comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rum magnitudini. attestaret᷑
etiam magnitudo factoꝵ: fi¬
demq uerbis daret uirtus os¬
tensa:⁊noua facerent: qui no¬
ua preoicarent. Unde nunc qͦ
cum. fidelium numerositas
excreuit. intra sc̃am eccl̃iam mł¬
ti sunt. qui uitam uirtutum te¬
nent: et signa uirtutum non
habent: quia frustra miracłm
foris ostenditur:si deest quod
intus oꝑetur. Nam iuxta ma¬
gistri gentium uocem. lingue
in signo sunt: non fidelib. sed
in fidelib. Et ait ad illos. Nicħ̾
tuleriuis in uia: neq uirgã. neq
peram. neq panem. neq pecu¬
niam: neq duas cunicas ha¬
beatis. Solet queri quomodo
matħs ⁊ lucas cõmemorauerint
dixisse dñm discipłis. ut nec uir¬
gam ferrent: cum dicat marcus.
et precepit eis ne quid tollerent ĩ
ua. nisi uirgam tantũ. Quod
ita soluitur: ut intelligamus
sub alia significatione dictã
uirgam. que scłm marcum fe¬
renda est: et sub alia illam que
scdm matheum et lucam nõ
est ferenda: sicut sub alia sig¬

Expanded text:
retur etiam magnitudo factorum, fidemque verbis daret virtus ostensa: et nova facerent, qui nova praedicarent. Unde nunc quoque cum fidelium numerositas excrevit intra sanctam Ecclesiam, multi sunt qui vitam virtutum tenent, et signa virtutum non habent. Quia frustra miraculum foras ostenditur, si deest quod intus operetur. Nam juxta Magistri gentium vocem: « Linguae in signum sunt non fidelibus, sed infidelibus . tuleritis in via, neque virgam, neque peram, neque panem, neque pecuniam, neque duas tunicas habeatis. » Solet quaeri quomodo Matthaeus et Lucas commemoraverint dixisse Dominum discipulis ut nec virgam ferrent, cum dicat Marcus: « Et praecepit eis ne quid tollerent in via, nisi virgam tantum ? » Quod ita solvitur, ut intelligamus sub alia significatione dictam virgam, quae secundum Marcum ferenda est, et sub alia illam, quae secundum Matthaeum et Lucam non est ferenda, sicut sub alia sig
Abbreviated transcription (Latin):
ila minima legis p̾cepta
impleueritis. que inchoant homi¬
nem. sed etiam ista que a me ad¬
duntur: qui nõ ueni soluere legẽ
sed implere: nõ intrabitis in reg¬
num celoꝵ. Sed dicis mͥ. Si de il¬
lis mandatis minimis cum su¬
ꝑius loqueretur. dixit minimũ
uocari in regnum celoꝵ. quisqͥs
unum eoꝵ soluerit. et scdm so
lutionem suam docuerit: ma¬
gnũ aut̃ uocari. quisquis ea fe¬
cerit et sic docuerit:et ex eo iam
in regno celoꝵ futurum ẽẽ qͥa
magnus est: quid opus ẽ addi
p̾ceptis legis minimis. si in reg¬
no celoꝵ potest esse. quia mag¬
nus est. quisquis ea fecerit. et
sic docuerit: Quappt̾ sic ẽ accipi¬
enda illa sententia. Qui autẽ
fecerit et docuerit. sic magnus uo¬
cabitur in rego celoꝵ: idest. nõ
scd̃m illa minima. sed scd̃m ea
que ego dicturus sum. Que st̃
aut̃ ista: Ut habundet iustici¬
a inquit ur̃a suꝑ scribarũ. et
phariseoꝵ: quia nisi abunda

Expanded text:
la minima Legis praecepta impleveritis quae inchoant hominem, sed etiam ista quae a me adduntur, qui non veni solvere Legem, sed implere, non intrabitis in regnum coelorum. Sed dicis mihi: Si de illis mandatis minimis cum superius loqueretur, dixit minimum vocari in regno coelorum quisquis unum eorum solverit, et secundum suam solutionem docuerit; magnum autem vocari quisquis ea fecerit, et sic docuerit, et ex eo jam in regno coelorum futurum esse quia magnus est: quid opus est addi praeceptis Legis minimis, si jam in regno coelorum potest esse, quia magnus est quisquis ea fecerit, et sic docuerit? Quapropter sic est accipienda illa sententia, Qui autem fecerit et docuerit sic, magnus vocabitur in regno coelorum: id est, non secundum illa minima, sed secundum ea quae ego dicturus sum. Quae sunt autem ista? Ut abundet justitia, inquit, vestra super Scribarum et Pharisaeorum; quia nis
Abbreviated transcription (Latin):
fecerit.⁊ sic docuerit: ñ iã magnꝰ
habendus. ⁊ idoneus ẽ regno
celoꝵ: sed tam̃ nõ tam minimꝰ
quã ille qui soluit. Ut aut̃ sit
magnus.atq illo aptus. facere
debet et docere: sicut xp̃c nunc do¬
cet: idest ut abundet iustitia eius
suꝑ scribarum ⁊ phariseoꝵ. Iusti¬
tia pariseoꝵ est. ut nõ occidant:
iustitia eoꝵ qui intraturi sũt in¬
nimum est ergo nõ occidere: ⁊
qui illud soluerit. minimus uo¬
cabitur in regno celoꝵ. Qui aut̃
illud impleuerit. ut non occi¬
dat: non continuo magnus
erit. ⁊ idoneus regno celoꝵ. s
tamen ascendit aliquẽ gradũ.
ꝑficietur aut̃ si nec irascit᷑. qd̾
ab homicidio. Qua ꝓpt̾ qui do¬
cet ut nõ irascamur. nõ soluit
legem ne occidamus. sed im¬
plet potius: ut et foris dũ nõ
occidimus. et in corde dum ñ
irascimur: innocentiã custo¬
diamus. Audistis ergo inquit.
quia dictum est antiquis: nõ
occides. Qui aut̃ occiderit: iu¬
dicio reus erit. Ego aut̃ dico

Expanded text:
am magnus habendus est et idoneus regno coelorum; sed tamen non tam minimus quam ille qui solvit: ut autem sit magnus atque illi regno aptus, facere debet et docere, sicut Christus nunc docet, id est, ut abundet justitia ejus super Scribarum et Pharisaeorum. Justitia Pharisaeorum est, ut non occidant; justitia eonimum est ergo non occidere; et qui illud solverit, minimus vocabitur in regno coelorum: qui autem illud impleverit ut non occidat, non continuo magnus erit et idoneus regno coelorum, sed tamen ascendit aliquem gradum; perficietur autem, si nec irascatur sineab homicidio. Quapropter qui docet ut non irascamur, non solvit Legem ne occidamus, sed implet potius, ut et foris dum non occidimus, et in corde dum non irascimur, innocentiam custodiamus. 22. Audistis ergo, inquit, quia dictum est antiquis, Non occides: qui autem occiderit, judicio reus erit. Ego autem dico
Abbreviated transcription (Latin):
nis. Quid int̾ est int̾ reum uidi¬
tio. ⁊ reum concilio. ⁊ reũ gehenne
igrus: Nam hoc postremũ gra¬
uissimum sonat: et ammonet
gradus quosdam factos a leuio¬
rib ad grauiora: donec gehẽnã
ignis ueniretur. Et ideo sicut leui¬
us est reum esse iuditio. qͣm reũ
esse concilio: ita leuius est reum
ẽẽ concilio: qͣm reum gehenne
ignis. Oportet leuius ẽẽ intelli¬
gatur irasci fri. qͣm dicere racha:¬
et rursum leuius esse dicere racha:
qͣm dicere fatue. Non enĩ reatus ip¬
se haberet gradum: nisi gradatũ
etiam peccata commemorarent᷑.
situm est.quia nec grecum. nec la¬
tinum est racha: cetera uero in ser¬
mone nr̃o usitata sunt. Nõnulli
pannosum dici racha: qm grece
pannosus: ñ respondent racha.
eniq posset latinꝰ¬

Expanded text:
 Quid interest inter reum judicio, et reum concilio, et reum gehennae ignis? Nam hoc postremum gravissimum sonat, et admonet gradus quosdam factos a levioribus ad graviora, donec ad gehennam ignis veniretur: et ideo si levius est, reum esse judicio, quam esse reum concilio, item levius est esse reum concilio, quam reum esse gehennae ignis, oportet levius esse intelligatur irasci siet rursus levius esse dicere Racha, quam dicere Fatue. Non enim reatus ipse haberet gradus, nisi gradatim etiam peccata commemorarentur.situm est, quia nec graecum nec latinum est Racha: caetera vero in sermone nostro usitata sunt. Nonnulli pannosum dici Racha, quoniam gpannosus, non respondent Racha; deinde posset latin
Abbreviated transcription (Latin):
ne fuerit dispensatus: dispen¬
satores suos leuabit in celum:
Quã obrem sequitur. qui fide¬
lis est in minimo. hoc est in
carnalib: et in multis fidelis
erit: id est inspiritalib. Qͥ aũt¬
in paruo iniquus est. ut non
det fratrib ad utendum qd̾
a d̾o ꝓ omnib creatum est.
iste et in sp̃ali pecunia diui¬
denda iniquus erit: ut non ꝓ
necessitate. sed ꝓ ꝑsonis doc¬
trinam dñi diuidat. Sin au
buntur. ñ bene dispensetis:
ueras et̾nasq diuinias doctͥ¬
ne dei quis det uobis: Et si
in his que aliena sunt alienũ
et ꝓprie homini deputata.
cit eum qui amat pecuniam.
dñm amare non posse. Igit᷑
mare dm̃: ẽẽ pecunias con¬
tempnendas. Unde scribe ⁊ pha¬
risei qui erant auari. adu̾sum
se dictam intelligentes ꝑabolã.
subsannabant eũ: carnalia ⁊
certe presentia. sp̃ualib ac futu¬
ris et quasi in certis preponentẽ.
mammona debeamus nobis a¬
micos facere: nõ quoslibet pau¬

Expanded text:
ne fuerit dispensatus, dispenne fuerit dispensatus, dispensatores suos leuabit in caelum! quam ob rem sequitur: qui fidelis est in minimo, hoc est in carnalibus, et multis fidelis erit, id est in spiritalibus. quiauteminparuoiniquus est, ut non det fratribus ad utendum, quod a deo pro omnibus est creatum, iste et in spiritali pecunia diuidenda iniquus erit, ut non pro necessitate, sed pro personis doctrinam domini diuidat. \'sin abuntur, non bene dispensetis, ueras aeternasque diuitias doctrinae dei quis credet uobis ? et si in his, quae aliena sunt — alienuet proprie homini deputata, et dicit eum, qui amat pecuniam, deum amare non posse. igitur mare deum, esse pecunias contemnendas. unde scribae et pharisaei, qui erant auari, aduersum se dictam intellegentes parabolam subsannabant eum carnalia et certa et praesentia spiritalibus ac futuris et quasi incertis praeponentes.mamona debeamus nobis amicos facere, non quoslibet pau
Abbreviated transcription (Latin):
de mammona iniquita¬
tis: ut cum defeceritis. recipiant
uos in et̾na tab̾nacula. Mam
tur: qd de iniquita te collecte sĩt.
Mammona iniquitatis ob hoc
appellat istam pecuniã quam
possidemus ad tempus: qͥa mã¬
mona diuicie int̾pretantur: nec
sunt iste diitie nisi iniquis:
qui in eis cõstituunt spẽ. atq
copiam beatitudinis sue. Aiu¬
stis uero hec possident᷑. Est quidẽ
ista pecunia: sed nõ sũt illis di¬
uicie. nisi celestes ⁊ sp̃uales quibz
indigentiã suã sp̃alit̾ supplen¬
tes. exclusa egestate miserie. bea¬
titudinis copia ditabuntur. Si
aut̃ hi qui prebent elemosinam
de iniquo mammona faciũt
sibi amicos. a quib in et̾na
tabernacula recipiant᷑. qͣnto
magis hi qui sp̃ales largun¬
tur epulas. qui dant conserus
cibaria in tempore suo.certa
debent spe summe retributi¬
onis erigi: Si ergo iniquitas
bene dispensata uertitur in iu¬
sticiam: quanto magis sermo
diuinus in quo nulla est iniqͥ¬
tas. qui apłis creclitus est. si be¬

Expanded text:
de mammona iniquitatis, ut cum defeceritis recipiant vos in aeterna tabernacula. » Maum est, quod de iniquitate collectae sunt.Mammonam iniquitatis ob hoc appellat istam pecuniam quam possidemus ad tempus, quia mammona divitiae interpretantur. Nec sunt istae divitiae nisi iniquis, qui in eis constituunt spem atque copiam beatitudinis suae. A justis vero cum haec possidentur, est quidem ista pecunia, sed non sunt illis divitiae nisi coelestes et spiritales, quibus indigentiam suam spiritaliter supplentes, exclusa egestate miseriae, beatitudinis copia ditabuntur. Si autem hi qui praebent eleemosynam, de iniquo mammona faciunt sibi amicos, a quibus in aeterna tabernacula recipiantur, quanto magis hi qui spiritales largiuntur epulas, qui dant conservis cibaria in tempore suo, certissima debent spe summae retributisint. si ergo iniquitas bene dispensata uertitur in iustitiam, quanto magis sermo diuinus, in quo nulla est iniquitas, qui et apostolis creditus est, si be
Abbreviated transcription (Latin):
uirgo peperit xp̃m.
Nichil in ea quod
uouit putent exterminatũ:
mansit uirgo post partum.
Exultent iudue. infantem xp̃m
uioua anna cognouit. Exul¬
tent coniugate: nasciturum
Nullus gradus pret̾missus ẽ:
de quo non haberet testimoniũ
salus omnium. Num quid enĩ
sole uirgines ad regnũ celoꝵ
tem annis uixerat cum uiro su¬
o: quo defuncto. usq ad semilẽ
eta tem ꝑuenerat: et senectute
sc̃a expectabat infanciam sal¬
uatoris. ut paruum cognos¬
ceret anicula: intrantem in
mundum saluatorẽ uideret

Expanded text:
irgo peperit Christum. Nihil in ea quod voverunt putent exterminatum: mansit virgo post partum. Exsultent viduae; infantem Christum vidua Anna cognovit. Exsultent conjugatae; nasciturumNullus gradus praetermissus est, de quo non haberet testimonium salus omnium. Numquid enim solae virgines ad regnum coelortem annos vixerat cum viro suo; quo defuncto usque ad senilem aetatem pervenerat, et in senectute sancta exspectabat infantiam Salvatoris; ut parvum ceret anicula, intrantem in mundum Salvatorem videret
Abbreviated transcription (Latin):
ciprius genere. Unus
sanctum paulum nuper cõ-¬
uersũ i apprehendit: et duxit
ad apostolos. et narrauit eis
quomodo conuersus erat. si¬
cut dicetur in passione sanc¬
ti pauli. Barnabas autem
tantam habuit graciam xͥ.
quod a spiritu sancto electꝰ
apostolus. cũ beato paulo gc̃¬
tibus predicauit. et multa
miracula fecit.

Expanded text:
Cyprius genere, unus sanctum Paulum nuper conuersum apprehendit et duxit ad apostolos et narrauit eis quo modo conuersus erat, sicut dicetur in passione sancti Pauli. Barnabas autem tantam habuit gratiam Christi quod a spiritu sancto electus apostolus Christi cum beato Paulo gentibus predicauit et multa miracula fecit.
Abbreviated transcription (Latin):
la nos ꝓsꝑitas blandiens seducat:
quia stultus uiator est. qui in it¬
nere amena prata conspiciens.o¬
bliuiscitur quo tendit. Toto ergo
desiderio ad suꝑnam patriam a¬
nimus anhel t: nichil in hoc mũ¬
do appetat: quod constat quia ci¬
cius relinquit: ut si celestis pasto¬
ris uera citer oues sumus. quia in
uie delectatione non fugimur: eter

Expanded text:
la nos prosperitas blandiens seducat, la nos prosperitas blandiens seducat, quia stultus viator est, qui in itinere amoena prata conspiciens, obliviscitur ire quo tendebat. Toto ergo desiderio ad supernam patriam animus anhelet, nil in hoc mundo appetat, quod constat quia citius relinquat, ut si coelestis Pastoris veraciter oves sumus, quia in viae delectatione non figi
Abbreviated transcription (Latin):
didit: et uirtus oꝑis non reliquit.
nos letantium festiuitas in ui¬
tet. Certe si cubi popls nundinas
celebraret: si ad alicuius eccłie dedi¬
cationem denuntiata sollempni-¬
tate concurreret: festinaremus om¬
nes simul inueniri: int̾esse unus¬
quisq sarageret: graui se damp¬
no afflictum crederet: si sollemp¬
nitatem communis leticie non
uideret. Ecce in celestib elctoꝵ
ciuium leticia agitur: uicissim
de se om̃s in suo conuentu gra¬
tulantur: et tamen nos ab amo¬
re eternitatis tepidi. nullo desi¬
derio ardemus: interesse tante
sollempnitati non querimus:
priuamur gaudiis. et leti sumꝰ.
Accendamus ergo animũ fratre.
recalescat fides in id quod credidit:
i ardescant ad suꝑna nr̃a deside¬
ria: et sic amare. iam ire est. Ab in¬
terne sollempnitatis gaudio. nul¬
la nos aduersitas reuocet: quia
et si quis ad locum ꝓpositũ ire
desiderat: eius desi derium que¬
libet iue asꝑitas non immutat. Nul¬

Expanded text:
didit, et virtus operis non reliquit. didit, et virtus operis non reliquit. nos laetantium festivitas invitet. Certe sicubi populus nundinas celebraret, si ad alicujus Ecclesiae dedicationem denuntiata solemnitate concurreret, festinaremus omnes simul inveniri, et interesse unusquisque satageret, gravi se damno afflictum crederet si solemnitatem communis laetitiae non videret. Ecce in coelestibus electorum civium laetitia agitur, vicissim de se omnes in suo conventu gratulantur, et tamen nos, ab amore aeternitatis tepidi, nullo desiderio ardemus, interesse tantae solemnitati non quaerimus, privamur gaudiis, et laeti sumus. Accendamus ergo animum, fratres, recalescat fides in id quod credidit, inardescant ad superna nostra desideria, et sic amare jam ire est. Ab internae solemnitatis gaudio 1488 nulla nos adversitas revocet, quia et si quis ad locum propositum ire desiderat, ejus desiderium quaelibet viae asperitas non immutat. Nul
Abbreviated transcription (Latin):
nutritur. Que aut̃ sunt istarum
ouium paschua. nisi in t̾na gau¬
dia suꝑne uiriditatis paradysi:
Paschua namq electoꝵ sũt uul¬
tus presens dei: qui dum sine
defectu conspicitur: si ne fine mẽs
uite cibo saciatur. In istis paschu¬
is. de eternitatis sacietate leti sũt:
qui iam laqueos uoluptuose tẽ¬
poralitatis euaserunt. Ibi hym¬
nidici angłoꝵ chori:. ibi socie tas
suꝑnoꝵ ciuium: ibi dulcis sol¬
lempnitas a peregrinationis hu¬
ius tristi labore redeuntium: ibi
ꝓuidi ꝓph̾arum chori: ibi uidex
apłoꝵ numerus: ibi innumera¬
bilium martyrum uictor exer¬
citus. Tanto illic letior: qnͣto hͥ
durius afflictus. Ibi confessoꝵ
constantia. premii sui ꝑceptione
consolata: ibi fideles uiri quos
a uirilitatis sue robore uoluptaᷤᷤ
scł̃i emollire nõ potuit: ⁊bi
mulieres que cum scl̃o et sexũ
uncerunt. Ibi pueri qui hic an¬
nos suos morib transcenderunt:
ibi senes quos hic et etas debiles red¬

Expanded text:
nutritur. Quae autem sunt istarum nutritur. Quae autem sunt istarum ovium pascua, nisi aeterna gaudia semper virentis paradisi? Pascua namque electorum sunt vultus praesens Dei, qui dum sine defectu conspicitur, sine fine mens vitae cibo satiatur. In istis pascuis de aeternitatis satietate laetati sunt qui jam laqueos voluptuosae temporalitatis evaserunt. Ibi hymnidici angelorum chori, ibi societas supernorum civium. Ibi dulcis solemnitas a peregrinationis hujus tristi labore redeuntium. Ibi providi prophetarum chori, ibi judex apostolorum numerus, ibi innumerabilium martyrum victor exercitus, tanto illic laetior, quanto hic durius afflictus; ibi confessorum constantia, praemii sui perceptione consolata; ibi fideles viri quos a virilitatis suae robore voluptas saeculi emollire non potuit; ibi sanctae mulieres quae cum saeculo et sexum vicerunt; ibi pueri qui hic annos suos moribus transcenderunt; ibi senes quos hic et aetas debiles red
Abbreviated transcription (Latin):
aspexerat. cum se adducere ⁊ ali¬
as oues dicebat. Cotidie hoc fieri
frẽs aspicitis: hoc reconciliatis gẽ¬
tib factum hodie uidistis. Quasi
ex duob gregib unum ouile effi¬
cit: quia iudaicum et gentilem po¬
pulum in sua fide conuingit. pau¬
lo attestante qui ait: ip̃e est pax
nr̃a. qui fecit utraq unũ. Dum
enum ad eteriam uitam ex utra¬
q natione simplices eligit: ad o¬
uile oues ꝓprium deducit. De qͥb
ꝓfecto ouib rursum dixit. Oues
mee uocem meam audiunt. et
ego cognosco eas. et secuntur
me: et ego uitam eternam do
eis. De quib et paullo suꝑius
dixit. ꝑ me si quis introierit sal¬
uabitur: et in gredietur: et paschu¬
a inueniet. Ingredietur quippe
ad fidem: egredietur uero de fide
ad spetiem: a credulitate ad contẽ¬
plationem. Paschua autẽ inueni¬
et. in et̾na refectione. Oues ergo
eus paschua inuenient:quia
quisquis illum corde simplici se¬
quitur: eterne uri ditatis pabulo

Expanded text:
aspexerat, cum se adducere et aliaspexerat, cum se adducere et alias oves dicebat. Hoc quotidie fieri, fratres, aspicitis; hoc reconciliatis gentibus factum hodie videtis. Quasi ex duobus gregibus unum ovile efficit, quia Judaicum et gentilem populum in sua fide conjungit, Paulo attestante, qui ait: Ipse est pax nostra, qui fecit utraque unum . Dum enim ad aeternam vitam ex utraque natione simplices eligit, ad ovile proprium oves deducit. « De quibus profecto ovibus rursum dixit: Oves meae vocem meam audiunt, et ego cognosco eas, et sequuntur me, et ego vitam aeternam do eis; de quibus et paulo superius dicit: Per me si quis introierit, saltur, et egredietur, et pascua inveniet. Ingredietur quippe ad fidem, egredietur vero a fide ad speciem, a credulitate ad contemplationem. Pascua autem inveniet in aeterna refectione. Oves ergo ejus pascua invenient, quia quisquis illum corde simplici sequitur, aeternae viriditatis pabulo
Abbreviated transcription (Latin):
periculum nr̃m. pensa te
in uerbis dñicis etiam ꝑicłm
ur̃m: uidete si oues eus estis:
uidete si eum cognoscitis: uide¬
te si lumen ueritatis scitis. Sci¬
tis aut̃ dico: non ꝑ fidem sed per
amorem. Scitis dico. non ex credu¬
litate: sed ex oꝑatione. Nam isdẽ
ip̃e qui hec loquitur iohes euã¬
gelista. testatur dicens. Qui
data eius non custodit. men¬
dax est. Unde et hoc in loco pro¬
tinus dñs subdit. Sicut nouit
me pater. et ego agnosco patrẽ.
et amimam meam pono pro
ouib meis. Ac si aꝑte dicat.
In hoc constat quia et cognosco
patrem. et cognoscor a patre:qͥa
animam meam pono ꝓ ouibus
meis: idest ea caritate ꝑ quã pro
ouib morior: quantum patrem
diligam ostendo. Quia uero nõ
solum uideam. sed etiam gentili¬
tatem redimere uenerat. adiungit
Et alias oues habeo. que nõ sũt
ex hoc ouili: et illas oportet me
ad ducere. et uocem meam audiẽt.
et fiet unum ouile.⁊ unus pastor.
Redemptionem nrãm qui ex gẽ¬
tili popło uenimus. dominus

Expanded text:
periculum nostrum, pensate in verbis dominicis etiam periculum vestrum. Videte si oves ejus estis, videte si eum cognoscitis, videte si lumen veritatis scitis. Scitis autem dico, non per fidem, sed per amorem. Scitis dico, non ex credulitate, sed ex operatione. Nam idem ipse qui hoc loquitur Joannes evangelista testatur, dicens: Qui data ejus non custodit, mendax est . Unde et in hoc loco Dominus protinus subdit: Sicut novit me Pater, et ego agnosco Patrem, et animam meam pono pro ovibus meis. Ac si aperte dicat: In hoc constat quia et ego agnosco Patrem, 1487 et cognoscor a Patre, quia animam meam pono pro ovibus meis; id est, ea charitate qua pro ovibus morior quantum Patrem diligam ostendo. Quia vero non solum Judaeam, sed etiam gentilitatem redimere venerat, adjungit: Et alias oves habeo quae non sunt ex hoc ovili, et illas oportet me adducere, et vocem meam audient, et fRedemptionem nostram qui ex gentili populo venimus Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
rum. quomodo nos in eum cre¬
dimus qui uenit. Ideo et sic ait.
fundem potũ spiritalem bibe¬
runt. Spiritalẽ eundem. nõ cor¬
poralem: non enim eundem.
Quid enim illi biberunt: Si¬
bebant enim de spiritali conse¬
quenti eos petra: petra autem
erat xp̃c. Uidete ergo fide an¬
te signa narrata: ibi petra xp̃c.
a quã ꝓfluentem de petra: nos qͥd
bibamus norunt fideles. Si speciẽ
uisibilem attendas aliud est: si in¬
telligibilem significationẽ. eundẽ
potum spiritalem biberunt. Qͦt¬
quot ergo illo tempore credidert
uel abrahe. uł ysaac. uel iacob.
uel moysi. uel aliis patriarchis.
Non alienam uocem. sed ip̃ius
audierunt. Iudex fuerat in p̾co¬
nem: quia et quando iudex lo¬
quitur. ꝑ preconem: exceptor nõ
facit. Preco dixit. sed iudex dixte.
Alii sunt ergo quos non au¬
dierunt oues: in quib nõ erat
uox xp̃i errantes. falsa dicentes.
mania garrientes. uana fingẽ.¬
tes:miseros seducentes. Quid ẽ¬

Expanded text:
rum, quomodo nos credimus irum, quomodo nos credimus in eum qui venit. Eumdem potum spiritualem biberunt. Spiritualem eumdem, nam corporalem non eumdem. Quid enim illi bibebant? Bibebant enim de spirituali sequente petra: petra autem erat Christus . Videte ergo, fide manente, signa variata. Ibi petra Christaquam profluentem de petra; nos quid bibamus norunt fideles. Si speciem visibilem intendas, aliud est: si intelligibilem significationem, eumdem potum spiritualem biberunt. Quotquot ergo illo tempore crediderunt vel Abrahae, vel Isaac, vel Jacob, vel Moysi, vel aliis Patriarchis, non alienam vocem, sed ipsius audierunt. Judex fuerat in praecone. Quia et quando judex loquitur per praeconem, exceptor non facit, Praeco dixit; sed, Judex dixit. Alii sunt ergo quos non audierunt oves, in quibus non erat vox Christi, errantes, falsa dicentes, inania garrientes, vana fingentes, miseros seducentes.
Abbreviated transcription (Latin):
ruit. Ip̃e est hostium: agnouimꝰ.
intremus:aut nos intrasse gau¬
deamus. Om̃s quotquot uenerũt
fures sunt et latrones. Quid est
hoc dñe: Omnes quotquot uene¬
runt. Quid enim tu non uenistis
Sed intellige. omnes quotquot
uenerunt: dixit utiq pret̾ me.
Recolamus ergo. Ante ad¬
uentum ip̃ius uenerunt ꝓpħe.
Num quid fures et latrones fue¬
runt: Absit. Non pret̾ illum ue¬
nerunt. quia cum illo uenerũt.
Uenturus precones mittebat: sed
eoꝵ corda quos miserat possidebat.
Uultis nosse quia cum illo uene¬
runt. qui est ip̃e semꝑ: Carnem
quippe accepit ex tempore. Quid
est ergo semꝑ: In principio erat
uerbum. Cum illo uenerunt. qui
cum uerbo dei uenerunt. Ego sũ
inquit ua. u̾itas. ⁊ uita. Sed ip̃e
est u̾itas: cum illo uenerunt: qͥa
ueraces fuerunt. Quot quot ergo
preter illum. fures et latrones.
idest ad furandum et occidend̃
milis uenit in carne. precesser̃t
iusti: sic in eum credentes uentu¬

Expanded text:
ruit. Ipse est ostium. Agnovimus, ruit. Ipse est ostium. Agnovimus, intremus, aut nos intrasse gaudeamus. Omnes quotquot venerunt, fures sunt et latrones. Quid est hoc, Domine, Omnes quotquot venerunt? Quid enim? tu non venisti? Sed intellige: Omnes quotquot venerunt dixi, utique praeter me. Recolamus ergo. Ante adventum ipsius venerunt Prophetae; numquid fures et latrones fuerunt? Absit. Non praeter illum venerunt, quia cum illo venerunt. Venturus praecones mittebat, sed eorum corda quos miserat, possidebat. Vultis nosse quia cum illo venerunt, qui est ipse semper? Carnem quippe accepit ex tempore. Quid est ergo semper? In principio erat Verbum . Cum illo ergo venerunt, qui cum verbo Dei venerunt. Ego sum, inquit, via et veritas et vita . Si ipse est veritas, cum illo venerunt qui veraces fuerunt. Quotquot ergo praeter illum, fures et latrones; id est, ad furandum et occidendummilis venit in carne, praecesserunt justi, sic in eum credentes ventu
Abbreviated transcription (Latin):
uult ad ouile. ꝑ ostum
xp̃i głam querat: non suam.
Nam multi querendo głam su¬
am. oues xp̃i sparserunt. potius
quam congregauerunt. Ergo fur
est:quia qd̃ alienum est suum
dicit: latro: quia et qd̃ est furat᷑
occidit. Qui aut̃ intrat ꝑ osti¬
um pastor est ouium: cui osti¬
arius aꝑit. De hostiario isto tẽ
queramus: quando ab ip̃o do¬
mino audierimus quod sit
hostium. et qui sit pastor. Et
oues uocem eius audiunt.⁊
ꝓprias oues uocat nominatim.
Habet enim nomina eaꝵ scripta
in libro uite. Proprias oues uocat
nominatim. Hinc dicit apłs. No¬
tur: quia sciunt uocem eius. Alie¬
num aut̃ non secuntur. sed fugiũt
ab eo: quia ñ nouerunt uocem a¬
lienoꝵ. Tecta sunt hec: plena q̃sti¬
onib: grauida sacram̃tis. Sequa
scuris aliquid aꝑientem: et ꝑ id
qd̃ aꝑit. nos forte intrare facientẽ.
Dixit ergo eis iterum iħs. Amen
amen dico uobis: quia ego sũ
hostium ouium. Ecce ip̃m hosti¬
um quod clausum posuerat. ape¬

Expanded text:
are ad ovile, per ostium loriam querat, non suam; nam multi quaerendo gloriam suam, oves Christi sparserunt potius quam congregaverunest, quia quod alienum est, suum dicit: latro, quia et quod est furatus, occidit. Qui autem intrat per ostium, pastor est ovium: huic ostiarius aperit. De ostiario isto tunc quaeramus, quando ab ipso Domino audierimus quod sit ostium, et qui sit pastor. Et oves vocem ejus audiunt, et proprias oves vocat nominatim. Habet enim nomina earum scripta in libro vitae. Proprias oves vocat nominatim. Hinc dicit Apostolus: Nosciunt vocem ejus. Alienum autem non sequuntur, sed fugiunt ab eo; quia non noverunt vocem alienorum. Tecta sunt haec, plena quaestionibus, gravida sacramentis. Sequamscuris aliquid aperientem; et per id quod aperit, nos forte intrare facientem.Dixit ergo iterum eis Jesus: Amen, amen dico vobis, quia ego sum ostium ovium. Ecce ipsum ostium quod clausum posuerat, ape
Abbreviated transcription (Latin):
temporalem głam conantui.
et nequeunt: ⁊ dum ꝑ alta pe¬
lagi quasi ad grandiores curas
huius scl̃i nauigare ꝓponunt.
semꝑ adu̾sis flatib a deiectionis
sue lutore repellunt᷑. Cumq se
frangi in desideriis suis aduer¬
sante mundo conspitiunt: quid
de se auctori suo debeant comme¬
morant᷑. ita ut ad eũ erubescẽtes
redeant: qui eum suꝑbientes pro
mundi amore deserebant. lc .ix.¬
epe namq ñ nulli ad tem¬
poralem głam ꝓficere uo¬
lentes. aut longa egritudine ta¬
bescunt: aut afflicti in iuriis cõ¬
cidunt: aut ꝑcussi grauibz dãp¬
nis affliguntur: ⁊ in mundi do¬
lore uident. qui a nichil ꝯfidere
de eius uoluptate debuerunt:
seq ip̃os in suis desideriis repre¬
hendentes addm̃ corda ꝯu̾tunt.

Expanded text:
temporalem gloriam conentur temporalem gloriam conentur et nequeant; et dum per alta pelagi quasi ad grandiores curas hujus saeculi navigare proponunt, semper adversis flatibus ad dejectionis suae littora repellantur. Cumque se frangi in desideriis suis, adversante mundo, conspiciunt, quid de se auctori suo debeant commemorantur, ita ut ad eum erubescentes redeant, qui eum superbientes pro mundi amore deserebant. Saepe namque nonnulli ad temporalem gloriam proficere volentes, aut longa aegritudine tabescunt, aut afflicti injuriis concidunt, aut percussi gravibus damnis affliguntur, et in mundi dolore vident quia nihil confidere de ejus voluptate debuerunt, seque ipsos in suis desideriis reprehendentes, ad Deum corda convertunt.
Abbreviated transcription (Latin):
gentes uocate sunt: quia in in¬
fidelitate sua corte ⁊ infructuo¬
se semꝑ fuerunt. Quia ergo ex
illo agresti usu. conuersi sunt
ad cenam dñicam. quasi ex
sepib conuener̃t. Notandum
uero qͦd in hac inuitatone t̾cia.
ñ dicitur in uita: sed cõpelle in¬
trare. Alii enĩ uocantur ⁊ ueni¬
re contempnunt: alii uocant᷑
⁊ueniunt: alii aut̃ nequaquã
dicit᷑ quia uocantur. s cõpel¬
luntur ut intrent. Uocantur
⁊ uenire contempnunt: qui do¬
num quidem intellectus acci¬
piunt: sed eundem intellectum
oꝑib ñ exsecuntur. Uocantur
⁊ ueniunt: qui acceptam intel¬
lectus grãm oꝑando ꝑficiunt:
Quidam uero sic uocant᷑. ut
etiam compellantur. Nã st̃
ñ nulli qui bona facienda in
telligunt: s hec facere desistũt.
Uident que agere debeant:sed
hec ex desiderio ñ secunt᷑. Hinc
ut suꝑius diximus. plerumq
contingit: ut eos in carnalib
desideriis suis. mundi huius
aduersitas feriat. Apprehend̾e

Expanded text:
gentes vocatae sunt, quia in ingentes vocatae sunt, quia in infidelitate sua tortae et infructuosae semper fuerunt. Qui ergo ex illo agresti usu conversi sunt, ad coenam dominicam quasi ex sepibus venerunt. 9. Notandum vero est quod in hac invitatione tertia non dicitur Invita, sed Compelle intrare. Alii enim vocantur, et venire contemnunt; alii vocantur et veniunt; alii autem nequaquam dicitur quia vocantur, sed compelluntur ut intrent. Vocantur et venire contemnunt qui donum quidem intellectus accipiunt, sed eumdem intellectum operibus non sequuntur; vocantur et veniunt qui acceptam intellectus gratiam operando perficiunt; quidam vero sic vocantur, ut etiam compellantur. Nam sunt nonnultelligunt, sed haec facere desistunt; vident quae agere debeant, sed haec ex desiderio non sequuntur. His, ut superius diximus, plerumque contingit ut eos in carnalibus desideriis suis mundi hujus adversitas feriat: apprehendere
Abbreviated transcription (Latin):
remanserat. amalechitas inter¬
ficit: quia plerumq ip̃i mentes
secularium predicando suꝑant:
qui prius cum scłarib in hũc
mundum currere non ualebat.
S deductis ad cenam pauꝑib
qͥd puer subiungit audiamꝰ.
Dñe fc̃m est ut imꝑastr: et
ad huc locus est. Multi ta les
ad cenam dñicam ex uidea
collecti sunt: sed multitudo q̃
ex isrłitico ppło credidit. locum
suꝑni conuiuii non impleuit.
Intrauit iam frequentia ui¬
deoꝵ: sed adhuc locus uacat
in regno: ubi suscipi debeat
numerositas gentiũ. Unde
⁊ eidem seruo dicitur. Exi in
uias ⁊ sepes: ⁊ compelle intͣre:
ut impleatur domus mea. Cũ
deuicis et plateis ad cenam
quosdam dñs inuitat. illũ
iudelicet ppłm designat: qui
tenere legem suburbana cõ¬
uersatione nouerat. Cũ u̾o
conuiuas suos colligi de uiis
⁊ sepib precepit: nimirum
agrestem ppłm colligere q̃rit.
id est gentilem: de cuius sig¬
nificatione ꝑ psalmistam di¬

Expanded text:
remanserat, Amalechitas interremanserat, Amalechitas interficit, quia plerumque ipsi mentes saecularium praedicando superant, qui prius cum saecularibus in hoc mundo currere non valebant. 8. Sed, deductis ad coenam pauperibus, quid puer subjungat audiamus: Domine, factum est ut imperasti, et adhuc locus est. Multi tales ad coenam dominicam ex Judaea collecti sunt, sed multitudo quae ex Israelitico populo credidit locum superni convivii non implevit. Intravit jam frequentia Judaeorum, sed adhuc locus vacat in regno, ubi suscipi debeat numerositas gentium. Unde et eidem servo dicitur: Exi in vias et sepes, et compelle intrare, ut impleatur domus mea. Cum de vicis et plateis ad coenam quosdam Dominus invitat, illum videlicet populum designat qui tenere legem sub urbana conversatione noverat; cum vero convivas suos colligi ex viis et sepibus praecipit, nimirum agrestem populum colligere, id est gentilem, quaerit, de cujus significatione per Psalmistam di
Abbreviated transcription (Latin):
t̾rena cuncta ambiendo quasi lam¬
bunt: dum solis temporalib delec¬
tantur. Quasi enim ppls lambẽs
p̾dam facit: dũ t̾rena diligentes
lucra. de alienis dampnis exagge¬
rant. Sed puer egyptius eger ĩ uia
relinquitur: quia peccator quisq
dum infirmari ab huius mũdi
statu ceꝑit: mox secularib m̃tib
in despectum uenit. Quẽ tamen
dauid inuenit: ⁊ ei cibum ⁊ potũ
prebet: quia manu fortis dñs ab¬
iecta mundi ñ despicit: ⁊ plerũ¬
q eos qui sequi mundũ mini¬
me ualentes quasi inuia rema¬
nent. ad amoris sui grãm con¬
uertit: eisq u̾bi sui cibum potũ¬
q porrigit. ⁊ quasi duces sibi in
uia eligit: dũ suos etiam p̾di¬
catores facit. Dum enim xp̃m
p̾dicatoꝵ cordib inferunt: qͣsi
dauid suꝑ hostes ducunt: qui
conuiuentes amalechitas uelud
daiid gladio feriunt: quia suꝑ¬
bos quosq qui se in mundo des¬
pexerant. dm̃ uirtute ꝓst̾nunt.
Puer ergo egyptius qui ĩ uia

Expanded text:
terrena cuncta ambiendo quasi lamterrena cuncta ambiendo quasi lambunt, dum solis temporalibus delectantur. Quasi enim populus lambens praedam facit, dum terrena diligentes lucra de alienis damnis exaggerant. Sed puer Aegyptius aeger in via relinquitur, quia peccator quisque dum infirmari ab hujus mundi statu coeperit, mox saecularibus mentibus in despectum venit. Quem tamen David invenit, eique cibum et potum praebet, quia manu fortis Dominus abjecta mundi non despicit; et plerumque eos qui, sequi mundum minime valentes, quasi in via remanent, ad amoris sui gratiam convertit, eisque verbi sui cibum potumque porrigit, et quasi duces sibi in via eligit, dum suos etiam praedicatores facit. Dum enim Christum peccatorum cordibus inferunt, quasi David super hostes ducunt. Qui convivantes Amalechitas velut David gladio feriunt, quia superbos quosque qui se in mundo despexerant, Domini virtute prosternunt. Puer ergo Aegyptius, qui in via
Abbreviated transcription (Latin):
esurire cepit. in se reu̾sus dixit.
in domo pris mei panib: ego au¬
quippe a se discesserat. qnͣ do peccabat:
et si non esurisset. in semetipsum
minime redisset: quia post quam
t̾renis reb indiguit: tunc cogitare
cepit quid de spiritalib a misit. Pau¬
ꝑes ergo et debiles. ceci ⁊ claudi uo¬
cantur. ⁊ ueniunt: quia in firmi
quiq atq in hoc mundo despecti.
plerumq tanto celerius uocẽ dei
audiunt: qͣndo ⁊ in hoc mundo
ñ hñt ubi delectentur. Quod bñ
amalechitaꝵ puer ille egyptius
designat: qui amalechitis p̾dã¬
tib atq currentib eger reman¬
sit in uia: fame sitiq aruit: quẽ
tam̃ dauid inuenit: ei cibu mn
potũ q p̾buit: qui illico conua¬
lescens. dux dauid factus est: ꝯ¬
uiuantes amalechitas reppit:
et eos qui se debilem reliquerant.
cum magna fortitudine ꝓstrauit.
Amalichita quippe. popłs la bẽs
uocatur. Et quid ꝑ lambentẽ ppłm.
nisi m̃tes scłarium designant᷑: que

Expanded text:
esurire coepit, in se reversus dixit: esurire coepit, in se reversus dixit: in domo patris mei abuquippe a se discesserat quando peccabat. Et si non esurisset, in semetipsum minime rediisset, quia postquam terrenis rebus indiguit, tunc cogitare coepit quid de spiritalibus amisit. Pauperes ergo et debiles, caeci et claudi vocantur, et veniunt, quia infirmi quique, atque in hoc mundo despecti, plerumque tanto celerius vocem Dei audiunt, quanto et in hoc mundo non habent ubi deleAmalechitarum puer ille Aegyptius designat, qui Amalechitis praedantibus atque currentibus aeger remansit in via, et fame sitique aruit; quem cum David invenit, ei cibum potumque praebuit; qui illico convalescens dux David factus est; convivantes Amalechitas reperit, et eos qui se debilem reliquerant cum magna fortitudine prostravit. Amalechita quippe populus lambens vocatur. Et quid per lambentem populum nisi mentes carnalium designantur? Quae
Abbreviated transcription (Latin):
epulas reppulit. Quia ergo ueni¬
re suꝑbi rennuunt: pauꝑes eli¬
guntur. Cur hoc: Quia iuxta pau¬
li uocem. in firma mundi elegit
ds̃: ut ꝯfundat fortia. S notan¬
dum nobis est. quomodo descri¬
biles dicuntur: qui uditio suo
apud semetip̃os infirmi sunt.
Nam pauꝑes.⁊ quasi fortes sũt:
qui et positi in pauꝑta suꝑbi¬
sunt. Ceci uero sunt: qui nlłm
ingenii lumen hñt. Claudi qͦ
sunt: qui rectos gressus in oꝑa¬
tione ñ hñt. S dum moꝵ uicia
in membroꝵ debilitate signan¬
tur: ꝓfecto liquet. quia sicut illi
peccatores fuerunt. qui uoca ca¬
ti uenire noluerunt: ita hi ꝙͦ
peccatores sunt. qui inuitantur et
ueniunt. S peccatores suꝑbi respu¬
unt᷑: ut peccatores humiles eligan¬
tur. Hos itaq elegit deus quos
despicit mundus: quia plerũq
ip̃a despectio. hominem reuocat
ad semet ip̃m. Is enim qui ꝑtem
relinquit.⁊ ꝑtem substantie quã
ꝑceꝑat ꝓdige expendit: postquã

Expanded text:
epulas respuit. Quia ergo veniepulas respuit. Quia ergo venire superbi renuunt, pauperes eliguntur. Cur hoc? Quia, juxta Pauli vocem, Infirma mundi eligit Deus, ut confundat fortia . Sed notandum est quomodo describiles dicuntur, qui judicio suo apud semetipsos infirmi sunt. Nam pauperes et quasi fortes sunt, qui et positi in paupertate superbiunt. Caeci vero sunt, qui nullum ingenii lumen habent. Claudi quoque sunt, qui rectos gressus in operatione non habent. Sed dum morum vitia in membrorum debilitate signantur, profecto liquet quia sicut illi peccatores fuerunt qui vocati venire noluerunt, ita hi quoque peccatores sunt qui invitantur et veniunt. Sed peccatores superbi respuuntur, ut peccatores humiles eligantur. 7. Hos itaque elegit Deus quos despicit mundus, quia plerumque ipsa despectio hominem revocat ad semetipsum. Is enim qui patrem reliquit, et partem substantiae quam perceperat prodige expendit, postquam
Abbreviated transcription (Latin):
dam sobolẽ ꝓuidentia diuina
constitutũ: non nulli tam̃ nõ per
hoc fecunditatem prolis. sed desi¬
deria expetunt uoluptatis. Et
iccirco ꝑ rem iustam. significa¬
ri podest non in congrue iniusta.
uii summus pat̾familias in ui¬
tat: sed dum alius auaricie. ali¬
us curiositati. alius uoluptati
carnis est deditus: nimirũ simul
reꝓbi om̃s excusant. Dum hunc
t̾rena cura occupat. illum alieni
actus sagax cogitatio deuastat:
alterius aut̃ mentem uoluptas
carnis inquinat: fastidiosus qͥsq
ad et̾ne uite epulas non festinat.
Sequit᷑. Neu̾sus seruus nunciauit
hec dño suo. Tunc iratus pat̾famili¬
as. dixit seruo suo. Exi cito in plate¬
as. ⁊ uicos ciuitatis: ⁊ pauꝑes. debi¬
les. cecos et claudos. introduc huc.
Ecce qui terrene substantie plus
iusto incombit. uenire ad dñicã
cenam recusat: qui labori curio¬
sitatis insudat.preparata uite a¬
lim̃ta fastidit: qui carnalibz de¬
sideriis inseruit. spiritales cõuiuii

Expanded text:
dam sobolem providentia divina dam sobolem providentia divina constitutum, nonnulli tamen non per hoc fecunditatem prolis, sed desideria expetunt voluptatis, et idcirco per rem justam significari potest non incongrue res injusta. vii summus paterfamilias invitat; sed dum alius avaritiae, alius curiositati, alius voluptati carnis est deditus, nimirum reprobi simul omnes excusant. Dum hunc terrena cura occupat, illum alieni actus sagax cogitatio devastat, alterius etiam mentem voluptas carnalis inquinat, fastidiosus quisque ad aeternae vitae epulas non festinat. 6. Sequitur: Reversus servus nuntiavit haec domino suo. Tunc iratus paterfamilias dixit servo suo: Exi cito in plateas et vicos civitatis, et pauperes ac debiles, et caecos et claudos introduc huc. Ecce qui terrenae substantiae 1622 plus justo incubat, venire ad dominicam coenam recusat; qui labori curiositatis insudat, praeparata vitae alimenta fastidit; qui carnalibus desideriis inservit, spiritalis convivii
Abbreviated transcription (Latin):
i is qui ꝓpt̾ uillam. ⁊ is qͥ
ꝓpt̾ ꝓbanda iuga boum a cena¬
se sui saluatoris excusat: humi¬
litatis uerba ꝑmiscet dicens. ro¬
go te habe me excusatum. Dũ
enim dicit rogo. ⁊ tamem ueni¬
re contempnit: humilitas so¬
nat in uoce: suꝑbia in actõne.
Et ecce hoc diuidicat prauus
quisq cum audit: nec tam̃ ea
que diuidicat. agere desistit. Nã
dum cuilibet ꝑu̾sa agenti dici¬
mus ꝯu̾tere. deum sequere mũ¬
dum relinque: ubi hunc nisi ad do¬
minicam ce.nam uocamus:
Seo cum respondit. ora ꝓ me quia
peccator sum. hoc facere ñ possum:
quid aliud agit nisi rogat ⁊ excu¬
sat: Dicens namq peccator sum.
humilitatem insinuat᷑ sub iungẽs
aũt conuerti ñ possum: suꝑbiam
demonstrat. Rogando igitur ex¬
cusat. qui ⁊ humilitatem ꝑdu¬
cit in uoce: ⁊ suꝑbiam exercet in
actione. Alius aut̃ dixit. Uxorẽ
duxi: ⁊ ideo ñ possum uenire.
Quid ꝑ uxorem. nisi uoluptas
carnis accipitur: Nam qmuis
bonũ sit ꝯiugiũ. atq ad ꝓpagã¬

Expanded text:
t is qui propter villam et is qui propter probanda juga boum a coena sui invitatoris excusat, humilitatis verba permiscet, dicens: Rogo te, habe me excusatum. Dum enim dicit Rogo te, et tamen venire contemnit, humilitas sonat in voce, superbia in actione. Et ecce haec dijudicat pravus quisque cum audit, nec tamen ea quae dijudicat agere desistit. Nam dum cuilibet perverse agenti dicimus Convertere, Deum sequere, mundum relinque, ubi hunc nisi ad Dominicam coenam vocamus? Sed cum respondet: Ora pro me, quia peccator sum, hoc facere non possum, quid aliud agit, nisi et rogat et excusat? Dicens namque: Peccator sum, humilitatem insinuat; subjungens autem: Converti non possum, superbiam demonstrat. Rogando ergo excusat, qui et humilitatem superinducit in voce, et superbiam exercet in actione. 5. Alius autem dixit: Uxorem duxi, et ideo non possum venire. Quid per uxorem nisi voluptas carnis acbonum sit conjugium, atque ad propagan
Abbreviated transcription (Latin):
possint:sic debent ea que mun¬
cli sunt tenere: ut tamen eis nes¬
ciant ex mentis fractione succũ¬
bere. Hec ergo cogitate:⁊ cum re¬
linquere cuncta que mundi st̃
non potestis: exteriora. bene ex¬
teruis agite: sed ardenter int̾ius
ad et̾na festinate. Nicħ sit quod
desiderium ur̃e mentis retardet:
nullius uos rei in hoc mũdo
delectio implicet. Si bonũ di¬
ligitur: mens in bonis melio¬
rib. idest in celestib delectetur.
Si malũ metuitur: mala aĩo
et̾na ꝓponant᷑. ut dum illic eẽ
conspicit. ⁊ amplius qd̵ diligat.
⁊ amplius qd̵ ꝑtimescat. hic oĩ¬
no non hereat. Ad hec agenda.
habemus mediatorẽ dei ⁊ ho¬
minum adiutorẽ nr̃m: ꝑ quẽ
cicius cuncta obtinebimus: si
ad illum uere amore flagra¬
mus: qui uiuit ⁊ regnat cũ

Expanded text:
possint, sic debent ea quae munpossint, sic debent ea quae mundi sunt tenere, ut tamen eis nesciant ex mentis fractione succumbere. Hoc ergo cogitate, et cum relinquere cuncta quae mundi sunt non potestis, exteriora bene exterius agite, sed ardenter interius ad aeterna festinate. Nihil sit quod desiderium vestrae mentis retardet, nullius vos rei in hoc mundo delectatio implicet. Si bonum diligitur, mens in bonis melioribus, id est in coelestibus delectetur. Si malum metuitur, mala animo aeterna proponantur, ut dum illic esse conspicit et amplius quod diligat, et amplius quod pertimescat, hic omnino non haereat. Ad haec agenda habemus mediatorem Dei et hominum adjutorem nostrum, per quem citius cuncta obtinebimus, si ad illum vero amore flagramus, qui vivit, et regnat cum
Abbreviated transcription (Latin):
Noli mulier flere: mox ut ego
defunctus fuero: aeris serenitas
rediet. Cuius ꝓtinus ⁊ uocem
mors: ⁊ mordem serenitas se
cuta est. Cuius manus ac pedes
podagre humore cumescentes.
⁊ uersi in in uulnerib fuerãt:
⁊ ꝓfluenti sanie patebant.S
cum corpus illius ex more ãd
lauandũ fuisset detectũ: ita
manus pedesq illuis sani re
ꝑti: ac si um quã uulaeribus
nichil habuissent. Ductus ita¬
q atq sepultus est: eiusq con¬
iugi uisum est. ut quarto die
in sepulchro illius marmor
qd̃ suꝑpositum fuerat mutari
debuisset. Qd uidelicet mar¬
mor corpori eius suꝑpositum
dum fuisset ablatum: tanta
ex eius corpore fra glantia o¬
doris emanauit: ac si ex pu¬
trescente carne illius. ꝓ uermibus.
aromata ferbuissent. Hec igitur
dixi ut euicino exemplo ostende¬
rem. posse ñ nullos ⁊ sclarem ha¬
bitum gerere: ⁊ scłarem animũ
non habere. Quos enim tales
in mundo necessitas ligat. ut
ex omĩ parte exui a mundo nõ

Expanded text:
Noli, mulier, flere, quia mox ut ego Noli, mulier, flere, quia mox ut ego defunctus fuero, aeris serenitas redibit. Cujus protinus et vocem mors, et mortem serenitas est secuta. Cujus manus ac pedes podagrae humore tumescentes, et versi in vulneribus fuerant, et profluente sanie patebant. Sed cum corpus illius ex more ad lavandum fuisset detectum, ita manus pedesque illius sani reperti sunt, ac si unquam vulneris nihil habuissent. 1627 Ductus itaque ac sepultus est, ejusque conjugi visum est ut quarto die in sepulcro illius marmor quod superpositum fuerat mutari debuisset. Quod videlicet marmor corpori ejus superpositum dum fuisset ablatum, tanta ex ejus corpore fragrantia odoris emanavit, ac si ex putrescenti carne illius pro vermibus aromata ferbuissent. Haec igitur dixi ut e vicino exemplo ostendere possem nonnullos et saecularem habitum gerere, et saecularem animum non habere. Quos enim tales in mundo necessitas ligat, ut ex omni parte exui a mundo non
Abbreviated transcription (Latin):
peccato cupuint. De ip̃is qͦq
reb habitis cotidie mercedes
querunt:⁊ plus gaudent bo¬
no oꝑe: quã bona possessione.
Ac ne aliquib ista difficilia
esse udeantur: rem de ꝑsona
refero.quã multi nouerunt.
Quã uidelicet rem. ip̃e ante
triennium incentum cellen¬
si urbe a ꝑsonis fidelib didici.
Nuꝑ namq useadẽ ciuitate
theophanius comes fuit: uir
miscd̾ie actib deditus: boniᷤ
oꝑib intentus: hospitalitati
p̾cipue studens: exercendi co¬
mitatus: actib occupatus a¬
gebat derrena ⁊temporalia.
sed ut ex fine eius claruit:
magis ex debito qͣm ex inten¬
tione. Nam cum ꝓpinquante
mortis eius tempore. grauissima
aeris tempestas obsisteret. ne ad
sepeliendum duci potusset: eũ¬
q con iunx sua cum fletib ue¬
hem̃tissimis requireret dicens.
qͥd faciam: quomͦ te ad sepeliẽ¬
dum eitio: que ostium domus
huius egredi pre nimia tẽpesta
te possum: Tunc ille respondit.

Expanded text:
peccato cupiunt. 1626 De ipsis quoque peccato cupiunt. 1626 De ipsis quoque rebus habitis quotidie mercedes acquirunt, et plus gaudent bono opere quam bona possessione. 13. Ac ne aliquibus ista difficilia esse videantur, rem de persona refero quam multi vestrum noverunt, quam videlicet rem ipse ante triennium in Centumcellensi urbe a personis fidelibus didici. Nuper namque in eadem civitate Theophanius comes fuit , vir misericordiae actibus deditus, bonis operibus intentus, hospitalitati praecipue studens. Exercendi comitatus actibus occupatus, agebat terrena et temporalia; sed ut plus ex fine ejus claruit, magis ex debito quam ex intentione. Nam cum, appropinquante mortis ejus tempore, gravissima aeris tempestas obsisteret ne ad sepeliendum duci potuisset, eumque conjux sua cum fletu vehementissimo requireret, dicens: Quid faciam? quomodo te ad sepeliendum ejicio, quae ostium domus hujus egredi prae nimia tempestate non possum? Tunc ille respondit:
Abbreviated transcription (Latin):
habens quasi ñ habet: qui sic
studet placere coniugi: ut tam̃
ñ displiceat conditori. Flet qͦq
sed tam̃ ñ fleat. qui sic tẽpora¬
lib dampnis affligit᷑: ut ta¬
men de et̾nis luchris semꝑ ani¬
mũ consolet᷑. Gaudet uero. sed
tamquã ñ gaudeat: qui sic de
temporalib bonis hylarescit:
gaudio subleuat. hanc conti¬
nuo pondere ꝓuidi timoris p̾¬
mat. Emit aut̃. sed quasi nõ
possidens: qui ⁊ ad usum ter¬
rena preparat: ⁊ tam̃ caute
cogitatione preuidet. quod ħ
cicius relinquat. Mundo quoq
utitur. sed quasi non utatur. qͥ
⁊ necessaria cuncta exterius ad
uite sue ministerium redigit:
⁊ tamen hec eadem ñ si nit sue
m̃ti dominari: ut subiecta fo¬
ris seruiant:⁊ numquã inten¬
tionem animi ad alta tendẽ¬
tis frangant. Quicumq igit᷑
tales sunt: eis ꝑfecto t̾rena oĩa
ñ ad desideriũ. sed adusũ assũt:
quia reb quidem necessariis
utuntur: sed nichil habere cũ

Expanded text:
habens quasi non habet, qui sic habens quasi non habet, qui sic studet placere conjugi, ut tamen non displiceat conditori. Flet quoque, sed tanquam non defleat, qui sic temporalibus damnis affligitur, ut tamen de aeternis lucris semper animum consoletur. Gaudet vero, sed tanquam non gaudeat, qui sic de temporalibus bonis hilarescit, gaudio sublevat, hanc continuo pondere providi timoris premat. Emit autem, sed quasi non possidens, qui et ad usum terrena praeparat, et tamen cauta cogitatione praevidet quod haec citius relinquat. Mundo quoque utitur, sed quasi non utatur, qui et necessaria cuncta exterius ad vitae suae ministerium redigit, et tamen haec eadem non sinit suae menti dominari, ut subjecta foris serviant, et nunquam intentionem animi ad alta tendentis frangant. Quicunque ergo tales sunt, eis profecto terrena omnia non ad desiderium, sed ad usum adsunt, quia rebus quidem necessariis utuntur, sed nihil habere cum