comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cipitnim ut descendat in terram: &
hyemis pluuiis. & imbri fortitudinis
sue. Qui in manu omnium hominũ
signat: ut nouerint singuli oꝑa sua.
Ingredietur bestia latibulum: & in antro
suo morabitur. Ab interiorib egredit᷑
tempestas: & ab arcturo frigus. Elante dõ
concrescit gelu: & rursum latissime
funduntur aquȩ. Frumentum desi
cumq eas uoluntas gubernantis.
duxerit. ad omne quod p̃ceꝑit illis
suꝑ faciem orbis terrarum. siue in¬
una tribu. sie in terra sua siue in
quocumq loco miscdie sue eã iusserit
inueniri. Ausculta hec iob: sta & con¬
sidera miracula dei. Numquid scis
quando p̃ceꝑit d̃s pluuiis: ut osten¬
derent lucem nubium eius: Num¬
quid nosti semitas nubium: mag-¬
nas & ꝑfectas scientias: Nonne uesti¬
menta tua calida sunt: cum ꝑflata
fuerit terra austro: Tu forsitan cũ eo
fabricatus es cȩlos: qui solidissimi qͦsi
ere fusi sunt. Ostende nobis quid di¬
camus illi: nos quippe inuoluim᷑

Expanded text:
aecipit nivi ut descendat in terram et aecipit nivi ut descendat in terram et hiemis pluviis et imbri fortitudinis suae qui in manu omnium hominum signat ut noverint singuli opera sua ingredietur bestia latibulum et in antro suo morabitur ab interioribus egreditur tempestas et ab Arcturo frigus flante Deo concrescit gelu et rursum latissimae funduntur aquae. Frumentum desidcumque eas voluntas gubernantis duxerit, Ad omne quod praeceperit illis,  super faciem orbis terrarum. P. una tribu sive in terra sua sive in quocumque loco misericordiae suae eas iusserit inveniri ausculta haec Iob sta et considera miracula Dei numquid scis quando praeceperit Deus pluviis ut ostenderent lucem nubium eius numquid nosti semitas nubium magnas et perfectas scientias nonne vestimenta tua calida sunt cum perflata fuerit terra austro tu forsitan cum eo fabricatus es caelos qui solidissimi quasi aere fusi sunt ostende nobis quid dicamus illi nos quippe involvimur
Abbreviated transcription (Latin):
peratus es iniquitatem: Memento
quod ignores opus euis: de quo cecine
numerus annorum eius mnestimabiliͤ
Qui aufert stillaspluiuie. & effundit
imbres ad instar gurgitum: qui de
nubib fluunt. qui p̃texunt cuncta
desuꝑ. Si uoluerit extendere nubes
quasi tentorium suum. & fulgorare
lumine suo desuꝑ: cardines quoq
maris oꝑiet. Per hec iudicat popłos:
& dat escas multis mortalib. In ma¬
nib abscondit lucem: & p̃cipit ei ut
rursus adueniat. Annunciat de ea
amico suo. quod possessio eius sit: &
ad eam possit ascendere. Suꝑ hoc ex¬
pauit cor meum: & emotum est de
loco suo. Audite auditionem in ter¬
rore uocis eius: & sonum de ore illiꝰ
ꝓcedentem. Subter om̃s cȩlos ipse
considerat: & lumen illius suꝑ terminoᷤ
terre. Post eum rugiet sonitus. tonabit
uocc magnitudinis suȩ: & non inuesti-¬
gabitur cum audita fuerit uox eius.
Tonabit ds in uoce sua mirabiliter: qui
facit magna & inscrutabilia. Qui p̃¬

Expanded text:
peratus es iniquitatem? Memento peratus es iniquitatem? Memento quod ignores opus ejus, de quo cecinernumerus annorum ejus inaestimabilis. Qui aufert stillas pluviae, et effundit imbres ad instar gurgitum. Qui de nubibus fluunt, quae praetexunt cuncta desuper. Si voluerit extendere nubes quasi tentorium suum, Et fulgurare lumine suo desuper cardines quoque maris operiet per haec enim iudicat populos et dat escas multis mortalibus in manibus abscondit lucem et praecipit ei ut rursus adveniat adnuntiat de ea amico suo quod possessio eius sit et ad eam possit ascendere super hoc expavit cor meum et emotum est de loco suo audite auditionem in terrore vocis eius et sonum de ore illius procedentem subter omnes caelos ipse considerat et lumen illius super terminos terrae post eum rugiet sonitus tonabit voce magnitudinis suae et non investigabitur cum audita fuerit vox eius tonabit Deus in voce sua mirabiliter qui facit magna et inscrutabilia qui pr
Abbreviated transcription (Latin):
eorum ut corripiat: & loqueturut re¬
uertantur ab iniquitate. Si audierint
& obseruauerint: complebunt dies
suosin bono. & annos suos ingła. Si
autem non audierint: transibunt ꝑ
gladium. & consumentur in stulticia.
neq damabunt cum uinctifuerint.
Morietur in tempestate anima eorũ:
& uita eorum inter effeminatos. Sri¬
piet pauperem de angustia sua: & re¬
uelabit in tribulacione aurem euis.
lgitur saluabit tede ore angusto & la¬
tissime. & non habentis fundamentum
subter se: requies autem mense tuȩ erit
plena pinguedine. Causa tua quasi
impii udicata est: causam iudiciumꝙ:
recipies. Non te gͦ suꝑet ira. ut aliquẽ
opprimas: nec multitudo donorum in-¬
clinet te. Depone magnitudinẽ tuam
absq tribulatione: & omnes robustos
forcitudine. Ne ꝓtrahas noctem: ut as-¬
cendant popłiꝓ eis. Caue ne declines
ad iniquitatem: hanc enim cepisti se
in fortititudine sua: & nullus ei similis
in legislacorib. Quis poterit scrutari

Expanded text:
eorum ut corripiat et loquetur ut reeorum ut corripiat et loquetur ut revertantur ab iniquitate si audierint et observaverint conplebunt dies suos in bono et annos suos in gloria si autemgladium, et consumentur in stultitia. t, neque clamabunt cum vincti fuerint. Morietur in tempestate anima eorum, et vita eorum inter effeminatos. Eripiet pauperem de angustia sua, et revelabit in tribulatione aurem ejus. Igitur salvabit te de ore angusto latissime, et non habentis fundamentum subter se. Requies autem mensae tuae erit plena pinguedine. Causa tua quasi impii judicata est; causam judiciumque recipies. Non te ergo superet ira ut aliquem opprimas; nec multitudo donorum inclinet te. Depone magnitudinem tuam absque tribulatione, et omnes robustos fortitudine. Ne trahas noctem ut ascendant populi pro eis. Cave ne declines ad iniquitatem: hanc enim coepisti sein fortitudine sua et nullus ei similis in legislatoribus. Quis poterit scrutari
Abbreviated transcription (Latin):
bunt: & non exaudiet ꝓpter suꝑbiam.
malorum. Non gͦ frustia audiet. ls: &
omp̃s singulorum eausas intuebit᷑ Scid̃
cum dixeris: non considerat. Iudicare
cum eo. & expecta eum. Nunc enim ñ
infert fiuorem suum: nec ulciscit᷑ scelus
ualde. Ergo iob frustra apuit os suĩr. &
absꝙ scientia uerba multiplicat. A¬
ddens quoq heliii: hec locutus
est. Sustine me paululum: &
indicabo tibi. Adhuc enim
habeo: quod ꝓ deo loquar. Repletam
scientiam meam a pͥncipio: & oꝑatorẽ
meum ꝓbabo iustum. Uere enim absq
mendacio sermones mei: & ꝑfecta scien¬
cia ꝓbabitur cibi. Ds̃ potentesñ abicit.
cum & ipse sit potens: sed non saluat
impios. & iudicium pauꝑib tribuit.
Non aufert aiusto oculos suos: & reges
in solio collocat in ꝑpetuum. & illi eri-¬
guntur. Et si fuerint in cathenis. & uin¬
ciantur funib pauꝑtatis: indicauit eis
oꝑa eorum. & scelera corum. quia uio¬
lenti fuerint. Reuelabit quoq aurem

Expanded text:
bunt et non exaudiet propter superbiam bunt et non exaudiet propter superbiam malorum non ergo frustra audiet Deus et Omnipotens singulorum causas intuebitur etiam cum dixeris non considerat iudicare coram eo et expecta eum nunc enim non infert furorem suum nec ulciscitur scelus valde ergo Iob frustra aperit os suum et absque scientia verba multiplicat addens quoque Heliu haec locutus est sustine me paululum et indicabo tibi adhuc enim habeo quod pro Deo loquar repetam scientiam meam a principio et operatorem meum probabo iustum vere enim absque mendacio sermones mei et perfecta scientia probabitur tibi Deus potentes non abicit cum et ipse sit potens sed non salvat impios et iudicium pauperibus tribuit non aufert a iusto oculos suos et reges in solio conlocat in perpetuum et illi eriguntur et si fuerint in catenis et vinciantur funibus paupertatis indicabit eis opera eorum et scelera eorum quia violenti fuerint revelabit quoque aurem
Abbreviated transcription (Latin):
iobusq ad finem: ne desinas ab homi¬
ne inquitatis. qui addit suꝑ peccata
sua blasphemiam. Iuter nos interun
constringatur: & tunc ad iudicium ꝑ¬
uocet sermonib suisdm̃ L I¬
oitur helui hec rursum locutus est. Num
Non tibiplacet quod rectum est: uelqͥd
dibi ꝓderit si ego peceauero: Itaq ego
respondebo sermonib tuis: & amicis
cuiscecum. Suspice cȩlum & intuere: &
contemplare ethera quod altior te sit.
Si peccaueris: quid eum nocebit: Et si
multiplicate fuerint iniquitatescuȩ:
quid facies contra eum: Porro siiuste
egeris: quid donabis ei: Aut quid dema¬
nu tua accipiet: Homini qui similis
tui est nocebit impietas tua: & filium
hominis aduiuabit iusticia tua. Propi
mulaitudinem calum pniatorum la-¬
mabunt: & eiulabunt ꝓpter iumbra¬
chii tyrannorum. Et non dixit ubi
est ds qui fecit me: qui dedit carmina
in nocte. qui docet nos suꝑ umenta t̾re
& suꝑ uolucres cȩli erudit nos. Ibi clama¬

Expanded text:
Job usque ad finem; ne desinas ab homiJob usque ad finem; ne desinas ab homine iniquitatis. Quia addit super peccata sua blasphemiam: inter nos interim constringatur, et tunc ad judicium provocet sermonibus suis IGITUR ELIU HAEC RURSUM LOCUTUS EST: CapNon tibi placet quod rectum est: vel quid tibi proderit si ego peccavero itaque ego respondebo sermonibus tuis et amicis tuis tecum suspice caelum et intuere et contemplare aethera quod altior te sit si peccaveris quid ei nocebis et si multiplicatae fuerint iniquitates tuae quid facies contra eum porro si iuste egeris quid donabis ei aut quid de manu tua accipiet homini qui similis tui est nocebit impietas tua et filium hominis adiuvabit iustitia tua propter multitudinem calumniatorum clamabunt et heiulabunt propter vim brachii tyrannorum et non dixit ubi est Deus qui fecit me qui dedit carmina in nocte qui docet nos super iumenta terrae et super volucres caeli erudit nos ibi clama
Abbreviated transcription (Latin):
multos innumerabiles: & stare faciet
aliosꝑ eis. Nouit enim oꝑa eorum:
& iccirto inducet noctem. & conterent᷑
Ouasi impios ꝑcussit eos in loco ui¬
dentium: qui quasi de industria recesse¬
runt ab eo. & omnes uias euis intelligere
noluerunt. ut ꝑuenire facerent ad eũ
clamorem egen. & audiret uocem pau-¬
perum. Ipso enim concedente pacem:
quis est qui condempnet: Ex quo ab¬
sconderit uultum: quis est qui contem¬
pletur eum: Et suꝑ gentem & sup om̃t
homines qͥ regnare facit hominem hy¬
pochritam ꝓpter peccata popłi. Quia
gͦ locutus sum ad dm̃: te quoq non ꝓ¬
hibeo. Si errami tu doce me: si inquita¬
tem locutus sum ultra non addam.
Numquid ate ds expetit eam: quia
displicuit tibi: Tu enim cepisti loqui
& non ego. Quod si quid nosti melius:
loquere. Uiri intelligentes loquantur
michi: &uir sapiens audiat me. Lob au¬
tem stulte locutus est: & uerba illiusñ
sonant disciplinam. Pater mi ꝓbetur

Expanded text:
multos innumerabiles, et stare faciet multos innumerabiles, et stare faciet alios pro eis. Novit enim opera eorum: et idcirco inducet noctem, et conterentur. Quasi impios percussit eos in loco videntium. Qui quasi de industria recesserunt ab eo et omnes vias eius intellegere noluerunt ut pervenire facerent ad eum clamorem egeni et audiret vocem pauperum ipso enim concedente pacem quis est qui condemnet ex quo absconderit vultum quis est qui contempletur eum et super gentem et super omnes homines qui regnare facit hominem hypocritam propter peccata populi quia ergo ego locutus sum ad Deum te quoque non prohibeo si erravi tu doce me si iniquitatem locutus sum ultra non addam numquid a te Deus expetit eam quia displet non ego: quod si quid nosti melius, loquere. Viri intelligentes loquantur mihi, et vir sapiens audiat me. Job autem stulte locutus est, et verba illius non sonant disciplinam. Pater mi, probetur
Abbreviated transcription (Latin):
reddet er: & uxta uias singulorum
iudicium. Quem constituit alium
suꝑ terram: aut quem posuit super
orbem quem fabricatus est: Si dire¬
xerit ad eum corsuum: sp̃m illius
& flatum ad se trahet. Deficiet om̃is
caro simul: & homo in cinerem reuer-¬
tetur. Si habesgͦ intellectum audi qͦd
dicitur: & ausculta uocem eloquii mei
Numquid qui non amat iudicium
sanari potest: Et quom tu eum qui
iustusest in tantum condempnas:
Oui dicit regi apostata. qui uocat
duces impios: qui non accepit p̃sonaᷤ
pͥncipum. nec cognouit tyrannum
cum disceptaret contra pauperem.
Opus enim manuum eiussunt: &
nocte turbabuntur popłi& ꝑtransi-¬
bunt. & auferent uolentum absq
manu. Oculi enim eius suꝑuias ho¬
minum: & omnes gressus eorum con-¬
siclerat. Non sunt tenebre & non est
umbra mortis ut abscondantur ibi
qui oꝑantur iniquitatem: neq enĩ
ultra in hominis potestate est. ut ue¬
niat ad dm̃ in iudicium. Conteret

Expanded text:
reddet ei, et juxta vias singulorum reddet ei, et juxta vias singulorum tens subvertet judicium. Quem constituit alium super terram? aut quem posuit super orbem, quem fabricatus est? Si direxerit ad eum cor suum, spiritum illius et flatum ad se trahet. Deficiet omnis caro simul, et homo in cinerem revertetur. Si habes ergo intellectum, audi quod dicitur, et ausculta vocem eloquii mei. Numquid qui non amat judicium, sanari potest: et quomodo tu eum, qui justus est, in tantum condemnas? Qui dicit regi, apostata: qui vocat duces impios. Qui non accipit personas principum: nec cognovit tyrannum, cum disceptaret contra pauperem: opus enim manuum ejus sunt unnocte turbabuntur populi, et pertransibunt, et auferent violentum absque manu. Oculi enim ejus super vias hominum, et omnes gressus eorum considerat. Non sunt tenebrae, et non est umbra mortis, ut abscondantur ibi qui operantur iniquitatem. Neque enim ultra in hominis potestate est, ut veniat ad Deum in judicium. Conteret
Abbreviated transcription (Latin):
reuocet animas eorum a corruptione.
& illuminet in luce iiuentium. Atcen¬
de iob & audi me: & tace dum ego loqͣr.
Si autem habes quod loquaris: respon¬
de michi Loquere: uolo enim teappa¬
rere iustum Quod si non habes audi
me: tace & docebo te sapientiam. Pro¬
nuncians itaq helui: etiam hȩc loquũ¬
tus est. Audite sapientes uerba mea:
& eruditi auscultate me. Auris enim
uerba ꝓbat: & guttur escas gustu di-¬
uidicat. Iudicium eligamus nobis. &̃
inter nos uideamus quid sit melius.
Quia dixit iob iustus sum: & ds sub-¬
uertit iudicium meum. Iniudicando
enim me mendacium est: iuiolenta sa¬
gitta mea absq ullo peccato. Quis est
uir: ut est iob: Qui bibit subsanna¬
tionem quasi aquam: qui gradicur
cum oꝑantib iniquitatem. & ambu¬
lat cum uiris impiis. Dixit enim. Non
placebit uir deo: etiam si cucurrerit¬
cum eo. Ideo uiri cordati audite me.
Absit a deo impietas: & ab ommipo¬
tente iniquitas. Opus enim hominis

Expanded text:
revocet animas eorum a corruptione, revocet animas eorum a corruptione, et illuminet luce viventium. Attende Job, et audi me, et tace dum ego loquar: si autem habes quod loquaris, responde mihi loquere volo enim te apparere iustum quod si non habes audi me tace et docebo te sapientiam pronuntians itaque Heliu etiam haec locutus est audite sapientes verba mea et eruditi auscultate me auris enim verba probat et guttur escas gustu diiudicat iudicium eligamus nobis et inter nos videamus quid sit melius quia dixit Iob iustus sum et Deus subvertit iudicium meum in iudicando enim me mendacium est violenta sagitta mea absque ullo peccato quis est vir ut est Iob qui bibit subsannationem quasi aquam qui graditur cum operantibus iniquitatem et ambulat cum viris impiis dixit enim non placebit cum eo. Ideo, viri cordati, audite me, absit a Deo impietas, et ab Omnipotente iniquitas. Opus enim hominis
Abbreviated transcription (Latin):
euis a corruptione. & uitam illius ut ñ
transeat in gladium. Increpat quoq
ꝑ dolorem in lectulo: & omnia ossa eius
marcescere facit. Abhominabilis ei fit
in uita sua panis: & anime illius cibus
ante desiderabilis Tabescet caro eius:
& ossa quȩ tecta fuerant nucdabuntur.
Appropinquauit corruptioni anima
cius: & uita illius mortiferis Si fuerit ꝑ
eo angls loquensunum de similib.
ut annunciet hominis equitatem:
miserebitur eius &e dicet L ibera eum
ut non descendat in corruptionem:
inueni in quo erꝓpitier. Consumpta
est caro eius a suppliciis: reuertatur
ad dies adolescentie suȩ. Dep̃cabitur
deum & placabilis ei erit: & uidebit
faciem enis in iubilo. & redlet homini
iusticiam suam. Respiciet homines &
dicet: peccaui & uere deliqui. & ut erã
dignus non recepi. Liberauit enim am-¬
mam suam ut non ꝑgeret in interitũ:
sed uiuens lucem uideret. Ecce hec oĩa
oꝑatur d̾s trib uicib ꝑ singulos: ut

Expanded text:
eius a corruptione et vitam illius ut non eius a corruptione et vitam illius ut non transeat in gladium increpat quoque per dolorem in lectulo et omnia ossa eius marcescere facit abominabilis ei fit in vita sua panis et animae illius cibus ante desiderabilis tabescet caro eius et ossa quae tecta fuerant nudabuntur adpropinquabit corruptioni anima eius et vita illius mortiferis si fuerit pro eo angelus loquens unum de milibus ut adnuntiet hominis aequitatem miserebitur eius et dicet libera eum et non descendat in corruptionem inveni in quo ei propitier consumpta est caro eius a suppliciis revertatur ad dies adulescentiae suae deprecabitur Deum et placabilis ei erit et videbit facijustitiam suam; et respiciet homo, et dicet: Peccavi, et vere deliqui, et ut eram dignus non recepi. Liberabit animam suam ne pergeret in interitum, sed vivens lucem videret. Ecce haec omnia operatur Deus, tribus vicibus per singulos, ut
Abbreviated transcription (Latin):
potentis uinficauit me. Si potes res¬
ponde michi: & aduersus faciem meam
consiste. Ecce me sicut & te fecit d̃s: &
de eodem luto ego quoq formatus sum
Uerumptamen miraculum meum ñ
te terreat: & eloquentia mea non sit tibi
grauis. Dixisti gͦ in aurib meis: & uocẽ
uerborum tuorum audiui. Mundus
sumego absq delicto. immaculatus & ñ
est iniquitas in me: quia querelas in me
reppit. uleo arbitratus est me inimicũ
sibi. Posuit in neruo pedes meos: custo¬
diuit omnes semitas meas. Hoc est gͦin
quo non es iustificatus. Respondebo t:
quia maior sit ds homine. Aduersum
eum contendis: quod non ad omnia
uerba responderit tibi. Semelloquit᷑
d̃s: & scd̃o idipsum non repetit. Per som¬
nium in uisione nocturna quando ir¬
ruit sopor suꝑ homines & dormiunt in
lectulo: tunc aꝑit aures iurorum. & e¬
rudiens eos inserit disciplinam. ut
auertat hominem ab his que fecit & li¬
beret cum de suꝑbia. eruens animam

Expanded text:
potentis vivificavit me. Si potes, respotentis vivificavit me. Si potes, responde mihi, et adversus faciem meam consiste. Ecce, et me sicut et te fecit Deus, et de eodem luto ego quoque formatus sum. Verumtamen miraculum meum h. timor meus non te terreat, et eloquentia mea non sit tibi gravis, Dixisti ergo in auribus meis, et vocem verborum tuorum audivi: Mundus sum ego, absque delicto immaculatus, et non est iniquitas in me. Quia querelrepperit ideo arbitratus est me inimicum sibi posuit in nervo pedes meos custodivit omnes semitas meas hoc est ergo in quo non es iustificatus respondebo tibi quia maior sit Deus homine adversum eum contendis quod non ad omnia verba responderit tibi semel loquitur Deus et secundo id ipsum non repetit per somnium in visione nocturna quando inruit sopor super homines et dormiunt in lectulo tunc aperit aures virorum et erudiens eos instruit disciplinam ut avertat hominem ab his quae facit et liberet eum de superbia eruens animam
Abbreviated transcription (Latin):
dicam audite me. ostendam uobis etiã
ego meam sapientiam. Expectaui eñ
sermones urõs. audiui prudentiam
ur̃am. donec disceptaremini sermonib¬
& donec putabã uosaliqͥd dic̃e considerabã.
sed ut uideo non est qui arguere possit
iob. & respondere ex uobis sermonib
cius. ne forte dicatis inuenimus sapien-¬
tiam. ds̃ ꝓiecit cum. non homo. Nichil
locutus est michi: & ego non scdm urõs
sermones respondebo illi. Extimue
ui & non sunt locuti. steterunt nec res¬
ponderunt ultra: respondebo & ego par¬
tem meam. & ostendam scientiam nẽ.
Plenus sum enim sermonib. & coartis
me sp̃c uteri mer: & uenter meus quasi
mustum absq spiraculo. quod lagun¬
culas nouas disrumpit. Loquar & its¬
pirabo paululum: aꝑiam labia mea
& respondebo. Non accipiam ꝑsonanl
uiri: & dm̃ homini non equabo. Nel-¬
cio enim quaindui subsistam: & si ꝑol
modicum tollat me factor m̃s Auill
loquatur lingua mea in faucib meis
Sp̃c dei fecit me: & spiraculum omni¬

Expanded text:
dicam, audite me, ostendam vobis etiam ego meam sapientiam. Exspectavi enim sermones vestros; audivi prudentiam vestram, donec disceptaremini sermonibet donec putabam vos aliquid dicere, considerabam. Sed ut video non est qui arguere possit Job, et respondere ex vobis sermonibus ejus. Ne forte dicatis: Invenimus sapientiam; Deus projecit eum, et non homo. Nihil locutus est mihi, et ego non secundum vestros sermones respoexspectavi, et non sunt locuti: steterunt, nec responderunt ultra: Respondebo et ego partem meam; et ostendam scientiam meam. Plenus sum enim sermonibus, et coarctat me spiritus uteri mei. En venter meus quasi mustum absque spiraculo, quod lagunculas novas disrumpit. Loquar et respirabo paululum; aperiam labia mea, et respondebo: Non accipiam personam viri, et Deum homini non aequabo. Nescio enim quamdiu subsistam, et si post modicum tollat me Factor meus. Caploquatur lingua mea in faucibus meisSpiritus Dei fecit me, et spiraculum Omni
Abbreviated transcription (Latin):
o misert autem tres uiri isti
respondere iob: coqͦd iustus
sibi esse uideretur. Et iratꝰ
indignatusq heliui filius. barachel
burites de cognatione ram: iratus est
autem aduersum iob. eo quod iustum
se esse diceret coram deo. Porro aduer¬
sum amicos enis indignatus est: co qͦd
non inuenissent responsionem ratio¬
nabilem. seo tantummꝰ condempnas¬
sent iob. Igitur helui expectauit iob
loquentem: eo quod seniores essent qui
loquebantur. Cum autem uidisset qͦd
tres respondere non potuissent: iratus
est uehementer. Respondensꝙ heliu
filius barachel burrites: dixit. lunior
sum tempore. uos autem antiquiores.
iccirto dimisso capite ueritus sum in
bam enim quod ȩtas ꝓlixior loquerit᷑.¬
& annorum multitudo doceret sapi¬
entiam: sed ut uideo sp̃s est in homini¬
bus. & inspiratio ommipotentis dat in

Expanded text:
omiserunt autem tres viri isti respondere Iob eo quod iustus sibi videretur et iratus indignatusque Heliu filius Barachel Buzites de cognatione Ram iratus est autem adversus Iob eo quod iustum se esse diceret coram Deo porro adversum amicos eius indignatus est eo quod non invenissent responsionem rationabilem sed tantummodo condemnassent Iob igitur Heliu expectavit Iob loquentem eo quod seniores se essent qui loquebantur cum autem vidisset quod tres respondere non potuissent iratus est vehementer respondensque Heliu filius Barachel Buzites dixit iunior sum teidcirco, demisso capite, veritus sum indbam enim quod aetas prolixior loqueretur, et annorum multitudo doceret sapientiam. Sed, ut video, Spiritus est in hominibus, et inspiratio Omnipotentis da
Abbreviated transcription (Latin):
& comederunt cum eo panem in domo
eius. & mouerunt suꝑ cum caput. &
consolati sunt eum suꝑ omni malo qͦd
intulerat dominus suꝑ eum. Et dede¬
runt eiunus quisq ouem unam: &
mnaurem auream unam Dominus
autem benedixit nouissimis iob ma¬
gis quam pͥncipium eiꝰ: & facta sunt
ei quatuordecim milia ouium. & sex
milia camelorum. & millȩ iuga boũ
& millȩ asine: & fuerunt ei septẽ filii &¬
tres filie. Et uocauit nomen unius
diẽ. & nomen scde cassiam: & nomen
tercie cornustibii. Non sunt autem in¬
uente mulieres speciose sicut filiȩ iob
in uniuersa terra: deditq eis pater
suus hereditatem inter fres earum.
Tixit autem iob post hec centum
quadraginta annis: & uidit filios
suos & filios filiorum suorum usq ad
quartam generationem. & mortuus

Expanded text:
et comederunt cum eo panem in domo et comederunt cum eo panem in domo eius et moverunt super eum caput et consolati sunt eum super omni malo quod intulerat Dominus super eum et dederunt ei unusquisque ovem unam et inaurem auream unam Dominus autem benedixit novissimis Iob magis quam principio eius et facta sunt ei quattuordecim milia ovium et sex milia camelorum et mille iuga boum et mille asinae et fuerunt ei septem filii et filiae tres et vocavit nomen unius Diem et nomen secundae Cassia et nomen tertiae Cornu stibii non sunt autem inventae mulieres speciosae sicut filiae Iob in universa terra deditque eis pater suus hereditatem inter fratres earum vixit autem Iob post haec centum quadraginta annis et vidit filios suos et filios filiorum suorum usque ad quartam generationem et mortu
Abbreviated transcription (Latin):
gabo: & ostende michi. Auditu auris
audiui te: nunc autẽ oculus mĩs uidet
te. lecirco ipse me rep̃hendo: & ago
penitentiam in fauilla & cinere:
ostquam autem locutus est
dominus uerba hec ad iob:
dixit adeliphaz themani¬
ten Iratus est furor m̃s in te & in duoᷤᷤ
amicos tuos: qm̃ non estislocuti corã
me rectum sicut seruus meusiob Su¬
mite gͥ uobis septem tauros & seꝑtem
seruus meus orabit ꝓ uobis: faciem eiꝰ
suscipiam. ut non uobis imputetur
stulticia. Neq enim locuti estis ad me
rectum: sicut seruus meus iob. Abie¬
runt gͦ eliphar themanites. & baldad
suites. & sophar naamatites: & feccrt̃
sicut locutus fuerat dñs ad eos. Et
suscepit dominus faciem iob. Dominꝰ
quoq conuersus est ad penitentiam
iob: cum oraret ille ꝓ amicis suis. Et
addidic dominus omnia quȩcumq fu¬
erant iob duplicia. Tenerunt autem
ad eum omnes fr̃s sui. & uniuerse soro¬
ressuȩ. & cuncti qui nouerant eum priꝰ:

Expanded text:
gabo et ostende mihi auditu auris gabo et ostende mihi auditu auris audivi te nunc autem oculus meus videt te idcirco ipse me reprehendo et ago paenitentiam in favilla et cinere ostquam autem locutus est Dominus verba haec ad Iob dixit ad Eliphaz Themaniten iratus est furor meus in te et in duos amicos tuos quoniam non estis locuti coram me rectum sicut servus meus Iob sumite igitur vobis septem tauros et septemservus meus orabit pro vobis faciem eius suscipiam ut non vobis inputetur stultitia neque enim locuti estis ad me recta sicut servus meus Iob abierunt ergo Eliphaz Themanites et Baldad Suites et Sophar Naamathites et fecerunt sicut locutus fuerat ad eos Dominus et suscepit Dominus faciem Iob Dominus quoque conversus est ad paenitentiam Iob cum oraret ille pro amicis suis et addidit Dominus omnia quaecumque fuerant Iob duplicia venerunt autem ad eum omnes fratres sui et universae sorores suae et cuncti qui noverant eum prius
Abbreviated transcription (Latin):
prunas ardentes facit: & flamma de
ore euis egreditur. In collo eius mora¬
bitur fortitudo: & faciem eiusprece¬
dit egestas. M embra carnium eius
coherentia sibi: mittet contra eũ ful
derit eum gladius subsistere ñ poterit:
neq hasta. neq torax. Reputabit enĩ
quasi paleas ferrum: & quasi lignum
putridum es. Non fugabit eum uir
sagittarius: instipulam uersi sunt ei la
sternet sibi aurum quasi lutum. Fer
uescere faciet quasi ollam profundũ
mare: & ponet quasi cum ungenta
bulliunt. Post eum lucebit semita:
estimabit abyssum quasi senescentem
Non est suꝑ derram pocestasque com¬
paretur ei: qui factus est ut nullum ti¬
meret. Omne sublime uidet: ipse est
rex sup omnes filios suꝑbiȩ. A¬
espondens autem iob domino:
dixit. Scio quia omnia potes:
& nulla delatet cogitatio Qͥs
est iste qui celat consilium absq scien¬
tia: Ideo insipienter locutus sum: &
que ultra modum excederent scientiã
meam. Audi: & ego loquar. Interro¬

Expanded text:
prunas ardere facit et flamma de prunas ardere facit et flamma de ore eius egreditur in collo eius morabitur fortitudo et faciem eius praecedet egestas membra carnium eius coherenderit eum gladius, subsistere non poterit, neque hasta, neque thorax. Reputabit enim quasi paleas ferrum, et quasi lignum putridum, aes. Non fugabit eum vir sagittarius, in stipulam versi sunt ei lapsternet sibi aurum quvescere faciet quasi ollam profundum mare ponet quasi cum unguenta bulliunt post eum lucebit semita aestimabit abyssum quasi senescentem non est super terram potestas quae conparetur ei qui factus est ut nullum timeret omne sublime videt ipse est rex super universos filios superbiae respondens autem Iob Domino dixit scio quia omnia potes et nulla te latet cogitatio quis est iste qui celat consilium absque scientia ideo insipienter locutus sum et quae ultra modum excederent scientiam meam audi et ego loquar interro
Abbreviated transcription (Latin):
implebis sagenas pelle eius: & gurgusti¬
um piscium capite illius: Pone suꝑ
eum manum tuam: memento belli.
nec ultra adlas loqui. Ecce spes enis
frustrabitur eum: & uidentib cunctis
p̃cipitabitur: Non quasi crudelis sus¬
citabo eum. Quis enim resistere potest
uultui meo: Quisantera dedit michi:
ut reddam ei: Omnia quȩ sub cęlo sunt:
mea sunt. Non parcam ei uerbis poten¬
tib: & ad dep̃candum compositis. Qͥs
reuelauit faciem indumenti eius: & in
medium oris eius quis intrabit: Portas
uultus eius quis apiet: Per gyrũ den¬
tium eius formido. C orpus illiꝰ quasi
scuta fusilia: & compactum squamis
se p̃mentib. Qna uni coniungitur: &
ne spiraculum quidem incedit ꝑ eas.
Una alteri adherebit: & tenentes se ne¬
quaquam separabuntur. Sternuta¬
tio eius splendor ignis: & oculi eiusut
palpebre diluculi. De ore eiuslampa¬
despcedunt: sicut tede ignis accense . De
narib ecius ꝓcedit fumus: sicut olle
succense atq feruentis. Halitus eis

Expanded text:
implebis sagenas pelle eius et gurgustium piscium capite illius pone super eum manum tuam memento belli nec ultra addas loqui ecce spes eius frustrabitur eum et videntibus cunctis praecipitabitur non quasi crudelis suscitabo eum quis enim resistere potest vultui meo quis ante dedit mihi ut reddam ei omnia quae sub caelo sunt mea sunt non parcam ei et verbis potentibus et ad deprecandum conpositis quis revelavit faciem indumenti eius et in medium oris eius quis intrabit portas vultus eius quis aperiet per gyrum dentium eius formido corpus illius quasi scuta fusilia et conpactum squamis se prementibus una uni coniungitur et ne spiraculum quidem incedit per eas una alteri adherebunt et tenentes se nequaquam separabuntur sternutatio eius splendor ignis et oculi eius ut palpebrae diluculi de ore eius lampades procedunt sicut taedae ignis accensae de naribus eius procedit fumus sicut ollae succensae atque ferventis halitus eius
Abbreviated transcription (Latin):
tes herbas ferunt: omnes bestiȩ agri
ludent ibi. Sub umbra dormit. in
secreto calami. in locis humentib. Pio¬
tegunt umbrȩ umbram euis: circum¬
dabunt eum salices correntis. Ecce
absorbebit fluuium & non mirabit¬
& habet fiduciam quod infiuat io¬
danis i os eius. In oculis eius quali
Hamo capiet eum: & in sudib ꝑfora¬
bit nares eius. An extrahere poteris le¬
inathan hamo: & fune ligabis linguã
ciꝰ Numqͥd pones circulũ in naribꝰ euis.

Expanded text:
tes herbas ferunt omnes bestiae agri tes herbas ferunt omnes bestiae agri ludent ibi sub umbra dormit in secreto calami et locis humentibus protegunt umbrae umbram eius circumdabunt eum salices torrentis ecce absorbebit fluvium et non mirabitur habet fiduciam quod influat Iodanis in os eius in oculis eius quasi hamo capiet eum et in sudibus perforabit nares eius an extrahere poteris Leviathan hamo et fune ligabis linguam eius numquid pones circulum in naribus eius
Abbreviated transcription (Latin):
espondens autem dominus
iob de turbine: dixit. Accm¬
ge sicut uir lumbos tuos:
interrogabo te & indica michi. Num¬
quid irritum facies iudicium meñ:
& condempnabisme ut tu iustifice¬
ris: Et si habes brachium sicut ads.
& si uoce simili tonas: circumda tibi
decorem. & in sublime erigere. & esto
głosus. & spcciosis induere uestib.
Disꝑge suꝑbos furore tuo: & respi¬
ciens omnem arrogantem humilia.
Respice cunctos suꝑbos & confun¬
de eos: & contere impiosin loco suo.
Aosconde cos in puluere simul. & fa¬
cies corum demerge in foueam: &
ego confitebor quod saluare te pos¬
sit dextera tua. Ecce becmoth quem
fecitecum: fenum quasi bos comedet
ł ortitudo eius in lumbis ens: & untꝰ
illius in umbilico uentriseius. Con¬
stringit caudam suam sicut cedrũ:
nerui testiculorum eius ꝑplexi sun
Ossa eius uelut fistulȩ exris: cartilago
illius quasi lammine ferree. Iꝑse pͥl¬
cipium est uarum dei: qui fecit eũ
applicabit gladium eius. Huic moli¬

Expanded text:
espondens autem Dominus Job de turbine, dixit: Accinge sicut vir lumbos tuos; interrogabo te, et indica mihi. Numquid irritum facies judicium meum; et condemnabis me, ut tu justificeris? Et si habes brachium sicut Deus, et si voce simili tonas? Circumda tibi decorem, et in sublime erigere. Et esto gloriosus, et speciosis induere vestibus. Disperge superbos furore tuo, et respiciens omnem arrogantem humilia. Respice cunctos superbos, et confunde eos et contere impios in loco suo absconde eos in pulvere simul et facies eorum demerge in foveam et ego confitebor quod salvare te possit dextera tua ecce Behemoth quem feci tecum faenum quasi bos comedet fortitudo eius in lumbis eius et virtus illius in umbilicis ventris eius constringit caudam suam quasi cedrum nervi testiculorum eius perplexi sunt ossa eius velut fistulae aeris cartilago illius quasi lamminae ferreae ipse principium est viarum Dei qui fecit eum adplicabit gladium eius huic mon
Abbreviated transcription (Latin):
audeo autem in p̃sentia ste¬
phanȩ & fortunati & achai¬
ci: qm̃ id quod uobis deerat
ipsi suppleuerunt. Refecerunt enim
eccłiȩ asiȩ. Salutant uos in domino
multum. aquila & pͥscilla cum do¬
mestica sua ȩccłia: apud quos&e hos¬
pitor. Salutant uos frẽs omnes. Sa¬
lutate inuicem in osculo sc̃o. Salu¬
tatio mea manu pauli:
iquis non amat dominum
ma maranatha. Gr̃a dñi¬
nr̃i iħu xp̃i uobiscum. Caritas mea

Expanded text:
audeo autem in praesentia Stephanae, et Fortunati, et Achaici: quoniam id, quod vobis deerat, ipsi suppleverunt; refecerunt enim Ecclesiae Asiae. Salutant vos in Domino multum, Aquila et Priscilla, cum domestica sua Ecclesia: apud quos et hosia salutant vos fratres omnes salutate invicem in osculo sancto salutatio mea manu Pauli si quis non amat Dominum ma maranatha gratia Domini Iesu vobiscum caritas mea
Abbreviated transcription (Latin):
in ira: arbitrabatur se inuiriam illoy
qui se fugauerunt posse in uideos ie¬
corquere. ldeo iussit agitari currum.
sine intermissione agens iter: celesti
eum iudicio purgente. quod ita supl
locutus est uenturum se ierosolimanl
& congeriem sepulchri iudeorum q̃
facturum
es qui uniuersa conspicit
insanabili & in uisibili pd

Expanded text:
m ira arbitrabatur se iniuriam illorum m ira arbitrabatur se iniuriam illorum qui se fugaverant posse in Iudaeos retorquere ideoque iussit agitari currum sine intermissione agens iter caelesti eum iudicio perurguente quod ita superbe locutus est venturum se Hierosolymam et congeriem sepulchri Iudaeorum eam facturum sed qui universa conspicit insanabili et in
Abbreviated transcription (Latin):
refugisset incenderunt: digna ei mer¬
cede ꝓ impietatib suis redidita. E aei¬
noiosissimus autem nichanor qͥ mille
negotiantes adiudeoꝵ uenditionem¬
adduxerat. humiliatus auxilio dñ
ab his quos nullos existimauerat de¬
posita ueste głe ꝑ mediterranea fugi¬
ens. solus uenit antiochiam: summã
infelicitatem de interitu sui exercitus
consecutus. Et qui ꝓmiserat romant
se tributum restituere de captiuitate
ierosolimorum: predicabat nuncꝑ
tectorem dm̃ habere iudeos. & ob ipsũ
inuulnerabiles esse. eo qͦd sequerentin
leges ab ipso constitutas:
odem tempore antiochus
inhoneste reuertebatur de
ꝑside. Intrauerat enim eam
quȩ dicitur ꝑsipolis. & temptauit ex¬
poliare templa. & ciuitatem oppͥmcu
sed multitudine ad arma concurrn¬
te in fugam uersi sunt. & ita contigi
ut antio chus post fugam turpiter rt¬
diret. Et cum uenisset circa egbatha¬
na: recognouit quȩ erga nichanorem
& tymotheum gesta sunt. Elatꝰ autẽ¬

Expanded text:
refugisset incenderunt digna ei merrefugisset incenderunt digna ei mercede pro impietatibus suis reddita facinorosissimus autem Nicanor qui mille negotiantes ad Iudaeorum venditionemadduxerat humiliatus auxilio Domini ab his quos nullos existimaverat deposita veste gloriae per mediterranea fugiens solus venit Antiochiam summam infelicitatem de interitu sui exercitus consecutus et qui promiserat Romanis se tributum restituere de captivitate Hierosolymorum praedicabat nunc protectorem Deum habere Iudaeos et ob ipsum invulnerabiles esse eo quod sequerentur leges ab ipso constitutas odem tempore Antiochus inhoneste revertebatur de Perside intraverat enim ea quae dicitur Persipolis et temptavit expoliare tempsed multitudine ad arma concurrente in fugam versi sunt et ita contigit ut Antiochus post fugam turpiter rediret et cum venisset circa Ecbatana recognovit quae erga Nicanorem et Timotheum gesta sunt elatus aute
Abbreviated transcription (Latin):
benedicentes dominum qui liberauit
eos misto die. miscd̃ie iniciũ stillans
in eos. Post sabbatum uͦ debilib &
orphanis & uidius diuiserunt spolia:
& residua ipsi cum siuis habuere. A¬
is ita gestis. & communiter
ab omnib facta obsecratione:
misericordem dominum po¬
stulabant ut in finem seruis suis recon¬
ciliaretur. Et exhis qui cum ty motheo
& bachide erant contra se contendentes
suꝑ uiginti milia interfecerunt: & mu¬
nitiones excelsas obtinuerunt. & plu¬
res precdas diuiserunt. equam portionẽ
debilib. pupillis & uiduis. sed & seno¬
rib facientes. Et cum arma eorum col¬
legissent: diligenter omnia composue¬
runt in locis oportunis. residua uͦ spo¬
sia ierosolimam detulerunt. & phy¬
larcen qui cum tẏ motheo erat inter¬
fecerunt uirum scelestum. quim mul¬
tis iudeos afflixerat. Et cum epyche¬
ia agerentur ierosolimis. eos qui sa¬
cras ianuas incenderant. idest calleste¬
nen cum in quoddam domicilium

Expanded text:
benedicentes Dominum qui liberavit benedicentes Dominum qui liberavit eos in isto die misericordiae initium stillans in eos post sabbatum vero debilibus et orfanis et viduis diviserunt spolia et residua ipsi cum suis habuere his ita gestis et communiter ab omnibus facta obsecratione misericordem Dominum postulabant ut in finem servis suis reconciliaretur et ex his qui cum Timotheo et Bacchide erant contra se contendentes super viginti milia interfecerunt et munitiones excelsas obtinuerunt et plures praedas diviserunt aequam portionem debilibus pupillis et viduis sed et senioribus facientes et cum arma eorum collegissent diligenter omnia conposuerunt in locis oportunis residua vero spolia Hierosolymam detulerunt et phylarchen qui cum Timotheo erat interfecerunt virum scelestum qui in multis Iudaeos adflixerat et cum epicinia agerent in Hierosolymis eos qui sacras ianuas incenderant id est Callistenen cum in quodam domicilio
Abbreviated transcription (Latin):
cedonib sociis hesitantib. ipsi sex milia
soli pemerunt centum uiginti milia.
auxilio illis dato ẽ cęlo. & beneficia ꝓ
his plurima consecuti sunt. his uer¬
bis constantes effecti sunt: & ꝑ legib &
patria mori parati. Constituit itaq
frẽs suos ducesutriq ordini. symonem
& iosephum & ionachan: subiectis
unicuiq millenis & quingentenis. Ad
hoc etiam ab ez ra lecto illis scõ libro. & cda¬
to signo: adiutorio dei in prima acie
ipse dux commisit cum nichanore.
Et facto sibi adiutorc omnipotente:
interfecerunt suꝑ nouem milia ho¬
minum. Maiorem autem partem
exercitus nichanoris uulnerib debilẽ
factam: fugere compulerunt. Pecu¬
niis uͦ eorum qui ad emꝑtionẽ ipsoꝵ
uenerant sublatis. ipsosusq quaq
ꝑsecuti sunt: sed reuerterunt hora con¬
clusi. nam erat ante sabbatum. quam
ob causam non ꝑseuerauerunt inse¬
quentes. Arma autem ipsorum & spo¬
lia congregantes sabbatum agebant:

Expanded text:
cedonibus sociis haesitantibus ipsi sex milia cedonibus sociis haesitantibus ipsi sex milia soli peremerunt centum viginti milia propter auxilium illis datum e caelo et beneficia pro his plurima consecuti sunt his verbis constantes effecti sunt et pro legibus et patria mori parati constituit itaque fratres suos duces utrique ordini Simonem et Iosepphum et Ionathan subiectis unicuique millenis et quingentenis ad hoc etiam ab Ezra lecto illis sancto libro et dato signo adiutorio Dei in prima acie ipse dux commisit cum Nicanore et facto sibi adiutore Omnipotente interfecerunt super novem milia hominum maiorem autem partem exercitus Nicanoris vulneribus debilem factam fugere conpulerunt pecuniis vero eorum qui ad emptionem ipsorum venerant sublatis ipsos usquequaque persecuti sunt sed reverterunt hora conclusi nam erat ante sabbatum quam ob causam non perseveraverunt insequentes arma autem ipsorum et spolia congregantes sabbatum agebant
Abbreviated transcription (Latin):
quam in comminus ueniret uendi¬
ailerat: & si non ꝓpter eos. sed ꝓpter
testamentum quod erat ad patres
coium. & ꝓpter muio cationem sc̃i de¬
magnifici nominis eius suꝑ ipsos:
onuocatis atitem
machabeus septem milib
qui cum eo erant rogabat
ne hostib reconciliarent᷑. neq metue¬
rent inique uenientium aduersum
se hostium multitudinem: sed fortit̾
contenderent ante oculos habentes
contumeliam. quȩ in locum sc̃m ab
his iniuste esset illata. itemq & ludi¬
brio habite ciuitatis iniuriam. adhuc
etiam ueterum instituta conuulsa
Dam illi quidem armis confidunt ait
simul & auclacia: nos autem in omn¬
potente domino. qui potest & uemen¬
tes aduersum nos. & uniuersum mun¬
dum uno nutu delere considimus.
Ammonuit autem eos & de auxiliis
dei que facta sunt erga parentes. & sub
sennacherib centum octoginta quinq
milia pierunt: & de prelio quod eis
aduersus galachas fuit in babyloma.
ut omnesubi ad rem uentum est ma¬

Expanded text:
squam in comminus veniret vendsquam in comminus veniret vendiderat si non propter eos propter testamentum quod erat ad patres eorum et propter invocationem sancti emagnifici nominis eius super ipsos convocatis autem Macchabeus septem milibus qui cum ipso erant rogabat ne hostibus reconciliarentur neque metuerent inique venientium adversum se hostium multitudinem sed fortiter contenderent ante oculos habentes contumeliam quae in locum sanctum ab his iniuste esset inlata itemque et ludibria habitae civitatis iniuriam adhuc etiam veterum instituta convulsa nam illi quidem armis confidunt ait simul et audacia nos autem in omnipotente Domino qui potest venientes adversus nos et universum mundum uno nutu delere confidimus admonuit autem eos et de auxiliis Dei quae facta sunt erga parentes et sub Sennacherim centum octoginta quinque milia ut perierunt et de proelio quod eis adversus Galatas fuit in Babylonia ut omnes ubi ad rem ventum est Ma
Abbreviated transcription (Latin):
ad ꝑcolomeum ducem celesyrie. &
fenicis scͥpsit. ut auxilium ferret re¬
gis negociis. At ille uelociter mi sit
nicanorem patrocli de ꝑrimorib a¬
micum: datis ei ꝑmixtis gentib ar¬
matis. non minus uignit milib. ut
uniuersum iudeorum genusdeleret.
adiuncto ei gorgia uiro militari. &¬
stituit autem nicanor regi: ut tribu¬
tum romanis quod erat dandum
duo milia talentorum de captiuitate
iudeorum suppleret. Statimq ad
maritimas ciuitates misit. conuocais
ad coemptionem iudaicorum man¬
cipiorum. ꝓmittens se nonaginta
mancipia talento distracturum: ñ
respiciens ad uindictam quȩ eum
ab omnipotente esset consecutura.
ludas autem ubi comꝑit: indicauit
his qui secum erant iudeis nichanoriᷤ
aduentum. Ex quib quidam formi¬
dantes & non credentes dei iusticie:
in fugam uertebantur. Alii uͭ si qui¬
dehis superant uemiebant. simulq
dominum de p̃cabantur ut eripet
eosab impio nichanore. qui eospriꝰ¬

Expanded text:
ad Ptolomeum ducem Coelesyriae et ad Ptolomeum ducem Coelesyriae et Foenicis scripsit ut auxilium ferret regis negotiis at ille velociter misit Nicanorem Patrocli de primoribus amicum datis ei permixtis gentibus armatis non minus viginti milibus ut universum Iudaeorum genus deleret adiuncto ei Gorgia viro militarstituit autem Nicanor regi ut tributum Romanis quod erat dandum duo milia talentum de captivitate Iudaeorum suppleret statimque ad maritimas misit civitates convocans ad coemptionem iudaeorum mancipiorum promittens se nonaginta mancipia talento distracturum non respiciens ad vindictam quae eum ab Omnipotente esset consecutura Iudas autem ubi conperit indicavit his qui secum erant Iudaeis Nicanoris adventum ex quibus quidam formidantes et non credentes Dei iustitiae in fugam vertebantur alii vero si quid eis supererat vendebant simulque Dominum deprecabantur ut eriperet eos ab impio Nicanore qui eos priu
Abbreviated transcription (Latin):
erant introibant latenter in castella
& conuocantes cognatos & eosquiꝑ
manserant in iudaismo assumentis.
cluxerunt ad sex milia uiros: & mi¬
cabant dominum ut respiceret in
popłm qui ab hominib calcabaule
misereretur templi quod contami¬
nabatur ab impiis. misererct᷑ euan
exterminii ciuitatis. quȩ esset ilid
complananda. & uocem sanguil
ad se clamantis audiret. memorals
quoꝙ iniquissimas mortes innodl¬
tium paruulorum. & blasphenilal
nomim suo illatas. & indignareas
suꝑ his. At machabeus congregla
multitudine: intolerabilis gentib
efficiebatur. Ira enim dominimill
sericordiam conuersa est: & supile¬
niens castellis & cuntatib impiisile
suecenlebat eas. & oportuna losa
occupans non paucas bostium sra¬
gesilabat Marime auem⁊ noarbi
aal iuuis cemodi excius ferebatur.
&e fama uirciutis eiusubiq q. ffap¬
aebatiar ¶idens autem ꝑ lyyli ppouis
paulatim uirum ad ꝓfetuum uieni¬
re ac srequentius res cipspe cedere

Expanded text:
erant introibant latenter in castella erant introibant latenter in castella et convocantes cognatos et eos qui permanserant in iudaismo adsumentes eduxerunt ad sex milia viros et invocabant Dominum ut respiceret in populum qui ab omnibus calcabatur misereretur templo quod contaminabatur ab impiis misereretur etiam exterminio civitatis quae esset ilico conplananda et vocem sanguinis ad se clamantis audiret memoraretur quoque iniquissimas mortes innocentium parvulorum et blasphemias nomini suo inlatas et indignaretur super his at Macchabeus congregata multitudine intolerabilis gentibus efficiebatur ira enim Domini in misericordiam conversa est et superveniens castellis et civitatibus inprovisus succendebat eas et oportuna loca occupans non paucas hostium strages dabat maxime autem noctibus ad huiuscemodi excursus ferebatur et fama virtutis eius ubique diffundebatur videns autem Philippus paulatim virum ad profectum venire ac frequentius res ei prospere cedere
Abbreviated transcription (Latin):
gitiosissime noli frustra extolli: ua¬
nis sp̃ebus in seruos eiusinflamma¬
tus. Nondum enim omnipotentis
dei & omnia conspicientis iudiciũ
effugisti. Ham frẽs mei modico ñc
dolore sustentato. sub testamento eter¬
ne uite effecti sunt: tu u̾ in iudicio¬
dei iustas suꝑbiȩ penas solues. Ego
autem sicut frẽs mei animam & cor¬
pus meum trado ꝓ patriiꝰ legib: in¬
uocans dm̃ maturius genti nr̃e ꝓpi¬
cium fieri teq cum tormentis & uer¬
berib confiteri quod ipse est ds solus
In me uͦ & in fr̃ib meis desinet omm¬
potentis ira: quȩ suꝑ omne genus
nr̃m iuste suꝑducta est. Tunc rex
accensus ira in hunc suꝑ omnes ct¬
delius deseuit: indigne ferens se de-¬
risum. Et hic itaq mundus obiit:
ꝑ omnia in domino confidens. No-¬
uissime autem post filios & mater
consumpta est Igitur de sacrisicis
& de nimiis crudelitatibus: satis¬
sit dictum .LI¬
d̾das uͦ machabeus & qui cum illi

Expanded text:
gitiosissime noli frustra extolli vagitiosissime noli frustra extolli vanis spebus in servos eius inflammatus nondum enim omnipotentis Dei et omnia inspicientis iudicium effugisti nam fratres mei modico nunc dolore sustentato sub testamento aeternae vitae effecti sunt tu vero iudiciDei iustas superbiae poenas solves ego autem sicut fratres mei animam et corpus meum trado pro patriis legibus invocans Deum maturius genti nostrae propitium fieri teque cum tormentis et verberibus confiteri quod ipse est Deus solus in me vero et in fratribus meis desinet Omnipotentis ira quae super omne genus nostrum iuste superducta est tunc rex accensus ira in hunc super omnes crudelius desaeviit indigne ferens derisum se et hic itaque mundus obiit per omnia in Domino confidens novissime autem et mater consummata est igitur de sacrificiis et de nimiis crudelitatibus satis dictum Iudas vero Macchabeus et qui cum illo