comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
S ulta &. iam fidib seisanimata loq unt ur
p sidunnq meũ tequies. ocerta labor¬
D landus more sapor. fraglans odor irriguuꝰ sos̃.
C astus amor. pul era species sincera uoluptas
Sigens surda negat sͥ tot p̃conia det¬
⁊am multas rerum uoces elim̃taq tãt e
N ontia leticie stolidas int̾re ꝑ aura
Audiat insaniĩ bacchantes energia monstͥ.
Q &̾ rapidꝰ clamat capta int̾ uisca demon
& credat miseranda suis. torq̃tur apollo.
n omie ꝑcussus xp̃i nec fulimĩa uerbi.
Ferre pot̾. agitãt miser̃ tot u̾bera ligue
& t laudata clĩ resonãt miracła xpĩ
I ntonat antistes dnũ fuge callide serpenh
E xue te m̃bris & spiras solue latentes
Mancipium xp̃i sur corruptissime uexas
ñ lic ut spolum rapias cui xp̃e inhesit.
he uilat ÷ nothos suspirat iupit̾ ignes
Qcee gerassenos legio ruit effera parcos.
Q pꝰ multiplices bnspi siubi ips catenas.
nͥ ate dõ nate sceptris & germĩe dauid

Expanded text:
uta etiam, fidibus sanctis animata, loquuntur. Praesidiumque meum! requies o certa laborum! Blandus in ore sapor, fragrans odor, irriguus fons, Castus amor, pulchra species, sincera voluptas! Si gens surda negat sibi tot praeconia de te, Tam multas rerum voces, elementaque, tantae Nuntia laetitiae, stolidas intrare per aures: Audiat insanum bacchantis energima monstri, 439 Quod rabidus clamat capta inter viscera daemon, Et credat miseranda suis; torquetur Apollo, Nomine percussus Christi, nec fulmina verbi Ferre potest: agitant miserum tot verbera linguae, Quot laudata Dei resonant miracula Christi. Intonat antistes Domini: Fuge, callide serpens, Exue te membris, et spiras solve latentes. Mancipium Christi, fur corruptissime, vexasNon licet, ut spolium rapias, cui Christus inhaesit. Ejulat, et notos suspirat Juppiter ignes. Ecce gerasenos legio ruit effera porcos, Et, post multiplices busti sub rupe catenas,  Iesu nate Deo, nate sceptris et germine David,
Abbreviated transcription (Latin):
de sp̃u sco in utero accępit. ut dicit matheus : quia inuenta est in
utȩro habens de spũ scõ: Si gͦ superueniens spiritꝰ sanctꝰ in uir¬
ginem conceptionem oꝑatus est : i generationis munꝰ impleuit:
Non est utiq dubitandum. quod suꝑuienens inforitem uel liicosoe

Expanded text:
de Spiritu sancto in utero accepit, ut dicit Matthaeus: Quia inventa est in de Spiritu sancto in utero accepit, ut dicit Matthaeus: Quia inventa est in utero habens de Spiritu sancto . Si ergo superveniens Spiritus sanctus in Virginem, conceptionem operatus est, et generationis munus implevit: non utique dubitandum est quod superveniens in
Abbreviated transcription (Latin):
dicens: Gustate & uidȩte. qm̃ suauis est dominus. beatꝰ uir qui sperat
meo: In illo sacramento xp̃c est: quia corpus est xp̃i Non gͦ corporalis
esca. sed spũalis est: Unde ⁊ apłs de tipoeius dicit. quia patres nr̃i
escam spu̾alem manducauerunt: ⁊ potum spu̾alem biberunt:
Corpus enim di. corpus est spu̾ale Corpus xp̃i. corpus est diuini sp̾c.
firmit & potus iste letificat cor hominis. ut ꝓpħa memorautt:
U ndeoa depti om̃ia. sciamuᷤ regeneratos nos ẽẽ: Nec dicamus. quomͦ
regenerati sumus: Nunquid in uentrem matris nostre introiuimus. &
renati sumꝰ: Non agnosco usum naturȩ: Sed nullus hic nature
ordo. ubi excellentia gratie. x̃ Deniq non semꝑ usus naturȩ. gene¬
rationem facit: Generatum ex uirgine xp̃m dnm̃ confitemur: et
nature ordinem denegamus: Non ȩnim ex uiro maria concȩpit. sed

Expanded text:
dicens: Gustate et videte quoniam suavis est Dominus: beatus vir qui sperat dicens: Gustate et videte quoniam suavis est Dominus: beatus vir qui sperat in eo . In illo sacramento Christus est; quia corpus est Christi: non ergo corporalis esca, sed spiritalis est. Unde et Apostolus de typo ejus ait: Quia patres nostri escam spiritalem manducaverunt, et potum spiritalem biberunt ; corpus enim Dei corpus est spiritale: corpus Christi corpus est divini Spiritfirmat, et potus iste 342 laetificat cor hominis, ut Propheta memoravit . 59. Unde adepti omnia, sciamus regeneratos nos esse: nec dicamus, quomodo regenerati sumus? Numquid in ventrem matris nostrae introivimus, et renati sumus? non agnosco usum naturae. Sed nullus hic naturae ordo, ubi excellentia gratiae est. Denique non semper usus naturae generationem facit: generatum ex Virgine Christum Dominum confitemur, et naturae ordinem denegamus. Non enim ex viro Maria concepit: sed
Abbreviated transcription (Latin):
feras habet. quȩ radices suas tinxerunt insacrifontis irriguo. &
inbonos fructus nouȩ fecunditatis germine pullulauerunt.
ut non iam ꝓphetica cedantur securi. s euangłica ub̃tate fecun-¬
dentur. Deniq fertilitate earum etiam dominus delectatꝰ. respondit᷑.
Ingressus sum inhortum meum soror mea sponsa. uindemiaui
myrram cum unguentis meis. manducaui cibum meum cum
melle meo. bibi potum meum cum lacte meo. Quare autẽ cibũ
et potum dixerit.Fidelis intellige: Illud autem non dubiũ.
quod in nobis ipse manducat & bibit: sicut in nobis legisti. quia
in carcere ẽẽ se dicit. Unde & eccłia uidens tantam gr̃am. hor¬
tatur filios suos. hortatur ꝓximos. ut adsacramenta concurrant:
dicens Edite ꝓximi mei : uibite. & in ebriamini fr̃s ꝑm̃i Q uid eda¬
mus: Quid bibamus: Alibi tͥ per ꝓphetam spiritꝰ sc̃s expressit

Expanded text:
feras habet, quae radices suas tinxerint sacri fontis irriguo, et feras habet, quae radices suas tinxerint sacri fontis irriguo, et in bonos fructus novae fecunditatis germine pullulaverint; ut non jam prophetica caedantur securi, sed Evangelica ubertate fecundentur . 57. Denique fertilitate earum etiam Dominus delectatus respondet: Ingressus sum in hortum meum, soror mea Sponsa: vindemiavi myrrham meam cum unguentis meis, manducavi cibum meum cum melle meo, bibi potum meum cum lacte meo . Quare cibum et potum dixerit, fidelis intellige. Illud autem non dubium, quod in nobis 341 ipse manducat et bibit, sicut in nobis legisti quia in carcere esse se dicit . 58. Unde et Ecclesia videns tantam gratiam, hortatur filios suos, hortatur proximos, ut ad sacramenta concurrant, dicens: Edite proximi mei, et bibite, et inebriamini, fratres mei . Quid edamus, quid bibamus, alibi tibi per Prophetam Spiritus sanctus expressit
Abbreviated transcription (Latin):
bia tua osponsa. mel & lac sub lingua tua. ⁊ odor uestimentorum
cuorum sicut odor libam: Oitꝰ conclusus soror mea sponsam̃et¬
oit conchusus. fons signatꝰ: quo significat signatum debere apud
te manere misterium: ne uiolecur oꝑibus male uite. att adul¬
terio castitatis. ne diuulget᷑ quib non conuenit. ne garrula loqua¬
citate disꝑgat᷑ inꝑfidos: Bona debet gͦ fidei cue ẽẽ custodia: ut
itemerata uitȩ ac silentii integritas ꝑseueret: Unde &. eccłia
altitudinem seruans misteriorum celestium: reicit a se grauiores
ueriti ꝓcellas. et iuitat uernantis grẽ suauitatem:  sciens
quod hoccꝰ suus xp̃o displicere non possit. ipsũ aduoeat sponsũ¬
dicens. Exurge aquilo et ueni auster: ꝑfla hortum meum et flu-¬
ent aromata illius. Descendat frater meus inhortum suum: et
edat fructum pomiferarum suarum. Bonas enim arbores & fructi-¬

Expanded text:
bia tua, o sponsa, mel et lac sub lingua tua, et odor vestimentorum bia tua, o sponsa, mel et lac sub lingua tua, et odor vestimentorum tuorum sicut odor Libani. Hortus conclusus, soror mea sponsa, hortus conclusus, fons signatus . Quo significat signatum debere apud te manere mysterium, ne violetur operibus malae vitae, atque adulterio castitatis, ne divulgetur quibus non convenit, ne garrula loquacitate dispergatur in perfidos. Bona ergo debet esse fidei tuae custodia, ut intemerata vitae ac silentii integritas perseveret. 56. Unde et Ecclesia altitudinem servans mysteriorum coelestium, rejicit a se graviores venti procellas, et invitat vernantis gratiae suavitatem: et sciens quod hortus suus Christo displicere non possit, ipsum advocat Sponsudicens: Exsurge aquilo, et veni auster: perfla hortum meum, et defluant unguenta mea . Descendat frater meus in hortum suum, et edat fructum pomiferarum suarum . Bonas enim arbores et fructi
Abbreviated transcription (Latin):
ria nascetetur Si ordinem querimꝰ: uiro mixta femina ge¬
nerare consueuit. Li iquet igitur quod p̃ter nature ordinem
uirgo generauit: ⁊ hoc quod conficimꝰ corpus ex uirginȩ est:
Quis hc queris nature ordinem in xp̃i corpore. cum p̃ter no-¬
turam sit ipse dñs ihesus partus ex uirgine: Tera uttq caro ae¬
xp̃i que crucifixa est. que sepulta est uere ergo carnis ilnis hoc
sacramentum est: Tpse cdamabat domimis ihesus: Hoc est corpꝰ
meum. Ante benedictionem uerborum celestium alia species no¬
minatur: post consecrationem corpꝰ significat᷑: Ipse dicit
sanguinem suum nte consecrationem aliud dieitur. post cõ¬
pascit eccłiã suã ap̃c: quib anime firinat᷑ substantia: Meritoq uidẽs
ꝓfactum eiꝰ gre continentem: dicit ad eam: Quam decora facta sunt
ubera cua soror mea sponsa. quam decora facta sunt auino:. Eit
odor uestimentoꝵ cuorum suꝑ om̃ia aromata: Eauus distillans la¬

Expanded text:
ria nasceretur? Si ordinem querimus, uiro mixta femina geria nasceretur? Si ordinem querimus, uiro mixta femina generare consueuit. LiqVirgo generavit. Et hoc quod conficimus corpus, ex Virgine est: quid hic quaeris naturae ordinem in Christi corpore, cum praeter naturam sit ipse Dominus Jesus partus ex Virgine? Vera utique caro Christi, quae crucifixa est, quae sepulta est: vere ergo carnis illius sacramentum est. 54. Ipse clamat Dominus Jesus: Hoc est corpus meum . Ante benedictionem verborum coelestium alia species nominatur, post consecrationem corpus significatur . Ipse dicit sanguinem 340 suum. Ante consecrationem aliud dicitur, post conpascit Ecclesiam suam Christus, quibus animae firmatur substantia: meritoque videns profectum ejus gratiae continentem, dicit ad eam: Quam decora facta sunt ubera tua, soror mea sponsa! Quam decora facta sunt a vino: et odor vestimentorum tuorum super omnia aromata! Favus distillans la
Abbreviated transcription (Latin):
etiam heliseus lignum in aquam: et ferrum natauit: Utiq
et hoc p̾ter naturam factum cognoscimꝰ: G rauioe est enim
nis numeramꝰ gr̃am: Quod si tantum ualuit humana be¬
nedictio ut naturam conuerteret. quid dicimus de ipsa con¬
secratione diuina. ubi uerba ipsa domini saluatoris oꝑantur:
Nam sacͣmentum istud quod accipis. xp̃i sermone conficit᷑:
Q uod si tantum ualuit sermo heliȩ ut ignem de cęlo depo¬
neret. non ualebit xp̃i sermo. ut species nutet elȩmentor:ꝰͣ
De totiꝰ mundi operib legisti. quia ipse dixit & facta sunt.
ipse mandauit et creata sunt: Sermo gͦ xp̃i qui potuit
yx nichilo facere quod non erat. non potest ea que sunt i id
mutare quod non erant: Non enim minus est nouas reb
date: quam mutare naturas: Sed quid argumentis utim᷑.
suis ireamur exemplis: incarnationisq asruamꝰ misterii ue¬
uttatem: Ns unquis nocure usus pcessit. cum ihesus dominꝰ ex ma¬

Expanded text:
etiam Elisaeus lignum in aquam, et ferrum natavit . Utique etiam Elisaeus lignum in aquam, et ferrum natavit . Utique et hoc praeter naturam factum cognoscimus; gravior est enim ropheticae benedictionis numeramus gratiam? Quod si tantum valuit humana benedictio, ut naturam converteret ; quid dicimus de ipsa consecratione divina, ubi verba ipsa Domini Salvatoris operantur? Nam sacramentum istud quod accipis, Christi sermone conficitur. Quod si tantum valuit sermo Eliae, ut ignem de coelo deponeret: non valebit Christi sermo, ut species mutet elementorum? De totius mundi operibus legisti: Quia ipse dixit, et facta sunt: ipse dixit et facta sunt. Sermo ergo Christi, qui potuit ex nihilo facere, quod non erat, non potest ea, quę sunt, in id mutare, quodare quam mutare naturas. Sed quod argumentis utimur, suis utamur exemplis, incarnationisque astruamus mysterii ueritate. Nunquid nature usus precessit, cum Iesus dominus ex Ma
Abbreviated transcription (Latin):
ihesuloquant᷑ I n h̾is formosa est eccłia: unde ad eam ds u̾bum
dicitTota formosa es prima mea. ⁊ rephensio non est ince.
quia culpa dłmersa est ⁊ les hue alibano sponsa. ad es buic aliba¬
no hansibi ꝑtransibis a pͥncipio fidei: eo quod renuncians mũ¬
Do transierit scłm. ꝑtransierit ad xp̃m: ⁊iterum dicit ad
eam ds uerbum: Q uid pulcbra & suauis facta est caritas inde¬
litus tuiss Statura tua similis facta est palme. ⁊ ubera tua
botri t  Cui respondit ecclesia: Quis cdabit te frat̾ mͥ lactẽ¬
tem ubera matris tue: Tnueniens te foris osculabor te: &
quidem non sꝑnens me. assumam te ⁊ inducam te in domĩ
matris mec. & in secretũ eiꝰ que concepit me docebis me
Nides quem admoclum delectata munere grarum. ad interiora
cupet misteria puenire : Et oñs sensus suos consecrare apisto:

Expanded text:
Jesu loquantur. 39. In iis formosa est Ecclesia. Unde ad eam Verbum Deus Jesu loquantur. 39. In iis formosa est Ecclesia. Unde ad eam Verbum Deus dicit: Tota formosa es, proxima mea; et reprehensio non est in te; quia culpa demersa est. Ades huc a Libano, Sponsa, ades huc a Libano: transibis, et pertransibis a principio fidei ; eo quod renuntians mundo transierit saeculum, pertransierit ad Christum. Et iterum dicit ad eam Deus Verbum: Quid pulchra et suavis facta es charitas in deliciis tuis? Statura tua similis facta est palmae, et ubera tua botris . 40. Cui respondet Ecclesia: Quis dabit te, frater, mihi lactentem ubera matris meae? Inveniens te foris, osculabor te: et quidem non spernent me. Assumam te, et inducam te in domum matris meae, et in secretum ejus quae concepit me. Docebis me . Vides quemadmodum delectata munere gratiarum, ad interiora cupit mysteria pervenire, et omnes sensus suos consecrare Christo?
Abbreviated transcription (Latin):
iste qui ascesidit ex edom: Rubor uestimentorum eius ex bosor:
spe iosus serstola candicla: N pistus autem uidems eccłiam suom
muesumentis candidis ꝓ quo ipse ut habes in xacharie libroꝓ
phece sorida uestimenta susceꝑat uel ammam regenerationis
pachro mundam atq ablutam: dicit: E cce formosa es ꝓxima
iea. erce es formosa: oculi tui sicut columbe. In cuiuis specie
grex consarum que ascenderunt de lauachro: que omnes
gemmos ereant. & infecunda non est in eis: Ut resticula coc¬
cinea labia tua. Non mecdiocris ista laudatio: Primu dulor
comparatione tonsarum: C apras enim & in altis pascisi¬
ne piculo nouimꝰ. et in p̾ruptis securas cibum sumere De¬
inde cum tonde nt᷑. dehonerari suꝑfluis: Harum gregi
comparat᷑ eccłia. multas in se habens animarum uirtutes.
que ꝑlauachrũ suꝑflua peccata deponant: que misticam
fidem & moralem grãm deferant xꝑo. que crucem domini

Expanded text:
iste qui ascendit ex Edom, rubor vestimentorum ejus ex Bosor, iste qui ascendit ex Edom, rubor vestimentorum ejus ex Bosor, speciosus in stola candida ? 37. Christus autem videns Ecclesiam suam in vestimentis candidis, pro qua ipse, ut habes in Zachariae libro prophetae , sordida vestimenta susceperat, vel animam regenerationis lavacro mundam atque ablutam, dicit: Ecce formosa es, proxima mea, ecce es formosa, oculi tui sicut columbae ; in cujus speciegrex tonsarum, quae ascenderunt de lavacro, quae omnes geminos creant, et infecunda non est in eis; ut resticula coccinea labia tua . Non mediocris ista laudatio. Primum dulci comparatione tonsarum; capras enim et in altis pasci sine periculo novimus, et in praeruptis securas cibum capere: deinde cum 335 tondentur, deonerari superfluis. Harum gregi comparatur Ecclesia, multas in se habens animarum virtutes, quae per lavacrum superflua peccata deponant, quae mysticam fidem et moralem gratiam deferant Christo, quae crucem Domini
Abbreviated transcription (Latin):
cui culpa dimittit᷑. Unde et ꝑysaiam dominus ait. Si fuerint
peccata ur̃a sicut fenicium: ut niuem de albabo. Hȩc uesti-¬
menta habens eccłia ꝑlauacrum regenerationis assumpta:
dicit incanticis. Nigra sum & decora. filia hierłm. Nigra
ꝑfragilitatem conditionis humane: decora per gratiam.
Nigra: quia expeccatorib decora fidei sacramento: Hec ues¬
timenta cernentes filie hierłm: stupe facte dicunt: Quȩ est
hec que ascendit dealbata: Hec erat nigra. unde nunc su¬
bito dealbata: Dubitauerunt enim etiam angłi: cumre¬
surgeret xp̃c. dubitauerunt potestates celorum. uidences
quod caro incelum ascenderet: Dicebant deniq: Quis est
iste rex glorie: Et cum alii dicerent. tollite portas prin-¬
cipis uestri. & eleuamini porte et̾nales. ⁊ introibit rex
glorie: q lii dubitabant dicentes. quis est iste rex glorie:
In isaia quoq habes dubitantes uirtutes celorum dixisse. quis est

Expanded text:
cui culpa dimittitur. Unde et per Esaiam Dominus ait: Si fuerint cui culpa dimittitur. Unde et per Esaiam Dominus ait: Si fuerint peccata vestra sicut phoenicium, ut nivem dealbabo . 35. Haec vestimenta habens Ecclesia per lavacrum regenerationis assumpta, dicit in Canticis: Nigra sum et decora, filiae Hierusalem . Nigra per fragilitatem conditionis humanae, decora per gratiam: nigra, quia ex peccatoribus; decora fidei sacramento. Haec vestimenta cernentes filiae Hierusalem stupefactae dicunt: Quae est haec quae ascendit dealbata ? Haec erat nigra, unde nunc subito dealbata! 36. Dubitaverunt etiam angeli cum resurgeret Christus, dubitaverunt Potestates coelorum videntes quod caro in coelum ascenderet. Denique dicebant: Quis est iste Rex gloriae? Et cum alii dicerent: Tollite portas Principis vestri, et elevamini portae aeternales, et introibit Rex gloriae; alii dubitabant dicentes: Quis est iste Rex gloriae ? In Esaia quoque habes dubitantes virtutes coelorum dixisse: Quis est
Abbreviated transcription (Latin):
ut hereditaria peccata tollant᷑ N ostr̃a enim propͥa. per bap¬
tismum relaxant᷑: Simul cognosce misterium ipsum. humi¬
litatis consistere ministerio: E it enim: Si enim laui uobis
pedes dñs et magister: quantonagis ⁊ uos debetis lauare
pedes in uicem uobis: Cum enim ipse auctor salutis ꝑ obedi¬
entiam nos redemerit. quantoniagis nos seruuli eiꝰ. humi¬
litatis & obedientie ex ibere debemꝰ obsequium: Accepisti¬
ris in uolucrum pȩccatorum. indueris in nocentie casta ue¬
lamina: de quib dixit ꝓpheta: Asꝑges me isopo & munda¬
bor: lauabis me. ⁊ suꝑ niuem dealbabor: Qui enim bapti¬
zat᷑. & scđm legem & scđm euuangłiũ uidet᷑ eẽ munda¬
tus: Scd̾m legem: quia isopi fasciculo. moyses asꝑge¬
bat sanguinem agni: Scd̾m euuangłiũ : quia x pisti
erant candida uestimenta sicut iix. cum resurrectionis
sue głam in euuangłio demonstraret: Suꝑ niuem dealbat᷑:

Expanded text:
ut haereditaria peccata tollantur; nostra enim propria per baput haereditaria peccata tollantur; nostra enim propria per baptismum relaxantur. 33. Simul cognosce mysterium in ipso humilitatis consistere ministerio; ait enim: Si ego lavi vobis pedes Dominus et magister; quanto magis et vos debetis lavare pedes invicem vobis ! Cum enim ipse auctor salutis per obedientiam nos redemerit; quanto magis nos servuli ejus humilitatis et obedientiae exhibere debemus obsequium! Cris involucrum peccatorum, indueris innocentiae casta velamina, de quibus dixit Propheta: Asperges me hyssopo, et mundabor: lavabis me, et super nivem dealbabor . Qui enim baptizatur, et secundum Legem et secundum Evangelium videtur esse mundatus: secundum Legem, quia hyssopi fasciculo Moyses aspergebat sanguinem agni : secundum Evangelium, quia Christi erant candida vestimenta sicut nix, cum resurrectionis 334 suae gloriam in Evangelio demonstraret. Super nivem ergo dealbatur,
Abbreviated transcription (Latin):
ciosum Omiies eium in regnii dei. ⁊ consacerdotium ungui¬
mur grã spuali : N scendisti de fonte: memento euuangl̃ice
lectionis. Et enum dñs noster ihesus in ȩuuangłio lauit pe¬
des discipłis suis. quando uenit ad symonem pecrũ. art
pecrus. Non lauabis mͥ pedes meternum: Non auertit iniste¬
rium: Et ideo misteriũ recusauit: quod grauari humilita¬
tem serui crederet. si sibi obsequium dñi pꝰatient̾ ãmitter &:
Cui respondit dominꝰ: Si non lauero tͥ pedes: non habe¬
bis mecum partem. Quo audito petrus: dñe non dantum.
pecles meos inquid. sed̾ manꝰ et capud: si espondit dominus:
Qui lotꝰ est non indiget nͥ ut pedes lauet sed est muncdꝰ tocus:
Mundus erat petrus: sed plantam lauare debebat: habebat
enim pͥmi hominis de successione peccatĩt quando eum sup¬
plantauit serpens. et ꝑsuasit errorem Et id̾oplanta eiꝰ abliutur.

Expanded text:
tiosum; omnes enim in regnum Dei et in sacerdotium ungitiosum; omnes enim in regnum Dei et in sacerdotium ungimur gratia spiritali. 31. Ascendisti de fonte, memento Evangelicae lectionis. Etenim Dominus noster Jesus in Evangelio lavit pedes discipulis suis. Quando venit ad Simonem Petrum, ait Petrus: Non lavas mihi pedes in aeternum ; non advertit mysterium, et ideo ministerium recusavit; quod gravari humilitatem servi crederet, si sibi obsequium 333 domini patienter admitteret. Cui respondit Dominus: Si non lavero tibi pedes, non habebis partem mecum. Quo audito, Petrus: Domine, non tantum pedes, inquit, sed et manus et caput. Respondit Dominus: Qui lotus est, non indiget nisi ut pedes lavet; sed est mundus totus . 32. Mundus erat Petrus, sed plantam lavare debebat; habebat enim primi hominis de successione peccatum: quando eum supplantavit serpens, et persuasit errorem . Ideo planta ejus abluitur,
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃m Non habes ilic credo in maiorem & minorem ⁊ ultimum.
Ce eadem uocis ue cautione constringeris ut similit̾ credas
in filium. sicut in patrem credis. similit̾ in spm̃ scm̃ credas
sicut credis infiliũ. hoc solo excepto: quod in cruce soliꝰ domini
dotem : considera quid secutum sit: I onne illud siuod an eol̃ł
scutunguentum in capite quod descendit in barbam bar¬
bam aaron: hoc est unguentum. de quo ⁊ salomon aue diu¬
guencum ex manicum est nomen tuum. ꝓpterea adolescentu¬
de clilexerunt te. & atcraxerunt te: Quante anie hodie
renouate dilexerunt te dñe ihesu dicentes. ad trabe nospost
te i ocłiorem uestimentoꝵ tuoꝵ curimꝰ ut odorem resurreecio¬
nis hauriant e Quare hoc fiat intellige: Quia oculi sapientis
in capite ei. ¶ dõ inbarbam defluit id est in grãm iuuentutis.
i est in barbam aaron: ut fias eleccum genꝰ. sacerdotale pre¬

Expanded text:
sanctum. Non habes illic: Credo in majorem et minorem et ultimum: sanctum. Non habes illic: Credo in majorem et minorem et ultimum: sed eadem vocis tuae cautione constringeris, ut similiter credas in Filium, sicut in Patrem credis: similiter in Spiritum sanctum credas, sicut credis in Filium; hoc solo excepto, quod in crucem solius Domini dotem: considera quid secutum sit. Nonne illud quod ait David. Sicut unguentum in capite, quod descendit in barbam, barbam Aaron ? Hoc est unguentum, de quo et Salomon ait: Unguentum exinanitum est nomen tuum, propterea adolescentulae dilexerunt te, et attraxerunt te . Quantae hodie renovatae animae dilexerunt te, Domine Jesu, dicentes: Attrahe nos post te, in odorem vestimentorum tuorum currimus , ut odorem resurrectionis haurirent! 30. Quare hoc fiat intellige, quia oculi sapientis in capite ejus . Ideo in barbam defluit, id est, in gratiam juventutis; ideo in barbam Aaron, ut fias electum genus, sacerdotale, pre
Abbreviated transcription (Latin):
quem sicut colũba se demonitrauit sp̃c sc̃̾s Olamet ⁊ spiritꝰ
sc̃s. qui sicut columba descendit: Clamet dauid. uox domini
suꝑaquas. d̾s maiestatis intonuit. dñs suꝑ aquas multas.
cum script᷑a tͥ testetur qͦd ad ierobohal p̃ces ignis desceudit de
celo. ⁊ rursus p̃cante helia ignis est missus qui sacrificium con¬
secrauit: N on merita ꝑsonarũ consideres. sed officia sacerdocũ:
Et si merita expectes. sicut heliam consideras: petri quoꝙ
merita expectato. uel pauli: qͥ acceptum adño iħu hoc nobis
nisseri ũ tradiderunt: Ignis illis uisibilis mittebat᷑ ut crederent nobis
nobis inusblis oꝑatur qui crecdimꝰ.: Iuis in figuram: nobis ad com¬
cõ mag̾is ubi est ccłia. ubi misteria sua sunt. ibi dignatur suam
inꝑtire presentiam: Descendisi: igit᷑ recordare quid respon¬
deris. quod credas in patrẽ. credas in filium. credas in spiricũ

Expanded text:
quem sicut columba se demonstravit Spiritus sanctus; clamet et Spiritus quem sicut columba se demonstravit Spiritus sanctus; clamet et Spiritus sanctus, qui sicut columba descendit; clamet David: Vox Domini super aquas, Deus majestatis intonuit: Dominus super 332 aquasiptura testetur quod ad Hierobaal preces ignis descenderit de coelo , et rursus precante Elia, ignis sit missus qui sacrificium consecravit ? 27. Non merita personarum consideres, sed officia sacerdotum. Et si merita spectes; sicut Eliam consideres, Petri quoque merita spectato, vel Pauli, qui acceptum a Domino Jesu hoc nobis mysterium tradiderunt. Ignis illis visibilis mittebatur , ut crederent: nobis invisibilis operatur, qui credimus: illis ad figuram, nobis ad com. XVIII, 20; quanto magis ubi est Ecclesia, ubi mysteria sua sunt, ibi dignatur suam impertire praesentiam! 28. Descendisti igitur; recordare quid responderis, quod credas in Patrem, credas in Filium, credas in Spiritum
Abbreviated transcription (Latin):
hic quasi columba descenderit. quomͦ illic speciem fuisse di¬
cimus. hic ueritatem. cum scđm grecos in specie columbe spi¬
ricum descendisse sit scriptum est Sed quid tam uerũ.
quam diuinitas que manet semꝑ᷑ Oreatura uͦ non potest
ueritas ẽẽ. sed species. que facile soluit᷑. atq mutat᷑: simul.
quia eorum qui baptizantur non in specie ẽẽ debeat. s
uera simplicitas Tnde & dñs ait: E stote astuti sicut ser¬
pentes. ⁊ simplices sicut columbe: Merito ergo sicut columba
descendit: ut ammoneret nos simplicitatem columbe habere
debere Speciem autẽ & ꝓ ueritate ut ammoneret tof acci
piendam  Legimꝰ ⁊ de.xp̃isto. cespetie inuentꝰ ut homo & de
patre deo neq speciem eiꝰ uidistis: Est ne ad huc quod dubita
re debeas. cum euident̃ tͥ clam ẽt in euuangłio pater qͥ ait:
Hic est filius meus in quo complacui: Clamet filius: suꝑ

Expanded text:
hic quasi columba descenderit: quomodo illic speciem fuisse dihic quasi columba descenderit: quomodo illic speciem fuisse dicimus, hic veritatem; cum secundum Graecos in specie columbae Spiritum descendisse sit scriptum ? Sed quid tam verum quam divinitas quae manet semper? Creatura autem non potest veritas esse, sed species, quae facile solvitur atque mutatur. Simul quia eorum qui baptizantur, non in specie esse debeat, sed vera simplicitas. Unde et Dominus ait: Estote astuti sicut serpentes, et simplices sicut columbae . Merito ergo sicut columba descendit, ut admoneret nos simplicitatem columbae habere debere. Sgendam invenimus, et de Christo, specie inventus ut homo, et de Patre Deo, neque speciem ejus vidistis. re debeas, cum evidenter tibi clamet in Evangelio Pater, qui ait: Hic est Filius meus in quo complacui ; clamet Filius, super
Abbreviated transcription (Latin):
sibilẽ inqͥbona oꝑa tualuceant ĩ qͥg̃e tue splendor fulgeat. Ergo⁊ illa pis¬
cina in figura. ut crecdas quias in hunc fontem ius diuina des¬
cendit: Deniq &e ꝑaliticus ille expectabat hominem. Quem
umbra sanaret singłos. sed ueritas uniuersos: Iste est gͦ qui ex¬
pectabat᷑ ut descenderet. de quo dixit deus pater ad ioħem
baptistam: Suꝑ quem uideris sp̃m descendentem de cȩlo.
et manentem suꝑ eum: hic est qui baptixat in sp̃n scõ: de
quo testificatꝰ est iohannes dicens. quia uidi spm descendentẽ
de cȩlo quasi columbam. ⁊ manentem suꝑ eum: Et hic quare
spiritꝰ sicut columba descendit. nisi ut tu uideres. nisi ut tu ag¬
nosceres. columbam etiam illam quam noe iꝰtus emisit ex arca.
istuis columbe speciem fuisse. ut tipii agnosceres sacram̃tiͦ.
Et fortasse dicas cũ illa uera columba fuerit que emissa est.

Expanded text:
sibilem, in quo bona opera tua luceant, in quo gratiae tuae splendor fulgeat. Ergo et illa pissibilem, in quo bona opera tua luceant, in quo gratiae tuae splendor fulgeat. Ergo et illa piscina in figura; ut credas quia in hunc fontem vis divina descendit. 24. Denique paralyticus ille exspectabat hominem . Quemventu non jam umbra sanaret singulos, sed veritas universos? Iste est ergo qui exspectabatur ut descenderet, de quo dixit Deus Pater ad Joannem Baptistam: Super quem videris Spiritum descendentem de coelo, et manentem super eum, hic est qui baptizat in Spiritu sancto . De quo testificatus est Joannes dicens: Quia vidi Spiritum descendentem de coelo quasi columbam et manentem super eum . Et hic quare Spiritus sicut columba descendit, nisi ut tu videres, nisi ut tu agnosceres columbam etiam illam quam Noe justus emisit ex arca, istius columbae speciem fuisse, ut typum agnosceres sacramenti ? 25. Et fortasse dicas: Cum illa vera columba fuerit quae emissa est,
Abbreviated transcription (Latin):
eternam: Crede gͦ. quia non sunt uacue aque. Ileo tͥ diccũ
est. quia angls domim descendebat scđm tempus in natatori¬
am. et mouebat᷑ aqua Et qui pͥor descendisset innatacoriã
post motionem aque: sanus fiebat alanguore quocuq tene¬
batur. Hce piscina in hierosolimis erat. inqua unꝰ annius sanabat᷑
Sed nemo ante sanabat᷑: quam descendisset angł̃s: Ut ẽẽt
indicium qͥa descenderat angłs: mouebat᷑ aqua ꝓpter incre¬
dulos : Iuis signũ. tͥ fides: illis angłs descendebat. tͥ sp̃c saunctꝰ¬
Iiis creat᷑a mouebatur. tͥ xpistus oꝑabatur: ĩpse dñs create:
S Gunc eurabat᷑ inꝰ: nunc om̃s sanantur. aut certe unusso¬
lus popłs xp̃ianꝰ: E st enim in aliquib & aaquao mendax:
Non sanat baptismus ꝑfidorũ: non mundat. sed polluit:
IUdeus urceos baptiaat. ⁊ calices: qͣsi insensibilia. uel culpam
possint reciꝑe uel grãm: Tu baptixa hunc calicem tuũ sen¬

Expanded text:
aeternam. Crede ergo quia non sunt vacuae aquae. 22. Ideo tibi dictum aeternam. Crede ergo quia non sunt vacuae aquae. 22. Ideo tibi dictum est: Quia angelus Domini descendebat secundum tempus in natatoriam, et movebatur aqua; et qui prior descendisset in natatoriam post commotionem aquae, sanus fiebat a languore quocumque tenebatur . Haec piscina in Hierosolymis erat, in qua unus annuus sanabatur: sed nemo ante sanabatur, quam descendisset angelus. Ut esset indicium quia descenderat angelus, movebatur aqua propter incredulos. Illis signum, tibi fides: illis angelus descendebat, tibi Spiritillis creatura movebatur, tibi Christus operatur ipse Dominus creaturae. 23. Tunc curabatur unus, nunc omnes sanantur: aut certe unus solus populus christianus; est enim in aliquibus et aqua mendax . Non sanat baptismus perfidorum , non mundat, sed 331 polluit. Judaeus urceos baptizat et calices , quasi insensibilia vel culpam possint recipere, vel gratiam. Tu baptiza hunc calicem tuum sen
Abbreviated transcription (Latin):
hominis ascendit: A quas uideo. quas iudebam cotidie: Ite
me habent mundare. in quas sepe desc̃edi inunqͣ mudetꝰ sũꝰ
h inc cognosee. quod aqua non mundat sine sp̃ũ: Ideoq
legisti. quod tres testes inbaptismate unum sint: aqua
sanguis . &. sp̃c: Quia si unum horum detrahas: non stat
baptismatis sacramentum: Quid est enim aqua sine cruce
xp̃is Elementum cominune. sine ullo sac ramenti effec¬
tu. Nec iterum sine aqua: regenerationis misterium est:
Nisi enim quis renatꝰ fuerit exaqua et spũ: non potest in¬
troire in regnum dei: Qredit autem etiam catecuminꝰ incru¬
cem dñi ihir: quia & ipse signat᷑. sed nisi baptizatꝰ fuerit in
percatorum: nec sp̃ualis gre munus haurire: Ergo ille syrus.
tesses Confessus es patrem. recordare quid feceris: Confessus
Mundo mortuus es: & deo resurrex isti. et quasi in illo mundi
consepust᷑ elemto. peccato mortuus: ad uitam es resuscitatus

Expanded text:
hominis ascendit ? Aquas video, quas videbam quotidie: istae hominis ascendit ? Aquas video, quas videbam quotidie: istae me habent mundare, in quas saepe descendi, et numquam mundatus sum? Hinc cognosce quod aqua non mundat sine Spiritu. 20. Ideoque legisti quod tres testes in baptismate unum sunt, aqua, sanguis, et Spiritus ; quia si in unum horum detrahas, non stat baptismatis sacramentum. Quid est enim aqua sine cruce Christi? Elementum commune, sine ullo sacramenti effectu. Nec iterum sine aqua, regenerationis mysterium est: Nisi enim quis renatus fuerit ex aqua et Spiritu, non potest introire in regnum Dei . Credit autem etiam catechumenus in crucem Domini Jesu, qua et ipse signatur: sed nisi baptizatus fuerit inccipere peccatorum, nec spiritualis gratiae munus haurire. 21. Ergo ille Syrus s, confessus es Patrem, recordare quid feceris; confessus mundo mortuus es, et Deo resurrexisti. Et quasi in illo mundi consepultus elemento, peccato mortuus, ad vitam es resuscitatus
Abbreviated transcription (Latin):
ret patrie sue. in quib se sepe mersiss&. et numquan ale¬
pra ẽe̾t ablutus: Eoq reuocatus. non obediebat manda¬
tis ꝓphete: sed monitu ⁊ persuasionib seruorũ adqͥe¬
uit ⁊ mersit: Mundatusq : ilico. intellexit non aquarũ
esse quod unusqͥsq mundat᷑: sed gr̃e. Cognosce nc̃ que sit illa
puella ex captius. Iunior scilicet ex gentib congregatio. id
est eccłu dni. dep̾sia ance captiuitatem peccati. quando li¬
bertatem adhuc gr̾e non habebet Quius consilio uanus
ule popłs nationum. uerbum audiuit ꝓpheticum: de quo¬
diu ante clubitauit. I ostea tamen ubi credidit exequendũ.
ablutꝰ ab om̃i est contagione uttiorum: Et qͥdẽ ille dubitanit
antequam sanaretur. tũ iam sanatꝰ es : ⁊ ideo dubitare uon
uidebas. ne forte ⁊ tu diceres: Hoc est illud magnum mute¬
rium. quod oculus non uidit. nec auris audiuit᷑: nec in cor

Expanded text:
ret patriae suae, in quibus se saepe mersisset, et numquam a leret patriae suae, in quibus se saepe mersisset, et numquam a lepra esset ablutus; eoque revocatus non obediebat mandatis prophetae: sed et admonitu et persuasionibus servulorum acquievit, ac mersit. Mundatusque illico intellexit non aquarum esse quod unusquisque mundatur, sed gratiae. 18. Cognosce nunc quae sit illa puella ex captivis junior, scilicet ex gentibus congregatio, id est, Ecclesia Domini depressa ante captivitate peccati, quando libertatem adhuc gratiae non habebat; cujus consilio vanus ille populus nationum verbum audivit propheticum, de quo ante diu dubitavit; postea tamen ubi credidit exsequendum, ablutus est ab omni contagione vitiorum. Et ille quidem dubitavit, antequam sanaretur: tu jam sanatus es, et ideo dubitare non videbas; ne forte et tu diceres: Hoc est illud magnum mysterium; quod oculus non vidit, nec auris audivit, 330 nec in cor
Abbreviated transcription (Latin):
fontem moyses mist ligniunhoc est ꝓphetatta ce hunc fontem sac̃¬
dos p̃dicationem dñice crucis mittit. ⁊ aqua fit dulcis ad gr̃am:
uidetur: quia istud temporale. illud eternum aspicit᷑. quod
oculis non comphendit᷑. animo autem ac mente cernitur. De
niq doceat te decursa regnorum lectio I aaman siruserat.
et lepram habebat: nec ab ullo mundari poterat: Tunc
ait puella excaptiuis. qm̃ ẽet ꝓpheta in israel qui posset
eum alepre contagione mundare: Sumpto inquid auro
et argento: prexit atł regem israel: Q ui cognita aduen-¬
tus eius causa. scidit uestimenta sua. dicens quod tempta¬
recur magis. cũ de se ea q non essent potestatis regie posce¬
rentur H elisens autem regi intimauit. ut ad se dirigeret si¬
rum: quo cognosceret quod eẽt deus in israel: Et cum ue¬
nisset : mancdauit ei ut septies mergeret᷑ in iordane fluuio:
Tunc ille secum tractare cepit. quod meliores aquas habe¬

Expanded text:
fontem Moyses misit lignum, hoc est propheta; ita et in hunc fontem sacefontem Moyses misit lignum, hoc est propheta; ita et in hunc fontem sacerdos praedicationem Dominicae crucis mittit, et aqua fit dulcis ad gratiamvidetur; quia istud temporale, illud aeternum aspicitur, quod oculis non comprehenditur, animo autem ac mente cernitur. 16. Denique doceat te decursa Regnorum lectio. . Naaman Syrus erat, et lepram habebat, nec ab ullo mundari poterat. Tunc ait puella 329 ex captivis, quoniam esset propheta in Israel, qui posset eum a leprae contagione mundare. Sumpto, inquit, auro et argento, perrexit ad regem Israel. Qui cognita adventus ejus causa, scidit vestimenta sua, dicens quod tentaretur magis, cum de se ea quae non essent potestatis regiae, poscerentur: Elisaeus autem regi intimavit ut ad se dirigeret Syrum, quo cognosceret quod esset Deus in Israel. Et cum venisset, mandavit ei ut septies mergeretur in Jordane fluvio. 17. Tunc ille secum tractare coepit quod meliores aquas habe
Abbreviated transcription (Latin):
eos mare. Aduertis. quod in illo hebreorum transitu. iam
tunc sacri baptismatis figura p̃cesseritꝰ:. In quo egyptius
perit  hebreus euasit: Quid enim aliud in hoc cotidie
Pacramento docemur: nisi quia culpa mergitur. ⁊ error
aboletur.s. It ietas autem & innocentia tota ꝑ man et:ꝰ
Nudis quia sub nube fuerunt patres nostrr Sbona nube
que carnalium refrigerauit incendia passionum. Bona
do redemptionem genti genuit humane & illud mira cu¬
lum ꝑmo sen infigura factum est Si ergo in figura affuit
sp̃s. ñ adest inueritate cum script᷑a tͥ dicat. quia lexper
Marat fons amarissimꝰ erat: Misit in eum mos ses lignum:
et dulcis est factus. Aqua enim sine p̾dicatione dogninice¬
crucis. ad nulos usus future salutis est: Cum uͦ saluta¬
ris fuerit crucis misterio consecrata: tunc ad usum sp̃ũ¬
alis lauacri. ⁊ salutari pocul temperat᷑. Sicut ergo i illũ¬

Expanded text:
eos mare . Advertis quod in illo Hebraeorum transitu jam eos mare . Advertis quod in illo Hebraeorum transitu jam tunc sacri baptismatis figura praecesserit, in quo Aegyptius interiit et Hebraeus evasit. Quid enim aliud in hoc quotidie sacramento docemur, nisi quia culpa mergitur, et error aboletur: pietas autem et innocentia tuta permansit? 13. Audis quia sub nube fuerunt patres nostri, et bona nube, quae carnalium refrigeravit incendia passionum. Bona  ei ; quando redemptionem genti genuit humanae. Et illud miraculum per Moysen in figura factum est . Si ergo in figura adfuit Spiritus, non adest in veritate, cum Scriptura tibi dicat: Quia lex perm facta est . 14. Merrha fons amarissimus erat: misit in eum Moyses lignum, et dulcis est factus . Aqua enim sine praedicatione Domini caecrucis ad nullos usus futurae salutis est: cum vero salutaris fuerit crucis mysterio consecrata, tunc ad usum spiritalis lavacri et salutaris poculi temperatur. Sicut ergo in illu
Abbreviated transcription (Latin):
testmionium. Gorrupta erat çaro om̃is ab imiqtatib suid
nes suntbe  ostendit d̾s qina carnali immuna e itiołe
saii orais ala:  quod de erat: diluniũ fecit. ⁊ iustũ noe
in arcam iussit ascendere: Qui dum decilente diluuio coruũ di¬
iasset pͥus qui non reuertit᷑: dimisit columban. que cũ
mino olfieslegtcur reuertisie: Pides aquam. uides lignumi.
columbam afpicis. et dubicas de misterio: A qua est ergo
qua earo mergitur. ut omne abluat᷑ caenale pecaatum: Se pe¬
uitur illic omnȩ flagituum. I ignum. est. in quo suffixies est
dominus iħs. cum pateretur pro nobis: Columba est in
cunis specie descendit sp̃c sc̃s sicut didicisti in nouo cestam̃¬
to: qui tͥ pacem aĩe. tranquillitatemq mentis inspirat
T orius est figura peccati: quod exit et non reuertitir
si inte quoq iusti custodia & forma seruet᷑. Tertium qͦ q
testimonium est sicut te apłs docuit. qm̃ patres nostra¬
ipse moyses dicit in cantico: Misisti spm tuum. ⁊ opiut

Expanded text:
iniquitatibus suis. nes sunt Quo ostendit Deus quia carnali immunditia, et Deus reparare quod deerat, dilnvium fecit, et justum Noe in arcam jussit ascendere Qui dum, decedente diluvio, corvum dimisisset prius, qui non revertit; dimisit columbam, quae cum ramo 328 oleae legitur revertisse . Vides aquam, vides lignum, columbam aspicis, et dubitas de mysterio? 11. Aqua est ergo qua caro mergitur, ut omne abluatur carnale peccatum. Sepelitur illic omne flagitium. Lignum est in quo suffixus est Dominus Jesus, cum pateretur pro nobis. Columba est in cujus specie descendit Spiritus sanctus, sicut didicisti in novo Testamento , qui tibi pacem animae, tranquillitatem mentis inspirat. Corvus est figura peccati, quod exit, et non revertitur; si in te quoque justi custodia et forma servetur. 12. Tertium quoque testimonium est, sicut te Apostolus docet: Quoniam patripse Moyses dicit in Cantico: Misisti Spiritum tuum, et operuit
Abbreviated transcription (Latin):
fata sunt: conp̃hendiuitur: Sempit̾na quoq uirtus eius
ac diuinitas. oꝑib estimartur: Unde & ipse dominus ait.
Simͥ non creditis: uel oꝑib credite: Crede gͦ diuinitatis
illic adeẽ p̾sentiam: O ꝑationem credis. non credis p̃serttidͦ
Unde sequeret᷑ oꝑatis. isi p̃cederet ante p̃sentia C sonside¬
ra autem quam uetꝰ mistertum sit. in ipsiꝰ mundi p̾figura¬
tum origine In pͥncioio ipso quando fecit deus celum et
Opabatur:. Quod ad p̾sentiam expectat. super ferebat᷑
Non operabat᷑ qͥ suꝑferebat᷑: Qognosee qui oꝑailbatꝰ
milla mundi fabrica. quando tͥ dicit ꝓphecad eobodo¬
mini celi firmati sunt: & sp̃u oris eiꝰ ominis iurtꝰ eoriuñ

Expanded text:
a sunt comprehenduntur: sempiterna quoque virtus ejus ac divinitas operibus aestimatur . Unde et ipse Dominus ait: Si mihi non creditis, vel operibus credite . Crede ergo divinitatis illic adesse praesentiam. Operationem credis, non credis praesentiam? Unde sequeretur operatio, nisi praecederet ante praesentia? 9. Considera autem quam vetus mysterium sit, in ipsius mundi praefiguratum origine. In principio ipso, quando fecit Deus coelum etoperabatur? quod ad praesentiam spectat, superferebatur. Non operabatur, qui superferebatur? Cognosce quia operabatur in illa mundi fabrica, quando tibi dicit Propheta: Verbo Domini coeli firmati sunt, et Spiritu oris ejus omnis virtus eorum .
Abbreviated transcription (Latin):
Angressꝰ es gͥ ut adu̾sarium tuum cerneres. cui renuntian¬
dum in os putaris: ad orientem conuertereris Quu enim
pemuntiat diabolo: ad xp̃m conuertit᷑. illum directo cernit
ilic ministrantes: summum sacerdotem int̾rogantem ⁊ con¬
secrantem. Primo om̃ium docuit te apłs. non ȩa contemplan¬
da nobis que uident᷑. sed que non uident᷑: Qm̃ que uident᷑
temporalia sunt: que autem non uidentur eterna. INam et¬

Expanded text:
Ingressus es igitur ut adversarium tuum cerneres, cui renuntianIngressus es igitur ut adversarium tuum cerneres, cui renuntiandum in os putaris: ad orientem converteris; qui enim renuntiat diabolo, ad Christum convertitur, illum directo cernit illic ministrantes, summum sacerdotem interrogantem et consecrantem. Primo omnium docuit te Apostolus non ea contemplanda nobis quae videntur, sed quae non videntur, quoniam quae videntur, temporalia sunt: quae autem non videntur, aeterna
Abbreviated transcription (Latin):
curaret & surduni: Sed ille os tetigit: quia & mutum curauit
ce surdum. Iͥn altero: ut os eius infuse sona uocis aperiret. in
altero qͥa tactus iste uirum decebat. feminam non decebat:
tionis sacrarium: A epete quid interrogatꝰ sis. recognosce
quid responderis. E enunciasti diabolo et oꝑibus eius: mun¬
do. et luxtirie eius. ac uoluptatib. Denetur uox tua. non in
tumulo mortuorum: sed in libro uiuentium. Uidisti illic leui¬
tam. uidisti sacerdotem: uidisti summum sacerdotem Noli
considerare corporum siguras: sed mi steriorum gratiam:
Iresentibus angłis locucus es. sicut scriptum est: quia labia
sacerdotis custodiunt scientiam. et legem exquirunt ex ore
ipsius. quoniam angłs est domini om̃pis. Non est fallere.¬
non est negarẽ. Angłs est qui regnum xpisti et uitam eteruaman¬
nuetiat. Non specie tͥ estimancius sit. sed munere & uid traehi¬
derit considera: lisum eiꝰ expende. & statum eius agnosce:

Expanded text:
curaret et surdum. Sed ille os tetigit; quia et mutum curabat curaret et surdum. Sed ille os tetigit; quia et mutum curabat et virum: in altero, ut os ejus infusae sono vocis aperiret; in altero, quia tactus iste virum decebat, feminam non decebat. tionis sacrarium: repete quid interrogatus sis, recognosce quid responderis. Renuntiasti diabolo et operibus ejus, mundo et luxuriae ejus ac voluptatibus. Tenetur vox tua, non in tumulo mortuorum, sed in libro viventium. 6. Vidisti illic levitam, vidisti sacerdotem, vidisti summum sacerdotem. Noli considerare corporum figuras, sed mysteriorum gratiam. Praesentibus angelis locutus es, sicut scriptum est: Quia labia sacerdotis custodiunt scientiam, et legem exquirunt ex ore ipsius; quoniam angelus est Domini omnipotentis . Non est fallere,non est negare: angelus est qui regnum Christi et vitam aeternam annuntiat. Non specie tibi 327 aestimandus sit, sed munere. Quid tradiderit considera, usum ejus expende, et statum ejus agnosce. 7.
Abbreviated transcription (Latin):
habuimus. cum uel patriarcharum gesta.
uel prouerbiorum legerentur precepta: ut
his informati atq instituti assuesceretis ma¬
iorum ingredi uias. eorumq iter carpere. ac diuinis obedi-¬
re oraculis: Quo renouati ꝑbaptismum: eius uite usum te¬
neretis. que ablutos deceret Nunc de misteriis dicere tem¬
pus ammonet. atq ipsam sacramentorum rationem edere:
Quam ante baptisium si putassemus insinuandam nondũ
initiatis. ꝓdidisse potius quam edidisse estimaremur. Deinde
quod mopinantib melius se ipsa lux misteriorum infuderit:
quam si eã sermo aliquisp̾currisset. Nꝑite igitur aures. et
bonum odorem uite eterne illato uobis munere sacͣ-¬
mentorum carpite. quod uobis significauimus: cum aꝑtio¬
nis celebrantes misteruim diceremus effeta. quod est ad ape-¬
rire. ut uenturus unus quisq ad gr̃am. quid interrogaretur
cognosceret: quid responderet. meminisse deberet: Hoc misteri¬
um celebrauit. xpistus in euuangłio sicut legimus. cum mutum

Expanded text:
habuimus, cum vel Patriarcharum gesta, vel Proverbiorum legerentur praecepta; ut his informati atque instituti assuesceretis majorum ingredi vias, eorumque iter carpere, ac divinis obedire oraculis: quo renovati per baptismum, ejus vitae usum teneretis, quae ablutos deceret. 2. Nunc de mysteriis dicere tempus admonet, atque ipsam sacramentorum rationem edere: quam ante baptismum si putassemus insinuandam nondum initiatis, prodidisse potius quam edidisse aestimaremur. Deinde quod inopinantibus melius se ipsa lux mysteriorum infuderit, quam si eam sermo aliquis praecucurrisset. 3. Aperite igitur aures, et bonum odorem vitae aeternae inhalatum vobis munere sacramentorum carpite: quod vobis significavimus, cum apertionis celebrantes mysterium diceremus: Epheta, quod est adaperire ; ut venturus unusquisque ad gratiam quid interrogaretur, 326 cognosceret: quid responderet, meminisse deberet. 4. Hoc mysterium celebravit Christus in Evangelio , sicut legimus, cum mutum
Abbreviated transcription (Latin):
tam aquile iuuentiitem: celeste illud festina adire coniuiuum. Uenit g.
& uidens sacro sc̃̾m altare compositum: exclamans ait. Parasti in conspectu
meo mensam.Hano loquentem. inducit dauid dicens. Dñs pascit me. et
nichil mͥ deerit: in loco pascuȩ ibi me collocauit: suꝑ aquam refectionis

Expanded text:
in aquilae juventute, coeleste illud festinat adire convivium. Venit igitur, in aquilae juventute, coeleste illud festinat adire convivium. Venit igitur, et videns sacrosanctum altare compositum, exclamans ait: Parasti in conspectu meo mensam. Hanc loquentem inducit David dicens: Dominus pascit me, et nihil mihi deerit: in loco pascuae ibi me collocavit. Super aqua
Abbreviated transcription (Latin):
sui uberioiem desiderat prouocari: Unde dominus ihesus & ipse
inuitatꝰ tante studio caritatis. pulchricudine decoris et gratie:
quod nulla iam in ablutis delicta sorderent. dicit ad eccłiam: Pone
me ut signaculum in corde tuo. ut sigillum in brachio tuo. hoc
est decora es ꝓxima mea. tota formosa es: Nichil tͥ de est: pone
me ut signaculum in corde tuo. quo fides tua pleno fulgeat sa-¬
cramento: Oꝑa quoq tua luceant. ⁊ imaginem dei preferant:
ad cuiꝰ imaginem factaes: Caritas tua nulla ꝑsecutione minuat᷑:
quam tnulta aqua excludere. flumina undare non possint Unde
repete. quia accepisti signaculũ spũale. Sp̃m sapientiȩ & intellectꝰ. spm̃ con¬
silii atꝙ uirtutis. sp̃m cogritionis atq pietatis. spm scm̃ timoris. & serua qͦd
ad xp̃i contendit altaria dicens. Et introibo ad altare di. ad dm̃ quiletifi-¬
cat uiuentutem meam. Depositis aut̃ inueterati erroris exuuus. renoua-

Expanded text:
uberiorem desiderat provocari. 41. Unde Dominus Jesus et ipse invitatus tantae studio charitatis, pulchritudine decoris et gratiae; quod nulla jam in ablutis delicta sorderent, dicit ad Ecclesiam: Pone me ut signaculum in cor tuum, ut sigillum in brachium tuum ; hoc est, decora es, proxima mea, tota formosa es, nihil tibi deest. Pone me ut signaculum in cor tuum; 336 quo fides tua pleno fulgeat sacramento. Opera quoque tua luceant, et imaginem Dei praeferant, ad cujus imaginem facta es. Charitas tua nulla persecutione minuatur, quam multa aqua excludere, flumina undare non possint . 42. Unde repete quia accepisti signaculum spiritale, spiritum sapientiae et intellectus, spiritum consilii atque virtutis, spiritum cognitionis atque pietatis, spiritum sancti timoris : et serva quod ad Christi contendit altaria, dicens: Et introibo ad altare Dei, ad Deum qui laetificat juventutem meam ; depositis enim inveterati erroris exuviis, renovata