comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
deri sc̃i di. qui merito ur¬
Primo enĩ ad mondes id
ad scos subleuat ocłos
eccła uel anima fidelis.
quia llori dlo ct mam
actusq considerat: illorũ
exemplo & int̾cessione mu¬
niri gaudet. postea ꝓspici¬
ens ad ipsũ quoq qui fe¬
eit mondes: audet cordis
aspec̾tũ erigere: & dicit.
Ad de leuaui ocło meos qui
habitas in celis. hoc ẽ gra¬
tant̾ reqͥescis inscĩs. Sicut
inquit uirgula fiumi ex
aromatib myrre & turiꝰ.
fumꝰ ex igne nascit᷑. & mox
altiora aeris petit. donec
aspec̾tib intuentiũ subtͣ¬
hatur. fumꝰ gͥ significat
sc̃m desideriũ igne diui¬
ni amoris ꝓfusum. Nec
absolute fumo cõparat᷑.
sed uirgule fumi. qͥa sc̃a
eccła uł anima dm̃ amais.
gracilis ẽ & delicata disci¬
plinis sp̃s sc̃i extenuata.
non habens grossitudinẽ
carnaliũ desideriorũ. Sire
uirgule fumi ñ sparso fu
oletur in sacͥficio łi. icloq
ꝑ miyrrã carnis mortifi¬
cado designat᷑ ꝑ thus mũ¬
dicia orationũ exprimit᷑.

Expanded text:
i Dei, qui merito virPrimo enim ad montes, id est ad sanctos sublevat oculos Ecclesia vel anima fidelis, quia illorum doctrinam actusque considerat, illorum exemplo et intercessione muniri gaudet. Postea proficiens, ad ipsum quoque qui fecit montes, audet cordis aspectum dirigere, et dicit: « Ad te levavi oculos meos, qui habitas in coelis, » id est gratanter requiescis in sanctis. Sicut inquit virgula fumi ex aromatibus myrrhae et thuris. Fumus ex igne nascitur, et mox altiora aeris expetit, donec aspectibus intuentium subtrahatur. Fumus igitur significat sanctum desiderium igne divini amoris perfusum; nec absolute fumo comparantur, sed virgulae fumi: quia sancta Ecclesia vel anima Deum amans, gracilis est et delicata, disciplinis Spiritus sancti attenuata, non habens grossitudinem carnalium desideriorum. Sive virgulae fumi, non sparso fumoletur in sacrificio Dei; ideoque per myrrham carnis mortificatio designatur: per thus munditia orationum exprimitur.
Abbreviated transcription (Latin):
sem. quesiui quẽ diligĩ a¬
nima mea. Muldi enim
phi losophoꝵ dm̃igno¬
ran/ des. summo tamen
stu dio illũ requirebant:
Pcreaturã creatorẽ uolen¬
qͥ intimeo multa de ani¬
ma clisputauit: & sicut
aristoteles. socrates. ceteri¬
q qͥ omni uite sue tempꝰ
in studiis exquirende ue¬
ritadis impendebant. Que¬
siu illũ & nominuemi. Nõ
enim ꝑmundanã sapien

Expanded text:
sem, quaesivi quem diligit anima mea. Multi enim philosophorum Deum ignorantes, studio tamen summo illum requirebant, per creaturam Creatorem cognqui in Timaeo multa de anima disputavit, et sicut Aristoteles, Socrates et caeteri, qui omne vitae suae tempus in studiis exquirendae veritatis expendebant. « Quaesivi illum, et non inveni. » Non enim per mundanam sapien
Abbreviated transcription (Latin):
que & flumina sc̃ uio¬
lente ꝑsecutorũ mine. ł
etiam blandimenta qͥb
scõs a caritate separare
nitundur. De aquis dñs
in euangłio dicit. de iuro
qui edificauit domũ suã
suꝑ petram. Uenerunt flu¬
mina. flauert uenti & im

Expanded text:
quae et flumina sunt violentae persecutorum minae, vel etiam blandimenta, quibus sanctos a charitate Dei separare nituntur. De quibus Dominus in Evangelio dicit, de viro qui aedificavit domum suam supra petram: Venerunt flumi
Abbreviated transcription (Latin):
mur: ꝓpagatio sobolis
accipitur. Suꝑ fem᷑ gͦ enseᷤ
habent: qͥa timore di om
compͥmunt & cohercent
motus carnalis uolupta¬
tis. Et hoc ꝓpt̾ timores no
in nocꝰte huiꝰ scłi. sc̃is maxi¬
me qui in eccła p̃mineñ
insidiat᷑. ut illis deceptis
notandũ qđ suꝑiꝰ denere
gladios dicuntur. hic ue¬
ro suꝑ fem᷑ enses habere.
Gladios enĩ denentut
aduersariis resistant. he¬
reticos & om̃s sane fidei
contͣ dicendes confodiant
suꝑ fem᷑ uero enses hub eñ
ut suimet curam gerant
& flurus carnaliũ uolup¬
tatum in se reprimant.
ne aliis p̃dicandes. ipsi re¬

Expanded text:
mur propagatio sobolis accipitur. Super femur ergo enses habent, quia timore Dei omnes comprimuntur, et coercent motus carnalis voluptatis. Et hoc « propter timores nocin nocte hujus saeculi sanctis maxime qui in Ecclesia praeeminent, insidiatur, ut illis deceptis notandum quod superius tenere gladios dicuntur, hic vero super femur ensem habere. Gladios enim tenent, ut adversariis resistant, haereticos et omnes sanae fidei contradicentes confodiant. Super femur ergo enses habent, ut suimet curam gerant, ut fluxus carnalium voluptatum reprimant, ne aliis praedicantes ipsi re
Abbreviated transcription (Latin):
lecta & mirabilis ascen¬
deret: ostendit᷑. cũ subin¬
fertur. En lec̾tulũ salo¬
qͣmuis suꝑna illius cele¬
stis beadtudinis requies
cipi possit. in qua d̾s cũ
leis suis requiescit: ꝓba¬
bilius tamen p̃sens acci¬
pit᷑ eccła. in qua sc̃i sopi¬
tis tumuldib uitioꝵ. am¬
plexib salomonis ueri
patifici delec̾tant᷑: unde
& psalmista de xp̃o dicit.
factus ẽ in pace locuseiꝰ
& habitatio eiꝰ in syon. Le¬
ctulum gͦ salomonis: id:
fordes: ex fortissimis isrł.
ꝑsexaginta fortes: ordo do¬
cꝰtoꝵs indelligit᷑ qui uel p̃¬
dicando ecclam mumuil.
uel condemplando ad illã
suꝑnã beatitudinẽ ꝑueni¬
re desiderant. Sexagenanꝰ
uel decies sem: sexaginta
faciunt. Senarius nume.¬
rus ꝑfectionem significat
oꝑis: quia sex dieb ꝑfecit
ds oꝑa sua. denariꝰ uero re¬
munerationẽ & p̃mium
qd in fine electis dabitur:
unde & hi qui in uinea¬
laborauerunt. denariũ
tagͦ fortes significant ut
dictum ẽ. scos doctores for¬

Expanded text:
lecta et mirabilis ascenderit, ostenditur cum subditur, En lectulum Saloquamvis superna illius supernae beatitudinis requies accipi possit, in qua Deus cum suis sanctis requiescit, probabilius tamen praesens accipitur Ecclesia, in qua sancti Dei sopitis tumultibus vitiorum, amplexu Salomonis, id est viri pacifici delectantur. Unde et Psalmista de Christo dicit: Factus est in pace locus ejus, et habitatio ejus in Sion . Lectulum ergo Salomonis, id fortes ambiunt ex fortissimis Israel. Per sexaginta fortes ordo doctorum intelligitur, qui vel praedicando Ecclesiam muniunt, vel contemplando ad illam supernam beatitudinem pervenire desiderant. Sexagenariuvel decies seni, sexaginta fiunt. Senarius vero perfectionem significat operis: quia sex diebus perfecit Deus opera sua: denarius vero remunerationem et praemium quod in fine electis dabitur; unde et hi qui in vineam venerunt, denarium nta ergo fortes significant ut dictum est sanctos doctores, for
Abbreviated transcription (Latin):
clesiã tueri p̃dicando: &
abincursib demonũ uel
inpugnatione hereticoꝵ
defendere nouerunt.Hi
gͦ ambiunt lec̾tulũ salo¬
monis qͥa illis cõmissa est
eccła & ab illis uigilanti
cura est custodienda. Om̃s
tenentes gladios: & ad bel¬
la doctissimi. Tenent enĩ
gladium spiritalem uer¬
bi dei: de quo apłs. & ga¬
leam inquit saludis assu¬
mide. & gladiũ sp̃s qd̾ est
uerbũ dei. Ad bella uero st̃
doctissimi: qͥa necesse est
ut spiritalis p̃lii arte in¬
structis int. qui aduersꝰ
principatꝰ & podestades. ad¬
uersus mundi rectores te¬
nebrarũ: contra spiritalia

Expanded text:
clesiam tueri praedicando, et ab incursibus daemonum vel impugnatione haereticorum defendere noverunt. Hi ergo ambiunt lectulum Salomonis, quia illis commissa est Ecclesia, et ab illis vigilanti cura est custodienda. « Omnes tenentes gladios, et ad bella doctissimi; » tenent enim gladium spiritualem verbi Dei, de quo Apostolus: « Et galeam inquit salutis assumite, et gladium Spiritus, quod est verbum Dei. » Ad bella vero sunt doctissimi, quia necesse est ut spiritualis praelii arte instructi sint qui adversus principatus et potestates, adversus mundi rectores tenebrarum harum, contra spir
Abbreviated transcription (Latin):
ibanus feniciꝰ ẽ monͭ cͤmi¬
nꝰ iudee contra sepdemtri¬
onem: & est excelsior cede¬
ris montib arbores eti¬
am illiul montis: & ꝓce¬
ritate & specie ac robore.
ceterarũ siluarũ ligna
precellunt. Sicuc inqͥt
libanus cederis montib
iudee derre precelsior est
ita redẽptor nr̃ p̾ciosior
est omnib electis. quia
speciosus forma p̃filiis
hominũ. Et sicut cedruᷤᷤ¬
Guttur illius suauissi¬

Expanded text:
ibanus Phoenicis est mons, terminus Judeae contra septentrionem, et est excelsior caeteris montibus. Arbores illius montis et proceritate et specie ac robore caeterarum sylvarum ligna praecellunt. Sicut inquit Libanus caeteris montibus Judaeae terrae praecelsior est, ita Redemptor noster speciosior est omnibus electis, quia speciosus est forma prae filiis hominum. Et sicut « Guttur illius suavissi
Abbreviated transcription (Latin):
Ducam inquit de indo¬
mũ matͥs mee. idest ꝓseqͣr
te reu̾dentem in celum pꝰ
ꝑactum incarnationis
tue & passionis mysteri¬
um. Ducam audẽ de dicit.
quar: quia ascendendem
dñm in celos apłi oculis
deduxert̃. & quousq eum
nubes suscepit pio aspec¬
tu ꝓsecuti sunt: donean¬
geli adstantes dixerunt.
Uirigalilei: quid statis as¬
picientes in celum: Ibi
me docebis. Hoc ad su¬
ꝑiora refert᷑ ubi dicit᷑. in¬
ueniam de foris. Cũ in qͥt
de foris inuenero. hoc est
cũ te in assumpta huma.¬
nitate aspexero: ibi doce¬
bis me quia ad omnia
que int̾rogare uoluero respon¬
debis. Nam sepe & iam uolen¬
Potest & ad hunc locũ iungi
ubi dicit. ducam de in domũ
madris mee ibi me docebis.
Cum inqͥt incelos receptus
fueris: & me quoq incelis
tecum assũpseris. ibi me do¬
cebis. idest me in omnẽ ueri¬
tadẽ induces: qd̾ impossibile
est homini inp̃senti uita poᷤ¬
se consequi. Hinc est qd̾ dñs

Expanded text:
 in domum matris meae, id est, prosequar te revertentem in coelum, post actum incarnationis tuae et passionis mysterium. Ducam autem te, inquit, quar: quia ascendentem Dominum in coelos apostoli oculis deduxerunt, et quousque eum nubes suscepit, pio aspectu prosecuti sunt, donec angeli assistentes dixerunt: Viri Galilaei, quid statis aspicientes in cme docebis. Hoc ad superiora refertur, ubi dicitur, inveniam te foris. Cum inquit te foris invenero, hoc est, cum te in assumpta carne aspexero, ibi docebis me: quia ad omnia quae interrogare voluero, respondebis. Nam saepe etiam volenPotest et ad hunc locum jungi, ubi dicit, Ducam te in domum matris meae, ibi me docebis. Cum inquit coelo receptus fueris, et me quoque in coelum tecum assumpseris, ibi me docebis, et in omnem veritatem induces, quod impossibile est homini in praesenti vita posse consequi. Hinc est quod Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
fluunt impetu de libano.
ons hortorũ: ipsa est pͥmi¬
diua eccła que ueritatis sci
natas irrigat. Ipsa est &
puteus aquarum uiuen¬
tum: qͥa scientia ueritatis
que est in eccła in quibꝰdã
quasi fons est ubi padet. in
quibdã quasi pudeus ubi
ladet. & ad liquidũ ꝑspici
non potest.Nam inter fon
tem & pudeũ hoc distat̃:
& fons ẽ. & puteus: quia
misteria dei inquibdã
uelut fons facile capiun¬
dur. in qͥbꝰdam uͦ cum la¬
bore & difficultate tanꝙͣ
aqua ẽ puteo extrabunt᷑.
habent uirtutẽ. At contͣ
cisterne uocant᷑. idest col¬
lec̾tiones aquarũ dogmata
hereticorũ de quib dñs ꝑ¬
ꝓpħam. me inquit derelique¬
runt fontẽ aque uiue & fo¬
derunt sibi cisternas: cister¬
nas dissipatas. que contine¬
re nonualent aquas. he gͦ
fluentes aque: fluunt im¬
petu de libano. hoc est ma¬
nant de eccła que de alba¬
ta est & candidata:. baptis¬
mate & bonis oꝑib quod
libanus int̾pretat᷑. De hoc
libano: hoc est de eccła flu¬

Expanded text:
fluunt impetu de Libano. » Fons hortorum ipsa est primitiva Ecclesia, quae veritatis scienatas irrigat, ipsa est et puteus aquarum viventium, quia scientia veritatis, quae est Ecclesia, in quibusdam quasi fons est ubi patet, in quibusdam quasi puteus ubi latet, et ad liquidum ubi percipi non potest. Nam inter fontem et puteum hoc distat quergo fons est et puteus, quia mysteria Dei in quibusdam veluti fons facile capiuntur, in quibusdam vero cum difficultate tanquam aquae puteo extrahuntur.habent virtutem. At contra cisternae vocantur, id est collectiones aquarum, documenta haereticorum, de quibus eliquerunt fontem aquae vivae, et foderunt sibi cisternas, cisternas dissipatas, quae continere non valent aquas. » Hae fluentes aquae, fluunt impetu de Libano, hoc est, manant de Ecclesia, quae abluta est et candidata baptismate et bonis operibus, quod Libanus interpretatur. De hoc Libano hoc est, de Ecclesia flu
Abbreviated transcription (Latin):
cuiꝰ desiderio flagrabat
uerba conuerdens subdit:
infantia credendiũ: uinũ
autẽ austeritadem legis
significat. Sed ubera xp̃i
meliora sunt uino: quia
dulcedo euangłii. melior
est austeritate legis. I
lege enim nulla reserua¬
tur padienda: sed p̃cipit
ut qui occiderit occidat᷑.
euangłium audẽ dicit no¬
lo mortem peccatoris: sed

Expanded text:
cujus desiderio flagrabat, verba convertens, subdit: infantia credentium. Vinum autem austeritatem legis significat; sed ubera Christi meliora sunt vino, quia dulcedo Evangelii melior est austeritate legis. In lege enim nulla reservatur poenitentia, sed praecipitur ut qui peccat occidatur: Evangelium autem dicit: « Nolo mortem peccator
Abbreviated transcription (Latin):
eccła sicut acies castroruco¬
quisq ordo eccłe uelut
in acie contra hostes &¬
cuneos malignorũ spiri¬
duũ consistit. dũ sc̃i doc¬
tores predicationi & dot¬
trine oꝑam impendutł
condinentes ea que mun¬
di sunt contẽpnendes. ea¬
tandum que dei st̃ cogi¬
tant. & lib̾a a derrenis õc¬
cupadionib mende. soli dõ
uacant. coniugati elemo¬
sinis ceteris actualis ui¬
de oꝑibus bonis insistiã.
sicq udunt᷑ mundo: ut
que dei sunt non deserail.
Hec gͦ ordinadissima dis¬
positio eccłe: derribilis. ẽ
inmundis spiritib uelut
acies castroꝵ ad bellum
ordinata. Siue pulchra. ẽ
eccła & decora sicut ierłm.¬
inscĩs uirtutib t̾ribilis.
uero ut castrorũ acies or¬
dinata: quia imꝑium
suũ & podestatem ꝓfer¬
re non cessat usq ad ter¬
minos docius orbis. Siue
derribilis est ut castroꝵ
acies ordinata. quia sic
unitate caritatis conexa
est & comuncta: ut nul¬
la ui maligni hostis nul¬
la peste discordie possit
penetrari: nichil enim

Expanded text:
est sicut acies castroruquisque ordo Ecclesiae velut in acie contra hostes malignorum spirituum consistit, dum sancti doctores praedicationi et doctrinae operam impendunt. Continentes, quae mundi sunt contemnentes, tantum quae Dei sunt cogitant, et libera a terrenis occupationibus mente, soli Deo vacant. Conjugati eleemosynis et caeteris actualis vitae operibus bonis insistunt, sicque utuntur mundo, ut quae Dei sunt non deserant. Haec ergo ordinatissima dispositio Ecclesiae terribilis est immundis spiritibus, velut acies castrorum ad bellum ordinata. Sive pulchra est Ecclesia et decora sicut Hierusalem in virtutibus; terribilis vero ut castrorum acies ordinata, quia imperium suum et potestatem proferre non cessat usque ad terminos totius orbis. Sive terribilis est ut castrorum acies ordinata, quia sic unitate charitatis connexa est et conjuncta, ut nulla vi maligni hostis, nulla peste discordiae possit penetrari: nihil enim
Abbreviated transcription (Latin):
rebat eccła sponsũ suũ
tanquã absendem: sed
ille ut se semꝑ p̃sentẽ
ostenderet. eiq de se col¬
loquenti seq desideran¬
ti semꝑ adesse demon¬
straret: cito respondit.
Pulchra es amica mea
suaius & decora sicut
ierłm. Pulchra es: quia
maculã & rugam pec
ni indore uirtutũ uer¬
nas. Amica mea eccła
uel anima queq fideł¬
que uisio pacis interp̃¬
tatur illam suꝑnam
ciuitatẽ designat. inqua
est uera felicitas: qua ibi
sic gaudent sc̃i de mune¬
re ut non sit qd doleatł̃
de orruptione. Ergo eccła
que adhuc in derris est
uel anima queq fidelis:
ad similitudinem illius
ierłm suauis est & decora.
quia illam pacem in qͣn¬
tum potest imitadur
lis est eccłia malignis
spiritib & der orinata
sicut castrorũ acies. cum
uidelicet unus quisq fi¬
delis. ordinem suũ & uo¬
cationẽ suã recꝰte custo¬
dit. Tres enĩ sunt eccłie
ordines: docꝰtorũ. continẽ¬
tium. & coniugatorum.
Que species in trib uiris
illis demonstrata est:noe.

Expanded text:
rebat Ecclesia sponsum suum tanquam absentem, sed ille ut se semper praesentem ostenderet, eique de se colloquenti seque desideranti semper adesse demonstraret, cito respondet: « Pulchra es, amica mea, suavis et decora sicut Hierusalem. » Pulchra es, quia maculam et rugam non ni nitore virtutum vernas. « Amica mea, » Ecclesia vel anima quaeque fidequae visio pacis interpretatur, illam supernam civitatem designat, in qua est vera pax et felicitas; quia ibi sic gaudent sancti de munere, ut non sit quod doleant de corruptione. Ergo Ecclesia, quae adhuc in terris est, vel anima quaeque fidelis, ad similitudinem illius Hierusalem suavis est et decora, quia illam pacem in quantum potest imitatur.lis est Ecclesia malignis spiritibus, et est ordinata ut castrorum acies, cum videlicet unusquisque fidelis ordinem suum et vocationem suam recte custodit. Tres enim sunt ordines Ecclesiae: doctorum, continentium, et conjugatorum; quae species in tribus viris illis demonstratae sunt, Noe,
Abbreviated transcription (Latin):
di ꝑuenerunt. Quarum
non est numerꝰ: quia in¬
finitus ẽ numerꝰ animaꝵ
inxp̃m credentiũ nec abul¬
lo homine cõprehendi podest.
Ceterũ do numerati sunt
om̃s electi: nam apud quẽ
etiam stellarũ numeris
cõprehensus est ignorari
non potest electorũ numerꝰ.¬

Expanded text:
di pervenerunt. Quarum di pervenerunt. Quarum non est numerus, quia infinitus est numerus animarum in Christo credentium, nec ab ullo homine comprehendi potest. Caeterum Deo numerati sunt omnes electi; nam apud quem etiam stellarum numerus comprehensus est , ignorari non potest electorum numer
Abbreviated transcription (Latin):
lucra temꝑalia. uel ꝓpt᷑ lau¬
des populares.Nam & iste
sicut & regine adthoꝵ regi
ꝑscientiam ascendunt. &¬
filios spiritales generant.
sed a corona eterm regni
aliem existunt. Et bene oc¬
togenario numero cõpre¬
henduntur: nam hic nu¬
merus ex denario & octo¬
nario conficit᷑. Octonariꝰ
uero in malo accipit᷑. aliqͣn¬
do ꝓpt̾ quat̾narium quo
multiplicato consistit. Qͣ¬
ternariꝰ enim tẽꝑalia qͦq
& presentia significat. ꝓpt̾
mata. Rec̾te gͦ concubine
iste octoginta esse dicunt᷑.
qͥa ut dictum est ꝓpt̾ sola
temꝑalia & uisibiha p̃di¬
cant: & spiritalia minus
curant. De talib apłs di¬
cebat. Sunt quidã xp̃m
annuntiantes non since¬
re & cetera donec dicit. si¬
& gaudebo. Et adolescen
tularũ non est numerꝰ.
Adolescentule st̃ anime
iam in xp̃o regenerate qͦ
deposita pͥmi hominis
uetustate in xp̃o renoua¬
de sunt nec dum tamen
sunt nubiles: nec dũ tho¬
ro regis apde: quia nec dũ

Expanded text:
lucra temporalia, vel propter laulucra temporalia, vel propter laudes populares. Nam et istae sicut reginae ad thorum Regis per scientiam accedunt, et filios spirituales generant; sed a corona aeterni regni alienae existunt. Et bene octogenario numero comprehenduntur; nam hic numerus ex denario et octonario conficitur. Octogenarius vero in malo accipitur aliquando propter quaternarium, quo multiplicato consistit. Quaternarius enim temporalia quaeque et praesentia significat propter pora. Recte ergo concubinae istae octoginta esse dicuntur: quia ut dictum est propter sola temporalia et visibilia praedicant, et spiritualia minus curant. De talibus Apostolus dicebat: Sunt quidam Christum annuntiantes non sincere, etc. ; donec dicit: it gaudebo. Ado. Adolescentulae sunt animae jam in Christo regeneratae, quae deposita primi hominis vetustate in Christo renovatae sunt, necdum tamen sunt nubiles, necdum thoro Regis aptae; quia necdum
Abbreviated transcription (Latin):
Pegine st̃ doc̾tores sc̃e eccłe:
qui merito fidei & scientie:
thoro regis eterm ꝓpinqͣnt.
& spiritales do filios pari¬
unt. Sexagenariꝰ numerꝰ
ex denario & senario ꝑfici¬
tur. Denariꝰ enĩ ꝑ senari¬
um multiplicatus: in sex¬
agenariũ consurgit. Et
indenario significantur
iliuina p̃cepta ꝓpt̃ decalo¬
gum legis. senarius uero
ꝓ ꝑfectione ponitur quia
sex dieb ꝑfecit d̾s oꝑa sua.
Regine ergo sexaginta esse
dicunt᷑. quia eos significañ
ut diximꝰ. qui ꝑfectione
scientie & oꝑis pollent: &
ꝓpt̾ solum amorem condi¬
toris sui. & intuitum suꝑ¬
ne remunerationis p̃di¬
cant. hic etiam numerꝰ
idest sexagenariꝰ ex duode¬
denario quinquies ducto
conficit᷑. Nam quinquies
duodem: uel duodecies qͥm
sexaginta fiunt. Regine gͦ
sexaginta esse dicuntur. qa
eos significant qui in eccła
constituti: quinq sui corꝑis
sensus ruxta institutionẽ
duodecim apłoꝵ caste dispo¬
nere nouerunt. Concubine
significandesqui non sin¬

Expanded text:
eginae sunt doctores sanctae Ecclesiae, qui merito fidei et scientiae thoro Regis aeterni propinquant, et spirituales Deo filios pariunt. Sexagenarius numerus ex denario et senario perficitur. Denarius enim per senarium multiplicatus 526 in sexagenarium consurgit. Et denario significantur divina praecepta propter Decalogum legis; senarius vero pro perfectione ponitur, quia sex diebus perfecit Deus opera sua. Reginae ergo sexaginta esse dicuntur, quia eos significant, ut diximus, qui perfectione scientiae et operis pollent, et propter solum amorem Conditoris sui, et intuitum supernae remunerationis praedicant. Hic etiam numerus, id est sexagenarius ex duodenario quinquies ducto conficitur; nam quinquies duodeni, vel duodecies quini sexaginta fiunt. Reginae ergo sexaginta esse dicuntur, quia illos significant qui in Ecclesia constituti, quinque sui corporis sensus juxta institutionem duodecim apostolorum caste disponere noverunt. Concubinae eos significant qui non sin
Abbreviated transcription (Latin):
mi. Ac si dicat. Iu quidẽ
me pulcrã in oꝑe & cogi¬
tadione esse dicis: sed ego
omnẽ hanc pulchridu¬
dinem a de me credo ha¬
bere & cognosco. Tu enu
es pulcher & decorus: tu
es fons dociꝰ bomi. & quic¬
quid ego bom habeo:tua
gr̃a habeo. Pulcher autẽ
& decorus dicidur xp̃s: qͥa
& diuinitatis ꝑpeduitate.
& insuscepte humanitatiᷤ
dignidate mirabilis est.
Lectus noster floridus.

Expanded text:
. Ac si diceret: Tu quidem me pulchram in opere et cogitatione esse dicis; sed ego omnem hanc pulchritudinem a te me credo habere et cognosco. Tu enim es pulcher et decorus, tu es fons totius boni, et quidquid boni habeo, tua gratia habeo. Pulcher autem et decorus dicitur: quia et divinitatis perpetuitate et etiam susceptae humanitatis dignitate mirabilis est. Lectulus no
Abbreviated transcription (Latin):
cis & lilia colligat. Iam
supͣ docti sumꝰ qui sit hor¬
cus xp̃i: sc̃a uidelicet ec¬
clesia. de qua suꝑius di¬
c̃tum est hordus conclusꝰ¬
est soror mea sponsa. De
& excoluit: quẽ uirtũtũ
germinib conseuit. quẽ
sua gr̃a illustrauit quẽ
muro sue custodie ab in¬
cursu malignoꝵ sp̃uum
defendit. Et bene in hor¬
tum suum descendisse
dicit᷑. nam in horto sepeli¬
ri uoluit: & pͥmũ marie
magdalene in horto ap¬
paruit ibiq quodãmodo
primitias eccłe consecra¬
uit. Descendisse autẽ dicit᷑.
quasi de superiorib & de
celestib sedib in hortum:
tauit: sed adhoc ipse des¬
cendit: ut hortus id eccl̃a
eius ad ipsum ascenderet.
unde & in sequentib de
horto idest de eccła sua di¬
cit. Que est ista que ascen¬
dit ꝑ desertũ: Ad arcolã
inquit aromatis. ꝑ areo¬
lam anima cuiusq fide¬
lis indelligit᷑. que disci-¬
plina celesti exculta: &
cdiligent̾ cõposita. ac late¬
rum parilitate. Hoc est¬

Expanded text:
is, et lilia colligat. » Jam supra docti sumus qui sit hortus Christi, sancta videlicet Ecclesia, de qua superius dictum est: « Hortus conclusus soror mea sponsa. » D excoluit, quem virtutum germinibus consevit, quem sua gratia illustravit, quem muro suae custodiae ab incursu malignorum spirituum defendit. Et bene in hortum suum descendisse dicitur, nam in horto sepeliri voluit, et primum Mariae Magdalenae in horto apparuit, ibique quodammodo primitias Ecclesiae consecravit. Descendisse dicitur, quando de superioribus et coelestibus sedibus in hortum tavit: sed ad hoc ipse descendit, ut hortus id est Ecclesia ejus ad ipsum ascenderet. Unde et in sequentibus de horto, id est Ecclesia sua, dicit: « Quae est ista quae ascendit per desertum? » « Ad areolam inquit aromatis. » Per areolam anima cujusque fidelis intelligitur, quae disciplina coelesti exculta et diligenter composita, ac laterum parilitate e
Abbreviated transcription (Latin):
Catur inquit in hortis:
ioiest ut piis sc̃orũ labori-¬
b delec̾tet᷑. Ipse enim bo¬
nis oꝑib nr̃is pascitur
intantũ ut in paupere
ipse reficiatur. Et lilia
inquit colligat. hoc est
ut scas aĩas uirtutum
maturite ad ꝑfectum
candorem ꝑductas: de
hoc mundo ad se colli¬
gat. & secum inet̾na be¬
adiddine gaudere faci¬
at. Lilia enim sc̃e sunt
anime: uirtutũ studiis
& bonis oꝑib candidate.
Ego dilectonu & dile¬
ctus meusm: qui pas

Expanded text:
catur inquit in hortis, » id est ut piis sanctorum laboribus delectetur. Ipse enim bonis nostris pascitur, in tantum, ut in paupere ipse reficiatur. « Et lilia inquit colligat, » hoc est, ut sanctas animas virtutis maturitate ad perfectum candorem perductas, ab hoc mundo ad se colligat et secum in aeterna beatitudine gaudere faciat. Lilia enim sanctae sunt animae, virtutum studiis et bonis operibus candidatae. « Ego dilecto meo, et dilectus meus mihi, qui pas
Abbreviated transcription (Latin):
meis. Uox uidelicet pre¬
dicationis: uel diuine lau¬
dis: qua alios facias ꝓficere.
In aurib enim di uox eccłẽ
sonat cũ ꝑ predicadionem
ex multoꝵs conuersione de
ciem mͥ ostende: quã ĩ bap¬
tdismo tͥ dedi. quando mũ¬
daui de abomini peccato.
uox tua dicit in auribꝰ meiᷤ
sonet ut ita ex sincera dile-¬

Expanded text:
meis. » Vox videlicet praedicationis vel divinae laudis, qua alios facias proficere. In auribus enim Domini vox Ecclesiae sonat, cum per praedicationem ex multorum conversione delciem mihi ostende, quam in baptismo tibi dedi, quando mundavi te ab omni peccato. « Vox tua, dicit, in auribus meis sonet, » ut ex sincera int
Abbreviated transcription (Latin):
clesia de pressuris suis loqͥ
tur ad sc̃ãs anmas.Nigra
sum quia ꝑsecutiones pa¬
tior sed formosa sum uir¬
dutib o filie iherłm. idest¬
o anime fideles. ingra sũ
idest deformis. ꝑsecutiomi¬
b & erumpnis quas susti¬
neo.sedformosa sum deco¬
re uirdutũ. Quomͦ autẽ
ngra sit. uel quomͦ formo¬
sa: ostendit cũ subdit. Sicut

Expanded text:
clesia de suis pressuris ad sanctas animas. Nigra sum, quia persecutiones patior; sed formosa sum virtutibus, o filiae Jerusalem, id est animae fideles. Nigra sum, id est, deformis persecutionibus et aerumnis quas sustineo; sed formosa sum decore virtutum. Quomodo autem nigra sit, et quomodo formosa ostendit, cum subdit: Sicut
Abbreviated transcription (Latin):
ad animas fideles. Indro¬
sua. Cellaria dei sunt:
ederna beatitudo. & suꝑne
patrie gaudia. inque
q etiam introducidur ꝑ
rem. Exultabimꝰ & leta¬
bimur in de. Ce doms
inquit duis exultabimꝰ
& letabim᷑: sed quia scimꝰ
hoc non nr̃i esse meriti.
ultabimꝰ. Hoc est qd apł̃s
ait: qui gloriat᷑ in dño gle¬
tur. Memores uberũ tuoꝵ.

Expanded text:
ad animas fideles. Cellaria Dei sunt aeterna beatitudo, et supernae patriae gaudia, in quaque introducetur per rem. « Exsultabimus et laetabimur in te. » De donis inquit tuis exsultabimus et laetabimur. Sed quia scimus hoc non nostri esse meriti, ultabimus: hoc est quod Apostolus ait: « Qui gloriatur, in Domino glorietur. » « Memores uberum tuo
Abbreviated transcription (Latin):
dicidie: & tͣnseunte asꝑita¬
te infidelitatis: uerna fidĩ
successit temꝑies. Tempꝰ pu¬
cadionis aduenit hoc est p᷑¬
gationis sc̃orum. Putadio
enim uinearũ. scoꝵs signifi¬
cat purgationẽ que in xp̃o¬

Expanded text:
dicitiae, et transeunte asperitate infidelitatis, verna fidei successit temperies. « Tempus putationis venit, » hoc est purgationis sanctorum. Putatio enim vinearum sanctorum significat purgationem, quae in
Abbreviated transcription (Latin):
oc tunc fit: quando qͥs
fidelis fr̃em fidelem allo.¬
quitur. & inuicem sibi ce¬
lestiũ desideriorũ uerba
suggerunt. quib se ad
suꝑnoꝵ amorem ascen¬
dant. Indica inquit mͥ
iam desideranti iam ad
uisionem conditoris mez
ꝑuenire cupienti: qualis
est dilec̾tus tuus. hoc est
opto audire uerba: quibꝰ
ad amorem illius accendar:
Tugͦ que illũ iam amore
queris:eiusq amore lan¬
gues dic mͥ. Qualis est di¬
lec̾tus duus ex dilecto: Di¬
lecꝰtus ex dilec̾to: filiꝰ est
ex patre. sicut est deus de
deo: lumen de lumine.
diligendus est non ex ea
qua dimendus. Nam ti¬
quos timor apeccatis re.¬
uocat. amare uero iam¬
qualis sit dilec̾tus ex di¬
lecto: ioest qualider xp̃s
amari debeat. uel quali
sit erga illos: qui illum
tantum amare nouer̃t.¬
unt. Dilectus m̃s
candidus & rubicundꝰ.

Expanded text:
oc tunc fit, quando quis fidelis fratrem fidelem alloquitur, et invicem sibi coelestium desideriorum verba suggerunt, quibus se ad supernorum amorem accendunt. Indica mihi, inquit, jam desideranti, jam ad visionem Conditoris mei pervenire cupienti, qualis est dilectus tuus, hoc est,opto audire verba quibus ad amorem illius accendar. Tu ergo quae illum jam amore quaeris, ejusque amore langues, dic mihi: Qualis est dilectus tuus ex dilecto. Dilectus ex dilecto, Filius est ex Patre, sicut est Deus de Deo, lumen de lumine. diligendus est, non ex ea qua timendus. Nam tiquos timor a peccatis revocat: amare vero peQualis sit dilectus ex dilecto, id est, qualiter Christus amari debeat, vel qualis sit erga illos qui illum tantum amare noverunt.Dilectus meus candidus et rubicund
Abbreviated transcription (Latin):
cto meo ad potandũ. labrisq
& dentib illiꝰ ad ruminandũ
ox eccl̃ie ẽ. que atidiens se
laudari asponso suo xp̃o¬
gͣtulabunda respondet. Dig-¬
num dilecto meo ad potan¬
dum. Ac si o̾cat. Sponsus
meus guttur meũ uinoop¬
timo comparauit: & illud
uinũ dignũ est ad põtan¬
dum ipsi dilecto meo: hoc
est p̃dicadio euangłica qͣm
& non ꝑalium adruntiari
debet inmundo. Neq enĩ
ꝑalium decebat mysteria
regni celestis p̾dicari ĩ mun¬
do: quã ꝑ mediatorẽ d̃ĩ & ho¬
minũ. Et labiis & dentib¬

Expanded text:
cto meo ad potandum, labiisque et dentibus illius ruminandum. » Vox Ecclesiae est. Quae audiens se laudari a sponso, gratulabunda respondet: « Dignum dilecto meo ad potandum. » Ac si diceret: Sponsus meus guttur meum vino optimo comparavit, et illud vinum dignum est ad potandum ipso dilecto meo, hoc est praedicatio evangelica, quam et non per alium annuntiari debet in mundo. Neque enim per alium decebat mysteria regni coelestis praedicari in mundo, quam per mediatorem Dei et hominum. « Et labiis i
Abbreviated transcription (Latin):
doctores sc̃i sunt. Illudgͦ ui¬
nũ optimũ ruminandũ:
labiis & dentib sponsi. qͥa
p̃ticadio euangłica adocto¬
rib cͣctanda & exponenda
est. Nec absurdum ẽ. qd̾ cũ
uinũ potet᷑ & non ruminet᷑.
Hic tam̃ dicit᷑ labiis & den¬
tib ruminandum qd̃ ma¬
gis adcibũ qͣm ad potum ꝑ¬
tinet. Hamscĩ doctores ui¬
num spiritale ruminant:
qͣndo p̃cepta euangłica di¬
ligenter exqͥrunt. & crebra
meditatione inuestigant:
atq inuicem conferunt.
Egodilecto meo: & ad me
conuer sio eius. Ego di

Expanded text:
doctores sancti sunt. Illud ergo vinum optimum ruminandum est labiis et dentibus sponsi, quia praedicatio evangelica a doctoribus tractanda et exponenda est. Nec absurdum est, quod cum vinum potetur, et non ruminetur, hic tamen dicitur labiis et dentibus ruminandum, quod magis ad cibum quam ad potum pertinet. Nam sancti doctores vinum spirituale ruminant, quando praecepta evangelica diligenter exquirunt, et crebra meditatione investigant atque invicem conferunt. « Ego dilecto meo, et ad me conversio ejus. » « Ego di
Abbreviated transcription (Latin):
tur mardirũ. qui passi¬
onem xp̃i imitati: ꝓ illo
suũ sanguinẽ fuderun.
Sed quid nos faciemꝰ di:¬
cit beatꝰ Gregoriꝰ qui nul¬
lius meriti sumꝰ: non ĩ¬
der docꝰtores non inder
mardires locum nos ha¬
qd sequit᷑. Media caritate
constrauit. Habeamꝰ gͦ ca-¬
ritatẽ: quia media huius
ferculi constrata st̃: que &
idcrco latum mandatũ
uocat᷑. quia omnib siuis
obseruatorib: eternã salu¬
tem parat. Hanc efficacit̾
tencamꝰ: & ꝑ hanc salua¬
bim᷑. & hoc ꝓpt̾ filias ie.¬
rusalem: hoc ẽ ꝓpt̾ aĩas
simplices: & nullius uir¬
tutis sibi conscias.: que
quando maioris fragili¬
tatis sibi sunt conscie:
tanto amplius saluatorẽ
& redemptorẽ suũ dilige¬
re satagunt
Egredimin.
& uidede filie syon regem
salomonẽ: in diademate

Expanded text:
tur martyrum, qui passitur martyrum, qui passionem Christi imitati, pro illo suum sanguinem fuderunt. Sed quid nos faciemus, dicit beatus Gregorius, qui nullius meriti sumus? Non inter doctores, non inter martyres locum nos has? Sequitur, media charitate constravit. Habeamus ergo charitatem, qua media hujus ferculi constrata sunt, quae et idcirco latum mandatum vocatur, quia omnibus observatoribus suis aeternam salutem parat. Hanc efficaciter teneamus, et per hanc salvabimur, et hoc propter filias Jerusalem, hoc est, propter animas simplices virtutis conscias, quae quanto magis fragilitatis sibi sunt consciae, tanto amplius Salvatorem et Redemptorem suum diligere satagunt. « Egredimini et videte, filiae Sion, regem Salomonem in diademate
Abbreviated transcription (Latin):
quã tamen accensus. ẽ
purpureusPurpureus
ascensus ẽ passio xp̃i. qͥa
purpura colorem sang¬
uinis imitat᷑. Ascensu
gͦ purpiteo: ad reclino¬
illi ad et̾narum epularũ
discubitũ. & ad suꝑne qͥe¬
tis requiem ueniunt: qui
in p̃senti passionẽ redẽpto¬
ris sui digne uenerari &
imitari satagunt. Media
caritate constrauit: ꝓpt̾ fil.¬
fidelib suã caritatẽ xp̃s
cõmendauit: patiendo
ꝓnobis: & requiem nobi
preparando iuxta quod
apłs dicit. Commendat
autẽ d̾s caritatẽ suã in
nobis: quia cũ ad huc pec¬
catores essemꝰ: ꝓnobis fi¬
lium suũ inmortẽ tradi¬
dit. Aliter ꝑ colũpnas ar¬
genteas: apostoli & apl̃ici
uiri designant᷑ ꝑ reclmxa¬
torium aureũ: docꝰtorũ
effabilia ederne uite gau
dia reꝓmittunt: utiq
nossuauit requiescere
faciunt. Et hoc reclinato¬
rium bene aureũ dicitur¬
fuisse: quia ieffabile est
illud p̃mium: quod sc̃i
expectant. In reb enim
sius est. ꝑascensum uero
purpurcũ. ordo designa¬

Expanded text:
quam tamen ascensus est purpureus. Purpureus ascensus est passio Christi, quia purpura colorem sanguinis imitatur. Ascensu ergo purpureo ad reclinailli ad aeternarum epularum discubitum et ad supernae quietis requiem veniunt, qui in praesenti passionem Redemptoris sui digne venerari et imitari satagunt. « Media charitate constravit propter filifidelibus suam charitatem Christus commendavit patiendo pro nobis, et requiem nobis praeparando, juxta quod Apostolus, dicit: Commendat autem Deus suam charitatem in nobis: quoniam cum adhuc peccatores essemus, pro nobis Filium suum in mortem tradidit . Aliter, per columnas argenteas apostoli et apostolici viri designantur; per reclinatorium aureum doctorum effabiliarepromittunt, utique nos suaviter requiescere faciunt. Et hoc reclinatorium bene aureum dicitur, quia ineffabile est illud praemium quod sancti exspectant. In rebus enim sius est auro. Per ascensum vero purpureum, ordo signa
Abbreviated transcription (Latin):
nis mortificadio: uł pas¬
sionum ꝓ xp̃o doleran¬
tia. in dure uero sc̃arum
orationũ deuodio accipi¬
tur. Mons gͦ myrre & col¬
lis duris. mentes sc̃orum
sunt excelse ꝑ contẽpla¬
tionem. Promittit gͦ spõ¬
sus se admontẽ myrre
Anturũ & ad collem
turis:quia illas men¬
tes adire sua uisitatio¬
bra sua cũ uidiis & con¬
cupiscentiis mordificatł.
que etiam se ipsas ꝑsc̃a¬
rum oradionum studia.
faciunt.
Tota pulchra

Expanded text:
nis mortificatio, vel passionum pro Christo tolerantia; in thure vero, sanctarum orationum devotio accipitur. Mons ergo myrrhae et collis thuris mentes sanctorum sunt, excelsae per contemplationem. Promittit ergo sponsus se ad montem myrrhae venturum, et ad collem thuris, quia illas mentes sua visitatiobra sua cum vitiis et concupiscentiis mortificant, quae etiam seipsas per sanctarum orationum studia faciunt. Tota pulchra
Abbreviated transcription (Latin):
corpora condiunt᷑. Hoc lo¬
co passio xp̃i: & sepultura
designat᷑. Nam depositũ
corpus dm̃ de cruce a neho¬
demo & ioseph: myrra &
aloe conditũ est & inuolu¬
tum lintheis cũ aroma¬
tib ac sepulture datum.
Dicit gͦ eccła sponsa eiꝰ. Dile¬
lecꝰtus meus fasciculus myr¬

Expanded text:
corpora condiuntur. Hoc locorpora condiuntur. Hoc loco passio Christi et sepultura designatur: nam depositum corpus Domini de cruce a Nicodemo et Joseph, myrrha et aloe conditum est, et intum linteis cum aromatibus, ac sepulturae traditum. Dicit ergo Ecclesia sponsa ejus: « Fasciculus myr
Abbreviated transcription (Latin):
suũ xp̃m dicit. qui ꝑ diuiͣ¬
nntatẽ suã omia regit: &
etiam scđm humanitatẽ.
tus est. Accubitꝰ huiꝰ regis.
fuit incarnatio eiꝰ. Accum¬
bere enĩ est reclinari. & dis¬
cumbere. Et xp̃e tunc ac¬
cubuit: quando ꝓnr̃a redẽp¬
dione se usq ad suscipiendã
naturã nr̃am inclinauit. &¬
magis enituit. Cũ em̃ consi¬
ctum: amplius ad spirita¬
lium uirdutũ studiũ. & ad
amorẽ sui condidoris accen¬
ditur. hardus enim: fragran¬
tiã spiritaliũ uirtutũ designat.
Erant quidẽ ande incarna¬
dionem sc̃i di: sẽdsicut dic̃¬
tum est sc̃itas magis a tẽ¬
pore incarnationis. xp̃i
excreuit: & tunc quodãmͦ
nardus eccle: idest odor uir¬
tutũ. fortius dedit odorẽ
suũ. Iuxta litteram: nardꝰ¬
est herba aromatica crassa.
& fragili radice. folioq par¬
uo. densoq. cuiꝰ cacumina
maristas se spargunt. hoc
unguento maria magda
lene:pedes & caput dñi ꝑ
est aromatica: nne ama¬
ritudinis: qua morduorũ

Expanded text:
m dicit, qui per divinitatem suam omnia regit, et etiam secundum humanitatem tus est. Accubitus regis fuit incarnatio ejus. Accumbere enim est recubare vel rediscumbere. Et tunc Christus accubuit, quando pro nostra redemptione se usque ad suscipiendam naturam nostram inclinavit. Et magis enituit. Cum enim consictum, amplius ad spiritualium virtutum studium et amorem sui Conditoris accenditur. Nardus enim fragrantiam virtutum spiritualium designat. Erant quidam ante incarnationem sancti Dei. Sed sicut dictum est, sanctitas magis a tempore incarnationis Christi excrevit, et tunc quodammodo nardus Ecclesiae, id est odor virtutum fortius dedit odorem suum. Juxta litteram, nardus herba est aromatica, crassa et fragili radice, folioque parvo et denso, cujus cacumina in aristas se spargunt. Hoc unguento Maria Malene pedes et caput Domini est aromatica nimiae amaritudinis, qua mortuorum
Abbreviated transcription (Latin):
gurari. in cortice mali pu¬
nci misteriũ passionis
xp̃i. audientes a paulo
apło. noli erubes cere cru.¬
cem xp̃i neq me uinc̾tũ
eiꝰ. Et hec quidem mag¬
na sunt que in aꝑdo stͣ.
maxima uero st̃ illa
que sunt intrinsecus. hoc
ẽ que infuturo sc̃is reser¬

Expanded text:
gurari; in cortice mali punici, mysterium passionis Christi, audientes a Paulo apostolo: Noli erubescere crucem Christi, neque me vinctum ejus . Et haec quidem magna sunt, quae in aperto sunt: maxima vero sunt illa quae sunt intrinsecus, hoc est, quae in futuro sanctis reser
Abbreviated transcription (Latin):
apree & cerui: quãuis in
sua natura multa habe¬
ant: que allegoricis sensi¬
b conuieniant: hoc habetł
tamen singłare. qd ñ in
planiorib immorant᷑:
sed in arduis & mexcelsis
hoc est quosdã saltus dare
solent. Recte igitͣ his assi
contẽplationem: & quia
nullo indellectu diuinita.¬
dis eius maiestas cõprehen¬
di podest. Non autẽ ceruiꝰ
sed capreis assimladur:
minorib uidelicet am¬
mantib. ꝓpt̾ humilita¬
tem incarnadionis sue.
quia non solũ homo fieri
sed etiam humilis homo
fieri dignatus est.Hinu¬
lo autẽ ceruoꝵs similis
dicit᷑. quia scdm huma¬
nitatẽ de ceruis: hoc est
de patriarchis duxit ori¬

Expanded text:
apreae et cervi, quamvis in sua natura multa habeant quae allegoricis sensibus conveniant, hoc habent tamen singulare, quod in planioribus non morantur, sed in arduis et excelsis locis quosdam saltus dare solent. Recte ergo his assimcontemplationem, et quia nullo intellectu divinitatis ejus majestas comprehendi potest. Non autem cervis, sed capreis assimilatur, minoribus videlicet animantibus, propter humilitatem incarnationis suae, quia non solum homo fieri, sed humilis homo fieri dignatus est. Hinnulo autem cervorum similis dicitur, quia secundum humanitatem de cervis, hoc est, de patriarchis duxit ori
Abbreviated transcription (Latin):
aromatib meis.ex mir¬
ram designant᷑ qui marti¬
rio uitamfimerunt: uel
etiam carnẽ suã cũ uitiis
& concupiscendiis crucifixe¬
runt. Aromata uero sunt
oꝑa sc̃arum uirtutũ. bone
opimonis odorib fragran¬
dia. Medit gͦ dñs myrram
cũ aromatib siuis: quando
scõs mardres uel reliquos
elec̾tos bonis oꝑib insigneᷤ.
ab hac uita falce mortis
p̃cidit: atq ad maturita¬
tembonoꝵ oꝑum ꝑduc̾toᷤᷤ

Expanded text:
aromalibus meis. Per myrrham designantur illi qui martyrio vitam finierunt, vel etiam carnem suam cum vitiis et concupiscentiis crucifixerunt . Aromata vero sunt opera sanctarum virtutum, bonae operationis odoribus fragrantia. Metit ergo Dominus myrrham cum aromatibus suis, quando sanctos martyres vel reliquos electos bonis operibus insignes, ab hac vita falce mortis praecidit, atque ad maturitatem bonorum operum perductos
Abbreviated transcription (Latin):
desiderare: euidentibus
adcestat᷑ indiciis. Pocest
etiam ꝑgalaad: ipse dñs
& redemptor ñr indelli¬
gi. Galaad enim & mon¬
tis & ciuitatis nom̃ est.
De monde gͦ galaad grer
caprarũ apparuit quia
ta sicut ipse dicit: non
potest cuitas abscondi
supͣ montẽ posita. Ipse
est & accruus testimonii.
quia multitudo ꝓpħarũ
& pat̾archarũ. gestis &
scriptis ei testimonium
ent. Dendes tui sic̃

Expanded text:
desiderare evidentissimis desiderare evidentissimis attestatur indiciis. Potest etiam per Galaad ipse Dominus et Redemptor noster intelligi. Galaad enim et montis et civitatis nomen est. De monte ergo Galaad grex caprarum apparuit, quiata, sicut ipse dicit: « Non potest civitas abscondi supra montem posita. » Ipse est acervus testimonii, quia multitudo prophetarum et patriarcharum gestis et scriptis ei testimonium perhibent. « Dentes tui sic
Abbreviated transcription (Latin):
grex caprarum: que ap¬
paruennt de galaad.
uersiculi suꝑius expo¬
siti sunt. sed non pigeat
iterato exponere: quos ñ
piguit sp̃m sc̃m repetere.
Ideo emm bis istos uersi¬
culos posuit ut cerdissicoỹ
& stabile deneremus: qd
sub repeticione confirma¬
ri audiremꝰ. Capilli sc̃ẽ.
tilium cogitationũ ua¬
rietas. Et bene cõparant᷑
gregi caprarum. nam ca¬
prapeccatoris figura est
unde & in lege p̾recipit᷑.
ut quicũq ꝑͦignorandiã
peccauerit & ignorauerit
reatum suũ. offerat ꝓ de¬
licto suo capram in holo¬
caustum. Capilli gͦ ecclẽ
gregi caprarũ cõparant᷑.
quia sci qui sunt menbͣ
eccłe. omnes reatus cogi¬
tationũ suarũ ꝑ dignã
penitentiã & ꝑ lacrimaᷤᷤ
iuste cõpunctionis dele-¬
re satagunt. Bene autẽ
de monte galaad aparu¬
isse dicuntur. Galaad in¬
terp̃tat᷑ aceruus destimo¬
nii.ideoq ꝑgalaad meis
sc̃orum designatur. qͥ st̃
accruus destimonii: quo¬
niã omnia que scłi st̃¬
se negligere: & solũ dm̃

Expanded text:
grex caprarum, quae apparuerunt de Galaad. » Hi versiculi superius expositi sunt, sed non pigeat iterato exponere, quos non piguit Spiritum sanctum repetere. Ideo enim bis istos versiculos posuit, ut certissimum et stabile teneremus quod sub repetitione confirmari audiremus. Capilli Ecclesiae tilium cogitationum varietates. Et bene comparantur gregi caprarum, nam capra peccatoris figura est. Unde et in lege praecitur ut quicunque per ignorantiam peccaverit, et cognoverit reatum suum, offerat pro delicto suo capram in holocaustum. Capilli ergo Ecclesiae gregi caprarum comparantur, quia sancti, qui sunt membra Ecclesiae, omnes reatus cogitationis suae per dignam poenitentiam et per lacrymas justae compunctionis delere satagunt. Bene autem de monte Galaad apparuisse dicuntur. Galaad interpretatur acervus testimonii. Ideoque per Galaad mens sanctorum designatur, qui sunt acervus testimonii, quoniam omnia quae saeculi sunt negligere, et solum Deum
Abbreviated transcription (Latin):
ne actũ pietatis dis¬
pensatione cognoso¬
mꝰ. ut is qͥ futurus
erat pastor eccłie. in
sua culpa disceret: qͣ¬
liter aliis misereri
debuisset. Priꝰ itaq¬
eũ ostendit sibi: & tc̃
p̃posuit cederis. ut
ex sua infirmitate
cognosceret: quã mi¬
sericordit̃ aliena ĩfir¬
ma toleraret. Bene
autẽ de redẽpdore ño
dicit᷑. Precedet uos in
galileã. ibi eũ uidebi¬
tis. sic̃ dix̃ uob̃. Galilea

Expanded text:
pietatis dispensatione cognoscimus, ut is qui futurus erat pastor Ecclesiae, in sua culpa disceret, qualiter aliis misereri debuisset. Prius itaque ostendit eum sibi, et tunc praeposuit caeteris, ut ex sua infirmitate cognosceret, quam misericorditer aliena infirma toleraret. Bene autem de Redemptore nostro dicitur: Praecedet vos in Galilaeam, ibi eum videbitis, sicut dixit vobis. Gali
Abbreviated transcription (Latin):
subiungitur. ut de
quo ihu dic̾tũ sit
manifestet᷑. Nazare¬
num. Et causã ꝓtinꝰ
subdit. Crucifixum.
Atq addidit. Resur¬
rexit. ñ ẽ hic. Non ẽ
hic dicit᷑ ꝑ p̾sentiã
carnis: qui tam̃ nꝰꝙͣ
deerat ꝑp̾sentiã ma¬
iestatis. Sedite dici¬
te discipulis eiꝰ & pecͦ
quia precedet uos
ingalileam. Querendũ
nobis ẽ: cur nomina¬
tis discipłis petuꝰ de¬
signat᷑ ex nomine.
Sed si hunc angłs
nominatim ñ expri¬
meret qͥ magistrũ
negauerat. uenire
inter discipłos non
auderet. Uocat᷑ gͦ ex
nomine. ne desparet
ex negatione.Quam
re considerandũ nob̃
cuncte eccłie p̃ferre
disposuerat. ancille

Expanded text:
subjungitur, ut de subjungitur, ut de quo Jesu dictum sit manifestetur, Nazarenum. Et causam protinus subdit, crucifixum; atque addidit: Surrexit non est hic. Non est hic dicitur per praesentiam carnis, qui tamen nusquam deerat per praesentiam majestatis. Sed ite, dicite discipulis ejus et Petro quia praecedet vos in Galilaeam. Quaerendum nobis est cur nominatis discipulis Petrus designatur ex nomine. Sed si hunc angelus nominatim non exprimeret, qui magistrum negaverat, venire inter discipulos non auderet. Vocatur ergo ex nomine, ne desperaret ex negatione. Qua in re considerandum nobis cunctae Ecclesiae praeferre disposuerat, anci
Abbreviated transcription (Latin):
uirũ oarie. Cum
uirũ audieris: sus¬
picio tibi ñ subeat
nuptiarũ. sed recor¬
dare consuedudimᷤ
scͥpturarũ. qͦd spon¬
si uiri & sponse uo¬
cent᷑uxores. Et a tͣns¬
migͣtione babilomiᷤ
a iecõma usq ad iosepͥ
.xiii.Quarta decima
uero gn̾atio in ipsũ
xp̃m reputabitur.
Xp̃i autẽ gn̾atio sic
erat. Querat diligenᷤ
lector & dicat. Cum
ioseph ñ sit pat̾ dm̃
saluatoris. qͥd ꝑtinet
ad dñm gn̾adionis
ordo deductus usq
ad ioseph. Cui respon¬
debimꝰ pͥmũ non ee̾.
consuetudinis scrip¬
turarũ ut mulierũ
ingñationib ordo
texatur. Demnde ex
seph & mariã. unde
ex lege eamaccipere
cogebat᷑ ut ꝓpinqͣm.
Et qͦd simul censent᷑
in bethleem: uti ex
una uidelicet stirpe
gn̾ati.
ed iam qͥd angłs
subiungat au¬
diamꝰ. Iħ̃m queritiꝰ
nazarenũ. Iħc lati¬
no eloqͥo salutaris
idest saluador inter¬
p̃tat᷑. At uero mul¬
ti tunc ihc dici po¬
derant. ñ tam̃ sub¬
stantialit̾. sed nun¬
cupatiuie. Ideo & locꝰ

Expanded text:
ur Christus. Cum virum audieris, suspicio tibi non subeat nuptiarum; sed recordare consuetudinis Scripturarum, quod sponsi viri, et sponsae vocentur uxores. Et a transmigratione Babylonis a Jechonia usque ad Joseph, tredecim. Quarta decima ergo generatio in ipsum Christum reputabitur. Christi autem generatio sic erat. Quaerat diligens lector et dicat: Cum Joseph non sit pater Domini Salvatoris, 12 quid pertinet ad Dominum generationis ordo deductus usque ad Joseph? Cui respondebimus primum, non esse consuetudinis Scripturarum, ut mulierum in generationibus ordo texatur. Deinde ex seph et Mariam: unde ex Lege eam accipere cogebatur ut propinquam, et quod simul censetur in Bethleem, ut de una videlicet stirpe generati. Sed jam quid angelus subjungat audiamus. Jesum quaeritis Nazarenum. Jesus Latino eloquio salutaris, id est Salvator interpretatur. At vero multi tunc Jesus dici poterant, non tamen substantialiter sed nuncupative; ideo et locus
Abbreviated transcription (Latin):
Laudata eccħa a synagoga.
respondet. Descendi in
hortum nucũ. Hortus
nucũ est uita p̃sens. Nã
sicut in nuce deginen qd̾¬
dam durissimumara
uidctur sẽ nueleus in tꝰ¬
latet. ita in presenti uita
conscientie nr̃e clause st̃.
& non apparent. donec fra¬
cta desta corporis manife¬
stent᷑. Descendit gͦ inhor¬
cum ecclia: quando ꝑ do¬
ctores suos uitas singłoꝵ
considerat. unde sequit᷑.
ut uid̾em poma conual¬
lis. Poma conualliũ stc̃
uirtutes: que humilita¬
. de condiunt᷑. Descendũ

Expanded text:
Laudata Ecclesia a Synagoga respondet: Descendi ad hortum nucum. Hortus nucum est vita praesens. Nam sicut in nuce tegmen quidem durissimum videtur, sed nucleus latet: ita in praesenti vita nostrae conscientiae clausae sunt, et non apparent, donec fracta testa corporis manifestentur. Descendit ercum Ecclesia, quando per doctores suos vitam singulorum considerat; unde sequitur: Ut viderem poma convallium. Poma convallium sunt virtutes quae humilitate condiuntur. De