comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cit. qͥsqͥs reditũ ad patͥam dili¬
git : eruditꝰ sub pondẽ peregri¬
nationis gemit. post statere
desideriũ recte sub iungit᷑:
Vnde & uerba mea dolore sunt
plena Qui ꝑegrinationẽ
ꝓ patria diligit. dolo̾re & iã
uit dolores nescit : iusti au¬
tẽ uerba dolore plena suns
quia quo usq p̃sentia tolerat.¬

Expanded text:
cit, quisquis reditum ad patriam dilicit, quisquis reditum ad patriam diligit, eruditus sub pondere peregrinationis gemit. Post staterae desiderium recte subjungitur: Unde et verba mea dolore sunt plena. Qui peregrinationem pro patria diligit, dolere etiam inter dolores nescit. Justi autem verba dolore plena sunt, quia quousque praesentia tolerat
Abbreviated transcription (Latin):
& graue sensit quod ꝑtulit. qͥa
dulce in notuit quod amisit.
Uirgͥ sc̃s colloquentis amici sen¬
tenciis a claustris silentii excusso
& ꝓphetici spẽ affluentia repletꝰ.
dicat sua. dicat humani generis
uoce. Utinã appenderent᷑ pec¬
cata mea qͥb irã merui. & cala
quã patior instatera: quasi are
Ina maris hec grauior apparer&:
Ac si aꝑte diceret. Nãpnationis nr̃e
malũ leue credit᷑. qr nec dũ cog̾¬
nita redẽptoris eqͥtate pensat᷑
s utinã ueniat. & erũpnã tan¬
ti exililii misdię sue lance suspen¬
dat. & qͥd post exiliũ requiramꝰ
edoceat. Si enĩ innotescit qͥd
amisimꝰ. graue esse insinuat
mitas maris arenȩ cõparat᷑.
Nrena & enĩ maris undarũ ȩstu
ex terus pellit᷑. qr & delinquens
homo quo tẽptationũ fluctꝰ
mobilit̾ ꝑtulit. eo extrase ab
intimis exiuit. Magni autẽ
arena maris ẽ ponderis. s ca¬
lamitas hõis arena maris gͣ¬
qͥs grãm redẽptoris agnos¬

Expanded text:
et grave sensit quod pertulit, quia et grave sensit quod pertulit, quia dulce innotuit quod amisit. Vir igitur sanctus colloquentis amici sententiis a claustris silentii excussus, et prophetici spiritus affluentia repletus, dicat sua, dicat humani generis voce: Utinam appenderentur peccata mea, quibus iram merui, et calamitas quam patior, in statera, quasina maris haec gravior appareret. Ac si aperte diceret: Damnationis nostrae malum leve creditur, quia necdum cognita Redemptoris aequitate pensatur. Sed utinam veniat, et aerumnam tanti exsilii misericordiae suae lance suspendat, et quid post exsilium requiramus edoceat. Si enim innotescit quid amisimus, grave esse insinuat mitas maris arenae comparatur. Arena etenim maris, undarum aestu exterius pellitur, quia et delinquens homo, quoniam tentationum fluctus mobiliter pertulit, extra se ab intimis exivit. Magni autem arena maris est ponderis; sed calamitas hominis arena maris grergo gratiam Redemptoris agnos
Abbreviated transcription (Latin):
& apud misccłiã leue eẽ peccatũ qͦd¬
relaxat᷑ monstrauit. qui hoc pri¬
mũ gr̃e contulit qr pęnã nr̃am
nob̾ cognoscibilẽ fecit. Homo nãq
ad cõtẽplandũ auctorẽ conditꝰ: s
exigentib meritis ab internis gau¬
diis deiectꝰ. in erũpnã corruptio¬
nis ruens. cecitatẽ exilii sustinens
culps suȩ supplicia tolerabat. & nes¬
ciebat. ita ut exiliũ patriã cred̾et.¬
& sic sub corruptionis pond̾e. qua¬
si in salutis lib̾tate gauder&: sis
quẽ intꝰ homo reliquerat assũpta
carne foris apparuit dĩ. cũq se
exterius p̃buit. expulsũ foras
hominẽ ad interiora reuocauit:
ut iã dãpna sua uideat: iã penã
sue cecitatis ingemiscat. Calami¬
tas gͦ hominis instatera grauis
apparuit : qr malũ qd̾ ꝑtulit.
ñ nisi inp̃sentia redẽptoris ag¬
nouit: Lucẽ qͥppe nesciens. dãp¬
nationis suȩ tenebras uoluptuo.¬
se tolerabat. s pꝰ ꝙͣ uidit quod
diligerꝙ. intellex̾ &iã qͥđ doler&:

Expanded text:
 apud misericordiam leve esse peccatum relaxando monstravit. Qui hoc primum gratiae contulit, quia poenam nostram nobis cognoscibilem fecit. Homo namque ad contemplandum auctorem conditus, sed exigentibus meritis ab internis gaudiis dejectus, in aerumnam corruptionis ruens, caecitatem exsilii sustinens, culpae suae supplicia et tolerabat, et nesciebat; ita ut exsilium patriam crederet, et sic sub corruptionis pondere quasi in salutis libertate gauderet. Sed is, quem intus homo reliquerat, assumpta carne, foris apparuit Deus; cumque se exterius praebuit, expulsum foras hominem ad interiora revocavit, ut jam damna sua videat, jam poenam suae caecitatis ingemiscat. Calamitas ergo hominis in statera gravis apparuit, quia malum quod pertulit nonnisi in praesentia Redemptoris agnovit; lucem quippe nesciens, damnationis suae tenebras voluptuose tolerabat. Sed postquam vidit quod diligeret, intellexit etiam quod doleret;
Abbreviated transcription (Latin):
bat aĩã mea: nc̃ p̃ angustia ci¬
bi mei sunt qͥa nimirũ amoris
sui ȩstib anxia. cibũ scripture
ueteris conuersa gentilitas e¬
surit: quẽ dudũ suꝑba dexpex̃.
Quȩ tamen & uideȩ uocib con¬
gruunt: si paulo consid̾atius
disserant᷑. Ipsa quippe exeru¬
ditione legis. ex uniꝰ dĩ cog¬
nitione salhabuit: & cunctas gĩs¬
ñ alit̾̃ quã ut animalia bruta des¬
perit: S quia sotietatẽ gentiliũ
ad semet ipsã recipere p̃ceptis le¬
gis erudita contẽpserat: quid ali¬
ud quã insulsũ cibũ sumere fasti¬
dibat : Diuina quippe senentia
ꝓposita morte uetuerat: ne plebᷤ
israhelitiea fedus cũ alienigenis
unger&: & uitã scẽ religionis in¬
quinar&. Unde & subdit᷑. Aut¬
gustare aliquis potest. qͦd gusta¬
tũ affert mortẽ: S qr ad redẽp¬
toris fidẽ hec eadẽ uidea ex elec
suȩ prolis infidelib satagebat.
eius autẽ p̃dicationis obsequiũ
hebreoꝵ suꝑbia reppulit: Unde
mox adcollectionẽ gentiũ ex hor¬

Expanded text:
 angustia, cibi mei sunt, quia nimirum amoris sui aestibus anxia cibum Scripturae veteris conversa gentilitas esurit, quem dudum superba despexit. Quae tamen et Judaeae vocibus congruunt, si paulo consideratius disserantur. Ipsa quippe ex eruditione legis, ex unius Dei cognitione sal habuit, et cunctas gentes tanquam animalia bruta despexit. Sed quia societatem gentilium ad semetipsam recipere praeceptis legis erudita contempserat, 217 quid aliud quam insulsum cibum sumere fastidiebat? Divina quippe sententia, proposita morte, vetuerat ne plebs Israelitica foedus cum alienigenis jungeret, et vitam sanctae religionis inquinaret . Unde et subditgustare aliquis potest quod gustatum affert mortem? Sed quia ad Redemptoris fidem haec eadem Judaea ex electos apostolos suae prolis infidelibus satagebat. Ejus autem praedicationis obsequium Hebraeorum superbia repulit. Unde mox ad collectionem gentium exhor
Abbreviated transcription (Latin):
In lege sal litt̾e ẽ uirtꝰ intelligen¬
tiȩ occultȩ. Iuis qͥs gͦ obseqͥis car¬
nalib intentꝰ. hanc intelligere spu¬
aliter noluit: quid aliud quã in¬
sulsũ cibum comedit: S hoc inci¬
bo sal cognita ueritas miscuit:
cũ latere in lege saporẽ occulte
intelligentiȩ docuit dicens Si
crederetis moysi: crederetis for¬
sitan &mͥ. de me enĩ ille scripsit:

Expanded text:
e est virtus intelligentiae occultae. Quisquis ergo, obsequiis carnalibus intentus, hanc intelligere spiritaliter noluit, quid aliud quam insulsum cibum comedit? Sed hoc in 216 cibo sal cognita Veritas misit, cum latere in lege saporem occultae intelligentiae docuit dicens: Si crederetis Moysi, crederetis forsitan et mihi, de me enim i
Abbreviated transcription (Latin):
ad aliud loquendo suspirat.
qͥb affugit᷑ pensat Unde &
subdit᷑ Qͥ a sagitte dnĩ in me
sunt. Sagittarũ qͥppe noĩe: a¬
liquando p̃dicationũ uerba.
aliquando animaduersionis sen¬
tentiȩ designant᷑. Predicatio¬
nis nãq eloqͥa sagittis expri¬
munt᷑: qr in eo quod uitia fe.¬
riunt. male uiuent iũ corda
transfigunt. Dehis sagittis ue¬
nienti redẽptori dr̃ S̾ agittȩ
tuȩ acutę potentissime: popti
sub te cadent in corde.: Dequo¬
ꝙ ysaias dicit. Mittã exeis qͥ
saluati fuerint ad gentes in
mare in affricã: in lydiam te¬
nentes sagittã in ytaliã & gre¬
ciam Rursũ sagittis ad iuniad¬
uersionis ꝑeussio designat᷑. si
cies syriã. donec consumas eã.
eritpnã respicit : qr sub ꝑcus¬
sionib anĩcȩ animad uersiõis
in gemiscit dicat. Unde &
uerba mea dolore sunt plend
qͥa sagitte dñi in me sunt: ac
dilatat. qr legem tenens. s legis aue¬
torẽ ñ uidens. stans ante p̃sepe ieui¬

Expanded text:
ad aliud loquendo suspirat. quibus affligitur, pensat. « Unde et subditur: Quia sagittae Domini in me sunt. Sagittarum quippe nomine aliquando praedicationum verba, aliquando animadversionis sententia designatur. Praedicationis namque eloquia sagittis exprimuntur, quia in eo quod vitia feriunt, male viventium corda transfigunt. De his sagittis venienti Redemptori dicitur: Sagittae tuae acutae, potentissime; populi sub te cadent in corde . De quo Isaias dicit: Mittam ex eis qui salvati fuerint ad gentes in mare, in Africam, et in Lydiam, tenentes sagittam, in Italiam, in Graeciam . Rursum sagittis, animadversionis percussio designatur, sities Syriam, donec consumas eam . erumnam respicit, quia sub percussionis Dominicae animadversionis ingemiscit, dicat: Unde et verba mea dolore sunt plena, quia sagittae Domini in me sunt. Ac dilatat, quia, legem tenens, sed legis auctorem non videns, stans ante praesepe jeju
Abbreviated transcription (Latin):
nrȩ meritũ uenit : ac secũ uis¬
riciam simul & miscdiã detulit.
s miscdiȩ lance p̃pondans. eul¬
pas nras parcendo leuigauit. In
manu & enĩ patris quasi statera
miri libraminis factꝰ. hinc inse
calamitatẽ nram. & illine pecca¬
ta suspendit. s grauis pond̾is ca¬
amitatẽ moriendo in notuit: &
utũ relaxando monstrauit.

Expanded text:
e meritum venit, ac secum juse meritum venit, ac secum justitiam simul et misericordiam detulit; sed misericordiae lance praeponderans, culpas nostras parcendo levigavit. In manu etenim Patris, quasi statera miri libraminis factus, hinc in se calamitatem nostram, 213 et illinc peccata suspendit. Sed gravis ponderis calamitatem moriendo innotuit, et catum relaxando monstravit.
Abbreviated transcription (Latin):
amalo ipse post ꝓbationẽ amicos
eius redarguit dicens. non estis lo¬
cuti corã me rectũ sic̃ seruis m̃s
iob Restat gͦ ut cũ mens in be¬
ati iob sermonib fluctuat: eoꝵ
pondus exeiꝰdẽ hystorie initio
ac fine perpendat. Ab et̃no
enĩ iudice nec casurus lau¬
¶ dari
potuit: nec lapsꝰ p̃ferri Si igit᷑
in ambiguitatis tesnpestate de¬
p̃hensi primna huiꝰ hystorię &
postrema conspicimꝰ : nauis cor¬
dis conid̾ationis suę funib qͣsi
a prora & puppi restringit᷑: ne
inerroris saxa ꝑducat᷑. Nullis gͦ
ignorantie nr̃e ꝓcellis obruimͣ.
si tranqͥllũ suꝑne sententię litꝰ
tenemus ¶ Ecce enĩ dicit. qͦd
questione modica lectoris atumũ
moueat : s qͥs hoc non rectũ dic̾e
audeat. qͦd indĩ aurib rectũ sonatꝰ¬
ytinã appenderent᷑ peccata mea qͥb
irã merui. & calamitas quã patior
instatera : quasi arena maris hȩc
ioĩe: nisi dĩ & hominũ mediator
e primit᷑: Qui adpensandũ uitȩ

Expanded text:
icos ejus redarguit, dicens: 212 Non estis locuti coram me rectum, sicut servus meus Job . Restat ergo ut cum mens in beati Job sermonibus fluctuat, eorum pondus ex ejusdem historiae initio ac fine perpendat. Ab aeterno enim judice nec casurus laudari potuit, nec lapsus praeferri. Si igitur in ambiguitatis tempestate deprehensi, prima hujus historiae et postrema conspicimus, navis cordis considerationis suae funibus, quasi a prora et puppi, restringitur, ne in erroris saxa perducatur. Nullis ergo ignorantiae nostrae procellis obruimur, si tranquillum supernae sententiae littus tenemus. Ecce enim dicit quod quaestione non modica lectoris animum moveat. Sed quis hoc non rectum dicere audeat, quod in Dei auribus rectum sonattinam apprehenderentur peccata mea quibus iram merui, et calamitas quam patior, in statera! quasi arena maris haec nomine Dei et hominum Mediator exprimitur, qui ad pensandum vitae
Abbreviated transcription (Latin):
qͥpe mactamꝰ : cũ carnẽ alas¬
ciuia suȩ uoluptatis extingui¬
mus : quã cũ ysopo lignoq ce¬
drino ac cocco offerimus: qͥa cũ
maceratione carnis. sacrificiũ
fidei. spei. & caritatis ad olemꝰ
Hysopus qͥppe int̾na nr̃a munda¬
re consueuit. & ꝑ petrũ dicit᷑:
fide mundans corda eoꝵ. Lig¬
nũ cędrinũ nulla putrediue
deficit : ꝙ spẽ cȩlestiũ terminus¬

Expanded text:
 mactamus, cum carnem a las mactamus, cum carnem a lascivia suae voluptatis exstinguimus. Quam cum hyssopo lignoque cedrino, ac cocco offerimus, quia cum maceratione carnis sacrificium fidei, spei, et charitatis adolemus. Hyssopus quippe interna nostra mundare consuevit. Et per Petrum dicitur: Fide mundans corda eorum . Lignum cedrinum nulla putredine deficit,
Abbreviated transcription (Latin):
mortuã in sepulchro duplici
sepelit : qr nimirũ ꝑfectꝰ qͥsq
p̃dicator extinctã ap̃sentis uite
desideriis animã suã sub bone
tionis abscondit: ut acarnali
concupiscentia sub actiua con¬
tẽplatiuaq uita quasi insen¬
sibilis lateat: quȩ prius mundi
desidia sentiens mortalit̃ uiue.¬
bat. Hinc ẽ qͦd humani generis
redẽptor ꝑ diẽ miracła in ur-¬
bib exib&: & adorationis studiũ.
in monte per noctat: ut ꝑfectis
uidelicet. p̃dicatorib innuat.
quatinꝰ nec actiuã uitã amo¬
re speculationis funditꝰ dese¬
rant: nec cõtẽ plationis gaudi¬
a penitꝰ oꝑationis nimietate
cõtẽpnant. s qͥeti cõtẽplantes
sorbeant. quod occupati erga
ꝓximos. loquentes refundat̃i
S peculando qpͥpe indĩ amorẽ
surgit᷑ : s p̃dicando ad ꝓxi¬
mi utilitatẽ redit᷑ Unde
apud moysen dũ insacrifici¬
o uacea mactat᷑: offerri cũ
ysopo lignoq cedrino bys
tinctꝰ et occꝰ p̃cipit᷑. Uaccã

Expanded text:
mortuam in sepulcro duplici mortuam in sepulcro duplici sepelit ; quia nimirum perfectus quisque praedicator exstinctam a praesentis vitae desideriis animam suam, sub bonae tionis abscondit? Ut a carnali concupiscentia sub activa contemplativaque vita quasi insensibilis lateat, quae prius mundi desideria sentiens, mortaliter vivebat. Hinc est quod humani generis Redemptor per diem miracula in urbibus exhibet, et ad orationis studium in monte pernoctat, ut perfectis videlicet praedicatoribus innuat quatenus nec activam vitam amore speculationis funditus deserant, nec contemplationis gaudia penitus operationis nimietate contemnant; sed quieti contemplantes sorbeant, quod occupati erga proximos loquentes refundant. Speculando quippe in Dei amorem surgitur, sed praedicando ad proximi utilitatem reditur. Unde apud Moysen, dum in sacrificio vacca mactatur , offerri cum hyssopo lignoque cedrino bis tinctus coccus praecipitur. Vacc
Abbreviated transcription (Latin):
suo. Qͥd enĩ sepuleri nomine. nͥ
contẽplatiua uita sigͣat᷑: Que
nos quasi abhoc mundo mor¬
tuos sepelit: dũ at̾renis desidĩ¬
is susceptos in intimis abscondit:
Ab exteriore qͥppe uita mortu¬
i & iã sepulti ꝑ cõtẽplationẽ
fuerant. quib paulus dicebat
Mortui enĩ estis: & uita ur̃a¬
abscondita ẽ cũ xp̃o in ło
Actiua qͦq uita sepulcrũ ẽ:
qͥa apͣuis nos oꝑib mortuos
tegit: s contẽplatiua ꝑfec.¬
tius sepelit: qr a cunctis mun-¬
di actionib funditꝰ diuidit
Qͥs qͥs gͦ iã inse contumeli as
carnis edomuit : suꝑ est ut m̃¬
tẽ ꝑ studia sc̃ẽ operationis
exerceat: & qͥs qͥs iã mentẽ per
scã oꝑa dilatat: suꝑ est ut hanc
usq adsecreta in timȩ cõtẽpla¬
tionis extendat N eq enĩ ꝑ¬
fectus p̃dicator ẽ. qui uel ꝓptͣ
cõtẽplationis studiũ oꝑanda
negligit. uel ꝓpt̃ oꝑationis in¬
stantiã cõtẽplanda post ponit
Hinc ẽ enĩ qđ abrabã cõiugem

Expanded text:
uid enim sepulcri nomine, nisi contemplativa vita signatur, quae nos quasi ab hoc mundo mortuos sepelit, dum a terrenis desideriis susceptos in intimis abscondit? Ab exteriori quippe vita mortui etiam sepulti per contemplationem fuerant, quibus Paulus dicebat: Mortui eniabscondita est cum Christo in Deo . Activa quippe vita sepulcrum est, quia a pravis operibus mortuos tegit. Sed contemplativa perfectius sepelit, quia a cunctis mundi actionibus funditus dividit. Quisquis ergo jam in se contumelias carnis edomuit, superest ut mentem per studia sanctae operationis exerceat. Et quisquis jam mentem per sancta opera dilatat, superest ut hanc usque ad secreta intimae contemplationis extendat. Neque enim perfectus praedicator est qui vel propter contemplationis studium operanda negligit, vel propter operationis instantiam contemplanda postponit. Hinc est enim quod Abraham conjugem
Abbreviated transcription (Latin):
ea longuis ipsa sua p̃sũptione
repellit᷑: qͥa irrũꝑe appetre hoc
quod ñ inueniens querit : cũq
suꝑba errorẽ ꝓueritate ꝑcipit.
qͦ qͣsi intꝰ gressũ porrigit foras
tendit. N inc ẽ enĩ qͦd legẽ datu.¬
rus dñs inigne. fumoq descendit.
qͥa & humiles ꝑclaritatẽ suã e
ostensionis illuminat: & suꝑboꝵ
oculos ꝑ caliginẽ erroris obseurat
Prus igit᷑ mens ab appetitu głe
tẽporalis. atq ab omĩ carualis
concupiscentie delectatione ter¬
genda ẽ. & tunc ad aciẽ cõtẽpla¬
tionis erigenda. Unde & cũ lex
accipit᷑. popłs a monte ꝓhibet᷑.
ut uidelicet qui infirmis ad huc
mentib terrena desiderant. con¬
siderare sublumia ñ p̃sumant.
Uoi & recte dr̃. Si bestia teti¬
gerit montẽ : Iapidabit᷑. Bestia
ꝙ enĩ montẽ tangit : cũ mens
irrationabilib desidiis subdita.
ad cõtẽplationis alta se erigit
s iapidib percutit᷑ : qͥa sũma¬

Expanded text:
ea longius ipsa sua praesumptione ea longius ipsa sua praesumptione repellitur; quia irrumpere appetit hoc, quod non inveniens qs errorem pro veritate percipit, quo quasi intus gressum porrigit, foras tendit. Hinc est enim quod legem daturus Dominus, in igne fumoque descendit ; quia et humiles per claritatem ostensionis illuminat, et superborum oculos per caliginem erroris obscurat? Prius igitur mens ab appetitu gloriae temporalis, atque ab omni carnalis concupiscentiae delectatione tergenda est, et tunc ad aciem contemplationis erigenda. Unde et cum lex accipitur, populus a monte prohibetur, ut videlicet qui infirmis adhuc mentibus terrena desiderat, considerare sublimia non praesumat. Ubi recte dicitur: Si bestia tetigerit montem, lapidabitur . Bestia etenim montem tirrationabilibus desideriis subdita ad contemplationis alta se erigit. Sed lapidibus percutitur, quia su
Abbreviated transcription (Latin):
sciendũ est. quia sepe & pigraᷤᷤ
m̃ites amor ad opꝰ excitat. & in¬
quietas in contẽplatione amor
refrenat. Anchora enĩ cordis
est pondus timoris. & plerũq
fluctu cogitationũ quatitur:
s ꝑ discipline suȩ uincła retine¬
t᷑ Neq hoc tẽpestas sue in qͥ¬
etudinis ad naufragiũ ꝑ trahit:
qͥa indiuini amoris littore ꝑfec¬
ta caritas astringit Unde ne¬
cesse ẽ ut qͥs qͥs ad cõtẽplationis
studia proꝑat: sem& ipsũ priꝰ
subtilit̃ in terrog& quantũ a¬
mat. Machina qͥppe mentisẽ
uis amoris : que hanc dum a
mundo extrahit. in alta sustol¬
lit. Prius gͦ discutiat si sũma
in quirens diligit: si diligens ti¬
m&. si nouit in cognita aut a¬
mando cõprehende. aut ñ cõ¬
p̃hensa timendo uenerari. In
contẽplatione & enĩ m̃tẽ si amor
ñ excitat: teporis sui torpor obs¬
curat. si timor ñ ad grauat. sen¬
sus hanc ꝑ in ania ad nebulam
erroris leuat: ꝙ cũ clausa ei se¬
cretoꝵ ianua tardiuis aꝑit᷑: ab

Expanded text:
sciendum est quia saepe et pigras mentes amor ad opus excitat, et inquietas in contemplatione timor refrenat. Anchora enim cordis est pondus timoris; et plerumque fluctu cogitationum quatitur, sed per disciplinae suae vincula retinetur; neque hoc tempestas suae inquietudinis ad naufragium pertrahit, quia in divini amoris littore perfecta charitas astringit. Unde necesse est 209 ut quisquis ad contemplationis studia properat, semetipsum prius subtiliter interroget, quantum amat. Machina quippe mentis est vis amoris, quae hanc dum a mundo extrahit, in alta sustollit. Prius ergo discutiat, si summa inquirens diligit, si diligens timet, si novit incognita aut amando comprehendere, aut non comprehensa timendo venerari. In contemplatione etenim mentem si amor non excitat, teporis sui torpor obscurat; si timor non aggravat, sensus hanc per inania ad nebulam erroris levat; et cum clausa ei secretorum janua tardius aperitur, ab
Abbreviated transcription (Latin):
dat᷑ mola asinaria in collo eiꝰ.
& de mergat᷑ inꝓfundũ maris.
molã asinariã nͥ actio terrena
signat᷑. Quȩ dũ colla mentis
per stulta desideria stringit.
hanc inlaboris circuitũ mittit.
Sunt itaq nonnulli quidũ ter¬
renas actiones deserunt. & ad cõ¬
tẽplationis studiũ humilitate
post posita ultra intelligentie
uires surgunt. non solu̾ se in er¬
rorẽ deiciunt. s infirmos qͦsq
a gremio unitatis diuidunt:
Qui gͦ unũ deminimis sc andalizat:
melius illi fuerat ligata collo
mola asinaria in mare proici.
qͥa nimirum ꝑuerse menti ex¬
peditius esse potusset. ut occu¬
pata mundo terrena negotia
ager& : quã ꝑ cõtẽplationis stu¬
dia ad multoꝵ ꝑniciẽ uacaret.
Aursũ nisi qͥb dã m̃tib cõtẽpla¬
tiua uita potus quã actiua
congruer& nequaꝙͣ ꝑ psalnuis

Expanded text:
in collo ejus, et demergatur in profundum maris . molam asinariam, nisi actio terrena signatur? Quae dum colla mentis per stulta desideria stringit, hanc in laboris circuitum mittit. Sunt itaque nonnulli qui dum terrenas actiones deserunt, et ad contemplationis studia, humilitate postposita, ultra intelligentiae vires surgunt, non solum se in errorem dejiciunt, sed infirmos quosque a gremio unitatis dividunt. Qui ergo unum de minimis scandalizat, melius illi fuerat, alligata collo mola asinaria, in mare projici, quia nimirum perversae menti expeditius esse potuisset, ut occupata mundo terrena negotia ageret, quam per contemplationis studia ad multorum perniciem vacaret. Rursum, nisi quibusdam mentibus contemplativa vita potius quam activa congrueret, neq
Abbreviated transcription (Latin):
succũbant : ꝙ nonnulli ita inqͥe¬
ti sunt. ut siuacationẽ laboris
habuerint. grauius laborent.
qr tanto deteriores cordis tumul¬
tus tolerant: qͣnto eis licentuis
ad cognitiones uacat Vnde ne¬
cesse ẽ : ut nec qͥeta mens ad exer¬
citationẽ se immodati oꝑis dila¬
tet : nec inqͥeta adstudiũ contẽ¬
plationis angusti&. Sȩpe enim
qͥ contẽplari dm̃ qͥeti poterant:
occupationib pressi cecidunt.
& sepe qͥ occupati bene humanis
usib uiuerent. gladio suȩ qͥetis
extincti sunt Hine nãq ẽ qͦd
ñ nulli inquieti spc̃s dũ plus ex¬
quirt̃ cõtẽplando quã capiunt.
usq ad ꝑ uersa dogmata er uin¬
punt. & dũ ueritatis discipłi e̾e
humilit̾ negligt̃. magistri er¬

Expanded text:
succumbant, et nonnulli ita inquiesuccumbant, et nonnulli ita inquieti sunt, ut si vacationem laboris habuerint, gravius laborent, quia tanto deteriores cordis tumultus tolerant, quanto eis licentius ad cogitationes vacat. Unde necesse est, ut nec quieta mens ad exercitationem se immoderati operis dilatet, nec inquieta ad studium contemplationis angustet. Saepe enim qui contemplari Deum quieti poterant, occupationibus pressi ceciderunt. Et saepe qui occupati bene humanis usibus viverent, gladio suae quietis exstincti sunt. Hinc namque est quod nonnulli inquieti spiritus dum plus exquirunt contemplando quam capiunt, usque ad perversa dogmata erumpunt, et dum veritatis discipuli esse humiliter negligunt, magistri er
Abbreviated transcription (Latin):
tuis. in hereditatẽ incorruptibi¬
lẽ. & incontaminatã. & in mar¬
cessibilẽ: Coccus rubeo flãmẽscit.
qͥ a quẽ impl& caritas incendit
Ignẽ ueni mittere in t̾rã. S bys
tinctꝰ coccꝰ offerri p̃cipit᷑: ut ui¬
delicet ante uttern indicis oculos
caritas nr̃a dĩ & ꝓximi dilectio¬
ne coloret᷑. quatenꝰ conu̾sa mens
nec sic ꝓ amore dĩ quietẽ diligat.
ut curã ꝓximi utilitatẽq post¬
ponat : nec sic ꝓ amore ꝓximi oceu¬
pationi inseruiat : ut quietẽ fun¬
ditꝰ deserens ignẽ inse superni a¬
moris extinguat. Qͥs qͥs gͦ sem&s¬
ipsum dõ iam sacrificiũ obtulit.
si perfecta desid̾at. curꝙ necesse ẽ
ut nonsolũ ad oꝑationis se latitu¬
dinẽ uerũ &iã ad culmina com¬
tẽplationis extendat. S uni ter
hec magnoꝑe seiendũ ẽ: qr ual¬
de interse diuerse sunt. conspar¬
siones animoꝵ. Hon nulli nãq
hominũ. ita otiose m̃tis sunt:
ut si eos labor occupationis ex¬
cipiat : in ipsa oꝑis inchoatione

Expanded text:
tuis, in haereditatem incorruptibilem, et incontaminatam, et immarcescibilem . Coccus rubeo colore flammescit, quia quem implet charitas incendit. Ignem veni mittere in terram . Sed bis tinctus coccus offerri praecipitur, ut videlicet ante interni judicis oculos, charitas nostra, Dei et proximi dilectione coloretur, quatenus conversa mens nec sic pro amore Dei quietem diligat, ut curam proximi utilitatemque postponat; nec sic pro amore proximi occupationi inserviat, ut quietem funditus deserens, ignem in se superni amoris exstinguat. Quisquis ergo semetipsum Deo jam sacrificium obtulit, si perfecta desiderat, curet necesse est ut non solum ad operationis se latitudinem, verum etiam ad culmina contemplationis extendat. Sed inter haec magnopere sciendum est, quia valde inter se diversae sunt conspersiones animorum. Nonnulli namque hominum ita otiosae mentis sunt, ut si eos labor occupationis excipiat, in ipsa operis inchoatione
Abbreviated transcription (Latin):
ocłos habentẽ mitti in gehennã
ignis Duȩ qͥpe uitȩ actiua uide¬
licet & cõtẽplatiua conseruant᷑
in mente: quasi duo oculi habent᷑
in faciȩ Dexter nãq ocłs contẽ¬
platiua uita ẽ. sinister actiua.
s sunt non nulli ut diximus. qͥ
discrete in tueri sũma & spũalia
neqͦ ꝙͣ possunt : &tamen alta
contẽplationis assumunt: atq
ideirco inꝑfidiȩ foueã intellec¬
tꝰ praui errore dilabunt᷑. Hos i¬
taq cõtẽplatiua uita ultra ui¬
res assũpta : cogit a ueritate ca¬
dere: quos instatu suę rectitu¬
ainis humilit̾ poterat sola ac
tuia custodire. Qͥb recte hoc

Expanded text:
os habentem mitti in gehennam ignis. Duae quippe vitae, activa videlicet et contemplativa, cum servantur in mente, quasi duo oculi habentur in facie. Dexter enim oculus contemplativa vita est, sinister activa. Sed sunt nonnulli, ut diximus, qui discrete intueri summa et spiritualia nequaquam possunt, et tamen alta contemplationis assumunt, atque idcirco in perfidiae foveam intellectus pravi errore dilabuntur. Hos itaque contemplativa vita, ultra vires assumpta, cogit a veritate cadere quos in statu suae rectitudinis humiliter poterat activa sola custodire; quibus recte hoc
Abbreviated transcription (Latin):
zat te. erue eum & ꝓice abste.
bonũ tibi ẽ uno ocillo inuitã
Sintrare: quã duos oculos haben¬
tẽ mitti ingehennã ignis: Ac si
aꝑte dicer&. Cũ ad contẽplati¬
uã uitã idonea discretione ñ
sufficis. solam securuis actiuã
tene: cũq in hoc quod ꝓ mag¬
no eligis deficis: eo contentus
esto qͦd ꝓminimo ad tendis. ut
si ꝑ contẽplatiuã uitã auerita¬
tis cognitione cõpelleris cađe.
regnũ celoꝵ y solã actiuã uale.¬
as saltim luscus intrare. Hinc

Expanded text:
ice abs te. Bonum tibi est cum uno oculo in vitam intrare, quam duos oculos habentem mitti in gehennam ignis. Ac si aperte diceret: Cum ad contemplativam vitam idonea discretione non sufficis, solam securius activam tene. Cumque in hoc, quod pro magno eligis, deficis, eo contentus esto, quod pro minimo attendis; ut si per contemplativam vitam a veritatis cognitione compelleris cadere, regnum coelorum per solam activaas saltem luscus intrare. Hinc
Abbreviated transcription (Latin):
e  Qͥs qͥs iã terrena aeside¬
ria despicit. qͥs qͥs se ꝑ acti-¬
ue uitę oꝑa extendit: nequaquã
ei sufficit magna exteruis age.¬
re: nisi &iã ꝑ contẽplationẽ ua¬
leat interna penetrat᷑e Unde
& apte ꝓtinus subinfert᷑ Ingre¬

Expanded text:
ed quisquis jam terrena desideria despicit, quisquis se per activae vitae opera extendit, nequaquam ei sufficit magna exterius agere, nisi etiam per contemplationem valeat interna penetrare. Unde et apte protinus subinfertur
Abbreviated transcription (Latin):
insardys. qͥ ñ in quin auert᷑ uesti¬
m̃ta sua. More autẽ sacrieloquii
uestim̃ta nr̃a nos ab hominari refe¬
runt᷑: qr abhominabiles reddunt:
sic̃ ꝑpetrũ qͦq de uida dr̃. hic pos¬
sedit agrũ de mercede iniqͥtatis. Ne¬
q enĩ emptũ p̃tio sanguius agrum
figuli possidere uidas potuit. qui re¬
latis triginta argenteis. eius traditi¬
onis crimen criminosiori inse ꝓtinꝰ
morte multauit. s possedit dictũ
ẽ possideri fecit: Ita hoc loco ab homi¬
nabunt᷑. me uestimenta mea dicit᷑.
abhominabilẽ faciunt: quia nimirũ
dũ contra mentẽ menbra superbi¬
unt. dum scĩ desid̾ii studia tẽptatio¬
nũ suarũ tumultib interrũpun.
in ipso suo certamine posita anima.
agnoscit quantũ ad huc adiuini¬
tate despicit᷑ : quȩ corruptionem
suã plenȩ appetens transire. s non
ualens fȩdȩ puluere cogitationis
inquinat᷑. Hanc uestimtoꝵ fȩdita¬

Expanded text:
in Sardis, quae non inquinaverunt vestiin Sardis, quae non inquinaverunt vestimenta sua . More autem sacri eloquii vestimenta nostra nos abominari referuntur, quia abominabiles reddunt; sicut per Petrum quoque de Juda dicitur: Hic possedit agrum de mercede iniquitatis . Neque enim emptum pretio sanguinis agrum Judas possidere figuli potuit, qui, relatis triginta argenteis, traditionis crimen criminosiori in se protinus morte mulctavit; sed possedit dictum est possidere fecit. Ita hoc loco: Abominabuntur me vestimenta mea dicitur abominabilem facient, quia nimirum dum contra mentem membra superbiunt, dum sancti desiderii studia tentationum suarum tumultibus interrumpunt, in ipso suo certamine posita anima agnoscit quantum adhuc a divinitate despicitur, quae correptionem suam plene appetens transire, sed non valens, foedae pulvere cogitationis inquinatur. Hanc vestiment
Abbreviated transcription (Latin):
sordib intingues me. Ac si apertiꝰ
dicat: Quãuis lamentis suꝑne con-¬
punctionis infundar. quãuis ꝑ studia
recte oꝑationis exercear. intua tamͣ
munditia uideo qͥa mundꝰ non sum
Intentã quippe dõ animã ipsa adhuc
corruptibilis caro diuerberat: eiusq
amoris pulchritudinẽ obscenis & illi¬
citis cogitationum motib fedat Un
nomine. nisi hoc t̾renũ corpꝰ expͥmit᷑:
quo induta anima tegit᷑. ne in subtili¬
tate suȩ substantie nuda uideat᷑:
Hinc & iã salomon ait. Omĩ tẽꝑe sint
uestim̃ta tua candida: idest m̃bra
corꝑis a sordidis actib munda. Hinc
ysaias dicit. Ulestim̃tũ mixtũ sangui¬
ne erit incõbustionẽ. Sanguine qͥp¬
pe uestim̃t ũ miscere ẽ. desiłus carna¬
lib corpus inqͥnare. Quib tuimiruͣ
se pollui psalmysta formidauerat.
cũ dicebat Lib̾ame de sanguinib
dĩ. dĩ salutis meȩ. Hlinc uoce angłi
ad iohannẽ dr̃. Habes pauca noĩa

Expanded text:
sordibus intinges me. » Ac si apertius sordibus intinges me. » Ac si apertius dicat: Quamvis lamentis supernae copunctionis infundar, quamvis per studia rectae operationis exercear; in tua tamen munditia video, quia mundus non sum. Intentum quippe Deo animum ipsa adhuc corruptiamoris pulchritudinem obscenis et illicitis cogitationum motibus foedat. nomine nisi hoc terrenum corpus exprimitur, quo induta anima tegitur, ne in subtilitate suae substantiae nuda videatur? Hinc etenim Salomon ait: Omni tempore sint vestimenta tua candida ; id est, membra corporis a sordidis actibus munda. Hinc Isaias ait: Vestimentum mistum sanguine erit in cope vestimentum miscere, est desideriis carnalibus corpus inquinare. Quibus nimirum se pollui Psalmista formidaverat, cum dicebat: Libera me de sanguinibus Deus, Deus salutis meae . Hinc voce angeli ad Joannem dicitur: Habes pauca nomina
Abbreviated transcription (Latin):
ant: s tam̃ totis lamentoꝵ laborib
ad sola t̾rena desideria desudant.
Conpungunt᷑ inpͣcib sed felicitatis
transitoriȩ gaudia exquirunt: Hos
itaq niuis aqua ñ abluit: quia eoꝵ
fletꝰ ab imis uenit Quasi enĩ extr̃ȩ
aqua ꝑfusi sunt. qͥ ꝓterrenis bonisin
p̃cib conpungunt᷑. Qͥ uͦ idcirco plo
aqua niuis hos diluit: quia celestis
conpunctio infundit. Nã cũ ꝑhen¬
nem patriã ꝑ lamenta appetunt:
euisq accensi desidiis plangunt: a
sũmis accipunt. unde mundent᷑.:
Per manꝰ autẽ. qͥd aliud quã oꝑa
designant᷑: Unde qͥb dã ꝑ proħam¬
id est oꝑe crudelitatis. Notandum
nequaꝙͣ app̃hendimꝰ. s imitam᷑ Un
tingues me. Ds̃ nos intinguere sor¬
dib dr̃: intinctos sordib demonstra¬
re: quia quanto ad illũ uerius ꝑbo
na oꝑa surgimꝰ. tanto subtiliꝰ uite
nr̃e sordes agnoscimꝰ. quib ab euis
munditia discordamꝰ. Ait gͦ. Si lotꝰ
uelut mundissime manꝰ meȩ. tam̃

Expanded text:
lamentorum laboribus ad sola terrena desideria exsudant; compunguntur in precibus, sed felicitatis transitoriae gaudia exquirunt. Hos itaque nivis aqua non abluit, quia eorum fletus ab imis venit. Quasi enim ex terrae aqua perfusi sunt, qui pro terrenis bonis in precibus compunguntur. Qui vero idcirco ploraqua nivis hos diluit, quia coelestis compunctio infundit. Nam cum perennem patriam per lamenta appetunt, ejusque accensi desideriis plangunt, a summis accipiunt unde mundentur. Per manus autem quid aliud quam opera designantur? Unde quibusdam per prophid est opere crudelitatis. Notandum nequaquam apprehendimus, sed imitamur. Unde tinges me. - Deus nos intingere dicitur, intinctos sordibus demonstrare, quia quanto ad illum verius per bona opera surgimus, tanto subtilius vitae nostrae sordes agnoscimus, quibus ab ejus munditia discordamus. Ac si ergo velut mundissimae manus meae; tamen
Abbreviated transcription (Latin):
iniqͥtat ũ maculas stud&. tẽporali
afflictione tͣgere: qͣs ineis in ꝑpetis¬
ũ ñ uult uide̾re.
EDsepe mens dũ plus uisto
trepidat: dũ pauore qͣtit.
dũ sinistris suspitionib ux¬
get᷑ : ted& hanc uuiere. quȩ se ad
uitã uel ꝑlabores ambigit ꝑueni¬
te Unde & sub seqͣnt᷑ ad iungit᷑¬
te discutim᷑: opꝰ nr̃m pęna digiũ
dans dicit. si autẽ &sic impiꝰ su.
quare frustra laboraui: ñ quoħe
laborasse peniteat: s qͦ incertũ st¬
eẽ de p̃miis & int̾ labores dolo. S¬
ut confidant: atq ita confidunt.
ut tam̃ ex securitate ñ torpeant
actus trepidat: restat ut postquã
honũ opiis agit᷑ lacrime dep̃cationis
ꝙ quirant᷑: quatenꝰ ad et̃na p̃mia me¬
nitũ recti oꝑis subuehat humilitas
quia mundos nos adꝑfectũ reddere.
uel uita. uel lacrimȩ ñ ualent: qͦ¬
isq nos mortalitas nr̃e corruptio¬
nis ten&: Unde & apte subiungit᷑.¬

Expanded text:
iniquitatum maculas studet temporali iniquitatum maculas studet temporali afflictione tergere, quas in eis in perpetuum non vult videre. Sed saepe mens dum plus justo trepidat, dum pavore quatitur, dum sinistris suspicionibus urgetur, taedet hanc vivere, quae se ad vitam vel per labores ambigit pervenire. Unde et subsequenter adjungitte discutimur, opus nostrum poena dignum dans, dicit: Si autem et sic impius sum, quare frustra laboravi? non quo hunc laborasse poenitet, sed quo incertus esse de praemiis et inter labores dolet. Sut confidant, atque ita confidunt ut tamen ex securitate non torpeant. actibus trepidat, restat ut postquam bonum opus agitur lacrymae deprecationis exquirantur, quatenus ad aeterna praemia meritum recti operis subvehat humilitas quia mundos nos ad perfectum reddere, vel vita, vel lacrymae non valent quousque nos mortalitas nostrae corruptionis ten
Abbreviated transcription (Latin):
nequaꝗͣ iã delinquentes sumꝰ. S qͥd¬
ẽ qͦd petrus cũ negat respicit᷑: & re¬
dẽptoris negati respectu ad lacri¬
mas uocat᷑ : Qͥa qͦd paulus cũ redẽp¬
toris nom̃ int̾ra conaret᷑ extingue¬
re. eiꝰ uerba de celo meruit audire:
eadẽ que hc̃ uocauit ueritas dicit.
ego ostendã ei quanta eũ oporte¬
at ꝓnomine meo pati Delinquen¬
ti gͦ dñs nequaꝗͣ parcit: qͥ a delic̾¬
tũ sine ultione ñdeserit. Aut enĩ
ipse hoc hõ inse penitens punit: aut
hoc d̾s cũ homine uindicans ꝑcutit.
audire post confessionẽ meruit:
dñs transtulit peccatũ tuũ. & ta¬
men multis post cruciatib afflic
ac fugiens: reatũ culpe quã ꝑpe¬
trauerat ex soluit: sic nos salutis
unda aculpa pͥmi parentis absi¬
uim᷑. s tam̃ reatũ eiꝰdẽ culpe dilu¬
entes. absoluti quoq adhuc carne¬
lit̾ obimus. Bene gͦ dr̃. sciens qͦd ñ
parceres delinquenti: qr delicta n

Expanded text:
nequaquam jam delinquentes sumus. Sed qunequaquam jam delinquentes sumus. Sed quid quod Petrus cum negat respicitur, et Redemptoris negati respectu ad lacrymas vocatur? Quid quod Paulus cum Redemptoris nomen in terra conaretur exstinguere, ejus verba de ceadem quae hunc vocavit Veritas dicit: Ego ostendam ei quanta eum oporteat pro nomine meo pati . Delinquenti ergo Dominus nequaquam parcit, quia delictum sine ultione non deserit. Aut enim ipse hoc homo in se poenitens punit, aut hoc Deus cum homine vindicans percutit. audire post confessionem meruit: Dominus transtulit peccatum tuum . Et tamen multis post cruciatibus afflictus ac fugiens, reatum culpae quam perpetraverat exsolvit. Sic nos salutis unda a culpa primi parentis absolvimur; sed tamen, reatum ejusdem culpae diluentes, absoluti quoque adhuc carnaliter obimus. Bene ergo dicitur: Sciens quod non parceres delinquenti, quia delicta
Abbreviated transcription (Latin):
nem querit Solus gͦ indi oꝑe frau¬
dẽ ñ facit : qui cũ adstudia boneac¬
tionis inuigilat. nec ad corporalis
rei p̃mia. nec ad laudis uerba nec
ad humani iudicii grãm anhelat.:
Ipsa gͥ bona nr̃a quia insidiantis cul-¬
pe euadere gladiũ nequeunt. nisi
sollicito cotidie timore muniant᷑.:
sione diceret᷑. Qaꝑte egerim uideo:
s qͥd in his latent᷑ ꝑtulerim ignoro
fraude depereunt. quia rectis se nr̃is
actib concupiscencie terrene sub¬
uingunt. Sepȩ desidia int̾uenien¬
te deficiunt: qr a feruore qͦ cepta
sunt frigescente amore tabe fi¬
unt. Qͥa gͦculpȩ subreptio. uel in
ipso uirtutis actu uixuincit᷑: quid
adsecuritatẽ suꝑ est. nisi ut studiose
sub ungit : sciens quod ñ parcereᷤ
delinquenti. Sienĩ delinquenti non
parcit᷑ : qͥs ab et̾na morte eripit᷑.
cũ a delicto mundus nemo reꝑiturꝰ
Anpenitenti parcit. & delinquenti
non parcit: Qͥa cũ delicta plangimꝰ:

Expanded text:
nem quaerit. Solus ergo in Dei opere fraunem quaerit. Solus ergo in Dei opere fraudem non facit, qui cum ad studia bonae actionis invigilat, nec ad corporalis rei praemia, nec ad laudis verba, nec ad humani judicii gratiam anhelat. Ipsa igitur bona nostra, quia insidiantis culpae evadere gladium nequeunt, nisi sollicito quotidie timore muniantur, sione diceretur: Quae aperte egerim video, sed quid in his latenter pertulerim ignoro.stra latrocinanti fraude depereunt, quia rectis se nostris actibus concupiscentiae terrenae subjungunt. Saepe desidia interveniente deficiunt, quia a fervore quo coepta sunt frigescente amore tabefiunt. Quia ergo culpae subreptio vel in ipso virtutis actu vix vincitur, quid ad securitatem superest, nisi ut studiose subjungit: Sciens quod non parceres delinquenti. Si enim delinquenti non parcitur, quis ab aeterna morte eripitur, cum a delicto mundus nemo reperitur? An poenitenti parcit et delinquenti non parcit? Quia cum delicta plangimus,
Abbreviated transcription (Latin):
pere ẽ. qͥ a desidia ꝑtorporẽ nascit᷑.
fraus ꝑ priuatã dilectionẽ Illam¬
nãq minor di amor ex aggerat. hãe
autẽ male m̃tẽ possidens ꝓprius a-¬
mor creat. Fraudẽ qͥpe indi oꝑe
ꝑ petrat: qͥs qͥs sema ipsũ inordi¬
nate diligens. ꝑ hoc qͦd recte ege¬
rit ad remunerationis transito¬
riȩ bona festinat: Sciendũ qͦq
ẽ qͦd trib modis. fraus ipsa cõmit¬
tit᷑ : qr ꝑ hanc ꝓculdubio aut tacita
cordis humani gr̃ã. aut fauoris au¬
ra. aut res quȩlib& ex terior desid̾at᷑:
cuniȩ : munus procul dubio unũ ñ ẽ.
Tres uͦ sunt acceptiones munerũ: ad
qͣs ex fraude festinat᷑. Munus nãq
a corde ẽ. captata gr̃a a cogitatioẽ.
Munus ab ore ẽ: gła ꝑfauorẽ. Mu¬
nꝰ ex manu ẽ: p̃miũ ꝑdationẽ: Sed
iustꝰ qͥsq ab omĩ munere manꝰ ex¬
cutit: qr in eo qͦd recte agit: nec ab
humano corde inanẽ głam. nec ab
ore laudẽ. nec amanu reciꝑe datio¬

Expanded text:
pere est, quia desidia per torporem nascitur, fraus per privatam dilectionem: illamque minor Dei amor exaggerat: hanc autem male mentem possidens proprius amor creat. Fraudem quippe in Dei amore perpetrat, quisquis semetipsum inordinate diligens, per hoc quod recte egerit ad remunerationis transitoriae bona festinat. Sciendum quoque est, quod tribus modis fraus ipsa committitur, quia per hanc proculdubio, aut tacita cordis humani gratia, aut favoris aura, aut res quaelibet exterior desideratur. cuniae est: munus proculdubio unum non est. Tres vero sunt acceptiones munerum, ad quas ex fraude festinatur. Munus namque est a corde captata gratia a cogitatione. Munus ab ore est, gloria per favorem. Munus ex manu est praemium per dationem. Sed 313 justus quisque ab omni munere manus excutit, quia in eo quod recte agit, nec ab humano corde inanem gloriam, nec ab ore laudem, nec a manu recipere datio
Abbreviated transcription (Latin):
dimus: & qͥd contra nos dicat᷑ agnos¬
mus: & in his que dicimꝰ audimꝰ: & qͦ
obiecta patent̾ app̃hendimꝰ: eo auden¬
t̃ ad ꝓposita respondemꝰ. Quia gͦ
nusibilis uidex quȩ facimꝰ uidet.
quasi audit que dicimꝰ: s quia id qͦd
adisplicet ñequaꝙͣ plene cognoscimꝰ.
quasi quid ipse dicit ignoramꝰ: Uir
quo audiri ex equo inuiditio non
ual&: quia quo usq corruptionis
suȩ pondere p̃mit᷑. hoc inpena sua
grauius tolerat. quod & sensũ sui re
shensoris ignorat. Ac si aꝑte dicat:
In hoc exequo ñ audior: quia &
patent cuncta quȩ facio. & tam̃
ipse nescio ꝑ quanta rep̃hendor.

Expanded text:
dimus, et quid contra nos dicatur agnoscimus, et in his quae dicimus audimur, et quo objecta patenter apprehendimus, eo audenter ad proposita respondemus. Quia ergo invisibilis judex quae facimus videt, quasi audit quae dicimus; sed quia id quod ei displicet nequaquam plene cognoscimus, quasi quid ipse dicit ignoramus. Virquo audiri ex aequo in judicio non valet, quia quousque corruptionis suae pondere premitur, hoc in poena sua gravihensoris sui ignorat. Ac si aperte dicat: In hoc ex aequo non audior quia et patent cuncta quae facio, et tamen ipse nescio pro quibus reprehendor.
Abbreviated transcription (Latin):
legimentis meȩ: & captiuũ me du¬
centẽ in legẽ peccati: que est inm̃bri
te placere non poterat: quandoq
melius resum̃da de ponere festine cu¬
piebat dicens: Infelix ego homo. qͥs
me lib̾abit de corꝑe mortis huiꝰ : di¬
si aqͥs niuis & fulserint uelit
mundissimȩ manꝰ meȩ tam̃ sordib
intingues me. & ab hominabunt᷑
me uestimenta mea : quia quantũ¬
lib& ad sũma exconpunctione con¬
tẽplationis ascenderit: quantũ libo
inoꝑe se ꝑ exercitiũ laboris accupe¬
rit: indignũ tam̃ adhuc aliqͥd de
corꝑe mortis sentit & abhomina¬
bilẽ seesse considerat inmultis quę
de pondere corruptionis portat. eu
la suscipit: s districto uidici qͥd ise
maius quiduemunꝰ displiceat non ag¬
noscit Unde & subdit᷑. Neq enim¬

Expanded text:
s meae, et captivum me ducentem in lege peccati, quae est in membris te placere non poterat, quandoque melius resumenda, deponere festine cupiebat, dicens: « Infelix ego homo, quis me liberabit de corpore mortis hujus? . » Dinivis, et fulserint velut mundissimae manus meae; tamen sordibus intinges me, et abominabuntur me vestimenta mea, quia quantumlibet ad summa ex compunctione contemplationis ascenderit, quantumlibet in opere se per exercitium laboris accinxerit, indignum tamen adhuc aliquid de corpore mortis sentit, et abominabilem se esse considerat in multis, quae de pondere corruptionis portat.  Vla suscipit, sed districto judici quid 316 in se majus, quidve minus displiceat, non agnoscit. Unde et subditur:
Abbreviated transcription (Latin):
sũ. non eni᷑ dedi ad peccandũ gutt᷑
meũ: ut expeterẽ maledicens animaͣ
qui illa semꝑ exhibuit. ex qͥb placari
ds & erga iniqͥtates solet: Qd itaq
ẽ. qͦd mira oꝑa faciens. hȩc ipsa &iã
neret᷑ pauens cũ dicit. uerebar om̃a
oꝑa mea: nͥ qd̾ in sc̃is uiri actib uer¬
bisq colligimꝰ. ut si placere do uera¬
at̃ cupimꝰ. post quã ꝑ uersa subigi¬
mꝰ ipsa in nob̾ &iã bene gesta timẽa

Expanded text:
edi ad peccandum guttur meum, ut expeterem maledicens animam qui illa semper exhibuit, ex quibus placari Deus erga iniquitates solet? Quid ergo est quod, mira opera faciens, haec ipsa etiam veretur pavens, cum dicit: Verebar omnia opera mea, nisi quod in sancti viri actibus verbisque colligimus, ut si placere Deo veraciter cupimus, postquam perversa subigimus, ipsa in nobis etiam bene gesta timea
Abbreviated transcription (Latin):
ita loqͣr: cõmuto faciẽ meã & dolore
torqueor. Neqͣꝗͣ qͥppe ita nos deb̾e
loqui discimꝰ. cũ nr̃e infirmitatis
modũ ex inqͥsitione transeuntes. nos¬
m& ipsos pauore rep̃hendimus & su¬
ꝑne reuerentiȩ considatione refre.¬
namꝰ: inqua refrenatione scilicet meni¬
tis nr̃e facies cõmutat᷑. qr quȩ prius
ñ capiens audacter sũma reqͥrebat.
infirmitatẽ suã post modũ agnosceis
uenerari inchoat qͦd ignorat. s in
ipsa hac cõmutatione dolorest: qͥa
ualde affligit᷑. quod pͥmȩ culpe me¬
rito ad intelligenda ea que de ipsa
sunt cecat᷑. Quȩ patit᷑ iusta e̾ẽ con¬
sid̾at : pauet ne indolore ꝑ licentiã
locutionis excedat Ori silentium
indicit: s excitatꝰ dolor. eo ipso quo
restringit᷑ auget᷑. Dicat gͦ. cũ dixe¬
ro nequa quã ita loqͣr. cõmuto faciẽ
meã & dolore torquen quia tc̃ ple

Expanded text:
r, commuto faciem meam, et dolore torqueor. Nequaquam quippe ita nos debere loqui dicimus cum, nostrae infirmitatis modum ex inquisitione transeuntes, nosmetipsos pavore reprehendimus, et supernae reverentiae consideratione refrenamus. In qua refrenatione scilicet mentis nostrae facies commutatur, quia quae prius non capiens audenter summa requirebat, infirmitatem suam postmodum agnoscens, venerari inchoat quod ignorat. Sed in ipsa commutatione dolor est, quia valde affligitur, quoniam primae culpae merito ad intelligenda ea quae de ipsa sunt caecatur. Quae patitur, justa esse considerat; pavet, ne in dolore per licentiam locutionis excedat; ori silentium indicit, sed excitatus dolor eo ipso quo restringitur augetur. Dicat ergo: Cum dixero, Nequaquam ita loquar, commuto faciem meam, et dolore torqueor, quia t
Abbreviated transcription (Latin):
Iquȩ enĩ nuus sunt. lam̃ta humili¬
atis: quȩ ꝓfecto humilitas. quia an¬
te districti uidicis oculos cet̾is uir¬
uitib p̃min&. quasi ꝑ magni meri¬
ti colorẽ cand& Sunt nãq ñ nulli
qui lam̃ta habent. s humitatẽ non
iubent. qr afflicti plangunt. s tam̃
ũ conditoris erigunt᷑ Hini-¬
nrũ aquas habent: s niuis a¬
ias ñ habent. & mundi esse neque¬
unt. quia humilitatis fletib mini-¬
me lauant᷑. Aquis autẽ niuis acul:¬
pa se lauerat: qui confidenter dice¬
bat. corcontritũ & humiliatũ ds
ñ spernit. Qui enĩ lam̃tis affligun¬
ur s murmurando rebelles sunt :
nentẽ quidẽ conterunt. s humili¬

Expanded text:
quę enim nivis sunt lamenta humilitatis. Quae profecto / humilitas, quia ante districti iudicis oculos cęteris virtutibus praeminet, quasi per magni meriti colorem candet. Sunt namque nonnulli, qui lamenta habent, sed humilitatem non habent, qui afflicti plangunt, sed tamen nem conditoris eriguntur. Hi nimirum aquas habent, sed nivis aquas non habent et mundi esse nequeunt, quia humilitatis fletibus minime lavantur. Aquis autem nivis a culpa se laverat, qui confidenter dicebat: Cor contritum et humiliatum deus non spernit. Qui enim lamentis adfliguntur, sed murmurando rebelles sunt, mentem quidem conterunt, sed humili
Abbreviated transcription (Latin):
cõtẽplationis ñ ꝑdidit. s roburcon¬
ditȩ fortitudinis amisit: cũq ad su¬
ꝑna repetenda seerigit. flagrat
quidẽ odore memorię: s digne ñ
exerit pondus uite. Pomoꝵ gͦ odo¬
rib replet᷑. & tam̃ illucq leuiter
m̃tis nr̃e nauis impellit᷑. qͥa & para¬
dysi celsitudinẽ cũ ardoris recordati¬
one meminimꝰ : & importune nos
tẽptationũ fluctꝰ ex carne toleramꝰ.
ad ȩthera librat᷑. s ꝑ appetitũ uen¬
tris. t̾ras expetit. seseq a sublimib
repente deorsũ fundit. Sie sic hu¬
manũ genꝰ inparente primo ad ima
de sublimib corruit. qͦd nimirũ
conditiõis suȩ dignitas in rationis
celsitudine. quasi in aeris lib̾tate
suspend̾at. s qr contra p̃ceptũ cibũ
nib pascit᷑: qͥa illa lrb̃a conteplatio¬
nIS
spiracła ꝑdidit: & deorsum corporeis uo¬
luptatib letat᷑ Sicut gͦ aquila uo¬
lans ad escam sicdies nr̃i uelociter tran¬

Expanded text:
contemplationis perdidit, robur concontemplationis perdidit, robur conditae fortitudinis amisit; cumque ad superna repetenda se erigit, fragrat quidem odore memoriae, sed digne non exerit pondus vitae. Pomorum ergo odoribus repletur, et tamen huc illucque leviter mentis nostrae navis impellitur, quia et paradisi celsitudinem cum odoris recordatione meminimus, et importunos tentationum fluctus ex carne toleramus.ad aethera libratur; sed per appetitum ventris terras expetit, seseque a sublimibus repente deorsum fundit. Sic sic humanum genus in parente primo ad ima de sublimibus corruit, quod nimirum conditionis suae dignitas in rationis celsitudine quasi in aeris libertate suspenderat; sed quia, contra praeceptum, cibum nibus pascitur, quia illa libera contemplationis inspiracula perdidit, et deorsum corporeis voluptatibus laetatur. Sicut ergo aquila volans ad escam, dies nostri velociter tran