exhr¬
tem restitu̾eiam ad anmadũ¬
tis q̃ p̾ceptonis ꝯpendium test¬
atoris u̾b̾ ꝯp̾hensum eẽ ¶ Sane
qm̃ infidiomissis uoluntas ꝑ¬
magis ꝙ̃ u̾ba pler intuenda
sunit. si quas ꝓ reiuitate p̾t̾eta¬

Expanded text:
rogatus fuerat, quidquid ex heretem restituere, animadvertis etiam praeceptionis compendium testatoris verbis comprehensum esse. Sane quoniam in fideicommissis voluntas magis quam verba plerumque intuenda sunt
Abbreviated transcription (Latin):
uidam filium suum
ei penitus relicco. alus hrdi¬
bo de relictis ip̃m aut qmn
si fid̾iꝯimisso p̾grauauit que¬
rebat si utile e̾. huius fidicõ¬
missum tota igitur antiqua
patus. ut pote iuia apre:

Expanded text:
uidam filium suum ei penitus relicto, aliis heredibus derelictis, ipsum autem,  fideicommisso praegravavit. quaerebatur, si utile est huiusmodi fideicommissum. Tota igitur antiqua patus utpote iniuria
Abbreviated transcription (Latin):
dum te natum ꝓbet uxorem
patruiti ꝙ̾ ꝯtendis patritue
rogatum. si sine lib̾is tecesfit
ab ano relicta restitũe. ał si ei
nam sĩ patrui tui qͥ hr̃ditasi
tibi q̾ita ẽ. de fid̾iꝯmisso que¬
rendũe. s hr̃ditas ab ea uendi

Expanded text:
dum te natum probetur, uxorem patrui, quem contendis patri tuo rogatum, si sine liberis decesserit, ab avo relicta restituere, si ei snam si patrui etiam hereditas tibi quaesita est, non de fideicommisso quaerendum, sed hereditas ab ea vindi
Abbreviated transcription (Latin):
ost mortem suam rogatus resti
sse satisfact̾ .i. restitũe br̾ditate.
q̃ qr̾ta ꝑte. uł retenta. uł omissa
nociens principali loco br̃o insti¬
tutus testatori succedit legata
Ien fid̾io. asb̾stitutodata posci
iure nõ possut. Mꝑator.

Expanded text:
ost mortem suam rogatam restitsse satisfacere id est restituere hereditatem quarta parte vel retenta vel omissaotiens principali loco heres institutus testatori succedit, legata seu fideicommissa a substituto data posci iure non possunt. PP.
Abbreviated transcription (Latin):
tnͣffri ab cocui relicta ab initor
funt uł aliquid alus ab eodari
gatanius uł lib̾tate donatus par
fu̾t. funt. tc sñ ullo dampno q̃
neglecto testatoris p̾cepto fnabr᷑.¬

Expanded text:
nsferri ab eo, cui relicta ab initio sunt, vel aliquid aliis ab eo dari, gatarius vel libertate donatus parufuerit, tunc sine ullo damno etiam neglecto testatoris praecepto ser
Abbreviated transcription (Latin):
aninissam eam priusꝙeire¬
stitũetur hr̾ditas intestatami¬
uiti functam ꝓponas adma¬
numissores enis successio ꝑtin¬
q̃uisi adierint eius hr̾ditatem.
confusis actombo fidiomisso

Expanded text:
anumissam eamque, priusquam ei restitueretur hereditas, intestatam functam proponas, ad manumissores eius successio pqui si adierint eius hereditatem, confusis actionibus fideicommisso
Abbreviated transcription (Latin):
ciisa eius minu inquo mili¬
tait. uił ꝙ̃ ip̾e gessit aquocũ
militauit ex̾cuit sr̃ ro̾cimuis u¬
militanb ꝑ que suos ꝯtubna¬
les afflixisse asẜitur. inmilita

Expanded text:
ia eius numeri, in quo militavit vel quem ipse gessit a quocumque militaret exercuit, super ratiociniis militaribus, per quae suos contubernales adflixisse adseritur, in milita
Abbreviated transcription (Latin):
ciuiles redditus. uł fanctaopa
uł que fĩ assolemuo unam sili¬
cam sibi ex singłis erogandis.
solidis uendicando. aut ꝙcũq
lucrum captando cum huius

Expanded text:
civiles reditus vel facta opera vel quae fieri adsolent, unam siliquam sibi ex singulis erogandis solidis vindicando aut quodcumque lucrum captando, cum huius