comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iustus mortuus uiuos impios: & iu¬
uentus celerius consummata longã¬
uitam iniusti Uidebunt enim finẽ
sapientis: & non intelligent quid cogi-¬
tauerit de illo ds̃. & quare minuerit
mortuos in ꝑpetuum: qm̃ dirumpet
illos a fundamentis. & usq ad supre¬
& memoria illorum ꝑibit. Tenent in
cogitatione peccatorum suorum ti-¬

Expanded text:
iustus mortuus uiuos impios et iuuentus celerius consummata longaeuitatem iniusti. uidebunt etenim finem sapientis et non intellegent quid cognouerit de illo et quare munierit mortuos in perpetuum . Laetillos a fundamentis, et usque ad supreet memoria illorum . periet. uenient in cognitionem peccatorum suorum ti
Abbreviated transcription (Latin):
Et rex sapiens popłi stabilimentum
est Ergo accipite disciplinã ꝑsermo¬
nes meos: & ꝓderit uobis X¬
um quidem & ego morta¬
lis homo similis omnib.
& exgenere terreno illius
qui prius factus est: & in uentre ma¬
tris figuratus sum caro. Decem men-¬
sium tempore coagulatus sum in
sanguine ex semine hominis: & dele¬
ctamento somnii conueniente. Et
ego natus accepi communem aerem.
& insimiliter factam decidi terram:
& pͥmam uocem similem omnib e¬
misi plorans. & in uolumentis nutri¬
tus sum & curis magnis. Nemo enim
ex regib aliud habiit natiuitatis
inicium. Anus gͦ introitus est om¬
nibus ad uitam: & similis exitus.
Ropter hoc optaui.
& dlatus est michi sensus.

Expanded text:
et rex sapiens populi stabilimentum et rex sapiens populi stabilimentum est ergo accipite disciplinam per sermones meos et proderit vobis sum quidem et ego mortalis homo similis omnibus et ex genere terreno illius qui prior finctus est et in ventre matris figuratus sum caro decem mensuum tsanguine ex semine hominis, et delectamento somni conveniente, et ego natus accepi communem aerem, et in similiter factam decidi terram, et primam vocem similem omnibus emisi plorans. In involumentis nutritus sum, et curis magnis. Nemo enim ex regibus aliud habuit nativitatis initium. Unus ergo introitus est omnibus ad vitam, et similis exitus. Propter hoc optavi, et datus est mihi sensus:
Abbreviated transcription (Latin):
ugilauerit ꝓꝑter illam cito erit
securus: qm̃ dignos se ipsa circuit
querens. & in uiis suis ostendit sel
illis hilariter. & in omni prudentia
occurret illis. Initium enim illius:
uerissima est discipline concupis¬
centia. Cura gͦ disciplinȩ dilectio est:
& dilectio custodia legum illius est
Custoditio autem legum: consum¬
matio incorruptionis est. A¬
corruptio autẽ: facit esse ꝑximum
deo. C oncupiscentia itaq sapientiȩ.
deducet ad regnum ꝑpetuum. Si
gͦ delectamini sedib & sceptris reges
ꝑopłi diligite sapientiam: ut in ꝑ¬
petuum regnetis. Diligite lumen
Quid est autem sapientia. & quem¬
admodum facta sit referam. & non
abscondam a uobis sacramenta dĩ
sed ab inicio natiuitatis inuestiga¬
bo. & ponam in lucem scientiam
illius. & non p̃teribo ueritatem. neq
cum inuidia tabescente iter habebo.
qm̃ talis homo non erit particeps
sapientię. Multitudo autem sapi-¬
entium: sanitas est orbis terrarũ

Expanded text:
vigilaverit propter illam, cito erit vigilaverit propter illam, cito erit securus. Quoniam dignos se ipsa circuit quaerens, et in viis suis ostendit se illis hilariter, et in omni prudentia occurret se illis. Initium illius uerissima est disciplinae concupiscentia. cura ergo disciplinae dilectio est, et dilectio custoditio legum illius est, custoditio autem legum confirmatio incorruptionis est, incorruptio autem facit esse proximum deo. concupiscentia itaque sapientiae deducit ad regnum perpetuum. si go delectamini sedibus et stemmatibus, reges populi, diligite sapientiam, ut in perpetuum regnetis. Et paulo quid est autem sapientia et quemadmodum facta sit referam et non abscondam a vobis sacramenta Dei sed ab initio nativitatis investigabo et ponam in lucem scientiam illius et non praeteribo veritatem neque cum invidia tabescente iter habebo quoniam ista non erit particeps sapientiae multitudo autem sapientium sanitas est orbis terrarum
Abbreviated transcription (Latin):
transicus illius. Sic & nos nati conti¬
nuo desiuimus esse: & uirtutis quidẽ
signum nullum ualuimus ostendere.
In malignitate autem nr̃a consũpti
sumus. Talia dixerunt in inferno
hi qui peccauerunt: qm̃ spes impii
tanquam lanugo est que auento
collitur. & tanquam spuma gracilis
quȩ aꝓcella disꝑgitur. & tanquam
fumus qui auento diffus ẽ: & tan qͣm
memoria hospitis uniꝰ diei p̃tereuntis.

Expanded text:
transitus illius. Sic et nos nati contitransitus illius. Sic et nos nati continuo desinimus esse, et virtutis quidem signum nullum valuimus ostendere. In malignitate autem nostra consumpti sumus. Talia dixerunt in inferno hi qui peccaverunt, quoniam spes impii tamquam lanugo est que a vento tollitur, et tamquam spuma gracilis que a procella dispergitur, et tamquam fumus qui a vento diffusus est, et tamquam memoria hospitis unius diei pretereuntis.
Abbreviated transcription (Latin):
li: & mirabuntur in subitatione in¬
sp̃c dicent inter se: penitentiam agen¬
tes. & ꝑre angustia sp̃c gementes. Hi
sunt quos habuimus aliquando in
derisu: & in similitudine imꝑꝑii. Nos
insensati uitam illorum estimabamꝰ
iusticis lumen non luxit nobis & sol¬
intcelligentiȩ non est ortus nobis.Las¬
saci sumus in uia iniquitatis & ꝑditi¬
omis &e ambulaumus uasdifficiles.
iam autem domini ignorauimus.
Quid nobis ꝓsint suꝑbia: aut quid¬
ditiarum ractantia contulit nobis:
t̃ransierunt omnia illa tanquam
umbra. & tanquam nunciuis precur¬
rens. & tanquam nauisque ꝑtransit
fluctuantem aquam: cuius cum p̃te¬
rierit non est uestigium inuenire. neqꝑ
semitam carine illius in fluctib Aut
tanquam ains quȩ transuolat in ae¬
re & nullum inuenitur argumentum
itineris illius. sed tantum sonitus ala-¬
rum uerberans leuem uentum. &
scincdens ꝑ um itineris aerem. Com¬
motis alis transuolauit: & post hoc
nullum signum inuenit᷑ itineris illiꝰ.

Expanded text:
li: et mirabuntur in subitatione inDicent inter se penitentiam agentes: et pre angustia spiritus gementes. Hi sunt quos habuimus aliquando in derisum: et in similitudinem improperii. Nos insensati vitam illorum extimiustitie lumen non luxit nobis,intelligentie non est ortus nobis; lassati sumus in via iniquitatis et perditionis et ambulavimus vias difficiles, viam autem Domini ignoravimus. Quid nobis profuit superbia? aut divitiarum jactantia quid contulit nobis? Transierunt omnia illa tanquam umbra, et tanquam nuntius percurrens, et tanquam navis quae pertransiit fluctuantem aquam: cujus, cum praeterierit, non est vestigium invenire, neque semitam carinae illius in fluctibus; aut tanquam avis quae transvolat in aere, cujus nullum invenitur argumentum itineris, sed tantum sonitus alarum verberans levem ventum, et scindens per vim itineris aerem: commotis alis transvolavit et post hoc nullum signum invenitur itineris illius;
Abbreviated transcription (Latin):
cranslatus est. Raptus est ne malitia
mutaret intellectum illuis: aut ne¬
fictio deciꝑet animam illiꝰ. Fascinatio
enim nugacitatis obscurat bona: &
in constantia concupiscentie transu̾tit
sensum sine malitia. Consummatus
in breui: expleuit tempora multa
ꝑlacita enim erat deo anima illius:
ꝓpter hoc ꝓpauit educere illum de¬

Expanded text:
tus est. Raptus est ne malitia mutaret intellectum ejus, aut afflictio reciperet animam illius. Fascinatio enim nugacitatis obscurat bona, et inconstantia concupiscentiae transverit sensum sine malitia. Consummatus in brevi explevit tempora multa: placita enim erat Deo anima illius: propter hoc p
Abbreviated transcription (Latin):
pulcra est casta generatio cum cari¬
tace. Linmortalis est enim memoria
illius: qm̃ apud dm̃ nota est. & apud
homines. Cum presens est imitant᷑
illam: & desiderant eam cũ seeduxe¬
rit. & in ꝑpetuum coronata trium
phat. in coinquinatorum certaminũ
premium uincens. Multigena enim
impiorum multitudo non erit utilis:
radices altas nec stabile fir mamencũ
collocabunt. Et si in ramis in temꝑe
germinaueri nt: infirmiter posita
a uento commouebunt᷑. & ammie¬
tate uentorum eradicabunt᷑. Con¬
fringentur enim rami inconsũmati:
& fructus illorum inutiles & acerbi
ad manducandum. & ad nichilum
apti. Ex iniquis enim omnes filii qͥ
nascunt᷑: testes sunt nequidiȩ aduer-¬
sus parentes in interrogatione sua.
ustus autem si morte p̃occuꝑatus U¬
fuerit: in refrigerio erit. Senectus enĩ
uenerabilis est non diuturna: neq nu¬
mero annorum computata. Cani st̃

Expanded text:
pulchra est casta generatio cum claripulchra est casta generatio cum claritate! immortalis est enim memoria illius, quoniam et apud Deum nota est et apud homines. Cum praesens est, imitantur illam et desiderant eam, cum se eduxerit, et in perpetuum coronata triuphat incoinquinatorum certaminum praemium vincens multigena autem impiorum multitudo non erit utilis radices altas nec stabile firmamentum conlocabunt et si in ramis in tempore germinaverint infirmiter posita a vento commovebuntur et a nimietate ventorum eradicabuntur confringentur rami inconsummati et fructus illorum inutilis et acerbi ad manducandum et ad nihilum apti ex iniquis enim omnes filii qui nascuntur testes sunt nequitiae adversus parentes in interrogatione sua iustus autem si morte praeoccupatus fuerit in refrigerio erit senectus enim venerabilis est non diuturna neque numero
Abbreviated transcription (Latin):
Sapientiam enim & disciplinam
qui abicit infelix est: & uacua est spes
illorum. & labores sine fructu. & in¬
habitabilia oꝑa illorum sunt. Mu¬
lieres eorum insensatȩ sunt: & nequis¬
simi filii eorum. Maledicta creatura
illorum: qm̃ felix sterilis & incomqui¬
nata que nescunt thorum in delicto.
habebit fructum in respectione ani¬
marum sc̃arum. Et spardo qui non
opatus est ꝑmanus suas iniquitatẽ:
nec cogitauit aduersus dm̃ nequissi¬
ma. Dabitur enim illi fidei donum
electum: & sors in templo domini ac¬
ceptissima. Bonorum enim laborum
głosus est fructus: & quȩ non concidat
radix sapientiȩ.¬
ilii autem adulterorum incon
summati erunt: & ab iniquo
thoro semen exterminabit᷑.
Et siquidem longe uitȩ erunt in ni-¬
chilum computabuntur: & sine ho¬
nore erit nouissima senectus illorum.
Et si celerius defuncti fuerint non ha-¬
bebunt spem: nec in die agnitionis
allocutionem. Hationes enĩ iniquȩ:
dirȩ sunt consummationis Oquam

Expanded text:
am qui abjicit, infelix est: et vacua est spes illorum, et labores sine fructu, et inutilia opera eorum sunt. Mulieres eorum insensatae sunt, et nequissimi filii illorum. Maledicta creatura illorum, quoniam felix sterilis incoinquinata, quae nescit thorum in delicto, habebit fructum in respectione animarum sanctarum: et spado, qui non operatus est per manus suas malum, nec cogitavit adversus Dominum nequissima: dabitur enim illi fidei donum electum, et sors in templo Domini acceptissima. Bonorum enim laborum gloriosus est fructus, et quae non excidet radix sapientiFilii autem adsumati erunt, et ab iniquo thoro semen exterminabitur; etsi quidem longae vitae erunt, in nichilum computabuntur, et sine honore erit novissima senectus illorum; et si celerius defuncti fuerint, non habebunt spem nec in die agnitionis allocutionem. Nationes enim iniquae dirae sunt consummationi
Abbreviated transcription (Latin):
exterminabilem. & adimaginem suȩ
similitudinis fecit illum. Inuidia au¬
tem diaboli mors intrount in orbem
terrarum: imitantur autem illum
qui sunt ex parte illius.
ustorum autem anime in manudei st̃:
& non tanget illos tormentũ mortis.

Expanded text:
exterminabilem et ad imaginem suae exterminabilem et ad imaginem suae similitudinis fecit illum invidia autem diaboli mors introivit in orbem terrarum imitantur autem illum qui sunt ex parte illius iustorum autem animae in manu Dei sunt et non tanget illos
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃e. Promittit se scientiam dei habe¬
re: & filium dei se nominat. Eactus
est nobis in traductionem cogitatio¬
num nr̃arum. grauis est nobisetiã
ad uidendum: qm̃ dissimilis est aliis
uita illius. & immutate sunt uiȩ eiꝰ
Tanquam nugaces estimati sumus
ab illo: & abstinet se a uiis nostris
tanquam ab immundicis. & p̃fert
nouissima instorum. & głacur patrẽ
dm̃ sehabere. Uideamus gͦ ssermo
nes illuis ueri sint & tempdemus quȩ
uentura sunt illi: & sciemus quȩ er̃t
nouissima illius. Si enim est uerus
filuis dei suscipiet illum: e liberabit
illum de mani contrariorum. Con¬
cumelia & tormento interrogenius
illum: ut sciamus reuerentiam illiꝰ.
& ꝓbemus patientiam eius. Morte
turpissima condempnemus illũ:
erit enim ei respectus ex sermonib
illius. Hec cogitauerunt & erraue¬
runt: excecauit enim illos malitia
ipsorum. Et nescierunt sacramenta
dei. neq mercedem sꝑauerunt iusticiȩ
nec iudicauerunt honorem animarũ
sc̃arum: qm̃ d̃s creauit hominem in¬

Expanded text:
scientiam Dei se habere et filium Dei se nominat. Factus est nobis in traductionem cogitationum nostrarum. Grauis est nobis etiam ad uidendum, quoniam dissimilis est aliis uita illius et inmutatae uiae eius. Tamquam nugaces aestimati sumus ab illo, et abstinet se a uiis nostris quasi ab inmunditiis; praefert nouissima iustorum et gloriatur patrem Deum se habere. Videamus ergo snes illius ueri sunt. et tentemus quae uentura sunt illi, et sciemus quae erunt nouissima illius. Si enim est iustus filius Dei, suscipiet illum et liberabit eum de manu contrariorum. Contumelia et tormento interrogemus illum, ut sciamus reuerentiam illius et probemus patientiam ipsius. Morte turpissima condemnemus illum; erit enim ei respectus ex sermonibus illius. Haec cogitauerunt et errauerunt; excaecauit enim illos malitia ipsDei neque mercedem speraverunt iustitiae nec iudicaverunt honorem animarum sanctarum quoniam Deus creavit hominem in
Abbreviated transcription (Latin):
luxuriȩ nr̃e. ubiq relinquamꝰ signa
leticie: qm̃ hec est pars nr̃a. & hec est
sors. Opprimamus paupem uistum.
& non parcamus uidue: nec uederam
reuereamur canos multi demporis. Sit
autem fortitudo nr̃a lex iniusticie: qͦd
infirmum est enim inucile inuenit᷑.
Circumueniamus iustum: qm̃ inu
cilis est nobis. & contrarius est oꝑib¬

Expanded text:
luxuria nostra ubique relinquamus signa laetitiae quoniam haec est pars nostra et haec est sors opprimamus pauperem iustum et non parcamus viduae nec veterani revereamur canos multi temporis sit autem fortitudo nostra lex iniustitiae quod infirmum est enim inutile invenitur circumveniamus ergo iustum quoniam inutilis est nobis et contrarius est o
Abbreviated transcription (Latin):
repleuit orbem terrarum: & hoc quod
continet omnia scientiam habet uocis.
Propter hoc qui loquit᷑ iniqua non
potest latere: nec preteribit illum cor¬
ripiens iudicium. In cogitationibus
enim impii interrogatio erit Sermo¬
num autem illius auditio ad dñm
ueniet. & ad correptionem iniquitatũ
illiꝰ. qm̃ auris celi audit omĩa. & tumul¬
tus murmurationum ñ abscondetur
ustodite ergo uosa
cuum non ibit. Os autem quod men¬
titur: occidit animam. Nolite zelare¬

Expanded text:
repleuit orbem terrarum, et hoc quod continet omnia scientiam habet uocis. propter hoc qui loquitur iniqua non potest latere, sed nec praeteriet illum corripiens iudicium. in cogitationibus enim impii interrogatio erit: sermonum autem illius auditio ad dominum ueniet ad correptionem iniquitatum. illius. quoniam auris zeli audit omnia, et tumultus murmurationum non absconditur. custodite ergo uos acuum non ibit. os autem, quod mentitur, occidit animam. Et pa
Abbreviated transcription (Latin):
omni bonitate & iusticia & ueritate
Probantes quid sit beneplacitũ deo:
& nolite communicare oꝑib infru¬
tuosis tenebrarum. magis autem &¬
redarguite. Que enim in occulto fi¬
unt ab ipsis: turpe est & dicere Omĩa
autem que arguuntur: alumine ma¬
nifestantur. Omne enim qͦd mani¬
festatur lumen est Propter qͦd dicit.
Surge qui dormis. & exurge amortuis:
& illuminabit te. xp̃c

Expanded text:
ustitia et veritate probantes quid sit beneplacitum Deo. Et nolite communicare operibus infructuosis tenebrarum, magis autem redarguite. Quae enim in occulto fiunt ab ipsis, turpe est et dicere. Omnia autem quae arguuntur, a lumine manifestantur. Omne enim, quod manifestatur, lumen est. Propter quod dicit: Surge qui dormis, et exurge a mortuis, et illuminabit te C
Abbreviated transcription (Latin):
tem genuit ioachim. & ioachim ge¬
nuit heliasib: & heliasib genuit iora¬
da. & ioiada genuit ionathan. & io¬
nathan genuit iecldua. In dieb autem
ioachim erant sacerdotes & pͥncipes
familiarum. saraie & amariȩ. ieremis.
annanie. erre. mosollam. amariȩ. io¬
hannan. milicho. ionachan. sebenie.
ioseph. aramedna. maraioth. elchi. ad¬
daie. ⁊ acharie. genton. mosollam a¬
biȩ. zechri. miamin. & moadie. phel¬
ci. belge. samua. samaiȩ. ionathan io¬
arib. mathiania. ia daie. azi. sellaie.

Expanded text:
tem genuit Ioachim et Ioachim getem genuit Ioachim et Ioachim genuit Eliasib et Eliasib genuit Ioiada et Ioiada genuit Ionathan et Ionathan genuit Ieddoa in diebus autem Ioachim erant sacerdotes principes familiarum Saraiae Amaria Hieremiae Anania Ezrae Mosollam Amariae Iohanan Milico Ionathan Sebeniae Ioseph Arem Edna Maraioth Elci Addaiae Zaccharia Genthon Mosollam Abiae Zecheri Miamin et Moadiae Felti Belgae Sammua Semaiae Ionathan Ioiarib Matthanai Ia
Abbreviated transcription (Latin):
sersual & in bersabee & in filiab eius.
& in sicelech & in mochona & in filiab
eius. & in remmon & in ⁊ara & in ieri¬
muth. ⁊anoa. odollam. & in uillis ea¬
rum Lachis. & in regionib euis. are¬
cha & infiliab euis: & manserunt in
bersabce usq ad uallem ennon. Filii
autem beniamin. ageba. mechinas.
& haia & bethel. & filiab eus. Ana¬
toth. nobanania. asor. rama. geth. hai.
artificum: & de leuitis partionesinda
& beniamin. Hi autem sacerlloces &
leuitȩ: qui ascenderunt cum ⁊ oroba¬
bel filio salachiel. Losue. saraia. ierem¬
as. eztras. amaria. meliich. achus. seche.¬
nia. reum merimuth. addo. genthon abia mu¬
min. madia. belga. semaia. & ioarib.
iclaia. sellum. amoch. elcheia. idaia.
Isti principes sacerdotum & frẽs eorum
in dieb iosue. Porro leuite. iesua. ben.¬
nui cethiniel. sarebia. tuda. macha¬
nias: suꝑ hẏmnos. ipsi & frẽs eorum.
& bechecia. atq ethanni frẽs eorum.
unusquisq in officio suo. Lesue au¬

Expanded text:
filiabus ejus et in Siceleg, et in Mochona, et in filiabus ejus, et in Remmon, et in Saraa, et in Jerimuth, Zanoa, Odollam, et in villis earum, Lachis et regionibus ejus, et Azeca, et filiabus ejus. Et manserunt in Bersabee usque ad vallem Ennom. Filii autem Benjamin, a Geba, Mechmas, et Aia, et Beth-El, et filiabus ejus: Anathoth, Nob, Anania, Asor, Rama, Gethaim, Iuda et Beniamin hii autem sacerdotes et Levitae qui ascenderunt cum Zorobabel filio Salathihel et Iosue Saraia Hieremias Ezra Amaria Melluch Attus Sechenia Reum Meremuth Addo Genthon Abia Miamin Madia Belga Semaia et Ioarib Idaia Sellum Amoc Elceia Idaia isti principes sacerdotum et fratres eorum in diebus Iosue porro Levitae Iesua Bennui Cedmihel Sarabia Iuda Mathanias super hymnos ipsi et fratres eorum et Becbecia atque et Hanni fratres eorum unusquisque in officio suo Hiesue au
Abbreviated transcription (Latin):
an. & cum eis de fr̃ib corum decẽ Ap-¬
pendiq cis argentum & aurum & ua-¬
sa consecrata domus dei nr̃i: quȩ obtu-¬
lerat rex & consiliatores eius & prin¬
cipes eius. uniuersusq isrł eorum qͥ
inuenti fuerant. Et appendi in ma¬
nib eorum argenti talenta sescenta
quinquaginta. & uasa argentea cen-¬
tum. auri centum talenta & erateraˢ
aureosuiginti. qui habebant solidos
millenos: & uasa exis fulgentis optimi
quod sponte oblatum est domino deo
patrum nrõrum. Tigilate. custodite :¬
donec appendatis pͥncipib sacerdotũ
& leuitarum & ducib familiarũ isrł̃

Expanded text:
am, et cum eis de fratribus eorum decem. Apam, et cum eis de fratribus eorum decem. Appendique eis argentum et aurum, et vasa consecrata domus Dei nostri, quae obtulerat rex et consiliatores ejus, et principes ejus, universusque Israel eorum, qui inventi fuerant: et appendi in manibus eorum argenti talenta sexcenta quinquaginta, et vasa argentea centum, auri centum talenta: et crateres aureos viginti, qui habebant solidos millenos, et vasa aeris fulgentis optimi um et aurum quod sponte oblatum est Domino Deo patrum nostrorum: vigilate et custodite donec appendatis coram principibus sacerdotum, et Levitarum, et ducibus familiaru
Abbreviated transcription (Latin):
dei nr̃i bonam suꝑ nos uirum doctis¬
simum de filiis mooli filii leui filii isrł:
& sarabiam & filios eus. & frẽs enis
decem & octo. & asabiam. & cum eoysai¬
am de filiis merari. frẽs eius & filios eiꝰ
iuginti. & de nachinneis quos dederat
dauid & pͥncipes ad ministeria leuita¬
rum nathinneos ducentos uiginti.
Omnes hi: suis nominib uocabant᷑
Et p̃dicaui ibi ieiunium iuxta fluui-¬
um hauua: ut affugeremur coram
domino deo nr̃o. & peteremus ab eo
uiam rectam nobis & filiis nr̃is. uni¬
uerseq substantiȩ nr̃e Erubui enim
petere regem auxilium & equites qui
defenderent nos ab inimico inuia
quia dixeramus regi. manus deinr̃i
est suꝑ omnes qui querunt eum in
bonitate. & imꝑium eius & fortitudo
eius & furor suꝑ omnes qui derelinqui
cum. Ieuinauimus autem & rogaui¬
mus dm̃ nr̃m ꝓ hoc: & euenit nobis
prosꝑe. Et separaui de pͥncipib sacer¬
dotum duodecim: sarabaian. asabi¬

Expanded text:
Dei nostri bonam super nos, virum doctisDei nostri bonam super nos, virum doctissimum de filiis Mooli, filii Levi, filii Israel, et Sarabiam, et filios ejus et fratres ejus decem et octo, et Asabiam, et cum eo Isaiam de filiis Merari, fratresque ejus et filios ejus viginti: et de Nathinaeis, quos dederat David et principes ad ministeria Levitarum, Nathinaeos ducentos viginti: omnes hi suis nominibus vocabantur. Et praedicavi ibi jejunium juxta fluvium Aava, ut affligeremur coram Domino Deo nostro, et peteremus ab eo viam rectam nobis et filiis nostris, universaeque substantiae nostrae. Erubui enim petere a rege auxilium et equites, qui defenderent nos ab inimico in via: quia dixeramus regi: Manus Dei nostri est super omnes, qui quaerunt eum in bonitate: et imperium ejus et fortitudo ejus, et furor super omnes, qui derelinquunt eum. Jejunavimus autem, et rogavimus Deum nostrum pro hoc: et evenit nobis prospere. Et separavi de principibus sacerdotum duodecim, Sarabaiam, Asabi
Abbreviated transcription (Latin):
filius iechiel: & cum eo ducenti decem &
octo uiri. De siliis selomith filiꝰ iosphiȩ:
& cum eo centum sexaginta uiri. Defiluiͤ
bebai: ⁊acharias filius bebai: & cum eo
ingintiocto uiri. De filiis ez each iohan¬
nan filius etechan: & cum eocentum de
cem uiri. De filiis adonicam qui erant
nouissimi. & hec nomina eorum heli¬
pheleth. & hihel & samaas: & cum eis
sexaginta uiri. De filiis bethgai uthai
&e ⁊ acchur: & cum eo septuaginta uiri
Congregauit autem eos ad fluuuium
qui decurrit ad hauua: & mansimus
sacerdotib defiliis leui. & ñ inueni ibi.¬
ltaq misi heliezer & arihel & semeram
& elnathan & iarib: & alterum helna¬
than & nathan & zachariam & meso¬
lam pͥncipes. & ioarib & helnathan
sapientes: e misi eos ad e do qui est
primus in casphiȩ loco. & posui in ore
eorum uerba quȩ loquerenturad addom
& ad frẽs eius nachinneos in loco casphie.
ut adducerent nobis ministros domus
dei nr̃i. Et adduxerunt nobis ꝑmanũ

Expanded text:
filius Jehiel, et cum eo ducenti decem et filius Jehiel, et cum eo ducenti decem et octo viri. De filiis Selomith, filius Josphiae, et cum eo centum sexaginta viri. De filiis Bebai, Zacharias filius Bebai, et cum eo viginti octo viri. De filiis Ezgad, Johanan filius Eccetan, et cum eo centum et decem viri. De filiis Adonicam, qui erant novissimi: et haec nomina eorum: Elipheleth, et Jeiel, et Samaias, et cum eis sexaginta viri. De filiis Begui, Uthai et Zachur, et cum eis septuaginta viri. Congregavi autem eos ad fluvium, qui decurrit ad Aava, et mansimus sacerdotibus de filiis Levi, et neiam, et Elnathan, et Jarib, et alterum Elnathan, et Nathan, et Zachariam, et Mosollam principes: et Joiarib, et Elnathan sapientes. Et misi eos ad Eddo, qui est primus in Chasphiae loco, et posui in ore eorum verba, quae loquerentur ad Eddo, et fratres ejus Nathinaeos, in loco Chasphiae, ut adducerent nobis ministros domus Dei nostri. Et adduxerunt nobis per manum
Abbreviated transcription (Latin):
ds patrum nrõrum. qui dedit hoc in
corde regisut glorificaret domum dñ
quȩ est in ierłm: & in me inclinauit mi¬
sericordiam suam coram rege & consi¬
liatorib eus & uniuersis pͥncipib regil
potentib. Et ego confortatus manii
domini dei mei quȩ erat in me: congil¬
gaui de isił prineipes qui ascendderent
runt mecum in regno artarxerxis re¬
gis de babylone. De filiis phynees. ger¬
son. De filiis ithamar: danihel. Defi¬
liis dauid: acchiis. De filiis sechenie &
filiis pharos. ⁊ acharias: & cum eo nu¬
merati sunt uiri centum quinquagi¬
ta. Defiliis phethmnoab: helio enai filiꝰ
ararie. & cum eo ducenti uiri De filiis
secheme filius iez echiel: & cum eo tre¬
centiuiri: De filiis addenabeth filius
ionathan: & cum eo quinquaginita
uiri. De filiis helam ysaias filiꝰ atha¬
lie: & cum eo septuaginta uiri. De filiis
saphathiȩ ⁊ ebedia filius michael: & cũ
eo octoginta uiri. De filiis ioab ebedia

Expanded text:
Deus patrum nostrorum, qui dedit hoc in Deus patrum nostrorum, qui dedit hoc in corde regis, ut glorificaret domum Domini, quae est in Jerusalem, et in me inclinavit misericordiam suam coram rege et consiliatoribus ejus, et universis principibus regis potentibus. Et ego confortatus manu Domini Dei mei, quae erat in me, congregavi de Israel principes qui ascenderent runt mecum in regno Artaxerxis regis de Babylone. De filiis Phinees, Gerson. De filiis Ithamar, Daniel. De filiis David, Attus. De filiis Secheniae, de filiis Pharos, Zacharias: et cum eo numerati sunt viri centum quinquaginta. De filiis Phaeth-Moab, Elioenai filius Zarae, et cum eo ducenti viri. De filiis Secheniae, filius Ezechiel, et cum eo trecenti viri. De filiis Adden, Abed, filius Jonathan, et cum eo quinquaginta viri. De filiis Elam, Isaias filius Athaliae, et cum eo septuaginta viri. De filiis Saphatiae, Zebedia filius Michael, et cum eo octoginta viri. De filiis Joab, Obedia
Abbreviated transcription (Latin):
ez ras sacerdos scriba legis dei cȩli absq
mora detis. usq ad argenti talenta centũ.
choroꝰ centũ. & usq ad batosolei centũ Sal uͦ
absq m̃sura Oẽ qͦd ad ritũ dei cęli ꝑtinet
tribuatur diligenter in domo deiceli:
ne forte irascatur contra regnum regis &e
filiorum eus. Uobisq notum facimus
de uniuersis sacerdotib & leuitis. canto¬
rib. ianitorib. natinneis. & ministris
domus dei huius: ut uectigal & tributũ
& annonas non habeatis potestatem
imponendi suꝑ eos. Tu audem ezras
scdm sapientiam dei tui que est in ma¬
nu cua constitue iudices & p̃sides: ut
iudicent omni popło qui est trans fu¬
men. his uidelicet qui nouerunt legem
dei tui. Sed & imꝑitos docete libere Et
omnis qui non fecerit legem dei tui &
legem regis diligenter: iudicium erit
de eo. siue in mortem. siue in exilium.
siue in conclempnationẽ substantie sile
uel certe in carcerem Benedictus dñs

Expanded text:
Ezras sacerdos, scriba legis Dei coeli, absque Ezras sacerdos, scriba legis Dei coeli, absque mora detis, usque ad argenti talenta centum, batos centum, et usque ad batos olei centum, sal vero absque mensura. Omne, quod ad ritum Dei coeli pertinet, tribuatur diligenter in domo Dei coeli: ne forte irascatur contra regnum regis et filiorum ejus. Vobisque notum facimus de universis sacerdotibus, et Levitis, et cantoribus, et janitoribus, Nathinaeis, et ministris domus Dei hujus, ut vectigal, et tributum, et annonas, non habeatis potestatem imponendi super eos. Tu autem, Ezra, secundum sapientiam Dei tui, quae est in manu tua, constitue judices et praesides, ut judicent omni populo qui est trans flumen, his videlicet qui noverunt legem Dei tui, sed et imperitos docete libere. Et omnis qui non fecerit legem Dei tui, et legem regis diligenter, judicium erit de eo, sive in mortem, sive in exsilium, sive in condemnationem substantiae ejus, vel certe in carcerem. Benedictus Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
consiliatores eiussponte obtulerunt cdõ
isrł. cuius in ierłm cabernaculum est
Et omne argentum & aurum quod cũq
inueneris in uniuersa ꝓuincia babylo¬
nis. & popłs offerre uoluerit. & de sacer¬
docib qui sponte obtulerint domui
dei sui que est in ierłm libere accipe: &
studiose eme de hac pecuma uitulos. ari¬
etes. agnos. & sacrificia & libamina eorum.
& offer ea suꝑ altare templi domini dei-¬
tui quod est in ierłm. Sed & si quid tͥ &
fr̃ib tuis placuerit de reliquo argento
& auro ut faciatis iuxta uoluntatem
dei ur̃i: facite. Tasa quoq quȩ dantur
tibi in ministerium domus dei tui: trade
in conspectu dei tui ierłm. Sed & cetera
quib opus fuerit in domo dei cui: quan.¬
tumcumq necesse est ut expendas dabs
de thesauro & de fisco regis. Et a me ego
artarxerxis rex stati atq dereii omnib
custodib archȩ publice qui sunt trans
flumen: ut quodcumq petierit auobis

Expanded text:
consiliatores eius sponte optulerunt Deo consiliatores eius sponte optulerunt Deo Israel, cuius in Ierusalem tabernaculum est. Et omne argentum et aurum, quodcumque inveneris in universa provincia Babilonis et populus offerre voluerit, et de sacerdotibus qui sponte optulerint domui Dei sui, quae est in Ierusalem, libere accipe, et studiose eme de hac pecunia vitulos, arietes, agnos et sacriet offer ea super altare templi Dei vestri, quod est in Jerusalem. Sed et si quid tibi et fratribus tuis placuerit, de reliquo argento et auro ut faciatis, juxta voluntatem Dei vestri facite. Vasa quoque, quae dantur tibi in ministerium domus Dei tui, trade in conspectu Dei in Jerusalem. Sed et caetera, quibus opus fuerit in domo Dei tui, quantumcumque necesse est ut expendas, dabitur de thesauro, et de fisco regis, et a me. Ego Artaxerxes, rex, statui atque decrevi omnibus custodibus arcae publicae, qui sunt trans flumen, ut quodcumque petierit a vobis
Abbreviated transcription (Latin):
in ierłm anno septimo artarrerxisregis:
& uenerunt in ierłm mense quinto. ip¬
se est annus septimus regis. quia in pͥmo
die mensis pͥmi cepit ascendere de baby¬
lone. & in primo die mensis qͥnti uenit in
ierłm. iuxta manum domini dei suibo¬
nam suꝑse Ezras enim parauit corsuũ:
ut inuestigaret legem domini. & faceret
& doceret isrł preceptum & iudicium
hoc est autem exemplar epłe edicti quod
dedit rex artarxerxis ezre sacerdoti. s cͥbe
erudito in sermonib & p̃ceptisdomini:
& cerimoniis eiuis in isrł. Artarxerxis
rex regum: eire sacerdoti. scribe legis
dei celi doctissimo salutem. Ame decre¬
cum est: ut cuicumq placuerit in reg¬
no meo depopło isrł. & de sacerdotib
eius & deleuitis ire in ierłm tecũ. uadat.
Afacie enim regis & septem consiliatoꝵ
eius missuses. ut uisites iudeam & ierłm
in lege dei tui que est in manu tua: & ut
feras argentum & aurum quod rex &

Expanded text:
in Jerusalem, anno septimo Artaxerxis regis. in Jerusalem, anno septimo Artaxerxis regis. Et venerunt in Jerusalem mense quinto, ipse est annus septimus regis. Quia in primo die mensis primi coepit ascendere de Babylone, et in primo die mensis quinti venit in Jerusalem, juxta manum Dei sui bonam super se. Ezras enim paravit cor suum, ut investigaret legem Domini, et faceret et doceret in Israel praeceptum et judicium. Hoc est autem exemplar epistolae edicti, quod dedit rex Artaxerxes Ezrae sacerdoti, scribae erudito in sermonibus et praeceptis Domini, et ceremoniis eius in Israel: 'Artaxersis rex regum Ezdrae sacerdoti' scribae legis Dei coeli doctissimo salutem. A me decretum est, ut, cuicumque placuerit in regno meo de populo Israel et de sacerdotibus eius et de levitis, ire in Ierusalem, tecum vadat. A facie enim regis et septem consiliatorum eius missus es, ut visites Iudeam et Ierusalem in lege Dei tui, quae est in manu tua, et ut feras argentum et aurum, quod rex et
Abbreviated transcription (Latin):
migratione: & omnis qui se separaue¬
rat a comquinatione gentium terrȩ.
ad eos. ut quereret dominum dm̃ isrł
Et fecerunt sollempnitatẽ azimorum
septem dieb in leticia: qm̃ letificauerat
eos dominus. & conuerterat cor regis
assur ad eos. ut adiuuaret manus eo¬
rum in oꝑe domus domini dei israel.
Post hec autem uerba in regno artar¬
xerxis regis ꝑsarum. ez ras filius saraie.
filii azarie. filii elchiȩ. filii sellum. filii
sadoch. filii achicob. filii amariȩ. filii
azariȩ. filii maraioch. filii azariȩ filii
ori. filii bocci. filii abisue. filii phynees.
filii eleazar. filii aaron sacerdotis ab
inicio: ipse ezras ascendit de babylone.
& ipse scriba uelox in lege moysi quam
dedit dominus ds isrl̃. & dedit eirex se¬
cundum manum dñi dei eiꝰ bonam suꝑ
eum. omnem petidionem eius. Et
ascenderunt de filiis isrł e de filiis
sacerdotum & de filiis leuitarum & de
cantorib & ce ianitorib & de nathinneiᷤ

Expanded text:
migratione, et omnes qui se separavemigratione, et omnes qui se separaverant a coinquinatione gentium terrae ad eos, ut quaererent Dominum Deum Israel. Et fecerunt solemnitatem azymorum septem diebus in laetitia, quoniam laetificaverat eos Dominus, et converterat cor regis Assur ad eos, ut adjuvaret manus eorum in opere domus Domini Dei Israel.Post haec autem verba, in regno Artaxerxis regis Persarum, Ezras filius Saraiae, filii Azariae, filii Helciae, filii Sellum, filii Sadoc, filii Ahitob, filii Amariae, filii Azariae, filii Maraioth, filii Zaraiae, filii Ozi, filii Bocci, filii Abisue, filii Phinees, filii Eleazar, filii Aaron sacerdotis ab initio. Ipse Ezras ascendit de Babylone, et ipse scriba velox in lege Mosi, quam dedit Dominus Deus Israel: et dedit ei rex secundum manum Domini Dei ejus super eum, omnem petitionem ejus. Et ascenderunt de filiis Israel, et de filiis sacerdotum, et de filiis Levitarum, et de cantoribus, et de janitoribus, et de Nathinaeis,
Abbreviated transcription (Latin):
gei ꝓphe & zacharie filii addo. & eli¬
ficauerunt & construxerunt iubente
aco isrł̃. & ubente cyro & cdario & ar¬
caprerre regib ꝑsarum: & compleue¬
runt domum dei istam usq ad diem
tercium mensis acddar qui est annus
sextus regni dari regis ł ecerunt autẽ
filii isrł sacerdotes & leuite & reliqui filioꝵ
transinigrationis dedicationẽ domus dei
in gaudio: & obtulerunt in dedicatio¬
nem domus dei uitulos centum. arieteᷤ
ducentos. agnos quadringentos. hyrcos
caprarum ꝑpeccato totius isrł duodecim.
uixta numerum tribuum isrł. Et sta¬
tuerunt sacerdotes in ordinib suis & le¬
uitas in uicib suis suꝑ oꝑa deun ierłm:¬
sicut scͥptum est in libro moysi. Eecer̃t
autem filii transinigrationis pascha: quar¬
tacdecima die mensisprimi. Purificati
enim fuerant sacerdotes & leuite quasi
unus: omnes mundi ad immolandũ
pascha uniuersis filiis transinigrationis.
& fr̃ib suis sacerdotib & sibi. Et come¬
derunt filii isrł qui reuersi sunt detrans¬

Expanded text:
e, et Zachariae filii Addo: et aedificaverunt et construxerunt, jubente Deo Israel, et jubente Cyro, et Dario, et Artaxerxe, regibus Persarum: et compleverunt domum Dei istam usque ad diem tertium mensis Adar, qui est annus sextus regni Darii regis. Fecerunt autem filii Israel, sacerdotes et Levitae, et reliqui filiorum transmigrationis, dedicationem domus Dei in gaudio. Et obtulerunt in dedicationem domus Dei vitulos centum, arietes ducentos, agnos quadringentos, hircos caprarum pro peccato totius Israel, duodecim, juxta numerum tribuum Israel. Et statuerunt sacerdotes in ordinibus suis, et Levitas in vicibus suis, super opera Dei isicut scriptum est in libro Mosi. Fecerunt autem filii Israel transmigrationis Pascha, quartadecima die mensis primi. Purificati enim fuerant sacerdotes et Levitae quasi unus: omnes mundi ad immolandum pascha universis filiis transmigrationis, et fratribus suis sacerdotibus, et sibi. Et comederunt filii Israel, qui reversi fuerant de trans
Abbreviated transcription (Latin):
in ierłm: dentur eis ꝑ dies singulos.
ne sit in aliquo querimonia. & offe¬
rant oblationes deo celi. orentq ꝓuita
regis & filiorum eius. Amegͦ positum
est decretum: ut omnis homo qͥ hanc
mutauerit uissionem tollat᷑ lignum
dedomo ipsius. & erigatur & confrin¬
gatur in eo. domus autem eius publi-¬
cetur. Ds̃ autem qui habitare fecit
nomen suum ibi: dissipet omnia reg¬
na & popłm qui extenderit manum
suam. ut repugnet & dissipet domũ
dei illam quȩ est in ierłm. Ego dariꝰ
statui decrecum: quod studiose impleri

Expanded text:
in Ierusalem, detur eis per dies singulos, in Ierusalem, detur eis per dies singulos, ne sit in aliquo querimonia. Et offerant oblationes Deo coeli orentque pro vita regis et filiorum eius. A me ergo positum est decretum, ut omnis homo, qui hanc mutaverit iussionem, tollatur lignum de domo ipsius, et erigatur et configatur in eo, domus autem eius publicetur. Deus autem, qui habitare fecit nomen suum ibi, dissipet omnia regna et populum, qui extenderit manum suam, ut repugnet et dissipet domum Dei illam, quae est in Ierusalem. Ego Darius statui decretum, quod studiose impleri
Abbreviated transcription (Latin):
tres: & sic ordines de lignis nouis. Sũp¬
tus autem dedomo regis dabuntur.
Sed & uasa templi dei aurea & argentea
que nabugodonosor culerat de cem¬
plo ierłm. & attulerat ea in babylonẽ
reddantur: & referantur in cemplo-
iersm in locum suum. quȩ & posita st̃
in templo dei Nunc gͦ tathannai dux
regionis que est transflumen. & starbu¬
⁊annai & consiliarii ur̃i aphasacei. qil
estis trans flumen: ꝓcul recedite ab ill̃.
& dimittite fieri templum dei illud.
ac duice uideorum & seniorib eorum
domum dei edificent in loco suo. Sed &
ãme ꝑceptum est quid oporteat fieri
ã presbiteris uideorum ulis. ut edifice¬
air domus der scilicet ut de archa regiᷤ
idest ut de tributis quȩ dantur dere¬
gione trans elumen studiose sumptus
centur uiris illis. ne impediatur opꝰ.
Quod si necesse fuerit & uitulos & ag¬
nos & hedos in holocaustum do cȩli.
frumentum. sal & unum & oleum se¬
cundum ritum sacerdotum qui sunt

Expanded text:
tres, et sic ordines de lignis novis: sumptres, et sic ordines de lignis novis: sumptus autem de domo reSed et vasa templi Dei aurea et argentea, quae Nabochodonosor tulerat de templo Ierusalem et adtulerat ea in Babilonem, reddantur et referantur in templo Ierusalem in locum suum, quae et posita sunt in templo Dei. Nunc ergo Tatannai dux regionis, quae est trans flumen, Starbuzannai, et consiliarii vestri Apharsachei, qui estis trans flumen, procul recedite ab illis et dimittite fieri templum Dei illud a duce Iudeorum et senioribus eorum, ut domum Dei aedificent in loco suo. Sed et a me preceptum est, quid oporteat fieri a presbiteris Iudeorum illis, ut aedificetur domus Dei, scilicet ut de archa Dei, id est de tributis, quae dantur de regione trans flumen, studiose sumptus dentur viris illis, ne impediatur opus Dei. Quod si necesse fuerit, et vitulos et agnos et hedos in holocaustum Deo coeli , frumentum, sal, vinum et oleum secundum ritum sacerdotum, qui sunt
Abbreviated transcription (Latin):
Dixitq ei. Hec uasa tolle. & uade & po¬
ne ea in templo dei qͦd est in ierłm: &
domus dei ȩdificetur in loco suo. Tunc
itaq sasabasar ille uenit & posuit fun¬
damenta templi dei in ierłm: & ex eo
tempore usq nunc ȩdificatur. & necdũ
completum est. Nunc gͦ si uidet᷑ regi
bonum recenseat in bybliotheca regis
que est inbabylone: utrum nam acy¬
ro rege ussum sit ut ȩdificaret᷑ domus
dei inierłm. & uoluntatẽ regis suꝑ hac
cepit. & recensuerunt in bybliotheca
libroium qui erant repositi in babylone:
& inuentum est in ethachanis quod est
castrum in madana ꝓuincia uolumen
unum. talisq scͥptus erat in eo commen¬
taruis. An no pͥmo cyri regis cy rusrex
decreuit ut domus dei quȩ est in ierłm
ȩdificaretur in loco ubi immolent ho¬
stias: & ut ponant fundamenta sup¬
portantia altitudinem cubitorum sexa¬
gita. & latitudinem cubitorum sera¬
guta Ordines de lapidib impolits

Expanded text:
dixitque ei: Haec vasa tolle, et vade, et podixitque ei: Haec vasa tolle, et vade, et pone ea in templo, quod est in Jerusalem, et domus Dei aedificetur in loco suo. Tunc itaque Sassabasar ille venit et posuit fundamenta templi Dei in Jerusalem, et ex eo tempore usque nunc aedificatur, et necdum completum est. Nunc ergo, si videtur regi bonum, recenseat in bibliotheca regis, quae est in Babylone, utrumnam a Cyro rege jussum sit ut aedificaretur domus Dei in Jerusalem, et voluntatem regis super hac cepit: et recensuerunt in bibliotheca librorum, qui erant repositi in Babylone, et inventum est in Ecbatanis, quod est castrum in Medena provincia, volumen unum, talisque scriptus erat in eo commentarius: Anno primo Cyri regis: Cyrus rex decrevit ut domus Dei, quae est in Jerusalem, aedificaretur in loco ubi immolent hostias, et ut ponant fundamenta supportantia altitudinem cubitorum sexaginta, et latitudinem cubitorum sexaginta, ordines de lapidibus impolitis
Abbreviated transcription (Latin):
edificaretis. & muros instauraretis: Sed
& nomina eorum quesiuimus ab eis:
ut nunciaremus cibi: que scͥpsimus no¬
mina eorum qui sunt pͥncipes in eis.
Huiuscemodi autem sermonem respon¬
derunt nobis dicentes. Nos sumꝰ serui
dei celi & terre: & edificamus templum
quod erat extructum ante hos annos
multos. quodq rex isrł magnus ȩdificaue¬
rat & extruxerat. Postquam autem ad
iracundiam ꝓuocauerunt patres nr̃i
dm̃ cȩli. & tradidit eosin manus nabugo¬
donosor regis babylonis chaldei: domũ
quoq: hanc destruxit. & popłm eiꝰ transtu¬
lit in babylonem. Anno autem pͥmo
cyri regisꝑsarum. eyrus rexꝓposuit
edictum. ut domus dei edificaret᷑. Nam
& uasa templi dei aurca & argentea que
nabugodonosor tulerat de templo qͦd
erat in ierłm. & asportauerat ea in tem¬
plum babylonis. ꝓtulit cyrus rex de
templo babylonis. &e data st̃ sasabasar
uocabulo. quem & principem consuitiur

Expanded text:
aedificaretis, et muros hos instauraretis? Sed aedificaretis, et muros hos instauraretis? Sed et nomina eorum quaesivimus ab eis, ut nuntiaremus tibi, quae scripsimus nomina virorum, qui sunt principes in eis. Hujuscemodi autem sermonem responderunt nobis, dicentes: Nos sumus servi Dei coeli et terrae, et aedificamus templum, quod erat exstructum ante hos annos multos, quodque rex Israel magnus aedificaverat, et exstruxerat. Postquam autem ad iracundiam provocaverunt patres nostri Deum coeli, tradidit eos in manus Nabuchodonosor regis Babylonis Chaldaei, domum quoque hanc destruxit, et populum ejus transtulit Babylonem. Anno autem primo Cyri regis Babylonis, Cyrus rex proposuit edictum, ut domus Dei haec aedificaretur. Nam et vasa templi Dei aurea et argentea, quae Nabuchodonosor tulerat de templo, quod erat in Jerusalem, et asportaverat ea in templum Babylonis, protulit Cyrus rex de templo Babylonis, et data sunt Sassabasar vocabulo, quem et principem constituit,
Abbreviated transcription (Latin):
in ierłm. & cum eisꝓpħȩ dei adiuuanteᷤ
eos. In ipso autem tempore uenit ad
cos tathannai qui erat dux trans flu¬
men. & starbirzannai. & consiliarii
eorum: sicq dixerunt eis. Quis dedit
uobis consilium ut domum hanc ȩdifi¬
caretis: & muros hos instauraretis: Ad
quod respondimus eis: quȩ essent no-¬
mina hominum auctorum illius ȩchi-¬
ficationis. Oculus autem dei eorum
res ad darium referretur: & tunc satis¬
facerent aduersus accusationem illã.
Exemplar epistole quam misit tathã¬
nai dux regionis transflumen: & star¬
buzannai & consiliatores eius aphasa-¬
cei qui erant cransflumen ad cdarium
regem. Sermo quem miserant ei scͥptꝰ
erat. Dario regi pax omnis. Notum sit
regiisse nos ad iudeam ꝓuinciam: ad
domum dei magni quȩ ȩdificat᷑ lapide
impolito. & ligna ponunt᷑ in parietib.
opusq illud diligenter instruitur. &
crescit in manib eorum. Interrogaui.¬
musgͦ senes illos: & ita diximus eis. Qͥs
dedic uobis potestatem: ut domum hanc

Expanded text:
 et cum eis prophetae Dei adjuvantes eos. In ipso tempore venit ad eos Thathannai, qui erat dux trans flumen, et Stharbuzanai, et consiliarii eorum: sicque dixerunt eis: Quis dedit vobis consilium, ut domum hanc aedificaretis, et muros hos instauraretis? Ad quod respondimus eis, quae essent nomina hominum auctorum illius aedificationis. Oculus autem Dei eorum res ad Darium referretur, et tunc satisfacerent adversus accusationem illam. Exemplar epistolae, quam misit Thathannai dux regionis trans flumen, et Stharbuzanai, et consiliatores ejus Arphasachaei, qui erant trans flumen, ad Darium regem. Sermo quem miserant ei, sic scriptus erat. DARIO REGI PAX OMNIS. Notum sit regi, isse nos ad Judaeam provinciam, ad domum Dei magni, quae aedificatur lapide impolito, et ligna ponuntur in parietibus, opusque illud diligenter exstruitur, et crescit in manibus eorum. Interrogavimus ergo senes illos, et ita diximus eis: Quis dedit vobis potestatem ut domum hanc
Abbreviated transcription (Latin):
arotice. & nesciebant loqui iudaice. &
loquebantur iuxta linguam popłi
& popłi. Et obuirgaui eos & maledixi.
& cicidi ex ipsis uiros & decaluaui eos:
& adiuraui eos in deo. ut non darent
filias suas filiis eorum. & non acciꝑent
de filiab eorum filiis suis. & sibimet
ipsis. dicens eis. Numquid ñ in huius.¬
cemodi re peccauit salomon rex isrł:
Et certe ingentib multis non erat rex
similis ei: & dilectus deo suo erat. & po¬
suit eum ds regem suꝑ omnem isrł
Et ipsum gͦ ad pͥeccatum duxerunt
mulieres alienigene. Numquid & noᷤ
iobedientes facimus omne malũ gran¬
de hoc: ut p̃uaricemur in deo nr̃o. &
ducamus uxores ꝑegrinas De filiis au¬
temidiada filii heliasib sacerdotis mag¬
ni gener erat sanaballath horonites:
quem fugaui ame. Recordare mei dñe¬
As meus aduersus eos qui polluunt
sacerdorium: iusq sacerdotale & leui¬
aicum. Igitur mnundau eos ab omnib
alienigenis: & constitui ordines sacerdo¬

Expanded text:
azotice et nesciebant loqui iudaice et azotice et nesciebant loqui iudaice et loquebantur iuxta linguam populi et populi et obiurgavi eos et maledixi et cecidi ex ipsis viros et decalvavi eos et adiuravi in Deo ut non darent filias suas filiis eorum et non acciperent de filiabus eorum filiis suis et sibimet ipsis dicens numquid non in huiuscet certe in gentibus multis non erat rex similis ei, et dilectus Deo suo erat, et posuit eum Deus regem super omnem Israel: et ipsum ergo ad peccatum duxerunt mulieres alienigenae. Numquid et nos inobedientes faciemus omne malum grande hoc, ut praevaricemur in Deo nostro, et ducamus uxores peregrinas? De filiis autem Joiada filii Eliasib sacerdotes magni, gener erat Sanaballat Oronites, quem fugavi a me. Recordare, Domine Deus meus, adversum eos qui polluunt sacerdotium, jusque sacerdotale et Leviticum. Igitur mundavi eos ab omnibus alienigenis, et constitui ordines sacerdo
Abbreviated transcription (Latin):
Numquid non hec fecerunt patres ñi
Et adduxit ds nr̃ suꝑ nos omne ma¬
lum hoc. & suꝑ ciuitatem hanc. & uoꝰ
adilitis iracundiam suꝑ isrł molands
sabbatum: Factum est autem cum
quienissent porte ierłm die sabbati.
dixi. & clauserunt ianuas. & precep
ut non aꝑirent eas usq post sabbal
& de pueris meis constitui suꝑ poras
ut nuillus inferret omis lie sabbade
Et manserunt negotiatores & uenden¬
cesuniuersa uenalia forisierlm se mel
&ebis. & contestatus sum eos. & dixieis
Quare manetis ex aduerso muri: Si
sccło hoc feceritis: manum mittam in
uos. Itaq ex tempore illo non uener̃t.
in sabbato. Dixi quoq leuitis ut mun¬
darentur: & uenirent ad custodiendaᷤ
portas. & scificandum diem sabbati.
Et ꝓ hoc gͦ memento mei d̃s meus: &
parce michi scd̾m multitudinem mi¬
serationum tuarum. Sed & in dieb
illis uidi iudeos ducentes uxores azotias.
ammanitidas. & moabitidas: & filii
eorum ex mecdia parte loquebantur

Expanded text:
numquid non haec fecerunt patres nostri numquid non haec fecerunt patres nostri et adduxit Deus noster super nos omne malum hoc et super civitatem hanc et vos additis iracundiam super Israhel violando sabbatum factum est itaque cum quievissent portae Hierusalem die sabbati dixi et cluserunt ianuas et praecepi ut non aperirent eas usque post sabbatum et de pueris meis constitui super portas ut nullus inferret onus in die sabbati et manserunt negotiatores et vendentes universa venalia foris Hierusalem semel et bis et contestatus sum eos et dixi eis quare manetis ex adverso muri si secundo hoc feceritis manum mittam in vos itaque ex tempore illo non venerunt in sabbato dixi quoque Levitis ut mundarentur et venirent ad custodiendas portas et sanctificandum diem sabbati et pro hoc ergo memento mei Deus meus et parce mihi secundum multitudinem miserationum tuarum sed et in diebus illis vidi Iudaeos ducentes uxores azotias ammanitidas et moabitidas et filii eorum ex media parte loquebantur