comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gationẽ et eccliam fidelium
secũ: et ait. Faciã mͥ nomen
et głificabor in regno: et debel¬
laboiuidã et eos qui cũ ipõ
sunt qͥ sꝑnunt uerbũ regis.
Et p̃parauer̃t se et ascendãt
cũ eo castra impioꝵ fortes
auxiliarii ut fac̾ent iu̾̃dictã
in filiis isis: et appropinqua¬
uer̃t usq bethoron. et exiuit
iudas obiiã illis cũ paucis:
ut udeĩt autẽ ex̾citũ uenien¬
tem sibi obuiã dixerũt iude.
Quoꝰ pot̾imꝰ pauci pugna¬
re ad młtitudinem tantã
tam fortẽ.: Et nos fatigati su

Expanded text:
gationem et ecclesiam fidelium secum et ait faciam mihi nomen et glorificabor in regno et debellabo Iudam et eos qui cum ipso sunt qui spernebant verbum regis et praeparavit se et ascenderunt cum eo castra impiorum fortes auxiliarii ut facerent vindictam in filios Israhel et adpropinquaverunt usque Bethoron et exivit Iudas obviam illi cum paucis ut viderunt autem exercitum venientem sibi obviam dixerunt Iudae quomodo poterimus pauci pugnare ad multitudinem tantam tam fortem et nos fatigat
Abbreviated transcription (Latin):
Esurrexit indas
qui uocabatur machabeꝰ
filius ciꝰ pro eo. ⁊ adiuuabãt
eũ om̃s frẽs eius. et uniu̾si
qui se ꝯiunxerant prĩ eius:
et pliabantur p̃liuĩ isrł cũ
leticia. et dilacauit głam ppło
suo. Et induit se lorica sĩc gr¬
gas. et succuixit se arma sua¬
bellica in p̃liis: et ꝓtegebat
castra gladio suo. Similis fc̃o
est leoni in oꝑibz suis. ⁊ sicut
catulꝰ leoius rugiens ĩ uenatõe:
et ꝑsecutꝰ est iniquos pscrutãs
os. ⁊ qui conturbabant ppłm
suũ succendit flãmis. Et re¬
pulsi sunt i̾mmici p̃timore eiꝰ.¬

Expanded text:
sur. rexit Iudas qui uocabatur Machabaeus filius eius pro eo. et adiuuabant eum omnes fratres eius et uniuersi qui se coniunxerant patri eius; et proeliabatur proelium Israel cum laetitia. et dilatauit gloriam populo suo et induit se loricam sicut gigans et succinxit se arma bellica sua in proeliis et protegebat castra gladio suo similis factus est leoni in operibus suis et sicut catulus leonis rugiens in venatione et persecutus est iniquos perscrutans eos et qui conturbabant populum suum succendit flammis et repulsi sunt inimici prae timore ei
Abbreviated transcription (Latin):
Deniqs nocte media õs̃ picta
tudine uigilaret. Igr̃ ubi tu¬
ronici eos conspiciũt obdorĩsse:
scipiunt: positũq in naui cũ
oĩ ppło ꝑ uigennã fluuiũ de¬
scendunt. Ing̾ssi q ligeris al¬
ueũ: adurbẽ turonicã cũ ma¬
gnis laudib psassentiũ munꝰ
digunt copiosũ. De qͦꝵ uocib
pictaui exꝑgeftĩ nichil de the¬
sauro quẽ custodiebant hñtes:
cũ magna ꝯfusione ad ꝓp̾a st̃

Expanded text:
Denique nocte media omnis Pictatudine vigilaret. Igitur ubi Turonici eos conspiciunt obdormisse, scipiunt, positumque in navi cum omni populo per Vingennam fluvium descendunt, ingressique Legeris alveum, ad urbem Toronicam cum magnis laudibus psallentioque dirigunt copioso. De quorum vocibus Pectavi expergefacti, nihil de thesauro quem costodiebant habentes, cum magna confusione ad propria sunt
Abbreviated transcription (Latin):
sequitꝰ. Et ecte apparuit uiͣ¬
illiᷤ moyles et helias cũ
eoloqñtes. Quales apparuerĩt
et qͥd locuti st̾ cũ eo. lucas ma¬
nfestiꝰ scribit dicens: erãt aũ
moyses et helyas uisi in maie¬
state. ⁊ dicebant extessũ eius
quẽ cõpleturꝰ erat in ihrłm.
Moyses gͦ et helyas qui locuti
st cũ dño in monte ⁊ pasionẽ
eius ac resurrectoẽm dicebant
oracula legis ac ꝓphetie desi-¬
gnant: q̃ in dño cõpleta ⁊ ñt
doctis quibzq patent et electis
oĩb in futuro manifestiꝰ pate¬
bunt. Qui bñ uisi in maiesta¬

Expanded text:
Sequitur: Et ecce apparuit illis Moyses et Elias cum eo loquentes. Quales apparuerint, et quid locuti sunt cum eo, Lucas manifestius scribit, dicens: Erant autem Moyses et Elias visi in majestate, et dicebant excessum ejus, quem completurus erat in Jerusalem . Moyses ergo et Elias qui locuti sunt cum Domino in monte, et passionem ejus ac resurrectionem dicebant, oracula legis et prophetiae designant, quae in Domino completa et nunc doctis quibusque patent, et electis omnibus in futuro manifestius patebunt. Qui bene visi in majesta
Abbreviated transcription (Latin):
partib haut procula maris
occeani litore: ex xpĩanis at¬
q inclitis parentib editꝰ pu¬
er ẽ. Pr̃ eius serenꝰ noĩe: geĩ¬
trix uͦ amantia uocabatur.
Scũ iam adolescentiã tnͣs¬
iens in xp̃ĩ flagraret amore¬
prĩam ꝑentesq relinq̃ns. ogi¬
am insulã que a littore occe¬
ani maris qͣdraginta distat
nulib felici nauigans cur¬
su tandẽ portũ monasterii
petiit: ibiq a frĩb spiritalibꝰ
cũ magno receptꝰ ẽ gaudio.
Et qr sacras ab infantia didi
insulã deambłaret: fit ei re¬
pente obuiã mire magͥtudĩs

Expanded text:
partibus aut procul a maris Oceani litore ex christianis atque inclitis parentibus aeditus puer est. Pater eius Serenus nomine, genetrix vero Amantia vocabatur. Sed cum iam adulescentiam transiens, in patriam parentesque relinquens, Ogiam insulam, quae a litore Oceani maris quadraginta distat milibus, felici navigans cursu, tandem portum monasterii petiit, ibique a fratribus spiritalibus cum magno receptus est gaudio. Et quia sacras ab infantia didicinsulam deambularet, fit ei repente obviam mirae magnitudinis
Abbreviated transcription (Latin):
ecre aĩa mea ñ est polluta. ⁊
morticiniũ et laceratũ a be¬
stiis ñ comedi ab infantia
mea usq nc: et ñ est ĩgressa
in os meũ oĩs caro ĩmunda.
Et dixit ad me. Ette dedi tibi
fimũ boũ pro stercorib hũa¬
nis: et facies panẽ tuũ in co.
Et dixit ad me. ili hoĩs. ecce
ego concerã baculũ panis in
ihrlm̃: et comedent panẽ in
pondere ⁊ in solitudĩe. ⁊ aqͣm
mensura et in angustia bi¬
bent: ⁊ deficientib pane et
aqua corruat unusquisq
ad frem̃ suũ. t contabescant
in iniquitatib sius. Ennͣg̾̃ st¬

Expanded text:
 est polluta; et morticinum, et laceratum a bestiis non comedi ab infantia mea usque nunc, et non est ingressa in os meum omnis caro immunda. Et dixit ad me: Ecce dedi tibi fimum bonum pro stercoribus humanis: et facies panem tuum in eo. Et dixit ad me: Fili hominis: Ecce ego conteram baculum panis in Jerusalem: Et comedent ppondere, et in sollicitudine, et aquam in mensura, et in angustia bibent, ut deficientibus pane et aqua corruat unusquisque ad fratrem suum, et contabescant in iniquitatibus suis. » Omnis s
Abbreviated transcription (Latin):
quolibet morbo fuerĩt gra¬
uata restituũt. ¶nde
nunc nẽ chorus in hono¬
re ipsiꝰ hỹnũ carut hunc
libenter ut piis eius meri¬
tis iuuenur om̃e ꝑ euũ.
sit salus illi decus at¬
q uirtꝰ qui supra celi re¬
sidens cacumen totiꝰ mũ¬
di machinã gubernat
trinus ⁊unus Amen

Expanded text:
olibet morbo fuerint gravata, Restituuntur. Unde nunc noster Chorus in honorem Ipsius, hymnum canit hunc libenter; Ut piis ejus meritis juvemur Omne per aevum. Sit salus illi, decus, atque virtus, Qui supra coeli residens cacumen Totius mundi machinam gubernat Trinus, et unus. Amen
Abbreviated transcription (Latin):
eosq a fluctib huiꝰ scli ad
future uite tnͣquillitatẽ qͣli
ad soliditatẽ litoris uidendo
hoc ẽ misericordit᷑ iusitando
ꝓuehit. Piscatores autẽ de¬
scenderant et lauabãt retia.
p̾iscatores st̃ eccłe doctores:
qui nos rete fidei ꝯp̃hensos
et de profundo ad lum̃ ela¬
tos quasi pisces lictori. sic
terre uiuentiũ aduehunt.
Quasi eĩ quedã retia piscã¬
tiũ sunt complexe p̃dican¬
tium dictiones: q̃ eos quos
ceperint in fide ñ amittũt.
Unde et retia qͣsi retinẽtia
sunt uocata. Sed hec retia
modo laxantur in capturã¬
modo lota plicantur: qr non
omne tp̃e est habile doctͥne.
sed exercenda lingua doctori
ñc suimet cura gerẽdi. lcõ ixͣ¬
scendens aucẽ ihesus in
unã nauĩ que erat sỹ¬
monis rogauit eũ a terra
reducẽ pusillũ: et sedens do¬
cebat de nauicula turbas.
Nauis symonis ẽ ecclesia
primitiua: de qͣ paulus ait.
Qui eĩ oꝑatus est petro in
apłatũ circũcisionis: oꝑatus
est et mͥ int̾ gentes. Q̾ bene

Expanded text:
ad futurae vitae tranquillitatem, quasi ad soliditatem littoris videndo, hoc est, misericorditer visitando provehit. Piscatores autem descenderant, et lavabant retia. Piscatores sunt ecclesiae doctores, qui nos rete fidei comprehensos, et de profundo ad lumen elatos, quasi pisces littori, sic terrae viventium advehunt. Quasi enim quaedam retia piscantium sunt complexae praedicantium dictiones, quae eos quos ceperint, in fide non amittant. Unde et retia, quasi retinentia sunt vocata, sed haec retia modo laxantur in capturamodo lota plicantur, quia non omne tempus est habile doctrinae, sed nunc exerenda lingua doctoris, nunc suimet cura gerenda. Ascendens autem in unam navem, quae erat Simonis, rogavit eum a terra reducere pusillum, et sedens docebat de navicula turbas. Navis Simonis est Ecclesia primitiva, de qua Paulus ait: Qui enim operatus est Petro in apostolatu circumcisionis, operatus est et mihi inter gentes . Bene
Abbreviated transcription (Latin):
et laxate retia ur̃a in cap¬
turã. Qd̃ p̾mo rogauit sy¬
pusillũ: significat uł tẽꝑa¬
te utendũ uerbo ad turbas.
ñ intelligant. uł prius in
proximis regionib gentib
p̾dicandũ. ut qd̃ dicit itẽ¬
petro. duc in altũ et laxate
retia urã in capturã. ad re¬

Expanded text:
apturam. Quod primo rogavit Sipusillum, significat vel temperate utendum verbo ad turbas, non intelligant, vel prius in proximis regionibus gentibus praedicandum, ut quod dicitur itePetro, duc in altum, et laxate retia vestra in captura
Abbreviated transcription (Latin):
adiuuet. Ex illoꝵ ꝑsona lo¬
quitur qͥ adhuc diuine contẽ¬
platoĩs ignari. solũ qd̾ dicere
fr̃ne dilcoĩs opus deo placitũ
ducunt: ideoq cunctos qui x
deuoti eẽ uelint. huic man¬
cipandos autumant. Et bñ
martha stetisse. maria autẽ¬
secꝰ pedes dñi sedisse dicitur:
qr uita actiua laboriose de¬
sudat in certamine: contẽ¬
platina uero placatis uicioꝵ
tumultib. optata iã in xpõ
mentis quiete perfruitur. x¬

Expanded text:
e. Et illorum persona loquitur, qui, adhuc divinae contemplatione ignari, solum quod didicere fraternae dilectionis opus Deo placitum ducunt, ideoque cunctos qui Christo devoti esse velint huic mancipandos autumant. Et bene Martha stetisse, Maria secus pedes Domini sedisse describitur, quia vita activa laborioso desudat in certamine, contemplativa vero, pacatis vitiorum tumultibus, optata jam in Christo mentis quiete perfruitur.
Abbreviated transcription (Latin):
ontẽplatiua uero uitã
ẽ caritatẽ quidẽ dei et
ꝓximi m̃te retinere: sed ab
ext̾iori actõe quiescere. soli de¬
sid̾io conditoris inherere: ut
nil iã agere libeat. s calcatis
curis oĩb aduidendã faciẽ sui
creatoris aĩmꝰ mardescat. ita
ut iã nou̾it carnis corrupti¬
bilis pondꝰ cũ merore portare:
totisq desideriis appetere. illi
hymnudicis angeloꝵ choris in¬
teresse. ad muisceri celestibus
ciuibz: de et̾na in ꝯspectu dei
incorruptõẽ gaudere. Que et̾
sedens secꝰ pedes dni audiebat
uerbũ illiꝰ: martha aũ sata¬
gebat circa freqñs mĩsteriũ.
Hutriq uite congruere neõ
qui dubitet. Et contẽplatiue
quidẽ uniformis ꝑfectio est
exutã mentẽ a cunctis hẽre
t̾renis: eã q qͣntũ hũana ĩbe¬
cillitas sinit unire cũ xpõ. R

Expanded text:
ontemplativa vero vita est, charitatem quidem Dei et proximi tota mente retinere, sed ab exteriori actione quiescere, soli desiderio Conditoris inhaerere, ut nil jam agere libeat, sed, calcatis curis omnibus, ad videndam faciem sui Creatoris animus inardescat, ita ut jam noverit carnis corruptibilis pondus cum moerore portare, totisque desideriis appetere illis hymnidicis angelorum choris interesse, admisceri coelestibus civibus, de aeterna in conspectu Dei incorruptione gaudere. Quae etiam sedens secus pedes Domini, audiebat verbum illius, Martha autem satagebat circa frequens ministerium. Haec utrique vitae congruere nemo est qui dubitet. Et contemplativae quidem uniformis perfectio est, exutam mentem a cunctis habere terrenis, eamque, quantum humana imbecillitas sinit, unire cum Chr
Abbreviated transcription (Latin):
scã excercetur eccła demon¬
strant: martha qͥdẽ actua¬
lem. qua ꝓximo in caritate
sociamur: maria u̾o contẽ¬
platiuã. qua in dei amore
tem corrigere. ad hũilitatis¬

Expanded text:
a exercetur Ecclesia demonstrant. Martha quidem actualem, qua proximo in charitate sociamur; Maria vero contemplativam, qua in Dei amore te
Abbreviated transcription (Latin):
duenit ignus diuinus
non comburens sed illu¬
minans nec consumens sed
lucens: et inuenit corda disci¬
puloꝵ receptacula munda.
et tribuit eis carismatũ dona.¬

Expanded text:
dvenit ignis divinus non comburens, sed illuminans, non consumens, sed lucens; et invenit corda discipulorum receptacula munda, et tribuit eis charismatum dona
Abbreviated transcription (Latin):
audiet et alterũ diliget. ut fi̾
debet: odiet scil dyabolũ. dili¬
get aũ deũ: aut uni adhebit
et alteꝵ condẽpnet. Adherebit
scil dyabolo: cũ qi eiꝰ premia
tpãlia sectat᷑. contẽpnet aũ
deũ. Non dixit odiet: sed sicut
solent minas eiꝰ postponere
cupiditatib suis. qui de boni¬
tate eiꝰ ad ĩpunitatẽ sibi blã¬
diunt. quib per salomonẽ dẽ.
Ffili ne adicias pctm̃ sr̃ pctĩ:

Expanded text:
odiet, aut alterum diliget, ut fieri debet: odiet, scilicet, diabolum, diliget Deum. Aut uni adhaerebit, et alterum contemnet: adhaerebit, scilicet, diabolo, cum quasi ejus praemia temporalia sectatur; contemnet autem Deum, non dixit odiet, sed sicut solent minas ejus postponere cupiditatibus suis, qui de bonitate ejus ad impunitatem sibi blandiuntur. Quibus per Salomonem dicitur: Fili, ne adjicias peccatum
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad portã tholomaidis. et
cecider̃t de gentib t̾a milia
uiroꝵ. et accepit spolia eoꝵ.
et sũpsit eos qui erant in ga¬
lylea et in arbatis cũ uxõĩb
⁊ natis et oĩb q̃ erant illis
et adduxit in uideã tũ leticia
magna. Et uidas macha¬
q̃ acciderant frĩb eoꝵ in ga¬
lachide. et qr młti ex eis com¬
p̾hensi st̃ in basara et bosor
⁊ in alimis. et in casphor. ⁊

Expanded text:
s et ceciderunt de gentibus fere tria milia virorum et accepit spolia eorum et sumpsit eos qui erant in Galilea et in Arbatis cum uxoribus et natis et omnibus quae erant illis et adduxit in Iudaeam cum laetitia magna et Iudas Macchaquae acciderunt fratribus in Galaditide et quia multi ex eis conprehensi sunt in Basara et Bosor et in Alimis et in Casfor et
Abbreviated transcription (Latin):
irate sũt ualde et cogitabant
tollere genꝰ iacob qui erant
inter eos. et cepert occidere de
ppło et ꝑsequi. Et debellabat
iudas filios esau ĩ ydumeã:
et eos qͥ erant in acrabatha¬
cie qui circũsedebant israe¬
filioꝵ baan qui erant ppło ĩ
laqueũ et in scandalũ insi¬
diantes ei ĩ uia: et conclusi
sunt ab eo in turrib. Et ap¬
plicuit ad eos. et anathema¬
tisauit eos: ⁊ incendit turres
eoꝵ igni cũ oĩb qui ĩ eis erãt.¬

Expanded text:
ae sunt valde et cogitabant tollere genus Iacob qui erant inter eos et coeperunt occidere de populo et persequi et debellabat Iudas filios Esau in Idumea et eos qne, quia circumsedebant Israefiliorum Bean qui erant populo in laqueum et in scandalum insidiantes in via et conclusi sunt ab eo in turribus et adplicuit ad eos et anathematizavit eos et incendit turres eorum igni cum omnibus qui in eis erant
Abbreviated transcription (Latin):
nocte et ibant usq ad muni¬
tionẽ. Et fcm̃ est dilucło cum
eleuassent ocłos suos. ecte ppłs
młtus cuiꝰ ñ erat numerus
portantes scalas et machinas
ut app̃henderent munitionẽ:
et expugnauer̃t eos. Et uidit
iudas qr cepit bellũ: et clamor
ordinib post eos ⁊ exclamaue¬
runt tubis: et clamauer̃t in
orõne. Et cognouerunt castra
tymothei qr machabeꝰ ẽ: ⁊ re-¬
fugert a tacie eiꝰ et ꝑcusserũt

Expanded text:
nt usque ad munitionem et factum est diluculo cum adlevassent oculos suos ecce populus multus cuius non erat numerus portantes scalas et machinas ut conprehenderent munitionem et expugnarent eos et vidit Iudas quia coepit bellum et clamor ordinibus post eos et exclamaverunt tubis et clamaverunt in oratione et cognoverunt castra Timothei quia Macchabeus est et refugerunt a facie eius et percuss
Abbreviated transcription (Latin):
q̃rens fructũ in ficulnea hͣc:
et ñ inuenio. Uenit ante
legẽ. q per naturalẽ intel¬
lectũ qͥd unusqͥsq exẽplo sui
qͣlit̾ erga ꝓximũ age̾ debuis¬
set innotuit. Uenit ĩ lege: qr
p̾cipiendo docuit. Uenit post
legẽ per gram̃: qr pietatis sue
pñtiam exhibendo monst᷑uit
S tñ in tͥb annis fructũ se
ñ inuenisse conq̃ritur: quia
quoꝵdã prauoꝵ m̃tes nec in¬
spirata lex naturalis corrigᷤ
nec p̃cepta erudiunt: nec in¬
carnatoĩs eiꝰ miracła ꝯũtũt.
Quid u̾o per cultorẽ uinee: ñ
p̃positoꝵ ordo exp̃mit. Qͥ dũ
p̃sunt eccłe: nimirũ dñice
uinee curã gerunt

Expanded text:
aerens in ficulnea hac, 1583 et non invenio. Venit ante legem, quia per naturalem intellectum quid unusquisque exemplo sui qualiter erga proximum agere debuisset innotuit. Venit in lege, quia praecipiendo docuit. Venit post legem per gratiam, quia pietatis suae praesentiam exhibendo monstravit. Sed tamen in tribus annis fructum se non invenisse conqueritur, quia quorumdam pravorum mentes nec inspirata lex naturalis corrigit, nec praecepta erudiunt, nec incarnationis ejus miracula convertunt. Quid vero per cultorem vineae, nisi praepositorum ordo exprimitur? Qui dum praesunt Ecclesiae, nimirum dominicae vineae curam gerunt
Abbreviated transcription (Latin):
uia p̃mittendo sũma¬
ordinẽ singula disseramus.
Arborẽ fici hẽbat qͥdã plan-¬
tatã in uinea: et ueuit que¬
rens fructũ in illa et ñ inue¬
nit. Quid arbor fici nͥ hũanã
naturã significat. Qd młr
inclinata nisi eandẽ natu¬
ram significanddenũciat:
Que et plantata ẽ bene fic̃
ficus. et bene curata ẽ sicut
mulr: s in culpã ꝓpa sponte
lapsa neq fructũ seruat
oꝑatoĩs. neq statũ rcĩtudinis.
Ad pctm̃ quippe ex uolunta¬
te corruens. qr fructũ obedĩs
ferre noluit. statũ reĩtudĩs
amisit. Que ad silitudinẽ¬
dei condita. dũ in sua digni¬
tate ñ ꝑstitit: qd̾ plantata

Expanded text:
aemittendo summaordinem singula disseramus. 2. Arborem fici habebat quidam plantatam in vinea sua; et venit quaerens fructum in illa, et non invenit. Quid arbor fici, nisi humanam naturam designat? Quid mulier inclinata nisi eamdem naturam significando denuntiat? Quae et bene plantata est sicut ficus, et bene ta sicut mulier; sed in culpam propria sponte lapsa, neque fructum servat operationis, neque statum rectitudinis. Ad peccatum quippe ex voluntate corruens, quia fructum obedientiae ferre noluit, statum rectitudinis amisit. Quae ad Dei similitudinem condita, dum in sua dignitate non perstitit, quod pl
Abbreviated transcription (Latin):
laurentii armata pugna
syxtus affixus cruci laurentium
flentem uidens crucis sb̾ ip̃o stipite.
Desiste discessu meo fletum do¬
lenter fundere precedo frater tu
quoq post hoc sequeris triduum.
xtrema uox epĩ p̃nunciatrix
gle nichi fefellit nã dies p̃dicta

Expanded text:
Laurentii Armata pugnabXystus affixus cruci, Laurentium flentem videns Crucis sub ipso stipite: Desiste discessu meo Fletum dolenter fundere: Praecedo, frater; tu quoque Post hoc sequeris triduo. Extrema vox Episcopi Praenunciatrix gloriae Nihil fefellit: nam dies Praedicta
Abbreviated transcription (Latin):
rita demonstret: sic uitã do¬
nat eternã. ut ꝑ angustã
portã et artã uiã ad hanc
ꝑueniendũ eẽ decernat unde
ait. Contendite incrare per
angustã portã. Contentoẽ
etenĩ ñ parua opꝰ ẽ siquis
ad alta uelit ascendere: nam
cũ tanto sudore u̾tices mon¬
tiũ subeamꝰ. qͣnͣtũ necesse ẽ
conari ut conu̾sacoẽm in
celis hr̃e. et in monte scõ dei
de quo canit psalmista. me
gni peterent. confestĩ issos
ad bibendũ calicẽ suũ. hoc
est ad imitandũ sue passioĩs
agonẽ reuocat. ut memĩssẽt
qr celestiũ sũma petere ñ
nisi per abiecta et aspera
t̾restriũ deberent.

Expanded text:
rita praemonstret: sic vitam donat aeternam, ut per angustam portam, et arctam viam ad hanc perveniendum esse decernat; unde ait: Contendite intrare per angustam portam . Contentione etenim non parva opus est, si quis ad alta velit ascendere. Nam cum tanto sudore vertices montium subeamus, quantum necesse est conari ut conversationem in coelis habere et in monte sancto Domini, de quo canit Psalmista, mergni peterent, confestim illos ad bibendum calicem suum, hoc est, ad imitandum passionis suae agonem revocat, ut meminissent quia coelestium summa petere non nisi per abjecta et aspera terrestrium deberent.
Abbreviated transcription (Latin):
Nillo tpẽ. Accessit ad ihesũ
mr̃ filioꝵ zebedei cũ filiis su¬
is adorans. et petens aliquid
ns conditor ac redep̃tor
sanare desiderans. et ip̃e cũ
in forma dei eẽt forma hoĩs
accepta hũiliauit semctip̃
fc̃s̃ obediens usq ad mortẽ
et nos qͦ si culmen uere su¬
blimitatis conscende̾ uolumꝰ.
iter huĩlitatis arripere p̃mo¬

Expanded text:
illo tempore accessit ad Jesum mater filiorum Zebedaei cum filiis suis adorans, et petens aliquid us conditor ac redemptor sanare desiderans, et ipse cum in forma Dei esset, forma hominis assumpta, humiliavit semetipsum, factus obediens usque ad mortem: et nos quoque, si culmen verae sublimitatis conscendere volumus, iter humilitatis arripere praemo
Abbreviated transcription (Latin):
Si luxuriosꝰ quisq ad continẽ¬
tiã uitã mutauit: ab negauit
utiq qd̾ fuit. Si auarꝰ quisq
ambire ñ desiit. et largiri didi¬
cit ꝓpͥa. qui pͥus aliena rapie¬
bat: ꝓculdubio semetipsũ re¬
liquit Ip̃ẽ quidẽ est ꝑ naturã
s ñ ipse est per maliciã. Hinc
eĩ scriptũ est. Uerte ĩpios et ñ
culpa. Tunc ergo nosip̃os reli¬
quimꝰ. tc̃ nosmetipsos ab nega¬
mꝰ: cũ uitamꝰ qd̃ per uetusta¬
tẽ fuimꝰ. et ad hoc nitim᷑ quo

Expanded text:
xuriosus quisque ad continentiam vitam mutavit, abnegavit utique quod fuit. Si avarus quisque ambire jam desiit, et largiri didicit propria qui prius aliena rapiebat, procul dubio semetipsum reliquit. Ipse quidem est per naturam, sed non est ipse per malitiam. Hinc enim scriptum: Verte culpa. Tunc ergo nosmetipsos relinquimus, tunc nosmetipsos abnegamus, cum vitamus quod per vetustatem fuimus, et ad hoc nitimur quod
Abbreviated transcription (Latin):
teneat᷑. Quid eĩ st̾ t̾rena oĩa
nͥ quedã corꝑis indum̃ta:. Qͥ
ergo contra dyabolũ ad certa¬
men ꝓperat. uestim̃ta abiciat.
ne succũbat. Nichil in hͦmũ¬
do amando possideat: nullas
reꝵ labentiũ delcãtoẽs reqͥrat.

Expanded text:
t terrena omnia, nisi quaedam corporis indumenta? Qui ergo contra diabolum ad certamen properat, vestimenta abjiciat, ne succumbat. Nihil in hoc mundo amando possideat, nullas rerum labentium delectationes requirat,
Abbreviated transcription (Latin):
Bt̃s laurentius dix̃. Si ex to¬
to corde credis: Rñdit lucillꝰ
cũ fletu dicens. Ego cͤdo dñm
falsa respuo. Ypolitꝰ u̾o patiẽ¬
ter expectabat uerba eorũ. R¬

Expanded text:
 laurentius dixit; Si ex toto cor| de credis? Respondit lucillus cum fletu dicens; Ego credo| dolatria falsa respuo; Ipolitus pacienter expec| tabat uerba eor
Abbreviated transcription (Latin):
introduxit in palatiũ pauꝑes.
et uoce clara dixit. Ecce isti st̃
thesauri et̾ni. qui ñqm n
nuuntur: s semꝑ crescunt:
qui in singlis asꝑgunt᷑. et in

Expanded text:
introduxit in palatium, et voce magna dixit: Ecce isti sunt thesauri aeterni, qui nunquam diminuuntur, nec decrescunt; qui in singulis aspergitur, et in
Abbreviated transcription (Latin):
neqz delinquo. Sed maiora tͥ deñtur¬
senes le uoris pugne cursũ recipimꝰ¬
te autẽ quasi iuuenẽ manet głosior
de tyranno triũphus. post triduũ
me seq̃ris sacerdotẽ leuita. S. lcõ iii.¬
unc bt̃s laurentiꝰ cathe¬
bñdixit aquã. Et cũ expoliass
eũ. fudit aquã sr̃ caput eiꝰ¬

Expanded text:
ed maiora tibi debentusenes leuioris pugne cursum recipimus; te quasi iuuenem manet gloriosior de tyranno triumphus. Post triduum me sequeris, sacerdotem leuita. Interiunc beatus laurentius . catebenedixit aquam;| Et cum expoliasset eum . fudit aquam super caput ei
Abbreviated transcription (Latin):
in custodia teneret᷑. Tũc deciꝰ¬
diligent᷑: et sa crificet diis. Qd
si ñ uoluerit sacrificare: di¬
int̾fice. Tũc ualerianꝰ dedit
eũ cuidã uicario in custodia:
noĩe ypolito. Re Quo progrederis¬
sine filio pr̃ quo sacerdos stẽ sñ dya¬
cono ꝓperas. Tu nunꝙͣ sñ mĩstro
sacrificiũ offerre consueneras. x¬
Quid in me ergo displicuit pr̃ita

Expanded text:
in custodia teneretur; Tunc deciudiligenter et sacrificet diis; Quod si noluerit sacrificare . diinter| fice; Tunc ualerianus dedit eum cuidam uicario in custodiam nomine ypolitosine filio, pater? Quo sacerdos sancte sine diacono properas? Tu nunquam sine ministro sacrificium offerre consueveras. Quid in me ergo displicuit tibi,
Abbreviated transcription (Latin):
ñ sua. Horribilis ⁊ t̾ribilis ẽ¬
ex semetipsa uidicuiꝰ ⁊ onꝰ
eiꝰ egredietur. Leiuiores pardi ᷤ
equi eius. et uelotiores lupis
uespertinis: et diffundentur
equites eiꝰ. Equites nãq eiꝰ
delonge uenient: uolabunt
quasi aquila festinans ad
comedendũ. Om̃s ad predã
uenient: facies eoꝵ uentus
urens. Et congregabit quasi-
harenã captiuitatẽ: et ip̃e de

Expanded text:
n sua horribilis et terribilis eex semet ipsa iudicium et onus eius egredietur leviores pardis equi eius et velociores lupis vespertinis et diffundentur equites eius equites namque eius de longe venient volabunt quasi aquila festinans ad comedendum omnes ad praedam venient facies eorum ventus urens et congregabit quasi harenam captivitatem et ipse de
Abbreviated transcription (Latin):
ost hec u̾ba ascendit nicha¬
nor in montẽ syon: et
exier̃t de sacerdotib ppłi salu¬
tare eũ in pace. et demonstͣre
ei holocaustomata q̃ offe̾bant
pro rege. Et irridens spreuit
eos. et polluit et locutꝰ ẽ suꝑbe:
⁊ iurauit cũ ira dicens. Nisi
traditꝰ fu̾it iudas et excitus
eiꝰ in manꝰ meas: continuo
cũ regrestꝰ fu̾o in pace succen¬
dam domũ istã. Et exiit cum
ira magna. Et iudas appli¬
cuit in adarsa cũ trib milibꝰ
uiris: et orauit et dixit. Qui
missi erant a rege senacherib
dñe qr blaphemauer̃t te: exiit
angls et ꝑcussit ex eis centũ
octoginta qnq milia. Sic con¬
tere excitũ istũ in conspectu
nr̃o hodie: et sciant ceteri qi
male locutꝰ est sr̃ scã tua: et
iudica illũ scdm̃ maliciã illiꝰ
Et cõmiser̃t exercitꝰ preliũ
terciadecima die m̃sis adar. et
cont̾ta st̃ sastra nichanoris ⁊
cecidit ipẽ p̾mꝰ ĩ plio

Expanded text:
ost haec verba ascendit Nicanor in montem Sion et exierunt de sacerdotibus populi salutare eum in pace et demonstrare ei holocaustomata quae offerebantur pro rege et inridens sprevit eos et polluit et locutus est superbe et iuravit cum ira dicens nisi traditus fuerit Iudas et exercitus eius in manus meas continuo cum regressus fuero in pace succendam domum istam et exiit cum ira magna et intracuit in Adarsa cum tribus milibus viris et oravit Iudas et dixit qui missi erant a rege Sennacherib Domine qui blasphemaverunt te exiit angelus et percussit ex eis centum octoginta quinque milia sic percute exercitum istum in conspectu nostro hodie et sciant ceteri quia male locutus est super sancta tua et iudica illum secundum malitiam illius et commiserunt exercitus proelium tertiadecima die mensis adar et contrita sunt castra Nicanoris et cecidit ipse primus in pro
Abbreviated transcription (Latin):
Ibi abscondita ẽ forti¬
tudo eius: ante faciẽ eius
ibit mors. Egredietur
dyabolus ante pedes eius:
stetit et mensus est terram
Aspexit et dissoluit gẽ¬
tes. et contriti sunt mõtes
seculi. Incuruati sunt
colles mundi: ab itineri¬
b eternitatis eius. Pro
iniquitate uidi tentoria
ethyopie: turbabũtur pel¬
les terre madian. Sun¬
quid in fluminib irat

Expanded text:
fortitudo ejus: ante faciem ejus ibit mors. Et egredietur diabolus ante pedes ejus. Stetit, et mensus est terram. Aspexit, et dissolvit gentes: et contriti sunt montes saeculi. Incurvati sunt colles mundi, ab itineribus aeternitatis ejus. Pro iniquitate vidi tentoria Aethiopiae, turbabuntur pelles terrae Madian. Numquid in fluminibus irat
Abbreviated transcription (Latin):
ror tuus uel in mari m¬
dignatio tua. Qui ascẽ¬
dis suꝑ equos tuos: et qua¬
drige tue saluatio. Su¬
scitans suscitabis arcum
tuum: iuramenta tri¬
bub que loquutus es.
Eliiuos scindes terte
uiderunt te aque et dolue¬
runt mõtes: gurges aqͣ¬
rũ transiit Dedit abis¬
sus uotẽ suam. altitudo
manꝰ suas leuaint. Sbl
et luna steterũt in habi

Expanded text:
ari indignatio tua quia ascendes super equos tuos et quadrigae tuae salvatio suscitans suscitabis arcum tuum iuramenta tribubus quae locutus es semper fluvios scindes terrae viderunt te et doluerunt montes gurges aquarum transiit dedit abyssus vocem suam altitudo manus suas levavit sol et
Abbreviated transcription (Latin):
ad eũ. De castris isrł fugi. Et
dixit ad eũ dd̾. Qd̃ est uerbũ
qd̃ factũ est: Indica mͥ. Q ait
Fugit ppłs e prelio: et multi
corruentes e ppło mortui sunt
Sed et saul et ionathan filiꝰ
eius interierunt. lectie¬
Dixit q dd̾ ad adolescentẽ
qui nunciabat ei. Unde scis qr
mortuus est saul et ionathan
filius eiꝰ. Et ait adolescens qui
narrabat ei. Casu ueni ĩ mon¬
tem gelboe. et saul incũ bebat
suꝑ hastam suã. Porro currus
et equites appropinq̃bant ei
Et conu̾sus pꝰ tergũ suũ. iii¬
densqz me uocauit. Qui cum
respondissẽ assũ dixit nichi¬

Expanded text:
tris Israhel fugi et dixit ad eum David quod est verbum quod factum est indica mihi qui ait fugit populus e proelio et multi corruentes e populo mortui sunt sed et Saul et Ionathan filius eius interierunt dixitque David ad adulescentem qui nuntiabat unde scis mortuus est Saul, et Jonathan filius ejus? Et ait adolescens, qui narrabat ei. Casu veni in montem Gelboe, et Saul incumbebat super hastam suam, porro currus et equites appropinquabant ei, et conversus post tergum suum, vidensque me vocavit. Cui cum respondisse
Abbreviated transcription (Latin):
mimice oĩs iusticie dei: ñ desi¬
nis subu̾tere iuas dñi rectas.
Et nunc ecce manꝰ diũ super
te et eris cecus: ñ uidens solẽ
usq ad tẽpus. Et confestim
cecidit in eũ caligo ⁊ tenebre:
et circuiens querebat qui ei
manũ daret. Tunc ꝓconsul
cũ iudisset fañ credidit: ad

Expanded text:
imice omnis iustitiae non desinis subvertere vias Domini rectas et nunc ecce manus Domini super te et eris caecus non videns solem usque ad tempus et confestim cecidit in eum caligo et tenebrae et circumiens quaerebat qui ei manum daret tunc proconsul cum
Abbreviated transcription (French):
et qui oderũt te extulerũt
caput. Duper ppłm tu¬
um malignauerũt con¬
siliũ. et cogitauer̃t adu¬
sus sanctos tuos. Dixe¬
runt uenite et dispdamꝰ
eos de gente: et non me-¬

Expanded text:
i oderunt te, extulerunt caput. Super populum tuum malignauerunt consilium, et cogitauerunt aduersus sanctos tuos. Dixerunt: Venite, et disperdamus eos de gente, et non me
Abbreviated transcription (Latin):
tunt tabernacla idume¬
orũ et ismahelite. Mo¬
ab et agareni gebal et a¬
mon ⁊ amalec alieni¬
gene cũ habitantib tyrũ
Et enĩ assur uenit cũ
illis: facti st̃ in adiutoriũ
filus lotħ Eac illis sic̾¬

Expanded text:
 Tabernacula Idumaeorum et Ismaelitae, Moab, et Agareni, Gebal et Ammon, et Amalec, alienigenae cum habitantibus Tyrum. Etenim Assur venit cum illis: facti sunt in adjutorium filiis Lot. Hae
Abbreviated transcription (Latin):
sortita ẽ in carne dũ uiueret.
Neq negandũ est defunctoꝵ
aĩas pietate suoꝵ uiuentiũ
releuari: cũ pro illis sacrifi¬
ciũ mediatoris offertur. uel
elemosine in eccłia fiunt.
S hec eis prosunt: qui cũ ui¬
uerent hec sibi ut postea pos¬
sent ꝓdesse meruert̃. ReRedẽp
E

Expanded text:
ta est in carne dum viveret. Neque negandum est, defunctorum animas pietate suorum viventium relevari, quum pro illis sacrificium mediatoris offertur, vel eleemosynae in ecclesia fiunt. Sed haec eis prosunt, qui, quum viverent, ut haec sibi postea possent prodesse meruerunt. § 1. Est e
Abbreviated transcription (Latin):
uiuendi medus. nec
tã bonus ut ñ reqͥrat ista pꝰ
mortẽ. nec tam malꝰ. ut eis ñ
prosint ista post mortẽ. Est u̾ẽ
talis in bono. ut hiis ñ egeat:¬
talis in malo. ut nͨ hiis ua¬
leat cũ hec uita transierit. Qͦ¬

Expanded text:
ivendi modus nec tam bonus est, ut non requirat ista post mortem; nec tam malus, ut ei non prosint ista post mortem. Est vero talis in bono, ut non requitalis in malo, ut nec his valeat, cum de hac vita transierit,
Abbreviated transcription (Latin):
Aduenit ignis duunꝰ ñ comburẽs¬
sed illuminans nec consuriens s
lucens. et inuenit corda disciploꝵ
receptacula munda. Et tribuit eis
carismatũ dona alsa. u̾ Inuenit
Deata nobis gaudia anni re¬
duxit orbita. cum spiritus
paraclitus effuisit in discipulos.
Ignis uibrante lumine lingue
figuram detulit uerbis ut essent
proflui et saritate feruidi. Iigu
loquuntur oĩm turbe pauent gen¬
tiliũ musto madere deputant quos
spũs repleuerat. Patrata st̾ hec
mistice pasche pactõ tpẽ sacro dieꝵ
numero quo lege fit remislio. ¶Ce
nune d̾s piissime uultu p̃camur
cernuo illapsa nobis celitꝰ largire
dona sp̃s. Dudũ sacrata pectora
tua replesti grã dimitte nuns pecca¬
mina et da quieta tpã. Pit laus¬

Expanded text:
Advenit ignis divinus non comburenssed illuminans, non consumens, sed lucens; et invenit corda discipulorum receptacula munda, et tribuit eis charismatum dona, allel., allel. Beata nobis gaudia Anni reduxit orbita, Cum Spiritus Paraclytus Effulsit in Discipulos. Ignis, vibrante lumine, Linguae figuram detulit; Verbis ut essent proflui, Et charitate fervidi. Linguis loquuntur omnium: Turbae pavent Gentilium: Musto madere deputant, Quos Spiritus repleverat. Patrata sunt haec mystice, Paschae peracto tempore; Sacro dierum numero, Quo lege fit remissio. Te nunc Deus piissime, Vultu precamur cernui, Inlapsa nobis caelitus Largire dona Spiritus. Dudum sacrata pectora Tua replesti gratia; Dimitte nunc peccamina, Et da quieta tempora
Abbreviated transcription (Latin):
cũ incaluerit sol. Uener̃t ergo
nuncii et annũciauer̃t uiris
iabes. Qui letati st̃. et dixer̃t.
Mane exibimꝰ ad uos: et facie¬
tis nobis oẽ qd̃ placuerit uob̾.
Et fc̃m̃ est cũ uenisset dies cra¬
stinꝰ. constituit saul pplm in
tres partes. Et ingressus est
media castra in uigilia matu¬
tina: et pussit ammon usq
dũ incalesceret dies. Reliqui
disꝑsi sũt ita ut non relinq̃¬
rentur in eis duo ꝑiter. lcõ uiͣ.
it ppłs ad samuelẽ. Quis
est iste qui dixit: ñ regnabit
saul sup nos. Date uiros et ĩ
terficiemꝰ eos. Et ait saul. Nõ
occidetur quisꝙͣ in die hac: quia
hodic fecit dñs salutẽ in isrł.
Dixit autẽ samuel ad pplm.
Uenite et eamꝰ in galgala:
⁊ inuocemꝰ ibi reg̾e. Et prexit
oĩs ppłs in galgala. et feccrũt
ibi regẽ saul corã dño ĩ galga¬
la. Et ĩmolauer̃t ibi uictimas
pacificas corã dño. et letatꝰ est.
ibi saul et cuncti uiri isił ni

Expanded text:
enerunt ergo nuntii, et annuntiaverunt viris Jabes, qui laetati sunt. Et dixerunt: Mane exibimus ad vos: et facietis nobis omne quod placuerit vobis. Et factum est, cum venisset dies crastinus, constituit Saul populum in tres partes: et ingressus est media castra in vigilia matutina, et percussit Ammon usque dum incalesceret dies: reliqui autem dispersi sunt, ita ut non relinquerentur in eis duo pariter. Et ait populus ad Samuelem: Quis est iste qui dixit: Saul regnabit super nos? Date viterficiemus eos. Et ait Saul: Non occidetur quisque in die hac, quia hodie fecit Dominus salutem in Israel. Dixit autem Samuel ad populum: Venite, et eamus in Galgala, et innovemus ibi regnum. Et perrexit omnis populus in Galgala, et fecerunt ibi regem Saul coram Domino in Galgala, et immolaverunt ibi victimas pacificas coram Domino. Et laetatus ibi Saul, et cuncti viri Israel.
Abbreviated transcription (Latin):
dit naas amnonices: et pugͣ¬
re cepit adu̾sus iabes galaad
dixer̃tqz om̃s uiri iabes gala¬
ad ad naas. Habeto nos fed̾atos
et seruientꝰ tͥ. Et rñdit ad eos
naas ammonites. In hꝰ feriã
oculos dextros: ponãqz uos ob¬
probriũ in uniu̾so isrłe. Et dixe¬
runt ad eũ seniores iabes. Con¬
cede nob̾ septẽ dies. ut mttamꝰ
nuncios in uniu̾sos terminos
isrł: et si non fuerit qui defen¬
dat nos egrediem᷑ ad te. lcõ .iiii.
ener̃t nuncii in gabath
saulis: et locuti st̃ u̾ba
audiente ppło. Et leuauit oĩs
ppłs uocẽ suã et fleuit. Et ecce
saul ueniebat seqñs boues de¬

Expanded text:
dit Naas Ammonites, et pugnare coepit adversus Jabes Galaad. Dixeruntque omnes viri Jabes Galaad ad Naas: Habe nos foederatos, et serviemus tibi. Et respondit ad eos Naas Ammonites: In hoc feriam oculos dextros ponamque vos obprobrium in universo Israhel et dixerunt ad eum seniores Iabes concede nobis septem dies ut mittamus nuntios in universos terminos Israhel et si non fuerit qui defendat nos egrediemur ad te venerunt ergo nuntii in Gabaath Saulis et locuti sunt verba audiente populo et levavit omnis populus vocem suam et flevit et ecce Saul veniebat seq
Abbreviated transcription (Latin):
plorat: Et narrauer̃t ei u̾ba
uiroꝵ iabes. Et insiluis spũs
dñi in saul cũ audisset u̾ba
hec. et iratꝰ est: furor eiꝰ nimis
dicens. Quicũq ñ exierit secueꝰ¬
qz fueru saul et samuelẽ: sic
fiet bobus eius.

Expanded text:
ei verba virorum Jabes. Et insiluit spiritus Domini in Saul, cum audisset verba haec; et 263 iratus est furor ejus nimis.dicens: Quicunque non exierit, secutusque fuerit Saul et Samuelem, sic fiet bobus ejus.
Abbreviated transcription (Latin):
Nã cũ fortuitu lector cui le¬
gendi eo die oft̾iciũ erat. int̾¬
clusus a ppło defuisset. turba¬
tis mĩstris dũ expectat᷑ qui ñ
aderat. unꝰ e circũstantibus
supto psalt̾io quẽ pͥmũ u̾sũ
inuenit arripuit. Psalmus
autẽ hic erat. Ex ore ĩtantiũ
et lactentiũ ꝑfecisti laudẽ pp̃
inimicos tuos. ut destruas ĩ¬
imicũ et defensorẽ. Quo lc̃to
clamor pplĩ tollitꝰ. pars diusa
confunditur. Atq ita hĩtũ ẽ
diuino nutu psalmũ hunc
lcm̃ fuisse ut testioniũ opis
sui defensor au diret. qr ex ore
infantiũ et lactentiũ in mar¬
tino dñi laude ꝑfecta ⁊ osten¬
sus parit̾ et destruetꝰ ũmicꝰ. R¬

Expanded text:
nam cum fortuito lector, cui lenam cum fortuito lector, cui legendi eo die officium erat, interclusus a populo defuisset, turbatis ministris, dum expectatur qui non aderat, unus e circumstantibus sumpto psalterio, quem primum uersum inuenantium et lactantium perfecisti laudem propter inimicos tuos, ut destruas inimicum et defensorem. quo lecto clamor populi tollitur, pars diuersa confunditur. adque ita habitum est, diuino nutu psalmum hunc lectum fuisse, ut testimonium operis sui Defensor audiret, qui ex ore infantium adque lactantium, in Martino Domini laude perfecta, et ostensus pariter et destructus
Abbreviated transcription (Latin):
turonice eccle uacantis pe¬
tebatur. S cũ erui mona¬
sterio suo ñ facile posset: ru¬
ricius quidẽ unꝰ e cuubus
uxoris langore simulato
ad genua illiꝰ ꝓuolutꝰ. ut
egrederetur obtinuit. Ita
dispositis iã in itinere ciui¬
um turbis: sub quadã cu¬
stodia ad ciuitatẽ usq dedu¬
citur. Mirũ in modũ incre¬
dibilis. Multitudo ñ solũ
ex illo oppido s etiã ex uicinis
urbib: ad suffragia ferẽda
conuenerant. Una oĩm uo¬
luntas. eadẽ uota. eadem q
sententia: martinũ epãtu
ec̃ dignissimũ felitẽ fore
tali ecclĩam sacerdote. Pau¬
ci tñ et nonulli ex ipĩs qui
cati ĩpie repugnabant. di¬
centes scilz contẽptibilẽ esse
hoĩem uultu despicabilẽ. ue¬
ste sordidũ crine deformẽ. R¬
tentie samoris hec illoꝵ¬
irrisa dementia ẽ: qͥ illustrẽ
uirũ dũ uulnerare cupiũt
tñ qui affuerant p̃cipue de¬
fensor quidã noĩe dr̃ restitisse.
Uñ aĩaduersũ est grauiter
illũ lcõe ꝓphetica tũc notatũ

Expanded text:
Turonicae Ecclesiae petebatur; sed cum erui a monasterio suo non facile posset, Ruricius quidam, unus e civibus, uxoris languore simulato, ad genua illius provolutus, ut egrederetur obdispositis iam in itinere ciuium turbis, sub quadam custodia ad ciuitatem usque deducitur. mirum in modum incredibilis multitudo non solum ex illo oppido, sed etiam ex uicinis urbibus ad suffragia ferenda conuenerat. una omnium uoluntas, eadem uota eademque sententia, Martinum episcopatus esse dignissimum: felicem fore tali ecclesiam sacerdote. pauci tamen et nonnulli ex episcopis, qui cati, impie repugnabant, dicentes scilicet, contemptibilem esse hominem uultu despicabilem, ueste sordidum, crine deformem. itentiae sanioris haec illoirrisa dementia est, qui illustrem virum dum vituperare cupiunt,tamen qui affuerant, pfensor quidam dicitur restitisse: unde animaduersum est grauiter illum lectione prophetica tum notatum.
Abbreviated transcription (Latin):
tĩs sue. Periit sacrificiũ et o¬
blatio de domo dñi: luxerunt
sacerdotes mĩstri dñi. deppła¬
ta est regio. Luxit humꝰ: qm̃
deuastatũ est triticũ. Confu¬
sũ est uinũ. elanguit oleũ:
confusi st̃ agricole. ululauer̃t

Expanded text:
tuae. Periit sacrificium et libatio de domo Domini: luxerunt sacerdotes ministri Domini. Depopulata est regio, luxit humus: Quoniam devastatum est triticum, confusum est vinum, elanguit oleum: Confusi sunt agricolae, u
Abbreviated transcription (Latin):
et caliginis. dies nubis ⁊ tur¬
binis. quasi mane expansũ
suꝑ montes ppłs multus ⁊
fortis. Similis ei non fuit
a principio. et pꝰ eũ ñ erit
usq in annos gn̾ationis et
gn̾atoĩs. Ante faciẽ eiꝰ ignis
uorans: et post eũ exurens
flãma. Quasi ortꝰ uolup¬
tatis terra corã eo. et pꝰ eum
solitudo deserti: neq est qui

Expanded text:
et caliginis, dies nubis et turbinis: Quasi mane expansum super montes populus multus et fortis: similis ei non fuit a principio, et post eum non erit usque in annos generationis et generationis. Ante faciem ejus ignis vorans, et post eum exurens flamma: Quasi hortus voluptatis terra coram eo, et post eum solitudo deserti, neque est qu
Abbreviated transcription (Latin):
uos et plangite sacerdotes:
ululate ministri altaris. In¬
gredimĩ. cubate in sacco mi-¬
nstri dei mei: qm̃ interiit de
domo dei nrĩ sacrificiũ et li-¬
batio. Scĩficate ieiuniũ. uo¬
cate cetũ. congregate senes.
om̃s hĩtatores t̾re in domo dei
nrĩ et clamate ad dmui. Ah
diũ: et qͣi uastitas a potente

Expanded text:
vos, et plangite, sacerdotes; ululate, ministri altaris. Ingredimini, cubate in sacco, ministri Dei mei, quoniam interiit de domo Dei vestri sacrificium et libatio. Sanctificate jejunium, vocate coetum, congregate senes, omnes habitatores terrae in domum Dei vestri: et clamate ad Dominum: mini, et quasi vastitas a potente
Abbreviated transcription (Latin):
ñ sunt ĩ manu eoꝵ bona sua:
consiliũ eoꝵ longe sit a me. Qͦ¬
tiens luc̾na impioꝵ extinguitꝰ
et suꝑuenit eis inundatio et do¬
lores diuidit furoris sui. Erũt
sicut palee ante faciẽ uenti:
et sicut faiuilla quã turbo dis¬

Expanded text:
unt in manu eorum bona sua, consilium impiorum longe sit a me. Quoties lucerna impiorum exstinguetur, et superveniet eis inundatio, et dolores dividet furoris sui? Erunt sicut paleae ante faciem venti, et sicut favilla quam turbo dis
Abbreviated transcription (Latin):
bi dñs sedens docuerit qñ
scribis et ph̾iseis consedẽ¬
tib paliticũ curauit.: lucas
bremiandi cã pret̾it. s maths
et marcus qui narrant. q̃stioẽz
facere uidentur: qm̃ quidẽ ma¬
theus in ciuiitate sua. martus
in capharnaũ hoc eum fecisse
testatur. que difficiliꝰ solueret
si maths etĩa nazareth noĩaret:
nũc uero uel ipã galylea ĩ qua
erat nazareth intelligenda ẽ
dcã ciuitas xp̃i ad distinctoem
uidelicet regionis tnͣsmarine
gerassenoꝵ de qua tnͣstretãdo
sicut math̃s scribit. uenerat
galyleã: uel certe ipã caphar¬
naum ciuitas xpĩ est dicta.
quã ñ nascendo s uirtutib
illustrando. suã ipẽ fecerat. Et
ecte uiri portantes in lecto hoĩez
qui erat paralitictꝰ: et q̃rebant
eũ inferre ⁊ ponere añ eũ. Rlte

Expanded text:
bi Dominus sedens docuerit quando scribis et pharisaeis consedentibus paralyticum curavit, Lucas breviandi gratia praeterit, sed Matthaeus et Marcus qui narrant, quaestionem facere videntur. Quoniam quidem Matthaeus in civitate sua, Marcus in Capharnaum hoc eum fecisse testantur. Quae difficilius solveretur, si Matthaeus etiam Nazareth nominaret. Nunc vero vel ipsa Galilaea in qua erat Nazareth, intelligenda est dicta civitas Christi, ad distinctionem videlicet regionis transmarinae Gerasenorum, de qua transfretando, sicut Matthaeus scribit, venerat Galilaeam. Vel certe ipsa Capharnaum civitas Christi est dicta, quam non nascendo, sed virtutibus illustrando, suam ipse fecerat. Et ecce viri portantes in lecto hominem qui erat paralyticus, et quaerebant eum inferre et ponere ante eum.
Abbreviated transcription (Latin):
xpm suspirantis indicat salu¬
tationẽ: que pͥmo oĩm mĩstris
qui cã subleuent et xpõ afferãt.
i dest bonis doctoribz qui spem
sanatoĩs opem qz int̾cessionis
suggerant indiget. Qui bene
marco narrante qͣtuor fuisse
repiuntur siue qr quia qͣtuor
euangelii libris oĩs p̃dicantiũ
uirtus oĩs sermo firmatur. seu
qr quatuor st̃ uirtutes quib
ad ꝓmerendã sospitatẽ fiducia
mentis erigitur: de quib ĩ et̾ne
sapĩe laude dicitur. Sobrietatẽ
eĩ et sapĩam docet et iusticiã ⁊
uirtutẽ. quib utilius nichil ẽ
in uita hoĩb. quas nõ nulli

Expanded text:
m suspirantis indicat salvationem. Quae primo omnium ministris qui eam sublevent et Christo afferant, id est, bonis doctoribus qui spem sanationis opemque intercessionis suggerant, indiget. Qui bene, Marco narrante, quatuor fuisse reperiuntur, sive quia quatuor Evangelii libris omnis praedicantium virtus, omnis sermo firmatur, seu quia quatuor sunt virtutes, quibus ad promerendam sospitatem fiducia mentis erigitur. De quibus in aeternae sapientiae laude dicitur: Sobrietatem enim et sapientiam docet, et justitiam et virtutem, quibus utilius nihil est in vita hominibus . Quas n
Abbreviated transcription (Latin):
qua parte illũ inferrent pre
xpõ: sed turba int̾posita
ab oĩ parte recludunt᷑: qr sepe
aĩa pꝰ infimi corꝑis desidiã
ad deũ resipiscens. supne q grẽ
remedio cupiens innouari.
prisce consuetudĩs obstaculo
retardatur. sepe uit̾ ipãs oroĩs
secrete dulccoines. et quasi
suaue cũ dño colloqͥũ. turba
cogitationũ interueniens.
aciem mentis ne xp̃c uideat᷑
int̾cludit. Et qͥd int̾ h agendũ.
Non utiq ẽ in infimis ext̾us
que turbe tumultuantur re¬
manendũ. l tectũ domꝰ ĩ qua
xp̃c docet ascendendũ. idest sa¬
cre scripture sublimitas appe¬
tenda. lexq dñi cũ psalmista
die noctuq meditanda. In qͦ
corrigit iunior mã suã: In
custodiendo inquit sermones
tuos. Et submisert eũ cum
lecto in medio añ ihm. Pate¬
facto tecto añ ihm eger sub¬
nuttitur: qr reseratis sꝙͥture
misteriis ad noticiã xp̃i ꝑue¬
nicur: hoc ẽ ad eiꝰ hũilitatẽ
fidei pietate descendit᷑. Et bñ
domꝰ ihesu tegulis contecta

Expanded text:
e sed turba interposita ab omni parte recluduntur. Quia saepe anima post infimi corporis desidiam ad Deum resipiscens, supernaeque gratiae remedio cupiens innovari, priscae consuetudinis obstaculo retardatur. Saepe inter ipsas orationis secretae dulcedines, et quasi suave cum Domino colloquium, turba cogitationum interveniens aciem mentis, ne Christus videatur, intercludit. Et quid inter haec agendum? non utique in infimis exterius qua turbae tumultuantur remanendum, sed tectum domus in qua Christus docet ascendendum, id est, sacrae Scripturae sublimitas est appetenda, lexque Domini cum Psalmista die noctuque meditanda. In quo enim corrigit junior viam suam? In custodiendo, inquit, sermones tuos . Et submiserunt illum cum lecto in medium ante Jesum. Patefacto tecto aeger ante Jesum submittitur, quia reseratis Scripturarum mysteriis ad notitiam Christi pervenitur, hoc est ad ejus humilitatem fidei pietate descenditur. Et bene domus Jesu tegulis contecta
Abbreviated transcription (Latin):
pellare uoluer̃t: ne ꝯsortẽ
oꝑis euangelici de prisca
conu̾satõe palã notabilẽ
redd̾ent. At uero ubi ad de¬
scribendũ duodecĩ aplõꝵ
cathalogũ ꝑuener̃t: tacito
leui uocabulo matheũ illũ
publicanũ cognoĩauit.
thomias inqͥens et maths
publicanꝰ qͣtũs maiorẽ
ꝑ hoc publicanis et pctõu¬
b adipiscende salutis cõ¬
fidentiã prebeat. Tu aũ. R¬

Expanded text:
pellare voluerunt, ne consortem operis evangelici de prisca conversatione palam notabilem redderent. At vero ubi ad describendum duodecim apostolorum catalogum pervenerunt, tacito Levi vocabulo, Matthaeum illum publicanum cognominat. Thomas, inquit, et Matthaeus publicanus, quatenus majorem per hoc publicanis et peccatoribus adipiscendae salutis confidentiam praebeat. Quam
Abbreviated transcription (Latin):
talentoꝵ ẽẽ dispensator in
ciꝑet. Qd̾̃ obid utiq proui¬
dentia sẽna fi disposuit. ut
sitas sceleꝵ a speranda ue¬
nia reuocaret: cũ tantis
mundi nexib absolutũ.
tã celestẽ factũ conspiceret.
ut coĩcato cũ angelicis spi¬
ritib uocabło euangelista
noĩaret᷑ et eẽt. Uidit inqͥt

Expanded text:
talentorum dispensator esse inciperet. Quod ob id utique providentia superna fieri disposuit, ut sitas scelerum, a speranda venia revocaret, cum hunc tantis mundi nexibus absolutum, tam coelestem factum conspiceret, ut, communicato cum angelicis spiritibus vocabulo, evangelista nominaretur et esset. Vidit, inquit,