comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Nullus gradus pret̾missus
est: de quo nõ haberet testimo¬
nium salus omniũ. Nñqͥd
emin sole uirgines ad regnũ
celoꝵ ꝑueniunt: Pueniunt
rat cum uiro suo: quo defum¬
cto: usq ad senilem etatem
ctabat infantiam saluatoris.
ut paruum iuuderet annosa:
ꝑuum cognoscet anicła: in¬
trantem in mundũ saluato¬
rem: uideret itura. Et in mas¬
culmo sexu tria ip̃a genera
cõmendata sunt. Ipsexpistꝰ
puer natus est. Exultẽt pu̾i:
ꝯtinentiã uouentes puero.
Ip̃e ucro intogritatẽ pucrinie
consecrauit: qui sue matri fe¬
cunditatẽ actulit: nirgiuita¬
tẽñ abstulit. Symeon ille se¬
nex diu uxerat. cuiꝰ etas com¬
paratur anne:et audierat
responsũ. qd̾ non eẽt iusurꝰ

Expanded text:
Nullus gradus praetermissus est, de quo non haberet testimonium salus omnium. Numquid enim solae virgines ad regnum coelorum perveniunt? Perveniunt rat cum viro suo; quo defuncto usque ad senilem aetatem ctabat infantiam Salvatoris; ut parvum videret annosa, parvum agnosceret anicula, intrantem in mundum Salvatorem videret itura . Et in masculino sexu tria ipsa genera commendata sunt. Ipse Christus puer natus est; exsultent pueri, continentiam voventes puero. Ipse vere integritatem pudicitiae consecravit, qui suae matri fecunditatem attulit, virginitatem non abstulit. Simeon ille senex diu vixerat, cujus aetas comparatur Annae; et audierat responsum; quod non esset visurus
Abbreviated transcription (Latin):
illum ẽẽuenturũ. ⁊ om̃es
qui cupiebant dicebant. O
uitas: O si quod credo insqͥ¬
turis dei uideam ocłis meis:
ysaias lege̾tur. Eoce uirgo¬
lium: ⁊ uocabitis nomen
eiꝰ emmanuel. emmanu¬
hel quid sit: euͣngłm nob̾
aꝑint dicens. Quod int̾p¬
tatur nobiscũ deus. Non
anima: non tibi uideat᷑
impossibile. ut uirgo pare¬
ret:uirgo pariens ꝑmanet.
intellige natum dcũ : ⁊ nõ
miralrris uirginis partum.
Ut ergo nou̾itis antiquos
qd̾ concessum est huic sem

Expanded text:
illum esse venturum, et omnes qui cupiebant, dicebant: O vitas! o si quod credo in Scrturis Dei, videam oculis meis! Isaias legeretur, Ecce virgolium, et vocabitur nomen ejus Emmanuel . Emmanuel quid sit Evangelium nobis aperuit, dicens: Quod interpretatur, Nobiscum Deus . Non anima, non tibi videatur impossibile, ut virgo pareret, et virgo pariens permaneret. Intellige natum Deum, et non miraberis virginis partum. Ut ergo noveritis antiquos quod concessum est huic seni
Abbreviated transcription (Latin):
Post partum eñ purifica¬
tione legali qͣm agebat
ñ egelat: que uirum ĩ cõ¬
cipiendo non nouat. De
tempantia quoq ip̃ius su¬
ꝑius dictum ẽ: quedõ uir¬
ginitatis lilium ĩ humłi¬
tatis ualle ꝓduxit. Cum gͦ
uirtutib supradictis fcã
eius plena sint atq dicta:
manifestum ẽ ñ solum
attestatione angli̾ca. s eu¬
am ierum argũto: iuil¬
lum genus iuirutis beatis¬
sime uurgini defuisse. De¬
ꝓmebant itaq iuitutes
incogitatione ⁊ affcũ cor¬
dis eius in effabilem ar¬
moniã: qm ip̃a creatrix ⁊
ĩhabitatur eius dei sapi¬
entia delectabat᷑ audire.
Choruscabãt foris ĩ suꝑfi¬
cie sermonis ⁊ actus unde
nũto possent homines gliͣ¬
ficare deum: et exempla sa¬
lutis acciꝑe. Tali ergo tan¬
teq ꝑsone quid tandem
ad honoris cumulũ poti¬
it accedere mains eoꝙ dei fi¬
lium uirgo cc̃cepit. uirgo
mater edidit: Hac nempe
dignitate uen̾abłis factaẽ:

Expanded text:
post partum enim purificapost partum enim purificatione legali quam agebat, non egebat, quia virum in concipiendo non noverat. De temperantia quoque ipsius superius dictum est, quae Deo virginitatis lilium in humilitatis valle produxit. Cum ergo virtutibus supradictis facta ejus plena sunt atque dicta, manifestum est non solum attestatione angelica, sed etiam rerum argumento nullum virtutis beatissimae Virgini defuisse. Depromebant itaque virtutes in cogitatione et affectu cordis ejus ineffabilem harmoniam, quam ipsa creatrix et inhabitatrix ejus Dei sapientia delectabatur audire; coruscabant foris in superficie sermonis et actus, unde merito possent homines glorificare Deum, et exempla salutis accipere. Tali ergo tantaeque personae, quid tandem ad honoris cumulum potuit accedere majus: eo quod Dei Filium Virgo concepit, Virgo mater edidit, hac nempe dignitate venerabilis facta est
Abbreviated transcription (Latin):
rissinra fuit: affirmante
scͥptura. qm̃ in maliuolã
animã non introibit sa¬
pientia: nec habitabit in
corꝑe subdito peccĩs. Item e¬
contra confidenter asserimꝰ:
qd̾ nullo uircutũ genere
uacabat. cui plenitudinẽ
grẽ dei nuntius asserebat ĩ¬
esse. Qd attestante archã¬
gelo. qmuis nemo sana
mente discernat: tamen
siquis ad huc pio desioĩo
q̃rat argum̃ta uirtutum.
exuerbis et fcĩs eius que
scptura cõmemorat.tãto
sibi facilius occurrent: qͣn¬
to ip̃e inquuẽdo fidelior erit.
Sunt enim ex eis quedam
om̃i fece xpĩano ꝑspicua.
Quis emm ẽ qui cum iocũ¬
da aminiratõe ñ speculet
ip̃ius mature adolescẽtis
fortitudinẽ. prudentiãq.¬
acfidem incolloquio ange¬
lico. ubi tam constanter
eloquitur: tam prudent̾
interrogat. tam faciletre¬
dit:Quis non uideat ac
uidendo miretur iusticiã
euis. qua sic uniu̾sa p̾cep¬
tadiuine legis satagent
implere. ut nec ad senon¬
ta relinqueret: uerbi grã.

Expanded text:
rissimae fuerunt, affirmante rissimae fuerunt, affirmante Scriptura: Quoniam in malevolam animam non introibit sapientia, nec habitabit in corpore subdito peccatis . Item econtra confidenter asserimus, quia nullo virtutum genere vacabat, cui plenitudinem gratiae Dei nuntius asserebat inesse. Quod, attestante archangelo, quamvis nemo sana mente discredat, tamen si quis adhuc pio desiderio quaerat argumenta virtutum ex verbis et factis ejus quae Scriptura commemorat, tanto sibi facilius occurrent, quanto ipse in quaerendo fidelior erit. Sunt autem ex eis quaedam omni fere Christiano perspicua. Quis enim est qui cum jucunda admiratione non speculetur ipsius maturae adolescentis fortitudinem, et prudentiam, et fidem in colloquio angelico, ubi tam constanter eloquitur, tam prudenter interrogat, tam facile credit? Quis enim non videat ac videndo miretur justitiam ejus, qua sic universa praecepta divinae legis satagebat implere, ut nec ad se peta relinqueret? Verbi gratia:
Abbreviated transcription (Latin):
tus huius scli remigãtes.
actendẽ maris stellam hãc¬
hanc idest mariã. que sũ¬
mo rerum caidini deo ꝓxi¬
na est:⁊ respectu exempli
cius cursum uite dirigere.
Qd qui fec̾it ñ iactabitur
uane gł̾ie uento. nec fran¬
getur scopulis adu̾sorum.
nec ab sorbebit᷑ scillea uora¬
gine uoluptatũ. s prosꝑe
ueniet ad portun quietis
eterne. Dic si quis interro¬
get dicens. qͥd ergo putas
qualis olim ĩ anima fuu̾t
sic om̃ib sanctis spectan¬
da atq imitanda ꝓponitur.
ueraciter respondemus: qr
longe ꝑfectior. qͣm nr̃a ora¬
tione demõstrari possir. Ta¬
men ne ibi nichil dicerear¬
guamur. ubi maior af¬
fluit copia dicendoꝵ. reẜuã¬
tes multa atq magna fa¬
cundis. saltem pauca dica¬
mus suꝑ hoc: et que facile
probentur audita. Hoc gͥ
in pͥmis astruere fas ẽ: ꝙ
anima ip̃ius ⁊ caro ꝙͣ ele¬
git. ⁊ habitacłm sibi fecit
sapiẽtia dei prĩs. ab om̃i
malicia ⁊ immũditia pu¬

Expanded text:
tus hujus saeculi remigantes, tus hujus saeculi remigantes, attendere maris stellam hanc, id est Mariam, quae supremo rerum cardini Deo proxima est, et respectu exempli ejus cursum vitae dirigere. Quod qui fecerit non jactabitur vanae gloriae vento, nec frangetur scopulis adversorum, nec absorbebitur scyllaea voragine voluptatum, sed prospere veniet ad portum quietis aeternae. Hic si quis interroget dicens, quid ergo putas qualis olim in anima fuerit, sic omnibus sanctis spectanda atque imitanda proponitur? veraciter respondemus, quia longe perfectior quam nostra oratione demonstrari possit. Tamen ne ibi nihil dicere arguamur, ubi major affluit copia dicendorum, reservantes multa atque magna facundis, saltem pauca dicamus super hoc, et quae facile probentur audita. Hoc igitur in primis astruere fas est, quod anima ipsius et caro quam elegit, et habitaculum sibi fecit Sapientia Dei Patris, ab omni malitia et immunditia pu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpter notam sibi ꝓbitatẽ.
egregia laude sublimauit
dicens. inueniuirũ: scd̾m
cor meum. Deregali nẽpe
tribu simul ⁊ sacerdotali
duxit originem: q̃ sumiũ
regem atq pontificẽ erat ꝑi¬
tura. Nontamẽ hec idcirco
res uocare uenit.dedigna¬
tus sit matrẽ suam peccato¬
res hab̾e cognatos: int̾ qͦs
speciosa uelut inter spinaᷤ
lilium: appareret. Hec ita¬
q electa ⁊ insignis inter fi¬
lias: ñ fortuitu qͥdem. aut
solo placito parentũ ut ple¬
riq. s diuina dispensacoe
nomen accepit: ita ut ip̃a
quoq uocabuli sui figura
magnũ quid ĩnueret. In¬
terp̾tatur enim: maris sta¬
la. Quid ergo misticũ hec¬
interp̾tatio gerat: ꝑ simi¬
litudinẽ ostendamus. Na¬
utis quippe mair transeũ¬
tib notare opus est:stel¬
lainhaut longe a suppre¬
mo celi cardine choruscã¬
tem. ⁊ ex respectu illiꝰ estima¬
reatq dirigere cursum su
mili modo frc̃s õportet ii¬
u̾sos xp̃icolas inter fluc¬

Expanded text:
propter notam sibi probitatem propter notam sibi probitatem egregia laude sublimavit, dicens: Inveni virum secundum cor meum . De regali nempe tribu simul et sacerdotali duxit originem, quae summum Regem atque Pontificem erat paritura. Non tamen haec idcirco res vocare venit, dedignatus sit matrem suam peccatores habere cognatos, inter quos speciosa velut inter spinas lilium appareret. Haec itaque electa et insignis inter filias, non fortuitu quidem, aut solo placito parentum ut plerique, sed divina dispensatione nomen accepit, ita ut ipsa quoque vocabuli sui figura magnum quiddam innueret: interpretatur enim maris stella. Quid ergo mysticum hinterpretatio gerat, per similitudinem ostendamus. Nautis quippe mare transeuntibus, notare opus est stellam hanc, longe a summo coeli cardine coruscantem, et ex respectu illius aestimare atque dirigere cursum suumili modo, fratres, oportet universos Christicolas, inter fluc
Abbreviated transcription (Latin):
mirabilis. cõsiliarius.
deus fortis pater futuri se¬
culi: princeps pacis. Mł¬
tiplicabit᷑ eius imꝑium:
⁊ regni eius ñ erit finis.
Quod ergo ds̃ designanit
miracło. hoc a secretis euis
ꝓdidit uaticinio : et ꝙ ua
tes cecmit. cõsequẽter rei
exitus approbauit. Nam
sicut illa uirga siue radi¬
ce. sine quolibet nature
uelartis aminicło fructi¬
ficauit: ita uugo maria
sinecõiugali oꝑe filium
flore designatũ ⁊ fructu.
flore ꝓpter speciem: fructu
ꝓpterutilitatẽ. Est enĩ spe¬
ciosus forma p̾ filiis homi¬
nũ ⁊ uitalis refectio ñ so¬
lum hõim. s etiã angłoꝵ.
Hinc breuiter asserta par
attingamꝰ. Nata est igitꝰ
beatissima uirgo sicut legi¬
mus patrenazareno. ma¬
tre bethleemita: qͣs urbes
xpĩ natiuitati uel conu̾sa¬
tiomi destinatas eẽ. ꝓph̾e
ñ tacuerũt. Descendit au¬
tem ab radice illiꝰ fide p̾cla¬
ri abrahecui suꝑna ꝓmis¬
sa fuerat bñdictio omnnũt
gentiũ in semine suo. et
ab stirpe dauid: quẽ deus

Expanded text:
s, Deus fortis, Pater futuri saeculi, Princeps pacis: multiplicabitur ejus imperium et regni ejus non erit finis . Quod ergo Deus designavit miraculo, hoc a secreto Isaias prodit vaticinio. Et quod vates cecinit, consequenter rei exitus approbavit. Nam sicut illa virga sine radice, sine quolibet naturae vel artis adminiculo fructificavit: ita Virgo Maria sine conjugali opere filium flore designatum et fructu; flore, propter speciem, fructu, propter utilitatem. Est enim speciosus forma prae filiis hominum , et vitalis refectio non solum hominum, sed etiam angelorum. Hinc breviter asserta propattingamus. Nata est igitur beatissima Virgo, sicut legimus, patre Nazareno, matre Bethlehemita, quas urbes Christi nativitati vel conversationi destinatas esse prophetae non tacuerant. Descendit autem ab radice illius fide praeclari Abrahae, cui superne promissa fuerat benedictio omnium gentium in semine suo, et ab stirpe David, quem Deus
Abbreviated transcription (Latin):
De quoꝵ nunio tibi assistẽ¬
tib nobis ut subuenire
iam et auxiliari digneris
o uenabilis ⁊ imꝑiosa. o de¬
mens et ꝓpitia domina nr̃a:
quo possimꝰ recuꝑare ⁊ halr
ꝑpetuam grãm filii tui do¬

Expanded text:
de quorum numero tibi assistentibus nobis ut subvenire jam et auxiliari digneris, venerabilis et imperiosa! o clemens et propitia Domina nostra, quo possimus recuperare et habere perpetuam gratiam filii tui
Abbreviated transcription (Latin):
q seruata ꝓbatur extintis¬
se cõcupiscentiã carnis: Hu¬
mlitate q̃ facit pauꝑem spi¬
ritu. cõcupiscentiã mẽtis.
Sicq pͥncipali suggestio¬
ne dyaboli uicta. uitiosũ
caput uircutis pede cõtri-¬
uit. Non tame hoc solo. s
eo ꝙͣ maxime triũphanit.
qd̾ de sua mũdissima car¬
ne corporata sapĩa.ui
cit usq qͣ maliti ã attin¬
gens a fine usq ad finẽ
fortiter. ac disponit om̃ia
suauit̾. Hec est ergo mu¬
lier ad quã diuinũ illd̃
intendebat oracłm. hane
qnͣdoq nasciturã innue¬
bat: hanc singlariter ĩti¬
malat. Expedito ꝙͣ pau¬
cisoracło. uuũ quo de
miracłis absoluatur.
Accepte sunt a scõ moyse
singłe uirge de singłis tri¬
bub isrł ⁊ nominib eaꝵ
inscripte iubente deo: et
posite sut in tabernacło
eius. Inter qͣs una q̃ fue¬
rat aaron inuenta est se
dala. Sciens ergo dñs hoc
opus suũ magni eẽ mis¬
terii. iussit seruari uirgã

Expanded text:
que servata probatur exstinxisque servata probatur exstinxisse concupiscentiam carnis; humilitate, quae facit pauperem spiritu, concupiscentiam mentis. Sicque principali suggestione diaboli victa, vitiosum caput virtutis pede contrivit. Non tamen hoc solo, sed eo quam maxime triumphavit, quod de sua mundissima carne corporata sapientia dicit, Usquequaque malitiam attingens a fine usque ad finem fortiter, et disponens omnia suaviter . Haec est ergo mulier ad quam divinum illud intendebat oraculum, hanc quandoque nascituram innuebat, hanc singulariter intimabat. Expedito quam paucis oraculo, unum quodque de miraculis absolvatur. Acceptae sunt a sancto Moyse singulae virgae de singulis tribubus Israel, nominibus earum inscriptae, jubente Domino, et positae in tabernaculo ejus: inter quas una quae fuerat Aaroni inventa est seqdala. Sciens ergo Dominus hoc opus suum magni esse mysterii, jussit servari virgam
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ designata miracłis. Nata
uero ꝓgenie diuinitus or¬
dinata. pͥuilegio u̾tutum
insignis enituit: salua¬
torem edidit. a quo glifica¬
ta in celo. nunꝙͣ terrige¬
nis patrocinari desistit. Pro¬
positionen scquat᷑ ordi¬
ne suo narratio: iamq re¬
feramus unũ dep̾taxatis
oracłis: ac deinde paucis
expediamꝰ. Dirit et̾nus ad
ucterem: deus ad serpentẽ.
Inimicicias pouã inter te
et mulierẽ: et semẽtuum
⁊semen illius. Ipã ꝯteret ca¬
put tuum. Quid est frr̃s
in hoc loco serpentis caput
cont̾e̾re. nisi principalẽ
dyaboli suggestionẽ. id est
concupiscentiã carnis re¬
sistendo suꝑare:Siergo q̃¬
ratur que nam mulier
huiꝰmodi iuctoriã oꝑata
sit: ꝓfecto ñ reꝑitur in li¬
ncã gen̾ationis humane.
donec ꝑueniatur ad illam.
de qua nũc agimus scãrũ
sc̃am. At si int̾rogetur in
quo serpentis cãput uel
mirũ ꝙ uirginitatem si¬
mul ⁊ humłitatẽ sacrifi¬
cauit deo. Uurginitate nã¬

Expanded text:
et designata miraculis. Nata et designata miraculis. Nata vero progenies divinitus ordinata: privilegio virtutum insignis enituit: Salvatorem edidit: a quo glorificata in celo nunquam terrigenis patrocinari desistit. Propositionem sequatur ordine suo narratio: jamque referamus unum de pretaxatis oraculis: ac inde paucis expediamur. Dixit eternus ad veterem: Deus ad serpentem: inimicitias ponam inter te et mulierem: et semen tuum et semen illius: ipsa conteret capuin hoc loco serpentis caput conterere, nisi principalem diaboli suggestionem, id est concupiscentiam, resistendo superare? Si ergo quaeratur quaenam mulier hujusmodi victoriam operata sit? profecto non reperitur in linea generationis humanae, donec perveniatur ad illam de qua agimus sanctarum sanctam. At si interrogetur, in quo serpentis caput vel eo quod virginitatem simul et humilitatem Deo sacrificavit. Virginitate nam
Abbreviated transcription (Latin):
pprobate consuetudi¬
pud xp̃ianos. scõrum pa¬
trum dies natalitios ob¬
seruare diligenter: et tũc
p̾cipue nirtũtes eoꝵ assig¬
natas litteris in ecclĩa rẽ¬
citare ad dei laudem ex cũ¬
ius mui̾e sũt: ⁊ ad instm¬
menta minoꝵ. Inter onĩs
aũt scõs memoria beatis¬
sime uirginis eo frequẽtiꝰ
agitur atq festiuiꝰ: quo
maiorem grãm ap̾ud
deuni creditur in uenisse
Unde pꝰ alia q̃dam priꝰ anti¬
quiora miracła ñ fuit con¬
tenta deuotio fidelium:
quin natiuitatis sollep̃
ne suꝑ adderet hodiernũt.
Hac itaq die peculiarit
in ecclĩa t̾ecitandus eẽ in¬
detur ille liber. quide ortu
cius atq uita scriptus ĩ¬
ueniebatur: si ñ iudicassãt
eum patres inter apocri fa
numerandũ. At qm̃ mͣg¬
nis ⁊ sapientib uiris ita
uisum est:nos alia que¬
dam s ñ aliena legentes:
eccliasticũ morẽ debitis of¬
fitiis exequam᷑. Beata gͦ
dũi mater. ⁊ ꝓpecua uirgo
maua pͥusquam nascere
tur oracłis enũtiata est:

Expanded text:
pprobate consuetudipud Christianos: Sanctorum patrum dies natalicios observare diligenter: et tunc precipue virtutes eorum assignatis litteris in Ecclesia recitare: ad Dei laudem: ex cujus munere sunt: et ad instrumenta morum. Inter omnes autem Sanctos: memoria beatissime Virginis eo frequentius agitur: atque festivius: quo majorem gratiam apud Deum creditur invenisse. Unde post alia quedam ipsius antiquiora solemnia: non fuit contenta devotio fidelium: quin Nativitatis solemnem diem superadderet hodiernum.Hac itaque die peculiariter in Ecclesia recitandus esse videtur ille liber, qui de ortu ejus et vita scriptus inveniebatur, si non judicassent eum Patres inter apocrypha numerandum. At quoniam magnis ac sapientibus viris ita visum est, nos alia quaedam, sed non aliena legentes, ecclesiasticum morem debitis officiis exsequamur. Beata ergo Domini Mater et perpetua Virgo Maria, priusquam nasis enunciata est:
Abbreviated transcription (Latin):
resurrectio: qui ait. Qui
credit inme nõ morietur
in et̾num. Et ego resustita¬
bo eum ĩnouissimo die.
In ador adiutus qui ait.
Non solus sum: qr pater
om̃ium sperantiũ in se In
sadoch iustus: sicut scriptũ
est. ut sit ip̃e iustus iusti¬
ficans eos qui in fide abra¬
he sũt. In achim fẽm̃s ut
ait. Si quis fec̾it uolũta¬
tem patris mei qͥ in celis
ẽ:ip̃e meus fr̾. ⁊ soror ⁊ ma¬
ter est. In eliud ds̃ meus.
hoc ex nr̃a infirmitate di¬
xit ad patrem. Deus m̃s
ad tedeluce uigilo: id est
ad teresurgo. In eleazar de
in se credentiũ ꝓtector qui
dicit. Qui me misit pater
metum ẽ. In mathan do¬
num: quia ꝑ ip̃m pater
om̃ia donauit. Et ipẽ as¬
cendit in altum dedit do¬
na hominib. In lacob suꝑ¬
plantator antiqui hostis.
qui fidelib dedit potestatẽ
calcandi suꝑ serpentes:⁊¬

Expanded text:
resurrectio qui ait: Qui resurrectio qui ait: Qui credit in me, non morietur in aeternum . Et ego resuscitabo eum in novissimo die . In Azor, adjutus, qui ait: Non solus sum, quia Pater omnium sperantium in se. In Sadoch, justus, sicut scriptum est: Ut sit ipse justus, justificans eos qui in fide Abrae sunt . In Joachim frater meus, ut ait: Si quis fecerit voluntatem Patris mei qui in coelis est, ipse meus frater, et soror et mater est . In Eliud Dhoc ex nostra infirmitate dixit ad Patrem: Deus Deus meus, ad te de luce vigilo , id est, ad te resurgo. In Eleazar, Deus in se credentium protector, qui dixit: Qui me misit Pater mecum est . In Mathan, donum, quia per ipsum Pater omnia donavit . Et ipse ascendens in altum, dedit bona hominibus . In Jacob, supplantator antiqui hostis, qui fidelibus dedit potestatem calcandi serpentes
Abbreviated transcription (Latin):
dei electa est:cui dedit pote¬
statem ligandi atq soluẽ¬
di. In ozia robustus dñi:
neris captiuitatẽ lib̾auĩt.
et in alta celoꝵ deduxit.In
ioathan ꝑfectus: sicut ĩ
eungłio dicit. Nos enim
decet implere omne iusti¬
ciam. In achaz app̾hendẽs:
quia celun palmo pond̾a¬
uit. terrã pugillo conclu¬
sit. In ezechia fortitudo dñi
qui ait. Confidite quia ego
unci mundũ. In manasse
obluuosus inqͥtatis nr̃e:
sicut in iezechiel legitur. In
qua die conu̾sus fuerit pet¬
cator ab inuqͥtate sua: om¬
nes ini qͥtates eiꝰ obliuioni
tradentur. In amon fidelis:
qr ait. Petite ⁊ dabit᷑ uob̾.
Item paulus ut misericors
fieret ⁊ fidelis pontifex ad
ait. Si abiero et p̾ꝑauero
uobis locum. In salathiel
petitio mea ds̃ sicut ip̃e ait.
bel magister pcc̃oꝵ ⁊ publi¬
canoꝵ: ut eos ab ercoreui¬
e sue reuocaret. In abiudpa¬
ter meus: qui dixit. Ego et
pater m̃s unũ sumus. et qͥ
est pater omniũ credennũ
et caput. In cliachim dñ

Expanded text:
Dei elevata est, cui dedit potestatem ligandi 452 solvendique. In Ozia robustus Dneris captivitatem liberavit, et in alta coelorum deduxit . In Joathan, perfectus, sicut in Evangelio dicit: Nos enim decet implere omnem justitiam . In Achaz, apprehendens, quia coelum palmo ponderavit, terram pugillo conclusit . In Ezechia, fortitudo Domini, qui ait: Confidite, quia ego vici mundum . In Manasse, obliviosus iniquitatis nostrae, sicut in Ezechiele legitur: In qua die conversus fuerit peccator ab iniquitate sua, omnes iniquitates ejus oblivioni tradentur . In Amon, fidelis, quia ait: Petite, et dabitur vobis . Item Paulus: Ut misericors fieret, et fidelis pontifex ad ait: Si abiero, et praeparavero vobis locum . In Salathiel, petitio mea Deus, sicut ipse ait: bel, magister peccatorum et publicanorum, ut eos ab errore viae suae revocaret. In Abiud, pater meus, qui dixit: Ego et pater unum sumus , et qui est pater omnium credentium et caput. In Eliachim, Domini
Abbreviated transcription (Latin):
uerba tanquã auditores
cius dic̾ent. o pater y sai¬
as obscure loqueris. dic
nõbis q̃s ip̃am rem mani¬
feste: adiccit claritatem
⁊ ait. Ecce uirgo concipi¬
et ⁊ pariet filium. ⁊ uo¬
cabit᷑ nomen eiꝰ hẽma¬
nuel. Filium quoq uir¬
ginis idest hemmnanuelẽ
dartꝰ describens. puer in¬
quit natus ẽ nobis. ⁊ uo¬

Expanded text:
erba tanquam auditores ejus dicerent: O pater Isaia, obscure loqueris, dic nobis, quaeso, ipsam rem manifeste, adjecit claritatem et ait: Ecce virgo concipiet et pariet filium, et vocabitur nomen ejus Emmanuel . Filium quoque Virginis, id est Emmanuelem, praeclare describens: Puer, inquit, natus est nobis,
Abbreviated transcription (Latin):
lux dei. In bethsabee filia iu¬
ramẽti de quo dcm̃ est. Iura¬
uit dñs et non penitebit eũ.
In roboam latitudo fidelis
ppłi. Unde ait. Multi ab ori¬
ente et occidente uenient et
recumbẽt cum abrahã ysaac
et iacobin regno celoꝵ. In a
tenobis patrẽ uocare suꝑ t̾¬
ram. Unus ẽ enim pater
uester: qui ĩcelis est. In asa
attollens:de quo iohãnes.
Ecce agnus dei:ecce qui tol¬
lit pcrca mũdi. In iosaphat
iudex: quia ip̃e iudicabit
orbem t̾re in equitate. Etitẽ.
Pater ñ iudicat queꝙͣ: sed
om̃e iudicium dedit filio.

Expanded text:
 Dei. In Bersabee, filius juramenti, de quo dictum est: Juravit Dominus, et non poenitebit eum. . In Roboam, latitudo fidelis populi. Unde ait: Multi ab oriente et occidente, venient, et recumbent cum Abraham, et Isaac, et Jacob in regno coelorum . In Abte vobis patrem vocare super terram. Unus est enim pater vester, qui in coelis est . In Asa attollens, de quo Joannes: Ecce Agnus Dei qui tollit peccata mundi . In Josaphat judex, quia ipse judicabit orbem terrae in aequitate . Et item: Pater non judicat quemquam, sed omne judicium dedit Fili
Abbreviated transcription (Latin):
dictum est. Speciosus for¬
ma p̾filiis hominũ. Item
bellator fortis dum dyabo¬
lum uint: et humł̾iauit ca¬
lũpniatorẽ nr̃m. In salo¬
mone pacificus: sicut ip̃e
dicit. Pacem meã do uobis.¬

Expanded text:
dictum est: Speciosus forma prae filiis hominum . Item bellator fortis, dum diabolum devicit et humiliavit calumniatorem nostrum. In Salomone, pacificus, sicut ipse dixit: Pacem meam do vobis
Abbreviated transcription (Latin):
nationib carnalit̾ editi: spi¬
ritali lauachro sũt in xp̃o re¬
nati. In qua uidelicet domo
regnabit inct̾num: ⁊ regni
eius non erit finis. Regnat
quippe in ca in p̾senti uita.
cum electoꝵ corda ꝑfidem
⁊ dilectionẽ suã in habitãs
rogit. atq ad ꝑcipienda suꝑ¬
ne retributoĩs dona: conti¬
nira ꝓtectione gub̾nat. Reg¬
nat ccͣ in futuro. cũ cosdem
finito statu tpr̃alis exili.
ad habitatc̃em patrie celestis
introducit. inqͣ presenti cius
uisione semꝑ ad moti. nicħ̾
aliud agere qm eiꝰ uatare
laudib gaucent. Dixit aũt
maria ad angłm. Quomͦ
siet istud: qm̃ uirũ non cog¬
posui: Non aut̃ qiͣ in cre¬
dula uerbis aneli. quomͦ
hec impleri ualcant reqͥrit.
s certa quia oportebat im¬
pleri. qd et tunc ab anglõ
dictum legerat. quo id ordi¬
ne implendũ sit int̾rogat.
quia iuideliret ꝓpha qui hoc
futurũ p̾dixit. quomͦ fieri
posset ñ dixit: s angło dicẽ¬

Expanded text:
nationibus carnaliter editi, spinationibus carnaliter editi, spirituali lavacro sunt in Christo renati. In qua videlicet domo regnabit in aeternum, et regni ejus non erit finis. Regnat quippe in ea in praesenti vita, cum electorum corda per fidem et dilectionem suam inhabitans regit, atque ad percipienda supernae retributionis dona continua protectione gubernat. Regnat in futuro, cum eosdem, finito statu temporalis exsilii, ad habitationem patriae coelestis introducit: in qua praesenti ejus visione semper admoniti nihil aliud agere quam ejus vacare laudibus gaudent. Dixit autem Maria ad angelum: Quomodo fiet istud, quoniam virum non cogposui? Non autem quasi incredula verbis angeli, quomodo haec impleri valeant, inquirit, sed certa quia oportebat impleri quod et tunc ab angelo dictum legerat, quo id ordine implendum sit, interrogat: quia videlicet propheta qui hoc futurum praedixit, quomodo fieri posset non dixit, sed angelo dicen
Abbreviated transcription (Latin):
pulum quẽ dd̃ tp̃rali imꝑio
rexit. ip̃e grã spiritali ad et̾¬
num ꝓueheret regnum. De
quo apłs ait. Qui eruit noꝰ
de potestate tenebrarũ. ⁊ trãs¬
culit in regnũ filii clarita¬
tis sue. Hinc ẽ qd̾ idem ppłs
diuino ãmonitus instinctu.
cũ passurus ille ih̃osolimã ꝓ¬
peraret. in eius laude gaudens
decantabat. bñdictus qui ue¬
nit in nõie dñi rex iscł. Et
iuxta alium euͣngłistam.
bñdictum ꝙuenit regnum
patris nr̃i dauid. Aderat enĩ
tempꝰ. quo redẽp̃to ꝑ euis san¬
gͥnem mundo. rex agnoscet.
non solũ domus dd̾. s ⁊ tocins
eccł̃ie. immo om̃iũ ꝯditor et
rector scloꝵ. Unde recte angłs
post qͣm dixit. ⁊ dabit illi dñs
ds̃ sedem dauid patris eiꝰ. ꝯti¬
nuo subĩcit. ⁊ regnabit
in domo iacob in et̾num.
Domũ namq iacob dicit
dem et cõfessionẽ xpiftiad
patriarchaꝵ ꝑtinet sortem.
siue in hiis qui de putriarba¬
rũ stirpe carnis originẽ duxe¬
runt. seu in illis qui de aliis

Expanded text:
pulum quem David temporali rexit imperio, ipse gratia spirituali ad aeternum proveheret regnum de quo Apostolus ait: Qui eruit nos de potestate tenebrarum, et transtulit in regnum Filii dilectionis suae . Hinc est quod idem populus divino admonitus instinctu, cum passurus ille Hierosolymam properaret, in ejus laudem gaudens decantabat: Benedictus qui venit in nomine Domini, rex Israel . Et juxta alium evangelistam: Benedictum quod venit regnum patris nostri David . Aderat enim tempus quo redempti per ejus sanguinem mundi rex agnosceretur, non solum domus David, sed et totius Ecclesiae, imo omnium conditor et rector saeculorum. Unde recte angelus, postquam dixit, Et dabit illi Dominus Deus sedem David patris ejus, continuo subjunxit Et regnabit in dDomum namque Jacob Ecclesiam fidem et confessionem Christi ad patriarcharum pertinet sortem, sive in iis qui de patriarcharum stirpe carnis originem duxerunt, seu in illis qui de aliis
Abbreviated transcription (Latin):
credentib. quia de uirgine
natus eẽt patuerit. Nec p̾te¬
reundũ. quia beata dei gen¬
trix m̾itis p̾cipius. etiã no¬
mine testimoniũ reddit. In¬
terp̾tatur enĩ stella maris.
Et ip̃a quasi sydus eximiũ.
inter fluctus scli labentis.
gr̃a pͥuilegii specialis reful¬
u̾t. Ingressus aũt angłs ad
eam dixit. Aue grã plena do¬
minꝰ tecum. bñdicta tu ĩ
mulierib. Que salutatio

Expanded text:
credentibus, quod de virgine credentibus, quod de virgine natus esset, patuerit. Nec praetereundum quod beata Dei genitrix meritis praecipuis etiam nomine testimonium reddidit. Interpretatur enim stella maris. Et ipsa quasi sidus eximium inter fluctus saeculi labentis gratia privilegii specialis refulsit. Et ingressus autem angelus ad eam, dixit: Ave, gratia plena, Dominus tecum, benedicta tu in mulieribus. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
Ideo enĩ ueracit̾ ex semine da¬
uid ortus est dñs. quia ĩ cor¬
rupta eius genitrix ueram
de stirpe dauid originẽ duxit.
Curaute ip̃e non de simplici
uirgine. s de desponsata uiro
concipi et nasci uoluerit: pli¬
me a patrib rationabłes cau
ẽ. ne uelut stupri rea damp¬
naret᷑. si uirũ non habens
filium ꝓcrearet. Seinde ut ĩ
hiis etiam q̃ domestica cura
naturalit̾ exigebat: puerꝑa
solatio sustentaret᷑ uirili.
Oportebat ergo beatã mariã
haberr uirũ. qui et cestis inte¬
gritatis eiꝰ certissimꝰ. ⁊ natiex
ea diũ ac saluatoris nri eẽt¬
nutricius fidelissimꝰ. quiq
et ꝓ eo paruulo scd̾m legẽ
hostias ad templũ deferret.
et eum instante ꝑsecutoĩs
articulo. in egiptũ cũ ma¬
tre ferret ac referret. aliaq
illi ꝑplura q̃ assũpte hu¬
manitatis fragilitas posce¬
bat necessaria ministraret.
Nec multũ obfuit siqͥs illũ
ad tempꝰ eius filiũ credidit
cum p̾dicantib apłis post
ascensionẽ eiꝰ cunctis palam

Expanded text:
Ideo enim veraciter ex semine David ortus est Christus, quia incorrupta ejus genitrix veram de stirpe David originem duxit. Cur autem Dominus non de simplici virgine, sed de desponsata viro concipi et nasci voluerit, plurimae a patribus rationabiles causae est, ne velut stupri rea damnaretur, si virum non habens filium procrearet: deinde ut in his etiam quae domestica cura naturaliter exigebat, puerpera solatio sustentaretur virili. Oportebat ergo beatam Mariam habere virum, qui et testis integritatis ejus certissimus, et nati ex ea Domini ac Salvatoris nostnutritius fidelissimus: quique et pro eo parvulo, secundum legem, hostias ad templum deferret, et eum, instante persecutionis articulo, in Aegyptum cum matre ferret ac referret, aliaque illi perplura, quae assumptae humanitatis fragilitas poscebat, necessaria ministraret. Nec multum obfuit si quis illum ad tempus ejus filium credidit, cum praedicantibus Apostolis post ascensionem ejus cunctis palam
Abbreviated transcription (Latin):
utero illius sc̃m acuen̾able
redep̃toris nr̃i corpꝰ sola sua
oꝑatione creauit. id ẽnullo
carnẽ de carne uͥginis sacro¬
sanctã de intemierata forma¬
uit. Quẽ cĩ prius aꝑte spi¬
ritũ scm̃ dixit. hũc ip̃m demi¬
o u̾tutem altissimi nomi¬
nauit. uixta hoc qd̾ dñs cũ
eiusdem sp̃c̃ aduentũ disci¬
pulis ꝓmitteret ait. Et ego
mitto ꝓmissum patͥs mei
inuos. Uos aũt sedete ĩciui¬
tate. quo adusq induami¬
ni u̾tute exalto. Obumbra¬
uit aũt beate dei genitrĩci uͥ¬

Expanded text:
us sanctum ac venerabile Redemptoris nostri corpus sola sui operatione creavit: id est, nullo carnem de carne virginis sacrosanctam intemerata formavit. Quem enim prius aperte Spiritum sanctum dixit, hunc ipsum denuo virtutem Altissimi nominavit: juxta hoc quod Dominus, cum ejusdem Spiritus adventum discipulis promitteret, ait: Et ego mitto promissum Patris mei in vos: vos autem sedete in civitate, quoadusque induamini virtute ex alto . Obumbravit autem beatae Dei genetrici vi
Abbreviated transcription (Latin):
contra humane ꝯditionis
morẽ uirgo cõcipis. supͣ hu¬
mane cõsuetudinis modũ.
dei filiũ generes. Omẽs quip¬
pe homines iniquitatib cõ¬
cipim᷑. et in delictis nascim᷑
Quotqͣt aũt donãte deo. ad
uitã p̾ordinati sumꝰ et̾nam:
ex aqua ⁊ spũ scõ renascim᷑.
Solus uo redep̃tor nr̃ ꝓ nob̾
incarnari dignatꝰ: mox scs̃¬

Expanded text:
nditionis morem virgo concipis, supra humanae consuetudinis modum Dei Filium generes. Omnes quippe homines in iniquitate concipimur, et in delictis nascimur: quotquot autem donante Deo ad vitam praeordinati sumus aeternam, ex aqua et spiritu sancto renascimur. Solus vero Redemptor noster pro nobis incarnari dignatus, mox s
Abbreviated transcription (Latin):
ab naturis ꝑsona eẽt. me¬
diatoris ac redemptoris nr̃i.
Et dabit illi dñs deus sedem
dauid patris eius. Sedem dã¬
uid regnum dicit isrłitice
plebis. ꝙ suo tpr̃e dauidiu¬
bente pariter et iuuante do¬
nuno. fideli deuotõe guber¬
nauit. Dedit ergo dñs redẽp̃

Expanded text:
abus naturis persona esset meabus naturis persona esset mediatoris ac Redemptoris nostri. Et dabit illi Dominus Deus sedem David patris ejus. Sedem David regnum dicit Israeliticae plebis, quod suo tempore David, jubente pariter et juvante Domino, fideli devotione gubernavit.
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ ih̾m. Hic erit magnus.
et filius altissimi uocabit᷑.
Notandus sollert̾ ordo u̾bo¬
rum.⁊ tanto artuis ẽ cordi
inserendus. qͣnto manifes¬
tius patet. quiain hiis cota
redemptõis nr̃e sũma consi¬
stit. Nam manifestissime
nr̃m. et uerum dei patris.
⁊ uerũ hominis matris fili¬
um p̾dicant. Ecce inquit cõ¬
cipies in utero. ⁊ paries fili¬
homine. ueram decarne uir¬
ginis assupsisse substantiã
carnis. Hic erit magnꝰ. ⁊ fi¬
lius altissimi uocabit. Cõ¬
fitere eudẽ etiã deũ uerum
de deo uero. et et̾no patri fili¬
um semꝑ ẽẽ coet̾num. Qd̾
aũt futuro tp̃r dicit᷑ hic e¬
rit magnus ⁊ filiꝰ altissimi
uocabitur. nemo ita intel¬
ligendũ putet. qđ dñs ihc
xpistꝰ ante partũ uirginis
non fuerit s ita hoc potius
dictum ĩtelligamꝰ. quia
potẽtiam diuine maiestati
qmͣ filiꝰ dei et̾naliter habu¬
it. hanc idem homo natꝰ ex
tpr̃e acceꝑit. ut una in du¬

Expanded text:
ejus Jesum: hic erit magnus, ejus Jesum: hic erit magnus, et Filius Altissimi vocabitur. Notandus solerter ordo verborum, et tanto arctius est cordi inserendus, quanto manifeste patet quia in his tota redemptionis nostrae summa consistit. Nam manifestissime nostrum, et verum Dei Patris, et verum hominis matris Filium praedicat. Ecce, inquit, concipies in utero, et paries Filihominem, veram de carne virginis assumpsisse substantiam carnis. Hic erit magnus, et Filius Altissimi vocabitur. Confitere eumdem etiam Deum verum de Deo vero, et aeterno Patri filium semper esse coaeternum. Quod autem futuro tempore dicitur, Hic erit magnus, et Filius Altissimi vocabitur, nemo ita intelligendum putet quod Dominus Christus ante partum virginis non fuerit, sed ita hoc potius dictum intelligamus, quia potentiam divinae majestatis quam Dei Filius aeternaliter habuit, hanc idem homo natus ex tempore acceperit, ut una in du
Abbreviated transcription (Latin):
est. ut pͥma int̾ feminas
głiosissimũ deo munꝰ uirgi¬
nitatis offerret. Unde iurẽ
angłico aspectu simul ⁊ af¬
fatu meruit ꝑfrui. q̃ ange¬
licam studuit uitam uni¬
cari. Uere grã erat plena. cui
est. ihesum xp̃m genare do¬
natum ẽ. Et ideo uere dñs
cũ illa erat. qͣm et pͥus no¬
uo castitatis amore a terre¬
nis ad celestia desideranda su¬
te humana natura .om̃i
plenitudine diuinitatis
muliebris ꝯditionis. cũ de¬
core uirginitatis gauisa ẽ
honore parentis. qd̃q ma¬
trem uirginẽ decebat. deũ
filium ꝓcirauit. Que pꝰqͣm
more humane fragilitatis.
⁊ uisione anglica. et ĩ solita
ẽsalutatione curbata. mox
idem angłs eam repetito
ẜmone ne timeat hortatur.
ꝙ qui maxime timorẽ pelle¬
re ꝯsueuit. qiͣ bene cognitã
ac domesticã ꝓpͥo nomine
uocat.⁊ qͣre gratia plenã di¬
ceret diligent̾ edocet. Neti¬
meas inquit maria. inue¬
nisti enim grãm apd̾ dnm.
Ecce ꝯcipies inutero. ⁊ pari¬
es filium. ⁊ uocabis nom̃

Expanded text:
prima inter feminas gloriosissimum Deo virginitatis munus offerret. Unde jure angelico aspectu simul et affatu meruit perfrui, quae angelicam studebat vitam imitari. Vere gratia erat plena, cui est, Jesum Christum generare donatum est. Et ideo vere Dominus cum illa erat, quam et prius novae castitatis amore a terrenis ad coelestia desideranda sute humana natura, omni plenitudine divinitatis muliebris conditionis cum decore virginitatis gavisa est honore parentis, quodque virginem matrem decebat, Deum filium procreavit. Quae postquam more humanae fragilitatis, et visione angelica, et insolita est salutatione turbata, mox idem angelus eam repetito sermone ne timeat hortatur: quodque maxime timorem pellere consuevit, quasi bene cognitam ac domesticam proprio eam nomine vocat, et quare gratia plenam diceret, diligenter edocet. Ne timeas, inquit, Maria, invenisti enim gratiam apud Deum. Ecce concipies in utero, et paries Filium, et vocabis nomen
Abbreviated transcription (Latin):
decipiendã. immo ip̃e in ẜpen¬
te diabolus ueniebat. qui ge¬
nus humanũ deceptis parẽ¬
tib primis. ĩ mortalitatis
głi̾a nudaret. Quia gͦ mors
intrauit ꝑfeminã. aꝑte re¬
diit et uita ꝑ feminã. Illa a
uiro gustum necis obtulit.
Missus ẽ angłs gabriel a dõ.
Raro aũt legimus. quia ap¬
parentes hominib angłi: de¬
signent᷑ er noĩe. Uerũ qͦu ẽscũ¬
q fit. ideo utiq fitiut etiã no¬
mine ip̃o qd ministraturi ue¬
niant insinuent. Babriel
namq fortitudo dĩ dicitur.
Et m̾ito tali nomine pͥfulget.
qui nascituro ĩ carne dño.
testimoniũ ꝑhibet. Dequo
fortis ⁊ potens dñs potens ĩ
prelio. Illo nimirũ p̾lio. qͦ
potestates aerias debellare.⁊
ab earũ tirannide mũdum
ueniebat eriꝑe.Ad uginem
desponsatã uiro cui nomen
erat ioseph de domo dauid. et
nom̃e uirginis maria. Qd̾
dicit᷑ de domo dauid. ñ tantũ
ad ioseph. s etiã ꝑtinet ad
mariã. Legis nam̃q erat pre¬

Expanded text:
ipse in serpente diabolus veniebat, qui genus humanum, deceptis parentibus primis, immortalitatis gloria nudaret. Quia ergo mors intravit per feminam, apte redit et vita per feminam. Illa a , viro gustum necis obtulit; Missus est ergo angelus Gabriel a Deo. Raro autem legimus quia apparentes hominibus angeli designantur ex nomine. Verum quotiescunque fit, ideo utique fit ut etiam nomine ipso quod ministraturi veniant, insinuent. Gabriel namque fortitudo Dei dicitur. Et merito tali nomine praefulget, quia nascituro in carne Deo testimonium perhibet. De quo fortis et potens, Dominus potens in praelio . Illo nimirum praelio, quo potestates aereas debellare, et ab earum tyrannide mundum veniebat eripere. Ad virginem desponsatam viro, cui nomen erat Joseph, de domo David, et nomen virginis Maria. Quod dicitur de domo David, non tantum ad Joseph, sed etiam pertinet ad Mariam. Legis namque erat prae
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃e redemptõis frẽs ka¬
rissimi. hodierna nobis sanc¬
ti eungłn lectio cõmendat.
sum narrat ad uirginẽ. ut
nouã in carne natiuitatẽ
filii dei p̾dicaret. ꝑ qͣm nos
abiecta uetustate noxia re¬
nouari. atq inter filios dei
cõputari possimus. Ut ergo
ad ꝓmisse salutis m̾camur
dona ꝑtinge. pͥmordiũ eius
intenta curemus aure ꝓcipe.
Missus ẽ inquit angelus
gabriel a deo in ciuitatem
galilee cui nom̃e naz areth
ad uirginẽ desponsatã uiro

Expanded text:
rae redemptionis, fratres charissimi, hodierna nobis sancti Evangelii lectio commendat, sum narrat ad Virginem, ut novam in carne nativitatem Filii Dei praedicaret, per quam nos, abjecta vetustate noxia, renovari atque inter Filios Dei computari possimus. Ut ergo ad promissae salutis mereamur dona pertingere, primordia ejus intenta curemus aure percipere. Missus est, inquit, angelus Gabriel a Deo in civitatem Galilaeae, cui nomen Nazareth, ad virgine
Abbreviated transcription (Latin):
leret᷑. Cui ambrosius ait.
Et si ego indignus tanto sa¬
cerdocio sum: tetũ non ꝯue¬
nit. in qualemcũq sacerdo¬
mere debiusti indiciũ derne
tibi aliquid cõtingat. Qd̃

Expanded text:
leretur. Cui sanctus Ambrosius ait: «Etsi ego indignus sum tanto sacerdotio, tamen te non conuenit in qualemcumque sacerdomere debes iudicium dei ne tibi aliquid contingat». Die
Abbreviated transcription (Latin):
pararent. Qui dum decreto tẽ¬
pore pastor bonus ouiuntur¬
mis circunseptus: a nono e¬
tiam miliario discalciatꝰ for¬
ma factus gregi reuerent᷑ ad¬

Expanded text:
pararent. Qui dum decreto tempore pastor bonus ovium turmis circumseptus, a nono etiam milliario discalceatus, forma factus gregi, reverenter ad
Abbreviated transcription (Latin):
Deinde surgens ad eccłiam
in qua scĩ leuite et mrriris
corpus excolebatur uelociter
gulis horis diei uel noctis
ce longelateq diffusa: eti¬
am a natiuitate adducti ce¬
ci illuminalant᷑ siudis ⁊
mutis sensus offitia reddebã¬
t᷑ claudi curabant᷑. encigu¬
nuni fugatis demonib mũ¬
dabant᷑. Nec non et aliarum
infirmitatũ quatũq mole¬
stia aggrauati: p̾sentes ab¬
sentes q sani efficiebantur.
Unde pauꝑtula q̃dam ex mł¬
to tempore luminũ a ms¬

Expanded text:
Deinde ad ecclesiam, in qua sancti levitae et martyris corpus excolebatur, velociter gulis horis diei vel noctisce longe lateque diffusa, etiam a nativitate adducti caeci illuminabantur, surdis ac mutis sensus officia reddebantur, claudi curabantur, energumeni fugatis daemonibus mundabantur, et aliarum infirmitatum quacunque molestia aggravati praesentes absentesque sani efficiebantur. Unde paupercula quaedam a multo tempore lumin
Abbreviated transcription (Latin):
pauꝑ. ne inscĩ seruitio ua¬
cuus appareret: lapidem sͥ
quidem dari poposcit. atqi
illum festine leuatũ. collo sup¬
posuit. Cumq a plebe stulti¬
seruit dicens. se ab incepto¬

Expanded text:
ui ne in sancti servitio vacuus appareret, lapidem nondari poposcit, atque illum subito levatum collo supposuit. Cumque a plebe stultiseruit se nunquam ab incoepto
Abbreviated transcription (Latin):
stia. ad seclamantiũ preces
miscd̾iter exaudire non cessat:
extimplo miscratur miseꝵ.
ac cclesti ꝑfusum medicami¬
ne iacentem debilem. facit ere¬

Expanded text:
stia ad se clamantium preces misericorditer exaudire non cessat, extemplo miseratur miserum, ac coelesti perfusum medicamine, jacentem debilem facit ere
Abbreviated transcription (Latin):
scĩq mrͣis amorem ĩferient.
dantes uincentiũ. ad ꝓpͥa singu¬
li repedant. isti de inuentis. illi
añt deuenia gratis acquisita
cest. Quidam ex tamareusi¬
pago causa orationis incli¬
nato iam die adueniens:
lanceam suam uni arborũ
q̃ sunt ante memorate basi¬
lice ingressum: seruato re¬
ligioius honore innixam reli¬
quit. Cumq eccliam sic ex¬
armatus intrass: seq petiti¬

Expanded text:
rtyris amorem inferrent. dantes Vincentium, ad propria singuli repedant: isti de inventis, illi autem de venia gratis acquisita est. Quidam enim ex Camerenspago, causa orationis, inclinato jam die adveniens, lanceam suam uni arborum, quae sunt ante memoratae basilicae ingressum servato religionis honore, innixam reliquit. Cumque ecclesiam sic exarmatus intrasset, et
Abbreviated transcription (Latin):
collecta: reperti sunt aliis ex
ceptis contracti genib duo.
⁊umia debilis mulier. cectuis
imus. ac febricitãtes. seu anier¬
gumini. eius scĩs meritis ab
om̃i infirmitatis grauedine
liberati. Nec audiuimꝰ qd̾ ullus
quocũq debilitatis morbo ĩua¬
sus: si fi deliter accessit. se uel ad¬
uenisse. uel cerce sine remedii
medicina recessisse doluerit. Be¬
ne igitur ꝑ singula mãsionũ¬
loca patͣris miratłis: ut u̾bi
gratia. inbuna duob clau¬
dis eratis: et in carchasona
sub ip̃ius scĩ leuite ⁊ mrͣis
ueneratione xp̃o sacrata. de¬
moniacis infirmisq aliis
ñ paucis curatis. iam leti ca¬
strum quo tendebat᷑ p̾recipu
patris beati benedicti monasti̾¬
um appropinqͣnt. S qͣlis
fuerit tanta exceptõne dignꝰ᷑:
cum crucib ac cereis. om̃ib¬
q congruis ornatib. ille mo¬
nachorum splendidus ap¬
paratus. nec nõ ⁊ deuotissimꝰ
pplĩ concursus : reor suꝑflu¬
um si exponi contendatur. p̾¬

Expanded text:
luente, reperti sunt inter eos, contracti genibus duo, et una debilis mulier, caecus unus, ac febricitantes seu energumeni, ejus sanctis meritis ab omni infirmitatum gravedine liberati. Nec audivimus, quod ullus quocunque debilitatis morbo invasus, si fideliter accessit, se vel advenisse, vel certe sine remedii medicina recessisse doluerit. ngula mansionuloca patratis miraculis, ut verbi gratia in Livia duobus claudis erectis, et in Carcasona sub ipsius Levitae et Martyris veneratione Christo sacrata, daemoniacis infirmisque aliis non paucis curatis, jam laeti Castrum quo tendebatur, praecipui Patris Benedicti monasterium appropinquant. Sed qualis fuerit tanta exceptione dignus, cum crucibus ac cereis, omnibusque congruis ornatibus ille monachorum splendidus apparatus, necnon et devotissimus populi concursus, reor superfluum, si exponi contendatur,
Abbreviated transcription (Latin):
casq saltim ad locum quo
tes defrẽt. Audierat enim
locum miratłis colebrem: ita
ut eciam animalia sensu ca¬
rentia illum contingentia:
debilia redderent᷑. Quod cum
feissent. atq seillic ambe gem̃¬
ꝓstrauissent: fundita pͥce que
lucis nescia mulier uenerãt.
exultans cepit dicere. se clare
queque aderant cuncta uidere.

Expanded text:
asque saltem ad locum quo ferret. Audierat enim locum miraculis celebrem: ita ut etiam animalia ratione carentia illum contingentes debilia redderentur. Quod cum fecissent, atque se illic ambae gemtravissent, fusa prece, quae lucis nescia venerat mulier coepit dicere se clare quaeque aderant cuncta videre.
Abbreviated transcription (Latin):
reu̾si sunt. Profecti autẽ
inde: ad balagaium castel¬
lum. celeri cursu iter dingt.
Ubi dis itidem p̾stito mira¬
apud eum sc̃s leuita ⁊ mar¬
tir haberet. clementer osten¬
dit. Nam inter reliqua gra¬
tissima cuis munera. requi¬
rentibus affuit qͥdam delatͥ
claudus: cotoqz corpore egͦ¬

Expanded text:
PUT II. Profecti autem inde ad Bergam castellum celeri cursu iter dirigunt. Ubi Dominus itidem praestito miraapud eum sanctus levita et martyr haberet, clementer ostendit. Nam inter reliquos gratissima ejus munera requirentes, adfuit quidam delatus claudus, totoque corpore aegr
Abbreviated transcription (Latin):
maurus echnicus uel hys¬
ominiũ pͥuata membrorũ
offitiis contrahitur. acue
luti cadauer miserabilit̾ cõ
raturam. terribili uoce ꝓcla¬

Expanded text:
Mauri ethnici vel Hisomnium privata membrorum officiis contrahitur; ac veluti cadaver miserabiliter in raturam terribili voce procla
Abbreviated transcription (Latin):
leticia sospitatis amita co¬
mitatus. ꝑ se ad suos sanus
lucerna ñ debec ab scondi. s ut
luceat suꝑ candelabrũ pom.
iam illic scm̃ corpꝰ tanto uir¬
tutum fulgore coruscum fe¬
retro aꝑtantes: salomone co¬
mite p̾uo pacifico qz ductore.
cerdaniam usq uenerunt. Ibi
enim ꝓpter occurrẽtes. ⁊ neces¬
sariam itineris repausationẽ:
salubri consideratione aliqnͣ¬
tis ꝑstaie decieuerant. Intran¬
tes q in quãdam eiusdem pro¬
uintie uillam. qm priscis clꝰ

Expanded text:
laetitia sospitatis amica comitatus, per se ad suos sanus lucerna non debet abscondi, sed ut luceat super candelabrum poni, jam illud sanctum corpus tanto virtutum fulgore coruscum feretro aptantes, Salomone comite, praevio pacificoque ductore Cerdaniam usque venerunt. Ibi enim propter occurrentes, et necessariam itineris quietem, salubri consideratione aliquantisper stare decreverant. Intrantesque quamdam ejusdem provinciae villam, quae a prisc
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑdies nouem aspicientib
młtis eandem. ꝑcussionib de¬
bilitatẽ sustinens mansit:
atq postalios nouem salu
delam exquirentib: acerda¬
tes. audlonge a mon asterio
ꝓprus reb expoliati. nudi ad
scm geniebundi flentes q ꝑ¬
ueniunt. S⁊ mirum ĩ modũ
grã suꝑne ꝓuidit eqͥtatis: ut¬
uersa sibi ꝓfectione mirabi¬
liter coacti. cum uniu̾sis q̃¬
cumq abstulerãt. ad eundẽ
locum festinant᷑ accede̾nt. Q

Expanded text:
dies novem, aspicientibus multis, eamdem percussionis debilitatem sustinens mansit: atque post alios novem salutdelam exquirentibus, a Cerdates, haud longe a monasterio propriis rebus exspoliati, nudi ad sanctum gemebundi flentesque perveniunt. Sed mirum in modum gratia supernae accidit aequitatis, utversa sibi protectione mirabiliter coacti, cum universis quae abstulerant, ad eumdem locum festinanter accederent. Et
Abbreviated transcription (Latin):
socio s piscatum ꝑgentes eũ
dicens. Uellem inquit arbo¬
res huius silue inuu̾sas ad¬
oraretis: qui omniũ plate¬
as marum indiscreta consi¬
deratione oratorii religione
conũtitur atq monͣstruosius

Expanded text:
socios suos piscatum pergentes, in dicens: Vellem arbores hujus silvae universas adoraretis: qui omnium plateas viarum indiscreta consideratione, oratorii religione convertitu
Abbreviated transcription (Latin):
Martiris itaq corpꝰ ẜuan¬
dum uenandum q in eccl̃ia
alme gentricis dei marie. an¬
te ip̃ius cenobii portã colloca¬
uerũt:obdeuotam maxime
feminaꝵ frcquẽtiã. qͥb mo¬
nasterii ip̃ius aditus ex antiqͣ
patrũ ciunsdem loci consuetudi¬
ne denegatur. Disposucrãt
terio ñ multum quidem

Expanded text:
Martyris itaque corpus servandum venerandumque in ecclesia almae genitricis Dei Mariae ante ipsius coenobii portam collocaverunt, ob devotam maxime feminarum frequentiam, quibus monasterii ipsius aditus ex antiqua Patrum ejusdem loci consuetudine denegatur. Decreverunt teri
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Hiis lacrimarũ uocib
suꝑnia q̃ non dormitat ad
miserandũ excitata clem̃tia:
continuo obtinẽtib mag¬
ni agoniste p̾cib fide paren¬

Expanded text:
meae. His lacrymarum vocibus, superna quae non dormitat ad miserandum excitata clementia, continuo obtinentibus magni agonistae precibus et fide paren