comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rissima corda uidaeorum quasi ꝑ¬
acta ueritate conuinceret. quae
figura dicitur prolemsis. latine
p̃rȩoccupatio: quando refertur ali¬
quid pertempus p̃teritum. quod
adhuc creditur esse uenturuam:
Totum factumest neperiret incredu¬
lus: sed ipse sibi extitit reus. qui se¬
qui totiens contempsit ammoni¬
tus: Vituli multi. populisunt uide¬
licet iudaeorum: qui ignorato dĩ iu¬
go. inconsiderata procacitate lasci¬
uiunt: Simul petulantes et fatui.
qui gressus suos nulla moderati¬
one distingunt. seduagi ac penduli e
miqua consilia quibusdam saltib et¬
feruntur: Tauros pingues principes
uidaeorum designat. qui inuicem
tauri malicia superbiunt. qui suam
erectis ceruicib inflauerunt. & ĩn no¬
centis sanguinem: truculentis cornib
effuderunt. Apte uero: addidit pin¬
gues: Tunc enim ipsum animal ni¬
mis redditur inquietum: quando
pinguedine multa refertum est:
St dẽ mansueto. ferox efficitamco
cum p̾sumptione luxuriantis cor¬

Expanded text:
rissima corda Judaeorum, quasi prissima corda Judaeorum, quasi peracta veritate convinceret. Quae figura dicitur prolepsis, Latine praeoccupatio, quando refertur aliquid per tempus praeteritum, quod adhuc creditur esse venturum. Totum factum est, ne periret incredulus; sed ipse sibi exstitit reus, qui sequi toties contempsit admonitus. Vituli multi, populi sunt videlicet Judaeorum, qui ignorato Dei jugo, inconsiderata procacitate lasciviunt, simul petulantes et fatui, qui gressus suos nulla moderatione distinguunt, sed vagi ac penduli ad iniqua consilia quibusdam saltibus efferuntur. Tauros pingues, principes Judaeorum designat, qui in vicem tauri malitiam superbiamque suam erectis cervicibus inflaverunt, et innocentis sanguinem truculentis cornibus effuderunt. Apte vero addidit pingues. Tunc enim ipsum animal nimis redditur inquietum, quando pinguedine multa refertum est; et de mansueto ferox efficitur, cum praesumptione luxuriantis cor
Abbreviated transcription (Latin):
dicit: Qqimlleanni ante oculos
tuos: sicut dies extertius qui prę¬
teriuit: Siue tribulationem pro¬
ximam dicit: qua erat insua car¬
ne passurus: Nam quicumq damp¬
na facultatum. orbitates filiorum.
Amissiones honorum. uel alia
huiuscemodi sustinet: longinqua
sibi mala cognoscitur sustinere:
Cum uero in carne sua quis patitur:
tunc illi proxima tribulatio co¬
pulatur: Quod autem dicit et
non est qui adiuuet: putͥas peten¬
tis et uirtus diuinitatis ostenditur
quia si ds̃ non adiuuet: nullus
est quieriput periditantem: Consi¬
deremus ergo sidebemus aliquando
abipso diuidi: quinullius nisi ipsi¬
us tantum possumus miseratione
b suis semper prȩmitat. sicut eum
fecisse tempore traditionis euuan¬
gelistarum dicta testantur: nese
fidelium uota precipitare. forsitan
inconsulto p̾sumerent: uenit ad
secłam partem. ubi per allegoricas
comparationes: crucifixionis suae
reuelat archanum: Et nota quia
futura propreteritis ponit. ut du¬

Expanded text:
dicit: Quoniam mille anni ante oculos dicit: Quoniam mille anni ante oculos tuos, sicut dies hesternus qui praeterivit . Sive tribulationem dicit proximam, quia erat in sua carne passurus. Nam quicunque damna facultatum, orbitates filiorum, amissiones bonorum, vel alia hujuscemodi sustinet, longinqua sibi mala cognoscitur sustinere: cum vero in carne sua quis patitur, tunc illi proxima tribulatio copulatur. Quod autem dicit: Et non est qui adjuvet, puritas petentis, et virtus Divinitatis ostenditur: quia si Deus non adjuvet, nullus est qui eripiat periclitantem. Consideremus ergo si debemus aliquando ab ipso dividi, qui nullius, nisi ipsius tantum possumus miseratione bus suis semper praemittit, sicut eum fecisse tempore traditionis, Evangelistarum dicta testantur, ne se fidelium vota praecipitare forsitan inconsulte praesumerent, venit ad secundam partem, ubi per allegoricas comparationes crucifixionis suae revelat arcanum. Et nota quia futura pro praeteritis ponit, ut du
Abbreviated transcription (Latin):
tum: Quid autem sequitur ex utero
matris. aderrorem pertinet sinago¬
gae: unde cum perfidia iudaeoꝵ
constat expulsum: Caeterum sine dõ
nonfuit: nec ipsa conceptio: Nam sicut
homo ininiquitatib concipitur : sic
inipsa incarnationis origine dñi xp̃i.
diuina substantia humanitati iunc¬
ta. atq adunata declaratur: Sicut
et abangelo: mariae semper uirgini
prophetatum est: Sp̃s sc̃s super ue¬
niei inte: et uirtus altissimi obum¬
brabit tibi Propterea quod nasce¬
tur exte sc̃m: uocabitur filius dĩ:
Nediscesseris ame: qm tribulatio pro¬
xima est. et non est qui adiuuet:
Metu mortis. et ista prolatasunt.
quia dicturus erat: Pater si fieri
potest: transeat ame calix iste:
Tribulationem uero dicit: mortis co¬
gitationem. quae longe post seculis
imminebat: Quam ideo denuntiat
proximam : ut assumptio uerȩ car¬
nis tristitiam ostenderet passionis.
siue quia illi uicinum est omne
quod uenturum est̾ sicut propheta

Expanded text:
tum. Quod autem sequitur: Ex utero tum. Quod autem sequitur: Ex utero matris, ad errorem pertinet Synagogae, unde eum perfidia Judaeorum constat expulsum. Caeterum sine Deo non fuit nec ipsa conceptio. Nam sicut homo in iniquitatibus concipitur, sic in ipsa incarnationis origine Domini Christi, divina substantia humanitati juncta atque adunata declaratur; sicut et ab angelo Mariae semper virgini prophetatum est: Spiritus sanctus superveniet in te, et virtus Altissimi obumbrabit tibi: propterea quod nascetur ex te sNe discesseris a me: quoniam tribulatio proxima est, et non est qui adjuvet. Metu mortis 74 et ista prolata sunt: quia dicturus erat: Pater, si fieri potest, transeat a me calix iste . Tribulationem vero dicit mortis cogitationem, quae longe post saeculis imminebat. Quam ideo denuntiat proximam, ut assumptio verae carnis tristitiam ostenderet passionis: sive quia illi vicinum est omne quod venturum est, sicut propheta
Abbreviated transcription (Latin):
es qui abstra xistimẽ deuentre.
spesmea ab uberib matris meae:
deuentre utiq uirginali. qui iam
tunc ab originalis peccati uitio se¬
questratus: tamquam sponsus pro¬
cessit dethalamo: Inde se enim¬
dicit abstractum: unde humani¬
tas tenebatur obnoxia: Siue il¬
lud accipiendum est qm̃ deutero
matris iure se adño dicebat abstrac¬
tułm. ut ostenderet natuntatem illam do¬
minica uirtute perfectam. ne incredibilis
uideretur uirginis partus: dum esset
dñi operationẽ completus: Et ut de¬
clararet perfectam humanitatem. quã
adsumere atq monstrare dignatus est:
abinitio uitae suae spem suam dicit
in dño posuisse: Uerum hic quoq in¬
comp̃hensibilis scĩtas. et singularis osten¬
ditur magnitudo: Nam cui de tumẽ.
diuinitatem agnoscere. quem adhuc
potuerunt ubera materna lactare:
Incipiens ergo aetas dicebat: ad quod
aliorum uix poterat peruenire matu
Uthomo: ista locutus est: Namcum se
dicit iactatum in dño: ostendit ab
humana iniquitate se fuisse discre¬

Expanded text:
es qui abstraxisti me de ventre: spes mea ab uberibus matris meae. De ventre utique virginali, qui jam tunc ab originalis peccati vitio sequestratus, tanquam sponsus processit de thalamo . Inde se dicit abstractum, unde humanitas tenebatur obnoxia. Sive illud accipiendum est, quoniam de utero matris jure se a Domino dicebat abstractum; ut ostenderet nativitatem illam dominica virtute perfectam: ne incredibilis videretur virginis partus, dum esset Domini operatione completus. Et ut declararet perfectam humanitatem, quam assumere atque monstrare dignatus est, ab initio vitae suae spem suam dicit in Domino posuisse. Verum hic quoque incomprehensibilis sanctitas, et singularis ostenditur magnitudo. Nam cui alii datum est Divinitatem agnoscere, quem adhuc potuerant ubera materia lactare? Incipiens ergo aetas dicebat, ad quod aliorum vix poterat pervenire maturUt homo ista locutus est. Nam cum se dicit jactatum in Domino, ostendit ab humana iniquitate se fuisse discre
Abbreviated transcription (Latin):
Confessio enĩ: poenitentiam mon¬
strat. Paenitentia: satis factionem
ostenttit satis factio: ueniam sibi
diuina pietate conciliat Hec
enĩ poterit indulgentia tribui:
nisi ira dĩ possit confessione pla¬
cari. Oueneranda pietas dĩ:
peccamus & parcit: delinqͥmus
& ignoscit. Offendimus: & ad huc
placatus exsistit: Vnde qualis erga
iustos sit monstrat: dum talem se
erga peccatores exsistat. Hec pec¬
cator iam poterit excusare: qui
confessionem ꝑquã ueniam nas¬
citur nam ꝓperauit amplecti. quo
possit reus gemino crimine deti¬
neri. dum primo legem contepsit
uc delinquer&: & confessionis re¬
sisti praecepta: Confessio afferat
salutem: cui contẽptus adculerat

Expanded text:
Confessio enim poenitentiam monstrat; poenitentia satisfactionem ostentat; satisfactio veniam sibi divina pietate conciliat. Nec enim poterit indulgentia tribui, nisi iram Dei possit confessione placare. O veneranda pietas Dei! peccamus et parcit, delinquimus et ignoscit, offendimus et adhuc placatus exstitit. Unde qualis erga justos sit monstrat, dum talem se erga peccatores ostentat. Nec peccator jam poterit excusari qui confessionem, per quam venia nascitur, non properavit amplecti, ne posset reus gemino crimine detineri: dum primo legem contempsit, ut delinqueret, et confessionis resisti praecepta, confessio afferat salutem, cui contemptus accelerat
Abbreviated transcription (Latin):
centia & exulta: gaude inquam.
quia ubiq in lesa ẽs. ubiq secura:
si tẽptaris proficis: si humiliaris erige¬
ris. si pugnas uincis. si occideris coro¬
naris: Tũ inseruitute libera es: in pe¬
riculo tuta. incustodia laeta: tibi
omis reatus additur: tibi uniuersa
malitia sub iugatur. Te potentes
honorant. suscipiunt principes: magna¬
ti exquirunt. aetiam illi te non num¬
quam desiderant: qui inpugnant:
libi bonl parent: mali inuident
Telant aemuli: inimici sub cunbunt
Nec umquã poteris uictrix non eẽ:
&iam si cibi inter homines uidex
iustus defuerit:¬

Expanded text:
centia, et exsulta; gaude, inquam, quia ubique illaesa es, ubique secura: si tentaris, proficis; si humiliaris, erigeris; si pugnas, vincis; si occideris, coronaris. Tu in servitute libera es, in periculis tuta, in custodia laeta. Tibi omnis reatus addicitur, tibi universa malitia subjugatur. Te potentes honorant, suscipiunt principes, magnates exquirunt, etiam illi te nonnunquam desiderant qui impugnant. Tibi boni parent, mali invident. Zelant aemuli, inimici succumbunt, nec unquam poteris victrix non esse, etiamsi tibi inter homines judex justus defuerit
Abbreviated transcription (Latin):
inholo caustum. Incendio pii amo¬
ris ecdesiderio caritatis: lit uirgula
inquit fumi : ex aromatibus: Nimi¬
rum quia multis repleta erat uir¬
tutum odorib manans exea fsagla¬
bat suauissimus odor etiam spiriti.¬
bus angelicis: Ascendebat autem
dedeserto presentis scłi. uirga deradi¬
ce iesse olim ex orta: sed mirabantur
electorum animae p̃gaudio. quae.¬
nam es set quae etiam uirtutibus
angelorum uinceret dignitatem:
D equa rursus idẽ sp̃s sc̃s in eisdem
canticis ait. Quae est ista quaeascen.
dit quasi aurora consurgens. pul
chra ut luna. electa ut sol. terribilis
ut castrorum acies ordinata: Ad¬
miratur autem sp̃s sc̃s. quia omnes
deascensu huius uirginis admiran.¬
tes facit: quod quasi noui diluculi
aurora rutilans ascensu suo resplen.¬
deat. multis freta et uallata scõrũ
agminibus: Unde dicitur: Terri

Expanded text:
in holocaustum incendio pii amoin holocaustum incendio pii amoris, et desiderio charitatis. Ut virgula, inquit, fumi ex aromatibus: nimirum quia multis repleta est virtutum odoribus: manans ex ea fragrabat suavissimus odor etiam spiritibus angelicis. Ascendebat autem Dei genitrix de deserto praesentis saeculi, virga de radice Jesse olim exorta: sed mirabantur electorum animae prae gaudio, quaenam esset quae etiam meritorum virtutibus angelorum vinceret dignitatem. De qua rursus idem Spiritus sanctus in eisdem Canticis: Quae est ista quae ascendit, inquit, quasi aurora consurgens, chra ut luna, electa ut sol, terribilis ut castrorum acies ordinata ? Admiratur autem Spiritus sanctus, qui omnes de ascensu hujus virginis admirantes facit, quod quasi novi diluculi aurora rutilans ascensu suo resplendeat, multis freta et vallata sanctorum agminibus. Unde dicitur: Terri
Abbreviated transcription (Latin):
uera fide genitus ad caelestia: ut para¬
ret ei sicut ipse suis repromisit disci¬
pulis inethenis mansionib locum:
Hinc quoq dauid propheta olim
gratulabundus: xp̃o canit: Asummo
inquit caelo egressio eius: et occursus
eius usq ad summum eius: Ascendit
ergo eandem głam resum pturus. licet
non a miserit quam prius habue¬
rat antequam mundus fieret: Ascen¬
dit et preparauit huic scĩs simȩ uirgi¬
ni locum immortalitatis: ut cumeo
regnare possit inperpetuum: Et haec
est eius presentis diei festiuitas: inqua
gloriosa & felix ad ethereum peruenit
chalamum: Quae profecto festiuitas
sicuti & uirgo in comparabilis est om¬
et admiranda etiam uirtutib angeli¬
cis: Propter quod expersona super¬
norum ciuium in eius ascensioneꝰ ista
quae ascendit per desertum sicut
uirgula fumigaromatibus: & bene
sicut uirgula fumi: quia gracilis et
delicata. quia diumis extenuata
disciplinis: & concremata inthus

Expanded text:
vera fide genitus ad coelestia, ut paravera fide genitus ad coelestia, ut pararet ei, sicut ipse suis promisit discipulis, in aethereis mansionibus locum. Hinc quoque David propheta olim gratulabundus Christo canit: A summo, inquit, coelo egressio ejus, et occursus ejus usque ad summum ejus . Ascendit ergo eamdem gloriam resumpturus, licet non amiserat quam prius habuerat antequam mundus fieret. Ascendit et praeparavit huic sanctissimae virgini locum immortalitatis, ut cum eo regnare possit in perpetuum. Et haec est praesentis ejus diei festivitas, in qua gloriosa et felix ad aethereum pervenit thalamum. Quae profecto festivitas, sicuti et virgo incomparabilis est caet admiranda etiam virtutibus angelicis; propter quod ex persona supernorum civium in ejus ascensione aquae ascendit per desertum, sicut virgula fumi ex aromatibus ? Et bene quasi virgula fumi, quia gracilis et delicata, quia divinis extenuata disciplinis, et concremata intus
Abbreviated transcription (Latin):
et głam summi regis diuinitus aptis¬
sime dedicata: ut nulli deinceps ea
uti usu femineo licuerit nisi do: Quip¬
pe ut ita loquar. beata et gloriosa
uirgo maria eo modo quamuis in com¬
parabilis esset uniuersis quae sub caelo
sunt uirginibus: ut decenter posset
inse suscipere diuinitatis admixtionẽ.
salua utraq natura: tam̃ cum gr̃a re¬
pletur. cum spũ scõ per funditur. cũ
uirtute altissimi ob umbatur : fit
preciosior meritis. celsis sublimior
fastigus. pulchrior scĩtate. gloriosior
suorum prerogatiuis meritorum: ita
ut nullis iamusib sit ipsa eademq
mancipanda nisi diuinis Unde
o scĩssimae uirgines. et si imitari opor¬
tet talem ac tantam uirginem. tamq
preclaram: uenerari multum conuenit
et ultra angelicam quodam modo
dignita tem quantum fas est cumgau¬
dio & laudibus dignissime efferri:
Quae ut diximus non temere ꝓ grãm¬
deuotissime hodie p̃dicatur. quia
p̃cessit eam dñs et saluator nr̃ exea

Expanded text:
et gloriam summi regis divinitus aptiset gloriam summi regis divinitus aptissime dedicata: ut nulli deinceps ea uti usu femineo licuerit nisi Deo. Quippe ut ita loquar beata et gloriosa virgo Maria eo modo, quamvis dudum incomparabilis esset universis quae sub coelo sunt virginibus, ut decenter posset in se suscipere divinitatis admixtionem, salva utraque natura: tamen cum gratia repletur, cum Spiritu sancto perfunditur, cum virtute Altissimi obumbratur, fit pretiosior meritis, celsis sublimior fastigiis, pulchrior sanctitate, gloriosior suorum praerogativis meritorum: ita ut nullis jam usibus sit ipsa eademque mancipanda nisi divinis. Unde, o sanctissimae virgines, etsi imitari oportet tantam ac talem virginem, tamque praeclaram venerari: multum tamen convenit, et ultra angelicam quodammodo dignitatem, quantum fas est, cum gaudio laudibus eam dignissimis efferre: quae, ut diximus, non temere devotissime hodie praedicatur, quia praecessit eam Dominus et salvator noster, ex ea
Abbreviated transcription (Latin):
denullo aliorum scõrum fasest credere.
ut ultra angelorum uel archangeloꝵ
merita transcenderit: quia et si similitu¬
do repromitatur scĩs. ueritas non nega¬
tur: Hoc quippe priuilegium pon
naturae est: sed grãe beatae uirginis
mariae. dequa natus est ipse ds̃ etho¬
mo: Id circo et ipsa plusest meritis
et nonnatura: quam uirgo ethomo:
uinde etsi cȩterae uirgines imitant᷑
illam usq ad conceptum partus. et
gabrielis nouȩ salutationis obsequiũ :
deinceps totum diuinum est quod ope¬
ipsum sane: uterus uirginis quamuis
mundus. quamuis inpollutus et
alienus a contagione peccati. quam¬
uis sc̃s: tamen adhuc uilitate huma¬
nitatis induitur. ut ita dicam acsi
lana candidissima. suiq coloris
dealbata: Adquam sane cumacces
cum inficitur sanguine conchilii uł
muricis uestitur inpurpuram. uersa
est &ipsa sine coitu in matrem: ut
non sit iam admodum quoi fuerat.
sed purpura uerissima. adindum̃tũ

Expanded text:
de nullo alio sanctorum fas est credere, de nullo alio sanctorum fas est credere, ut ultra angelorum vel archangelorum merita transcenderit, quia et si similitudo repromittitur sanctis, veritas tamen negatur. Hoc quippe privilegium non naturae est, sed gratiae beatae virginis Mariae, de qua natus est ipse Deus et homo. Idcirco et ipsa plus est meritis, et non natura, quam virgo et homo. Unde etsi caeterae virgines imitantur illam usque ad conceptum partus, et Gabrielis novae salutationis obsequium, deinceps totum divinum est quod opeipsum sane uterus Mariae virginis quamvis mundus, quamvis impollutus et alienus a contagione peccati, quamvis sanctus, tamen adhuc vilitate humanitatis induitur ut lana candidissima, suoque colore dealbata: ad quam sane cum accescum inficitur sanguine conchylii vel muricis, vertitur in purpuram: versa est et ipsa sine coitu in matrem: ut non sit jam amodo quod fuerat, sed purpura verissima ad indumentum
Abbreviated transcription (Latin):
quod preter mittendum non est:
quod impleturi sumus quandoq scđm
quod dicitur Heati qui habitant
indomo tua dñe: in scła scłorum lau¬
dabunt te: Interdum uero quia inmen¬
sus est : quoduoce nonpossumus nec
facundia ualemus : exsequamur uo¬
tis et medullis cordis: quia magnus
etbonusest atq inmensus. tantus acta¬
lis quantum & qualem ipse se nouit:
ore ac spũ confiteamur ad iusticiam
et salutem: Hinc rogo omnes parit̾
festiuitatem gloriosȩ semper uirginis
Mariae deuotissime caelebremus.
humanitatis est natura: Ubi non
substantia tollitur. sed glȩ magnitu¬
do monstratur cum eleuatur index¬
teram patris. ubi xp̃s pronobis intro¬
uit pontifex factus in aeternum:
ad caeli palatium: Haec inquam dies.
in qua usq ad throni celsitudinem in¬
temerata mater et uirgo proces sit.
atq in regni solio sublimata. post
xp̃m gloriosa resedit: Sic itaq ubiq
confidenter scã dĩ canit aeccła: quod

Expanded text:
quippe praetermittendum non est, quippe praetermittendum non est, quod impleturi sumus quandoque, secundum quod dicitur: Beati qui habitant in domo tua, Domine, in saecula saeculorum laudabunt te . Interdum vero quia immensus est, quod voce non possumus, nec facundia valemus, exsequamur tis et medullis cordis, quia magnus et bonus est atque immensus, tantus ac talis, quantum et qualem ipse novit, ore et spiritu confiteamur ad justitiam et salutem. Hinc rogo omnes pariter festivitatem gloriosae semper virginis Mariae devotissime celebremus, humanitatis est natura. Ubi non substantia tollitur, sed gloriae magnitudo monstratur. Elevatur in dexteram Patris, ubi Christus pro nobis introiit pontifex factus in aeternum ad coeli palatium. Haec est, inquam, dies in qua usque ad throni celsitudinem intemerata mater et virgo processit, atque in regni solio sublimata, post Christum gloriosa residet. Sic utique ubique confidenter sancta Dei canit Ecclesia, quod
Abbreviated transcription (Latin):
illud. nisi ego premonstrauero: Prop¬
terea carissimae. quia iter salutis nr̃ȩ
in laudibus est saluatoris: hortor uos
et commoneo in hac sacra sollempnita.¬
te genitricis mariae nolite cessare
alaudibus: Quod siuirgo es gaude.
quia meruisti esse ectũ qđ laudas:
Tantum cura: utsis quaedigne lau¬
dare possis Quodsi continens et casta.
uenerare et lauda. quia non aliunde
constat ut possis esse casta: quam
ex grã xp̃i quaefuit plenissime in
maria quam laudas: Quodsi con¬
iugata aut peccatrix: Nhil ominus
confitere & lauda. qm inde miscdia
omnibus profluxit et gr̃a ut laudaent:
Et quamuis non sit spetiosa laus in
ore peccatoris: Noli cessare. quia
inde tibi promittitur uenia unde
& omnib ut laudes: Alio quin
nisi iuxta modulum eloquii nr̃i
dm̃ laudare inscĩs suis studeamus.
quomodo eum scđm quod canimus.
iuxta multitudinem magnitudinis
eius laudare poterisus: Omnino

Expanded text:
illud, nisi ego praemonstravero. Propillud, nisi ego praemonstravero. Propterea, charissimae, quia iter salutis nostrae in laudibus est Salvatoris, hortor vos et commoneo in hac sacra solemnitate genitricis Dei Mariae, nolite cessare a laudibus. Quod si virgo es, gaude, quia meruisti esse et tu quod laudas: tantum cura ut sis, quae digne laudare possis. Quod si continens et casta es, venerare et lauda, quia non aliunde constat, ut possis esse casta, quam ex gratia Christi, quae fuit plenissime in Maria quam laudas. Quod si conjugata certe aut peccatrix, nihilominus confitere et lauda, quoniam inde misericordia omnibus profluxit et gratia ut laudent. Et quamvis non sit speciosa laus in ore peccatoris, noli cessare a laude, quia inde tibi promittitur venia, unde et omnibus, ut laudes. Alioqui nisi juxta modulum ingenii nostri Deum laudare in Sanctis suis studeamus: quomodo eum, secundum quod canimus, juxta multitudinem magnitudinis ejus, laudare poterimus? omnino
Abbreviated transcription (Latin):
uis aliter Et ideo inquit: Benedic¬
tatu inter mulieres: Id est plus be¬
nedicta quam omnes mulieres:
Ac perhoc quicquid maledictionis
infusum est pereuam: totum abstu.¬
lit benedictio aariae. Insuper et
grãm refudit xp̃i ortus: quam non
habuit prius omnis mundus.
Igitur quod natura non habuit. usus
nesciuit ignorauit ratio. mens non
capit humana. paue calum. stupet
teria creatura omnis etiam caelestis
miratur: Noc totum est quod per
nittis adnuntiatur. et per xp̃m adim¬
pletur: Qua decausa : detalitantaq
loqui me indignum fateor: Sed et
puto quod nemo qͦui p̾sumat: nisi qui
quanta sint quae panduntur penitus
ignorat: Tam̃ et si adhaec nemo idoneus
inuenitur : uotis omnib cessare non
debet quilibet etiam peccator alau¬
dibus. quamuis explere nonqueat
quodsentitur: Unde sermo diuinus
cum depeccatore ageret inpsalmis.
iter est laudis adeternã laudem sine
fine mansuram: sednemo apprehendet

Expanded text:
uam aliter. Et ideo, inquit, benedicuam aliter. Et ideo, inquit, benedicta tu inter mulieres, id est, plus benedicta quam omnes mulieres. Ac per hoc quidquid maledictionis infusum est per Evam, totum abstulit benedictio Mariae. Insuper et gratiam refudit Christi ortus, quam non habuit prius omnis mundus. Igitur quod natura non habuit, usus nescivit, ignoravit ratio, mens non cepit humana, pavet coelum, stupet terra, creatura omnis etiam coelestis miratur. Hoc totum est quod per nitus nuntiatur, et per Christum adimpletur. Qua de causa de tali tantaque loqui, me indignum fateor: sed et puto quod nemo sit qui praesumat, nisi qui quanta sint quae panduntur, penitus ignorat. VI. Tamen etsi ad haec nemo idoneus invenitur, votis omnibus cessare non debet etiam quilibet peccator a laudibus, quamvis explere non queat quod sentit. Unde sermo divinus cum de peccatore ageret in Psalmis: iter est laudis ad aeternam laudem sine fine mansuram: sed nemo apprehendet
Abbreviated transcription (Latin):
qđ est hominis: homo totus est: et
totum accipiens quod dĩ est: omni
Maria esse non potuit: scit enim
ds̃ omnia: et potest: Propterea quia
ita est: sciuit se ac potuit inutero
uirginis sine sui corruptione miscer.
att uniri. ut unus es set xp̃s ds & ho¬
mo.una persona. unaq substantia:
Propter quod dĩ genitrix electa et
p̃electa. iure abangelo grã salutatur.
et plena p̃dicatur: Uere plena:
perquam largo sp̃ sscĩ imbre. super¬
fusa est omnis creatura: Et ideo satis
eam deuotissime primum angelus
ueneratur & salutat: Miratur itaq
et ipse: qualis et quantasit quam
salutat: Nonenim simplex fateor
uel consueta fuit ista salutatio: sed
omni admiratione digna: Siquidem
delatio fuit uenerationis: oblatio
muneris. famulatus obsequii. quia
et si inscĩs patribus & prophetis grã
fuisse creditur: nontam̃ eatenus ple¬
na: In mariam uero totius grãe quȩ
in xp̃o est plenitudo uenit: quam.¬

Expanded text:
quod est hominis, homo totus est, et quod est hominis, homo totus est, et totum retinens quod Dei est, omninMaria, esse non potuit. Scit enim Deus omnia et potest. Propterea quia ita est, scivit se et potuit in utero virginis sine sui corruptione misceri atque uniri, ut unus esset Christus Deus et homo, una persona, unaque substantia. Ob quod Dei genitrix electa et praeelecta jure ab angelo gratia salutatur et praedicatur plena. Vere plena, per quam largo sancti Spiritus imbre superfusa est omnis creatura. Et ideo satis eam devotissime primum angelus veneratur et salutat. Miratur itaque et ipse qualis aut quanta sit quam salutat. Non enim simplex, fateor, vel consueta fuit illa salutatio, sed omni admiratione digna. Si quidem venerationis fuit delatio, oblatio muneris, famulatus obsequii: quia et si in sanctis Patribus et prophetis gratia fuisse creditur, non tamen eatenus plena. In Mariam vero totius gratiae quae in Christo est, plenitudo venit, quanq
Abbreviated transcription (Latin):
Et bene plena: quia cȩteñs per par.¬
tes prestatur: Mariae uero simul
se tota infudit plenitudo grãe hoc
quippe est: quod dauid canit¬
inpsalmo: Descendit sicut pluuia
inuellus: Uellus itaq cumsit decor¬
pore: nescit corporis passionem:
sic et uirginitas cumsit in carne:
imber. uirgineum uellus placido
se infudit elapsu: et tota diuinita.¬
tis unda se contulit in carne. quan.¬
do uerbum caro factum est: Ac
deindẽ percrucis patibulum ex
pressum. terris omnib pluuiam
salutis effũdit: et stillicidia grae
tecum inquit: Mira res. erat etiam
cum uirgine qui aduirginem mit¬
tebat angelum: et preces sit nunti¬
um suum̃ ds̃ sed ad nõ non recessit.
nec teneri potuit locis qui omnib
habebatur in locis: & totus ubique
est sine quo nihil totum: Ergo uer.u.¬
bum patris nunquam apatrẽ disce¬
dens. homo propri e fieri dignatus
est. secreto suo misterio quo ipse
nouit Quiqm̃ totum suscepit

Expanded text:
et bene plena, quia caeteris per paret bene plena, quia caeteris per partes praestatur: Mariae vero simul se tota infudit plenitudo gratiae. Hoc quippe est quod David canit: Descendet sicut pluvia in vellus . Vellus itaque cum sit de corpore, nescit corporis passionem. Sic et virginitas cum sit in carne, imber in virgineum vellus, placido se infudit illapsu: tota divinitatis unda se contulit in carnem, quando Verbum caro factum est: ac dpressum, terris omnibus pluviam salutis effudit, et stillicidia gratitecum, inquit. Mira res. Et jam erat cum virgine qui ad virginem mittebat angelum, et praecessit nuntium suum Deus, sed a Deo non recessit. Nec teneri potuit locis, qui omnibus habetur in locis, et totus ubique est, sine quo nihil totum. Ergo Verbum Patris nunquam a Patre discedens, homo pro nobis fieri dignatus est, secreto suo mysterio quo ipse novit. Qui quoniam totum suscepit
Abbreviated transcription (Latin):
tis quidem pronuntiata. apatriarchis
figuris et enigmatibus praesignata:
ab euangelistis exhibita et monstrata.
ab angelo uenerabiliter atꝙ officiosis¬
sime salutata: Prterea qualis et quanta
esset: ab eodem dunitus declaratur
tecum: benedicta tu inmulieribus:
Talib namq decebat uirginem oppig.¬
nerari muneribus: ut esset grã plena.
quae dedit caelis gloriam: terris contu¬
lit dm̃ et pacem refudit. fidem gen¬
uitae ordinem. moribus disciplinam¬
donauit: Et bene angelus aciuirgi
nem mittitur: quia semperꝰ: angelis
cognata uirginitas: Profecto incar.¬
ne preter carnem uiuere: non ter-¬
rena uita est sed caelestis: Unde
in carne angelicam głam adquirere.
maius est mẽsti : quam habere. Esse
enim angelum felicitatis est: Esse
uero uirginem uirtutis. dum hoc ob¬
tinere uirib nititur cumgrã: quod
habet angelus exnatura: Utrumq
tamen. et ẽsse uirginem uel angelum.
diuini muneris est offitium : non
humanum: Aue inquit grã plena:

Expanded text:
tis quidem praenuntiata: a patriarchis figuris et aenigmatibus praesignata: ab evangelistis exhibita et monstrata: ab angelo venerabiliter atque officiosissime salutata. Praeterea qualis et quanta esset, ab eodem divinitus declaratur, tecum: benedicta tu in mulieribus. Talibus namque decebat Virginem oppignerari muneribus, ut esset gratia plena, quae dedit coelis gloriam, terris Dominum, pacemque refudit, fidem genvitae ordinem, moribus disciplinam. Et bene angelus ad Virginem Mariam mittitur: quia semper angelis cognata virginitas. Profecto in carne, praeter carnem vivere, non terrena vita est, sed coelestis: Unde in carne angelicam vitam acquirere, majus est meritum, quam habere. Esse enim angelum, felicitatis est: esse vero virginem, virtutis: dum hoc obtinere viribus virgo nititur cum gratia, quod habet angelus ex natura. Utrumque tamen et esse virginem et angelum, divini muneris est officium, non humani: Ave, inquit, gratia plena ;
Abbreviated transcription (Latin):
reparare depuluere. deterra incȩlum
leuare : dehomine angelũ facere. corpus
humanũ conforme corpori claritatis¬
suȩ reddere. & figmentũ suũ in regni sui
consortio sublimare : ut qui corpus
nr̃ȩ fragilitatis ad sũpserat. nos incor¬¬
pus suȩ in mortalitatis assumat: Ad
quã gloriosã resurrectionẽ: pus uos
operib p̃parare dignetur qͥ regnat

Expanded text:
reparare de pulvere, de terra in coelum reparare de pulvere, de terra in coelum levare, de homine angelum facere, corpus humanum conforme corpori suae claritatis reddere, figmentum suum in regni sui consortio sublimare: ut qui corpus nostrae fragilitatis assumpserat, nos in corpus suae immortalitatis assumat: ad quam gloriosam resurrectionem piis nos operibus praeparare dignetur, qui vivit
Abbreviated transcription (Latin):
deniq ipsa possunt morte diuelli: Nec
dubitet quisquã primarias creaturas
nutu potentiȩ. & p̃sentia maiestatis
in dominica corporis transire posse
aturã: cũipsũ hominẽ uideat artifitio cae
ba baptismi adhuc inuinculo ẽ. ueteris
debiti. hisuero cõmemoratis mox exuitur
om̃ĩ facie peccati : ita quando benedicen¬
da uerbis cęlestib creaturȩ sacris altarib
imponuntur. antequã inuocatione sũ¬
mi nominis consecrentur. substantia illic
est panis etuini. Post uerba autẽ xp̃i:
corpus et sanguis ẽ. xp̃i. Quid autẽ
mirũ est siea quȩ uerbo potuit creare.
iã minons uidetur eẽ. miraculi: si id
quod exnihilo agnoscitur condidisse.
iã conditũ inmelius ualeat cõmutare:
Require quid ei possit eẽ. difficile.
cui facile fuit hominẽ delimi materia
figurare. imaginẽ &iã suȩ diuinitatis
induere: cui promptũ est eũ sursũ reuo¬
care deinferis restituere deꝑditione.

Expanded text:
denique ipsa possint morte dividi. Nec denique ipsa possint morte dividi. Nec dubitet quisquam primarias creaturas nutu potentiae, praesentia majestatis, in dominici corporis transire posse aturam, cum ipsum hominem videat artificio coelba baptismi adhuc in vinculo est veteris debiti, his vero commemoratis mox exuitur omni faece peccati: ita quando benedicendae verbis coelestibus creaturae sacris altaribus imponuntur, antequam invocatione sancti nominis consecrentur, substantia illic est panis et vini: post verba autem Christi corpus et sanguis Christi. Quid autem mirum est, si ea quae verbo potuit creare, jam minoris videtur esse miraculi, si id quod exjam conditum in melius valeat commutare. Require quid ei possit esse difficile, cui facile fuit hominem de limi materia figurare: imaginem etiam suae divinitatis induere, cui promptum est eum rursum revocare de inferis, restituere de perditione,
Abbreviated transcription (Latin):
rosis tritici granis confici nouimus:
unitatẽ constat ad signare populorum
dine preparatur. in candidã speciem
molarũ labore ꝑficitur. ac ꝑ aquã et
ignẽ munius panis substantiã congre¬
gatur: sic uariȩ gentes diuerseq natio¬
nes in unã fidem conuenientes. unũ dese
xp̃i corpus efficiunt. Et xp̃ianus popłs.
quasi tritici innumera milia a sacrilegis
nationib fide purgante atq cribrante
discernitur. et inunũ quasi lolia per¬
curatũ nitescit: et in illã prime onginis
dignitatẽ natiuo candore mutatar.
adunatione non possunt. et sicut aqua
ad propriã redire substantiã inuinum
ꝑmixta iã non potest: sic et fideles
quiq atq sapientes. qui redeptos sẽ
xp̃i sanguine et passione cognoscunt.
ita debent quasi inseparabilia membra
capiti suo fidei conseruacione. et arden¬
tissima religione sociari: ut abeo
non uoluntate. non necessitate seiuingi.
nonulla terrenȩ spei ambitione: non

Expanded text:
rosis tritici granis panem confici novimus, rosis tritici granis panem confici novimus, unitatem constat assignare populorum. tudine praeparatum in candidam speciem molarum labore perficitur, ac per aquam et ignem in unius panis substantiam congregatur. Sic variae gentes diversaeque nationes in unam fidem convenientes, unum de se Christi corpus efficiunt, et Christianus populus, quasi tritici innumerabilia grana a sacrilegis nationibus fide purgante atque cribrante discernitur, et in unum quasi infidecuratum nitescit, et in illam primae originis dignitatem nativo candore mutatur, adunatione non possunt, et sicut aqua ad propriam redire substantiam in vino permixta non potest, sic et fideles quique atque sapientes, qui redemptos se Christi sanguine et passione cognoscunt, ita debent quasi inseparabilia membra capiti suo conservatione et ardentissima religione sociari, ut ab eo non voluntate, non necessitate sejungi, non ulla terrenae rei ambitione, non
Abbreviated transcription (Latin):
ebat. quia ea fructũ
Unde & sertũ spiim capiti redẽp¬
toris imposuit quando dñs nupti¬
ali tẽpore. ide quando sponsus
ecłȩ suae paschali exultatione iun¬
gendus: aquas inuinũ conuertit:
Manifeste presigurabat: multitudines
gentiũ desanguinis sui grã ẽt̃. uenturũ
Peraquas enim populos significari.
sacris aperitur eloquiis. sicut legimus
Aquas istas quas uidisti. populi sunt:
& gentes et linguȩ. Aduertimus in
aquis figurã gentiũ demonstrari: in
uino autẽ sanguinẽ dominicȩ passio-¬
nis ostendi. acsic dũ insacramentis uino
aqua miscetur. xp̃o fidelis populus
incorporatur et iungitur: Et quadã ci
copula ꝑfecte caritatis unitur. ut pos¬
sit dicere cũ apło. Quis nos separabit
acaritate xp̃i. Tribulatio. anangus¬
ta. anꝑsecutio: Et reliqua. Ds
autẽ homini suscepta sc̃ificatione
miscetur: quando fides inipso peccatore.
affectu iustitiȩ. miscdiȩ. pietatis in fun¬
ditur. Etiã in hoc ipso quod innume¬

Expanded text:
ebat: quia vinea fructum unde et sertum spineum capiti Redemptoris imposuit, quando Dominus nuptiali tempore, id est, quando sponsus se Ecclesiae suae paschali exsultatione jungendo, aquas in vinum convertit: manifeste praefigurans multitudines gentium de sanguinis sui gratia esse venturas. Per aquas enim populos significari, sacris aperitur eloquiis: sicut legitur: Aquae istae quas vidisti, populi sunt et gentes et linguae . Unde et advertimus in aquis figuram gentium demonstrari, in vino autem sanguinem Dominicae passionis ostendi. Ac sic cum in sacramentis vino aqua miscetur, Christo fidelis populus incorporatur et jungitur, et quadam ei copula perfectae charitatis unitur, ut possit dicere cum Apostolo: Quis nos separabit a charitate Christi? tribulatio, an angustia, an persecutio ? et reliqua. Deus autem homini suscepta sanctificatione miscetur, quam fides in ipso peccatore affectus justitiae, misericordia pietatis infundit. X. Etiam in hoc ipso, quod in nume
Abbreviated transcription (Latin):
dignatione primo homini spiraculũ
uitȩ desuo prius formator infudit.
sed nunc pene maiore caritate pro
eodem homine noniã sua dedit. sed
tiũ dem mihi est dedõ quod eẽ. mesentio
opussuum: sed multo plus est quod tran¬
sisse  ipsũ uideo in p̃ciũ meum quando¬
quidem copioso munere ipsa redẽptio
agitur : ut homo dm̃ ualere uideatur.

Expanded text:
dignatione primo homini spiraculum vitae desuper pius formator infudit: sed multo majori charitate pro eodem homine non jam sua dedit, sed quidem est de Deo, quod esse me sentio opus ejus: sed multo plus est, quod transisse ipsum video in pretium meum; quoniam tam copioso munere ipsa redemptio agitur, ut homo Deum valere videatur.
Abbreviated transcription (Latin):
uidetur intrinsecus : qualis extrinseeꝰ.
Itaq fr̃s nec cum in greditur uiolat.
neccum egreditur dissipat: quia in mn-
rat. qS pecular ergo non rumpit radius
solis. integritatẽ uirginis ingressus
aut egressus
uitiãre poterat
deitatis  Sed quidulterius inmoramur.
audiat xp̃ianus quod non uult
ille deficiat induratus: Virga illa
cecinit dicens: Tues sacerdos inae-¬
ternum: secundum ordinem melchi¬
sed ec: sed haec superiore uersu iam
dixerat. Uirgam uirtutis tuae emit.¬

Expanded text:
videtur intrinsecus, qualis et extrinsecus. videtur intrinsecus, qualis et extrinsecus. Itaque, fratres, nec cum ingreditur violatur, nec cum egreditur dissipat, quia in ingrrat. Specular ergo non rumpit radius solis; integritatem Virginis ingressus egressus vitiare poterat Deitatis? Sed quid ulterius immoror? Audiat Christianus quod non vult autem deficiat induratus. Virga illa cecinit dicens: Tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech . Superiore namque versu jam dixerat: Virgam
Abbreviated transcription (Latin):
cerdotis : positȩ sunt a scõ morse inta¬¬
bernaculo testimonii. Uirga autẽ
aaron: post alterum diem inuenitur
ꝓduxisse flores et frondes. et peperis.¬
se nuces Delectat hoc misterium .II.¬
cum caritate ur̃a. contra ꝑfidiam iui.¬
daeorum commiscere: uel maxime
figura interuenit sacramenti. Air¬
gã haec ꝓtulit quodante non habu.¬
it : non radicata plantatione. nec de¬
fossa sartulo non animata siłco. nec
fecundata seminario Et cum illi
quod nec semine suggeri potuit. necra.¬
dice. Uirgaergo potuit contra naturã¬
pora pariendi: uirga autem ꝓuneda ud¬
non habuit tempora germinan¬
di. Illa decursis nouem mensib
peperit: uirga autem alio die quod na.¬
tura non habuit germinauit: Contra¬
non potuit. Ds cnim qui innumeris
ut asina loqueretur: ipse mirabilius
cheus aliud sacramentum: Solis radi¬
us specular penetrat: & soliditatẽ eius
insensibili subtilitate ꝑtraicit. Et talis

Expanded text:
cerdotis: positae sunt a sancto Moyse in tacerdotis: positae sunt a sancto Moyse in tabernaculo testimonii. Virga autem Aaron post alterum diem invenitur subito produxisse flores et frondes, et peperisse nuces . Delectat hoc mysterium cum Charitate vestra contra perfidiam Judaicam commiscere, ubi maxime figura intervenit sacramenti. Virga ecce protulit quod ante non habuit, non radicata plantatione, non defossa sarculo, non animata succo, non fecundata seminario: et tamen cumquod nec semine suggeri potuit, nec radice. Virga ergo potuit contra naturapora pariendi; virga autem non habuit tempora germinandi. Virgo enim decursis novem mensibus peperit; virga autem alia die, quod natura non habuit germinavit. Virnon patitur. Deus enim qui in Numeris ut asina loqueretur , ipse mirabilius chaeus aliud sacramentum. Solis radius specular penetrat, et soliditatem ejus insensibili subtilitate pertrajicit; et talis
Abbreviated transcription (Latin):
Aliud simul. aliud singulares agunt :¬
et tamen abinuicẽ nonseparantũr.
Sic et filius suscepit carnẽ et nonde¬
seruit patrẽ : nec se diuisit apatre:
Suscepit filius inquam carnẽ in pro.¬
pricetate : et tamen et pater ecsp̃s sc̃s
non defuit maiestate: Indiuinitate
aequalitas: incarne sola filii propri
euangelista refert: quia iħc plenus spũ
ce: lt musicum melos tonis dulcib
reddat᷑: Tria pariter ad eẽ uident᷑.
dictat. manus tangit: resonat cor.
nec manus sonum reddunt: sed ea cũ
cordaetria panter oꝑantur: sic nee
padir nec sp̃s sos susceperunt carnem: et
tamen cum filio pariter oꝑantur: Sonũ
sola corda discutit: carnem solus xp̃c
accepit: O ꝑatio: intribus constat: sed
ditio: sic ꝑtinet ad solum xpm carnis
non potuit Et detestandus ma-¬
nicheus Si caro erat: uirgo eẽ non po
menti necessarium exemplum contra
lis tribubus uirgas a fferre: Allã-¬
tȩsunt duodecimꝰ uirgȩ. inter quas
&iam una erat quae aaron fuerat sa-¬

Expanded text:
Aliud simul, aliud singulares agunt; tamen ab invicem non separantur. Sic et Filius suscepit carnem, et non deseruit Patrem, nec defuit a Patre. Suscepit, inquam, Filius carnem in proprietate, sed tamen et Pater et Spiritus sanctus non defuerunt majestate. In divinitate aequalitas, in carne sola Filii proprieevangelista refert quia Jesus plenus Spiritu ce. Ut musicum melos sonis dulcibus reddat, tria pariter adesse videntur, dictat, manus tangit, resonat chordnec manus sonum reddunt, sed ea cum chorda pariter operantur. Sic nec Pater nec Spiritus sanctus susceperunt carnem; et tamen cum Filio pariter operantur. Sonum sola chorda excutit; carnem solus Christus suscepit. Operatio in tribus constat: sed ditio, sic pertinet ad solum Christum carnis non potuit: et detestandus Manichaeus, Si caro erat, virgo esse non pomenti necessarium exemplum contra lis tribus virgas afferri. Allatae sunt duodecim virgae, inter quas etiam una erat quae Aaron fuerat sa
Abbreviated transcription (Latin):
lectus: Quͦdergo haec uirga nuces
ꝓduxit: imago dominici corporis
fuit. Nux enim tinã hab& insuocor.¬
pore substantiae unionem: corium.
testam: & nucleum Incorio: caro:
intesta ossa. Innucleo interior ani¬
ma comparatur: In corio nucis. carnẽ
significat saluatoris: quae habuit in
sẽ asperitatem: uel a maritudinem
passionis. In nucleo interiorẽ declarat
dulcedinem deitatis: qua tribuit pas.¬
tum. et luminis subministrat offitiũ.
Intesta lignum inserens crucis. qui
non discrẽuit id quo ᷤ foris et intus fuerat.
sed qui terrena et caelestia
mediatoris ligni interposition Eso.
gunem crucis suae pacificauit omĩa.¬
quae in caelis sunt. et quae interris q¬

Expanded text:
et . Quod haec virga nuces produxit, imago Dominici corporis fuit; nux enim trinam habet in suo corpore substantiae unionem, corium, testam et nucleum. In corio, caro; in testa, ossa; in nucleo, interior anima comparatur. In corio nucis carnem significat Salvatoris, quae habuit in se asperitatem, vel amaritudinem passionis. In nucleo interiori declarat dulcedinem divinitatis, quae tribuit pastum, et luminis subministrat officium. In testa lignum inserens crucis qui non discrevit, id quod foris et intus, sed quae terrena, et coelestia fuerant Mediatoris, ligni interpositione socie per sanguinem crucis suae pacificavit quae in coelis sunt, et quae in terris
Abbreviated transcription (Latin):
Intelligamus hunc uersum:
& do gras inquantum possumus deuo¬
ta mente referamus Nam cum diceret
generaliter agendas esse grãs. quia
pauperes diuinitas exaudire dignatur.
se intulit dñs xp̃s dicendo. neq auer¬
tit faciem suam ame: Sic ergo cau¬
sam omnium suam fecit. sic pecca¬
ta mundi corporissui sc̃itate deleuit:
ut dum adse infirmitatem humanã
trahit. diabolus amitteret quod tene¬
bat: Quid autem clamauit: quid
se dicit auditum. utiq ut mors
nr̃a eius exitio finiretur: ut pecca¬
tum ueteris hominis redimeretur.:
tib cum: Apudte : significat
dete: In eccła magna: catholica
scilicetq̃ uniuerso terrarum orbe
diffusaest: Magna enim: et ampli¬
tudine recte dicitur et honore
Uota mea mauult intelligi sacra¬
menta corporis et sanguinis sui:
quae illis p̾sentib redduntur.
quae eis cd̃ timore subiectisunt:
sunt uota quae superius dixit:
et considera quie tantum pauꝑes
posuit. quimundi istius in lecebras
contemptu ditissimo respuerunt:

Expanded text:
Intelligamus hunc versum, et Deo gratias, in quantum possumus, devota mente referamus. Nam cum diceret generaliter agendas esse gratias, quia pauperes Divinitas exaudire dignatur, se intulit Dominus Christus dicendo: Neque avertit faciem a me. Sic ergo causam omnium suam fecit, sic peccata mundi corporis sui sanctitate delevit, ut dum ad se infirmitatem humanam traxit, diabolus amitteret quod tenebat. Quid autem clamavit, quid se dicit auditum? Utique, ut mors nostra ejus exitio finiretur, ut peccatum veteris hominis redimeretur prtibus eum. Apud te significat de te. In Ecclesia magna, catholica scilicet, quae universo terrarum orbe diffusa est. Magna enim et amplitudine recte dicitur et honore. Vota vero mavult intelligi sacramenta corporis et sanguinis sui, quae illis praesentibus redduntur, qui ei sancto timore subjecti sunt.sunt vota quae superius dixit. Et considera quia pauperes tantum posuit qui mundi istius illecebras contemptu ditissimo respuerunt;
Abbreviated transcription (Latin):
quod inillo esse non potuit: ho¬
mo ergo dicitur: quantum per¬
tine adhumanam naturam:
Idem non homo apellatur: quia
quod est proprium hominis. pecca¬
tum non habuit: Nam et diabolus
in euuangelio dictus est homo:
ut est illud. in imicus homo super¬
seminauit zizania Vnde hoc no¬
menesse constat omonymum.
ob probrium autem hominum fu¬
it: quando eum sputis innumeris
conp uebant. et alapis sacrilegis
uerberabant: Abiectio plebis fuit:
quando pontius pilatus dedit tur¬
bis potestatem quem uellent sibi
dimitti. et illi barabban eligentes:

Expanded text:
quod in illo esse non potuit. Hoquod in illo esse non potuit. Homo ergo dicitur, quantum pertinet ad humanam naturam. Idem non homo appellatur: quia quod est proprium hominis, peccata non habuit. Nam et diabolus in Evangelio dictus est homo, ut est illud: Inimicus homo superseminavit zizania . Unde hoc nomen esse constat homonymum. Opprobrium autem hominum fuit quando eum sputis innumeris compluebant, et alapis sacrilegis verberabant. Abjectio plebis fuit, quando Pontius Pilatus dedit turbis potestatem, quem vellent sibi dimitti: illi Barabbam eligentes,
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc figuram dicitur
tapinosin. quae latine humiliatio
nuncupatur : quotiens magnitudo
mirabilis. rebus humilimis com¬
paratur. sicut apostolus ait: Infir¬
ma huius mundi elegit: ut confun¬
dat fortia Uermis. nimia quidem
uidetur abiectione tempnibilis.
sed magni continet sacramenta
mẏsterii: Nascitur absq concubitu:
repit humilis. mouetur sine sonitu:
Quae si consideres: non inmerito dñm
xp̃m uermem apellatum esse cog¬
nosces: Uermis ergo: quia mortalis.
quia decarne sine permixtione hu¬
mani seminis natus est : quia uice
ipsius silentiose et humiles extiter̃
Comparat se enim creator humilli¬
mis creaturis suis: nequid estimares
abiectum. quod ipsti noscitur aue¬
tore formatum : sicut scriptum est:
Fecit ds̃ omnia: ualde bona Sic
et ipse dauid doctorem se cutus:
minutissimo sepulici quo equa¬
uit: Ipsa enim uirtus est religio¬
nis: ut quanto se plus unus quisq
exemplo creatoris humiliat.
tanto amplius exaltetur ad głam:
Non homo: idest non peccator.

Expanded text:
 figuram dicitur tapinosin, quae Latine humiliatio nuncupatur, quoties magnitudo mirabilis rebus humiliimis comparatur; sicut Apostolus ait: Infirma mundi hujus elegit, ut confundat fortia . Vermis, nimia quidem videtur abjectione temnibilis, sed magni continet sacramenta mysterii: nascitur absque concubitu, repit humilis, movetur sine sonitu. Quae si consideres, non immerito Dominum Christum vermem appellatum esse cognosces. Vermis ergo quia mortalis, quia de carne sine permixtione humani seminis natus est, quia viae ipsius silentiosae et humiles exstiterunt. Comparat enim se Creator humillimis creaturis suis, ne quid aestimares abjectum, quod ipso noscitur auctore formatum, sicut scriptum est: Fecit Deus omnia valde bona . Sic et ipse David doctorem secutus, minutissimo se pulici coaequavit . Ipsa enim virtus est religionis, ut quanto se plus unusquisque exemplo Creatoris humiliat, tanto amplius exaltetur ad gloriam. Non homo, id est non peccator,
Abbreviated transcription (Latin):
ni ꝑquem nomen dñi blas phemat᷑:
Ita et de isto scribitur. Pax huic ho¬
mini: ꝑ quem nomen benedicitur
saluatoris. Quale autem estime¬
ritum largientis. ut solus quis ope¬
retur indõmo. et per multos aecle¬
sia dñm dep̃cetur: Et quod ille
fortassis petere dediuinitate non
audeat. plurimorum interpel¬
lantium orationib & iam quod
non sperabat accipiat: Quod ad ad¬
uitorium nr̃m commemorans be¬
atus apłs ait. Ut ꝑmultos gratia¬
rum actio referatur pronobis: Et
iterum. Ut fiat oblatio ur̃a accep

Expanded text:
ni, per quem nomen Domini blasphematur; ni, per quem nomen Domini blasphematur; ita et de illo scribitur: Pax huic homini, per quem nomen Domini benedicitur Salvatoris. 6 Quale est autem meritum largientis, ut solus quis operetur in domo et per multos in Ecclesia Dominus deprecetur; et quod ille fortassis petere de Divinitate non audeat, plurimorum interpellantium orationibus, etiam quod non sperabat accipiat? Quod ad adjutorium nostrum commemorans beatus Apostolus ait: Ut per multos gratiarum actio referatur pro nobis . Et iterum: Ut fiat oblatio nostra accep