comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
a quo exauditi gratias agunt dicentes. Vin¬
alioloco scriptura significat dicens: Amotus
illud peccator cum uenerit in profindn
malorum contempnit: Aliudestenin
desiderare . aliud oppugnare iustiiun¬
gratia xp̃ educit infortituidinem. un
titudine nisi ut ad uersus peccatum uoit
ad sanguinem certent: ex ut roque ensnt
genere fiunt idonei: quibus construatur
focus sc̃s eius. illi soluti illi resuscitru qui
& mulieris quam alligauerit sat anas penuat
&octo annos iubendo iunculum soluit ⁊ eliat
mortem clamando superauit. Quih iee feut
in corporibus potest mirabiliori facere inno¬
ribus & facereunius modi habitarc inanu
Educens compeditos infortitudine simlitt
a maricantes : qui habitant in sepulchris
ds̃ cume gredieris coram populotuo egressus
eius intellegnur cum apparet inoperib suis
Apparet autem non omnibus. sedeis quinoue¬
runt opera eius intueri: non enimeao peni

Expanded text:
. A quo exauditi gratias agunt, dicentes: Dir. A quo exauditi gratias agunt, dicentes: Dirquod alio loco Scriptura significat, dicens: A mortuo nde est et illud: Peccator cum venerit in profundum malorum, contemnit . Aliud est enim desiderare, aliud oppugnare justigratia Christi educit in fortitudine. Qua fortitudine, nisi ut adversus peccatum usque ad sanguinem certent? Ex utroque enim genere fiunt idonei quibus construatur locus sanctus ejus; illis solutis, illis resuscitatis. Quia et mulieris, quam alligaverat satanas per decem et octo annos, jubendo vincula solvit ; et Lazari mortem clamando superavit . Qui fecit haec in corporibus, potest mirabiliora facere in moribus, et facere unius modi habitare in domo: educens compeditos in fortitudine; similiter amaricantes qui habitant in sepulcriss cum egredereris coram populo tuo. Egressus ejus intelligitur, cum apparet in operibus suis. Apparet autem non omnibus, sed eis qui noverunt opera ejus intueri. Non enim ea nunc
Abbreviated transcription (Latin):
contumeliae: sed locus scs eius sunt quos
babitare fecit unius modi: uel unius moris
pos sunt nechabet grecus qui in babitire
facit sed iantum habita refacit : Dñsergo
in locosco suo: Quis est locus iste ipsebs
eum sibi facit Dsenim habitare facit
unius moris indomo hic est locus scseius
Quoda utem gratia sua sibi ȩdificet huunic
locum non meritis eorum prȩcedentibus
ex quibus eum aedificat uide quidequit
Qu leducit compeditos infortitudinem
Soluit enim grauia uincula peccatorum
quibus impediebantur neambularo
uia prȩceptorum educit autemeo
ti tudine quam ante eius gratiami
bebant si militer a maricante qui
tant insepulchris Idest omnimun
tuos occupatos in operibus mortuis h
a maricant resistendo iustitiae : Nim
compediti : forsi tanuolunt ambulat¬
nec pos sunt dm̃ que precantur ut posir
eidicunt: de necessi tatibus meis elunt

Expanded text:
contumeliae; sed locus sanctus ejus sunt quos contumeliae; sed locus sanctus ejus sunt quos habitare facit unius modi, vel unius moris pretari possunt. Nec habet graecus, Qui inhabitare facit; sed tantum, habitare facit. Dominus ergo in loco sancto suo. Quis est locus iste? Ipse Deus eum sibi facit. Deus enim habitare facit unius moris in domo: hic est locus sanctus ejus. 8. Quod autem gratia sua sibi aedificet hunc locum, non meritis eorum praecedentibus ex quibus eum aedificat, vide quid sequatur: Qui educit compeditos in fortitudine. Solvit enim gravia vincula peccatorum, quibus impediebantur ne ambularent in via praeceptorum: educit autem eos in fortitudine, quam ante ejus gratiam non habebant. Similiter amaricantes qui habitant in sepulcris: id est omni modo mortuos, occupatos in operibus mortuis. Hi enim amaricant resistendo justitiae: nam compediti forsitan volunt, nec ambulare possunt; Deumque deprecantur, ut possint; eique dicunt: De necessitatibus meis erue me
Abbreviated transcription (Latin):
poralium spatiorum locus ilico subiecit
Nequȩ ramus eum absque nobis: sed potius
unius modi habitantes indomo. mereamur
ut habitare . & iamipse dignetur in nobis
Iste est locus sc̃s dñi quod pleriq: homines
quaerunt ut habeant ubi orantes exaudiant᷑
Sint ipsiergo quod quaerunt & quaedicunt
incordibus suis. idest intalibus cubilibus
suis conpungantur. habitantes unius modi
indomo: ut ad ño magnae domus in habitent᷑
& apud seipsos ex audiantur est enim
domus magna. inqua non solum aureauasa
sunt & argentea. sed & lignea & fictilia :¬
& alia quidem sunt in honore : alia in con¬
tumelia: Si quiautem mundauerint
semet ipsos auasis contumelie: erunt
unius modi indomo. & locus sc̃s dñ : Nam
sicut in magna hominis domo non inquals¬
cumq: loco eius requiescit dñs eius sed in
aliquo utiq: sec retiore & honoratiore
loco sic ds̃ non in omnibus quiindo moeius
sunt habitat.: Nonenim habitat inuasis

Expanded text:
poralium spatiorum locus, illico subjecit; poralium spatiorum locus, illico subjecit; ne quaeramus eum absque nobis; sed potius unius modi habitantes in domo, mereamur ut habitare etiam ipse dignetur in nobis. Iste est locus sanctus Domini, quod plerique homines quaerunt, ut habeant ubi orantes exaudiantur. Sint ipsi ergo quod quaerunt; et quae dicunt in cordibus suis, id est in talibus cubilibus suis, compungantur , habitantes unius modi in domo, ut a Domino magnae domus inhabitentur, et apud seipsos exaudiantur. Est enim domus magna, in qua non solum aurea vasa sunt et argentea, sed et lignea et fictilia; et alia quidem sunt in honorem, alia in contumeliam: si qui autem mundaverint semetipsos a vasis contumeliae , erunt unius modi in domo, et locus sanctus Domini. Nam sicut in magna hominis domo, non in qualicumque loco ejus requiescit dominus ejus, sed in aliquo utique secretiore et honoratiore loco: sic Deus non in omnibus qui in domo ejus sunt habitat non enim habitat in vasis
Abbreviated transcription (Latin):
turbabuntur a facie eius: patres orfano¬
rum & iudices uiduarum Desolatos
enimputant a quibus plerumque
gladio uerbidĩ & parentes afilus & ma¬
riti abiioribus separantur: sed habeN
consolationem destituti atq uiduati
Patres orfanorum & indices uiduarũ:
Habent eius consolationem quiei dicunt.
qm̃patermeus & ma termea de relique¬
runtme : dñs autem ad sumpsitme:
& quae Eperauerunt indño persistentes
inorationibus nocte acdie : Acuius facie
illi turbabuntur cum uiderint senihil
spei saecularis societate defuitutis : dñs sibi
templum fabricat: de quo consequenter
dicit: Dñs in locos cõsuo: qui senim sit
locus eius  a peruit cumdicit ds̃ qui in ba¬
bitare facit unius modi indomo unani¬
mes unum sentientes: iste est locus sc̃s
dñi.÷ cumenim dixis set dñs in locoscosuo
tam quam requireremus inquoloco: cumille
ubique sit totus & nullus eum contineat cor¬

Expanded text:
Turbabuntur a facie ejus, patris orphanoTurbabuntur a facie ejus, patris orphanorum et judicis viduarum. Desolatos enim putant, a quibus plerumque gladio verbi Dei, et parentes a filiis, et mariti ab uxoribus separantur : sed habent consolationem destituti atque viduati patris orphanorum et judicis viduarum; habent ejus consolationem qui ei dicunt, Quoniam pater meus et mater mea dereliquerunt me; Dominus autem assumpsit me : et qui speraverunt in Domino, persistentes in orationibus nocte ac die ; a cujus facie illi turbabuntur, cum viderint se nihilspei saecularis societate destitutis, Dominus sibi templum fabricat: de quo consequenter dicit, Dominus, in loco sancto suo. Quis enim sit locus ejus aperuit, cum ait, Deus qui inhabitare facit unius modi in domo: unanimes, unum sentientes: iste est locus sanctus Domini. Cum enim dixisset, Dominus in loco sancto suo: tanquam requireremus in quo loco, cum ille ubique sit totus, et nullus eum contineat cor
Abbreviated transcription (Latin):
it perspeciosos pedes euangeli ⁊ antium
periua sin ei corda credentium.: Ipse est
oms uiuaseer idr supereccasum siue quia
noneum excipit noua uita sead eum conuer¬
ents nisi uetus occiderit huic saeculo renun¬
uimis siue quia ascendit superocca sum:
im resurgendo uicit corporis casum
dñs enim nomen est eius. Quod illi sicog¬
nouissent: numquam dñm gloriae cruci¬
fixissent ex ultent in conspectueius.
Ouos quibus dictumest: cantatedõ psalli
te nominieius lterfacite ei quia scendit
superoccasum : &iam exultate in cons¬
pectueius.: Quasi tristes. semper autem
gaudentes Dum enim factus iter ei
dum praeparatis quaueniat. gentes qu e
possideat multa passuri estis in conspectu
hominum tristiua sed uos. non solum no¬
lite deficere sed &iam exultate non in
conspectu hominum: sed in conspectudĩ.
gpegaudentes intribulatione toleran¬
tes exultate in conspectueius: Illieñĩ
quiuos inconspectu hominum turbant:

Expanded text:
ut per speciosos pedes evangelizantium ut per speciosos pedes evangelizantium , pervia sint ei corda credentium. Ipse est enim qui ascendit super occasum: sive quia non eum excipit nova vita se ad eum convertentis, nisi vetus occiderit huic saeculo renuntiantis; sive quia ascendit super occasum, cum resurgendo vicit corporis casum. Dominus enim nomen est ei. Quod illi si cognovissent, nunquam Dominum gloriae crucifixissent . 6. Exsultate in conspectu ejus. O vos quibus dictum est, Cacite ei qui ascendit super occasum, etiam exsultate in conspectu ejus: quasi tristes, semper autem gaudentes . Dum enim facitis iter ei, dum praeparatis qua veniat, gentesque possideat, multa passuri estis in conspectu hominum tristitia: sed vos non solum nolite deficere, sed etiam exsultate; non in conspectu hominum sed in conspectu Dei. Spe gaudentes, in tribulatione tolerantes . Exsultate in conspectu ejus. Illi enim qui vos in conspectu hominum turbant,
Abbreviated transcription (Latin):
sse eos hocloco significauerit. quorum
da mn ꝑaennentiae lacrimas soluitur:
ondiam illud intelligi potest ut futu
udicium comminetur Quiacum in
uilo sicut fumus seextollendo. id est
rmendo defecerint.: ueniet illis infine
mndmnatio ut abeius facie perent
ternum : cum in sua claritate fuerit
uent: uenitebenedicti patrismei. pes¬
oitregnum : Iocundentur ergo quila
dinconspectueius quisine errore in spi¬
n quod donauit. : delectentur in laetitia.
ium exultantes cum tremore sicut
omuerut quibus tantam spemdedit & hic
uiumes ad loquitur & hortatur canta
uao psallitenominieius Iam hinc intriu
hex pesitione quod uidebatur praelocu
usumus tiocantat dõ. qui uiuit dõ ⁊ psallit
uominieius. quio peratur ingloria eius
hacantando. it a psallendo. id est sic uiuen¬
ao sic operando . Iter facite ei inquit qui
iscendit super occasum. Iter facite xp̃o

Expanded text:
fortasse eos hoc loco significaverit, quorum fortasse eos hoc loco significaverit, quorum duritia in poenitentiae lacrymas solvitur: tamen etiam illud intelligi potest, ut futurum judicium comminetur; quia cum in hoc saeculo sicut fumus se extollendo, id est, superbiendo defecerint, veniet illis in fine extrema damnatio, ut ab ejus facie pereant in aeternum, cum in sua claritate fuerit audient: Venite, benedicti Patris mei; percipite regnum . Jucundentur ergo qui lased in conspectu ejus qui sine errore inspicit quod donavit. Delectentur in laetitia: non jam exsultantes cum tremore , sicut in convertit, quibus tantam spem dedit, et hic viventes alloquitur et hortatur: Cantate Deo, psallite nomini ejus. Jam hinc in tituli expositione, quod videbatur praelocuti sumus. Cantat Deo, qui vivit Deo; psallit nomini ejus, qui operatur in gloriam ejus. Ita cantando, ita psallendo, id est, sic vivendo, sic operando, Iter facite ei, inquit, qui ascendit super occasum. Iter facite Christo;
Abbreviated transcription (Latin):
urapeffectumo quo abibo inquiullo
abspũtuo & a facieiua quo fugut il
Aoni ioergo non corpore fugiant u¬
mendo scilicet non latendo nit abea au
quam nonuident sed abea quamiusit
cguntur Facies qui ppe cius ⁊uulli
est presentia eius peret denium euili
Vnde illis intmicantibus ꝗixtia ⁊ Amodo
uidebitis filium hominis tenentem lr
nubibus sicut uenit inecolesiauaniso¬
deus eam toto orbe terrarum inquodspa¬
nisunt inimicieius Uenitꝰ aute msualisro
nubibus dequalibus dicit .÷ antei d ibonibi
meis nepluant supeream imbrita araua
ergo quio derunt eum a facie eius ⁊ meut
a prȩsentia scõrum fidelium que eius dequs
dicit. cum uni ex minimis mes fetifis qubi
in su perbiae typum. &ponibus eciorut sue
os suum atq clamantes crucifigacriusge
Capto in luserunt pendenete ui sigusruite
Eunde uictores tumuerune : iorusetitu¬
nuerunt Sicut fluit cera a faciugnis: si
pereant peccatores a faciedi quin quam

Expanded text:
rat effectum? Quo abibo, inquit ille, a spiritu tuo, et a facie tua quo fugiam ? Animo ergo, non corpore fugiunt; timendo scilicet, non latendo; nec ab ea facie quam non vident, sed ab ea quam videre coguntur. Facies quippe ejus appellata est praesentia ejus per Ecclesiam ejus. Unde illis inimicantibus dixit: Amodo videbitis Filium hominis venientem in nubibus . Sicut venit in Ecclesia sua, diffundens eam toto orbe terrarum, in quo dispersi sunt inimici ejus. Venit autem in talibus nubibus, de qualibus dicit: Mandabo nubibus meis ne pluant super eam imbrem . Fugiant ergo qui oderunt eum, a facie ejus: timeant a praesentia sanctorum fideliumque ejus, de quibus dicit, Cum uni ex minimis meis fecistis, miin superbiae typhum; et ponentes in coelum os suum , atque clamantes, Crucifige, crucifige , capto illuserunt, pendentem irriserunt: et unde victores tumuerunt, mox victi evanuerunt. Sicut fluit cera a facie ignis, sic pereant peccatores a facie Dei. Quanquam
Abbreviated transcription (Latin):
suae: Seminatur enim hoc corpus in in¬
firmitate: surget inuiruite :: Ipseergo
dabituir tutem quam insua carne praemi¬
sit dequa dicit apostolus. uirtutem resur¬
rectionis eius: Fortitudinemautem :
qua inimica destrueturmors: qm̃ itaq:
prolixum & ad intellegendum difficilẽ
psalmum : tandem aliquando ipso ad¬
iuuante finiuimus. benedictus ds̃. a men¬

Expanded text:
suae. Seminatur enim hoc corpus in insuae. Seminatur enim hoc corpus in infirmitate; surget in virtute . Ipse ergo dabit virtutem quam in sua carne praemisit, de qua dicit Apostolus: Virtutem resurrectionis ejus . Fortitudinem autem, qua inimica destruetur mors . Quoniam itaque prolixum, et ad intelligendum difficilem Psalmum tandem aliquando, ipso adjuvante, finivimus. Benedictus Deus. Amen
Abbreviated transcription (Latin):
uaccarum: Adergo utilitatem pro¬
uidentia diuina permittit tauros con¬
gregari. interuaccas populorum: ut
excludantur: id est. emineant quipro¬
batisunt argento : Ad hocenim hereses
sinunturesse : ut probatimani festi
fiant.. Quan quam & sic possit intellle¬
populus eius : tam quam mas sauenti labro
emundata : tamquam is ra hel in quodolus
nonest: tunc eminentissima erit superisrł
magnificentia eius. & uirtus eius innubib
Vonenim solus ueniet adiudicium: sed
cum senioribus populi sui quibus promisit
ius adiunxit Mirabilis ds̃ in scĩs suis dsisrł.
Tuncenim & nomen ipsum uerissime
ac plenissime implebitur isrł: quod est
uidens dm̃ : qm̃ ui debimus eum sicuti est.
Ipsed abit uirtutem & fortitudinem ple¬
bisuae benedictus ds̃ Nunc fragili & in¬
firmae: habemus enim thesaurum istum
nuasis fictilibus.: Tunc uero &iam corpo¬
rum gloriosissima commutatione: ipse
dabit uirtutem & fortitudinem plebi

Expanded text:
vaccarum. Ad hanc ergo utilitatem, Provaccarum. Ad hanc ergo utilitatem, Providentia divina permittit tauros congregari inter vaccas populorum, ut excludantur, id est, ut emineant qui probati sunt argento. Ad hoc enim haereses sinuntur esse, ut probati manifesti fiant. Quanquam et sic possit intellpopulus ejus, tanquam massa ventilabro emundata , tanquam Israel in quo dolus non est , tunc eminentissima erit super Israel magnificentia ejus et virtus ejus in nubibus. Non enim solus veniet ad judicium, sed cum senioribus populi sui ; quibus promisit tus adjunxit: Mirabilis Deus in sanctis suis, Deus Israel. Tunc enim et nomen ipsum verissime ac plenissime implebitur Israel, quod est Videns Deum; quoniam videbimus eum sicuti est . Ipse dabit virtutem et fortitudinem plebi suae benedictus Deus: nunc fragili et infirmae. Habemus enim thesaurum istum in vasis fictilibus . Tunc vero, etiam corporum gloriosissima commutatione, ipse dabit virtutem et fortitudinem plebi
Abbreviated transcription (Latin):
uersus arrianos eo nomi anos mu¬
donianos : Quam multi deca tholica
sia toto orbe diffusa & demalorum
commixtioneusque infinem saecub
quod bonis in sacramentorum eius soo¬
tate non obsint: aduersus donat ist
& luciferianos. aliosq si qui sunt qu
simili errore aueritate dissentiums
Quam multi contraceteros heretico
quos enumerare uel com memorare
nimis longum est : & prȩsenti operin
necessarium quorum ⁊amen sensũ
probati assertores aut prorsus latt¬
rent. Aut non ita eminerent . ut eos
eminere fecerunt. su perborum comin¬
dictiones : quos uelut tauros : ⁊ dest
iugo disciplinae pacifico lenique non
subditos: commemorai a postolus ubi
talem dicit eligendum ad episcopatũ
ut potenssit exhortari indoctrina
sana & contradicentes redarguere.
Sunt enim multi non subdiu : ubi sunt
tauri elatione ceruicis : in patientes
aratri : atque iuncturae uaniloqui
& mentis seductores: Hasmentes
significauit istepsalmus : appellatione

Expanded text:
ntra Arianos, Eunomianos, Macentra Arianos, Eunomianos, Macedonianos! quam multi de catholica Ecclesia toto orbe diffusa, et de malorum commixtione usque in finem saeculi, quod bonis in sacramentorum ejus societate non obsint, adversus Donatistas et Luciferianos aliosque, si qui sunt, qui simili errore a veritate dissentiunt! quam multi contra caeteros haereticos, quos enumerare vel commemorare nimis longum est, et praesenti operi non necessarium! Quorum tamen sensuum probati assertores, aut prorsus laterent, aut non ita eminerent, ut eos eminere fecerunt superborum contradictiones, quos velut tauros, id est jugo disciplinae pacifico lenique non subditos, commemorat Apostolus, ubi talem dixit eligendum ad episcopatum, ut potens sit exhortari in doctrina sana, et contradicentes redarguere . Sunt enim multi non subditi; hi sunt tauri elatione cervicis impatientes aratri atque juncturae: vaniloqui, et mentium seductores; has mentes significavit iste psalmus appellatione
Abbreviated transcription (Latin):
oportet & heresesse ut probati manifesti
fiam in uobis hoc &iam hic sequitur : ut
excludanturhi qui probatisunt argento:
Idest : qui probatisunt eloqui is dñi.⁊ eloquia
quippedñ. eloquia casta argentum igni
probatum terrae. nam excludantur
dictum est: appareant: emineant.
quod ait ille manifestifiant  Vnde & in
arte argentaria exclusores uocantur.
quide confusione massae: nouerunt formã
uasis ex primere.: multienim sensus
scripturarum scarum latent: & paucis
intelligentioribus noti sunt. necas se¬
runtur commodius &acceptabilius.
nisi cum respondendi hereticis cura
compellit .: tunc enim &iam qui negle¬
gunt studi a doctrinie sopore discusso
ad audiendi excitantur diligentiam:
ut ad uersarii refallantur: Demiq qu
multi scripturarum scãrum sensus dag
dõ asserti sunt contra photinum : q
multi de hominex p̃o contramanide
quam multi detrinitate contra sabe
Quam multi deunitate trinitatis as¬

Expanded text:
Oportet et haereses esse, ut probati manifesti Oportet et haereses esse, ut probati manifesti fiant in vobis ; hoc etiam hic sequitur, Ut excludantur ii qui probati sunt argento, id est, qui probati sunt eloquiis Domini. Eloquia quippe Domini, eloquia casta, argentum igne probatum terrae . Nam excludantur dictum est, appareant, emineant; quod ait ille, manifesti fiant. Unde et in arte argentaria exclusores vocantur, qui de confusione massae noverunt formam vasis exprimere. Multi enim sensus Scripturarum sanctarum latent, et paucis intelligentioribus noti sunt; nec asseruntur commodius et acceptabilius, nisi cum respondendi haereticis cura compellit. Tunc enim etiam qui negligunt studia doctrinae, sopore discusso, ad audiendi excitantur diliut adversarii repellantur. Denique quam multi Scripturarum sacrarum sensus de Christo Deo asserti sunt contra Photinum? quam multi de homine Christo contra Manichaeum? quam multi de Trinitatquam multi de unitate Trinitatis co
Abbreviated transcription (Latin):
stilo fiat : Ii aergo & calamus. quod cala mo
fiat dicita postolus petrus. indoctos & insta¬
biles peruertere scripturas . ad proprium suũ
interitum: Hae sunt ferȩcalami de quibus
hicdicitur: increpaferas calami: dehis est
&iam quod adiungit. Congregatio tauro¬
rum interuaccas populorum : ut excludan¬
tur hi qui probati sunt argento ⁊ tauros
uocans propter su perbiam durae in domitȩq
ceruices ÷ significat enim hereticos : uaccas
autem populorum seductibiles animas in¬
telli gendum puto : quia facile sequuntur
hos tauros . ÷ non enimpopulos uni uersos
seducunt. inquibus sunt graues & stabiles
unde scriptum est: inpopulograui lau¬
dabote : Sed in eis populis quas in uene¬
rint uaccas.: Ex hisenim sunt qui pene¬
trant domos & captiuas ducunt mulier¬
culas oneratas peccatis : quaeducuntur
uariis desideriis. semper discentes & ad
ueritatis scientiam num quam perue¬
nientes.: Quod autemait idem a postolus

Expanded text:
stilo fiat; ita ergo et calamus, quod calamo stilo fiat; ita ergo et calamus, quod calamo fiat. Dicit apostolus Petrus indoctos et instabiles pervertere Scripturas ad proprium suum interitum : hae sunt ferae calami, de quibus hic dicitur, Increpa feras calami. 39. De his est etiam quod adjungit: Congregatio taurorum inter vaccas populorum, ut excludantur ii qui probati sunt argento. Tauros vocans, propter superbiam durae indomitaeque cervicis; significat enim haereticos. Vaccas autem populorum, seductibiles animas intelligendas puto, quia facile sequuntur hos tauros. Non enim populos universos seducunt, in quibus sunt graves et stabiles; unde scriptum est, In populo gravi laudabo te ; sed in eis populis quas invenerint vaccas. Ex his enim sunt qui penetrant domos, et captivas ducunt mulierculas oneratas peccatis, quae ducuntur variis desideriis; semper discentes, et ad veritatis scientiam nunquam pervenientes . Quod autem ait idem apostolus,
Abbreviated transcription (Latin):
confirmads̃ quod operatus es in nobis.
salem quae est libera maternostra. quia
& ipsa est templum sc̃mtuum: Ab illo ergo
templo : tibi offerent reges munera.
Quicumq reges intelligantur. siue reges
terrae : si uereges quos discernit super¬
caelestis supercolumbam de argentatam:
tibiofferent munera. & quae munera
gratiora : quam sacrificia laudis ⁊ sed huic
laudi: obstrepunt xp̃ianum uocabulũ
habentes . & diuersa sentientes .: Fiat.
ergo quod sequitur. Increpaferascalami
nam & ferȩ sunt qm̃ non intelligendo
nocent : & ferȩ calami sunt qm̃scrip¬
turarum sensum prosuoerrore per¬
uertunt : Percalamum qui ppe tam
conuenienter scripturae significant᷑ :
quam sermo perlinguam: secundum
quod dicitur. lingua hebrea. uel greca
uellatina. uel alia quae libet pereffici¬
entem scilicet id quod efficitur.
Usitatumest autem in latino eloquio.
ut cum scriptura stilds. uocetur. quod

Expanded text:
confirma, Deus, hoc quod operatus es in nobis. confirma, Deus, hoc quod operatus es in nobis. salem, quae est libera mater nostra , quia et ipsa est templum sanctum tuum: ab illo ergo templo tibi offerent reges munera. Quicumque reges intelligantur; sive reges terrae, sive reges quos discernit supercoelestis super columbam deargentatam; tibi offerent reges munera. Et quae munera gratiosa, quam sacrificia laudis ! Sed huic laudi obstrepunt, christianum vocabulum habentes, et diversa sentientes. Fiat ergo quod sequitur: Increpa feras calami. Nam et ferae sunt, quoniam non intelligendo nocent; et ferae calami sunt, quoniam Scripturarum sensum pro suo errore pervertunt. Per calamum quippe tam convenienter Scripturae significantur, quam sermo per linguam; secundum quod dicitur lingua hebraea, vel graeca, vel latina, vel alia quaelibet, per efficientem scilicet id quod efficitur. Usitatum est autem in latino eloquio ut scriptura stilus vocetur, quod
Abbreviated transcription (Latin):
fessio sit infide : fortitudo in spe: latitudo
inciritate : fidei quipperes est : ut corde
credatur adiustitiam: ore autem confessio
fuad salutem: In passionibus autem tribu¬
lauonum restristis est. sed spes fortis est.
Sienim quod non uidemus speramus : per
pauentiam ex pectamus. Latitudinem
uero prȩstat caritatis incorde diffusio :
nam consumata caritas foras mittittimo¬
rem: quiatimor tormentum habet perani¬
mae angustias .÷ principesergo iuda duces
corum. qui in ec clesis benedicunt dñm:
principes zabulon: principes neptalim .
principes confessionis. fortitudinis. latitu¬
dinis. principes fidei : speicaritatis.
ipso : quemlegimus dĩ uirtutem & dĩsapien¬
tiam. Quomodo autẽtds̃ mandatxp̃m suũ:
nisi dumeum commendat. commendat
enim caritatem suam ds̃ in nobis qm̃dum.
adhuc peccatores essemus xp̃s pronobis
mortuus est : quomodo non &cum illo om¬
nia nobis donauit. mandads uirtutẽ tuã

Expanded text:
fessio sit in fide, fortitudo in spe, latitudo fessio sit in fide, fortitudo in spe, latitudo in charitate. Fidei quippe res est ut corde credatur ad justitiam, ore autem confessio fiat ad salutem . In passionibus autem tribulationum res tristis est, sed spes fortis est: Si enim quod non videmus speramus, per patientiam exspectamus . Latitudinem vero praestat charitatis in corde diffusio: nam consummata charitas foras mittit timorem ; qui timor tormentum habet per animae angustias. Preorum, qui in Ecclesiis benedicunt Dominum. Principes Zabulon, principes Nephthalim. Principes confessionis, fortitudinis, latitudinis: pripso , quem legimus Dei Virtutem et Dei Sapientiam . Quomodo autem Deus mandat Christum suum, nisi dum eum commendat? Commendat enim Deus charitatem suam in nobis, quoniam dum adhuc peccatores essemus, Christus pro nobis mortuus est . Quomodo non et cum illo omnia nobis donavit ? Manda, Deus, virtutem tuam:
Abbreviated transcription (Latin):
quod licet unde hoc probari possit nonuideã.
aimen quia necunde refellatur inuenio &
holoco principes ecclesiarum ducesq: eorum
qu inecclesiis benedicunt dñm. uideo com¬
mendari. non absurde &iam istũ sensũ prodo.
ed plus medelectat : quod ex istorum nominũ
nterpretatione clarescit . hebrea quippest
nomina : quorum iuda confessio dicitur¬
interpretari.: Tabulon. habitaculum for¬
utudinis: Neptalim dilatatiomea: quae
omnia ueris simos nobis insinuant principes
eclesiarum: dignos ducatu. dignos imita¬
uone dignos honoribus. martyres namq:
inecclesis locum sum mum̃tenent atq: apice
scĩe dignitatis excellun. Iamuero inmar¬
irio prima confessio est. & proilla quic¬
quid acciderit tolerandi.: Sequens as su¬
mitur fortitudo : deinde post omnia tole¬
nia. finitis angustiis. latitudo consequi¬
tur in prȩmio ÷ potest & sic intelligi
Vt qm̃tria haec prȩcipue commendat
a postolus. fidem spem caritatem: con¬

Expanded text:
Quod licet unde probari hoc posset non videam; Quod licet unde probari hoc posset non videam; tamen, quia nec unde refellatur invenio, et hoc loco principes Ecclesiarum, ducesque eorum qui in Ecclesiis benedicunt Dominum video commendari, non absurde etiam istum sensum probo; sed plus me delectat quod ex istorum nominum interpretatione clarescit. Hebraea quippe sunt nomina: quorum Juda, Confessio interpretari dicitur; Zabulon, Habitaculum fortitudinis; Nephthalim, Dilatatio mea. Quae omnia verissimos nobis insinuant principes Ecclesiarum, dignos ducatu, dignos imitatione, dignos honoribus. Martyres namque in Ecclesiis locum summum tenent, atque apice sanctae dignitatis excellunt. Jam vero in martyrio prima confessio est, et pro illa quidquid acciderit tolerandi sequens assumitur fortitudo; deinde post omnia tolerata, finitis angustiis, latitudo consequitur in praemio Potest et sic intelligi, ut quoniam tria haec praecipue commendat Apostolus, fidem, spem, charitatem , con
Abbreviated transcription (Latin):
ta menuidentes cui loqueretur  potestho
extasis &iamilla eius intellegi. dequairs
loquens ait scire sehominem raptumusq
intertium caelum siue autem in corpor
siue extra corpus nescire: sed raptumin
para disum audisse ineffabilia uerba que
non liceret hominiloqui: Principes
iuda duces eorum. principes tabulon:
principes neptalim: cum a postolos sig¬
nificet principes ubi est & beniamin ad¬
ules centior in extasi. quibus uerbis pus
significari nemo ambigit uel nomine
principum omnes significentur inecde¬
sus excellentes atq imitatione dignis smi
quid sibi uolunt haec nomia tribuumis rile¬
liticarum ⁊ Si enim tantum iudae mentio
fieret qm̃ ex hac tribu reges fuerant equi
tribu putaremus figuratos &iam princi¬
pes testamenti noui .÷ cum uero ad iungit
principes rabulon principes neptalim.
quis quam forsitandicat: ex his tribubus
apostolos fuisse. ex aliis autem non fuisse ÷

Expanded text:
tamen videntes cui loqueretur . Potest hic tamen videntes cui loqueretur . Potest hic ecstasis etiam illa ejus intelligi, de qua ipse loquens ait, scire se hominem raptum usque in tertium coelum; sive autem in corpore, sive extra corpus, nescire; sed raptum in paradisum audisse ineffabilia verba, quae non liceret homini loqui . Principes Juda, duces eorum; principes Zabulon, principes Nephthalim. Cum Apostolos significet principes, ubi est et Benjamin adolescentior in ecstasi; quibus verbis Paulum significari nemo ambigit; vel nomine principum omnes significentur in Ecclesiis excellentes atque imitatione dignissimi: quid sibi volunt haec nomina tribuum Israeliticarum? Si enim tantum Judae mentio fieret, quoniam ex hac tribu reges fuerant, ex qtribu putaremus figuratos etiam principes Testamenti Novi: cum vero adjungit, principes Zabulon, principes Nephthalim; quisquam forsitan dicat ex his tribubus Apostolos fuisse, ex aliis autem non fuisse.
Abbreviated transcription (Latin):
citedñm: ecclesiae quippe uobis hac
mystica significatione monstrantur .⁊
ecclesiae sunt adulescentulae noua gratia
decoratae: ecclesiae sunt tympinis triue :
castigata carne spiritaliter sonorie.
In ecclesis ergo benedicited ñm dm̃ : de
fontibus is rahel: Inde qui ppe priusele¬
git : quos fontes faceret: naminde sunt¬
Quibiberit deaqua quam egodabo non siue
a postolorum quidicit Nam & ego isrib¬
tasum ex semine abraham tribubeniamis
Sed plane in extasi ex pauescentibus omu
tam magnum in eius uocatione miraculio
Extasisnam que est mentis excessus qui
aliquando pauore contingit: nannumn¬
quam uero peraliquam reuelationem
alienatione mentis a sensibus corporis
ut spu quod demonstrandum est demn¬
tretur : unde intellegi &iam sic potes
quod hic positum est in extasi quia cumeip
oculorum carnalium . respondebat dño
quemspũui debat : Qui autem cumilloerus
uocem respondentis audierant : neminem

Expanded text:
cite Dominum. Ecclesiae quippe vobis hac cite Dominum. Ecclesiae quippe vobis hac mystica significatione monstrantur: Ecclesiae sunt adolescentulae, nova gratia decoratae; Ecclesiae sunt tympanistriae, castigata carne spiritualiter sonorae. In Ecclesiis ergo benedicite Dominum Deum de fontibus Israel. Inde quippe prius elegit quos fontes faceret. Nam inde suntbiberit ex aqua quam ego dabo, non sitiet Apostolorum, qui dicit, Nam et ego Israelita sum ex semine Abraham, de tribu Benjamin . Sed plane in ecstasi; expavescentibus omnibus tam magnum in ejus vocatione miraculum. Ecstasis namque est mentis excessus: quod aliquando pavore contingit; nonnunquam vero per aliquam revelationem alienatione mentis a sensibus corporis, ut spiritui quod demonstrandum est demonstretur. Unde intelligi etiam sic potest quod hic positum est, in ecstasi; quia cum ei oculorum carnalium, respondebat Domino quem spiritu videbat; qui autem cum illo erant, vocem respondentis audiebant, neminem
Abbreviated transcription (Latin):
uisi sungressustui ds̃ gressus dĩ mei regis qui
est in sco : In quo scõ : nisi intemplosuo÷
Tem plumenimdĩ scmest inquit: quodestis
Pra euenerunt principes i uncripsallentib
inmedio ad ulescentularum tympanistri¬
arum: Principes sunt a postoli ipsienĩ
praeuenerunt . ut populi sequerentur
Praeuenerunt : adnuntiantes nouumtes¬
tamentum coniuncti psallentibus dequorũ
bonis operibus &iam uisibilibus. tamquam
organis laudis glorificaretur ds̃ Idemaut̃
principes. inmedio ad ulescentularum
ł ympanis triarum : In ministerio scilicet
honorabili : namita sunt in mediominis¬
tri prȩpositi ecclesiarum nouarumł hoc¬
ne quis quam carnaliter ista acciperet : &
ex his uerbis quosdam luxoriae choros in
animum induceret. Sequitur & dicit:
Inecclesiis benedicite dñm ⁊ tam quam
diceret : ut quicumque auditis adules¬
centulas tym panis trias : lasciua delec¬
tamenta cogitantes: in ecclesis benedi¬

Expanded text:
, visi sunt gressus tui, Deus; gressus Dei mei, regis qui , visi sunt gressus tui, Deus; gressus Dei mei, regis qui est in sancto. In quo sancto, nisi in templo suo? Templum enim Dei sanctum est, inquit, quod estisPraevenerunt principes conjuncti psallentibus, in medio adolescentularum tympanistriarum. Principes sunt Apostoli: ipsi enim praevenerunt, ut populi sequerentur. Praevenerunt, annuntiantes Novum Testamentum; conjuncti psallentibus, de quorum bonis operibus etiam visibilibus, tanquam organis laudis, glorificaretur Deus. Iidem autem principes in medio adolescentularum tympanistriarum, in ministerio scilicet honorabili: nam ita sunt in medio ministri praepositi Ecclesiarum novarum; hocne quisquam carnaliter ista acciperet, et ex his verbis quosdam luxuriae choros in animum induceret, sequitur et dicit, In Ecclesiis benedicite Dominum: tanquam diceret, Utquid, cum auditis adolescentulas tympanistrias, lasciva delectamenta cogitatis? In Ecclesiis benedi
Abbreviated transcription (Latin):
bus unde hoc illis tantum bonum ut canes
eius fierent cuius fuerant inimici. respon¬
sum est ab ipso .⁊ Sicenim legitur : lingua
canum tuorum : exinimicis ab ipso.
Ipsius utique dilectione ipsius misericor¬
dia : ipsius gratia : nam quando id possent
a seipsis: & enimcum in imiciessemus:
reconciliati sumus dõ permortem filii eius.
Ad hoc & dñi fuit exitus mortis. Uisi sunt
permundum tam quam in illo curru
peragraturus orbem terrarum : quas&
nubes in euangelio. scõs & fideles suos
significat ubiait. A modo uidebitis filiũ
hominis uenientem in nubibus aexcep¬
to illo aduentu inquoerit iudex uiuorũ
tui uisi sunt idest manifestati sunt
reuelata gratia testamenti noui:
undedictumest. quamspeciosi pedeseorũ
qui ad nuntiant pacem : quiadnuntiantbona
haec enim gratia. & istigressus latebiÑ
inuetere testamento: cum autem ueniti
plenitudo temporis : & placuit dõ reuelare
filiumsuum ut ad nuniaretur ingentibus

Expanded text:
bus unde hoc illis tantum bonum, ut canes bus unde hoc illis tantum bonum, ut canes ejus fierent, cujus fuerant inimici; responsum est, ab ipso. Sic enim legitur: Lingua canum tuorum ex inimicis ab ipso. Ipsius utique dilectione, ipsius misericordia, ipsius gratia. Nam quando id possent a seipsis? Etenim cum inimici essemus, reconciliati sumus Deo per mortem Filii ejus : ad hoc et Domini fuit exitus mortis. 33. vers.per mundum, tanquam in illo curru peragraturus orbem terrarum; quos et nubes in Evangelio sanctos et fideles suos significat, ubi ait: Amodo videbitis Filium hominis venientem in nubibus . Excepto illo adventu in quo erit judex vivorum tui visi sunt, id est, manifestati sunt, revelata gratia Testamenti Novi: unde dictum est, Quam speciosi pedes eorum qui annuntiant pacem, qui annuntiant bona ! Haec enim gratia et isti gressus latebant in Vetere Testamento: cum autem venit plenitudo temporis, et placuit Deo revelare Filium suum, ut annuntiaretur in gentibus
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ non utique frustra nec sine magno sacra¬
mento. Gedeon solas eos iussus est ducere :
quifluminis aquam sicut canes. lamberent
talesque nonamplius quam trecenti intan¬
ta multitudine inuenti sunt:. in quonu mero
crucis signumest proptertau. litteram.
quae ingrecis numerorum notis. trecentos
significat. Detalibus canibus ⁊ & in aliopsal¬
mudicitur⁊ Conuertentur aduesperum :¬
& famem pauentur ut canes: nam & quidã
canes reprehensisunt a propheta esaia.
non ideo quod canes essent. sed quod latrare
nescirent & dormitare amarent. ubiutiq.
de monstrauit. quia siuigilarent & pro
dño suo latrarent laudabiles canesessent :
sicut laudatur isti dequibus dicitur: lingua
canum tuorum: quos tamen propheta
ex inimicis futuros esse prȩdixit: perillã
scilicet conuersionem dequa superius loque¬
batur ÷ Unde & ille psalmus. conuerten¬
tur inquit aduesperam . & famem pati¬
entur ut canes: de inde ueluti quaerenti¬

Expanded text:
quoniam non utique frustra, nec sine magno sacraquoniam non utique frustra, nec sine magno sacramento Gedeon solos eos jussus est ducere, qui fluminis aquam sicut canes lamberent; talesque non amplius quam trecenti in tanta multitudine inventi sunt . In quo numero crucis signum est propter τ litteram, quae in graecis numerorum notis trecentos significat. De talibus canibus et in alio psalmo dicitur: Convertentur ad vesperam, et famem patientur ut canes . Nam et quidam canes reprehensi sunt a propheta Isaia, non ideo quod canes essent, sed quod latrare nescirent, et dormitare amarent . Ubi utique demonstravit, quia si vigilarent et pro domino suo latrarent, laudabiles canes essent: sicut laudantur isti de quibus dicitur, Lingua canum tuorum. Quos tamen Propheta ex inimicis futuros esse praedixit, per illam scilicet conversionem de qua superius loquebatur. Unde et ille psalmus: Convertentur, inquit, ad vesperam, et famem patientur ut canes. Deinde veluti quaerenti
Abbreviated transcription (Latin):
iniquitatis depressi fuerint intantum
gratiatua proficiant: quia ubi abunda¬
uit peccatum. super abundauit gratia. ut
fat pestuus intermem bratua ad annun¬
tandum euangelium tuum & pronomine
uio diuducentes martyrium: usque ad
singuinem certent Sic enim ut arbitror
conuenientius intelligitur. peseius
uncius in sanguine.: Deniq. adiungit :
lingua canum tuorum exinimicis ab ipso.
eosdem ipsos quius que ad sanguinem fuerant
profide euangelica certaturi. &iam canes.
uocans tamquam prosuo dño latrantes :
Non illos canes dequibus dicit apostolus:
cauetecanes: sed illos qui edunt demicis. quȩ
cidunt demensa dominorum suorum.
hocenim confessa cananea meruit audire.
omulier magna est fidestua. fut tibi sicutus.
canes laudabiles. non detestabiles. fidem
seruantes dominosuo : & pro eius doma
contra inimicos latrantes. non enim tan¬
tum modo canum dixit. sed canum tuorum:
Nec eorumdentes sed lingua laudata est.

Expanded text:
iniquitatis depressi fuerint, in tantum iniquitatis depressi fuerint, in tantum gratia tua proficiant, quoniam ubi abundavit peccatum, superabundavit gratia . Ut fiant pes tuus inter membra tua, ad annuntiandum Evangelium tuum, et pro nomine tuo diu ducentes martyrium, usque ad sanguinem certent. Sic enim, ut arbitror, convenientius intelligitur pes ejus tinctus in sanguine. 32. Denique adjungit, Lingua canum tuorum ex inimicis ab ipso: eosdem ipsos qui usque ad sanguinem fuerant pro fide evangelica certaturi, etiam canes vocans, tanquam pro suo Domino latrantes. Non illos canes, de quibus dicit Apostolus, Cavete canes : sed illos qui edunt de micis quae cadunt de mensa dominorum suorum. Hoc enim confessa Chananaea meruit audire: O mulier, magna est fides tua! fiat tibi sicut vis . Canes laudabiles, non detestabiles; fidem servantes domino suo, et pro ejus domo contra inimicos latrantes. Non enim tantummodo canum dixit, sed canum tuorum; nec eorum dentes, sed lingua laudata est:
Abbreviated transcription (Latin):
tt sed ibi conuerut eos qui inprofundo
huius saeculi iacent dimersi pondere
peccatorum: ubi conuersus illedicit
deprofundisclamaui ad tedñe : Siautem
non est conuertam sed conuertar in pro¬
fundummaris: hoco intellegitur dixisse
dñm nostrum quod suamiseri cordia con¬
uerte retur. &iam in profundũ maris
ad eos quoque liberandos qui essent &um
disperatis simi peccatores : quam quam
inali quo greco inuenerim: non in profundũ
sed in profundis: hoc est embrtboes quod pri¬
orem sensum confirmat quod &iam ibi
conuertat ad se deprofundis clamantes:
qui& si intelligatur ibi ipse conuerti
pliberandos & iam tales non est in con¬
gruum: & ita eos conuertit uelad eos libe¬
pindos ita conuertitur: ut tinguatur
peseius in sanguine : quod ad ipsum dñm
oropheta dicit. ut tinguatur pestuus in
singuine : Idest ut ipsi qui adte conuertun¬
nir: uel ad quos liberandoscon
uerteris licet in pro fundum maris onere

Expanded text:
tit; sed ibi convertit eos qui in profundo tit; sed ibi convertit eos qui in profundo hujus saeculi jacent demersi pondere peccatorum, ubi conversus ille dicit: De profundis clamavi ad te, Domine . Si autem non est, convertam, sed, convertar in profundum maris, hoc intelligitur dixisse Dominum nostrum, quod sua misericordia converteretur etiam in profundum maris, ad eos quoque liberandos qui essent etiam desperatissimi peccatores. Quanquam in aliquo graeco invenerim, non, in profundum, sed, in profundis, hoc est, ἐν βυθοῖς; quod priorem sensum confirmat, quod etiam ibi Deus convertat ad se de profundis clamantes. Qui et si intelligatur ibi ipse converti ad liberandos etiam tales, non est incongruum: et ita eos convertit, vel ad eos liberandos ita convertitur, ut tinguatur pes ejus in sanguine. Quod ad ipsum Dominum Propheta dicit: Ut tinguatur pes tuus in e: id est, ut ipsi qui ad te convertur, vel ad quos liberandos verteris, licet in profundo maris onere
Abbreviated transcription (Latin):
tur : Ex ista dñs siccitate conuerut
deanima quippe sicca illidicitur: extens
manus meas adte: anima mea ueluttn
sineaquatibi : Illud quoque non absurit
intelligitur quod habent alii codites.
ba s an conuertar ÷ conuertiturenimai ho
&iam ipse quidicit: conuertiminud neo
& conuertaraduos & non nisi extraconsis¬
onem cum peccatum nostrum ante noses
semper. & extra siccitatem quaeius desi¬
deramus imbrem : qui pluuiam uoluntarũ
segregauit hereditati suae. Nam sicutat
infirmata est : ipseuero conuersus persi¬
cit eam. cui dicitur & conuersus uiuificas¬
time : Dixit ergo dñs exbasan conueriã
conuertam in profundum maris : Si con¬
uertam. quare in profundum maris
inseipsum quippe conuertit dñs cum salu¬
briter conueruit: & non est utique ipse
profundummaris anforte fallit latini
locutio : & proeo positum in profundum
qđ est profunde. Non enim ille seconuer¬

Expanded text:
tur . Ex ista Dominus siccitate convertit: tur . Ex ista Dominus siccitate convertit: de anima quippe sicca illi dicitur, Extendi manus meas ad te; anima mea velut terra sine aqua tibi . Illud quoque non absurde intelligitur, quod habent alii codices, Ex Basan convertar. Convertitur enim ad nos etiam ipse qui dicit, Convertimini ad me, et ego convertar ad vos : et non, si extra confusionem, cum peccatum nostrum ante nos est semper ; et extra siccitatem, qua ejus desideramus imbrem, qui pluviam voluntariam segregavit haereditati suae. Nam siccitate infirmata est; ipse vero conversus perfecit eam, cui dicitur, Et conversus vivificasti me . Dixit ergo Dominus: Ex Basan convertam, convertam in profundum maris. Si convertam, quare in profundum maris? In seipsum quippe convertit Dominus, cum salubriter convertit, et non est utique ipse profundum maris. An fallit forte latina locutio, et pro eo positum est, in profundum, quod est, profunde? Non enim ille se conver
Abbreviated transcription (Latin):
tecorrecti siue inima tartari abrepti
ces habent: exbas an conuertm ⁊ ue
quippe conuertit ut saluisimus dequo
supradictum est : ds̃ sanitantium ñarũ
& dĩ saluos faciendi: Ei qui ppe & alibidi¬
citur . dsuirtutum conuerte nos & osten¬
de faciemtuam & saliuerimus. Ite malibi
conuertenos ds̃ sanitatium nostrarum .
Ille autem dixit ex ba san conuertam.
Basan inter pretatur confusio Quidest
confunditur de peccatis suis qui proeis
dimittendis precatur miseri cordiam
dĩ Inde est quod ille publicanus nec
oculos ad caelum audebat leuare ita se
considerans confundebatur: sed des¬
cendit iustificatus quia dixit. dñs
exbasan conuertam basan interpr¬
tur siccitas: & recte intelligitur d
ex siccitate conuertere: id est ex inopi
Nam qui s ibi uidentur copiosi cum sint
famelici : & pleni cum sint in anissimi
non conuertantur : Beati enim quie si¬
unt & sitiunt iustitiam: qm̃ipsi saturib¬

Expanded text:
te correcti, sive in ima tartari abrepti.te correcti, sive in ima tartari abrepti.ces habent, Ex Basan convertam. Ille quippe convertit ut salvi simus, de quo supra dictum est: Deus sanitatum nostrarum, et Deus salvos faciendi. Ei quippe et alibi dicitur: Deus virtutum, converte nos; et ostende faciem tuam et salvi erimus . Item alibi: Converte nos, Deus sanitatum nostrarum . Ille autem dixit: Ex Basan convertam. Basan interpretatur Confusio. Quid est confunditur de peccatis suis qui pro eis dimittendis precatur misericordiam Dei? Inde est quod ille Publicanus nec oculos ad coelum audebat levare: ita se considerans confundebatur; sed descendit justificatus, quia dixit Dominus, ex Basan convertam. Basan interpretatur et Siccitas; et recte intelligitur Dominus ex siccitate convertere, id est ex inopia. Nam qui sibi videntur copiosi, cum sint famelici, et pleni, cum sint inanissimi, non convertuntur. Beati enim qui esuriunt et sitiunt justitiam, quoniam ipsi saturabun
Abbreviated transcription (Latin):
conquas sauit eorum capita : qm̃ qui se
ex altat humili abitur. ac perhoc quam¬
uis & dñisit exitus mortis: tamenidem
conquas sauit capita inimicorũ suorũ
non solumeorum qui cruci fixo inlu¬
dentes & mouentes capita dicebant:
Si filius di est descendat decruce: sed &iam
omnium extollentium se aduersus doctri¬
nameius : & tam quam mortem hominis in¬
ridentium : Idem quippe ipsedequodictũ
tientiae documentum & sanguine suo
delendum nostrorum cirogra phumpec¬
catorum &iam suumes seuoluit exitum
mortis nemortemumere mus istam
sed illam potius unde nos liberauit per
istam: Verum tamen in lusus & mor¬
tuus . conquas sauit capita inimicorum
suorum dequibus ait & suscitame:
& reddam illis si ue bona promalis. dum
sibi subdit capita credentium siue iusta
proiustis. dumpunit capita superbien¬
tium ut roque enim modo conquassant᷑¬
& confringuntur capita inimicorur
cum a su perbia deiciuntur si uebumilita¬

Expanded text:
conquassabit eorum capita; quoniam qui se conquassabit eorum capita; quoniam qui se exaltat, humiliabitur . Ac per hoc quamvis et Domini sit exitus mortis; tamen idemconquassabit capita inimicorum suorum; non solum eorum qui crucifixo illudentes et moventes capita dicebant, Si Filius Dei est, descendat de cruce; sed etiam omnium extollentium se adversus doctrinam ejus, et tanquam mortem hominis irridentium. Idem quippe ipse de quo dictum tientiae documentum, et sanguine suo delendum nostrorum chirographum peccatorum, etiam suum esse voluit exitum mortis, ne mortem timeremus istam, sed illam potius unde nos liberavit per istam. Verumtamen illusus et mortuus conquassabit capita inimicorum suorum, de quibus ait, Resuscita me, et reddam illis : sive bona pro malis, dum sibi subdit capita credentium; sive justa pro injustis, dum punit capita superbientium. Utroque enim modo conquassantur et confringuntur capita inimicorum, cum a superbia dejiciuntur, sive humilita
Abbreviated transcription (Latin):
uos faciendi: Multum gratiae commen¬
datur : Quis enim saluus esset: nisiipse
sanaret o sed neoccurreret cogitationi.
curergomorimursi pereius gratiam sal¬
ui facti sumus c̃ continuo subiecit: & dñi
extus mortis: tam quam diceret. quid
indignaris humana conditio haberete
ex itum mortis: & dñitui exitus non alius
quam mortis fuit i potius ergo consolare
quam indignare : nam & dñi exitus mortis:
speenim salui factisumus Siautem quod non
uidemus speramus. perpatientiã expecta¬
mus: patenterergo &iam ipsam mortẽ
feramus illius exemplo quilicet peccato
nullo es set debitor mortis . & dñs es set
a quo nemo animam tolleret sed ipse eam
a semet ipsoponeret & iamipsius fuit
sauit capita inimicorum suorum uerti¬
cem capilli perambu lantium indelictis
suis Idestnimis se extollentium nimis
superbient̃ium indelictis sus in quibus
saltem humiles esse deberent dicentes ÷
dñe propitius esto mihi peccatori ⁊ sed

Expanded text:
vos faciendi. Multum gratia commenvos faciendi. Multum gratia commendatur. Quis enim salvus esset, nisi ipse sanaret? Sed ne occurreret cogitationi, Cur ergo morimur, si per ejus gratiam salvi facti sumus? continuo subjecit, et Domini exitus mortis: tanquam diceret, Quid indignaris humana conditio habere te exitum mortis? Et Domini tui exitus non alius quam mortis fuit. Potius ergo consolare quam indignare; nam et Domini exitus mortis. Spe enim salvi facti sumus: si autem quod non videmus speramus, per patientiam exspectamus . Patienter ergo etiam ipsam mortem feramus, illius exemplo qui, licet nullo peccato esset debitor mortis, et Dominus esset a quo nemo animam tolleret, sed ipse eam a semetipso poneret, etiam ipsius fuit sabit capita inimicorum suorum; verticem capilli perambulantium in delictis suis: id est nimis se extollentium, nimis superbientium in delictis suis; in quibus saltem humiles esse deberent, dicentes, Domine, propitius esto mihi peccatori. Sed