comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ut it̃tiꝰ det̾cia q̃ creatur iñ creat. constitucio-¬
nis sue mat̾iem suscipiat e s pͥusquã adeno¬
dandam hanc nature partẽ tͣnseamꝰ: nosse
uelim qua racione ear naturam q̃ aboĩũ
naturarũ uniu̾sitate ꝑ excellenciã sui att
ĩ finitatẽ remouetur ueluti pͥmã partẽ ipsiꝰ
uniu̾sitatis pon̾e noliusti. Unu̾sitas siquidẽ
formaꝵ suaꝵ partiũq min̾iis impletur ac
ꝑ hoc ĩ infinitũ ũ ꝓgredititr. Suis enĩ finibꝰ
sursũ u̾sus atq deorsum t̃minatur: abintel¬
lectuali si quid̃ creatura q̃ ĩ angłis ẽ ꝯstitita.
ut altiꝰ ascendamꝰ apͥmordialib causis supͣ
quas ueraracio nil suꝑiꝰ p̾ter solum dñi reꝑit

Expanded text:
t tertius de tertia, quae creatur et non creat, constitutionis suae materiam suscipiat? Sed priusquam ad enodandam hanc naturae partem transeamus, nosse velim, qua ratione eam naturam, quae ab omnium naturarum universitate infinitatem removetur, veluti primam partem ipsius universitatis ponere voluisti. Universitas siquidem formarum suarum partiumque numeris impletur, ac per hoc in infinitum non progreditur; suis enim finibus sursum versus atque deorsum terminatur. Ab intellectuali siquidem creatura, quae in angelis est constituta, et ut altius ascendamus, a primordialibus causis, supra quas vera ratio n
Abbreviated transcription (Latin):
ones dum diligenti m̃tis contuitu inuestigat
recipiat: en odari enĩ aliter idnpossibile est.pͣ¬
sertim cum necessariũ ⁊ in euitabile fieret
dum depͥncipiis rerũ disputabamus hoc ẽ. de
primordialib causis deuno etiam om̃iũ pͥn¬
cipio deo uidelicet qͥ solus ẽ. sola ac pͥma causar

Expanded text:
ontuitu investigatur, recipiat. Enodari enim aliter impossibile est, praesertim cum necessarium atque inevitabile fieret, dum de principiis rerum disputabamus, hoc est, de primordialibus causis, de uno etiam omnium principio, Deo videlicet, qui solus est sola ac prima ca
Abbreviated transcription (Latin):
alia rursus suporior ut de subiecto p̃dicetur ut animal
homini : dequo animal p̾dicatur : Et hocconstat qđ hui¬
modi diffinitio : quae dicit quocies alterum dealtero
p̃dicatur ut desubiecto : si qđsit quod deeo qđ p̃di¬
catur in eo qđ quissit : dicipossiz: Hoc ipsum deeo
qđ prius subiectum erat possit p̃dicari Sed fortassͤ
quis dica : minime uerũ eẽ qđ dictum ÷: Nam cũ
homo desubiecto p̃dicetur. socrates enim homoꝵ
dehomine uero speties : homo enim species : Socrates
species eẽ non dr̃ Et rursũ cum animal de homine
p̃ dicotur: ornimali uero gñus Animal enim
Homo enim gñs none. sedtantum species Iħ is dicandũ
ꝓ minus aduerterint : illam. oẽ diffinitionen desubiec to
ꝑdicationis: quaineo quod quidse. umnumq t  dbion

Expanded text:
alia rursus superior, ut de subiecto praedicetur, ut animal, alia rursus superior, ut de subiecto praedicetur, ut animal, iectus est homini, de quo animal praedicatur. Ergo constat huiusmodi diffinitio quae dicit, quoties alterum de altero praedicatur ut de subiecto, si quid sit quod de eo quod praedicatur in eo quod quid sit dici possit, hoc idem ipsum de eo quod prius subiectum erat possit praedicari. Sed fortasse quisquam dicat minime verum esse quod dictum est, nam cum homo de Socrate praedicetur, Socrates enim homo est, de homine vero species, homo enim species est, Socrates species esse non dicitur. Et rursus cum animal de homine praedicetur, de animali vero genus, animal enim homo enim genus non est, sed tantum species. His dicendum est quod minus adverterint illam esse diffinitionem de subiecto praedicationis, quae
Abbreviated transcription (Latin):
& definitione ponuntur: Ergo quotienscumq hũ modi fue¬
rit predicatio : ut alterum de altero indesubiesto p̃dicetim
I ut deeiꝰ substantiadicatur : ut animalde homing Panc
ꝓprictatem euenire necessex. utsi deeo qđ p̃dicatur
quipiam. ut de subiecto in eiꝰ substantia p̃dicetur neces
subiecto: ut homo p̃dicatur quidẽ desocrate : in eo qđ
quid sit: Int̃ rogantib enĩ quidsit socrates : hominẽ respon¬
demus : At uero de ipso homine in eo quod qđ sit ani¬
maldr̃: Insubstantia enĩ hominis animal p̃dicatur:
Atq itafit : ut animal quidẽ de homine : homo uero de
socrate : in eo qđ ꝗd sit ut desubiecto: p̃dicentur: Ergo
qm̃ istax consequentia : & animaldeso orate in eo qđ
ꝗd sit predicabitur: Potest enim dici interrogantib
quid x socratos : animal: Ergo manifestum ÷ qd si qua
res dealia ut desubiecto p̃ dicetur: ut homo de soorato
de eadem uero requae predicatur dehomine scilic&:

Expanded text:
 diffinitione ponuntur; ergo quotiescunque huiusmodi fuerit praedicatio, ut alterum de altero ut de subiecto praedicetur, id est ut de eius substantia dicatur, ut animal de homine, hanc proprietatem evenire necesse est, ut si de eo quod praedicatur, quidpiam ut de subiecto, id est eius substantia, praedicetur, necessubiecto, ut homo praedicatur quidem de Socrate in eo quod quid sit. Interrogantibus enim quid sit Socrates, hominem respondemus. At vero de ipso homine in eo quod quid sit animal dicitur, in substantia enim hominis animal praedicatur, atque ita fit ut animal quidem de homine, homo vero de Socrate in eo quod quid sit, ut de subiecto praedicentur. Ergo quoniam ista consequentia, et animal de Socrate in eo quod quid sit praedicabitur. Potest enim dici interrogantibus quid est Socrates, animal. Ergo manifestum est quod si qua res de alia ut de subiecto praedicetur, ut homo de Socrate, de eadem vero re quae praedicatur, de homine, scilicet
Abbreviated transcription (Latin):
q: quidsit : p̃dicari non potest: Ergo ista p̃dica¬
tio: scđom accidegis dr̃  desubiecio uero
p̃dicare q : quociens altera resi dealtera in ip¬
sa substantia p̃dicatursi t animal : de homine
Nã qm̃ & animal substantia c  gonus ÷¬
hominis id circo in eo ꝗd ꝗd sit tidebomine
p̃dicat᷑ Quare: illa sola desub eisit p̃diuari
dicunt᷑: quatũt mneuiulib rorsustantia
assignautrit ꝗd ẽ speciẽ quidẽ
quã genꝰ assignando familiarius
de monstrabit : & mani festius
fas et hominẽ assignando quã a¬

Expanded text:
quod quid sit praedicari non potest, ergo ista praedicaquod quid sit praedicari non potest, ergo ista praedicatio secundum accidens dicitur. De subiecto vero praedicare est, quoties altera res de altera in ipsa substantia praedicatur, ut animal de homine; nam quoniam animal et substantia est, et genus hominis, idcirco in eo quod quid sit de homine praedicatur. Quare illa sola de subiecto praedicari dicuntur quaecunque in cuiuslibet rei substantiaASSIGNAVERIT QUID EST, SPECIEM QUIDEM QUAM GENUS ASSIGNANDO FAMILIARIUS DEMONSTRABIT, ET MANIFESTIUS FACIET HOMINEM ASSIGNANDO QUAM A
Abbreviated transcription (Latin):
quando alterum de altero predicatur ut desub¬
iecto. quaetumq deeo qđ predicatur dicuntur
om̃ia & iam de subiecto dñr ut homo de homine
p̃dicatur animaluero de homine: Ergo & de
iectosunt ÷ deaccidentib: loqueretur : definitionẽ
constitutȩ in subiectorei. & p̃ter subiectãi nullo
modo ꝑmanentis in mediatractatione disposuit:
dicens : Illud ẽẽ in subiecto quod neq pars. eẽ
alicuius necsine subiecto posset. ullo modo ꝑ¬
manere: Patefacto igitr quidsit. eẽ. in sub¬
iecto: Nunc quidsit p̃dicari de subiecto declarat:
Duob enim modis: p̃dicationes fiunt. Uno scđm
accidens altero de subiecto: De homine namq
p̃dicatur album: dr̃ienĩ alb homo R ursus de
eodem homine p̃dicaturi animal: Dr̃ enim homo
animal eA illo prior predicatio : qua homo
alb : scđm accidens ÷ Nãq accidens : qđ e
album: Lesubiecto homine p̃dicamus : sed non
ineo qđ ꝗd sit: Nam cum album sit accidens.
homo substantia: accidens de substantia in eo

Expanded text:
Quando alterum de altero praedicatur ut de subiecto, quaecumque de eo quod praedicatur dicuntur, omnia etiam de subiecto dicuntur, ut homo de quodam homine , ANIMAL VERO DE HOMINE, ERGO ET DEiecto sunt, id est de accidentibus loqueretur, diffinitionem constitutae in subiecto rei, et praeter subiectum nullo modo permanentis, in media tractatione disposuit, dicens illud esse quod neque pars esset alicuius, nec sine subiecto posset ullo modo permanere. Patefacto igitur quid sit esse in subiecto, nunc quid sit praedicari de subiecto declarat. Duobus enim modis praedicationes fiunt, uno secundum accidens, alio de subiecto: de homine namque praedicatur album, dicitur enim homo albus, rursus de eodem homine praedicatur animal, dicitur enim homo animal. Sed illa prior pm accidens est, namque accidens, quod est album, de subiecto homine praedicatur, sed non in eo quod quid sit, nam cum album sit accidens, homo substantia, accidens de substantia in eo
Abbreviated transcription (Latin):
exdem erunt &iã subiecti  NCum multis modis gñs
dicatur : solum qđ nunc tractari conuenit assumamus:
Dr enĩgñs qđ deplurib: specie differentib : ineo qđ ꝗd sit
predicutur : ut animal p̃dicatur de homine & decquo
ardecane & de boue & ÷ deceteris: Quae omĩa specit
ase ipsa discreta sunt SSpecies uero ÷ quae doplurib nũmo
difforentib meo quod quid sit p̃dicatur ut homo p̃dicat᷑
decatone socrate. platone uirgilio. Cicerone & de
singulis hominib : quispecie ipła non differunt: Sed
tantum oe numero distat᷑  differentia uero ÷ quae sub
code gñe  posita speciesꝓpria qualitate disterminat:
Namcuequs & homo quantumo adgñs unum sint : ut̃q

Expanded text:
EAEDEM ET SVBIECTI. Cum multis modis genus dicatur, solum quod nunc tractari convenit assumamus. Dicitur enim genus quod de pluribus specie differentibus in eo quod quid sit praedicatur, ut animal praedicatur de homine, et de equo, et de cane, et de bove, et de caeteris, quae omnia specie ipsa a se discreta sunt. Species vero est quod de pluribus numero differentibus in eo quod quid sit praedicatur, ut homo praedicatur de Catone, Socrate, Platone, Virgilio, Cicerone, et de singulis hominibus, qui specie ipsa non differunt, sed tantum a se numero distant. Differentia vero est quae sub eodem genere positas species propria qualitate disterminat, nam cum equus et homo quantum ad genus unum sint uterque
Abbreviated transcription (Latin):
tionabilitare disirema. sidita deplurib specie disferentil
ineo qđ quale sit p̃dicotur : Namq hat ipsadisfferentia
qes an auonabilites. demuiltis specie difforentib p̃ dicatu
qut deuigno naiequo uł pisce : quat omĩa a se ounspecita
ipsa dissennon& aqia inabiditatis qualitate. tom̃ coniunctas
Sel non in omib: differenta de plurib specie differentib
preduonꝰ in qinib oniꝰ quaedã quae non nisidcuna speoie p̃dicant᷑
ł uero species sẽꝑ deplurib: numero differentib p̃dicatur :
Mundienim specios deunosolo mundo dr̃ : & phenicis species
de unatum specie. ł phenice: Sedideirco ita deffinita :.
qđ frequantius differentia deplurib specie differentib
p̾dicatur÷ quã Tuna : eodẽ modo & species frequentius
pnucnitur Sepsurandni ucoderoc difforentib predicari quã
de una tantum re ac singulari:

Expanded text:
cie differentibus in eo quod quale sit praedicatur. Namque haec ipsa differentia quae est irrationabilitas de multis specie differentibus praedicatur, ut de cygno, et equo, et pisce, quae omnia a se cum specie ipsa dissentiant, irrationabilitatis tamen qualitate coniuncta sunt. Sed non in omnibus differentia de pluribus specie differentibus praedicatur. Sunt enim quaedam quae non nisi de una specie praedicantur, At vero nec species semper de pluribus numero differentibus praedicatur; mundi enim species de uno solo mundo dicitur, et phoenicis species de una tantum phoenice, sed idcirco ita diffinita est, quod frequentius differentia de pluribus specie differentibus praedicatur quam de uno. Eodemque modo et species frequentius invenitur de pluribus numero differentibus praedicari, quam de una tantum re ac singulari.
Abbreviated transcription (Latin):
inquit quȩ simplicit̃ dicunt᷑ similia st̃ simplicib intellecti¬
b quisine ulla cõpositioneł diuisione. animi puro capiun¬
tur intuitu : Cũ enĩ homoł albũ ipsaquidẽ siplicia sint. et
significent aliquid nihil tam̃ neq uerũ neq falsũ de signañ.
Omẽ enĩ si plex nom̃ ł uerbũ aueritate & falsitate secludit᷑
Atqideo qm̃ ut dictũ ÷ quȩcũq sunt in uocib significant ani¬
mȩ passiones si plicesuoces & sine conpositione. ł diuisione :
similes sunt his intellectib: quossine compositione & duusio¬
ne simplex intellegentia concipit In his enĩ atq in hu¬
iꝰ modi nulla neq ueritas neq falsitas iuenit᷑. Nisi enĩ
aliquid addat᷑ ut id qđ si plex intelligis. ł ꝑse constituas
eẽ ł ei aliqͥd scđm eẽ. conuingaf in his & ueritas & falsitas non
erit : Cũ enĩ siplicit̃ dico homo si non aliqͥd addidero ut
uerbũ .ẽ & fiat huius modi cõpositio. homo ẽ ł huiꝰ modi

Expanded text:
nquit, quae simplicia dicuntur, similia sunt simplicibus intellectibus, qui sine ulla compositione vel divisione, animi puro capiuntur intuitu. Cum enim homo vel album, ipsa quidem simplicia sint, et significent aliquid, nihil tamen neque verum neque falsum designant. Omne enim simplex nomen vel verbum a veritate et falsitate secluditur. Atque ideo quoniam ut dictum est quaecunque sunt in vocibus, significant animae passiones, simplices voces, et sine compositione vel divisione, similes sunt his intellectibus quos sine compositione et divisione simplex intelligentia concipit. In his enim atque in hujusmodi nulla neque veritas, neque falsitas invenitur; nisi enim aliquid addatur, ut id quod simplex intelligis, vel per se constituas esse, vel ei aliquid secundum esse conjungas, in his veritas et falsitas non erit. Cum enim simpliciter dico homo, si non aliquid addidero, ut verbum Est, et fiat hujusmodi compositio: Homo est, vel hujusmodi
Abbreviated transcription (Latin):
tui copulam. & ut fieri ꝓpositͥo possit incogitatione.
Tuncfit idẽ in uoce Et est nunc affirmatio ut ho¬
mocurrit: Hominẽ quippe cursũq composui. Atq
conuixi & inde affirmationata est. ueritatẽ conti¬
nens ł mendatiũ : Nunc uero negatiosihuic aduer¬
biũ negatiuũ coniunx ero. & sub stantiã ab accidente
diuisero atq: ds unxero ut ẽ homo non currit.

Expanded text:
tui copulamus, ut fieri propositio possit in cogitatione, tui copulamus, ut fieri propositio possit in cogitatione, tunc fit idem in voce. Et est nunc affirmatio, ut: Homo currit. Hominem quippe cursumque composuit atque conjunxit, et inde affirmatio nata est veritatem continens vel mendacium. Nunc vero negatio, si huic adverbium negativum non junxero, et substantiam ab accidente divisero atque disjunxero, ut est: Homo
Abbreviated transcription (Latin):
Nomina igitur
ipsa et uerba
consimilia sunt
sine compositione
ł diuisione intel¬
lectui. ut homo ł
album quando¬
ñ additur aliqͥc
iunctione huꝰ modi intellectꝰ fit : in quoł falsitas possit. ẽẽ
ł ueritas : Ergo quẽ ad modũ in intellectust̃ quȩdã aliquo¬
tiens simplicia uͦ falsoq carentia aliquotiens aut̃ cũ iã
necesse ÷ aut ueritatẽ in eẽ intellectui. aut falsitatẽ:
sic est etiã inuoce Nã sisimpli:cẽ intelleetũ & uero
falsoq carentẽ ꝓferat ipsa quoq aueritate & falsita¬
terelinquit᷑ : Qđ sihuius modi ꝓferat intellectũ . quim
se uerũ falsũq contineat: ip̃sa quoq uerifalsiq reti¬
n& significationẽ. Docure aut̃ ꝑ hoc qđ ait. C irca
conpo sionẽ enĩ & diuisionẽ ẽ. ueritas falsitasqi:
Inqdua ꝓlatione uocis ꝑnuntiationes possumũs
inuenire : Quotiens enĩ substantiã cũ accidenti
conungimꝰ atq conponimꝰ. ł intellectũ intellec¬

Expanded text:
Nomina igitur ipsa et verba consimilia sunt, sine compositione vel divisione intellectui, ut homo, vel album, quando non additur aliquid, unctione hujusmodi intellectus fit, in quo vel falsitas possit esse vel veritas. Ergo quemadmodum in intellectu sunt quaedam aliquoties simplicia vero falsoque carentia, aliquoties autem cum jam necesse est aut veritatem inesse intellectui aut falsitatem, sic est etiam in voce. Nam si simplicem intellectum vero falsoque carentem vox praeferat, ipsa quoque vox a veritate et falsitate relinquitur. Quod si hujusmodi proferat intellectum, qui in se verum falsumve contineat, ipsa quoque veri falsique retinet significationem. Docuit autem per hoc quod ait: Circa compositionem enim et divisionem est veritas falsitasque, in qua prolatione vocis enuntiationes possumus invenire. Quoties enim substantiam cum accidente conjungimus atque componimus, vel intellectum intellec
Abbreviated transcription (Latin):
sad se inuicem positionem suis partibus constant. ut linea
quȩdam partes habent adse inuicem positionem.: Sin¬
gule iͥrun iacent alicubi ⁊ possis cognoscere & desrg¬
snare ubi singulȩ insuꝑficiameeant. ⁊ ad quã ca era

Expanded text:
s ad se invicem positionem suis partibus constant; ut linea quidem partes habent ad se invicem positionem singulae enim iacent alicubi, et possis cognoscere et designare ubi singulae in superficie iaceant et ad quam cetera
Abbreviated transcription (Latin):
qua drupes adbi pedẽ corporał differentia : sedrationał ad inrationedẽ in cor¬
eodẽ mͦ. Mlã si incorporalib ꝗd accidit incorporale eẽ manifestũ est. utin
anim oaccidens : sientia in corporł scilic&. In corponib uͦ quȩ accident
corporalia eẽ manifestũ ÷ ut siqͥs dicat accdens me hab̾e. capillũ crispũ Sic
gͥ genꝰ neutrũ ꝑscipsũ e. s utrasq res exseipso efft̾cere pot : spe ties. diffe¬
rentiaꝓpͥ a c accidentiã ut acceptac trari es spoies fuerint: Pinde ł

Expanded text:
quadrupes' ad bipedem, corporalis differentia est, sed 'rationalis' ad inrationalem, incoreodem modo. Nam si incorporalibus quidem accidit incorporale esse, manifestum est ut in animo accidens est scientia, incorporalis scilicet. Corporalibus vero quae accidunt, corporalia esse manifestum est: ut si quis dicat accidens me habere capillum crispum. Sic igitur genus neutrum per seipsum est, sed utrasque res ex seipso efficere potest, species, differentias, propria et accidentia, ut accepta in contrarias species fuerint, proinde
Abbreviated transcription (Latin):
nis quidem significa
Non sicut
instrumentũ: se¬
quem admodũ dic¬
tũ est scđm pla¬
citum¬
ł nunciatiua¬
uero
Non omnis
in qua uerũ ł fal

Expanded text:
nis quidem significativa non sicut instrumentum, sequemadmodum dictum est secundum placitum; enuntiativaero non omnis, sed in qua verum vel fal
Abbreviated transcription (Latin):
imus Sed hoc modo Et eni hominis sinõ. aut ÷. aut erit. aut
fuerit. & cetera. Sub intelligendũ relinquente philosõpho
qđ deratione diceret id e definitione. quã grecilogon di¬
cunt: Sed cu supra de oratione tractasset quȩ apud illos
eodẽ modo logos uocatur dũ dehominis ratione .id. ẽ de¬
usus adlogon de quo suꝑius tractabat retulit. ut non n¬
eratione in telli geremus sed pocius rationẽ : dequare

Expanded text:
imus, sed hoc modo: Etenim hominis si non aut est, aut erit, aut imus, sed hoc modo: Etenim hominis si non aut est, aut erit, aut fuit, et caetera. Subintelligendum relinquente philosopho, quod de ratione diceret, id est de diffinitione quam Graeci λόγον dicunt. Sed cum supra de oratione tractasset, quae apud illos similiter λόγος vocatur, dum de hominis ratione, id est deusus, ad λόγον de quo superius tractabat, retulit, ut non orationem intelligeremus, sed potius rationem. De qua re
Abbreviated transcription (Latin):
tañdos ł ad mouendos affectus. ceterȩ orationis species adsumũ¬
tur: Nosuero philosophi quib ueritatis. & falsitatis discretio cu
rȩ .ẽ. deilla sola oratione tractemus inqua utrũ lib& horũ pos¬
sit agnosci: Inenuntiatione uero aut ueritas. in .ẽ. aut falsitas:
Quocirea nos quoq deenuntiatione tractemus : Est aut̃ una
Si homo ẽ ammal. e homo. ẽ enĩ. & animal. ẽ duȩ sunt: Sed
addita conuinctione. quȩ. ẽ stuna redditur Earũ autẽ quȩ
unȩ coniunctione sunt: pͥma ẽ ad firmatio. scđa negatio:
hoc enitollit negatio qđ ad firmatio ante constituit: Et hoc
negatio diuidit: qđ illa coniunxit: Enuntiatiuarũ igitur
orationũ earũ quȩ sunt ꝑse unȩ: pͥma. ẽ ad firmatio. de inde
negatio: Aliȩ uõ sunt: nõꝑse unȩ: Sedcũ pluressint natura¬
ua :A ristotiles ingreco textus nohab& ita: ut nossupra posu¬

Expanded text:
ttendos vel ad movendos affectus caeterae orationis species assumunttendos vel ad movendos affectus caeterae orationis species assumuntur. Nos vero philosophi, quibus veritatis falsitatisque discretio est curae, de illa sola oratione tractamus in qua utrumlibet horum possit agnosci. In enuntiatione vero aut veritas inest aut falsitas, quocirca nos quoque de enuntiatione tractemus. Est autem una si homo est, animal est. Homo est enim et animal est, duae sunt, sed addita conjunctione quae est si, una redditur. Earum autem quae unae per se sunt prima est affirmatio, secunda negatio. Hoc enim tollit negatio quod affirmatio ante constituit, et hoc negatio dividit quod illa conjunxit. Enuntiativarum igitur orationum earum quae sunt per se unae, prima est affirmatio, deinde negatio. Aliae va. Aristotelis in Graeco textus non habet ita ut nos supra posu
Abbreviated transcription (Latin):
scđm placitũ. cuius partes aliquid extra significent¶ Enũ¬
multȩ sunt species: Est enĩ oratio prima: optatiua. ut
utinã tibi istã mentẽ dii inmortales duint : iͦ. uoca¬
tiua. ut heus. tu: Tercia imꝑatiua. ut capeda hoc dor¬
cio quarta dep̾catiua. ut iuppit̾ altipotens p̃cib sĩ flec¬
teris ullis : .V.Enuntiatiua. ut dies ẽ: dies nõ. e gedinhac
specie sola orationis ueritas falsitasq in ÷: in illis uõcȩteris
minime : Volens autẽ aristotiles ostendere multas. eẽ o¬
rationes & nõ om̃em orationẽ. eẽ enuntiatiua. hoc ad di¬
dit depc̃atio oratio quidẽ ẽ sed neq uera neq falsa/ et¬
eni depcatio in orationis specieb pomitur sed nullã ue
ritatis inea natura falsitatisq eognosciturset cȩtere quidẽ us¬
q speculationis depeatiua in quit. & optatiua & uocatiua &
imꝑatiuã poetis atq oratorib relinquamus: Illisenĩ ł adimi¬

Expanded text:
secundum placitum, cujus partes aliquid extra signficant. Enunsecundum placitum, cujus partes aliquid extra signficant. Enunmultae sunt species: est enim oratio prima optativa, ut. Utinam tibi istam mentem dii immortales dent! Secunda, vocativa, ut Heus tu. Tertia, imperativa, ut Cape, da hoc, Portio. Quarta, deprecativa, ut, Jupiter omnipotens: precibus si flecteris ullis. Quinta, enuntiativa, ut dies est, dies non est. Sed in hac sola specie orationis veritas et falsitas inest, in illis vero caeteris minime. Volens autem Aristoteles ostendere multas esse orationes, et non omnem orationem esse enuntiativam, hoc addidit: Deprecatio oratio quidem est, sed neque vera neque falsa. Etenim deprecatio in orationis speciebus ponitur, sed nulla in ea veritatis natura falsitatisque cognoscitur. Caeterae igitut speculationis. Deprecativam, inquit, et optativam, et vocativam, et imperativam, poetis atque oratoribus relinquamus. Illis enim vel ad immi
Abbreviated transcription (Latin):
& hocł ine ꝓbare contendit. qđ quedã supplex & quodã modo
instrumentũ sit̃ inuicẽ sensa ꝓtendi : Hlaturaliũ uero suppel¬
lectiles sunt naturales ut oculi instrumenta quidẽ sunt
uidendi: Quiuisus: resnaturalis. ẽ: quare oculos quoq na¬
turales eẽ neccesse .e: Ita &iã oratiorerũ naturaliũ supplex
ẽ. atq instrumentũ idẽ sententiarũ : quare ipsa quoq ẽ natu¬
Qđ enim dicit non. eẽ instrumentũ: nõdicit non ꝑ hoe
in strumentũ sensa ꝓferri: sed tantũ rẽ. eẽ orationẽ se¬
cundũ positionẽ ꝑ quã ꝓprias sententias demonstremꝰ:
Cuus enĩ rei partes ad placitũ sunt: ipsa quoq ẽ ad placi
tũ: Sed orationis partes nomen. & uerbũ. ẽ hec autẽ st̃
ad placitũ nonnatura : Oratio igitur ipsa scđm placitũ
positionẽ ꝙ ẽ. sed non ẽ naturaliter constituta: Est aut̃ in¬
tegra diffinitio orationis hȩc Oratio ẽ uox significatiua

Expanded text:
 hoc hinc probare contendit, quod quaedam supellex et quodammodo instrumentum sint invicem sensa prodendi, naturalium vero supellectiles sunt naturales, ut oculi instrumenta quidem sunt videndi, qui visus res naturalis est, quare oculos quoque naturales esse necesse est; ita etiam oratio rerum naturalium supellex est atque instrumentum, id est, sententiarum, quare ipsa quoque est natuQuod enim dicit, non sicut instrumentum, non dicit non per hoc instrumentum sensa proferri, sed tantum rem esse orationem secundum positionem, per quas proprias sententias demonstremus. Cujus enim rei partes ad placitum sunt, ipsa quoque ad placitum est. Sed orationis partes nomen et verbum sunt, haec autem sunt ad placitum, non natura. Oratio igitur ipsa secundum placitum positionemque est, sed non est naturaliter constituta. Est autem integra definitio orationis: haec: Oratio est vox significativa
Abbreviated transcription (Latin):
quentiũ ratione ptractat: Insuꝑiorib eni deseriptiomibb
sc sequentiũ ad firmationẽ in posibilẽ sequebatur possibi¬
lis ncgatio: Rursus negationẽ in possibilissequebatur ipos¬
sibilis ad firmatio s̃t decontingenti eodem modo ad firma¬
tione naq in possibilis dicente in possibile eẽ sequebatur nega¬
tio posibilis dicensnõ possibile. ee: Rursus cũ in possibile mẽ¬

Expanded text:
In superioribus enim descriptionibus sese sequentium, affirmationem possibilis sequebatur impossibilis negatio. Rursus negationem possibilis sequebatur impossibilis affirmatio, et de contingenti eodem modo, affirmationem namque impossibilis dicentem impossibile esse, sequebatur negatio possibilis dicens, non possibile est esse. Rursus cum impossibile
Abbreviated transcription (Latin):
Sed qđ nẽ in possibilẽ ñ eẽ: nĩdeircoiã illud n ẽẽ necesse
ẽ: hodie enim pluuiã ñ. eẽ: nẽ in poss̃bile: Potest enĩ
ñ eẽ. sed ñ idcireo exnecessitate hodie ñpluit Quare qđ ñ
ẽ in possibile nẽẽ ñ ẽ necessariũ ñ. eẽ: Et seđs quidem
ordo se se sic haba . Nunc adt̾ciũ transeamꝰ: Quodñ possi¬
bile ẽ eẽ: hoc fieri n potest: qđ aut fieri ñ potest ut ali

Expanded text:
d non est impossibile non esse, non idcirco illud jam non esse necesse est; hodie enim pluviam non esse non est impossibile. Potest enim esse, sed non idcirco ex necessitate hodie non pluet; quare quod non est impossibile non esse, non est necessarium non esse, et secundus quidem ordo sese sic habet. Nunc autem ad tertium transeamus: quod non possibile est esse, hoc fieri non potest, quod autem fieri
Abbreviated transcription (Latin):
necesse e n eẽ: Sed qdđ necesse. eñ eẽ hoc fieri ñpotest
Qđ autẽ fieri non potest in possibile ẽ. ut fat: Qđdigitur ne¬
cesse ẽ nee in possibile ẽ eẽ Qu artus&iã ordo hoc modo
e Qđ ñ possibile ẽ. nõ eẽ fierinõpotest ut nõsit Qdfi¬
eri nõpotest ut nõsit: nõ contingit ñ eẽ: ut qm non

Expanded text:
 sed quod necesse est non esse, hoc fieri non potest, quod autem fieri non potest, impossibile est ut fiat, quod igitur necesse est, non esse impossibile est esse. Quartus etiam ordo hoc modo est: quod non possibile est non esse, fieri non potest ut non sit; quod fieri non potest ut non sit, non conting
Abbreviated transcription (Latin):
accidens reiuerȩ ꝑemptoria. ẽ Quare falsior ẽ. ea quȩ dicit. ñ
eẽ bonũ qdđ bonũ ẽ. quã ea quȩ dic. eẽ malũ. id qđ ÷ bonũ falsus:¬
÷ autẽ magis circa singula quihab& contrariopinionẽ contra:¬
riũ enĩ ÷ eorũ quȩ plurimũ circa. idẽ differ Iuerebat᷑ utrũ
adfirmatio contrarii. annegatio ꝓpositȩ rei eius dẽ ꝓpo¬
sitȩ rei adfirmationi magis possit. eẽ contraria: Sed hoc nunc
dic̃ quȩ falsa sunt magisea sunt magis contraria: Contraria
enĩ sunt quȩcũq circa eandẽ rẽ plurimũ differ̃ ut circa colo¬
rẽ albũ. & nigrũ : Ergo quȩ maxime falsa sunt. & maxime
uera : ea plurimũ a sedistat: Maxime autẽ uera. ÷ scđmse con¬
sistentis rei enuntiatio: Maxime aut̃ falsa ÷ scđm se consistẽ¬
tis ueritittis ꝑemptoria: Hecesse. ÷ aut̃ int̾ad firmationẽ
contrarii & negationẽ ꝓpositȩ rei. unã magis eẽ contrariã:

Expanded text:
accidens rei verae peremptoria est. Quare falsior est ea quae dicit non esse bonum quod bonum est, quam ea quae dicit esse malum id quod est bonum. Falsus autem est maxime circa singula qui habet contrariam opinionem. Contraria enim sunt eorum quae plurimum circa idem differunt. ccidens rei verae peremptoria est. Quare falsior est ea quae dicit non affirmatio contrarii, an negatio propositae rei, eidem propositae rei affirmationi magis possit esse contraria. Sed nunc hoc dicit quod quae falsa sunt magis, ea sunt magis contraria. Contraria enim sunt quaecunque circa eamdem rem plurimum differunt, ut circa colorem album et nigrum; ergo quae maxime falsa sunt et maxime vera, ea plurimum a se distant. Maxime autem vera est secundum se consistentis rei enuntiatio. Maxime autem falsa secundum se consistentis veritatis peremptoria. Necesse est autem inter affirmationem contrarii et negationem propositae rei unam magis esse contrariam.
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ qđ bonũ ẽ quisquis oppinatur scđm ipsius boninatu¬
rã hab& oppinionẽ atq idõ scđm se oppiniones huius¬
modi nominantur Quare erit hȩc quoq scđm se falsa:
bonũ : scđm accidens : ñ malũ. & hoc debono uerũ ẽ dicere qm̃
nõ ÷ malũ. sed accident̃ : Nono enĩ accidit : nõ. cẽ malũ: Illa
uero quȩ putat malũ. eẽ qđ bonũ ÷ aufert ñ malũ ab eo qđ
bonũ : & in terimitre scđm accidens uerã : Uera nãq : oppi¬
nio quȩ dic̃ñ. eẽ malũ qđ bonũ ÷ sed scđm accidens: Quare scđm

Expanded text:
e quod bonum est, quisquis opinatur secundum ipsius boni naturam habet opinionem, atque ideo secundum se opiniones hujusmodi nominantur; quare erit haec quoque secundum se falsa, no verum est dicere, quoniam non est malum, sed accidentaliter. Bono enim accidit non esse malum, illa vero quae putat malum esse quod bonum est, aufert non malum ab eo quod bonum est, et interimit rem secundum accidens veram, vera namque est opinio quae dicit non esse malum quod bonum est, sed secundum accidens; q
Abbreviated transcription (Latin):
tam om̃a. Sexta qͦ tiens ipsas partes corporis habere
narramur ut pedes manus caput autre liqua quaest̃
in cam pagene membroꝵ Septimus uero locus ÷
quotiens far ł uinum uas habere aliqđ dicitur

Expanded text:
ta omnia. Sexta quoties ipsas partes corporis habere narramur, ut manus, pedes, caput, aut reliqua quae sunt in compage membrorum. Septimus uero locus est quoties far uel uinum uas aliquod habere dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
nent. in loco obscurus. locus intempore calidus m̃sis¬
aut fĩi gidus in iacere pronus aut supinus iacet

Expanded text:
nera'; in loco 'obscurus locus'; in tempore 'calidus maut 'frigidus'; in iacere 'pronus aut supinus iacet
Abbreviated transcription (Latin):
defribus ddisputacione debemus acrue¬
epueptis quiloquit & origine tnnt̃
trahit &psidia orationis implorat : sũꝑ¬
fluam igitur questionẽ mou& quidicit

Expanded text:
de tribus disputationem debemus acerceptis qui loquitur, et originem rerum trahit et praesidia orationis implorat. Superfluam igitur quaestionem mouet qui dicit
Abbreviated transcription (Latin):
uoce. id ẽ nomen aut uerbũ simpliciter ꝓferentẽ: nõ
ẽ dicere enuntiare: Non enĩ possumus dicere. qđ ali¬
quid enuntiet isqui simplex nomen aut simplex ꝓ¬
tulit uerbũ. siue alio interrogante. ł nõ in terro gante
sed ipso sponte ꝓferente Iharũ autẽ usq ab aliquo. & us¬
declarat : Ep̃t enĩ simplex oratio : quȩ duob: terminis cons¬
tat. Termini autẽ sunt nomina & uerba: quȩ insum¬
plici ꝓpositione p̃dicamus. ut in eo qđ ẽ focrates dispu¬
tat Soerates & disputat: termini sunt. Et qui minor
terminus in enuntiatione ꝓpomtur. ut socrates subieo¬
tusdicitur. & ponitur prios: Qua uero muor. p̃dicatus¬

Expanded text:
voce, id est nomen aut verbum simpliciter proferentem, non voce, id est nomen aut verbum simpliciter proferentem, non est dicere enuntiare. Non enim possumus dicere quod aliquid enuntiet is qui simplex nomen aut simplex protulit verbum, sive alio interrogante, sive non interrogante, sed ipso sponte proferente. Harum autem, haec quidem sdeclarat. Est enim simplex oratio quae duobus terminis constat. Termini autem sunt nomina et verba, quae in simplici propositione praedicamus, ut in eo quod est, Socrates disputat, Socrates et disputat termini sunt, et qui minor terminus in enuntiatione proponitur, ut Socrates, subjectus dicitur, et ponitur prior; qui vero major, praedicatu
Abbreviated transcription (Latin):
sam : subnectit : Ideirco enĩ uerba & nomina dietiones so¬
lũ sunt: qm̃ncũ dicta fuerint simplicia siue aliquo ꝑfe¬
rente ł sponte dicente. siue ad alterius in terrogationem
aliquo respondentȩ: neq uerũ ex his neq falsum ualet iR¬
tellegi Siquis enĩ ꝑse dicat socrates. ł rursus ꝑse so¬
lum simplexq ambulat: neq uerũ efficit nec : falsum:
Sinuero alio interrogante socrates ne ambulat. ille
respondeat. ambulat: Si huic ipsi uerbo ꝑse quisquã
uelit aduertȩre. qđ dixit ambulat : enuntiatio nulla
est: Qđ si cũ suꝑiore interrogatione coniungat: tune
ex interrogationis & responsionis coniunetione enun¬
tiatio nascitur Solũ autẽ nomen ł uerbũ. neq dicẽ¬
te aliquo & sponte ꝓferente. nec respondente: potest
quisqua dicere qm̃i enuntiatio facta ẽ : Et sensus qui¬
dem huius modi ẽ : Ordo aut̃ uerborũ talis ÷: bomen
ergo & uerbũ dictio sit sola. qm̃sic aliquid signifieantẽ

Expanded text:
sam subnectit. Idcirco enim verba et nomina dictiones solum sunt, quoniam cum dicta fuerint simplicia, sive aliquo proferente, id est sponte dicente, sive ad alterius interrogationem aliquo respondente, neque verum ex his neque falsum valet intelligi. Si quis enim per se dicat: Socrates, vel rursus per se solum simplexque, ambulat, neque verum efficit, neque falsum. Si vero alio interrogante, Socratesne ambulat? ille respondeat, Ambulat, si huic ipsi verbo per se quisquam velit advertere quod dixit ambulat, enuntiatio nulla est, quod et cum superiore interrogatione conjungat, tunc ex interrogationis et responsionis conjunctione nascitur enuntiatio. Solum autem nomen vel verbum neque dicente aliquo, et sponte proferente, nec respondente, potest quisquam dicere, quoniam enuntiatio facta est. Et sensus quidem hujusmodi est. Ordo autem verborum talis est. Nomen ergo et verbum dictio sit sola, quoniam sic aliquid significantem
Abbreviated transcription (Latin):
ait Hȩc autẽ ex his coniuncta id ẽ ex simplicib ora¬
tionib enuntiatiuis: uelut oratio iã composita. quip¬
pe quarũ totũ corpus ex his iungitur quassimplices

Expanded text:
ait. Haec autem ex his conjuncta, id est ex simplicibus oraait. Haec autem ex his conjuncta, id est ex simplicibus orationibus enuntiativis, velut oratio quaedam jam composita, quippe cujus totum corpus ex his jungitur, quas simplices
Abbreviated transcription (Latin):
& locatur posterior ut disputat: Quȩcũq compositio e uno sub¬
iecto & ecuno p̃dicato facta ẽilla simplex enuntiatio nuncu¬
prtur: atq hoc ẽ qđ ait Harũ aut̃ iđ ẽ enuntiatiuarũ sim¬
plas e enuriatio. ut aliquid dealiquo Ut unũ pdicatũ
qđ e aliqud dẽuno subiecto qđ ẽ de aliquo pdĩcetur hoc
autẽ ꝑtinet ad affirmatione : ut aliquid de aliquo p̃¬
dices : Adnegationẽ uero : ut unũ aliquid ab uno aliquo
p̃dic ando disiungas : Vt in eo qđ ẽ socrates non disputat.
disputare unũ terminũ. a socrate Alio termino pͣdican¬
do disiuxi : Aliȩ uõsunt orationes enuntiatiuȩ. quȩ com¬
positȩ nominantur quȩ ex simplicib orationib compo¬
nuntur ut ẽ si dies ẽ lux. ẽ : dies ẽ. & lux .e. duȩ sunt
simplices enuntiatiuȩ orationes. id circo qđ binis termi¬
nis constant: Exduab̾ autẽ simplicib orationib tota
hȩc oratio ẽ quȩdicit: Sidies ẽ lux. ẽ hoc. ẽ enĩ quod

Expanded text:
 locatur posterior, ut disputat. Quaecunque propositio ex uno subjecto et uno praedicato facta est, illa simplex enuntiatio nuncupatur, atque hoc est quod ait. Harum autem, id est enuntiativarum, simplex est enuntiatio, ut aliquid de aliquo, ut unum praedicatum quod est aliquid de uno subjecto quod est de aliquo praedicetur. Hoc autem pertinet ad affirmationem, ut aliquid de aliquo praedices. Ad negationem vero, ut unum aliquid ab uno aliquo praedicando disjungas, ut in eo quod est, Socrates non disputat, disputare unum terminum, a non Socrate alio termino, praedicando disjunxi. Aliae vero sunt orationes enuntiativae, quae compositae nominantur, quae ex simplicibus orationibus componuntur, ut est, si dies est, lux est; dies est et lux est, duae sunt simplices enuntiativae orationes, idcirco quod binis terminis constant, ex duabus autem simplicibus orationibus tota haec oratio est, quae dicit, si dies est, lux est; hoc est enim quod
Abbreviated transcription (Latin):
mutare peritum exiꝑito exhindocto
doctum exmansu&o ferũ exfero mansi¬
cum igitur in hisque sunt alia sensibus

Expanded text:
mutare, peritum ex imperito, doctum, ex mansueto ferum, ex feroci mansugitur, in iis quae sunt, alia sensibus
Abbreviated transcription (Latin):
ñ pot : laboret Eq enĩ utiosue łingeneralissimis generaquerere ł subs
alt̃nis generib agenerib: diffinitionẽ ducere suꝑsedere. Differentiȩ i ꝓe
ł si magis genera sunt ł si subalt̃na. maxmã retinent ut ilitatẽ. Et qm̃ad
diffinitiones q̃ ꝑtinent quȩdã dictast̃. pauca &iã de his ipsus rationabiliuꝰ
subtiliusq colligemꝰ. Sit genꝰ animal. sit sp&ies homo. sit differentia rationale.
ł mortale sit ꝓpͥũ risibile. Accidensuꝰ qm̃ ad diffinitiones in cõmodũẽ p̃t̃s¬
mittamꝰ: Qius qͥs̃ gͦ spetiẽ diffinit tta genere ab aliis eã generib sepanit.

Expanded text:
uel in generalissimis genera quaerere uel alternis generibus a generibus definitionem ducere supersedere. Differentiae uero et propria, uel si magis genera sunt uel si subalterna, maximam retinent utilitatem. Et quoniam ad definitiones quae pertinent quaedam dicta sunt, pauca etiam de his ipsis rationabilius suuel mortale, sit proprium risibile: accidens uero quoniam ad definitiones incommodum est, praetermittamus. Quisquis ergo speciem definit, ita genere ab aliis eam generibus separat,
Abbreviated transcription (Latin):
agenera ñ reqͥrunt᷑ inqͥb qđ ipsa generalissima sint generageꝰ inueniri
ñ possit. Porro autẽ in his quoꝵ genꝰ ÷ aliq dinisi a genere diffinitiodueat᷑
finis eiꝰ diffinitionis uitiosa c̃clusione colligit᷑: accidensuͦ ad diffinitiones
nihil ꝓ desse ñ dubiũ ÷ Diffinitio enĩ substantiã in formare de siderat. accides
uͦ substantiã ñ designat. accidens enĩ in diffinctione nibiil ꝓdest. Ettaq necessaria
generis sp&ie cognitio ut genera lissima ñ sinit: quȩ qͥstdisfiniturꝰ ÷ ut age

Expanded text:
et genera non requiruntur in quibus, quod ipsa generalissima sint genera, genus inueniri non queat. Porro autem in his quorum genus est aliquid, nisi a genere definitio ducatur, finis eius definitionis uitiosa conclusione colligitur. Accidens uero ad definitiones nihil prodesse non dubium est. Definitio enim substantiam informare desiderat, accidens uero substantiam non designat. Accidens igitur in definitione nihil prodest. Est itaque necessaria generis specieique cognitio, ut si generalissi
Abbreviated transcription (Latin):
sp&ies differentias & ppͥa ñ posse tractaru d qm̃ st̃ quedã generaq̃ genꝰhaberi
ñ posst̃ ut ÷ substantiał adiag̃ aristotelis in p̃dicam̃tis c̃stituit. dicatqs ad
hȩc hoꝵ cognitionẽ nihil cim̃ino ꝓdesse qđ ñ sit ĩlis a genere trahenaꝗ diffi¬
nitio inqb genꝰ inuenir i ñ possit. Qđ n qͣ resgenus ñ haber& s p&ies ñ ed hoc
itaposito : aa genera lissimoꝵ generũ diffinitionẽ. nihil genera & spoiesiili¬
tatis haberexidicula miherculeatq: ab suraꝵ ꝓp̃ntioe. Et̃ scientiãenĩ
generũ sp&ierũq magis genera illa generalissima cognoscore qͥpotis ÷
cũ hȩt solagenerũ sp&ierũq cognitiosi amissa sit : nihil de generib sp&ieb q
noscat᷑. in illis gͥin qͥb: genꝰ aliuo suꝑius inueniri ñ pot ÷ nullꝰũꝗ t̃minꝰ diffi

Expanded text:
sunt quaedam genera quae genus habere non possunt, ut est substantia uel alia quae Aristoteles in praedicamentis constituit, dicat quis ad haec horum cognitionem nihil omnino prodesse, quod non sit in his a genere trahenda definitio in quibus genus inueniri non possit, quod, si qua res genus non haberet, species non esset; hoc ita posito ad generalissimorum generum definitionem nihil genera et species utilitatis habere. Ridicula mehercule atque absurda propositio! Praeter scientiam enim generum specierumque magis genera illa generalissima cognoscere qui potis est, cum, haec sola generum specierumque cognitio si amissa sit, nihil de generibus speciebusque noscatur? In illis igitur in quibus genus aliud superius inueniri non potest, nullus umquam termi
Abbreviated transcription (Latin):
gidum uidentur sibi opposicionis societate coniunc¬
ta sed eadidum non frigidi calidum sed frigido op¬
positum. dicimus etiustum non iniusti iustum. sed
iniusto contrarium nominamus. Aris totel& quidẽ

Expanded text:
gidum uidentur sibi oppositionis societate coniuncta; sed calidum non frigidi calidum sed frigido oppositum dicimus; et iustum non iniusti iustum sed iniusto contrarium nominamus. Cap. 109. Aristotel
Abbreviated transcription (Latin):
minib solis. enuntiatio nõfit Ex nomine aut̃ & uerbo
fit. ut ehomouiuit: fit quoq ex solis uerbis. ut ẽ. ambu¬
lare: moueri .ẽ fit &iã ex casũ uerbi : ut socrates fuit.
ł dieserit: Erit eni & fuit: uerbi casus sunt: quocirea enũ¬
tiatiua grationẽ simplicẽ sola maxime uerba consti¬
tuunt: Corũq ponit exempld̃. in quo cũ plura sint no¬
mina. nisi ad dito tamen uerbo inenuntiationis ꝓpͥ¬
etatẽ & significantiã nõuenit. ut. ẽ diffinitio homi¬
aut .ẽ. aut nõ .ẽ. aut aliquid huius modi addatur enũ¬
tutio eẽ nõ poterit : Nam siquis dicat animal rationa¬
le mortale nulla in eo ad huc ueritas. aut falsitas
in telligitur Siuõ addatu ẽ. ut sit. animal rati¬
onale mortale .ẽ. enuntiatio sine ulla dubitatione
ꝑficitur: Solũ igitur uerbũ enuntiatiuã simplicem

Expanded text:
minibus solis enuntiatio non fit, ex nomine autem et verbo fit, ut est, homo vivit. Fit quoque ex solis verbis ut est, ambulare moveri est. Fit etiam ex casu verbi, ut, Socrates fuit, vel etiam, dies erit. Erit enim et fuit verbi casus sunt. Quocirca enuntiativam orationem simplicem sola maxime verba constituunt. Eorumque ponit exemplum, in quo cum plura sint nomina, nisi addito tamen verbo in enuntiationis proprietatem et significantiam non venit, ut est definitio homi est, aut aliquid hujusmodi addatur, enuntiatio esse non poterit. Nam si quis dicat, Animal rationale mortale, nulla in eo adhuc falsitas aut veritas intelligitur. Si vero addatur est, ut sit, Animal rationale mortale est, enuntiatio sine ulla dubitatione perficitur. Solum igitur verbum enuntiativam simplicem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ꝙ taliũ quantitatẽ significat. Magnũ uͦ ł parũũ non significat quaniuatẽ.
sed magis ad aliꝗd. qm̃ ad aliꝗd spectat᷑ magnũ &. paruã. Quare manifestũ ẽ.¬
qm̃hae ad aliꝗd s̃ I& uẽ ad modũ diffinite quantitates c̃trarusn tenent᷑ ipse
superiũ cãꝓbauit. dicesbicubito ł suꝑficiei nihilẽ c̃trariũ: In desinite
uͦut ẽ magnũ ł paruũ. ł multa ł paucadant iginẽ ẽtrarictatis. Sedillud
Sd forte conuenientior
assignatio erit sisic
quodãmͦ assignaur
Aut quo quomͦ alit̃
dictum sit: nomen
enim non ÷ positum
conuertitur autem :¬
si conuenient̃ assign&:

Expanded text:
DQUE TALIUM QUANTITATEM SIGNIFICAT, MAGNUM VERO VEL PARVUM NON SIGNIFICAT QUANTITATEM SED MAGIS AD ALIQUID, QUONIAM AD ALIUD SPECTAT MAGNUM ET PARVUM; QUARE MANIFESTUM Equod haec ad aliquid sunt. Quemadmodum diffinitae quantitates contrariis non tenentur, ipse superius comprobavit dicens bicubito vel superficiei nihil esse contrarium, indefinitae vero, ut est magnum et parvum, multa et pauca, dant imaginem contrarietatis. Sed illud d forte convenientior assignatio erit si sic quodammodo assignetur, AVT quoquo modo aliter dictum sit nomen enim non est positum; convertitur autem si convenienter assign
Abbreviated transcription (Latin):
qͦq manifestum ẽ : in nuõ ñ ẽe c̃traria: duo enĩtrib ł tresquat᷑ nario
nes quas grecra& eceuuocant : Que cnĩ pars ad caput nrũm ẽ łancsur¬
m̃ Merminius qq ait  sursũ &. deorsũ ñ eẽ. locased quandã quodã mͦ
positionẽ loci : Est enĩres sursũ atq deorsũ: Non ẽ aut̃ idẽ eẽ aliꝗd loci
qd locũ: loci enĩẽ. positio in loco : Locuͦ ipse posito nonẽ  dedsiquis
tit᷑ & t̾ra media ẽ. Inspherauõ nihil ẽiultimũ nisiqͥd idẽ t̃minme¬
dietatis optinuit. Qc̃ ꝗd in extremocaeli c̃uexitatis ẽ. illudsur sũ eẽ.
c̃traria Sur sum incelo : deor sũint̃ra idcir co quoda se longe disiunctas
unde postosq contrarix hocmꝰs̃ definita contrarias qũq a se longissimȩ¬

Expanded text:
quoque manifestum est in numero non esse contraria, duo enim tribus, vel tres quaternario nes, quas Graeci σχέσεις vocant: quae enim pars ad caput nostrum est, hanc surmus. Herminius quoque ait sursum et deorsum non esse loca, sed quamdam quodammodo positionem loci. Est enim res sursum atque deorsum, non est autem idem esse aliquid loci, quod locum, loci enim est positio in loco, locus vero ipse positio non est. Sed si quis titur, et terra media est, in sphaera vero nihil est ultimum, nisi quod eiusdem terminum medietatis obtinuit, quidquid in extremo coeli convexitatis est, illud sursum esse rsumque contraria, sursum in coelo, deorsum in terra, idcirco quod a se longe disiuncta unde post quoque contraria hoc modo sunt diffinita. Contraria sunt
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ dic̃ ñ ÷ homo alb: eiꝰ ad firmationis negationẽ eẽ
quȩ dic̃ ÷ alb: homo Vtrȩq enĩ uerũ int̃se falsũ que di¬
siita ut nunc sunt positȩ aliꝗdo inueritate c̃cordant:
hoc ideđ euenit quia in diffinitȩ s: Nonqͥa uerbis fi¬
unt : nominib: que transpositis. Quare euenit ut unius ad¬
firmationis duplex sit negatio. Qđ aut̃ diximꝰ inferio¬
re discroptione magis liquebit ¶ At uero unũ deplu¬

Expanded text:
gatio nem esse quae dicit est albus homo, utraeque enim verum inter se falsumque dique sint verae: quod si ita ut nunc sunt positae aliquando in veritate concordant, hoc idcirco evenit quia indefinitae sunt, non quia verbis fiunt nominibusque transpositis: quare evenit ut unius affirmationis duplex sit negatio. Quod autem diximus inferiori descriptione magis liquebit. Contrad
Abbreviated transcription (Latin):
albus ho¬
mo: negatio est non ẽ
alb: homo: Eius uͦ
quae est. est homo al¬
bus. siñ eidem est. quȩ
etia ei quaeest. est
alb: homo eritł ea¬
negatio quae est. ñ
est non homo alb¬

Expanded text:
albus homo' negatio est 'non est albus homo'; eius vero quae est 'est homo albus', si non eadem est quae etiam ei quae est 'est albus homo', erit negatio vel ea quae est 'non est non homo alb
Abbreviated transcription (Latin):
Sed alta qͥdẽ
est negatio ei qua eẽ .:¬
ist ñ homo alb alia
uero eius. quae est¬
est albus homo.
Quarȩ erunt dua
unius :
posito nomine ł uer¬
bos eadẽ fit ad fir¬
matio ł negatio:
manifestũ est:
Atuero unũ de
plurib: ł plura de
uno adfirmare⁊
ne gare. si non est
unũ explurib: ñ eat
firmatio una neq:
negatio. Dico aut
unũ: non: siunũ nom̃
sit positũ. nonfit aut̃¬
unũ exillis. ut ho¬
mo ei fortasse eta¬
nimal &bipes et ma¬
suetum.

Expanded text:
Sed altera quidem est negatio eius quae est 'est non homo albus', alia vero eius quae estest albus homo', quare erunt duae unius. posito nomine vel verbo eadem fit adfirmatio vel negatio manifestum est. At vero unum de pluribus vel plura de uno adfirmare vel negare, si non est unum ex pluribus, non est adfirmatio una neque negatio. Dico autem "unum" non, si unum nomen sit positum, non sit autunum ex illis, ut homo est fortasse et animal et bipes et mansuetum,
Abbreviated transcription (Latin):
fici ei lineae ł solidi corporis suꝑsicres Nullaq res
suis t̾minis constat quoeirca punctum lineae non
erit pars: seel communis t̾minus parcium: suꝑ ficiei
linea ł suꝑ ficies solidi corporis: nonerunt partes
sed parcium t̃min conmunes. Constat igitur &
lineam & super siciem. & solidi corporis crassitu¬
dinem: eẽ cõtinuam quantitatem: his alia rursus
unt talium : & tempus. ⁊ loc p̃ sens enim cõminus
ra: Rursus locus cõtinuorum ÷ Tempus qq̃ & locũ

Expanded text:
ficiei lineae uel solidi corporis superficies nullaque res suis terminis constat. Quocirca punctum lineae non erit pars sed communis terminus partium... etc. et superficies solidi corporis non erunt partes, sed partium termini communes. Constat igitur, et lineam et superficiem, et solidi corporis crassitudinem esse continuam quantitatem. His alia rursus  talium et tempus et locus; praesens enim communis ra. Rursus locus continuorum est; locum
Abbreviated transcription (Latin):
non ꝑtinet &tempus et uestiri uel armari ab
usia separata sunt alia sunt communia id ÷
et intra &extra usian ad aliquid & facere
& pati ad aliquit ut maius minus utraque enĩ

Expanded text:
net, et tempus et uestiri uel armari ab usia separate sunt. Cap. 54. Alia sunt communia, id est et intra et extra usian: ad aliquid, et facere et pati; ad aliquid, ut maius et minus utraque eni
Abbreviated transcription (Latin):
eneglert . genꝰ enĩ cũ unũ sit plurimnarũ spetierũ ꝓgenitiuũ ÷ Nãq sub unogenẽ plures speties
Genꝰ aut̃ plurimas colligitres sic̃ ipsũ aplurimis cierũspetieb. diuidit᷑ Nãq hõ carcus &e quius

Expanded text:
neglexit. Genus enim cum unum sit, plurimarum specierum progenitivum est. Namque sub uno genere plures species iGenus autem plurimas colligit res, sicut ipsum a plurimis iterum speciebus dividitur. Namque homo, corvus et equus