comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pȩuidens proph& a psalmi huiusce conscrip
inquit malis anima mea. & uita mea
ninferno appropinquauit: Nam ipsam
omnino sententiam uerbis aliis explicauit. qua
dictum est: Instis est anima mea. usq ad mortẽ.
Quod enim ait tristis est anima mea. hoc dictũ
est repl& a est malis anima mea. & quod sequit᷑.
usq ad mortem : Hoc dictum est. & uita mea
in inferno appropinquauit Hos autem huma¬
nȩ infirmitatis affectus. sicut ipsam carnẽ in¬
firmitatis humanȩ. ad mortem carnis huma¬
nȩ. dns ihc̃ non conditionis necessitate. sed mi¬
serationis uoluntate suscepit. ut transfigurar&
in se corpus suum quod est aecclesia. cui capud
esse dignatus est. hoc est membra sua inscis.
& fidelibus suis ut sic̃ui eorum interhumanas
temptationes contristari & dolere continger&.
non ideo se ab eius gratia putar& alienum. &
non esse ista peccata sed humane infirmitatis
indicia. tamquã uoci prę misse cõncinens cho¬

Expanded text:
praevidens Propheta psalmi hujuscemodi conscpraevidens Propheta psalmi hujuscemodi conscrepleta est, inquit, malis anima mea, et vita mea in inferno appropinquavit. Nam ipsam omnino sententiam vedictum est, «Tristis est anima mea usque ad mortem.» Quod enim ait, «Tristis est anima mea;» hoc dictum est, «Repleta est malis anima mea:» et quod sequitur, «usque ad mortem;» hoc dictum est, «et vita mea in inferno appropinquavit.» Hos autem humanae infirmitatis affectus, sicut ipsam carnem infirmitatis humanae, ac mortem carnis humanae Dominus Jesus, non conditionis necessitate, sed miserationis voluntate suscepit, ut transfiguraret in se corpus suum, quod est Ecclesia, cui caput esse dignatus est, hoc est membra sua in sanctis et fidelibus suis: ut si cui eorum inter humanas tentationes contristari et dolere contingeret, non ideo se ab ejus gratia putaret alienum; et non esse ista peccata, sed humanae infirmitatis indicia, tanquam voci praemissae concinens cho
Abbreviated transcription (Latin):
idrespondendum ex hortans chorum suum:
nolite inquit timere eos qui occidunt corpꝰ.
inmã autem non possunt occidere. n occi¬
i apsecutoribus anima non potest. malis
ut: repleri potest: Quod sita est. quȩren¬
in quibus. Non eni uitiis perquę ho¬
nni dominatur iniquitas. animam illam
n&a possumus dicere. sed forte do loribus
quo anima suae carni. in eius cõpassione
impatitur Non enim uel ipse qui dicitur.
urponis dolor potest esse sine anima. que
neuiabiliter imminentẽ prȩcedit tristitia
iui solius animȩ dolor est: Dolere ergo
inma. & iã non dolente corpore potest. do
t aute corpus sine anima non potest. ⁊¬
buritaq nondicamus non humanis pecca¬
i sed tamen humanis malis repl&am fuisse
anmam xp̃i. de quo alius proph&a dicit.
dod pronobis doluerit Ꝙ euangelista.⁊
Assumpto inquit p&ro & duobus filuis z e¬
ltdei. coepit contristari & mestus esse
Et ipse dns de se ipso tunc ait illis. tristis. ẽ.¬
anma mea usq ad mortem: Hȩc futura

Expanded text:
suum: «Nolite,» inquit, «timere eos qui corpus occidunt, animam autem non possunt occidere» . An occidi a persecutoribus anima non potest, malis autem repleri potest? Quod si ita est, quaerendum quibus. Non enim vitiis, per quae homini dominatur iniquitas, animam illam repletam possumus dicere; sed forte doloribus, quibus anima suae carni in ejus passione compatitur. Non enim vel ipse qui dicitur corporis dolor, potest inevitabiliter imminentem praecedit tristitia, quae solius animae dolor est. Dolere ergo anima, etiam non dolente corplere autem corpus sine anima non potest. Cur itaque non dicamus non humanis peccatis, sed tamen humanis malis repletam fuisse animam Christi? De quo alius propheta dicit quod pro nobis doluerit : et evangelista, «Assumpto,» inquit, «Petro et duobus filiis Zebedaei, coepit contristari et nuestus esse;» et ipse Danima mea usque ad mortem ? Haec futura
Abbreviated transcription (Latin):
Iullum maits donua pratstant
poss& ds̃ homiibus. quamut uerbũ
ium ꝑquod condidit omĩa facer& illis ca
it & illos ei tamquam membra coaptar&
ut ess& filius dĩ & filius hominis imus ds̃ cũ
patre. umnus homo cum hommibus. Ut &
quando loquimur ad dm̃ deprecantes. non
imnde silium separemus. & quando precatur
corpus filu non a se separ& caput suum.
Sitq ipse unus saluator corporis sui dns¬
& or& in nobis & oroeur a nobis Orat
ꝓ nobis ut sacerdos noster. orat in nobis
ut caput nrm. oratur a nobis ut ds̃ nr̃¬

Expanded text:
ullum majus donum praestare posset Deus hominibus, quam ut Verbum suum, per quod condidit omnia, faceret illis caput, et illos ei tanquam membra coaptaret, ut esset Filius Dei, et filius hominis, et unus Deus cum Patre, unus homo cum hominibus; ut et quando loquimur ad Deum deprecantes, non inde Filium separemus: et quando precatur corpus Filius, non a se separet caput suum, sitque unus ipse Salvator corporis sui Det orat in nobis, et oratur a nobis: Orat enim pro nobis ut sacerdos noster; orat in nobis, ut caput nostrum; oratur a nobis, ut Deu
Abbreviated transcription (Latin):
qua nesciunt quid faciunt:
Quem p&it. pro quibus p&it.
qusparit. ubi p&it.: Patrem filius.
pimpns crucifixuf inter ipsa sm iurias. non
uaerborum sed mortis illatȩ. pendens in cruce ⁊¬
amquam adhoc extentas manus habue¬
nt. ut sic pro illis orar&. ut diriger& ur ora¬
no cius. tam quã incensum inconspectu pa¬
ns. & eleuatio manuum eius. sac rifitium

Expanded text:
quia nesciunt quid faciunt» . quia nesciunt quid faciunt» . Quem petit? Pro quibus petit? quis petit? ubi petit? Patrem filius, pro impiis crucifixus, inter ipsas injurias, non verborum, sed mortis illatae, pendens in cruce: tanquam ad hoc extentas manus habuerit, ut sic pro illis oraret, ut dirigeretur oratio ejus tanquam incensum in conspectu Patris, et elevatio manuum ejus sacri
Abbreviated transcription (Latin):
tra uocem est Si autem non sit extra pls¬
sionem. ambul& ꝑuiam angustam. an¬
cipiat pie uiuere in xp̃o. necesse est ut
anc persccutionem. patiatur : Oms enim in
eentim INQUISIERTIt animam mtã ⁊
synagoga potentium congregatio est suꝑ¬
imm.Synagoga potentium insurrexerurł
qub dictum est: filii hominũ. dentes eorum
ama & sagittae. & lingua eorũ gladius
acutus : Non percus serunt. sed clamauerunT.
Clamando ferierunt. clamando crucifixe¬
runt: Uoluntas clamantium impl& a est.
quando dns crucifixus est: ET SYNAGOSAPO¬
ipium INQUISIERUNT ANIMAM Meam
NNON EROPOSUERUNT TE INCONSPECIUSUO⁊
Quomodo non proposuerunt. Non intel¬
lxerunt dm̃. ut homini parcerent. ad quod
iidebant. ad hoc ambularent Puta quia
q̃ nonerat. homo erat.: Ideo occidendus¬
icoas. longanimis et multumm istricors.
huinax: Quare longanimis & multũ
nisericors. & miserator Quia incruce
ptidensait. pater ignosce illis

Expanded text:
extra vocem sit; ut autem non sit extra pasextra vocem sit; ut autem non sit extra passionem, ambulet per viam angustam , et incipiat pie vivere in Christo, necesse est ut hanc persecutionem patiatur. «Omnes» enim,potentium inquisierunt animam meam.» Synagoga potentium congregatio est superborum. Synagoga potentium insurrexit supquibus dictum est, «Filii hominum dentes eorum arma et sagittae, et lingua eorum gladius acutus» . Non percusserunt, sed clamaverunt: clamando ferierunt, clamando crucifixerunt. Voluntas clamantium impleta est, quando Dominus crucifixus est: «Et synagoga potentium inquisierunt animam meam. Et non proposuerunt te in conspectu suo.» Quomodo non proposuerunt? Non intellexerunt Deum. Homini parcerent: ad quod videbant, ad hoc ambularent. Puta quia Deus non erat, homo erat: ideo occidendusricors, longanimis et multum misericors, et verax.» Quare «longanimis et multum misericors, et miserator?» Quia in cruce pendens ait: «Pater, ignosce illis,
Abbreviated transcription (Latin):
dño accipiamus hanc uocem pr& ereutesla¬
gem. uidȩi erant Insurrexerunt super ne
pr&ereuntes legem. non seruauerunt legtn
& accus auerunt xpm̃. quasi ipse pr&emdis
tale patitur modo corpus eius: Vnde so
potest: Sipatrem familias beelx ebubu
uerunt. quanto magis domesticos eius: Nn
est discipulus super magistrum. nec serus
super dnm̃ suum: Patitur & corpus. pren¬
reuntes legem in surgunt super corpus pi
Pr&ereuntes legem qui sunt. Num quid
forte iudȩi. audent insurgere super xpn
Non. Nam nec ipsi nobisu alde facunt
tribulationem: Nondum enim credident
nondũ salutẽ agnouerunt In surgunt sipa
res suos bene uiuentib inponentes. & ad su
trahentes. & malis colloquiis bonos mores
anima xpĩana: Quȩ hoc non patitur
nondicat: Sila utem xpĩana anima est
nouit quia mala patitur: Si agnoscit in
se passionem suam. agnoscat hic uocen
suam: Si autem extra passionẽ est & &

Expanded text:
Domino accipiamus hanc vocem, praetereuntes leDomino accipiamus hanc vocem, praetereuntes legem Judaei erant. «Insurrexerunt super me praetereuntes legem:» non servaverunt legem, et accusaverunt Christum, quasi ipse praeterirtale patitur modo corpus ejus? Unde fieri potest? «Si patrem familias Beelzebub vocaverunt; quanto magis domesticos ejus? Non est discipulus super magistrum, nec servus super dominum suum» . Patitur et corpus praetereuntes legem; et insurgunt super corpus Christi. Praetereuntes legem qui sunt? Numquid forte Judaei audent insurgere super Christum? Non: nam nec ipsi nobis valde faciunt tribulationem. Nondum enim crediderunt, nondum salutem agnoverunt. Insurgunt super res suos bene viventibus imponentes, et ad sua trahentes, et malis colloquiis bonos mores anima christiana. Quae hoc non patitur, non dicat. Si autem christiana anima est, novit quia mala patitur: si agnoscit in se passionem suam, agnoscat hic vocem suam; si autem extra passionem est, et
Abbreviated transcription (Latin):
uus fueris. recte dicis medico Liberasti
me ab ȩgritudine. non inqua iam eras.
sed in qua futurus eras.: Nescio quis ha¬
bens causam molestam mittendus erat
incarcerẽ. uenit alius defendit eum. ⁊¬
Gratias agens. quid dicit: Eruisti animã
meam de carcere : Suspendendus erat des legem¬
bitor. solutũ est proco. liberatus dicitur
de suspendio: In his omib non erant.
sed quia talib meritis agebantur. ut nisi
sub uentum ess&. ibi essent. inde se recte
dicunt liberan. quo ꝑ liberatores suos
non sunt ꝑsnissi ꝑduci Ergo fratres
siue illud ssue illud sit. hic me scrutato¬
rẽ uerbidĩ. non temerarium assirmato¬
rem teneatis. Et trtrisn aniaiã mt ã
dicam prȩtereuntes legem non paganos q
non acceperunt legem. Nemo enim preti
quod non accepit: Dicit apostolus. desm
Ubi enim lex non est. nec preuaricato s
reuntes legem. prȩuaricatores legis dicit
Quos ergo intellegimus fratres Si abips

Expanded text:
uus fueris, recte dicis medico: "liberasti uus fueris, recte dicis medico: "liberasti me ab aegritudine", non in qua iam eras, sed in qua futurus eras. nescio quis habens causam molestam mittendus erat in carcerem. uenit alius, defendit eum; gratias agens quid dicit? "eruisti animam meam de carcere". suspendendus erat debitor; solutum est pro eo; liberatus dicitur de suspendio. in his omnibus non erant. sed quia talibus meritis agebantur et, nisi subuentum esset, ibi essent, inde se recte dicunt liberari quo per liberatores suos non sunt permissi perduci. ergo, fratres, siue illud siue illud sit, hic me scrutatorem uerbi dei, non temerarium affirmatorem teneatis. et eruisti animam meam dicit praetereuntes legem? Non Paganos, qui non acceperunt legem. Nemo enim praeterit quod non accepit: dicit Apostolus definite, «Ubi enim lex non est, nec praevaricatio» . Praetereuntes legem, praevaricatores legis dicit. Quos ergo intelligimus, fratres? Si ab ipso
Abbreviated transcription (Latin):
la tarum ut intinguat digitum suum. & stil¬
l& in linguam meam. qm̃ crucior in hac flã¬
ma. Fili ait. memento quia ꝑcepisti bona
inuita tua. lazarus autem mala. Nime
autẽ hic requiescit. tu uero torqueris.
Q̾ suꝑ hȩc ait. interuos & nos chaos mag¬
num firmatum est. ut nec nos possimus ue¬
nire aduos. nec inde aliquis uenire ad nos.
Ergo inter ista duo fortasse inferna. quorũ
muno quieuerunt annnę iustorum. in al¬
tero torquentur animę impiorum: Atten¬
dens quidam orans hic. iam hic incorpore
xp̃i positus. & orans in uoce xpi. eruisse
dm̃ animam suã ab inferno inferiore dixit.
quia liberauit se atalib peccatis. ꝑ quę pos¬
s& deduci ad tormenta inferni inferioris.
Quem ad modum simedicus uideat tibi
inminentẽ aegritudmẽ. forte aliquo labo¬
re. & dicat. Parce tibi. sicte tracta. re¬
quiesce. his cibis utere: Nam si non fece¬
ris. aegrotabis. Iu autem si feceris & sal¬

Expanded text:
Lazarum, ut intinguat digitum suum, et stilLazarum, ut intinguat digitum suum, et stillet in linguam meam, quoniam crucior in hac flamma? Fili,» ait, «memento quia recepisti bona in vita tua; Lazarus autem mala: nunc autem hic requiescit, tu vero torqueris. Et super haec,» ait, «inter nos et vos magnum chaos firmatum est; ut nec nos possimus venire ad vos, nec inde aliquis venire ad nos» . Ergo inter ista duo fortasse inferna, quorum in uno quieverunt animae justorum, in altero torquentur animae impiorum, attendens quidam orans hic, iam hic in corpore Christi positus et orans in uoce Christi, eruisse deum animam suam ab inferno inferiore dixit, quia liberauit se a talibus peccatis, per quae posset deduci ad tormenta inferni inferioris. quemadmodum si medicus uideat tibi imminentem aegritudinem forte ex aliquo labore et dicat: "parce tibi, sic te tracta; requiesce, his cibis utere; nam si non feceris, aegrotabis"; tu autem si feceris et sal
Abbreviated transcription (Latin):
tens filium suum Ꝙ enim fratres propter
ista duo inferna. missus est filius dĩ. undiq
liberans: Ad hoc infernum missus est nascen¬
do. ad illud moriendo Propterea uox eius
est millo psalmo. non quoquã homine coni¬
ciente. sed apostolo exponente ubi ait. qm̃
non derelinques animã meam minferno.⁊
Ergo aut ipsius uox est & hic. erustiani¬
mam meã ex inferno inferiore. aut nr̃a uox
uenit usq ad infernum. ne nos remaneremꝰ
minferno Aliam &iam opinionẽ dicam.⁊
pars in ferior quo truduntur impii. qui
plurimum peccauerunt: Q enim apud m¬
feros utrum in locis quib dam fuiss& abra¬
ham non satis possumus definire: Non¬
dum enim dns uenerat ad infernum. ut e
abraham mrequie ibi erat Et quidam
diues cum torquer& ur apud inferos. cum
uider& abraham leuauit oculos Non
eum poss& leuatis oculis uidere. nisi ille ess&
superius. ille inferius Ꝙ quid ei respondit
abraham cum dicer&. pater abraham mitte

Expanded text:
tendo filium suum. etenim, fratres, propter tendo filium suum. etenim, fratres, propter ista duo inferna missus est filius dei undique liberans; ad hoc infernum missus est nascendo, ad illud moriendo. propterea uox eius est in illo psalmo, non quoquam homine coniciente, sed apostolo exponente, ubi ait: quoniam non derelinques animam meam in inferno. ergo aut ipsius uox est et hic: eruisti animam meam ex inferno inferiore, aut nostra uox eruenit usque ad infernum, ne nos remaneremus in inferno. Aliam etiam opinionem dicam. pars inferior, quo truduntur impii qui plurimum peccaverunt. Etenim apud inferos utrum in locis quibusdam non fuisset Abraham , non satis possumus definire. Nondum enim Dominus venerat ad infernum, ut erAbraham in requie ibi erat. Et quidam dives cum torqueretur apud inferos, cum videret Abraham, levavit oculos. Non eum posset levatis oculis videre, nisi ille esset superius, ille inferius. Et quid ei respondit Abraham, cum diceret, «Pater Abraham, mitte
Abbreviated transcription (Latin):
piditates. horrores l&itiȩ incerte. spes fra¬
plus. caduca substantia Puto. quia omĩs
ista pars non potest comparari illi cęlo. de quo
lo quebar paulo ante Siergo illi parti hȩc
pars non cõparatur. illa suꝑna est. hȩc in¬
ferna Ꝙ post morte quohinc. nisi sit infer¬
num inferius hoc inferno. in quo sumus in car¬
ne. & ista mortalitate : Corpus enim mor¬
tuum est ait apłs. propter peccatum: Ergo
& hic sunt mortui. ut non mirens quia m¬
fernum dicitur. si mortuis habundat Non
enim ait. corpus moriturum est. sed corpus
mortuum estAdhuc hab& uitam utiq cor¬
pus nr̃m. & tamen comparatum corpori illi
quod futurum est. qualia sunt angelorum
corpora. inuenitur corpus hominis mortuũ.
quamuis adhuc habens animam: Sed rur¬
sus ab hoc inferno. id est abhac parte inferni.
est aliud inferius quo eunt mortui. unde uo¬
luit ds̃ eruere animas nrãs. &iam illuc mit¬

Expanded text:
piditates, horrores, laetitiae incertae, spes frapiditates, horrores, laetitiae incertae, spes fragilis, caduca substantia, puto, quia omnis ista pars non potest comparari illi caelo, de quo loquebar paulo ante. si ergo illi parti haec pars non comparatur, illa superna est, haec inferna. et post mortem quo hinc, nisi sit infernum inferius hoc inferno, in quo sumus in carne et ista mortalitate? corpus enim mortuum est, ait apostolus, propter peccatum. ergo et hic sunt mortui, ut non mireris quia infernum dicitur, si mortuis abundat. non enim ait: "corpus moriturum est" sed: corpus mortuum est. adhuc habet uitam utique corpus nostrum; et tamen comparatum corpori illi, quod futurum est qualia sunt angelorum corpora, inuenitur corpus hominis mortuum, quamuis adhuc habens animam. sed rursus ab hoc inferno, id est ab hac parte inferni, est aliud inferius, quo eunt mortui; unde uoluit deus eruere animas nostras etiam illuc mit
Abbreviated transcription (Latin):
HIRVISN ANIALAM MEAM EX INTERNO INTERI¬
II. Quid dicimus fratres: Hoc si non uo¬
ustamquã certus ex posuero. ne succenseatis ⁊
homo sum enĩ. & quantũ conceditur de scrip¬
uns scis. tantum audeo dicere. nihil ex me.
Infemum. nec ego expertus sum adhuc nec
uis & forta ssis alia uia erit. & non per in¬
sonum erit: Incerta sunt hȩc : Uerum quia
dcit scriptura. cui contra dici non potest.
quisti animam meam ex inferno infeniore.
ntellegimus tamquã duo inferna esse. su¬
perius & inferius Nam unde infernumin¬
nus. nisi quia est infernum superius.
Alud non dicer&ur infernum. nisi in cõpa¬
satione illius superioris partis. Uid& ur er¬
go fratres esse habitatio quȩdam cęlestis an¬
glorum. ibi uita meffabilium gaudiorũ. ibi
nmortalitas & incorruptio. ibi omĩa secumn¬
dumdĩ donum & gratiã ꝑmanentia: Illa
so & sanguis. ubi corptibilitas. ubi natiuitas
& mortalitas. ubi decessio atq successio. ubi
nutabilitas. & inconstantia. ubi timores cu¬

Expanded text:
isti animam meam ex inferno inferiori. quid dicimus fratres? hoc si non uobis tamquam certus exposuero, ne suscenseatis; homo sum enim et quantum conici datur de scripturis sanctis, tantum audeo dicere, nihil ex me. infernum nec ego expertus sum adhuc nec uos. et fortassis alia uia erit et non per infernum erit. incerta sunt haec. uerum quia dicit scriptura, cui contradici non potest: eruisti animam meam ex inferno inferiore, intellegimus tamquam duo inferna esse, superius et inferius. nam unde infernum inferius, nisi quia est infernum superius? aliud non diceretur infernum nisi in comparatione illius superioris partis. uidetur ergo, fratres, esse habitatio quaedam caelestis angelorum: ibi gloria ineffabilium gaudiorum, ibi immortalitas et incorruptio, ibi omnia secundum dei donum et gratiam permanentia. illa ro et sanguis, ubi corruptibilitas, ubi natiuitas et mortalitas, ubi decessio atque successio, ubi mutabilitas et inconstantia, ubi timores, cu
Abbreviated transcription (Latin):
si s̃ miquus dicis te iustum. quomodo ate ue¬
ritas ori&ur: Siautẽ cum sis miquus. dicis
te iniquum. ueritas de terra orta est Inten¬
de illum publicanum longe apharisço in
peccatorũ. ab homine facta est Quid ergo
sequitur. Amen dico uobis. quia descen¬
dit iusti ficatus publicanus ille magis
quã ille pharisaeus. quia omis qui se exal¬
tat humili abitur Orta est ueritas de

Expanded text:
sis iniquus, dicis te justum, quomodo a te vesis iniquus, dicis te justum, quomodo a te veritas oriretur? Si autem cum sis iniquus, dicis te iniquum; «veritas de terra orta est.» Intende illum Publicanum longe a Pharisaeo in peccatorum ab homine facta est. Quid ergo sequitur? «Amen dico vobis, quia descendit justificatus Publicanus ille magis quam ille Pharisaeus: quia omnis qui se exaltat, humili
Abbreviated transcription (Latin):
le cȩlo ꝓspicero ⁊ d est ut iustificarentur
homines diuma gratia. ueritas nata est
e mana uirgme : ut possee ꝓ illis iustifi¬
idis offerre sacrisicium Sacrisicium
assionis sacrificium crucis: Et unde
fferr& sacrificium pro peccatis nrĩs. nisi
norer&ur: Vnde autẽ morer& ur. nisi
a nobis acciper& ubi morer& ur. Id est
uss a nobis sumer& carnẽ mortalem xp̃s.
nori non poss&. quia uerbum non mo¬
rttura diumitas non moritur. uirtus &
sapientia dĩ non moritur. Quomo do¬
ogo offerr&e sacrificium uictimam salu¬
arem. sinon morer&ur.: Quomodo
aut̃ morer&eur. nisi carnẽ induer&
Quomodo carnẽ induer&. nisi ueritas
e terra orir& ur Ueritas de terra
ssimus dicere alterum sensum : Uen¬
as de tessoe orta est. confessio ab homi
Oriatur d&erra ueritas. ut respitiat de cęlo
iustitia: Quomodo atẽ oritur ueritas. cũ tu
peccator sis. cuntu iniquus sis: Confitere
peccata tua. & ori&ur ueritas Si enim cum

Expanded text:
de coelo prospiceret, id est, ut justificarentde coelo prospiceret, id est, ut justificarentata est de Maria virgine; ut posset pro illis justificandis offerre sacrificium, sacrificium passionis, sacrificium crucis. Et unde offerret sacrificium pro peccatis nostris, nisi moreretur? unde autem moreretur, nisi a nobis acciperet ubi moreretur? Id est, nisi a nobis sumeret carnem mortalem, Christus mori non posset; quia Verbum non moritur, divinitas non moritur, Virtus et Sapientia Dei non moritur. Quomodo offerret sacrificium victimam salutarem, si non moreretur? quomodo autem moreretur, nisi carnem indueret? quomodo carnem indueret, nisi veritas de terra orirdicere alterum sensum. «Veritas de terra orta est:» confessio ab homin, oriatur de te veritas, ut respiciat de coelo justitia. Quomodo a te oritur veritas, cum tu peccator sis, cum tu iniquus sis? Confitere peccata tua, et orietur de te veritas. Si enim cum
Abbreviated transcription (Latin):
siderat pacem: Bona enĩ res est pax
sed fac iustitiã. quia iustitia & paroscu¬
lantur non litigant. Tu quare lingas
cum iustitia. Ecce iustitia dicit tib
ne furaberis. & non audis Ne adue¬
res. nonuis audire.: Non facias altr
quod tu pati non uis.  Non dicasalt
quod & tibi dici non uis: Inimicus es
amicȩ meȩ̨. dicit tibi pax Quid m
O Uis ergo uenire ad pacẽ Fac uis¬
im. Ideo alius psalmus dicit tibi.⁊
ina amalo. & fac bonũ Hoc est ama
iustitiã: & cumiam declinaueris amalo
ceris bonum. quęre pacc̃. & sequere eã.
enĩ non diu illam quȩrifquia & ipsa
urr& tibi: ut oscul& ur iustitiam.
sit. Quid est ueritas: Filius dĩ.
uid est terra: Caro: In terroga unde
atus est xp̃s. & uides quia ueritas dorer
osta est. Sed hȩc ueritas quȩ orta est
terra. erat ante terra. & ꝑ ipsam fac
est cęlum & teistr : Sed ut iustitia.

Expanded text:
siderat pacem. Bona enim res est pax. siderat pacem. Bona enim res est pax. Sed fac justitiam; quia justitia et pax se osculantur, non litigant. Tu quare litigas cum justitia? Ecce justitia dicit tibi, Ne fureris; et non audis: Ne adulteres; non vis audire: Non facias alteri quod tu pati non vis, non dicas alteri quod et tibi dici non vis. Inimicus es amicae meae, dicit tibi pax; quid meaccedo. Vis ergo venire ad pacem? Fac justitiam. Ideo alius psalmus dicit tibi: «Declina a malo, et fac bonum» hoc est amare justitiam; et cum jam declinaveris a malo, et feceris bonum, «quaere pacem, et persequere eam» . Jam enim non diu illam quaeres, quia et ipsa occurret tibi, ut osculetur justitiam. processit. Quid est veritas? Filius Dei. Quid est terra? Caro. Interroga unde natus est Christus, et vides quia «veritas de terra orta est.» Sed haec veritas quae orta est de terra, erat ante terram, et per ipsam factum est coelum et terra; sed ut justitia
Abbreviated transcription (Latin):
nra ex ꝑsona iudȩorum. misericordis
ra gentium: Ueritas enim. ibi eran
dimiserant dm̃ suum. & conuerter
ad demonia : Numquid & ipsos de
Quomodo si dicer& uoca & istos lon
gitiuos. qui multum a me recesseri
Uoca inueniant me quęrentẽ se.
ipsi nolebant quęrere me : Ergo mi
bebis pacẽ. ut osculentur se. ustiti
pax : Sienim non amaueris iustit
cem non habebis: Amant enĩ se o
iustitia & pax: & osculantur se.
fecerit iustitiam inueniat pacẽos¬
tem iustitiam: Dude amicȩ sunt
te unam uis. & alteram non facis:
est eni qui non uult pacẽ. sed non or
uolunt operari iustitiam .: Interroga
homines: Vultis pacem :  Vno ore t
respond& totum genus hum anum
Opto. cupio. uolo. amo  ma iusita
quia duȩ amicae sunt iustitia & pax
ipsȩ se osulantur: Si amicã pacis no
amaueris. non te amabit ipsa pax. no
ueni& ad te. Quid enĩ magnum est
de siderare pacem : Quiiusꝰ malus de¬

Expanded text:
ostra ex persona Judaeorum, misericordia in terra Gentium. Veritas enim ubi? Ubi erant dimiserant Deum suum, et converterant se ad daemonia. Numquid et ipsos despexit? Quomodo si diceret: Voca et istos longe fugitivos, qui multum a me recesserunt; voca, inveniant me quaerentem se, quia ipsi nolebant quaerere me. Ergo, «Mibebis pacem; ut osculentur se justitia et pax. Si enim non amaveris justitiam, pacem non habebis: amant enim se duo ista, justitia et pax, et osculantur se; ut qui fecerit justitiam, inveniat pacem osculantem justitiam. Duae amicae sunt; tu forte unam vis, et alteram non facis: nemo est enim qui non vult pacem; sed non omnes volunt operari justitiam. Interroga omnes homines: Vis pacem? Uno ore tibi respondet totum genus humanum: Opto, cupio, volo, amo. Ama et justitiam; quia duae amicae sunt justitia et pax; ipsae se osculantur: si amicam pacis non amaveris, non te amabit ipsa pax, nec veniet ad te. Quid enim magnum est desiderare pacem? Quivis malus de
Abbreviated transcription (Latin):
modo ualabo: Quomodo perueniam:
Uideo aliam legem in membris meis. re¬
pugnantem legimentis meae  Dixit se
infelicẽ. & dixit. Quis me libera bit
de corpore mortis huius. ut i habitem
in domo dnĩ. & in sȩcula sȩculorum ln¬

Expanded text:
modo volabo? quomodo perveniam? modo volabo? quomodo perveniam? «Video aliam legem in membris meis, repugnantem legi mentis meae.» Dixit se infelicem, et dixit: «Quis me liberabit de corpore mortis hujus,» ut inhabitem in domo Domini, et in saecula saeculorum l
Abbreviated transcription (Latin):
rumpitur ad grauat animam. & de primit
tesstrena inhabitatio sensum multa cogi¬
tantem: Sp̃s sursum uocat. pondus car¬
nis deorsum reuocat: Inter duos conatus
suspensionis & ponderis. conluctatio quȩ¬
dam est. & ipsa conluctatio. ad pressurã
pertin& torcularis: Audi ipsam luctã
de torculari ab apostolo ex pressam. quia
& ipse ibi conterebatur. ibi premebatur:
Condelector inquit legi dĩ. secundum m¬
teriorem hominem: Video aliam legem
in membris meis. repugnantem legi men¬
tis meȩ. & captiuũ me ducentem inlege
peccati. quȩ est inmẽbris meis.: Magna
lucta & euadendi magna desperatio. nisi
sub ueniat de consequenti Infelix ego ho¬
mo. quis me liberabit de corpore mortis
Ergo & hic inpsalmo isto uidit illa gau¬
Sed quis illuc ascend&: Quid facio de
carnis pondere : Beati qui habitant in do¬
mo tua. in scła seculorum laudabunt te.
Condelector enim legi dĩ sccundum inten¬
orem hominem. S ed quid faciam. quo¬

Expanded text:
rumpitur, aggravat animam; et deprimit rumpitur, aggravat animam; et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem» . Spiritus sursum vocat, pondus carnis deorsum revocat: inter duos conatus suspensionis et ponderis colluctatio quaedam est; et ipsa colluctatio ad pressuram pertinet torcularis. Audi ipsam luctam de torculari ab Apostolo expressam; quia et ipse ibi conterebatur, ibi premebatur: «Condelector,» inquit, «legi Dei secundum interiorem hominem: video autem aliam legem in membris meis, repugnantem legi mentis meae, et captivum me ducentem in lege peccati, quae est in membris meis.» Magna lucta, et evadendi magna desperatio, nisi subveniat de consequenti: «Infelix ego homo, quis me liberabit de corpore mortis Ergo et hic in psalmo isto vidit illa gauSed quis illuc ascendet? quid facio de carnis pondere? «Beati qui habitant in domo tua; in saecula saeculorum laudabunt te. Condelector enim legi Dei secundum interiorem hominem.» Sed quid faciam? quo
Abbreviated transcription (Latin):
uictoram. & mortale hoc mduerit inmor¬
talitatem. & corruptibile hoc mduerit in¬
corruptionem : Nemo dic& du staet. nemo
dic& dui ieninaui. diu uigilaui: Stabilitas
enim magna ibi: & ipsa in mortalitas iam
corporis nr̃i suspend&ur in contẽplatione dĩ.
Et simodo uerbum hoc quod uobis erogaui¬
mus. tamdiu fragilitatẽ carnis urȩ̃ stantem
ten&. quid nobis faci& illud gauduĩ: quomo¬
do nos mutabit: Si miles enim ei erimus.
qmĩ uidebimus eum sicuti est Iam similes
illi quando dificiemus. quo auertemur.
Securi ergo simus fratres. non nos saciabit¬
nisi laus dĩ. amordĩ.: Si deficies ab amore.
deficies alaude : Si autẽ amor sempiternus.
erit. quia in saciabilis pulchritudo erit.
Noli timere ne non possis semꝑ laudare
quem semper poteris amare : Ergo beati
qui habitant indomo tua. insȩcula sęculorum
nis suę ad illam beatitudinem uolare non
poss&.: Circum spexit pondera sua: quia
dicitur alio loco: Corpus enim quod cor¬

Expanded text:
victoriam, cum mortale hoc induerit immorvictoriam, cum mortale hoc induerit immortalitatem, et corruptibile hoc induerit incorruptionem , nemo dicet, Diu steti; nemo dicet, Diu jejunavi, diu vigilavi. Stabilitas enim magna ibi, et ipsa immortalitas jam corporis nostri suspendetur in contemplationem Dei. Etsi modo verbum hoc quod vobis erogamus, tam diu fragilitatem carnis nostrae stantem tenet; quid nobis faciet illud gaudium? quomodo nos mutabit? Similes enim ei erimus, quoniam videbimus eum sicuti est . Jam similes illi, quando deficiemus? quo avertemur? Securi ergo simus, fratres; non nos satiabit laus Dei, amor Dei. Si deficies ab amore, deficies a laude: si autem amor sempiternus erit, quia illa insatiabilis pulchritudo erit; noli timere ne non possis semper laudare, quem semper poteris amare. Ergo, «Beati qui habitant in domo tua; in saecula saeculorum nis suae ad illam beatitudinem volare non posset: circumspexit pondera sua; quia dicitur alio loco, «Corpus enim quod cor
Abbreviated transcription (Latin):
quia nonibi uideo aliquas necessitates. quȩ
me ipellant ad agendum Ecce modo
quod loquor & disputo. necessitas parit:
Numquid enmmi ibi talis disputatio erit.
quasi quȩ doceat ignaros : Quasi quȩ cõ¬
memor& obliuiosos : Aut uero milla pa¬
tria euangelium recitabitur. ubi ipsum dĩ
uerbum contẽplabitur: Ergo quia dixit
iste desiderans & suspirans ex uoce nr̃a. quid
habituri sumus milla patria cui suspiratur
& ait. beati qui habitant indomo tua. dicat
& quid acturi sumus In Sęcula satculo¬
Ruai laudaBuNT te: Hoc erit totũ ne¬
gotium nrm̃ sine defectu alleliua: Non
uobis fratres uideatur quasi fastidium ibi
futurum. quia modo si hoc du dicatis non
duratis: Ab illo gaudio necessitas uos auer¬
tit. quia non tantum delectat. quod non
uid&ur : Sitanta a lacritate in ipsa pres¬
sura & fragilitate carnis laudamus quod
credimus. quomodo laudabimus quod ui¬
debimus. cum ab sumpta fuerit mors in

Expanded text:
quia non ibi video aliquas necessitates quae quia non ibi video aliquas necessitates quae me impellant ad agendum. Ecce modo quod loquor et disputo, necessitas parit. Numquid enim ibi talis disputatio erit, quasi quae doceat ignaros, quasi quae commemoret obliviosos? aut vero in illa patria Evangelium recitabitur, ubi ipsum Dei Verbum contemplabitur? Ergo quia dixit iste desiderans et suspirans ex voce nostra, quid habituri sumus in illa patria cui suspiratur, et ait, «Beati qui habitant in domo tua;» dicat et quid acturi sumus. «In saecula saeculorum laudabunt te.» Hoc erit totum negotium nostrum, sine defectu Alleluia. Non vobis, fratres, videatur quasi fastidium ibi futurum: quia si modo hoc diu dicatis, non duratis; ab illo gaudio necessitas vos avertit. Et quia non tantum delectat quod non videtur; si tanta alacritate in ipsa pressura et fragilitate carnis laudamus quod credimus, quomodo laudabimus quod videbimus? Cum absorpta fuerit mors in
Abbreviated transcription (Latin):
hec & iam quȩ nobis iubentur bona ope¬
a. namꝰ. quȩ cõmemoraui. honesta sunt.
sed omnium hominum exceptis operibus
pessimis: Loquor dede testabilibus operib
lagitus & facinoribus homicidus. effrac¬
turis. ad ulteriis. illa nec deputo inter
actiones humanas: Hȩc honesta loquor.
non parit nisi necessitas. necessitas fra¬
gilitatis carnalis: Hȩc &iam quȩ dixi iube¬
n nobis. frange esinlenti panem tuum.
Cui frangis. ubi nemo esurit: Egenũ
sme tecto induc indomum tuam: Quẽ
hospitẽ suscipis. ubi oms uiuunt inpatria
nitate gaudent: Quem concordas li¬
tigiosum. ubi pax sempiterna est.
Quem sepelis mortuum. ubi semꝑ uiui¬
tur : Nihil ergo horum acturus es
ee operib honestis illis omĩum hominum.
abil acturus es existis bonis operibus.
qusti pulli turturis iam uolabunt de
do: Quid ergo iam dixisti. quid habi¬
an sumus: Qui habitant idomo
tua beati sunt : Dic &iam quid acturi sunt.

Expanded text:
Haec etiam quae nobis jubentur bona opeHaec etiam quae nobis jubentur bona opera: nam ista quae commemoravi, honesta sunt, sed omnium hominum exceptis operibus pessimis loquor, detestabilibus operibus, flagitiis et facinoribus, homicidiis, effracturis, adulteriis; illa nec deputo inter actiones humanas; haec honesta loquor, non parit nisi necessitas fragilitatis carnalis. Haec etiam quae dixi juberi nobis, «Frange esurienti panem tuum:» cui frangis, ubi nemo esurit? «Egenum sine tecto induc in domum tuam:» quem hospitem suscipis, ubi omnes in patria nitate gaudent? quem concordas litigiosum, ubi pax sempiterna est? quem sepelis mortuum, ubi semper vivitur? Nihil ergo horum acturus es ex operibus honestis illis omnium hominum: nihil acturus es ex istis bonis operibus; quia isti pulli turturis jam volabunt de nido. Quid ergo? Jam dixisti quid habituri sumus: «Qui habitant in domo tua, beati» sunt. Dic etiam quid acturi sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
mo tua. Domum tuam si habueris ꝓ
mo tua timebis latrones. domui dininis
ipse ds̃ est: Beati ergo qui habitat u
motua. possident hierusalem cȩlest
sine angustia. sine pressura. sine dil¬
tate & diuisione liitum oms habei
eam. & singuli habent totam: Masi
illȩ diuitis: Non angustat frater ses
nulla ibi in digentia est: Quid engo
uri : Omnium eim accionum huma¬
arim mater. necessitas Iam fratres
breuiter dixi. curite animo perquas lib&
aetiones: uid&e si eas parit. nisi necessi¬
as. Ipsȩ memorabiles artes. quȩ mag¬
s uidentur in sub ueniendo patrocmi a
inguȩ. & ad iutoria medicinę. ipsȩ sunt
unis: Tolle uulnera & morbos. quid
uirat medicus: Et oms istȩ actiones
ostie ad cotidianam uitam quȩ exigun¬
ur & fiunt. ex necessitate ueniunt.
lrare seminare. nouellare. nauigare.
talia omia opera quę parit. nisi necessi¬
ias & indigentia: Tolle famem. sitim.
nuditatem. cui opus sunt ista: Omnia

Expanded text:
domo tua.» Domum tuam si habueris, pdomo tua.» Domum tuam si habueris, pmo tua timebis latrones; domui Dei murus ipse Deus est. «Beati» ergo «qui habitant in domo tua.» Possident Jerusalem coelestem sine angustia, sine pressura, sine diversitate et divisione limitum: omnes habent eam, et singuli habent totam. Magnae illae divitiae. Non angustat frater fratrem; nulla ibi indigentia est. Quid ergo ibi acturi? Omnium enim actionum humanarum mater necessitas. Jam, fratres, breviter dixi: currite animo per quaslibet actiones, videte, si eas parit, nisi necessitas. Ipsae memorabiles artes quae magnae videntur in subveniendo, patrocinia linguae et adjutoria medicinae; ipsae sunt catus? tolle vulnera et morbos; quid curat medicus? Et omnes istae actiones nostrae ad quotidianam vitam quae exiguntur et fiunt, ex necessitate veniunt. Arare, seminare, novellare, navigare; talia omnia opera quae parit, nisi necessitas et indigentia? Tolle famem, sitim, nuditatem; cui opus sunt ista omnia?
Abbreviated transcription (Latin):
Qui sunt enĩ nidi. uel quis est nidus : o¬
tur statim: ALTARIA TUA DÑẼ UIRIUNU
Cum dixiss& & turtur inuenit sibi niam
ubi ponat pullos suos : quasi quęsisses qus
REx aitus Ei ds̃ aeus.
peregrinatio & hic suspinum : & hic ani¬
ra. & hic pressura. quia hic toreular.
Quid est autẽ quod desiderat. quid onti¬
piscit : Quo it. quo tendit desiderim
nrm̃: Quo nos rapit : Hic positus illa
meditatur. positus inter tẽptationes ps¬
tus in terpressuras. positus in torculani
suspirans in superna promissa: quasi qu
ibi acturus : iam prȩmeditatur. gaudia s¬
aio rua: Vnde beati: Quid habtis
Beatus est homo ille. tot predus. tanta f¬
lia. tanto auro & argento habendo. lu¬
tus dicitur. beatus est: Ad illos honoti
ꝑuenit. ad proconsulatum. ad prefatd
agendo bratus dicitur. Aut ergo habi¬
do aut agendo: Vnde autẽ ibi ben
Quid habituri. quid acturi: Quidiam¬
ri iam supra dixi. beati qui habitant s

Expanded text:
Qui enim sunt nidi, vel quis est nidus, seqQui enim sunt nidi, vel quis est nidus, sequitur statim; «Altaria tua, Domine virtutum.» Cum dixisset, «Et turtur invenit sibi nidum, ubi ponat pullos suos;» quasi quaesisses, Quem rex meus et Deus meus.» peregrinatio, et hic suspirium, et hic tritura, et hic pressura, quia hic torcular: quid est autem quod desiderat? quid concupiscit? quo it? quo tendit desiderium nostrum? quo nos rapit? Hic positus illa meditatur, positus inter tentationes, positus inter pressuras, positus in torcularibus, suspirans in superna promissa; quasi quid ibi acturus, jam praemeditatur gaudia fdomo tua.» Unde beati? quid habituri? Beatus est homo ille, tot praediis, tanta familia, tanto auro et argento: habendo beatus dicitur. Beatus est; ad illos honores pervenit, ad proconsulatum, ad praefecturam: agendo beatus dicitur. Ergo aut habendo, aut agendo. Unde autem ibi beati? quid habituri? quid acturi? Quid habituri, jam supra dixi: «Beati qui habitant in
Abbreviated transcription (Latin):
tur membra ad opera bona. auferuntur¬
arma concupiscentiȩ & incipit turtur ha¬
bere pullos Propterea quid ibi ait aposto¬
lus Salua autem erit. perfiliorum ge¬
nerationem. Mulier uidua sinȩ filis si
perseuer&: non ne beatior erit: Numꝗͥd
salua nonerit. quia non parit filios.
Uirgo dĩ non melior erit : Numquid
salua non erit. quia filios non hab& Aut
ad dm̃ non pertin&: Salua ergo erit mu¬
lier quȩ intrpo carnis accipitur perfili¬
orum generationem. id est si faciat opera
bona  Sed non ubicumq turtur inueniat
nidum sibi. ubi ponat pullos suos Infide
uera infide catholica. in soci& ate imitatis
aecclesiȩ pariat opera sua Propterea & de
infide. ipsa fides nidus est pullorum tuoꝵ
Nam propter insirmitatem pullorum tur¬
turis tuȩ. dignatus est dñs prebere tibi.
unde nidum faceres Indutus enim est far¬
no carnis. ut ad te uenirae: Inista fide
pone pullos tuos. misto nido operare opta

Expanded text:
tur membra ad opera bona, tur membra ad opera bona, arma concupiscentiae auferuntur; et incipit turtur habere pullos. Propterea quid ibi ait Apostolus? «Salva autem erit per filiorum generationem.» Mulier vidua sine filiis, si perseveret, nonne beatior erit ? numquid salva non erit, quia non parit filios? Virgo Dei non melior erit? numquid salva non erit, quia filios non habet? aut ad Deum non pertinet? Salva ergo erit mulier, quae in typo carnis accipitur, per filiorum generationem, id est, si faciat opera bona. Sed non ubicumque turtur inveniat nidum sibi, ubi ponat pullos suos: in fide vera, in fide catholica, in societate unitatis Ecclesiae pariat opera sua. Propterea et dein fide, ipsa fides nidus est pullorum tuorum. Nam propter infirmitatem pullorum turturis tuae dignatus est Dominus praebere tibi unde nidum faceres: indutus est enim feno carnis, ut ad te veniret. In ista fide pone pullos tuos; in isto nido operare opera tua.
Abbreviated transcription (Latin):
nit sibi nidum. ubi eos ponat Dic imus
autem fratres. quod nostis.: Quanti uiden¬
tur pr&eer aecclesiam bona operari. quã
multi & iam pagani pascunt e suri entẽ
uestiunt nudumꝰ. suscipiunt hospitem:¬
.x Passer domum. tintur nidũ. & nidum urtique
ubi ponat pullos suos:¬
uisitant egrum. consolantur inclusum Quã
multi hȩc facunt. quasiuid&ur parere turtur.
sed non sibi inuenit nidum Quam multa
multi her& ici non in ecclesia operantur. non
mnido pullos ponunt.: Conculcabuntur &
conterentur. non seruabuntur. non custo di¬
entur : In huius enĩ carnis operatricis perso¬
na posita est quędam mulier ab apostolo pau¬
lo cum ait. adam non est seductus. mulies autẽ
seducta est: Postea enm adam consensit
mulier. nam a serpente mulier seducta est:
Nec modo potest aliqua mala suasio nisi
carnis tuȩ primo desiderium cõmouere. cui
postea simente consenseris. cecidit & passer:
Si autẽ umcuntur desideria carnis. tenen¬

Expanded text:
nit sibi nidum, ubi eos ponat. Dicimus nit sibi nidum, ubi eos ponat. Dicimus autem, fratres, quod nostis: quanti videntur praeter Ecclesiam bona operari? quam multi etiam Pagani pascunt esurientem, vestiunt nudum, suscipiunt hospitem.» Passer domum, turtur nidum, et nidum utique ubi ponat pullos suosvisitant aegrotum, consolantur inclusum? quam multi haec faciunt? Quasi videtur parere turtur; sed non sibi invenit nidum. Quam multa multi haeretici non in Ecclesia operantur, non in nido pullo ponunt? Conculcabuntur et conterentur; non servabuntur, non custodientur. In hujus enim carnis operatricis persona posita est quaedam mulier ab apostolo Paulo, cum ait: «Adam non est seductus; mulier autem seducta est.» Postea enim Adam consensit mulieri: nam a serpente mulier seducta est . Nec modo potest aliqua mala suasio nisi carnis tuae primo desiderium commovere, cui postea si mente consenseris, cecidit et passer: si autem vincuntur desideria carnis, tenen
Abbreviated transcription (Latin):
non erit ibi: Nam ipse est querulus passer.
de quo malio psalmo dicit. sicut passer
singularis in tecto : De tecto uolat ad do¬
mum. iam sit in tecto. calc& domũ carna¬
lem. habebit quendam cęlestem locum.
ꝑp&uam domum Passer iste fini& quęre¬
las suas turturi autẽ dedit & pullos:
id est carmi: In uenit nidum turtur. ubi
ad sempiternum eligitur. nidus ad tem¬
pus congeritur Corde cogitamus dm̃.
tamquam uolantem passerem ad suam
domum. carne autem agimus opera bona:
Uid&is enĩ percanem scorum. quanta bo¬
na fiant: Per hȩc enim operamur. quia
cius si sumus operarii. quib ad iuuamur
in hac uita: Frange esurienti panem. ege
num sine tecto induc indomum tuam:
Siuideris nudum uesti. & c& enr talia quȩ¬
nobis precepta sunt. non operamur. nisi
per carnem Passer ergo ille qui cogitat
domum suã: Non recedit aturture. queren¬
te sibi nidum. ubi ponat pullos suos.
Non enim abicit illos ubicumq sedinur¬

Expanded text:
non erit ibi. Nam ipse est querulus passer, non erit ibi. Nam ipse est querulus passer, de quo in alio psalmo dicit, «Sicut passer singularis in tecto» . De tecto volat ad domum. Jam sit in tecto, calcet domum carnalem: habebit quemdam coelestem locum, perpetuam domum; passer iste finiet querelas suas. Turturi autem dedit et pullos, id est carni: «invenit nidum turtur, ubi ad sempiternum eligitur, nidus ad tempus congeritur: corde cogitamus Deum, tanquam volante passere ad suam domum; carne autem agimus opera bona. Videtis enim per carnem sanctorum quanta bona fiant: per hanc enim operamur quae jussi sumus operari, quibus adjuvamur in hac vita. «Frange esurienti panem num sine tecto induc in domum tuam. si uideris nudum, uesti: et domesticos senobis praecepta sunt, non operamur nisi per carnem. Passer ergo ille qui cogitat domum suam, non recedit a turture quaerente sibi nidum, ubi ponat pullos suos: non enim abjicit illos ubicumque, sed inve
Abbreviated transcription (Latin):
patientes: In tribulatione inquit patien¬
tes: Quid deinde: In oratione tolerantes.:
Quid est tolerantes: Quia differimini:
oratis & differmmini: tolerate quod diffen¬
mini : Toler&eur quod differtur: quia cum
uenent non aufertur. Audistis gemitum
in torculari. desiderat & deficit anima mra
aont in dãi inticiai. : Exultauerunt hic
ullud.: Vnde exultatio. nisi de spe:
Quo exultauerunt : In dñ uiuum. quia
libi exultauerunt cormeum & caro mea
Quid est hoc : Duo dixerat. & duo reddidit:
Insimilitudiib auium dixerat exultasse cor
suum & carnẽ suam. & his duob reddidit.
passerem & turturem. : Cor tam quã passer.
caro tamquam turtur: Inuenit sibi domũ.
passer. inuenit sibi domum cormeum:
Exerc& pennas. muitutibus huius tempo¬
ris. mipsa fide & spe & caritate quib uola
indomum suam. & cum uenerit perm anebit.
Qiam querula uox passeris quȩ hic est.

Expanded text:
patientes. In tribulatione,» inquit, «patienpatientes. In tribulatione,» inquit, «patientes:» quid deinde? «In oratione tolerantes» . Quid est, «tolerantes?» Quia differimini. Oratis et differimini; tolerate quod differimini: toleretur quod differtur; quia cum venerit, non aufertur. 7. Audisti gemitum in torculari, «Desiderat et deficit anima mea runt in Deum vivum.» Exsultaverunt hic in illud. Unde exsultatio, nisi de spe? Quo exsultaverunt? «In Deum vivum.» Quae tibi exsultaverunt? «Cor meum et caro mea.» Quid est hoc? Duo dixerat, et duo reddidit in similitudinibus avium: dixerat exsultasse cor suum, et carnem suam, et his duobus reddidit passerem et turturem; cor tanquam passer, caro tanquam turtur. Invenit sibi domum passer, invenit sibi domum cor meum. Exercet pennas in virtutibus hujus temporis, in ipsa fide, et spe, et charitate, quibus volet in domum suam: et cum venerit permanebit, et jam querula vox passeris quae hic est,
Abbreviated transcription (Latin):
qutur: Concupisen Et deficit amaia
usa iatria dirĩ: Parum est concupiseit
& deficit: Sed quo deficit: In atria dñi.
Deficit uua pressa: Sed quo defecit:
Inunum & lacum. & in apotecę requiem
truandam. in qui&e magna Hic deside¬
ratur. ibi capitur : Hic suspiratur. ibi gau¬
ieur : Hic oratur. ibi laudatur: Hic ge¬
mitur. ibi exultatur : Ea quȩ̨ dixi quasi
dura. hic nemo auers&ur. nemo quasi no¬
lit pati. m& uendum est ne uua dum torcu¬
lar tm&. ab auibus uel aferis comedatur.:
Iimagna uidour tristitia esse cum dicit.
concupiscit & deficit anima mea matria
dni: Non enim hab& quod desiderat.
sed numquid sine gaudio est: Quo gaudio
ait apostolus. spe gaudentes. : Ibi iam re
gaudebit. modo adhuc spe. Ideoq qui
spe gaudent. quia certi sut se accepturos.
tolerant in torculari oms pressuras : Prop¬
terea & ipse apłs cum dixiss& spe gauden¬
tes quasi his loquer& ur qui iam intorcula¬
n sunt: addidit statim. in tribulatione

Expanded text:
quitur? «Concupiscit et deficit anima mea in atria Domini.» Parum est, «Concupiscit et deficit;» sed quo deficit? «In atria Domini.» Defecit uva pressa; sed quo defecit? In vinum et in lacum, et in apothecae requiem, servanda in quiete magna. Hic desideratur, ibi capitur, hic suspiratur, ibi gaudetur; hic oratur, ibi laudatur; hic gemitur, ibi exsultatur. Ea quae dixi quasi dura hic nemo aversetur; nemo quasi nolit pati. Metuendum est ne uva, dum torcular timet, ab avibus vel a feris comedatur. In magna videtur tristitia esse, cum dicit, «Concupiscit et deficit anima mea in atria Domini;» non enim habet quod desiderat: sed numquid sine gaudio est? Quo gaudio? Quod ait Apostolus: «Spe gaudentes.» Ibi jam re gaudebit, modo adhuc spe. Ideoque qui spe gaudent, quia certi sunt se accepturos, tolerant in torculari omnes pressuras. Propterea et ipse apostolus cum dixisset, «Spe gaudentes;» quasi his loqueretur, qui jam in torculari sunt, addidit statim: «In tribulatione