comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sient ruben & sẏmeon duȩ trib erunt. & ex suis uocabulis
appellabunt᷑: sic ephraun & inauasse duȩ trib erunt. duosq
popłos ꝓcreabunt: & sic hereditabunt reꝓmissionis terram
sicut & filii mei. Neliqui autẽ ait filiĩ quos post mortẽ meã
genueris: ostendens necdũ illo tempore procreatos. tui ert̃:¬
& in nomine fr̃m suoꝵ uocabunt᷑ inhereditatẽ suam. Non in¬
quit accipient separatani t̾ram: nec fimiculos habebt᷑ ꝓprios:¬
ut reliquȩ trib : sed uitribu ephraim & inanasse quasi appeu¬
dices popłi commiscebuntur. Et ego dedi tibi sichimam pre
cipuam supra fr̃s tuos plusꝗͣ. fr̃ib tuis: quam accepi de ma-¬
nib amorreoꝵ ingladio ineo & sagitta. Sichima uixta grecaui
& latinam consuetudinem declinata est. Alioquin hebraice sichen
error in oleuit: & est nunc ne apolis urbs samaritanoꝵ. Quia
gͥ sichem lingua hebrea transfertur inhumerũ: pulchre allusit

Expanded text:
sicut Ruben et Simeon duae tribus erunt, et ex suis vocabulis sicut Ruben et Simeon duae tribus erunt, et ex suis vocabulis appellabuntur; sic Ephraim et Manasse duae 373 tribus erunt, duosque populos procreabunt, et sic haereditabunt repromissionis terram, sicut et filii mei. Reliqui autem, ait, filii, quos post mortem meam genueris, ostendens necdum illo tempore procreatos, tui erunt. In nomine fratrum suorum vocabuntur in haereditatem suam. Non, inquit, accipient separatim terram, nec funiculos proprios habebunut reliquae tribus, sed in tribubus Ephraim et Manasse, quasi appendices populi commiscebuncipuam super fratres tuos, plusquam fratribus tuis, quam accepi de manibus Amorrhaeorum in gladio meo et sagitta. Sichima, juxta Graecam et Latinam consuetudinem, declinata est, alioquin Hebraice Sichem error inolevit, et est nunc Neapolis, urbs Samaritanorum. Quia ergo Sichem lingua Hebraea transfertur in humerum,
Abbreviated transcription (Latin):
riente iacob patre suo duos tantum filios duxit ad beuedictio¬
neni. utiq illo tempore cum filii eiꝰ generare nequiuerant.
paruuli atq lactentes mingressu patris & fr̃m. nepotes ex ei
habere non potuit.Et confortatus : isił. & sedit super lectũ.
audacter dico. quod ipsum uerbũ. Meta. quod hic iulectulũ
transtulerunt: supra ubidiximꝰ ad orasse iacob uirgã potus quã
lectulum nominauerunt. Et nunc eoce duo filii tui qui nati
sunt tibi in terra egypti auteꝙͣ uenirem ad te iuegẏptũ: mei
runt. Ephraun & mauasse quasi ruben & symeon erunt mͥ
quos autem generaueris post hec tui erunt: e innonune frm̃
in gressus : iacob non nouem sed duos tantum filios habuerit:
presenti capitulo confirmatur. Siquidem ipse iacob loquit᷑
duos eum filios habuisse non nouemi. Qd̾ antem dicit. epbra¬
in & manasse sicut ruben & sẏmeon erunt mͥ: illud signific

Expanded text:
riente Jacob patre suo, duos tantummodo filios duxit ad benedictioriente Jacob patre suo, duos tantummodo filios duxit ad benedictionem, utique illo tempore, cum filii ejus generare non quiverant, parvuli atque lactentes, in ingressu patris et fratrum, nepotes ex eis habere non potuit. Et confortatus Israel, sedit super lectulumaudacter dico, quod ipsum verbum META , quod hic in lectulum transtulerunt, supra ubi diximus, adorasse Jacob, virgam potius, quam lectulum nominaverunt. Et nunc ecce duo filii tui, qui nati sunt tibi in terra Aegypti, antequam venirem ad te in Aegypto, mei sunt, Ephraim, et Manasse, quasi Ruben, et quasi Simeon erunt mihi. Quos autem generaveris post haec, tui erunt. In nomine fratringressus est Jacob, non novem, sed duos tantum filios habuerit, praesenti capitulo confirmatur. Siquidem ipse Jacob loquitur, duos eum filios habuisse, non novem. Quod autem dicit, Ephraim et Manasse, sicut Ruben et Simeon erunt mihi, illud significat,
Abbreviated transcription (Latin):
tantum iuͦ gesen. Nonuulli uideoꝵ asserunt gesen: nuinc theba¬
idem uocari. Et id quod postea sequitur. dedit eis ut posside
sic olim uocatum autumant. Et dixit ei. Iura michi. Et nu¬
rauit ei. Et ad orauit israel contra summitatẽ uirge eius
In hoc loco quidam frustra simulant ad orasse iacob summi¬
tatem sceptri ioseph: quo uidelicet honorans filium potesta¬
tem eius ad orauerit: cum inhebreo multo aliter habeatur.
iurauerit ei filius. securus de peticione quam rogauerat: ado¬
rauerit dm̃ contra capud lectuli sui. Sc̃s quippe & dõ deditꝰ
uir oppressus senectute: sic habebat lectulũ positum: ut ipse
iacentis habitus absq ulla difficultate ad orationem esset pa¬
tus. Et nuciatũ. ẽ. ioseph. fece pater tuus egrotat. Et tulit
duos filios secum: mauassen & ephrai. Et ex hoc illud quod supͣ
diximꝰ demonstratur: quia ioseph ad id locoꝵ duos filios tautũ
habuerit: ephrauu & manasse. Si enu post multos auuos uo¬

Expanded text:
tantummodo Gesen. Nonnulli Judaeorum asserunt, Gesen nunc Thebaidem vocari. Et id quod postea sequitur: Dedit eis, ut possidesic olim vocatum autumant. Et dixit ei, jura mihi. Et juravit ei: et adoravit Israel contra summitatem virgae ejus. Et in hoc loco quidam frustra simulant adorasse tatem sceptri Joseph: quod scilicet honorans filium potestatem illius adoraverit, cum in Hebraeo multo aliter legatur: « juravit ei filius, securus de petiraverit Deum contra caput lectuli sui. Sanctus quippe, et Deo deditus vir, oppressus senectute, sic habebat lectulum positum, 372 ut ipse acentis habitus absque ulla difficultate ad orationem esset paratus. Et nuntiatum est Joseph, Ecce pater tuus aegrotat: et tulit duos filios secum, Manassen et Ephraim. Et ex hoc illud quod supra diximus, demonstratur, quia Joseph ad id locorum duos tantum filios habuerit, Ephraim et Manassen. Si enim post multos annos, mo
Abbreviated transcription (Latin):
ad auxilium dñi: In adintoriũ fortissimoꝵ eiꝰ. Benedicta
in ter mulieres iahel: uxor aber cynei. In ter mulieres: sciliea
saram. rebeocã. rachelliam. & cet̾as ferie mudieres. Benedica¬
tur in templo sub audit᷑ dñi: ut ibi sit memoriale eiꝰ: situt
& iudith. Et redditur causa cur beuedicat᷑: quia sellicet¬
scilicet sapienter & prudent̾ fẽcerit. eo qd̾ petenti aquam.
lac dederit. Iccirco lac dedit: ut hostis fugieus sibi fidem po¬
tiorem accõmodaret. Et si quęritur cur non uiuirn dederit:
respondendũ : quia domiꝰ rechab uiuũ noubibunt: sicut
habes in ieremia propħa¬

Expanded text:
in auxilium Domini, et in adjutorium fortissimorum ejus. Benedicta in auxilium Domini, et in adjutorium fortissimorum ejus. Benedicta inter mulieres, Jahel, uxor Haber Cinaei. Inter mulieres, scilicet Saram, Rebeccam, Rachel, Liam, et caeteras ferme mulieres. Benedicatur in templo, subauditur Domini, ut ibi sit memoriale ejus, sicut et Judith. Et redditur causa cur benedicatur, quia scilicet sapienter et prudenter fecerit, eo quod petenti aquam, lac dederit. Idcirco lac dedit, ut hostis fugiens sibi fidem potiorem accommodaret. Et si quaeritur cur non vinum dederit, respondendum est quia domus Rechab vinum non bibunt, sicut habes in Jeremia prop
Abbreviated transcription (Latin):
fugientib impetu: & preceps ruentib fortasimis hostium. Nu¬
gulȩ eoꝵ in hebreo legitur. Lapidib enĩ graudinis de cȩlis
id: ab angłis: eoꝵ equoꝵ ungulȩ cecidisse tradunt᷑. Ut sit sensꝰ.
Si ungule equorũ tactu lapidum cecideriuit: quid puta. f¬
equitib accidisse: Maledicta terra merot: dixit angłs diũ.
Inhebreo legitur. Maledicite merat: dix̃ angłs dĩi. Angłs dñi
ab hebreis micha el intelligit᷑: qui nibet ꝑ deborã popło ifił ut
maledicant meror: id÷ potestati angłice quȩ p̾erat chananeis.
Meroꝵ enim in t̃pretatur archanũ. Iecuro maledici iubetur
id : anatematicari: eoqd̾ angłis cȩt̾is dimicantib ꝓ isrł: ipsẽ
non solum non pugnauerit. uerum etiã in aduersitate eoꝵ
perstiterit. Maledicite habitatorib eiꝰ id÷ merot: & popło eiꝰ.
Et reditur causa cur maledicant᷑: quia scilicet ñ uenerunt

Expanded text:
fugientibus impetu, et praeceps ruentibus fortissimis hostium. Unfugientibus impetu, et praeceps ruentibus fortissimis hostium. Ungulae eorum, in Hebraeo legitur; lapidibus enim grandinis de coelis, id est, ab Angelis eorum equorum ungulae cecidisse traduntur: ut sit sensus: Si ungulae equorum tactu lapidum ceciderunt, quid putas equitibus accidisse? Maledicta terra Meroz, dixit Angelus Domini. In Hebraeo legitur: Maledicite Meroz, dixit Angelus Domini. Angelus Domini ab Hebraeis Michael intelligitur, qui jubet per Debboram populo Israel, ut maledicant Meroz, id est, potestati Angelicae, quae praeerat Chananaeis: Meroz enim interpretatur arcanum. Idcirco maledici jubetur, id est, anathematizari, eo quod Angelis caeteris dimicantibus pro Israel, ipse non solum non pugnaverit, verum etiam in adversitate eorum perstiterit. Maledicite habitatoribus ejus, id est, Meroz, et populo ejus. Et redditur causa cur maledicantur, quia scilicet non venerunt
Abbreviated transcription (Latin):
& respondeatur in torrentem cadumin: id: inmari rubro. Tor
rens cadumin. torrens cison. Torrentem cadumin. mare rubrũ¬
ocat. Cadumiu enim int̾pretat᷑ antiquoꝵ: eoquod antiqua
nuracula in eo facta fueruit. transeuntib filiis irł. & egxptis pe-¬
reuntib. Et quia mare rubrum egyptios mortuos euoniuit:
ita ut eos mortuos israelitȩ suꝑ litus maris uiderent: & eãdem
cadauera piscib & bestiis maris abstracta fuerint. iocuxo trax̃
torrens cison cadauera eoꝵ: ut ꝓ cadauerib egẏptioꝵ sibi ablatis.
adauera chananeoꝵ ipsius maris rubri pisces & bestiȩ comedi¬
runt. Conculca anima mea robustos. Hec debora in ꝑsona totius
isrłis dicit: ut om̃s uno anmo robustoꝵ id ÷ fortissimoꝵ numi¬
coꝵ suoꝵ colla conculcarent: sicut & ẽ. illud in libro iosue. de
quinq regib chananeoꝵ. Tunc iugulȩ equoꝵ oeciderit.

Expanded text:
et respondeatur: In torrentem Cadumin, id est, in mari Rubro;et respondeatur: In torrentem Cadumin, id est, in mari Rubro; unde sequitur: Torrens Cadumin, torrens Cison. Torrentem Cadumin mare Rubruocat. Cadumin enim interpretatur antiquorum, eo quod antiqua miracula in eo facta fuerunt, transeuntibus filiis Israel, et Aegyptiis pereuntibus. Et quia mare Rubrum Aegyptios emortuos evomuit, ita ut eos mortuos Israelitae super littus maris viderent, et eadem cadavera piscibus et bestiis maris abstracta fuerint: idcirco traxit torrens Cison cadavera eorum, ut pro cadaveribus Aegyptiorum sibi ablatis, cadavera Chananaeorum ipsius maris Rubri pisces et bestiae comederint. Conculca, anima mea, robustos. Haec Debbora in persona totius Israel dicit, ut omnes uno animo robustorum, id est, fortissimorum inimicorum suorum colla conculcarent: sicut est et illud in libro Josue de quinque regibus Chananaeorum . Tunc ungulae equorum ceciderunt
Abbreviated transcription (Latin):
obtulisse dñr animas suas: & ideo laudib efferuntur: cummi
chanaan dicit: qui regi iabin subditi erant. Pugnauerunt
reges chanaau: id ipsum repetit: in tanach. Tauach enim pro¬
uincia ÷: ubi est torrens cison. ciuitas mageddo. Mageddo enĩ
ciuitas est posita suꝑ torrentem cison. Et qd̾ dr̃ uxta aquas
mageddo: intelligitur uixta torrentẽ cison. cuntas mageddo.
Tamen nil tulere predantes. Noc subsanuando dr̃: cũ nonso¬
lum nil prede tulerint: quin potius auimas eruere nequiue¬
ruit. De cęlo dimicatum ÷ contra eos: quia in lx milib israel
grandinis & igni dimicauit ꝓ eis contra hostes suos. Sicut
est illud in libro iosue. Stellȩ manentes in ordine suo: &e cursu.
ad uersus sisaram pugnauerunt. Stellȩ angłi in telliguntur:
qui de cȩlo contra sisaram pugnauerunt. Torrens eison traxit
cadauera eoꝵ. Est enii hic defectus. & quasi in terrogando ubi.

Expanded text:
obtulisse dicuntur animas suas, et ideo laudibus efferuntur, cum cobtulisse dicuntur animas suas, et ideo laudibus efferuntur, cum ct. Reges terrae Chanaan dicit, qui regi Jabin subditi erant. Pugnaverunt reges Chanaan. Idipsum repetit, In Tanach. Tanach enim provincia est, ubi est torrens Cison. Juxta aquas Mageddo. Mageddo enim civitas est posita super torrentem Cison. Et quod dicitur, Juxta aquas Mageddo, intelligitur juxta torrentem Cison, civitas Mageddo. Tamen nil tulere praedantes. Hoc subsannando dicitur, cum non solum nil praedae tulerint, quin potius animas eruere nequiverint. De coelo dimicatum est contra eos. Quia in quadraginta milligrandinis, et igne dimicavit pro eis contra hostes suos. Sicut est et illud in libro Josue: Stellae manentes in ordine suo, et cursu adversus Sisaram pugnaverunt . Stellae Angeli intelliguntur, qui de coelo contra Sisaram pugnaverunt. Torrens Cison traxit cadavera eorum. Est enim hic defectus; et quasi interrogando, ubi?
Abbreviated transcription (Latin):
naninioꝵ reꝑta contentiꝰ ÷: eoqd imalefecerit imperiũ dñ
parupendens. & suꝑbus existens. Gad trans iordanem qui¬
escebat. Et hoc iicrepando ponit᷑. eo qd̾ remantnte rubeu
cum eo gad pari cousilio remansit. Et dau uacabat nauib.
Quia uidens quod trib ruben & trib gad non irent cum fr̃ib
suis ad bellandum: tuore ꝑterritus nauib uacando fugam
arripuit. Aser habitabat inlittore maris: & in portub morabat᷑.
Similiter hoc in crepaudo ponit᷑ eoquod & aser inlittore ma¬
ris habitans. inportub moratus sit: fugam potius arrepturus
quam frib cõbellaturus. Tabulon & neptalim optulerunt.
uias suas morti: in regione moromȩ. Iu hebreo suꝑ regionem
moroniȩ. Et est sensus. Quia cȩteris tribub ire uolentib hȩ duȩ
trib aminas suas morti dederint: super regionem mnoromȩ. Mo¬
rome enim iuterp̾tatur excelsus. Pro regione eium excelsi id÷ dei

Expanded text:
nanimorum reperta contentio est: eo quod male fecerit, imperium Domini nanimorum reperta contentio est: eo quod male fecerit, imperium Domini parvipendens et superbus existens. Gad trans Jordanem quiescebat. Et hoc increpando ponitur, eo quod remanente Ruben, cum eo Gad pari consilio remansit. Et Dan vacabat navibus. Quia videns quod tribus Ruben et tribus Gad non irent cum fratribus suis ad bellandum, timore perterritus, navibus vacando, fugam arripuit. Aser habitabat in littore maris, et in portibus morabatur. Similiter hoc increpando ponitur, eo quod et Aser in littore maris habitans, in portibus moratus sit, fugam potius arrepturus, quam fratribus combellaturus. Zabulon et Nephthalim obtulerunt animas suas morti, in regione Morome. In Hebraeo, super regionem Motribus animas suas morti dederint super regione Mrome enim interpretatur excelsus: pro regione enim excelsi, id est, Dei,
Abbreviated transcription (Latin):
loco torrens cison intelligit᷑. Diuiso contra se ruben: magna¬
nimoꝵ reperta contentio :. In hebreo non legit᷑ contra se. Hox
euim deborȩ ÷. increpans tribũ ruben eoqd̃ imperio dñi
non optemperans: cum frib suis coutra inunicos domini
debellandos nou iuerit: sed tiore ꝑterritꝰ. & uerbis diũ
in credulus ab eis se diuiserit: & ꝓ eo magnanimꝰ id: suꝑbus
propħiȩ dicens. Quare habitas u ter duos t̃imuos: ut audi¬
as sibilos gregũ: In hebreo ñ legitur duos: sed uit̾ teruuuos
tuos. Scilicet uicinarũ tribuum tuarum: ut audias sibilos
gregum. Ac si diceret. Greges quib abiuidas seruare cupis:
& eos amittere uereris: eoꝵq sibilos audire potius delecta¬
ris. quam cum frĩb tuis ad debellandos hostes isrł progre¬
di uiteris. Et quia hoc facis: imperio dm̃ superbus resistis.
Uude & sequitur id ipsum qd̾ & supra. diuiso ruben. mag.¬

Expanded text:
loco torrens Cison intelligitur. Diviso contra se Ruben, magnaloco torrens Cison intelligitur. Diviso contra se Ruben, magnanimorum reperta contentio est. In Hebraeo non legitur contra se. Vox enim Debborae est, increpans tribum Ephraim, eo quod imperio Domini non obtemperans, cum fratribus suis contra inimicos Domini debellandos non iverit: sed timore perterritus, et verbis Domini incredulus ab eis se diviserit, et pro eo magnanimus, id est, sprophetiae dicens: Quare habitas inter duos terminos, ut audias sibilos gregum? In Hebraeo non legitur, duos, sed inter terminos tuos, scilicet vicinarum tribuum tuarum, ut audias sibilos gregum; ac si diceret: Greges quibus abundas servare cupis, et eos amittere vereris, eorumque sibilos audire potius delectaris, quam cum fratribus tuis ad debellandos hostes Israel progredi niteris. Et quia hoc facis, imperio Domini superbus resistis. Unde et sequitur idipsum quod et supra: Diviso Ruben, mag
Abbreviated transcription (Latin):
citum ducerent adbellaudũ. In hebreo legitur. de maehir
principes descenderunt. & sub auditur ad Bellandũ. id: ꝓster¬
uendinm sisaram principẽ: & de rabulon subaudit᷑ descenderunt¬
qui exercitum ducerent. & de tribu leui. & de tribu issachar.
sub auditur ad bellandum. id est ad dm̃ collaudaudũ & ex oran¬
dum. De quib & sequit᷑. Duces issachar fuere cum debora.
In hebreo. principes id: doctores legis fuerunt cũ debora. ad
collaudandum dm̃. Et barach uestigia sunt secuti. In telligen¬
dum ÷ quia pars quedam illoꝵ cum debora ad laudandiun
lm̃ remansit: & pars barach uestigia sunt secuti ad popłi
ex hortaudum. & debellandum sisarat. Qui quasi in p̾ceps
ac baratrum se discrimini dedit. Barach scilicet credens uer¬
ba dĩi. se dedit discrimini: precipitans se in torrentem cison.
persequens & debellaus exercitum sisarȩ. Baratrum enĩ in hoc

Expanded text:
citum ducerent ad bellandum. In Hebraeo legitur: De Machir , citum ducerent ad bellandum. In Hebraeo legitur: De Machir , principes descenderunt, et subauditur, ad bellandum, id est, prosternendum Sisaram principem. Et de Zabulon, subauditur, descenderuntqui exercitum ducerent. Et de tribu Levi, et de tribu Issachar, subauditur, ad bellandum, id est, ad Dominum collaudandum et exorandum. De quibus et sequitur. Duces Issachar fuere cum Debbora. In Hebraeo: Principes, id est, doctores Legis fuerunt cum Debbora ad collaudandum Dominum, et Barac vestigia sunt seculi. Intelligendum est, quia pars quaedam illorum cum Debbora ad laudandum Dominum remansit, et pars Barac vestigia sunt secuti ad populum exhortandum et debellandum Sisaram. Qui quasi in praeceps ad barathrum se discrimini dedit. Barac scilicet credens verba Domini, se dedit discrimini, praecipitans se in torrentem Cison, persequens et debellans exercitum Sisarae. Barathrum enim in hoc
Abbreviated transcription (Latin):
propter eos iuegyptiis: & uicȩteris inimicis isił. Hude & sequit᷑.
Ex ephraii deleuit eos iu amalech. Id÷̃ iosue existens extribu
ui libro erodi. Fugauitq iosue ainalech & popłm eiꝰ i ore gła¬
diĩ. & cȩtera. Et quod idem iosue ex tribu ephrami fuerit.⁊
ioustrat᷑ ex libro numeri: ubi dr̃. De tribu ephraun osee
filium niui. quem & in cousequentib iosue uocat dicens. Hoca¬
uitq moyses osee filium nun iosue. Et post eum in popłos tu¬
os a malech. Post euni id ẽ iosue. ex tribubeniamin existens sau.
populũ amalech precipiente dño deleuit. quod inspũ ꝓpħiȩ
debora de saule futuriun ꝓpħauit. Et hoc scałm scemã quos
uocatur prolẽpsis dictũ est qd̾ ipse esset deleturus amalech.
sicut iulibro samuhelis habes. Sed & qđ ait o amalech. inhe¬
breo non legitur: sed latinuis interpres sensus grã hoc addidit.
De machir principes descenderunt: & de zabulon qui exer¬

Expanded text:
propter eos in Aegyptiis, et in caeteris inimicis Israel. Unde et sequitur. propter eos in Aegyptiis, et in caeteris inimicis Israel. Unde et sequitur. Ex Ephraim delevit eos in Amalec, id esin libro Exodi: Fugavitque Josue Amalec, et populum ejus in ore gladii, etc. . Et quod idem Josue ex tribu Ephraim fuerit, monstratur ex libro Numerorum: ubi dicitur: De tribu Ephraim Osee filium Nun , quem et in consequentibus Josue vocat dicens: Vocavitque Moyses Osee filium Nun, Josue. Et post eum in populos tuos Amalec. Post eum, id est, Josue, ex tribu Benjamin exsistens Saul, populum Amalec, praecipiente Domino, delevit, quod in spiritu prophetiae Debbora de Saule futurum prophetavit. Et hoc secundum schema, quod vocatur prolepsis, dictum est, quod ipse esset deleturus Amalec, sicut in libro Samuelis habes . Sed et quod ait, o Amalec, in Hebraeo non legitur, sed Latinus interpres sensus gratia hoc addidit. De Machir principes descenderunt, et de Zabulon, qui exer
Abbreviated transcription (Latin):
go scilicet gentium pressi atq humiliati. & sola tantũ lege
dĩ contenti. Surge surge debora. surge loquere canticum.
Notandum quod in hebreo expergiscere legatur: id: exꝑgis
a laudibins dei. Unde & sequitur. Loquere canticum. Surge
barach & apprehende captiuos tuos fili abiuoem. In hebreo dr̃.
predare predam tuam fili abiuoem. Hec sententia uocib eo¬
rundem etiam doctoꝵ barach ad mouet ut depredetur re¬
liquias uumicoꝵ suoꝵ: & ad internecionem eos usq ꝑducat.
&e noien sibi uictoriȩ laudabiliter ad quirat. Tunc saluate
sunt reliquiȩ popli. Hȩc sententia ad in telligendũ iungenda
est sententie superiori qua dr̃: ibi narrentur iusticiȩ dñi.
clementie fortis isił: eo qd̾ tunc saluatȩ sint reliquiȩ popłi.
Dñs infortib dinicauit. In hebreo legit᷑. Dñs ꝓpter me in
fortib dimicauit. Et est uox totins popłi isrł. Dunicanit eni

Expanded text:
go scilicet gentium pressi atque humiliati, et sola tantum lege go scilicet gentium pressi atque humiliati, et sola tantum lege Dei contenti. Surge, surge Debbora; surge, loquere Canticum. Notandum quod in Hebraeo exspergisce legatur, id est, exsa laudibus Dei. Unde et sequitur: Loquere Canticum. Surge Barac, et apprehende captivos tuos, fili Abinoem. In Hebraeo dicitur: Praedare praedam, tuam fili Abinoem. Haec sententia vocibus eorumdem etiam doctorum Barac admonet, ut depraedetur reliquias inimicorum suorum, et ad internecionem eos usque perducat, et nomen sibi victoriae laudabiliter acquirat. Tunc salvatae sunt reliquiae populi. Haec sententia ad intelligendum jungenda est sententiae superiori, qua dicitur: Ubi narrantur justitiae Domini, clementiae fortis Israel; eo quod tunc salvatae sunt reliquiae populi. Dominus in fortibus dimicavit. In Hebraeo legitur: Dominus propter me in fortibus dimicavit. Et est vox totius populi Israel; dimicavit enim
Abbreviated transcription (Latin):
dñm collaudarent: orationes & uictunas ei offerentes. Quod uͦ
de tribu issachar doctores exterarum tribuum essent: monst᷑¬
tur ex libro paraly pomenon ubi ait. De filiis quoq yssachar
uiri eruditi. qui norant singula tempora ad precipiendum
quid facere deberet israel: principes ducenti. Om̃s autem relique
trib: eoꝵ consilum sequebant᷑ Et qd̾ idem doctores asini iii¬
cupent᷑: monstratur ex libro genesis ubi sequit᷑. Issachar asinus
fortis: accubans inter terminos: uidit requiem qd̾ esset bona.
& terram qd̾ esset optima. supposuit humerum suum ad por¬
tandum. facꝰtusq est tributo seruiens. A sinus in libro geue¬
seos fortis dr̃. propter fortitudinem legis. eoquod in hume¬
ro legem portaret: & cȩteris tribub tributum id: doctri¬
nami legis impenderet. In libro uͦ iudicuni asine dicuntur:
eo qd̾ uirib fracti & humiliati atq infirmi iauerent: u¬

Expanded text:
Dominum collaudarent, orationes et victimas ei offerentes. Quod vero Dominum collaudarent, orationes et victimas ei offerentes. Quod vero de tribu Issachar doctores exterarum tribuum essent, monstratur ex libro Paralipomenon, ubi ait: De filiis quoque Issachar viri eruditi, qui norant singula tempora, ad praecipiendum quid facere deberet Israel, principes ducenti: omnes autem reliquae tribus eorum consilium sequebantur . Et quod iidem doctores asini nuncupentur, monstratur ex libro Genesis, ubi sequitur: Issachar asinus fortis accubans inter terminos, vidit requiem quod esset bona, et terram quod esset optima, et supposuit humerum suum ad portandum, factusque est tributo serviens . Asinus in Libro Geneseos fortis dicitur, propter fortitudinem legis, eo quod in humero legem portaret, et caeteris tribubus tributum, id est doctrinam legis impenderet. In Libro vero Judicum asinae dicuntur, eo quod viribus fracti et humiliati, atque infirmi manerent, ju
Abbreviated transcription (Latin):
collisi sunt currus. & hostiũ est suffocatus exercitus: ibi nar¬
rentur iusticiȩ diũ: clementiȩ fortis isrł. Ascensores asinaꝵ
dicunt᷑. Suꝑ quoꝵ doctrina reliquiis popłs. quasi super asinas
re iu uia sub lege. eoquod uiamlegis nequaꝙ̃ excederent. Popłm
itaq qui suꝑhas asinas id: suꝑ hos doctores requiescebant ꝓuocat
debora ad benedicendum dum̃. & ait. Loquimini. idr laudate.
Et quasi in terrogassent ubi: & quando laudabimꝰ dnm̃: illa
espondit. Ubi collisi sunt curruis. & hostium est suffocatꝰ exerc¬
tus. ibi narrentur iusticie dñi. clementiȩ fõrtis isrł. Ac si di
ceret. Quanuis semꝑ & ubiq deus laudandus sit: tameu mͦ
uertit: sicut egyptios iumari rubro. Tuuic descendit populus
descendit. id: ad portas domꝰ dñi: quia beuedicto dño & collau¬
ato in loco uictoriȩ. descenderunt in domũ dñi. ut ibi etias

Expanded text:
collisi sunt currus hostium, et suffocatus est exercitus, collisi sunt currus hostium, et suffocatus est exercitus, rentur justitiae Domini, clementiae fortis Israel. Ascensores asinarudicuntur, super quorum doctrina reliquus populus quasi super asinas re in via sub lege, eo quod viam legis nequaquam excederent. Populum itaque qui super has asinas, id est, super hos doctores requiescebant, provocat Debbora ad benedicendum Dominum, et ait: Loquimini, id est, laudate. Et quasi interrogassent: ubi et quando laudabimus Dominum? illa respondit: Ubi collisi sunt currus, et hostium suffocatus est exercitus, ibi narrentur justitiae Domini, clementiae forticeret: Quamvis semper et ubique Deus laudandus sit, modo tamevertit, sicut Aegyptios in mari Rubro . Tunc descendit ad portadescendit, id est, ad portas domus Domini, quia benedicto Domino et collaudato in loco victoriae, descenderunt in domum Domini, ut ibi etiam
Abbreviated transcription (Latin):
draginta milib isił nec clipeus nec hasta inueniri posset. Iccir¬
co ds noua bella elegisse dr̃. & portas hostium subuertisse: eoqd̾
de mermnib fortes & uictoriosos fecerit. Qd̾ uͦ israelite armis
expoliati fuissent a iabin rege chanaai. in superiorib declarat᷑
ubi dr̃. Clamaueruntq filii isrł ad dum̃. Nongentos habebat fal
in manii totuis popłi. qui erant cum saul & ionathan: excepto saul
& ionathan filio euis. Cor meu̾ diligit principes isrł. Notaudum
quod in hebreo non principes. sed doctores legit᷑. Hoc debora in
ꝑsoua dĩ loquitur: qd̾ ds̃ diligat doctores legi dĩ studentes. De quib
sequit᷑. Qui ꝓpria uoluntate obtulistis uos discrimini i popłõ
benedicite dño. De quib etiam iam superiꝰ dictũ : in eoloco ubi
ait. qui sponte obtulistis de isrł animas urãs. & cȩtera. Qui as¬
ceudistis suꝑ uitentes. sii ebreo asinas. & sedetis iniudicio. in he

Expanded text:
draginta millibus Israel nec clypeus, nec hasta inveniri posset. Idcirdraginta millibus Israel nec clypeus, nec hasta inveniri posset. Idcirco Dominus nova bella elegisse dicitur, et portas hostium subvertisse, eo quod de inermibus fortes et victoriosos fecerit. Quod vero Israelitae armis exspoliati fuissent a Jabin rege Chanaan, in superioribus declaratur, ubi dicitur: Clamaveruntque filii Israel ad Dominum. Nongentos habebat falcin manu totius populi qui erant cum Saul et Jonathan, excepto Saul et Jonathan filio ejus . Cor meum diligit principes Israel. Notandum quod in Hebraeo, non principes, sed doctores legitur. Hoc Debbora in persona Dei loquitur, quod Deus diligat doctores legi Dei studentes. De quibus sequitur: Qui propria voluntate obtulistis vos discrimini in populo, benedicite Domino. De quibus etiam jam superius dictum est in eo loco ubi ait: Qui sponte obtulistis de Israel animas vestras, etc. Qui ascendistis super nitentes asinos.
Abbreviated transcription (Latin):
nei sisaram interfecerit. Cessauerunt autẽ fortes in israel: qui¬
euerunt donec surgeret debora: surgeret mat̾ in isił. fortes hie
doctores. & predicatores legis dicit. Qui quieuisse id: ñ fuisse
dicunt᷑: donec singeret quȩ isrł & p̃dicatione & exhortatione
doceret: & consilio ab hostib liberaret. Hos etiam fortes in supe¬
riorib ad dñm secum benedicendũ eadem debora uerbis his
prouocat dicens. Qui sponte obtulistis de isił animas uestras
ad periculũ : benedicite dũo. Hi fortes .i. doctores obtulise dũr
animas suas ad periculũ: id: legi dĩ & seruituti eiꝰ se subdidisse:
& die noctuq mineditationib legis corpus aiuimamq inacerasse¬
Noua bella elegit ds̃: & portas hostium ipse subuertit. Cipeus & hasta
siapparuerunt᷑ in quadraginta milib isrł. Qd̾ dicit clipeus & has¬
ta in telligendum : hoc quasi iurerurando dixisse: quod in qua¬

Expanded text:
naei Sisaram interfecerit. Cessaverunt autem, fortes in Israel quinaei Sisaram interfecerit. Cessaverunt autem, fortes in Israel quieverunt, donec surgeret Debbora, mater in Israel. Fortes hic doctores et praedicatores legis dicit, qui quievisse, id est, non fuisse dicuntur, donec surgeret quae Israel et praedicatione, et exhortatione doceret, et consilio ab hostibus liberaret. Hos etiam fortes in superioribus ad Dominum secum benedicendum eadem Debbora verbis his provocat, dicens: Qui sponte obtulistis de Israel animas vestras ad periculum, benedicite Domino . Hi fortes, id est, doctores obtulisse dicuntur animas suas ad periculum, id est, legi Dei et servituti ejus se subdidisse, et die noctuque in meditationibus legis corpus animamque mactasseNova bella elegit Dominus, et portas hostium ipse subvertit. Clypeus et hasta si apparuerunt in quadraginta millibus Israel. Quod dicit clypeus et hasta, intelligendum est hoc quasi jurejurando dixisse, quod in qua
Abbreviated transcription (Latin):
sinai a facie diũ dĩ isrł. sub audiendum : contremuit & fumauit.
In dieb sangar filii anath. in diebus iahel quieuerunt semitȩ:
& qui ingrediebaut᷑ per eas ambulauerunt ꝑ calles deuios. Qui¬
euisse dicunt᷑ semitȩ: quia tempore ducis israel preoccupate erant
semite ab immicis isił: & non audebant in donium dñi libere
oraudi gr̃a ascendere: sed qui iugrediebant᷑ ꝑ eas timore iumicoꝵ
latenter & ꝑ calles denios ascendebant. De quib ininucis ñ plene
eos liberasse sangar dicit᷑. Quod uͦ in ter ponitur paulo superiꝰ
in dieb iahel: in telligendũ ÷ quia interempto sisara a iael aꝑte
sunt uȩ. & absq ullo tunore ibaut in doniũ dñi. qui antea ꝑ calles
demnos illuc ingrediebaut᷑. & qđ iael ante deboram hic ponitur:
humilitatis causa hoc debora fecisse dr̃: eo qd̾ iael ipxor aber ci¬

Expanded text:
Sinai a facie Domini Dei Israel, subaudiendum est, contremuit et fumavit. Sinai a facie Domini Dei Israel, subaudiendum est, contremuit et fumavit. In diebus Sangar filii Anath, in diebus Jahel quieverunt semitae, et qui ingrediebantur per eas, ambulaverunt per calles devios. Quievisse dicuntur semitae, quia tempore Sangar Ducis Israel, praeoccupatae erant semitae ab inimicis Israel, et non audebant in domum Domini libere orandi gratia ascendere; sed qui ingrediebantur per eas, timore inimicorum latenter, et per calles devios ascendebant. De quibus inimicis non plene eos liberasse Sangar scribitur . Quod vero interponitur paulo superius, in diebus Jahel, intelligendum est, quia interempto Sisara a Jahel, apertae sunt viae, et absque ullo timore ibant in domum Domini, qui antea per calles devios illuc gradiebantur. Et quod Jahel ante Debboram hic ponitur, humilitatis causa hoc Debbora fecisse dicitur, eo quod Jahel uxor Aber Ci
Abbreviated transcription (Latin):
IN cipit canticum debone.
ecnenontq debora & barach filius abinoem.
Barach uir debore ꝓphetidis fuisse traditur.
pse etiam barach in precedentib lapidoth uocat᷑.
Lapidoth enĩ in terp̃tat᷑ fulgur: barach qͦq fuliũ
fulgur iccirco: quia autequam uleisceretur
isrt de chauaueis quasi fulgur splendebat in popło: meritis
scilicet & prerogatiuis operum. lostꝙ̃ uͦ ultus : isrł de cha¬
uaueis: ful men id: ꝑ cutiens uocatus est. Dne cum exires
de seyr & trausires per regiones edom terra mota ÷: cȩli
edom: eoquod idumens legem suam recipere nolentib in moi
sin ai legem ifrael dederit: terra mota ÷ celi ac nubes stillauerunt
aquis. Terrȩ motus moutis sina describitur. Et quod dicit cȩli
ac nubes stillauerunt aquis: ad presentiam dñi cęli quasi quo¬
dam pauore sudores miscentur. aquis stillauisse dicuntur.
Similiter & montes fluxerunt a facie dñi. Quod uͦ sequitur

Expanded text:
 in Canticum Debborae Cecineruntque Debbora et Barac filius Abinoem. Barac vir Debborae prophetidis fuisse traditur. Ipse etiam Baracin praecedentibus Lapidoth vocatur. Lapidoth enim interpretatur, fulgur: Barac quoque, fulmen. Fulgur idcirco, quia antequam ulcisceretur Israel de Chananaeis, quasi fulgur splendebat in populo, meritis scilicet et praerogativis operum: postquam vero ultus est Israel de Chananaeis, fulmen, id est, percutiens vocatus est. Domine, cum exires de Seir, et transtres per regiones Edom, terra mota est, coeli nsisse per Edom, eo quod Idumaeis legem suam recipere nolentibus, in monte Sinai legem Israel dederit. Terra mota est, coeli ac nubes stillaverunt aquis. Terraemotus montis Sina describitur. Et quod dicit: Coeli ac nubes stillaverunt aquis, ad praesentiam Dominii, coeli quasi quodam pavore sudores emittentes, aquis stillavisse dicuntur. Similiter et montes fluxerunt a facie Domini. Quod vero sequitur,
Abbreviated transcription (Latin):
plectitur. De pruna ita in libro exodi legitur. Dixerunt mo¬
y ses & aãron ad om̃s filios irł. uespere scietis qd̾ dnĩs edurerit
uos de terra egẏpti: & mane uidebitis głam dñi. Audiu
enim murmur ur̃m. Nec contra nos est murmur ur̃m: s

Expanded text:
plectitur. De prima ita in libro Exodi legitur: Dixerunt Moplectitur. De prima ita in libro Exodi legitur: Dixerunt Moyses et Aaron ad omnes filios Israel, vespere scietis, quia Dominus eduxerit vos de terra Aegypti, et mane videbitis gloriam Domini: audivit enim murmur vestrum; nec
Abbreviated transcription (Latin):
quasi sem̃ coriandri album. Una temptatio fuit suꝑ idem
manna. sicut in exodo dr̃. hic ÷ seruio quẽ precepit dominꝰ.
Colligat ex eo unꝰquisq quautũ sufficit ad uescendum.
Et post pauca dix̾ ad eos moy ses: nullus ex eo reseruet in mane.
Qui non audierunt eum: sed dimiserunt ex eo quidã usq
mane. Aitera fuit temptatio: de qua post pauca in eodem libro
dr̃. Sex dieb colligite: indie autem septiua sabbatũ ÷ dñi:
iccirco non inuenietur. Ueuit autẽ septima dies: & egressi de
popło ut colligerent: ñ inueuerunt. Dixit aut̃ dñs ad moysen
Usqueqͦ non uultis seruare mandata inea: & legẽ meã : & cȩt̾a.
Sexta temptatio continetur in eo qd̾ ait. & aseroth. Aseroth
ciuitas : uicina solitudim: & uit̾pretat᷑ uilla: in cuius territo¬
rio id÷ in sepulchris concupiscentiȩ facta fuisse legitur scda
temptatio carnium. inqua etiam prima tẽptatio caruiũ com-¬

Expanded text:
quasi semen coriandri album . Una tentatio fuit super idem quasi semen coriandri album . Una tentatio fuit super idem manna, sicut in Exodo dicitur: Hic est sermo quem praecepit Dominus: colligat ex eo unusquisque quantum sufficit ad vescendum. Et post pauca: Dixit ad eos Moyses, Nullus ex eo reservet in mane. Qui non audierunt eum, sed dimiserunt ex eo quidam usque mane . Altera fuit tentatio, de qua post pauca in eodem libro dicitur: Sex diebus colligite, in die autem septima Sabbatum est Domini, idcirco non invenietur. Venit autem septima dies, et egressi de populo ut colligerent, non invenerunt. Dixit autem Dominus ad Moysen: Usquequo non vultis servare mandata mea, et legem meam? etc. . Sexta tentatio continetur in eo quod ait: Et Aseroth. Aseroth vero civitas est vicina solitudini, et interpretatur Villa, in cujus territorio, id est, in sepulcris concupiscentiae facta fuisse legitur secunda tentatio carnium, in qua et prima tentatio carnium com
Abbreviated transcription (Latin):
pulus coutra moysen ait. Da nobis aquam ut bibamꝰ. Quib res¬
pondit moyses. Quid uirgamiini contra me: Cur tẽp̾tatis dñm:
De scdã temptatione ita innumeroꝵ libro dicitur. Cumq in¬
digeret aqua populus: & cȩt̾a usq ad eum locũ ubi ait. Hȩc ÷
aqua contradictionis ubi iurgati sunt filii isrł contra dñm:¬
& scificatus: ieis. Tercia tep̾tatio continetur in eo qd̾ ait: in
ipestri contra mare rubrũ. In quo loco murmurasse dicur
contra diĩm: quia ꝑ emptos egyptios fuisse. moysi non credi¬
derunt. sibi de uerbo diũ dicenti: sed potius eos sub sequi
tunuerunt. Undedr̃. Patres nr̃i non in tellexerunt mirabilia¬
& cȩtera. Quarta & quinta temptatio continet᷑ ui eo qd̾ ait:
in t̾ pharani. & thophel. & laban. faran int̾pretatur onager: tho¬
phel stulticia: laban album. Quod ita intelligit᷑: quia suuiles
ouagro facti filii uił stulte egerunt: temptantes dum̃i duab
illud exodi. Appellauitq domiꝰ israel nomi̾ eiꝰ inan: quod erat

Expanded text:
pulus contra Moysen ait: Da nobis aquam ut bibamus . Quibus respondit Moyses: Quid jurgamini contra me: cur tentatis Dominum? De secunda tentatione ita in libro Numerorum dicitur: Cumque indigeret aqua populus, etc. , usque ad eum locum in quo ait: Hoc est, aqua contradictionis, ubi jurgati sunt filii Isrsanctificatus est in eis . Tertia tentatio continetur in eo quod ait: In campestri contra mare Rubrum. In quo loco murmurasse dicuntur contra Dominum, quia peremptos Aegyptios fuisse, Moysi non crediderunt sibi de verbo Domini dicenti, sed potius eos se subsequi timuerunt. Unde dicitur: Patres nostri non intellexerunt mirabilia, etc. . Quarta et quinta tentatio continetur in eo quod ait: Inter Pharan et Thophel, et Laban. Pharan interpretatur onager; Thophel, stultitia; Laban, album. Quod ita intelligitur, quia similes onagro facti filii Israel, stulte egerunt tentantes Dominum duabus illud Exodi: Appellavitque domus Israel nomen ejus Man, quod erat
Abbreviated transcription (Latin):
eos & concidens: ꝑ secutus ÷ usq orma. Mons iste in quo ama
lechites & chananeus habitare dicunt᷑: mons seyr intelligitur:
sicut in deuteronomio scribitur. Itaq egressus amorreus qui
habitabat inmontib. & obuiam ueniens ꝑsecutus : uos: sieut
solent apes ꝑsequi: & ceredit de sesr usq ormã. Decuna tẽp¬
fuit in cades baruẽ: uude moyses misit exploratores ad terrã
dũs ad moysen. Mitte uiros qui considerent t̾rã chauãau:¬
& cȩcera. ħ ec moueatur quis qd̾ a deserto faran ñ de cades¬
barue moyses exploratores misit. Cades eium barue. ipsa est
farau: quod uilibro iosue ita dicitur. Locutus : calep ad iosue.
Hosti quid locutus sit ds̃ ad morsen de me & te: incades barue.
Quadraguita annoꝵ eram: quando me misit moy ses ad ter

Expanded text:
eos atque concidens persecutus est eos atque concidens persecutus est lecites et Chananaeus habitare dicuntur, mons Seir intelligitur: sicut in Deuteronomio scribitur: Itaque egressus Amorrhaeus, qui habitabat in montibus, et obviam veniens, persecutus est vos, sicut solent apes  Cades-Barne; unde Moyses misit exploratores ad terram ocutus est Dominus ad Moysen: Mitte viros qui considerent terram Chanaa eam . Nec moveatur quis, quod a deserto Pharan, non de Cades-Barne Moyses exploratores misit. Cades enim Barne ipsa est Pharan, quod in libro Josue ita dicitur: Locutus est Caleb ad Josue: Nosti quid locutus sit Dominus ad Moysen de me et te in Cades-Barne. Qua
Abbreviated transcription (Latin):
solitudine hac iacebunt cadauera uestra. Et
post
paululũ. Iuxta numerum quadiagiita
dierum quib cousiderastis terrã: auuus
pro die computabit᷑. Quadra guita annis recipietis iniquitates
as ÷ & scietis ultionem ineam. Qm̃ sicut locutus sũ ita faciar
huic multitudini pessimȩ: quȩ consurrexit aduersum me. In
solitudine hac deficiet & moriet᷑. Iteniq locutus ÷ moyses uni¬
uersa uerba hȩc ad filios isrł: & luxit populus ninis. ecce ia¬
ne primo surgentes: ascenderunt uerticẽ montis: & dixert̃.
Parati sumꝰ ascendere ad locum de quo locutus: dñs: qi pecca¬
uinus. Quib moyses: cur in quit trans gredimini uerbum
dm̃: qd̾ uobis non cedet in ꝓsperũ: Nolite ascendere: ñ enĩ:¬
At illi contenebrati ascenderunt uerticem montis. Archa aũ
testamenti dñi & moyses nou recesserunt de castris. Descendit
amalechites & chauaneus qui habitabaut in monte: & ꝑ cutiens

Expanded text:
solitudine hac iacebunt cadauera usolitudine hac iacebunt cadauera upost paululum: Juxta numerum quadraginta dierum quibus considerastis terram, annus pro die computabitur. Quadraginta annis recipietis iniquitates vestras, et scietis ultionem meam; quoniam sicut locutus sum, ita faciam huic multitudini pessimae, quae consurrexit adversum me. In solitudine hac deficiet et morietur . Itemque: Locutus est Moyses universa verba haec ad filios Israel, et luxit populus nimis. Et ecce mane primo surgentes, ascenderunt verticem montis, et dixerunt: Parati sumus ascendere ad locum, de quo locutus est Dominus, quia peccavimus. Quibus Moyses: Cur, inquit, transgredimini verbum Domini, quod vobis non cedet in prosperum? Nolite ascendere, non eniat illi contenebrati ascenderunt in verticem montis arca autem testamenti Domini et Moses non recesserunt de castris descenditque Amalechites et Chananeus qui habitabant in monte et percutiens
Abbreviated transcription (Latin):
in eo qd̾ ait. Ubi auri : plurimum. Notaudũ quoq qd̾ in he¬
breo &. abundantia auri habeatur. Abundantia enim auri
in telligitur uitulus aureus: quẽ fabricati sunt sibi filii is rael
in deos: inorante moyse cũ dũo in monte sẏnay. Iccirco ab un¬
utia auri dr̃: quia in idolo moles om̃ium peccatoꝵ consisti
& idolum ꝓ om̃ib peccatis abundat. Octaua tẽptatio continetur
in eo quod ait. Undecim dieb de choreb ꝑ uiam inoutis sesr.
Qͦd in hebreo ita habetur. Undecim dierũ iter de choreb ad
inontem sẽs .r. fabricato itaq in choreb idolo: undecuno die
uenerunt ad montem sesr: qui est in suburbauo ciuitatis ca¬
des barue. ubi filii isił tep̾tauerunt dũm. sicut ulibro uune¬
oꝵ scribitur. Qsquequo multitudo hȩc pessua murmurat
contra me: Querelas filioꝵ isrł audimi. Dic gͦ eis. Uiuo ego
ait dñs: sicut locuti estis audiente uie sic faciam uobis: in

Expanded text:
in eo quod ait: Ubi auri est plurimum. Notandum namque quod in Hein eo quod ait: Ubi auri est plurimum. Notandum namque quod in Hebraeo et abundantia auri habeatur. Abundantia enim auri intelligitur vitulus aureus, quem fabricati sunt sibi filii Israel in deos, morante Moyse cum Domino in monte Sinai. Idcirco abundantia auri dicitur, quia in idolo moles omnium peccatorum consistit, et idolum pro omnibus peccatis abundat. Octava tentatio continetur in eo quod ait: Undecim diebus de Horeb per viam montis Seir. Quod in Hebraeo ita habetur: Undecim dierum iter de Horeb ad montem Seir. Fabricato itaque in Horeb idolo, undecimo die venerunt ad montem Seir, qui est in suburbano civitatis Cades-Barne, ubi filii Israel tentaverunt Dominum, sicut in Libro Numerorum scribitur: Usquequo multitudo haec pessima murmurat contra me? querelas filiorum Israel audivi; dic ergo eis, Vivo ego, ait dominus; sicut locuti estis hodie ante me, sic faciam uobis: in
Abbreviated transcription (Latin):
ego sin dñs ds̃ ur̃. factũ : gͦ uespere: & couscendens cotͦuix
operuit castra. De scda autem. ita inume¬
ris dr̃. In terea ortum ÷ murmur popłi.
quasi otentiũ ꝓlabore contra dñm. Qd̾ cum audisset
iratus:: & accensus ignis dñi. deuorauit ertremam partem castros
Et post pauca. Sanctificaunni cras: & comedetis carues. Pgo
enim audiui uos dicere: quis dabit nobis escas carnium: Bene
nobis erat i egypto. Dabit dñs uobis carnes & comedetis. non
uno die uł duob. uł quinq. aut decem. nec uiginti quidem. sed
usq iumensem dierũ: donec exeat per nares ur̃as & uertatur
in nausiam: eoqd̾ repuleritis dñn qui in medio uestri÷: & fle¬
ueritis coram eo dicentes: quare egressi sumꝰ exegypto: Item
paulo post. Ad huc carnes erant iñter dentesrors: nec defeceiat
huiuscemodi cib: & eece furor. diũ concitatus in popłm. ꝑcussit
eum plaga magna nimis. Septuna temptatio continetur

Expanded text:
s Deus vester. Factum est ergo vespere, et conscendens coturnix operuit castra . De secunda autem in Numeris dicitur: Interea ortum est murmur populi quasi dolentium pro labore contra Dominum. Quod cum audisset, iratus est, et accensus ignis Domini devoravit extremam partem castrorum ; et post pauca: Sanctificamini, cras etenim comedetis carnes. Ego enim audivi vos dicere, Quis dabit nobis escam carnium? Bene nobis erat in Aegypto. Dabit Dominus vobis carnes, et comedetis non uno die, nec duobus, vel quinque, aut decem, nec viginti quidem, sed usque ad mensem dierum, donec exeat per nares vestras, et vertatur in nauseam; eo quod repuleritis Dominum qui in medio vestri est, et fleveritis coram eo dicentes, Quare egressi sumus ex Aegypto ? Item paulo post: Adhuc carnes erant inter dentes eorum, nec defecerat hujuscemodi cibus, et ecce furor Domini concitatus in populum, percussit eum plaga magna nimis . Septima tentatio continetur
Abbreviated transcription (Latin):
uir: quis orabit ꝓ eo: Hon gͥ eo mͦ in uirum quo in dm̃ peccat᷑:¬
quia iinrũ peccare peccatũ qualecunq ÷: leuiorq remissio.
In diũ uͦ peccare id est ab eius cultu recedẽ. impietatis peccatũ ::
difficiliorq remissio. Et ideo cum uidm̃ quis peccat: quis orabit¬
pro eo: Ac sidicatur. ꝑ quem dĩ sibi in quem peceauit ꝓpiciũ

Expanded text:
vir, quis orabit pro eo? Non ergo eo modo in vir, quis orabit pro eo? Non ergo eo modo in quia in virum peccare peccatum qualecunque est, leviorque remissio. In Deum vero peccare, id est, ab ejus cultu recedere, impietatis peccatum est, difficiliorque remissio. Et quoniam cum pro eo? Ac si dicatur: Per quem, Deum sibi in quem peccavit propitium
Abbreviated transcription (Latin):
aut partꝰ non impleto scdm legis p̃ceptum sacrificio: suadelaans
eas ad uiros suos redire. eisq cõmisceri. Et dormire idõ dicunt᷑.
quia eas dormire cum uiris suis contͣ legis p̾ceptũ faciebant.
Qnde iam heli post paululũ ait. Non est eiũ bona fama quã
ego audio: ut trausgredi faciatis popłm dñi. Trausgressionẽ
ergo popłs faciebat: qui sacrificio ñ rite per acto. uorib suis
uingebatur. Sicut enini iii extorquebant carnes ab iminolan¬
do: ita etiam extorquebat᷑ sacrificium ab offerente. Et icruro
sicut ui aufereudis carnib faciebant hoĩes detrahere sacrificio
diũ: itas uischilomunꝰ in coniungendis utorib traus gredi faci¬
ebant popłm dĩi. Si peccauerit uir uiuirũ. placari ei po¬
test deus: quia placato ei uiro iu quẽ peccauit: placabilem
sibi facit dñi ecui uiuiro peccauit. Si autẽ in dm̃ peccauerit

Expanded text:
aut partus non impleto secundum legis praeceptum sacrificio, suadebant aut partus non impleto secundum legis praeceptum sacrificio, suadebant eas ad viros suos redire, eisque commisceri. Et dormire ideo dicuntur, quia eas dormire cum viris suis, contra legis praeceptum faciebant. Unde idem Heli post paulutum ait: « Non est enim bona fama quam ego audio, ut transgredi faciatis populum Domini. Transgressionem ergo populus faciebat: quia, sacrificio non rite peracto, uxoribus suis jungebatur. Sicut enim vi extorquebant carnes ab immolante: ita etiam extorquebant sacrificium ab offerente. Et idcirco sicut in auferendis carnibus, faciebant homines detrahere sacrificio Domini, ita quoque nihilominus in conjungendis uxoribus, transgredi faciebant populum Domini. Si peccaverit vir in virum, placari potest ei Deus. Quia placato sibi viro, in quem peccavit, placabilem sibi facit Deum, cui in viro peccavit. Si autem in Deum peccaverit
Abbreviated transcription (Latin):
cum filiis anne annumerant. Pn̾i enim sunt cardines terrȩ:
&̾ posuit suꝑ eos orbem. In hebreo ita habetur. Diñ eñ sunt
afflicti terrȩ. Asflictos terrȩ hebrei pauperes spũ & humiles
corde intelligunt: suꝑ quos dñm orbem posuisse dicunt:
quia eqs meritis t̾ram stare autumant. Diim̾ formidabint
ad uersarii eiꝰ: & suꝑ ipsos incelis tonabit. Soꝑ ad uersarios
suos dñs in celis tonabit. sicut est illud in libro iosue. Cuinq
fugereut a faciȩ isił. & essent in descensu bethoion: dũs misit
super eos lapides maguos de celo usq arecha: & mortui sunt
uiulto plures lapidib gͣndinis: quam quos gladio ꝑcusserant
filii isił. Heli autem senex erat ualde: & audiuit om̃a quȩ
faciebant filii sui unuerso isrłi: & quomͦ doriniebant aua
mulierib quȩ obseruabant ad ostium tabernaculi. Pormisse
us dicunt hebrei cum mulierib: eoqd̃ post menstrui tempu

Expanded text:
cum filiis Annae annumerant. Domini enim sunt cardines terrae, cum filiis Annae annumerant. Domini enim sunt cardines terrae, et posuit super eos orbem. In Hebraeo ita habetur: Domini enim sunt afflicti terrae. Afflictos terrae, Hebraei pauperes spiritu et humiles corde intelligunt: super quos Dominum orbem posuisse dicunt: quia eorum meritis terram stare autumant. Dominum formidabunt adversarii ejus: et super ipsos in coelis tonabit. Super adversarios suos Dominus in coelis tonabit: sicut est illud in Libro Josue: Cumque fugerent a facie Israel, et essent in descensu Bethoron, Dominus misit super eos lapides magnos de coelo usque Azecha: et mortui sunt multo plures lapidibus grandinis, quam quos gladio percusserant filii Israel . Eli autem senex erat valde, et audivit omnia quae faciebant filii sui universo Israeli: et quomodo dormiebant cum muls dicunt Hebraei cum mulieribus, eo quod post menstrui tempus