comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ciã sũ tͥbulatõe hũit ĩ filii pas¬
sione ⁊ tũe fuit eclipsata. hius.
at̃ qũ eclipsat᷑ tota sãguinolẽta
uidet᷑. ⁊ ip̃a ĩ filii passione fuit
gladio doloris milũata. ix.ĩ

Expanded text:
iam tribulationem habuit in filii passione et tunc fuit eclipsata. Luna autem quando eclipsatur tota sanguinolenta uidetur; et ipsa in filii passione fuit gladio doloris uulnerata, iuxta
Abbreviated transcription (Latin):
recepisee. magnanimus nichil
d sibi ĩ iuriã reputare. uñ dͭ¬
ibid̾. seneca. Inqͥrẽs ꝙͥ faciet sap
ꝑcinsissi negauit se ab illo ĩuriã
se młta nõ audire nͣ uide̾. Seueta.
⁊ iõ expedit om̃ audire ł iude̾.
młte ĩ iirie nos tm̃seut exqͥliꝰ¬

Expanded text:
recepisse. Magnanimus enim nichil debet sibi iniuriam reputare, unde dicit idem Seneca inquirens quid faciet sapipercussisset negauit se ab illo iniuriamse multa non audire nec uidere, Seneca: ‘Non expedit omnia audire uel uidere; multe iniurie nos transeunt, ex
Abbreviated transcription (Latin):
ire recte nõ distorte m ⁊c. se¬
mita iꝯti recca ẽ. xͨtus callis eiq̃
ad ambriladĩ. qnͣ u̾o aliqͥ distor¬
ce ĩ cedẽt ł ĩ uia erraret ꝑftẽ illu¬
.xII. rectos g̾essꝰ facite pedibꝰ urĩt
ut isõ claudicans qͥs err magͥ at

Expanded text:
ire recte, non distorte, Ys. XXVI: ‘Semita iusti recta est, rectus callis eius ad ambulandum’. Quando uero aliquis distorte incederet uel in uia erraret, perfecte illuXII: ‘Rectos gressus facite pedibus uestris, ut non
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝑseuerãt᷑ iustmnẽdo ad ũsa. he .xii.
.ĩ disciplina ꝑteneratt. quiꝰ enĩ fi¬
ẽ coloris uenustar. illi gͥ qͥ hũt
niuidũ colorẽ ꝑfc̃e sanotise. deb
ãt ꝑfcã saĩtas hrẽ tres colores.
colorẽ cãdidũ ꝓpurimtẽ. rubic̃oũ

Expanded text:
o aduersa, Heb. XII: ‘In disciplina perseuerate, quis enim fiest coloris uenustas. Illi enim qui habent uiuidum colorem perfecte sanati sunt. Debet autem perfecte sanatus habere tres colores, colorem candidum per
Abbreviated transcription (Latin):
dei. iludĩuitẽ iuc̃ta fuissẽt
hiulicas c̾ ilgiuitate. ⁊ uͥgini¬
tas cũ hũilitate. ⁊ sic̾ spechũ
tecipit illũ qͥ se fecit. Sic ⁊ ip̃a
ĩ suo ut̾o habuit ulũ qui se

Expanded text:
cta fuissent humilitas cum uirginitate et uirginitas cum humilitate. Et sicut speculum recipit illum qui se fecit, sic et ipsa in suo utero habuit illum qui se
Abbreviated transcription (Latin):
cati dũtes. tu de te ip̃o testimõiũ
ꝑhibes. testimoĩũ tuũ nõ ẽ uetũ.
¶Qr̃to abscãcia hinꝰ lucis hoies
ĩ iudiciis errare fucit. ãsłdit.
ista lux se ipãs ⁊ prẽm mani¬

Expanded text:
de teipso testimonium perhibes, testimonium tuum non est uerum”. Quarto absentia huius lucis homines in iudiciis errare facit, unde subdit: ista lux seipsum et patrem mani
Abbreviated transcription (Latin):
hebis. que pauꝑi nõ dederis alt̃
hẽbit. idẽ si ħ mãsurus ei ħ q̃ tua
st̃ hic repone. si illuc iturq es
hic q̃ tua st̃ cur resiqͥs. quireliꝙͣda
ẜuat alienori tustes ẽ nõ suoꝵ.
sacit ut ea q̃ st̃ trãsitoria sĩt ꝑ¬
d̾o tuo. huc das ibi recipisres sĩ¬

Expanded text:
habebis; quod pauperi non dederis, alter habebit’. Idem: ‘Sic hic mansurus es, que tua sunt hic repone; si illuc iturus es, hic que tua sunt cur relinquis? Qui relinquenda seruat alienorum custos est, non suorum’. Facit ut ea que sunt transitoria sint pdeo tuo; hic das ibi recipis,
Abbreviated transcription (Latin):
ra ẽ potio bibẽtibꝰ illã. iste
dolor assilãt dolori torsio¬
nũ. dolori ꝑtͦientiũ. ⁊ dolo¬
zi flẽtiũ uiugenitũ. isti eĩ
tres dolores sũt maiores qͥ
ĩ ueniri possũt.⁊ Iõ scͥptum¬

Expanded text:
ra erit potio bibentibus illam’. Iste dolor assimilatur torsionum et dolori parturientium et dolori flentium unigenitum. Isti enim tres dolores sunt maiores qui inueniri possunt; et ideo scriptu
Abbreviated transcription (Latin):
Diuicias delicias ⁊ honores cẽ
uera bona s ꝙ isti errẽt ĩ iu¬
dicuis pat. Duicie eĩ tẽporales
nõ st̾ u̾e diuicie. ꝙ pat in mor¬
te deducũt hoĩe ad demdatõi¬

Expanded text:
diuitias, delitias et honores esse uera bona; sed quod iste erret in iudiciis patet. Diuitie enim temporales non sunt uere diuitie, quod patet in morte
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ.B. annis Infirmus iacuerat.
dales añt qͥ sura iuuentute us ad
qͣ cor z̃ uis dẏaboli ⁊ plen ⁊ um
uino corrupto maloꝵꝰ desiderioꝵ
nͨ alñ efficit᷑ uas d̾ĩ ut ibi recipiat
incabs. in malis oꝑibus ab ad¬
holescenͣ᷑ sua ⁊ requienit ĩ fecibꝰ
dedit ei m̾dicĩa ꝯfortatiuam.
tat. istã exibuit cũ dixit. Tolle gͣ.¬
gͣbatum tollimꝰ qn̾ m̃tem nrãm
spes ueĩe aĩam pcc̾oris multum ꝯ¬
fortat ⁊ ꝯfirmat cũ sit anchora di
ac firmam: multum fortificat

Expanded text:
octo annis infirmus iacuerat. Tales sunt qui a sua iuuentute usque iquorum cor est uas dyaboli et plenum uino corrupto malorum desideriorum nec aliquando efficitur uas dei, ut ibi recipiat adolescentia sua, et requieuit in fecibus dedit ei medicinam confortatiuam; tat. Istam exhibuit cum dixit ‘Tolle gragrabatum tollimus, quando mentem nostram spes uenie animam peccatoris multum confortat et firmat cum sit anchora dei, et firmam’; mult
Abbreviated transcription (Latin):
dicebat᷑ ꝓbarica pisciia dicebat᷑
ꝙ  ouis qr ones qͥ do ymolabant᷑
ad tmpłm ut pr̾em honoraret. et
infirmos uisitabat ut ip̾os saua¬
iacentes uisitauit ⁊ unu̾ sanauit.
.Alii eĩ forte d̾nouo uen̾ãt. isteau̾t
młto tpre ibi fu̾at ꝯmoratꝰ. uł
forte aliis expediebat ꝙ hr̃ent il¬
lã infirmitatẽ ut sanaretur ĩ
eis infirmitas m̾t. ut forte si¬

Expanded text:
a piscina’. Dicebatur est ouis, quia oues que deo immolabantur ad templum ut patrem honoraret et einfirmos uisitabat ut ipsos sanaiacentes uisitauit et unum sanauit. Alii enim forte de nouo uenerant, iste autem multo tempore ibi fuerat commoratus; uel forte aliis expediebat quod haberent illam infirmitatem corporis ut sanaretur in eis infirmitas mentis; uel forte, s
Abbreviated transcription (Latin):
tu  longã. Illi qͥ p̾tant ꝑ mħcia
⁊ desitermu sũt languidi. qͥ langu̾er
languerũt p̾mopia. Iste lãgor
qn̾  recens aito potͥ curari s quͣ hõ
lõgo tpr̃e ĩ tesid̾ia ꝑseu̾at cũ diffi¬
cisstate curatur. ecc .x. langor ꝓ

Expanded text:
 longam. Illi qui peccant per inertiam et desidiam sunt languidi qui languent languerunt pre inopia’. Iste languor quando est recens cito potest curari, sed quando homo longo tempore in desidia perseuerat cum difficultate
Abbreviated transcription (Latin):
cordis in tegritatẽ. Circa gͥ istos
infirmos de quib hic fit m̾cio
duo sb̾ uidenda. sil diu̾siras ⁊ gͣ¬
uitas m̃obis ⁊̃ modꝰ curandidiũ¬
sitac ⁊ gͣuitas morbi noͣ . i eo ꝙ d̾r.¬

Expanded text:
cordis integritatem. Circa istos infirmos de quibus hic fit mentio, duo sunt uidenda, scilicet diuersitas et grauitas morbi et modus curandi. Diuersitas et grauitas morbi notatur in eo
Abbreviated transcription (Latin):
infur mo expedire uid. Si eĩ uid in¬
firmũ malis hũoribꝰ plenum dat
reman̾e dat ei medicina m̃lioratĩa¬
am q̃ ip̃i infirmo cothidie s̾anitatẽ
ang doñ ip̃m pͥstine restituat sa
el medicin̾am p̾suatĩa q̃ ip̾m aca¬
su ⁊ in fir ᷤni ͭ ͤ fut᷑a p̾ẜuat ne ip̃m
recidiuare ꝯtingat. Istas iiͦii. m̃di

Expanded text:
infirmo expedire uidet. Si enim uidet infirmum malis humoribus esse plenum, dat remansisse, dat ei medicinam melioratiuam, que ipsi infirmo quotidie sanitatem auget donec ipsum pristine restituat sanei medicinam preseruatiuam que ipsum a casu et infirmitate futura preseruat, ne ipsum recidiuare contingat. Istas quatuor medi
Abbreviated transcription (Latin):
qui qñ rogãt᷑ segũt̾ rectitudinẽ dĩne
iꝯticie. Io si rogãt᷑ ⁊ sciunt ꝙ dĩne
iꝯticie hoc nõ ꝯpetit rogare nõ
audẽt sbã ã ugo nõ respicit ad cõ
cat teneãt se qͥ uolũt ad suas ꝯscĩas.
.qui uolũt respiciãt ad dei iꝯticiã.

Expanded text:
qui quando rogantur secuntur rectitudinem diuine iustitie; ideo si rogantur et sciunt quod diuine iustitie hoc non competit, rogare non audent. Beata autem uirgo non respicit ad conscat: «Teneant se qui uolunt ad suas conscientias, qui uolunt respiciant ad dei iustitiam,
Abbreviated transcription (Latin):
nõ redies ħc̃ at̃ ista ad uotacꝗilli
oiã q̃ ĩbono aduocato reqͥrũt᷑. bo¬
uꝯ eĩ ad uocatꝰ debet hĩe magnã
diligẽciã ut sit ualde sollicitꝰ ĩ
cito sb̾cũberet. s sieẽt sollicitꝰ ⁊¬

Expanded text:
non rediens. Habet autem ista aduocata illa omnia que in bono aduocato requiruntur. Bonus enim aduocatus debet habere magnam diligentiam ut sit ualde sollicitus in cito succumberet. Sed si esset sollicit
Abbreviated transcription (Latin):
at᷑ ad spe ĩ petrãdi fidiciã
qũ eiꝰ ꝯsiderat corporis
dispositõ. cidel capd̾ ĩ cli¬
natũ ad osculũ. brachia ex¬
tẽsa adamplexũ. manꝯ
ꝑ foratas adlargiẽdũ. lacus
aꝑtũ ad̾diligẽdũ. pedũꝯ
fixionẽ ad nob̾c̾ ꝯmanẽd̾.¬

Expanded text:
atur ad spem impetrandique fiduciam quando eius considerat corporis dispositionem, uidelicet caput inclinatum ad osculum, brachia extensa ad amplexum, manus perforatas ad largiendum, latus apertum ad diligendum, pedum confixionem ad nobiscum commanend
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃ius xꝰ ꝑ suã passionẽ traxĩt
ĩ ferualia. traxit qͥdẽ celestia
patre reꝯsiliãdo. traxit te¬
restͥa ppłmm gẽcilẽ ad fidẽ ad¬
ducẽdo. traxit ĩ forualia scõs
patres qͥ erãt ĩ sibo libãdo.
Iõ uoluit x ĩ cͥce exaltari.
ut pcapd̾ curlũ deũ reꝯ silia¬
ꝑ manũ si iustna ad austrũ
⁊xpãsã iudeos ĩ qͥbꝰ aliqũ ca¬
ior fidei Miguerat secpatis
sue demito repbar¶ Nichioa¬

Expanded text:
istus per suam passionem traxit astia et infernalia. Traxit quidem celestia patrem reconciliando; traxit terrestria populum gentilem ad fidem conuertendo; traxit infernalia sanctos patres qui erant in limbo liberando. Ideo uoluit Christus in cruce exaltari ut per caput sursum deum reconciliaper manum sinistram ad austrum expansam Iudeos in quibus aliquando calor fidei uiguerat cecitatis sue
Abbreviated transcription (Latin):
głm ad sui custodiam deputatũ
⁊ ħ ĩ qͥncuplici statu suo .s. dũ est
ĩ ut̾o ne adyã. suffocet᷑ dũ ÷ egͥssa
de ut̾o ne abaptismo ĩpediatur.
dũ ÷ uiues ĩ m̃do ne ad pcc̃a ꝑtra¬
hatur. Dũ z ĩ morte ne de fide tẽp̃
tem ne adya laq̃is capiat᷑. Iste st̃
qͥnq me qͣsaĩa facit inqͥbus au¬
głi eã custodiũt. p̃s. auͭ. suis dõ¬

Expanded text:
 deputatum; et hoc in quintuplici statu suo, scilicet dum est in utero ne a dyabolo suffocetur; dum est egressus ab utero, ne a baptismo impediatur; dum est uiuens in mundo, ne ad peccata pertrahatur; dum est in morte, ne de fide temptetem, ne a dyaboli laqueis capiatur. Iste sunt quinque uie quas anima facit in quibus angeli eam custodiunt, Ps. ‘Angelis suis d
Abbreviated transcription (Latin):
.mercẽnariũ. ⁊ filiũ .ẜuus ẽ
qͥ solo timore abstinet apctõ.¬
. mercẽnariꝰ ẽ qͥ ĩtuitu merce¬
dit ẜuit ⁊ cauet ostẽsã. filiꝯ ẽ
qͥ solo amore ẜuit ⁊ oitr̃tã ui¬
qũ umi ciui .i. demoni adhe¬
bat ⁊ qñ porcors pafebat.i.
brutales motꝰ satiebat. s
spe et̾ue mercedis do uoluit
ẜuire. s p̃r celeitit eũ filiũ¬

Expanded text:
mercenarium et filium. Seruus est qui solo timore abstinet a peccato, mercenarius est qui in intuitu mercedis seruit et cauet offensam,filius est qui solo amore seruit et offensam uiquando uni ciui, id est demoni, adherebat et quando porcos pascebat, id est brutales motus satiabat; sed spe eterne mercedis deo uoluit seruire; sed pater celestis eu
Abbreviated transcription (Latin):
tͥ. qr cũ sit splẽdor gn̾e ⁊ sꝑectm
sine macuila nõ hĩtat nͥ ĩ mẽte pͭa.
.Gap̾ .uiI. ĩ aiãs scat se trassert
.cat .ii. qui pascit᷑ ĩt̾ lilia .r.
ĩt̾ corda pura. auarꝰ̃ at̃ ꝓhi¬
cit ipm ĩ trã qr h cor t̾renũ.
amãdo t̾rena. luxuriosꝯ
cit ip̃ aduẽtũ qr h cor uẽ¬
tosũ .i. srbia ⁊ amibitõe re

Expanded text:
dor et speculum sine macula non habitat nisi in mente pura, Sap. VII: ‘In animas sanctas se transfert’, Cant. II: ‘Qui pascitur inter lilia’, id est corda pura. Auarus autem proicit ipsum in terram, quia habet cor terrenum amando terrena; luxuriosus cit ipsum ad uentum, quia habet cor uento
Abbreviated transcription (Latin):
gũ .xx. coi. In ysaac. qñ
br̃dixit iocob. fuic eĩ decepti
uerãt ⁊ ip̃ nõ cagnouit.
.fuit deceptus olphacus suus
qr eͥdidit se cẽtire odoiẽ uesti¬
dor ues nuẽtoꝵ q̃ ĩ duerat
acobꝰ fuit deceptus gustus
suus qr cͥdebat se comiedẽ
deuenarõe esan. ⁊ comiede¬
bat deuenatõe iacob. fuit
deceptus tactus suus qr
putabat se tãgẽ mauꝰ
esau. ⁊ tãgebat manꝯ iacob..
f tũ auditus quo uoce

Expanded text:
I in Isaac, quando benedixit Iacob. Fuit enim deceptus uerant et ipsum non cognouit. Fuit deceptus olfactus suus, quia credidit se sentire odorem uestidor uestimentorum que induerat Iacob. Fuit deceptus gustus eius, quia credebat se comedere de uenatione Esau, et comedebat de uenatione Iacob. Fuit deceptus tactus suus, quia putabat se tangere manus Esau, et tangebat manus Iacob. Sed tamen auditus quo uocem
Abbreviated transcription (Latin):
no. ⁊ ꝑse erũt medioct̾ boni et
fuit tumulatꝰ. nã ibi fu sindo¬
ne ĩ uolutꝰ. ut dr .iii. .xu. suit
unguẽto ꝯfecto ex mir̃r ⁊ alces
ĩ mictꝰ ut aputredine suaretut
ut ħ̾e᷑ .I0. 19. ⁊ fuit linteis cũ aro¬

Expanded text:
oni et fuit tumulatus. Nam ibi fuit syndone inuolutus, ut dicitur Mc. XV. Fuit unguento confecto ex mirrha et aloes inunctus ut a putredine seruaretur, ut habetur Ioh. XIX. Fuit linteis cum aro
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ illi qͥ corꝰ xͥ debẽt susciꝑe debent
da. possit ĩcrare.Sũt aũt iͦi᷑.
sa̧ixa q̃ adcor d̾bẽt aduoluine pecm̃¬
pudorẽ hiũ dimitũt p̾care. Alii
uitant pecare ꝓpt̾ inuoreui pe¬
ne et̾ne ne ipãm incur᷑uant. alii ꝓpt̃
amorẽ glĩe ue ipam ꝑdant. ista
sũt̃ qͣtuor saxa ingẽtia que detẽt¬
monum̃tum cordis claude ne aliqͣ¬

Expanded text:
 corpus Christi debent suscipere debent da possit intrare. Sunt autem quatuor saxa que ad cor debent aduolui ne pecpudorem hominum dimittunt peccare; alii uitant peccare propter timorem pene eterne ne ipsam incurrant; alii propter amorem glorie ne ipsam perdant. Ista sunt quatuor saxa ingentia que monumentum cordis claudere
Abbreviated transcription (Latin):
monum̃to iusti/ ut hẽat filiꝰ hoĩs u̾
capͭ reclinet ⁊ xp̃ꝰ eͥ nõ reqͥescit
ĩ aĩo auari cum sit sꝑmosꝰ Nec ĩ
aĩo luxiriosi cũsit lutosꝰ Aec ĩ aĩo
cũ sit floridꝰ iuxtͣ illd̾ cãt .i. lecculꝰ
xit int̃ ppcõres ut eos iustificaret
oxetuus ẽ int̃ latͦnes ut unũ luc̾¬
ret . Si hodie redeuit in moni¬
m̃to iusti/ nõ ẽ amplia uoluit pcc̃o

Expanded text:
monumento iusti, ut habeat filius hominis ubi caput reclinet’. Christus enim non requiescit in animo auari, cum sit spinosus, nec in animo luxuriosi, cum sit lutosus, nec in animo cuxit inter peccatores, ut eos iustificaret; mortuus est inter latrones, ut unum lucrifaceret. Sed hodie requieuit in monumento iusti; non enim ampl
Abbreviated transcription (Latin):
ãgłi comin dõ. ¶ Inꝙͣtũ ẽ carbo
diuinꝰ d recipi cũ m̾te ab oĩ hu¬
more uicioꝵ desictata.⁊ Sĩc e̾ ig¬
nis nõ ĩ fłm at ligna hũida s desi¬
cata: sic ⁊ iste carbo diuinꝰ ñ ĩ flã¬
mat corda inli q̃ ĩuenerit̃ ab hũs¬
ribꝰ uicieꝵ desicetal. ⁊ istud sig̾¬

Expanded text:
ntum est carbo diuinus, debet recipi cum mente ab omni humore uitiorum desiccata; sicut enim ignis non inflammat ligna humida, sed desiccata, sic et iste carbo diuinus non inflammat corda nisi que inuenit ab humoribus uitiorum desiccata; et istud sig
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ x . locis scͥpsit .s. ĩ palacio suout
mĩꝙͣ possit̃ deleri. litc̾ .x. gaude¬
ce qm̃ noĩa nr̃a septa sũt ĩ celis
In libro suo ut nũꝙͣ possit fal¬
cificari. p̃s.ĩ libro tuo oĩ scͥpbẽt᷑
.In manibꝰ suis ut nuĩꝙͣ poslit᷑
obliuioni tradi.yfa .xlix. ecce ĩ

Expanded text:
scilicet in palatio suo, ut nunquam possint deleri, Luc. X: ‘Gaudete quia nomina uestra scripta sunt in celis’; in libro suo, ut nunquam possint falsificari, Ps.: ‘In libro tuo omnes scribentur’; in manibus suis, ut nunquam possint obliuioni tradi, Ys. XLIX: ‘Ecce in
Abbreviated transcription (Latin):
Docet nos auditis alienis malis uõ
temere iudicare. s digito dicc̾toĩt pꝯ
sitas ĩstatã sui iudicii põdenare. põ¬
deratas onuismi pĩnre. nõ eĩ d ot
d ꝑũre leuit᷑. mediocres medioet᷑.

Expanded text:
Decet nos auditis alienis malis non temere iudicare, sed digito discretionis prius isitas in statera sui iudicii ponderare, ponderatas, diuisim punire. Non enim debetdebet punire leuiter, mediocres mediocrite
Abbreviated transcription (Latin):
tudiẽ.⁊ iusticiã. ⁊ c̾. Cogitauerũt
gͥ pharisei ⁊ dixerũt ĩ t̃ se out
ipẽ dicet ꝙ ista mlr̃ d lapidari.¬
. aut ꝙ nõ d. aut oĩo tacebit. Si di¬
cat ꝙ d lapidari tũc eũ de̾ridebimꝰ eo¬

Expanded text:
dinem et iustitiam etc.’. Cogitauerunt igitur pharisei et dixerunt intra se: «Aut ipse dicet quod ista mulier debet lapidari aut quod non debet aut omnino tacebit. Si dicet quod debet lapidari, tunc eum deridebimus quo
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ ẽ nẽcũdia ⁊ ꝯfusio mũd i.
qr maioꝵẽ ꝯfusio mulieri añ
fornicat᷑. ꝙͣ uͥo si forĩcatꝰ fuñt.
.pũ.xii. putredo ĩ ossibo eio q̃
ꝯfusiõe res diguas g̾it ¶tͥ est
t̾ror legũ. lex eĩ di̾a ⁊ himia¬
na iubet pimire mulierẽ for¬

Expanded text:
m est uerecundia et confusio mundi, quia maior est confusio mulieri quando fornicatur quam uiro si fornicatus fuerit, Prou. XII: ‘Putredo in ossibus eius, que confusione res dignas gerit’. Tertium est terror legum; lex enim diuina et humana iubet puni
Abbreviated transcription (Latin):
. qͥ a te gͣno nõ põt fi̾ panis degͣno uo
grosso modo t̾to fit panis s nõ de li¬
catꝰ. de granoaut̃ minutatĩ t̾to. fit
paĩs sapimꝰ ⁊ delicatꝰ. E otẽ mͦ d̾ cord̾̃
ĩ tegro ⁊ duro nõ põt fĩ pt̃s dĩ s dẏa.¬

Expanded text:
 integro non potest fieri panis; de grano uero grosso modo trito, fit panis, sed non sapidus; de grano autem minutatim trito fit panis sapidus et delicatus. Eodem modo de corde integro et duro non potest
Abbreviated transcription (Latin):
uami sua.⁊ ip̃i libent̾ aspi¬
c̾e ⁊ aliis ostend̾e. Sedo: c̃
ab aliis laudant᷑ libent̃ au¬
dire. Tcio seip̃os ĩ corde
suo magnificare. Qͣrto: oꝑa
sua oꝑe ꝓpͥo p̾dicare. Ꝙ si¬

Expanded text:
a et ipsi libenter aspicere, et aliis ostendere; secundo, cum ab aliis laudantur, libenter audire; tertio, seipsos in corde suo magnificare. Quarto, opera sua ore suo praedicare.
Abbreviated transcription (Latin):
ego pͥor comedi q̃ genui. No¬
lite mat᷑ ẽẽ religiores neq fe¬
minis molliores. qd̾ si pietas
bos ego q̃ talibꝰ p̃sta pasta sũ
hiis itm pascar. ⁊ ũc obpitupe

Expanded text:
ego prior comedi quem genui: nolite matre esse religiosiores neque feminis molliores. Quod si vos pietas bos, ego quae talibus pasta sum, his iterum pascar.
Abbreviated transcription (Latin):
rẽ qͣ sẽꝑ cogitatiõe sit m̃dꝰ
qͣtenꝰ nlłam hũc ĩmũdieiã
polluat qͥ ħ susceꝑit officiũ
ut ĩ alienis qͦ cordibꝰ pollutio¬
nis macłas tͣigat qr necc̃e ẽ
ũ ẽẽ m̃da studeat manꝰ q̃ di¬

Expanded text:
e sit mundus, quatenus nulla hunc immunditia polluat qui hoc suscepit officium ut in alienis quoque cordibus pollutionis maculas tergat. Necesse est ut esse munda studeat manus quae di
Abbreviated transcription (Latin):
cautelam m̾ultos ⁊ magnus testes
ꝓcedens postulationẽ factamde Wa¬
rmaciẽn. cafsauit ⁊ electionẽ archi-¬
ep̃imemoraticurauit. auẽt. ap. cõ¬
ecdens supplicit̃ postulauit. ut pail-¬
ium fibi idelioet imuisigñe pon
aꝑtas nobis littas cumpendente si
tus corruptus pecunia iniquã sẽ¬
tentiam ꝓtulissent addebant ⁊ii.
ꝙ maguntiñ. ciues parit urrãuert̃.
cepissemus deliberare cranfrĩb e
postulatio. w̾armaciẽn. ep̃ifuerit
ep̃i electio debeoat ⁊̃ exeadem causa
crssañ. Se et ⁊ ceͣ sicut suꝑius ẽ exp̃¬

Expanded text:
cautelam multos et magnos testes stri procedens, postulationem factam de Vormatiensi cassavit et electionem archiepiscopi memorati curavit auctoedens, suppliciter postulavit ut pallium sibi, videlicet insigne pontiapertas nobis cum pendente sigtus corruptus pecunia iniquam sententiam protulisset. Addebant etiam quod Maguntini cives pariter juraverunt, qcoepissemus deliberare cum fratribuspostulatio Vormatiensis episcopi fuerit episcopi electio debebat etiam ex eadem causa cassari. Sed e contra, sicut superius est exp
Abbreviated transcription (Latin):
hec fuscina. ne. ẽ¬
ꝙdã instrum̃tum
ferreũ ⁊ tridẽo qͦ
utũt᷑ gladiatores
ad se capiẽdũ. pis¬
catires ad pisces
capiẽdũ. cot. ad
carnes extͣhendas

Expanded text:
Hec FUSCINA -e, quoddam instrumentum ferreum et tridens quo utuntur gladiatores ad se capiendum, piscatores ad pisces capiendum, coci ad carnes extrahendas
Abbreviated transcription (Latin):
ed sit aliq̃n huiꝰ uolumĩs finis. Qd̾ ip̃e ud̾isutrum
encheridion uł appłłare debeas uł ħre. Ego tñ cũ sꝑnẽ¬
da tua ĩ xͦ studia nõ putarẽ. cũ bona de te credens
inaduitorio nr̃i redemptoris ꝯfidens ac sꝑans teq
ineius menbris płiũ diligens librũ ad te sicut
ualui utinam tam ꝯmodum quã ꝓlixum de fide¬

Expanded text:
utrum Enchiridion vel appellare debeas, vel habere. Ego tamen cum spernenda tua in Christo studia non putarem, bona de te credens in adjutorio nostri Redemptoris ac sperans, teque in ejus membris plurimum diligens, librum ad te, sicut valui, utinam tam commodum quam prolixum, de Fide
Abbreviated transcription (Latin):
talium: tũc aũt illuminabit deus abscondita te¬
ne brarũ ⁊ manifestabit cogitaciones cordis. ⁊ tũc
laus erit uniciq adco. Quia id laudabit᷑ ⁊ dilige¬
tur a proximo inꝓximũ ꝙ ne lateat ab ip̃o illumi¬
nabitur᷑ deo: Minuitur aũt cupiditas caritate cres¬
cente donec ueniat hic ad tantã magnitudinẽ qͣ
maior ẽẽ non possit: maiorẽ caritatẽ nemo hab
quã ut aĩam suã ponat quis ꝓ amicis suis. Ibi ãt qͥs ex¬

Expanded text:
inabit Dominus abscondita tenebrarum, et manifestabit cogitationes cordis; et laus erit unicuique a Deo : quia id laudabitur et diligetur a proximo in proximo, quod ne lateat, ab ipso illuminabitur Deo. Minuitur autem cupiditas charitate crescente, donec veniat hic ad tantam magnitudinem, qua major esse non possit: Majorem enim charitatem nemo habet, quam ut animam suam
Abbreviated transcription (Latin):
lũ. Uñ cupimꝰ lib̾ari. Iic aũt nichil illoꝵ est
uangłista u̾o luchas in orõne dnica petitõnes nõ .uii.
s quinq conplexus est. nec ab isto utiq discrepauit.
s quomͦ ista sũt septem ĩ telligenda. ip̃e sua b̾uitate
ꝯmonuit. nonĩ quippe d̾i scĩficat᷑ in sp̃ñ: dei autẽ
regnũ in carnis resurrectõne uenturũ est. ostendẽs
ergo luchas t̾ciã pencionẽ duoꝵ suꝑiorũ ẽc̃ quodã m̃
repeticionẽ. mag̃ eam p̃termittendo fecit ĩ telligi. de¬
inde tres alias adiũgit. de pane cotidiano. de remissi¬
one pcc̃orũ. de temptatõne uitanda. at u̾o quodille
ĩ ultimo posuit. s lib̾a nos amalo. iste non posuit.
ut intellige̾mꝰ ad illudꝙ suꝑus de temptatõe dcm̃
est ꝑtin̾c. id̾o quippe ait. s lib̾a nõ ait ⁊ lib̾a tamꝙͣ¬

Expanded text:
. Illic autem nihil istorum est. Evangelista vero Lucas in oratione dominica petitiones non septem, sed quinque complexus est. Nec ab isto utique discrepavit, sed quomodo ista septem sint intelligenda, ipsa sua brevitate commonuit. Nomen quippe Dei sanctificatur in spiritu, Dei autem regnum in carnis resurrecergo Lucas tertiam petitionem duarum superiorum esse quodam modo repetitionem, magis eam praetermittendo facit intelligi. Deinde tres alias adjungit, de pane quotidiano, de remissione peccatorum, de tentatione vitanda . At vero quod ille in ultimo posuit, Sed libera nos a malo; iste non posuit, ut intelligeremus ad illud superius quod de tentatione dictum est, pertinere. Ideo quippe ait, Sed libera; non ait,
Abbreviated transcription (Latin):
tus est: nichilei mors obierit. si tune ex hac uita
migrau̾it. quia ideo xp̃s mortuus est ⁊ resurrexit
ut et uiuorũ ⁊ mortuorũ dñetur nec tenebit reg¬
nũ mortis eũ. pro quo mortuus ille lib̾ ĩ mortuis.¬

Expanded text:
tus est, nihil ei oberit si tunc ex hac vita tus est, nihil ei oberit si tunc ex hac vita migraverit. Quia ideo Christus mortuus est et resurrexit, ut et vivorum et mortuorum dominetur ; nec tenebit regnum mortis eum, pro quo mortuus est ille liber in mortuis
Abbreviated transcription (Latin):
surrexione et̾ carnis implebit᷑. harũ .iiiiͬ. disferẽciaꝵ
pͥma est añ legem. scd̾a sb̾ lege. t̾cia sub gr̃a. qͣrͣta
sura ⁊ num̾o ⁊ pond̾e cuncra disponit. Nam fuit
prinitꝰ añ legen.iiͦ. sublege que data ẽ ꝑ moysẽ.
deinde sub gr̃a que reuelata est ꝑ primũ mediato¬
ris aduentũ. que quidẽ gr̃a nec añ a defuit quibꝰ
cam oportuit imꝑtiri. quãuis pro tp̃ris dispensa¬
tõne uelata ⁊ occulta neq enĩ antiquoꝵ qͥcũq ius¬
torũ pret̾ xp̃i fidem salutẽ porut inuenire. aut
nͥ uͦ ⁊ illis cognitꝰ fuiss. potuiss nb ꝑ eorũ misteri¬
um alias aꝑtius. alias occultius ꝓpħari.¬
hominũ grã regn̾acionis inuen̾it. ibi ei remittũt᷑
p̃terita uiu̾sa pcc̾a. ⁊ reatꝰ ille. nascendo ꝯtractꝰ re¬
nte quã possit aũt hõ capax ẽẽ mandati ẜi carnẽ
uiuat necc̾e est. S si iam sacram̃to regn̾atõis mbu¬

Expanded text:
surrectione etiam carnis implebitur. Harum quatuor differentiarum surrectione etiam carnis implebitur. Harum quatuor differentiarum prima est ante Legem, secunda sub Lege, tertia sub gratia, quarta sura et numero et pondere cuncta disponit . Nam fuit primitus ante Legem; secundo sub Lege, quae data est per Moysen; deinde sub gratia, quae revelata est per primum Mediatoris adventum . Quae quidem gratia nec antea defuit, quibus eam oportuit impertiri, quamvis pro temporis dispensatione velata et occulta. Neque enim antiquorum quicumque justorum praeter Christi fidem salutem potuit invenire, aut vero nisi et illis cognitus fuisset, potuisset nobis per eorum ministerium alias apertius, alias occultius prhominem gratia regenerationis invenerit, ibi ei remittuntur praeterita universa peccata; et reatus ille nascendo contractus, repossit autem homo capax esse mandati, secundum carnem vivat necesse est: sed si jam Sacramento regenerationis imbu
Abbreviated transcription (Latin):
minis. deinde cũ ꝑ legem cognitõ fu̾it fcã pcc̃i. si
nõdũ diuinꝰ adiuuat sp̃c: scd̃m legem uolens uiu̾e
uincit᷑ ⁊ sciens peccat. peccatoq subditꝰ seruit. aquo
em̃ quis deuictꝰ est. huic ⁊ ẜuus addictus est. id a¬
gente scĩa mandati ut pocm̃ oꝑetur in homĩe om¬
nẽ concupiscẽciã. cinnulo p̃uaricatõnis adiecto at¬
q ita ꝙ. scriptũ est impleatur. lex subintrauit ut
habundaret delictũ: hec sũt scd̃a oꝑa homĩs. si aũt
respex̾it deus ut a dimpłnda que mandat ip̃e adiu¬
carnẽ forciore robore caritatis. quãuis ad huc sit ꝙ
homĩi repugnet ex homĩe: nõdũ tota ĩ firmitate sa¬
nata: ex fide tam̃ iustꝰ uiuat. iuste uiuat ĩquant̃
nõ cedit male concupiscẽcie. Uincẽte delcatione uis¬
ticie. ħ sunt t̾cia oꝑa bone spei hom̃ĩs in quibꝰ si
pia ꝑseuerancia quisq proficiat. postrema pax res¬
tat que post hanc uitã in requie sp̃c . deinde in re¬

Expanded text:
 legem cognitio fuerit facta peccati, si nondum divinus adjuvat Spiritus, secundum legem volens vivere vincitur, et sciens peccat, peccatoque subditus servit: A quo enim quis devictus est, huic et servus addictus est ; id agente scientia mandati, ut peccatum operetur in homine omnem concupiscentiam, cumulo praevaricationis adjecto, atque ita quod scriptum est impleatur, Lex subintravit, ut abundaret delictum . Haec sunt secunda hominis. Si autem respexerit Deus, ut ad implenda quae mandat ipse adjucarnem, fortiore robore charitatis, ut quamvis adhuc sit quod homini repugnet ex homine, nondum tota infirmitate sanata, ex fide tamen justus vivat, justeque vivat, in quantum non cedit male concupiscentiae, vincente delectatione justitiae. Haec sunt tertia bonae spei hominis; in quibus si pia perseverantia quisque proficiat, postrema pax restat, quae post hanc vitam in requie spiritus, deinde in re
Abbreviated transcription (Latin):
tas ⁊ deus caritas est. Quod cumq ergo mãdat ds̃
ex quibꝰ unũ est. nõ mecab̾is ⁊ quecũq nõ uiben¬
tur s spiitali ꝯsilio monent᷑. ex quibꝰ unũ ẽ bo¬
nũ est hom̃i mulierẽ nõ tang̾e̾. tunc recte fiunt
cũ referunt᷑ ad diligendũ dm̃. ⁊ ꝓximũ ꝓpt̃ dm̃ et

Expanded text:
. Quaecumque ergo mandat Deus, ex quibus unum est, Non moechaberis ; et quaecumque non jubentur, sed spirituali consilio monentur, ex quibus unum est, Bonum est homini mulierem non tangere : tunc recte fiunt, cum referuntur ad diligendum Deum, et proximum propt
Abbreviated transcription (Latin):
am porrocaritas quã duabꝰ istis
ior est tanto melior est in quo est. Cum enĩ querit᷑
s quid amet. Ram qui recte amat ꝓculdubio recte
credit ⁊ sꝑat. Qui u̾o nõ amat manit̾ credit. ecia¬
si sint u̾a que credit. In anit̃ sꝑat eciã si adu̾am fe¬
licitatem doccant᷑ ꝑtin̾e que sꝑat. nisi ad hoc credat
aut speret ꝙ sibi petenti donari possit ut amet. Qͣ¬
uis em̃ sꝑare sine amore nõ possit. fi̾ tam̃ põt. ut id
nõ amet. sine quo ad id qd̾ sꝑat nõ pot̃ ꝑuenire. tã¬
quã si sꝑet uitã et̃nã: quã quis imiat. ⁊ nõ amet iꝰti¬
ciam. sine qua ad illam nemo ꝑuenit. ip̃a est autẽ
indiłctõne nõ dum ħt petit ut accipiat. q̃rit ut
inueniat pulsat ut aꝑiatur ei: fides namq ĩ pe¬
trat ꝙ lex imꝑat. Nam sine dei dono id est sine spi¬
ritu scõ ꝑ quẽ diffundit᷑ caritas ĩ cordib m̾is. iu¬
bere lex potĩt nõ iuuare.⁊ p̃uaricatorẽ in suꝑfac̾e.

Expanded text:
am porro charitas, quam duabus istis,uocumque major est, tanto melior est in quo est. Cum enim quaeritur, sed quid amet. Nam qui recte amat, procul dubio recte credit et sperat: qui vero non amat, inaniter credit, etiamsi sint vera quae credit; inaniter sperat, etiamsi ad veram felicitatem doceantur pertinere quae sperat: nisi et hoc credat ac speret, quod sibi petenti donari possit ut amet. Quamvis enim sperare sine amore non possit, fieri tamen potest ut id non amet, sine quo ad id quod sperat non potest pervenire. Tanquam si speret vitam aeternam, quam quis non amat? et non amet justitiam, in dilectione nondum habet, petit ut accipiat, quaerit ut inveniat, pulsat ut aperiatur ei . Fides namque impetrat quod lex imperat. Nam sine Dei dono, id est, sine Spiritu sancto, per quem diffunditur charitas in cordibus nostris , jubere lex poterit, non juvare; et praevaricatorem insuper facere,
Abbreviated transcription (Latin):
consuetudinẽ iã uenerũt ut ꝓhiis nõ soł excõicare
aliquẽ laicũ nõ audeamꝰ. s nec clicũ degradare. Uñ
cũ expon̾emꝰ añ aliqͦt ãnos epłam ad galathas in
eo ip̃o loco ubi ait apꝰ.timeo uos ne forte sine causa
laborau̾im inub̃. Ex clamare ꝯ pulsus sum ue poc̃is
hominũ que sola ĩusitata ex horreximꝰ usitata uero
pro quibꝰ abluendiᷤᷤ filii dei sanguis esfusꝰ est. qͣm¬
uis tã magna sint ut oĩo claudi ꝯtra se faciãt reg¬
nũ dei: sepe uidendo omĩa tolerare: sepe tolerãdo
nõ nlła eciã fac̾e̾ cogimur. atq utinã o dñe nõ oĩa

Expanded text:
consuetudinem jam venerunt, ut pro his non solum excommunicare aliquem laicum non audeamus, sed nec clericum degradare. Unde cum exponerem ante aliquot annos Epistolam ad Galatas, in eo ipso loco ubi ait Apostolus: Timeo ne forte sine causa laboraverim in vobis , exclamare compulsus sum: Vae peccatis hominum, quae sola inusitata exhorrescimus, usitata vero pro quibus abluendis Filii Dei sanguis effusus est, quamvis tam magna sint ut omnino claudi contra se faciant regnum Dei, saepe vivendo omnia tolerare, saepe tolerando nonnulla etiam facere cogimur; atque utinam, o Domine, non omnia
Abbreviated transcription (Latin):
Cum u̾o genꝰ humanũ pocc̾a longe seꝑau̾unt ad̾o.
ꝑ mediatorẽ qui solus sine pc̃co natus est. ⁊ uixit.
occisus est. reconsiliari nos oportebat d̾o usq ad car¬
nis resurre ctõem ĩuitã et̃na. Et humana suꝑbia
ꝑ humilitatẽ d̾i argueret᷑ ac demonstraret᷑ hom̃ĩ
quã longe adeo recesserat. cũ ꝑ incarnatũ dm̃ reuo¬
caretur. ⁊ exemplũ obedĩe ꝑ homĩem dñi ꝯtuniaci
hom̃i p̃beretur. ⁊ unigenito suscipiẽte formã ẜui
que nicħ añ meru̾at. fons gre pand̾etur: ⁊ carnis
eciã resurrectio redempris promissa. in ip̃o redempto¬
re p̃monstraret᷑. ⁊ ꝑͣ candẽ naturã quã se decepisse
letabatur dr̃abolꝰ uinceret᷑. nec tam̃ homo głiaret᷑
ne it̃m supbia nasc̾etur. Et siquid aliud de tanto

Expanded text:
Cum vero genus humanum peccata longe separaverunt a Deo, per Mediatorem, qui solus sine peccato natus est, vixit, occisus est, reconciliari nos oportebat Deo usque ad carnis resurrectionem in vitam aeternam: ut humana superbia per humilitatem Dei argueretur ac sanaretur, cum per incarnatum Deum revocaretur, et exemplum obedientiae per hominem Deum contumaci homini praeberetur; et Unigenito suscipiente formam servi, quae nihil ante meruerat, fons gratiae panderetur; et carnis etiam resurrectio redemptis promissa in ipso Redemptore praemonstraretur; et per eamdem naturam quam se decepisse laetabatur, diabolus vinceretur; nec tamen homo gloriaretur, ne iterum superbia nasceretur: et si quid aliud de tanto
Abbreviated transcription (Latin):
x ista fid̾i ꝯfessione que b̾uiter sẏmbolo continet᷑ ⁊
carnalit cogitata lac ꝑuuloꝵ est. spnitalr̃ aũt cõsi¬
derata. atq tractata cib est forciũ. nascit᷑ spes bona
fideliũ cui caritas scã comitatur. s de hiis om̃ib q̃
fidelit̾ sũt credenda ea tantũ ad spem ꝑtinẽt q̃ ĩor̃o¬
ne dm̃ca ꝯtiuent᷑. maledictꝰ em̃ omis sic̃ diuma
testant᷑ eloquia.: qui spem ponit in hom̃ie ac ꝑ hoc

Expanded text:
x ista fidei confessione, quae breviter Symbolo continetur, et carnaliter cogitata lac parvulorum est, spiritualiter autem considerata atque tractata cibus est fortium, nascitur spes bona fidelium, cui charitas sancta comitatur. Sed de iis omnibus quae fideliter sunt credenda, ea tantum ad spem pertinent quae oratione dominica continentur. Maledictus enim omnis, sicut divina testantur eloquia, qu
Abbreviated transcription (Latin):
quid nͥ gr̃a ꝓ gr̃a redditur. sic ergo factꝰ est ħo rectꝰ
ut ⁊ man̾e in ea rectitudine poss. non sine diuino
gisset. dei uoluntas fieret aut et̾ ab illo aut certe de
illo. proinde qr suã maluit fac̾e̾. quã d̾i de illo fcã ẽ
uoluntas dei. exeadem massa ꝑdicionis que de illiꝰ¬

Expanded text:
ia pro gratia redditur ? Sic ergo factus est homo rectus, ut et manere in ea rectitudine posset non sine adjutorgisset, Dei voluntas fieret, aut etiam ab illo, aut certe de illo. Proinde quia suam maluit facere quam Dei, de illo facta est voluntas Dei, qui ex eadem massa perditionis, quae de illi
Abbreviated transcription (Latin):
s penas dampnatorũ c̾tis tempoꝵ int̾uallis existi¬
ment. si hoc eis placet aliquatenꝰ mittigari: ecia
sic quippe ĩ telligi pot̃ man̾e ĩ illis iradei: hocͤ ip̃a
dampnatõ. ħ enĩ uocatur ira dĩ nõ diuim aĩ ꝑtur¬
batio. ut mira sua. ħ est manente ira sua nõ tam̃
ꝯtineat miẜatõnes suas. Non et̃no supplicio fine
dando s leuamĩ adhibendo. uł int̾ponẽdo cruciatibꝰ.
qr nec p̃s ait. ad finiendã iram suã. uł post rrã suã.
s mira sua: quesi sola eẽt quanta ibi minima co¬
gitari pot̃ ꝑire a regno dei exulare a ciuitate d̾i ali¬
enari a uita d̾i: car̾e tam magna młtitudĩe dulce¬
dinis dei: quã abscondit timc̃tibꝰ se. ꝑfecit autẽ
sꝑantib inse. iam grandis est pena: ut ei nlła possĩt
torm̃ta q̃ nouimiꝰ comꝑari: si illa sit et̃na: ista aũt
sint quãlib młtis scłis longa. finienda.¬

Expanded text:
Sed poenas damnatorum certis temporum intervallis existiSed poenas damnatorum certis temporum intervallis existiment, si hoc eis placet, aliquatenus mitigari. Etiam sic quippe intelligi potest manere in illis ira Dei , hoc est ipsa damnatio haec enim vocatur ira Dei, non divini animi perturbatio, ut in ira sua, hoc est manente ira sua, non tamen contineat miserationes suas; non aeterno supplicio finem dando, sed levamen adhibendo vel interponendo cruciatibus. Quia nec Psalmus ait, Ad finiendam iram suam, vel, post iram suam; sed, in ira sua. Quae si sola esset quanta ibi minima cogitari potest; perire a regno Dei, exsulare a civitate Dei, alienari a vita Dei, carere tam magna multitudine dulcedinis Dei quam abscondit timentibus se, perfecit autem sperantibus in se , tam grandis est poena, ut ei nulla possint tormenta quae novimus comparari, si illa sit aeterna, ista autem sint quamlibet multis saeculis longa. C
Abbreviated transcription (Latin):
in et̾̃na uita u̾e felicit uiuentibꝰ. illis infelicit᷑ ĩ et̾na
morte siue moriendi potãte durantib qm̃ utriq
sine fine. s in b̾nudine isti alius alio p̃stabiliꝰ per¬
manebũt. in miẜia uͦ illi alnuis alio tolerabiliꝰ.
natorum penã. ⁊ cruciatꝯ sine int̾missione ꝑpetu¬
os. humano miserant᷑ affcũ: atq ita futurũ eẽ nõ
credunt. Non quidẽ scripturis diuinis adu̾sando s
ꝓ suo motu dura queq molliendo ⁊ in leuiorem
ẽẽ dicta quã ueriꝰ. Non obluriscetur inquiũt mi¬
sereri ds̃ aut ꝯtinebit mira sua miseratẽes suas
hoc quidẽ in p̾s legit᷑ scõ. s de hiis sine ullo scrupu
aut si hoc ad om̃s existimãt ꝑtin̾e. non id̾o necc̃e
est ut dampnacionẽ opient᷑ posse finiri eoꝵ de
quibꝰ dc̃m est. ibũt isti in suppliciũ et̾̃nũ. ne isto
modo putetur habit᷑a finẽ qñq felicitas et̾ illorũ
de quib eꝯtrario dictũ est. iusti aũt ĩuitã et̃na.

Expanded text:
ibus, illis infeliciter in aeterna morte sine moriendi potestate durantibus, quoniam utrique sine fine. Sed in beatitudine isti alius alio praestabilius, in miseria vero illi alius alio tolerabilius natorum poenam et cruciatus sine intermissione perpetuos humano miserantur affectu, atque ita futurum esse non credunt; non quidem Scripturis divinis adversando, sed pro suo motu dura quaeque molliendo, et in leniorem esse dicta, quam verius. Non enim obliviscetur, inquiunt, misereri Deus, aut continebit in ira sua miserationes suas . Hoc quidem in psalmo legitur sancto; sed de his sine ullo scrupulAut si hoc ad omnes existimant pertinere, non ideo necesse est ut damnationem opinentur posse finiri eorum de quibus dictum est, Et ibunt isti in supplicium aeternum: ne isto modo putetur habitura finem quandoque felicitas etiam illorum, de quibus e contrario dictum est, Justi autem in vitam aeternam .
Abbreviated transcription (Latin):
nullꝰ fiat nͥ quẽ uelit. ⁊ id̾o sit rogandꝰ ut uelit.
qr necc̾e est fi̾ si uolu̾t. de orando quippe d̾o agebͣt
tũ est. qui illuminat om̃em hom̃em. nõ quia
nullꝰ est hõm qui nõ illuminet᷑ s quia nͥ ab ip̃o
ulłs illuminat᷑. aut certe sic dictũ est. qui uult
it apud eos qͦ dicit acturos fuisse pm̃am si fecisset.
s ut om̃s homĩes om̃e genꝰ hõim ĩ telłigamꝰ per
quascũq dr̃as distributũ. reges. priuatos nobiles.
ignobiles. sublimes. humiles. doctos. ĩ doctos. inte¬
gri corporis. debiles. ĩ gemosos. tardi cordes. fatuos.
diuites. pauꝑes. mediocres. mares. feminas. ĩ fan¬
tes. pu̾os. ad olescentes. inuenes. semores. senes

Expanded text:
nullus fiat, nisi quem velit; et ideo sit rogandus ut velit, quia necesse est fieri si voluerit. De orando quippe Deo agebat inat omnem hominem : non quia nullus est hominum qui non illuminetur, sed quia nisi ab ipso nullus illuminatur. Aut certe sic dictum est, Qui omnesit apud eos quos dicit acturos fuisse poenitentiam si fecisset: sed ut omnes homines omne genus humanum intelligamus per quascumque differentias distributum, reges, privatoignobiles, sublimes, humiles, doctos, indoctos, integri corporis, debiles, ingeniosos, tardicordes, fatuos, divites, pauperes, mediocres, mares, feminas, infantes, pueros, adolescentes, juvenes, seniores, senes,
Abbreviated transcription (Latin):
hoe mitũ sibi quisq dũ incorpore uiu̾et cõꝑauit.
ut ci possint ista ꝓdesse. Non cĩ omib ꝓsunt.
Et quare nõ om̃ibꝰ ꝓsunt. nisi ꝓpt̾ differenciã uite
quã quisq gessit incorpore. Cum ergo sacrificia si¬
ue altaris sine quantũcũq elemosinaꝵ ꝓbaptizans
defunctis om̃ibꝰ offerunt᷑. pro ualde de bonis grãrũ

Expanded text:
hoc meritum sibi quisque cum in corpore viveret, comparavit, ut ei possent ista prodesse. Non enim omnibus prosint. Et quare non omnibus prosunt? nisi propter differentiam vitae quam quisque gessit in corpore. Cum ergo sacrificia sive altaris, sive quarumcunque eleemosynarum pro baptizatis defunctis omnibus offeruntur, pro valde
Abbreviated transcription (Latin):
aut impbetur. Nam deus quasdã uolũtates suas
utiq bonas ita implet ꝑ malorũ hominuĩ uolim¬
tates malas sic̃ ꝑ uideos maliuolos. bona uolũtate
est ut apꝰ petrꝰ qñ id fi̾ nolebat sathanas ab ipso
qui occidi uenerat diceret᷑. quã bone apparebãt uo¬
xerat. Et tamẽ d̾̃s ħ illum pati uolelat ꝓpt annũ¬
tatẽ suã impleuit ꝑ xp̃ianorũ uolũtates bonas
s ꝑ iudeorũ malas. Et ad eũ pociꝰ ꝑtinebant qͥ no¬
lebant ꝙ uolebat quã illi ꝑ quos uolentes fcm̃ est
ꝙ uolebat quia id ip̃m quidẽ. s ip̃e ꝑ eos bona illi
aũt mala uoluntate feceruntz
tes quã deus. om̃ipotẽtis dei uolũtas semꝑ ĩuicta ẽ.
q̃ mala eẽ nũquã põt. q̃ et̾ cum mala irrogat iusta
est. ⁊ ꝓfecto que iusta est mala non est. d̃s igͥ om̃ps.
ult obdurat. ne quoq inique aliquid facit. nec
nisi uolens quicꝙͣ facit. ⁊ omĩa q̃cumq uult facit.

Expanded text:
aut improbetur. Nam Deus quasdam voluntates suas utique bonas ita implet per malorum hominum voluntates malas, sicut per Judaeos malevolos bona voluntate stolus Petrus quando id fieri nolebat, satanas ab ipso qui occidi venerat diceretur . Quam bonae apparebant voxerat ? et tamen Deus haec illum pati volebat pro annuntatem suam implevit per Christianorum voluntates bonas, sed per Judaeorum malas, et ad eum potius pertinebant, qui nolebant quod volebat, quam illi per quos volentes factum est quod volebat; quia idipsum quidem, sed ipse per eos bona, illi autem mala voluntate fecerunt. tium quam Deus, omnipotentis voluntas semper invicta est, quae mala esse nunquam potest, sive etiam dum mala irrogat justa est; et profecto quae justa est, mala non est. Deus ergo omnipe per judicium quem vult obdurat, nec inique aliquid facit, nec nisi volens quidquam facit, et omnia quaecumque vult facit.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtume liã. hoc loco enĩ quidã stulti putãt apłm ĩ respõ¬
sionẽ de fecisse. ⁊ inopia reddende rõnis rep̃hensisse ꝯ¬
tradictoris audaciã. S magnũ ħt pondꝰ qd̾ dcm̃ est
o. homo tu quis es. ⁊ in talibꝰ qõnb. ad suc capacitatis
ꝯsid̾acionẽ reuocat hominẽ u̾bo quidẽ b̾ui s reipsa
magna est reddicio rõnis. si em̃ ħ nõ capit quis ẽ qui
respondeat d̾o. Si aũt capit magis nõ inuenit qͥd res¬
pondeat. uid em̃. si capit uniu̾sũ genꝰ humanũ ta¬
iusto iudicio diuino in apostatica radice dampna¬
tũ. ut et̾ si nulluᷤ inde lib̾aret᷑ nemo recte poss dei
uituꝑare iusticiã. Et qui lib̾antur sic oportuisse lib̾a¬
ri ut expłibꝰ non lib̾atis atq in dampnatõne iustis¬
sima. derelictis ostenderet᷑ quid m̾uisser uniu̾sa cõsꝑ¬
cio. ex quo etiã istos debitum iudiciũ dei duc̾e̾t. nͥ eiꝰ
indebita mĩa subueniret. ut uolenciũ de suis m̾itis

Expanded text:
tumeliam ? Hoc loco enim quidam stulti putant Apostolum in responsione defecisse, et inopia reddendae rationis repressisse contradictoris audaciam. Sed magnum habet pondus quod dictum est, O homo, tu quis es? Et in talibus quaestionibus ad suae capacitatis considerationem revocat hominem verbo quidem brevi, sed re ipsa magna est redditio rationis. Si enim haec non capit, quis est qui respondeat Deo? Si autem capit, magis non invenit quid respondeat. Videt enim, si capit, universum genus humanum tajusto judicio divino in apostatica radice damnatum, ut etiamsi nullus inde liberaretur, nemo recte posset Dei vituperare justitiam; et qui libri, ut ex pluribus non liberatis atque damnatione justissima derelictis, ostenderetur quid meruisset universa conspersio, quod etiam justos debitum judicium Dei damnaret, nisi in
Abbreviated transcription (Latin):
carebit arbitrio. multo quippe liberiꝰ erit arbitriu.
ꝙ oĩo nõ potĩt ẜuire pc̃co. neq enĩ culpanda est uo¬
luntas aut uolũtas non est.aut lib̾a dicenda nõ est

Expanded text:
carebit arbitrio. Multo quippe liberius erit arbitrium, carebit arbitrio. Multo quippe liberius erit arbitrium, quod omnino non poterit servire peccato. Neque enim culpanda est voluntas, aut voluntas non
Abbreviated transcription (Latin):
alio modo intelligi põt. tũ crede̾ nõ cogam᷑ aliquid
onsĩpotentẽ deũ uoluisse fĩ factũq nõ ẽẽ. qui sine ul¬
quecũq noluit fecit: ꝓfecto fac̾e̾ noluit quõcũq nõ¬
ua ꝓpt̃ eciã pͥmũ homĩem deus.
inea salute inqua condituserat custodire uoluiss.
eumq oportuno tp̃r post genitos filios sine ĩt̃põne
mortis ad meliora produc̾et.uͥ iam non solũ pccm̃
cõmitt̾e s nec uoluntatẽ poss hr̃e peccandi. si ad ꝑ¬
manend̾ sine poc̃o sic̃ factꝰ erat ꝓpetuã uolũtatẽ
ħiturũ eẽ p̃sciret. Quia uͦ eum male usutũ libero
arbito hoc est pocũrũ eẽ: p̃sciebat. ad hoc pociꝰ p̃parauͭ¬
uoluntatẽ suã. ut b̾n ip̃e fac̾e̾t eciã de malefaciẽte.
s nichilonnꝰ impleret᷑ omĩpotentis bona.
ic em̃ oportebat prius hoĩem fi̾. ut ⁊ b̾n uelleͭ. et
male. nec gratis si bene. nec in pune si male. post ea
uero sic erit. ut male uelle nõ possit. nec id̾o libero

Expanded text:
 tamen credere non cogamur aliquid omnipotentem Deum voluisse fieri, factumque non esse: qui sine ulquaecunque voluit fecit , profecto facere noluit quodcunque nouapropter etiam primum hominem Deus in ea salute in qua conditus erat, custodire voluisset, eumque opportuno tempore post genitos filios sine interpositione mortis ad meliora perducere, ubi jam non solum peccatum non committere, sed nec voluntatem posset habere peccandi, si ad permanendum sine peccato, sicut factus erat, perpetuam voluntatem habiturum esse praescisset. Quia vero eum male usurum libero arbitrio, hoc est peccaturum esse praesciebat, ad hoc potius praeparavoluntatem suam, ut bene ipse faceret etiam de male faciente,  nihilominus impleretur omnipotentis bona. Sic enim oportebat prius hominem fieri, ut et bene velle posset et male; nec gratis, si bene; nec impune, si male: postea vero sic erit, ut male velle non possit, nec ideo libero
Abbreviated transcription (Latin):
pro regibꝰ ⁊ hus qui ĩ sb̾limitate sũt. qui putari
pot̾ant fastu. ⁊ suꝑbia scłari. fid̾i xp̃iane humi¬
litatem ab horrete. proinde dicens hoc eĩ bomũ ẽ.
coram saluatore nr̃o deo idem ut eciã pro talibꝰ oretur.
statim ut despatõem tolłet addidit. Qui om̃s homĩes
uult saluos fi̾. ⁊ ad agnicionẽ u̾itatis uenire: hoc qui¬
ppe deus bonũ iudicauit ut or̃onib humiliũ dig¬
uaretur saluaror pr̃are sublimiũ. Qui utiq iam
uidemꝰ impletũ isto locutõnis modo ⁊ dñs est usus

Expanded text:
pro regibus et iis qui in sublimitate sunt : qui putari poterant fastu et superbia saeculari a fidei Christianae humilitate abhorrere. Proinde dicens: Hoc enim bonum est coram Salvatore nostro Deo , id est ut etiam pro talibus oretur, statim ut desperationem tolleret, addidit: Qui omnes homines vult salvos fieri, et in agnitionem veritatis venire Hoc quippe Deus bonum judicavit, ut orationibus humilium dignaretur salutem praestare sublimium, quod utique jam videmus imple
Abbreviated transcription (Latin):
ad tenendã u̾o uitã uoluntas nõ sat ẽ. Si adiuto¬
ria fiue alim̃torũ siue quorũcũq tutaminũ deẜit. des
sic homo in ꝑadiso ad se occidendũ relmq̃ndo ius¬
ticia ydoneus erat ꝑuolũtatẽ. ut aũt ab eo ten̾e¬
tur uia iusticie parum erat uelle. ñ ille qui eũ fe¬
cerat adiuuaret. S post illam ruinã maiorẽ mĩa
ipa sicut scriptũ est a dño p̃paretur. qua cetã d̾i mu¬
nera capiant᷑ ꝑ que ueniat᷑ ad munꝰ et̃nũ.
pendiũ ꝓ oꝑe milicie debitũ redditur nõ donatur.
id̾o dixit stipendiũ pcc̃i mors. ut mortẽ põco non
ĩ merito illatam s debitã de mõstraret: gra u̾o nͥ
gratis est grã nõ est. intelligendũ est eciã ip̃a hoĩs¬

Expanded text:
luntas non satis est, si adjutoria sive alimentorum sive quorumcumque tutaminum desint: sic homo in paradiso ad se occidendum relinquendo justitiam idoneus erat per voluntatem, ut autem ab eo teneretur vita justitiae, parum erat velle, nisi ille qui eum fecerat adjuvaret. Sed post illam ruinam major est misipsa, sicut scriptum est, a Domino praeparetur , qua caetera Dei munera capiantur, per quae veniatur ad munus aeternum. pendium pro opere militiae debitum redditur, non donatur. Ideo dixit: stipendium peccati mors, ut mortem peccato non immerito illatam, sed debitam demonstraret; gratia autem nisi gratis est, gratia non est. Intelligendum est igitur eti
Abbreviated transcription (Latin):
qͦs iuste p̃destinauit ad gr̾am. quãtũ em̃ ad ipõs
attinet qd̾ deus noluit fecerũt. quãtũ u̾o ad omĩ¬
potenciã dei nullo mͦ id effic̾e ualuerũt. hoc quippe
ip̃o quod ꝯtra uolũtatẽ fecerũt eius de ip̃is fc̃a uo
luntas enuis: ꝓptẽa namq magna oꝑa dñi exquisi¬
ta ĩ om̃s uoluntates eiꝰ. ut miro ⁊ ineffabili mͦ non
fiat p̃t̃ euis uoluntatẽ.ꝙ eciã contra eiꝰ fit uolun¬
tatẽ quia nõ fieret si non sineret: nec utiq nolens
malo fac̾e poss bene.
liqͣn aũt lonauolũtate homo uult aliquid. deus

Expanded text:
 praedestinavit ad gratiam. Quantum enim ad ipsos attinet, quod Deus noluit fecerunt; quantum vero ad omnipotentiam Dei, nullo modo id efficere valuerunt. Hoc quippe ipso quod contra voluntatem Dei fecerunt, de ipsis facta est voluntas ejus. Propterea namque magna opera Domiut miro et ineffabili modo non fiat praeter ejus voluntatem, quod etiam contra ejus fit voluntatem. Quia non fieret si non sineret: nec utique nolens malo facere posset bene. Aliquando autem bona voluntate homo vult aliquid quod