comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
& uniũsorum finem ipse considerat. Lapidem
rens a popło ꝑegͥnante: eos qͦs oblitus est pes
egentis hominis & inuios. Terra de qua orie¬
batur panis: in loco suo igne subuersa ẽ. Locꝰ
saphyri lapides euis: & glebe illius aurum.
Semitam ignorauit auis: nec intuitꝰ est eam
oculus uulturis. Non calcauerunt eam filii
licem extendit manum suã: subuertit ara¬
dicib montes. In petris riuosscidit: & omne
p̃ciosum uidit oculus eiꝰ. ꝓfunda qͦq flumoꝵ
scrutatus ẽ: & abscondita ꝓduxit in lucem.

Expanded text:
et universorum finem ipse considerat, lapidem et universorum finem ipse considerat, lapidem rens a populo peregrinante, eos, quos oblitus est pes egentis hominis, et invios. Terra, de qua oriebatur panis, in loco suo igne subversa est. Locus sapphiri lapides ejus, et glebae illius aurum. Semitam ignoravit avis, nec intuitus est eam oculus vulturis. Non calcaverunt eam filii licem extendit manum suam, subvertit a radicibus montes, In petris rivos scidit, et omne pretiosum vidit oculus ejus. Profunda quoque fluviorum scrutatus
Abbreviated transcription (Latin):
minis impii apud d̃m: & hereditas iuolen¬
toꝵ qͣm ab omnipotente suscipient. Si mul¬
tiplicati fuerint filii eius in gladio erunt: &
nepotes eiꝰ non saturabunt᷑ pane. Qui reliqͥ
fuerint ex eo sepelient᷑ in interitu: & uidue¬
illius ñ plorabunt. Si comportauerit qͣsi
terram argentũ. & sicut lutum preparau̾it
uestimenta: p̃parauit qͥdem sed iustus uesti¬
etur illis. & argentum innocens diuidet. Edi¬
ficauit sicut tinea domũ suam: & sicut custoᷤ
fecit umbraculũ. Diues cũ dormierit nichil
secum auferet: aꝑiet ocl̃os suos & nichil in¬
ueniet. Apprehendet eum qͣsi aqua inopia:
nocte opprimet eum tempestas. Tollet eum
uentus urens & auferet. & uelut turbo rapi¬
et eum de loco suo: & mittet suꝑ eum & non
parcet. De manu eius fugiens fugiet. strin
get suꝑ eum manꝰ suas: & sibilabit suꝑ illũ
tur. ferrum de terra tollit᷑: & lapis solutus
calore iun es uertitur. Tempꝰ posuit tenebris:

Expanded text:
minis impii apud Deum et hereditas violenminis impii apud Deum et hereditas violentorum quam ab Omnipotente suscipient si multiplicati fuerint filii eius in gladio erunt et nepotes eius non saturabuntur pane qui reliqui fuerint ex eo sepelientur in interitu ejus non plorabunt. Si computaverit quasi terram argentum, et sicut lutum praeparaverit vestimenta. Praeparabit quidem, sed justus vestietur illis. Et argentum innocens dividet. Aedificavit sicut tinea domum suam, et sicut custos fecit umbraculum. Dives cum dormierit, nihil secum auferet; aperiet oculos suos, et nihil inveniet. Apprehendet eum quasi aqua inopia, nocte opprimet eum tempestas. Tollet eum ventus urens, et auferet eum velut turbo. Rapiet eum de loco suo, et mittet super eum, et non parcet. De manu ejus fugiens fget super eum manus suas, et sibilabit super illum, tur. Ferrum de terra tollitur: et lapis solutus calore in aes vertitur. Tempus posuit tenebris,
Abbreviated transcription (Latin):
Et cumuix paruam stillam sermonis eius au¬
dierimꝰ. quis pot̾it tonitruum magnitudinis il¬
bolam suam: & dixit. Uiuit ds qui abstulit iu¬
dicium meũ. & om̃ipotens qui ad amaritudinẽ
adduxit animã meam: qr donec suꝑest halitꝰ
in me & sp̃s dei in narib meis. non loquentur
labia mea iniquitatem: nec lingua mea me¬
ditabitur mendacium. Absit a me ut iustos
uos ẽẽ iudicem donec deficiam: ñ recedam ab
innocentia mea. Iustificationem meam qͣm ce¬
pi tenere ñ deseram: nec enun reprehendit me
cor meum in om̃i uita mea. Sic ut impiꝰ ini¬
micus m̃s: & aduersariꝰ meus quasi iniquus.
Que enimspes est hypocrite si auare rapiat.
& ñ liberet d̃s animã eius: Numqͥd clamo¬
rem eiꝰ audiet d̃s cum uenerit suꝑ eum an¬
gustia. aut poterit in om̃ipotente delestari.
aut inuocared̃m ini om̃i tempore: Docebo
uos ꝑmanum dei que om̃ipotens habeat:
nec abscondam. Ecce uos om̃s nostis. & quid
sine causa uana loqͥmini: Hec est pars ho¬

Expanded text:
 Cum uix paruam stillam sermonis eius audierimus, quis poterit tonitruum magnitudinis ilbolam suam et dixit vivit Deus qui abstulit iudicium meum et Omnipotens qui ad amaritudinem adduxit animam meam quia donec superest halitus in me et spiritus Dei in naribus meis non loquentur labia mea iniquitatem nec lingua mea meditabitur mendacium absit a me ut iustos vos esse iudicem donec deficiam non recedam ab innocentia mea iustificationem meam quam coepi tenere non deseram nec enim reprehendit me cor meum in omni vita mea sit ut impius inimicus meus et adversarius meus quasi iniquus quae enim spes est hypocritae si avare rapiat et non liberet Deus animam eius numquid clamorem eius Deus audiet cum venerit super illum angustia aut poterit in Omnipotente delectari et invocare Deum in omni tempore docebo vos per manum Dei quae Omnipotens habeat nec abscondam ecce vos omnes nostis et quid sine causa vana loquimini haec est pars ho
Abbreviated transcription (Latin):
Deuoret pulchritiidinem cutis eiꝰ consumat
brachia illius pͥmogenita mors. Euellatur de
tab̾naculo suo fidutia eius: & calcet suꝑ eum
quasi rex interitus. Habitent intab̾naculo
illius socii eius qui ñ est: aspergatur in habi
siccentur: sursum autem atterat᷑ messis eius.
Memoria illius ꝑeat de terra: & non celebret᷑
nomen eus in plateis. Expellet eum de luce
intenebras: & de orbe tranfferet eum. Non
erit semen eiꝰ neq ꝓgenies in popło suo: nec ul¬
le reliqiie in regionib eius. In die eius stupe¬
bunt nouissimi: & pͥmos inuadet horror. Hec
sunt gͦ tab̾nacula iniqui: & iste locus eiꝰ qui
ignorat deum. Pespondens autem iobdixit.
Usq qͦ affligitis animã meam. & atteritis me
sermonib: En decies confunditis me. & non
erubescitis oppͥmentes me: Nemꝑe & sugno¬
raur mecum erit ignoratio mea. At uoscon¬
tra me erigimini: & arguitis me opprobriis me¬
is. Saltem nunc intelligite qr d̾s non equo

Expanded text:
Devoret pulchritudinem cutis ejus, consumat Devoret pulchritudinem cutis ejus, consumat brachia illius primogenita mors. Evellatur de tabernaculo suo fiducia ejus, et calcet super eum quasi rex interitus. Habitent in tabernaculo illius socii ejus, qui non est; aspergatur in habitsiccentur sursum autem adteratur messis eius memoria illius pereat de terra et non celebretur nomen eius in plateis expellet eum de luce in tenebras et de orbe transferet eum non erit semen eius neque progenies in populo suo nec ullae reliquiae in regionibus eius in die eius stupebunt novissimi et primos invadet horror haec sunt ergo tabernacula iniqui et iste locus eius qui ignorat Deum respondens autem Iob dixit usquequo adfligitis animam meam et adteritis me sermonibus en decies confunditis me et non erubescitis opprimentes me nempe et si ignoravi mecum erit ignorantia mea at vos contra me erigimini et arguitis me obprobriis meis saltim nunc intellegite quia Deus non aequo
Abbreviated transcription (Latin):
est gͦ nunc prestolatio mea. & patientiã meã
quis considerat: In ꝓfundum infernũ: descen¬
denit omnia mea. Putasne saltem ibi erit re¬
quies mͥ Nespondens autẽ baldad suites:
dixit. Usq ad quem finem uerba iactabitis:
Intelligite pͥus: & sic loqͣmur. Quiare repu¬
tati sumꝰ ut iumenta & sordiumꝰ coram uo¬
bis: Qd ꝑdis animam tuam in furore tuo:
Num quid ꝓpter te derelinquet᷑ terra. & trans¬
ferentur rupes de loco suo: Nonne lux impii
extinguetur. nͨ splendebit flamina ignis eiꝰ e
Lux obtenebrescet in tab̾naculo illius: & lu¬
cerna que suꝑ eum est extinguetur. Artabun¬
tur gressus uirtutis eiꝰ: & precipitabit eum con¬
silium suum. Immisit enim in rete pedes suos
& in maculis eius ambulat. Tenebitur planta
illius laqueo: & exardescet contra eum sitis:
Abscondita est in terra pedica eus: & decipu¬
la illius suꝑ semitam. Undiq terrebunt eum¬
formidines: & inuoluent pedes eius. Attenuet᷑
fame robur eiꝰ: & media inuadat costas illius.

Expanded text:
est ergo nunc praestolatio mea et patientiam meam quis considerat in profundissimum infernum descendent omnia mea putasne saltim ibi erit requies mihi respondens autem Baldad Suites dixit usque ad quem finem verba iactabitis intellegite prius et sic loquamur quare reputati sumus ut iumenta et sorduimus coram vobis qui perdis animam tuam in furore tuo numquid propter te derelinquetur terra et transferentur rupes de loco suo nonne lux impii extinguetur nec splendebit flamma ignis eius lux obtenebrescet in tabernaculo illius et lucerna quae super eum est extinguetur artabuntur gressus virtutis eius et praecipitabit eum consilium suum inmisit enim in rete pedes suos et in maculis eius ambulat tenebitur planta illius laqueo et exardescet contra eum sitis abscondita est in terra pedica eius et decipula illius super semitam undiqformidines, et involvent pedes ejus. Attenuabitur fame robur ejus, et inedia invadet costas illius.
Abbreviated transcription (Latin):
atificabat me. & oculus uidens testimoni¬
um reddebat mͥ: qd̾ liberassem pauperem
uociferantem. & pupillum cui ñ esset ad¬
iutor. Benedictio ꝑituri suꝑ me ueniebat:
& coruidue consolatꝰ sum. Iusticia inditꝰ
sum. & uestiui me sicut uestimento: & di

Expanded text:
atificabat me et oculus uidens testimonium reddebat mihi, quod liberassem pauperem uociferantem et pupillum, cui non esset adiutor. benedictio perituri super me ueniebat, et cor uiduae consolatus sum. iustitia indutus sum et uestiui me sicut ue
Abbreviated transcription (Latin):
sus dicit ñ est in me: & mare loqͥtur. ñ est
metum. Non dabit᷑ aurum obriium ꝓ ea:
nec appendetur argentũ in commutatione
eiꝰ. Non conferetur tinctis indie coloribus:
nec lapidi sardonico p̃ciosissimo uel saphy¬
ro. Non adequabit᷑ ei aurum uel uitrum:
nec commutabunt᷑ ꝓ ea uasa auri. Excelsa
& emunentia ñ memorabunt᷑ in compara¬
tione eiꝰ: trahit᷑ autem sapientia de occultiᷤ.

Expanded text:
oquitur non est mecum non dabitur aurum obrizum pro ea nec adpendetur argentum in commutatione eius non conferetur tinctis Indiae coloribus nec lapidi sardonico pretiosissimo vel sapphyro non adaequabitur ei aurum vel vitrum nec commutabuntur pro ea vasa auri excelsa et eminentia non memorabuntur conparatione eius trahitur autem sapienti
Abbreviated transcription (Latin):
enun hec que nostis ignorat: Qui deridetur
ab amico suo sicut ego: inuocabit dñm ⁊ ex¬
audiet eum. Deridet᷑ enim iusti simplicitas.
Lampas contempta apud cogitationes di¬
uitum: parata ad tempꝰstatuitum. Habun¬
dant tab̾nacula p̃donum. & audacter ꝓuo

Expanded text:
enim haec quae nostis ignorat qui deridetur enim haec quae nostis ignorat qui deridetur ab amico suo sicut ego invocabit Deum et exaudiet eum deridetur enim iusti simplicitas lampas contempta apud cogitationes divitum parata ad tempus statutum abundant tabernac
Abbreviated transcription (Latin):
erꝰ Ip̃e enim nouit hõium uanitatem. & ui¬
dens inquitatem ñne considerat: uir uanus
insuꝑbiam erigit᷑: & tanqͣm pullum onagri
se liberum natum putat. Tu autem firmasti
cortuum: & expandisti ad deum manꝰ tuas.
Si iniquitatẽ que est in manu tua abstuleris
ate. & ñ manserit in tab̾naculo tuo iniusti¬
cia. tum leuare poteris faciem tuã absq ma
cula: & eris stabilis & ñ timebis. Miserie qͦq
obliuisceris. & quasi aquaꝵ que p̃terierint re¬
cordaberis: & quasi meridianus fulgor con¬
surget tͥ ad uesꝑam. Et cuinte consumptum
putaueris orieris ut lucifer. & habebis fidu¬
tiam ꝓposita tͥ spe: & defessus securꝰ dormies.
Requiesces & ñ erit qui te exterreat: & depre¬
cabunt᷑ faciem tuam plurum. Oculi autem
impiorum deficient. & effugium ꝑibit ab
eis: & spes eorum abhominatio anime. Kes¬
pondens autem iobdixit. Eigo uos estis soli
homines. & uob̃cum oritur sapientia. Et m
est corsicut & uob̃̾: nec inferior ur̃i sum. Qͥs

Expanded text:
m novit hominum vanitatem, et videns iniquitatem, nonne considerat? Vir vanus in superbiam erigitur, et tamquam pullum onagri se liberum natum putat. Tu autem firmasti cor tuum, et expandisti ad Deum manus tuas. Si iniquitatem, quae est in manu tua, abstuleris a te, et non manserit in tabernaculo tuo injustitia. Tum levarecula et eris stabilis et non timebis miseriae quoque oblivisceris et quasi aquarum quae praeterierint recordaberis et quasi meridianus fulgor consurget tibi ad vesperam et cum te consumptum putaveris orieris ut lucifer et habebis fiduciam proposita tibi spe et defossus securus dormies requiesces et non erit qui te exterreat et deprecabuntur faciem tuam plurimi oculi autem impiorum deficient et effugium peribit ab eis et spes eorum abominatio animae respondens autem Iob dixit ergo vos estis soli homines et vobiscum morietur sapientia et mihi est cor sicut et vobis nec inferior vestri sum quis
Abbreviated transcription (Latin):
ordo. sed sempit̾nus horror inhabitans.
Nespondens autem sophar naãmathites:
dixitꝰ. Numqͥd qͥ multa loquitur ñ & audiet:
Aut uir uerbosus iustificabit᷑: Tibi solitace¬
bunt homines. & cum ceteros irriseris a nullo
confutaberis: Pixisti enim. Purus ẽ sermo
m̃s: & mundꝰ sum in conspectu tuo. Atq uti¬
nam d̾s loqueret᷑ tecum. & aꝑiret labia sua

Expanded text:
itans respondens autem Sophar Naamathites dixit numquid qui multa loquitur non et audiet aut vir verbosus iustificabitur tibi soli tacebunt homines et cum ceteros inriseris a nullo confutaberis dixisti enim purus est sermo meus et mundus sum in conspectu tuo atque utinam Deus loqueretur tecum et aperiret labia sua
Abbreviated transcription (Latin):
megła mea: & abstulit coronam de capite
meo. Destruxit me undiq & ꝑeo: & quasi
euulse arbori abstulit spem meam. Iratus ẽ
contra me furor eius: & sic me habuit quasi
hostem suum. Simul uenerunt latrones eiꝰ
& fecerurit sibi uiam ꝑme: & obsederunt in
gyro talo̾naculum meum. fr̃es meos longe
fecto a me: & noti mei quasi alieni recesser̃t
ame. Pereliquerunt me ꝓpinqͥ mei: & qͥ me
nouerant obliti sunt mei. Inquilini domꝰ mee
& ancille mee sicut alienum habuerunt me:
& quasi ꝑegͥnus fui in oculis eoꝵ. Seruũ me¬
um uocaui & ñ respondit: ore ꝓprio depreca¬
bar illum. Halitum meum exhorruit uxor
mea: & orabam filios uteri mei. Stulti quoq
despiciebant me: & cum ab eis recessissem de¬
trahebant m. Abhominati sunt me qͦrdam
consiliarii mei: & quem maxime diligebam
aduersatus est mͥ Pelli mee consumptis car¬
nib ad hesit os meum: & derelicta sunt tantũ

Expanded text:
a mea et abstulit coronam de capite meo destruxit me undique et pereo et quasi evulsae arbori abstulit spem meam iratus est contra me furor eius et sic me habuit quasi hostem suum simul venerunt latrones eius et fecerunt sibi viam per me et obsederunt in gyro tabernaculum meum fratres meos longe fecit a me et noti mei quasi alieni recesserunt a me dereliquerunt me propinqui mei et qui me noverant obliti sunt mei inquilini domus meae et ancillae meae sicut alienum habuerunt me et quasi peregrinus fui in oculis eorum servum meum vocavi et non respondit ore proprio deprecabar illum halitum meum exhorruit uxor mea et orabam filios uteri mei stulti quoque despiciebant me et cum ab eis recessissem detrahebant mihi abominati sunt me quondam consiliarii mei et quem maxime diligebam aversatus est me pelli meae consumptis carnibus ad
Abbreviated transcription (Latin):
ne mea uidebo dm saluatorem meũ. Quẽ
uisurꝰ sum ego ip̃e & oculi mei conspesturi
sunt: & ñ alius. Reposita est hec spes mea:
in sinu meo. Quare gͦ nunc dicitis ꝑsequa¬
mur eum. & radicem uerbi inueniamꝰ con¬
tra eum: fũgite gͦ a facie gladii. qͣm ultor
iniquitatum gladiꝰ est: & scctote ẽẽ iudici¬
um. Nespondens autẽ sophar naamathi¬
tes: dixit. Iccirco cogitationes mẽe uarie

Expanded text:
 quem visurus sum ego ipse et oculi mei conspecturi sunt et non alius reposita est haec spes mea in sinu meo quare ergo nunc dicitis persequamur eum et radicem verbi inveniamus contra eum fugite ergo a facie gladii quoniam ultor iniquitatum gladius est et scitote esse iudicium respondens autem Sophar Naamathites dixit idcirco cogitationes
Abbreviated transcription (Latin):
mo uͦ cum mortuus fu̾it & nudatꝰ atq con¬
sumptꝰ. ubi queso est: Qmodo si recedant aqͤ
de mari. & fluuiꝰ uacuefactus arescat: sic ho¬
mo cum dormierit ñ resurget. Donec atterat᷑
celum ñ euigilabit: nec consurget de sompno
suo. Quis m hoc tͥbuat ut in inferno prote¬
gas me. & abscondas me donec ꝑtranseat fu¬
rortuus. & constituas mͥ tempus in qͦ recorderiᷤ

Expanded text:
udatus atque consumptus ubi quaeso est quomodo si recedant aquae de mari et fluvius vacuefactus arescat sic homo cum dormierit non resurget donec adteratur caelum non evigilabit nec consurget de somno suo quis mihi hoc tribuat ut in inferno protegas me ut abscondas me donec pertranseat furor tuus et constituas
Abbreviated transcription (Latin):
b uestisti me: ossib & neruis compegisti me.
uitam & miscłiam tribuistimͥ: & uisitatio tua
custodiuit sp̃m meum. Licet hec celes in corde
tuo: tamen scio q uniusorum memineris. Si
peccaui & ad horam peꝑcistimͥ. cur ab iniquita¬
te mea mundum me ẽe non pateris: Et si im¬
piꝰ fueroue mest. & si iustus ũ leuabo caput:
saturatus affuctione & miseria. Et ꝑpt̃ super
biam quasi leenam capies me: reuersusq mai¬
rabiliter me criicias. Instauras testes tuos con¬
tra me. & multiplicas iram tuam adũsũ me:
& pene militant inme ¶Ee de uulua eduxisti

Expanded text:
isti me et ossibus et nervis conpegisti me vitam et misericordiam tribuisti mihi et visitatio tua custodivit spiritum meum licet haec celes in corde tuo tamen scio quia universorum memineris si peccavi et ad horam pepercisti mihi cur ab iniquitate mea mundum me esse non pateris et si impius fuero vae mihi est et si iustus non levabo caput saturatus adflictione et miseria et propter supbiam quasi leaenam capies me; reversusque mirabiliter me crucias, et instauras testes meos contra me. Et multiplicas iram tuam adversum me, et poenae militant in me
Abbreviated transcription (Latin):
cum canib gregis mei. Caligauit ab indig¬
natione oculus meus: & membra mea qua¬
simn nichilum redasta sunt. Stupebunt iꝰti
suꝑ hoc: & innocens contra hypocritam
suscitabitur. Et tenebit iustus uiam suam:
& mundis manib ad det fortitudinem Igitur¬
uos omnes conu̾timini &e uenite: & ñ inueni

Expanded text:
um coram eis. Caligavit ab indignatione oculus meus, et membra mea quasi in nihilum redacta sunt. Stupebunt justi super hoc, et innocens contra hypocritam suscitabitur. Et tenebit justus viam suam, et mundis manibus addet fortitudinem. Igitur omnes convertimini, et venite
Abbreviated transcription (Latin):
cunq mͥ mens suggesserit. Quare lacero
carnes meas dentib meis. & animam meã
porto in manib meis: Etiam si occid̾it me:
in ipsosꝑabo. Ueruntamen uias meas in
conspestu eius arguam: & ipse erit salua
tor meus. Non enim ueniet in conspectu
eius: omnis hypocrita. Audite sermonem
meum: & enigmata ꝑcipite aurib ur̃is.
Si fuero iudicatus: scio qd̃ iustus inueniar:
Quis est qui iudicetur mecum: ueniat in
tum ne facias mͥ: & tunc a facie tua ñ ab¬
scondar. Manum tuã longe fac ame: &
fortitudo tua ñ me terreat. Uoca me & res¬

Expanded text:
cumque mihi mens suggesserit quare lacero carnes meas dentibus meis et animam meam porto in manibus meis etiam si occiderit me in ipso sperabo verumtamen vias meas in conspectu eius arguam et itor meus: non enim veniet in conspectu ejus omnis hypocrita. Audite sermonem meum, et aenigmata percipite auribus vestris. Si fuero judicatus. scio quod justus inveniar. Quis est qui judicetur mecum? veniat in tum ne facias mihi, et tunc a facie tua non abscondar: Manum tuam longe fac a me, et formido tua non me terreat. Voca me, e
Abbreviated transcription (Latin):
interfecti a dño. Qui scĩficabantur & mun¬
dos se putabant: in ortis post ianuam in¬
trinsecus. Qͥ comedebant carnem suillam.
&e abhominationẽ & murem: simul consu¬
mentur dicit dñs. Ego autem oꝑa eorũ
& cogitationes eorum uenio ut congregẽ
cum omnib gentib & linguis. & uenient
& uidebunt głam meam: & ponam in eis
signum. & mittam ex eis qͥ saluati fiu̾int
ad gentes. in mari. in affrica. in lyddia: te.¬
nentes sagitam in ytaliam & greciã ad
insulas longe. ad eos qui ñ audierime ele
ine: se ñ iudetunt głam meam. Et annun
omnes fr̃es ur̃os de cunctis gentib donũ
ferant filii isrł munus in uase mundo
in domum dm̃i. & assimam ex eis in sa¬
cerdotes & in leuitas: dicit dñs. ua¬

Expanded text:
interfecti a Domino. Qui sanctificabantur et muninterfecti a Domino. Qui sanctificabantur et mundos se putabant in ortis post januam intrinsecus, qui comedebant carnem suillam, et abominationem et murem, simul consumentur, dicit Dominus. Ego autem opera eorum et cogitationes eorum, venio ut congregem cum omnibus gentibus et linguis, et venient et videbsignum, et mittam ex eis qui salvati fuerint ad gentes in mari, in Africa, in Lydia tendentes sagittam, in Italiam et Graeciam, ad insulas longe, ad eos, qui non audierunt de me, et non viderunt gloriam meam. Et annuntomnes fratres vestros de cunctis gentibus donum ferant filii Israel munus in vase mundo in domum Domini. Et assumam ex eis in sacerdotes et Levitas, dicit Dominu
Abbreviated transcription (Latin):
lis ero ait dñs ds̃ tuus: Ietamini cũ irłm
& exultate in ea: omnes qui diligitis eã
Gaudete cum ea gaudio uniu̾si quiluge¬
tis suꝑ eam: ut sugatis & repleamini ab
ubere consolationis eiꝰ. ut mulgeatis & de¬
liciis affluatis ab omnimoda gloria eius.
Quia hec dicit dñs. ecce ego declinabo suꝑ
eam qͣsi fluuium pacis: & quasi torrentẽ
inundantem głam gentium qͣm sugetis:
Ab ubere portabimini: & suꝑ genua blan¬
dientur uob̃. Qͦ modo si cui mater blandi¬
atur ita ego consolabor uos: & in irłm con¬
solabimini. Uidebitis & gaudebit cor ur̃m.
& ossa ur̃a quasi herba germinabunt: &
cognoscetur manus dñi serius eius. & in¬
dignabit᷑ inimicis suis iua ecce d̃ns in
igne ueniet: & quasi turbo q̃uadrige eius.
Leddere in indignatione furorem suum:
& increpationem suam in flamma ignis.
Quia in igne dñs diiudicatur. & in gladio
suo ad omnẽ carnem: & multiplicabunt᷑

Expanded text:
lis ero ait Dominus Deus tuus laetamini cum Hierusalem lis ero ait Dominus Deus tuus laetamini cum Hierusalem et exultate in ea omnes qui diligitis eam gaudete cum ea gaudio universi qui lugetis super eam ut sugatis et repleamini ab ubere consolationis eius ut mulgeatis et deliciis affluatis ab omnimoda gloria eius quia haec dicit Dominus ecce ego declinabo super eam quasi fluvium pacis et quasi torrentem inundantem gloriam gentium quam sugetis ad ubera portabimini et super genua blandientur vobis quomodo si cui mater blandiatur ita ego consolabor vos et in Hierusalem consolabimini videbitis et gaudebit cor vestrum et ossa vestra quasi herba germinabunt et cognoscetur manus Domini servis eius et indignabitur inimicis suis quia ecce Dominus in ignreddere in indignatione furorem suum et increpationem suam in flamma ignis. Quia in igne Dominus dijudicat, et in gladio suo ad omnem carnem, et multiplicabuntur
Abbreviated transcription (Latin):
que reddidit nob̃̾ dñs: & suꝑ multitudinẽ
bonoꝵ domus isrł̃ que largitus est eis. secun¬
dum indulgentiã suam: & scd̃m multitudi¬
nem miscłiarum suarum. Et dixi. uerunta¬
men popls m̃s est. filii non negantes: & factꝰ
est eis saluator. In omni tͥbulatione eorum
non est tribulatus: & angłs faciei eiꝰ salua¬
uit eos. In dilectione sua & in indulgentia
sua ipse redemit eos: & portauit eos & leua¬
uit eos cunctis dieb setuli. Ipsi autem ad¬
iracundiam ꝓuocauerunt & afflicerunt spi¬
ritum scĩ eius. & conũsus est eis in inimicum:
& ipse debellauit eos. & recordatꝰ est dierũ scl̃i
moysi & populi sui. Ybi est qui eduxit eos
de mari cum pastorib gregis sui: Ubi est qͥ
posuit in medio eius sp̃m sc̃i sui: Qui eduxit
ad dexteram moysen brachio maiestatis sue.
qui scidit aquas ante eos: ut faceret sibi no
quasi equum in deserto ñ impingentem: qͣ¬
si animal in campo descendens. Spiritꝰ dñi
ductor eiꝰ fuit. sic adduxisti popłm tuũ: ut

Expanded text:
quae reddidit nobis Dominus, et super multitudinem bonorum domui Israel, quae largitus est eis secundum indulgentiam suam, et secundum multitudinem misericordiarum suarum. Et dixit: Verumtamen populus meus est, filii non negantes: et factus est eis salvator. In omni tribulatione eorum non est tribulatus, et angelus faciei ejus salvavit eos: In dilectione sua, et in indulgentia sua ipse redemit eos, et portavit eos, et levavit eos cunctis diebus saeculi. Ipsi autem adiracundiam provocaverunt, et afflixerunt spiritum sancti ejus: Et conversus est eis in inimicum, et ipse debellavit eos; Et recordatus est dierum saeculi Mosi, populi sui: Ubi est qui eduxit eos de mari cum pastoribus gregis sui? Ubi est qui posuit in medio ejus spiritum sancti sui? Qui eduxit ad dexteram Mosen brachio majestatis suae, qui scidit aquas ante eos, ut faceret sibi nomquasi equum in deserto non impingentem: quasi animal in campo descendens. Spiritus Domini ductor ejus fuit: sic adduxisti populum tuum, ut
Abbreviated transcription (Latin):
nistri dei nostri. Dicetur uobis fortitudinem
gentium comedetis: & in gła eorum suꝑbi¬
etis. ꝑ confusione ur̃a duplici & rubore: lau¬
dabunt partemeorum. Opter hoc in terra
sua duplicia possidebunt: leticia sempit̾na
erit eis. Quia ego dñs diligens iudicium:¬
& odio habens rapinam in holocausto. Et
dabo opꝰ eorum inueritate: & fedꝰ ꝑpetuum
feriameis. Et sciet᷑ in gentib semen eorũ:
& germen eoꝵ in medio popłorum. Omneᷤ
qui uiderint eos cognoscent eos: qr isti sunt

Expanded text:
titudinem gentium comedetis et in gloria earum superbietis pro confusione vestra duplici et rubore laudabunt partem eorum propter hoc in terra sua duplicia possidebunt laetitia sempiterna erit eis quia ego Dominus diligens iudicium odio habens rapinam in holocausto et dabo opus eorum in veritate et foedus perpetuum feriam eis et scietur in gentibus semen eorum et germen eorum in medio populorum omnes qui viderint eos cognosc
Abbreviated transcription (Latin):
abraham nesciuit nos: & isrł ignorauit nos.
Tu dñe pater nr̃. redemptor nr̃: a sclo nom̃
tuum. Quare errare nos fecisti dñe de uiis
tuis. indurasti cor nr̃m ne timeremꝰ te: Con¬
uertere ꝓpter seruos tuos tribus heredita¬
tis tue: quasi nichilum possedert̃ popłm sc̃m̃
tuum. Hostes nr̃i conculcauerunt sancti¬
ficationẽ tuam. facti sumus qͣsi in pͥncipio
cum ñ dominareris nr̃i: neq inuocaret᷑ no¬
men tuum suꝑ nos ¶tinam disrumꝑes ce¬
loᷤ ⁊ descenderes: a facie tua montes defluerent.

Expanded text:
Abraham nescivit nos et Israhel ignoravit nos tu Domine pater noster redemptor noster a saeculo nomen tuum quare errare nos fecisti Domine de viis tuis indurasti cor nostrum ne timeremus te convertere propter servos tuos tribus hereditatis tuae quasi nihilum possederunt populum sanctum tuum hostes nostri conculcaverunt sanctificationem tuam facti sumus quasi in principio cum non dominareris nostri neque invocaretur nomen tuum super nos utinam disrumperes caelos et descenderes a facie tua montes
Abbreviated transcription (Latin):
in lucem sempit̾nam. & complebuntur
dies luctus tui. Popls autẽ tuus omnes
iusti. inꝑpetuum hereditabunt t̾ram: ait¬
dñs deus. Germen plantationis mee: o¬
pus manus mee ad glorificandũ. Min¬
mus erit in mille. & paruulus in gentẽ
fortissimam: ego dñs in tempore eiꝰ subi¬

Expanded text:
in lucem sempiternam, et complebuntur dies luctus tui. Populus autem tuus omnes iusti, in perpetuum hereditabunt terram, germen plantationis mee, opus manus mee ad glorificandum. Minimus erit in mille et parvulus in gentem fortissimam. Ego Dominus, in tempore eius subi
Abbreviated transcription (Latin):
maris inpͥncipio: ut adducam filios tuos
delonge. Argentum eoꝵ & aurum eoꝵ cũ
eis. nomini dm̃ dei tui: & scõ isrł quia glo¬
rificabit te. Et edificabunt filii ꝑegrinoꝵ
muros tuos: & reges eorum ministrabunt tͥ.
In indignatione enim mea ꝑcussite. & in re¬
conciliatione mea misertꝰ sum tui: & aꝑient᷑
porte tue iugiter:. Die & nocte ñ claudentur.
ut afferatur ad te fortitudo gentium: & re¬
ges earum adducant᷑. Gens enim & regnũ
qd̾ non seruierit tͥ ꝑibit: & gentes solitudi¬
ne uastabunt᷑. Gloria libani ad te ueniet. &
abies & pinus & buxꝰ simul: ad ornandum
locum scificationis mee. & locum pedũ me¬
orum glorificabo. Et uenient ad te curui filii
eorum qͥ humiliauerunt te: & ad orabt̃ uesti¬
gia pedum tuoꝵ om̃s qui detrahebant tͥ Et¬

Expanded text:
filios tuos de longe, argentum eorum et aurum eorum cum eis in nomine Domini Dei tui: et sancti Srahel quia glorificabit te. Et edificabunt filii peregrinorum muros tuos: et reges eorum ministrabunt tibi. In indignatione enim mea percussi te: et in reconciliatione mea misertus sum tui. Et aperientur porte tue iugiter die ac nocte - et non claudentur. Ut afferatur ad te fortitudo gentium: et reges eorum adducantur. Gens enim et regnum quod non servierit tibi peribit: et gentes in solitudine vastabuntur. Gloria Libani ad te veniet et abies et buxus et pinus simul ad ornandum locum sanctificationis mee: et locum pedum meorum glorificabo. Et venient ad te curbi filii eorum qui humiliaberunt te: et adorabunt vestigia pedum tuo
Abbreviated transcription (Latin):
sipes illũd q̃m benedictio est: sic faciam
ꝓpter seruos meos ut ñ disꝑdam totum. &
educam de iacob semen & de iuda possiden¬
tes montes meos: & hereditabt̃ eam electi
mei. & serui mei habitabunt ibi. Et erunt
campestͥa in caulas gregũ. & uallis achior
incubile armentoꝵ poplõ meo: qui reqͥsi¬
obliti estis montem sc̃m meum. qͥ ponitis
fortune mensam & libatis suꝑ eam: nu¬
merabo uos in gladio. & om̃s in cede cor¬
ruetis: ꝓ eo qd̃ uocaui & non respondistis.
loquiitus sum & ñ audistis. & faciebatis

Expanded text:
sipes illud quoniam benedictio est sic faciam sipes illud quoniam benedictio est sic faciam propter servos meos ut non disperdam totum et educam de Iacob semen et de Iuda possidentem montes meos et hereditabunt eam electi mei et servi mei habitabunt ibi ecampestria in caulas gregum, et vallis Achor in cubile armentorum populo meo, qui requisiobliti estis montem sanctum meum, qui ponitis fortunae mensam et libatis super eam: numerabo uos in gladio, et omnes in caede corruetis: pro eo quod uocaui et non respondistis, locutus sum et
Abbreviated transcription (Latin):
de dñe. tacebis & affliges nos uehemen¬
ter. Quesierunt me qui ante ñ interro
gabant: inuenerunt qui ñ quesierunt
me. Dixi. Ecce ego ecce ego ad gentem qͦ
nesciebat me⁊ qͤ ñ inuocabat nom̃ meũ. Rxpan¬
di manꝰ meaᷤ tota die ad ppłm inc̾dulũ qͥ gͣdit᷑
in uia ñ bona: post cogitationes. suas.
Popłs qui ad iracundiam ꝓuocat
me: ante faciem meam semꝑ. Qui ĩmo¬
lant in ortis: & sacrificant suꝑ lateres.
Qui habitant in sepulchris: & in delu¬
bris ydolorum dormiunt. Qui comedunt
piques mͥ: qr inmundꝰ es. Isti fumus eĩt
in furore meo: ignis ardens tota die. Et¬
ce scriptum ẽ coram me. non tacebo sed red¬
dam & retribuam in sinu eorum iniqͥta¬
des ur̃as: & iniquitates patrum ur̃orum
simul dicit dñs. Qͥ sacrificauerunt super
montes. & suꝑ colles exꝓbrauerunt mͥ:
& remetiar opus eorum pͥmum in sinũ
eorum. ec dicit dñs. Qmodo si inue¬
niatur granum in botro. & dicat᷑ ne dis¬

Expanded text:
te, Domine, tacebis, et affliges nos vehemente, Domine, tacebis, et affliges nos vehemenLXV. Quaesierunt megabant, invenerunt qui non quaesierunt me: dixi: Ecce ego, ecce ego ad gentem, quae nesciebat me, et quae non invocabat nomen meum. Expandi manus meas tota die ad populum incredulum, qui graditur in via non bona post cogitationes suas. Populus qui ad iracundiam provocat me ante faciem meam semper: qui immolant in hortis, et sacrificant super lateres: Qui habitant in sepulcris, et in delubris idolpinques mihi quia inmundus es isti fumus erunt in furore meo ignis ardens tota die ecce scriptum est coram me non tacebo sed reddam et retribuam in sinu eorum iniquitates vestras et iniquitates patrum vestrorum simul dicit Dominus qui sacrificaverunt super montes et super colles exprobraverunt mihi et remetiar opus eorum primum in sinu eorum haec dicit Dominus quomodo si inveniatur granum in botro et dicatur ne dis
Abbreviated transcription (Latin):
micis tius: a facie tua gentes turbarent᷑. Cũ
feceris mirabilia: ñ sustinebimꝰ. Descendisti.
a facie tua montes defluxerunt: a scł̃o ñ au¬
dierunt. neq aurib ꝑceꝑunt. Oculus ñ uidit
d̃s absq te: que preparasti expectantibus te.
Occurristi letanti & facienti iusticiã: inuiis
tius recordabunt᷑ tui. Ecce tu iratus es. & pec¬
cauimꝰ. In ip̃is fuimus semꝑ: & saluabim᷑.
Et facti sumꝰ ut inmundꝰ omnes nos quasi
pannus menstruate uniũ se iusticie nr̃e:
&e cecidimus qͣsi folium uniu̾si. & iniqͥtates
nr̃e quasi uentus abstulerunt nos. Non est
qui inuocet nom̃ tuum: qui consurgat &
teneat te. Abscondisti faciẽ tuam a nob̃.
& allisisti nos in manu iniquitatis nr̃e.¬
omnes nos. Ne irascaris dñe satis: &
ne ultra memineris iniqͥtatis nr̃e. Ecce
respice. popłs tuus omnes nos: ciuitas sc̃ã
patres nr̃i facta est in exustione ignis:
&e omnia desiderabilia nr̃a uersa sunt
in ruinas. Nunqͥd suꝑ his continebis

Expanded text:
ie tua gentes turbarentur. Cum feceris mirabilia, non sustinebimus: descendisti, et a facie tua montes defluxerunt. A saeculo non audierunt, neque auribus perceperunt: oculus non vidit. Deus absque te, quae praeparasti expectantibus te. Occurristi laetanti, et facienti justitiam: in viis tuis recordabuntur tui: ecce tu iratus es, et nos peccavimus: in ipsis fuimus semper, et salvabimur. Et facti sumus ut immundi omnes nos, et quasi pannus menstruatae universae terrae: et cecidimus quasi folium universi, et iniquitates nostrae quasi ventus abstulerunt nos. Non est qui invocet nomen tuum: qui consurgat, et te neat te: abscondisti faciem tuam a nobis, et allisisti nos in manu iniquitatis nomnes nos. Ne irascaris, Domine, satis, et ne ultra memineris iniquitatis nostrae. Ecce respice, populus tuus omnes nos. Civitas sancti patres nostri, facta est in exustionem ignis, et omnia desiderabilia nostra versa sunt in ruinas. Numquid super his continebis
Abbreviated transcription (Latin):
nomini tuo altissime. Noannun¬
ciandum mane misccd̃iam tuam: & fidẽ
tuam ꝑnoctes. In decacordo & in psalte¬
sti me domine in oꝑe tuo: in facturis ma¬
nuum tuarum laudabo. Quam mag¬
nificata sunt oꝑa tua domine: satis ꝓ¬
funde facte sunt cogitationes tue. Uir
insipiens non cognoscet: & stultus non
intelliget istũd. Qum germinauerint impii
quasi fenum: & floruerint omnes operantes
iniquitatem ut conterant᷑ usq in sempiter¬
num. Tu autem excelsus: in scł̃m domine.
nocerotis cornu meum: & senecta mea in
loco uberi. Et respiciet oculus meus insidi¬
antes m: dehis qͥ consurgunt ad ũsum me
malignantib audiet auris mea. Iustus.
ut palma florebit: ut cedꝰ in libano multi¬
plicabiturꝰ. ¶eransplantati in domo dm̃:
matriis dei nr̃i germinabunt. dhuc fruc¬
tificabunt in senectute: pignes & fron¬
dentes erunt. nnunciantes qi restus dñs:
fortitudo mea & ñ est iniquitas in eo.

Expanded text:
mini tuo, Altissime. Ad annuntiandum mane misericordiam tuam, et fidem tuam in nocte. In decachordo et in psaltesti me, Domine, in opere tuo: in facturis manuum tuarum laudabo. Quam magnificata sunt opera tua, Domine! satis profundae factae sunt cogitationes tuae. Vir insipiens non cognoscet, et stultus non intelliget istud. Germinaverunt impii quasi fenum, et floruerunt omnes qui operantur iniquitatem, ut conterantur usque in sempiternum. Tu autem excelsus: in aeternum h. nocerotis cornu meum, et senectus mea in oleo ubere. Et respiciet oculus meus insidiantes mihi, de his qui consurgunt adversum me malignantibus audiet auris mea. Justus ut palma florebit, ut cedrus Libano multiplicabitur. Transplantati in domo Domini: in atriis Dei nostri germinabunt. Adhuc fructificabunt in senectute: pingues et frondentes erunt: Annuntiantes quia rectus Dominus: fortitudo mea, et non est iniquitas in eo.
Abbreviated transcription (Latin):
ut interficeret. Et dilexit maledictio
tus est maledictionem qͣsi uestim̃to suo:
& ingreditur qͣsi aqua in uiscera eus. &
quasi oleum in ossa eiꝰ. Sit ei quasi uesti
qͦ semꝑ ciigitur. Nec est retributio eoꝵ
ds dñe fac mecum ꝓpter nomen tuum:
q̃m bona est misericordia tua libera me̾.
umbra cum inclinatur abductꝰ sum: ex¬
cussus quasi locusta. ¶enua mea ua
lenta estabsq oleo. Et ego factus sum
opprobrium eis: uidentes me mouerunt
caput suum. diuua me domine ds
meus: salua me scd̾m misericordiam tuam.
cisti eam Galedicent illi & tu benedices:
us letabitur. Induantur aduersarii mei
confusione: & oꝑiantur qͣsi pallio confusi¬
one sua. Confitebor dño uehementer in

Expanded text:
ut interficeret. Et dilexit maledictionut interficeret. Et dilexit maledictiontus est maledictione quasi vestimento suo, et ingredietur quasi aqua in viscera ejus: et quasi oleum in ossa ejus. Sit ei quasi palliuquo semper accingitur. Haec est retributio eoruDomine Deus, fac mecum propter nomen tuum: quoniam bona est misericordia tua, libera me. Quasi umbra cum inclinatur, abductus sum, excussus quasi locusta; Genua mea vac h. macilenta est absque oleo. Et ego factus sum opprobrium eis: videntes me moverunt caput suum. Adjuva me, Domine Deus meus: salva me secundum misericordiam tuam. cisti eam. Maledicent illi, et tu benedices: us laetabitur. Induantur adversarii mei confusione, et operiantur quasi pallio confusione sua. Confitebor Domino vehementer in
Abbreviated transcription (Latin):
ne tacueris: quia os impii & os do¬
losi contra me aꝑtum est. loquuti sunt
de me lingua mendacii. Et uerbis odii
circumdederunt me: & expugnaũunt
me frustra. Pro eo qd eos diligebam ad¬
uersabantur mͥ: ego autẽ orabam Et
posuerunt contͣ me malum pro bono:
& odium ꝑ dilectione mea P onstitue
suꝑ eunimpium: & sathan stet adextͥs
ei Cum fuerit iudicatꝰ exeat condemꝑ¬
natus: & oratio eiꝰ sit in peccatum. ¶ i¬
ant dies eiꝰ pauciꝰ episcopatum eiꝰ accipi¬
at alter. Suit filii euis pupilli: & uxor
eius uidua. Anstabiles uagentur libe¬
ri eius & mendicent: & qͤrantur in pari¬
etinis suis Scrutet᷑ exactor uniuersa qͤ
habet: & diripiant alieni laborem eius.
on sit qui eius misereatur: nec qui cle¬
mens sit in pupillis eiꝰ Piat nouissimũ
euis interitus: in generatione altera de¬
leatur nomen eoꝵ. Commemoret᷑ mi
matͥs eius non deleatur. Sint contra
dũm semꝑ: & intereat de t̾ra memoria
inopem & pauꝑem & compunctũ corde

Expanded text:
ne taceas: quia os impii et os dolosi contra me apertum est. Locuti sunt de me lingua mendacii: et verbis odii circumdederunt me, et expugnaverunt me frustra. Pro eo quod eos diligebam, adversabantur mihi: ego autem orabam. Et posuerunt contra me malum pro bono, et odium pro dilectione mea. Constitue super eum impium. et Satan stet a dextris ejus. Cum fuerit judicatus, exeat condemnatus: et oratio ejus sit in peccatum. Fiant dies ejus pauci: episcopatum ejus accipiat alter. Sint filii ejus pupilli, et uxor ejus vidua. Instabiles vagentur liberi ejus, et mendicent: et quaerant in parietinis suis. Scrutetur exactor universa quae habet, et diripiant alieni laborem ejus. Non sit qui ejus misereatur: nec qui clemens sit in pupillos ejus. Fiat novissimum ejus interitus: in generatione altera deleatur nomen ejus. Redeat imatris ejus non deleatur. Sint contra Dominum semper: et intereat de terra memoria inopem, et pauperem: et compunctum corde,
Abbreviated transcription (Latin):
Eus stetit in cetu dei: in mẽdio deos
diiudicat. Usqueqͦ iudicatis iniqͥ¬
tatem: & facies impioꝵ suscipitis. Iudi¬
cate pauꝑi & pupillo: egeno & inopi iͦte
facite. Daluate inopem & pauꝑem de ma¬
nu impioꝵ liberate: non cognoscunt nec
intelligunt. in tenebris ambulant. mo¬
uebunt᷑ omnia fundam̃ta terre. E go
dixi dii estis uos: & filii excelsi omnes:
Ergo quasi adam moriemini: & quasi
unus de pͥncipib cadetis Surge deus
iudica t̾ram: q̃m tu herẽditabis in omnes
gentes.
Canticum psalmi asaph.

Expanded text:
eus stetit in coetu Dei: in medio deos judicat. Usquequo judicatis iniquitatem, et facies impiorum suscipitis. SEMPER. Judicate pauperi et pupillo, egeno et inopi juste facite. Salvate inopem et pauperem: de manu impiorum liberate. Non cognoscunt, nec intelligunt, in tenebris ambulant: movebuntur omnia fundamenta terrae. Ego dixi, dii estis vos, et filii excelsi omnes vos. Ergo quasi Adam moriemini, et quasi unus de principibus cadetis. Surge, Deus, judica terram: quoniam tu haereditabis in omnes gentes. CANTICUM PSALMI ASAPH.
Abbreviated transcription (Latin):
torio tuo: quis habitabit in monte sancto
tuo Qu in greditur sine macula & oꝑat᷑
iusticiam: & loquitur ueritatem in corde
suo. Qui non est facilis in lingua sua. neq
fecit sodali suo malum: & opprobrium ñ
sustinuit suꝑ proximum suum. Mespici¬
tur oculus eius imꝓbus: timentes autẽ
dñm glorificat. iurat ut se affligat &
ñ mutat. Pecuniam suam ñ dedit ad u¬
suram: & munera aduersus innoxium
ñ accepit Qu facit hec: ñ mouebitur in
eternum.

Expanded text:
it in monte sancto tuo? Qui ingreditur sine macula, et operatur justitiam, loquiturque veritatem in corde suo: qui non est facilis in lingua sua, neque fecit amico suo malum, et opprobrium non sustinuit super vicino suo. Despicitur oculis ejus improbus, timentes autem Dominum glorificat. Jurat ut se affligat, et non mutat. Pecuniam suam non dedit ad usuram, et munera adversus innoxium non accepit. Qui facit haec, non movebitur in aeternum.
Abbreviated transcription (Latin):
q subuersus est qͥ eiusmodi est &e delinquite
cum sit ꝓpͥo iudicio condempnatꝰ. Cum mise¬
m ad te archeman aut tychicum: festina ad
me uenire nichopolim. Ibi enim statui hie¬
maue: enam legis ꝑitum ⁊ apollo solicite
premitte: ut nichil illis desit. Discant au¬
tem & nr̃is bonis oꝑib p̃esse ad usus neces

Expanded text:
subversus est qui eiusmodi est et delinquit proprio iudicio condemnatus cum misero ad te Arteman aut Tychicum festina ad me venire Nicopolim ibi enim statui hiemare Zenan legis peritum et Apollo sollicite praemitte ut nihil illis desit discant autem et nostri bonis operibus praeesse ad usus neces
Abbreviated transcription (Latin):
deus ante tempora sclaria. Manifestauit
autem temporib suis ũbum suum in pre¬
dicatione que credita est mͥ scłm p̃ceptum
saluatoris nr̃i dei. tyto dilecto filio secundũ
cõmunem fidem: gr̃a & pax a deo patre &e
xp̃o iħu saluatore nĩo. uius reigr̃a reli¬
qui te crete ut ea que desunt corrigas ⁊ con
stituas ꝑ ciuitates presbiteros: sicut & ego
tͥ disposui. Si quis sine cͥmine est. unius
uxoris uir: si filios habens fideles. non in
accusatione luxurie. aut ñ subditos. Oportet
enim ep̃m sine crimine ẽẽ. sicut dei dispensa

Expanded text:
Deus ante tempora saecularia manifestavit autem temporibus suis verbum suum in praedicatione quae credita est mihi secundum praeceptum salvatoris nostri Dei Tito dilecto filio secundum communem fidem gratia et pax a Deo Patre et Christo Iesu salvatore nostro huius rei gratia reliqui te Cretae ut ea quae desunt cstituas per civitates presbiteros, sicut ego tibi disposui. Si quis sine crimine est, unius uxoris vir, filios habens, non in accusatione luxuriae, aut non subditos. Oportet e
Abbreviated transcription (Latin):
ornib placentes. ñ contradicertes. ñ fraudan¬
tes sed momnib fidem bonam ostendentes:
ut doarinam saluatoris dei nr̃i ornend mom¬
mb. ¶Ipparuit enim gr̃a dei saluatorĩ nr̃i¬
omnib homuub erudiens nos: ut abnegan¬
tes impietatem & scl̃aria desid̾ia sobrie ⁊ iuste

Expanded text:
omnibus placentes, non contradicentes, non fraudanomnibus placentes, non contradicentes, non fraudantes, sed in omnibus fidem. bonam ostendentes, ut doctrinam saluatoris nostri dei ornent in omnibus. apparuit enim gratia dei saluatoris omnibus hominibus, erudiens nos, ut abnegantes inpietatem et saecularia desideria
Abbreviated transcription (Latin):
causam increpa illos dure ut sanisint in fi¬
de.ñ intendentes iudaicis fabulis: & manda¬
tis hominũ auersantium se a ueritate.
Quma munda mundis. coinqͥnatis autem
& infidelib nichil mundum: sed inquinate
sunt & mens eoꝵ & conscientia. Confitentur
se nosse dm̃. factis autem negant: cum sint
abhominati & incredibiles. & ad omne opuᷤˢ
bonum repbi. Tu autẽ loquere que decet:
sanai doctrinam. Senes ut sobrii sint. pu
dici. prudentes. sami in fide. in dilectione. in
natrices. ñ uino multo seruientes. bene do¬
centes: ut prudentiam doceant. Adolescen¬
gant. prudentes. castas. sobrias. domꝰ curã
habentes. benignas. subditas uiris suis. ut
ñ blasphemetur uerbum d̾i. Iuuenes sumi¬
liter hortare: ut sobrii sint in omnib. Te iꝑ¬
sum prebe exemplum bonoꝵ oꝑum. in doc¬
trina. i integͥtate. in grauitate. uerbum sa¬
num. irreprehensibile. ut is qui ex aduerso
est uereatur. nichil habens malum dicere
de nob̾. Seruos dñis sius subditos eẽ. in

Expanded text:
causam increpa illos. dure, ut sani sint in fide, non adtendentes Iudaicis fabulis et mandatis hominum auersantium se a ueritate. omnia munda mundis: coinquinatis autem et infidelibus nihil mundum : sed inquinatae sunt eorum et mens et conscientia. confitentur de nosse deum, factis autem negant, cum sint abominati et incredibiles, . et ad omne opus bonum reprobi. Tu autem loquere quae decet sanam ddici, prudentes, sani in fide, in dilectione, in natrices, non vino multo servientes, bene docentes, ut prudentiam doceant adolescengant, prudentes, castas, domus curam habentes, benignas, subditas uiris suis, ut non blasphemetur uerbum dei. iuuenes similiter hortare, ut sobrii sint. in . omnibus te ipsum praebe exemplum bonorum operum, in doctrina integritate, grauitate: uerbum sanum inreprehensibile : ut is qui ex aduerso est uereatur nihil habens malum dicere de nobis. seruos dominis suis subditos esse, in
Abbreviated transcription (Latin):
ecerne. I idelis sermo est. & de his uolo te
confirmare: ut curent bonis oꝑib p̃esse qͥ
credunt deo. Hec sunt bona & utilia hõib.
Stultas autem questiones & genealogias &e
contentiones & pugnas legis deuita: sunt
enimintiles & uane. Hereticum hominẽ

Expanded text:
ersus: Fidelis sermo est, et de his uolo te confirmare, ut curent bonis operibus praeesse qui credunt deo. haec sunt bona et utilia hominibus. stultas autem quaestiones et genealogias et contentiones et pugnas legis deuita: sunt enim inutiles et uanae. haereticum
Abbreviated transcription (Latin):
sit mͥ Et dimisi eum in prauitatib cor¬
dis sui: ambulauerunt in consiliis suis.
tinam popls meus audisset me: isrl̃
in uiis meis ambulasset. uasi nichi¬
lum inimicos eiꝰ humiliassem: & super
hostes eorum uertissem manum meam.
ui oderunt dñm negabunt eũ: & erit

Expanded text:
sit mihi. Et dimisi eum in pravitate cordis sui: ambulabunt in consiliis suis. Utinam populus meus audisset me: Israel in viis meis ambulasset. Quasi nihilum inimicos ejus humiliassem, et super hostes eorum vertissem manum meam. Qui oderunt Dominum, negabunt eum: et erit
Abbreviated transcription (Latin):
nium in ioseph posuit eum: cum egrẽde¬
retur terram egypti. labium qd̵ nesciebã
audiui. Amouit ab honere humerum
euis: manus eiꝰ a cophino recesser̃t. In
ui te in abscondito tonitrui. ꝓbaui de suꝑ
traneum. Ego sum dñs deus tuus qui¬

Expanded text:
 Joseph posuit, cum egrederetur de terra Aegypti: labium quod nesciebam, audivi. Amovi ab onere humerum ejus: manus ejus a cophino recesserunt. Invi te in abscondito tonitrui: probavi te sutraneum . Ego sum Dominus Deus tuus
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃as sicut ignis. Chesaurratiꝰ uob irã in nouissi¬
mis dieb. Ecce merces oꝑarioꝵ qui messuerunt
regiones ur̃as. ⁊ qͥ fraudati st̃ a uobis clamant: &
clamor eorum in aures dñi sabaoth intͦiit. Epu¬
lati estis suꝑ t̾ram: & in luxuriis enutͥstis corda
ur̃a in die occisionis. Adduxistis. occidistis iustũ:

Expanded text:
iram in novissimis diebus. Ecce merces operariorum qui messuerunt regiones vestras, qui fraudati sunt a vobis clamant; et clamor ipsorum in aures Domini sabaoth introiit. Epulati estis super terram, et in luxuriis enutristis corda vestra. In die occisionis adduxistis, occidistis ju
Abbreviated transcription (Latin):
ad similitudinem dĩ facti sunt. Ex ip̃o ore ꝓce¬
dit benedictio & maledictio. Non oportet fr̃s
mer: hec ita fieri. Numqͥd fons de eodem fora¬
mine emanat dulcem & amarã aqͣmͤ Nũ¬
qͥd potest fr̃es mei ficus uuas facere. aut uitis
ficus: Sic neq salsa dulcem potest facere a¬
quam. Qui sapiens & disciplinatus inter uos:
ostendat ex bona conũsatione oꝑam suam in
mansuetudine sapientie. ¶uod si ⁊ elũ ama

Expanded text:
militudinem Dei facti sunt. Ex ipso ore procedit benedictio, et maledictio. Non oportet, fratres mei, haec ita fieri. Numquid fons de eodem foramine emanat dulcem, et amaram aquam? Numquid potest, fratres mei, ficus uvas facere, aut vitis ficus? Sic neque salsa dulcem potest facere aquam. Quis sapiens, et disciplinatus inter vos? Ostendat ex bona conversatione operationem suam in mansuetudine sapie