comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tam quã inaegypto : & in campothaneosa
humiles esse debemus donec ueniat sc¬
lum ubi ex altari ex ista humilitate ne¬
reamur :Nam & aegyptus In hebra
lingua tenebras uel tribulationes sign¬
ficat : in qua lingua tͥanis sicut supra¬
commẽmoraui humilis intelligitur e
mandatum : De angłis ergo malis in
isto ꝑsalmo cũ de ipsis plagis loquera
sicut int̃positũ ẽ. qđ non transitorȩ p¬
a & ernꝰ nullus fidelis ignorat : sed imis
quos hac poena iudicãt dignas. durꝰ
uidet᷑ eis quiminus idonei sunt cogitos
quemad modũ summa dĩ iustitia bene
tur & malis : quos quidẽ quantũ ꝑtina
ad eorum substantiã quis alius quan
ipse fecitꝰ: sed malis ipse non fecit:
V titur tamen eis qm̃ bonus est bene
aet conuenienter & iustȩ : sicut contra iniqui
qritoris eius bonis utuntur male : Vticur
teo as angłis malis. non solum ad puniendos
malos sicut in istis omnib de quib: loquitur

Expanded text:
tanquam in Aegypto et in campo Thaneos, ubi tanquam in Aegypto et in campo Thaneos, ubi humiles esse debemus, donec veniat saeculum ubi exaltari ex ista humilitate mereamur. Nam et Aegyptus in hebraea lingua Tenebras vel Tribulationes significat, in qua lingua Thanis, sicut commemoravi, humile intelligitur esse Mandatum. De angelis ergo malis in isto psalmo, cum de ipsis plagis loqueretur, sic interpositum est, quod non transitorie paeternus, nullus fidelis ignorat: sed immitti mino Deo, quos hac poena judicat dignos, durum videtur eis qui minus idonei sunt cogitare quemadmodum summa Dei justitia bene utatur et malis. Quos quidem, quantum pertinet ad eorum substantiam, quis alius quam ipse fecit? Sed malos ipse non fecit: utitur tamen eis, quoniam bonus est, bene, id est convenienter et juste; sicut e contra iniqui creaturis ejus bonis utuntur male. Utitur ergo Deus angelis malis, non solum ad puniendos malos, sicuti in istis omnibus de quibus loquitur
Abbreviated transcription (Latin):
citiȩ uirtus est: Mors primitiuorũ
est amissio ipsius iustitiȩ : quaquisq
humano socialis est generi: sed siue ita
sehabeant harum rerum figuratȩ sig¬
nificationes si aliter melius intelligan¬
tur: quem non moueat. quod decem̃
plagis ꝑ cutiuntur aegyptii. & decemi
ceptis scribuntur tabulȩ. quibus reguꝰ
populus dĩ: Dequibus a contrarion
se comparandis. id est plagis & prȩces¬
tis. qm̃ alibi diximus. ex positionem ps¬
mihuius in his onerare. non ͤopus. tani
ammonemus quia & hic si non eoden
ordinem detem tamen aegyptiorun
plage commemorantur : dũ protns
quȩ sunt in exodo & hic non sunt ide
sqniphes ulcera tenebrȩ. aliȩ tresor¬
memorantus: quȩ ibi non sunt. id est
rubigo pruina & ignis. non fulgd̃r
sed cui dicta est tradita possessio en
quod ibi non legitur: Satis autems
ex pressum est iudicio dĩ fieri haec in
illis ꝑ angłos malos. in hoc scło maligis

Expanded text:
citiae virtus est. Mors primitivorum citiae virtus est. Mors primitivorum est amissio ipsius justitiae, qua quisque humano generi socialis est. Sed sive ita se habeant harum rerum figuratae significationes, sive aliter melius intelligantur; quem non moveat quod decem plagis percutiuntur Aegyptii, et decem praeceptis scribuntur tabulae, quibus regatur populus Dei? De quibus e contrario inter se comparandis, id est plagis et praeceptis, quoniam alibi diximus, expositionem psalmi hujus in his onerare non opus est: tantum admonemus quia et hic, etsi non eodem ordine, decem tamen Aegyptiorum plagae commemorantur; dum pro tribus quae sunt in Exodo , et hic non sunt, id est, sciniphes, ulcera, tenebrae, aliae tres commemorantur quae ibi non sunt, id est, rubigo, pruina et ignis, non fulgurum, sed cui dicta est tradita possessio eorum, quod ibi non legitur. 28. Satis autem hic expressum est, judicio Dei fieri haec in illis per angelos malos, in hoc saeculo maligno,
Abbreviated transcription (Latin):
latenter operatur. sicut in moribus oc-¬
culta suꝑbia quando se quis quã putat
aliquid esse cum nihil sit  Locista est
malitia ore ledens. infideli sailic& testimo¬
nio: grando est iniquitas. res alienas auferens:
unde furta. rapinȩ prȩdationesq nascun-¬
tur: plus autem uitio suo uastatur. Ipse
uastator: pruina significat᷑ uitium. quo
caritas proximȩ stultitiae tenebris
uelut noc turno frigore congel ascit:
Ignis uero si non hic comme moratur
qui erat ingrandine ex fulgdrantib nu¬
bibus. qm̃ hic dixit tradidit possessi¬
onem eorum igni. ubi eã significat. uti¬
q incensam quod ignis ille fęcisse non
legitur immanitatem Ergo iracun¬
diȩ mihi uid&ur signifi care: quia &
homicidium amitti potest: morte
pecorũ significatum ẽ quantum arbi¬
tror. damnum pudicitiȩ: concupiscer¬
tiẽ quippe quia fo&us exoritur. com¬
mune cum pecoribus habemus: hanc
itaq domitam habere ordinatã: pudi¬

Expanded text:
latenter operatur; sicut in moribus oclatenter operatur; sicut in moribus occulta superbia, quando se quisquam putat aliquid esse, cum nihil sit . Locusta est malitia ore laedens, infideli scilicet testimonio. Grando est iniquitas res alienas auferens; unde furta, rapinae, praedationesque nascuntur: plus autem vitio suo vastatur ipse vastator. Pruina significat vitium, quo charitas proximi stultitiae tenebris velut nocturno frigore congelascit. Ignis vero, si non ille hic commemoratur qui erat in grandine ex fulgurantibus nubibus, quoniam hic dixit, Tradidit possessionem eorum igni; ubi eam significat utique incensam, quod ignis ille fecisse non legitur: immanitatem ergo iracundiae mihi videtur significare, qua et homicidium admitti potest. Morte pecorum figuratum est, quantum arbitror, damnum pudicitiae. Concupiscentiam quippe, qua fetus exoritur, communem cum pecoribus habemus. Hanc itaque edomitam habere et ordinatam, pudi
Abbreviated transcription (Latin):
uero possessio eorum igne cremata sit. om¬
nino non legitur : quamuis uołs & ignes
cum grandine fierent. sicut tonitrua
cum fulgoribus solent : nontamen scriptũ
est aliquid traditum igni ut arder&: Deniq
mollia quȩ ledere grando non poterat di
esscuntur percussa id est duris ictibus lesa :
quȩ postea comedit locusta: Item qđ hic dr̃
& moros eorum in pruma. non est in exodo:
multũ enim pruna distat agrandine.
Nnam serenis hie malib noctibus priuna
terra canescit: Quid ergo ista signifi¬
cent dicat tractator ut potest. iudic&
sis sentire carnaliter: Cynomia canini
mores sunt : qui nec parientes quando
nascuntur uident: rana est loqua assi ma
uanitas : Rubigo occulte noc&: quam
&iam eruginẽ non nulli interprȩtati st̃
alii caniculam: qđ malum cui uitiorum ap¬
tius comparetur. nisi quod dificillime
appar & sicut est multum de se fidere
Aura est enim noxia: quȩ hoc infructibus

Expanded text:
vero possessio eorum igne cremata sit, omvero possessio eorum igne cremata sit, omnino non legitur. Quamvis voces et ignes cum grandine fierent, sicut tonitrua cum fulgoribus solent; non tamen scriptum est aliquid traditum igni ut arderet. Denique mollia quae laedere grando non poterat, dicuntur non esse percussa, id est, duris ictibus laesa; quae postea comedit locusta . Item quod hic dicitur, Et moros eorum in pruina, non est in Exodo: multum enim pruina distat a grandine; nam serenis hiemalibus noctibus pruina terra canescit. 27. Quid ergo ista significent, dicat tractator ut potest; judicetsis sentire carnaliter. Cynomyia, canini mores sunt, qui nec parentes quando nascuntur, vident. Rana, est loquacissima vanitas. Rubigo occulte nocet; quam etiam aeruginem nonnulli interpretati sunt, alii caniculam: quod malum cui vitiorum aptius comparatur, nisi quod difficillime apparet, sicuti est multum de se fidere? Aura est enim noxia, quae hoc in fructibus
Abbreviated transcription (Latin):
Propter hoc quippe &iam hic aliqua dicta
sunt quae omnino aegyptiis accidisse non le¬
gimus. cum om̃s eorum plagȩ in exodo dili¬
gentissime ex ordine contexantur : ut qm̃ qđ¬
ibr dictum est certi sumus nequ inter pr&ari
nisi figurate possumus. simul intelligamus
&iam cetera quȩ facta esse constat ob aliquã
figurata significationem facta conscripta. facit enĩ hoc
memorare non inuenitur: immoaliter esse
in uenitur : ut hinc intellegatur non hoc dicere
qđ potest putari : sed illud potius quod ma¬
gis deb& aduerti. sicuti est illud. Domina¬
bitur amariusq ad mare & a flumine usq
ad terminos orbis terrae : Quod in illius
salomonis regnoconstat non esse compl&um :
quȩ sunt in libro qui exoðus noncupatur.
ubi maxime scriptura curauit ut ea quibus
afflicti sunt om̃a ex ordine dicerentur.
non inuenitur quod hab& iste. & dedit eru
s& & tradidit grandini iumenta eorum. ad¬
didit & possessionem eorum igni: De iumentis
grandine occisis. legitur in exodo: Quod

Expanded text:
Propter hoc quippe etiam aliqua hic dicta sunt, quae omnino accidisse Aegyptiis non legimus, cum omnes eorum plagae in Exodo diligentissime ex ordine contexantur; ut q dictum esse certi sumus, neque id interpretari nisi figurate possumus, simul intelligamus etiam caetera quae facta esse constat, ob aliquam figuratam significationem facta vel conscripta. Facit enim hoc memorare, non invenitur, imo et aliter esse invenitur; ut hinc intelligatur non hoc dicere quod potest putari, sed illud potius quod magis debet adverti: sicut est illud, Dominabitur a mari usque ad mare, et a flumine usque ad terminos orbis terrae . Quod in illius Salomonis regno constat non esse completum, quae sunt in libro qui Exodus nominatur, ubi maxime Scriptura curavit ut ea quibus afflicti sunt omnia ex ordine dicerentur, non invenitur quod habet iste psalmuset, Et tradidit grandini jumenta eorum, addidit. Et possessionem eorum igni: de jumentis grandine occisis legitur in Exodo ; quod
Abbreviated transcription (Latin):
tt: ingemȩscentium
& expectantium . iam quod promisisti
denouo testamento & ad ipsam fidem
ambulantium : ne obliuiscaris uoc es de¬
p̃cantium te sed illi adhuc dicunt.
ubi est ds̃ tuus : Superbia eorum qui
oderunt te. ascendit semper adte No
li&eorum superbiam obliuisci Nec obli¬
uscitur omnino. aut punit aut corrigit:

Expanded text:
te. Ingemiscentium, te. Ingemiscentium, et exspectantium jam quod promisisti de Novo Testamento, et ad ipsam fidem ambulantium, ne obliviscaris vocem deprecantium te. Sed illi adhuc dicunt: Ubi est Deus tuus? Superbia eorum qui te oderunt, ascendat semper ad te: Noli et eorum superbiam oblivisci. Nec obliviscitur: omnino aut punit, aut corrigit.
Abbreviated transcription (Latin):
iudica causam meam: Nonenim uentu¬
rus est adiudicium. nisi qui resur¬
rexit amostuis: uenturus praenunci¬
aba tur. uenit & contemptus est aiu¬
dȩis ambulans interram. contempni¬
tur afalsis xp̃ianis sedens incaelo: Exsur¬
ge dñe iudica causam meam: Qm̃ inte
credidi: non pereã: quia credidi quod
non undi: spes meanon fallar. accipiam
quod promisisti: iudica causam meam
Memento obprobriorum tuorũ eor¬
umq ab inprudente sunt totadie:
adhuc eniminsulta tur xp̃o. nec de¬
erunt tota die. hoc est usque infinem
saeculi lasa irae: adhuc dicitur. Ulana
praedicant xp̃ianiadhuc dicitur. In¬
anis est resurrectio mostuorum iudi¬
ca causam meã memento obprobrit
tuorum: sed quorum. nisi eorum quȩ
ab in prudente sunt totadie: num¬
quid prudens hoc dicit: prudens enim
dictus est. porro uidens: si prudens por¬
ro uideris. fide uid& ur porro: nam o¬
culis. uix ante pedes uid&ur tota die:¬
Ne obliuiscaris uoces de praecantium

Expanded text:
judica causam meam. Non enim ventujudica causam meam. Non enim venturus est ad judicium, nisi qui exsurrexit a mortuis. Venturus praenuntiabatur; venit, et contemptus est a Judaeis ambulans in terra; contemnitur a falsis christianis sedens in coelo. Exsurge, Domine; judica causam meam. Quoniam in te credidi, non peream; quia credidi quod non vidi, spe mea non fallar, accipiam quod promisisti; Judica causam meam. Memento opprobriorum tuorum; eorum quae ab imprudente sunt tota die. Adhuc enim insultatur Christo; nec deerunt tota die, hoc est usque in finem saeculi, vasa irae. Adhuc dicitur: Vana praedicant Christiani; adhuc dicitur: Inanis est resurrectio mortuorum. Judica causam meam: memento opprobriorum tuorum. Sed quorum nisi eorum quae ab imprudente sunt tota die? Numquid prudens hoc dicit? Prudens enim dictus est, Porro videns: si prudens porro videns, fide videtur porro; nam oculis vix ante pedes videtur tota dieNe obliviscaris vocem deprecantium
Abbreviated transcription (Latin):
emplo: nondum erat casus exemplum hi
mani: quando dictum est adadam mosti
morieris si tetigeris. & uenit detransuerso
serpens & dixitꝰ non moste morieris: cre¬
ditus est serpens. contemptus est ds̃ Cre¬
ditus est serpens. tactum est u&itum.
mostus est homo Nonne impletum est
potius quod minatus est ds. quam promi¬
serat inimicus : Sic est ceste agosci mus ho
inde omnes in moste uel iãm experti caut
si mus. Non enim cessat & modo serpens
insusurrare & dicere : Numquid uere
damnaturus. Qs̃ tantas turbas. liberatu¬
rus est paucos: Quid est aliud quam conty
praeceptum facite . non moriemini ser
quomodo tuno & nunc: si feceris quod
suggerit cliabolus & contempseris quod p̃¬
cip̾it ds̃ : ueni& iudicii dies: & inuenies ueris
qđ minatus est ds̃: & falsum quod pollici¬
tus est diabolus Ex surge dñe iucdica cau¬
sam meam: mostuus est & contemptus est
Dicitur mihi ubi est ds̃ tuus. Ex surge

Expanded text:
emplo. Nondum erat exemplum casus emplo. Nondum erat exemplum casus humani, quando dictum est ad Adam: Morte morieris, si tetigeris; et venit de transverso serpens, et dixit: Non morte morieris. Creditus est serpens, contemptus est Deus; creditus est serpens, tactum est vetitum, mortuus est homo . Nonne impletum est potius quod minatus est Deus, quam quod promiserat inimicus? Sic est certe: agnoscimus hoc; inde omnes in morte: jam vel experti cauti simus. Non enim cessat et modo serpens insusurrare, et dicere: Numquid vere damnaturus est Deus tantas turbas, liberaturus est paucos? Quid est aliud quam, Facite contra praeceptum; non moriemini? sed quomodo tunc, sic et nunc. Si feceris quod suggerit diabolus, et contempseris quod praecepit Deus; veniet judiciis dies, et invenies verum quod minatus est Deus, et falsum quod pollicitus est diabolus. Exurge, Domine, judica causam meam. Mortuus es, et contemptus es; dicitur mihi, Ubi est Deus tuus ? Exsurge,
Abbreviated transcription (Latin):
misit. & desolo die iudicii nos fefellit: none¬
rat xp̃s interra. ꝓmisit. exhibuit: Nonuir¬
go pepererat promisit. exhibuit non erat
fusus sanguis praetiosus quo deleretur c xro¬
graphum mostis nrãe. promisit exhibuit:
nondum resurrexerat caro inuitã auer¬
nam promisit: exhibuit: nondum credide¬
rant gentes: promisit ex hibuit Non¬
dum her&ici in nomine xp̃i armati. con¬
tra xp̃mmilitabant: praedixit. exhibuit
Nondum idola gentium d&erra delȩta
erant : praedixit exhibuit : Ista om̃a
cum praedixiss& & ex hibuiss& desolo die
iudici mentitus est : ueni& omnino quo¬
modo ista uenerunt : quia & ista anteꝗ
uenirent futura erant. & futura prius
ꝓnuntiata sunt : & postea uenerunt:
ueru& fr̃s mei. nemo dicat non ueni&.
aut ueni& sed longe est quod ueni&
sed tibi prope est ut eas hinc fufficiat pri¬
ma deceptio: si non potuimus primo ꝑma¬
nere in praecepto saltsm corrigamus ex¬

Expanded text:
misit, et de solo die judicii nos fefellit? Non emisit, et de solo die judicii nos fefellit? Non erat Christus in terra; promisit, exhibuit: non virgo pepererat: promisit, exhibuit: non erat fusus sanguis pretiosus, quo deleretur chirographum mortis nostrae; promisit, exhibuit: nondum resurrexerat caro in vitam aeternam; promisit, exhibuit: nondum crediderant Gentes; promisit, exhibuit: nondum haeretici nomine Christi armati, contra Christum militabant; praedixit, exhibuit: nondum idola Gentium de terra deleta erant; praedixit, exhibuit: ista omnia cum praedixisset et exhibuisset, de solo die judicii mentitus est? Veniet omnino, quomodo ista venerunt; quia et ista antequam venirent futura erant, et futura prius praenuntiata sunt, et postea venerunt; veniet, fratres mei. Nemo dicat, Non veniet; aut, Veniet, sed longe est quod veniet: sed tibi prope est ut eas hinc. Sufficiat prima deceptio: si non potuimus primo permanere in praecepto, saltem corrigamur ex
Abbreviated transcription (Latin):
Cum mostuuꝰ fuero postea nihil ero & lite
potius amatore uanitatis non sapientiae.
quẽ ipsi &iam philosophi porcum nomina¬
uerunt : qui uoluptatem corporis sũmũ
bonum Dixit. hie philosophũ porcum no¬
minauerunt. uoluptanĩneaeno carnali:
ab illo foste didicit ist e litteratus dicere.
nonero postea quam mostuus fuero: sic¬
centur flumina aetham : pereant doctri¬
nae istae gentium. pollulent uirecta
hierusalem: uideant quod possunt. corde
credant quod uidere non possunt : Cer¬
te ista omnia quae permundũ modo
uidentur. Quando operabatur ds̃ salu¬
tem in medio terrae : Cum ista diceban¬
tur nondum erant: & ecce tunc praedic¬
tast̃riune impl&a monstrantur & ad huc
dic it stultus incorde suo non est ds̃ : Uae
ꝑuersis cordibus : qm̃ ita uentura sunt quae
restant. sicut uenerunt ista quae tunc ñ
fuerunt & uentura pronuntiabantur:
an uero ex hibuit nobis ds̃ omnia quae pro¬

Expanded text:
Cum mortuus fuero, postea nihil ero: et litCum mortuus fuero, postea nihil ero: et litpotius amatore vanitatis, non sapientiae; quem ipsi etiam philosophi porcum nominaverunt: qui voluptatem corporis summum bonum dixit, hunc philosophum porcum nominaverunt, voluntatem se in coeno carnali. Ab illo forte didicit iste litteratus dicere, Non ero posteaquam mortuus fuero. Siccentur flumina Etham; pereant doctrinae istae Gentium, pullulent vireta Jerusalem: videant quod possunt; corde credant quod videre non possunt. Certe ista omnia quae per mundum modo videntur, quando operabatur Deus salutem in medio terrae, cum ista dicebantur, nondum erant: et ecce tunc praedicta sunt; nunc impleta monstrantur, et adhuc dicit stultus in corde suo, Non est Deus . Vae perversis cordibus! quoniam ita ventura sunt quae restant, sicut venerunt ista quae tunc non fuerunt, et ventura praenuntiabantur. An vero exhibuit nobis Deus omnia quae pro
Abbreviated transcription (Latin):
ita faciant. ita conentur : Qu̾ia ipsi nolunt
conuerti inmelius dm̃ conuertant in peius:
Ulideat qui potest. credat qui non potest
esse dm̃ & siud& qui potest. Numquid
oculis uid& intellectu uid& corde uid&:
Non enim solem & lunã uolebat ostendere.
qui dicebat. Seati mundo corde: qm ipsi
dm̃ uidebunt : INmundum autẽ cor.
nec adfidem idoneũ: ut quod non potest
uidere : uel credat: non uideo inquiđ quid
crediturus sum : anima enim tua. utopi¬
nor stulte corpus uidetur. animã tuã
quis uid& : Cumergo corpus tuum solũ
ideatur. quare non sepeliris. Miratur
quia dixi si corpus tantum uid&ur. quare
non sepeliris: & respond&: sapit enim ad
huc quia uiuo. unde scio. quia uiuis. ciius
animã nonuideo: unde scio : Respondebis :
quia loquor. quia ambulo. quia operor:
stulte ex operibus corporis agnosco uiuen¬
tem exoperibus creaturȩ non potes
agnoscere creatorem: & foste qui dicit.

Expanded text:
ita faciant, ita conentur: quia ipsi nolunt ita faciant, ita conentur: quia ipsi nolunt converti in melius, Deum convertant in pejus. Videat qui potest, credat qui non potest, esse Deum. Etsi videt qui potest, numquid oculis videt? Intellectu videt, corde videt. Non enim solem et lunam volebat ostendere, qui dicebat: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . Immundum autem cor nec ad fidem idoneum, ut quod non potest videre vel credat. Non video, inquit: quid crediturus sum? Anima enim tua videtur, ut opinor! Stulte! corpus tuum videtur; animam tuam quis videt? Cum ergo corpus tuum solum videatur, quare non sepeliris? Miratur quia dixi, Si corpus tantum videtur, quare non sepeliris? Et respondet sapit enim ad hoc. Quia vivo. Unde scio quia vivis, cujus animam non video? unde scio? Respondebis: Quia loquor, quia ambulo, quia operor. Stulte! ex operibus corporis agnosco viventem; ex operibus creaturae non potes agnoscere Creatorem! Et forte qui dicit,
Abbreviated transcription (Latin):
ralibus non de propria iustitia in superbiã
elati & inflati. non ipsi sed qui : ẽgenus
tus eñim uideor: quianonaͣccepi quod pro¬
misisti & factae sunt mihi lacrimȩ panis
die ac nocte. dum dicitur mihi cođidie
ubi est ds̃ tuus. & quia non possum ostende¬
re dm̃ meum : quasi inane sequar insulta¬
tur mihi: Nec paganus tantum uel iudae¬
us uel hereticus : sed aliquando fraterpuͣ
tholicus torqu& os quando dĩ promissa
praedicantur. quando futura resurrectio
praenuntiatur : & adhuc & ipse quãuis
iamtinctus aqua salutis aocernȩ : por¬
tans sacramentum xp̃i forsitan dicit &
quis hoc surrexit : & non audio patrem
meum desepulcro loquentẽ . ex quo eũ
sepeliui Dñs dedit legem ad tempus
seruis suis. ad quã se auocent Nam
quis recdit ab inferis & quid faciam tali¬
bus ostendam quod non uident: non
possum: Non enim propter illos ds̃
uisibilis deb& fieri Iam id agant si plac&

Expanded text:
ralibus turgidi, non de propria justitia in superbiam ralibus turgidi, non de propria justitia in superbiam elati et inflati, non ipsi; sed qui? Egenus ettus enim videor, quia nondum accepi quod proillud : fuerunt mihi lacrimse meae panis die ac nocte, dum dicitur mihi cotidie: ubi est deus tuus? hsec re Deum meum; quasi inane sequar, insultatur mihi. Nec paganus tantum, vel Judaeus, vel haereticus; sed aliquando frater ipse catholicus torquet os, quando promissa Dei praedicantur, quando futura resurrectio praenuntiatur. Et adhuc et ipse, quamvis jam tinctus aqua salutis aeternae, portans sacramentum Christi, forsitan dicit, Et quis huc resurrexit? et, Non audivi patrem meum de sepulcro loquentem, ex quo eum sepelivi. Deus dedit legem ad tempus servis suis, ad quod se avocent: nam quis redit ab inferis? Et quid faciam talibus? ostendam quod non vident? Non possum: non enim propter illos Deus visibilis debet fieri. Jam id agant, si placet;
Abbreviated transcription (Latin):
detis pauperes & inopes pertinere addm̃ :
Sed pauperes spũ. qm̃ ipsorum est regnũ
caelorum: Qui sunt pauperesspũ: hu¬
milef Trementes uerba dĩ confitentes
peccata sua : Non desuis meritis nec de
sua iustitia prȩsumentes: Qui sunt pau¬
peres spũ: qui quando faciunt aliquid
boni dm̃ laudant. quando mali se accu¬
sant: super quem requiesc& sp̃s meus dit
ꝓph&a. Nisi super humilem & qui&um
& trementẽ uerba mea : lam ergo a saph
intellexit. iam terrae non herst. iam
promissa terrena ex ueteri testam̃to
non exp&it mendicus tuus factus est:
pauper factus est: fluuios tuos sitit qr su
siccati sunt: Quia ergo talis factus est.
non fraud&ur spe: quisiuit manibus
nocte coramte . non decipiatur: ne
auertatur humilis confusus. aegenus
& mnops laudabunt nom̃ tuum Con¬
fitentes peccã sua. laudabunt nom̃ tuũ:
desiderantes aeterna promissa tua. lau¬
dabunt nomen tuum: Non de tempo¬

Expanded text:
detis pauperes et inopes pertinere ad Deum; detis pauperes et inopes pertinere ad Deum; sed pauperes spiritu, quoniam ipsorum est regnum coelorum . Qui sunt pauperes spiritu? Humiles, trementes verba Dei, confitentes peccata sua; non de suis meritis, nec de sua justitia praesumentes. Qui sunt pauperes spiritu? Qui quando faciunt aliquid boni, Deum laudant; quando mali, se accusant. Super quem requiescet Spiritus meus, ait propheta, nisi super humilem, et quietum, et trementem verba mea ? Jam ergo Asaph intellexit; jam terrae non haeret, jam promissa terrena ex Veteri Testamento non expetit: mendicus tuus factus est, pauper tuus factus est; fluvios tuos sitit, quia sui siccati sunt. Quia ergo talis factus est, non fraudetur spe: quaesivit manibus nocte coram te; non decipiatur . Ne avertatur humilis confusus: egenus et inops laudabunt nomen tuum. Confitentes peccata sua, laudabunt nomen tuum; desiderantes aeterna promissa tua, laudabunt nomen tuum: non de tempo
Abbreviated transcription (Latin):
a faciae terrae Repleti sunt qui obscur¬
ti sunt terrae. domorum iniquarum:
Adtendendo enim terram obscurati sun
De quibus dictum est in alio psalmo ob¬
scurentur oculi eorum ne uideant:
& dorsun eorum semper in curua: terri
ergo repleti sunt qui obscurati sunt
terrae domorum iniquarum : quia cor¬
cle habebant iniqua: Domus enim nrã
sicut s pradixi corda nr̃a sunt: ibi libenter
habitamus. si ea ab iniquitate mun¬
demus: ibi est mala conscientiãq inde
repellit hominem. quo iubetur ire por¬
tans grabatum suum. cui peccata dimis¬
sa sunt. Dicente dño. Tolle grabatũ
tuum & uade indomum tuam: Porta
carnẽ tuam & intra ad sanatã consci¬
entiam tuam: Qm̃ repl&i sunt qui
obsurati sunt terrae domorum iniquaꝰ¬
rum : Obscurati repl&i sunt terra: illi
obscuratiꝰ sunt : qui corda iniqua habent:
superbia confudit: Egenus & in ops
laudabunt nomen tuum: Vid&is frs
quam debeat dulcis esse paupertas: T li¬

Expanded text:
a facie terrae . Repleti sunt qui obscura facie terrae . Repleti sunt qui obscurati sunt terrae domorum iniquarum. Attendendo enim terram obscurati sunt, de quibus dictum est in alio psalmo: Obscurentur oculi eorum ne videant et dorsum eorum semper incurva . Terra ergo repleti sunt qui obscurati sunt terrae domorum iniquarum, quia corda habebant iniqua. Domus enim nostrae, sicut supra diximus, corda nostra sunt: ibi libenter habitamus, si ea ab iniquitate mundemus. Ibi est mala conscientia, quae inde repellit hominem quo jubetur ire portans grabatum suum, cui peccata dimissa sunt, dicente Domino, Tolle grabatum tuum, et vade in domum tuam : porta carnem tuam, et intra ad sanatam conscientiam tuam. Quoniam repleti sunt qui obscurati sunt terrae domorum iniquarum: obscurati sunt, repleti sunt terra. Illi obscurati, qui sunt? Qui corda iniqua habent: superbia confudit. Egenus et inops laudabunt nomen tuum. Videtis, fratres, quam debeat dulcis esse paupertas: vi
Abbreviated transcription (Latin):
pter terram canaan rogo. non propter
inimicorum temporalem subiectionem.
non propter filiorum carnalem fȩcun¬
ditatem. non propter diuitias terrenas.
non propter salutem temporalem Respice
intestamentum tuum quod promis isti
regnũ caelorum: Iam agnosco taestam̃t
tũm lam intellectus asasłẽ: non est
pecus asaph lam uid& quod dictum ẽ
Ecce dies ueniunt dicit dñs: & consun¬
mabo domui isrł &domui iuda testa¬
mentum nouum. Non secundum testa¬
mentum quod disposui patribus eorũ:¬
Respice intestamentum tuum. Qm̃
repleti sunt qui obscurati  terrae. domi¬
businiquitatum: Quia corda habebant
iniqua: domus nr̃ae. corda nr̃a. ibi liben¬
ter habitant Beati mundo corde:
Respice ergo intestamentum tuum:
& reliquiae saluae fiant: quia multi
qui ađtendunt ad terram obscurati
sunt: & repleti sunt terra Intrauit in
oculis eorum puliis. & excaecauit eos: &
facti sunt puluis quem proiecit uentus

Expanded text:
pter terram Chanaan roge; non propter pter terram Chanaan roge; non propter inimicorum temporalem subjectionem, non propter filiorum carnalem fecunditatem, non propter divitias terrenas, non propter salutem temporalem; Respice in testamentum tuum, quo promisisti regnum coelorum. Jam agnosco testamentum tuum; jam intellectus est Asaph, non est pecus Asaph, jam videt quod dictum est: « Ecce dies ueniunt, dicit Dominus, et consummabo domui Israel et domui Iuda testamentum nouum, non secundum testamentum, quod disposui patribus eoruestamentum tuum; quoniam repleti sunt qui obscurati sunt terrae domorum iniquarum: » quia corda habebant iniqua. Domus nostrae, corda nostra: ibi libenter habitant beati mundo corde . Respice ergo in testam. Reliquiae salvae fiant, quia multi, qui tendunt ad terram, obscurati sunt, et repleti sunt terra. Intravit in oculos eorum pulvis, et excaecavit eos, et facti sunt pulvis quem projicit ventus
Abbreviated transcription (Latin):
quia dictus est bestia leo & draco ipse
diabolus Noli inquit clare diabolo &an¬
gelis eius animam confitentẽ tibi deuo¬
r& serpens si adhuc terrena sapio. Si ter¬
rena desidero. si adhuc in promissis ueteris
testatnenti. nouo reuelato remaneo Cũ
autẽ iam deposuerim superbiam. & iustiti
am non agnoscam meam. sed gratiam tuã:¬
am: non habeant inme superb ae bestiae
potestatẽ: Ne tradideris bestus animam
confitentem tibi Animas pauperum
tuorũ. ne obliuiscaris infinem: Diuites
eramus. fostes eramus : sed sic casti fluuios
aetham: lam modo non constituimus iu¬
stitiam nr̃am: sed agnoscimus grãm tuam:
Pauperes sumus. exaudi mendicos tuos
Iam oculos non audemus ad caelum leuare :
sed percutientes pectus nr̃m Dicimus.
dñe propitius esto mihi peccatori: animas
Redde quod promisisti.tabulas tenemus
hereditatẽ expectamus fespice intesta¬
mentum tuum. non illud uetus non pro¬

Expanded text:
Quia dictus est bestia, leo, et draco, ipse Quia dictus est bestia, leo, et draco, ipse diabolus. Noli, inquit, dare diabolo et angelis ejus animam confitentem tibi. Devoret serpens, si adhuc terrena sapio, si terrena desidero, si adhuc in promissis Veteris Testamenti, Novo revelato, remaneo. Cum autem jam deposuerim superbiam, et justitiam meam non agnoscam, sed gratiam tuam; non habeant in me superbae bestiae potestatem. Ne tradideris bestiis animam confitentem tibi. Animas pauperum tuorum ne obliviscaris in finem. Divites eramus, fortes eramus; sed siccasti fluvios Etham: jam modo non constituimus justitiam nostram, sed agnoscimus gratiam tuam; pauperes sumus, exaudi mendicos tuos. Jam non audemus oculos ad coelum levare, sed percutientes pectus nostrum dicimus: Domine, propitius esto mihi peccatori ; AnimasRedde quod promisisti: tabulas tenemus, haereditatem exspectamus. Respice in testamentum tuum; non illud vetus: non pro
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ est descenclat decruce Sed quid tuasaph
iam intellectu : Ne tradideris besteis
animas confitentes tibi : agnosco inquid
asafhauia sicut in alio psalmo dicitur. pec¬
catum meũ cognoui & facinus meũ nono¬
perui: Quare quia locutus est p&rus miran¬
tibus linguas ifrahelitis. Qm̃ ipsi occideruN
xp̃m. cum propt̃ illos missus sit xp̃s Hoc
audito conpuncti sunt corde. Et dixe¬
runt adapostolos : Quid ergo faciemus : di¬
cite nobis: Et apostoli agite penitentiam & bap¬
tixetur unus quisque uestrum in nomine
Quia ergo perpęnitentiam confessiofacta ẽ.
ne tradideris bestus animã confitentem
tibi Quare confitentem tibi: quia conuersus
sum in erumnae Dum confring&e spina:
conpuncti sunt corde. & fracti sunt aerũ¬
nosi paenitendo. qui fuerunt gloriosi
saeuiendo: Ne tradideris bestuis animã
confitentem tibi quibus besti is. nisi qua¬
rum capita contrita sunt super aquã.:

Expanded text:
Dei est, descendat de cruce Dei est, descendat de cruce jam in intellectu? Ne tradideris bestiis animam confitentem tibi. Agnosco, inquit Asaph; quia, sicut in alio psalmo dicitur, Peccatum meum cognovi, et facinus meum non operui . Quare? Quia locutus est Petrus mirantibus linguas Israelitis, quoniam ipsi occiderunt Christum, cum propter illos missus sit Christus. Hoc audito, compuncti sunt corde, et dixerunt ad Apostolos, Quid ergo faciemus? dicite nobis. Et Apostoli: Agite poenitentiam, et baptizetur unusquisque uestrum in nomine Quia ergo per poenitentiam confessio facta est, Ne tradideris bestiis animam confitentem tibi. Quare, confitentem tibi? Quia conversus sum in aerumna, dum configitur spina . Compuncti sunt corde; et facti sunt aerumnosi poenitendo, qui fuerant gloriosi saeviendo. Ne tradideris bestiis animam confitentem tibi. Quibus bestiis, nisi quarum capita contrita sunt super aquam?
Abbreviated transcription (Latin):
non intellectus asafhtunc quod dici¬
tur insuperiore psalmo : quasi peccus
factus sum adte: & ego semper tecum:
quia ñ it ad dfos: idola gentium: & si non cog:¬
nouit ut pecus. tamen recognouit ut ho¬
mo dixit enim semper tecum quasi pe¬
cus: Et quid postea ibi mipso psalmo. ubi
a saph: teniusti manũ dexterae mae
inuoluntate tua deduxisti me xcum
gloria assumsisti me Inuoluntate tua.
non in iustitia meadono tuo non opere
meo: Ergo & hic inimicus exprobrauit dño:
& populus in prudens ex acerbabit nomen
tuum: Omnes ergo perierunt. absit. & si
aliqui ex ramisfracti sunt : manent tamen
aliqui. quo inserer&ur oleaster & radix
man&: & exipsis ramis ꝑ infidelitatem frac¬
tis. reuocati sunt quidã perfidem Nam
& ipse apostolus paulus per infidelitatem
fractus erat. & perfidẽ radici restitutus
est: ita plane populus inprudens exacerbabͥit
nomen tuum. quando dictum est. si filius

Expanded text:
non intellectus Asaph tunc. Quid dicinon intellectus Asaph tunc. Quid dicitur in superiore psalmo? Quasi pecus factus sum ad te; et ego semper tecum: quia non iit ad deos et idola Gentium. Etsi non cognovit ut pecus, tamen recognovit ut homo, dixit enim, Semper tecum, quasi pecus: et quid postea ibi in ipso psalmo, ubi Asaph? Tenuisti manum dexterae meae; in voluntate tua deduxisti me, et cum gloria assumpsisti me . In voluntate tua, non in justitia mea; dono tuo, non opere meo. Ergo et hic, Inimicus exprobravit Domino; et populus imprudens exacerbavit nomen tuum. Omnes ergo perierunt? Absit. Etsi aliqui ex ramis fracti sunt, manent tamen aliqui quo insereretur oleaster ; et radix manet, et ex ipsis ramis per infidelitatem fractis revocati sunt quidam per fidem: nam et ipse apostolus Paulus per infidelitatem fractus erat, et per fidem radici restitutus est. Ita plane populus imprudens exacerbavit nomen tuum, quando dictum est: Si filius
Abbreviated transcription (Latin):
sumus : & hoc non ex nobis. dĩ donum est :
non ex operibus. ne foste quis extollatur:
Ergo nonerant opera bona : Erant: sed
quomodo: grã dĩ. sequere. uideamus: ipsi¬
us enim sumus figmentum. creati inxp̃o
ihũ. inoperibus bonis: ecce quomodo fe¬
cit terminos terrae : qui operatus est sa¬
lutẽ in medio terrae: tu fecisti omnes ter¬
rae terminos Aestatẽ & uentu fecisti
ea: feruentes spũ aestas est: tu in quã fe¬
cisti spũ feruentes : tu fecisti & nouellos
infide. uer aestatẽ & uertu fecisti ea. Non
glorientur quasi non acceperint. tu fe
exprobrauit dño O asaph doleꝰ intellec¬
tum pristinũ. caecitatẽ tuã inimicus
exprobrauit dño Dictũ est xp̃o in
gente sua. peccator ẽ iste. Nonnouimus
unde sit. nos moysen nouimus. illi lo¬
cutus est. Este samaritanus est In imi¬
cus exprobrauit dño: Et populus in¬
prudens ex acerbauit nomen tuum.
populus inprudens tunc asaph sed

Expanded text:
sumus, et hoc non ex nobis, sed Dei donum est; sumus, et hoc non ex nobis, sed Dei donum est; non ex operibus, ne forte quis extollatur? Ergo non erant opera bona Erant; sed quomodo? Gratia Dei. Sequere; videamus. Ipsius enim sumus figmentum, creati in Christo Jesu in operibus bonis . Ecce quomodo fecit terminos terrae, qui operatus est salutem in medio terrae: Tu fecisti omnes terminos terrae. Aestatem et ver tu fecisti ea. Ferventes spiritu aestas est. Tu, inquam, fecisti spiritu ferventes: tu fecisti et novellos t. Aestatem et ver tu fecisti ea. Non glorientur quasi non acceperint: tu fecexprobravit Domino. O Asaph, dole in intellectu pristinam caecitatem tuam! Inimicus exprobravit Domino. Dictum est Christo in gente sua, Peccator est iste; non novimus unde sit: nos novimus Moysen, illi locutus est Deus; iste Samaritanus est . Inimicus exprobravit Domino; et populus imprudens exacerbavit nomen tuum. Populus imprudens tunc Asaph; sed
Abbreviated transcription (Latin):
dus perte factus est : & mundus te non cog¬
nouit: habeatꝰ. nox consolationẽ suam. ha¬
beat inquit uerbum caro factum est.
& habitabit in nobis tuus est dies &c tua
est nox. Tu perfecisti solem & lunam:
Solem spiritales : lunã carnales ad huc
carnalis est : non deseratur. & ipse perfici¬
atur Tu perfecisti solem & lunã:   a.¬
nu  solem tamquã sapientẽ: lunã tan-¬
quam insipientem: nontamen deseruisti:
Nam ita scriptum est: Sapiens perman&
sicut sol: stultus autẽ sicut luna muta¬
tur: quid ergo quia sol perman&. Idest
quia sapiens ꝑman& sic̃ sol. stultus sicut
luna mutatur.: Ad huc carnalis adhuc
insipiens deserendus est: Etubi est qđ
dictũ ẽ. ab apostolo. sapientibus & insipi¬
entibus debitor sum : tu perfecisti solẽ
fundauit terrã: sed quomodo fecit t̃¬
minos terrae . qui operatus est salutẽ
inmedo terrae : Quomodo iusi quomo¬
do dicit apostolus. gr̃a autẽ salui facti

Expanded text:
dus per te factus est, et mundus te non cogdus per te factus est, et mundus te non cognovit. Habeat et nox consolationem suam; habeat, inquit, Verbum caro factum est, et habitavit in nobis : Tuus est dies, et tua est nox. Tu perfecisti solem et lunam: solem, spirituales; lunam, carnales. Adhuc carnalis est, non deseratur, et ipse perficiatur. Tu perfecisti solem et lunam: solem, tauquam sapientem; lunam, tanquam insipientem; non tamen deseruisti. Nam ita scriptum est: Sapiens permanet sicut sol; stultus autem sicut luna mutatur . Quid ergo, quia sol permanet, id est, quia sapiens permanet sicut sol, stultus sicut luna mutatur, adhuc carnalis, adhuc insipiens deserendus est? Et ubi est quod dictum est ab Apostolo: Sapientibus et insipientibus debitor sum ? Tu perfecisti solem fundavit terram? Sed quomodo fecit terminos terrae, qui operatus est salutem in medio terrae? Quomodo, nisi quomodo dicit Apostolus: Gratia autem salvi facti
Abbreviated transcription (Latin):
derit in lapidem illum conquassabitur
& superquem uenerit conter& eumo
quassat paruds conter& magnd̾s lan
signa tua nonuides iam ponest prophae
& dicis: & nos nonagnosc& adhuc: Qu
ds̃ exprobrabat inimicus : Clama qu
derdictus. quasi desertus: clama tan¬
quam ager. qui medicum caedere quar
curare maluisti: Nonte agnoscit ad
uide quid fecerit. quite non agnos¬
cit Adhuci enim quibus nonestꝰ nun¬
tiatum deeo uidebunt. & qui non au¬
dierunt iptellegent: & tu ad huc cli¬
mas iam non est propheta. & nos non cas¬
nosc& adhuc: Ubi est intellectus
tuus: Irritat aduersarius nomen
tuum infinẽ: adhoc ip̃ritat aduer¬
sarius nom̃ tuũ infinem: ut iratusco¬
ripias. corripiens cognoinꝰ finẽ: Aut certe
infinem. usque adfinem: usque adquen
finem : quo usq: cognoscas quo usq clam
quo usq app̃hensa cauda redeatur ad
dissad uenis ad quos descendis: dignare des¬
cendere qui in hoc mundo eras. & mun¬

Expanded text:
derit in lapidem illum, conquassabitur; derit in lapidem illum, conquassabitur; et super quem venerit, conteret eum . Conquassat parvus; conteret magnus. Jam signa tua non vides, jam non est propheta; et dicis, Et nos non agnoscet adhuc: quDeus, exprobrabit inimicus? Clama quasi derelictus, quasi desertus; clama tanquam aeger qui medicum caedere quam curari maluisti: non te agnoscit adhuc. Vide quid fecerit, qui te non agnoscit adhuc. Etenim quibus non est annuntiatum de eo, videbunt; et qui non audierunt, intelligent : et tu adhuc clamas, Jam non est propheta et nos non cognoscet adhuc. Ubi est intellectus tuus? Irritat adversarius nomen tuum in finem. Ad hoc irritat adversarius nomen tuum in finem, ut iratus corripias, corripiens cognoscas in finem; aut certe in finem, usque ad finem. Usque ad quem finem? Quousque cognoscas, quousque clames, quousque apprehensa cauda redeatur ad dis, sed venire ad quos descendis. Dignare descendere qui in hoc mundo eras, et mun
Abbreviated transcription (Latin):
comprimamus omnes sollemnitates dñi
a terra quid asaphquid intellectus asaph.
In his qui non proficitur. uł disciplina data.
mentis prauitas non corrigitur : Euersa
sunt omnia qua primo erant: Nusquã
sacerdos. Nusquã altare iudaeorum. pus¬
quam uictima nusquam templum: Ergo
nihil aliud agnoscendum est: quod huic
decedenti successit : aut uero hoc promis¬
sum signum aufer&ur. pisi ueniss& quod
promittebatur : Uideamus ergo hic mo¬
do intellectum a sapħ. uideamus si proficit
extribulatione. ađtende quid dicat:
Signa nr̃a non uidimus. iam non est pro¬
ph&a & nos non cognosc& ad huc: Ecce isti
iudȩi qui se dicunt non agnosci ad
idest incaptiuitate adhuc esse. pon¬
dum se liberari: ExpectaNT adhuc
ni& qui iamuenit. & eum uenturum s
manifestum ẽ: Sed desuper ueni& a
teuenerat Disrł. quassatus es quiao¬
disti inacentem. ne conteraris obso¬
ua desuper uenientem: Ita enim pra¬
dictum est ꝑ proph&am quisquis offen¬

Expanded text:
comprimamus omnes solemnitates Domini comprimamus omnes solemnitates Domini a terra. Quid Asaph? quid intellectus Asaph in his? quid? Non proficit, vel disciplina data? mentis pravitas non corrigitur? Eversa sunt omnia quae primo erant: nusquam sacerdos, nusquam altare Judaeorum, nusquam victima, nusquam templum. Ergo nihil aliud agnoscendum est quod huic decedenti successit? aut vero hoc promissivum signum auferretur, nisi venisset quod promittebatur? Videamus ergo hic modo intellectum Asaph; videamus si proficit ex tribulatione. Attende quid dicat: Signa nostra non vidimus, jam non est propheta, et nos non cognoscet adhuc. Ecce isti udaei qui se dicunt non agnosci adhuc, id est, in captivitate adhuc se esse, nondum se liberari, exspectant adhuc Veniet, quia venit, et eum venturum esse manifestum est; sed jam desuper veniet. Ante te erat, o Israel! quassatus es, quia offendisti in jacentem; ne conteraris, observa desuper venientem. Ita enim praedictum est per prophetam: Quisquis offen
Abbreviated transcription (Latin):
climitendite : & dñs ad inflatum tam¬
quã uesicam reflandam pungens: pon
haberes inquit inme potestãtẽ. pisi data
tibi ess& desuper: Sic & hic posuerunt si¬
gna sua signa. & non cognouerunt: quomo¬
do non cognouerunt: sic ut in gressũde¬
super: quomodo egressus factus fuerat desu¬
per ut hoc impler&ur. Numquid sic illi
cognoscere potuerunt : lam percurramus
uersos istos euersa hierusalem: propterea
quia & manifesti sunt & non lib& immora¬
ri. pec in paena inimicorum: Quasi insilua
lignorum securibus conciderunt ianuas
eius in idipsum. Indo labro & fractorio de¬
iecerunt eam : idest conspiranter constant̃.
indo labro & fractorio deiecerunt eam:
Incenderunt igni scũ arium tuũ. pollue¬
runt in terra tabernaculum nominis
tui. Dixerunt incorde suo cognatio eoꝵ¬
x ꝑsona
huius interpositum est : Expersona asaph
ponenim illi saeui entes dnm appella¬
rent. cuius templũ euertebant: Uenite

Expanded text:
dimittendi te? Et Dominus ad inflatum, tandimittendi te? Et Dominus ad inflatum, tanquam vesicam reflandam pungens: Non haberes, inquit, in me potestatem, nisi data tibi esset desuper . Sic et hic, Posuerunt signa sua, signa: et non cognoverunt. Quomodo non cognoverunt? Sicut in egressum desuper. Quomodo egressus factus fuerat desuper, ut hoc impleretur, numquid sic illi cognoscere potuerunt? 9. versversus istos, eversa Jerusalem, propterea quia et manifesti sunt, et non libet immorari nec in poena inimicorum. Quasi in silva lignorum securibus conciderunt januas ejus in idipsum; in dolabro et fractorio dejecerunt eam: id est, conspiranter, constanter, in dolabro et fractorio dejecerunt eam. 10. Incenderunt igni sanctuarium tuum; polluerunt tabernaculum nominis tui. Dixerunt in cordibus suis posteri eopersona hujus interpositum est, ex persona Asaph: non enim illi saevientes Dominum appellarent, cujus templum evertebant. Venite,
Abbreviated transcription (Latin):
credituri sunt : Ali est palea aliud frum¬
tum. su per utrumque tam̃ itrat tribula.
sed subuna tribula. comminui tur. aliud pur¬
iudaeorum Quantum bonum pręstitum
est fidelibus gentibus. occisus est xp̃s: ut ess& in cruce
quẽ ad tenderet qui esset aserpente per¬
cussus: Sic ergo & isti foste adiuinis suis
audierant. quia debuerunt ire adhieru¬
salem & capere eã. & cum coepissent atq
euertissent eam: dixerunt sibi quod ade¬
monibus suis factum sit: posuerunt signa
sua de non cognouerunt : quid non cogno¬
suerunt: Sicut in egressum desuper:
Quiani si desuper egreder&ur iussio. Numꝗ
saeuientibus gentibus. ipiudaeorum popu
talia licerent: sed egressum est desuper
quomodo dicit daniel : A principio ora¬
tionis suae egressus est sermo hoc & dñs
ipsi pilato inflanti se & ponenti signa sua
signa & non cognecenti. & dicenti achep̃m
mihi non respondes. nescis quia potestatẽ
habeo occidendite. & potestatẽ habeo

Expanded text:
credituri sunt! Alia est palea, aliud frumencredituri sunt! Alia est palea, aliud frumentum; super utrumque tamen intrat tribula: sed sub una tribula Judaeorum quantum bonum praestitum est fidelibus Gentibus! Occisus est Christus, ut esset in cruce quem attenderet qui esset a serpente percussus . Sic ergo et isti forte a divinis suis audierant, quia debuerunt ire ad Jerusalem, et capere eam; et cum cepissent atque evertissent eam, dixerunt sibi quod a daemonibus suis factum sit: Posuerunt signa sua, signa; et non cognoverunt. Quid non cognoverunt? Sicut in egressum desuper. Quia nisi desuper egrederetur jussio, nunquam saevientibus Gentibus in Judaeorum populum talia licerent. Sed egressum est desuper, quomodo dicit Daniel: A principio orationis tuae egressus est sermo . Hoc et Dominus ipsi Pilato inflanti se, et ponenti signa sua, signa, et non cognoscenti, et dicenti ad Christum, Mihi non respondes? nescis quia potestatem habeo occidendi te, et potestatem habeo
Abbreviated transcription (Latin):
uerunt. congregati perierunt: Posuerunt
bant signa sua quae ibi ponerent Vexil¬
la sua. aquilas suas. dracones suos. Signa ro¬
mana. aut &iam statuas suas quas primo
intemplo posuerunt Aut foste signa
desuper: Noncognouerunt. quia non ip¬
sis honor delatus est : ut affligerent. ut ca¬
perent. uł euerterent ciuitatẽ : sed im¬
pietas eorum tamquã securis dĩ facta
est. facti sunt instrument ũ irati non
regnũ placati facit hoc ds̃. quod
plerumq: facit & homo: Aliquando ira¬
tus homo a sp̃hendit uirgam iacentẽ
in medio. fostasse quale cumq sarmentum.
caedit inde filium suum: Ac deinde proiecit
sar mentum inignem & filio seruat hȩredi¬
tatem: Sic aliquando ds̃ permalos erudit
bonos. & ꝑtemporalem potentiam damnan¬
dorum. exerc& disciplinam liberandorum:
Quid enim putatis fr̃s. quia uere sic data est
disciplina illi genti. ut omnino perir&: quan¬
ti inde postea crediderunt. quanti ad huc

Expanded text:
vierunt; congregati perierunt. 8. vers. vierunt; congregati perierunt. 8. vers. bant signa quae ibi ponerent, vexilla sua, aquilas suas, dracones suos, signa Romana; aut etiam statuas suas, quas primo in templo posuerunt; aut forte signa desuper . Non cognoverunt quia non ipsis honor delatus est, ut affligerent, ut caperent, vel everterent civitatem; sed impietas eorum tanquam securis Dei facta est: facti sunt instrumentum irati, non in regnum placati. Facit enim hoc Deus quod plerumque facit et homo. Aliquando iratus homo apprehendit virgam jacentem in medio, fortasse qualecumque sarmentum, caedit inde filium suum; ac deinde projicit sarmentum in ignem, et filio servat haereditatem: sic aliquando Deus per malos erudit bonos, et per temporalem potentiam damnandorum exercet disciplinam liberandorum. Quid enim? putatis, fratres, quia vere sic data est disciplina illi genti, ut omnino periret? Quanti inde postea crediderunt! quanti adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
rabunt eum omnes terrae. omne
gentes seruient illi: lam infrontibul
regum p̃tiosius est sigrvmcruo
quam gemma diadematis Eleua ma
tuã insuꝑbiã eorũ infinẽ Quanta
maligna operatus est inimicus inb
tuis: In his quae scã tua erant. id est
intemplo sacerdotio. in illis omnibus
sagamentis. quae illo tempore fuerunt.
quanta maligne operatus est inimi¬
cus reuera inimicus. tunc operatus est
Gentes enim tunc quae hoc fecerunt.
deos falsos colebant: simulacra ad orab̾at.
daemonibus seruuebant. operati sunt ta¬
men multa mala inscĩs dĩ: quando pos¬
sent nisi permitterentur : nisi iam scã illa
qui promiserat tener&ur : Ergo quanta
de daemonũ. seruos simulacrorũ. quales
tunc gentes erant. quando euerterunt
templum & ciuitatẽ dĩ & gloriati sunt
Inmedio solemnitatis tuae Mlemen tote
quod dixi. tunc euersam esse hierusalem
cũ ipsa solemnitas ager&ur. Inqua solem¬
nitate dñm crucifixerunt: congregati sae¬

Expanded text:
Adorabunt eum omnes reges terrae; omnes Adorabunt eum omnes reges terrae; omnes gentes servient illi . Jam in frontibus regum pretiosius est signum crucis, quam gemma diadematis. Eleva manum tuam in superbiam eorum in finem. Quanta maligne operatus est inimicus in sanctis tuis! In his quae sancta tua erant; id est, in templo, in sacerdotio, in illis omnibus Sacramentis, quae illo tempore fuerunt, quanta maligne operatus est inimicus! Revera inimicus tunc operatus est. Gentes enim tunc, quae hoc fecerunt, deos falsos colebant, simulacra adorabant, daemonibus serviebant; operati sunt tamen multa mala in sanctis Dei. Quando possent, nisi permitterentur? quando aqui promiserat teneretur? Ergo quanta de daemonum, servos simulacrorum; quales tunc Gentes erant, quando everterunt templum et civitatem Dei, et gloriati sunt. In medio solemnitatis tuae. Mementote quod dixi, tunc eversam esse Jerusalem, cum ipsa solemnitas ageretur; in qua solemnitate Dominum crucifixerunt: congregati sae