comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dum ęstimari se hebetes nolunt. sepe se in quib dã inqͥ¬
naso. Nasus etenim grandis & tortus ẽ. discretionis sub¬
tilitas inmoderata. Quȩdum plusꝗ necesse ẽ creuit.
actionis suȩ rectitudinẽ ipsa confundit. Fracto pede
uel manu ẽ : qui uiã dĩ ꝑgere omnimodo non ualet.
atq a bonis actib funditus exsors uacat: quatinus hȩc
non ut claudus saltim cum infirmitate teneat: sed ab
his omĩmodo alienus existat. Gibb uero ẽ quẽ terre¬
nȩ sollicitudinis pondus deprimit. ne uinquã ad suꝑna
respiciat. sed solis his quȩ in infimis calcantur intendat
Riu & si aliquando aliquid ex bono patriȩ cȩlestis au¬
dierit : ad hoc nimirũ ꝑuersȩ consuetudinis pondere.
pregrauatus. cordis faciem non attollit. quia cogitatio¬
nis statum erigere non ualet: quem terrenȩ usus solli¬
citudinis curuũ tenet. Lippus namq ẽ. cuiusquidẽ in¬
genium ad agnitionẽ ueritatis ęmicat. sed tamen hoc
carnalia opera obscurant. In lippis quippe oculis

Expanded text:
dum aestimari se hebetes nolunt, saepe se in quibusdam inquur: Vel grandi et torto naso . Nasus etenim grandis et tortus, est discretionis subtilitas immoderata, quae dum plus quam decet excreverit, actionis suae rectitudinem ipsa confundit. Fracto pede vel manu est, qui viam Domini pergere omnino non valet, atque a bonis actibus funditus exsors vacat; quatenus haec non ut claudus saltem cum infirmitate teneat, sed ab his omnimodo alienus existat. Gibbus vero est, quem terrenae sollicitudinis pondus deprimit, ne unquam ad superna respiciat, sed solis his quae in infimis calcantur intendat. Qui etsi aliquando aliquid ex bono patriae coelestis audierit, ad hoc nimirum perversae consuetudinis pondere praegravatus, cordis faciem non attollit, quia cogitationis statum erigere non valet quem terrenae usus sollicitudinis curvum tenet. Lippus namque est, cujus quidem ingenium ad cognitionem veritatis emicat, sed tamen hoc carnalia opera obscurant. In lippis quippe oculis
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ cupiditas. Ionderosus ẽ. qui turpitudinẽ non
exercet opere: sed tamen abhac cogitatione con¬
tinua sine moderamine grauatur inmente.
Qui nequaquã usq ad opus quidem nefariũ rapit᷑.
labitur. Quȩ profecto cum molestia cum molestia de¬
decoris intumescunt. Ponderosus ẽ: qui totis cogita¬
tionib ad lasciuiam defluens. pondus turpitudinis
gestat in corde. & quamuis praua non exerceat opere
abhis tamen non euellitur in mente. Nex ad usũ boni
operis in aꝑto ualet assurgere. qui aggrauat hunc in
abditis pondus turpe. Quisquis ergo quolibet hoꝵ
uitio subigitur panes dño offerre prohibetur. ne pro¬
fecto diluere alienȩ delicta non ualeat. isquẽ adhuc
propria deuastant. Cum sacerdos non agit bona quȩ
loquitur. ei etiam sermo subtrahitur. ne loqui audeat
quod non operatur. sicut ꝑ prophetam dr̃. Peccatori
autẽ dixit ds̃. quare tu enarras iustitias meas. &

Expanded text:
est cupiditas . Ponderosus est, qui turpitudinem non est cupiditas . Ponderosus est, qui turpitudinem non exercet opere, sed tamen ab hoc cogitatione continua sine moderamine gravatur in mente. Qui nequaquam usque ad opus quidem nefarium rapitur,labitur, quae profecto cum molestia dedecoris intumescunt. Ponderosus ergo est, qui totis cogitationibus ad lasciviam defluens, pondus turpitudinis gestat in corde. Et quamvis prava non exerceat opere, ab his tamen non evellitur mente: nec ad usum boni operis in aperto valet assurgere, quia gravat hunc in abditis pondus turpe. Quisquis ergo quolibet horum vitio subigitur, panes Domino offerre prohibetur, ne profecto diluere aliena delicta non valeatis, quem adhuc propria devastant. . Cum sacerdos non agit bona quae loquitur, ei etiam sermo subtrahitur, ne loqui audeat quod non operatur, sicut per Prophetam dicitur: Peccatori autem dixit Deus, Quare tu enarras justitias meas, et
Abbreviated transcription (Latin):
in actione domunatur. Quasi enĩ cutis rubiginẽ paulus
curabat abstergere cum dicebat. Temptatio uos non ap¬
prehendat: nisi humana. Acsi aꝑte diceret. Humanũ
quidem ẽ in corde temptationẽ ꝑpeti: demonicũ uero
ẽ temptationis certamine & in operatione superari.
npetiginẽ habet in corpore. quisquis auaritia uastat᷑
in mente. Quȩ si in paruis non compescitur. nimirum
sine mensura dilatatur. Inpetigo quippe sine dolore.
corpus occupat. & absq occupati tedio excressens men¬
brorũ decorẽ fȩdat. qui ad auaritiã capti animũ dũ¬
quasi delectat exulcerat: dum adipiscenda quȩq co¬
gitationi obicit. ad iimicias accendit: & dolorẽ in
uulnere non facit: quia estuanti animo exculpa
abundantiã promittit. Decor menbroꝵ ꝑ inpetigi¬
nẽ ꝑditur: quia aliarũ quoq uirtutũ ꝑ auaritiã
pulchritudo deprauatur. E quasi toiũ corpus ex¬
asperat : quia ꝑ uniuersa uitia anmũ supplantat.
paulo attestante qui ait. Radix omium maloꝵ

Expanded text:
in actione dominatur. Quasi enim cutis pruriginem Paulus curabat abstergere, cum dicebat: Tentatio vos non apprehendat, nisi humana . Ac si aperte diceret: Humanum quidem est in corde tentationem perpeti; daemoniacum vero est tentationis certamine in operatione superari. Impetiginem quoque habet in corpore, quisquis avaritia vastatur in mente: quae si in parvis non compescitur, nimirum sine mensura dilatatur. Impetigo quippe sine dolore corpus occupat, et absque occupati taedio excrescens membrorum decorem foedat, quia quasi delectat, exulcerat; dum adipiscenda quaeque cogitationi objicit, ad inimicitias accendit, et dolorem in vulnere non facit, quia aestuanti animo ex culpa abundantiam promittit. Decor membrorum per impetiginem perditur, quia aliarum quoque virtutum per avaritiam pulchritudo depravatur. Et quasi totum corpus exasperat, quia per universa vitia animum supplantat, Paulo attestante qui ait: Radix omnium malorum
Abbreviated transcription (Latin):
unt nonnulli qui sollerti cura spũalia precepta ꝑseru¬
tantur. Sed quȩ intelligendo penitrant. uiuendo con¬
culcant. Repente docent quȩ non opere sed meditati¬
one didicerant. & quod uerbis predicant morib in¬
pugnant. Unde fit ut cum pastor ꝑ abrupta gra¬
ditur: ad precipitium grex sequatur. Eprophetã
dicens. Cum ipsi limpidissimã aquã biberitis. reli¬
quam pedib urĩs turbabatis. Q oues meȩ quȩ con¬
culcata pedib urĩs fuerant pascebantur. & quȩ pedes¬
Aquam quippe lim¬
pidissimam pastores bibunt: cum fluenta ueritatis
recte intelligentes hauriunt. Sed eandẽ aquã ꝑtur¬
bare ẽ: scȩ̃ meditationis studia male uiuendo cor¬
rumpereA quani scilicet pastorũ turbatã pedib
oues bibunt. cũ subiecti quiq non sectantur uerba
quȩ audiunt. sed sola quȩ conspiciunt. exempla pra¬
uitatis imitantur.
Qui cum dicta sitiunt quȩ
nec ꝑ opera uertuntur. quasi corruptis fontibus
in potibus lutũ sumunt. Nemo amplius nocet in

Expanded text:
unt nonnulli qui solerti cura spiritalia praecepta perscrutantur, sed quae intelligendo penetrant, vivendo conculcant, repente docent quae non opere, sed meditatione, didicerunt, et quod verbis praedicant, moribus impugnant. Unde fit ut cum pastor per abrupta graditur, ad praecipitium grex sequatur. Hinc namque sententiam queritur dicens: Cum ipsi limpidissimam aquam biberitis, reliquam pedibus vestris turbabatis, et oves meae quae conculcata pedibus vestris fuerant, pascebantur, et quAquam nempe limpidissimam pastores bibunt, cum fluenta veritatis recte intelligentes hauriunt. Sed eamdem aquam perturbare, est sanctae meditationis studia male vivendo corrumpere. Aquam scilicet pastorum turbatam pedibus oves bibunt cum subjecti quique non sectantur verba quae audiunt, sed sola quae conspiciunt exempla pravitatis imitantur. Qui cum dicta sitiunt, et per opera pervertuntur, quasi corruptis fontibus, in potibus lutum sumunt. Nemo amplius nocet in
Abbreviated transcription (Latin):
qui suꝑnȩ lumen contemplationis ignorat: qui presen¬
tis itȩ tenebris pressus. dum uenturã lucẽ nequaquã
dirigendo conspicit. quo gressũ operis ponat nescit.
Claudus uero rector ẽ: qui quidẽ quo ꝑgere debeat
aspicit : sed ꝑ infirmitatẽ mentis. uitȩ uiam ꝑfectȩ
non ualet tenere quam uidet. Quiad uirtutis statũ dũ
fluxa consuerudine erigitur. qđ ex desiderio innitit̃
illuc gressus efficaciter non sequuntur. Paruo autẽ naso
ẽ. qui ad tenendã mensuram discretionis idoneus non
c̃. Naso quippe. odores fȩtoresq discernimus. Recte
ergo ꝑ nasum discretio exprimitur. ꝑ quam uirtutes
eligimus. delicta reprobamus. Sunt nonnulli qui

Expanded text:
qui supernae lumen contemplationis ignorat ; qui praesenqui supernae lumen contemplationis ignorat ; qui praesentis vitae tenebris pressus, dum venturam lucem nequaquam diligendo conspicit , quo gressum operis porrigat, nescit. Claudus vero rector est, qui quidem quo pergere debeat aspicit, sed per infirmitatem mentis vitae viam perfecte non valet tenere quam videt; quia ad virtutis statum dum fluxa consuetudo non erigitur, quo ex desiderio nititur, illuc gressus efficaciter non sequuntur. Parvo autem naso est, qui ad tenendam mensuram discretionis idoneus non est. Naso quippe odores fetoresque discernimus. Recte ergo per nasum discretio exprimitur, per quam virtutes eligimus, delicta reprobamus. Sunt nonnulli qui
Abbreviated transcription (Latin):
itinere obliuiscitur quo tendebat. ita ut ab studio
suȩ inquisitionis aliena. ne ipsa quidẽ quȩ patit᷑
dampna considerat: & ꝑ quanta delinquit igno¬
rat. Crechias rex peccare se minime credidit cũ
uenientib ad se alienigenis cellas aromatũ os¬
eo iram iudicis ꝑtulit: quod se facere licenter estima¬
uit. Sepe dum multa suppetunt. dumq agi possunt
subiecti quȩ acta sunt ammirantur. in cogitatione se
animus eleuat: & plene in se iram iudicis prquocat.
quamius ꝑ iniqua foras opera non erumpat. Intus quip¬
pe ẽ qui iudicat. intus qui iudicat᷑. Cum enĩ in corde de¬
linquimus. latet hominib quid apud nos agimus: sed ta¬
men ipso iudice teste peccamus. Hec proferentes. non
potestatẽ regiminis reprehendimus: sed ab appetitu
illius cordis infirmitatẽ unimur. ne inꝑfecti quiq cul¬
men arripere regiminis audeant. E qui in planis stan¬
tes titubant. in precipiti pedẽ ponant. Cȩcus pastor ẽ

Expanded text:
itinere obliviscitur quo tendebat. Ita ut ab studio itinere obliviscitur quo tendebat. Ita ut ab studio suae inquisitionis aliena, ne ipsa quidem quae patitur damna consideret, et per quanta delinquat ignoret. Ezechias Rex peccare se minime credidit, cum venientibus ad se alienigenis cellas aromatum oseo iram Judicis pertulit , quod se facere licenter aestimavit. Saepe dum multa suppetunt, dumque agi possunt quae subjecti, quia acta sunt, admirentur, in cogitatione se animus elevat, et plene in se iram Judicis provocat, quamvis per iniqua foras opera non erumpat. Intus quippe est qui judicat, intus quod judicatur. Cum ergo in corde delinquimus, latet homines quid apud nos agimus, sed tamen ipso Judice teste peccamus. Haec proferentes non potestatem regiminis reprehendimus, sed ab appetitu illius cordis infirmitatem munimus, ne imperfecti quique culmen arripere regiminis audeant, et qui in planis stantes titubant, in praecipiti pedem ponant. Caecus pastor est,
Abbreviated transcription (Latin):
extenditur. quando pro reuerentia ordinis peccator ho¬
noratur. qui ad sc̾itatis spetem diductus uel uerbo cȩ¬
teros destruit uel exemplo. Melius profecto fuerat ut¬
hunc ad mortẽ sub exteriori habitu terrena acta con¬
stringerent : quam sacra officia in culpa cȩteris imitabi¬
lem demonstrarent: quia nimirũ si solus caderet: ut¬
cumq tolerabilius inferni pena crutiaret. Depe sus¬
cepta cura regiminis cor ꝑ diuersa diuerberat. & im¬
par quisq inuenitur ad singula. dum confusa mente
diuiditur ad multa. Unde quidam sapiens ꝓuide
prohibet dicens. Fili ne in multis sint actus tui. Quȩ
ui delicet nequaquã plene in unius cuiusq operis rati¬
one colligitur. dum mens ꝑ diuersa partitur. Cũq
foras ꝑ insolentẽ curam trahitur. a timoris intimi
Soliditate uacuatur. Dum mens in exteriorũ fit
dispositione sollicita. sui ẽ solum modo ignara. &
scit multa cogitare se nesciens. Nam cũ plus quam
necesse ẽ exteriorib implicat. quasi occupata in

Expanded text:
extenditur, quando pro reverentia ordinis peccator honoratur. Qui ad sanctitatis speciem deductus, vel verbo caeteros destruithunc ad mortem sub exteriori habitu terrena acta constringerent, quam sacra officia in culpa caeteris imitabilem demonstrarent. Quia nimirum si solus caderet, utcumque hunc tolerabilior inferni poena cruciaret. CAP. cepta cura regiminis cor per diversa diverberat, et impar quisque invenitur ad singula, dum confusa mente dividitur ad multa. Unde quidam sapiens provide prohibet dicens: Fili, ne in multis sint actus tui ; quia videlicet nequaquam plene in uniuscujusque operis ratione colligitur, dum mens per diversa partitur. Cumque foras per insolentem curam trahitur, a timoris intimi soliditate vacuatur. Dum mens in exteriorum fit dispositione sollicita, sui est solummodo ignara, et scit multa cogitare se nesciens. Nam cum plus quam necesse est se exterioribus implicat, quasi occupata in
Abbreviated transcription (Latin):
qͦ illi p̃cessert̃ ualeant ꝑuenire: qm̃ sic̃ hi qui eoꝵ doctri¬
nis & exemplis sũma deuotione obȩdiunt. ȩt̾nis gaudiis
inferunt: ita nimirũ ea sectari nolentes. ȩt̾̃nis supplicus
mancipant᷑: Memoratas itaq scoꝵ patrũ sententias quib
clericalis ordo ad bene uiuendũ instruit᷑. sedule ꝑlegat
& diligent᷑ ꝑtractet. qui canonicã professus ẽ uitã. Quas
cũ bene ꝑscrutatꝰ fuerit. patent̃ inueniet qđ illi non
eneruate sed religiose uiuendũ sit:¬

Expanded text:
quo illi praecesserunt, valeant pervenire. Quoniam sicut hi qui eorum doctriquo illi praecesserunt, valeant pervenire. Quoniam sicut hi qui eorum doctrinis et exemplis summa devotione obediunt, aeternis gaudiis inferuntur, ita nimirum ea sectari nolentes aeternis suppliciis mancipantur. Memoratas itaque sanctorum Patrum sententias, quibus clericalis ordo ad bene vivendum instruitur, sedule perlegat et diligenter pertractet, quisquis canonicam professus est vitam. Quas cum bene perscrutatus fuerit, patenter inveniet, quod illi non enervate, sed religiose vivendum sit
Abbreviated transcription (Latin):
ipsius donatus erat locus. mutauit instrumenta: ut
nomine monasteru possideatur. De fundo uctorianensi
ego rogo: ego hortor: ego peto: ut siquis religiosus ẽ. fide
agat. & exhibeat ȩcclȩ istam operã.: ut cito debitũ reddã:
Quod si nemo de laicis fuerit inuentꝰ: ego propono aliũ: iste
illuc ñ accedet Quid uultis amplius: nemo laceret seruosdĩ
quia ñ expedit lacerantib: erui dĩ quidẽ merces falsis de¬
tractionib crescit: Sed crescit enam pena detrahentiũ: Nã¬
ñ sine causa dictũ ẽ. Gaudete & exultate. quando detra¬
hunt de uobis dicentes falsa: quia merces urã magna ẽ ĩ
cȩlis Nolumus cũ detrimento ur̃o magnã habere mer¬
cedẽ : minus ibi habeamꝰ : & tam̃ uob̃cũ ibi regnemus.
sequi dehere. quoꝵ noscit᷑ docum̃tis post apłica instituta
ub̃tĩ coruscare : debent non solum p̾lati imitando. uerũ
etiam subditi obsequendo. usquequaq studere. qualiter
eoꝵ exemplis & doctrinis parentes ad felicitatis gaudia

Expanded text:
ipsius donatus erat locus, mutavit instrumenta, ut nomine monasterii possideatur. De fundo Victorianensi ego rogo, ego hortor, ego peto, ut si quis religiosus est, fide agat, et exhibeat ecclesiae istam operam, ut cito debitum reddam. Quod si nemo de laicis fuerit inventus, ego propono alium, iste illuc non accedet. Quid vultis amplius? Nemo laceret servos Dei, quia non expedit lacerantibus. Servis Dei quidem merces falsis detractionibus crescit, sed crescit etiam poena detrahentibus. Non sine causa dictum est: Gaudete et exsultate, quando letrahunt de vobis dicentes falsa, quia merces vestra magna est in coelis . Nolumus cum detrimento vestro magnam habere mercedem. Minus ibi habeamus, et tamen vobiscum ibi regnemus. sequi debere, quorum noscitur documentis post apostolica instituta ubertim coruscare, debent non solum praelati imitando, verum etiam subditi obsequendo, usquequaque studere, qualiter eorum exemplis et doctrinis parentes, ad felicitatis gaudia,
Abbreviated transcription (Latin):
homines religiosi: si qui eũ rumorẽ falsũ rep̃hensos esse
doluert̃. & tam̃ credidert̃ factũ. Ex ipsis ergo aliquis
ueniat ad nos. Suscipiat possessionẽ: om̃s fructus pretus
suis fidelit̃ uendat: ut reddi possit focilius qđ debet:
Et hodie recedit inde cura prb̃i Locꝰ etiã ipse ubi mona-¬
steuiũ constitutũ ẽ. amemorato honorabili si lio meo
eleusino. ipsi prb̃o barnabȩ donatꝰ ẽ. anteꝗ ordinaret
prb̃r. i ł pso loco monasteriũ instituit: sed tam̃ quia nomine

Expanded text:
homines religiosi, si qui eum rumorem falso reprehensum esse doluerunt, et tamen crediderunt factum. Ex ipsis ergo aliquis veniat ad nos, suscicipiat possessionem, omnes fructus pretiis suis fideliter vendat, ut reddi possit facilius quod debetur, et hodie recedat inde cura presbyteri. Locus etiam ipse, ubi monasterium constitutum est a memorato honorabili filio meo Eleusino, ipsi presbytero Barnabae donatus est. Antequam ordinaretur presbyter, in ipso loco monasterium instituit. Sed tamen quia nomine
Abbreviated transcription (Latin):
i quis a proprio epõ prb̃r aut diaconus aut a sinodo
fuerit ep̃s forte dampnatus & imperatoris auribus
molestus exstiterit. oportet ad manus epoꝵ conuerti
conciliũ : & qui putauerint habere iusta plurimis epis
suggerant eorumq discussiones ac iuditia prestolen¬
tur.i uero hȩc pariupendentes molesti fuerint im¬
peratori. hos nulla uenia dignos esse : nec locum
satisfactionis habere. nec sp̃e futurȩ restitutionis
peninisq periri.¬

Expanded text:
i quis a proprio episcopo presbyter aut diaconus, aut a synodo fuerit episcopus forte damnatus, et imperatoris auribus molestus exstiterit, oportet ad majus episcoporum converti concilium: et quae putaverint habere justa, plurimis episcopis suggerant, eorumque discussiones ac judicia praestolentur. Si vero haec parvipendentes, molesti fuerint imperatori, hos nulla venia dignos esse, nec locum satisfactionis habere, nec spem futurae restitutionis penitus opperiri
Abbreviated transcription (Latin):
Si qui clerici ab epis sius promoti contempserint. nec
illic maneant unde recedere noluerunt.
Ut nullus alienũ dericum sollicitare uel tenere pre¬
sumat sui ep̃i non preueniente consensu.
Ut in eccłis conuiuia minime celebrent᷑.
Quod nullus ȩxcłasticoꝵ in tabernis comedere
debeat.
Quod usuram clerici exigere non debeant. sed
nec laici xp̃iani.
De his qui esum carnium in clero constituti dis¬
fugiunt.

Expanded text:
Si qui clerici ab episcopis suis promoti contempserint, nec illic maneant unde recedere noluerunt.Ut nullus alienum clericum sollicitare vel tenere praesumat, suo episcopo non praebente consensum LIX. Ut in ecclesiis convivia minime celebrentur. LX. Quod nullus ecclesiasticorum in tabernis comedere debeat. tia. LXII. Quod usuram non solum clerici exigere non debent, sed nec laici Christiani. LXIII. De his qui esum carnium in clero constituti difugiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
piant ipsas portiunculas quȩ ꝑtinent ad exhereditatos.
nisi cũ ad legittimã ętatẽ ꝑuenerint: Hoc eis reseruat
ȩxcła Deinde litem dimisit int̾ filios suos: in qua
laboro: Puella dicit meum ẽ. Nostis quia hoc dicebat
semꝑ pat̾ nĩs ꝓuer dicit. Credatur patri meo: quia
moriens mentiri ñ potuit: & ista contentio. quale ma¬
lum ẽ: sed si pueri ipsi serui dĩ sunt: Litẽ hanc inter
illos cito finimus Audio illos ut pater: & forte

Expanded text:
piant ipsas portiunculas, quae pertinent ad exhaeredatos, nisi cum ad legitimam aetatem pervenerint. Hoc eis reservat Ecclesia. Deinde litem dimisit inter filios suos, in qua laboro. Puella dicit, Meum est, nostis quia hoc dicebat semper pater meus. Puer dicit, Credatur patri meo, quia moriens mentiri non potuit. Et ista contentio quale malum est? Sed si pueri ipsi servi Dei sunt, litem hanc inter illos cito finimus. Audio illos ut pater, et forte
Abbreviated transcription (Latin):
ico autẽ: si clericatus titillat te desideriũ: disce
quod possis docere: & rationalẽ hostiã offer xp̃o.
ne sis miles antequã tiro: ne prior magister sis ani¬
tequã discipulus Non ẽ humilitatis meȩ. neq men¬
surȩ. iudicare de cȩteris: & de ministris eccłarũ
sinistrũ. quippia dicere: Habeant iłli ordinẽ &

Expanded text:
ico autem, si clericatus titillat te desiderium, disce quod possis docere, et rationalem hostiam offer Christo. Ne sis miles antequam tiro: ne prius magister sis antequam discipulus. Non est humilitatis meae neque mensurae judicare de clericis, et de ministris ecclesiarum sinistrum quip
Abbreviated transcription (Latin):
gradum suum. quẽ si tenueris. quomodo tibi uiuen¬
dum sit editus ad nepotianũ lib̃ docere te poterit
Uolo ergo ut sine intermissione oratio. & uigil tibi
sit sensus. nec uagis cogitationib patens. corpus pa¬
riterq animusq tendatur ad dñm. Iram iunce pa¬
tientia. Ama scientiam scripturarũ. & carnis utiũ
non amabis. Nec uacet mensirua uarus ꝑturbanio¬
nib : quȩ si pectori insederint. dominabuntur tui
& te deducent ad delictum maximũ. Fac & aliquid
spũalib debeant metere carnalia. Ita erga age
& uiue in monasterio ut clericus esse merearis.
ut adolescentiam tuã. nulla sorde conmacules.
ut ad altare xp̃i quasi de thalamo uirgo ꝓcedas.
& habeas deforis bonum testimoniũ. Femine quȩ
nomen tuũ nouerint: uultum nesciant. Cũ ad ꝑ¬
fectam ȩtatẽ ueneris. si tamen uita comes fuerit.
& te uel populus uel pontifex ciuitatis ad dericũ
adlegerint. agito quȩ clerici sunt. & inter ipsos
sectare meliores. quia in om̃i conditione & gradu

Expanded text:
gradum suum. Quem si tenueris, quomodo tibi in eo vivendum sit, editus ad Nepotianum liber docere poterit. Volo ergo ut sine intermissione oratio, et vigil tibi sit sensus, nec vagis cogitationibus patens, corpus pariter et animus tendatur ad Dominum. Iram vince patientia. Ama scientiam Scripturarum, et carnis vitia non amabis. Nec vacet mens tua variis perturbationibus: quae si pectori insederint, dominabuntur tui, et te deducent ad delictum maximum. Facito aliquid spiritualibus debebant metere carnalia . Ita ergo age, et vive in monasterio, ut clericus esse merearis, ut adolescentiam tuam nulla sorde commacules, ut ad altare Christi quasi de thalamo virgo procedas, et habeas deforis bonum testimonium. Feminae quae nomen tuum noverint, vultum nesciant. Cum ad perfectam aetatem veneris, si tamen vita comes fuerit, et te vel populus vel pontifex civitatis ad clericum adlegerint, agito quae clerici sunt, et inter ipsos sectare meliores, quia in omni conditione et gradu
Abbreviated transcription (Latin):
onachum autẽ ꝑfectum esse nolle. delinquere est¬
Sed de hoc gradu pulsus. prouocabis ad clericas
Ande his aliquid audeam dicere qui certe in suis urbi
b commorantur : absit autẽ ut quicquã de his sinistrũ
loquar. qui apostolico gradiu fucce dentes xp̃i corpus
sacro ore conficiunt. ꝑ quos nos etiam xp̃iani sumus.
qui claues regni cęloꝵ habentes. ante iudicu diẽ iudi¬
cant. qui sponsam dñi sobria castitate conseruant.
Ded & alia quȩ ante ꝑstrinxi monachi causa ẽ alia
cdericorum. Clerici oues pascunt. ego pascor. Illi de al¬
tario uiuunt: michi quasi infructuose arbori securis
ponitur ad radicẽ si munus ad altare non defero.
Nec possum obtendere pauꝑtatẽ. cum in euuangelio
anũ uiduã duoq sibi sola suꝑerant ęra mittentẽ lau¬
dat dñs. Michi ante prb̃rm sedere non licet. Illisi
peccauero licet tradere me satanȩ in interitũ carnis
ut sp̃s saluus sit in die dm̃ iħu. Ꝙ in ueteri quidẽ

Expanded text:
ctum autem esse nolle, delinquere esSed de hoc gradu pulsus; provocabis ad Clericos. An de his alibus commorantur? Absit autem ut quidquam de his sinistrum loquar, qui apostolico gradui succedentes, Christi corpus sacro ore conficiunt: per quos nos etiam Christiani sumus: qui claves regni coelorum habentes, ante judicii diem judicant, qui sponsam Dsed alia, ut ante praestruxi, monachi causa est, alia clericorum. clerici oues pascunt, ego pascor; illi de altario uiuunt, mihi quasi infructuosae arbori securis ponitur ad radices, si munus ad altare non defero. nec possum obtendere paupertatem, cum in euangelio anum uideam duo, quae sola sibi supererant, aera mittentem. mihi ante presbyterum sedere non licet; illi, si peccauero, licet tradere me satanae in interitum carnis, ut spiritus saluus fiat. et in ueteri quidem
Abbreviated transcription (Latin):
hospitalitatis officium. ep̃s nisi om̃s receperit in
humanus ẽ. Quomodo itaq mansuetudo. pati¬
entia. sobrietas. moderatio. abstinentia lucri. hospi¬
talitas quoq & benignitas precipue esse debent
in ep̃o. & inter cunctos laicos eminentia. sic &
castitas proprie. Ꝙ ut ita dixerim pudicitia sacer¬
dotalis. ut non solum ab opere se inmundo absti¬
neat: uerum iactu oculi & cogitationis errore
mens xp̃i corpus confectura sit libera. Iustus quo
quib pre c̃ ȩxerceat. reddens unicuiq quod me¬
retur. Nec accipiat ꝑsonam in nidicio. Inter laici
autẽ & ep̃i iustitiam hoc inter ẽ. quod laicus
potest apparere iustus in paucis. ep̃s uero in tot
exercere iustitiam quot & subditos habet.

Expanded text:
hospitalitatis officium: episcopus nisi omnes receperithospitalitatis officium: episcopus nisi omnes receperitantur. Quomodo itaque mansuetudo, patientia, sobrietas, moderatio, abstinentia lucri, hospitalitas quoque et benignitas, praecipue esse debent in episcopo, et inter cunctos laicos eminentia: sic et castitas propria et ut ita dixerim pudicitia sacerdotalis, ut non solum ab opere se immundo abstineat, sed etiam a jactu oculi et cogitationis errore, mens Christi corpus confectura sit libera. Justus quoqquibus praeest, exerceat, reddens unicuique quod meretur: nec accipiat personam in judicio. Inter laici autem et episcopi justitiam hoc interest, quod laicus potest apparere justus in paucis, episcopus vero in tot exercere justitiam potest, quot et subditos habet.
Abbreviated transcription (Latin):
pietatem. Melior ẽ autem uixta salomonẽ modica
acceptio cum iustitia. quam multa genimina cũ
imitator apłi esse cupit. habens uictum & uestitũ
his tantum debet esse contemtus. Qui altario ser¬
uunt de altario uiuant. uiuant inquit. & non di¬
uites fiant. Unde & aes nobis excutitur e xona.
& una tantũ tunica induimur. ne de crastino
cogitemus. Curpis lucri appetitio ẽ plus de pre¬
sentib quam de futuris cogitare. Huc usq quid¬
trario quid habere debeat explicatur. Sed hospi¬
talitatẽ. bonoꝵ. amatorẽ. castum. iustum. scm̃.
continentẽ. abstinentẽ. obtinentẽ eum qui scđm
doc irinam ẽ. fidelem sermonẽ. ut potens sit con¬
solari in doctrina scã. & contradicentes arguere.
Ante omĩa hospitalitas futuro ep̃o denuntiatur.
Si enim om̃s illud de euaangelio audire desiderant.
hospes fui & suscepistis me. quanto magis eps. cu
ius domus om̃ium comune debet esse hospitiũ.
L aicus enim unũ aut duos recipiens. implebit

Expanded text:
pietatem. Melior est autem, juxta Salomonem, modica accepimitator Apostoli esse cupit, habens victum et vestitum, his tantum debet esse contentus. Qui altario serviunt, de altario vivant . Vivant, inquit, et non divites fiant. Unde et aes nobis excutitur de zona, et una tantum tunica induimur, ne de crastino cogitemus. Turpis quoque lucri appetitio est, plus de praesentibus quam de futuris cogitare. Huc usqum est: nunc e contrario, quid habere debeat, explicatur. Sed hospitalem, bonorum amatorem, castum, justum, sanctum, continentem, abstinentem, obtinentem eum, qui secundum doctrinam est, fidelem sermonem, ut potens sit consolari in doctrina sana, et contradicentes arguere. Ante omnia hospitalitas futuro episcopo denuntiatur. Si enim omnes illud de Evangelio audire desiderant, Hospes fui, et suscepistis me , quanto magis episcopus, cujus domus omnium commune debet esse hospitium? Laicus enim unum aut paucos suscipiens, implevit
Abbreviated transcription (Latin):
conceptã in corde malitiã. usq ad opera miseri odoris osten¬
dere: & cogitata apud se noxia factis exteriorib exsequen¬
da monstrare: Dauid namq saul ferire metuit: quia piȩ
subditorũ mentes ab om̃i se peste
cũ de inꝑfectione reprehendunt: Poni subditi. quando pro
infirmitate sese abstinere iux possunt. ut extrema quȩdã
atq exteriora prepositoꝵ mala. sed tamen humiliter loquan¬
tur : quasi oram clamidis silenter incidunt. Quȩ uidelicet¬
dum prelata dignitatis saltẽ innoxie & latenter derogant.
quasi regis suꝑ positi uestẽ secant: sed tam̃ ad semet ipsos
redeunt: seq uehementissime uel de tenuissima uerbi lace¬
ratione reprehendunt:nde bene & illic scriptũ ẽ. Post
hec dauid ꝑcussit cor suũ eo quod abscidisset orã cla¬
midis saul facta prepositoꝵ oris gladio ferienda non

Expanded text:
conceptam in corde malitiam usque ad opera miseri odoris extenconceptam in corde malitiam usque ad opera miseri odoris extendere, et cogitata apud se noxia factis exterioribus exsequendo monstrare. David namque Saul ferire metuit, quia piae subditorum mentes ab omni se peste cum de imperfectione reprehendunt. Boni subditi, quando pro infirmitate abstinere sese vix possunt, ut extrema quaedam atque exteriora praepositorum mala, sed tamen humiliter, loquantur, quasi oram chalmydis silenter incidunt. Quia videlicetdum praelatae dignitati saltem innoxie et latenter derogant, quasi Regis superpositi vestem foedant; sed tamen ad semetipsos redeunt, seque vehementissime, vel de tenuissima verbi laceratione reprehendunt. Unde bene et illic scriptum est: Post haec David percussit cor suum, eo quod abscidisset oram chlamydis Saul . Facta praepositorum oris gladio ferienda non
Abbreviated transcription (Latin):
mmonendi sunt subditi. ne prepositoꝵ suoꝵ
uitã temere reprehendant. si quid eos fortasse
agere reprehensibiliter uident: ne unde recte
mala redarguunt. inde ꝑ elationis inpulsũ in pro¬
fundi ora mergantur: Ammonendi sunt sub¬
diti. ne cũ culpas prepositoꝵ considerant. contra
eos audatiores fiant. Sed sic si qua ualde sunt¬
eoꝵ praua. apud semet ipsos duudicent: ut
tamen diuino timore constricti ferre subeis
ugum reuerentiȩ non recusent: Quod melius ostendimus. si
ad purgandũ uentrẽ speluncã fuisset ingressus. illic cũ uiris suis
dauid inerat: qui iam tã longo tempore ꝑsecutionis mala to¬
lerabat: Cumq eum uiri sui ad feriendũ saul accederent: fregit
eos responsionib. quia manũ mittere in xpm dñi non deberent:
Qui tam̃ occulte surrexit: & oram damidis eiꝰ abscidit: Quid
ꝑ saul nisi mali rectores: quid ꝑ dauid nisi boni subditi defig¬
nantur. Daul igit᷑ uentrẽ purgare ẽ : prauos prepositos

Expanded text:
monendi sunt subditi, ne praepositorum suorum vitam temere judicent, si quid eos fortagere reprehensibiliter vident, reprehendant, ne unde recte mala redarguunt, inde per elationis impulsum in profundiora mergantur. Admonendi sunt subditi, ne cum culpas praepositorum considerant, contra eos audaciores fiant: sed sic si qua eorum prava, apud semetipsos dijudicent, ut tamen divino timore constricti ferre sub eis jugum reverentiae non recusent. Quod melius ostendimus, si ad purgandum ventrem speluncam fuisset ingressus, illic cum viris suis David inerat, qui jam tam longo tempore persecutionis ejus mala tolerabat. Cumque eum viri sui ad feriendum Saul accenderent, fregit eos responsionibus, quia manum mittere in christum Domini non deberet. Qui tamen occulte surrexit, et oram chlamydis ejus abscidit . Quid per Saul nisi mali rectores, quid per David nisi boni subditi designantur? Saul igitur ventrem purgare est pravos praepositos
Abbreviated transcription (Latin):
ociose ꝑdurant: Wade peccamus. si aliena bene gesta
non diligimus: sed nichil mercedis agiꝰ. si ea que diligimꝰ
in quantũ possumus non imitamur: Dicendũ ẽ beniuolis
subditis: quia si imitari bona minime festinant quȩ
laudantes approbant: sic eis uirtutẽs scĩtas. sicut stul¬
tis speteatorib ludicrarũ artiũ uanitas placet: Illi
nãq aurigarũ ac strionũ gesta fauorib efferunt: nec
tamen tales esse desiderant. quales illos conspieiunt
esse quos laudant:
Mirantur eos placita egisse: sed tamen
similiter deuit. nt placere: Dicendũ ẽ beniuolis subditis:
ut cum prꝯximoꝵ facta conspiciunt. ad suũ corredeant:
& de alienis actib non presumant. ne bona laudent. &¬
agere recusent: Grauius quippe extrema ultione feriendi
sunt : quib placuit qđ imitari noluerunt.

Expanded text:
otiosi perdurant. Valde peccamus, si aliena bene gesta otiosi perdurant. Valde peccamus, si aliena bene gesta non dilin quantum possumus, non imitamur. Dicendum est benevolis subditis, quia si imitari bona minime festinant, quae laudantes approbant, sic eis virtutum sanctitas sicut stultis spectatoribus ludicrarum artium vanitas placet. Illi namque aurigarum ac histrionum gesta favoribus efferunt: nec tamen tales esse desiderant, quales illos conspiciunt esse quos laudant. Mirantur eos placita egisse, sed tamen devitant similiter placere. Dicendum est benevolis subditis, ut cum proximorum facta conspiciunt, ad suum cor redeant: et de alienis actibus non praesumant, ne bona laudent et agere recusent. Gravius quippe extrema ultione feriendi sunt, quibus placuit quod imitari noluerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
sunt: etiam cum recte reprehendenda iudicantur: Si quando ue¬
ro contra eos uel inminimis labitur: necesse eͣ ut ꝑ afflictionẽ
penitentiȩ cor prematur: quatimus ad semet ipsũ redeat: &
cum prepositȩ potestati deliquerit. eius contrase iudiciũ
a quo sibi prelatꝰ ẽ ꝑhorrescat: Plam cũ prepositis delinquir¬
mur : eius ordinationi qui eos nobis p̾tulit obuiamus Unde
moy ses cum contra se & aaron. conqueri populũ cognouisset.
ait. Ilos enim quid sumus: nec contra nos ẽ murmur urm.
sed contra dm̃. mmonendi sunt beniuolisubditi: ut sic
alienis bonis congruant: quatinus habere & propria con¬
cupiscant. Dic proximorũ facta diligendo laudent ut
etiam imitando multiplicent. Ne si in hoc presentis uitȩ
stadio ad certamen alienũ deuoti fautores sed pigri ex¬
spectatores assistant: eo post certamen sine brauio rema¬
neant. Quo nunc in certamine non laborant: & tunc
eoꝵ palmas afflicti respiciant : in quorũ nunc laborib

Expanded text:
udicantur. Si quando vero contra eos, vel in minimis lingua labitur, necesse est ut per afflictionem poenitentiae cor prematur, quatenus ad semetipsum redeat, et cum praepositae potestati deliquerit, ejus contra se judicium a quo sibi praelata est, perhorrescat. Nam cum praepositis delinquimus, ejus ordinationi, qui eos nobis praetulit, obviamus. Unde Moyses quoque cum contra se et Aaron conqueri populum cognovisset, ait: Nos enim quid sumus? nec contra nos est murmur vestrum, sed contra Doalienis bonis congaudeant, quatenus habere et propria concupiscant. Sic proximorum facta diligendo laudent, ut etiam imitando multiplicent, ne si in hoc praesentis vitae stadio ad certamen alienum devoti fautores, sed pigri exspectatores assistant, eo post certamen sine bravio remaneant, quo nunc in certamine non laborant; et tunc eorum palmas afflicti respiciant in quorum nunc laboribus
Abbreviated transcription (Latin):
taq om̃s qui in excłasticis ministerii gradib ordinati
Cleros
autẽ uel clericos hinc appellatos doctores nr̃i dicunt.:
quia mathias sorte electus ẽ. quẽ primũ ꝑ apłos
legimus ordinatũ: Dic & om̃s quos illis temporib
ȩxcłarum principes ordinabant. sorte eligebant: Ilam
cleros sors interpretatur. Unde & hereditas grece
clera nomina appellatur.: & heres dero nomus Proinde
ergo clericos uocari aiunt. eo quod in sorte heredita
tis dni dentur: uel pro eo qđ ipse dñs sors eoꝵ sit.
sicut de eis scriptũ ẽ loquente dño. Ego hereditas eoꝵ:
Unde oportet. ut qui dm̃ hereditatẽ possident.
absq ullo impedimento scłi dõ seruire studeant:
& pauperes spũ esse contendant. ut congruȩ illud¬
psalmistȩ dicere possint. Dñs pars hereditatis mee.
Item eiusdẽ. de regulis clericorum

Expanded text:
taque omnes qui in ecclesiastici ministerii gradibus ordinati Cleros autem vel clericos hinc appellatos doctores nostri dicunt, quia Mathias sorte electus est, quem primum per apostolos legimus ordinatum . Sic et omnes quos illis temporibus Ecclesiarum principes ordinabant sorte eligebant. Clerus autem sors interpretatur, unde et haereditas Graece cleronomia appellatur, et haeres cleronomus. Proinde ergo clericos vocari aiunt, eo quod in sorte haereditas Domini dantur; vel pro eo quod ipse Dominus sors eorum sit, sicut de eis scriptum est, loquente Domino: Ego haereditas eorum . Unde oportet ut qui Deum haereditate possident, absque ullo impedimento saeculi Deo servire studeant, et pauperes spiritu esse contendant, ut congrue Psalmistae illud dicere possint: Dominus pars haereditatis meae . CAPUT LXIV.-- De regulis clericorum
Abbreviated transcription (Latin):
expellat᷑. distumpant᷑ laquei satanȩ. quib fuerant colligati & idonei
efficiant᷑ ꝑ merementa & minstrationẽ menbroꝵ ea cognoscere quȩ
dimittenda st̃ & quȩ tenenda.
De scrutinio.

Expanded text:
epellatur, dirumpantur laquei Satanae, quibus fuerant colligati, et idonei efficiantur per incrementa et ministrationem membrorum ea cognoscere quae dimittenda sunt, et quae tenenda. De scrutinio.
Abbreviated transcription (Latin):
te pestifer languor ad plebes subditas transit. Dete¬
riores sunt : qui sue doctrinis siue exemplis uita mo¬
resq bonorum corrumpunt. his qui substantias ali¬
orum prediaq diripiunt. Hi enim ea quȩ extra nos
sed tamen quȩ nr̃a sunt auferunt: corruptores uero
morũ propriȩ nos ipsos decipiunt : qm̃ diutię ho¬
minũ mores eoꝵ sunt. Multũ ergo distant dapna
morum a dampnis temporaliũ rerũ. dum ista ex¬
tra nos sunt : mores uero in nobis.
Isi dori. de prepositis carnalib¬

Expanded text:
te, pestifer languor ad plebes subjectas transfertur. 5. Detete, pestifer languor ad plebes subjectas transfertur. 5. Deteriores sunt qui sive doctrina, sive exemplis, vitam moresque bonorum corrumpunt, his qui substantias aliorum praediaque diripiunt. Hi enim ea quae extra nos, sed tamen quae nostra sunt auferunt; corruptores vero morum proprie nos ipsos decipiunt, quoniam divitiae hominum mores eorum sunt. Multum ergo distant damna morum a damnis temporalium rerum, dum ista extra nos sunt, mores vero in nobis. CAPUT XXXIX. De praepositis carnalib
Abbreviated transcription (Latin):
epe ꝑ quos iustiua docetur. ꝑ ipsos peccati morbus ir¬
repit : & mors ad plebes ꝑtransit. scilicet uel dũ mala
docent. uel dum faciunt praua. Pleriq sacerdotes & le¬
rici praue iuuentes. forma cęteris in malum existunt.
qui in bonis exemplum esse debuerunt. Hienĩ quoscũq
exemplo male conuersationis suȩ ꝑdunt. de illis rationẽ
sine dubio reddituri sunt. Ex carnaliũ prepositoꝵ exẽ¬
plo plerumq fit uita deterior subditoꝵ. & plebis merito
funt tales sacerdotes: qui exemplo deteriori populũ
destruant non ȩdificent. Ex merito eiũ plebis non nũ¬
quam ep̃i deprauantur. quatinus produius corruant
qui sequuntur. Capite languescente cȩtera corporis
ificiuntur. Unde & scriptũ ẽ. Ome caput
languidum. & omẽ cor merens: a planta pedis usq
ad uertieẽ non ẽ in eo sanitas. Caput enum langui¬
dum. doctor ẽ agens peccatum. Cuius malũ ad cor¬
pus ꝑuenitur: dum eo uel peccante uel praue decen¬

Expanded text:
 etc. docetur, per ipsos peccati morbus irrepit, et mors ad plebes pertransit: scilicet vel dum mala docent, vel dum faciunt prava. Plerique sacerdotes et clerici prave viventes, forma caeteris in malum existunt, qui in bonis exemplum esse debuerunt. Hi enim quoscunque exemplo malae conversationis suae perdunt, de illis rationem sine dubio reddituri sunt. Ex carnalium praepositorum exemplo, plerumque fit vita deterior subditorum; et plebis merito fiunt tales sacerdotes, qui exemplo deteriore populum destruant, non aedificent. Ex merito enim plebis nonnunquam episcopi depravantur, quatenus proclivius corruant qui sequuntur. Capite languescente, caetera corporis membra inficiuntur. Unde et scriptum est: Omne caput languidum, et omne cor moerens, a planta pedis usque ad verticem non est in eo sanitas . Caput enim languidum doctor est agens peccatum, cujus malum ad corpus pervenit, dum eo vel peccante, vel prave docen
Abbreviated transcription (Latin):
tormenta quasi supplicus expurgati. uel illi in angl̃icã redeant qua
conueniat pietati. ne quid ex rationabilib pereat creaturis. sed quo¬
libet modo saluentur. Sed nos credamus ipsi iudici om̃ui & retribu¬
tori iusto qͥ dixit. ibt̃ impii in suppliciũ ȩternũ. iusti autẽ in uitã¬

Expanded text:
tormenta, quasi suppliciis expurgati, vel illi in angelicam redeant, quatormenta, quasi suppliciis expurgati, vel illi in angelicam redeant, quaconveniat pietati, ne quid ex rationalibus pereat creaturis, sed quolibet modo salventur. Sed nos credamus ipsi judici omnium et retributori justo, qui dixit: Ibunt impii in supplicium aeternum, justi aute
Abbreviated transcription (Latin):
Hanc rationẽ maxima turba patrũ tradente suscepimꝰ. Uerũ quia st̃
& aliqui catholici & eruditi qͥ credunt anima in corpore manente in mu¬
tandos ad incorruptionẽ & mortalitatẽ eos qͥ in aduentu dñi uui inue¬
niendi st̃. & hoc eis reputari ꝓ resurrectione ex mortius. qđ mortalitatẽ
inmutatione deponant ñ morte. quolibet quis adquiescat mode non
ẽ hereticũ nisi contentione hereticũ fiat. Sufficit enĩ in ȩccłȩ lege
carnis resurrectionẽ credere futurã de morte. Quod aut̾ẽ dicimus in
simbolo in aduentu dñi uiuos & mortuos uidicandos. non iustos & pec¬
catores uocandos sicut diodorus iudicare significare putat: sed uiuos
eos qui in carne inueniendi st̃ dicit. qui adhuc morituri credunt᷑ uel
inmutandi sicut alui uolunt. ut suscitati continuo uel reformati. cũ
ante mortius iudicent᷑ Post resurrectionẽ & iudiciũ ñ credamus resti¬
tutionẽ futurã quia origenes delerat ut demones uel impii homines post

Expanded text:
rationem, maxima patrum turba tradente, suscepimus. Verum quia sunt et alii aeque catholici et eruditi viri, qui credunt anima in corpore manente immutandos ad incorruptionem et immortalitatem eos, qui in adventu Domini vivi inveniendi sunt, et hoc eis reputari pro resurrectione ex mortuis, quod mortalitatem immutatione deponant, non morte: quolibet quis acquiescat modo, non est haereticus, nisi contentione haereticus fiat. Sufficit enim in Ecclesiae lege, carnis resurrectionem credere futuram de morte. Quod autem dicimus in symbolo, in adventu Domini vivos ac mortuos judicandos, non justos et peccatores judicare, sicut Diodorus significare putat; vivos eos, qui in carne inveniendi sunt, dicit, qui adhuc morituri creduntur, vel immutandi, sicut alii volunt, ut suscitati continuo vel reformati cum ante mortuis judicentur. Post resurrectionem et judicium non credamus restitutionem futuram, qua Origenes delirat, ut daemones vel impii homines post
Abbreviated transcription (Latin):
fuerint: si oportere uidebit᷑. loquar inde caritati urẽ:
Ante oculos urõs uolo sit uita nr̃a: Scio qr quęrentes li.¬
centiã male faciendi. quert̃ sibi exempla male uiuen¬
tiũ : & multos infamant. ut socios ĩuenisse uideant᷑:

Expanded text:
fuerint, si oportere videbitur, loquar inde Charitati vestrae. Ante oculos vestros volo sit vita nostra. Scio quia quaerentes licentiam male faciendi, quaerunt sibi exempla male viventium, et multos infamant, ut socios invenisse videantur.
Abbreviated transcription (Latin):
onsequens fuit ut illa quoq quȩ de piceni partib nuꝑ
ad nos missa relatio nuntiauit. non pretereunda pu¬
tamus : id ẽ plurimos clericoꝵ negonanib inho¬
nestis & lucris turpib inminere : nullo pudore cernen¬
tes euuangelicã lectionẽ qua ipse dñs nr̃ negotiatores
e templo uerberatos flagellis asserit᷑ expulisse. nec
apłi uerba recolentes quibus ait. nemo militans
dõ implicat se negotiis scłarib. psalmistã quoq da¬
uid surda dissimulantes aure cantantes. qm̃ non
cognoui negotiationes. introibo in potentiãs dnĩ.
Proinde huiuscemodi ut ab indignis post hac questib
gradu sint positi: mox ã dericalib osficus abstinere:
cogitant᷑. Qm̃ domus dĩ. domus orationis & eẽ deb&
& dici. Me officia negotiationis. & spelunca poti

Expanded text:
onsequens fuit ut illa quoque quae de Piceni partibus nuper ad nos missa relatio nuntiavit, non praetereunda putaremus, id est, plurimos clericorum negotiationibus inhonestis et lucris turpibus imminere, nullo pudore cernentes evangelicam lectionem, qua ipse Dominus negotiatores e templo verberatos flagellis asseritur expulisse ; nec Apostoli verba recolentes, quibus ait: Nemo militans Deo implicat se negotiis saecularibus ; Psalmistam quoque David surda dissimulantes aure cantantem: Quoniam non cognovit negotiationes, introibo in potentias Domini . Proinde hujusmodi aut ab indignis post hac quaestibugradu sint positi, mox a clericalibus officiis abstinere cogantur: quoniam domus Dei, domus orationis et esse debet, et dici, ne o
Abbreviated transcription (Latin):
crutiamenta porrexit: Cali enim sacramento legitimis ad
p̾acẽ temporib ꝑ ternas horas trinitatis ꝑfectio. aut lau¬
datur celebritatibus. aut p̃cib impetratur: Licet & si compu¬
terur diurna celebritas ꝑ quaternariũ usq ad uesꝑtinũ
officium. hoc ẽ quaternis significat mundus quadrifario di¬
uisus intrinitate saluatus: Siquidẽ & in nocte stationis
uigiliȩ militares in quattuor partes diuisȩ ternis horarũ
spatus secernunt᷑: ut & ĩ ipsis nocturnis mundialib q of¬
ficus. trinitatis misteriũ ueneretur.
De uespertinis.

Expanded text:
cruciamenta porrexit. Tali enim sacramento legitimis ad precem temporibus per ternas horas Trinitatis perfectio aut laudatur celebritatibus, aut precibus impetratur. Licet et computetur diurna celebritas per quaternarium usque ad vespertinum officium, hoc est, quia quaternis significetur mundus quadrifario divisus, in Trinitate salvatus. Siquidem et in nocte stationes et vigiliae militares in quatuor partes divisae, ternis horarum spatiis secernuntur, ut et in ipsis nocturnis mundialibusque officiis Trinitatis mysterium veneretur. De vesperis.
Abbreviated transcription (Latin):
oram tertiã. sextã. nonã. daniel & tres pueri sup¬
plicationib deuouert̃: scilicet ut ab ortu diei in tẽ¬
pus supplicationis tres horȩ porrectȩ. trinitatis nobis
reuerentiã declararent. parilit̃ a tertia & sexta usq in¬
de ad nonã. Par lucis interualla ratis dimensionibus
terminata. trinitas ter diei rogata tolleretur. Illud etiã
occurrens ad probationẽ uenerabilis trimtatis. quod
sp̃s sc̃s hora tertia hoc ẽ suo loco & numero & tẽpore

Expanded text:
oram tertiam, sextam, et nonam, Daniel et tres pueri supplicationibus devoverunt , scilicet ut ab ortu diei in tempus supplicationis tres horae porrectae. Trinitatis nobis reverentiam declararent: pariterque a tertia et sexta, usque inde ad nonam, per lucis intervalla latis dimensionibus terminata, Trinitas ter in die rogata coleretur. Illud etiam occurrit ad probationem venerabilis Trinitatis, quod Spiritus sanctus hora tertia, hoc est, suo loco et numero et tempore
Abbreviated transcription (Latin):
portet claustra canonicoꝵ ita diligent᷑ custodiri: ut
grex dominicus frattrna concordit fruatͥ pact:. Qa
quelibet prelaris aut qͥ citis uucti fungitur aut forie quilibei
alius spũalis fr̃ intra claustra quippia in honester agentẽ
ant extra in buiuis & plateis otio uarusq consabularionb
uacantẽ repperit. primo secreta amimonitione eũ corripi
at ÷ & post si necesse fuerit ebram stib idem negligens
acriuis iudicet᷑: ut deiceps emendatꝰ in meluis ꝓficiat:
eminis nãq ñ solũ in mansonib & elaustris canonicoru
prandendũ aut requiescendũ ñ ẽ. qu inpotius nec inca
intrandi excepto inģcelam ulla tribuenda facultas. quia
ualat hoc ascĩs patrib legitur inlibitũ. Siquid ũ caritans
officio ilis artribuendũ ẽ : exita clautra eonstnuat᷑ locus
in quo id accipiant: Nullus tam̃ frm̃ cũ ipsis. msi teste
cottim fuerint loquantur: Qui uͭ secus quã pͥmisiũ et¬

Expanded text:
portet claustra canonicorum ita diligenter custodiri, ut grex Dominicus fraterna concorditer fruatur pace: et si quemlibet praelatus, aut qui ejus vice fungitur, aut forte quilibet alius spiritalis frater, intra claustra quempiam inhoneste agentem, aut extra in biviis et plateis otio vanisque confabulationibus vacantem, repererit, primo secreta admonitione eum corripiat, et post, si necesse fuerit, coram fratribus idem negligens acrius judicetur, ut deinceps emendatus in melius proficiat. Feminis namque non solum in mansionibus et claustris canonicorum prandendum aut requiescendum non est, quin potius nec in ea intrandi, excepto in ecclesiam, ulla tribuenda facultas, quia valde hoc a sanctis patribus legitur inhibitum. Si quid vero charitatis officio illis attribuendum est, extra claustra constituatur locus, in quo id accipiant: nullus tamen fratrum cum ipsis, nisi testes coram fuerint, loquatur. Qui vero secus, quam praemissum est