comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ tlausit ⁊ signauit suꝑ alłũ ut nõ Redutat
ampluis gentes donec ꝯfũment᷑ mille annĩ
oꝯilbenario .n. nim̾o nõ qͣntitatem temporis
sed uniu̾sitatem ꝗͣ regnat etcͣ designauit.
Antitus autem s̾pens ligatus catena in a¬
bissum uitriture qr relegatus a donoꝵ tor¬
dibus apuo reꝓboꝵ mentes reclusus eis att᷑
octulte sementib tunt accepta ꝯͣ ecc̃am
potestate ĩ ium aꝑte ꝑsetucõnis er umpit
Het itat abillus in qͣ nũc diabolut gͥnatur
occultus: nõ eẽ in se sapienciam dirit: qr a¬
lienam se a uera sapientia miquis oꝑibul qs¬
tendit Dum .n. malitiam qasq tegit ĩ
corde. ore aũ blandimenta exhibit dũ cogi¬
tatõnes suas dupplicitate obmubilat. Dum
puritatis uerba qͣi fatuitatem deuit at
hr̃e abyssus sapientiam retusat. Et qr hiuc

Expanded text:
 ut non seducat amplius gentes, donec consumentur mille anni . Millenario etenim numero non quantitatem temporis, sed universitatem, qua regnat Ecclesia, designavit. Antiquus autem serpens ligatus catena in abyssum mittitur, quia religatus a bonorum cordibus, apud reproborum mentes reclusus, eis atroocculte saevientibus, tunc accepta contra Ecclesiam potestate, in vim aperte persecutionis erumpet. Haec itaque abyssus, in qua nunc diabolus servatur occultus, non esse in se sapientiam dicit, quia alienam se a vera sapientia iniquis operibus ostendit. Dum enim malitiam quisque tegit in corde, ore autem blandimenta exhibet, dum cogitationes suas duplicitate obnubilat, dum puritatis verba quasi fatuitatem devitat, habere se abyssus Dei
Abbreviated transcription (Latin):
uit ubi ẽẽt ⁊ qͦ deesset. Ingemuit ꝓiestumt
bt a uultu ocłoꝵ dĩ doluit: qr ĩ comparatõe
lutis uit mie grauiores senserat. exilis sui te¬
admittit ditens slegaui ꝯfolari anmã meã
slam pleriunq hui secłi diuites folent mẽtis
telio asfect bona temꝑalia attepta conspitere
⁊ psticiam delnure. Tum .n. merore quodam
tangi se sentiũt: etͦs aspitiũt auri argẽtiq¬

Expanded text:
vit ubi esset, et quo deesset ingemuit; projectumque vit ubi esset, et quo deesset ingemuit; projectumque se a vultu oculorum Dei doluit, quia in comparatione lucis intimae graviores senserat exsilii sui teadmittit, dicens: Negavi consolari animam meam . Nam plerumque hujus saeculi divites solent mentis taedio affecti, bona et tristitiam delinire. Cum enim moerore quodam tangi se sentiunt, equos aspiciunt, auri, argentiq
Abbreviated transcription (Latin):
uiuentiũ nõ uałet᷑ qr quiłqns adhuc huius ui¬
te uoluptatibus pasciture ab eterne sapientie
intellectu separatur. Nam ł uere saperet: ex¬
pissus ab int̾nis gandns de ea intͣ cecidit ex¬
ilis sui cecitate lugeret. Huit namp ꝑ sa-
lomonem ditit᷑. Qui apponit scientiam appo¬
init dolorem. Quia quanto plus homo ceꝑit¬
torrnpc̃ois sue sententiam. qͣm iuenit. Con¬
biderat namq unde quo lapsus est quod a pa¬
radisi gaudu̾s ad erũp̃nas ite presentis ab
tatum. Pensat in qͦt iam ꝑitulis iacer: qui
prius siue ꝑitulo stare ꝯtẽpsit. Luget exi¬
lũ qd̃ dãpuatus patitur ⁊ suspirat ad te¬
lestis głe statum quo ꝑẜ ru seturus posset
si pettare noluisset. Quob bene psalmista
tus sum a nultu otuloꝵ tuoꝵ. Contemplatꝰ
ꝯmipe int̾na gstudia uisionis dei ⁊ sotialem
Frequentiam angeloꝵ ꝑsistentiũ redireit ocłos
ad mia. idit qͦ iaceret: qui ad ħ conditus
Fuerat ut in celestib stare potuisset Pensa¬

Expanded text:
tium non valet, quia quisquis adhuc hujus vitae voluptatibus pascitur, ab aeternae sapientiae intellectu separatur. Nam si vere saperet, expulsus ab internis gaudiis, de ea in quam 587 cecidit, exsilii sui caecitate lugeret. Hinc namque per Salomonem dicitur: Qui apponit scientiam, apponit et dolorem , quia quanto plus homo ccorruptionis suae sententiam quam invenit. Considerat namque unde quo lapsus est; quod a paradisi gaudiis ad aerumnas vitae praesentis, ab tatum; pensat in quot jam periculis jacet, qui prius sine periculo stare contempsit; luget exsilium quod damnatus patitur, et suspirat ad coelestis gloriae statum, quo perfrui securus posset si peccartus sum a vultu oculorum tuorum . Contemplatus quippe interna gaudia visionis Dei, et socialem frequentiam angelorum persistentium, reduxit oculos ad ima, vidit quo jaceret, qui ad hoc conditus fuerat, ut in coelestibus stare potuisset; pensa
Abbreviated transcription (Latin):
hetis consolationem urãm. Sed sanstus uir
qui ħ luget qr ab eterms gaudũs cetidit ꝯso¬
iationem de temꝑalib nõ admituit ditens.
legar consolari anuuam meã At si aꝑte di¬
cat. Qmi de temꝑalium amissione ñ lugeo:
de temꝑalium hãbundãtia tonsolari neqͣ gͣm
possmi Tui tantꝵ s nos audientes ista dite¬
remꝰ: quid igitur queris qui consolari in hus
que mundi st̃ remus illito adietit. ogemor.
pui dei ⁊ delestatus sum. At si aꝑte dicat.

Expanded text:
betis consolationem vestram . Sed sanctus vir qui hoc luget, quia ab aeternis gaudiis cecidit, consolationem de temporalibus non admittit, dicens: Negavi consolari animam meam. Ac si aperte dicat: Qui de temporalium amissione non lugeo, de temporalium abundantia consolari nequaquam possum. Cui tanquam si nos audientes ista diceremus: Quid igitur quaeris, qui consolari in his quae mundi sunt renuis? illico adjecit: Memor fui Dei, et delectatus sum . Ac si aperte dicat:
Abbreviated transcription (Latin):
tuñ Caritatẽ qͦ ĩ morte sua nuatit̾ tenuit:
qui fr̃em at collatronem ꝓ sumili stelere mo¬
rientem ⁊ de miguitate sua arguit. ⁊ ei uitã
qͣm cog nou̾at predicauit. diters. Neq tu tĩ¬
mes dm̃ qd ĩ eadem dãpnatõne es. Et noᷤ ꝙ

Expanded text:
tuum. Charitatem quoque in morte sua vivaciter tenuit, tuum. Charitatem quoque in morte sua vivaciter tenuit, qui fratrem et colatronem pro simili scelere morientem de iniquitate sua arguit, et ei vitam quam non cognoverat praedicavit, dicens: Neque tu times Deum, qui in eadem damnatione es. Et n
Abbreviated transcription (Latin):
uam fibi exhibet uemendo. ⁊ fatit in ea m̾itũ
qd renuineret: qui ħ solum iuuen̾at qd̾ pimirec¬
redutere. qui de faute ascendit trucem de tru¬
ce ꝑadisim. Intueariur qͣlis ad patibulum ue¬
uerit. a patubulo qualis abscessit. Uenit reus
ꝑrat̾uo fangume uenit trueatus. sed int̾na
gr̃a est in crute nuitatus ⁊ ille qui mortem
fr̃i ntułit: morientas dñi uitam predicauit.
Ditens memento mei dũ ueneris ĩ regnũ tuu
In crnte dauiꝰ manus eius pedesq lig auerãt
nithil ĩ eo a penis liberum ma cor ⁊ lingna
remant̾at. Insparante deo totum illi obrulit
qd in se liberum muenit. ut iuxͣ ħ qd̾ scͥptũ
et cordere trederet ad iusticiam. ore aũ ꝯfi¬
teretur cto salitteni. In corde autẽ fideliuma tͤs
ĩ trute. Fidem namq habuit: qui regnaturũ
deum tredidit quẽ setum ꝑiter moriendo indit
Spem habuit: qui regni eius aditum postula¬
uit ditẽs. oꝯemento mei dũ ueneris ĩ regnũ

Expanded text:
586 sibi exhibet veniendo; et facit in ea meritum 586 sibi exhibet veniendo; et facit in ea meritum quod remuneret, qui hoc solum invenerat quod puniretreducere qui de fauce ascendit crucem, de cruce paradisum. Intueamur qualis ad patibulum venit, et a patibulo qualis abscessit. Venit reus fraterno sanguine, venit cruentus, sed interna gratia est in cruce mutatus. Et ille qui mortem fratri intulit, morientis Domini vitam praedicavit, dicens: Domine, memento mei cum veneris in regnum tuum. In cruce clavi manus ejus pedesque ligaverant, nihilque in eo a poenis liberum nisi cor et lingua remanserant; inspirante Deo, totum illi obtulit, quod in se liberum invenit, ut juxta hoc quod scriptum est, corde crederet ad justitiam, ore confiteretur ad salutem . In corde vero fidelium tres in cruce. Fidem namque habuit qui regnaturum Dominum credidit, quem secum pariter morientem vidit. Spem habuit qui regni ejus aditum postulavit, dicens: Memento mei cum veneris in regnum
Abbreviated transcription (Latin):
ne quis glorietuł. Huit de semet ip̃o it̾nm
loquit᷑ ditens. Gr̃a dei sum id qd̾ sum. Ex cui
niirum aspiratõne gr̃e quia iltutum oꝑa
ꝓtinꝰ ĩ torde generantur. ut ex libero qͦ ar¬
bitͥo subsequatur act̃o cui post hac uitam
retͥbutio et̾na respondeat illico adiecit. et
gratia euis ĩ me uatua nõ fuit. Sed st ñ
nulli qui sanos se suis uirib exultant suił¬
q pretedentib meritis redemptos se eẽ
gloriantur. O noꝵ ꝓfecto assercio iuenit᷑
sibi uiet ip̃i ꝯtͣria qr dñ ⁊ innocentes se alserunt:
s rẽdrmptosꝰ ħ ip̃m in se redemptõnis nomen eua¬
tnant. Omis namq qui redimit᷑: ex aligͣ ꝓtuł
dubio captiuitate liberatur. uñ gͦ quilibet
iste redẽptus est. sedͥ pͥus non ẜuit sub tulpa cap¬
tunis: Liguet itaq qr multum defipit qͥsguis
ħ sapit. ł Domiinis quippe meritum. suꝑna gr̃a
non ut ueniat muenit. sed postcͣs uenerit ẜa¬
cit acq ad indignam mentem uemens deus dig

Expanded text:
ne quis glorietur . Hinc de semetipso iterum loquitur, dicens: Gratia Dei sum id quod sum . Ex cujus nimirum aspiratione gratiae, quia virtutum opera protinus in corde generantur, ut ex libero quoque arbitrio subsequatur actio, cui post hanc vitam retributio aeterna respondeat, illico adjecit: Et gratia ejus in me vacua non fuit . Vet. XXV. Sed sunt nonnulli qui sanos se suis viribus exsultant, suisque praecedentibus meritis redemptos se esse gloriantur. Quorum profecto assertio invenitur sibimetipsis contraria, quia dum et innocentes se asserunt, et redemptos, hoc ipsum in se redemptionis nomen evacuant. Omnis namque qui redimitur, ex aliqua procul dubio captivitate liberatur. Unde ergo quilibet iste redemptus est, si prius non fuit sub culpa captivus? Liquet itaque quia multum desipit quisquis haec sapit. Hominis quippe meritum superna gratia non ut veniat invenit, sed postquam venerit, facit; atque et ad indignam mentem veniens Deus, dignam
Abbreviated transcription (Latin):
tis. g̃anto gͣ fit quisq ulior deo quanto
preciosior sibi. tanto pretiosior deo. qͣnto
cognostit. Ounne itaq pretiosimi uidit ocłus
eius. In scͥptura satra. uidere dei aliqñ elig̾e
pontur. situt ĩ ewangelio sc̾ptum est. Cum
ẽẽs sp̃ ftu uidi ce. Io est positum te sub umil ͭ
legis elegi uidit gͦ preciosum qr humilia e¬
legit. Infirma .n. mundi elegit deus ut con¬
Runderet forcia. aiditq pretiosran cũ huma¬
nam amimam de se abiecta sapientem gr̃e sue
illustratõne respexit. De qͣ uidelited anima ꝑ
ꝓpħam ditit. Si serparauer u preciosum a uili
qͣi os meum eris. uilis quiꝓpe est deo mundus

Expanded text:
Mor.: Tanto quisque fit vilior deo, quanto preciosior sibi, tanto preciosior deo, quanto I. Omne itaque pretiosum vidit oculus ejus. In Scriptura sacra videre Dei, aliquando pro eligere ponitur, sicut in Evangelio scriptum est: Cum esses sub ficu, vidi te ; id est, positum te sub umbra legis elegi. Vidit ergo pretiosum quia humilia elegit: Infirma enim mundi elegit Deus, ut confunderet fortia . Vidit pretiosum, cum humanam animam de se abjecta sapientem gratiae suae illustratione respexit. De qua videlicet anima per prophetam dicitur: Si separaveris pretiosum a vili, quasi os meum eris . Vilis quippe
Abbreviated transcription (Latin):
niã hͣt uita laboriosius qͣm t̾remꝰ defid̾us
tustodiam sabb̃i accepit ĩ muu̾e. Din ꝯ
oꝵ carnalium apprritu patigetui. Egiptꝰ
uͦ que huiꝰ mundi spetiem tenet mustã ꝑ¬
cutit᷑. equlta in nimis msolens ⁊ in quetũ
animal est. In qua quid aluso qͣm isobẽtes
ture desid̾ioꝵ carnaliũ designant᷑ unde a¬
lias dr̃. muste morientes ꝑdunt suauit atẽ¬

Expanded text:
n hac vita laboriosius quam terrenis desideriis populus custodiam Sabbati accepit in munere; hinc riorum carnalium appetitu fatigetur. Aegyptus vero quae hujus mundi speciem tenet muscis percutitur. Musca enim nimis insolens et inquietum animal est. In qua quid aliud quam insolentes curae desideriorum carnalium designantur? Unde alias dicitur: Muscae morientes perdunt sua
Abbreviated transcription (Latin):
dei sapientiam. de qͣ ꝑ salomonẽ scriptum est
Sapientia edificauit sibi domum. ⁊ de qua psal¬
mista ait. Omnia ĩ sapientia fecisti ͨ Huiꝰ umiꝰ¬
rumi sapientie homo pretiũ nescit: qr mł dig¬
precium ⁊ esse ditit᷑ ⁊ nesciri. Sed ittirco nes¬
tiri qr deest. eo ẜ loquendi genere qͦ in angꝰ¬
tiis quisq deprehensus tum remedium stuẽ¬
cõms nõ iuenit: fateri solet. qr quid ẜꝗ¬
re est: digni oꝑis meritum qͦ illam ꝑtipiat
non inuenire. iłd ħ naniq pretim damufꝰ
ut eiꝰ uite rem qͣm appetimꝰ possidere debea
tis quippe redẽp̃ti sumꝰ. stia nauiq sqla oꝑa
male uiuendo dedimus quib si iusta retͥhutt
seruaretur nõ xp̃t sed supplicia redderentur.
Sed aliuo. Nomo ꝑ uisticiam meruit: aliud
ꝑ grãm accepit. Testatur paulus priustͣm
mens illuis semen gratuite ueritatis accipe¬
ret quib sentib erroris premeretur. Qui¬

Expanded text:
Dei sapientiam? » De qua per Salomonem dicitur: « Sapientia aedificavit sibi domum ; » et de qua Psalmista ait: « Omnia in sapientia fecisti . » Hujus nimirum sapientiae homo pretium nescit, quia nihil digpretium et esse dicitur et nesciri; sed idcirco nesciri quia deest, eo scilicet loquendi genere, quo in angustiis quisque deprehensus, cum remedium subventionis non invenit, fateri solet, quia quid fare, est digni operis meritum, quo illam percipiat, non invenire. Ad hoc namque pretium damus, ut ejus vice rem, quam appetitia quippe redempti sumus. Illa namque sola opera male vivendo dedimus, quibus si justa retributio servaretur, non Christus, sed supplicia redderentur. Sed aliud homo per justitiam meruit, aliud per gratiam accepit. Testatur Paulus priusquam mens illius semen gratuitae veritatis acciperet, quibus sentibus premebatur
Abbreviated transcription (Latin):
insi corda hominũ uocat. que ⁊ ꝑ lapsum fluida
⁊ ꝑ dupplicitatis st̃ caliginem tenebrosa. Que
nitrũ abyssus nõ ẽẽ in se hͣnt sapientiam ꝓ¬
fitetur: qr mitͣ mens dum ẽe sapiens carna
cia est apud deum. Tanto qͥsq amplius intꝰ ftłtꝰ
fit: qͣnto conatur ext̾ns sapiens uideri. de hs̃
ahysso ꝑ iohamiẽ ditttur: uidi angełum delten¬
dentẽ de teło habentem tlaner abisli ⁊ tatenã

Expanded text:
nisi corda hominum vocat? quae et per lapsum fluida et per duplicitatis sunt caliginem tenebrosa. Quae nimirum abyssus non esse in se hanc sapientiam profitetur, quia iniqua mens dum esse sapiens carnaltia est apud Deum , tanto quisque amplius intus stultus fit, quanto conatur exterius sapiens videri. De hac abysso per Joannem dicitur: Vidi angelum descendentem de coelo, habentem
Abbreviated transcription (Latin):
tur argentum ꝓͥ ꝯmutatõne eius. Ad utͣ tp
est in me. nõ ubi ẽẽt sed ubi nõ ẽet iuditauit
Kinfum cũ ab homine eius prectum ditͥet
ignorari atu ad ħ inf̾eruis redderet: nõ da¬
bitur aurũ obrituui ꝙ el nõ quid eẽt pre¬
tium eius sed quid non ẽẽt ꝯfbendit. Cunctiẽ
loco ut emi diuiciis potest. sed iur sanstus
mistitis sentibus plenus ad ałia nos intelligen¬
da tͣnsiuittit. ut non tresitam sed treantem
sapientiam reguramꝰ slam młi in u̾bis istis al¬
legoriaꝵ setreca rimaniur: ea utiq que se¬
quntur ouiuino st̃ digna despectu si ex sola
hystorita uarratõne pensentur. Paulopost
namq ditit. Nlori adeguabitur ei aurum ut ui¬
trum. Et tũ situt nouimꝰ iutrum longe
atq dissimiliter auro sit uilius cur post auri
nomen metasli utiq pretiosi ꝓ iinensa lau¬
de uitrum qͦ dixit sapientie nõ equari: Ip̃a
gͦ littere difticultate compellimin: ut ad

Expanded text:
tur argentum in commutatione ejus. Ad utraque est in me, non ubi esset, sed ubi non esset indicavit. Rursus cum ab homine ejus pretium diceret ignorari, atque ad hoc inferius redderet: Non dabitur aurum obrysum pro ea, non quid esset ejus pretium, sed quid non esset ostendit. Cunctis loco, vel emi divitiis potest. Sed vir sanctus, mysticis sensibus plenus, ad alia nos intelligenda transmittit, ut non creatam sed creantem sapientiam requiramus. Nam nisi in verbis istis allegoriarum secreta rimemur, ea utique quae sequuntur omnino sunt digna despectu, si ex sola historica narratione pensentur. Paulo post namque dicit: Non adaequabitur ei aurum vel vitrum. Et cum, sicut novimus, vitrum longe atque dissimiliter auro sit vilius, cur post auri nomen, metalli utique pretiosi, pro immensa laude vitrum quoque dixit sapientiae non aequari? Ipsa ergo litterae difficu
Abbreviated transcription (Latin):
auctoris mei queni adhut iud̾e nõ ualeo uł sola
memoria delectat. Hec est gͥ amaritudo sapi¬
entiũ qr dum sepe in alta erecti sunt: nullis ħ
gauduis amniũ st̾nunt. Hint .n. scͥptum est
Cor sapientium ubi t̾stitia est. ⁊ cor stułt oꝵ
ubi stustitia hͥuic iatobus ait. miseri estote
⁊ lugete ⁊ plorate Bisus uester ĩ luctum ꝯu̾¬
tatur ⁊ gaudium ĩ merorem. Pnit ꝑ semet¬
ipͣm ueritas testatur ditens. Bedti qui lugẽt¬

Expanded text:
autem mei quem adhuc videre non valeo. vel sola memoria delectat. Haec est igitur amaritudo sapientiam, quia dum spe in alta erecti sunt, nullis hic gaudiis animum sternunt. Hinc enim scriptum est: Cor sapientium ubi tristitia est, et cor stultorum ubi laetitia . Hinc Jacobus dicit: Miseri estote, et lugete, et plorate, et risus vester in luctum convertatur, et gaudium in moerorem . Hinc per semetipsam
Abbreviated transcription (Latin):
susnicantur. Qnod si iđ eẽt: in dei laude psal¬
nusta non diceret. Confessio ⁊ magnifitentia
opͣ eiuł. ib eo itat accipnuꝰ recta confiteri
⁊ quo nob ⁊ magna datur oꝑari. Qua gͦ
nicħ bom oꝑis dediuiꝰ: quo hant sapientiam
aitiꝑe merereriar: ditatur recte. Nestit hõ
pretium eiꝰ. Qañ quisquis iam racõne utit᷑.
tanto alcuis sub huiꝰ sapientie uerus int̾.¬
nd ꝯg noscit. Ut indignũ se ad hant ꝑue¬
nisse uidear. ꝑ qͣmi gratuito agitur ut dignus
biar. De qua hens mox subditur slet muenit᷑¬

Expanded text:
suspicantur. Quod si ita esset, in Dei laude Psalmista non diceret: Confessio et magnificentia opus ejus . Ab eo itaque accipimus recta confiteri, a quo nobis et magna datur operari. Quia ergo nil boni operis dedimus quo hanc sapientiam percipere mereremur, dicatur recte: Nescit homo pretium ejus, quoniam quisquis jam ratione utitur, tanto altius sub hujus sapientiae intna cognoscit, ut indignum se ad hanc pervenisse videat, per quam gratuito agitur ut dignus fiat. De qua bene mox subditur. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
antiqͦꝵ pr̃m dicta nuncupant᷑ : Quis .n. pen¬
tare sustitiet qͣmi uehemens Eluuꝰ cum legẽ
touderet ex pectore maysi erupit. qͣm uehemõs
Eliiuis ex dd̾ corde defluxit. quanta salomonis
narunt c Sed hoꝵ flumnũ iudea spetiem
tenuit dum litt̾e suꝑfiticm s̾uans eoꝵ ꝓfũda
nescuut. Nos u̾ qui ueiente domino in eis int̾¬
na spiritualia quermiꝰ eoꝵ ꝓs uuda rimam᷑.
Quod ip̃e dommiꝰ fatere dicit᷑ qr id nos ag̾e
ip̃o donante preualenus. Per nos gͦ qui nõ
utt̃ am que occidit sed sp̃m qui uuficat se¬
⁊ absconditã in lucem ꝓducit qr dicta legis
que taligmosa nimis hystoria obsturat nũt
expositio spiritualis illuminat. Uñ ⁊ loqͣus
⁊̃ parabolis ꝑ ewangelium u̾itas discipulis
precepit ditens Quod dito uob in tenebͥs

Expanded text:
antiquorum Patrum dicta nuncupantur? Quis enim pensare sufficiat quam vehemens fluvius, dum legem conderet, ex pectore Moysi erupit quam vehemens fluvius ex David corde defluxit; quanta a Salomonis narunt? Sed horum fluminum Judaea speciem tenuit, dum litterae superficiem servans, eorum profunda nescivit. Nos vero qui veniente Domino in eis interna spiritalia quaerimus, eorum profunda rimamur. Quod ipse Dominus facere dicitur, quia id nos agere ipso donante praevalemus. Per nos ergo qui non litteram quae occidit, sed spiritum qui vivificat seet abscondita in lucem producit, quia dicta legis, quae caliginosa nimis historia obscurat, nunc expositio spiritalis illuminat. Unde et loquens in parabolis per Evangelium Veritas discipulis praecepit, dicens: Quod di
Abbreviated transcription (Latin):
lorus intelligentie: Nescit homo pretium eiꝰ
nͨ ĩerat᷑ ĩ t̾ra suduit̾ uiuentiũ. Abillus dicit
non est ĩ me. Et mare loquit᷑ non est metum.
dum prius qd̾ duo sibi ꝓposuit. ⁊ duo sb̾didit
respondendo. Ad id naniq qd̵ suꝑuis dixit sa¬
pientia uͦ ubi nuenit᷑ ⁊ quis est locꝰ uelligẽtie :
Ista u̾łu respondit. Abyssus ditit nõ est in me
⁊ mare lotuitur non est metum. Ad id uͦ qd̾ dixͥat
uestit homo pretiũ eiꝰ. nͨ inuenit᷑ ĩ t̾ra suaui¬

Expanded text:
locus intelligentiae? nescit homo pretium ejus, nec invenitur in terra suaviter viventium. Abyssus dicit: Non est in me; et mare loquitur: Non est mecum. dum prius est quod duo sibi proposuit, et duo subdit respondendo. Ad id namque quod superius dixit: Sapientia vero ubi invenitur, et quis est locus intelligentiae? Isto versu respondit: Abyssus dicit: Non est in me, et mare loquitur: Non est mecum. Ad id vero quod dixerat: Nescit homo pretium ejus, n
Abbreviated transcription (Latin):
trais. Lotus fluuuoꝵ riuĩ latissini ⁊ paten¬
tes. Tectamenti n. uet̾is dicta qͣi angusti
⁊ claus riui fuerant qui nimensas stientie
sue sententias collectõne obsturissimã ꝯstͥn¬
aebant. at gͥ doctrina saucte ecc̃e riui ⁊
lati ⁊ patentes sunt qr eius dicta ⁊ iueni¬
entib multa sunt: ⁊ querentib ꝑlanã. Ait

Expanded text:
tentes. . Testamenti enim veteris dicta quasi angusti et clausi rivi fuerant, qui immensas 584 scientiae suae sententias collectione obscurissima constringebant. At contra doctrina sanctae Ecclesiae rivi et lati et patentes sunt, quia ejus dicta et invenientibus multa sunt et quaerentibus plana. Ait
Abbreviated transcription (Latin):
noꝙ tenebraꝵ. Hdnic suꝑbienti diuiti dt̃ uote
reddere ꝑhibetur: qui mortẽ nõ ꝓuidens in tene¬
bris cordis abstrahitur. it gͦ. socte oppͥnet eum
tempestas. Quia .n. nõ nułt ag̾e bona que udet:
deprehendit᷑ int̾itus sui tempestate qͣm nõ iudet

Expanded text:
enti diviti Dei voce reddere perhibetur qui, mortem non praevidens, in tenebris cordis abstrahitur. Ait ergo: Nocte opprimet eum tempestas. Quia enim non vult agere bona quae videt, deprehenditur interitus sui tempestate quam non videt.
Abbreviated transcription (Latin):
extendit: que ad duritiã gentiũ sue bͣchũ
predicõis misit. Uñ ⁊ idem bs̃ iob pas¬
sionis sue hystoriam prestiens gentib ĩ¬
uotescendam ditit Scribantur ħ stilo ferreo in
actipiiꝰ qui ꝓ t̾reua sub̾a altum tument de
quib psasimista ait. Gange montes s fumiga¬
bunt. Sod moutes a raditib sunt euersi qr pre¬
ditante sancta ecc̃a sũme huius seculi potes¬
acras in adoratum ommpotentis dei ab intia
cogitatõne teciderunt. Radites .n. montiũ
montes cadunt: qr ad colendum dm̃ potestates
sli ab̃ mus togitacõnib ꝓstermuitur. Recte
ꝑn ꝑ radicem togitatõ occulta signatur:

Expanded text:
 ad duritiam gentium suae brachium praedicationis misit. Unde et idem beatus Job passionis suae historiam praesciens gentibus innotescendam, dicit: Scribantur haec stylo ferreo in accipimus, qui pro terrena substantia altum tument? De quibus Psalmista ait: Tange montes, bunt . » Sed montes a radicibus sunt eversi, quia praedicante sancta Ecclesia summi hujus saeculi potentes in adoratu omnipotentis Dei ab intima cogitatione ceciderunt. Radices enim montiummontes cadunt, quia ad colendum Deum potestates saeculi ab imis cogitationibus prosternuntur. Recte etenim per radicem cogitatio
Abbreviated transcription (Latin):
Et mittet io qd̾ saluatum fuerit: de domo iu¬
da: ⁊ ad̾ religum est iuitet raditent deorłũ.
⁊ ẜatiet ẜ ructum sursum. Ac si aꝑte dic̾etur.
In amis tog itatio nastiturꝰ ut ĩ sumius ie-¬
tributio reddatur Dicat gͦ ad silicem ex¬
tendit manum suam. subuertit a radicib̾
montes. Quia dum duritiam gentiũ sancta
preditatio petũt: suꝑboꝵ altitudinem ẜ in¬
ditus strauit. Qana uͦ eoł quos a togitatãm

Expanded text:
tet id quod salvatum fuerit de domo Juda, et quod reliquum est, mittet radicem deorsum, et faciet fructum sursum . Ac si aperte diceretur: In imis cogitatio nascitur, ut in summis retributio reddatur. Dicat ergo: Ad silicem extendit manum suam, subvertit a radicibus montes, quia dum duritiam gentium sancta praedicatio petiit, superborum altitudinem funditus stravit. Quia vero eos quos a co
Abbreviated transcription (Latin):
cunt. Ex ħ itaq testunonio si hic ꝗͦ torrẽs
preditatio debet intelligi lapidem tab̾iginis
⁊ unibram mortis diuidit torrens a popło ꝑegͥ¬
nante qr sanctoꝵ preditatio obduratas mentes
reꝓboꝵ deserit ⁊ ad pia se huuuliũ corda ꝯu̾¬

Expanded text:
cunt. Ex hoc itaque testimonio, si hic quoque torrens praedicatio debet intelligi, Lapidem caliginis et umbram mortis dividit torrens a populo peregrinante, qui sanctorum praedicatio obduratas mentes reproborum deserit, et ad pia humilium se corda con
Abbreviated transcription (Latin):
at multitisomes delignant᷑ ᷑ Glebe & ex humore
⁊ puluere ostringuit᷑ Omnes gͦ qͥ rore gr̃e
tafusa ex mortis debito se puluerem ẽẽ uerati
ꝯgnitõne ꝯfessi funt tũ uite u̾tute claresterẽt
q̃ auree in illa glebe iatuerunt. Glebas ħ t̾ra
habuit ĩ ꝓphĩs. gebas in doctorib. glebas in pr̃b
antitͥs qͥ magna se inf̾usione gr̃e ĩ ꝓẜ essiotus ⁊
oꝑis unaminit̃ate tenuerũt. Dicat gͦ Er glebe
aslnis aurumi. qr ĩ ea multitusdo sp̃ualiũ tanto

Expanded text:
ac multitudines designantur? Glebae autem ex humore et pulvere constringuntur. Omnes ergo qui, rore gratiae infusi, ex mortis debito se pulverem esse veraci cognitione confessi sunt, dum vitae virtute clarescerent, quasi aureae in illa glebae jacuerunt. Glebas haec terra habuit in prophetis, glebas in doctoribus, glebas in Patribus antiquis, qui magna se infusione gratiae in professionis et operis unanimitate tenuerunt. Dicat ergo: Et glebae illius aurum, quia in ea mul
Abbreviated transcription (Latin):
transũt sed nõ ꝑtͣnsũt. qr ex illa ad fi¬
dem pautos iapuit̾. sed camen ilbani inłi¬
delem populum ã ꝑfidia funditꝰ nõ ex
infidelitate uideoꝵ deflexit ad uocatioñẽ
gentium. uñ adhut de eadem leena dr̃

Expanded text:
transit, sed non pertransiit, quia ex illa ad fidem aliquantos rapuit, sed tamen illum infidelem populum a perfidia funditus non exinfidelitate Judaeorum deflexit ad vocationem gentium. Unde adhuc de eadem leaena,
Abbreviated transcription (Latin):
mentiũ amara inguerudo signat᷑ que di¬
se uitissim inimicitue impetunt qͣi adulan¬
tes se unde collidunt: Recte ⁊ir mare u
atq stabilitate disungitur. Ꝙ ꝯͣ bene ꝑ¬
ꝓpħãm dr̃. Suꝑ quem requiescet sp̃o meus⁊
insi suꝑ humilẽ ⁊ quiecũ ⁊ tremeutẽ s̾mones
meos : A t̾rems autẽ meutib tanco longꝰ
sp̃c fugit quanto apud has quietẽ nõ mueuis¬

Expanded text:
mentium amara inquietudo, quae, dum se vicissim inimicitiis impetunt, quasi adversantes se undae collidunt. Recte etenim mareatque stabilitate disjungitur. Bene per quem requiescet spiritus meus, nisi super humilem et quietum, et trementem sermones meos ? A terrenis autem mentibus tanto longius spiritus fugit, quanto apud has quietem non i
Abbreviated transcription (Latin):
ged̾ g t̾ra i loto suo igne subu̾sa est. qr fide.¬
lũ signa ꝯspiciens ĩuidie se face ꝯtremauit.
Qma i. semꝑ ĩuidia de suꝑbia nasti folet in loco
fuo igne ꝑut que itłto arsit inuidia qr suꝑbĩã
no religuit. Terra gͦ que pus panem habuit
post igne subilia est qr̃a sinagoga que mauda¬
a dĩ ꝑ legem ꝓtulit nascentẽ eccͣu ꝑseqͣus

Expanded text:
a est, quia fidelium signa conspiciens, invidiae se face concremavit. Quia enim semper invidia de superbia nasci solet, in loco suo igne periit, quae idcirco arsit invidia, quia superbiam non reliquit. Terra ergo quae prius panem habuit, post igne subversa est, quoniam synagoga, quae 579 mandata Dei per legem protulit, nascentem Eccles
Abbreviated transcription (Latin):
tis uͦ negotiatores ĩuenimꝰ. Ex qua retolli¬
gi uaset qd̾ ħ tu loto ⁊ iustitorib instit ores
septores qͥq ignorando poluerunt. Inltitoreᷤᷤ
n. negotiatores dicimꝰ ꝓ eo qd̾ exertendo oꝑi
nisistant. Sed utert sermo licet ĩ uoce dis¬
lonet ĩ inteslectu nõ discrepati. Quia omneᷤ
qui fidelumi mores instituunt spuituale
neg otium gerunt ut cũ preditatõnẽ suis
auditorib prebent ab eis ẜidem ⁊ oꝑa iͨ ca
ꝑtipiant: sicut de sancta ecc̃a scͥptum est.
Siidonem fetit ⁊̃ uendidit. Deꝰ ⁊ paulo post
illic dr̃ uidit ꝙ bona est negotiatio eiꝰ Q id

Expanded text:
egotiatores invenimus. Ex qua re colligi valet quod in hoc loco pro institoribus institutores scriptores quique ignorando posuerunt. Institores enim negotiatores dicimus, pro eo quod exercendo operi insistunt. Sed uterque sermo licet in voce dissonet, in intellectu non discrepat, quia omnes qui fidelium mores instituunt, spiritale negotium gerunt, ut cum praedicationem suis auditoribus praebent, ab eis fidem et opera recta percipiant, sicut de sancta Ecclesia scriptum est; Sindonem fecit et vendidit ; de qua et paulo post illic dicitur: Vidit quod bona est negotiatio ejus . Qui
Abbreviated transcription (Latin):
ris ecc̃e dũ sĩmis preditos uͥtutib uidesĩt
eis q ĩ presenti uita unde derogent qr ĩue¬
mre netͣꝙ̃ posanit accusare illos de pͤterits
mosiuit᷑ Situt moysen nrm manicheus inpr¬
tit ĩ q sequentiũ urtutũ gr̃am tͣusacti ho¬
micidũ conat᷑ tubpa Redare. in qͦ nõ attendit
postinodũ qͣm patiers ad sustmend̾ sed pͥusꝙͣ
preceps ad feriendũ ẜuerit. Talib gͦ adu̾ta¬
pas beatus aiob sbrilassna tonsid̾atõne obus¬
ans postqͣm dixit. HSt̃ argentũ uenaꝵ suax¬

Expanded text:
rii Ecclesiae dum summis praeditos virtutibus viderint, eisque in praesenti vita unde derogent quia invenire nequaquam possunt, accusare illos de praeteritis moliuntur, sicut Moysen nostrum Manichaeus impetit, in quo sequentium virtutum gratiam, transacti homicidii conatur culpa foedare. In quo non attendit postmodum quam patiens ad sustinendum, sed prius quam praeceps ad feriendum fuerit. Talibus ergo adversariis beatus Job subtilissima consideratione obvians, postquam dixit: Habet argentum vena
Abbreviated transcription (Latin):
sed qd̾ morte sua mortem nr̃am destrueret mi¬
mime actendit Conspexit quidẽ uulturẽ : seo
noluit sentitam auis ignorauit. Neq .n. pen
ad celestia. ⁊ mortis eiꝰ intencio ⁊ eformaret
ad iutam. Semitam gͦ ignorauit auis: nec ĩ¬
tuitus est ocłos uulturis: qr ⁊ si uidit eñ qͦm
ĩ morte tenuit: ud̾e noluit qͣnta uite nrẽ
gła de eiꝰ morte sequeretur. uñ ad trudeli¬

Expanded text:
sed quomodo morte sua mortem nostram destrueret, mised quomodo morte sua mortem nostram destrueret, minime attendit, conspexit quidem vulturem, sed onoluit, semitam avis ignoravit. Neque enim penad coelestia, et mortis ejus intentio reformaret ad vitam. Semitam igitur ignoravit avis, nec intuitus est oculos vulturis, quia etsi vidit eum, quem in morte tenuit, videre noluit quanta vitae nostrae gloria de ejus morte sequeretur. Unde ad crudeli
Abbreviated transcription (Latin):
diamꝰ. Sequit᷑. Semitam ignorauit aius. net ĩ¬
tuitꝰ est ocłos nulturis. Quis ħ loco auis noĩe
nsi ille signatur qui corpus carneũ qd̾ assamp¬
sit ascendendo atl ethera liberauit. Qui apte
ꝙͦ ⁊̃ nulturis apellatõne expͥmitur. uultur
quippe dum uolat: si iacens cadauer tonspitit:
ad esum se tadaueris dispoiit. ⁊ plerumq sic
ĩ morte tapiturꝰ dum ad mortuũ aminal de
sũmił uenit. Recte gͦ mediator dĩ ⁊ hominũ re¬
dẽptor nr̃ uultu is apcllacõne signat᷑ a manẽs
ĩ altitudine diuinitatis sue qͣi a qͦdam uolatu
sulluui caoauer mortalitatis nr̃e ꝯspexit in ĩst¬
mis. ⁊ sese de celestibus ad mia sũuusit. Fieri
quippe p̃p̃ nos homo diguatus est: ⁊ dũ mor¬
tuũ aminias petit mortem apd̾ nos qui apud
se erat inmortalis ĩuenit̾. Sed huiꝰ uultur is
odos fuit ip̃a intencio nr̃e resurrettõnis. qr ip̃e
ad iͥ dnũ mortuus ab eterna nos morte lib̾auit
Iͥlle gͦ ꝑẜ idus uidee populus mortalem iudit :

Expanded text:
m est : « Semitam ignoravit avis, nec intuitus est oculos vulturis. » Quis hoc in loco avis nomine nisi ille signatur, qui corpus carneum quod asssit, ascendendo ad aethera libravit? Qui apte quoque etiam vulturis appellatione exprimitur. Vultur quippe dum volat, si jacens cadaver conspicit, ad esum se cadaveris deponit; et plerumque sic in morte capitur, dum ad mortuum animal de summis venit. Recte ergo mediator Dei et hominum redemptor noster vulturis appellatione signam volatu sublimi cadaver mortalitatis nostrae conspexit in infimis, et sese de coelestibus ad ima submisit. Fieri quippe propter nos homo dignatus est, et dum mortuum animal petiit, mortem apud nos, qui apud se erat immortalis, invenit. Sed hujus vulturis oculus fuit ipsa intentio nostrae resurrectionis: quia ipse ad triduum mortuus, ab aeterna nos morte liberavit. Ille enim perfidus Judaeae populus, quia mortalem vidit,
Abbreviated transcription (Latin):
nagogam leeua non ꝑtransũt qr sancta
ecca tolleccõmi gensilium dedita neqͣqͣm
se ad ilłum uidee populum diutiꝰ ꝯccupauit
Recte aũ eccã leena nintupatur. qr male
iuiuentes ĩ uitiis ore st̃e preditatõns ĩt̾fi

Expanded text:
nagogam leaena non pertransiit, quia sancta Ecclesia collectioni gentium dedita nequaquam sese ad illum Judaeae populum diutius occupavit. Recte autem Ecclesia leaena nuncupatur, quia male viventes in vitiis, ore sanctae praedicationis int
Abbreviated transcription (Latin):
uidemꝰ. Ecce .n. in sanctis preditatorib ⁊ nõ
ex usdea ꝓgenitis ꝑ cunctam eccãta tot o
orbe diffulam fluenta celestium mandatoꝵ¬
usbra ⁊ ini manant ore gentilium. qr cũ in pe¬
tris riuos aꝑuit: ex duris qͦ cordibus fluuiꝰ
stẽ predicatõnis emanauit. Sequitur. Et
omne precitũ iuidit ocls̃ enis. Sclend̾ mag¬
nooꝑe est qr tanto unaqueq amina sit pre¬
tiosior ante ocłos dei: qͣnto ꝓ amore u̾itatis
despectior ẜmerit ante ocłos suos. Huic ad¬

Expanded text:
uit. Ecce enim in sanctis praedicatoribus et non ex Judaea progenitis per cunctam Ecclesiam toto orbe diffusam, fluenta caelestium mandatorum ubertim manant ore gentilium. Quia enim in petris rivos aperuit, ex duris quoque 583 cordibus fluvius sanctae praedicationis emanavit. Sequiomne pretiosum vidit oculus ejus. - Sciendum magnopere, quia tanto unaquaeque anima fit pretiosior ante oculos Dei, quanto pro amore veritatis despectior fuerit ante oculos suos. In
Abbreviated transcription (Latin):
S a iusi pretiosuni separat q̃i os domins no¬
catun qr ꝑ eum deus uerba sua exeritt quia ab
amore presentis seculi loquendo que potest hu¬
manam animani euellit. Et qr testamenti no¬
ui doctores ad ħ usq ꝑducti sunt ut octultas
q allegoriaꝵ caligmes in uet̾i testamento
rimarentur. recte subditur. Prof unda qͦꝰq¬

Expanded text:
pretiosum a vili separat, quasi os Domini vocatur, quia per eum Deus verba sua exerit, qui ab amore praesentis saeculi loquendo quae potest, humanam animam evellit. Et quia novi Testamenti doctores ad hoc usque perducti sunt, ut occultas quoque allegoriarum caligines in veteri Testamento rimentur, recte subditur: CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
spolia. Quib ꝓfecto dictis paulus apłs desig¬
natur de heuiamm stipe ꝓgenitꝰ qͥ mane
comedit ꝓrredã. qr ĩ ꝓmordis sius fideles quos
potuit rapiens trudelitati ꝓp̾e satist etit. ues¬
ꝑe spolia diulit᷑ qr Ridelis postmodã factus
sat̾ eloguia exponẽdo distribuit. Qmuis ħ ar¬

Expanded text:
ctis Paulus apostolus designatur, de Benjamin stirpe progenitus, qui mane praedam comedit, quia in primordiis suis fideles quos potuit rapiens crudelitati propriae satisfecit. Vespere spolia divisit, quia fidelis postmodum factus sacra eloquia exponendo distribuit. 26.
Abbreviated transcription (Latin):
dicunt. uob̃ oportebat pmur los u̾bum dĩ
sed qm̃ repellitis ilłud ⁊ indignos uos iudica¬
ħ gentilitatis scłm sunt tͣnslati. Qui sunt
g ͦ qui ĩmensa duritia ꝓ obsturitate cordis qͣi
quidam lapis taliginis ⁊ umbra mortis a ꝑe¬
griante stõꝵ populo diuidunt᷑ insi hũ
qͦs pes egentis homimis̃ est oblitus id est qd
preditacores dm̃ uideliced ꝑ humanitat em
panꝑis ꝓ suꝑbie sue tuore reliquerint.
oꝵq omnino oblixi st dum predicatõnis sue senti¬
mͦ ad solam fructificatõnem gentiũ tͣnstulerũt
durat. st̃ u̾bis utte ad cor iuam prebere nolue.¬
pñt. Sed nicea ħ que sic obduruit icł qualis dudũ
Ruerit utꝰ quid post ꝑtulerit audiamꝰ. Sequitur

Expanded text:
ebat primum loqui verbum Dei; sed quoniam repellitis illud, et indignos vos judicac gentilitatis saeculum translati sunt. Qui sunt ergo qui immensa duritia pro obscuritate cordis, quasi quidam lapis caliginis et umbra mortis, a peregrinante sanctorum populo dividuntur, nisi hi quos pes egentis hominis est oblitus, id est quos praedicatores Domini, videlicet per humanitatempro superbiae suae tumore reliquerunt, eorumque omnino obliti sunt, dum praedicationis suae semina ad solam fructificationem gentium transtulerunt? obdurati sunt, verbis vitae ad cor viam praebere noluerunt. Sed Judaea haec, quae sic obduruit, vel qualis dudum fuerit, vel quid post pertulerit, audiamus. Sequitur
Abbreviated transcription (Latin):
uideb̾ant ude ꝯu̾ti deb̾nerant atq exinde ꝑ¬
ñ hiores fiebant Querebant extinguere: quẽ
cernebant mortuos uiuficare. In ore tenebãt
legem. sed legis ꝑseguebant᷑ autrorẽ. T̃erra
ꝓͥ de qͣ oriebatur. panis in loto suo igne subu̾sa

Expanded text:
Videbant unde converti debuerant, atque exinde perversiores fiebant. Quaerebant exstinguere quem cernebant mortuos vivificare. In ore tenebant legem, sed legis persequebantur auctorem. Terra ergo de qua oriebatur panis, in loco suo igne subversa
Abbreviated transcription (Latin):
intlłigi: iuxͣ id qd̾ ꝑ salomonẽ ditit᷑. Ocłm̃
qui sb̾sannat prẽm ⁊ qͥ despitit partũ mat̾s
slie effodiant illum torus de torrentib. Peru̾si
quippe dũ diuina niditia reprehendũt sb̾san¬
nant prẽm. Et quilib heretici dũ predicatõ¬
nem sancte etc̃e fctundicatemto illiꝰ deridendo
ꝯtẽprunt. quid aliud qͣm partum mr̃is despitũt

Expanded text:
intelligi, juxta id quod per Salomonem dicitur: Oculum qui subsannat patrem, et qui despicit partum matris suae, effodiant illum corvi de torrentibus . Perversi quippe dum divina judicia reprehendunt, subsannant patrem. Et quilibet haeretici dum praedicationem sanctae Ecclesiae fecunditatemque illius deridendo contemnunt, quid aliud
Abbreviated transcription (Latin):
sionem uir sc̃õ ꝯͣ eos loquit᷑ ditens Ferrum
de tͥra tollitur. At si aꝑte ditat. Fortes uirs
qui aicutissimis lingnaꝵ gładũs ĩ hc̃ atie
defendende Fidei ferrum fuint. aliqñ t̾ra
ĩ infinus accõnib fnerunt. Peccanti aͥppe
hõi dictum est d̾ia es ⁊ in t̾ram ibis. Sed de
era ferrum tollitur: cum fortis ꝓpugnator
eic̃e a t̾rena qͣm pͥus temut accõne separat᷑.
¶o gͦ in eo debet despiti quituid fuit qui iã
cepit ẽẽ qd̾ nõ Ruit. Annõ matheus in t̾ra
ñientus est qui t̾renis negotus implicat ns
thelonei ufibus d̾iuebat. Sed de t̾ra sub̾latꝰ
ĩ fortitudinẽ Ferri comialuit: cuiꝰ iudelited
lingua ꝙͣ attutissimo gladio ewangelĩ ad¬
iministratõne dominꝰ ãt̾sdelium corda tͣnsfixit
⁊ qui infirmus pus despectusq fuerat ꝑ t̾¬
ieua negotia fortis postincdũ factus est ad
telestia preditamenta. Uñ adhut subuingit᷑.¬

Expanded text:
os vir sanctus loquitur, dicens: Ferrum de terra tollitur. Ac si aperte dicat: Fortes viri, qui acutissimis linguarum gladiis in hac acie defendendae fidei ferrum fiunt, aliquando terra in infimis actionibus fuerunt. Peccanti quippe homini dictum est: Terra es, et in terram ibis . Sed de terra ferrum tollitur , cum fortis propugnator Ecclesiae a terrena quam prius tenuit actione separatur. Non ergo in eo debet despici quidquid fuit, qui jam coepit esse quod non fuit. An non Matthaeus in terra inventus est, qui terrenis negotiis implicatus telonii usibus serviebat ? Sed de terra sublatus, in fortitudinem ferri convaluit, cujus videlicet lingua quasi acutissimo gladio Evangelii administratione Dominus infidelium corda transfixit; et qui infirmus prius despectusque fuerat per terrena negotia, fortis postmodum factus est ad coelestia praedicamenta. Un
Abbreviated transcription (Latin):
Quis a ĩ ħ mundo ꝑegrinatur populus msi qͥ
ad electorem sortem turrens hr̃e se patriam
nouit ĩ telestib ⁊ cantomagis illit sperat in¬
uerre se ꝓpͥa qͣnto hic tuncta que preterrunt
dam sibi exilium deputantes ad suꝑnam prĩam
tota cordis intentõne suspirant. Dt qnib pau¬
lus dicit sonfitentes qr ꝑegrini st̃ ⁊ hospiteᷤ¬

Expanded text:
Quis autem in hoc mundo peregrinatur populus, nisi qui ad sortem electorum currens, habere se patriam novit in coelestibus; et tanto magis se illic sperat invenire propria, quanto hic cuncta quae praetereunt dam sibi exsilium deputantes, ad supernam patriam tota cordis intentione suspirant; de quibus Paulus dicit: Confitentes quia peregrini et hospite
Abbreviated transcription (Latin):
re s ⁊ emollit ad aimorem ⁊ roborat᷑ ad oꝑa¬
cõnem. Ut situt Sus durus ⁊uerait in amo¬
Ie sałt. itã se postmodũ fortem exerat in a¬
⁊̃ tredere ⁊ preditare incipiat. Lapis gͦ solu¬
tus calore ĩ es utitur: qr dura mens suꝑ¬
in amoris igne liquesacta ad ueram forti¬
tudiem ꝯmitatir. Ut pccor q̃ pus ĩsensibit
extitate postinod̾ ⁊ ꝑ auctorẽ fortis ⁊ ꝑ pͤ

Expanded text:
et emollitur ad amorem, et roboratur ad operationem, ut sicut prius durus fuerat in amore saeculi, ita se postmodum fortem exerat in aet credere et praedicare incipiat. Lapis ergo solutus calore, 576 in aes vertitur, quia dura mens superni amoris igne liquefacta ad veram fortitudinem commutatur, ut peccator, qui prius insensibilis exstiterat, po
Abbreviated transcription (Latin):
⁊misoꝵ noĩe ⁊ elestos uoluit. ⁊ rexbos ꝯ¬
prebendi. Nam bona Ratiens ⁊ ordmans ds̃
masa nõ ẜ atiens. sed ab imitͥs facte ne mor¬
dinate uemant ipe disponens ꝯsiderat un¬
ilsoꝵ ꝑmem ⁊ patient̃ tollerat omina acte
intuet᷑ elestoꝵ t̾minũ qͦ ex malo mutent᷑
ꝑmem ꝑsequẽtib sanli quo ꝓstratus diceret
Domine quid me nus fat̾e: uidit ẜ mẽ ꝙͣ
obsequentis distipiisi qͥ ꝓ ꝯmisso stelere gut¬
tur iagueo strig̾et seq ⁊ pectantẽ puns

Expanded text:
m nomine et electos voluit et reprobos comprehendi. Nam bona faciens et ordinans Deus, mala vero non faciens, sed ab iniquis facta, ne inordinate eveniant ipse disponens, considerat universorum finem, et patienter tolerat omnia. Atque intuetur electorum terminum, quod ex malo mutenturfinem persequentis Sauli quo prostratus diceret: Domine, quid me jubes facere , vidit finem quasi obsequentis Discipuli quod pro commisso scelere guttur laqueo stringe
Abbreviated transcription (Latin):
dere noluit quẽ ꝑ ꝓpħiam predixit. sulila¬
pis taliguns fuit qr ⁊ trudelitate dutꝰ
ext itit: ⁊ infidelitate nebulosꝰ. Qui alio
qͦ nocabulo umbra mortis dr̃ umbia qͥppe
tałis expͥmitur qͣlis eiꝰ rei de qͦ tͣhitur
fuerint lunamenta. Quis a̾ mortis noĩe
mli drabolus notatar de qͣ ꝑ qͣndam urtt¬

Expanded text:
dere noluit, quem per prophetiam praedixit, nisi lapis caliginis fuit? quia et crudelitate durus exstitit, et infidelitate nebulosus. Qui alio quoque vocabulo umbra mortis dicitur. Umbra quippe talis exprimitur, qualia ejus rei, de qua trahitur, fuerint lineamenta. Quis autem mortis nomine, nisi diabolus vocatur? De quo per quamdam
Abbreviated transcription (Latin):
sibilo restringũt dũ ad ea que ꝯtẽpserant u̾ba
spirituałia ꝯittunt᷑ ut ia tredere ⁊ preditare
incipidut que pus dũ miguiu florere cernere
nõ credebant Iam fit plerranꝙ ut nfir moꝵ
ammꝰ eo magis de auditu ueritatis srepidet quo
fborere ꝯtẽptores ilitatis udet. Sed tum nst a
ultio ñustos subtͣhite ałios a pͣmtate ꝯpestit
uñ ⁊ ꝑ salomonẽ dr̃. oultato pestilente sapi¬

Expanded text:
ea quae contempserant verba spiritalia convertuntur, ut jam credere et praedicare incipiant quae prius dum iniquum florere cernerent non credebant. Nam fit plerumque ut infirmorum animus eo magis de auditu veritatis trepidet, quo florere contemptores veritatis videt. Sed dum justa ultio injustos subtrahit, alios a pravitate compescit. Un
Abbreviated transcription (Latin):
turi idicis diem : Quia ecte nũt tecipns
acteptebile ecce nũt dies salutis. ⁊ querite di¬
minũ dũ ĩueniri potest ĩuotate eã dũ ꝓpe
est. Qualib insi conu̾sis qui ad parnułoꝵ i
uitatõnẽ magistra humlitate ẜ ormantus¬

Expanded text:
turi exitus diem? quia ecce nunc tempus turi exitus diem? quia ecce nunc tempus acceptabile, ecce nunc dies salutis . Et: Quaerite Dominum dum inveniri potest, invocate eum dum prope est . Qualibus, nisi conversis, qui ad parvulorum imitationem, magistra humilitate formantu
Abbreviated transcription (Latin):
te ignis ext̾uis ꝯflans ⁊ dure passionis ad¬
monet penam. ⁊ tñ erroris nõ extoquit culpã
ignis qui exͣ tatholitam toleratur eccͣm qͣm
tens. Si tradidero corpus meũ ut ardeat carita¬
pͣna de deo sentiũt. aliĩ recta de auctore tenent
sed mntatẽ tã Er̃ibus nõ tenẽt. Illi errore Ri
tuũ ex toto corde tuo ⁊ ex tota anima tua ⁊
sentit. liguet ꝓfecto qr dm̃ nõ diligit. Ql u̾
de deo recta sentiens a sancte eit̃e uintace
sotiũ retusat. Quisquis gͦ ab uintate mr ib
ecc̃e siue ꝑ heresũ de dõ ꝑu̾sa sentiendo su
errore scismatis ꝓximũ nõ diligendo diuidit᷑
caritatis huiꝰ grã pͥuatur de qua ħ qd pre¬
misimiꝰ paulus dicit. Si tradid̾o corpus meũ
ut ardeat caritatem ã nõ habeani. nicħ
mͥ ꝓdest Ac si aꝑta note diceret. Extr a
lotum suũ ꝯflatõnis mithi igne ãdhibitus
tormento me truciat mũdacõne nõ purgat
Hñt omnes st̃e pacis amatores sũmo stndio
locum querunt. hunt querentes ĩuenunt

Expanded text:
ce ignis exterius conflans et durae passionis admovet poenam, et tamen erroris non excoquit culpam;ignis, qui extra catholicam toleratur Ecclesiam,cens: « Si tradidero corpus meum ut ardeat, charitaprava de Deo sentiunt, alii recta de auctore tenent, sed unitatem cum fratribus non tenent: illi errore fidtuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et sentit, liquet profecto quia Deum non diligit; qui de Deo recta sentiens a sanctae ecclesiae unitate habere recusat. Quisquis ergo ab unitate matris ecclesiae, sive per heresim de Deo male sentiendo, seu errore scismatis, proximum non diligendo dividitur, charitatis hujus gratia privatur, de qua hoc quod praemisimus Paulus dicit: Si tradidero corpus meum ut ardeat, charitatem autem non habeam, nihil mihi prodest ; ac si aperta voce diceret, extra locum suum conflationis mihi ignis adhibitus tormento me cruciat, mundatione non purgat. Hunc omnes sanctae pacis amatores summo studio locum quaerunt, hunc quaerentes inveniunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑegrmante. Ac si aꝑte dicat. Eos quoł mͦ ut in¬
fidelitas extetat ut trudelitas obdurat. Flamt¬
maꝵ fluuũs a ꝯspectu et̾m iudicis exiens ab e¬
lecroꝵ tñc popło separat ut tũc a bonis ignis
diftrieti examinis diuidat qͦs nũc ĩ suis ꝯcupis¬
tentiis tenebre uitõꝵ extetant. Motest fortas¬

Expanded text:
egrinante. Ac si aperte dicat: Eos quos modo vel infidelitas excaecat, vel crudelitas obdurat, flammarum fluvius a conspectu aeterni judicis exiens, ab electorum tunc populo separat, ut tunc a bonis ignis districti examinis dividat quos nunc in suis concupiscentiis tenebrae vitiorum excaecant. 49. Ir
Abbreviated transcription (Latin):
dũ cẽpestas. Q iud hic noctem nͥ ab̾sconditũ
trmpiis repentini exitus appellat: Tempesta¬
tił u nourine uiditũ turbinem designat. Qꝑ
⁊̃ ꝓlalmista testatur ditens. Neus mam¬
specdi eiꝰ exardescet: ⁊ ñ cͥtuitu eiꝰ tẽpestaᷤᷤ

Expanded text:
eum tempestas. Quid hoc loco noctem, nisi absconditum tempus repentini exitus appellat? Tempestatis vero nomine, judicii turbinem designat. Quod etiam Psalmista testatur, dicens: Deus mannspec
Abbreviated transcription (Latin):
torrigit. ad h flagellum emttit. sed necꝙͣ
partit. Qui .n. flagessum enusit ut parceret.
ad ħ emittit qñty ne partat. In hs namq ui¬
ta dominꝰ tantomag̃ studet ut parcat qͣncamsa¬
gil exspectando flagellat. ssicut ip̃e uote angli
ad iohẽm Ait. Ego qͦs anio arguo ⁊ castigo.
ae de flagello dampnatois septuu est. In oꝑib

Expanded text:
concludit, flagellum emittit, sed nequaquam parcit. Qui enim flagellum emisit ut parceret, ad hoc emittit quandoque ne parcat. In hac namque vita Dominus tanto magis studet ut parcat, quanto magis exspectando flagellat. Sicut ipse voce angeli ad Joannem ait: « Ego quos amo redarguo et castigo . : flagell
Abbreviated transcription (Latin):
Ac̃ si aꝑte ditat. uera ẜ idelumm sapientia tui uaiu̾¬
salis ecc̃a lotus est tͥbusatõnẽ nob̃ ꝑsequent ib
patitur: sed a tunttis pcc̃oꝵ sordibus ꝑfequcõis
ur̃e igne purgatur. uñ scͥptum est. In igne
ꝓbatur aurum. ⁊ argentũ homines nꝰ recep¬
tabiles ĩ camĩno humiliatõnis. Qnio ĩ loco po¬
cest ħ qͦ ꝯuement̾ int elligi ut de sud here-

Expanded text:
te dicat: Vera fidelium sapientia, cui universalis Ecclesia locus est, tribulationem vobis persequentibus patitur, sed a cunctis peccatorum sordibus persecutionis vestrae igne purgatur. Unde scriptum est: In igne probatur aurum et argentum, homines vero receptibiles in camino humiliationis . Quo in loco potes
Abbreviated transcription (Latin):
penas pati potest qr auro lotus est in qͦ ꝯblat᷑.
Quid itaq ad ħ heretiti dititis ᷑ conflari ꝑ af¬
ẜliccõnẽ carms uł ⁊̃ ꝑ martyriũm nułtis
sed lotũ in qͦ deb̾eatis conflari nestitis. Audite
quid ꝓ deo amaritudinis si quid ⁊ bułatõms exͣ
nõ purgari. Dicat ierermas dicait qͦm᷑ ꝯpla¬

Expanded text:
fieri non potest, quia auro locus est in quo conflatur. Quid itaque ad haec, haeretici, dicitis? Conflari per afflictionem carnis ut etiam per martyrium vultis, sed locum quo debeatis conflari nescitis. Audite quid pro Deo amaritudinis, si quid tribulationis, extra odo, non purgari. Dicat Jeremias, dicat q