comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
simo. Unde ꝑ om̃i potentem dñm rogo.
ne pietatis ur̃e temꝑa ꝑmittatis uniꝰ
hominis elatione maculari. neq tam
ꝑuerso uocabulo. ullum quo quomͦ
p̃beatis assensum. atq in hac causa ne¬
quaqmͣ me pietas ur̃a despiciat. quia
et si peccata gregorii tanta sunt ut pa¬
ti talia debeat: petri apłi peccata nulla
sunt. ut ur̃is temporib pati talia me¬
reatur. Unde iterum atq iterum per
om̃ipotentem dñmm rogo. ut sicut pͥores
prncipes sc̃i petri apłi grãm quesierunt.
uos quoq hanc uob̾cum et querere & ser¬
uare curetis. & ꝓpter peccata nr̃a qui ei
inligne seruimus. eius apud uos ho¬
nor nullatenus minuatur. qui et mͦ uo¬
bis aduitor ẽẽ. inom̃ib et post modum
ur̃a ualeat peccata dimittere. Uiginti
autem et septem annos ducimus. quod
in hacurbe inter langobarcdoꝵ gladios
uiuimus. Quib quam multa ab ec¬
clesia cotidianis dieb erogant᷑. ut inter
eos uiuere possimus. suggerenda non
sunt. Sed breuiter indico. quia sicutin

Expanded text:
. Unde per omnipotentem Dominum rogo, ne pietatis vestrae tempora permittatis unius hominis elatione maculari: neque tam 113 perverso vocabulo ullum quoquo modo praebeatis assensum, atque in hac causa nequaquam me pietas vestra despiciat; quia et si peccata Gregorii tanta sunt ut pati talia debeat, Petri tamen apostoli peccata nulla sunt, ut vestris temporibus pati talia mereatur. Unde iterum atque iterum per omnipotentem Dominum rogo, ut sicut priores principes sancti Petri apostoli gratiam quaesiverunt, vos quoque hanc vobis et quaerere et conservare curetis, et propter peccata nostra, qui ei indigne servimus, ejus apud vos honor nullatenus minuatur, qui et modo vobis adjutor esse in omnibus, et postmodum vestra valeat peccata dimittere. Viginti autem jam et septem annos ducimus, quod in hac urbe inter Langobardorum gladios vivimus: quibus quam multa ab Ecclesia quotidianis diebus erogantur, ut inter eos vivere possimus, suggerenda non sunt. Sed breviter indico quia, sicut in
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ astra celi sunt. quoꝵ uita simul et lĩ¬
gua intͥ peccata herroresq hominũ q̃si
inter noctis tenebras lucent. Quib dlum
capis demetip̃m uocabulo elato pponere.
eoꝵꝙ nomen tui ꝯꝑatione calcare. quid
aluid qlicis. nͥ incelum conscendam. suꝑ
astra celi exaltabo solium meum:
Annon uinuiersi ep̃i nubes sunt. qui

Expanded text:
nisi astra coeli sunt? quorum vita simul et lingua inter peccata erroresque hominum quasi inter noctis tenebras lucent. Quibus dum cupis temetipsum vocabulo elato praeponere, eorumque nomen tui comparatione calcare, quid aliud dicis, nisi: In coelum conscendam, super astra coeli exaltabo solium meum? An non universi episcopi nubes sunt, qui
Abbreviated transcription (Latin):
constituti. et nemo se umqͣm unuiersa¬
lem uocari uoluit. Ur̃a gͦ sĩttas agnos¬
cat. qͣnͣtum apud setumeat: que illo no¬
mine uocari appetit. quo uocari nullus
p̃sumpsit. qui ueraciter sc̃s̃ fuit. Item
post pauca. Certe olim clamatur per
apłm. filioli. nouissima hora ẽ: sccl̃m
quod uerctas predixit. Pestilentia et
gladius. ꝑ munclũ seuit: gentes in¬
surgunt gentib. t̾re concutit᷑ orbis.
Cum habitatorib sius t̾ra deficiente
soluentur om̃ia. que p̃dicta ft̃ fiunt.
Rerum suꝑbie ꝓpe ẽ. et quod dici nefas

Expanded text:
constituti, et nemo se unquam universaconstituti, et nemo se unquam universalem vocari voluit. Vestra ergo sanctitas agnoscat, quantum apud se tumeat, quae illo nomine vocari appetit, quo vocari nullus praesumpsit, qui veraciter sanctus fuit. » Item post pauca: « Certe olim clamatur per apostolum: Filioli, novissima hora est . Et secundum quod Veritas praedixit, pestilentia et gladius per mundum saevit; gentes insurgunt gentibus; terrae concutitur orbis, cum habitatoribus suis terra dehiscente sorbetur; omnia quae praedicta sunt, fiunt Rex superbiae prope est, et qu
Abbreviated transcription (Latin):
et uerb̾ pluunt. et bonoꝵ oꝑum luce
choruscant: Quos dũ ur̃a frater¬
nitas despiciens subse  ali p̃mere
conatur. quid aliud di is ẽ sins cit nͥ¬
hoc quod ab antiquo hoste a dici᷑.
ascenclam suꝑ altitudinem nubium:
Que cuncta ego conflens conspicio. et
occulta cłi iudicia ꝑtimesco: augentur
lacume. gemitus se in med corde non
capiunt. qd̃ ille uir sc̃issimus domnus
ioh̾s taute abstinentie atq humilitatis¬
uir familiarium seductõe linguarũ:
ad tantã suꝑbiam erupit. ut in appeti¬
tu ꝑuersi nominis illi ẽe conetur similiᷤ.
qui dum suꝑbe ẽẽ. deo similis uoluit
etiam donate similitudinis grãm ami¬
sit. et ueram beatitudinẽ ꝑdidit. quia
falsam głiam quesiuit. Certe petrus
quid alud st̃ qmͣ singularum plebiũ
capita: Et tamen sub uno capite om̃s
m̃bra atq ut cuncta breui cingulo lo¬
quutionis ad stringam. scĩante legem
sc̃i sub lege. scĩ sub gr̃a. Om̃s hii ꝑfici¬
entes corpus dñi. in m̃bris eccl̃ie sunt

Expanded text:
tionis pluunt, et bonorum operum luce coruscant? Quos dum vestra fraternitas despiciens, sub se premere conatur, quid aliud dicit nisi hoc, quod ab antiquo hoste dicitur: Ascendam super altitudinem nubium? Quae cuncta ego cum flens conspicio, et occulta Dei judicia pertimesco, augentur lacrymae, gemitus se in meo corde non capiunt, quod ille vir sanctissimus domnus Joannes, tantae abstinentiae atque humilitatis, familiarium seductione linguarum ad tantam superbiam erupit, ut in appetitu perversi nominis illi esse conetur similis, qui dum superbe esse similis Deo voluit, etiam donatae similitudinis gratiam amisit; et ideo veram beatitudinem perdidit, quia falsam gloriam quaesivit. Certe Petrus quid aliud quam singularium sunt plebium capita? et tamen sub uno capite omnes membra. Atque ut cuncta brevi cingulo locutionis astringam, sancti ante legem, sancti sub lege, sancti sub gratia, omnes hi perficientes corpus D
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ restitui si in preceptis eius totis ui¬
Prib ꝑmanens plura studuero de
plurib erogare:
gitur incipiens tantũ largior ẽẽ.
decollato temꝑali cõmodo qnͣtum certior
de recipiendo p̃mio sempit̾no cunctorum
patͥmoniorum p̃diorumq reditus exge¬
lasiano poliptico. cuiꝰ nimirum studio¬
sissimus uidebat᷑ pedissequus aberasit.
eoꝵ pensionib in auro argentoq colla¬
tis om̃ib ordinib eccl̃asticis uł palati¬
nis monasteriis. eccł̃iis. cͥmiteriis. diaco¬
hactenus erogatur indixit.
xtra quos primo dominice resurre¬
ctionis diliculo in basilica quondã
doctissimi pape uigilii. uixta quam con¬
suetulinaliter habitabat ad imꝑci en¬
cdum pa icis oscłm rediens cunctis ep̃is. p̃s¬
bitens. liaconib aliisq aximnaticis aure¬
mixtos solidos offerens. ꝑegrina nichilo¬
minus uestim̃ta donabat.
m̃ib omnino kalendis. pauꝑib¬
generaliter easdem species que conge¬
rebantur exreditib erogabat. et suo tẽpe

Expanded text:
 restitui, si in praeceptis ejus totis viribus permanens, 53 plura studuero de pluribus erogare? » 24. Igitur incipiens tantum largior esse de collato temporali commodo, quantum certior de recipiendo praemio sempiterno, cunctorum patrimoniorum praediorumque reditus ex Gelasiano polyptyco, cujus nimirum studiosissimus videbatur pedissequus, adaeravit, eorumque pensionibus in auro argentoque collatis omnibus ordinibus ecclesiasticis, vel palatinis, monasteriis, ecclesiis, coemeteriis, diacohactenus erogatur indixit. 25. Extra quos primo Dominicae resurrectionis diluculo in basilica quondam doctissimi papae Vigilii, juxta quam consuetudinaliter habitabat, ad impertiendum pacis osculum residens, cunctis episcopis, presbyteris, diaconibus, aliisque axiomaticis aure vel suo, mistos solidos offerens, peregrina nihilominus vestimenta donabat. 26. Omnibus omnino Kalendis, pauperibugeneraliter easdem species quae congerebantur ex reditibus erogabat: et suo tempore
Abbreviated transcription (Latin):
Letentur celi et exultet t̾ra: ⁊ de benignis
usq uehement afflictus hylarescat. Cõ
contriti ac de pressi animi subiectorum
Untus celestis gr̃ẽ mimicis uos t̾ribiles
faciat: pietas subditis benignos. Qui¬
escat felicissimis temꝑib ur̃is in uniu̾

Expanded text:
Laetentur coeli, et exsultet terra, et de vestris Laetentur coeli, et exsultet terra, et de vestris usque vehementer afflictus hilarescat. Compcontriti ac depressi animi subjectorum. Virtus coelestis gratiae inimicis vos terribiles faciat, pietas subditis benignos. Quiescat felicissimis temporibus vestris uni
Abbreviated transcription (Latin):
tu acclamatum eis in basilica uilii:ius¬
su grgoru in oratorio sc̃i cesarii latera¬
nensi palatio constituto reponitur. E
etiam foce imꝑatori ita respondit. Glia
mexcelsis deo. qui uixta qõ scriptum ẽ.
mutã temꝑa. et tnffert regna. Et qui
hoc cuncts innotuit qd̃ ꝑ ꝓpham suum
loqui clignatus ẽ. dicens. qr dominatur
excelsus in regno hominũ et cui uoluerit
ip̃edat illud. In om̃ipotentis quippedei
incõprehensibilis dispensatione uite mor
ꝑ cuiꝰ duriciam tribulationis ugo sub¬
iectoꝵ colla deprimant᷑. qd̃ nos in nr̃a dui¬
tius tribulatione ꝓbauimꝰ. Aliqũãdo
uͦ cum misctłie multoꝵ corda sua decer¬
nit consolatione refou̾e: unum ad regi
iuscera incunctoꝵ m̃tib exultationis
sue grãm infuncdat. De qua exultatiõis
habundantia. irroborari nosctt᷑ ut credi¬
mus: qui benignitate ur̃e pietatis. ad
imꝑialis fastigium ꝑuenisse gaudemꝰ

Expanded text:
tu acclamatum est eis in basilica Julii, justu acclamatum est eis in basilica Julii, jussu Gregorii in oratorio sancti Caesarii Lateranensi palatio constituto reponitur. Qui etiam Phocae imperatori ita rescripsit: « Gloria in excelsis Deo, qui, juxta quod scriptum est, Mutat tempora et transfert regna ; et qui hoc cunctis innotuit quod per prophetam suum loqui dignatus est, dicens: Quia dominatur Excelsus in regno hominum, et cui voluerit, ipse dat illud . In omnipotentis quippe Dei incomprehensibili dispensatione vitae mortper cujus duritiam tribulationis jugo subjectorum colla deprimantur. Quod nos in nostra diutius tribulatione probavimus. Aliquando us moerentia multorum corda sua decrevit consolatione refovere, unum ad regimicordiae viscera in cunctorum mentibus exsultationis suae gratiam infundit. De qua exsultationis abundantia roborari nos citius credimus, qui benignitatem vestrae pietatis ad imperiale fastigium pervenisse gaudemus.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑd̾e uoluit. Qui qm̃ in eccl̃iam fugerat.
filiũ tamꝙͣ ꝓditorem sui consilii flagella¬
uit: multos q hunc ab eadem ecclia extͣne¬
um tͣnsmittens nũquam ꝑmittit᷑. immo
multis cõuicus appło laceratus: martio¬
nista hereticus appellat᷑. Et cõmoto intͣ
constantinopolun graui tumultu: mau¬
ricius dissimulato habitu cum uxore et
filus: noctu dromonẽ conscendit. fugiẽs
exercitu in septimum ueniens: imꝑator
efficitur. Aquo mauricius cũ filuis. uxo¬
re acfiliab: penes calcedonam ussus. q̃¬
admodum sͥ denuntiatũ fuerat decollat᷑
Et quia oratio gregorii qua illum petie¬
rat in t̾ribili dei iudicio liberum adelictᷤ
rat: idem mauricuis hic recepit quod
meruit. Et in cunctis suis inicomodis
cm benclicens: a semptt̾no supplicio
meruit lib̾ari.
grtuis ꝙptimo kalendarum maiaro
inddictione sȩxta imago foce et leom cie au¬
gustoꝵs: cum eoꝵdem fauoralib lict̃is

Expanded text:
perdere voluit, qui quoniam in Ecclesiam fugerat, perdere voluit, qui quoniam in Ecclesiam fugerat, filium tanquam proditorem sui consilii flagellavit, multosque ad hunc ab eadem ecclesia extrahendum transmittens, nunquam permittitur; imo multis conviciis a populo laceratus, Marcionista haereticus appellatur. Et commoto intra Constantinopolim gravi tumultu, Mauricius, dissimulato habitu, cum uxore et filiis noctu dromonem conscendit; et fugieexercitu in septimum veniens, imperator efficitur; a quo Mauricius cum uxore, filiis et filiabus penes Chalcedoniam jussus, quemadmodum sibi denuntiatum fuerat, decollatur. Et quia oratio Gregorii qua illum petierat in terribili Dei judicio liberum ab omnibus it, idem Mauricius id recepit quod meruit, et in cunctis suis incommodis Deum benedicens, a sempiterno supplicio merui liberari. 20. Igitur septimo kalendarum Maiarum, indictione sexta, imago Phocae et Leontiae, augustorum, cum eorumdem favorabilibus litteris
Abbreviated transcription (Latin):
ficans pnĩam tenuit. S acupidi¬
tanio auancia usꝙ a deo ñ recessit : ut ex̾c¬
tus in periculosis locis hiemare. et tͣnsito
danubio uictus sͥ desclauorum regione
periditabundi querere. ne uidelicet ali¬
menta publica manducarent petro pretori:
feralib litt̾is immineret. Qui taxiarchis
uocatis: ait. Nimis mͥ uident᷑ grauia ĩ¬
ꝑatoris p̾cepta: romanos maliena terra
hiemare. iubentia. Nam illi ñ obedire se¬
uum ẽ: et rursus obelire seuissimũ. Nul¬
lũ bonum parit auaritia: quia mater
om̃ium maloꝵs consistit. quia imꝑator
languens horũ maximors malors. causa
romanis efficitur. Excitus itaq hoc ꝑtaxi¬
archas auclito ad seditionem conu̾titur.
exaltatumq suꝑ dipeum. focam centurio¬
nem exarchum. ad clamauert̃. fũgatoq
p̃tore: theodosio filio imꝑatoris et germa¬
no socero eiꝰ dirigunt: ut altͥ eoꝵ sͥ imꝑa¬
re stucderet. Illi nllo mͦ consenserũt. immo
hec mauritio retulert̃. At ille: germanũ

Expanded text:
itentiam tenuit; sed a cupiditatis avaritia usque adeo non recessit, ut exercitus in periculosis locis hyemare, et transito Danubio victum sibi de Sclavorum regione periclitabundi quaerere, ne videlicet alimenta publica manducarent, Petro praetori feralibus litteris immineret. Qui taxiarchis vocatis, ait: « Nimis mihi videntur gravia imperatoris praecepta, Romanos in aliena terra hyemare jubentia. Nam illi non obedire saevum est, et rursus obedire saevissimum. Nullum bonum parit avaritia, quia mater omnium malorum consistit, qua Imperator languens, horum maximorum malorum causa Romanis efficitur. » Exercitus itaque, hoc per taxiarchas audito, ad seditionem convertitur, exaltatumque super clypeum Phocam per centurionem, exarchum acclamaverunt, fugatoque praetore, Theodosio filio imperatoris et Germano socero ejus, dirigunt ut alter eorum sibi imperare studeret. Illi nullo modo consenserunt, imo hoc Mauricio retulerunt. At ille Germanum
Abbreviated transcription (Latin):
eum in eodem loco stare debere. Statimq
comites adhortatur: et festinatius ire cer¬
tabat. Sed preuenientib apłiaᷤ nunciis:
licet magnopere tuistaretur. redire ad ꝓpriã
eniq cernens benedictus uenerabilis
pontifex uirtutũ gradib gregorium
ad alta conscende: iuolenter eum aquiete¬
sui monasteru abstrahens eccłastici ordini
officio sublimauit: leuitamq septimũ
ad suũ aduitorium consetrauit. In quo
uenerabilis leuita gregorius. tanta hu¬
militate iuguit: tanta sollertia minist᷑¬
uit. ut in ecclastice iherarchie minist̾io
uderet᷑ diunis angłis ñ solum nitore
habitus. uerum etiam dautate morum
ꝓbabilium quodammodo coequari.

Expanded text:
eum in eodem loco se stare debere.  Tunc eum in eodem loco se stare debere.  Tunc comites adhortatus, festinantius ire certabat; sed praevenientibus apostolicis nuntiis, licet magnopere tristaretur, redire tamen ad puram. 25. Denique cernens Benedictus, venerabilis pontifex, virtutum gradibus Gregorium ad alta conscendere, violenter eum a quiete monasterii sui abstrahens, ecclesiastici ordinis officio sublimavit, levitamque septimum ad suum adjutorium consecravit. 31 In quo venerabilis levita Gregorius tanta humilitate viguit, tanta solertia ministravit, ut in ecclesiasticae hierarchiae ministerio videretur divinis angelis non solum nitore habitus, verum etiam claritate morum obabilium quodammodo coaequari.
Abbreviated transcription (Latin):
ter expetere. ut in brittanniam aliquos u̾bi
ministros mitteret. Quo cũ neminem tre
uelle cognosceret: semetipsum quoq non
dubitauit ingerere: dum modo pontifex¬
dͥ licentiam cõ modaret. Qluilicẽt
cum magna cunctatione. docꝰ eleriat poli
greg orium sponte ꝓficisci cupientẽ. abire
ꝑͥmistt: imp̃catus ei diunitus prospera
Decuuis absertia romani plurimum
ꝑturbati: deliberato consilio ⁊ apha
tur eumꝙ turmatim taliter alloquite¬
disti: Qomam destruxisti: quia grego¬
rium dimisisti. Quib sentencus om̃ino
papa ꝑterrtts: misit continuo nuntios
qui iurum dñi reuocarent gregorium.
Quod ip̃e sͥ comineantib: iam predixerat
fore futurum
am ꝙ tͥum dierum itinere ꝓfligato: ad ꝙ̃¬
dam locum requicturi forte diuerterant.
Quo singłis quiescentib: gregoruis le¬
tabat. Quem locusta suꝑueniens coegit:¬
et cepit paululum a legendo quiescere.
Et exconsideratione sui nominis: docuit

Expanded text:
ter expetere ut in Britanniam aliquos verbi ter expetere ut in Britanniam aliquos verbi ministros mitteret. Quo cum neminem ire velle cognosceret, semetipsum quoque non dubitavit ingerere, dummodo sibi pontifex licentiam commodaret. Qui licet cum magna cunctatione totius cleri ac populi Gregorium sponte proficisci cupientem abire permisit, imprecatus ei divinitus prospera De cujus absentia Romani plurimum perturbati, deliberato consilio, trifarie ur, eumque turmatim taliter alloqudisti, Romam destruxisti, quia Gregorium dimisisti. Quibus sententiis omnino papa perterritus, misit continuo nuntios, qui virum Domini revocarent Gregorium. Quod ipse sibi commeantibus jam praedixerat fore futurum. 24. Jamque trium dierum itinere profligato, ad quemdam locum requieturi, forte diverterant, quo singulis quiescentibus, Gregorius lectitabat. Quem locusta superveniens coegit paululum a legendo quiescere, et ex consideratione sui nominis docuit
Abbreviated transcription (Latin):
acriter ingemiscens: heu ꝓdolor inquit. qͣs
splendidas facies princeps tenebraiũ nunc
possidet. tantaq frontis spetisi gr̃a. uacuã
ab interna dei gr̃a mentem gestat: Rur¬
sus gͦ interrogauit. quod eẽt uocabulum
gentis illiꝰ. Mercator respondit. Angli uo¬
cantur. At ille. Bene inquit angli. quasi
agłi: quia et angłicos iuiltus habent. et
tales in celis angłorum decet ẽẽ. conciuies. Ite¬
rum gͦ uit̾rogat: qd̃ noment hr̃et ipsa pro¬
iuncia. Mhercator respondit. Prouincialeᷤ
illi: deiri uocantur. Et gregorius. Bene in¬
quit cleiri: quia deira dei sunt eruendi. et
ad xp̃i gr̃ãm conuocandi. Rexait illius
ꝓuncie. quomͦ nuncupatur: Mhercator
respondit. Elle uocatur. Et gregorius al¬
ludens ad nom̃. dixit. Bene: quia rexelle¬
uocatur: Alleliua et enim: in laude cre¬
atoris oportet illis in partib decantari.
ox itaq accedens ad benedictum xcu.¬
apłice sedis pontificem: cepit uehemen¬

Expanded text:
acriter ingemiscens: Heu! proh dolor! inquit, quam acriter ingemiscens: Heu! proh dolor! inquit, quam splendidas facies princeps tenebrarum nunc possidet, tantaque frontis species vacuam ab interna Dei gratia mentem gestat. Rursum interrogavit quod esset vocabulum gentis illius. Mercator respondit: Angli vocantur. At ille: Bene, inquit, Angli, quasi angeli, quia et angelicos vultus habent, et tales in coelis angelorum decet esse concives. Iterum ergo interrogavit quod nomen haberet ipsa provincia. Mercator respondit: Provinciales illi Deiri vocantur. Et Gregorius: Bene, inquit, Deiri, quia de ira sunt eruendi, et ad Christi gratiam convocandi. Rex, ait, illius provinciae quomodo nuncupatur? Mercator respondit: Aelle vocatur. Et Gregorius alludens ad nomen, dixit: Bene, quia rex dicitur Aelle. Alleluia etenim in laude Creatoris in partibus illis oportet decantari . 22. Mox itaque accedens ad Benedictum, apostolicae sedis pontificem, coepit vehemen
Abbreviated transcription (Latin):
riendo uocantẽ sequitus ẽ. Uerum quia lon¬
gum ẽ. et multa restant. que de huius uiri
scimonia certis possunt attestationib pre¬
dicari. que etiam ex relatione maioꝵ scrip¬
tis ue prioꝵ competerim: hiis inserenda
decreui.
Quadam die cum aduenientib nuper
negotiatorib multa uenalia inforũ¬
romane urbis fuissent ꝓposita multiꝙ ad
emencdum undiq confluxissent: contigit
et gregorium uiium deo dignissimũ preteui¬
re. Qui cernens int̾ alia pueros corpore can¬
dlidos. forma pulcherrimos. uultu uenu¬
stos. capilloꝵ quoꝙ nitore ꝑspicuos ẽẽ. uena¬
les: interrogauit mercatorem de qua pata
illos attulisset. Ille respondit. De britan¬
nia insula: cuius in colarum om̃ium faci¬
es simili candore fulgescit. Gregorius dix̃
Xp̃iani sunt idem in fulani. anadhuc pãga¬
nis tenentur errorib implicati: Mercator
responcit. Non sunt xp̃iani: sed paganis
tenentur laqueis irretiti. Tunc gregoruis

Expanded text:
riendo vocantem secutus est. Verum quia lonriendo vocantem secutus est. Verum quia longum est et multa restant quae de hujus viri sanctimonia certis possunt attestationibus praedicari, quae etiam ex relatione majorum, scriptisve priorum compererim, his inserenda decrevi. 21. Quadam die, cum advenientibus nuper negotiatoribus, multa venalia in forRomanae urbis fuissent proposita, multique ad emendum undique confluxissent, contigit et Gregorium virum Deo dignissimum praeterire: qui cernens inter alia pueros corpore candidos, forma pulcherrimos, vultu 30 venustos, capillorum quoque nitore perspicuos esse venales, interrogavit mercatorem de qua patria illos attulisset. Ille respondit: De Britanniae insula, cujus incolarum omnium facies simili candore fulgescit. Gregorius dixit: Christiani sunt iidem insulani, an adhuc paganis tenentur erroribus implicati? Mercator respondit: Non sunt Christiani, sed paganis tenentur laqueis irretiti. Tunc Gregorius
Abbreviated transcription (Latin):
dulcedine. et grauitate morum ĩminente
gregorio transcendebat. Huic egrotanti
atq ad extremum deducto ꝑ nocturnam
uisionem sub habitu senis beatus apls an¬
dreas appauut: et hunc uirga tetigit. eiq
dixit. Surge. Exhac enim molestia: modo
minime morieris. Sed paratus esto: quia
longum tempus hic facturus ñ eris. Qui
dum iam eẽt a medicis desꝑatus. repente sa¬
natus ẽ: atq conualuit. Qem quam uide¬
rat narrauit: seq ꝑ biennium in clei ser¬
uitio sicut predixi ultra etatis sueannos ꝑ¬
duxit. Quolutis aut̃ duob annis. cũ qui¬
dam fr̃ fusset mortuus atq ĩmonasterii
eiꝰdem cimiterio a gregorio fr̃ĩbq sepultũ.
cunctis inde discedentib isdem ioħs sicut
postinodum pallens ettremens gregorio ⁊
frib indicauit: solus inuentus. ab eodem
fr̃e qui sepultus fuerat de sepulchro uocatꝰ
ẽ. Qd̃ mox etiam: subsequens finis oftendit.
Nam post dies decem correptus febrib. mo¬

Expanded text:
dulcedine, et gravitate morum, imminente dulcedine, et gravitate morum, imminente Gregorio, transcendebat. Huic aegrotanti, atque ad extremum deducto, per nocturnam visionem sub habitu senis beatus apostolus Andreas apparuit, et hunc virga tetigit, eique dixit: Surge; ex hac enim molestia modo minime morieris, sed paratus esto, quia longum tempus hic facturus non eris. Qui dum jam esset a medicis desperatus, repente sanatus est atque convaluit. Rem quam viderat narravit, seque per biennium in Dei servitio, sicut praedixi, ultra aetatis suae annos exhibuit: Evolutis autem duobus annis, cum quidam frater fuisset mortuus, atque in monasterii ejusdem coemeterio a Gregorio fratribusque sepultus, cunctis inde discedentibus, idem Joannes, sicut postmodum pallens et tremens Gregorio et fratribus indicavit, solus inventus, ab eodem fratre qui sepultus fuerat de sepulcro vocatus est. Quod mox etiam subsequens finis ostendit. Nam post dies decem correptus febribus, mo
Abbreviated transcription (Latin):
rulus dicebatur: uehementer la cri¬
mis atq elemosinis exgregorii uri ue¬
nerabilis doctrina intentus. Psalmodia
uͦ ex ore illius. pene nullo temꝑe cessare
consueuerat: excepto cumaut alimentũ
corpori. autm̃bra dedisset sopori. Hiuc no¬
cturna uisione apparuit: quia exalbis
florib corona decelo incaput illiuis descẽ¬
debat. Qui mox molestia corpis occupa¬
tus: cum magna securitate animi atq
hylautate defunctus ẽ. Ad cuiꝰ sepulchr̃
dum post annos quatuordecim petrus
qui pontificatus istius gregorii tempore
monasterio eidem p̃fuit. sͥ sepulturam
facere uoluisset: tanta de eodem sepulchro
fr̃is menili fragrantia suauitatis emana¬
uit. ac si illic florum om̃ium odoramenta
fuissent congesta. Ex quare manifeste pa¬
tuit: quia uerum fuit. qd̃ ꝑ nocturnam
uisionem tanti patris discipulus udit.
lius quoq in eodem monast̾io .xx.
dictus est magne indolis adolescens:
qui etatem suam intellectus et humilitatis

Expanded text:
rulus dicebatur, vehementer lacryrulus dicebatur, vehementer lacrymis atque eleemosynis, ex Gregorii viri venerabilis doctrina, intentus: psalmodia vero ex ore illius pene nullo tempore cessare consueverat, excepto cum aut alimentum corpori, aut membra dedisset sopori. Huic nocturna visione apparuit quod ex albis floribus corona de coelo in caput illius descendebat, qui mox molestia corporis occupatus, cum magna securitate animi atque hilaritate defunctus est. Ad cujus sepulcrum, dum, post annos quatuordecim, Petrus, qui pontificatus istius Gregorii tempore monasterio eidem praefuit, sibi sepulturam facere voluisset, tanta de eodem sepulcro fratris Meruli fragrantia suavitatis emanavit, ac si illic florum omnium fuissent odoramenta congesta. Ex qua re manifeste patuit quia verum fuit quod per nocturnam visionem tanti Patris discipulus vidit . 20. Alius quoque in eodem monasterio Joannes dictus est, magnae indolis adolescens, qui aetatem suam intellectus et humilitatis
Abbreviated transcription (Latin):
quidam gerontius dicebatur. Qui dũ
graui molestia corꝑis fuisset depressus:
in uisione noctuma albatos iuiros
et clari omnimodo habitus in hoc ipsũ
monasterium descencdere de suꝑioribus
aspexit. Qui dum coram lecto iacentis
assisterent: unus eoꝵs dixit. Ad hoc ue¬
nimꝰ ut de monasterio gregoru qͦsdam
fr̃es in miliciam mittamus. Atq alteri
p̃cipiens: adiunxit. Scribe marcellum.
ualentinianũ. agnellum. atq alios
quoꝵ cognitionem ñ habeo ego. Quibꝰ
expletis: addidit dicens. Scribe et hunc
ip̃m qui nos aspicit. Ex qua uisione ge¬
rontius certus effectus: facto mane. inno¬
tuit fr̃ib quot et qui eent ex eodem mona¬
sterio morituri: seq illos continuo secu¬
turum. Cum die alio predicti fr̃es mori
ceperunt: atq eodem ordine se in mortem
sequuti sunt: quo fuerant in descriptione
nominati. Ad extremum uͦ et ip̃e obit:
qui eofdem fr̃es morituros preuidit . xix.
lius etiam fr̃ in eodem monasterio nie¬

Expanded text:
quidam Gerontius dicebatur, qui dum quidam Gerontius dicebatur, qui dum gravi molestia corporis fuisset depressus, in visione nocturna albatos viros et clari omnimodo habitus in hoc ipsum monasterium descendere de superioribus aspexit. Qui dum coram lecto jacentis assisterent, unus eorum dixit: Ad hoc venimus, ut de monasterio Gregorii quosdam fratres in militiam mittamus; atque alteri praecipiens, adjunxit: Scribe Marcellum, Valentinianum, 29 Agnellum, atque alios, quorum cognitionem ego non habeo. Quibus expletis addidit, dicens: Scribe et hunc ipsum qui nos aspicit. Ex qua visione Gerontius certus effectus, facto mane, innotuit fratribus quot et qui essent ex eodem monasterio morituri, seque illos continuo secuturum. Cum die alio praedicti fratres mori coeperunt, atque sub eodem ordine se in mortem secuti sunt quo fuerant in descriptione nominati, ad extremum vero et ipse obiit, qui eosdem fratres morituros praevidit. 19. Alius etiam frater in eodem monasterio Me
Abbreviated transcription (Latin):
ed quia isdem uenerabilis pater que¬
ad modum fr̃b terrori fuerat ex par¬
te iam retegi: qualit̾ eius exemplis idem ꝓ¬
fecerint breuiter indicandũ putaui. Erat̃
quidam in eodem monasterio. beato gre
rebat. Qui tanti prĩs uerbis exemplisq
cõmonitus: multis coticliansq lacrimiᷤᷤ
ad gaudia patrie celestis anhelabat. Cũq
studiosissime et cum magno feruore de¬
retur: non in eis uerba scientie secd fletum
ꝯponctionis inquirebat. qͣtinus ꝑ hec in¬
strata mens eiuis exardesceret: et ima dese¬
rens. ad contemplationẽ celestis patue per¬
uolaret. Huic: ꝑ nocturnam uisionem
dictum est. Paratus esto: et quia dominꝰ
uissit migra. Cumꝙ ille ñ habere sesũptꝰ
ad migrandum diceret. responsum ꝓtinus
audiuit dicens. Si de peccatis tius agitur:
dimissa sunt. Ctõ dum semel audisset:
et magno adhuc metu trepidaret: nocte
quoꝙ alia in eisdem uerbis ẽ admonitꝰ.
Dost quinq uͦ dies febre correptus: cũctis

Expanded text:
ed quia idem venerabilis Pater quemadmodum fratribus terrori fuerit, ex parte jam tetigi, qualiter ejus exemplis iidem profecerint, breviter indicandum putavi. Frater quidam in eodem monasterio, nomine Antrebat, qui, tanti Patris verbis exemplisque commonitus, multis quotidianisque lacrymis ad gaudia patriae coelestis anhelabat. Cumque studiosissime cum magno fervore deretur, non in eis verba scientiae, sed fletum compunctionis inquirebat, quatenus per haec incitata mens ejus inardesceret, et ima deserens ad contemplationem patriae coelestis pervolaret. Huic per nocturnam visionem dictum est: Paratus esto, et quia Dominus jussit, migra. Cumque ille non habere se sumptus ad migrandum diceret, responsum protinus audivit, dicens: Si de peccatis tuis agitur, dimissa sunt. Quod cum semel audisset, et magno adhuc metu trepidaret, nocte quoque alia in eisdem est verbis admonitus. Post quinque vero dies febre correptus, cunctis
Abbreviated transcription (Latin):
tem ꝙypriano diacono. Sicut dilectio tua
deo debuisset ordinari: ita nunc necesse ẽ
ut ꝑ dilectionis tue studia. ei quoq regi¬
minis solatia ministrentur. Quedam
enim pb̃rm ꝓprium habuisse ꝑhibet: qͥ
tamen afrẽ et coep̃o nr̃o leone in carchanẽ¬
si ecclia dicitur ordinatus. Et quia in no¬
uam eccłiam uadit. et suos illic ꝓprios
homines hr̃e necesse ẽ: ut cum causarum
tumultib p̃mitur. in secreto suo inue̾¬
niat uͥ requiescat. Preduto frĩ et coepisco¬
po nr̃o leoni blande et dulciter ꝑsuaderi
debet. ut ei prefatum prb̃rm cedere debe¬
at: neq tam benignus ad ordinandum
cessit. ut ordinatum destituere fortasse
ntiquissimum eccłiastice ꝯsuetudi

Expanded text:
» Item Cypriano diacono: « Sicut Dilectio tua » Item Cypriano diacono: « Sicut Dilectio tua Deo, debuisset ordinari: ita nunc necesse est ut per dilectionis tuae studia ei quoque regiminis solatia ministrentur. Quemdam enim presbyterum proprium habuisse se perhibet, qui tamen a fratre et coepiscopo nostro Leone in Catanensi ecclesia dicitur ordinatus. Et quia in novam ecclesiam vadit, et suos illic proprios homines habere necesse est, ut, dum causarum tumultibus premitur, in secreto suo inveniat ubi requiescat, 95 praedicto fratri et coepiscopo nostro Leoni blande et dulciter persuadere debes ut ei praefatum presbyterum cedere debeat, ne quem tam benignus ad ordinandum cessit, ordinatum destituere fortasse 21. Antiquissimum ecclesiasticae consuetudi
Abbreviated transcription (Latin):
remouerat. Qui cum romam uenisset.
iecepta a uob uiuante dño ratione: exces¬
sum suum dominici corꝑis communione
coruenit Quia eͥgo ut dictum ẽ. non in
heresim inaidit. sed a satris gerendis eccl̃ie
minusteriis quasi recte studio intentiõis
errauit: imbecillitati eius atꝙ necessita¬
tib consulentes. maximeq sustentatio¬
ni euis pietatis intiutu ꝓuidentes: intu¬
a siracusana ecclia eum preiuidimus or¬
dinandum.
tem fortunato ep̃o neapolitano. Fraterni¬
tatem tuam nobis petisse recolunuis. ut
gratianum eccl̃ie tue uenafrane diaconũ
tue crederenus eccł̃ie cardinandum. Et
habet eccl̃iam hoste scilicet ꝓhibente quo
suum debeat ministerium exibere: peciti¬
onemtuam ñ preuidius differendã.
Iccirco scriptis tibi presentib eum neces¬
sario duximus concedendum. habitu¬
rus licentiam diaconem illum. nr̃a inter¬
ueniente auccoritate. eccł̃ie tue deo ꝓpitio
constituere cardinalem.

Expanded text:
removerat. Qui cum Romam venisset, removerat. Qui cum Romam venisset, recepta a nobis, juvante Domino, ratione, excessum suum recepta Dominici corporis communione correxit. Quia ergo, ut dictum est, non in haeresim incidit, sed a sacris generalis Ecclesiae ministeriis, quasi rectae studio intentionis erravit, imbecillitati ejus atque necessitatibus consulentes, maximeque sustentationi ejus, pietatis intuitu providentes, in tua Syracusana ecclesia eum praevidimus cardinandum. » Item Fortunato, episcopo Neapolitano: « Fraternitatem tuam a nobis petisse recolimus, ut Gratianum, ecclesiae Venafranae diaconum, tuae concederemus ecclesiae cardinandum. Et habet ecclesiam, hoste scilicet prohibente, quo suum debeat ministerium exhibere: petitionem tuam non praevidimus differendam. Idcirco scriptis tibi praesentibus eum necessario duximus concedendum, habituro licentiam diaconum illum, nostra interveniente auctoritate, ecclesiae tuae, Deo propitio, constituere cardinalem.
Abbreviated transcription (Latin):
eulum orphanum qͣlem ipse defamilia eiꝰ¬
dem eccl̃ie uoluisset dari precepit.
liarum parrochiarum cleros. sͥ et aliis
discretissimus pontifex. discretissime in¬
carlinare uacabat. Quaꝓpter helye prb̃o
et abbati ꝓuincie isaune: post aliqͣ scribens.
filium inquit ur̃m epiphanium manda¬
tis. ut ad sacrum orlinem ꝓuehere debe¬
remus: uobisq retrasmittere. S inuno
nos auduumus: in altero uͦ audire mi¬
nue potiumus. Diaconus quidem fa¬
ccus est: s quisquis semel in hac eccl̃ia
sacium orcdinem acceꝑit egrediendi ex
ea ulterius licentiam ñ habebit. Siergo
iudere uos ñ potui. hac exre consolatiõe
habeo: quia in filio ur̃o requiesco.
tem maximiano ep̃o siracusano. Presenti¬
um lator felix diaconus cum nullatenꝰ
in hereticorum dogmata lapsus sit: neca
catholica fude discessent: praiuis illectus
aduersus ꝯstantinopolitanam synodũ
suspicionib in histricorum se seꝑatione

Expanded text:
erulum orphanum, qualem ipse de familia ejuerulum orphanum, qualem ipse de familia ejusdem ecclesiae voluisset, dari praecepit. 19. Aliarum parochiarum clericos sibi et aliis discretissimus pontifex discretissime incardinare curabat. Quapropter Heliae presbytero et abbati provinciae Isauriae post aliqua scribens: « Filium, inquit, vestrum Epiphanium mandastis, ut ad sacrum ordinem provehere deberemus, vobisque retransmittere. Sed in uno vos audivimus, in altero vero audire minime potuimus. Diaconus quidem factus est; sed quisquis semel in hac ecclesia sacrum ordinem acceperit, egrediendi ex ea ulterius licentiam non habet. Si ergo videre vos non potui, hac ex re consolationem habeo, quia in filio vestro requiesco. » 20. Item Maximiano, episcopo Syracusano: « Praesentium lator Felix, diaconus, cum nullatenus in haereticorum dogmata lapsus sit, nec a catholica fide discesserit, pravis illectus adversus Constantinopolitanam synodum suspicionibus, in Istricorum se separatione
Abbreviated transcription (Latin):
andream apłm precipimus exinde tͣns¬
migrare: quatinus et ab hostilitatis
incursa liberior existere. ualeas. et illic
osuetudinem sollempnium festa dis¬
It notandum qd̃ gregorius licet mo¬
nasteria et episcopatus unierit. at¬
q uacantes ep̃os. uacantib ciutatib
incarlinare studuerit: numꝙͣ tamen
ep̃m ab integritate sue eccł̃ie uel ipse
mialiam commitauit: uel sub quacũq
occasione migrare consensit. Nam postꝙͣ
demetrium neapolitanum ep̃m suꝑ crimi¬
nib manifestis deposuit: cum ab eisdem
neapolitanis in cardinari sͥ paulũ nepe¬
sinum ep̃m magnopere quereretur: dis¬
cretissimus pontifex iusitatione curitatis
nepesine iohi ep̃o delegata: eundem qͥdem
paulum uisitatorem illis tribuit. cardi¬
nalem uͦ constituere. tam primo dispen¬
satorie distulit. qmͣ postea penitus recu¬
sauit. Cui postmodum licenciam reu̾¬
tendi ad suam diocesim concedens: centũ
solidos deneapolitana eccł̃ia. et unũ pu¬

Expanded text:
Andream apostolum praecipimus exinde tAndream apostolum praecipimus exinde tmigrare: quatenus et ab hostilitatis incursu liberior existere valeas, et illic consuetudinum solemnium festa disEt notandum quod Gregorius, licet monasteria et episcopatus unierit, atque vacantes episcopos vacantibus civitatibus incardinare studuerit, nunquam tamen episcopum ab integritate suae Ecclesiae, vel ipse in aliam commutavit, vel sub quacunque occasione migrare consensit. 94 Nam postquam Demetrium Neapolitanum episcopum super criminibus manifestis deposuit: cum ab eisdem Neapolitanis incardinari sibi Paulum Nepesinum episcopum magnopere quaereretur: discretissimus pontifex, visitatione civitatis Nepesinae Joanni episcopo delegata, eumdem quidem Paulum visitatorem illis tribuit: cardinalem vero constituere tam primo dispensatorie distulit, quam postea penitus recusavit. Cui postmodum licentiam revertendi ad suam dioecesim concedens, centum solidos de Neapolitana ecclesia, et unum pu
Abbreviated transcription (Latin):
in locis suis degebant interim ꝓ susten¬
satione acstipendiis p᷑sentis uite uin¬
gebat generalit̾ dicens. Frãtres et coepos
nr̃os quos et captiuitatis diu̾sarumq
necessitatum angustie ꝯprimunt: stu¬
ut ab eccł̃ia uixta possibilitatem suffi¬
cientia debeant alimenta ꝑciꝑe. Sic
ximo ꝯꝓbamur. Nullam quippe eis
nos in uris eccłus auctoritatem tribui¬
mus: s tantum ur̃is solaciis eos conti¬
neri summoꝑe hortamus.
oca quoq sedium: prudentissimꝰ
pontifex accepta iucta occasione muta¬
bat. Unde ioh̃i ep̃o ueliterno scribte di¬
cens. Temporis qͣlitas ammonet. ẽp̃oꝵ
sedes antiquitus certis ciuitatib consti¬
tutas. ad alia que securiora putamus.
euisdem dioceseos loco transponere: quo
et habitatores nunc degere. et barbari
cum possit ꝑiculum facilius delinari.
Propt̾ca te ioh̾em frẽm coepiscopũq nr̃m
uelitrensis ciuitatis. sedemq tuam in
loco qui appellatur harenata. ad scm

Expanded text:
in locis suis degebant, interim pro sustenin locis suis degebant, interim pro sustentatione ac stipendiis praesentis vitae jungebat, generaliter, dicens: « Fratres et coepiscopos nostros, quos et captivitatis diversarumque necessitatum angustiae comprimunt, stuut ab Ecclesia juxta possibilitatem sufficientia debeant alimenta percipere. Sic ximo diligere comprobamur. Nullam quippe eis nos in vestris ecclesiis auctoritatem tribuimus, sed tantum vestris solatiis eos contineri summopere hortamur. » 17. Loca quoque sedium prudentissimus pontifex accepta justa occasione mutabat. Unde Joanni, episcopo Vellitrano scribit, dicens: « Temporis qualitas admonet, episcoporum sedes antiquitus certis civitatibus constitutas, ad alia quae securiora putamus ejusdem dioecesis loca transponere, quo, et habicum possit periculum facilius declinari. Propterea te Joannem fratrem coepiscopumque nostrum Billitranensis civitatis, sedemque tuam in loco qui appellatur Renati ad sanctum
Abbreviated transcription (Latin):
no gaudio repleatur. cardinalem te
suscepisse pontificem.
pprios constituere sacerdotes: qui gregẽ
dominicum pastorali debeant sollicctu¬
dine gubernare. Propt̾ea te iohi abho¬
stib captiuiua telissitane ciuitatis ep̃m
in quillacena carlinalẽ necesse cduximus
constituere sacerdotem: ut et suscepta
semel animarum cura. intuitu future
retribitionis impleas: et licet atua ho¬
ste imminente depulsis. aliamq apasto¬
re uacat debeas eccłiam gubernare. Ita
tamen ut si ciuitatem illam hostibus
lib̾am effici. et dño ꝓtegente ad pͥorem
statum contigerit reuocari: ueam in
qua et prius ordinandus es eccł̃iam re¬
uertaris. Si autem predicta ciuitas con¬
tate premitur: in hac in qua a nob̾ car¬
dinatus es debeas ꝑccl̃ia ꝑmanere. Sed⁊
expulsos ep̃os. quos tam cito gregorus
uł incarclinare ñ poterat. uelex quorum
reditu ad seles ꝓprias contingere possẽ
sperabat. aliis epis qui tunc udelicet

Expanded text:
no gaudio repleatur, cardinalem te no gaudio repleatur, cardinalem te suscepisse pontificem. proprios constituere sacerdotes, qui gregem Dominicum pastorali debeant sollicitudine gubernare. Propterea te Joannem ab hostibus captivatum Lisitanae civitatis episcopum in Squillacina cardinalem necesse duxiconstituere sacerdotem, ut et susceptam semel animarum curam intuitu futurae retributionis impleas, et licet a tua, hoste imminente, depulsus sis, aliam quae pastore vacat debeas Ecclesiam gubernare: ita tamen ut, si civitatem illam ab hostibus liberam effici, et Domino protegente ad priorem statum contigerit revocari, in eam in qua et prius ordinatus es Ecclesiam revertaris. Sin autem praedicta civitas contate premitur, in hac in qua et a nobis incardinatus es debeas Ecclesia permanere. CAP. expulsos episcopos, quos tam cito Gregorius, vel incardinare non poterat, vel quorum reditum ad sedes proprias contingere posse sperabat, aliis episcopis, qui tunc videlicet
Abbreviated transcription (Latin):
ideoq hac te auctoritate terracinensi eccł̃ie
cardinalem constituimus sacerdotem.
Et post pauca. Illud quoq frat̾nitatem
tuam scire necesse ẽ: qm̃ sicte predicte terra¬
cinensis eccł̃ie cardinalem eẽ. ꝯstitumus sa¬
cerdotem. ut funsis eccłie pontifex ẽẽ. ñ desi¬
nas nec curam gubernationemq eus pre¬
tereas.
t ũ cuutatum desolatarum potifices.
gregorus uacantib cuitatrb incarꝰ¬
dinare cuiabat. Unde martiuo ep̃o cor
saterdotali fiat̾nctas decorata: tia ẽ. deli¬
cas facientib hostili fentate occupata ⁊
dirita. ut illic ulterius spes remeancli
milla remanserit: in eccłiam tealirensem
queiam dui pontificis ẽ auxilio destitu
dum acautoritate ꝯstituimus sine
clubio sacerdotem. Ita gͦstudio iugi¬
lanti. cum dei amore sccł̃m canonum
precepta cuncta dispone uel ordma: ut
et frat̾nitas tua sius delideriis segau¬
cdeat fuisse potitam. et eccl̃ia dei alter¬

Expanded text:
ideo hac te auctoritate nostra Terracinensis ecclesiae ideo hac te auctoritate nostra Terracinensis ecclesiae cardinalem constituimus sacerdotem. » Et post pauca: « Illud quoque fraternitattuam scire necesse est, quoniam sic te praedictae Terracinensis Ecclesiae cardinalem esse constituimus sacerdotem, ut et Fundensis Ecclesiae pontifex esse non desinas, nec curam gubernationemque ejus praetereas, vero civitatum desolatarum pontifices Gregorius vacantibus civitatibus incardinare curabat. Unde Martino, episcoposacerdotali tua fraternitas decorata, ita est delictis facientibus hostili feritate occupata atque diruta, ut illuc ulterius spes remeandi nulla remanserit, in Ecclesia Saonensi, quae jam diu pontificis auxilio destituta dum, hac auctoritate constituimus sine dubio sacerdotem. Ita ergo studio vigilanti cum Dei amore secundum canonum praecepta cuncta dispone et ordina, ut, et fraternitas tua suis desideriis se gaudeat esse potitam, et Ecclesia Dei alter
Abbreviated transcription (Latin):
facientib desolauit eccł̃ias ut reparandi
eas spes nulli popło deficiente remanserit.
maiori ualde cura constringimur. ne de¬
functis earum sacerdotib reliquie plebis
nullo pastoris moderamine gubernate
ꝑinua fidei hostis callidi rapiant᷑. quod
absit insidia.
Huius gͦ rei similitudine sepe ꝯmoniti.
hoc nr̃o sedit cordi consilium. ut uitinis
eas mancdaremus potificib gub̃nandaᷤ.
Ideoq frat̾nitati tue curam gubernati¬
nemq tͥum tabernensium eccł̃ie p̃iuidi¬
mus ꝯmittendam. Quam tue eccl̃ie ag¬
gregari. uniriq necesse ẽ: qͣtinus utrarũq
eccl̃am sacerdos. recte xp̃o aduttore possis
existere. Et queq tͥ de eius patrimonio uł
deri ordinatione. seu ꝓmotione iugilan¬
ti accanonica uisa fuerint. cura dispon̾e:
bernationemq sc̃i anthemii eccl̃ie curiũ
do conuinxte.
ꝓpter cladem hostilitatis. nec in ciuitate nͨ
in eccł̃ia tua ẽ cuiquam habitandilicentia.

Expanded text:
facientibus desolavit Ecclesias, ut reparandi facientibus desolavit Ecclesias, ut reparandi eas spes nulla populo deficiente remanserit, majori valde cura constringimur ne, defunctis earum sacerdotibus, reliquiae plebis nullo pastoris moderamine gubernatae per invia fidei hostis callidi rapiantur, quod absit, insidiis. Hujus ergo rei sollicitudine saepe commoniti, hoc neas mandaremus pontificibus gubernandas. Ideoque fraternitati tuae curam gubernationemque trium tabernarum ecclesiae praevidimus committendam, quam tuae ecclesiae aggregari unirique necesse est: quatenus utrarumque ecclesiarum sacerdos et rector, Christo adjutore, possis existere; et quaecunque tibi de ejus patrimonio, vel cleri ordinatione seu promotione, vigilanti ac canonica visa fuerint cura disponere, bernationemque sancti Anthemii ecclesiae, in Cdo conjunxit. uoniam propter cladem hostilitatis, nec in civitate, nec in ecclesia tua est cuiquam habitandi licentia:
Abbreviated transcription (Latin):
płi multitudo ẽ: ut singulos sicut iam¬
olim fuit. habere debeant sacerdotes. Qͥa
gͥ cum anicastri sacerdos cursum uite h
expleuit: utrasq nos eccl̃ias presentis
auccoritatis pagina unisse. tͥq omisisse
cognosce. Propriumq utrarũq eccłiarũ
sitto te eẽ pontificem: et queq tͥ de earum
patͥmonio uel dero orlinatione ꝓmotio¬
neue. iuxta canonum statuta uiꝰsa fuer̃ĩt
ordinare atq disponere habebis. ut ꝓpͥus
reuera saterdos. lib̾am exnr̃e auctoritatis
consensu atq ꝑmissione licentian. Ubi
uͦ ꝯmodius acutilius ẽẽ ꝑspexeris habita¬
to: ita saneut alteram eccl̃iam aqua corꝑa¬
liter ad presens absens es: sollictta ꝓuidenti¬
q cura disponas. quatinus diuma illic mi¬
ne lutrandisq animab solliticiore cura
semꝑ inugilet: quanto se unttarũ eccł̃iaꝵ
tem iohi ep̃o. Postquam hostilis unpie¬
tas cdiuersarum̃ ciuitatum ita pecatis

Expanded text:
puli multitudo est ut singulos, sicut puli multitudo est ut singulos, sicut olim fuit, habere debeant sacerdotes. Quia igitur Cumani castri sacerdos cursum vitae hujus explevit, utramque nos ecclesiam praesentis auctoritatis pagina unisse tibique commisisse cognosce, propriumque utrarumque Ecclesiarum scito te esse pontificem. Et quaeque tibi de earum patrimonio, vel cleri ordinatione sive promotione, juxta canonum statuta visa fuerint ordinare atque disponere, habebis ut proprius revera sacerdos liberam ex nostrae auctoritatis consensu atque permissione licentiam. Ubius atque utilius esse perspexeris, habitato; ita sane, ut alteram Ecclesiam, a qua corporaliter ad praesens absens es, sollicita providentique cura disponas, quatenus divina illic mne lucrandisque animabus sollicitiori cura semper invigilet, quanto se unitarum Ecclesiarum Velitrano. Postquam hostilis impietas diversarum civitatum ita peccatis
Abbreviated transcription (Latin):
pecitionem q̃tinus formĩne eccł̃ie in qua¬
corpus beati herasmi martyris requiestit:
cuiq frat̾nitas tua presidet adiungi debeat
pium eẽ. ac iustissimũ p̃uiderites. neces¬
sarium duximus consulentes tam desolati¬
oni loci illius qm tue eccłie pauꝑtati. reddi¬
tus supͣdicte eccł̃ie minturnensis. uel quic¬
quid ei antiquo modernoq ure uel priui¬
legio potuit. potestue qualibet ratione
ꝯpetere: ad tue eccłie uis potestatemq hac
precepti nr̃i auctoritate migramus. ut a
presenti temꝑe sicuti de ꝓpria eccl̃ia debeas
cogitare: eiq ⁊petentia tua ꝓuisione clis¬
ponere. qͣtinus deinceps qd̃ ꝑire nunc usq
potuit. pauꝑum eccł̃ie tue utilitatibus
cleriq proficiat.
tem benenato ep̃o. Et temꝑis qualitas. et
uicinitas nos locoꝵ inuitat: ut cumanã
atq misenatium unire debeamus eccl̃ias.
Qm̃ he ñ longe a seitineris interuallo se¬
iuncte ft̃: et peccatis facientib. tanta po¬

Expanded text:
petitionem, quatenus Formianae Ecclesiae, in quapetitionem, quatenus Formianae Ecclesiae, in qua beati Erasmi martyris corpus requiescit cuique fraternitas tua praesidet, adjungi debeat, piam esse ac justissimam providentes: necessarium duximus, consulentes tam desolationi loci illius, quam tuae Ecclesiae paupertati, reditus supradictae Ecclesiae Minturnensis vel quidquid ei antiquo modernoque jure vel privilegio potuit potestve qualibet ratione competere, ad tuae Ecclesiae jus potestatemque hac praecepti nostri auctoritate migrare, ut a praesenti tempore sicuti de propria Ecclesia debeas cogitare, eique competentia tua provisione disponere, quatenus deinceps quod perire nuncusque potuit, pauperum Ecclesiae tuae utilitatibus clerique proficiat. » Item Benenato episcopo: « Et temporis qualitas, et vicinitas nos locoruatque Misenatem unire debeamus Ecclesias, quoniam eae non longo a se itineris spatio sejunctae sunt, nec, peccatis facientibus, tanta po