comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
arua. lanie. est siniulacum. quod teiret
quod milgo. solet dici mastara. quod apponit᷑
uel deuion dũt enim. lameas esse demones
factas ex hominibus. qui meriti mali. fuu̾t
quorum natira. dicitur esse terre ꝓuulos
et in angulis. ganue. tenebrosis. unde in
hymuo. apostoloꝵ petu. et pauli. lamas. re¬
pellunt. demonum ultin numdi.luntes. et
inde tractatum est ilłud quod. apponitur ue
quis. cognoscatur. uel ad tenoiem. dicatur

Expanded text:
ARVA -e, simulacrum quod terret, quod vulgo solet dici mascara, quod apponituret demon: dicunt enim larvas esse demones factquarum natura dicitur terrere parvulos, et in angulis garrire teYmno Apostolorum Petri et Pauli ‘larvas repellunt demonum ultra mundi limites’; et hinc tractum est ut illud quod apponitur faciei ne quis cognoscatur vel ad terrore
Abbreviated transcription (Latin):
mituraram. lateris. quod quanto plus ablint᷑
tanto. plus. ex asperasset. et detenior. Eit. unde
quidam. nolens. signare. se ẜiuire mutiliter
cunidam. a quo minquam. ieuinacionem.
consequi deberet anterrogatus. a quodam
quid. ageret. prouerbialiter. dixit. laterem
lano. quaa. uitilitet. ẜuio. sicut mutiliter.
laborat. qui latereni. lauat. ⁊¬

Expanded text:
turam lateris quod, quanto plus abluitur, tanto plus exasperascit et deterior fit, unde quidam, volens significare se servire inutiliter cuidam a quo nunquam remunerationem consequi deberet, interrogatus a quodam quid ageret, proverbialiter dixit: ‘laterem lavo’, quasi inutiliter servio, sicut inutiliter laborat qui laterem lavat,
Abbreviated transcription (Latin):
deus. quasi duuis. extranens. asciencia.
litterarum. et in de. hic. et hec. laycalis. et¬
ꝓpuetas. qua quis. dicitur lay̾cus. et lap̾cos a¬
llo. laslas .i. domure. uel. laci sugere. lacłare
Et est uerbum fictiaum .i. de sono tractum. auu
enimi mitites. pi̾s plarantib. precipuuit. dor¬

Expanded text:
deus quasi durus et extraneus a scientia litterarum. Et inde hic et hec laycalis -ltas qua quis dicitur laycus, vel LLO -as, dormire vel lac suggere, lactere; et est verbum facticium, idest de sono tractum. Cum enim nutrices pueris plorantibus precipiunt dor
Abbreviated transcription (Latin):
domibus et ideo lacimar. dicitur.a lacuna. uel
quia testudo quosdam lacus. rotindos nel
quadiatos.gipo. uel. aliis. coloribus. haber
depictos. cum signis interimcantibus. und
eciam. ip̃a testudo seꝑe dicitur. lacus unde
inde latuuar illud ideui. ẽt hoc la cunarũ.
pro eodem et inde eciam iaquear. uel laqueanũ
dicitur pro eodem per antisticon.uel laquear. uel
iaqueanum. dicitur a laqueo. Item lacimar.¬
dicitur coninactio. trabuim. alatu qma siait
plures ruli. in uno lacu. ita trabium. capita
et lignorum. in prio loco. conueninnt.Item
reponitur Item lacuuar dicitint lampas ar¬
dens. i aere et tunc componitur a luce. et aer
qma inceni prebeat. aeri. Item a latus . uel

Expanded text:
domibus, et ideo lacunar dicitur a lacuna vel quia testudo quosdam lacus quadratos et rotundos gipso vel aliis coloribus habet depictos cum signis intermicantibus, unde etiam ipsa testudo sepe dicitur lacus; undeinde lacunar illud idem, et hoc lacunarium pro eodem, et inde etiam laquear vel laquearium dicitur pro eodem per antisticon; vel laquear sive laquearium dicitur a laqueo ut dicitur coniunctio trabium a lacu, quia sicut plures rivuli in uno lacu ita trabium capita et lignorum in uno loco conveniunt. Item reponitur. Item lacunar dicitur lampas ardens in aere et tunc componitur a luce et aer quia lucem prebeat aeri. Item a lacus vel
Abbreviated transcription (Latin):
est. latare. mugeie. aliquid. alicui. lateri.
latero. dilateras .l. a latera.r emouere. et est
latet. in uenis. terre. quilib. tamen liqnor idici¬
tur later sed detmatur. per ad muctinii. ut
bachicus. later uel aquaticus. later et sumlia¬

Expanded text:
ero -as, iungere, aliquid alicui lateri alatero -as, idest a latere removere; et est latet in venis terre. Quilibet tamen liquor dicitur latex, sed determinatur per adiectivum, ut bachicus latex, vel aquaticus et simi
Abbreviated transcription (Latin):
iudigentib. atq dignis qui igitimdat alliter
peccat. et regulam. tuingreditur largitatis
quia qui largitur. dona sua non idigentib
nullam acquirit. laudem et quidquid. datur
se dat. siuns. uictoriam. mimicis. qui igitur dat᷑
de bonis suis tempore neccessitatis hominib
indigentibus talis est rer. et largus .sibi. et
subditis. enis. regnum. pro sperabitur eius
mandatum obẜnabitur. talem regem lauda¬

Expanded text:
digentibus atque dignis. Qui igitur dat aliter peccat, et regulam transgreditur largitatis: quia qui largitur dona sua non indigentibus, nullam acquirit laudem, et quicquid datur se dat victoriam inimicis suis. Qui ergo dat de bonis suis tempore necessitatis hominibus indigentibus, talis rex est largus sibi et subditis, et ejus regnum prosperabitur, ejus mandatum observabitur. Talem regem lauda
Abbreviated transcription (Latin):
nomine. dicitur. lacuna. et receptaculum
aquarum. et d iffert. ⁊ staigno et piscina. Sta¬
gnimi enim est aqua stans. artificio. hñs ꝓi¬
sces. Piscina est a qua. stans. artificio. carens
piscibus onde et dicitur. a pisce per. contranũ
dam genus. cibi quod prius in aqua caquitur
posteã in oleo. fugitur. et sunt lagana. de pasca
quasi quedam menbramle. que quandoꝵ aatim

Expanded text:
nomine dicitur lacuna et receptaculum aquarum, et differt a stagno et piscina: stagnum est aqua stans artificio, habens pisces; piscina est aqua stans artificio, carens piscibus, unde et dicitur a pisce per contrarium; dam genus cibi quod prius in aqua coquitur, postea in oleo frigitur; et sunt lagana de pasta quasi quedam membranule, que quandoque statim
Abbreviated transcription (Latin):
tor ctans. quod est deponens. Et omnnia com¬
posita retinent. litteraturam sin simplicis. pret
delecto. et oblecto que nuitant .a. in.e. Item nd̃
ꝙ lactare ponitur. quinq pro decipeie et est tractũ
ab infantibus. quia multociens. per hac solent¬

Expanded text:
tor -aris, quod est deponens. Et composita retinent litteraturam sui simplicis, preter delecto et oblecto, que mutant a in e. Item nota quod lactare ponitur quandoque pro decipere et est tractum ab infantibus, qui multotiens per lac de
Abbreviated transcription (Latin):
i.cormincio trabium. in simnitate. domus.
nel. laqueria. sunt que super. tigna pomunitur
et ip̃is. tignis. illaqueantur. unde laquearia st̃
que camiam. subtegunt et ornant. sed laquear
facta. ꝙ alio momiie. dicitur testndo. et laciuar
Et inde. hoc laqueanuu. laquearii. ⁊dem quod

Expanded text:
t coniunctio trabium in summitate domus; vel laquearia sunt que super tigna ponuntur et ipsis tignis illaqueantur; item laquearia sunt que cameram subtegunt et ornant, sed let alio nomine dicitur testudo vel lacunar; et inde hoc laquearium -rii, idem quod
Abbreviated transcription (Latin):
est lapis aiel. dicitur. a ledo aedis. quia ledat pedẽ
Quod autem dicitm: lapis. quasi ledeus. pedem
ethĩa. est. Et est lapis molsis. petra. nero dura
et sispera. Sara. antem. hñt. et de motibus exci¬
duntur. Petra grecum. est. et ꝓprie de duris ape

Expanded text:
apis -dis, vel a ledo, quia ledat pedem, quod autem dicitur lapis quasi ledens pedem ethymologia est. Et est lapis mollis, et dura petra, et sparsa saxa, hec herent et de montibus exciduntur. Petra grecum est et est proprie de duris, a p
Abbreviated transcription (Latin):
lacerua. quia sit lateratis .i. amputatis capitibus
fimbriarum neq ita laxis ut sut penularum
pallinorum. nel. dicitim lacetua. a latere. et a c̾uo
renocante. lacemas. unde lacernatus. ta. tum.¬
hoc laceramen. minis et hoc laceramẽnitum. et
lacer . ra. ni .i. laceratus onde lacero sus. sa. sum.
in eodem sensu. lacer componitur. semilacer
ra. rumi .i. exparte laceratus. Et comparatur
uerbium. et hec lacerositas. lacerositatis. et co¬

Expanded text:
lacerna quia sit laceratis, idest amputatis capitibus fimbriarum, neque ita laxis ut sunt penularum, idest palliorum. Vel dicitur lacerna a latere et cerno revocante lacernam’; unde lacernatus -a -umhoc laceramen et hoc laceramentum et lacer -a -um, idest laceratus, unde lacerosus -a -um, in eodem sensu; -a -um, idest ex parte laceratus. Item a verbium et hec lacerositas. Lacer
Abbreviated transcription (Latin):
et hoc labium. labii. Et differunt quia labium.
dicitim suꝑius labrum inferus. uel labium
mulierum. labrum uirorum. Est enim quidam
asperitas ai labis uirorum. pp̃ pilos quam aspi¬
tatem designat. hec. littera .I. interposita. in hoc
momme. labrum. uel. labrum. est uasis. labinu
uero. oris. unde et labrum. inuenitur. pro ip̃o ua¬
se in quo pedes lauantur. Et tunc dicitur. labrũ
labrusce. uitis siluestas sic dicta quia in labris
i. extremitatitius. terre nel agrorum fibus et

Expanded text:
et hoc labium, et differunt, quia labium dicitur superius, labrum inferius; vel labium mulierum, labrum virorum: est enim quedam asperitas in labris virorum, propter pilos, quam asperitatem designat hec littera r posita in hoc nomine labrum. Vel labrum vasis est, labium vero oris, unde et labrum invenitur pro ipso vase in quo pedes lavantur, et tunc dicitur labrum lvestris vitis, sic dicta quia in labris, idest extremitatibus terre vel agrorum finibus et
Abbreviated transcription (Latin):
ħ uadimoniũ .iiii. in eodem. sensil. s. pignus.
nel adeussio. unde nadio . as. in uadio pon̾e
et componitur conuadio. dias. uiuadio. as.
obuadio. as. contra: alium. indiare. renadit
as. repignare a nadio. reco llgere. sub na¬
dio as. post. uel. latenter. nadiare et est

Expanded text:
pignus vel fideiussio; unde vadio -as, in vadio ponere, et componitur convadio -as, invadio -as, obvadio -as, contra alium vadiare, revadio -as, repignorare, a vadio recolligere, subvadio -as, post vel latenter vadiare, et est
Abbreviated transcription (Latin):
afer ualde. compouiti aun afer
diciti: uafer. ra. nafium. callidus. et iuge¬
mosus. uerlipellis. multiforiuis. et dicitur.
uafer. quasi. ualde. afferi. ualde. callidus
uam a fni. ualde. solent. dolose. esse. et fiu¬
dulenter uel nafer. componitur. a pan̾s
et ferens. Inde uafer. quasi. uana fereus.

Expanded text:
em valde componitur cum affer et dicitur vafer -a -um, callidus et ingeniosus, versipellis, multiformis; et dicitur vafer quasi valde afer, idest valde callidus, nam Afri valde solent dolosi esse et fraudulenti. Vel vafer componitur a varius et ferens, inde vafer quasi varia ferens,
Abbreviated transcription (Latin):
ns inuadere ponere. uadeui. arre. ut ego ia¬
nel fide iud nbere. uel litigare. uel posside
ponens. et pertiuet non solum. ad honmes
enador. enadans postere aagitare. nel. a
nadiaone. liberare. remonere. renador. ⁊¬

Expanded text:
n vadem ponere, in vadem dare, ut ‘ego vavel fideiubere vel litigare vel polliceri; ponens, et pertinet non solum ad homines,evador -aris, poscere, flagitare vel a vadatione liberare, removere, re
Abbreviated transcription (Latin):
Olũ est pũctũ sine ulsa uigula qñ
Enodus est ꝓmctũ anu uigula deor¬
sũ deducta. qñnec constructio nẽc sina
plus depẽdet. Et talis dictnctio uratur
intina. ¶ De hiis tubr distinctõnib falia fami¬
lia traditur ħ exempluni. cum iiter uirtutes
sine ip̃a uirtutum certa possessio. ecte coli mã
est oĩm ilłarĩ possita cͥtituto qr. ecte ꝑiodus.
¶Rotanduumn est ergo ꝙ onum coma per sesta¬
⁊ non põt colum r̾o sic ut si dicam pererhibicõe.
opũ ꝑtecta dilectio demostiue. ai erto ex omo
crib ilansula conteratur monorlũm nocabit᷑
Tud ad icdũ ꝑiodi est punctanda nt panper¬
tns hene composita prodinicus ⁊ putatur.¬

Expanded text:
olum est punctum sine ulla virgula, quando us est puctum cum virgula deorsum ducta, quando constructio nec sententia plus dependet; et talis distinctio dicitur «finitiva». De his tribus distinctionibus familiapossessio , ecce colum; in qua est omnium illarum posita certitudo : ecce periodus. Notandum tamen est quod unum coma per se stare non potest, colum vero sic, ut si dicam: Per exibitionem operum perfecta dilectio demonstratur . Si ergo ex uno membro clausula contexatur, monocolon vocabitur, sed ad modum periodi est punctanda, ut: Paupertas bene composita pro divitiis computatur
Abbreviated transcription (Latin):
menbrum. et est colum in rethorica ꝑmcta¬
ta ꝓlatõ alituius oronis per maiores decisio¬
nes .i. ꝑer clansulas qualdam constantes
ex duabus dictionib nel plurib. ut michi
nocinsti s uou profinsti. omnib displiausti.¬
sma longa. coma interpretatur articulus.
Et diotur coma.tis. in rethorica punctata
prolacio alicuius or̃oius per ininores decisio¬
nes ut roce uiltu. gustui. acrrmonia inicos

Expanded text:
metri. Est ergo colum in rethorica punctata prolatio alicuius orationis per maiores decisiones, idest per clausulas quasdam constantes ex duabus dictionibus vel pluribus, ut ‘michi nocuisti, tibi non profuisti, omnibus displicuistia longa. Coma interpretatur articulus, et dicitur coma in rethorica punctata prolatio alicuius orationis per minores decisiones, sicut ‘voce, vultu, gestu, acrimonia inimicos
Abbreviated transcription (Latin):
ligi. Hoc modo locucioris quosignificatm a ꝑte
questio pars eniui nonissima diei quo passus
est nsi pro toto die accipiatur ad mucta eciam
rexit insi totus dies accipiatut. ad nucto diũico
se nicorde terre predixit se esse futium leg̾itꝰ¬
timos autem iimeros dicit quos enmencĩns
diuina icuptura comendat. sicut septenacinu
nel deuanu nel duo denanum. et quicmq
alii funt. quos legendo studiosi libenter cegno¬

Expanded text:
. Hoc modo locutionis, quo significatur a parte aestio. Pars enim novissima diei quo passus est, nisi pro toto die accipiatur, id est, adjuncrexit, nisi totus dies accipiatur, adjuncto scilicetse in corde terrae praedixit futurum . 51. Legitimos autem numeros dicit, quos eminentius divina Scriptura commendat, sicut septenarium, vel denarium, vel duodenarium, et quicumque alii sunt, quos legendo studiosi libenter agno
Abbreviated transcription (Latin):
de ꝓuussas et lege alud. ex alio faciunt iuteu¬
ip̃nis tropi. in loquendi arte nou inenitu
tro pica locucio est que cm sit ubi fieri solet
sine̾ labore siue labore saquitiur intellectus cũ
ingeniis hoĩm. uel adintoria trbuiutur ꝓ¬

Expanded text:
issis. et lege", aliud ex alio faciunt intelipsius tropi in loquendi arte non inuenitur, tropica locutio est. quae cum fit, ubi fieri solet, sine labore sequitur intellectus; cum ingeniis hominum uel adiutoria tribuuntur. p
Abbreviated transcription (Latin):
int de dounuo. et eius corpore. secũdam de dm̃ corpe
bispartito terniam de ꝓrnussis et lege. Quartam
de specie et genere. quintam de tẽmporibus. sertã
de recapitulacione. Septrmã de dyabolo et eius
tecta sunt diuinoꝵ eloquioꝵ.¬

Expanded text:
nit, De Domino et ejus corpore; secundam, De Domini corpore bipartito; tertiam, De promissis et Lege; quartam, De specie et genere; quintam, De temporibus; sextam, De recapitulatione; septimam, De diabolo et ejus tecta sunt divinorum eloquio
Abbreviated transcription (Latin):
igius. et si. carauma. que dai genune sic dista
los obelantur. et ħ̃. camna. moꝵ prempte. simũt¬
tes. moncium. dicuntur. crebra fulumacione.
Quod qi componitur cuui acros ꝙ est mous. et
dicitur. a croceramua. uird rum. illud. idem. quasi

Expanded text:
ignis, et hec ceraunia -e quedam gemma sic dicta los obelantur, et hec ceraunia -orum prerupte summitates montium dicuntur a crebra fulminatione, quod componitur cum acros quod est mons et dicitur acroceraunia -orum, illud idem, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
tum .si. litale. et nintorum. lapidum. con¬
gregacio. et cessura. lapidnm. et fumdamentũ
Domus. quia ceso. lapide singat cnde hic. cemẽ¬
tarius qui disponit lapide¬
des in nuo cementum.
eciam dicitur mendacium.
acomumone nescendi. antiqui. enim publice ⁊

Expanded text:
tum -ti, idest calx et minutorum lapidum congregatio, et cesura lapidum et fundamentum domus, quia ceso lapide surgat, unde hic cementarius qui disponit lapidem in muro; cementum etiam dicitur mendacium.a communione vescendi; antiqui enim publice et
Abbreviated transcription (Latin):
ins. eam interpellauit de concubitu. que ali¬
filio ionis. formauit qłidam nubem. insin
speciem. et eam. obtulit yxioni. Quam pu
fans. ille simo irem esse effudit. semen in n
bem. Et inde nata. sunt quedam monstra a
gentauri .i.geniti. ex aura. bude. centaureus¬

Expanded text:
nis, eam interpellavit de concubitu, que, consilio Iovis, formavit quandam nubem in sui speciem et eam obtulit Yxioni, quam ille putans Iunonem esse effudit semen in illam nubem, et inde nata sunt quedam monstra, igentauri, idest geniti ex aura. Secundu
Abbreviated transcription (Latin):
quia ieo. colligantur unnaena mensarum nel
que nctĩa uictu suꝑsumt. Et est cellarium pancor
Sieru. sed ꝓmꝑtuanum. longi temporis. Et a
ceslanum. hic cellarius et ħ celari celeranius .i. cu¬
stos. cellarii.¬

Expanded text:
quia in eo colligantur ministeria mensarum, vel que necessaria victui supersunt, et est cellarium paucorum dierum sed promptuarium longi temporis; et a cellarium hic cellarius et hic cellerarius custos cellarii.
Abbreviated transcription (Latin):
certo. tas .i. simuul. nel cum alio certare. decerto
prie enim certus dicitur qui cennt. tem. de qua
certificatmm. licet quandoq ad animam tefer᷑
et comparatur cercior. tissimus onde cexte. cer¬
cius ane. ad uerbium. Et ħ certitudo. diuis. certꝰ

Expanded text:
certo -as, idest simul vel cum alio certare, decertoproprie enim certus dicitur qui cernit rem de qua certificatur, licet quandoque et ad animum referatur; et comparatur certior -simus, unde certe -tius -sime adverbium, et hec certitudo -nis, et
Abbreviated transcription (Latin):
tim quasi cersidrus lucanus tamen uidetur uelle
ꝙ aliud. genis ẜpentis. sit chelidrus quam.
cersidrus. Et ẜ̾m hoc componitur achelon ꝙ est
curnum et idem quia semꝑ curratur et moratur
maqua. unde hic cheridrus dicitur. liginuim nł
lapis . teres. et longus inuolubilis. ad modũ
illiud ẜpentis. quo atee adequatur ride quod
quidam solent proferre has dicciones. cormupte
eit in hiis omnib. chilidrus tamen inuenit
sed in alia significacione .s. quedam sigura.
quadrata. sicut dicitur. in geometria hus suꝑi
droydos. Dicitur ombra equaliter crescens ħ¬

Expanded text:
ur, quasi cersidrus. Lucanus tamen videtur velle quod aliud genus serpentis sit chelidrus quam cersidrus, et secundum hoc componitur a chelon, quod est curvum, et ydor, quia semper curvatur et moratur in aqua, unde et hic chelidrus dicitur lignum vel lapis teres et longus et volubilis ad modum illius serpentis, quo area adequatur. Vide quod quidam solent proferre has dictiones corrupte dest in his omnibus; chilindrus tamen invenitur, sed in alia significatione, scilicet quedam figura quadrata sic dicitur in geometria habens sundroydes dicitur umbra equaliter crescens
Abbreviated transcription (Latin):
qui cereum. portat nel acolitus uelqui. defert ad
uendendum.
dami miguentum. quedam confectio ex melle ħ¬
bis. et cera. qua ꝓalestrice capillos suos in mge¬
bant ut cent labiliores unde romatius. ca. sitm.¬

Expanded text:
qui cereum portat, ut acolitus, vel qui defert ad vendendum. dam unguentum, quedam confectio ex multis herbis qua palestrite capillos suos inungebant ut essent labiliores, unde Iuvenali
Abbreviated transcription (Latin):
Centinia.ne. fe. ge.i.centum. homines re¬
oracins inpoetria. Centure semorum. agitant
expartra fagus fingis. et centuria. dicitur
ducenta ingera magris. sicut ager ducenroꝵ
iugetum. qui amiquitus. a centu. ing̾ib
cen̾tuna nocabatu sed post duplicata est ine¬

Expanded text:
e, centum homines ratius ‘centurie seniorum agitant expertia frugis’; et centuria dicitur ducenta iugera in agris sicut ager ducentorum iugerum, qui antiquitus a centum iugeribus centuria vocabatur, sed postea duplicata est men
Abbreviated transcription (Latin):
dm cinitas. dnmi enim romam olim nilita¬
tent. ixͣ aquilinam auitatem. quesierunt acunt
quod esset. nomen cinitatis. Illi uero expartes.
lingue latine ut pote greci. se a romanis esse salu¬
tatõs credentes. responderunt chere ꝙ est salue.
tunc romam chere nomeu anitatis. esse credentes
subtiaxerunt .h. et addidenuit hnͣs sillabaui.te.
Et dix̾unt. hoc cerete.ceretis. pro nomien auitatis
sed post est romani. antiqui. causa drĩe ad primi¬
finum. cormperunt deriatinm. muitantes. e.
penult̾. in .. et dixenint hic et hec ceretis. et ħ
ente. similiter penult. producta. postea moderm
amplius nomen cormpenunt patrum in ꝯ uor̃a¬
te. gentino. ceretis. nel ceritis. pemltima ꝓducta
Sed cansa drse. ad primitinum. taman .e. quam
in .. pemultuma inuenitur in ieto nomine corrͣ
apud. auctores. cum ergo in primitiuo. iuneuit
I. penult̾. cort̾ niius imprie ponitar. sola poe

Expanded text:
dam civitas: dum Romani olim militarent iuxta Achiliam civitatem, quesiverunt a civibus quod esset nomen civitatis; illi vero expertes lingue latine, utpote Greci, se a Romanis esse salutatos credentes, responderunt: ‘chere’, quod est salve. Tunc Romani chere nomen civitatis esse credentes, subtraxerunt h et addiderunt hanc sillabam te, et dixerunt hoc Cerete -tis pro nomine civitatis,sed postea idem antiqui causa differentie ad primitivum corruperunt derivatum mutantes e penultimam in i, et dixerunt hic et hec ceritis et hoc -te, similiter penultima producta. Postea moderni amplius nomen corruperunt patrium in note, genitivo ceretis vel ceritis penultima producta; sed causa differentie ad primitivum tam e quam i penultima invenitur in isto nomine correpta apud auctores; cum ergo in primitivo invenitur i penultima correpta, nimis improprie ponitur sola poe
Abbreviated transcription (Latin):
antem. hystoriam. yxion. primis. ingrecia
centum milites. arnatos adiuart᷑. Qm
armati. nel qma centum erant quasi aura
cito uolantes. terreun consiunebant.
centenanus. ria. cimi. continens ceritum nel
hñs centum. annos et hic centenarius ꝓ bali.
mimero et ħ centenarum. pro quo dam pon¬
dere. centum librarum. Quod̾ pondus romani
iusntueriuit. pro ꝑfetione centenari mimeri.

Expanded text:
ndum historiam, Yxion primus in Grecia centum equites armatos adunavit, qui armati; vel quia centum erant, et quasi aura cito volantes terram non consumebant. centenarius -a -um continens centum vel habens centum annos, et hic centenarius pro tali numero, et hoc centenarium pro quodam pondere centum librarum, quod pondus Romani instituerunt propter perfectionem centenarii numeri,
Abbreviated transcription (Latin):
fructus eius. ħ cerasum. uel dicitur. cerasus. aceri¬
eitim indecli. quoddam pondus .s. media
pars. oboli. hũs siliquam unani. et seiuis hunc.
latim senoholum rocant ceratinigrece. latine
siliqua coranum. interpretatur
fert cereus. rea renui. quia cereni. est ꝙ to¬
tum. ex cer. constat. ceratum. ꝙ linitum uel
manstatum est cera. onde et cerate dicunitur
tabule inqnib scribitur.

Expanded text:
fructus hoc cerasum, vel dicitur cerasus a CeriTIM indeclinabile, quoddam pondus scilicet media pars oboli habens siliquam unam et semis: hunc Latini semiobolum vocant; ceratim autem grece, latine siliqua cornuum interpretaturfert a cereus -a -um: cereum est quod totum ex cera constat, ceratum quod litum vel incrustatum est cera, unde et cerate dicuntur tabule in quibus scribitur;
Abbreviated transcription (Latin):
epio. cepis. cepi. cepere. ceptum .a. incipere. d̾ma
totis. mensib obfecissem. quam ille quidquam
ceperat. set presens huius uerbi. et que formaut
a presenti. obsoluerunt pretentum. uero et que
formantur a pretento. ad huc retinentiu. et huiꝰ¬

Expanded text:
cepio -is cepi cepere ceptum, idest incipere, unde totis mensibus olfecissem quam ille quicquam ceperet’, sed presens huius verbi et que formantur a presenti obsoluerunt, preteritum et que formantur a preterito adhuc retinentur, et hui
Abbreviated transcription (Latin):
nib hoĩm nel ungilii. ad ꝓpria opera more
centenario. ex multis hinic. iñ compositis.
in unum. sarciebant corpus. ad facultatem
cumscumq anaterie. sed de cuinscumq cuim¬
nb. quicuiq hoc modo. faciunt centones
nit.callide ueteri tentone. iuꝑanar. Quidam
tamendicunt. ꝙ ħͥ cento. dicitur fetor ueniẽs
centricis. Et dicuntu. centuces. meretrices
lupe multinire. diabolares nonane. Et dicit᷑
acͥentum. ꝓp̃ multitudinem. nel. acento inb¬
i.filtus. quia eis. dessicabantur nel quia ster¬
nantur inlupanan. ut locus.reddatim calidior.
culi. nel alterus rei aquo. equaliter distat
h. centron. in dedina. inuenitur et hic.centro¬
tronis. Et dicitur centrum. acenseo. censes.¬
quia ẜm ip̃m sumitur iudicium. ꝑiferie con¬
tiendo. semꝑ alterum. pedem artuli. nel dr̃.¬

Expanded text:
nibus Homeri vel Virgilii ad propria opera, more centonario, ex multis hinc inde compositis in unum sarciunt corpus ad facultatem cuiuscumque materie, sed de cuiuscumque carminibus quicumque modo hoc faciunt, centones vit calidum veteri centone lupanar’; quidam tamen dicunt quod hic cento dicitur fetor veniens ec centrix -cis, et dicuntur centrices meretrices, lupe, multivire, diobolares, nonarie, et dicuntur a centum propter multitudinem, vel a centonibfiltris, quia eis desiccabantur filtra vel quia sternuntur in lupanari ut locus reddatur calidior. culi vel alterius rei, a quo equaliter distat hoc centron indeclinabile invenitur, et hic centron -nis; et dicitur centrum a censeo, quia secundum ipsum sumitur iudicium periferie continendo semper alterum pedem circini; vel d
Abbreviated transcription (Latin):
enseo. censes. censui censum. iudicare iubere
statiiere. suadere. deliberare. nominare extima¬
sis. quarte insignificacione non drñt. nel in
simplicitate. nel in composicione. sed in lictera¬
tura. drũt. Nam censeo facit preterctum. incen¬
sui. et supinum censu. uñ participium cens¬
sci. sum. censo. censis facit censi. censitimi.
penult̾. corr̾̃. unde participium. ceusitus .sa.
tumi. penułt. cort̾ Censio uero facit cenłini.
censitum. pemult̾. prod̾. unde cerisitus.ta. tum.
ꝑticipium penult. prod̾. etgo pro.ꝑio uolinita¬
te. legentis. dicetur. in prosa censitus. recensitꝰ

Expanded text:
ENSEO -es -sui censum, iudicare, iubere, statuere, suadere, deliberare, nominare, estimaitur; in significatione non differunt in simplicitate vel in compositione, sed in litteratura differunt: censeo facit preteritum censui et supinum censum, unde participium census -a -um; censo -sis facit censui -situm, penultima correpta, unde participium censitus -a -um penultima correpta; censio -sis facit censivi, censitum penultima producta, unde censitus -a -um participium penultimam producit; ergo pro voluntate legentis dicetur in prosa cénsitus vel
Abbreviated transcription (Latin):
i. malde bullire. Et rebussio .a. itenui bullio. et¬
senubullio immediate uel non perfecte bullio.
combullio .i. simul cum alio. buslio. et de bussio
i. ualde. bullio. uel bullire. cesio. bullio cum om̃ib
suis. gompositis est uentum. et per genunum¬

Expanded text:
st valde bullire, rebullio, iterum bullio, semibullio, in media parte vel non perfecte bullio, combullio, idest simul cum alio bullio, debullio, idest valde bullio vel bullire cesso; et cum omnibus suis compositis est neutri gen
Abbreviated transcription (Latin):
genuna aliquando eciam dicitur bulla ornamẽ¬
tum equoru et nobilium puorum. Solent enmi
pueri nobiles insignum nobilitatis deferre. quas¬
dam bullas aureas. a collo de pendeus per quasdã
corngiolas. unde tales ꝑneu. dianitur bullati.
imprimitur. unde bullo. bullas a. sigillo. sigillas

Expanded text:
is’. Aliquando etiam dicitur bulla ornamentum equorum et nobilium puerorum; solent enim pueri nobiles in signum nobilitatis deferre quasdam bullas aureas dependentes a collo per quasdam corrigiolas, unde et tales pueri dicuntur bullati, imprimitur, unde bullo -as idest sigillare;
Abbreviated transcription (Latin):
gelium. uel sacuificiũ. offereuduui tunc.
enin accendiuit iuimaria. et deportatur
ab eis  non ad fugendas. a eus teuebran
cni soled tempore. iutuet. Sed. ad signit
ceticie demonstrandum. ut sub . typo lũiũs
corporalis ilła. luiii ostendatur de qua legi¬
tur. erat luy uera. que illuuuat omue̾ni¬
ad acholitum. pertuet. prepamaao. luuima¬
riimi. in saciio ip̃e celemu. portat ipẽ
urceolumm. cui uiuo. et aqua. suggesta.
q i officio suo. agere debeant ad archydia
sub dyaconorum. grece ypodiacones . nocã¬
tin quos nos. subdiaconos dicimus. Qui
omui sic. appellantur. quia subiacet ꝓrecep¬
tis et oft̃ichis leuitarum. oblacioues enilu
in templo. a fidelibus. susciꝑiunt et leuicis
superponendas. altoribus. defenuit hui.
dlaconum. pertinet calicemi. patenam
mibus. aquam. prebeie. his. lex. continen¬
cie. p̾ponitur. quia. altan. appropui quantes
unde illud. nuplere. debent. mum̾idamimi. qui
tertis. uasa. domini. ad hos. pertinet tautũ

Expanded text:
gendum vel sacrificium offerendum. Tunc enim accenduntur luminaria et deportantur ab eis non ad effugandas aeris tenebras, cum sol eo tempore rutilet, sed ad signum leticie demonstrandum, ut scilicet sub typo luminis corporalis illa lux ostendatur, de qua legitur: Erat lux vera, que illuminat omnd acolytum pertinet praeparatio luminarium in sacrario. Ipse cereum portat, ipse urceolum cum vino et aqua suggesta, in officio suo agere debeant, ab archidiasubdiaconorum. Graece hypodiacones vocantur, quos nos subdiacones dicimus, qui ideo sic appellantur, quia subjacent praeceptis et officiis Levitarum. Oblationes enim in templo a fidelibus suscipiunt, et Levitis superponendas altaribus deferunt. Hi dyaconum pertinet calicem et patenam altare manibus aquam prebere. Istis lex continencie imponitur, quoniam altari appropinquantes Unde illud implere debent: Mundamini qui fertis vasa domini! Ad hos eciam pertinet tantum
Abbreviated transcription (Latin):
suo onor .i. latente. nel post. nel subtus. oeut.
Ouor et euis. composita. sunt deponẽna
et profetuntur tam. Emi. tertiam. quami s
quartam. conugacionem. insi infiuitiuo.
qui profertur. tantum. si ẜmi. quaitam.
et falauut. supinum. ii ortum. et in ontum

Expanded text:
enter vel post vel subtus oriri. Orior et eius composita sunt deponentia et proferuntur tam secundum tertiam quam secundum quartam coniugationem, nisi in infinitivo qui profertur tantum secundum quartam, et faciunt supinum in ortum et oritum
Abbreviated transcription (Latin):
uenint. qui ad hunc gradum. pronehic
lrarum scieucia d esiẽ. instiuctis ut sensũ
uerborum. intelligat uimi accentum.
sciat dicancte legat. ne confuse prolacio¬
nis antellectum. auditorib. anferat quia

Expanded text:
em, qui ad hunc gradum provehitur, litterarum scientia debet esse instructus, ut et sensum verborum intelligat, vim accentuum sciat, distincte legat, ne confusione pronuntiationis, intellectum auditoribus auferat. A
Abbreviated transcription (Latin):
et quia aliam huĩt signiacacionem. a suo pri¬
lum est. religionis. unde dicitur recepit euim
gibus. sed oscula. dautur. amicis. Duama
lascns miscentum grata pueltes Item osculum
filiis. ꝑacem auuas basium uroris suanium
scorris. Item osculum. cantatis. basum blan¬
diciei. luanium. nobiptatis. et ab osculum.

Expanded text:
 quia aliam habuit significationem, fecilum est religionis, unde dicitur ‘recepit eum gibus, tamen oscula dantur amicis, suavia lascivis miscentur grata puellis’. Item osculum filiis, pacem amicis, basium uxori, suavium scorto. Item osculum caritatis est, basium blanditiei, suavium vo
Abbreviated transcription (Latin):
scines.scilleo componitur ani. os¬
Oscilliuu. oris et diatar hor. oscillum ali.
quoddam. genus. ludi . s. cunn. funis suspendit
detrahe in quo pueri. et puelle. sedentes. ñi¬
pessintur. hni. et illuc. Et inde dicitim oscilłum.
quia ibi. ora alleanti.i. moneantur. huc. et
illuc. nel quia ora astanc. moneantim. ad
risum. uel quia solent impelli. inora transe¬
i. apenre. ore hyare baraclare. ꝑisius. Osatat
hestenium. dissutis. udiq malis. Et inde.¬

Expanded text:
Item cilleo componitur cum os oris et dicitur hoc oscillum -li, quoddam genus ludi, scilicet cum funis suspenditur de trabe, in quo pueri et puelle sedentes impelluntur huc et illuc; et inde dictum est oscillum quia ibi ora moveantur huc et illuc, vel quia ora astantium moveantur ad risum, vel quia soleant impelli in ora transeos aperire, ore hyare, bataclare: Persius ‘oscitat externum dissutis undique malis’, et ind
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. obsecro dominie. salnm. me fai
obsecro. Nemo. igitur puter ex duobus
salus mundi. sit nec non per hoc quod
mundi. sit terrena. amigens. celestibus
ut omne genus ei flectitim cel estum.
terrestrium. et inferuorum. est autem¬

Expanded text:
dicens: Obsecro, Domine, salvum, fac, obsecro. Nemo ergo putet ex duobus smundi, terrena jungens coelestibus, ut omne genu ei flectatur coelestium, terrestrium et infernorum. Et int
Abbreviated transcription (Latin):
e ileuia. componitur. cum. ortos qd
est rectum. et dicitim orto nenmenus.
na.num .i. recte. i odulatus. unde quedã
modulata .i. recte. ascentuam. ad driam
illorum. que sunt auclinatina.

Expanded text:
Et neuma componitur cum ortos, quod est rectum, et dicitur ortoneumenus -a -um, idest recte modulatus; unde quedam modulata, idest recte accentuata, ad differentiam illorum que sunt inclinativa.
Abbreviated transcription (Latin):
au amno unio pater et mortius. ante ꝙpͣ
inpo intur cum. tulo. cuł
quod dicebant. antiqui. et dicitus opitulor
et hoc. opitula men.amuis. et hec opitulẽ¬
cia. cie. et hic opitulatus. tus .tu. et hec¬

Expanded text:
cui, avo vivo, pater est mortuus antequam componitur cum tulo -is, quod dicebant antiqui, et dicitur opitulor et hoc opitulamen et hec opitulantia et hic opitulatus -tus -tui. Ite
Abbreviated transcription (Latin):
orcas orcadis i quodami. genus. olmaru.
tatem. Et inde quedam. oliue. diciutir orca¬
des. quasi testiculares. quia in modum te¬
ce grece. latine. recipere. nel. orce grece
hec orcestu. orcestie .i. pulpiarm. uel cathe¬
dra nobilium. quia eos separatim. a ppło.
recipiebat. et orcestra. dicebatur locus. separa
apere paratus. nel quia imulta. recipiat.

Expanded text:
orcas -adis, quoddam genus olivarum, tatem, et hinc quedam olive dicte sunt orcades, quasi testiculares, quia in modum tec hec orcestra -e, idest pulpitum vel cathedra nobilium, quia eos separatim a populo recipiebat; et orcestra dicebatur locus separatupere, vel quia multa recipiat;
Abbreviated transcription (Latin):
ordo. exorcistarum. exorciste autem
uocautur. Inuocant enim. super cathecu¬
miinos. et super eos. qui hũt spñ iminum¬
dum nomen doniu. adirantes. per em
ut egrediatur. abͥ eis. ad exorcistam ꝑti¬
uet exor asmos memoriter. retinere. manus
mminundis et malignum. expessere. de cor¬
de suo. que in expellit. de corpore. alieno.
ne medicina. quam alii. facit. sibi non.
prosit. et dicatu. ei medice cura. te ip̃m
hi crm. ordinantur accipuuit de manu
ep̃i. librum. exorasiuorum. et dicitur eis
accipite et hẽte potestatem. imponendi.
manus. suꝑ i erguimnos. uel cathecinu¬
mone uidetur descendisse. qui queuidam.
modum erortirandi. inuenit quo deiuones
ad urati ex obsessis. corporibus pellelant᷑
hinc. ocficio. mancipati. exoraste. uocati
sunt. de quibus. xpũs. inͥ enuangelio

Expanded text:
ordo exorcistarum. Exorcistae autemvocantur. Invocant enim super catechumenos, et super eos qui habent spiritum immundum, nomen Domini, adjurantes per eum ut egrediatur ab eis. Ad exorcistam pertinet exorcismos memoriter retinere, manusqimperat; et malignum expellere de corde suo, quem expellit de corpore alieno; ne meprosit, et dicatur ei: Medice, cura te ipsum, Isti cum ordinantur, accipiunt de manu episcopi librum exorcismorum, et dicitur eis: Accipite et habete potestatem imponendi manus super ener/guminos et kathecumone videtur descemodum exorcizandi invenit, quo daemones adjurati ex obsessis corporibus pellebantur. Huic officio mancipati exorcistae vocati sunt. De quibus Christus in Evangelio
Abbreviated transcription (Latin):
et ꝓprie. siliis quasi orbium. fucere. unde
orbus. ba. bum. prinatus. cetus. Sed orbus
qui filios. amisit. quasi amissis. occuliꝰ sed.
cecus. qm oculos ꝑ didit. sed seꝑe. ponitur
oebus. pno criss. eo dosuparatu onde orbme
same. aduerbium. et hec orbitas. tatis .i.
amissio filiorum. nel eciami. oculorum. Item
orbus. dicitur sine parentibus .ẜm. uguã¬

Expanded text:
et proprie filiis, quasi orbum facere; unde orbus -a -um, privatus, cecus: sed orbus qui filios amisit, quasi amissis oculis, sed cecus qui oculos perdidit, sed sepe orbus ponitur pro cecus; et comparatur; unde orbe -ius -me adverbium, et hec orbitas -tis, idest amissio filiorum vel etiam oculorum. Item orbus dicitur sine parentibus.
Abbreviated transcription (Latin):
iudics mutat menta. ordinum qualitas
accionum. Quis enim. consideratis ipĩs
rerumi ymaginib. uesciat. ꝙ in natura
gemmarim. carbuculus prefertur iacĩc¬
to Ded tamen cetuli. coloris iacuictus
illi. quod ordo. uature. subtrahit species.
decoris. admugit. Et hunc. quam natina¬
lis. ordo pretulerat. coloris. qualitas. fe¬
dat. Sic. igitur in humano genere. ⁊¬
quidem. in meliori ordine. deteriores. fuuit¬
et quidam indeteriori. meliores. quia et
p̾sayam ꝓphetam dicitur. Erbesce. sỹdon
ait mare᷑. Quasi euini per nocem. ad
nerecundiam. sindon adduatim quando

Expanded text:
udicis mutat merita ordinum, qualitas actionum. Quis enim consideratis ipsis rerum imaginibus, nesciat quod in natura gemmarum carbunculus praeferatur hyacintho? Sed tamen caerulilli quod ordo naturae subtrahit species decoris adjungit, et hunc, quem naturalis ordo praetulerat, coloris qualitas foedat. Sic ergo in humano genere quidam in meliori ordine deteriores sunt, quidam in deteriori meliores; quia et ene per prophetam dicitur: Erubesce, Sidon, ait mare . Quasi enim per vocem maris ad verecundiam Sidon adducitur, quando
Abbreviated transcription (Latin):
iam millatenus posauit. possunt. ad mai¬
cie opera. ab iiquitate commutan. Eade̾
itaq cansa est. cur nou uretur. tunc pro
hominibus. eteno igne. condempnatis.
quam nnc. et cansa est ut uon. oreti
mines pro hominibꝰ madelibus imꝑus¬
q defiuictis. qui de eis. utiq quos. etuo.
deputatos. supplicio. iam nouenuit. aute
illum idicis insti. conspectum. oracionis
sue. meritum. cassari. refuguuit. sic quippe¬
eorum mentes per ħ. ꝙ indici. instissimo.
nherent ius. dictuctionis. absorbet ut gĩo
eis. non libebat. quidquid ab illius et̾ue
glorie. subtilitate discordat. ¶Oracio¬

Expanded text:
latenus possunt ad justitiae opera ab iniquitate commutari. Eadem itaque causa est cur non oretur tunc pro hominibus aeterno igne damnatis, quae nunc etiam causa est ut non oretur mines pro hominibus infidelibus impiisque defunctis, qui de eis utique quos aeterno deputatos supplicio jam noverunt ante illum judicis justi conspectum orationis suae meritum cassari refugiunt. eorum mentes, per hoc quod justissimo Judici inhaerent, jus districtionis absorbet, ut omnino eis non libeat, quidquid ab illius aeternae regulae subtilitate discordat. C
Abbreviated transcription (Latin):
pidimi. opis. componitur. cum .do. das.
o dictu hoc opidum. oꝑidi. opidum. dr̾
quelibet. cinitas. preter romam. et oꝑidum
Opes aiel. ope. danda. uel. ab. opibus ibi re¬
ponendis. quia nuuẽtum ait contra ho¬

Expanded text:
is. Item componitur cum do, das, et dicitur hoc opidum -di: opidum dicitur quelibet civitas preter Romam, et opidum opes ab ope danda, vel ab opibus ibi reponendis quia munitum sit contra ho
Abbreviated transcription (Latin):
eccastic. pp. septiformana graciam sancti.
spiritus. Cuius qui non sunt ꝑticipes ad
gradus. eccasticos. in digne. acedunt. Illi
uero in quori mentibus diffusa est sopti¬
fornus. gracia spu̾s sancti .cum. ad eccasti¬
cos. ordines accedunt. in iꝑa spũalis. gradꝰ¬
credinitur. Cales eniui. ad misterum
spñale. eligendi. sunt. clenci. qui digne
possuit. donunica sacramenta. tractare.
cos hr̃e inuustros qui possut. digne.
opus. dei ercere quam multos anutiles

Expanded text:
er septiformem gratiam sancti Spiritus, cujus qui non sunt participes ad gradus ecclesiasticos indigne accedunt. Illi vero in quorum mentibus diffusa est septiformis gratia Spiritus sancti, cum ad ecclesiasticos ordines accedunt, in ipsa spiritualis gradclerum. Tales autem ad ministerium spirituale eligendi sunt clerici, qui digne possint dominica sacramenta tractare. cos habere ministros qui possint digne opus Dei exercere, quam multo
Abbreviated transcription (Latin):
quod. quod est plenu. et dicitim opulentus
ta. tum. et hic. et hec. opuleus. opulentis.
ieodem sensu .i. dmes uel opibus. abindãs
et plenus et utimniq. comparatin. cior
samus conde opulenter nel. opulente. cus.
ssime. aduerbium. et hec opulenaa. cie
dicatm hoc. opus. operis. unde hoc. opusar¬
pertmnens nel qui sact. opus et hic. oꝑarius
pro eodem. et oposus. sa. sum .i. ntilis . nel. opi¬
opõ ip̃a rei. actio est uide in om ¶ uͥ¬

Expanded text:
tur opulentus -a -um et hic et hec et hoc opulens -tis in eodem sensu, dives, opibus abundans et plenus; et utrumque comparatur -or -mus; unde opulente vel opulenter -ius -me adverbium, et hec opulentia -era hoc opus -ris, unde hoc opuscupertinens vel qui facit opus, et hic operarius pro eodem, et operosus -a -um, idest utilis vel operioperatio ipsa rei actio est; unde hec
Abbreviated transcription (Latin):
uenitatis. Inteslectus est rei. cumiscumłd in¬
insibilis. cta et manifesta uotiaa oꝑinio
est quasi pro nero habere. aliquid. quod al
esse uesias. igitur ut dixi. fides. ambigni
uon habet. ant si ht̃ fides non est. sed opmnio
isti. Nil autem malimns scire. quam que
fide iam samus. iul suꝑerit. ad beatitudinẽ
cum que iam. cta sunt. uobis. et iida uide

Expanded text:
eritatis. Intellectus est rei cujuscunque invisibilis certa et manifesta notitia. Opinio est quasi pro vero habere aliquid, quod falsum esse nescias. Ergo, ut dixi, fides ambiguum non habet; aut si habet, fides non est, sed opinio. isti. Nil autem malumus scire, quam quae fide jam scimus. Nil supererit ad beatitudinem, cum quae jam certa sunt nobis fide
Abbreviated transcription (Latin):
neus ait.Lustiarii idem et iauto¬
res. siunt qui inueten testanento elcĩ
sunt ad custodiam templi. ut non ingre¬
malos respnunt. unde et eis.cum. ordinã
uendentes et ementes de templo eiecit.
ꝓpẽ enim se hostiarun. agnans. dicit. ego
Secmdus est gradus. lectorim lectores
a legendo sicut. psaliuiste. a ꝑsalmis. ca¬
nendis. nocati sunt. Illi eniuł predicant
ꝓpłis. quid sequantur.. Ist cauiu̾it ut exci¬
tent᷑ ad conpnctionem. aminos andienaũ
licet quidam. doctores ita inẜ̾anter enun¬
ciones. que compellant. Idem. et promuncia¬
tores nocantur. quod porro amiciant
quia tam exit. dara. eoꝵ uox. ut et longi
positorum. ante̾s ad impleant. ad icõrem
anteni pertinet lecciores pronuinçiare.
ꝓpħas et scõnes. unde et eiꝰ udente. ꝑpło

Expanded text:
eis. Ostiarii idem et ianitores, qui in Veteri Testamento electi sunt ad custodiam templi, ut non ingreos respuunt. Unde et eis, cum ordinantvendentes et ementes ejecit de templo. Ipse enim se ostiarium significans diSecundus est gradus lectorum. Lectores a legendo, sicut psalmistae a psalmis canendis, vocati sunt. Illi enim praedicant populis quid sequantur; isti cantant, et excitant ad compunctionem animos audientium, licet quidam lectores ita misertionem compellant. Iidem etiam pronuntiatores vocantur, qui porro ante nuntiant, quia tam erit clara eorum vox, ut etiam longe positorum aures adimpleat. Ad lectorem autem pertinet lectiones pronuntiare, as et lectiones. Unde et ei, vidente populo,
Abbreviated transcription (Latin):
deracione. intellectus. aõm u̾titur ades.
auctoritati opmio sola insumlitudine se
tuetut. hũt. illa duo c̾tam uentatem. sed
sides clausam. inuolutam intelligencia
undam et maiifestam. Cetiũ opĩmo. dͥt¬
pocius quam. apprehendit. omnio. au hus
canenda est confusio ne antem inctum
opimonis. sides figat. aut quod firuum.
cionem. temeraria est fides si habet. he¬
sitacionem. infina est: Item intellectus
si signat fidei tentet ipere reputatur
effr̃actor. q maiestatis multi suam opimio¬
accioit profecto. quia hic. falli. et falłere¬
potest ille non prtest. ant si potuit falli.
intellectus non auit sed opinio uerus nempe

Expanded text:
rum intellectus rationi innititur, fides auctoritati, opinio sola veri similitudine se tuetur. Habent illa duo certam veritatem: sed fides clausam et involutam, intelligentia nudam et manifestam: caeterum opinio potius, quam apprehendit. 6. Omnino in his cavenda confusio, ne aut incertum opinionis fides figat, aut quod firmum fertionem, temeraria est: fides, si habet haesitationem, infirma est: item intellectus, si signata fidei tentet irrumpere, reputatur effractor, scrutator majestatis. Multi suam opinioaccidit? Profecto quia haec falli potest, ille non potest: aut si falli potuit, intellectus non fuit, sed opini
Abbreviated transcription (Latin):
nero telami. et quia cum. quis. orditur
telam tunc. eam. incipit. Iõ ordi. point᷑
btim sicut. qui orditur. telam pon̾it alum.
oditus ami uero. ad loqucione. uel. incepcio¬
nem orsus.unde hici orditus. tus. tui. et¬
telam. nel. locucs. nel principium. loqucio¬

Expanded text:
nere telam; et quia qui orditur telam tunc eam incipit, ideo ordiri ponitur  post verbum sicut qui orditur telam ponit filum porditus, cum ad locutionem vel inceptionem, orsus. Unde hic orditus -tus ettelam vel locutio
Abbreviated transcription (Latin):
opate opacius. ssime aduerbiu. et hec.
obscurare. condeusare. et est actimum. c
suis. compositis
palia sunt opis dee festa. que et fana
dĩcitur quia faiet. fugibus. et fana esiam

Expanded text:
opace -ius -sime adverbium, et hec obscurare, condensare, et est activum cum suis compositispalia sunt Opis dee festa, que et Fauna dicitur quia favet frugibus et Fatua etiam
Abbreviated transcription (Latin):
de onuisto. sas. ualde ouustare uel omis
aufferre. Et est actinum. ciii. sius. compo¬
sitis. Iten ab ouus. ouerosus. sa. sum.
io ras. exonero. tas a. ualde ouerare. uel
onus aufeire Et est actuum. an om̃ib¬

Expanded text:
deonusto -as, valde onustare vel onus auferre, et est activum cum omnibus suis compositis. Item ab onus onerosus -a -um, ro -as, exonero -as, idest valde onerare vel onus auferre; et est activum
Abbreviated transcription (Latin):
ami opos. quod est mcisio uel caima
uel corter et dicitur. hoc exps opobalsa¬
mum. mi.i. corter balsann. nel liquor
manans. de concissione. corticis per
cauernas corter enim illius. ligui per¬
cussus uͥgn̾s. ferreis per caneruas exm
odoris. guttam distiliat¬
tas. et dicitur. oporteo. oportes .tiͥ. tere¬
s. oportet. Et inde oportimius .na. muimi.i.
counenens. utilis. nectessarus. Et com¬
paratur bnde oportune. muis . ssime aduer¬
bium. et hec oportanitas. oportiutatis.¬

Expanded text:
a vel cortex et dicitur opobalsamum, idest cortex balsami vel liquor manans de incisione corticis per cavernas; cortex enim illius ligni percussus ferreis ungulis per cavernas eximii odoris guttam distilla-as et dicitur oporteo -es -ui, idem, scilicet oportet. Et inde oportunus -a -um, conveniens, utilis, necessarius; et comparatur; unde oportune -ius -me adverbium, et hec oportunitas -tis
Abbreviated transcription (Latin):
rris.¶ Item oracionum. alia ꝑstã. alia
imperteła. oraao perfecta est illa que
perfectum. sensum. geuerat in aniuio au¬
ditoris. ut homo. curut. Iiuperfecta est
illa. que imperfectum. sensum generat.
in animo auditoris. ut homo albus. uel¬

Expanded text:
alia perfecta, alia imperfecta; perfecta est illa quae perfectum sensum generat in animum auditoris, ut 'homo currit', imperfecta est illa quae imperfectum sensum generat in animo auditoris, ut 'homo albus'. Or
Abbreviated transcription (Latin):
nou habet. cantatem. que pectinet ad ui¬
tatem. spiritus. et uuiculum. pacis. quo eccã
conuectitur in aliquo sasmate. constitutus.
ue rp̃m neget. patitur tubulaciones. fa¬
mam persequaoilem. uel flamas. nel.
dicere possimius auelius . ei. fuisse ut ip̃m¬
xpñi negando. nichil. eorum. pateretur
que passus est confitendo. sed extimandum
est fortasse. tollerabilius .ei. futimum. an¬
pateretur. unde ilłud. ꝙ aĩt. apostolus. ad
tollerabilius supplicum. subeundum. ut

Expanded text:
non habens caritatem, que pertinet ad unitatem spiritus et vinculum pacis, quo ecclesia connectitur, in aliquo sciscmate constitutus, ne Cristum neget, patitur tribulaciones, famem, persecuciones vel flammas vel dicere poterimus melius ei fuisse, ut Christum negando nihil eorum pateretur, quae passus est confitendo, sed existimandum est fortasse tolerabilius ei futurum iuuitaret, ut illud, quod ait apostolus: si tremi iudicii supplicium subeundum. Et
Abbreviated transcription (Latin):
s. ĩmidiosus uł. suspiciosus. et accipitur tam
mactina quam. in passiua sigiacacionem
diatut euĩ ⁊ ciotipus. de cunis. forma uidetin
cibi. uł alii. et habetur suspicõ. et zelotipus
qui de forma. alt̾ius niuidet .ei. uł alii. et ẽ
Inspiciosus. oude ille homo. dicitur zeloti¬
pus. qui suspicionem. h de urore. sua .s. auiꝰ¬

Expanded text:
 invidiosus vel suspiciosus, et accipitur tam in activa quam in passiva significatione: dicitur ergo zelotipus de cuius forma invidetur sibi vel alii et habetur suspicio, et zelotipus qui de forma alterius invidet ei vel alii et est suspiciosus, unde ille homo dicitur zelotipus qui suspicionem habet de sua u