comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
obscurũ erat ante qͣm fieret. sed factũ qͥs ñ fideł agnoscat:
UaUA utro ꝓpħa. immo ꝑ illũ ds̃: exterminabo inqͥt sculp¬
tilia. & conflatilia ponã sepulturã tuã: qͥa ueloces ecce
suꝑ montes pedes ȩuangelizantis & annunciantis pacẽ:
Cdebra uida dies festos tuos. redde uota tua: quia iam
non adicient ultra ut transeant inuetustatẽ. Consũmatũ est. consũp¬
tum est: ablatũ est: Ascendit qui insufflat infaciẽ cuã:
cripiens te extribulatione: Quis ascenderit ab inferis
testamentũ ꝑtinent: quoꝵ dies festi ita spirit᷑alit̃ inno¬
uantur. ut inuetustatẽ transire ñ possint: Porro per
euangłm ext̃minata sculptilia & conflatilia id est idola
deoꝵ falsoꝵ. & obliuioni tanquã sepulturȩ tradita iam
uidemus: & hanc etiã in hac re prophetiam completã
esse cognoscimus.
Bacuc de quo alio quã de xp̃i aduentu qui futurus

Expanded text:
obscurum erat, antequam fieret; sed factum quis non fidelis agnoscat? obscurum erat, antequam fieret; sed factum quis non fidelis agnoscat? Naum uero propheta, immo per illum Deus: Exterminabo, inquit, sculptilia et conflatilia, ponam sepulturam tuam; quia ueloces ecce super montes pedes euangelizantis et adnuntiantis pacem. Celebra, Iuda, dies festos tuos, redde uota tua; quia iam non adicientultra, uttranseantinuetustatem. Consummatum est, consumtum est, ablatum est. Adscendit, qui insufflat in faciem tuam, eripiens te ex tribulatione. Quis adscenderit ab inferis testamentum pertinent, quorum dies festi ita spiritaliter innouantur, ut in uetustatem transire non possint. Porro per euangelium exterminata sculptilia et conflatilia, id est idola deorum falsorum, et obliuioni tamquam sepulturae tradita iam uidemus et hanc etiam in hac re prophetiam conpletam esse cognoscimus. Ambacum de quo alio quam de Christi aduentu, qui futurus
Abbreviated transcription (Latin):
ligitur a parte totũ accipiamꝰ positã cẽ ꝓgentibus:
possumꝰ de xp̃o agnoscere. qđ ait int̾ cȩtera: In monte
autẽ sronerit salus: & erit scm̃. Et paulo post: in
fine ipsius ꝓphetiȩ. Et ascendent inqͥt resaluati ex
monte syon ut defendant montẽ esau: & erit dño reg.¬
num. Apparet quippe id cẽ cõpletũ: cũ saluati ex
monte sron id est ex iudȩa credentes in xp̃m. qͥ preci¬
pue agnoscunt᷑ apłi: ascenderunt ut defenderent
montẽ esau. Quomodo defenelerent nisi ꝑ euangelii
predicationẽ saluos faciendo eos qui crediderunt ut eru.¬
erentur de potestate tenebrarũ. & transferrent᷑ indĩ regnũ :
Qđ consequent̃ ex p̃ssit: addendo. & erit dño regnũ. Mons
enĩ sroniudeã significat. ubi futura predicata est salus.
significata ẽ. eccła gentiũ. quã defenderunt sicut ex¬
posui resaluati ex monte sron: ut ec̃t dño regnũ. Hoc

Expanded text:
legitur a parte totum, accipiamus positam esse pro gentibus: legitur a parte totum, accipiamus positam esse pro gentibus: possumus de Christo agnoscere, quod ait inter cetera: In monte autem Sion erit salus et erit sanctum; et paulo post in fine ipsius prophetiae: Et adscendent, inquit, resaluati ex monte Sion, ut defendant montem E sau, et erit Domino regnum. Apparet quippe id esse conpletum, cum resaluati ex monte Sion, id est ex Iudaea credentes in Christum, qui praecipue agnoscuntur apostoli, adscenderunt, ut defenderent montem Esau. Quo modo defenderent, nisi per euangelii praedicationem saluos faciendo eos qui crediderunt, ut eruerentur de potestate tenebrarum et transferrentur in regnum Dei? Quod consequenter expressit addendo: Et erit Domino regnum. Mons enim Sion Iudaeam significat, ubi futura praedicta est salus esignificata est ecclesia gentium, quam defenderunt, sicut exposui, resaluati ex monte Sion, ut esset Domino regnum. Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
filii ur̃i & filiȩ urȩ̃: & seniores uri sõnia sõniabunt.
& iuuenes ur̃i uisa uidebunt: Et quidẽ inscruos
& ancillas meas in illis dieb effundã de sp̃u meo.
aes ꝓpħȩ de minorib. abdias. naum. abacuc. nec
tempora sua dicunt ipsi: nec inchronicis eusebii et
hieronimi qͣndo ꝓpħauerint inuenit᷑. Abdias cnĩ
positus . ẽ. quidẽ ab eis cũ michea. sed ñ eo loco ubi
notantur tempora qͣndo micheã ꝓpħasse ex eius
litteris constat: qđ errore neglenter describentiũ
labores alienos eͦxistimo contigisse. Duos uero alios
cõmemoratos: in codicib chronicoꝵ quos habuimꝰ
non potiumꝰ inucnire: Tamen quia canone continent᷑:
nec ipsi oportet p̃cereant᷑ a nobis: Abdias quantũ ad
scripturã cius attinet omniũ breuissimꝰ ꝓpħarum:
aduersus idumeã loquit᷑ gentẽ scilicet csau ex duob
geminis filus isaac nepotib abrahȩ maioris illius
reꝓbati. Porro si idumeã modo locutionis quo intel.¬

Expanded text:
filii uestri et filiae uestrae, et seniores uestri somnia somniabunt, et iuuenes uestri uisa uidebunt; et quidem in seruos et ancillas meas in illis diebus effundam de spiritu meo.ae de minoribus, Abdias, Naum, Ambacum, nec tempora sua dicunt ipsi, nec in chronicis Eusebii et Hieronymi, quando prophetauerint, inuenitur. Abdias enim positus est quidem ab eis cum Michaea, sed non eo loco, ubi notantur tempora, quando Michaeam prophetasse ex eius litteris constat; quod errore neglegenter describentium labores alienos existimo contigisse; duos uero alios commemoratos in codicibus chronicorum, quos habuimus, non potuimus inuenire. Tamen quia canone continentur, nec ipsi oportet praetereantur a nobis. Abdias, quantum ad scripturam eius adtinet, omnium breuissimus prophetarum, aduersus Idumaeam loquitur, gentem scilicet Esau, ex duobus geminis filiis Isaac, nepotibus Abrahae, maioris illius reprobati. Porro si Idumaeam modo locutionis, quo intel
Abbreviated transcription (Latin):
ad uetustũ dicrũ ꝑuenit: & in conspectu cius p̃latus ẽ.
& ipsi datus ẽ. principatus & honor & regnũ: & om̃s
popłi. trib. linguȩ. ipsi seruient. Pocestas eius potestas

Expanded text:
ad uetustum dierum peruenit, et in conspectu eius praelatus est; ad uetustum dierum peruenit, et in conspectu eius praelatus est; et ipsi datus est principatus et honor et regnum, et omnes populi, tribus, linguae ipsi seruient. Potestas eius potest
Abbreviated transcription (Latin):
iugo uno: a finib fluminũ eghiopiȩ afferent hostias
michi. In illa die ñ confunderis ex om̃ib adinuentioni¬
bus tuis quas impie egisti in me: quia tunc auferã abs
te prauitates inuiriȩ cuȩ. & iã non adicies ut magni.¬
ficeris suꝑ montẽ scm̃ icũ: Et subrelinquã inte
popłm mansuctũ & humilẽ: & ucrebunt᷑ a nomine
fuerit numerus filioꝵ isł quasi harena maris: reli¬
quiȩ saluȩ fient. Hȩ quippe in xp̃m illius gentis reli
quiȩ crediderunt. In ipsa porro babiloniȩ captiui¬
tate. prius ꝓphauerunt danihel & ezechihel: alu
scilicet duo ex ꝓpħis maiorib Quoꝵ danihel eͥtiam
tempus quouenturus fuerat xp̃s atq passurus. numero
definiuit annor: qđ longũ est cõputando monstrare.
& ab aliis factitatũ est ante nos. De potestate uero ciꝰ
& excła: sic locutus est. Uidebã inqͥt inuisu noctis: &
ecce cũ nubib cęli ut filius hominis ueniens erat. & usq

Expanded text:
iugo uno; a finibus fluminum Aethiopiae adferent hostias iugo uno; a finibus fluminum Aethiopiae adferent hostias mihi. In illo die non confunderis ex omnibus adinuentionibus tuis, quas inpie egisti in me; quia tunc auferam abs te prauitates iniuriae tuae; et iam non adicies, ut magnificeris super montem sanctum meum, et subrelinquam in te populum mansuetum et humilem; et uerebuntur a nomine fuerit numerus filiorum Israel sicut harena maris, reliquiae saluae fient. Hae quippe in Christum illius gentique concordat. 1. In ipsa porro Babyloniae captivitate prius prophetaverunt Daniel et Ezechiel, alii scilicet duo ex Prophetis majoribus. Quorum Daniel etiam tempus quo venturus fuerat Christus atque passurus, numero definivit annorum: quod longum est computando monstrare, et ab aliis factitatum est ante nos. De potestate vero ejus et ecclesia sic locutus est: Videbam, inquit, in uisu noctis, et ecce cum nubibus caeli ut filius hominis ueniens erat; et usque
Abbreviated transcription (Latin):
gentes uenient ab extremo terrȩ & dicent Uere m̃da¬
cia colucr̃ patres nr̃i simulachra: & non est incis utilitas.
Quia uero ñ erant cũ agnituri udȩ. aquib cũ & occidi
oportebat: sic idẽ ꝓpħa significat. Graue cor per
omĩa & homo est & quis cognoscet eũ: huius est
etiam illud. qđ in libro septimo decimo posui de testa¬
mento nouo: cuius est mediator xp̃s Ipse quippe hic:¬
remias ait. Ecce dies ueniunt dic̃ dñs: & c̃sũmabo suꝑ
domũ iacob testam̃tũ nouũ. & cetera quȩ ibi legunt᷑.
hec p̃dicta de xp̃o intrrĩ ponã. Ex pecta me dicic
dñs in die resurrectionis meȩ infuturũ: quia uidiciũ
meũ ut congregẽ gentes. & colligã regna. Et iterũ.
Horribilis inquit dñs suꝑer cos. & ext̾minabit om̃s deos
terrȩ: & ad orabit eũ uir de locosuo. om̃s insulȩ gentiũ.
Et paulo post. Tunc inꝗͥt transuertã in popłos linguã et
ꝓgenies ciꝰ: ut inuocent om̃s nom̃ diũ. & scruiant ei sub

Expanded text:
uenient ab extremo terrae et dicent: Vere mendacia coluerunt patres nostri simulacra, et non est in illis utilitas. Quia uero non erant eum agnituri Iudaei, a quibus eum et occidi oportebat, sic idem propheta significat: Graue cor per omnia, et homo est, et quis agnoscit eum? Huius est etiam illud quod in libro septimo decimo posui de testamento nouo, cuius est mediator Christus. Ipse quippe Hieremias ait: Ecce dies ueniunt, dicit Dominus, et consummabo super domumlacob testamentum nouum, et cetera quae ibi leguntur. haec praedicta de Christo interim ponam: Exspecta me, dicit Dominus, in die resurrectionis meae in futurum: quia iudicium meum, ut congregem gentes et colligam regna. Et iterum: Horribilis, inquit, Dominus super eos, et exterminabit omnes deos terrae, et adorabit eum uir de loco suo, omnes insulae gentium. Et paulo post: Tunc, inquit, transuertam in populos linguam et progenies eius, ut inuocent omnes nomen Domini et seruiant ei sub
Abbreviated transcription (Latin):
de remissione peccatoꝵ ꝑciꝰ sanguinẽ: tu quoque
intelligi: possunt diuersa sentiri etiã scđm rectã
fidẽ. Michi tam̃ uidetur non eo sigiuificari melius
nisi hum anȩ miseriȩ ꝓfunditatẽ. siccã quodãmodo
& stcrilẽ: ubi non sunt fluenta iusticie. sed iniqͥtatis
lutũ. De hoc quippe lacu: etiã in psalmo dicitur.
Et cdux̃ me de lacu miscriȩ: & de luto limi
ꝓpagatam: iudçis aꝑtissime dicit ex ꝑsona dĩ.
Non est uoluntas michi in uob̃: & munꝰ non accipiã
de manu ur̃a. Abortu enĩ solisusq ad occasũ. magnũ

Expanded text:
de remissione peccatorum per eius sanguinem: Tu quoque,de remissione peccatorum per eius sanguinem: Tu quoque,intellegi, possunt diuersa sentiri etiam secundum rectam fidem. Mihi tamen uidetur non eo significari melius, nisi humanae miseriae profunditatem siccam quodam modo et sterilem, ubi non sunt fluenta iustitiae, sed iniquitatis lutum. De hoc quippe etiam in psalmo dicitur: Et eduxit me de lacu miseriae et de luto limi. cernimus propagatam, Iudaeis apertissime dicit ex persona Dei: Non est mihi uoluntas in uobis, et munus non suscipiam de manu uestra. Ab ortu enim solis usq
Abbreviated transcription (Latin):
cernitur: partĩ complenda infine sperat᷑. Mouit
enĩ celũ angłoꝵ & siderũ testimonio: qͣndo incarna¬
tus est xp̃s. Nouit terrã ingenti miraculo: de ipso
uirginis partu. Mouit mare & aridã: cũ in insulis
& in orbe toto xp̃s annunciat᷑. Ita moueri om̃s gs̃
uidemꝰ ad fidẽ. Iam uero qđ sequit᷑. & ueniet
desideratus cunctis gentibus : de nouissimo eiꝰ exx¬
pectatur ad uentu: Ut enĩ eẽt desideratꝰ expectantib
prius oportuit eũ dilectũ et̃ credentibus.
acharias de xp̃o & ȩccła: exulta inqͥt ualde filia
sr̃on: iubila filia hicrłm. Ecce rex tuus uenit cibi
iustus & saluator. ipse pauꝑ & ascendens suꝑ asinam
& suꝑ pullũ filiũ asinȩ: & potestas ciꝰ amariusq ad
mare. & afluminib usq ad t̃minos terrȩ. Hoc qͥndo
factũ sit ut dñs xp̃s in itincre ium̃to huiꝰ generis
uteret᷑. in cuangło legitur: ubi & hȩc ꝓphetia cõ¬
memoratur excparte. quantũ illi loco sufficere uisũ

Expanded text:
ine conplenda. Mouit enim caelum angelorum et siderum testimonio, quando incarnatus est Christus; mouit terram ingenti miraculo de ipso uirginis partu; mouit mare et aridam, cum et in insulis et in orbe toto Christus adnuntiatur: ita moueri omnes gentes uidemus ad fidem. Iam uero quod sequitur: Et ueniet desideratus cunctis gentibus, de nouissimo eius exspectatur aduentu. Ut enim esset desideratus exspectantibus, prius oportuit eum dilectum esse credentibus. Zacharias de Christo et ecclesia: Exuit, inquit, ualde, filia Sion, iubila, filia Hierusalem; ecce rex tuus uenit tibi iustus et saluator; ipse pauper et adscendens super asinum et super pullum fimare et a fluminibus usque ad fines terrae. Hoc quando factum sit, ut Dominus Christus in itinere iumento huius generis uteretur, in euangelio legitur, ubi et haec prophetia commemoratur ex parte, quantum illi loco sufficere uisum
Abbreviated transcription (Latin):
Dñe quis credidit auditui nr̃o. & brachiũ dñi ciũ
reuelatũ est: Annunciauimꝰ corã illo ut infans. ut
radix interra sicienti. non est species illi neq gloria:
& uidimꝰ cũ & non habebat specit̃ neq decort̃. sed speci¬
es ciꝰ sine honore deficiens p̃ om̃ib hominib homo
in plaga positus. & sciens ferre infirmitatẽ: qm̃¬
nr̃as: & infirmatus. ẽ ꝓpt̃ peccata nr̃a. Erudicio
pacis nr̃ȩ ineo: liuore ciꝰ nos sanati sumꝰ Om̃s ut oues
errauimꝰ: homo uia sua errauit. & dñs tradidit illũ

Expanded text:
Domine, quis credidit auditui nostro, et brachium Domini cui Domine, quis credidit auditui nostro, et brachium Domini cui reuelatum est? Adnuntiauimus coram illo, ut infans, ut radix in terra sitienti: non est species illi neque gloria. Et uidimus eum, et non habebat speciem neque decorem; sed species eius sine honore, deficiens prae omnibus hominibus. Homo in plaga positus et sciens ferre infirmitatem; qnostras et infirmatus est propter peccata nostra. Eruditio pacis nostrae in eo; liuore eius nos sanati sumus. Omnes ut oues errauimus, homo a uia sua errauit; et Dominus tradidit illum
Abbreviated transcription (Latin):
loco a solis ortu usq ad occasũ dõ iam uideamꝰ offerri.
sacrificiũ autẽ iudçoꝵ quib dictũ est. non est michi
cessasse negare non possint: quid adhuc expectant
uident. impleri ñ potuerit nisi ꝑipsũ: Dicit enĩ pau¬
lopost de ipso: eocꝑsona dĩ. Testam̃tũ meũerat cũ co
uite & pacis: & dediut intimore timeret me. & a facie
nominis mei reuercret᷑. Lex ueritatis erat in ore ipsus.
In pace dirigens ambulauit mecũ. & multos conuer.¬
tit ab iniqͥtate: qm̃ labia sacerdotis custodient sci.¬
potentis est. Nec mirandũ est: quia dñi om̃i poten¬
tis angłs dictus est xp̃s iħs. Sicut enĩ seruus ꝓpter
formã serui inqua uenit ad homines: sic angłs ꝓpt̃
euangeliũ qđ annuntiauit hominib Nam sigreca
ista interp̃temur: & cuangłm bona nunciatio est:
& angłs nuncius. De ipso qͥppe: itrũ dicit : Ecce
mittã angłm incũ. & ꝓspiciet uiã ante facit̃ mea:
& subito ueniet dñs intemplũ suũ quẽ uos quęritis.¬

Expanded text:
loco a solis ortu usque ad occasum Deo jam videamus offerri, sacrificium autem Judaeorum, quibus dictum est, Non est mihi vus, cessasse negare non possunt; quid adhuc exspectant impletum vident, impleri non potuerit, nisi per ipsum? Dicit enim paulo post de ipso ex persona Dei: Testamentum meum erat cum eo vitae et pacis: et dedi ei ut timore timeret me, et a facie nominis mei reuereretur. Lex ueritatis erat in ore ipsius. in pace dirigens ambulauit mecum et multos conuertit ab iniquitate; quoniam labia sacerdotis custodient scieini omnipotentis est. Nec mirandum est, quia Domini omnipotentis angelus dictus est Christus Iesus. Sicut enim seruus propter formam serui, in qua uenit ad homines, sic angelus propter euangelium, quod nuntiauit hominibus. Nam si Graeca ista interpretemur, et euangelium bona nuntiatio est et angelus nuntius. De ipso quippe iterum dicit: Ecce mittam angelum meum, et prospiciet uiam ante faciem meam; et subito ueniet in templum suum Dominus, quem uos
Abbreviated transcription (Latin):
ibunt gentes multȩ & dicent. Uenite ascendamus
in montẽ dñi. & indomũ dĩ iacob: & ostendet nobis
uiã suã. & ibimꝰ insemitis ciꝰ: quia ex sion ꝓcedet
lex & uerbũ dñi de hierłm: & iudicabit int̾ plebes
multas. & redarguet gentes potentes usq in longin
minima es ut sis inmilib iudȩ. exte michi ꝓdict ut
sit in principẽ isrł: & egressus eiꝰ abinicio. & ex dicb¬
ȩc̃nitatis oł pterea dabit cos usq ad tempus quo par.¬
turiens parict: & residui fr̃s cius conuertent᷑ ad fili¬
os isrł: & stabit & udebit. & pascet gregẽ suum in
uirtute dñi. & inhonore nominis dñi dĩ suierunt:
qm̃ nunc magnificabit᷑ usq ad sũmũ terrȩ:
oNas autt̃ ꝓpħa nontã sermone xp̃m quã sua qͣdã
passione ꝓpħauit: ꝓfecto aꝑtius quã si eiꝰ mortẽ
& resurrectionẽ uoce clamaret. Ut quid enĩ exceptus
est uentre beluino & die t̃cio redditꝰ. nisi ut significaret

Expanded text:
ibunt gentes multae et dicent: Venite, ascendamus ibunt gentes multae et dicent: Venite, ascendamus in montem Domini et in domum Dei Iacob, et ostendet nobis uiam suam, et ibimus in semitis eius; quia ex Sion procedet lex et uerbum Domini ex Hierusalem. Et iudicabit inter plebes multas, et redarguet gentes potentes usque in longinqminima es, ut sis in millibus Juda: ex te mihi egredietur, ut sit in principem Israel, et egressus ejus ab initio ex diebaeternitatis. Propterea dabit eos usque ad tempus parturientis, pariet, et residui fratres eius conuertentur ad filios Israel. Et stabit et uidebit et pascet gregem suum in uirtute Domini, et in honore nominis Domini Dei sui erunt; quoniam nunc magnificabitur usque ad summum terrae. Ionas autem propheta non tam sermone Christum, quam sua quadam passione prophetauit, profecto apertius, quam si eius mortem et resurrectionem uoce clamaret. Ut quid enim exceptus est uentre beluino et die tertio redditus, nisi ut significaret
Abbreviated transcription (Latin):
dabo malignos ꝓsepultura cius. & diuites ꝓmorte
eius: qm̃ iniquitatẽ non fecit. nec dolũ in ore suo:
& dñs uult purgare cũ de plaga. Si dederitis pro
peccato animã urãm: iudebitis sem̃ longeuum.
Et dñs uult auferre adolore animã cius. ostendere
illi lucẽ & formare intellectũ: iustificare iustũ bene
scruientẽ plurib & peccata eoꝵ ipse portalut. Prop¬
terea ipse heredicabuit plures. & fortiũ diuidet spo¬
lia: ꝓpter qđ tradita est ad mortẽ anima ciꝰ. & inter
ini quos ęstimatus est. Et ipse peccata multoꝵ por¬
tauit: & ꝓpt̃ peccata coꝵ tradicus est. Hȩx de xp̃o.

Expanded text:
ignos pro sepultura eius et diuites pro morte eius. Quoniam iniquitatem non fecit nec dolum in ore suo; et Dominus uult purgare eum de plaga. Si dederitis pro peccato animam uestram, uidebitis semen longaeuum; et Dominus uult auferre a dolore animam eius, ostendere illi lucem et formare intellectum, iustificare iustum bene seruientem pluribus; et peccata eorum ipse portabit. Propterea ipse hereditabit plures et fortium diuidet spolia, propter quod tradita est ad mortem anima eius, et inter iniquos aestimatus est et ipse peccata multorum portauit, et propter peccata
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ hi dies arege latinoꝵ ꝓca siue suꝑiore auentino.
usq ad regẽ romulũ iã roma noꝵ: uel etiã usq ad
regni primordia successoris ciꝰ numȩ pompilii.
Ezcchias quippe rex iudȩ: eo usq regnauit Acꝑ hoc
per ea tẽpora isti uelut fontes ꝓphetiȩ parit̃ crupcrunt.
quando defccit assiriũ eoepitq romanũ: ut scilicet
quẽ ad modũ regni assirioꝵ primo tẽpore extitit abra
ham. ciu ꝓmissiones aꝑtissimȩ ficrent in eiꝰ semine
benedictionis omniũ gentiũ: ita occidentalis babr.¬
lonis exordio qua fuerat xp̃s imperante uenturus
in quo implerent᷑ illa ꝓmissa: ora ꝓpħarũ non¬

Expanded text:
autem hi dies a rege Latinorum Proca siue superiore Auentino autem hi dies a rege Latinorum Proca siue superiore Auentino usque ad regem Romulum iam Romanum, uel etiam usque ad regni primordia successoris eius Numae Pompilii Ezechias quippe rex Iuda eo usque regnauit; ac per hoc per ea tempora isti uelut fontes prophetiae pariter eruperunt, quando regnum defecit Assyrium coepitque Romanum; ut scilicet, quem ad modum regham, cui promissiones apertissimae fierent in ejus semine benedictionis omnium gentium; ita occidentalis Babylonis exordio, qua fuerat Christus imperante venturus, in quo implerentur illa promissa oracula
Abbreviated transcription (Latin):
ita scriptũ est. Uerbũ dñ qđ factũ est ad osce indieb
oris. & ioathan. & achar. & crechiȩ regũ uda: A mos
quoque: in dieb regis oriȩ ꝓphetasse scͥ seribit. Addit
etiam hicroboam regẽ isrł: qui ꝑ cosdẽ dies fuit. Necnon
csaias filius amos. siue sup̾dicti ꝓpħȩ. siue qđ magis phi¬
betur alterius qui ñ ꝓpħa eodẽ nomine uocabat᷑: cosdẽ
reges quattuor quos posuit osce incapite libri sui po¬
nit. quoꝵ dicb se ꝓphetasse p̃loquit᷑. Micheas ctiã:
cadẽ suȩ ꝓphetiȩ cõmemorat tẽpora post dies oriae
Nam tres qui secunt᷑ reges nominat. quos & osce no¬
minauit: ioathã. & achar. & ezcchiã. Hi sunt: quos
codẽ tẽpore simul ꝓphetasse. ex eoꝵ litteris inuenit᷑.
His adiungitur ionas. codẽ oria rege regnante: & io¬
hel cũ iam regnaret ioachã qui successit oriȩ. Sed
istoꝵ ꝓpħarũ duoꝵ tẽpora inchronicis ñ incoꝵ libris
potuimꝰ inucnire: qm̃ de suis dieb tacent: Tendunt᷑

Expanded text:
a scriptum est: Verbum Domini, quod factum est ad Osee in diebus Oziae et Ioatham et Achaz et Ezechiae regum Iuda. Amos quoque diebus regis Oziae prophetasse se scribit; addit etiam Hieroboam regem Israel, qui per eosdem dies fuit. Nec non Esaias, filius Amos, siue supradicti prophetae siue, quod magis perhibetur, alterius qui non propheta eodem nomine uocabatur, eosdem reges quattuor, quos posuit Osee, in capite libri sui ponit, quorum diebus se prophetasse praeloquitur. Michaeas etiam eadem suae prophetiae commemorat tempora post dies Oziae. Nam tres qui sequuntur reges nominat, quos et Osee nominauit, Ioatham et Achaz et Ezechian. Hi sunt, quos eodem tempore simul prophetasse ex eorum litteris inuenitur. His adiungitur Ionas eodem Ozia rege regnante et Ioel, cum iam regnaret Ioatham, qui successit Oziae. Sed istorum prophetarum duorum tempora in chronicis, non in eorum libris potuimus inuenire, quoniam de suis diebus tacent. Tenduntur
Abbreviated transcription (Latin):
sint om̃ib. qđ genert sunt animalia: & mence
rationalia. Nam & ipse cum de dus & hominibus
loqueretur: habetis inquit bina animalia: Et non
solent isti deos nisi rationales mente ꝑhibere. Duo
sunt residua quod sunt animo passiua. & tempore
illa doemonũ misera ȩternitas: uł ȩterna miseria.
q̃ui enim ait animo passiua: etiã misera dixisset.
nisi eoꝵ cultorib crubuisset. Porro quia ꝓuiden¬
tia sũmi dĩ sicut etiã ipsi fatentur non fortuita
temeritate regitur mundus: nusquã eẽt istoꝵ
ȩterna miseria. nisi cẽt magna malicia: Si igitur

Expanded text:
sint omnibus, quod genere sunt animalia et mente sint omnibus, quod genere sunt animalia et mente rationalia. Nam et ipse cum de dis et hominibus loqueretur: \'Habetis, inquit, bina animalia\', et non solent isti deos nisi rationales mente perhibere. Duo sunt residua, quod sunt animo passiua et tempore illa daemonum misera aeternitas uel aeterna miseria. Qui enim ait animo passiua\', etiam \'misera\' dixisset, nisi eorum cultoribus erubuisset. Porro quia prouidentia summi Dei, sicut etiam ipsi fatentur, non fortuita temeritate regitur mundus, numquam esset istorum aeterna miseria, nisi esset magna malitia. Si igitur
Abbreviated transcription (Latin):
nisi miseriã. Est itaq scđm platonicos sublimiũ
deoꝵ uel beata ęternitas. uł ȩterna beatitudo: ho.¬
minũ uero infimorũ uel miseria mortalis. uł mor¬
talitas misera. Docmonũ autẽ medioꝵ uel misera
ȩternitas: uł ęcerna miseria. Nam & quinq illis
quȩ indiffinitione doemonũ posuit. non cos medios
sicut ꝓmittebat ostendit: qm̃ tria dixit cos habere
nobiscum. qđ genere animalia qđ mente rationalia:
quod animo passiua sunt: Cum dus autt̃ unũ.
qđ tempore ȩterna: & unũ ꝓpriũ. qđ corpore acrea:
Quomodo ergo medii quando unũ habent cũ sũmis.
tria cum infimis: Quis non uideat relicta medictate
quantũ inclinentur. & deprimantur in infima:
Sed plane etiam ibi medi possunt ita inueniri. ut
unum habeant ꝓpriũ qđ est corpus aereũ. sicut et
illis de sũmis atq infimis singula ꝓpria dii corpꝰ
ȩchercum hominesq terrenũ: duo uero cõmunia

Expanded text:
nisi miseriam. Est itaque secundum Platonicos sublimium nisi miseriam. Est itaque secundum Platonicos sublimium deorum uel beata aeternitas uel aeterna beatitudo; hominum uero infimorum uel miseria mortalis uel mortalitas misera; daemonum autem mediorum uel misera aeternitas uel aeterna miseria. Nam et quinque illis, quae in definitione daemonum posuit, non eos medios, sicut promittebat, ostendit;. quoniam tria dixit eos habere nobiscum, quod genere animalia, quod mente rationalia, quod animo passiua sunt; cum dis autem unum, quod tempore aeterna; et unum proprium, quod corpore aeria. Quo modo ergo medii, quando unum habent cum summis, tria cum infimis? Quis non uideat relicta medietate quantum inclinentur et deprimantur ad infima? Sed plane etiam ibi medii possunt ita inueniri, ut unum habeant proprium, quod est corpus aerium, sicut et illi de summis adque infimis singula propria, di corpus aetherium hominesque terrenum; duo uero communia
Abbreviated transcription (Latin):
sunt arbusta uł pecora. quȩ sunt sensus uel rationis
exꝑtia: recte possumus dicere. Quoꝵ ergo ratio m̃tib
in est: aut miscros ẽẽ aut beatos nccesse est. Itẽ non
possumus recte dicere nec mortales eẽ doemones:
nec ȩternos. Omĩa namq uiuentia aut inȩternũ
uiuunt: aut finiunt morte qđ uiuunt. Iamuero
iste: tempore ȩternos doemones dixit. Quid igit᷑
restat. nisi ut u medii de duob sũmis unũ habeant.
& de duob infimis alterum: Namsi utraq de imis
habebunt. aut utraq de sũmis. medii non erunt:
sed in alterã partẽ uel resiliunt ut recumbunt.
Quia ergo his binis sicut demonstratum ẽ. carere
utrisq non possunt: acceptis ex utraq parte
singulis incdiabuntur: ac ꝑ hoc quia de infinis
habert non possunt ȩccrnitatt̃ que ibi non est: unũ
hoc dosumis habent: & id co non est alcerũ ad com¬
plendã medictatẽ suam. qđ de infimis habcant:

Expanded text:
sunt arbusta uel pecora, quae sunt sensus uel rationis sunt arbusta uel pecora, quae sunt sensus uel rationis expertia, recte possumus dicere. Quorum ergo ratio mentibus inest, aut miseros esse aut beatos necesse est. Item non possumus recte dicere nec mortales esse daemones nec aeternos. Omnia namque uiuentia aut in aeternum uiuunt, aut finiunt morte quod uiuunt. Iam uero iste tempore aeternos daemones dixit. Quid igitur restat, nisi ut hi medii de duobus summis unum habeant et de duobus infimis alterum? Nam si utraque de imis habebunt aut utraque de summis, medii non erunt, sed in alterutram partem uel resiliunt uel recumbunt. Quia ergo his binis, sicut demonstratum est, carere utrisque non possunt, acceptis ex utraque parte singulis mediabuntur. Ac per hoc quia de infimis habere non possunt aeternitatem, quae ibi non est, unum hoc de summis habent; et ideo non est alterum ad conplendam medietatem suam, quod de infimis habeant,
Abbreviated transcription (Latin):
citas inquit illic ęcerna & indefectasit: hic caduca
& subiciua. quia dixerat uitȩ ꝑpetuitatẽ: & ingenia
illa inquit ad beatitudinẽ sul limata: hȩc ad mise.¬
rias infamata: quia dixerat naturȩ ꝑfectionem.
Tria igitur abeo posita sunt deoꝵ: id est locus sublimis.
ȩternitas. beatitudo: & his contraria tria hominũ. idest
locus infimus. mortalitas: miseria. Inter hȩc terna deoꝵ¬
& hominũ. qm̃ doemones medios posuit: de loco nul.¬
la est controuersia. Inter sublimẽ quippe & infimũ:
medius locus aptissime habetur & dicitur. Cetera
bina restant. quib cura attentior ad hibenda est:
quem admodũ uł aliena ẽẽ ad ocinonib ostendat᷑ur.
uel sic eis distribuantur. ut medietas uidetur exposcere:
sed abeis aliena cẽ non possunt. Non enĩ sicut dicimus
locũ mediũ nec sũmũ eẽ nec infimũ. ita doemones cũ
sint animalia rationalia necbeatos eẽ nec miseros. sicuti

Expanded text:
citas, inquit, illic aeterna et indefecta sit, hic caduca citas, inquit, illic aeterna et indefecta sit, hic caduca et subsiciua, quia dixerat uitae perpetuitatem; et ingenia illa, inquit, ad beatitudinem sublimata, haec ad miserias infimata\', quia dixerat naturae perfectionem. Tria igitur ab eo posita sunt deorum, id est locus sublimis, aeternitas, beatitudo; et his contraria tria hominum, id est locus infimus, mortalitas, miseria. CAPUT et hominum, quoniam daemones medios posuit, de loco nulla est controversia: inter sublimem quippe et infimum, medius locus aptissime habetur et dicitur. Cetera bina restant, quibus cura adtentior adhibenda est, quem ad modum uel aliena esse a daemonibus ostendantur, uel si eis distribuantur, ut medietas uidetur exposcere. Sed ab eis aliena esse non possunt. Non enim sicut dicimus locum medium nec summum esse nec infimum, ita daemones, cum sint animalia rationalia, nec beatos esse nec miseros, sicuti
Abbreviated transcription (Latin):
malia deos ab hominib plurimũ differentes loci
sublimitate. uitȩ ppetuitate. nature ꝑfectionc:
nullo inter se ꝓpinquo cõmunicatu. cũ & habitacula
summa ab infimis tanta interca pedo fastigii dispescat.
& uiuacitas illic ȩt̃na & indefecta sit: hic caduca et
subiciua. & ingenia illa inbeatitudinẽ sublimata:
hȩc ad miserias infamata. Hic ter na uidco cõmemo.¬
rata contraria de duab naturȩ partib ultimis: id est
summis atq: infimis. Nam tria quȩ ꝓposuit de dus
laudabilia: eadem repetiuit aliis quidẽ uerb̃. ut
eis aduersa alia tria ex hominib redderet: Tria deoꝵ.
hȩc sunt. Loci sublimitas. uitȩ ꝑpetuitas ꝑfectio
naturȩ: Hȩc aliis uerb̃ ita repetiuit: ut eis tria contra.¬
ria humanȩ conditionis opponeret:. Cum & habita.¬
cula inquit sũma ab infimis tanta intercapedo fasti.¬
gi dispescat. quia dixerat loci sublimitatt̃: & uiua.¬

Expanded text:
malia; deos ab hominibus plurimum differentes, loci malia; deos ab hominibus plurimum differentes, loci sublimitate, vitae perpetuitate, naturae perfectione; nullo inter se propinquo communicatu, cum et habsumma ab infimis tanta intercapedo fastigii dispescat et uiuacitas illic aeterna et indefecta sit, hic caduca et subsiciua, et ingenia illa ad beatitudinem sublimata sint, haec ad miserias infimata..\' Hic terna uideo commemorata contraria de duabus naturae partibus ultimis, id est summis adque infimis. Nam tria quae proposuit de dis laudabilia, eadem repetiuit, aliis quidem uerbis, ut eis aduersa alia tria ex hominibus redderet. Tria deorum haec sunt: loci sublimitas, uitae perpetuitas. perfectio naturae. Haec aliis uerbis ita repetiuit, ut eis tria contraria hnmanae condicionis obponeret. \'Cum et habitacula, inquit, summa ab infimis tanta intercapedo fastigii dispescat\', quia dixerat loci sublimitatem; et uiua
Abbreviated transcription (Latin):
uoraginẽ aperiant sectandis ꝑditis morib quis ñ
uideat si uel paululũ attendat. quando quidẽ quã.¬
libet nequam homines fuerint uł laruasse fieri dũ
opinantur. uł dũ manes deos tanto peiores fiunt
quanto sunt nocendi cupidiores. ut etiã quibusdã
sacrificus tanquã diuinis honorib post mortẽ se
inuitari opinentur ut noceant : laruas quippe
dicit ẽẽ noxios doemones ex hominib factos: sed
hinc alia questio est Inde autẽ ꝑhibet appellare
grece beatos eu doemones qđ boni sint animi.
hoc est boni doemones: animas quoq hominum
doemones eẽ confirmans. Sed nunc de his agimꝰ.
quos innatura ꝓpria descripsit inter deos & ho.¬
mines genere animalia. mente rationalia. animo
passiua. corpore acrea: tempore ȩt̃na. Nempe cũ
prius deos insublimi cęlo. homines autẽ interra
infima disiunctos locis & naturȩ dignitate secerne.
ret: ita conclusit. Habetis inquit interim bina ani.¬

Expanded text:
uoraginem aperiant sectandis perditis moribus, quis non uoraginem aperiant sectandis perditis moribus, quis non uideat, si uel paululum adtendat? Quando quidem quamlibet nequam homines fuerint, uel laruas se fieri dum opinantur, uel dum manes deos, tanto peiores fiunt, quanto sunt nocendi cupidiores, ut etiam quibusdam sacrificiis tamquam diuinis honoribus post mortem se inuitari opinentur, ut noceant. Laruas quippe dicit esse noxios daemones ex hominibus factos. Sed hinc alia quaestio est. Inde autem perhibet appellari Graece beatos εὐδαίμονας, quod boni sint animi, hoc est boni daemones, animos quoque hominum daemones esse confirmans. quos in natura propria descripsit inter deos et homines genere animalia, mente rationalia, animo passiua, corpore aeria, tempore aeterna. Nempe cum prius deos in sublimi caelo, homines autem in terra infima disiunctos locis et naturae dignitaret, ita conclusit: Habetis, inquit, interim bina ani
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Hac miscdia indigna iudicata est iniquitas
doemonum: quȩ in animi passiui miscria ñ mortale
sicut homines sed ȩternũ corpus accepit. Essent qͥp¬
pe feliciores hominib. si mortale cũ eis haberent
corpus: & cum dus animũ beatũ. Essent autẽ pares
hominib sicum animo misero corpus saltẽ mortale
cum eis habere meruissent: si tamen adquirerent aliqͥd
pictatis. ut aberumnis uł in morte requiescerent
Nunc uero non solũ feliciores hominib non sunt
animo misero: sed etiã miscriores sunt ꝑpetuo corpo.¬
ris uinculo. Non cnĩ aliqua pictatis & sapientiȩ dis¬
ciplina ꝓficientes intelligi uoluit ex doemonib fieri
deos: cum aꝑtissime dixerit doemones ȩc̃nos: Dicit¬
quidẽ & animas hominũ doemones eẽ. & ex hominib
fieri lares: si meriti boni sunt lemures. si mali sunt lar.¬
uas. Mancs autẽ deos dici: si incertum est bonoꝵ
cos seu maloꝵ eẽ meritoꝵ. In qua opinione. quantã

Expanded text:
tur. Hac misericordia indigna iudicata est iniquitas tur. Hac misericordia indigna iudicata est iniquitas daemonum, quae in animi passiui miseria non mortale sicut homines, sed aeternum corpus accepit. Essent quippe feliciores hominibus, si mortale cum eis haberent corpus et cum dis animum beatum. Essent autem pares hominibus, si cum animo misero corpus saltem mortale cum eis habere meruissent; si tamen adquirerent aliquid pietatis, ut ab aerumnis uel in morte requiescerent. Nunc uero non solum feliciores hominibus non sunt animo misero, sed etiam miseriores sunt perpetuo corporis uinculo. Non enim aliqua pietatis et sapientiae disciplina proficientes intellegi uoluit ex daemonibus fieri deos, cum apertissime dixerit daemones aeternos. Cquidem et animas hominum daemones esse et ex hominibus fieri lares, si boni meriti sunt; lemures, si mali, seu laruas; manes autem deos dici, si incertum est bonorum eos seu malorum esse meritorum. In qua opinione quantam
Abbreviated transcription (Latin):
tores nob̃ philosophi ꝓdiderunt. possunt qͥdẽ dicere
de animo & corpore alterꝰ nob cumdus. alterum
cum hominib cõmune eẽ: sed sicut dixi tanquã
in ꝑuersum ligati atq suspensi. seruũ corpus cũ
dus beatis. dominũ animũ cum hominib miseris:
parte inferiore exaltati. superiore deiecti: Vnde etiã¬
si quisquã ꝓpter hoc cos putauerit ȩternitatẽ habere
cum dus. quia nulla morte sicut animaliũ terrestri.¬
um animi eoꝵ soluuntur a corpore. Ncesic eocisti¬
mandum est coꝵ corpus anquã honoratoꝵ ȩcernũ
ueliculũ scdȩternũ uinculũ damnatoꝵ Plotinus¬
cert memoriȩ nr̃ẽ uicinss ctẽporib: platonc̃ ceteris
excellentius intellexisse laudatur. Is cum de humanis
animis ageret: pater miscricors inquit. mortalia
ilis uincula faciebat: Ita hoc ipsũ qđ mortales su&
homines corpore. ad misccdiam dĩ patris ꝑtinere
arbitratus est: nc̃ semꝑ huuis uitȩ miseria teneren¬

Expanded text:
tores nobis philosophi prouiderunt, possunt quidem dicere tores nobis philosophi prouiderunt, possunt quidem dicere de animo et corpore: alterum nobis cum dis, alterum cum hominibus commune est; sed, sicut dixi, tamquam in peruersum ligati adque suspensi, seruum corpus cum dis beatis. dominum animum cum hominibus miseris habentes, parte inferiore exaltati, superiore deiecti. Unde etiamsi quisquam propter hoc eos putauerit aeternitatem habere cum dis, quia nulla morte, sicut animalium terrestrium, animi eorum soluuntur a corpore: nec sic existimandum est eorum corpus tamquam honoratorum aeternum uehiculum, sed aeternum uinculucerte nostrae memoriae uicinis temporibus Platonem ceteris excellentius intellexisse laudatur. Is cum de humanis animis ageret: Tater, inquit, misericors mortalia illis uincla faciebat.\' Ita hoc ipsum, quod mortales sunt homines corpore, ad misericordiam Dei patris pertinere arbitratus est, ne semper huius uitae miseria teneren
Abbreviated transcription (Latin):
& hominũ ꝑ quos interpositos diuinis humana: iun¬
guntur cumdus habent corpus ȩternũ. uitiosũ autẽ
cum hominib animũ: quasi religio qua uolunt dus
homines ꝑ docmones iungi. incorpore sit non in ani.¬
mo constitutx quȩ nã tandẽ istos mediatores falsos
atq fallaces quasi capite dcorsũ nequicia uł pena
suspendit. ut ufcriorẽ animalis partẽ id est corpus
cum supcriorib superiorẽ uero idest animũ cum
inferiorib habtant: & cum dus cȩlestib in parte
seruiente conilincti. cũ hominib autẽ terrestrib
in parte dominante sint miseri: corpus quippe ser.¬
uum est: sicut etiã salustius ait: Animi imperio:
corporis seruitio magis utimur. Adiunxit autẽ ille
alterum nob̾ cum dus. alterũ cum belius cõmune esse.
qm̃ de hominib loquebatur quib sicut belius mor.¬
tale corpus est: isti autẽ quos inter nos & deos media¬

Expanded text:
et hominum, per quos interpositos diuinis humana iunet hominum, per quos interpositos diuinis humana iunguntur, cum dis habent corpus aeternum, uitiosum autem cum hominibus animum: quasi religio, qua uolunt dis homines per daemones iungi, in corpore sit, non in animo constituta. Quaenam tandem istos mediatores falsos adque fallaces quasi capite deorsum nequitia uel poena suspendit, ut inferiorem animalis partem, id est corpus, cum superioribus, superiorem uero, id est animum, cum inferioribus habeant, et cum dis caelestibus in parte seruiente coniuncti, cum hominibus autem terrestribus in parte dominante sint miseri? Corpus quippe seruum est, sicut etiam Sallustius ait: \'Animi imperio, corporis seruitio magis utimur.\' Adiunxit autem ille: \'Alterum nobis cum dis, alterum cum beluis commune est,\' quoniam de hominibus loquebatur, quibus sicut beluis mortale corpus est. Isti autem, quos inter nos et deos media
Abbreviated transcription (Latin):
genus animantiũ describeret: immortalib animis mo¬
ribundis membris dixit cẽ homines. Ac ꝑ hoc si ꝓpt̃ta. ca i.¬
cõmunẽ cum dus ęt̾nitatẽ non habent homines. qͥa cor¬
pore sunt mortales: ꝓpterea ergo doemones habent.
quia corpore sunt immortales: Quales igitur media.
tores sunt inter homines & dcos ꝑ quos ad deoꝵ ami¬
citias homines ambulant. qui hoc cum hominibus
habent deterius qđ est in animante melius id est animũ.
hoc habent cum dus melius qđ est in animante dete.¬
rius id est corpus: Cum enĩ animans idest animal ex
anima constet & corpore. quoꝵ duorũ anima est utiq
corpore melior & si uiciosa & infirma. melior certe
corpore etiã sanissimo atq firmissino: qm̃ natura
eius excellentior nec labe uitioꝵ post ponit᷑ corpori.
sicut aurũ etiã sordidum. argento seu plumbo licet
purissimo carius estimatur: isti mediatores deorũ

Expanded text:
genus animantum describeret, inmortalibus animis, mogenus animantum describeret, inmortalibus animis, moribundis membris dixit esse homines. Ac per hoc si propterea communem cum dis aeternitatem non habent homines, quia corpore sunt mortales: propterea ergo daemones habent, quia corpore sunt inmortales. tores sunt inter homines et deos, per quos ad deorum amicitias homines ambiant, qui hoc cum hominibus habent deterius, quod est in animante melius, id est animum; hoc autem habent cum dis melius, quod est in animante deterius, id est corpus? Cum enim animans, id est animal, ex anima constet et corpore, quorum duorum anima est utique corpore melior, etsi uitiosa et infirma, melior certe corpore etiam sanissimo adque firmissimo, quoniam natura eius excellentior nec labe uitiorum postponitur corpori, sicut aurum etiam sordidum argento seu plumbo, licet purissimo, carius aestimatur: ista mediatores deorum
Abbreviated transcription (Latin):
lis: quãuis & eoꝵ maliciȩ liberius ex prim̃dȩ peꝑcerit.
non tamne ipsos quã ne cultores eoꝵ apud quos loque¬
batur offenderet: significauit tam̃ prudentib qͥd de
illis sentire deberent. quandoquidẽ deos quos omnes
bonos beatosq credi uoluit ab eoꝵ passionib atque
ut ait ipse turbelis omimodo separauit. sola illos
corporũ ȩgrnitate coniungens: animo autẽ non diis
sed hominib similes. doemnones aꝑtissime inculcans:
& hoc non sapientiȩ bono cuius & homines possunt
esse participes. sed ꝑturbatione passionũ quȩ stultis
malisq dominatur: a sapientib uero & bonis ita regit᷑.
ut malint eã non habere quã uincere. Namsi non
corporum sed animoꝵ eernitatẽ cum dus habere
doemones uellet intelligi: non utiq homines ab huiꝰ
rei consortio separaret. quia & hominib ȩternos eẽ
animos ꝓculdubio sicut platonicus sentit. Ideo cũ hoc

Expanded text:
lis. Quamuis et eorum malitiae liberius exprimendae pepercerit, lis. Quamuis et eorum malitiae liberius exprimendae pepercerit, non tam ne ipsos, quam ne cultores eorum, aput quos loquebatur, offenderet: significauit tamen prudentibus, quid de illis sentire deberent, quando quidem deos, quos omnes bonos beatosque credi uoluit, ab eonim passionibus adque, ut ait ipse, turbelis omni modo separauit, sola illos corporum aeternitate coniungens. animo autem non dis, sed hominibus similes daemones apertissime inculcans; et hoc non sapientiae bono, cuius et homines possunt esse participes, sed perturbatione passionum, quae stultis malisque dominatur, a sapientibus uero et bonis ita regitur, ut malint eam non habere quam uincere. Nam si non corporum, sed animorum aeternitatem cum dis habere daemones uellet intellegi, non utique homines ab huius rei consortio separaret, quia et hominibus aeternos esse animos procul dubio sicut Platonicus sentit. Ideo cum hoc
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuicati. audacia. ꝑtinacispe. casso labore. fortuna caduca.
singillatĩ mortales: cuncti tam̃ uniuerso genere ꝑpetui.
uicissim sufficienda ꝓle mutabiles. uolueri tempore.
tarda sapientia. cita morte: querula uita terras in colu&:
Cum hinc tã multa diceret quȩ ad plurimos homines
ꝑtinent. nũquid etiã illud tacuit qđ nouerat c̃ẽ paucoꝵ
ubi ait tarda sapientia: qđ si pretermisisset: nullomodo
recte genus humanũ descriptionis huius tã intenta
diligentia terminasset. Cum uero deoꝵ excellenciã
cõmendaret: ipsam beatitudinẽ quo uolunt homines
ꝑsapientiã ꝑucnire incis affirmauit excellere. Pinde
si aliquos doemones bonos uellet intelligi: aliqͥd etiã
in ipsoꝵ descriptione poneret. unde uel cũ diis aliqͣm
beatitudinis partẽ. uł cum hominib qualẽ cumque
sapientiam putarent᷑ habere cõmunẽ. N unc uero nullũ
bonũ coꝵ cõmemorauit. quo boni discernuntur ama.¬

Expanded text:
pervicaci audacia, pertinaci spe, casso labore, fortuna caduca, pervicaci audacia, pertinaci spe, casso labore, fortuna caduca, singillatim mortales, cuncti tamen universo genere perpetui, vicissim sufficienda prole mutabiles, volucri tempore, tarda saCum hic tam multa diceret, quae ad plurimos homines pertinent, numquid etiam illud tacuit, quod nouerat esse paucorum, ubi ait \'tarda sapientia\'? Quod si praetermisisset, nullo modo recte genus humanum descriptionis huius tam intenta diligentia terminasset. Cum uero deorum excellentiam commendaret, ipsam beatitudinem, quo uolunt homines per sapientiam peruenire, in eis adfirmauit excellere. Proinde si aliquos daemones bonos uellet intellegi, aliquid etiam in ipsorum descriptione poneret, unde uel cum dis aliquam beatitudinis partem, uel cum hominibus qualemcumque sapientiam putarentur habere communem. Nunc uero nullum bonum eorum commemorauit, quo boni discernuntur a ma
Abbreviated transcription (Latin):
diis quoꝵ nomina poetȩ fingendo ponunt. fieri¬
crederentur: Quid illa ipsa definitio demonũ: p̃arũ
ne intuenda est ubi certe om̃s determinando cõplexꝰ
est qđ ait docmnones eẽ genere animalia. animo pas
siua. mente rationalia. corpore acrea: tempore et̃na
Inquib: quinq cõmemoratis. nichil dixit omĩno qđ
doemones cumbonis saltẽ hominib id uiderentur
habere cõmune: qđ non eẽt in malis: Nam ipsos homi¬
nes cum aliquanto latius describendo cõplecterct᷑ suo
loco de illis dicens. tanquã de infimis atq terrenis cũ
prius dixisset de cȩlestib diis: ut cõmendatis duabus
partib ex sũmo & infimo ultimis. tercio loco de medus
doemonib loqueretur: igitur inquit homines ratione
plaudentis. oratione pollentes. immortalib animis.
moribundis membris. leuib & anxus mentib. brutis
& obnoxiis corporib dissimilib morib. similib crrorib

Expanded text:
dis, quorum nomina poetae fingendo ponunt, fieridis, quorum nomina poetae fingendo ponunt, fiericrederentur. ne intuenda est ubi certe omnes determinando complexus est, quod ait daemones esiva, mente rationalia corpore aerea, tempore aeterna? In quibus quinque commemoratis, nihil dixit omnino, quod daemones cum bonis saltem hominibus id viderentur habere commune, quod non esset in malis. Nam ipsos homines cum aliquanto latius describendo complecteretur, suo loco de illis dicens tanquam de infimis atque terrenis, cum prius dixisset de coelestibus diis; ut commendatis duabus partibus ex summo et infimo ultimis, tertio loco de mediis daemonibus loqueretur: Igitur homines, inquit, ratione cluentes, oratione pollentes, immortalibus animis, moribundis membris, levibus et anxiis mentibus, brutis et obnoxiis corporibus, dissimilibus moribus, similibus erroribus,
Abbreviated transcription (Latin):
deos quos om̃s bonos beatosq credit in alta ȩtherea
scde collocat. ꝓcul a conuersatione mortaliũ. Quod
autẽ aliquis docmon fuerit grecis fauens troianisq
contrarius. sicut alius ad uersus grecos troianorũ
opitulator quẽ ueneris scu martis nomine idẽ poeta
cõmemorat. qͦs deos iste talia non agentes in habita.¬
tionib cęlestib ponit: & hii doemones ꝓcis quos
amabant contra eos quos oderant inter se decertaue.¬
rint. hoc non ꝓcul aucritate poctas dixisse confesr:
est. Dehis quippe ista dixerunt: quos hominib
simili motu cordis & salo mentis ꝑ om̃s cogitationũ
estus fluctuare testatur. ut possint amores & odia
non ꝓiusticia: sed sicut popłs similis eoꝵ inuena.¬
torib & augurus. scđm suarũ studia partiũ pro
alus aduersus alios exercere. Idenĩ uidetur philo¬
sophus curasse platonicus. ne cum hȩc a poetis
canerentur. non a doemonib medus sed ab ipsis

Expanded text:
deos, quos omnes bonos beatosque credit, in alta aetheria deos, quos omnes bonos beatosque credit, in alta aetheria sede conlocat, procul a conuersatione mortalium; quod autem aliquis daemon fuerit Graecis fauens Troianisque contrarius, sicut alius aduersus Graecos Troianorum opitulator, quem Veneris seu Martis nomine idem poeta commemorat, quos deos iste talia non agentes in habitationibus caelestibus ponit, et hi daemones pro eis, quos amabant, contra eos, quos oderant, inter se decertauerint, hoc non procul a ueritate poetas dixisse confessus est. De his quippe ista dixerunt, quos hominibus simili motu cordis et salo mentis per omnes cogitationum aestus fluctuare testatur, ut possint amores et odia non pro iustitia, sed sicut populus similis eorum in uenatoribus et aurigis secundum suarum studia partium pro aliis aduersus alios exercere. Id enim uidetur philosophus curasse Platonicus, ne, cum haec a poetis canerentur, non a daemonibus mediis, sed ab ipsis