comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ngalliarum ep̃is nullam tibi auctoritatẽ
tribuimꝰ: quia abantiquis predecessorum
meorum temporib palleum arelatensis eos
accepit. quẽ nos priuare auctoritate p̃ eo¬
ta minime debemus. Si igitur contingat it
fraternitas tua adgalliarum ꝓuincias tan¬
seat. cum eodem arelatense ep̃o debet agere:
qualiter siqua sunt in ep̃is uitia corrigant᷑.
Sui si forte indisciplinis uigore tepid exis¬
tit: tuae fraternitatis zelo accendendus ẽ.
cui & iam epłas fecimus. utcũ tuȩ sc̃itatis
presentia ingallus & ipse tota m̃te subue¬
niat. & quae sunt creatoris nr̃i iussioni c̃dra¬
ria ab ep̃orũ morib cõpescat. Ipse autem
iudicare non poteris. sed suadendo. blan¬
diendo. bona qͦq opera tua eorum imitati¬
oni monstrando. prauorum mentes ad scita¬
tis studia reforma: quia scriptum est
in lege. Per aliena messem transiens falcẽ
mictere non debet: sed manu spicas conte¬
rere & manducare. Falcẽ enĩ iudicii mit¬
tert non potes in ea segete. quae alteri

Expanded text:
iscopos nullam tibi auctoritatem tribuimus : quia ab antiquis praedecessorum meorum temporibus Pallium Arelatensis episcopus accepit, quem nos privare auctoritate percepta minime debemus. Si igitur contingat ut fraternitas tua ad Galliarum provinciam transeat, cum eodem Arelatense episcopo debet agere, qualiter, si qua sunt in episcopis vitia, corrigantur. Qui si forte in disciplinae vigore tepidus existat, tuae fraternitatis zelo accendendus est. Cui etiam epistolas fecimus , ut cum tuae sanctitatis praesentia in Galliis, et ipse tota mente subveniat, et quae sunt Creatoris nostri jussioni contraria, ab episcoporum moribus compescat. Ipse autem judicare non poteris; sed suadendo, blandiendo, bona quoque opera eorum imitationi monstrando, pravorum mentes ad sanctitatis studia reforma: quia scriptum est in lege: Per alienam messem transiens, falcem mittere non debet, sed manu spicas conterere et manducare . Falcem enim judicii mittere non potes in ea segete quae alteri
Abbreviated transcription (Latin):
sacdotes per lapsum sidignam egerint
penitenciam dño ministrante non posse
& suis honorib frui. si bonam deinceps¬
uitam duxerint: & suum sac̃dotiũ c̃digne
custodierint. Et ipsi qui hoc putant non
solum errant. sed &iam traditas aeccłae
claues disputare &agere uidentur. Deͥb
dictum est. Quecumnq solueritis supq
terram. erunt soluta & incaelo. Aliocuin
haec sentencia. aut dnĩ non est. aut uera
Nos uero indubitanter tam dñi sac̃dotes
quam reliquos fideles postdignam satisfac¬
tionem posse redire adhonores credimus
testante dño per ꝓpħam. Numqͥd qui
dormit. non adiciet ut resurgat: Etcu
auersus ẽ. non reuertetur: Et alibi. Hdo

Expanded text:
sacerdotes post lapsum, si dignam egerint poenitentiam, Domino ministrare non posse, et suis honoribus frui, si bonam vitam deinceps duxerint, et suum sacerdotium digne custodierint. Et ipsi qui hoc putant non solum errant, sed etiam traditas Ecclesiae claves despuere videntur: de quibus dictum est: Quaecunque solveritis super terram, erunt soluta et in coelo . Alioquin haec sententia aut Domini non est, aut vera est. Nos vero indubitanter, tam Domini sacerdotes, quam reliquos fideles, post dignam satisfactionem posse redire ad honores credimus, testante Domino per Prophetam: Nunquid qui cadit non adjiciet ut resurgat? Et: Qui aversus est, non revertetur?
Abbreviated transcription (Latin):
do Peccatum enim: uobis nondomina¬
bitur. Non enim sublege estis. sed sub
gra Quidergo: Peccabimus. qm ñ sumus
cui exhibiuistis uosseruos ad oboediendũ
serui estis cius cui oboedistis siue peccati
amortem. siue oboeditionis adiusticiam:
Otã autem dõ quod fuistis serui peccati.
obdedistis autem exfide in eam formam
doetrine inqua traditi estis. lib̾ati autẽ

Expanded text:
 Peccatum uobis non dominabitur. Non enim sub lege estis, sed sub gratia. Quid ergo? Peccabimus, quondam non sumus cui exhibetis uos seruos ad oboediendum, serui estis eius, cui oboedistis, siue peccati  sive oboeditionis ad iustitiam gratias autem Deo quod fuistis servi peccati oboedistis autem ex corde in eam formam doctrinae in qua traditi estis liberati autem
Abbreviated transcription (Latin):
tio. ⁊ angustia. in om̃em animam hominis
oꝑantis malum: iudeo primum & greco
Gła autem & honor & pax: om̃i oꝑanti
bonum. Scientiam fr̃s quae miscđia m
uetat nonsolum tenere sed & audire refugi¬
te. quia maior est miscđia om̃ib: holocaus¬
tomatib & sacrificus. Consultis ur̃is breuit̃
respondimus: quia oppressos nimis & alus

Expanded text:
gustia in omnem animam hominis operantis malum, Judaei primum et Graeci. Gloria autem et honor, et pax omni operanti bonum » Sententiam, fratres, quae misericordiam vetat, non solum tenere, sed et audire refugite, quia potior est misericordia omnibus holocaustomatibus et sacrificiis. Consultis vestris breviter respondimus, q
Abbreviated transcription (Latin):
agens dixit. Redde mͥ leticiam salutard
tui. & sp̃u principali confirma me. Ipse
namq post penitenciam & alios docuit.
& sacrificium dño obtulit dans exemplum
doctorib scãe aeccłae si lapsi fuer int
& condignam penitentiam do gesserine
utrumq fieri posse. Docuit enim qundo
dixit: Doceam iniquos uias tuas. &impl
ad te c̃uertentur. Et sacrificium do ꝓse
obtulit. dum dicebat. Sacrificium do
sua mundata per penitentiam. ñ dubita
p̃dicando & dño libando curare aliena

Expanded text:
agens dixit: Redde mihi laetitiam salutaris tui, et spiritu principali confirma me. Ipse namque post poenitentiam et alios docuit, et sacrificium Deo obtulit, dans exemplum doctoribus sanctae ecclesiae, si lapsi fuerint et condignam poenitentiam Deo gesserint, utrumque facere posse. Docuit enim, quando dixit: Docebo iniquos vias tuas, et impii ad te convertentur. Et sacrificium Deo pro se obtulit, dum dicebat: Sacrificium Deosua mundata per poenitentiam, non dubitavit praedicando et Domino libando curare aliena
Abbreviated transcription (Latin):
teris. Alter alterius onera portate. & sic
adimplebitis legem xp̃i. Porro sc̃s dauid
deeriminib mortiferis egit pcnitentan
& tamen in honore ꝑmansit. Bcatus cua
petrus a marissimas lacrimas fudit. q
dñm negasse penituit. sed tamen apłs pco

Expanded text:
portate, et sic adimplebitis legem Christi, » Porro sanctus David de criminibus mortiferis egit poenitentiam, et tamen in honore permansit. Beatus quoque Petrus amarissimas lacrymas fudit quando Dominum negasse poenituit, sed tamen aposto
Abbreviated transcription (Latin):
in quitates. & quorum tecta sunt peccata
Bcatus uir cui non imputabit dñs peccatũ
Nundatur gͦ homo apeccato. & resurgit
gra dĩ alapsu. & in pristino manet officio
uata predictas auctoritates. Uideat ne
amplius peccet. ut sentencia euangłui
mancat ineo qui ait. Uade & amplius
noli peccare. Unde ait apl̃s. Non ergo
regnet peccatum in ur̃o mortali corpore.
ut oboediatis concupiscentiis eius. Sed neq

Expanded text:
 quorum tecta sunt peccata. Beatus vir, cui non imputavit Dominus peccatum . Mundatur ergo homo a peccato, et resurgit gratia Dei a lapsu, et in pristino manet officio juxta praedictas auctoritates. Videat ne amplius peccet, et sententia evangelica maneat in eo, quae ait : Vade et amplius noli peccare . Unde ait Apostolus: Non ergo regnet peccatum in vestro mortali corpore, ut obediatis concupiscentiis ejus, sed n
Abbreviated transcription (Latin):
consilia &oꝑa nr̃a. neq ordinem corrũpamꝰ.
sed aliquis lapsus quoquomodo fuer it¬
portemus eum. & fraterno corripiamus
affectu. sicut ait beatus apłs. Si p̃occupatꝰ
fuerit homo in aliquo delicto. uos qui spi¬
ritales estis instruite huiꝰmodi in sp̃u¬

Expanded text:
consilia et opera nostra, neque ordinem corrumpamus. consilia et opera nostra, neque ordinem corrumpamus. Sed siportemus eum, et fraterno corripiamus affectu, sicut ait beatus Apostolus: Si praeoccupatus fuerit homo in aliquo delicto, vos, qui spirituales estis, instruite hu
Abbreviated transcription (Latin):
nec familiares uł dedomo ꝓdeuntes. sed si
uolucrint & inuicẽ consenserint inter se
parentes tantũmodo testificentur. & noN
in alios. nec accusatores uł testes suspecti
recipiantur. quia ꝓpinquitatis & familiari¬
tatis acdominationif affectio. ueritati
impedire solet. Amor carnalis & timor
atq auaricia plerumq sensus hebet ant
humanos & ꝑuertunt oppiniones ut questũ
pietatẽ putent & pecuniam quasi mercedẽ
prudentiae. Nemo autẽ indolo loquatur
ad ꝓximum suum. Fouea alta ẽ os maliuo¬
Li. In nocens dum credit facile: cito labit᷑.
Sed iste lapsus resurgit. & tergiuersator
suis artib p̾cipitatur. unde numquam
exiliat atq euadat. Ponderet gͦ unꝰqͥsq
sermones suos. & quod sibi loqui non uult.
alteri non loquatur. Unde bene sacra ait
scriptura. Quod tibi non uis fieri. alteri
nefacias. Nos enim tempore indigemus
ut aliqͥd maturius agamus. Nec p̃cipitemꝰ

Expanded text:
nec familiares vel de domo prodeuntes, sed si nec familiares vel de domo prodeuntes, sed si voluerint, et invicem consenserint, inter se parentes tantummodo testificentur, et non in alios. Nec accusatores 31 vel testes suspecti recipiantur, quia propinquitatis et familiaritatis, ac dominationis affectio veritatem impedire solet, amor carnalis et timor atque avaritia plerumque sensus hebetant humanos, et pervertunt opiniones, ut quaestum pietatem putent, et pecuniam quasi mercedem prudentiae. Nemo enim in dolo loquatur ad proximum suum, fovea alta est os malevoli, innocens dum credit facile, cito labitur. Sed iste lapsus surgit, et tergiversator suis artibus praecipitatur, unde nunquam exsiliat atque evadat. Ponderet ergo unusquisque sermones suos, et quod sibi loqui non vult, alteri non loquatur, unde bene sacra ait Scriptura: « Quod tibi non vis fieri, alteri ne feceris. » Nos enim tempore indigemus, ut aliquid maturius agamus, nec praecipitemus
Abbreviated transcription (Latin):
łi sunt. in accusatione sac̃dotũ & eorũ suꝑ
quorum fide non hesitatur min
Infirma marg oportẽt eorum uocem. deqͦꝵ
fide dubitatur. nec eis om̃ino ẽe credendũ
qui rectam fidem ignorant. Querendum ẽ.
sunt recte conuersationis ac fidei. & quorũ
res natu accusare. nequorum fides uita¬
& lib̾tas nascitur. neq uiles persone in eoꝵs
recipiantur accusationem. Rimandȩ uero
sunt accusatorum enucleatum personue.
qui sine scripto difficile ꝑscriptum autem¬
numquam recipiantur quia ꝑscripturam
nullus accusari potest. sed ꝓpria uoce & pre¬
sente eoquem accusare uoluerit. quicumq
accusator credatur. Si militer testes per
quamcumq scripturam testimonium non
ueraciter testimonium dicunt. nec dealus
causis uł negociis testimoniũ dicunt. nisi
dchis quae subp̃sencia eorũ acta eeꝰ noscunt᷑¬
Accusatoris uero consangiunci aduersus
extrancos testimonium non iudicant.

Expanded text:
ti sunt, in accusatione sacerdotum et eorum super ti sunt, in accusatione sacerdotum et eorum super quorum fide non haesitatur, minInfirmari ergo oportet eorum vocem de quorum fide dubitatur, nec eis omnino esse credendum qui rectam fidem ignorant. Quaerendum est sunt recte fidei et conversationis et quorum res natu accusare neque viles et libertas nescitur, et viles personae in eorum non recipiantur accusationem. Rimandae vero sunt accusatorum enucleatim personae, quae sine scripto difficile, pernunquam recipiantur, quia per scripturam nullus accusari potest, sed propria voce et praesente eo quem accusare voluerit, quicunque accusator credatur. Similiter testes per quamcunque scriptunt et viderunt veraciter testimonium dicant. Nec de aliis causis vel negotiis testimonium dicant, nisi de his quae sub praesentia eorum facta esse noscuntAccusatores vero consanguinei adversus extraneos testimonium non dicant,
Abbreviated transcription (Latin):
agentes & cos qui ex cis ꝓdeunt non solum
cicuint sed & maledictos appellant
Sonus: quia in famię maculis sunt
IH Nec eos uiros uel accusatores susciꝑe¬
ac romanorum atq grecorum leges consan¬
guineos appellant. & in hereditate susci¬
piunt nec repellere possunt. Ialium g
coniunctiones nec legitime sunt. nec
manere possunt. sed sunt repellendȩ
dotis constat copulatus. sac̃dotes ł legiti¬
me conuictos criminari uł in eos testificari
minime potest. Qm om̃s incesti macula
pollutus. infamis est. & accusare supͣdictos
non ꝑmittitur. Nonsolum g hi reiciendi
sunt. & in fames efficiuntur. sed &iam om̃s
eis consencientes Similiter deraptorib
uł eis qui seniores impetunt. fieri censemꝰ.
Hos uero sole leges interficiunt. sed nos
eorum perpenitentiam publicam & aeccłae
satisfactionem sanare cupimus. quia manifes¬
ta peccata non sunt occulta correptione
purganda. Om̃s gͦ qui in recta fide suspec¬

Expanded text:
agentes, et eos qui ex eis, prodeunt, non solum agentes, et eos qui ex eis, prodeunt, non solum ejiciunt, sed et maledictos appellant.censemus, quia infamiae maculis sunt aspersi. Nec eos viros vel accusatores quac Romanorum, atque Graecorum leges consanguineos appellant, et in haereditate suscipiunt, nec repellere possunt. Talium enim conjunctiones, nec legitimae sunt, nec manere pordotis constat copulatus, sacerdotes vel legitime conjunctos criminari, vel in eos testificari minime potest, quoniam omnis incesti macula pollutus infamis est et anon permittitur. Non solum ergo hi rejiciendi sunt et infames officiuntur, sed etiam omnes eis consentientes. Similiter de raptoribus, vel eis qui seniores impetunt fieri censemus. Hos vero saeculi leges interficiunt, sed nos eorum per poenitentiam publicam et Ecclesiae satisfactionem sanare cupimus, quia manifesta peccata non sunt occulta correctione purganda. Omnes ergo qui in recta fide suspec
Abbreviated transcription (Latin):
aledeor nec adulterari abaliquo l uudi
lita iudicare uł disponere aut ciꝰ ccubitu¬
de ait apłs Alligata est uxor legi:
uindiu uir eiꝰ uiuit: Eo uero defuncto:
qlusa est alege uiri: Similiter & sponsa
qp qua sponsac uxoraiq eius dicitur aeccłu.
ilo uuente ei est alligata. Eo uero defunc¬
to soluta est: cui uoluerit nubat. tantum
ndio: idest regulariter. Si enĩ eo uiuente
ateri nupserit: adultera iudicabitur. Simi¬
lit aullesi alteram sponte duxerit. adulter
stimibitur: & comunione priuabit ur.
Si auit̃ ꝑsecutus in sua fuerit aeccła. fugien¬
dum ẽ illi ad alteram eiq sociandus dicente¬
dno. Si ꝑsecuti uos fuerint in una ciuitate:
fugite inaliam. Si autẽ utilitatis causa
sunt mutandus. non ꝑse hoc agat. sed frĩb
inuitintib & auctoritate huiꝰ scẽ sedis faciat
non anbitus causa sedutilitatis
oINCIONIs autẽ consanguineor um
serphibete. quando has & diuinȩ & scłi
ꝓlibent leges: Leges uero diuinȩ. haec

Expanded text:
or nec adulterari ab aliquo vel judicari ri judicare vel disponere aut ejus concubitde Apostolus: Alligata est uxor legi, quandiu vir ejus vivit. Eo vero defuncto, soluta est a lege viri. Similiter et sponsa episcopi quia sponsa uxor ejus dicitur Ecclesia illo vivente ei est alligata. Eo vero defuncto, soluta est, cui voluerit nubat tantum in Domino, id est regulariter. Si enim eo vivente, alteri nupserit, adultera judicabitur. Similiter et ille, si alteram sponte duxerit, adulter aestimabitur, et communione privabitur. Si autem persecutus in sua fuerit Ecclesia, fugiendum est illi ad alteram, eiqDomino: Si persecuti vos fuerint in una civitate, fugite in aliam. Si autem utilitatis causa fuerit mutandus non per se hoc agat, sed fratribus invitantibus et auctoritate hujus sanctae sedis faciat, non ambitus causa, sed utilitatis. Conjunctiones autem consanguineorum fieri prohibetae, quando has et divinae et saeculi prohibent leges. Leges ergo divinae haec
Abbreviated transcription (Latin):
& p̃decessor bmrĩs ẽ statutũ & a nob̾ confi¬
matum. Idem siquis metropolitanus cp̃s¬
nisi quod ad suam solummodo ꝓpͥam ꝑtinet
parrochianum sine consilio & uoluntate
om̃iũ conꝓuincialium epoꝵ extra aliqd
agere temptauerit. gradus sui periculo
subiacebit. & quod elegerit irritũ habat
atq sclariũ necessitatib agere aut dispone¬
re necesse fuerit. hoc cũ om̃iũ consensu ꝓuin¬
cialium agatur pontificum: Non aliquo
dominationis fastu. sed humillima & c̃con
amministratione. sicut dñs ait: Non ueni
ministrari: sed ministrare. Et alibi. Qui
maior est ur̃m: erit minister uester. Et rł.
Similit̃ & ipsi conꝓuinciales ep̃i cum eius
consilio nisi quantum ad ꝓpͥas ꝑtinent par
animo uno ore concorditer sca glorificetur
trinitas in scła. Nullus pͥrimates. nullus
metropolitanus. nullusq reliquorũ epo
alterius ad eat ciuitatem. aut ad possessonẽ

Expanded text:
et praedecessoribus nostris statutum et a nobis confiet praedecessoribus nostris statutum et a nobis confirmatum est. » Iterum: « Si quis metropolitanus non quod ad suam solummodo propriam pertinet parochiam sine consilio et voluntate omnium comprovincialium episcoporum aliquid agere tentaverit, gradus sui periculo subjacebit, et quod egerit irritum habeatur atque saecularium necessitatibus agere aut disponere necesse fuerit, hoc cum omnium consensu comprovincialium agatur pontificum, non aliquo damnationis fastu, sed humillima et concordi administratione, sicut Dominus ait: Non veni ministrari, sed ministrare. Et alibi: Qui major est vestrum, erit minister vester, et reliqua. Similiter et ipsi comprovinciales episcopi cum ejus canimo, uno ore concorditer sancta glorificetur Trinitas in saecula. Nullus primas, nullus metropolitanus, nullusque reliquorum episcoporum alterius adeat civitatem, aut ad possessionem
Abbreviated transcription (Latin):
at. Ab his gͦ clerici & laici abstineant.
qui eadem pati noluerint. Infidelib uero
merito ciungere. nec cũ eis ullam partici¬
pationem habere. Lalia gͦ agentes. non
fideles sed infideles iuidicantur. Unde
ait apłs. Quac pars fideli cum infidele :
Aut quae participatio iusticiȩ cũ iniqtate:
Nemo quoq alterius terminos usurpare.
nec alterius parroechianũ iudicare aut
excõmunicare p̃sumat. qͥa talis diuidi¬
catio aut excõmunicatio uł dãpn atio.
nec rata erit. nec uires ullas habebit. qm
nullus alterius iudicis nisi sui sentencia
tenebitur aut dampnabitur. Unde & dñs
loquitur dicens. Ne transgrediaris t̃mino
antiquos. quos posuerunt patrestui. Nuls
autẽ pͥmates uł metropolitanus diocesiam
aeccła uł parroechianũ aut aliquid eiis
parroechie p̃sumat exc cõmunicare ł uidic¬
re. aliquidue agere absq eiꝰ consilio ł ud¬
cio. sed hoc obseruet quod ab apłis ac patrib

Expanded text:
bit. Ab his ergo clerici et laici se abstineant bit. Ab his ergo clerici et laici se abstineant qui eadem pati noluerint. Infidelibus quoque nolite conjungi, nec cum eis ullam participationem habere. Talia vero agentes non fideles, sed infideles judicantur, unde ait Apostolus: « Quae pars fideli cum infideli, , » aut quae participatio justitiae cum iniquitate. Nemo quoque alterius terminos usurpet, nec alterius parochianum judicare, aut excommunicare praesumpserit, quia talis judicatio, aut excommunicatio, vel damnatio, nec rata erit, nec vires ullas habebit, quoniam nullus alterius judicis nisi sui sententia tenebitur, aut damnabitur, unde et Dominus loquitur, dicens: « Ne transgrediaris terminos antiquos quos posuerunt patres tui . » Nullus autem primas vel metropolitanus dioecesani Ecclesiam vel parochiam aut aliquem de ejus parochia pre, aliquidve agere absque ejus consilio vel judicio; sed hoc observent quod ab apostolis ac Patribus
Abbreviated transcription (Latin):
solum facientes sed & eis consentientes. lus¬
tum ẽ. enim utqui diuina c̃tempnunt man¬
data inoboedientes patrum existunt iussi¬
onib seueriorib corrigantur uindictis.
quatinus ceteri timorem habeant alia cõ¬
mittere. & ds̃ gaudeat fraternitate ac c̃cor¬
dia. & sumant multi seueritatis atq boni¬
tatis exemplum. Nam si quod absit aecclesi.¬
asticam sollicitudinem uigoremq negligimꝰ
perdit desideria disciplinam & animab
fidelium ꝓfecto nocebitur. Hruero in
nullius accusatione sunt recipiendi. nec
corum uł anathematũ uox ullum nocere
aut accusare potest. Ex cõmunicatos quoq
a sac̃dotib nullus recipiat ante utriusq
partis examinationem iustam. nec cum eis
in oratione aut cibo uł potu aut osculo cõ¬
municet. nec aue eis dicat. quia quicũq
in his uł aliis ꝓhibitis scienter excõmunica¬
tis cõmunicauerit. uxta apłoꝵ institutio¬
nem & ipse simili ex cõmunicatione subiace¬

Expanded text:
solum facientes, sed et eis consentientes. Jussolum facientes, sed et eis consentientes. Justum est enim, ut qui divina contemnunt mandata, et inobedientes patrum existunt jussionibus, severioribus corrigantur vindictis, quatenus caeteri timorem habeant talia committeredia, et cuncti sumant severitatis ac bonitatis exemplum. Nam, si quod absit ecclesiasticam sollicitudinem vigoremque negligimus, perdit desidia disciplinam, et animabus fidelium profecto nocebitur. Hi vero in nullius sunt accusatione recipiendi, nec eorum vel anathematizatorum vox, ullum nocere aut accusare pa sacerdotibus nullus recipiat ante utriusque partis justam examinationem, nec cum eis in oratione, aut cibo, aut potu, aut osculo communicet, nec ave eis dicat. Quia quicunque in his vel in aliis prohibitis scienter excommunicatis communicaverit, juxta apostolorum institutionem et ipse simili excommunicationi subjace
Abbreviated transcription (Latin):
ILECTISSIMIS IRATRIBUS
ꝑ galliam constitutis uniuersis ep̃is:
CALIXTUS. Plurimorum relatu cõperimꝰ
dilectionem ur̃am feruore sp̃s scĩ. it a
aeccłae gubnacula firmiter contra impetꝰ
tenere & regere. ut naufragia detrim̃ta
gloriantes indiciis. rogamus ne illis¬
in partib contra statuta apłica quicquã
fieri nonsinatis. sed nr̃a fulti auctorita¬
te nocua compescite. illicita ꝓhibete
Conspirationũ uͦ crimina uris in partib
uigere audiuimꝰ. & plebes ẽtra ep̃os suos
conspirare mobis mandatum ẽ. Cuius
huius criminis reos non solum aecclesi asticȩ.
sed etiam scłi dampnant leges. & non solum
conspirantes. sed &iam consentientes e is
Antecessores uero nr̃i cu plurima turba
epoꝵ quicumq eorum quicumq eorũ in sac¬
dotali honore suos aut existunt cleriqi
honore coutuntur cadere p̃ceperunt.
ceteros uero cõmunione priuari. & ab aeccła
extorres fieri iusserunt. Om̃sq simul utrũq
ordinis uiros in fames eẽ censuerunt. & non

Expanded text:
ilectissimis fratribus per Gallias constitutis, universis episcopis CALIXTUS. Plurimorum relatu comperimus, dilectionem vestram fervore Spiritus sancti ita Ecclesiae gubernacula firmiter contra impetus tenere et regere, ut naufragia aut naufragloriantes indiciis, rogamus ne in illis partibus contra statuta apostolica quidquam fieri sinatis; sed nostra fulti auctoritate nociva compescite, illicita prohibete. Conspirationum vero crimina vestris in partibus vigere audivimus, et plebes contra episcopos suos conspirare nobis mandatum est. Cujus hujus criminis reos non solum ecclesiasticae, sed etiam saeculi damnant leges, et non solum conspirantes, sed etiam consentientes eis. Antecessores vero nostri cum plurima turba episcoporum, quicunque eorum in sacerdotali honore sunt positi, aut existunt clerici, honore quo utuntur cadere praeceperunt. Caeteros vero communione privari, et ab Ecclesia extorres fieri jusserunt, omnesque simul utriusque ordinis viros infames esse censuerunt, et non
Abbreviated transcription (Latin):
licem fidem nulla falsitas uiol&: pull
heresis inquiet&. nec cuiquam liccat
doctrinam euangłicam deserere. & sacdͥo¬
tali honore gaudere. Sy nodum uͦfer
ut meminit urã clementia &iam si ponos¬
cimus. sed sac̃dotes ꝓuintiarum omun
congregari p̃sentis temporis necessitis
nulla ratione permitat. qm illȩ ꝓuintię¬
de quib maxime sunt euocandi. inquis̨¬
tando bello ab aeccłiis suis eos non pacuntꝰ
abscedere. Vnde oportuniori tempor
ꝓpiciante dño cum firmior fuerit restitu¬
ta securitas: iubcat urã clementia reseriua¬
ri. Dequa re inter cetera apud pietatẽ
uram poterunt allegare quos misi. Data

Expanded text:
tholicam fidem nulla falsitas violet, nulla tholicam fidem nulla falsitas violet, nulla haeresis inquietet, nec cuiquam liceat doctrinam evangelicam deserere et sacerdotali honore gaudere. Synodum vero fieri, ut meminit vestra clementia, etiam ipsi poposcimus. Sed sacerdotes provinciarum omnium congregari praesentis temporis necessitas nulla ratione permittit, de quibus maxime sunt evocandi, inquietante bello, ab ecclesiis suis eos non patiuntur abscedere. Unde oportuniori tempore propitiato Domino cum firmior fuerit restituta securitas, jubeat vestra clementia reservari. De qua re plenius inter caetera apud pietatem vestram poterunt allegare quos misi. Data
Abbreviated transcription (Latin):
letatur. ita om̃s regni uri ꝓuinciȩ emun¬
datas se ee̾ adiabolici dogmatis contagione
possunt implere direxi: fabulari eos pieta
Nam & fr̃is mei anatholii scriptis. & alioꝵ
sermone cognoui multos dehis quae apud
ephȩsum dioscori factione compulsi. de¬
testabilib statutis penitendum prebuere
correptionis expetere. Non fuit talium
negligenda conuersio. qui non proprio
sensu: sed imꝓbitute p̃sumptoris impul
su haeo incidisse noscuntur: in quib lib̾ũ
non habuere iudiciũ. Ne itaq p̾sentiũ
desideria mora longior fatigar&. uel
incuriosa fallacitas temere aliquos ac sine
rationis ascito constantino politano ane
tur: & sanitaitis remedia non negenter
Quac industria in om̃ib quace nẽquiar
gestar sunt emendandi scclerum uudnte 
consequetur effectum: si repartitione picis
aecłasticae opem suam ur̃ae pietees diq nacu
adiungere: ut uobis ita regnantibus ẽtq
regnum intra uos habere mereaminuret ci¬

Expanded text:
laetatur, ita omnes regni vestri provinciae et munlaetatur, ita omnes regni vestri provinciae et mundatas se a diabolici dogmatis contagione possint implere direxi, favori eos pietatNam cum et fratris mei Anatolii scriptis et nostrorum sermone cognoverim multos de his qui apud Ephesum, Dioscori factione compulsi, detestabilibus statutis poenitendum praebuerecorreptionis expetere; non fuit talium negligenda conversio, qui non proprio sensu sed improbi praesumptoris impulsu in haec incidisse noscuntur in quibus liberum non habuere judicium. Ne itaque resipiscentium desideria mora longior fatigaret, vel incuriosa facilitas temere aliquos ac sine rationis, ascito Constantinopolitanae urbitur et sanitatis remedia non negentur. Quae industria in omnibus quae nequiter gesta sunt emendandis celerem, juvante Domino, consequetur effectum, si reparationi pacis ecclesiasticae opem 71 suam vestra pietas dignetur adjungere; ut vobis ita regnantibus et Dei regnum intra vos habere mereamini, et ca
Abbreviated transcription (Latin):
EO FP̃S MARTIANO AUGUSTO
Multam mihi fiduciam
scribendi ad clementiam uestram. &
litterȩ uestrȩ quas ueneranter accepi.
& cocpi mei reuertentis c̃stantino polun
prebuerunt. non sola assertione uerborũ.
sed & ipsis iam operum effectib demonstran¬
tes ad defensionem catholicȩ fidei diuinũ
in uobis uigere p̃sidium: quoutiq non solũ
aeccłȩ status. sed &iam ur̃i robur munit᷑
imperii: ut merito eiꝰ expectetis ꝓmissio¬
nem. cuiꝰ colitis ueritatem: gloriosissime
imperator. Nam & frĩs mei anatholu
citius manifestaretur integritas: & olim
lici ep̃i quos nuper hereticorum ꝑsecutio
deprauare non potuit ab iniustis reuoca¬
rentur exilus. utq reliquiis beatȩ memo¬
riȩ flauiani dignohonore susceptis. impie¬
tatem suam condempnatus agnoscer&. urȩ
uirtutis titulus. urẽ pietatis est fructus.
cui confido &iam aliorum insignia adcumu¬
landa palmarũ. ut sicut constantinopoli¬
tana aeccła recepta apłicȩ fidei libertate

Expanded text:
opus Martiano Augusto. Multam mihi fiduciam scribendi ad clementiam vestram et litterae vestrae, quas veneranter accepi, et coepiscopi mei revertentes a Constantinopoli praebuerunt, non sola assertione verborum, sed ipsis jam operum effectibus demonstrantes ad defensionem catholicae fidei divinum in vobis vigere praesidium: quo utique non solum Ecclesiae status, sed etiam vestri robur munitur imperii, ut merito ejus exspectetis protectionem cujus colitis veritatem, gloriose imperator. Nam ut et fratris mei Anatolii citius manifestaretur integritas, et olim holici episcopi, quos nuper haereticorum persecutio depravare non potuit, ab injustis revocarentur exsiliis, utque, reliquiis beatae memoriae Flaviani digno honore susceptis, impietatem suam condemnator ejus agnosceret, vestrae virtutis titulus, vestrae pietatis est fructus. Cui confido etiam aliarum insignia accumulanda palmarum, ut sicut Constantinopolitana Ecclesia recepta apostolicae fidei libertate
Abbreviated transcription (Latin):
tus. ⁊eã insuã de manu inmanũ susceꝑit.
Cetum rainaldꝰ condicionalit̾ fidẽ dedisse.
⁊eã accepisse asserit. Qua c̃ditiõe cassata.
uidelicet accipiende petimie : alt̾am duxit.
Igit᷑ si ꝑ catholicos uiros ꝓbare potuerit
duxit alt̾am ñ tenet᷑. Si hoc ꝓbare ne-¬
cͥuerit : defide fracta penitentiã accipip¬

Expanded text:
eam in suam de manu in manum suscepit. Ceterum Rainaldus condicionaliter fidem dedisse et eam accepisse asserit. Qua condicione cassata, videlicet accipiende pecunie, alteram duxit. Igitur si per catholicos viros probare potuerit duxit alteram, non tenetur. Si hoc probare nequierit, de fide fracta penitentiam accipi
Abbreviated transcription (Latin):
manũ & ioħm reuerentissimos ep̃os. &
selicẽ & dioscorũ scissimorũ diaconos. &
Blandum prb̃m. letatussum de spiricali
traditionẽ. & dilaceratores rationabilis
gregis xp̃i amore pulsare festinas. Certꝰ
igitur scito ꝑ om̃a scissime. quia scđm qđ
uobis scripsi tecũ ueritatẽ sentiens. om̃s atẽ
repudiatos hercticos renuo. & ego pacẽ dili¬
gens. scissimas dĩ aeccłas idest superioris
urȩ. & nouellȩ istius romȩ unam eẽ accipio:
Illam sedem apłi petri: & istius augustȩ
ciuitatis unã eẽ accipio. Om̃ib actis ascs
simis quatuor synodis. idest nicena. cons¬
tantinopoli. & ephesi. & calcedone. de
confirmatione fidi instituta aeccłȩ assentio.¬
ta haeedico. quia pͥma salus ẽ. recte fidi. re¬
gulam custodire. & a patrũ traditione
nullatenꝰ deuiare. qͥa non potest dni nr̃i
iħu xp̃i p̃t̾mitti sententia dicentis. tues
petrus & suꝑ hanc petra edificabo aecelis
edie noi cador eupientes sc honan se tuen

Expanded text:
manum et Iohannem reuerentissimos episcopos, Felicem et Dioscorum sanctissimos diaconos et Blandum presbyterum laetatus sum de spiritali traditionem et laceratores rationabilis gregis Christi animo repulsare festinas. certus igitur scito, per omnia sanctissime, quia secundum quod uobis scripsi tua tecum in ueritate sentiens omnes a te repudiatos haereticos renuo et ego pacem diligens. sanctissimas enim dei ecclesias, id est superioris uestrae et nouellae istius Romae, unam esse accipio; illam sedem apostoli Petri et istius augustae ciuitatis unam esse definio; omnibus actis a sanctis istis quattuor synodis, id est Nicaeae Constantinopoli et Ephesi et Chalcedone, de confirmatione fidei et statu ecclesiae adsentiota haec dico: Prima salus est, rectae fidei regulam custodire, et a Patrum traditione nullatenus deviare; quia non potest Dominii praetermitti sententia dicentis: Tu es Petrus, et super hanc petram edificabo aecclesfide non cadere cupientes, et Patrum sequen
Abbreviated transcription (Latin):
est. Non potest humano condempnari exami¬
eue penelus e& ir eumstancia aduei sano
nocumenta per pacientiam fr̃s compriaidor
satagite scientes quia subuersi sunt huois¬
modi & delinquunt ꝓprio ore dampnatis
quia quifrs accusant uel infestant. non cos
diligunt. sedmagis negligunt & petcant
dicente apło. Dilectio pximi. malum non
operatur: Et alibi. Qui non diligit srem
suum quem uidet: dm̃ quem non uidet qͦmͥ
potest diligere: Nos enim humiles corde
ad ea quae recta sunt adiutore dño sapient᷑
uinculo caritatis uobiscum sumus constrieti
religionem catholicam in om̃ib fortiter
cum possis de turbare peruersos. nihil est¬
aliud quam fouere. nec caret scrupulo socie¬
tatis occulte qui manifeste facinori desint
cõmissa est aeccła. ut ꝓom̃ib laboretis &
cunctis opem ferre non negligatis. Fratr
autem fratrem adiuuans exaltabitur. &
allidens dissipabitur. Qua ꝓpt̃ rel eiate
semper oppressos. corripite inquietos

Expanded text:
mnari examiomne pondus et circumstantia adversariorum documenta per patientiam, fratres, comprimere satagite, scientes quia subversi sunt hujusmodi et delinquunt proprio ore damnati, quia qui fratres accusant vel infestant, non eos diligunt, sed magis negligunt et peccant, dicente Apostolo: « Dilectio proximi malum non operatur . » Et alibi: « Qui non diligit fratrem suum quem videt, Deum quem non videt quomodo potest diligere? » Nos enim humiles corde, ad ea quae recta sunt, adjutore Domino sapienter uno vinculo charitatis vobiscum sumus constricti, veram fidem ac religionem catholicam in omnibus fortiter qui potest deturbare perversos, nihil aliud est quam fovere. Nec caret scrupulo societatis occultae, qui manifeste facinori desinit commissa est Ecclesia, ut pro omnibus laboretis, et cunctis opem ferre non negligatis; frater autem fratrem adjuvans exaltabitur, et illudens dissipabitur. Quapropter relevate semper oppressos, corripite inquietos,
Abbreviated transcription (Latin):
ILICTISSIMO FRATRI ASCANIO
hILARIUS IẼS. Diuinae circa nos
e memores eẽ debemus. qui nos per
sac̃dotale prouexit. utmandatis ipsius
da doceamus. Unde directis pertraianum
subdiaconum nr̃m litteris ammonemꝰ. ut
quae male sunt facta corrigantur. & mira¬
mur admodum dilectionem tuã barchi¬
lonensium pecitiones nonsolum nulla
auctoritate repressisse. uerum & iam
directis ad nos litteris. conuersionẽ pͣui
proemio concilii mentionem. tamquam
culpȩ minuerentur excessus ꝑ multitu¬

Expanded text:
ilectissimo fratri Ascanio Hilarus episcopus. Divinae circa nos gratiae memores esse debemus, qui nos per sacerdotale provexit, ut mandatis ipsius da doceamus. Unde directis per Trajanum subdiaconum nostrum litteris admonemus, ut quae male sunt facta, corrigantur. Et miramur admodum dilectionem tuam Barcinonensium petitiones non solum nulla auctoritate retudisse, verum etiam, directis ad nos litteris, consummationem  cprooemio concilii mentionem: tanquam culpae minuerentur excessus per multitu
Abbreviated transcription (Latin):
tati consulendum ẽ: & sicut pdixi ratione
ac mansuetudine sunt placandi. Illis
quippe sunt similes: dequib scriptum ẽ
Testimoniũ perhibeo de illis qđ emulatio¬
nẽ di habent: sed non seđm scientiam. Urã

Expanded text:
tati consulendum est, et sicut praedixi ratione tati consulendum est, et sicut praedixi ratione ac mansuetudine sunt placandi. Illis quippe sunt similes, de quibus scriptum est: « Testimonium perhibeo de illis quod aemulationem Dei habent, sed non secundum scientiam
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa cõpulsus quispiam necessitate si anathe¬
matirauerit. anathematis uinculo ñ tenet᷑.
ipsi sibi cestes sunt. qͥa xpiani non sunt.
quia ligam̃ta scãe aeccłȩ uanis se estimane¬
conatib soluere acꝑ hoc ne absolutionẽ
sc̃ȩ aeccłȩ quam prestant fidelib ueram
putant. si ligationem eiꝰ ualere ñ estimane.
Contra quos diutius disputandum non est.
inde inpeccatis suis ueraciter ligentur
Siqui sunt igitur qui sub nomine xpiano
haec quae p̃diximꝰ errorum capłã autp̃di¬
care audeant. aut taciti apud semetipsos
tenere. hos proculdubio anathematizamus
Ex om̃ib tamen capitulis in eis sicut p̃dixi
qui adme in regia urbe consueuerat nullũ
om̃ino errorem ciuꝰlibet p̾dicati capituli
agnoui: sedneq fuisse excistimo. Namsi
fuisset: agnouissem. Quia uͦ sunt multi fi¬
delium qui imperitiȩ zelo succenduntur.
& sepe dum quosdam quasi hereticos inse¬
quuntur. hereses faciunt. eorum infirmi¬

Expanded text:
quia compulsus quispiam necessitate, si anathequia compulsus quispiam necessitate, si anathematizaverit, anathematis vinculo non tenetur, ipsi sibi testes sunt quia Christiani non sunt. Quia ligamenta sanctae Eccleconatibus solvere, ac per hoc nec absolutionem sanctae aecclesiae, quam prestat fidelibus, veram putant, si ligationem eius valere non estimant. Contra quos diutius diinde in peccatis suis veraciter ligentur. Si qui sunt igitur qui sub nomine Christiano haec quae praediximus errorum capitula aut praedicare audent, aut taciti apud semtenere, hos procul dubio anathematizamus. Ex omnibus tamen capitulis in eis, sicut praedixi, qui ad me in regia urbe venire consueverant, nullum omnino errorem cujuslibet praedicti capituli agnovi, sed neque fuisse existimo, nam si fuisset agnovissem. Quia vero sunt multi fidelium qui imperitiae zelo accenduntur, et saepe, dum quosdam quasi haereticos insequuntur, haereses faciunt, eorum infirmi
Abbreviated transcription (Latin):
percutit qui ait. Contigit illis illud ueri
ꝓuerbii. canis reuersus ad suum uomitum.
et sus lotac inuolutabro luti. Magnum
est enim contrac peccatũ uirtus penitentiȩ.
sedsiquis in eadem penitentia perseueret
Nam scriptum ẽ. Qui ꝑseuerauerit usq
infinem: hic saluus erit. Hinc scriptu ẽ
Iui baptizatur amortuo & iterũ tangit
eũ. qͥd ꝓficit lauatio eius: Mortuũ qpre
ẽ. ome opus ꝓuersum quod pertrahit ad
mortẽ: quoduita iusticiȩ nonuiuit. Bap¬
tiratur eͦg amortuo & iterum tangit eũ
qui praua oꝑa quaese egisse meminit
deplorat: sedineisdem seiterũ pꝰ lacrini
implicat. Anima itaq quelibet eiusat̃¬
M
mortui lauatione non proficit: quia hoc
rterum faciendo quod planxit. nec per
lam̃ta penitentiȩ ad rectitudinẽ iusticiȩ
exurgit. Penitentiam enim uere agere ẽ.
commissa plangere. sed iterum plangenda
declinare. Siqui uero sunt qui dicunt

Expanded text:
percutit, qui ait: « Contigit illis illud veri percutit, qui ait: « Contigit illis illud veri proverbii: Canis reversus ad vomitum, et sus lota in volutabro luti . » Magnum est enim contra peccatum virtus poenitentiae, sed, si quis in eadem 278 poenitentia perseveret. Nam scriptum est: « Qui perseveraverit usque in finem hic salvus erit . » Hinc scriptum: « Qui baptizatur a mortuo, et iterum tangit eum, quid proficit lavatio illius ? Mortuum quippe est omne opus perversum quod pertrahit ad mortem, quodque justitiae non vivit. Baptizatur ergo a mortuo et iterum tangit eum, qui prava opera, quae se egisse meminitdeplorat, sed in eisdem se iterum post lacrymas implicat. Anima itaque quaelibet ejusdem mortui lavatione non proficit, quae hoc iterum faciendo quod planxit, nec per lamenta poenitentiae ad rectitudinem justitiae exsurgit. Poenitentiam enim vere agere, est commissa plangere, sed iterum plangenda declinare. Si qui vero sunt qui dicunt
Abbreviated transcription (Latin):
Incuangło dñs dicit. Sui lotus est uons
indiget ut lauet.: sed est mundus totus
igitũr peccata in baptismate funditus m¬
mie dimictuntur. neq is qui lotus est
mundus ẽ totus. Nihil gͦ ei depeccati sun¬
contagione remanet: que totum fatetur
mundũ ipse qui redemit. Si qui auten
tiã agendꝰ in & post trienniũ in uolupra¬
tib uiuendum: isti adhuc nec p̃dicamenta
uere fidei. nec sacrȩ scripturȩ p̃cepta nouer
Contra hos. p̃dicator egregius paulus dicit
Qui seminat in carne sua: decarne &ictet
corruptionem. Contra hos iterum dicit:
Qui in carne sunt: dõ placere non possunt
Ubi discipłis dicit. Uos autẽ non estis ipo
carne : sed insp̃u. Hi quippe incarne sune.
qui incarnalib uoluptitib uiuunt. Con.¬
tra hos dicitur. neq corruptio incorruptelam
pos sidebit. Si autem dicunt pauci temporis
poenitentiam contrac pecccetum debere
sufficere. ut iterum liceat ad peccactum
redire: recte hos pastoris primisententia

Expanded text:
In Evangelio Dominus dicit: Qui lotus est, non In Evangelio Dominus dicit: Qui lotus est, non indiget ut lavet, sed est mundus totus. Si igitur peccata in baptismate funditus minime dimittuntur, quomodo is qui lotus est mundus econtagio remanet, quem totum fatetur mundum ipse qui redemit. Si qui autem ntia agenda est, et post triennium in voluptatibus vivendum, isti adhuc nec praedicamenta verae fidei, nec sacrae 1132 Scripturae praecepta noverunt. Contra hos praedicator egregius Paulus dicit: Qui seminat in carne sua, de carne et metet corruptionem. Contra hos iterum dicit: Qui in carne sunt, Deo placere non possunt. Ubi discipulis subjungit: Vos autem non estis in carne, sed in spiritu. Hi quippe in carne sunt, qui in carnalibus voluptatibus vivunt. Contra hos dicitur: Neque corruptio incorruptionem possidebit. Si autem dicunt pauci temporis poenitentiam contra peccatum debere sufredire, recte hos pastoris primi sententia
Abbreviated transcription (Latin):
iugium non licet. quia scriptum ẽ. Mulier
p̃dicatione infidelius. in qua ipsum fidĩ
sacramentũ festinant soluere. in quo pͥnci¬
paliter ad caelestis munditiȩ mysterium
anima ligatur. ut absoluta radicitus a pec¬
catis om̃ib soli illi inhereat deqͦ scriptũ est
Mihi autẽ: adherere dõ bonum est. Certe
rubri maris transitus figura sc̃i baptisma¬
tis fuit: in quo a tergo sunt mortui. sed alii
contra faciem inheremo inuenti. Sicquip¬
pe om̃ib qui in scõ baptismate tinguntur.
eorum peccata p̃terita om̃a laxantur: qa
eis uelut aegypti hostes atergo moriunt᷑.
sed inheremo alios hostes inuenimꝰ: pͥusquã
tȩ nos tẽptationes fatigant. & ad terram
uiuentiũ tendentib iter intercludere fes¬
tinant. Sui gͦ dicit peccata inbaptismate
funditus non dimitti. dicat inmari rubro
necesse est peccata in baptismate funditꝰ
mori. quia nimirum plus ualet in absolu¬
tione nr̃a ueritas. quam umbra ueritatis

Expanded text:
jugium non licet, quia scriptum est: Mulierjugium non licet, quia scriptum est: Mulierpraedicatione infidelius, in qua ipsum fidei sacramentum festinant solvere? in quo principaliter ad coelestis munditiae mysterium anima ligatur, ut absoluta radicitus a peccatis omnibus soli illi inhaereat de quo Propheta ait: Mihi autem adhaerere Deo bonum est. Certe enim maris Rubri transitus figura sancti baptismatis fuit, in quo hostes a tergo sunt mortui, sed alii contra faciem in eremo sunt inventi. Sic quippe omnes qui in sancto baptismate tinguntur eorum peccata praeterita omnia laxantur, quia eis veluti Aegyptii hostes a tergo moriuntur. Sed in eremo alios hostes invenimus, quia dumtae nos tentationes fatigant, et ad terram viventium tendentibus iter intercludere festinant. Qui ergo dicit peccata in baptismate funditus non dimitti, dicat in mari Rubro necesse est peccata in baptismate funditus mori, quia nimirum plus valet in absolutione nostra veritas, quam umbra veritatis.
Abbreviated transcription (Latin):
creauerat ederent. Noluer̃ gͦ ea sumere
quae licebat: ut ꝑ continentiam uirtꝰ eocres¬
ceret. Dauid uͦ qui aliena ciugẽ tulerat.
& ualde ꝓsua culpa fuerat flagellatus.
a quã bibere longe post bethleemit i ca
cisterna uoluit. quã cum eiꝰ fortissimi milites
deculissent. bibere recusauit: eamq funden¬
do dño libauit. Licebat enĩ ei bibere si uolu¬
isset: sedqui illicita se fecisse meminerat. lau
sua morientiũ militũ sangunẽ fundi non
timuit. postmodũ si aquã biberet. & ĩã uiuen¬
tiũ militũ se sanguinẽ fudisse iudicauit
dices: Num sanguinẽ hominũ istorũ
qui ꝓfecti sunt & animarum periculum biba:
Proinde cum boni coniuges aut meritũ auge¬
ri desiderant. aut antȩacte uitȩ culpas de¬
lere ut se adctinentiã astringant. & melio¬
rem uitã appetant: licet. Si uͦ ctinentiã
quam uir appetit uxor non sequitur. aut
quam uxor appetit uir recusat. diuidi con¬

Expanded text:
creaverat ederent. Noluerunt ergo ea sumere creaverat ederent. Noluerunt ergo ea sumere quae licebant, ut per continentiam virtus excresceret. David vero qui alienam conjugem tulerat, et pro sua culpa valde fuerat flagellatus, aquam bibere longe post de Bethleemitica cisterna voluit. Quam cum ei fortissimi milites detulissent, bibere recusavit, eamque fundendo, Domino libavit. Licebat enim ei bibere si voluisset; sed quia illicita se fecisse meminerat, laudsua morientium militum sanguinem fundi non timuit, postmodum, si aquam biberet, etiam viventium militum sanguinem se fudisse judicavit, dicens: Num sanguinem istorum hominum qui profecti sunt et animarum periculum bibam ? Proinde cum boni conjuges aut meritum augere desiderant, aut anteactae vitae culpas delere, ut se ad continentiam astringant, et meliorem vitam appetant, licet. Si vero continentiam quam vir appetit uxor non sequitur, aut quam uxor appetit vir recusat, dividi con
Abbreviated transcription (Latin):
separet. Quae & iam ait. Non licet dimitte¬
re uxorem. excepta causa fornicationis
Iuis gͦ huic caelesti legislatori contradicat:
Scimꝰ qͥa scriptum ẽ: Frunt duo in carne
una. Siigitur uir & uxor una caro sunt.
& religionis causa uirdimittit uxorem
uel mulier uirũ in hoc mundo remanentẽ.
uel fortasse ad illicita migrantẽ. quae ẽ. ista
c̃ueniat ctinentẽ uita ducere. hocqͥs aude¬
at accusare. qͣndo certum ẽ. quia omps ds
qui minora concessit. maiora non ꝓhibuit:
łt multos sc̃orũ nouimꝰ cũ suis coniugibus
& pͥus ctinentẽ uitã duxisse. & postmodũ
a scȩ aeccłȩ regimina migrasse:. D uob & enĩ
modis sc̃i uiri &iam alicitis abstinere solent:
aliqndo utmeritũ sibi apud omipotentẽ dm̃
augeant. aliqͣndo uero ut anteactȩ uitae
culpas detergant. Ires & ẽnim pueri in re¬
gis babylonici obsequio deducti legumina
aduescendum petentes. cybis regus uti no¬
luerunt: non quia culpa e̾ẽt. siea quae ds

Expanded text:
separet . Quae etiam ait: Non licet dimittere uxorem, excepta causa fornicationis . Quis ergo huic coelesti legislatori contradicat? Scimus quia scriptum est, Erunt duo in carne una . Si igitur vir et uxor una caro sunt, et religionis causa vir dimittit uxorem, vel mulier virum in hoc mundo remanentem, vel etiam fortasse ad illicita vota migrantem, quae est ista conveniat continentem vitam ducere, hoc quis audeat accusare? quando certum est quod omnipotens Deus, qui minora concessit, majora non prohibuit. Et quidem multos sanctorum novimus, cum suis conjugibus et prius continentem vitam duxisse, et postmodum ad sanctae Ecclesiae regimina migrasse. Duobus enim modis sancti viri etiam a licitis abstinere solent. Aliquando ut merita sibi apud omnipotentem Deum augeant, aliquando vero ut anteactae vitae culpas detergant. Tres etenim pueri in regis Babylonici 1131 obsequium deducti, legumina ad ve cendum petentes, cibis regiis uti noluerunt, non quia culpa esset si ea quae Deus
Abbreviated transcription (Latin):
ubiq stationem. ubiq portum habet iN
fluctib. Certa generalitatis securitas. qͣn¬
do rempublicam regit artib institutis. Scit

Expanded text:
ubique stationem, ubique portum habet in fluctibus. certa est generalitatis securitas, quando rempublicam nobilibus regit artibus institutus. scit
Abbreviated transcription (Latin):
Eẽs. prb̃r. aut diaconus. qui infornicutione
aut ꝑiurio aut fustu captus est deponatur.
non tamen cõmunione priuetur. Dicit enĩ¬
scriptura: Non iudicabit dñs bis in idipsũ.

Expanded text:
s, presbyter, diaconus, qui in fornicatione aut perjurio, aut furto captus est, deponatur, non tamen communione privetur, quia non judicat Deus bis in idipsum .
Abbreviated transcription (Latin):
habeancur in matrimonio non fuerunt: qͥa
aliud ẽ nupta. aliud concubina
Ncillam athoro abicere. & uxorem certae
ingenuitatis accipere: non duplicatio con¬
ugu. sed ꝓfectus est honestatis. Culpanda
sit sane talium negligentia: sed non penitꝰ
desperanda: ut crebris quos oblationib inci¬
tati. quod necessariae expetiuer̃. fideliter
exequantur. Non enim desperandus est
dũ incorpore constitutus est: quia non num¬
quã quod diffidentia ȩtatis differtur. c̃silio
maturiore perficitur
incuiꝰ manu fuit uͭ taliũ obitus. usq ad
cõmunionis remediũ differretur. Nos aut̃
qͥb uiuentib non cõmunicamꝰ: mortuis
cõmunicare non possumus
eẽ remedii : sed de metu grauius delinquen¬
di. Unde penitentia quae dilata ẽ. cum
studiosius petita fuerit non negetur. ut
qqͦmͦ ad indulgentiȩ̨ medicinam anima
uulnerata perueniat.

Expanded text:
habebantur, in matrimonio non fuerunt, quia habebantur, in matrimonio non fuerunt, quia aliud est nupta, aliud concubinancillam a thoro abjicere, et uxorem certae ingenuitatis accipere, non duplicatio conjugii, sed profectus est honestatis. Culpanda sit sane talium negligentia: sed non penitus desperanda, ut crebris cohortationibus incitati, quod necessarie expetierunt, fideliter exsequantur. Nemo enim desperandus est dum in hoc corpore constitutus est, quia nonnunquam quod diffidentia aetatis differtur consilio maturiore perficitur.in cujus manu fuit ut talium obitus usque ad communionis remedium differretur. Nos autem, quibus viventibus non communicavimus, mortuis communicare non possumus esse remedii, sed de metu gravius delinquendi. Unde poenitentia quae dilata est, cum studiosius petita fuerit, non negetur, ut quoquomodo ad indulgentiae medicinam anima vulnerata perveniat.