comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
apłice concessioni: coacti s romam
idire. & se in nouissimo concilis
&x. Residente publica sinodo cui
preerat domnꝰ.U. xpͣ.ii. facta
ẽ impeticio burdegalensis cimit̾ii
a quodam petꝰ decano burdegalense.
itemq canonicorum ausciensium
ꝓclamatio ad aures dm̃i pͤp facta ẽ ꝓ
cimit̾io ausciense. Ex decretis Ni.¬
cholai pͤp ꝓlata ẽ sent̃ntia in ꝯspec¬
tu tociꝰ concilii a ioħe apłice sedis
cancellario in qua ꝯtinebat᷑ uniũ¬
sarum sedium firmũ ⁊ ꝓpͥum in
concessa sepultura. Iudicantibꝰ itaq
placentino ⁊ luchensi ep̃o. necñ ⁊
dño anselmo cantuariorum pontifi¬
ce: ⁊ iohe quodam placentino ro.¬
mano cardinali. tandem uidia
sentñtia a dño .U. xꝑ. ꝓlata est
et ex decreto eius burdegalense
cimit̾ium in ospecta dociꝰ ꝯcilii
burdegalensi eccłie xessum et con¬
firmatum. ausciense uͦ retẽtũi
camera pleniꝰ diuidicandum. ẜi¬
nito concilio auscienses canonici
in camera representauer̃ se dño

Expanded text:
ico concessioni, coacti sunt Romam adire, et se in novissimo concilio re. Residente publica sinodo, cui preerat dominus U. papa II, facta est, impeticio Burdigalensis cimiterii a quodam Petro decano Burdegalense ; itemque canonicorum Ausciensium proclamatio ad aures domini papae facta est pro cimiterio Ausciense. Ex decretis Nicholai pape prolata est sentencia in conspectu totius concilii a Johanne apostolice sedis cancellario, in qua continebatur universarum sedium firmum et perpetuum in concessa sepultura. Judicantibus itaque Placentino et Luchensi episcopo, nec non et domino Anselmo Cantuariorum pontifice, et Johanne quodam Placentino Romano cardinali, tandem judicii sententia a domino U. papa prolata est, et ex decreto ejus Burdegalense cimiterium in conspectu tocius concilii Burdegalensi ecclesie concessum et confirmatum ; Ausciense vero retentum in camera plenius dijudicandum. Finito concilio, Auscienses canonici in camera representaverunt se dom
Abbreviated transcription (Latin):
De Genenae
otum sit om̃ib tam p̾sen¬
tibus quam secuturis qd
Santiolus de filartiga ꝓ remedio
anime sue ac parentum ⁊ filioꝵ
suorum dedit dõ & sce marie
quendam filium suum nomine
oddonem cum ȩccłia de genenx
illud scilicet totum qd ipse habe¬
bat in ęcłia illa & hoc fec̃ in ma¬
nu istius archiep̃i qui nẽ est.
P ost mortem uero eiusdem Santio.¬
li uacor sua auferebat om̃ia hec
et excommunicauit eam archiep̃s.
R. ⁊ uenit ipsa mulier in eclia
bĩ Luꝑci suꝑ uas marmoreum
ubi baptizatur. ⁊ fuer̃ ibi filii
sui. Gił aner. & alii. ⁊ fecit ibi
guerpitionem in manu supͣdiet
unquam filiorum uł ꝓpinquoꝵ
suorum auferre uoluerit male.¬
dictione ꝑpetua damnetur sicut
Datan & abiron. Cestes ⁊ ui¬
sores huius facti fuerunt ipse
archiep̃s. & Petrus archidiacħs
de elsa ⁊ uitał de ꝓgano & Gar.¬
cias sacerdote degenenes. ⁊ alu
multi monachi & scl̃arĩ.

Expanded text:
DE GENENX Notum sit omnibus tam presentibus quam futuris, quod Santiolus de Filartiga pro remedio anime sue et parentum et filiorum suorum, dedit Deo et Sancte Marie quendam filium suum nomine Oddonem cum ecclesia de Genenx, illud scilicet totum quod ipse habebat in ecclesia illa ; et hoc fecit in manu istius archiepiscopi qui nunc est. Post mortem vero ejusdem Santioli, uxor sua auferebat omnia hec, et excommunicavit eam archiepiscopus R. et venit ipsa mulier in ecclesia beati Luperci super vas marmoreum ubi baptizatur, et fuerunt ibi filii sui, Gilem Aner, et fecit ibi guerpitionem in manu superius unquam filiorum vel propinquorum suorum auferre voluerit, maledictione perpetua damnetur sicut Datan et Abiron. Testes et visores hujus facti fuerunt ipse archiepiscopus et Petrus, archidiaconus de Elsa, et Vitalis de Progano, et Garsias sacerdote de Genencs, et alii multi monachi et seculari.
Abbreviated transcription (Latin):
NNO ab incarnatione
uiI. Concurrente. IIII. Epacta
.iiͥ. xiiii. Reł maii. Luna
.iͥ. Fr̾ .uii. obiit Petrus
incecomes de gauarreto. Ad
cuiꝰ tumulationem: Raimund̾
ausciensis archiep̃s uenit. Qui en
querimoniam feciss suꝑ inuasiõ
et depredatione ecłie scĩ Nicholai
de nuguerol auice comite fticta
uoxor eius ꝓ absolutione uiri sui
et filius retrus. quendam filiu
suum paruulum ipsi archiep̃o
obtulit ut scẽ marie ausciensis
canonicus efficeretur. Cum que
etiam ełiam sc̃e mariȩ de demil
absolute dedit. eo tantum denor
ut si puer moreretur puer. fis
sui ecłiam si uellent redimerent¬
& datis .ccc. soł canonicis sc̃e mͦ
ausciensis ad ius suum reducerent
SParnalt Rotgerii fr̃is uice co¬

Expanded text:
nno ab Incarnatione VIIa, concurrente IIII, epacta IIIa, XIIII kalendas maii, luna IIa, feria VIIa, obiit Petrus vicecomes de Gavarreto, ad cujus tumulationem Raimundus Ausciensis, archiepiscopus venit. Qui cum querimonium fecisset super invasione et depredatione ecclesie Sancti Nicholai de Nuguerol a vice comite facta, uxor ejus pro absolutione viri sui, et filius Petrus, quemdam filium suum parvulum ipsi archiepiscopo obtulit, ut Sancte Marie Ausciensis canonicus efficeretur : cumquo etiam ecclesiam Sancte Marie de Demul absolute dedit, eo tantum tenore, ut si puer moreretur puer, fratres sui ecclesiam si vellent redimerent, et datis CCC solidis canonicis Sancte Marie Ausciensis ad jus suum reducerent. Sigillum Arnalt Rotgerii fratris vice co
Abbreviated transcription (Latin):
consilio. past sine armis ꝑseqͥ decreuit.
ñ eccł̃iam p̾dictam de marsano. ꝯsi¬
lio uoluntate.⁊ assensu eiꝰdem nepotis
sui R. aim̃ici. ꝯtͣ. B. armaniacẽsẽ mu¬
niuit. Lmod̃ uͦ id̾. B. collecta ñ modica
manu milit̾ ⁊ pedit̾. ex inꝑuiso d̾ subi¬
to uruit in p̾fatam eccliam de marsano.
eamq et tuirem que in capite eccłie emi¬
nebat: diruit. Tandem sopita int̾ dñm
occasione eorum et gueira ħ ẽẽ demo¬
lita. et iccirco ħ ab eis in pͥstinum debe

Expanded text:
consilio, jus suum armis persequi decrevit. Unde ecclesiam predictam de Marsano, consilio, voluntate et assensu ejusdem nepotis sui R. Aimerici, contra B. Armanaciensem munivit. Postmodum vero idem B. collecta non modica manu militum et peditum, ex improviso de subito irruit in prefatam ecclesiam de Marsano, eamque et turrem que in capite ecclesie eminebat diruit. Tandem sopita inter domioccasione eorum et guerra hec esse demolita ; et iccirco hec ab eis in pristinum
Abbreviated transcription (Latin):
probantibus uniuersis. archiep̃o
⁊ canonicis: decretum est ab illis
sic obseruari inconcussum et
illibatum : in scłm scłi. Hac tñ
conditione. ut quotienscumq
misse cȩlebratȩ fuerint ibidem
si candele defuerint. sacrista
habundanter largiatur. cȩt̾aq¬

Expanded text:
probantibus universis, archiepiscopo et canonicis, decretum est ab illis sic observari inconcussum et illibatum in seculum. Hac tamen conditione, ut quotienscumque misse celebrate fuerint ibidem, si candele defuerint, sacrista habundanter largiatur, ceteraq
Abbreviated transcription (Latin):
litt̾is pãdare que ad posteroꝵ uolu¬
mꝰ noticiã tnsinitt̾e. Hae inductus rõne
ego. . delabarte auscitnꝰ archiep̃s. ex¬
pedire credidi. possessionũ q̃s eccłe ausci¬
tane successoꝵq m̃õꝵ usibꝰ ꝓ fut᷑as studio
⁊ industria mã auctore dño adqͥsiui:
noĩa expͥme. ⁊ a qͥbꝰ. dił qͦ titulo. eas ad qͥsi¬
erim: scͥpte testimonio doc̾e̾ ne suꝑ his
in posterũ dubitatibnis scrupulus sub¬
oriri. uł litis occasib ualeat suscitari. No¬
uerint gͥ tam futi q̃m p̾sentes. qd̾ ego. si.
delabartȩ auscitanꝰ archiep̃s. t̾c sed apłice

Expanded text:
osterorum volumus noticiam transmittere. Hac inductus racione, ego G. de Labarta, Auscitanus archiepiscopus, expedire credidi possessionum quas ecclesie Auscitane successorumque meorum usibus pro futuras studio et industria mea, auctore Domno, adquisivi, nomina exprimere et a quibus vel quo titulo eas adquisierint, scripture testimonio docere ne super his in posterum dubitationis scrupulus suboriri vel litis occasio valeat suscitari. Noverint igitur tam futuri quam presentes, quod ego G. de Labarta, Auscitanus archiepiscopus, tunc
Abbreviated transcription (Latin):
et be.m̾. in iam dicta eccłia. in canoniẽ. ⁊
dum uixit cum eẽt ibi tanqͣm canonicꝰ
p̾bendam accipiebat. et ad huc fit tãdẽ
ꝓ eo. qntum ꝓ aliqͥ canonico defucto.
ep̃m tał. qm̃ amore p̃dicli nepotis sui ꝓpen¬
siori cura p̾fatam b̾dale q̃ iĩ defend̾et: cano¬
nici consilio et assensu dicli dm arcħ. ⁊ .R
aimiei ꝯmendau̾unt eid̾ ep̃o. nominatã
tiam. et eccłiam de marsano. Emod̾ defũc¬
fuit mmis dno .B. arman. Sn ipo a¬
deu̾te cia romanam ꝓ habendo pallio
ip̃e.B. occupauit uiolent̾ et indebite
eccłiam auscit̾. Rediens uͦ nominatꝰ¬

Expanded text:
et Beate Marie in jam dicta ecclesia in canonicum ; et et Beate Marie in jam dicta ecclesia in canonicum ; et dum vixit cum esset ibi, tanquam canonicus prebendam accipiebat, et adhuc fit tandem pro eo quantum pro aliquo canonico defuncto. am amore predicti nepotis sui propensiori cura prefatam Berdale quam ut defenderet, canonici consilio et assensu dicti domini armmendaverunt eidem episcopo nominatam terram et ecclesiam de Marsano. Post modum defuncfuit nimis domino B. Arman. Unde ipso adeunte ecclesiam Romanam, pro habendo pallio, ipse B. occupavit violenter et indebite ecclesiam Auscitanam. Rediens vero nominat
Abbreviated transcription (Latin):
otũ hab̾eat tã p̾sentes qm̃ postĩ qd̾ cũ Rai¬
mundꝰ ainici de mõte sqͥuo captꝰ eẽt a
Geraldo d̾ arbeisano cũ qͦ gueram habebat.
et in castro d̾ lauardenes uincłis feireis
mancipatꝰ: uen̾abiles uiri b̾nardꝰ ep̃s bigo¬
ritanꝰ.⁊ Geraldꝰ d̾ la barta tc̃ auscitanꝰ ar¬
chidiac̾.a uũcłi eiꝰ. ut solu̾et᷑ diu labora¬
uert̃. Tandem cum młtis ĩpedientibꝰ causi
id d̾ facili fĩ ñ posse p̾fatꝰ.G. obsidẽ ꝓ eo se
is. et postulãte ab eis sr̃ hoc auxilio. c̃ redẽp¬
tionem hab̾e ñ poss in magna ꝯstitutꝰ ang̾¬
cessariam peccuniam.Dñ factum ẽ qd̾
seu incłtam.⁊ omia uira sua qͥcumq in
eccł̃iis uillis. rusticis et redditibꝰ qͦcumq
mͦ ibi posside uidebat᷑. Omña siqͥdẽ hec
cis b̾e marie. bona fide. ⁊ absq malo
ingenio ꝓ se ⁊ tota successione sua ꝓ p̾dic¬
tͥa peccunia. et ut in om̃ibꝰ his maior in¬
dubitant̾ adhib̾et᷑ sibi fides: optulit se do

Expanded text:
otum habeant tam presentes quam posteri, quod cum Raimundus Aimerici de Monte Squivo captus esset a Geraldo d’Arbeisano cum quo guerram habebat, et in castro de Lavardencs vinculis ferreis mancipatus, venerabiles viri Bernardus episcopus Bigoritanus, et Geraldus de La Barta, tunc Auscitanus archidiaconus, avunculi ejus, ut solveretur diu laboraverunt : tandem, cum multis impedientibus causis, id de facili fieri non posse, prefatus G. obsidem pro eo se is, et postulante ab eis super hoc auxilio, cum redemptionem habere non posset, in magna constitutus angucessariam pecuniam. Unde factum est quod seu incultam, et omnia jura sua quecumque in ecclesiis, villis, rusticis et redditibus quocumque modo ibi possidere videbatur. Omnia siquidem hec cis Beate Maris, bona fide et absque malo ingenio, pro se et tota successione sua, pro predicta pecunia ; et ut in omnibus his major indubitanter adhiberetur sibi fides, optulit se Deo
Abbreviated transcription (Latin):
et parentes utrorumq et deinde ꝑ se
ipsum. qͣcumq potuit p̾cum instantia.
p̾fatum. B. diligent et humilit̾ conue¬
nit. et exorauit. ut ꝑ scͥptam eccłiam si¬
bi redd̾et. ut suam ꝓpͥam. et q̃ ad ip̃m A
nullo ꝓrsꝰ iure spectabat. Qd̾ siqͥdẽ idẽ
B. pͣuorum usꝰ et fultꝰ ꝯfilio. face renuit.
sui. R. Aimici.⁊ aliorum amicorum

Expanded text:
trorumque, et deinde per se ipsum quacumque potuit precum instantia, prefatus B. diligenter et humiliter convenit et exoravit, ut prescriptam ecclesiam sibi redderet et suam propriam, et que ad ipsum B. nullo prorsus jure spectabat ; quod siquidem idem B. pravorum usu et fultus consilio facere renuit. sui R. Aimerici et aliorum amicorum
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ et qͥetẽ diutine possessõnis iã tr̃ẽ possessio¬
mꝰ de big. Et auti quomͦ. fũ miles qͥdam
noĩe Ranndꝰ. cognom̃to paba. sic cognomi¬
natꝰ qr lut̾as nou̾at. ħͥ fu̾ idigena castealli
illrꝰ q: ĩ uicnna uasati sitũ : antiqͥtꝰ mota apd¬
labatur. Iste. nescio. qͣde c̃a.cꝰ. ue instrictu:
tulit se at tuitõem conitis ferenciaci. Qͥ nõ
solũ gra et defensione sua en donaũ uer ⁊̃
dedit illi si t̃n dare pocuit: honore n sii ad
inc̾cessionẽ at.W.B̾. dii de marabat. qͥ so¬
tore p̃fati.R. de mota lege nptiali dͥĩ uao¬
iem copulau̾at: dedit comes si t̾n dare potunit.
militi illa uilla et ecłiam debig reclamãte.
ͣ dicente. ⁊ mods̃ oĩbꝰ mibente. auritano p̃su¬
le. Non ei pot̾at ñ reclamare uites honorẽ
sini regali munificẽcia acqͥsitu: ⁊ iusta alie¬

Expanded text:
cem et quietem diutine possessionis jam dicte possessionis de Big. Et audi quomodo fuit miles quidam nomine Ramundus, cognomento Paba, sic cognominatus quia litteras noverat, hic fuit indigena castelli illius qui in vicinia Vasatis situm, antiquitus Mota alabatur. Iste, nescio, qua de causa cujus ve instrictu, tulit se ad tuitionem comitis Fezenciaci, qui non solum gratia et defendedit illi, si tamen dare potuit, honorem non suum ad intercessionem autem W. B. domini de Marambad qui sororem prefati R. de Mota lege nuptiali sibi in uxorem copulaverat ; dedit comes, si tamen dare potuit, militi illam villam et ecclesiam de Big, reclamante, contradicente et modis omnibus inibente Auxitano presule ; non enim poterat non reclamare videns honorem suum regali munificentia acquisitum, injusta alie
Abbreviated transcription (Latin):
tegrã possessione eccłie de big. ꝓpͥetas qͥdẽ sẽꝑ
ap̃t eã resitebat apͥme donationis titło. qͣm¬
ins his et aliis mod possessio alienata finsset.
Supplicatũ ⁊̃ arualaꝰ in canonic isede auxiẽ¬
si ꝑuulii quẽ de ꝯcubina susceꝑat. filiu nõie.

Expanded text:
gram possessionem ecclesie de Big. Pro pietas quidem semper apud eam residebat a prime donationis titulo quamvis his et aliis modis possessio alienata fuisset. Supplicatum etiam Arnaldus in canonicum in sede Auxiensi parvulum quem de concubina susceperat lilium nomine
Abbreviated transcription (Latin):
metropolita auxiensis tã uenditorẽ ꝙͣ ẽptorẽ
eorũq familias anatematis gladio ferie non
formitañ. Postqͣm aut erceptꝰ ẽ rebꝰ huanis ꝙp¬
tor ille. ⁊ postqͣm filii erꝰ ĩfata ocesser̃. submale¬
dictione ecłiastica os ostituti: int̾cio utiq głu
ꝓressit de eoꝵ sang̾ne. Petrus debig. Q intẽs
añcessores suos sub anatematis sentencia inta
ĩfelicit finisse tactꝰ tanore cord̃ intͥnseco uolũ
reformare ĩ meliꝰ. qd aparentibꝰ sius inq
gestũ fu̾at. In aignatõe et eĩ archipsuł ꝑtimo ᷤ¬

Expanded text:
metropolita Auxiensis tam venditorem quam emptorem eorumque familias anatematis gladio ferire non formidavit. Postquam autem exceptus est rebus humanis emptor ille, et postquam filii ejus in fata concesserunt, sub maledictione ecclesiastica omnes constituti, in tercio utique gradu processit de eorum sanguine Petrus de Big, qui videns antecessores suos sub anatematis sentencia vitam infeliciter finisse, tactus timore cordis, intrinseco voluit reformare in melius quod a parentibus suis unquam gestum fuerat. Indignat
Abbreviated transcription (Latin):
.cauit. se et filiu sunii.a. uͥ pꝰea aliqͣnani p̃posi¬
ciare offitio functus ẽ. P. ille s reu̾a resiliit ad
arma. Uer̃tam̃ añqͣm decetẽt: penitant eum
tͣns gressionis sue.⁊ ꝙ irrigłarit̾ egat: Aigna
em̃tatione corrig̾e studiunt iuxta osiliũ ⁊ mã
tatũ archiep̃i et canonicoꝵ. Nec ẽ p̃t̾eunt̾ silẽ¬
tio. ꝙ restitutio suie redlitio illa eccłie de big.
a .x. te big sta fũ ĩ manu fortonis comits
ftzẽciacensis assentiente.⁊ ab ꝓbante ip̃o comi¬
t. medietatẽ si qͥte sportule illiꝰ q̃ sͥ debebut᷑.
ĩ ꝑpetuũ reliqͥt. statuens ⁊̃ ut ominĩ q̃o sibi
amniatĩ dabat᷑ : de cetõ singłis biẽmis ꝑsolu̾et᷑

Expanded text:
cavit se et filium suum A., vero postea aliquandiu preposiciare officio functus est P. ille, sed revera resiliit ad arma. Verumtamen antequam decederet, penituit cum transgressionis sue et cum irregulariter egerat digna emendationdatum archiepiscopi et canonicorum. Hec est pretereundum silentio, quod restitutio sive redditio illa ecclesie de Big et P. de Big facta fuit in manu Fortonis comitis Fezenciacensis, essentiente et approbante ipso comite, medietatem siquidem sportule illius que sibi debebatur in perpetuum reliquid ; statuens etiam ut convivium quod sibi annuatim dabatur, de cetero, sin
Abbreviated transcription (Latin):
altĩ abrae alt̾ melchisedec. S fc̃m ẽ ũ pfa¬
tus rex eloloueꝰ iam tẽm archip̾sulẽ isac᷑¬
riu amoris sui iecuꝑet. et spali gr̾e sue eii
donaret. Dedit ei ⁊ et successoribꝰ eiꝰ cano¬
nice substituend : totu corpꝰ cuntatis. et sub¬
ipe dadoueꝰ. ad int̾cessionẽ uaris sue. Colal¬
de regine: suptibꝰ sis mire oꝑe ostrux̾. et
ea tonis regiis mirifice honoraũ. Int̾ ceta
uͦ tonaria q̃ eñuare longũ et forte sr naca¬
⁊ ꝓͥa manu ĩ altari.c. soł auieos. ũ coronaᷤ
aureas iñ fac̾ent. ad accẽtenda luminaria.
et alia necͣcia. Pcepitq ũ om̃e tͥbutũ q. de
dñisis cuntatibꝰ soluebat᷑ annii fisco regio.
.i.xii. aurei. abea die ĩ posfum solu̾etur au
tii. Nich̃ominꝰ dedit sepe dẽs rex deo et be
ꝙͣ et añfato põtifici uire ꝑpetuo possitentam

Expanded text:
 ut prefatus rex Clodoveus jam dictum archipresulem in sacrarium amoris sui reciperet, et speciali eum sua gratia donaret. Dedit ei etiam et successoribus ejus canonice substituendis, totum corpus civitatis et subipse Clodoveus ad intercessionem uxoris sue Clotilde regine sumptibus suis miro opere construxit, et eam donis regiis mirifice honoravit. Inter cetera vero dona que enumerare longum et forte super vacaetiam propria manu in altari C solidos aureos, ut coronas aureas inde facerent ad accendenda luminaria et alia necessaria. Precepitque ut omne tributum quod de diversis civitatibus solvebatur annuatim fisco regio LXII auretum. Nichilominus dedit, sepedictus rex, Deo et Beate Marie et antefato pontifici jure perpetuo possidendam
Abbreviated transcription (Latin):
aliũ. cuiꝰ ꝑsuasione ħ st̾a fu̾ant. Uerũitam. nͥ
ab ħ abincepto destiter comes uł miles ille. ĩ¬
mo inhac tam aꝑta ĩ iuria m̃te ꝑtinaci ĩ em̃¬
dabiles aliqͣnani ꝑstiter. tant̾ młas eracas die
ꝙ sua ñ ͥ suffic̾ent nͦ ħrit fobole. cui nite suces¬
sorio honore sii legarẽt: ꝯuenit comite. att cta
s̃ ñũaret peciniã pͥstmi donii recipiẽs. Comes
uͦ qͣi n̾actus oportimitate iformãdi ĩ meliꝰ. ꝙ
et ĩ fimiare cep̃ qͣtnꝰ eã qͣm miiles ea erpecetit
pecumã: stutẽt. dare. itcuꝑaturꝰ possessionem
honoris illiꝰ qͣm sic̃ ire comes fatebat᷑ publi¬
ce:di in iuste spoliatꝰ fuat. Cinꝰ suggestio¬
in seu ĩ siua̾tõi c̃ metropolita ulłatenꝰ aurem
Q ẽ pr̃et tres filios duos qͥdem militaribꝰ of¬
ficiis ĩplicitos it̾m uͦ lit̾ali pditũ et mibutũ
scĩa: celebrato de more uenditionis otͣctũ. si
tñ uenditio ee potuit. ñ malica data pocuma
comiti. oꝑauit sͥ et posfitati sue: si oꝑare po

Expanded text:
alium cujus persuasione hec facta fuerant. Verumptamen nec ab hoc ab incepto destiteret comes vel miles ille, inimo in hac tam aperta injuria mente pertinaci inemendabiles aliquandiu perstiteret, tandem multis exactis diebque sua non sibi sufficerent nec haberet sobolem cui jure successorio honorem suum legaret, convenit comitem ut cuncta sibi numeraret pecuniam postremum donum recipiens. Comes vero qui nactus oportunitatem reformandi in melius quod et insinuare cepit quatinus eam quam miles eam expetebat pecuniam studeret dare recuperaturus possessionem honoris illius, quem sicut ipse comes fatebatur publice diu injuste spoliatus fuerat. Cujus suggestioni seu insinuationi, cum metropolita ullatenus auremqui cum haberet tres filios, duos quidem militaribus officiis implicitos, item vero litterali preditum et imbutum sciencia, celebrato de more venditionis contractum, si tamen venditio esse potuit, necnon modica data pecunia comiti comparavit sibi et post
Abbreviated transcription (Latin):
tm omam memoria hom̃is labił̃ ẽ ⁊ madi¬
da: ñ facile retin n memorit̃ recolit ea q̃ eũ
nłm debilitati eiꝰ adhibemꝰ remediũ om̃¬
dantes scripture illa q̃ uł iam efflux̾unt:
uł inp̾̃sentiaꝵ fu̾nt. ut ex illrꝰ testimomo
ad m̃te reuocari possint: q̃ de simi m̃tis

Expanded text:
am memoria hominis labilis est et madida, nec facile retinet, nec memoriter recolit ea que cumnullum debilitati ejus adhibemus remedium commendantes scripture illa que vel jam affluxerunt, vel in presentiarum fuerint, ut illius testimonio admittere revocari possint, qui de s
Abbreviated transcription (Latin):
municato maioꝵ osilio. manificẽtia rega¬
li. tris. possessiombꝰ. aliisq uariis ac p̃ciosis
tonis ampliaũ. dilataũ. agm̃taũ.⁊ ĩmunita¬
tibꝰ õimod̾ eã młamod̾ deroraũ ab oĩ seruitio.
seu debito uł exactione fisci regał. eam in¬
munẽ efficiens et lib̾am. ⁊ ã suꝑ totũ uis to¬
tumq dm̃ũ regale ei et in eam ꝯferens. Sane
relapsꝰ fu̾at: regni lora regebat: ꝑ totam
eqͥtanã.quẽ p̃fatus dadoue belesti fretus
auxilio. d̾ tota eqͥtama potent̾ exturbauit.
et tolosam us esfugaũ. Sub alerico at p̾si¬
debat ĩ metropoli auritana archi p̾sul noĩe
ꝑpetuꝰ mire scitatis qͥ cagnito aduentu clad¬
uei qͥ mregibꝰ francoꝵ pͥmꝰ suscep̃ axͥantatiᷤᷤ

Expanded text:
municato majorum consilio, magnificentia regali, terris, possessionibus aliisque variis ac preciosis donis ampliavit, dilatavit, augmentavit et immunitatibus omnimodo eam multimodo decoravit, ab omni servitio seu debito vel exactione fisci regalis eam immunem efficiens et liberam, et insuper totum jus totumque dominium regale ei et in eam conferens. Sane relapsus fuerat, regni lora regebat per totam Equitaniam, quem prefatus Clodoveus, celesti fretu auxilio, de tota Equitania potenter exturbavit, et Tolosam usque effugavit. Sub Alerico autem presidebat in metropoli Auxitana archipresul nomine Perpetuus mire sanctitatis ; qui cognito adventu Clodovei qui in regibus Francorum primus susceperat
Abbreviated transcription (Latin):
bus Re Mͦ. siue eoꝵ miciis qual erea illinc cõ¬
meãtibꝰ. inctꝰ neccͣia mimstrant largiflue. atq
amplissime ħ ⁊ et in petitõem sia annect̾es.
q: nũq̃ nũꝙͣ lege iniptiali aliqͣm sͥ copłant.
Cuiꝰ ĩcibꝰ dõmis ouilelmꝰ auxitanꝰ archieps
totusq cetus semoꝵ ãnussent. ħ oĩa se factur
ostantissime ꝓmisit et ꝓmissũ sr̃ sacro sc̃m al¬
elapso tp̃r religione p̃stiti sacram̃ti nefaria ino¬
laiit. sororẽ uicarii de marambat. G̃alanla
noĩe ĩ urorẽ ducedo. celebratis d̾ more nupr¬
rũ sollẽpniis exrqͣ pꝰ aliqd̃ dieꝵ curricła filii
sustulit. qͥ intͣ metas ĩ fantie ostitutꝰ. dii ĩ platea
c̃ coetaneis suis lut̾e̾t. dẽpte uerris ꝑcusꝰ ĩtiit
asserentibꝰ oĩibꝰ qͥ aterant: ñ casuałr accroisse
s manu diuine ultionis io oꝑante qi ĩ uidcã
inolati sacram̃ti. Cũq ñ modicꝰ de morte fi¬
lii tolor eũ uehem̃tiꝰ angẽt. Cũ hinc gina et¬

Expanded text:
Beate Marie sive eorum nunciis qualiter ex eam illinc commeantibus victus necessaria ministraret largiflue atque amplissime ; hec etiam in petitionem suam annectens, quod numquam nunqua lege nuptiali aliquam sibi copularet. Cujus precibus dominus Guilelmus Auxitanus archiepiscopus totusque cetus seniorum annuissent, hec t promissum super sacrosanctum alelapso tempore religione prestiti sacramenti nefariam violavit, sororem vicarii de Marambad, Galardam nomine, in uxorem ducendo, celebratis de more nuptiarum solempniis ; ex qua post aliquod dierum curricula filium sustulit qui, inter metas infantie constitutus, dum in platea cum coetaneis suis luderet, dempte verris percussus, interiit, asserentibus omnihus qui aderant, non casualiter accidisse sed manu divine ultionis id operante qui in vindiciam violati sacramenti. Cumque non modicus de morte filii dolor eum vehementius angeret, cum hinc gravia in
Abbreviated transcription (Latin):
cã ad eos noĩe iroꝵ suaꝵ nue haditirio ꝑtin̾e. Cũ¬
qrãmonite fraqͥnt̾ a dẽa ñuria ñ cessassẽt: in ipͥoᷤ
tanꝙͣ ĩ ꝯtumaces ⁊ bonoꝵ ecclie necatores. ecclłia
nũ suffusi. hu̾ilit̾ ac deuote a capło auxitñ ue¬
maᷤ postulatos: deder̃ ⁊ absoluer ꝓse ⁊ succes

Expanded text:
tinere. Cumque admoniti frequenter a dicta injuria non cessassent, in ipsos tanquam in contumaces et bonorum ecclesie necatores ecclesia num suffusi, humiliter ac devote a capitulo Auxitano veniam postulantes,
Abbreviated transcription (Latin):
tenorẽ pat̾ne ꝯditionis: dedit eã totã
.R. arpini filio suo.b s¬
pino defuncto: Raimũdꝰ arpini filiꝰ eiꝰ.
accep̃ mutuo ab eisd̾ senioribꝰ .c. xxͥc. sol̃.
sr̃ eandẽ trã. sub p̃sẽtia ⁊ testimonio parẽ¬
tum ⁊ uicinoꝵ suoꝵ. Deniq cũ ad ex¬
tremã deuolutꝰ eẽt inopiã: uendidit eã
canonicis scẽ. mͦ. ipse et filiꝰ uͤoħs: accepti
it̾um .cc. solid̃: de manu eoꝵ. Hec uẽ¬
dicio facta fuit ĩ manu dñi Will̃mi ar-¬
chiepĩ. uidentibꝰ. A. de logorsano. G. sa-¬
crista. Gilẽfuert.U. de zamazera . P. de an¬
tisano. A. de sarokera. Anesancio.S. ar¬
siui cellarario. De burgensibꝰ. R. de ca-¬
pella. Gilẽ de trembleda.R. bos. B. de
begalt. Uitali araion .P. iacob. Nec est
pret̾eundũ silẽtio: qd̃ p̃nominatꝰ arpinꝰ
ꝯstitutꝰ erat debitor canonicis: in .c.xl.
solid̃.Cẽtũ enĩ mutuatꝰ fu̾at a fortone de
capella. Xl.: a Garsia de marsano: qͥ duo
canonici fuer̃ auscitane sedis.

Expanded text:
tenorem paterne conditionis, dedit eam totam R. Arpini filio suo. pino defuncto, Raimundus Arpini, filius ejus, accepit mutuo ab eisdem senioribus CXX solidos super eamdem terram sub presentia et testimonio parentum et vicinorum suorum. Denique cum ad extremam devolutus esset inopiam, vendidit eam canonicis Sancte Mum CC solidos de manu eorum. Hec venditio facta fuit in manu domini Wilelmi archiepiscopi : videntibus, A. de Logorsano, G. Sacrista, Gilem Fuert, V. de Zamazera, P. de Antisano, A. de Sarokera, Anesancio, S. Arsivi cellerario. De burgensibus, R. de Capella, Gilem de Tremleda, R. Bos, B. de Begalt, Vitali Araion, P. Jacob. Nec est pretereundum silentio, quod prenominatus Arpinus constitutus erat debitor canonicis, in CXL solidos ; centum enim mutuatus fuerat a Fortone de Capella, XL a Garsia de Marsano, qui duo canonici fuerant Auscitane sedis.
Abbreviated transcription (Latin):
c̃tis distincta ẽ t̾minis. scił a riuo de teuer
usq ad suꝑciliũ montis: de barrano. ⁊ an¬
ninũ ꝓ ea censũ ꝯstituit .xxii. denarios.
ani panes obliales. ⁊ cadũ unũ optimi
tione. ut nunꝗͣ cult᷑am illã filiis uł filia¬
bus suis diuiãet. s totã ⁊ integͣm hab̾et
ꝑ successionẽ ꝑsona. mascłim sexꝰ: que
pͥmogenita ẽẽt. Uñ factũ ẽ: qd̾ ĩ ulti.

Expanded text:
ctis distincta est terminis, scilicet a rivo de Tever usque ad supercilium montis de Barrano, et annuatim pro ea censum constituit XII denarios, XII panes obliales et cadum unum optimi tione, ut nunquam culturam illam filiis vel filiabus suis divideret, sed totam et integram haberet per successionem persona masculini sexus que primogenita esset. Unum f
Abbreviated transcription (Latin):
et uoor brumos. uillã suã
Gaiai ⁊ ęccł̃iam. om̃sq possessio¬
nes qͣs ibi habebãt. rusticos uide¬
licet. t̾ras tam cultas qͣm in¬
cultas ac uineas: canonicis sc̃ẽ¬
marie ꝓ btͣndo filio suo bẽ Mͦ in
canonicum oblato. in pignꝰ .c. soł.
ꝯcesser̃. Procedente quoq tmp̃re
oddone filio eorum. a w̾ Lupi
⁊ .G. arbeisanensi capto. et ap̃d
insulam in uinculis posito. cum
solui ñ posset: predicta Brumnos
mat̾ eius ꝓ eo uincula subiit.
deinde ad redemptionem coacta:
ipsa ẜrumos & cicero .e. soł
a canonicis sc̃e marie. multis
p̃cibꝰ exegerunt. qͦs suꝑ p̾fato
pignere haberi ꝯfirmauerunt

Expanded text:
rumos, villam suam Gaiai et ecclesiam, omnesque possessiones quas ibi habebant, rusticos videlicet, terras tam cultas quam incultas ac vineas, canonicis SancMarie, pro Bertrando filio suo Beate Marie in canonicum oblato, in pignus C solidos concesserunt. Procedente quoque tempore Oddone filio eorum a Wilelmo Lupi, et G. Arbeisanensi capto, et apud Insulam in vinculis posito, cum solvi non posset, predicta Brumos mater ejus pro eo vincula subiit ; deinde ad redemptionem coacta, ipsa Brumos et Cicero C solidos a canonicis Sancte Marie, multis precibus exegerunt, quos super prefato pignere haberi confirmaverunt
Abbreviated transcription (Latin):
aimericus filiꝰ aste noue cum¬
archiep̃o.W. ⁊ canonicis sc̃ẽ mͦ
de molendinis qͦs fecerat contͣ
uoluntatem eorum in uilla aus.¬
cie. In manu archiep̃i .W. et
arnaldi aimerici prepositi & alioꝵ
canonicoꝵ reliquit eos bẽ marie
post mortem suam. ⁊ int̾im si
nore ut si ipse rediret de ierłm
recuperaret eos si uellet.⁊ post
mortem suam eẽnt bẽ marie
ita tam̃ ut partem qͣm cuidam
uideo beneuisco dederat ñ ꝑderet
scił Septenam concam.⁊ int̾im
in uita sua dedit comes decimã
bẽ marie. Uisores huiꝰ negocii.
fuerunt soncius ep̃s bigorre.
Raimundꝰ b̾nardꝰ de mont alt.
Bernardus decanus. Bernardus
capellanus archiep̃i. Sanciꝰ archi¬
diaconus.Wꝰ. archidiacħs. Eicus
archidiaconꝰ. ⁊ alii qͣm plures.
Facta ÷ aut̃ carta hec anno lncarna¬
uente gregorio.xxͣ. uii. Regnate
philippo rege francorum

Expanded text:
ove, cumarchiepiscopo W. et canonicis Sancte Marie, de molendinis quos fecerat contra voluntatem eorum in villa Auscie. In manu archiepiscopi W. et Arnaldi Aimerici prepositi, et aliorum canonicorum reliquit eos Beate Marie post mortem suam, et interim, si nore, ut si ipse rediret de Jerosolimam, recuperaret eos si vellet, et post mortem suam essent Beate Marie ; ita tamen ut partem quam cuidam judeo Benevisco dederat non perderet, scilicet septenam concam, et interim, in vita sua, dedit comes decimam Beate Marie. Visores hujus negocii fuerunt, Poncius episcopus Bigorre, Raimundus Bernardus de Montalt, Bernardus decanus, Bernardus capellanus archiepiscopi, Sancius archidiaconus, W. archidiachonus, Eicius archidiachonus, et alii quam plures. Facta est autem carta hec anno Incarnagente Gregorio papa VII, regnante Philippo rege Francorum
Abbreviated transcription (Latin):
otum sit om̃ibꝰ hominibꝰ
tam presentib qͣm futuris
quod ego aimericus comes ausei.¬
ensis sub iureiurando ꝓmitto sal¬
uationem deo om̃ibꝰ hominibus
infra muros auscie manentibus
uł mansuris. qd nec ego nec
aliquis ꝑ me auferat res illoꝵ
ui diripiendo ultra p̃cium.xii
denariorum.⁊ illos emendare
faciam. infra spatium qͥndecim
dierum. Si uero aliquis qd absit
ex mĩs uł aliorum hoc infringe¬
temptauerit : scđ̾m possibilitatẽ
meam reddere aut emendare illud¬
faciam. Siquis aut̃ extraneis
hanc nr̃am saluationem uiolau̾it:
fideł adiutor ero archiep̃o p̃senti.
W. ⁊ successoribꝰ eiꝰ. sic me d̾s
adiuuet. & iste scẽ Reliquie.

Expanded text:
otum sit omnibus hominibus tam presentibus quam futuris, quod ego, Aimericus, comes Ausciensis, sub jurejurando promitto salvationem Deo, omnibus hominibus infra muros Auscie manentibus vel mansuris, quod nec ego nec aliquis per me auferat res illorum, vi diripiendo, ultra precium XII denariorum, et illos emendare faciam infra spatium quindecim dierum. Si vero aliquis, quod absit, ex meis vel aliorum hoc infrengetemptaverit, secundum possibilitatem meam reddere aut emendare faciam. Si quis autem extraneis hanc nostram salvationem violaverit, fidelis adjutor ero archiepiscopo presenti W. et successoribus ejus. Sic me Deus adjuvet et iste sancte Reliquie.
Abbreviated transcription (Latin):
Langitor panũ. laudẽ ne q̃rit inane
S. pauꝑtinis. ignotiꝰ det ꝑ egrinis
De panis micis. furtim qͥ seruit anuci¬
U ermibꝰ hic uiuis baratͥ sit cibꝰ in imuis
Partitor iuste. paradisi clauiger iste
Hoc indefesse. ꝑ scłi cuncta ꝓdesse
Nob̃ eximie. placeat pietate marię
Atq redemptori. cũ flamine uł cieatori.
P ro me deylora. me respice mortiᷤ ĩ hora.
Sp̃s ac am̃a genitͥris opem p̃ce elama.
Ut tu salũis. celum q̃ tende queris.
Inica mat̾ aue. u̾bum syes sola suaue.

Expanded text:
Largitor panum. Laudem ne querat inanem, Largitor panum. Laudem ne querat inanem, Sed pauperanis, ignotis det peregrinis, De panis micis, furtim qui servit amicis, Vermibus hic vivis, baratri sit cibus in imis. Partitor juste, paradisi claviger iste. Hoc indefesse, per secula cuncta prodesse, Nobis eximie, placeat pietate Marie. Atque Redemptori, cum flamine vel creatori, Pro me deplora, me respice mortis in hora, Spes ac anima, genitricis opem prece clama, Ut tu salutis, celum que tendere queris, Unica mater ave, verbum spes sola suave.
Abbreviated transcription (Latin):
totius capłi: Anno ab incarnatiõe
Indictione .uii.
ẽpacta.xxui. Concurrentibꝰ.¬
Alexandro.IiͦI. ĩ Rom̃
sede p̃sidente. Regnante. Lodoico
francorum rege. Comite ƿictauen¬
sium et duce aquitanorum. Ri-¬
canlo. Comite auscioꝵ Bernardo.
tt in scͥpturis. p̃sentibꝰ atq fut᷑is.
Magnis et paucis. paniᷤᷤ pauꝑibꝰ aucis.
d etur in ede sacͣ. semꝑ prante maria.
a ui ꝓ pec̃cis. offert᷑ uł malefactis
E st solidi p̃cium. bis.xx. qͦq centũ.
assensu fr̃m. fuit hec uenditio panũ.
Nr̃o ꝯsilio. gaudenti murmure nullo.
Complaceat xp̃e. tͥ te rogo carta sacͥste.
Et ꝑ de dici. plꝰ qͣm possit genitrici¬
Defensor carte. meliori demiq parte
S it ac in dextris. scõ spiramine frecis
Destructor penis dampnet᷑ ĩ igne ꝑẽns
Lata ñ arcta. sit nob̾ amodo porta
P ost carnis mortẽ. calcando fraudibꝰ host
Orti clausura. pani sit ultima cura
U ł ortolanꝰ. si uult sit pane ꝓfanuᷤ

Expanded text:
sensu capituli. Anno ab Incarnatione sensu capituli. Anno ab Incarnatione indictione VII, epacta XXVI, concurrentibAlexandro III°, in Romano sede presidente, regnante Lodoico Francorum rege, comite Pictavensium et duce Aquitanorum Ricardo, comite Ausciorum Bernardo. Sit in scripturis, presentibus atque futuris, Magnis et paucis, panis pauperibus Aucis, Detur in ede sacra, semper prestante Maria. Qui pro peccatis, offertur vel malefactis. Est solidi precium, bis XX quoque centum. Assensu fratrum, fuit hec venditio panum, Nostro consilio, gaudenti murmure nullo. Complaceat Christe, tunc te rogo carta sacriste, Et per te dici, plusquam possit genitriciDefensor carte, meliori denique parte. Sit ac in dextris, sancto spiramine fretis. Destructor penis damnetur in igne perennis. Lata non arcta, sit nobis amodo porta. Post carnis mortem, calcando fraudibus hostem. Orti clausura, pani sit ultima cura, Vel ortolanus, si vult sit pane profanus,
Abbreviated transcription (Latin):
diachoni qͥa hñt ꝓcurare familiã
canonicoꝵ in uigłia et in die:
accipiunt panẽ in die Natał dñi.
in die sasche. in die Pendecostes.
d: et si uolu̾int dare eid̾ familie
sacre ꝯstitutionis paginã instinctu
diabłico infringere. ⁊ ausu tem̾ario
uiolare temptau̾it: effectu p̃sũp.¬
tionis suȩ careat. anathemati sub¬
iaceat. ab honore et beneficio eccłia¬
stico decidat. sic̃ dathan ⁊ abiron
uiuũ illum t̾ra absorbeat. infernꝰ
illum recipiat ȩt̾̃nalit̾ cruciandũ.
cum iuda scariothis qͥ dñicãhele¬
mosinã impedire et fraudare uo¬
luit: ut pote fur et loculos hñs.⁊
quicqͥd de p̃taxata pecunta factũ
fu̾it industria uł negligentia habi¬
tatoꝵ huiꝰ eccł̃iȩ : res sic̃ scͥptum ẽ
in sua firmitate et stabilitate ꝑ¬
maneat inconcussa ⁊ illibata: in
ȩtñum et ultͣ. hoc aut̃ totũ factũ
est cum consilio et uoluntate .6.
legati. communi etiã uoto ⁊ asehi¬

Expanded text:
diachoni quia habent procurare familiam diachoni quia habent procurare familiam canonicorum in vigilia et in die, accipiunt panem in die Natale Domini, in die Pasche, in die Pentecostes. Sed et si voluerint dare eidem familie sacre constitutionis paginam, instinctu diabolico, infringere, et ausu temerario, violare temptaverit, effectu presumptionis sue careat, anathemati subjaceat, ab honore et beneficio ecclesiastico decidat, sicut Dathan et Abiron vivum illum terra absorbeat, infernus illum recipiat eternaliter cruciandum cum Juda Scariothis, qui dominicam helemosinam impedire et fraudare voluit ; utpote fur et loculos habens, et quicquid de pertaxata pecunia factum fuerit industria vel negligentia habitatorum hujus ecclesie ; res sicut scriptum est in sua firmitate et stabilitate permaneat inconcussa et illibata in eternum et ulterius. Hoc autem totum factum est cum consilio et voluntate G. legati, communi etiam voto et as
Abbreviated transcription (Latin):
nem domus. singłis m̃sibꝰ canonicos
ꝓcurare debent. saluo quoq in
omnibꝰ iure archiepi. Ut aut̃ oĩs
dubietas et contntio tollat᷑ de
medio. ut remoto totiꝰ ambigui¬
tatis scrupło om̃ibꝰ manifestũ
et luce clariꝰ fiat. qͥd uiris unꝰ.¬
quisq illoꝵ in oblatione panis
habeat. prudens lector diligñt̃
attendat. Ex antiqͣ institutioẽ
sic dispositum ẽ. ut oblatio pa¬
nis q̃ ꝓuenit ad altare. ĩ assũp¬
tione ⁊ Natiuitate hẽ marię.
int̾ archiep̃m et celłariũ diuidatꝰ
eqͥs portionibꝰ. decimã tñ totiꝰ:¬
his diebꝰ accipiat sa csta. ht̃ etiã
sacrista de iure suo om̃i die dñico.
et om̃i die lune: panes singlos.
rurificationẽ sc̃ȩ marię. Pascha.
sentecosten.⁊ festum om̃iũ scõꝵ:
ad comꝑandũ iuncum. qͦ st̾nant᷑
pauimta eccl̃iȩ. Ad uestim̃ta qͦ
abluenda. accipit ꝑ totum anni
spacium panẽ mulierũ de lecto
partꝰ sungentium. Pretea archi¬

Expanded text:
nem domus, singulis mensibus, canonicos nem domus, singulis mensibus, canonicos procurare debent ; salvo quoque in omnibus jure archiepiscopi. Ut autem omnis dubietas et contentio tollatur de medio, ut remoto totius ambiguitatis scrupulo, omnibus manifestum et luce clarius fiat, quid juris unusquisque illorum in oblatione panis habeat, prudens lector, deligenter attendat. Ex antiqua institutione sic dispositum est, ut oblatio panis que pervenit ad altare in Assumptione et Nativitate beate Marie, inter archiepiscopum et cellerarium dividatur, equis portionibhis diebus, accipiat sacrista, hec etiam sacrista de jure suo omni die dominico, et omni die lune, panes singulos. Purificationem Sancte Marie, Pascha, Pentecosten, et festum Omnium Sanctorum, ad comparandum juncum quo sternantur pavimenta ecclesie. Ad vestimenta quoque abluenda, accipit per totum anni spacium panem mulierum de lecto partus surgentium. Preterea archi
Abbreviated transcription (Latin):
pauꝑum. Que utiq oblatio. scđ̾m
pͥscam eccl̃iȩ consuetudinẽ. a diebus
antiqͥs delegata fu̾at ortolano. ad
clausuram ⁊ culturam orti excendã.
Eo aut̃ intuitu. ea rõne. ea conditione
id actum ẽ: ut et oblatio de ceter
in usus cedat pauꝑum: & p̃noĩata
pecunia conu̾tatur ĩ melioratiõe orti :¬
ꝓut ortolano et frĩbꝰ meliꝰ uisum fu̾it.
Ic ẽ pret̾mittendũ qd id etiã salubri
ꝓuisione stabilitum ẽ: ut sacrista
curam oblationis huiꝰ recipiende ⁊
expendende nequaqͣm habeat. ne
forte sub obtentu huiꝰ occasionis ali¬
qn ad ius sacristanie ꝑtin̾e ꝯtendat.
quasi a p̃decessore suo redemptã: nec
ortolanꝰ unqͣm in manu sua teneat.
ne qñq aliqͣ ex causa ad illã recursũ
hab̾e ualeat. Sciendum aut̃. q̃d
in hoc facto ñ ledit᷑. ñ diminuit᷑.
s saluum. integrum.⁊ illibatũ
ꝑpetuo ꝑseu̾at : antiquũ ius sacͥste.
et eoꝵ qui scđm uetustã ordinatio¬

Expanded text:
pauperem. Que utique oblatio, secundum pauperem. Que utique oblatio, secundum priscam ecclesie consuetudinem, a diebus antiquis delegata fuerat ortolano ad clausuram et culturam orti exercendam. Eo autem intuitu, ea racione, ea conditione id actum est, ut et oblatio de cetero in usus cedat pauperum, et prenominata pecunia convertatur in meliorationem orti, prout ortolano et fratribus melius visum fuerit. Hec est pretermittendum quod id etiam salubri provisione stabilitum est, ut sacrista curam oblationis hujus recipiende et expendende nequaquam habeat, ne forte sub obtentu hujus occasionis aliquem ad jus sacristanie pertinere contendat, quasi a predecessore suo redemptam, nec ortolanus unquam in manu sua teneat, ne quanqua aliqua ex causa ad illam recursum habere valeat. Sciendum autem quod in hoc facto non leditur, non diminuitur, sed salvum, integrum, et illibatum perpetuo perseverat antiquum jus sacriste et eorum qui secundum vetustam ordinatio
Abbreviated transcription (Latin):
catholica. sic̃ saera docet et
testatur scriptura: int̾ uniuersa
riti ẽ.⁊ excellentiorẽ ac digniorẽ
diuine grẽ optinet locũ elemosina.
de illa quippe scriptum ẽ. Cogit᷑
d̾̃s lib̾are elemosinis: quẽ dispo¬
suerat punire peccis. Quia sic̃
aqua extinguit ignẽ: ita ele-¬
mosina extinguit pecem. Nac
spe et confidentia ductꝰ.⁊ exẽplo
p̃cedentium patrum ad id ꝓuocatꝰ
Geraldus de pͥano sacͥsta huiꝰ eccł̃ie.
ad honorẽ dĩ et gl̾iose uirginis. Mͦ.
ꝓ redemptione am̃ȩ suȩ ĩ remissioẽm
p̃cedentium . p̃sentium.⁊ seq̃ntiũ.
opꝰ tantum. tam sc̃m. tamq p̃darũ
diligenti sollicitudine. ac feruenti
pietatis studio sic exerc̾e curauit:
ut sacrum hꝰ caritatis oleum. inde¬
ficienti uena emanaret in scl̃a.
Suꝑna gͥ inspirante et cooꝑante
gr̃a ꝓpensiori usus consilio: datis
c.xł. solidis. oblationẽ panis q̃
ꝑ dotum circulum anni ad ȩccłiam
bẽ mariȩ defertur. de manu cano¬
nicoꝵ redemit et exemit ad opus

Expanded text:
ocet et testatur scriptura, inter universa riti est et excellentiorem ac digniorem divine gracie optinet locum elemosina ; de illa quippe scriptum est, cogitur Deus liberare elemosinis quem disposuerat punire peccatis ; quia sicut aqua extinguit ignem, ita elemosina extinguit peccatum. Hac spe et confidentia ductus, et exemplo precedentium patrum ad id provocatus, Geraldus de Piano, sacrista hujus ecclesie, ad honorem Dei et gloriose virginis Marie, pro redemptione anime sue in remprecedentium, presentium, et sequentium, opus tantum, tam sanctum, tamque preclarum, diligenti sollicitudine, ac ferventi pietatis studio sic exercere curavit, ut sacrum hujus caritatis oleum, indeficenti vena, emanaret in secula. Superna igitur inspirante et cooperante gracia, propensiori usus consilio, datis CXL solidis, oblationem panis quam per totum circulum anni ad ecclesiam Beate Marie defertur, de manu canonicorum redemit et exemit ad opus
Abbreviated transcription (Latin):
nicisq eius tam presentibꝰ qͣm
futuris ut in ꝑpetuum habeant.
teneant et possideant acceptis a
supradicto archiep̃o octoginta soł
quos dedi eiciosancii militi ꝓpt̃
unum equum. & quia supra-¬
dicte t̾re sunt sub dominatione
beate mariȩ & ego in iusticiam
feceram dando illas Doromi de
orzano. S et prefatus dodo ex¬
communicatus. exĩn similiter
ad mortem ueniens dimisit eas
scẽ mariȩ & archiep̃o iam dicto
ut absolutionem acciperet ab
eo.

Expanded text:
nicisque ejus tam presentibus quam nicisque ejus tam presentibus quam futuris, ut in perpetuum habeant, teneant et possideant, acceptis a supradicto archiepiscopo octoginta solidos quos dedi Eicio Sancii militi propter unum equum ; et quia supradicte terre sunt sub dominatione Beate Marie et ego injusticiam feceram dando illas Dozoni de Orzano ; sed et prefatus Dodo excommunicatus, exinde similiter ad mortem veniens, dimisit eas Sancte Marie et archiepiscopo jam dicto ut absolutionem acciperet ab eo.
Abbreviated transcription (Latin):
Gilmꝰ comes.
Go in dĩ nomine Gilelmus
comes ⁊ uxcor mea constan¬
ciã reddimus alodium cum rusti.¬
cis quod est in pago ausciensi deo
et sc̃e marie supradicte ciuitatis
que est metropolitana. ꝓ peccis
et negligenciis meis que ego feci
ꝓ uxxore mea quam dimisi & acce-¬
pi aliam supradictam. ego reddo
⁊ firmo in palam altari Scẽ mͦ.
atq Raimundo archiepo auuncło
meo. ꝓ penitntia quam ego in¬
dignus accipio. & dono in alia
uilla que est sca xp̃ina omnem
censum meum et ꝓprietatem
t̾rarum et iunearum ꝓ remedio
ammȩ mee siue ꝓ patre meo ⁊
aliis parentibus meis. Siqͥs
uero ex heredibus nr̃is hanc
redditionem atq Donationem
infringere uoluerit damnatũ
se sciat cum uida traditore &
acar filio carmi anathemate
ꝑpetualiter damnato.¬
N dei nomine. Ego comes aime¬
ricus feci donationem de teiris
quas mͥ dedit forto sancii cogna¬
mento gafalason in cuxuitu
auscie ciuitatis deo & sc̃e marie
nec non & archiep̃o .W. cano.¬

Expanded text:
LMUS COMES Ego, in Dei nomine, Gilelmus comes et uxor mea Constancia, reddimus alodium cum rusticis quod est in pago Ausciensi, Deo et Sancte Marie supradicte civitatis que est metropolitana, pro peccatis et negligenciis meis que ego feci,  uxore mea quam dimisi pi aliam supradictam ; ego reddo et firmo in palam altari Sancte Marie, atque Raimundo archiepiscopo avunculo meo, pro penitentia quam ego indignus accipio ; et dono in alia villa, que est Sancta Christina, omnem censum meum et proprietatem terrarum et vinearum pro remedio anime mee sive pro patre meo et aliis parentibus meis. Si quis vero ex heredibus nostris hanc redditionem atque donationem infringere voluerit damnatum se sciat cum Juda traditore et Acar filio Carini anathemate perpetualiter damnatIn Dei nomine. Ego comes Aimericus feci donationem de terris quas mihi dedit Forto Sancii, cognamento Gafalason, in circuitu Auscie civitatis, Deo et Sancte Marie nec non et archiepiscopo W., cano
Abbreviated transcription (Latin):
Rimus bs̃
Ceracius baptizator
ipsiꝰ ꝓuncie. et fundator eiusdẽ
aȩcełiȩ. Iste Ceracius rexit auscitanã
sedem. &ł et .iii. annis. Post
hunc : P

Expanded text:
rimus beatus Ceracius, baptizator ipsius provincie et fundator ejusdem ecclesie. Iste Ceracius rexit Auscitanam sedem XL et III annis. Post hunc, P
Abbreviated transcription (Latin):
ao laie toto solitium. ⁊ de om̃ilꝰ integre satn fictũ.
de quibꝰ om̃ibꝰ me meosq heredes ꝑpetuo bene uoco
quietos: exceptiomi nõ num̃ate pecunie uł ñ soluti
cognoscens atq considerans ꝓuisionis gr̃ã mͥ factam
a munificentia ur̃a ꝓmitto atq confiteor ꝓpͥa ⁊ lib̾a
uoluntate : me ob hoc om̃i tp̃r . om̃i loco ⁊ modo
qͣmdiu uixero ad deuotionẽ honorẽ ⁊ seruieiũ ur̃m

Expanded text:
 toto solutum et de omnibus integre satisfactum ; de quibus omnibus me meosque heredes perpetuo bene voco quietos, exceptioni nostro nummate pecunie vel non soluti cognoscens atque considerans provisionis gratiam mihi factam a munificentia vestra, promitto atque confiteor propria et libera voluntate, me ob hoc omni tempore, omni loco et modo quamdiu vixero ad devotionem honorem et servicium vestrum
Abbreviated transcription (Latin):
uob̾ p̃stito noĩe sac̃menti: predc̃a om̃ia q̃ suꝑiꝰ s̃ ex¬
p̾ssa rata ⁊ firma semꝑ hab̾e ⁊ ꝑpetuo inuiolabilis
obseruare. ac nullo tp̃r. mͦ uł ingenio contͣ uenire.
Actum p̃sentibꝰ testibꝰ subscͥptis ad hoc sp̃alit̾ ro¬
gatis. Scilicet ¶ Wlłmo de T̃ octo Lat̃aneñ. t̾̃t̾.¬
¶ Andrea dameł. t̾t̾. ¶ Fr̃e Wilłmo Raimũdi. t̾t̾.
¶arsiuo clico. t̾t̾. ¶Martino Canonico auxit̃. tt̾.
¶Fr̃e Oddone de pardilliañ.t̾t̾. ¶ fr̃e Garsia
arnaldi Ordinis sc̃i lacobi Pacis Uasconie. t̃t̃.
Et ego Ricardus Imperialis
aule scrimariꝰ hanc cartam
utriꝰq partis consensu scͥpsi
et compleui Rogatus

Expanded text:
e sacramenti, predicta omnia que superius sunt expressa rata et firma semper habere et perpetuo inviolabiliter observare ac nullo tempore modo vel ingenio contra venire. Actum presentibus testibus subscriptis ad hoc specialiter rogatis, scilicet Wilelmo de Tocto Lateranensis, testis. Andrea Dameler, testis. Fratre Wilelmo Raimundi, testis. Arsivo clerico, testis. Martino canonico Auxitano, testis. Fratre Oddone de Pardilhano, testis. Fratre Garsia Arnaldi ordinis Sancti Jacobi Pacis Vasconie, testis. Et ego Ricardus imperialis aule scriniarius hanc cartam utriusque partis consensu scripsi et complevi rogatus
Abbreviated transcription (Latin):
ductus rõne ego. R. delabarta auscitanꝰ ar¬
chiep̃s. expedire credidi. possessionũ qͣs eccłe
auscitane successoꝵq mõꝵ usibꝰ ꝓ fut᷑as
studio ⁊ industria mã auctore dño adqͥsi¬
ui: noĩa exprim̾e.⁊ a qͥbꝰ. uł qͦ titulo. eas
ad quisierĩ: script᷑e testimonio doc̾e. ne
suꝑ his in posterũ dubitationis scrupulꝰ
sub oriri. uł litis occasio ualeat suscitari.
Iouerint gͥ tam futi qͣm p̾sentes. qd̾ ego
.E. delabarta auscitanꝰ archiep̃s tẽ sedł̃

Expanded text:
ductus racione, ego G. de Labarta, Auscitanus arductus racione, ego G. de Labarta, Auscitanus archiepiscopus, expedire credidi possessionum quas ecclesie Auscitane successorumque meorum usibus pro futuras studio et industria mea, auctore Domno, adquisivi, nomina exprimere et a quibus vel quo titulo eas adquisierint, scripture testimonio docere ne super his in posterum dubitationis scrupulus suboriri vel litis occasio valeat suscitari. Noverint igitur tam futuri quam presentes, quod ego G. de Labarta, Auscitanus archiepiscopus,