comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Diritis enim. ubi est donus princi¬
ꝑis et ubi tabernacula impioꝵ.
Impium enim crediderunt: quem
a letis reb. temporaliter dĩstructum
udebant. S sc̃s uir. tanto eos alta
consideratõne duudicat: quanto in¬
ter dampna que ꝑtulerat. infrac¬
ta rectitudine stabat. Quid enĩ
ei foris. rerũ dampna nocuerunt:
qui illũ non amiserat. quem in
uernies oꝑient tos: siquis forsitã
accipere ad allegoriam uelit. exple¬
re breuiter possumus. si de iniquo
hoc diuite: ea que iam dicta sunt.¬
replicemus. Dicitur namq fuisce¬
ra eius plena sunt adipe. Sicut
enim ex habundanti cybo ad eps.
ita ex habundantia rerum suꝑbia
nascitur: que in pinguat mentẽ¬
diuitis. dum eleuatur animus suꝑbien¬
tis. Suꝑbia quippe cordis: quasi q̃uidẽ.
pinguedo est crassitudinis. Unde quia
iniquitas eoꝵ. Sequitur. Et medul¬
lis ossa illius inrigantur. Amato¬
res huius scłi quasi ossa medulla¬
ta habent: quando in hoc mundo.

Expanded text:
Dicitis enim: Ubi est domus princiDicitis enim: Ubi est domus principis? et ubi tabernacula impiorum? - Impium enim crediderant, quem a laetis rebus temporaliter destructum videbant. Sed sanctus vir tanto eos alta consideratione dijudicat, quanto inter damna, quae pertulerat, infracta rectitei foris rerum damna nocuerant, qui illum non amiserat quem intvermes operient eos, si quis forsitan accipere per allegoriam velit, explere breviter possumus, si de iniquo hoc divite ea quae sunt jam dicta replicemus. Dicitur namque: Viscera ejus plena sunt adipe. Sicut enim ex abundanti cibo adeps, ita ex abundantia rerum superbia nascitur, quae impinguat mentedivitis, dum elevatur animus superbientis. Superbia quippe cordis quasi quaedam pinguedo est crassitudinis. Unde quia iniquitas eorum . Sequitur: Et medullis ossa illius irrigantur. Amatores hujus saeculi quasi ossa habent, quando in hoc mundo
Abbreviated transcription (Latin):
tis et reꝓbis. uita quidem dispar
ist: carnis autem in morte. corrup¬
ent. et uermes oꝑiant cos Quid
rgo mirum. si ꝓsꝑitate uł ad uer¬
state presentis scłi dissimiliter ad
momentum currunt: qui ꝑ cor¬
ruptionem carnis ad terram simi¬
liter redeunt ⁊ Illa est ergo solũ¬
modo uita cogitanda: in qua cũ
resurrectione carnis. ad finem dis¬
linuilem ꝑtingitur retributionis.
Que ẽ em̃ iniquis salus aut ro¬
bur. que adeps et diuitiez dum to¬
tum hic cum celeritate relinqui¬
tir. et illic retributio que nĩqmͣ
relinqui possit. inuenitur: Sicut autẽ
huiuis iniqui letitia. transit ad penã:
ita afflicti in nocentis penatransit
ad leticiam. Net diuitie gͦ debent men¬
tem extollere: nec in opia ꝑturbare.
Unde beatus iob inter dampnarerũ.
nulla ãmittit ad animũ dampna
cogitationũ s ad eos qui se in ꝑcussio¬
ne despiciunt. redarguendo subiun¬
ur̃as: et sententias contra me iniquas.

Expanded text:
tis et reprobis et vita quidem dispar tis et reprobis et vita quidem dispar est; carnis autem in morte corrupent, et vermes operient eos. Quid ergo mirum, si prosperitate vel adversitate praesentis saeculi dissimiliter ad momentum currunt, qui per corruptionem carnis ad terram similiter redeunt?  Vet. XXV.  Illa est ergo solummodo vita cogitanda, in qua cum resurrectione carnis ad finem dissimilem pertingitur retributionis. Quae est enim iniquis salus aut robur, qui adeps et divitiae, dum totum hic cum celeritate relinquitur, et illic retributio, quae nunquam relinqui possit, invenitur? Sicut autem hujus iniqui laetitia transit ad poenam, ita afflicti innocentis poena transit ad laetitiam. Nec divitiae ergo debent mentem extollere, nec inopia perturbare. Unde beatus Job inter damna rerum nulla admittit ad animum damna cogitationum, sed ad eos qui se in percussione despiciunt redarguendo subjunvestras, et sententias contra me iniquas.
Abbreviated transcription (Latin):
S tendamus ocłm mentis ad sui¬
ora. In illis aspicimus: quia den¬
bis qd̾ iuste conqueri possimibĩ
habemus. Om̃ipotens enĩ deus el¬
geloꝵ merita discernens alios il
eterna luce sine lapsu ꝑmanll
constituit: alios sponte lapsos ll
statu sue celsitudinis. ineterie
nationis ultionẽ ꝓstrauit. sa¬
cum igitur. i miuste nil agit h
et subtiliorem nobis naturam
iuste iudicauit. Dieat gͥ Nr̃s
dnĩ quispiã dotebit scientiam: qͥ
ctalos iuditat Qui eñ suꝑ nos
mira facit: tonstat ꝓculdubio. quia
⁊ nobis scienter om̃ĩa disponit.
hĩ itaq p̾missis: adiungitur. ubi
humamis animus. in requisitione
fatigatur. Nam subditur. Iste mo¬
ntur robustus. et sanus: diues et
selex. uiscera eius plena sunt ad¬
ue: et medullis ossa illius mxri¬
gantur. Alius u̾o moritur ma
maritudine anime sue: absq ul¬
us opib. Ista cum itasint. quis
omipotentis dei secreta discutiat:
uir hoc ita esse ꝑmittat. S elec¬

Expanded text:
si tendamus oculum mentis ad superisi tendamus oculum mentis ad superiora, in illis aspicimus, quia de nobis quid juste conqueri non habemus. Omnipotens enim Deus angelorum merita discernens, alios in aeterna luce sine lapsu permanere constituit, alios sponte lapsos a statu suae celsitudinis in aeternae damnationis ultione prostravit. Nobiscum igitur injuste nil agit, qui et subtiliorem nobis naturam juste judicavit. Dicat ergo: Nunquid Deum quispiam docebit scientiam, qui excelsos judicat? Qui enim sumira facit, constat procul dubio quia de nobis scienter omnia disponit. His itaque praemissis adjungitur, ubi humanus animus in requisitione fatigatur. Nam subditur: Iste moritur robustus et sanus, dives et felix; viscera ejus plena sunt adipe, et medullis ossa illius irrigantur: alius vero moritur in amaritudine animae suae absque ullis operibus. Ista cum ita sint, quis omnipotentis Dei secreta discutiat, cur haec ita esse permittat? Sed elec
Abbreviated transcription (Latin):
deum erigit: ubi deus omĩpotensi eiꝰ
eretionem frangit. Et nec illata
ꝑcussio. mentem humiliat: quam
in deliberationẽ. contra dñm. obsti¬
natio obdurat. Et notandũ. quõ
grauis tulpe reatus sit. et penam
ꝓ cul pa menti ꝓponere: et tamen
net tormenti metu. sub iugo con¬
ditoris ceruitem cordis in clinat
stro questio oritur: cur omm̃ipot
et miseritors deus. in tantam m¬
tatem. cadere rationem menis
humane ꝑ miserit. Ne u̾o quiq
ultra quam debet. occulta de us¬
cia. discutere p̾sumat. recte lim¬
iungitur. Nunquid deum qͥl¬
piam docebit scientiam: qui ss¬
excelsos iuditat cum in his qui
de nobis aguntur. ambigimusi
bemus alia que nobis sunt terta chi¬
cere. et eam que de nr̃a in certitudit
surrexerat cogitationib. querlan
placare. Ecce enim qd̃ electos abi¬
tam flagella reuotant. et amal
actib. reꝓbos uec flagella conphiar
omĩpotentis dei iudicia. suꝑ nol ul¬
de occulta sunt. et in iusta nonsue

Expanded text:
Deum erigit, ubi Deus omnipotens ejus Deum erigit, ubi Deus omnipotens ejus erectionem frangit; et nec illata percussio mentem humiliat, quam in deliberatione contra Dominum obstinatio obdurat. Et notandum quam gravis culpae reatus sit, et poenam pro culpa menti proponere, et tamen nec tormenti metu sub jugo conditoris cervicem cordis inclinare.nostro quaestio oritur, cur omnipotens et misericors Deus in tantam caecitatem cadere rationem mentis humanae permiserit? Ne vero quisquam ultra quam debet occulta Dei judicia discutere praesumat, recte subjungitur: piam docebit scientiam, qui excelsos judicat? - Cum his quae de nobis aguntur ambigimus, debemus alia quae nobis sunt certa conspicere, et eam quae de nostra nobis incertitudine surrexerat, cogitationis querelam placare. Ecce enim quod electos ad vitam flagella revocant, et malis actibus reprobos nec flagella compescunt: omnipotentis Dei judicia super nos valde occulta sunt, et injusta non sunt. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
sit Pro sũmo hic namq bono. cõcupis¬
cit germen gentris habere. domum
familiam et opib replere: et diu in
hac carnis corruptione uiuere. S si
fortasse aliquid ad eius desideriũ ueniat.
qd̾ tam̃ obtinere nõ possit. nisi cũ offen¬
sione conditoris: eius animꝰ ad paulu¬
lum ꝑturbatur. Cogitat quia si hoc
egerit. iũde offensam sui cõditoris in¬
currat: In domo. infiliis. inuita. per¬
cutitur. s suꝑbia sua ꝓtinus instiga¬
tus obdurescit: et quam libet in domo
quãlibet inuita. ꝑcussionem sentiat.
nequaquã curat. dum modo que co¬
gitauerit expleat. et quousq uolup¬
tates suas. ꝑficere nõ desistat. Ecce
enim domus eius ꝓculpa ꝑcutitur:
S quid ad eum ꝑtinet de domo sua
post se. ecce ꝓ ultione praui oꝑis. ea
que esse potuit uite longitudo bre¬
uiatur. S quid ad eum ꝑtinet. si
numerus dierum eius dimidietur:
Et in hoc ergo se pectator contra

Expanded text:
sit. Pro summo hic namque bono concupissit. Pro summo hic namque bono concupiscit germen generis habere, domum familia et opibus replere, et diu in hac carnis corruptione vivere. Sed si fortasse aliquid ad ejus desiderium veniat, quod tamen obtinere non possit nisi cum offensione conditoris ejus animus ad paululum perturbatus cogitat, quia si hoc egerit hic, unde offensam sui conditoris incurrat, in domo, in filiis, in vita percutitur. Sed superbia sua protinus instigatus obdurescit; et quamlibet in domo, quamlibet in vita percussionem sentiat, nequaquam curat, dummodo quae cogitaverit expleat; et quousque vivit, voluptates suas perficere non desistit. Ecce enim domus ejus pro culpa percutitur; sed quid ad eum pertinet de domo sua post se? Ecce pro ultione pravi operis ea quae esse potuit vitae longitudo breviatur; sed quid ad eum pertinet, Si numerus dierum ejus dimidietur? Et in hoc ergo se peccator contra
Abbreviated transcription (Latin):
tuunt: praue agere ꝑ temporali sal¬
tim ꝑ cussione ꝑtimescunt. S sunt
non nulli. qui ita imquitate durue¬
runt. ut nec in ip̃is metuant feriri
que amant. dum modo que ꝑuerse
cogitauerint expleant. Unde hoc
merus mensium eius dimidietur.
Neq eñi sic debemus accipere. ut ini¬
quus iste postea quã dampnatus
et̾nis suppliciis fuerit. de domo sua
id est cognatis quos reliquerit. mi
nime cogitabit: cum ꝑ semet ip̃m
ueritas dicat. quia diues qui in
inferno sepultus fuerat. de quinq
fratrib quos reliquerat: etiam in
supplicio positus. curam gerebat.
Omnis namq peccator. prudens erit
in pena: qui stultus fuit in culpa.
Quia ibi iam dolore constrictus.
ad rationem ocłos aꝑit: quos hic
uoluntati deditus clausit. Et pena
torquente exigitur ut sapiant. qͥ
hic excecante se suꝑbia. desipiebant.
Cui tamen sua sapientia iam tũc
minime ꝓderit: quia hic ubi oꝑari
iuxta sapientiam debuit. tempus ami¬

Expanded text:
tuunt, prava agere pro temporali saltuunt, prava agere pro temporali saltem 493 percussione pertimescunt. Sed sunt nonnulli qui ita in iniquitate duruerunt, ut nec in ipsis metuant feriri quae amant, dummodo quae perverse cogitaverint expleant. Unde hoc merus mensium ejus dimidietur? - Neque enim sic debemus accipere, ut iniquus iste postea quam damnatus aeternis suppliciis fuerit, de domo sua, id est cognatis, quos renime cogitavit, cum per semetipsam Veritas dicat quia dives qui in inferno sepultus fuerat, de quinque fratribus quos reliquerat etiam in supplicio positus curam gerebat . Omnis namque peccator prudens erit in poena qui, stultus fuit in culpa , quia ibi jam dolore constrictus ad rationem oculos aperit, quos hic voluptati deditus clausit; et poena torquente exigitur ut sapiat, qui hic excaecante se superbia desipiebat. Cui tamen sua sapientia jam tunc minime proderit, quia hic ubi operari juxta sapientiam debuit, tempus ami
Abbreviated transcription (Latin):
que facit: nisi cum ꝓ eisdem malis.
puniri iam ceperit. Unde ⁊ ꝑ pro
xatio: intellectũ dabit auditui.
Tunc namq intelligit quid audiuit:
tum se iam ꝓ cõtemptu. uexars dolue¬
rit. Hinc ꝑ balaam de semet ip̃o dr᷑.
dixit homo cuius obd̾uratus est ocłs.
dixit auditor sermonũ dei. qui uisio¬
nem om̃ĩpotentis intintus est: qui
uidit. et sic aꝑiuntur ocłi eius. Cõ¬
llium quippe contra isrłitas pre¬
buit. s post inpena uidit. quid priꝰ
x tulpa cõmiserit. Electi autem.
una ne peccare debeant ꝓuident:
is uidelicet ocłi aute casum patent.
Iniquus u̾o post casum ocłos aꝑit.
qñ post culpam.iam inpena sua
tonspicit. quia malũ debuit uitare.
qd fecit. De cuius ututili iam tunc
uita positus. culpam suam uidere
uoluisset: de omipotentis post modũ
furore. nõ biberet. S qui hic nõ auertit
ocłos arespectu criminis: illit nõ ualet
declinare. sententiam dampnationis.
Sepe u̾o hii qui supplicia eterna ño me¬

Expanded text:
malis puniri jam coeperit. Unde et per xatio intellectum dabit auditui . Tunc namque intelligit quod audivit, cum se jam pro contemptu vexari doluerit. Hinc per Balaam de semetipso dicitur: Dixit homo, cujus obturatus est oculus: dixit auditor sermonum Dei, qui visionem Omnipotentis intuitus est, qui cadet: et sic aperientur oculi ejus . Consilium quippe contra Israelitas praebuit, sed post in poena vidit quid prius ex culpa commiserit. Electi autem quia ne peccare debeant praevident: eorum videlicet oculi ante casum patent. Iniquus vero post casum oculos aperit: quoniam post culpam jam in poena sua conspicit, quia malum debuit vitare, quod fecit. De cujus inutili jam tunc vita positus, culpam suam videre voluisset, de Omnipotentis postmodum furore non biberet. Sed qui hic avertit oculos a respectu criminis, illic declinare non valet sententiam damnationis. Saepe vero hi qui supplicia aeterna non me
Abbreviated transcription (Latin):
Muti et eñĩ dicuntur: qui pas¬
toꝵ uerbis. contra dicendo mul
restunt. Qui etiam ꝑ transeuntes
ant quia intentionen mentis. in amo
eiite pͥsentis. figere dedignantur.
sgitur quia mnalus ad diem ꝑditio¬
ns seruatur. et ad diem furoris du¬
utur. hoc non nisi qui est uiator in¬
telligit: qm̃ qui cor inp̾sentib fixit.
que iniquum sequantur supplicia.
non dephendit. De quo ad huc sub¬

Expanded text:
untur qui praedicatorum verbis contradicendo minime resistunt. Qui etiam pertranseuntes sunt, quia intentionem mentis in amore vitae praesentis figere dedignantur. Igitur quia malus ad diem perditionis servatur, et ad diem furoris ducitur, hoc non nisi qui est viator intelligit, quoniam qui cor in praesentibus fixit, quae iniquum sequuntur supplicia non deprehendit. De quo adhuc sub
Abbreviated transcription (Latin):
titur. s in ad uentu dñi destruitur.
de st patenter ostendit: quia flagel¬
la dñita non ex offensione susceꝑit.
Qm̃ si iniquus quisq. in hac uita
ꝑmittitur ꝓsꝑari: necesse est. ut
dactos deꝰi debeat subflagelli freno¬
ietinere. Ex qua re amicos argu
lamini me frustra: cum responsio
uia. repugnare ostensa sit uerita¬
te. Amiti beati iob. cum consolari
non poterant: in quo sinis sermoni¬
l ueritati cõtra ibant. Cumꝙ
hunc ypochritam uł impiũ dice¬
rent: ꝑ hoc qd̾ ip̃i mentientes ꝓpe¬
rabant culpam: augebant ꝓcul
dubio penã. iusto uulnerib afflic¬
to. Nam sc̃oꝵ mentes quia uerita¬
tem diligunt: otiam culpa falla¬
ue torquet aliene. Quanto enĩ
graue mendatii esse crimen as¬
piciunt: tanto hoc non solum in
le. s etiam in aliis oderunt.¬

Expanded text:
titur, sed in adventu Domini destruetur, titur, sed in adventu Domini destruetur, de se patenter ostendit quia flagella Dominica non ex offensione susceperit, quomodo si iniquus quisque in hac vita permittitur prosperari, necesse est ut electus Dei debeat sub flagelli fervore teneri, ex qua re amicos arguilamini me frustra, cum responsio vestra repugnare ostensa sit veritati? - Amici beati Job eum consolari non poterant, in quo suis sermonibus veritati contraibant. Cumque hunc hypocritam vel impium dicerent, per hoc quod ipsi mentientes perpetrabant culpam, augebant procul dubio poenam justi vulneribus afflicti. Nam sanctorum mentes, quia veritatem diligunt, etiam culpa fallaciae torquet alienae. Quanto enim grave mendacii esse crimen aspiciunt, tanto hoc non solum in se, sed etiam in aliis oderunt.
Abbreviated transcription (Latin):
sitatis sue stupenda homini i
na non ȩchibet: cum u̾o corames¬
naliũ otłis. miranda eis ꝓdigas
rit. post se tunc innumerabus¬
om̃s trahit. Quia qui lonsii
sentib delectantur: potestat ll
se absq retractatione subitum
S licut p̾fati sumus. quia pli
omnem hominem. quam innu¬
rabiles trahere: cur prius drꝰ. pu
omẽm trahit. et post in agmtt
in numerabiles subiciuntur: si¬
tio namq expetit: ut prius quos
minus est. et post in agmenti qͥl
maius est diceretur. S sciendil
quiꝰ. hoc loco. plus fuit in niie¬
rabiles dixisse. quam om̃s. ps
se eñ omẽm hominẽ trahit. qu
intrib annis et dimidio. om̃l
it: multo tamen plures ͤ intam
longo tempore. hii quos ante li
innumerabiles rapit: quã ol̃l
quos untam breui tempore. rapi¬
endos in uenerit. Bene gͦ d̾r ꝑl¬
nis tollet tum om̃s tulerit. et nunc
sibutit in uadit. Het beatus iobqr
contra iniquoꝵ principem mire dis¬
seruit. qui in hac uita extolli ꝑmit¬

Expanded text:
falsitatis suae stupenda hominibus falsitatis suae stupenda hominibus signa non exhibet. Cum vero coram carnalium oculis miranda eis prodigia fecerit, post se tunc non innumerabsed omnes trahit: quia qui bonis praesentibus delectantur, potestati illius se absque retractione subjiciunt. Sed, sicut praefati sumus, quia plus est omnem hominem quam innumerabiles trahere, cur prius dicitur, quia omnem trahit, et post in augmento innumerabiles subjiciuntur? Ratio namque expetit ut prius quod minus est, et post in augmento quod majus est, diceretur. Sed sciendum quia in hoc loco plus fuit innumerabiles dixisse, quam omnes. Post se enim omnem hominem trahit; quia in tribus annis et dimidio, omnesit, multo tamen plures sunt in tam longo tempore hi, quos ante se innumerabiles rapit, quam omnes, quos in tam brevi tempore rapiendos invenerit. Bene ergo dicituinus tollit cum omnes tulerit, et nunc lium invadit. Haec beatus Job, quia contra iniquorum principem mire disseruit, qui in hac
Abbreviated transcription (Latin):
tes filioꝵ obstupuerunt: uiuo ego
dicit dñs deus: si erit uobis ultra para¬
bola hec inꝓuerbium in isrł. Ecce õs
anime mee sunt: ut anima patris.
ita et anima filii mea est. Anima
que peccauerit: ip̃a morietur. In
utraq igitur hac sententia. dum
dissimulis sensus in uenitur: audi¬
toris animus. ut discretionis uiam
subtiliter requirat. instruitur. Pet¬
catum quippe originale aparentib
trahimus: et nisi ꝑ grãm baptis¬
matis soluamur. ctiam parentum
pettata portamus. quia unũ ad huc
uidelicet cum illis sunnis. Reddit
ergo peccata patrũ infiliis: dũ pro
culpa parentis. ex originali pectato.
anima poluitur ꝓlis. Et rursum.
nõ reddit parentum peccata infiliis:
qr cum ab originali culpa ꝑ baptis¬
mum liberamur. non iam paren¬
tũ culpas. s quas ip̃i cõmittimus
habemus. Qd̾ tamen intelligi eti¬
am et aliter potest. Quia quis qͥs
praui parentis iniquitatẽ imitat᷑.
etiam ex eius delicto constringitur:
quis quis autem parentis iniqui¬

Expanded text:
tes filiorum stupuerunt? Vivo ego, dicit Dominus Deus, si erit ultra vobis parabola haec in proverbium in Israel. Ecce omnes animae, meae sunt; ut anima patris, ita et anima filii, mea est. Anima quae peccaverit, ipsa morietur . In utraque igitur hac sententia dum dissimilis sensus invenitur, auditoris animus ut discretionis viam subtiliter requirat instruitur. Peccatum quippe originale a parentibus trahimus; et nisi per gratiam baptismatis solvamur, etiam parentum peccata portamus: quia unum adhuc videlicet cum illis sumus. Reddit ergo peccata parentum in filios, dum pro culpa parentis, ex originali peccato anima polluitur prolis. Et rursum non reddit parentum peccata 492 in filios: quia cum ab originali culpa per baptismum liberamur, jam non parentum culpas, sed quas ipsi committimus, habemus. Quod tamen intelligi etiam aliter potest: quia quisquis pravi parentis iniquitatem imitatur, etiam ex ejus delicto constringitur. Quisquis autem parentis iniqui
Abbreviated transcription (Latin):
chra. Quis parentum quis
amicoꝵ fidelium. quã libet di¬
sit exanimis. et in telligitur qu
amatur. Nil qͥppe sic ad ebomu¬
dum desiderioꝵ carnalium ap¬
titũ ualet.: quam ut unus q
tuũ penset. Considerata et ñ
corrruptione carnali. eitis
cognoscitur: qͥa cum ilicm
ro concupiscitur. tabes desida¬
tur. Bene gͦ de luxuriosa m̃t
d̾r. dulcedo illiꝰ uermis: qua
his qui in desiderio carnall
corruptionis ex estuat. ad fto¬
rem putredinis anhelat. hte
sicut in huiꝰ pattis tercie mi
ꝓmisisse me memini. subbe¬
uitate transcurri ut ea que ii
hoc oꝑe sequuntur. quia mas¬
na obscuritate implicata suit

Expanded text:
cra. Quis parentum, quis cra. Quis parentum, quis amicorum fidelium, quamlibet dsit exanimis, 534 et intelligitur quid amatur. Nil quippe sic ad edomandum desideriorum carnalium appetitum valet, quam ut unusquiortuum penset. Considerata etenim corruptione carnali, citius cognoscitur quia cum illicite caro concupiscitur, tabes desideratur. Bene ergo de luxuriosi mente dicitur: Dulcedo illius vermis; quia is qui in desiderio carnalis corruptionis aestuat, ad fetorem putredinis anhelat. Haec sicut in hujus partis tertiae initio promisisse me memini, sub brevitate transcurri: ut ea quae in hoc opere sequuntur, quia magna obscuritate implicata sunt
Abbreviated transcription (Latin):
tas: culpe tamen que nequaquam
ꝑ penitentiam tergitur. nulla ab¬
selutionis suppetit facultas. Sequi
ccteros ex ced̾e. reb et honorib tume¬
re: huic nimirum cura scłaris in¬
delectatione est. qui es in labore.
Ualde et enim fatigatur: si desit
cura scłi qua fatigetur. Quia au¬
tem nature ẽ uermiũ. momentis
singulis in cessanter moueri. Nõ
inmerito signatur noĩe uermiũ.
in quietudo cegitationũ. peru̾se
itaq mentis dulcedo. uermis est:
qr in de delectabiliter pascitur.
unde ꝑ in quietudinem incessant̾
agitatur. Potest quoꝙ aͣꝑtius.
uermis nõĩe caro designari. Unde
et suꝑius d̾r. Homo putredo. et
filius hominis uermis. Luxuriasi
igitur ciuꝰ libet. atq carnis uolub¬
tatib dediti: quanta sit cetitas¬
demonstratur. cum d̾r. Dulcedo
illius uermis. Quid namq ca¬
ro. nisi putredo ac uermis est:
Et quisquis carnalib desideriis
anhelat: quid aliud quam uer¬
meniamat: Que eñi sit car¬
nis substantia testantur sepul¬

Expanded text:
tas, culpae tamen quae nequaquam per poenitentiam tergitur nulla absolutionis suppetit facultas. Sari, caeteros excedere, rebus et honoribus tumere, huic nimirum cura sdelectatione est, et quies in labore. Valde etenim fatigatur, si desit cura saeculi qua fatigetur. Quia autem naturae est vermium momentis singulis incessanter moveri, non immerito signatur nomine vermium inquietudo cogitationum. Perversae itaque mentis 533 dulcedo vermis est, quia inde delectabiliter pascitur, unde per inquietudinem incessanter agitatur. Potest quoque apertius vermis nomine caro designari. Unde et superius dicitur: Homo putredo, et filius hominis vermis . Luxuriosi igitur cujuslibet atque carnis voluptatibmonstratur cum dicitur: Dulcedo illius vermis. Quid namqro nisi putredo ac vermis est? Et quisquis carnalibus desideriis anhelat, quid aliud quam vermem amat? Quae enim sit carnis substantia, testantur sepul
Abbreviated transcription (Latin):
quid tu camele gilbum. quid
tu pecuniose ⁊ proditoris locu¬
los tollis. nõ sic impie non sic
ingredieris foramen acus hiꝰ
sarcinas nõ admittit. Spolia¬

Expanded text:
Quid tu, camele, gibbum; quid tu, pecuniose, proditoris loculos tollis? Non sic, impie, non sic ingredieris. Foramen acus hujusmodi sarcinas non admittit. VI
Abbreviated transcription (Latin):
tempsit homo ds̃ ut tontemp¬
nenda demonstraret ⁊ omĩa
t̾rena mala sustinuit q̃ su-¬
stinenda p̃cipiebat ut nec in
illis q̃reretur felicitas nec in
istis timetur adu̾sitas. ⁊ istã

Expanded text:
tempsit homo Christus, ut contemnenda monstraret; et omnia terrena mala sustinuit quae sustinenda praecipiebat, ut nec in illis quaereretur felicitas, nec in istis timeretur infelicitas. Natus
Abbreviated transcription (Latin):
ad illum ⁊ uidit eum sãgui¬
nẽ expuentẽ ⁊ requisiuit ꝙͥ
dit. S̾mo erat c̾dam frĩs qui
me contristau̾at renugnaui
ut nõ illum dr̃em S petii do¬
minũ ut tolletur a me. ⁊ fc̃s
ẽ ille sermo sangus in ore mõ
⁊ postqͣm expu illum reqͥ eui
S ⁊ ip̃am tristiciã ⁊ sermonẽ

Expanded text:
dit eum sanguinem exspuentem, et requisivit quid dit: Sermo erat fratris qui me contristaverat, et repugnavi ut non illum dicerem, sed petivi Dominum, ut tolleret a me, et factus est ille sermo sanguis in ore meo, et postquam exspui, requievi; sed et ipsam tristitiam et sermonem
Abbreviated transcription (Latin):
ceruicẽ si sociantur eis ad quos
foris acced̾e̾ nõ audebant s sur-
ꝑes illic inflantur. Quidam ⁊̃¬
suo uico ł opido cogniti fuerãt
pꝰ circuẽtes prouincias ⁊ curiaᷤ
freq̃ritantes regũ noticias et¬
principũ familiaritates asse¬

Expanded text:
cervicem, quia sociantur eis, ad quos foris accedere non audebant; sed sureres illic inflantur.--Isuo vico vel oppido cogniti fuerant, modo circumeuntes provincias, et curias frequentantes, regum notitias principumque familiaritates asse
Abbreviated transcription (Latin):
fortit̾ in gladiatorio ł argute
lr̃atorie gessere cõflictu seu ali-
sum. secularis adhuc aĩ indi¬
tiũ ẽ hoc. ⁊ hũilis hĩtus qui
gestatur a talib nõ scẽ noui¬
tatis ẽ m̾itum. s prisce uesto¬
tatis oꝑcłm¬

Expanded text:
fortiter gladiatorio, vel argute litteratorio gessere conflictu, seu aliudsum. Saecularis adhuc animi indicium est hoc; et humilis habitus qui gestatur a talibus, non sanctae novitatis est meritum, sed priscae vetustatis o
Abbreviated transcription (Latin):
si coĩ iure aliquid de suis facul¬
tatib contulerũt. nec de suis
diuitiis magis sr̃biant si eas
monastĩo ꝑciũtur ꝙͣ si eis in
dest disꝑgendo dare pauꝑibus
⁊ pauꝑem fĩ cũ aĩa misera sr̃bi¬
or efficitur dĩtias contẽpnendo

Expanded text:
si communi vite aliquid de suis facultatibus contulerunt nec de suis divitiis magis superbiant quia eis monasterio parciuntur quam si eis in rodest dispergendo dare pauperibus et pauperem fieri cum anima misera superbior efficitur divicias contempnendo
Abbreviated transcription (Latin):
fundit. Ioꝰ. Non cõfundant
oꝑa tua sermonẽ tuũ ne cũ
in ecc̃a loquaris tãcito quil
respondeat. cur ergo hoc ꝙ di¬
cis ip̃e nõ fatis dilitatus ma¬
gister ẽ qui pleno nentre de
ieiuniis disputat. accusare

Expanded text:
fide. Non confundant opera tua sermonem tuum: ne cum in Ecclesia loqueris, tacitus quilibet respondeat, Cur ergo haec quae dicis, ipse non facis? DELICATUS MAGISTER EST, qui pleno ventre de jejuniis disputat. Accusare
Abbreviated transcription (Latin):
bum dic̃ .B̾. requiesce in hac
spe misera caro. qui pp̃ aĩam
uenit. pp̃ te quoq uenturus
ẽ qui formauit illam tui qͦ
non obliuiscetur saluatorẽ
enĩ expectamus qui reforbit
corpus humilitatis nr̃e.¬

Expanded text:
us: Requiesce in hac spe, misera caro: qui propter animam venit, propter te quoque venturus est; qui reformavit illam, tui quoque non obliviscetur. Salvatorem exspectamus, qui reformabit corpus humanitatis n
Abbreviated transcription (Latin):
m̾ces congregas in saccum
ꝑtusum qui thesaurum tu¬
um alieno in ore constirius
ignoras ꝙ archa ista nõ clau¬
ditur nec seras ht̃. ¶ Quin

Expanded text:
merces congregas in saccum pertusum, qui thesaurum tuum alieno in ore constituis! ignoras quod arca ista 727 non clauditur, nec seras habet? Quan
Abbreviated transcription (Latin):
ditens. Quis ita ad unguem
omĩa a se suꝑflua resecauit. u̾
nichil se hr̃e ꝑutet putatõne
dignũ. tredit michi ⁊ putata
repululant.⁊ effugata redeũt
⁊ succenduntur extincta ⁊ so¬
pita excitantur. Paꝵ ẽ ergo se¬
mel putasse sepe putandũ ẽ.
ĩmo si fi̾ pt̃ semper. qr semper
ꝙ putari oporteat si nõ dissi¬
mulas inuenis qͣntũlz ĩ hoc
corꝑe manens ꝓfet̾is.erras si
uicia putas esse mortua ⁊ nõ
magis comp̾ssa. uelis nolis

Expanded text:
is enim ita ad unguem omnia a se superflua resecavit, ut nil se habere putet putatione dignum? Credite mihi, et putata repullulant, et effugata redeunt, et reaccenduntur exstincta, et sopita denuo excitantur. Parum est ergo semel putasse; saepe putandum est, imo, si fieri possit, semper; quia semper quod putari oporteat, si non dissimulas, invenis. Quantumlibet in hoc corpore manens profeceris, erras si vitia putas emortua, et non magis suppressa.
Abbreviated transcription (Latin):
cum expon̾e uoluit apłs quid
sit ep̃atus qr nomẽ ẽ oꝑis non
honoris gretũ eĩ est ⁊ inde dc̃m¬
ẽ uocabulum. qr ille qui p̃fi¬
citur illis quib p̃ficitur super¬
Scopos eĩ intentio ẽ. inde ep̃t
latine suꝑ intendens dr̃. ut ĩ¬
telligat se nõ ẽẽ ep̃m qui p̾eẽ
dilexerit nõ prodesse. ep̃atus ẽ
enĩ suꝑ suã ⁊ alioꝵ uitamt in¬

Expanded text:
 Exponere voluit quid sit episcopatus, quia nomen est operis non honoris. Graecum enim est, et inde ductum vocabulum: quod illo qui praeficitur illis quibus praeficitur superScopos enim intentio est, inde episcopus Latine superintendens dicitur, ut intelligat se non esse episcopum qui praeesse dilexerit, non prodesse. Episcopatus enim est super suam et aliorum vitam in
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ si ita teneatur atq admini¬
stretur ut decet tñ indecenter
appetitur. Idõ ociũ sc̃m q̃rit
caritas u̾itatis siegotiũ iustũ
suscipit ntͣcitas caritatis qm
sarcinam si nullus impoĩt ꝑci¬
piende atq intuende uatandũ
est u̾itati. si autẽ imponitur
suscipienda ẽ pp̃ caritatis ne

Expanded text:
 si ita teneatur et administretur ut decet, tamen indecenter appetitur. Ideo otium sanctum quaerit charitas veritatis, negotium justum suscepit necessitas charitatis, quam sarcinam si nullus imponit, percipiendae atque intuendae vacandum est veritati; si autem imponitur, suscipienda est propter charitat
Abbreviated transcription (Latin):
entis quis nõ ut iiu̾et con¬
tinuo q̃rere uoluit uñ uiu̾et
elig̾e uitam mendicantẽ ꝙͣ
celerem mortẽ tui dcm̃ ẽ. Na¬
labora ne moriaris.⁊piger
nũ uiuamus ⁊ obedire ne-¬
ꝙͣ legitur in uttis pr̃m de qꝰ¬
ornatum cuiusdam młris flẽs
suꝑauit totis uite mee indu¬
strie ornam̃ta. ⁊ abbas uidẽs¬

Expanded text:
est. Quis non, ut viveret, continuo perdere voluit unde viveret, eligens vitam mendicantem quam celerem mortem? Cui dictum est, NaLabora ne moriaris; et piger rnum vivamus; et obedire ne legitur in Vitis Patrum, qornatum cuiusdam mulieris, flsuperavit totius vite mee industrie ornamenta. Et abbas Pan
Abbreviated transcription (Latin):
st̃. p̃latus negligens. Discipu¬
lus inobediens. Iuuenis ociosꝰ
Senex obstinatus. Moachꝰ cu¬
rialis. religiosus causidicus. pã¬
nus p̃ciosus. tib exquisitus.
Rumor ĩ claustro. lis in caplõ.
Dissolutõ in choro. irreu̾entia
uixͣ altare.

Expanded text:
st, praelatus negligens, discipulus inobediens, juvenis otiosus, senex obstinatus, monachus curialis, monachus causidicus, habitus pretiosus, cibus exquisitus, rumor in claustro, lis in capitulo, dissolutio in choro, irreverentia juxta altare.
Abbreviated transcription (Latin):
bie. ⁊ g̾g̾. euidentissimũ sigñ
reproboꝵ suꝑbia ẽ. ⁊ hũilitas
electoꝵ cum ergo quisq sigñ
ris quo facile ostendat sb̃ cuiꝰ
seruiat potestate restoris. Uñ¬

Expanded text:
evidentissimum est signum reproborum, at contra humilitas electorum. Cum ergo quam quisque ris, quo facile ostendat sub cujus serviat potestate rectoris. Un
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ixiui. usqͦ piger dormis:
usqͦ de sompno consurges pa¬
rum ĩqͣm dormies modicuz
dormitabis paululũ cõseres¬
manus ut quiestas ⁊ ueniet
tibi qͣsi cursor egestas tua et
mendicitas tua qiͣ fur arma

Expanded text:
 Usquequo piger dormis, usquequo de somno non consurgis? Paululum dormies, modicum dormitabis, pauxillum manus conseres ut quiescas, et veniet quasi cursor egestas tua, et mendicitas tua quasi vir arma
Abbreviated transcription (Latin):
loq̃ndũ nob̃ est ut uestiti su-¬
mus aut uestiendum ut
loquimur quid aliud polli¬
cemur. ⁊ aliud ostendimus
lingua ꝑsonat castitatẽ ⁊
totum corpus profert imꝓu

Expanded text:
loquendum nobis est, ut uestiti sumus, aut uestiendum, ut loquimur. quid aliud pollicemur et aliud ostendimus? lingua personat castitatem et totum corpus praefert inpu
Abbreviated transcription (Latin):
nuge st̾ in ore sacerdotum blas¬
phemie int̾dum si incidant fe¬
rẽde fortasse refende nũqͣm. Cõ¬
secrasti os tuũ ewͣngłio talibꝰ
iã aꝑire illicctũ ẽ assuescere sa¬
trilegium. labia sacerdotis cu
nos mon̾is fediꝰ mones. Ioͫꝰ. bã¬

Expanded text:
nugae sunt; in ore sacerdotis, blasphemiae. Interdum tamen si incidant ferendae fortassis; referendae nunquam. secrasti os tuum Evangelio: talibus jam aperire illicitum, assuescere sacrilegium est. Labia sacerdotis, ait, nos moveris, foedius moves. Porro
Abbreviated transcription (Latin):
poralia ista putͦfact᷑a ĩmo
sb̃m̃sura multos in ecc̃a dĩ
ex ore suo post mulierem
antiqus temporalium ha-¬
bundantia q̃rit sb̾m̾gere.

Expanded text:
poralia ista putrefactura ymo submersura multos in Ecclesia Dex ore suo post mulierem antiquus temporalium habundantia querit submergere,
Abbreviated transcription (Latin):
urget excusabił dispensatõ
est ubi utilitas prouocat
dispensatõ laudabilis. uti¬
litas dico cõmunis nõ ꝓpͥ¬
a. Nam cum nichil horũ
ẽ nõ plane fidelis dispeni¬
satõ s crudelis dispensatõ
est.

Expanded text:
urget, excusabilis dispensatio est: ubi utilitas provocat, dispensatio laudabilis est. Utilitas, dico, communis, non propria. Nam cum nil horum est, non plane fidelis dispensatio, sed crudelis dissipatio est.
Abbreviated transcription (Latin):
memoriam dissiꝑat sensũ
confundit intellectũ. conci¬
guam corrumpit sangui
nem. ⁊ oĩa membra debili¬
tat iutã diminuit. ⁊ om̃ez
salutẽ ext̾minat. ¶Qito¬

Expanded text:
memoriam, dissipat sensum, confundit intellectum, libidinem conciguinem corrumpit, omnia membra debilitat, vitam diminuit, et omnem salutem exterminat.
Abbreviated transcription (Latin):
tot nr̃e egritudĩs mecdicam̃tis
dicam̃tum inuulnus u̾tit᷑
qr exquisito remedio paulo
diutuis inh̾entes eo grauius
deficimus ꝙ ꝓinide ad refec¬
toẽm panius. Senes enim

Expanded text:
tot nostrae aegritudinis medicamentis dicamen in vulnus vertitur; quia exquisito remedio paulo diutius inhaerentes, ex eo gravius deficimus, quod provide ad refectionem paramus. Sic nim
Abbreviated transcription (Latin):
duplicaretur. ⁊ cũ ut̾q differ¬
ret petere munus p̃cepit rex in¬
it ut sibi erueretur unus oclĩ
uolens ꝙ proximo eruerentur
ambo. Noluit eĩ pet̾e aliꝙ boñ

Expanded text:
duplicaretur. Et cum uterque differret petere, praecepit rex init ut erueretur ei unus oculus, volens quod proximo eruerentur ambo. Noluit petere aliquod bonum,
Abbreviated transcription (Latin):
minax. toruus aspectus. pal¬
lor in facie. ĩ labus tremor stͥ¬
dor in dentib u̾ba rapida et
effrenata conuicia ⁊ manus
ad uiolentiã prompta. ad idez¬

Expanded text:
minax, toruus aspectus, pallor in facie, in labiis tremor, stridor in dentibus, uerba rabida, effrenata conuicia, manus ad caedis uiolentiam prompta, e
Abbreviated transcription (Latin):
angꝰ. Sciend̾ ẽ ꝙ cũ ꝑ omne
uiciũ antiqui hostis uirus
hũano cordi infundatur ĩ ze¬
lo inuidie tota ustera sua ser¬
pens concutit ⁊ in hac peste ĩ¬

Expanded text:
. Sciendum quia, cum per omne vitium antiqui hostis virus humano cordi infundatur, in zelo invidiae tota sua viscera serpens concutit, et in hac im
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ ore sedet macies in corpore to¬
to. nusqͣm est recta acies. linẽt
rubigine dentes pectora felle ui¬
rent lingͣ ẽ suffusa ueneno. ri
fruitur sompno. uigilantib
excita curis. respicit ingratos
tabescitq inuidendo successus
hom̃ carpitq ⁊ carpitur una
suppliciũ q suum est. ¶Ixͦ. u̾o¬

Expanded text:
in ore sedet, macies in corpore toto, Nusquam recta acies, liuent rubigine dentes, Pectora felle uirent, lingua est suffusa ueneno; Risfruitur somno, uigilantibus excita curis, Sed uidet ingratos, intabescitque uidendo, Successus hominum carpitque et carpitur una Suppliciumque suum est. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
uita sacdotum qͣm suam discu¬
tiunt in erroris foueã dilabun¬
tur minus consid̾antes ꝙ non
eos uita sac̾dotum lederet si hũi¬
lit̾ bonis sac̾dotũ a monitõnib
aurẽ accomodarẽt¬

Expanded text:
itam sacerdotum quam suam discutiunt, in erroris foveam dilabuntur, minus considerantes quod non eos vita sacerdotum laederet, si humiliter bonis sacerdotum admonitionibus aurem accommodarent
Abbreviated transcription (Latin):
conquirere cũ hostis instat a
tergo ⁊ mou̾e se iussus ẽ mi¬
les. ncc̃itas excutit qͥ cꝙͣ pax
tum senes femineq congere¬
rẽt cũ inuentus intra portã
uacat ad istas ineptias ingẽs
sequit̃ sugͥ uita ad u̾sus hoc¬
me doce.¬

Expanded text:
conquirere; cum hostis instat a tergo et movere se iussus est miles, necessitas excutit quicquid pax ntum murorum senes feminaeque congererent, cum iuventus intra portas vaco ad istas ineptias, ingenssequitur, vita fugit, adversus hoc doce
Abbreviated transcription (Latin):
cime ex debito requirũtur ⁊
qui eas dare noluerit res ali¬
enas inuadit ⁊ qͣnti pauꝑes
ĩ lotis sius ubi ip̃e hĩtat il¬
lo decimas nõ dante mortui
fu̾int tantoꝵ homicidioꝵ reꝰ

Expanded text:
im ex debito requiruntur. Et qui eas dare noluerit, res alienas invasit; et quanti pauperes in locis ubi ipse habitat, illo decimas non dante, fame mortui fuerint, tantorum homicidiorum
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ uitis pr̃m de quodam h̾emita
rum multum ip̃e fecit eos stare
forib affixos ⁊ mane cũ incole
uellent eos ꝯburere profuito. ip̃e
ait. sinite eos abire illesos. alio¬
quin a me effugiet gr̃a sanitatũ
⁊ statĩ ip̃i latrones tonu̾si st̃ ad

Expanded text:
 Ideo nota de quodam heremita rum multum. Ipse vero fecit eos stare foris affixos et mane, cum eos incole vellent comburere pro furto, ipse ait: «Sinite eos abire illesos, alioquin a me effugiet gratia sanitatum». Et statim illi latrones conversi sunt ad
Abbreviated transcription (Latin):
runt ligna ut ungerent su¬
ꝑ se regem dixuntq oliue ĩ¬
pera nobis q̃ Rndit. Nũquid
possum deserere pinguedinẽ
meam qͣ dii utuntur ⁊ hoĩes
⁊ uenire ut inter ligna pro¬
mouear. dix̾untqe ligna ad
arborẽ ficũ. ueni ⁊ sr̃ nos regnũ

Expanded text:
runt ligna ut ungerent sur se regem. Dixeruntque olivae: Impera nobis. Quae respondit: Nunquid possum deserere pinguedinem meam, qua et dii utuntur et homines, et venire, ut inter ligna promovear? Dixeruntque ligna ad arborem ficum: Veni, et super nos regnum
Abbreviated transcription (Latin):
centis. o ambitõ ambientiũ.
crux qũo om̃s torq̃s omĩb
places. nil accerbius crutiat.
nil molestius inquietat. nil
tñ apud miseros mortales ce¬
lebrius negociis eius. It Senͣ.
Nẽo ex hiis quos purpuratos
uides felix ẽ. Nõ mag̾ qͣm ex
illis quib ceptrũ ⁊ clamidẽ
ĩ cena fabule assignant qui¬

Expanded text:
eras? O ambitio ambientium crux! quomodo omnes torquens, omnibus places? Nil acerbius cruciat, nil molestius inquietat; nil tamen apud miseros mortales celebrius negotiis ejus. An Nemo ex istis, quos purpuratos vides, felix est non magis quam ex illis quibus sceptrum et chlamidem in scena fabule assignant, cu
Abbreviated transcription (Latin):
uñ legitur in tragedia qͣdã
senece ꝙ usum ẽ cuidam ꝙ
uderet neronem apud inferos
balneare ministros uo eius¬
tͥca eum aurũ feruens infũ¬

Expanded text:
ut legitur in tragoedia quadam Senecae: Visum est cuidam quod videret Neronem apud inferos balneantem, ministrosque circa eum aurum fervens infu
Abbreviated transcription (Latin):
symacꝰ ppͣ. Non ẽ grandis dif¬
ferentia utrum mortẽ ĩferas
uł amittas. mortẽ enĩ lan¬
guentib probatur infligere
qui hanc cum possit non ex¬

Expanded text:
Symmachus papa: Non est grandis differentia utrum lethum inferas vel admittas. Mortem enim languentibus probatur infligere, qui hanc cum possit non ex
Abbreviated transcription (Latin):
u̾o in reficiendo pro fcõ ⁊ dix̃.
multa ⁊ gessit mira. ⁊ ꝑtulit
dura. nec tm̃ dura. S ⁊ in¬
In scd̾o se ⁊ ubi se dedit me mͥ
reddidit. datꝰ gͦ ⁊.u. redditus
me pro me debeo ⁊ bis ⁊ bis¬
me debeo. quid deo retribuam
ꝓ se. Nam ⁊̃ si me millesies re¬
dimere possem quid sum ego

Expanded text:
 in reficiendo profecto et dixit multa, et gessit mira, et pertulit dura; nec tantum dura, sed et inin secundo, se: et ubi se dedit, me mihi reddidit. Datus ergo, et redditus, me pro me debeo, et bis debeo. Quid Deo retribuam pro se? Nam etiam si me millies rependere possem, quid sum ego
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sb̾dr̃. ⁊ dit̃ ad me doꝰ ħ ẽ ma¬
ledcĩo q̃ egreditur suꝑ faciem
omĩs terre. qr oĩs fur sicut ibi
scriptum ẽ iudicabr ⁊ oĩs iu¬
rans ex hoc siłr iudicabr. educã
illd̃ dic̃ dñs ex̾cituũ ⁊ ueniet
ad domũ furis ⁊ ad domum
iurantis ĩ noĩe meo mendacit
⁊ cõmorabr̃ ĩ medio domꝰ eiꝰ. ⁊ cõ¬
sumet eũ ⁊ ligna eius ⁊ lapi¬

Expanded text:
est maledictio, quae egreditur super faciem omnis terrae: quia omnis fur, sicut ibi scriptum est, iudicabitur, et omnis iurans ex hoc similiter iudicabitur. educam illud, dicit dominus exercituum, et ueniet ad domum furis et ad domum iurantis in nomine meo mendaciter: et commorabitur in medio domus eius et consumet eum et ligna eius et lapi
Abbreviated transcription (Latin):
na tribuit q̃dam parua re¬
p̾hensibilia relinquit ut
mentẽ nõ erigant qñ eos
adh ad u̾sarii ⁊̃ minimi fa¬
tigant. S quid mir qñ¬
illa suꝑna regio in ciuibꝰ
suis ex ꝑte dampna ꝑtu¬
lit. ⁊ ex ꝑte fortiter stetit
ut elcĩ angeloꝵ sp̃c dum
alios ꝑ suꝑbiam cetidisse
conspicerent. ip̃i tanto ro¬
bustius. qͣnͣto hũilius sta

Expanded text:
na tribuit, parva quaedam reprehensibilia relinquit, utmentem non erigant, quando eos adhuc adversarii minimi fatigant. Quid itaqilla superna regio in civibus suis ex parte damna pertulit, et ex parte fortiter stetit, ut electi angelorum spiritus dum alios per superbiam cecidisse conspicerent, ipsi tanto robustius quanto humilius sta
Abbreviated transcription (Latin):
aut exigua pena. int̾rogatꝰ iã
hũilitatem simłare. iã simła¬
tõni dissimulare nõ p̃t. mur¬
murat frendit irascitur. qnͣta¬
putas tunc fit ꝯfusio ĩ corde srꝰ¬
bi cũ fraus decipitur. pax amͥ¬
titur. laus minuitur nec cul¬
pa diluitur: tand̃ notat᷑ ab
hom̃ib. iudicatur ab omĩb.
eo ꝙ uehementius om̃s indig¬
nantur quo fl̃m conspiciunt
quitquid de eo prius opinabã¬
tur. tũc opus est p̾lato ut eo
minus illi ꝑcend̾̃ putet qͦ mag̾¬

Expanded text:
aut exigua poena interrogatus, jam humilitatem simulare, jam simulationem dissimulare non potest. Murmurat, frendet, irascitur; putas tunc confusio sit in corde superbi cum fraus decipitur, pax amittitur, laus minuitur, nec culpa diluitur? Tandem notatur ab omnibus, judicatur ab omnibus: eoque vehementius omnes indignantur, quo falsum conspiciunt quidquid de eo prius opinabantur. Tunc opus est praelato, ut eo minus illi parcendum putet, quo mag
Abbreviated transcription (Latin):
uibili dei iudicio. prima flagi¬
cõcupiscentia reuiuiscente. so¬
pitur rõ. ligat consuetudo. tra¬
hitur miser in profundũ ma¬
loꝵ traditur captuiꝰ tyranni¬
di uitioꝵ. ita ut carnaliũ uoͣ¬
ragine desid̾ioꝵ absortus sue
rõnis dĩniq timoris oblitus
dicat insipiens in cor .s. nõ ẽ
ds̃. iã indiffent̾ libitis prolici
tis utitur. iã ab illicitis cogi¬
tand̾ patrandis inuestigand̾
aĩmus. manꝰ uł pedes nõ ꝓhi¬
bent᷑. s quicqͥd in cor ĩbutum
ad manũ uenit. Machinatur

Expanded text:
ribili Dei judicio prima flagiConcupiscentia reviviscente sopitur ratio, ligat consuetudo. Trahitur miser in profundum malorum, traditur captivus tyrannidi vitiorum, ita ut carnalium voragine desideriorum absorptus, suae rationis divinique timoris oblitus, dicat insipiens in corde suo: Non est Deus . Jam indifferenter libitis tis; qui ab illicitis cogitandis, patrandis, investigandis, animum, manum et pedem non cohibent; sed quidquid in cor, in os et ad manum venit, machinantur,
Abbreviated transcription (Latin):
talis obiecta nõ extusat. s ip̃e
quo culpam exagg̾at. ut dũ
impossibile aliquid aut incre¬
dibile culpe sue ore suo aditũ
audis ⁊̃ illud ꝙ ratũ putabas

Expanded text:
t, objecta non excusat, sed ipse quoque culpam exaggerat: ut dum impossibile aliquid aut incredibile culpae suae ore ipsius additum audis, etiam illud, quod ratum putabas,
Abbreviated transcription (Latin):
intenddat nõ attendit. obliuiꝰ¬
titur irtentõem dũ amplec¬
titur opinionẽ quiq de omĩ
alia re plus sibi qͣm alii cre
D̾ de se solo plus aliis tͣ sibi
nouerit non ignorantie aut
beniuolentie laudatoris s
alios se p̃tellere ꝑutat qũo
plus de se qm̃ de aliis nõ pre¬
sumat: primꝰ in conuentib
residet in tonsiliis primꝰ R̾n¬
det nõ uocatus accedit. non
iussus se intromittit deordi¬
nat ordinata. reficĩt refecta
quicꝙ ip̃e nõ feterit aut ordi¬
nauerit nec recte fcm̃ nec pł¬
cat indicantes p̃iudicat iu¬
dicaturis. si cũ tp̃c ad uen̾it
nõ promoueatur ad priora¬
tum suũ ałbatẽ aut inuid̃
iudicat aut deceptũ ꝙ si me-¬
diocris aliqͣ obedientia ei in-¬
iuncta fu̾it inlignatus. ar¬

Expanded text:
intendat non attendit. Obliviscitur intentionem dum amplectitur opinionem. Quique de omni alia re plus sibi credit, quam s, de se solo plus aliis credit, noverit, non ignorantiae aut benevolentiae laudatoris, sed alios se praecellere putat, quomodo non plus de se, quam de aliis praesumat? Primus in conventibus residet, in consiliis primus respondet: non vocatus accedit, non jussus se intromittit: reordinat ordinata, reficit facta. Quidquid ipse non fecerit aut ordinaverit, nec recte factum, nec pucat judicantes, praejudicat judicaturis. Si, cum tempus advenerit, non promoveatur ad Prioratum; suum abbatem aut invidum judicat, aut deceptum. Quod si mediocris ei aliqua obedientia injuncta fuerit, indignatur, a
Abbreviated transcription (Latin):
rere. Impossibile ẽ aliq̃n non
errare. ad p̃latũ aut̃ ꝑtinz
errantem arguere. s quomͦ
culpam suam confitebitur.
imputatur crescit nõ ãpu¬
cusãtõnes in pcc̃is aut eĩ dic̃
qui se excusat ñ feci aut feci
quid̃ ⁊ bñfeci. aut si male nõ
liena se nititur extusare sua¬

Expanded text:
rere, impossibile est eum aliquando non errare. Ad praelatum autem pertinet errantem arguere. Sed quomodo culpam suam confitebitur, imputatur, crescit, non ampucusationes in peccatis. Aut enim dicit qui se excusat, Non feci; aut, Feci quidem, sed bene feci; aut, Si male, non liena suasione excusare s
Abbreviated transcription (Latin):
uallum. Si de religione a¬
gitur staturi uisiones ⁊ sõp¬
nia proferũtur. Laudat ieiu¬
sermo conu̾titur in hiis qͣn¬
to assuetior tanto loqͣcior in¬
ita ut seueros ⁊ graues aĩos
ĩ leuitatẽ concitet ⁊ risũ. Qͣntꝰ¬

Expanded text:
uod si de religione agitur, statim visiones et somnia proferuntur, deisermo convertitur, in his quanto assuetior, tanto loquacior inita ut severos quoque et graves animos in levitatem concitet risus. Et
Abbreviated transcription (Latin):
curiose receclis tibi. te int̾im
ꝯmittis ut quid audes ocłos
leuare in celum qui peccasti in
celum t̾ram intuere ut cognos¬
cas te ip̃m. ip̃a te tibi rep̃senta¬
bit. qr terra es ⁊ in t̾ram ibis.

Expanded text:
curiose, recedis? Cui te interim committis? Utquid audes oculos levare ad coelum, qui peccasti in coelum? Terram intuere, ut cognoscas teipsum. Ipsa te tibi repraesentabit, quia terra es, et in terram ibis.
Abbreviated transcription (Latin):
hiis indiciis dep̃henditur. si
uideris monachum de quo pͥ
bñ ꝯfidebas. Ubi stat ambłat
sedet otuł inspicientẽ uagari
caput erectum aures portare
suspensas e motib ext̾ioris ho¬
minis int̾ius ĩmutat̃ agnos¬

Expanded text:
libus indiciis deprehendes. Si videris monachum, de quo prius bene confidebas, ubicunque stat, ambulat, sedet, oculis incipientem vagari, caput erectum, aures portare suspensas; e motibus exterioris hominis interiorem immutatum agnos
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Undecimius gradus ẽ lib̾tas
peccandi ꝑ ꝙͣ monachꝰ cũ iam
nec magr̃m uidet quẽ timeat
nec fr̃s quos reu̾eatur qnͣto secu¬
rius tanto lib̾ius sua desideria
implere delectatur. a quib ĩ mo¬
nast̾io tã pudore qͣm turiore ꝓ¬
tem nõ timet ñdum tñ penitꝰ¬
dei formidine caret hanc ratio

Expanded text:
 undecimus gradus appellari libertas peccandi, per quam monachus, cum jam nec magistrum videt quem timeat, nec fratres quos revereatur, tanto securius, quanto liberius sua desideria implere delectatur, a quibus in monasterio tam pudore, quam timore protem non timet, nondum tamen Dei penitus formidine caret. Hanc ratio,
Abbreviated transcription (Latin):
attendas aut sui oblit̃ aut
ablitt̃ a culpis insignis scu¬
rilitas. In fronte hylaritas
uanitas apparet in incessu.
pronus ad iocum facilis et
ꝓmptus in risu. siłis uesice tͣ¬

Expanded text:
attendas, aut sui oblitum, aut ablutum a culpis. In signis scurrilitas, in fronte hilaritas, vanitas apparet in incessu. Pronus ad jocum, facilis ac promptus in risu. Cunctis quippe
Abbreviated transcription (Latin):
lcõnib sacris aurẽ accomo¬
damꝰ uł psalmodie oꝑam
damus. ł or̃onib ĩcũbimꝰ
ł missaꝵ sollempnia tele
suꝑnoꝵ ciuiũ adesse conuẽ-¬
tus qui monum̃tum quo-
rat ⁊ unde resurgendo abs-¬
cesserat tam sedulis extu¬
biis seruau̾nt

Expanded text:
lectionibus sacris aurem accommodamus, vel psalmodiae operam damus, vel orationi incumbimus, vel missarum solemnia celebsupernorum civium adesse conventus, qui monumentum, quo et unde resurgendo abscesserat, tam sedulis excubiis servarunt