comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Homoiste qui pastinauit uineã ipse ẽ qui in alia
parabola conduxit operario sinuintã sua : quiplan¬
tauit uineã dequa &esaiasplenissime ꝑcantica
loquitur adextremũ inferens uineã dñi scbaod
domur ẽ israhelis. & in psalmo uineã inquid de
aegypto transtulisti eiecistigentes & plantastieã.
& septẽ circũ deditei uł murũ urbis uł angeloꝵ
ausilia & foditunea lacũ siue torcolar aut altare
aut illator colaria quoꝵ trespsalmi titulo p̃no¬
ꝑnitiã & tu turris nebulosa filiasion:
Et hocauit eam agracolas
Quosalibi uineae operarius uppellauit qui conducti
nãds̃ unde abrsse potest quoconpl&ur om̃a &
quidic̃ꝑ hieremiã egods̃ ad ꝓpinquans & non lon¬

Expanded text:
Homo iste qui pastinavit vineam ipse est qui in aliqua parabola conduxit operarios in vineam suam. Qui plantavit vineam de qua Isaias plenissime per canticum loquitur, ad extremum inferens: Vinea Domini Sabaoth, domus est Israel. Et in psalmo, Vineam inquit de Aegypto transtulEt sepem circumdedit ei, vel murum urbis, vel angelorum auxilia. Et fodit in ea lacum, sive torcular, aut altare, aut illa torcularia quorum et tres psalmi titulo praenohaeam: Et tu, turris nebulosa, filia Sion . Et locavit eam agricolis, quos alibi vineae operarios appellavit: qui conducti nam Deus unde abesse potest, quo complentur omnia? et qui dicit per Jeremiam: Ego Deus appropinquans et non
Abbreviated transcription (Latin):
Alu referunt euange listempsos pharis eos ac disci¬
Apulis iohannis ac dnm questione pulsas se hic ue¬
ro ita sanareuid &ur euangeli cus sermo quasicdi ali¬
qui quos huius reicuramo uiss&: Hanc eiquestionẽ
intulerint : Vndi colligendũ. apluribus hanc dño ob
rediscipuli iohannis & pharis ei ieiunarent. discipuli
aut̃ saluatoris nonieiu narenT. Miftico aũt sensu potest
na exponi. qđ discipli iohannis & pharistorũ uiunaNt.
xp̃i aũt̃ nonieiunant. quia omnis qui uel deo peribus le¬
gis sinefide gloriatur. uel quod est grauius tradicti¬
ones sequitur hominũ uł certe ipsum &iã xp̃ipreconi¬
ue sedaure tantũcor poris non aut & side co dis pct¬
pit spiritalibus abstinens bonis icunnuo cordttabes ꝓti
qui ueroxpĩ memibris fideli incorporatur amorenon
potest ieiunare quia carne ipsius epulatur & sanguine
Aliter iohan nes umũ & sicerã nonbi bit  Dñ scũ puilicat¬
nis aepbt catoribus manducat acbibit quiasse obstino¬

Expanded text:
Alii referunt evangelistae ipsos Pharisaeos ac discipulos Joannis hac Dominum quaestione pulsasse. Hic vero ita sonare videtur evangelicus sermo, quasi alii aliqui quos hujus rei cura movisset, hanc ei quaestionem intulerint. Unde colligendum a pluribus hanc Domino ore discipuli Joannis et Pharisaei jejunarent; discipuli autem Salvatoris non jejunarent. Mystico autem sensu potest ita exponi: quod discipuli Joannis et Pharisaeorum jejunant, Christi autem non jejunant, quia omnis qui vel de operibus legis sine fide gloriatur, vel, quod est gravius, traditiones sequitur hominum, vel certe ipsum etiam Christi praeconium aure tantum corporis, non autem et fide cordis percipit, spiritualibus abstinens bonis jejuno corde tabescit. Qui vero Christi membris fideli incorporatur amore, non potest jejunare qui carne ipsius epulatur et sanguine. Aliter Joannes vinum et siceram non bibit, Dominus cum publicanis et peccatoribus manducat ac bibit, quia ille abstine
Abbreviated transcription (Latin):
Nominibus mortua quisus
dispositione & anima recepta uiuebat. &ca¬
ro resuscitanda qui escebat undemos xp̃ianus
obtenuit ut mortui quiresur returi esse non
dubitantur dormientes uocentur. sic̃ upłs
nolumus inquiduos ignorare fr̃s dedormiertu¬
bus ut non contristemini sicut &c&ẽri qui spem
nonhabent. sed & in parte allegoriae cumani¬
ma quae pec cauerit ipsamori&ur. tamen
ea quam dñs resuscitandum utq ad uitam &er¬
nã p̃uidit esse uenturam. nob quidẽ mortua fu¬
isse sedei obdor misse dici non in congrue potest:

Expanded text:
ominibus mortua qui susdispositione et anima recepta vivebat, et caro resuscitanda quiescebat. Unde mos Christianus obtinuit ut mortui qui resurrecturi esse non dubitantur, dormientes vocentur; sicut Apostolus: Nolumus, inquit, vos ignorare fratres de dormientibus, ut non contristemini sicut et caeteri, qui spem non habent . Sed et in parte allegoriae, cum anima quae peccaverit ipsa moriatur, tamen ea quam Dominus resuscitandam atque ad vitam aeternam praevidit esse venturam, nobis quidem mortua fuisse, sed ei obdormivisse dici non incongrue potest.
Abbreviated transcription (Latin):
& beneturbu quamuis reliquias domini¬
ciprundii non capereiꝰ manducas s&. tumen¬
& sutuntia eẽ nunttur quia sunt non nulli
qui & siomnia suc relinquerenequeunt ne¬
que explere hoc qđ de uirginibus dicitur qui post
caperecapiat c& eraque liuius moditam̃ esurien¬
tes & sicientes iustitiam saturantur. cũ cudi en¬
domundata legisdĩ aduitam ꝑueniunt a &er¬
nã:eparit aut quimnandu cauerii it quasiquat

Expanded text:
et bene turba quamvis reliquias dominiet bene turba quamvis reliquias dominici pret saturata esse narratur: quia sunt nonnulli qui, etsi omnia sua relinquere nequeunt, neque explere hoc quod de virginibus dicitur: Qui potest capere capiat, caeteraque hujusmodi, tamen esurientes et sitientes justitiam saturantur, cum audiendo mandata legis Dei ad vitam perveniunt aeternam. Erant autem qui manducaverunt, q
Abbreviated transcription (Latin):
Quod turbis saturatis su¬
perat apłi sustollunt  & septem sportas impleNT
quia sunt ultiora ꝑ fectionis p̃ceptauł potius
exortamenta & consilic que generalis fideliũ
multitudo nequid seruanda & implendo ad¬
tingere quorum & secutio illos propriae respi¬
cit quimaiore sc̃ĩ sp̃s gratia pleni generale
populidĩ conuer sationem mentis atqueo pe¬
ris sublimitate transcendunt. quadib: dicitꝰ.
siuis ꝑfectus eẽ uudeuendeom̃a quae ha¬
bes & c&era : unde benesporte quib: domini¬
quorum suNł condita fragm̃ta ciborũ ꝓpt̃
morantur Naquia sporte iunco & palma¬
rum foliis solent contexi merito inscorum
signifi catione ponuntur: Iuncus quippe suꝑ a
quus nasci consueuit palma uero uiltricem
ornatinunũ &ĩunceis uasis recte conparcn¬
tur eleticũ radice cordis neforte abumore
eternitatis ares cant in ipsouite fonte conlo¬
cant assimilantur &eisque depul marumsin
folus contecstu cum indefestiuã. a&ernue
Rributionis memorium puro incorder&inent

Expanded text:
Quod turbis saturatis supererat, apostoli sustollunt, et septem sportas implent, quia sunt altiora perfectionis praecepta, vel potius exhortamenta et consilia, quae generalis fidelium multitudo nequit servanda et implenda attingere; quorum exsecutio illos proprie respicit, qui majore sancti Spiritus gratia pleni, generalem populi Dei conversationem mentis atque operis sublimitate transcendunt, qualibus dicitur: Si vis perfectus esse, vade, vende omnia quae habes, etc. . Unde bene sportae, quibus Dominicorum sunt condita fragmenta ciborum, morantur. Nam quia sportae junco et palmarum foliis solent contexi, merito in sanctorum significatione ponuntur. Juncus quippe super aquas nasci consuevit: palma vero victricem ornat manum. Et juncis tur electi, cum radicem cordis, ne forte ab amore aeternitatis arescat, in ipso vitae fonte collocant. Assimulantur et eis quae de palmarum sunt foliis contexta, cum inde festivam aeternae retributionis memoriam puro corde retinent;
Abbreviated transcription (Latin):
Mulier sanguine fluens sed a dño curata & de¬
sicest congregata degentibus que ingenito car¬
nalium del&tationũ polluta fluxuat que
ao &uitam fuerat seg egata fidelium sectum uerbum dĩiu¬
dram saluare decer neret illa paratam iã promissam quea
gog duoderinis sit filia & mulier hec abanng: duo de¬
cim. sanguie fluggenet. hoc est eodem qđ hec natasit teri¬
prꝰ illaceperit in firmaniuna enimpene eadem que sđi hu¬
uis aate & i nagoga in patnar hoysnasci & gentium ex te¬
rarum natio perorbem copitidolatnȩ sania fedar tã
& fluxus sangunis bi fanam hocest &iuper ido latre pol¬
lutione & uphis qui carnis acsanguinis delecta cione¬
geruntur potest secte intellegi Etp
etpuenat mul¬
ta perpess a a cõplipibus medicis &ixpos.¬
uerai omuasua q& quie quao ppopicrrat
dedoracis de texius. haba bat

Expanded text:
Mulier sanguine fluens, sed a Domino curata, Ecclesia est congregata de gentibus, quae ingenito carnalium delectationum polluta fluxu, atque a coetu jam fuerat segregata fidelium, sed dum verbum Dei Judaeam salvare decerneret, illa paratam jam promissamque algogi duodenis sit filia, et mulier haec ab annis duodecim sanguine fluxerit, hoc est eodem quo haec nata sit tempore, illa coeperit infirmari. Unde enim pene eademque saeculi hujus aetate, et Synagoga in patriarchis nasci, et gentium exterarum natio per orbem coepit idololatriae sanie foedari. Nam et fluxus sanguinis bifariam, hoc est, et super idololatriae pollutione, geruntur, potest recte intelligi. Et fuerat multa perpessa a compluribus medicis, et erogaverat omnia sua, nec quidquam profecerat, sed magis deterius habebat
Abbreviated transcription (Latin):
morua eiciunt. & fideles quinq: quiiam uiraeu& eris
scłi uerbae dereliquunto Scat̃ aut mysteria in sonat cona¬
toris sui lacudes. & potentiã quantum pracudont nar¬
rant quid adiud fecciunt nisi nob linguis locuntur qui
debonis suis exortationib: malitiam dealienuis cordib:
aufert̃ serpentos tollunt. & dũ pestifera suasiones au¬
diunt sed tamen ad operationẽ prauã minime ꝑtra¬
huntur mostiferum quidem est qđbibunt. sed nõ eis
nocaebit Quiquoties ꝓximossuos in bono opere infir
quae in ꝓpriaatione titubat quid cliud stcuunt
talice tota maiorasunt quaent p oncorpore

Expanded text:
monia ejiciunt? Et fideles quique qui jam vitae veteris saecularia verba derelinquunt, sancta autem mysteria insonant, Conditoris sui laudes et potentiam, quantum praevalent, narrant, quid aliud faciunt nisi novis linguis loquuntur? Qui dum bonis suis exhortationibus malitiam de alienis cordibus auferunt, serpentes tollunt. Et dum pestiferas suasiones audiunt, sed tamen ad operationem pravam minime pertrahuntur, mortiferum quidem est quod bibunt, sed non eis nocebit. Qui quoties proximos suos in bono opere infiquae in propria actione titubabat, quid aliud faciunt talia; tanto mirabiliora sunt, quanto pe
Abbreviated transcription (Latin):
mus ad quos tamen &siforis positos uerbesuae doctrinae facit
ꝑuenire: quianos ipse perscõrũ orap̃dicatorũ colligit. & quã uis
extrasina gogã inqua ipse praedicabat inuento euangelu sui fecit
eẽ participes:
& ueuexuNł penenrtes adeuq papa liti¬
uo quia quat tuoꝵ poxta ba tuꝑ

Expanded text:
mus. Ad quos tamen, etsi foris positos, verba suae doctrinae fecit mus. Ad quos tamen, etsi foris positos, verba suae doctrinae fecit pervenire, quia nos ipse per sanctorum ora praedicatorum collegit, et quamvis extra Synagogam in qua ipse praedicabat inventos, Evangelii sui fecit esse participes. Et venerunt ferentes ad eum paralyticum, qui a qua
Abbreviated transcription (Latin):
eis uenbũ Qaluatoromniũ dñr. salutariom̃a lustrat
in cessu & nunc in desertis. nun inciuitate . nunc ad mare
doctrina caelestis & urtutũ donaturbis miniftrat: nunc
in monte solusorat: Nunlabo rantes in mari neque peri¬
re debeant adiuuat ubiq: munera salutis inꝑait ut om̃s gra¬
dus a conditionis ad suã gratiã ꝑtinere demonstr&: Iuxta
misticũ uero intellectũ postfactũ inci uitate miraculũ sece
dit indesertũ ibique conuenientes ad seturbis benignapi¬
&ate suscipit ut ostendat semagis qui&ã & a scłi curis remo¬
tã diligere uitã: Atque obuius app&itũ sesanan de uas
adibere corporib & quidẽmore humana quasi srequenttã se
querentiu declinans ⁊ olebat mani feste inciui taremo ptoisua
Ausanaet o paralitico pluribus occasionẽ intteg in desanatious
tuconuenei utuoni capererł neque ad ianuã nram ꝓ pria¬
saluationẽ quidegentib ad fidẽ ueni mus design& qui a p̃di¬
cante in udea dño: Nec dum inetrart ad audiendũ ualu i¬

Expanded text:
 etc. Salvator omnium Deus salutari omnia lustrat incessu. Et tunc in desertis, nunc in civitate, nunc ad mare, doctrinae coelestis et virtutum dona turbis ministrat. Nunc in monte solus orat, nunc laborantes in mari, ne perire debeant, adjuvat. Ubique munera salutis impertit, ut omnes gradus ac conditiones ad suam gratiam pertinere demonstret. Juxta mysticum vero intedit in desertum, ibique convenientes ad se turbas benigna pietate suscipit, ut ostendat se magis quietam, et a saeculi curis remotam diligere vitam, atque ob hujus appetitum se sanandis curam adhibere corporibus. Et quidem more humano quasi frequentiam se quaerentium declinans, nolebat manifeste in civitatem introire. ac sanato paralytico, pluribus occasionem internae sanationis, ti convenerunt, ut non caperet neque ad januam, nostram propsalvationem, qui de gentibus ad fidem venimus, designat: quia praedicante in Judaea Domino, necdum intrare ad audiendum valui
Abbreviated transcription (Latin):
Comminatio dnidiuiniest uirtus imperii non uut̃
puero quiuim patiebitur sed demoni qui inferebat
comminctus est quia quipec cantem eendare
desidente uitium utique incrependo & erecnn do
deb & ꝯterminure sed hominem amun don foue
bene aut dñs qui pm in mundũ expellit ab homine simul
nea plius in eũ in grediatur imperat quia ille ueracit
ademonica dominatione liberatur qui ad pec cata. aqui¬
b: semelpe nitendo mundatus ẽ uitat maleui uendo

Expanded text:
Comminatio Domini, divini est virtus imperii. Non autem puero qui vim patiebatur, sed daemoni qui inferebat comminatus est. Quia qui peccantem emendare desiderat, vitium utique increpando et exsecrando debet exterminare, sed hominem amando refovere. Bene autem Dominus qui spiritum immundum pellit ab homine, simul ne amplius in eum ingrediatur imperat. Quia ille veraciter a daemoniaca dominatione liberatur, qui ad peccata a quibus semel poenitendo mundatus est, vitat male vivendo
Abbreviated transcription (Latin):
aliquatenus ueritatis audiendo sermone spumant aut cũ
stultitia tabescit stultarunãque & languentiũ atqueebi¬
tũ est spumas aliuarũ exore dimittere : Stridentdentib:
cũ i racundiae furore flamescunt arescunt cũ otiotorpente
langescunt & ñ ulla uirtutis industria confortati eneruit᷑
uiuunt qđ aut ait¬
⁊ Et dixidiscipulis tuis ut eice

Expanded text:
aliquatenus veritatis audiendo sermonem. Spumant autem, cum aliquatenus veritatis audiendo sermonem. Spumant autem, cum stultitia tabescunt. Stultorum namque et languentium atque hebetum est spumas salivarum ex ore dimittere. Strident dentibus, cum iracundiae furore flammescunt. Arescunt cum otio torpente languescunt, et nulla virtutis industria confortati, enerviter vivunt. Quod autem ait: Et dixi discipulis tuis ut ejice
Abbreviated transcription (Latin):
otandũ aut̃ quod semꝑ loca rebus congruunt in mon¬
tedñsorat trans formatur discipulis archan a suȩ
maiestatis aporit in inferiora descendensturbe
occursu ecipitur miserarũ fletupulsatur: Sursũ discipu¬
lisinisteria regnireserat : deor sumtur bispeccata infide¬
btndis ꝓprobat sursum patris uoce lũ quisequi sẽ poteran
pundit uideorsum spsmalos ab his quiue xaba ntuor gepella
pn&e ras uine proqualitate meritorũ alis a scendere alusuero
nondeaset dn endere Ñ carmales alhuc &incipue tli siuio
nis instruit & sepequae a turbis ne audiri quidem ualeant doc&
demonia cũ aut̃ hunc quem descendens demonte dus sanad¬
uit: Marcus quidẽmsurdũ mutũque: mattheus uerolunati¬
cũ fusse cũ memorant: Significat aut̃ eos dequibus scriptuest
stultus udina mutabitur quinũ quã in eodem s atuꝑpm anen¬
tes nunc ad haec nunc adilla uitia mutati crescunt atque de¬
crescunt quimutisunt non comfitendo fidẽ: Surdi nec ipsum

Expanded text:
otandum autem quod semper loca rebus congruunt: in monte Dominus orat, transformatur, discipulis arcana suae majestatis aperit; in inferiora descendens turbae occursu excipitur, miserorum fletu pulsatur; sursum discipulis mysterium regni reserat, deorsum turbis peccata infidelitatis exprobrat; sursum Patris vocem his qui sequi se poterant pandit, deorsum spiritus malos ab his qui vexabantur expellit. Qui etiam nunc pro qualitate meritorum aliis ascendere, aliis vero non desistit descendere. Nam carnales adhuc et incipientes, quasi nis instruit, et saepe quae a turbis ne audiri quidem valeant docet. Daemoniacum autem hunc quem descendens de monte Dominus sanavit, Marcus quidem surdum mutumque, Matthaeus vero lunaticum fuisse commemorat . Significat autem eos de quibus scriptum est: Stultus ut luna mutatur . Qui nunquam in eodem statu permanentes, nunc ad haec, nunc ad illa, vitia mutati, crescunt atque decrescunt. Qui muti sunt non confitendo fidem, surdi, nec ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
dominorũ dum uerbis sacrielo quii humiliter sub¬
dita cdimplendaquae precepta sunt cuncta sui
cordis &corporis offitia subponunt quatenus ad spe¬
nenda que adño promis sa sunt premio incaelis merito
sedebite humilitatis ȩrigant
deseru it demonium ubidatur exemplum cate zitan¬
di & baptigandi infantes quiaui delic & perfidem & con¬
fessiomneni parentum in baptis moliberantur cdiabulo
par auli quinec dũperse sapare uł caliquid cgere boni
possunt autmali:
prob& regio decem urbium transiordanen adorien¬
tem circahippum & pellã & gadaram contra gidilẽa :
Quod ergo dicitur quia dñs uenit admare galiler
intermedios fines decapolis non ipsos fines deca polis eũ
intrasse sigẜ Neque enim mare trans ncugas sedicit᷑
sed potius admare usque uenisse adque adipsum ꝑue¬
nis se locũ qui medios fines decapolis longe transma¬
re positos respiciebat:¬

Expanded text:
dominorum, dum, verbo sacri eloquii humiliter subditi, ad implenda quae praecepta sunt cuncta sui cordis et corporis officia supponunt, quatenus ad speranda quae a Domino promissa sunt praemia in coelis merito se debitae humilitatis erigant. deseruit daemonium. Ubi datur exemplum catechizandi et baptizandi infantes, quia videlicet per fidem et confessionem parentum in baptismo, liberantur a diabolo parvuli, qui necdum per se sapere vel aliquid agere boni possunt aut mali. probat, regio decem urbium trans Jordanem ad Orientem, circa Hippum, et Pellam, et Gadaram, contra Galilaeam. Quod ergo dicitur, quia Dominus venit ad mare Galilaeae, inter medios fines Decapoleos, non ipsos fines Decapolis eum intrasse significat, neque enim mare trans navigasse dicitur, sed potius ad mare usque venisse, atque ad ipsum pervenisse locum qui medios fines Decapolis longe trans mare positos respiciebat
Abbreviated transcription (Latin):
Iaec iuxta lit terã factũ tẽ. constat cum
ad propinquꝑite romano bello && termi¬
nio iu daicȩ genter oraculo ad moniti om̃s quie¬
rant in prouintia xp̃iani. longius discesserunt
ut aeccde astica narrat. hystoria. & trans iorda¬
nen secedentes manebant ad tempus inciuitate:
pella: sub tutela agrippe. regis iud&oꝵ. cuius in
actibus apłoꝵ mentioest. qui cumea quesibi ob¬
temperare uolebat. parte iudeoꝵ. semper roma¬
norum imperio. subditus. agebat. Iuxta uero sen¬
sos spiritales cum uiderimus ab ominationemde¬
solationis stare ubi non deb&. hoc estheres & fla¬
gitia regnare inter eos qui caelistis mysterur
uidebantur esse consecrati. cũ operantes iniquitatẽ
loquentes mendacium uiror sanguinum & dolosorqno:
ab ominabitur dñs pacem fidelium turbare perpen

Expanded text:
aec juxta litteram facta esse constat, cum appropinquante Romano bello et exterminio Judaicae gentis, oraculo admoniti, omnes qui erant in provincia Christiani longius discesserant, ut ecclesiastica narrat Historia, et trans Jordanem sedentes, manebant ad tempus in civitate Pella sub tutela Agrippae regis Judaeorum, cujus in Actibus apostolorum mentio est, qui cum ea quae sibi obtemperare volebat parte Judaeorum, semper Romanorum imperio subditus agebat. Juxta vero sensus spiritales, cum viderimus abominationem desolationis stare ubi non debet, hoc est haereses et flagitia regnare inter eos qui coelestibus mysteriis videbantur esse consecrati, cum operantes iniquitatem, loquentes mendacium, viros sanguinum et dolosos quos abominabitur Dominus, pacem fidelium turbare perpen
Abbreviated transcription (Latin):
spes salutis adhuc si forte intellexerunt restat illis
aut̃ qui nolentes intellegere ut beneagant iniqui¬
tatẽ meditantur in cubilisuo spes saluandi ultra re¬
man&: Cũ & hoc qui ꝓsalute animae suae recto intel¬
legen do ꝑciperant de testando atqueo diis insequendo
reicere contendunt. uide enim quid sequitur: e

Expanded text:
spes salutis adhuc, si forte intellexerint, restat; illis spes salutis adhuc, si forte intellexerint, restat; illis autem qui nolentes intelligere ut bene agant, et iniquitatem meditantur in cubili suo, quae spes salvandi ultra remanet, cum et hoc quod pro salute animae suae recte intelligendo perceperunt detestando atque odiis insequendo rejicere contendunt? Vide enim quid sequitur. E
Abbreviated transcription (Latin):
Vere sic̃ ipsedic̃ alibi non ẽ proph&a si¬
ne honore nisimpatria sua & indomosua: quẽ enĩ
exteri quasi auctorem uitȩ & sapientiamdi adire
uidere & audire desiderant: Hunc propinqui
quasi mentis impotem eẽ ligandum descernunt.
quia enim altitudineni sapientiae quamaudiebant
capere non poterant quasi alieno eũ sensu locutũ
esse credebant: Iuxta exemplum eoruni quisacra¬
mentaĩ carniseius manducande & bibendi sangui¬
nis nonferentes cuebant durus est hic sermo quis
eum potest audire & ꝓpterea r&ro habierunt¬
&iã noncũ illo ambulant: allego ricae aut̃ in eo qđ tur¬
ba adillum conueniente frequenti. ut furiosius asiuis
contemnitur salus credentium degentibus ad ꝓbatꝰ.
& inuidia iudeorum ꝑfidia notatur dequibus ait iohan¬
nes in propriauenit & suieum non reciperunt: mul¬
tũ sane difttet inter eos qui uerbum dĩꝓmentis tar¬
ditate non in tellegunt &eos qui hoc qđ intellegunt
de industriablasphemant. ac ꝑ secuntur his &enim

Expanded text:
Vere sicut ipse dicit alibi, Non est propheta sine honore, nisi in patria sua et in domo sua. Quem enim caeteri quasi auctorem vitae, et sapientiam Dei adire, videre, et audire desiderant, hunc propinqui, quasi mentis impotem, esse ligandum decernunt. Quia enim altitudinem sapientiae quam audiebant capere non poterant, quasi alieno eum sensu locutum esse credebant: juxta exemplum eorum qui sacramentum carnis ejus manducandae et bibendi sanguinis non ferentes aiebant: Durus est hic sermo. Quis eum potest audire? Et propterea retro abierunt, et jam cum illo non ambulabant. Allegorice autem in eo quod turba ad illum conveniente frequenti, ut furiosus a suis contemnitur, salus credentium de gentibus approbatur, et invidia Judaeorum perfidiaque notatur. De quibus ait Joannes: In propria venit, et sui eum non receperunt . Multum sane distat inter eos qui verbum Dei pro mentis tarditate non intelligunt, et eos qui hoc quod intelligunt de industria blasphemant ac persequuntur. His etenim
Abbreviated transcription (Latin):
tigatũ diabolus hominẽ cognouerat. Nec tetando ualebat
an & di filius et̃ experiri iam nunc ꝑ signorũ potenti a uel intel¬
lexit ul potius suspicatus est essefiliũ dĩ. Nonigitur ideo iu¬
deis eũ crucisi gere ꝑsua sit qui axp̃m siue difiliu nongepu
tauit sica quia semor te illius non puidit etdanad nemo
Veranimn deioc mysterio ascłis ab condito dicapl sqel namo

Expanded text:
tigatum diabolus hominem cognoverat, nec tentando valebat, an et Dei Filius esset experiri, jam nunc per signorum potentiam, vel intellexerit, vel potius suspicatus est esse Filium Dei. Non igitur ideo Judaeis eum crucifigere persuasit, quia Christum sive Dei Filium non esse putavit, sed quia se morte illius non praevidit esse damnandum. Vere enim de hoc mysterio a saeculis abscondito dicit Apo
Abbreviated transcription (Latin):
cebatillis qcopilius hocnius trad&un ini
ceoecisus tentiadit pesurs q&
emper psperismisc& tristitia utcum repente uencrua
nonter recont a postulos sed puemediticts fenint ani¬
missienim contristat eos quod occidendus est deb& leti
ingenusui quã deamore nascitur saluatoris quicar¬
nales adhuc & misterui crucis ignari quẽ dm̃uerũ cogno¬
uerant moriturium rederenequibant & quia perfigunis
cumsepelo quentem cuidire solebaot orrentes euentum mor¬
tis eius &iam in eisque desucchudistione &pussion eaper¬
telo quebectur figuntte aliut signisi careuo lebatit: Et
uenexunł capharniaũ qui cũdomieẽt ipt̃¬

Expanded text:
iam Filius hominis tradetur in Et occisus tertia die resurget. Semper prosperis miscet tristia, ut cum repente venerint, non terreant apostolos, sed a praemeditatis ferantur animis. Si enim contristat eos quod occidendus est, debet laetifingenii eorum quam de amore nascitur Salvatoris, qui carnales adhuc et mysterii crucis ignari, quem Deum verum cognoverant, moriturum credere nequibant. Et quia per figuras eum saepe loquentem audire solebant, horrentes eventum mortis ejus, etiam in eis quae de sua traditione et passione aperte loquebatur, figurate aliud significari volebant. Et venerunt Capharnaum. Qui cum domi essent, inte
Abbreviated transcription (Latin):
spirituũ uł hominũ temptam̃taieunis & orationib
rũ fuerit accensa hocremedio singulariposse placa¬
ri ieiuniũ aũt generaleẽ non solũ abescis sed & acunc¬
in t lebris ab stineri carnalibus immo abomnib: uitiorũ
continere passionibus sic & cratio generalis non in uerbi
solũ est quibus diunã demintiã inuocamus ouru&iatns
omnibus que in obsequiũ nr̃i conditoris fideideuotione gtri
orate . Quomodo enĩ quis omnibus oris aique monientis.
sine intermis sione dm̃ potest in uocare segmonibus sed
tunc sin ein tmissione oramuscũta solũ opera gerimus que
nos pi&ati nr̃i comendent austoris quonimirũ ieiuniũ &¬
qua oratione iuuantedño cunctas antiqui ostes debellu¬
uimus ac ppulsuuimus insidics: Siuidepno peo¬

Expanded text:
spirituum tentamenta jejuniis et orationibus lerum nostrorum fuerit accensa, hoc remedio singulari posse placari. Jejunium autem generale est, non solum ab escis, sed a cunctis illecebris abstinere carnalibus, imo ab omnibus vitiorum continere passionibus. Sic et oratio generalis, non in verbis solum est, quibus divinam clementiam invocamus, verum etiam in omnibus quae in obsequium nostri Conditoris fidei devotione geriorate . » Quomodo enim quis omnibus horis atque momentis sine intermissione Deum potest invocare sermonibus? Sed tunc sine intermissione oramus, cum ea solum opera gerimus, quae nos pietati nostri commendent auctoris. Quo nimirum jejunio et oratione, juvante Domino, cunctas antiqui hostis debellabimus ac propulsabimus insidias: HOMILIAE
Abbreviated transcription (Latin):
discipulos ñ audir&. Vocatur ex rgo ex nomine ne
quod nimirum magne actepicatis dispensationẽ cog¬
noscimus ut his qui futurus erat pastor et đsae in sua
culpa discer& quilit aliis misereri debuisset. Pri¬
us itaq: eũ ostendit sibi & tunc p̃posuit ceris. utex
succ infirmitate cognos cer& quaemicrđt aliena¬

Expanded text:
discipulos non auderet. Vocatur ergo ex nomine, ne discipulos non auderet. Vocatur ergo ex nomine, ne Quod nimirum magnae actum pietatis dispensatione cognoscimus, ut is qui futurus erat pastor Ecclesiae, in sua culpa disceret qualiter aliis misereri debuisset. Prius itaque eum ostendit sibi, et tunc praeposuit caeteris, ut ex sua infirmitate cognosceret quam miser
Abbreviated transcription (Latin):
sotia&atẽ ꝑtingere posse desperaNT uos ccũt cũ
ꝑtimes citis quac eur̃os conciues iud&is Vnde
& matheus agłm apparuis sedescribens ait
blan dim̃ tum candoris Quiccuero omp̃s ds̃
& terribilis est peccatorib: &blandus iustis
Recte testis resurrectionis eius angłs & inful¬
gurae uultus e incandore habitus demonstra¬
tur ut de ipsa suac spetiae & terrer& in ꝓbos
& mulcer&pios. Iħm queritis natarenum
Ilis latino aeloquio salutaris siue saluator inter¬
p̃tatur Atuero multihoc. nomine tunc dicipo¬
terat nontamen substanti uter sed nuncupatiuae
deo & locus subiungitur udequo ihũ dictum sit mani¬
festecur naticronu & causa
protinus subdit
orucifixũ atq addidit Resurre¬
surrexit
nos esthic Non p̃sentiã maies
Se dite et eicito dis cipulis eus etp&rro
Quia puere det uos in craliliam
uaerendum nobis est cur nominatis discipulis p&rus
designatur ex nomine Sedsi hunc angłs nominatim
non ex primer& qui magistrũ negauerat uenire in t̃

Expanded text:
esperant. Vos autem cur pertimescitis, qui vestros concives videtis? Unde et Matthaeus angelum apparuisse describens ait:blandimentum candoris. Quia vero omnipotens Deus et terribilis est peccatoribus, et blandus justis, recte testis resurrectionis ejus angelus et in fulgure vultus, et in candore habitus demonstratur, ut de ipsa sua specie et terreret reprobos, et mulceret pios. Jesum quaeritis Nazarenum. Jesus Latino eloquio salutaris, id est salvator interpretatur. At vero multi hoc nomine dici poterant tunc, non tamen substantialiter, sed nuncupative. Ideoque locus subjungitur, ut de quo Jesu dictum sit manifestetur: Nazarenum; et causam protinus subdit, crucifixum, atque addidit, resurrexit, non est hic. Non est hic Sed ite et dicite discipulis ejus et Petro, quia praecedet vos in Galilaeam. Quaerendum nobis est cur nominatis discipulis Petrus designatur ex nomine. Sed si hunc angelus nominatim non exprimeret, qui magistrum negaverat, venire inter
Abbreviated transcription (Latin):
errabona hoc est fidelis electorũ conscien¬
tc omnibus trib ter nequa qucc ꝓuenti¬
bus contrariasacit quid& com men datũ sibi
semen uerbi libenter &cipit &&ceptum in ter
caduersa acprospera constanter adfructus
usque tempora conseruat fructificat aũt
.xxx. ui delic& cumsi descae trinitatis electo¬
mundior nitus expletus est. Reste ꝑ hunc
boncc operatio designatur: Centũ cũ uni uersis
que agimus querenda nõb̵ in regno caelesti pre¬
mia demonstrat centum nacque quae conpu¬
tando ind&trã trans fe¬
runtur. peo¬
te insigni ficatione ponun ⁊¬
beatitudinis si quidẽ triginta & sȩ caginta
in leuco ad huc manu continentur centũtran¬
scunt ad dextram quã uisenim magnasides que nobisco¬
gutione m nr̃i conditoris euelat. Magna sunt opera quibus
fides ness tociosu consumatur in actumen ambo sunt
uita netes saric premiumuer osidei & operatones que
pe dilectione ge&cetur infutura est uitas perandum:

Expanded text:
conscientia, omnibus tribus terrae nequam proventibus contraria facit, quia et commendatum sibi semen verbi libenter excipit, et exceptum inter adversa ac prospera constanter ad fructus usque tempora conservat. Fructificat autem  videlicet, cum fidem sanctae Trinitatis electomundi ornatus expletus est, recte per hunc bona operatio designatur. Centum, cum in universis quae agimus quaerenda nobis in regno coelesti praemia demonstrat. Centum namque quae computando in dexteram transferuntur, recte in significatione ponunbeatitudinis. Siquidem triginta et sexaginta in laeva adhuc manu continentur, centum transeunt ad dexteram. Quamvis enim magna sit fides, quae nobis cognitionem nostri Conditoris revelat, magna sint opera quibus fides, ne sit otiosa, consummatur, in hac tamen ambo sunt vita necessaria, praemium vero fidei et operationis, quae per dilectionem exercentur, in futura est vita sperandum.
Abbreviated transcription (Latin):
edẽptor nr̃ preuidens ex passone sua discipulorum
Xani mos ꝑturbandos eis longe conte cius dem passionis
penã & resur retionis suae gloriã p̃dicit. utcum morien¬
tem sicut p̃dictũ e& cernerent. &iã res urrec turum
non dubitasnt bi pagi norumi quo qued ementiam qua adus
gucrmderidere solont apertis sime confiuna eun ꝑrome siuuaus
pus sionis & tempus quasi futurorum prttstius ostendit Qocũ
incobi et iołis piluteredei dicenteanesios¬

Expanded text:
lorum animos perturbandos, eis longe ante et ejusdem passionis poenam, et resurrectionis suae gloriam praedicit, ut cum morientem sicut praedictum esset cernerent, etiam resurrecturum non dubitarent. Ubi paganorum quoque dementiam, qua ejus crucem deridere solent, apertissime confutat, cum proximae suae passionis et tempus quasi futurorum praescius ostendit, et locum Jacobus et Joannes filii Zebedaei dicentes
Abbreviated transcription (Latin):
Iuomodo increpa uerit eum martheus exponit
ardoris atqueamoris maximi fuissep&rum in dnm̃
saluatorem quia ergo postconfessi onem suam qua
secundũmatheũ: beatus essimonbar iona quia ca¬
ro & sanguis non reuelauit tibi: Sed patermeus qui
in celis est repente audit adnõ oportere cum ire
inihero solimã ibique multa pati a senioribus &s
cribis & p̃rincipibus sacerdotũ & hoccidi & ter¬
cia diere surgere : non uult destrui confessionem
suam nec putat fieri posse utdifilius oc cidatur
ad p̃henditque eum in affectũ suum uł separatim ducit
nep sentibus c&eris condiscipulis magis trum uideatur
arguere &cepit increpare illum. amantis affatu
& uptans dicere ab sit atednẽ uł ut melius hab&
ingreco propitius esto dñe nonerit istud. hoc
est non potest fieri necrecipiunt aures meae utdi
filius occidendus sit:
discipulo seuos cõminatiidi petrodicens uade

Expanded text:
uomodo increpaverit eum Matthaeus exponit ardoris, atque amoris quam maximi fuisse Petrum in Dominum Salvatorem. Quia ergo post confessionem suam qua secundum Matthaeum: Beatus es Simon Bar Jona, quia caro et sanguis non revelavit tibi, sed Pater meus qui in coelis est , repente audit a Domino oportere eum ire in Jerosolymam, ibique multa pati a senioribus et scribis et principibus sacerdotum, et occidi, et tertia die resurgere: non vult destrui confessionem suam, nec putat fieri posse ut Dei Filius occidatur; apprehenditque eum in affectum suum, vel separatim ducit, ne praesentibus caeteris condiscipulis magistrum videatur arguere. Et coepit increpare illum amantis affectu, et optantis dicere: Absit a te, Domine, vel ut melius habetur in Graeco, Propitius esto tibi, Domine, non erit istud; hoc est, non potest fieri, nec recipiunt aures meae, ut Dei Filius occidendus sit. discipulos suos, comminatus est Petro, dicens: Vade
Abbreviated transcription (Latin):
Ienit & dñm tangit & desic cumei ꝑfidei
ueritatem ad propinquat. uenit cutem re¬
tro siue iuxta id quod ipse ait Siquis mihi
ministrat mes equatur &cdibi precipitur
postdnm̃ dm̃tuũ umbulabis siue quic pre¬
sentem in carne dnm̃ non uidens ꝑ actis ium
sacramentis in carnationes illius ad fidei &
agniti onis graticm ꝑuenit: Sicque dumpar
guinis sic cauit: Fons quippe sanguinis est ori¬
go pec caticuiusq fons scnguinis est inmundo
primordium cogitationis & quo p& catum om¬
nen ascitur sed dñs cum uerbis euangelicis non
solum opera & uerba mala conpescere sed
& cogitationum nequã radicem & tirpere
curauit: Cumhaec utraque su cramentis euan¬
gelicis emundari donauit. quasi uirtutẽ
& sicandi fontis obsceni suis uestimentis in¬
didit¬
ipsouiitutem que &ienat de eo cosiuensus
ad turbã acebat. quis teticitues tiõtainea¬
Non utipse queneftiat doceatur in terrogat
sed ut uirtus quãbene nouerat immoquã
ipse dederat in muliere declar&ur & de¬

Expanded text:
et Dominum tangit Ecclesia, cum ei per fidei veritatem appropinquat. Venit autem retro, sive juxta id quod ipse ait: Si quis mihi ministrat, me sequatur . Et alibi praecipitur: Post Dominum Deum tuum ambulabis. Sive quia praesentem in carne Dominum non videns, peractis jam sacramentis incarnationis illius, ad fidei et agnitionis ejus gratiam pervenit. Sicque dum parguinis siccavit. Fons quippe sanguinis est origo peccati. Cujusque fons sanguinis, est immundae primordium cogitationis, ex quo peccatum omne nascitur. Sed Dominus cum verbis evangelicis non solum opera et verba mala compescere, sed et cogitationum nequam radicem exstirpare curavit, cum haec utraque sacramentis evangelicis emundari donavit, quasi virtutem exsiccandi fontis obsceni suis vestimentis indiditipso virtutem quae exierat de eo, conversus ad turbam aiebatNon ut ipse quae nesciat doceatur interrogat, sed ut virtus quam bene noverat, imo quam ipse dederat, in muliere declararetur, et de
Abbreviated transcription (Latin):
cordis an clunia condine inmo prũ cũ apłis salterre furi¬
idẽ corũ quo que qui ued liuc tent nasapiunt inbue suer
mentib sufficere cidsi quis semel condimento ueruub ir fes
tus iudapostasi ã rdierit quo alio dostore corrigitur qui cã
quu ipse gustauit sapientiae dulcedine uł ceduersis sdiꝑter¬
ritus uł cadlestus prosperis epuit cui apte congruit il¬
lut uiris cpientis quis me debitur incantatoriarer¬
pente percusso acranesententia s petialiteriuida ȩ
sra nont in iotios iprum que designari non in merito
creditus quiphylargisia corruptus & gradum a postola¬
tusprodee & dnm tradert non dubitauit : Verũ qui a s unt
non nulli quosdũ maior scientia erigit c&cnorum soci&a¬
te disiungit & quasi quo plus sapiunt eocũt ad concordiae
uirtute dissipiscunt ses te subiungitur: haberoarta
sapientiae designatur quuigitur loquitur sapient̃ nititur
magnopere m&u& necius eloquia cudientium unitas con¬
fundatur salquippe sinepace ñ uirtutis es łdonũ seddã na¬

Expanded text:
s sal terrae fieriid est, eorum quoque qui adhuc terrena sapiunt, imbuendis mentibus sufficere. At si quis semel condimento veritatis illuminatus ad apostasiam redierit, quo alio doctore corrigitur, qui eam quam ipse gustavit sapientiae dulcedinem, vel adversis saeritus, vel allectus prosperis respuit? Cui apte congruit illud viri sapientis: Quis medebitur incantatori a serpente percusso? Hac sane sententia specialiter Judae Scariothis socios ipsumque designari non immerito credetur qui philargyria corruptus et gradum apostolatus perdere, et Dominum tradere non dubitavit. Verum quia sunt nonnulli, quos dum major scientia erigit, a caeterorum societate disjungit, et quasi quo plus sapiunt, eo longius a concordiae virtute desipiscunt, recte subjungitur: Habete in vsapientia designatur. Qui ergo loqui sapienter nititur, magnopere metuat ne ejus eloquio audientium unitas confundatur. Sal quippe sine pace non virtutis est donum, sed damna
Abbreviated transcription (Latin):
tum in fidelitatem cor derliquid acpostresur rectionẽ
dñi scõ igni recreatus funditus excessum. trinae nega¬
tionis. trinadilectionis confersione purgare uit
Tuncenim compl&a illa memoriabili piscium captu¬
ra. cum uenir& ad dnm uidit cum condiscipulis suir
prunas positas & piscem superpositum & panem
max quae uidens suicordis archana prunas infla¬
mauit amoris.
IXXET QUIDAM SURGINTIS FALSUMTESTIMONIV

Expanded text:
tum infidelitatem in corde reliquit; ac post resurrectionem tum infidelitatem in corde reliquit; ac post resurrectionem Domini sancto igni recreatus, funditus excessum trinae negationis trina dilectionis confessione purgavit. Tunc etenim completa illa memorabili piscium captura, cum venisset ad Dominum cum condiscipulis suis, prunas positas, et piscem superpositum, et panem mox videns, sui cordis arcana prunis inflammavit amoris Et quidem surgentes falsum testimoni
Abbreviated transcription (Latin):
SI AO IGNEM
s t dilectionis ignis est & cupiditatis. de hoc dicitur
igne ueni mittere in terram & quiduolo nisi ut arde
Is tesuper credenter incanaculo sion descendens ua¬
riis linguis cosdm̃ laudare docuit. Ille in atrio caiphe
instinctu malignisps accensur ad negandum hac
blas phemandum dnm̃ uoxias perfidorum linguis
armabat:. Quod enim intur indomo principis sacer¬
dotum. Synodus maligna gerebat. Hoc ignis in atrio
soris interfrigora noctis materi aliter. Ac census
ti pice premons trabat. Quicumque ergo uitiosum¬
queinse ex tinguit incendium potest dicere cump¬
phetadño. quia factus sum sicut uter in proina iusti¬
si cationestuas non sumoblitus. Inquibus cũ quea ut
flammam caritatis turbida uitiorum. flumina ob¬
ad oram a postolus p&rus quasi prunis ministrarũ
ca iphȩ calefieri cupiebat. Quiatẽ poralis cõmodi
so latium ꝑsidorum soci&ate querebat. Sed non
morarespectus adno cumignem prauorũ corpore

Expanded text:
se ad ignem. Est dilectionis ignis, est et cupiditatis. De hoc dicitur: Ignem veni mittere in terram, et quid volo nisi ut ardeaus corda eorum . Iste super credentes in coenaculo Sion descendens, variis linguis eos Deum laudare docuit ; ille in atrio Caiphae instinctu maligni spiritus accensus, ad negandum ac blasphemandum Dominum noxias perfidorum linguas armabat. Quod enim intus in domo principis sacerdotum synodus maligna gerebat, hoc ignis in atrio foris inter frigora noctis materialiter accensus typice praemonstrabat. Quicunque ergo vitiosum noxiumque in se exstinguit incendium, potest dicere cum Propheta Domino: Quia factus sum sicut uter in pruina, justificationes tuas non sum oblitus . In quibuscunque autem flammam charitatis turbida vitiorum flumina obad horam apostolus Petrus, quasi prunis ministrorum Caiphae calefieri cupiebat, quia temporalis commodi solatium perfidorum societate quaerebat. Sed non mora, respectus a Domino cum ignem pravorum corpore,
Abbreviated transcription (Latin):
Notanda in omnib: lucis distantia mentis scribarũ
& turbȩ erateñcũ discipulis turba erant & sen¬
ba sed adueniente d nõ moxomnis turba stupe fac¬
ta &x pauiteumq salutans accurrit scribe nihil
deuotionis fidei liumilitatis & reuerentiae ei
oxibuiss& narrantur: Quid aut̃ cum discipu¬
lis dm̃ turbe siue scribȩ conquirerent euan¬
gelista nondicit potest ueronifallor apte intel¬
legi de hoc questione fuis se motã quare ipsicũ
essent discipuli saluatoris saluare demoniacũ
qui medio eratpositus non possent qđ exequenti¬
bus euangeliũ uerbis pocest connicidũ dicitur:

Expanded text:
Notanda in omnibus locis distantia mentis scribarum et turbae. Erat enim cum discipulis turba, erant et scribae; sed, adveniente Domino, mox omnis turba stupefacta expavit, eumque salutans accurrit. Scribae nihil devotionis, fidei, humilitatis et reverentiae, ei exhibuisse narrantur. Quid autem cum discipulis Domini turbae sive scribae conquirerent, evangelista non dicit. Potest vero ni fallor apte intelligi de hoc quaestionem fuisse motam, quare ipsi cum essent discipuli Salvatoris, salvare daemoniacum, qui in medio erat positus, non possent. Quod ex sequentibus Evangelii verbis potest conjici, dum dicitur:
Abbreviated transcription (Latin):
Qui a uerbum resuscitantis in ridere quãcre¬
dere malebant meritoforas. &dud untur ut
pote indigni qui potenti ã resuscitantis ac resur¬
gentis misterium uiderent:. Item foras turba
eicitur ut puella suscitetur quia sinon prius
u secretiorib: cordis epellitur inportuna secu¬
larium multitudo curarum anima que intrin¬
secus iac& mortua non resurgit: Nam dumse
ꝑ innumeras terrenorum desideriorum cogi¬
tationis spargit ad considerationem sui sese
nullatenus colligit:¬

Expanded text:
Quia verbum resuscitantis irridere quam credere malebant, merito foras excluduntur, ut pote indigni qui potentiam resuscitantis ac resurgentis mysterium viderent. Item foras turba ejicitur, ut puella suscitetur, quia si non prius a secretioribus cordis expellitur, importuna saecularium multitudo curarum anima quae intrinsecus jacet mortua, non resurget. Nam dum se per innumeras terrenorum desideriorum cogitationes spargit, ad considerationem sui sese nullatenus colligit
Abbreviated transcription (Latin):
quam ualent disrũpi quin potius. & sinudȩi sigintil¬
les si here tici si mali catolici humilitatem dñi saluatoan
contemnant eius tam̃ usque ad com sũmationem scłi in
illis quos scõs electionis inuenerit in uiolatasit ꝑman¬
sura castitas

Expanded text:
quam valeat disrumpi. Quin potius et si Judaei, si gentiquam valeat disrumpi. Quin potius et si Judaei, si gentiles, si haeretici, si mali catholici humilitatem Domini Salvatoris contemnant, ejus tamen usque ad consummationem in illis, quos sors electionis invenerit inviolata sit permansura castitas
Abbreviated transcription (Latin):
uem desolio sacertotali furor & cuserat eadem rabies
ads̃ cindendas uestes ꝓuocat. Scindit uestimenta
suã ut ostendat iudeos sacerdotalem gloriam ꝑdidisse
& uacuã sedem habere pontifices. s& & consuetudinir
iudaice est cum aliquitblas femie. & qui contradm̃
audierint scindere uestimentasua quod pualũ quoque
& barnaban quando in lycao nia deox cultum hono¬
rabantꝰ fecisselegimus. Hero desaũt quia nondedit
honorem dõs& adque uenit inmoderato fauoripopuli
statim ab angelo ꝑcus sus est. Altioriaut misterio fac¬
tumẽ ut in passionedñi pontise iudeox sua ipse uesti¬
menta desciderit. Cum tunicadñi nec ab iptas qui
eum crucisigere militibus semdipotuer̃. figurabatꝰ
enim quia sacerdotium iudeoꝵ ꝓsceleribus ipsorum
pontisicum ẽ & inscindendũ & asuȩ statu in tegritacis
omni modus soluendum soliditas ueroscae uniursa¬
us ȩcłes quae uestissui redem coris sol& apellari. num¬

Expanded text:
uem de solio sacerdotali furor excesserat, eadem rabies ad scindendas vestes provocat. Scindit vestimenta sua, ut ostendat Judaeos sacerdotalem gloriam perdidisse, et vacuam sedem habere pontifices. Sed et consuetudinis Judaicae est, cum aliquid blasphemiae, et quasi contra Deum audierint scindere vestimenta sua. Quod Paulum quoque et Barnabam quando in Lycaonia deorum cultu honorabantur, fecisse legimus . Herodes autem quia non dedit honorem Deo, sed acquievit immoderato favori populi, statim ab angelo percussus est Altiori autem mysterio est factum ut in passione Domini pontifex Judaeorum sua ipsius vestimenta disciderit. Cum tunica Domini nec ab ipsis qui eum crucifixere militibus scindi potuerit. Figurabatur enim quod sacerdotium Judaeorum pro sceleribus ipsorum pontificum esset scindendum, et a suae statu integritatis omnimode solvendum. Soliditas vero sanctae universalis Ecclesiae, quae vestis sui Redemptoris solet appellari, nun
Abbreviated transcription (Latin):
ihius eũ cede
Ampletaest hocloco ꝓphetia queait dedimaxillas meas alapis
& faciem meam non auerti a confusione sputoꝵ s& qui
tunc cesus est colaphis sueala pis iude oꝵ cedrtur
putus est salius infidelium. nunc usque ue sanis
nomine tenus fideliũ & honoratur atque in rrat̾
obꝓbruis. ue lauer̃ aũt faciemeius non ut eoꝵ ille
scelera non uideat s& ut aseipsi sicut condam. moxsi
fecer̃ gratiam cognitionis eius abscondant sie¬
nim crederant moysi crederant forsitan adño quod
uelam̃tum us que hodie man& suꝑ corroꝵ non reue¬
latum. Nobisaũt in xp̃m credentibus obtũ est. ne¬
que enim frustra eomoriente. uelũ templi scisumẽ
medium & eaquę toto legistempore latuerant.
dicuntei. ꝓphetiza. &iusta alios euangelistas
ꝓphetiza quis estquite ꝑcus sit o quasi in contu¬
meliam fatiunt eius quisea populis ꝓphetam uo¬
lueri haberi Sed ipso dis pensante quipatitur

Expanded text:
is eum caedebant. Impleta est hoc loco prophetia quae ait: Dedi maxillas meas alapis, et faciem meam non averti a confusione sputorum . Sed qui tunc caesus est colaphis sive alapis Judaeorum, caeditur unc consputus est salivis infidelium, nunc usque vesanis nomine tenus fidelium exhonoratur atque irritatur opprobriis. Velaverunt autem faciem ejus, non ut eorum ille scelera non videat, sed ut a seipsis, sicut quondam Moysi fecerunt, gratiam cognitionis ejus abscondant. Si enim crederent Moysi, crederent forsitan et Domino. Quod velamentum usque hodie manet super cor eorum non revelatum. Nobis autem in Christum credentibus ablatum est. Neque enim frustra eo moriente velum templi scissum est medium, et ea quae toto legis tempore latuerant, dicunt ei: Prophetiza, et juxta alios evangelistas: Prophetiza quis est qui te percussit; quasi in contumeliam faciunt ejus, qui se a populis prophetam voluerit haberi. Sed ipso dispensante quae patitur,
Abbreviated transcription (Latin):
quod quidem ido se cisse atque idocre dendũ est mili¬
tibuseũ . Inlu dendũ tradidisse. Utatiati poenis & obꝓ¬
priises̃ iudei mortem eiꝰ ultrasitiri dens terent. Hocaũt
factumest Vtquae scriptũ erat multaflagella pec catoꝵ
Illoflagellato nos a uerberibus liberaremur. dicente scrip¬
tura flagellum non ad ꝓpinquauit tabernaculo tuo
NIUTISMITEM duxerunt eum INATRIuN
pretorii etcoiuocant totam cohontea
et induunt eum p unpuna etinponunt ei flecten

Expanded text:
Quod quidem ideo fecisse, atque ideo credendus est militibus eum illudendum tradidisse, ut satiati poenis et opprobriis ejus Judaeis mortem ejus ultra sitire desisterent. Hoc autem factum est, ut quia scriptum erat: Multa flagella peccatorum , illo flagellato nos a verberibus liberaremur, dicente Scriptura: Flagellum non appropinquabit tabernaculo tuo . Milites autem duxerunt eum in atrium praetorii, et convocant totam cohortem, et induunt eum purpura, et imponunt ei plecten
Abbreviated transcription (Latin):
quideiũ male secit
Multas liberandi saluatorem pilatus occasiones dadit
primam latronem iusto conferenr. de inde inferens
quidergo uultis utsatiam regiiudrox ⁊ cum que
nes ponderent crucifigatur nonstatim adquie¬
uit s& uxta sug gesti onem uxoros qua mandare¬
ratei. Vt mathe ur scriberit nihil tibi &usto
hoc dicendo pilatus abssoluit ihm¬

Expanded text:
Quid enim mali fecit? Multas liberandi Salvatorem Pilatus occasiones dedit: primum latronem justo conferens, deinde inferens: Quid ergo vultis, ut faciam regi Judaeorum? Cumque responderent Crucifigatur, non statim acquievit, sed, juxta suggestionem uxoris, quae mandaverat ei, ut Matthaeus scribit: Nihil tibi et justo Hoc dicendo Pilatus absolvit Jes