comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
peraret castellũ de arrib̾e in pa¬
ce ⁊ sine clamore ⁊ p̾dictas t̾ras
cũ ꝑtinenciis suis. fr̃s b̾donaꝵ
faciant dreit ⁊ ueniant in udi¬
cium cũ p̃dicto b̾nardo in p̾sen¬
tia comitis astaraci. uel in ma¬
nui auxciensis archiep̃i. datis pͥꝰ
.c. soł norł frĩbꝰ b̾donarũ. absol¬
uit etiam p̾dictꝰ b̾uardꝰ om̃s
querelas alias quas faciebat iu¬
ste uel in iuste de fr̃ibꝰ bdonarũ.
et de arnaldo amico suo qui fu¬
erat ante abb̃s b̃donarũ. huiꝰ rei
testes sunt. Gilłmꝰ b̃nardꝰ de pa¬
nasac. Gualard de larunz. btran¬
dus de samaza. Petrꝰ de mon¬
te alto abbs de scã doda. arnaldꝰ
de logorsano monachꝰ b̾donarũ.
G ilłmꝰ de saserra conũsus case dei.
F actum est hoc. Anno ab incarna¬
tione dni.mͦ. ceͦ.xͦiii. łhilippo rege
francoꝵ regnante. Bnardo auxrita

Expanded text:
peraret castellum de Arribere in paperaret castellum de Arribere in pace et sine clamore et predictas terras cum pertinenciis suis fratres Berdonarum faciant dreit et veniant in judicium cum predicto Bernardo in presentia comitis Astaraci vel in manu auxiensis archiepiscopi, datis prius C sol. morl. fratribus Berdonarum. Absolvit etiam predictus Bernardus omnes querelas alias quas faciebat juste vel injuste de fratribus Berdonarum et de Arnaldo amico suo qui fuerat ante abbas Berdonarum. Hujus rei testes sunt : Gillelmus Bernardus de Panasac, Gualard de Larunz, Bertrandus de Samaza, Petrus de Monte alto abbas de Sancta Doda, Arnaldus de Logorsano monachus Berdonarum, Gillelmus de Laserra conversus Case Dei. Factum est hoc anno ab incarnatione domini M.CC.VIII Philippo rege Francorum regnante, Bernardo auxit
Abbreviated transcription (Latin):
ciendum est
quod Gilłmꝰ b̾donarũ abb̃s.
et habitatores enisde loci. tene¬
bant in pignore. ⁊ in domo. de
P etro des baraz. ⁊ de will̃mo ar¬
naldo dicto enus filio. om̃s t̾ras
a alid. ⁊ a toncenes. ⁊ a molers.
et a taran. ⁊ in aliis locis. srẽ
continet᷑. in cartis ⁊ in scriptu¬
ris illoꝵ. ⁊ eccłias p̃dictarum
t̾rarũ. cũ om̃ibꝰ ꝑtinentiis suis.
quas b̾nardꝰ de toncen dictꝰ filiꝰ
de Gillmo de podenas. dicebat
ẽẽ debere suas. ⁊ ꝓpter hoc faci¬
ebat in iuste multa mala: ⁊ sine
acciꝑe dreit nec audire iudiciũ
ꝓboꝵ hominũ. Bdonenses uero
constricti ꝑ p̾dictũ bnardũ. qui
eis abstulerat uaccas ⁊ boues se¬
pe manuleuar̃ ei .c. soł morł. ꝓ
bono pacis ⁊ concordie. Tali uero
pacto quod p̃dictꝰ b̾nardꝰ neq
successore enis nichil mali faci¬
ant ampliꝰ bdonensibꝰ in p̃dic¬
tis t̾ris nec in p̾̃dictis eccliis. &
si forte Bnardꝰ de toncen aliqua
racione ⁊ dictante iusticia recu¬

Expanded text:
ciendum est quod Gillelmus Berdonarum abbas et habitatores ejusdem loci tenebant in pignore et in domo de Petro des Baraz et de Willelmo Arnaldo dicto ejus filio omnes terras a Alid et a Troncones et a Molers et a Taran et in aliis locis, sicut continetur in cartis et in scripturis illorum et ecclesias predictarum terrarum cum omnibus pertinenciis suis, quas Bernardus de Troncen dictus filius de Gillelmo de Podenas dicebat esse debere suas et propter hoc faciebat injuste multa mala et sine accipere dreit nec audire judicium proborum hominum. Berdonensos vero constricti per predictum Bernardum qui eis abstulerat vaccas et boves sepe manulevarunt ei C sol. morl. pro bono pacis et concordie, tali vero pacto quod predictus Bernardus neque successores ejus nichil mali faciant amplius Berdonensibus in predictis terris nec in predictis ecclesiis et si forte Bernardus de Troncen aliqua racione et dictante justicia recu
Abbreviated transcription (Latin):
garentiã de ominibꝰ amparatoribꝰ
p̾dictis habitatoribꝰ b̾donarũ. Ter¬
minꝰ redim̃di pigñis est de mar¬
tror en martror expleitis foris da¬
tis priꝰ .x. soł morł habitatoribꝰ
bdonarũ. huiꝰ pigñis ⁊ garentie
fidenissores sunt. Forto debesole.
G assias ore. ĩ estes uero sunt. Uitał
orc. Raim̃dꝰ de scã doda. Donatꝰ
de laperra. monachꝰ b̾donarũ. Gas¬
sias uitał. Will̃s de tolosa. ꝯuersi
b̃donarũ. fem̃ est hoc anno ab

Expanded text:
de omnibus amparatoribus prcdictis habitatoribus Berdonarum. Terminus redimendi pigneris est de martror en martror expleitis foris, datis prius X sol. morl. habitatoribus Berdonarum. Hujus pigneris et garentie fidejussores sunt : Forto de Besole, Gassias Orc. Testes vero sunt : Vitalis Orc, Raimundus de Sancta Doda, Donatus de Lepeira, monachus Berdonarum, Gassias Vitalis, Willelmus de Tolosa, conversi Berdonarum. Factum est ho
Abbreviated transcription (Latin):
uentui enisdẽ loci p̃senti et futuro.
damũ iltũ quẽ faciebant ꝓ se ⁊ ꝓr
om̃ibꝰ hominiliꝰ de ponsan. de illa
tra que est in t̾mino de cuelas. Hoc
iotum. sicut p̃dem est garptuerũt
et absoluer̾ p̃dicta Gauztuns ⁊ pre¬
dicti filii eiꝰ p̃dc̃o ałbi ⁊ p̃deõ con¬

Expanded text:
ventui ejusdem loci presenti et futuro clamorem illum quem faciebant pro se et pro omnibus hominibus de Ponsan de illa terra que est in terminio de Cuelas. Hoc totum sicut predictum est garpiverunt et absolverunt predicta Gauziuns et predicti filii ejus, predicto a
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ escarroia de stelan dictus
flliꝰ Gualardi de stelan. qñ uenit
ad religionem in domo b̾donaꝵ.
bono aĩo et bona uoluntate. bo¬
na fide et sine om̃i retentione.
ꝓ se et ꝓ om̃ibꝰ successoribꝰ sins

Expanded text:
d Escarroia de Stelan, dictus filius Gualardi de Stelan, quando venit ad religionem in domo Berdonarum, bono animo et bona voluntate, bona fide et sine omni retentione pro se et pro omnibus success
Abbreviated transcription (Latin):
Et debet inde facere bonam et
firmam garentiam de om̃ibꝰ am¬
paratoribꝰ p̾dictis habitatoribus
bdonaꝵ. Donauit etiã p̃lictus
ẜscarroia. pascua. erbadges et om¬
nem esplertam. liberum introitũ
et exitum. ꝑ omnem t̾ram suam
cultam et incłtam. de alta faia.
de gercio usq ad solsomũ. excep¬
tis t̾ris bladatis. ortis et inneis
cłtis. huiꝰ dom et garentie testeᷤᷤ
sunt. bnardꝰ de pan̾asac. Wilłmꝰ
bnardi de laroca. Macip de pana¬
sac. Wilłmꝰ Rͥ. de larzisan. Facta
carta. Anno .mͦ. cͦ.xc.uiͦii. Reg¬
nante Philippo francoꝵ rege.Gi¬
raldo auxitano archiep̃o. Roãri¬
ço astaracensi comite. De¬

Expanded text:
t firmam garentiam de omnibus amparatoribus predictis habitatoribus Berdonarum. Donavit etiam predictus scarroia pascua, erbadges et omnem espleitam, liberum introitum et exitum, per omnem terram suam cultam et incultam de Altafaia, de Gercio usque ad Solsonium, exceptis terris bladatis, ortis et vineis cultis. Hujus doni et garentie testes sunt : Bernardus de Panasac, Willelmus Bernardi de Laroca, Macip de Panasac, Willelmus Ramundi de Larcizan. Facta carta anno MCXCVIII, regnante Philippo Francorum, Giraldo auxitano archiepiscopo, Roderico astaracensi comite.
Abbreviated transcription (Latin):
cłtam del pu de samaran ꝓ se
et ꝓ om̃ibꝰ successoribus sins p̃¬
sentibus et fut᷑is. scilicet medie¬
tatem eiusdẽ t̾re. Hoc totum sic̃
p̃dictum est donauit p̾dictus Es¬
carroia p̃dicto ałbi et p̃dicto
ꝯuentui. amore dei et remissio¬
ne peccõꝵ suoꝵ et parentum
suorum. c̾um ingressibꝰ et egreᷤᷤ¬
sibus. aqͥs paseuis et nemoribꝰ
et cum om̃ibꝰ aduenatum ꝑtinẽ¬
tibꝰ. ut habeant et possideant li

Expanded text:
Samaran pro se et pro omnibus successoribus suis presentibus et futuris, scilicet medietatem ejusdem terre. Hoc totum sicut predictum est donavit predictus Escarroia predicto abbati et predicto conventui amore Dei et remissione peccatorum suorum et parentum suorum cum ingressibus et egressibus, aquis, pascuis et nemoribus et cum omnibus ad venatum pertinentibus ut habea
Abbreviated transcription (Latin):
cimam sine t̾ra nec t̾ram sine de¬
cuna. Terminꝰ aut̃ redimendi pigñ¬
is est de martror e martror esplei¬
tas foras datis priꝰ. ccc .xxx.iii.
soł morlanoꝵ. habitatoribꝰ bdonaꝵ.
huiꝰ pigneris et garentie fide usso¬
res sunt. Bnardꝰ de panasac. b̾tran¬
dtus de logorchan qͥ uocabatur cal¬
darons. OAutritus et artinannus
fr̃es eius ĩ estes uͦ sunt. Giraldꝰ de ar¬
beisanõ. Wilłmꝰ Arnaldi de la barte-¬
ra qͥ uocabatur scutum ferri. Iorda¬
nus de sc̃o Romano. b̾nardꝰ de bilẽ¬
biz. Wilł̃mꝰ b̾nardi de emꝑens mona¬
chi b̾donaꝵ. Factum et firmatum
est hoc in mami Boamundi comi¬
tis astaracensis qͥ debet audorga¬
re p̾dictum pignus de om̃ibus
amparatoribꝰ p̾dictis habitatoribꝰ
b donaruo.

Expanded text:
cimam sine terra nec terram sine decimam sine terra nec terram sine decima. Terminus autem redimendi pigneris est de martror e martror, espleitas foras, datis prius CCCXXXIII sol. morlanor. habitatoribus Berdonarum. Hujus pigneris et garentie fidejussores sunt : Bernardus de Panasac, Bertrandus de Logorchan, qui vocabatur Caldarons, Nutritus et Artmannus, fratres ejus. Testes vero sunt : Giraldus de Arbeisano, Willelmus Arnaldi de La Bartera, qui vocabatur Scutumferri, Jordanus de Sancto Romano, Bernardus de Bilambiz, Willelmus Bernardi de Emperencs, monachi Berdonarum. Factum et firmatum est hoc in manu Boamundi, comitis astaracensis qui debet audorgare predictum pignus de omnibus amparatoribus predictis habitatoribus Berdonarum.
Abbreviated transcription (Latin):
amparatoribꝰ p̃dictis habitatoribis
b̾donaꝵ. Hac̃ predictam t̾ram ert̃¬
minat qͣreus q̃ diuidit et ext̾minꝙ
t̾ram de auiano. desamarano et de
escano. Et ex alia parte p̾dicta t̾ra
tenet del sum del pu de samaran
usq ad solson sicut aqͣ u̾sat. ẜ de
la t̾ra de Guilem more usq ad ri-¬
uum de samaran lo plꝰ uisan. Hoc
mͦ sentods de logorchan et paie¬
sa uror eiꝰ et p̃dictus Gualard deᷤᷤ¬
lelan p̾dictam t̾ram ext̾minare
fecer̃ in p̃sentia frũm bdonaꝵ. Sci¬
endum uͦ qd̃ ex supͣdictis. ce .xxx.
tribus soł. p̃dictus Gualard deste¬
lan habuit partem unam. et p̃dic¬
ti filii eiꝰ aliam. Post mortem uͦ p̾dic¬
t lauzig qͥ uocabatur mula. Gassieta
de manas que fuerat uxor eiꝰ et
filii eiꝰ habuerunt.2. soł morlanoꝵ
suꝑ p̾dictam t̾ram a fribꝰ b̾donaꝵ
ure pigneris. Et raimundꝰ bnardi
qͥ uocabatur escharrona alios .L. Et
p̃dicti in pigneratores pactum habẽt
cum fr̃ibꝰ b̃donaꝵ ut nõ soluant de¬

Expanded text:
is habitatoribus Berdonarum. Hanc predictam terram exterminat quercus que dividit et exterminat terram de Aujano, de Samarano et de Escano. Et ex alia parte predicta terra tenet del sum del Pui de Samaran usque ad Solson, sicut aqua versat, et de la terra de Guilem More usque ad rivum de Samaran lo plus visan. Hoc tamen Centods de Logorchan et Paiesa, uxor ejus et predictus Gualard Destelon predictam terram exterminare fecerunt in presentia fratrum Berdonarum. Sciendum vero quod ex supradictis CCXXX tribus solidis predictus Gualard Destelan habuit partem unam et predicti filii ejus aliam. Post mortem vero predicti Lauzig qui vocabatur Mula, Gassieta de Manas, que fuerat uxor ejus et filii ejus habuerunt L sol. morlanorum super predictam terram a fratribus Berdonarum jure pigneris. Et Ramundus Bernardi qui vocabatur Escharona alios L. Et predicti impigneratores pactum habent cum fratribus Berdonarum ut non solvant de
Abbreviated transcription (Latin):
rona dicti filii enis bono aĩo et bo¬
na uoluntate bona fide et sme ddolo
ꝓ se et ꝓ om̃ibꝰ successoribꝰ suis p̃sen¬
tibus et futuris miserunt inpignꝰ
A rnaldo abbi b̾donaꝵ et ꝯuentui eiꝰd̾
loci. totam ex integro t̾ram del pui
de samaran cultam et in cultam ꝙͣ
ibi habebant. uł hab̾e debebant. ꝑ
soł. morlanoꝵ. Hoc p̾dictum pignꝰ¬

Expanded text:
o animo et bona voluntate, bona fide et sine dolo pro se et pro omnibus successoribus suis presentibus et futuris miserunt in pignus Arnaldo, abbati Berdonarum et conventui ejusdem loci totam ex integro terram del Pui de Samaran cultam et incultam quam ibi habebant vel habere debebant per solidis morlano
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ Ram̃idꝰ de montecassino
p̃dictꝰ Raim̃oꝰ de montecassino¬
uenit ad religionem bono am̃o et
bona uoluntate bona fide sine oĩ
retentione ꝓ se ⁊ ꝓ omnibꝰ succes¬
soribꝰ sins p̾sentibꝰ ⁊ futuris do¬
nauar̃ ꝯcesser̃ ⁊ absoluer̃ deo ⁊ b̃e
tu eiusdẽ loci p̾senti ⁊ futuro. om¬
nem t̾ram cultã ⁊ ieltã quã habe¬
bant uel hab̾e debebant ꝑ se uel ꝑ
aliã ꝑsonã citra baisiã u̾sus occi¬
dentem̃. donauer̃ etiã ꝯcesser̃ ⁊ ab¬
soluer̃ deo ⁊ beate marie ⁊ p̃dicto
Gilło abb̃i ⁊ p̃ddicto ꝯuentui bdonarũ
onniẽ exintegro part̾e qmͣ hãbe¬
bant uel hr̃e debebant ꝑ se uel
ꝑ aliã ꝑsonã in decimis ⁊ primiciis
eccłie sc̃i medardi. ⁊ debent inde fa¬
cere bonã ⁊ firmã garentiã de oĩ¬
bus amparatoribꝰ p̾dictis habitato
ribꝰ b̾donarũ. huiꝰ rei testes sunt.
Uitał de eccłia monachꝰ b̾donarũ.
fr̃ ꝥorto Sanciꝰ de sc̃a doda gran¬

Expanded text:
d Ramundus de Montecassino predictus Ramundus de Montecassinovenit ad religionem, bono animo et bona voluntate, bona fide, sine omni retentione pro se et pro omnibus successoribus suis presentibcesserunt et absolverunt Deo et beate tui ejusdem loci presenti et futuro, omnem terram cultam et incultam quam habebant vel habere debebant per se vel per aliam personam, citra Baisiam, versus occidentem. Donaverunt etiam, concesserunt et absolverunt Deo et beate Marie et predicto Gillelmo abbati et predicto conventui Berdonarum omnem ex integro partem quam habebant vel habere debebant per se vel per aliam personam in decimis et primiciis ecclesie Sancti Medardi ; et debent inde facere bonam et firmam garentiam de omnibus amparatoribus predictis hribus Berdonarum. Hujus rei testes sunt : Vitalis de Ecclesia, monachus Berdonarum, frater Forto Sancius de Sancta Doda, gran
Abbreviated transcription (Latin):
b̾donaꝵ. ⁊ arnaldo albi et omni
conuentui etusdẽ loci p̃senti ⁊
futuro. totum hoc qd pat̃ eiꝰ oddo
de lalana. donauerat uł impigi¬
liꝰ dici ⁊ intelligi potest. ⁊ in car¬
tis b̃donaꝵ continetur. Et ꝓ hoc
dono ⁊ firma accepit p̃dẽs b̾nar¬
dꝰ a fr̃ibꝰ b̾donaꝵ. unũ runcinumꝰ
Et debet inde faeẽ bonã ⁊ firmã¬

Expanded text:
Berdonarum et Arnaldo, abbati et omni conventui ejusdem loci presenti et futuro, totum hoc quod pater ejus Oddo de Lalana donaverat vel impiglius dici et intelligi potest et in cartis Berdonarum continetur. Et pro hoc dono et firma accepit predictus Bernardus a fratribus Berdonarum unum runcinum Et debet inde face
Abbreviated transcription (Latin):
donauerunt ꝯcesserunt et absoluer̃
deo et bẽ mͤͦ. et arnaldo abbi b̾dona¬
rum et ꝯuentin eisdem loci p̾senti
atq futuro totum ex integro cul-¬
tum et in cultum qd̾ habebant uł
habere debebant ꝑ se uł ꝑ aliam
ꝑ sonam in teritorio de sparchag. ꝑ
naturam eccłie desparchag. Sient qi¬
indit t̾ra de benz maus eabad. ũsis
grangiam. et de gercio usq ad solson
Hoc totum sicut p̾dictum est donues
p̃dicti donatores p̃dicto ałbi et pͥue

Expanded text:
erunt et absolverunt Deo et beate Marie et Arnaldo abbati Berdonarum et conventui ejusdem loci presenti atque futuro totum ex integro cultum et incultum quod habebant vel habere debebant per se vel per aliam personam in territorio de Sparchag per naturam ecclesie Desparchag, sicut dividit terra de Benzmaus eabad versus grangiam et de Gercio usque ad Solsonum. Hoc totum sicut predictum est donaverunt predicti donatores predicto abbati et pre
Abbreviated transcription (Latin):
garentiam de om̃ibꝰ amparatoribꝰ p̃¬
dictis habitatoribꝰ b̾donaꝵ. Hiniꝰ dom
et garentie testes sunt. Arnaldus
dauezan. arnaldꝰ de bedpin fr̃ deus¬
aida ꝯuersi. Sanciꝰ de silua monieꝰ
b̃donaꝵ. Facta carta anno incar¬
natiomis dñi.mͦ. cͦeͦ. Regnante
philippo francorũ rege. Bnardo co¬
uenarum et astaracensium comite.
A uxitana sede uacante.

Expanded text:
garentiam de omnibus amparatoribus predictis habitatoribus Berdonarum. Hujus doni et garentie testes sunt : Arnaldus Davezan, Arnaldus de Bedpui, frater Deusaida, conversi, Sancius de Silva, monachus Berdonarum. Facta carta anno incarnationis Domini MCC, regnante Philippo Francorum rege, Bernardo Convenarum et Astaracensium comite, auxitana sede vacante.
Abbreviated transcription (Latin):
laudauerũt ⁊ firmauerũt et au¬
dorgauerũt. arnaldo abb̃i b̾donaꝵ
⁊ conuentui eiusdem loci p̾̃sen¬
ti ⁊ futuro totum illud pignus
qd̾ ẜ isemenꝰ comes astaracensis
inpignauerat eis ꝓ.m.d. soł. morł.
atels uetus ⁊ nouum cum õĩb
ꝑtinentiis suis. hoc p̃dictum pig¬
nꝯ laudauerunt ⁊ firmauerũt.
⁊ audorgauerũt p̃dicte sorores.
rogatu e isemenis mariti p̾dicte
Marq̃se. Huiꝰ laudationis ⁊ fir¬
mationis ⁊ audorgationis sunt
Factum est hoc anno ab incarna¬
tione dñi. Mͦ.cͦ. Lxxͦ.x.x .iͦ. Regnan¬
te philippo rege francoꝵ. Giraldo
auxitano archiep̃o.¬

Expanded text:
maverunt et audorgaverunt, Arnaldo abbati Berdonarum et conventui ejusdem loci presenti et futuro totum illud pignus quod Eisemenus comes astaracensis impignaverat eis pro MD sol. morl. a Tels vetus et novum cum omnibus pertinentiis suis. Hoc predictum pignus laudaverunt et firmaverunt et audorgaverunt predicte sorores rogatu Eisemenis mariti predicte Marquese. Hujus laudationis et firmationis et audorgationis sunt Factum est hoc anno ab incarnatione domini MCLXXXXI, regnante Philippo rege Francorum, Giraldo auxitano archiep
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ nouum fec̾ant p̾dicto ałbi ⁊ pre¬
dicto conuentui ꝓ.m.d. soł morł̃.
Et p̃dictus Rod̾icꝰ ⁊ uaror eiꝰ bene¬
trix. ⁊ sui debent ẽe boni ⁊ fi¬
deles girentes ⁊ defensores de p̃¬
dicto pign̾e. predictis habitatoribꝰ
b̃donaꝵ. huiꝰ rei sunt testes. b̃nar¬
dꝰ de panasac. ⁊ arnaldꝰ de scõ ro¬
mano. ⁊ b̾trandꝰ de molans. albas
de scã doda. ⁊ forsanciꝰ despiuols.
F actum est hoc anno ab incarna¬
tione dñi.Mͦ. cͦ. Lxxͦ.x .x. Philippo re¬
ge francoꝵ regnante. Rodico comi¬
te astaracensi. Giraldo auaritano
archiẽp̃o.¬

Expanded text:
t predicto abbati et predicto conventui pro MD sol. morl. Et predictus Rodericus et uxor ejus Benetrix et sui debent esse boni et fideles garentes et defensores de predicto pignere predictis habitatoribus Berdonarum. Hujus rei sunt testes : Bernardus de Panasac et Arnaldus de Sancto Romano et Bertrandus de Molans, abbas de Sancta Doda et Forsancius Despujols. Factum est hoc anno ab incarnatione domini MCLXXXX, Philippo rege Francorum regnante, Roderico comite astaracensi, Giraldo auxitano archiep
Abbreviated transcription (Latin):
nos õs frẽs scimꝰ ⁊ in i̾ntate cum
Ihac p̾senti carta in ꝑpetuũ ualit᷑a
recognoscimꝰ qd bone memorie
ultima uoluntate sana m̃te lega¬
uit in pura elemosina ꝓ salute
aĩe sue ⁊ ꝑentũ suoꝵ. deo ⁊ bẽ
Mͤ monast̾io bdonaꝵ. ⁊ abbi atq¬

Expanded text:
cimus et in veritate cum hac presenti carta in perpetuum valitura recognoscimus quod bone memorie ultima voluntate sanamente legavit in pura eleemosina pro salute anime sue et parentum suorum Deo et beate Marie, monasterio Berdonarum et abbati atq
Abbreviated transcription (Latin):
ficere bonam ⁊ firmam garentiam de
om̃ibꝰ amparatoribꝰ p̃dictis habitato.¬
ribus berdonarum. Et ꝓ hoc p̃dicto
donino pdictꝰ ałħ dedit in caritate
p̃dicto gnaldo.aͥx. solis morlinoꝵ et
.ai. denarios. huiꝰ rei testes sunt. ar¬
nalaus de lapalur.⁊ lordanꝰ qui uo¬
e mancho baile montis cassim m
ei manu hoc firmatũ est. factum
es hoc anno ab incarnatione añu¬

Expanded text:
tiam de omnibus amparatoribus predictis habitatoribus Berdonarum et pro hoc predicto dono predictus abbas dedit in caritate predicto Giraldo XX solis sic morlanor. et XII denarios. Hujus rei testes sunt : Arnaldus de Lapalur, et Jordanus qui voet Mancho, baile Montis Cassini in cujus manu hoc firmatum est. Factum est hoc anno ab incarnatione Dom
Abbreviated transcription (Latin):
suis p̃sentibꝰ ⁊ futuris donauit concessit
et ab soluit deo ⁊ beate marie berdonar
e arnaldo abb̃i ⁊ conuentui eiꝰdem loci
p̃senti ⁊ futuro pascua ⁊ erbagges ⁊ esple¬
tam ⁊ lib̾um introitũ ⁊ exitũ ꝑ om̃s t̾ras
suas cultas ⁊ incłtas qͥs habet uł babe
debet ꝑse uel ꝑ aliam ꝑsonam. exceptis
t̾ris bladatis. ortis. umeis cultis. Totũ
hoc sic̃ p̃dictũ est p̃dictꝰ giraldus dona¬
uit ⁊ absoluit p̃dicto alb̃i ⁊ p̃dicto cõ¬
uentui cũ in gressibꝰ ⁊ egresfibꝰ aquis
pascins ⁊ memoribꝰ ⁊ cũ om̃ibꝰ aduena

Expanded text:
concessit et absolvit Deo et beate Marie Berdonarum et Arnaldo abbati et conventui ejusd. loci presenti et futuro pascua et erbagges et espleitam et liberum introitum et exitum per omnes terras suas cultas et incultas quas habet vel habere debet per se vel per aliam personam, exceptis terris bladatis, ortis et vineis cultis. Totum hoc sicut predictum est predictus Giraldus donavit et absolvit predicto abbati et predicto conventui cum ingressibus et egressibus, aquis, pascuis et nemo
Abbreviated transcription (Latin):
ciend̃ est qd̾ Brusmartina que i¬
de droncen .⁊ Garsias Donati ꝑ se et ꝑ
om̃s suos p̃sentes ⁊ futuros. soluerit.
et reliquerunt. deo ⁊ bẽ mͦ. bdonaꝵ.¬
⁊ Gilłmo abb̃i.⁊ conuentui etusdẽ loci
p̃senti ⁊ fut᷑o. totum hoc qd̃ petebant
in toto honore de artigis. et in toto
honore de b̾donis qͥcumq fit ⁊ ubi¬
cumq sit qui ad illos aliquo modo
ꝑtiñe uidẽtur in om̃ibꝰ ꝑtinentiis
et tenenciis domꝰ b̃donaꝵ. nec in eiꝰ
grangiis. ficut meliꝰ dici et intel¬
ligi potest ad utilitatem domꝰ et

Expanded text:
ciendum est quod Brusmartina que dide Troncen et Garsias Donati per se et per omnes suos presentes et futuros solverunt et reliquerunt Deo et beaejusdem loci, presenti et futuro, totum hoc quod petebant in toto honore de Artigis et in toto honore de Berdonis quicumque sit et ubicumque sit qui ad illos aliquo modo pertinere videntur in omnibus pertinentiis et tenenciis domus Berdonarum, nec in ejus grangiis sicut melius dici et intelligi potest ad utilitatem domus et
Abbreviated transcription (Latin):
bonam et firmam garentiam de
omnibꝰ amparatoribꝰ p̃dc̃is frĩbus
b̃donaꝵ. Si t̾n Gilłmꝰ arnaldi de li
leggua dictus pat̾ arnaldi ⁊ siarsie
donati aliqͥd amparaũit in p̃dc̃a so¬
lutione: non habeat potestatem d¬
nec redlat pͥꝰ .xxu. soł morł. fr̾ibus
bdonaꝵ. Postea uͦ qͥcqͥd iuste potũi
petẽ ⁊ demandare frĩbus b̃donaꝵ.
petat et demandet in manu t̃ es
potestate comitis astaraci. Nam cõ¬
positum est ita et concessum ab utͣq
parte a p̃dc̃is iidelicet solutoribꝰ
et diffimitoribꝰ ⁊ a fr̃ibus bdonaꝵ.
huiꝰ rei testes sunt. fr̃ Uitał pͥor b̃do¬
nacꝰ eiusdem domꝰ ⁊ fr̃ b̾nardus cõ¬
uerfus erusdem domꝰ ⁊ grã id gia¬
tiꝰ de artigis.⁊ Giraldꝰ de cadirano.
et Gasion daus.⁊ Petrꝰ de condom.
Factum est hoc. anno ab incarnati¬
one dni . mͦ. cͦeͦ .uiͦii. Philippo rege
francoꝵ regnante. Bnardo auxritano

Expanded text:
nam et firmam garentiam de omnibus amparatoribus predictis fratribus Berdonarum. Si tamen Gillelmus Arnaldi de La Leggua dictus pater Arnaldi et Garsie Donati aliquid amparaverit in predicta solutione non habeat potestatem donec reddat prius XXV sol. morl. fratribus Berdonarum. Postea vero quidquid juste poterit petere et demandare fratribus Berdonarum petat et demandet in manu tamen et potestate comitis Astaraci. Nam compositum est ita et concessum ab utraque parte, a predictis videlicet solutoribus et diffinitoribus et a fratribus Berdonarum. Hujus rei testes sunt : frater Vitalis prior Berdonacus ejusdem domus et frater Bernardus, conversus ejusdem domus et grangiarius de Artigis et Giraldus de Cadirano et Gasion Daus et Petrus de Condom. Factum est hoc anno ab incarnatione Domini MCCVIII, Philippo rege Francorum regnante, Bernardo auxit
Abbreviated transcription (Latin):
et̃ habitatores enusd̃ loci tenebant
ꝓ dono ⁊ uenditione de petro dez
barads ⁊ de Gilło arnaldo deõ filio
eiꝰ om̃s tr̃as aalid. ⁊ atoncens. et
amoler. ⁊ atarai.⁊ in aliis locis sic̃
ꝯtinet᷑ in scriptis et in cartis illoꝵ
quas teobaldꝰ de petrucia dẽs filiꝰ
de Gilło de podenas dicebat deb̾e¬
ẽẽ fuas. et ꝑꝑ hoc faciebat multa
mala mnuste et tali. occasione fr̃ĩ¬
bus b̃donaꝵ. et nolebat reciꝑe dre¬
it. de p̃dẽis frĩbus b̾donaꝵ. nec au¬
dire uidicium ꝓboꝵ hominrum. B¬
donenses uͦ inuiti et coacti a p̃dc̃o
⁊ eobaldo qui eis auferebat uaccas
⁊ boues sepe et sepiꝰ dederunt ei.
L. soł morł. pro bono pacis et con¬
cordie. ĩ ali uͦ pacto. qd̾ neq p̃dẽs
t eobaldꝰ neq fuccessores eiꝰ ullum

Expanded text:
et habitatores ejusdem loci tenebant pro dono et venditione de Petro dez Barads et de Gillelmo Arnaldo dicto filio ejus omnes terras a Alid et a Toncens et a Moler et Taran et in aliis locis sicut continetur in scriptis et in cartis illoruquas Teobaldus de Petrucia dictus filius de Gillelmo de Podenas dicebat debeesse suas et propter hoc faciebat multa mala injuste et tali occasione fratribus Berdonarum et nolebat recipere dreit de predictis fratribus Berdonarum nec audire judicium proborum hominum. Berdonenses vero inviti et coacti a predicto Teobaldo qui eis auferebat vaccas et boves sepe et sepius dederunt ei L sol. morl. pro bono pacis et concordie, tali vero pacto quod neque predictus Teobaldus neque successor
Abbreviated transcription (Latin):
et fi forte p̃dc̃s ĩ eobaldꝰ de petru¬
cia aliqua racionabili c̃a ⁊ dictã¬
te iusticia recuꝑaret castestum de
arrib̾e in pace ⁊ sine clamore et
p̃dcas t̾ras cum ꝑtinentiis fuis.
fr̃s b̃donaꝵ faciant dreit et ueni¬
ant et intrent in iudicium cum p̃¬
dicto ĩ eobaldo in p̃sentia comitis
astaraci et curie eiꝰ. uł in manu a¬
morł. fr̃ibus b̃donaꝵ. Fc̃m et fir¬
matum et concessum est hoc a p̾¬
dicto Teobaldo in platea petrucie
coram omni ppło. Huiꝰ rei funt tes¬
tes. s̃ ilłmꝰ de labatud.⁊ Garsia de
calia capellanꝰ de petrucia.⁊ btͣn¬
dus amar. ⁊ Garfio de petrucia.
⁊ arnaldꝰ de bruns baiulus de p̃¬
ticto ⁊eobaldo.⁊ bidon. ⁊ fr̃ Bnͣr

Expanded text:
et si forte predictus Teobaldus de Petrucia aliqua racionabili causa et dictante justitia recuperaret castellum de Arribe in pace et sine clamore et predictas terras cum pertinentiis suis fratres Berdonarum faciant dreit et veniant et intrent in judicium cum predicto Teobaldo in presentia comitis Astaraci et curie ejus, vel in manu amorl. fratribus Berdonarum. Factum et firmatum et concessum est hoc a predicto Teobaldo in platea Petrucie coram omni populo. Hujus rei sunt testes : Gillelmus de Labatud et Garsia de Calia, capellanus de Petrucia et Bertrandus Amar et Garsio de Petrucia et Arnaldus de Bruns bajulus de predicto Teobaldo et Bidon et frater
Abbreviated transcription (Latin):
ciendum est qd̾ arnaldus de
fres palers. et fortaneriꝰ fr̃ eus
uicti filii fortanerii de freds palers
hono aĩo et bona noluntate bona fid
et sine dolo ꝓ se et ꝓ om̃ibꝰ successo

Expanded text:
ciendum est quod Arnaldus de Fredspalers et Fortanerius, frater ejus dicti filii Fortanerii de Fredspalers, bono animo et bona voluntate, bona fide et sine dolo pro se et pro omnibus succes
Abbreviated transcription (Latin):
in pignus augerio ałbi b̾donaꝵ et
comientin eiusdem loci p̾senti atq
fut᷑o ꝓ Lxx.xͨ. soł. morł. om̃s t̾ras
seriatiales cultas et incultas quas
libebant uł habere debebant ꝑ se uł
ꝑ aliam ꝑsonam in om̃i t̾ritorio de
debet in domo b̾donaꝵ . donauit par¬
tem p̃dictis fr̃ibꝰ b̃donaꝵ .S debet
erit de cet̾o b̃donaꝵ fr̃es nõ tenent᷑
hoc totum sicut p̾dictum est mise¬
runt in pignus p̾dicti inpignerato¬
res p̾dicto ałb̃i et p̃dicto ꝯuentui
cum ingressibꝰ et egressibꝰ aqͥs pas-¬
cuis et nemoribꝰ et cum om̃ibꝰ ad¬

Expanded text:
erio, abbati Berdonarum et conventui ejusdem loci presenti atque futuro pro LXXV sol. morl. omnes terras servitiales cultas et incultas quas habebant vel habere debebant per se vel per aliam personam in omni territorio de debet in domo Berdonarum, donavit partem predictis fratribus Berdonarum et debet nuerit, de cetero Berdonarum fratres non tenentur. Hoc totum, sicut predictum est, miserunt in pignus predicti impigneratores predicto abbati et predicto conventui cum ingressibus et egressibus, aquis, pascuis et nemoribus, et cum om
Abbreviated transcription (Latin):
pp̃oꝵ pignere fuerunt. & debent in¬
de facere bonam et firmam garen¬
dam de om̃ibꝰ amparatoribꝰ p̾dictis
habitatoribꝰ b̾donaꝵ. huiꝰ pigneris
et garentie fideuissores sunt. Petr ꝯ
alb̾s sc̃e dode. et Wll̃s de euces. qͥ
debent audorgare p̃dictum pignus
fr̃ibꝰ bdonaꝵ. Testes uͦ sunt bnardus
de montaut ꝯuersus bdonaꝵ. Termi-¬
nus redimendi pigneris est de mar¬
tror e martror espleitis foris datis
pͥus. Lax .u. soł. morł. saluo tñ iure
fr̃m b̾donensium suꝑ p̾dictas t̾ras.
F acta carta anno in carnationis dñi.
.mͦ. ccͦ. iͦi. Regnante philippo rege¬
francoꝵ. Uitali astaracensi comite.
b̾ nardo de montaut auxitane sedis
electo.

Expanded text:
inde facere bonam et firmam garentiam de omnibus amparatoribus predictis habitatoribus Berdonarum. Hujus pigneris et garentie fidejussores sunt : Petrus, abbas Sancte Dode et Willelmus de Euces, qui debent audorgare predictum pignus fratribus Berdonarum. Testes vero sunt : Bernardus de Montaut, conversus Berdonarum. Terminus redimendi pigneris est de martror e martror, espleitis foris, datis prius LXXV sol. morl., salvo tamen jure fratrum Berdonensium super predictas terras. Facta M.CC°.III, regnante Philippo Francorum rege, Vitali astaracensi comite, Bernardo de Montaut auxitane sedis electo.
Abbreviated transcription (Latin):
amparatoribꝰ p̃dictis habitatori¬
bus b̾donarũ. Terminꝰ redim̃di
pigneris est de martror en mar¬
tror espleitas foras. datis prius
.xxiiii. solidos morł. habitatoribꝰ
b̾donarũ. huiꝰ rei fidenissor est.
arnaldꝰ de balanteas. ĩestes uero
sunt. W̾ill̃s bnardi de mazeras.
G ilłs bnardi de emꝑencs. arnaldꝰ
de badcaua. monachi b̾donaꝵ.¬

Expanded text:
amparatoribus predictis habitatoriamparatoribus predictis habitatoribus Berdonarum. Tepigneris est de martror en martror espleitas foras datis prius XIIII solidos morl. habitatoribus Berdonarum. Hujus rei fidejussor est Arnaldus de Balanteas. Testes vero sunt : Willelmus Bernardi de Mazeras, Gillelmus Bernardi de Emperencs, Arnaldus de Badcava monachi Berdona
Abbreviated transcription (Latin):
bus successoribꝰ sins p̾sentibus
et futuris misit inꝑignꝰ arnaldo
abb̃i b̾donarũ. ⁊ comuentui eius¬
dem loci totũ ex integro cultum
et in cultum quod habebat uel ha¬
bere debebat ꝑ se uel ꝑ aliam ꝑso¬
nam a marrast scilicet duo casalia
cũ om̃ibꝰ ꝑtinentiis suis. misit eti¬
am in pignꝰ p̃dictꝰ augeriꝰ totã
ex integro partẽ qua habebat uel
habere debebat̃ ꝑ se uel ꝑ aliam
ꝑsonam in lasdomemadures de
marrast quas ibi habebat cũ cog¬
natis suis. Gassiarnaldo uidelicet
et bnardo.ꝓ.xxiiii. soł morl. hoc
totũ sic̃ p̃dictũ est misit in piguꝰ
p̃dictꝰ augeriꝰ p̾dicto abb̃i ⁊ p̃dicto
conuentu cũ in gressibꝰ ⁊ egressibꝰ
aquis pascius ⁊ nemoribꝰ ⁊ cũ om̃i¬
bus aduenatũ ꝑtinentibꝰ ut habe¬
ant ⁊ possideant ipsas t̾ras lib̾e
et quiete sine om̃i sua ⁊ suoꝵ cõ¬
tradictione quãdui in ipsoꝵ pig¬
nere fuerint. Et debet inde facere
bonã ⁊ firmã garentiã de om̃ibꝰ

Expanded text:
us successoribus suis presentibus et futuris, misit in pignus Arnaldo abbati Berdonarum et conventui ejusdem loci totum ex integro cultum et incultum quod habebat vel habere debebat per se vel per aliam personam a Marrast, scilicet duo casalia cum omnibus pertinenciis suis ; misit etiam in pignus predictus Augerius totam ex integro partem quam habebat vel habere debebat per se vel per aliam personam in las domeniadures de Marrast quas ibi habebat cum cognatis suis, Gassiarnaldo videlicet et Bernardo, pro XIIII sol. morl. Hoc totum, sicut predictum est, misit in pignus predictus Augerius predicto abbati et predicto conventui cum ingressibus et egressibus, aquis, pascuis et nemoribus et cum omnibus ad venatum pertinentibus ut habeant et possideant ipsas terras libere et quiete sine omni sua et suorum contradictione quamdiu in ipsorum pignere fuerint. Et debet inde facere bonam et firmam garentiam de omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
ciend̾ est qd̾ siarsias arnaldꝰ d̾
sent clem dictus filiꝰ bruneti
bono am̃o ⁊ bona uolũtate bona
fide ⁊ sine dolo ꝓ se ⁊ ꝓ om̃ibꝰ suc¬
cessoribꝰ suis p̃sentibꝰ ⁊ futuris mi

Expanded text:
ciendum quod Garsias Arnaldus de Sent Clem, dictus filius Bruneti, bono animo et bona voluntate, bona fide et sine dolo pro se et pro omnibus successoribus suis presentibus et futuris
Abbreviated transcription (Latin):
c ompatiꝰ pͥor b̾donaꝵ. Siasto. ⁊or
ẜ acta carta antio incarnatiõis
am.mͦ. ccͦ.iiͦiͦi. Regnante philip¬
po francoꝵ rege. b̾nardo astara¬
censi comite. b̃nardo auaritano
archiep̃o.¬

Expanded text:
o s. Facta carta anno incarnationis Domini MCCIIII, regnante Philippo Francorum rege, Bernardo astaracensi comite, Bernardo auxitano archiep
Abbreviated transcription (Latin):
deiss e acauseres. Et debent inde
fac̃ẽ bonam ⁊ firmam garẽtiã
de om̃ibꝰ amꝑatoribꝰ p̃ctictis habi¬
tatoribꝰ bdonaꝵ. Et ꝓ hoc p̃dicto
dono p̃dictus arnaldꝰ fuit recep¬
tus in om̃i bñficio sp̃ali domꝰ b̾¬
donaꝵ. ⁊ debet sepetiri in cimin¬
derio bdonaꝵ ⁊ si foris mortu fu¬
erit debet fieri ꝓ eo. tantũ quan¬
tum ꝓ uno fr̃e.huiꝰ rei destes.
Uitał prior b̾donaꝵ. arnaldꝰ fubpͥor
eisdem loci. Bnardꝰ Gulłi mo

Expanded text:
nde facere bonam et firmam garentiam de omnibus amparatoribus predictis habitatoribus Berdonarum, et pro hoc predicto dono predictus Arnaldus fuit receptus in omni beneficio spirituali domus Berdonarum et debet sepeliri in cimiterio Berdonarum, et si foris mortuus fuerit debet fieri pro eo tantum quantum pro uno fratre. Hujus rei testes : Vitalis, prior Berdonarum, Arnaldus subprior jusdem
Abbreviated transcription (Latin):
dem loci p̃senti ⁊ futuro t̾ram
illam de sent clem quã deman¬
dabat ⁊ ꝓ sua clamabat t̾ram
scilicet illam quam arnaldꝰ dez
cochol teñẽ solebat ⁊ in infirrmi¬
tate illa de qua mortuꝰ est ꝓ se
⁊ ꝓ om̃ibꝰ suecessoribꝰ suis p̃senti¬
bꝰ atq futuris donaũat deo ⁊ bẽ
tui erusdem loci p̃senti atq fu¬
turo. Hanc t̾ram quã p̃diximꝰ
misit in pignꝰ p̃dictus siassias
arnaldꝰ p̃dicto abbi ⁊ p̃dicto cõ¬
uentui cum ingresfibꝰ ⁊ egressi¬
bus aquis pascins ⁊ nemoribus
⁊ cum om̃ibꝰ aduenatũ ꝑtinen

Expanded text:
dem loci presenti et futuro, terram illam de Sent Clem quam demandabat et pro sua clamabat, terram, scilicet, illam quam Arnaldus dez Cochol tenere solebat et in infirmitate illa de qua mortuus est pro se et pro omnibus successoribus suis presentibus atque futuris donaverat Deo et beate ntui ejusdem loci presenti atque futuro. Hanc terram quam prediximus misit in pignus predictus Gassias Arnaldus predicto abbati et predicto conventui cum ingressibus et egressibus, aquis, pascuis et nemoribus et cum o
Abbreviated transcription (Latin):
mentum ip̃iꝰ pignoris. qd̃ pignꝰ
nullus solue potest nisi p̃dẽs Gar¬
sias uł fui. quibꝰ hec t̾ra urre ħe¬
ditario ꝑtinet. Terminꝰ redimẽ¬
di hꝰ pigm̃is est. de martror en
martror. expletis foris. datis pͥꝰ
.cc.xxx. soł morlanoꝵ. habitatori¬
bꝰ b̾donaꝵ. Sciend̾ u̾o est. qd̃ ca¬
sale de bar tella. qd̃ fuit de fupra¬
dicto pignore. Fratres b̃donaꝵ causi
dilectionis ⁊ pacis.concesserunt p̃¬
dicto Garsie de petrucia. multum
ab eo rogati. qd̃ continetur crtra
bareram. huiꝰ rei testes funt. Ge¬
raldꝰ de marrenes. p̃dicti Guarerii
filiꝰ qui p̃dictum pignꝰ laudauit et
confirmaiit. Augeriꝰ de serras. Ber¬
nardus del borg. bnardꝰ de bilambiz
monacꝰ b̃donaꝵ. Ramundꝰ de mont
sauri. Arnaldꝰ de idrag. conuersi
b̾donaꝵ.¬

Expanded text:
igneris quod pignus nullus solvere potest nisi predictus Garsias vel sui quibus hec terra jure hereditario pertinet. Terminus redimendi hujus pigneris est de martror en martror, espleitis foris, datis prius CCXX solid. morlanor. habitatoribus Berdonarum. Sciendum vero est quod casale de Bartella, quod fuit de supradicto pignere, fratres Berdonarum causa dilectionis et pacis concesserunt predicto Garsie de Petrucia, multum ab eo rogati, quod continetur citra bareram. Hujus rei testes sunt : Geraldus de Marrencs predicti Guarerii filius, qui predictum pignus laudavit et confirmavit, Augerius de Serras, Bernardus del Borg, Bernardus de Bilambiz, monacus Berdonarum, Ramundus de Mont Sauri, Arnaldus de Idrag, conversi Berdona
Abbreviated transcription (Latin):
de balanteas. bono am̃o ⁊ bona
uoluntate bona fide ⁊ sine dolo
ꝓ se ⁊ ꝓ om̃ibꝰ fuccessoribꝰ fuis
p̃sentibꝰ ⁊ futuris.cum confilio
⁊ uoluntate Gafioni de petrucia
et suoꝵ. mifit in pignꝰ arnal¬
do abb̃i b̃donaꝵ.⁊ conuentin etus¬
dem loci. totam exintegro t̾ram
quam tenebat in pignore ip̃e
et pat̾ eiꝰ. Cipo ad sc̃m saturninũ:
a Porcello de marrencs ꝓ .ce. soł.
morlanoꝵ. et Porcellꝰ a Ramũdo
Sancio de cortade. ciriꝰ erat fun¬
dꝰ. hoc totum ficut fupͣdẽm est.
p̃dẽs arnaldꝰ de balanteas misit
i pignꝰ ꝓ .cc. soł morlanoꝵ. p̃dco
alb̃i et p̃dc̃o conuentui.cum in¬
gressibꝰ et egresfibꝰ aquis pascu

Expanded text:
as, bono animo et bona voluntate, bona fide et sine dolo pro se et pro omnibus successoribus suis presentibus et futuris, cum consilio et voluntate Gassioni de Petrucia et suorum misit in pignus Arnaldo abbati Berdonarum et conventui ejusdem loci, totam ex integro terram quam tenebat in pignere ipse et pater ejus Cipo ad Sanctum Saturninum a Porcello de Marrencs, pro CC sol. morlanor. et Porcellus a Ramundo Sancio de Cortade cujus erat fundus. Hoc totum sicut supradictum est, predictus Arnaldus de Balanteas misit in pignus pro CC sol. morlanor. predicto abbati et predicto conventui cum ingressibus et egressibus, aquis, pas
Abbreviated transcription (Latin):
bet inde facẽ bonam et firmam
garentiam de om̃ibꝰ amꝑatoribꝰ
p̃dcĩs habitatoribꝰ b̃donaꝵ. huiꝰ
pigñis et garentie est fidetussor.
si arreriꝰ de marrenes. qui totum
supͣdictum pignꝰ laudauit.⁊ con¬
firmauit. ⁊ mandauit. ⁊ fiderus¬
fit. qd̾ faciat bonam ⁊ firmã ga¬
rentiam de om̃ibꝰ amꝑatoribꝰ de
p̃dc̃o pigñe. p̃dcĩs habitatoribꝰ b̾¬

Expanded text:
de facere bonam et firmam garentiam de omnibus amparatoribus predictis habitatoribus Berdonarum. Hujus pigneris et garentie est fidejussor : Garrerius de Marrencs qui totum supradictum pignus laudavit et confirmavit et mandavit et fidejussit quod faciat bonam et firmam garentiam de omnibus amparatoribus de predicto pignore predictis habitatoribus Be
Abbreviated transcription (Latin):
sicut p̃dictum est dedit et deessit
p̃dictus Gilelmꝰ de t᷑re ꝓ se et ꝓ oĩbꝰ
successoribꝰ sius p̃sentibꝰ et futuris.
in elemosinam deo et bẽ m̾ b̾donaꝵ¬
ureuocabiliter. ꝓ ut meliꝰ dici et intel¬
ligi potest ad utilitatem domus ⁊ fra¬
trum b̾donaꝵ. ut fr̃s bdonaꝵ totum
illud domim lib̾e teneant et possi-¬
deant sine oĩ ꝯtradictione alicꝰ ꝑso¬
ne ꝑpetuo. iure. Et debet inde fac̾e
bonam et firmam garentiã de
om̃ibꝰ amparatoribꝰ fribꝰ b̾donaꝵ.
Huiꝰ rei sunt testes. Arnaldus rar¬
mundi de lucante. et arnaldus de
deus adiuua. et Raunundꝰ Gilelmꝰ
de deus adiuna. et arnaldꝰ Gilelmi
de iegim canomeꝰ et Ramundus de
lana. F actum est hoc anno ab un car¬
lippo rege francoꝵ regnante. Bnar¬
do de sadiracho inicario in sede auxi¬
tana. Bnardo de armaniaco comite.
Gilelmꝰ scripsit hanc cartami.

Expanded text:
sicut predictum est, dedit et concessit sicut predictum est, dedit et concessit predictus Gillelmus de Turre pro se et pro omnibus successoribus suis presentibus et futuris in elemosina Deo et beate Marie Berdonarrevocabiliter, prout melius dici et intelligi potest, ad utilitatem domus et fratrum Berdonarum ut fratres Berdonarum totum illud donum libere teneant et possideant, sine omni contradictione alicujus persone perpetuo jure. Et debet inde facere bonam et firmam garentiam de omnibus amparatoribus fratribus Berdonarum. Hujus rei sunt testes : Arnaldus Raimundi de Lucante et Arnaldus de Deusadjuva et Raimundus Gilelmus de Deusadjuva et Arnaldus Gilelmi de Jegun, canonicus et Ramundus de Lana. Factum est hoc anno ab incarlippo rege Francorum regnante, Bernardo de Sadiracho, vicario in sede auxitana, Bernardo de Armaniaco comite. Gilelmus scripsit hanc cartam.
Abbreviated transcription (Latin):
btrandi de t̾re. ueniens ad religionem
in domo łdonaꝵ. dedit et comͣssit ꝑ se
et ꝑ om̃s successores suos. p̃sentes et
futuros. deo et bẽ Marie b̾donaꝵ. et an¬
gerio alb̃i. et oĩ ꝯuenti eisdem loci
p̾senti. et futuro. qndam locum in¬
fra muros auritane ciuitatis. nixta
portellam. cum lib̾o ingressu et egres¬
su. ad om̃em suam uoluntatem in eo
et de co ꝑpetuo faciendam. Dedit it̾um
totum suum nis. qd̾ ibi habebat et
hr̃e debebat. que t̾ra est iuxta uiã
publicam que ducit ꝑegrinos ad
bm̃ iacobum. Dedit etiam p̃dictuᷤᷤ
G ilelmꝰ de t᷑re. deo. et bẽ .mͣ. bdonaꝵ.
et augerio alb̃i. et ꝯuentiĩ eiꝰdem
loci p̃senti et fut᷑o. t̾ram suam de
ioilag totum suum nus qd̾ ibi ha¬
bebat̾ et hr̃e debebat. q̃ est obligata
iure pigneris: Sancio del chos ꝓ¬
2a.xx. soł. morł. qͦs fr̃s bdonaꝵ red¬
dant p̾̃dicto Sancio. et postea tene-¬
ant et possideant fr̃s łdonaꝵ p̾dic
tam t̾ram in ꝑpetirum. T̃otum hoc

Expanded text:
trandi de Turre, veniens ad religionem in domo Berdonarum, dedit et concessit per se et per omnes successores suos presentes et futuros Deo et beate Marie Berdonarum et Augerio abbati et omni conventui ejusdem loci presenti et futuro, quemdam locum infra muros auxitane civitatis, iuxta portellam cum libero ingressu et egressu ad omnem suam voluntatem in eo et de eo perpetuo faciendam. Dedit iterum totum suum jus, quod ibi habebat et habere debebat, que terra est juxta viam publicam que ducit peregrinos ad Beatum Jacobum. Dedit etiam predictus Gilelmus de Turre Deo et beate Marie Berdonarum et Augerio abbati et conventui ejusdem locIoilag, totum suum jus quod ibi habeat et habere debebat, que est obligata jure pigneris Sancio del Chos pro LXXX sol. morl. quos fratres Berdonarum reddant predicto Sancio et postea teneant et possideant fratres Berdonarum terram in perpetuum. Totum hoc,
Abbreviated transcription (Latin):
omnium sp̃ualiũ bonoꝵ que fieri po¬
terunt in ordine cisterciẽsi. horũ om¬
nium p̃dictoꝵ testes sũt. Bernardꝰ deba¬
salag. B̾nardꝰ de panasac.W ilłmꝰ b̾nar¬
di d̾ mazeras. Iordanꝰ d̾ sc̃o Romano.
a rnaldꝰ Giraldi abbas heunensis. Factũ ⁊
firmatum est hoc totum in capitulo u̾¬
donarum. huiꝰ rei sũt testes. b̃nardꝰ
d̾ panasae. arnaldꝰ d̾ lapalu. Donatꝰ d̾
laperre pͥor ħdonarũ. augeriꝰ mõtis lug¬
di d̾ emꝑens monachi eiusdem loci.
Factũ est hoc anno ab incarnatione diũ.
mͦ. cͦ.lxͦx.uͦ. Regnante Lodouico rege
francoꝵ. Boamundo astaracensi comite.
G iraldo auxitano archiep̃o. facta est hec
secũda firmatio sub eadem dñi incar¬
natione.

Expanded text:
omnium spiritualium bonorum que fieri poomnium spiritualium bonorum que fieri poterunt in ordine cisterciensi. Horum omnium predictorum testes sunt : Bernardus de Basalag, Bernardus de Panasac, Willelmus Bernardi de Mazeras, Jordanus de Sancto Romano, Arnaldus Giraldi abbas Heunensis. Factum et firmatum est hoc totum in capitulo Berdonarum. Hujus rei sunt testes : Bernardus de Panasac, Arnaldus de Lapalu, Donatus de Lapeire, prior Berdonarum, Augerius Montislugdi Demperens, monachi ejusdem loci. Factum est hoc anno ab incarnatione domini MCLXXV, regnante Lodovico rege Francorum, Boamundo astaracensi comite, Giraldo auxitano archiepiscopo. Facta est hec secunda firmatio sub eadem domini incarnatione.
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃s b̾donarum unquam acceꝑint. ꝓ dono
uenditione uł pigñe a militibꝰ et ab oĩb
aliis ꝓmiscui seaꝰ habitatoribꝰ ubicumq
sint in toto astaraco. hec omnia p̃dicta
dona et p̃dictas absolutiones donauit
et fecit p̃dictus Boamũdꝰ p̃dicto alb̾i
et p̃dicto conuẽtui. amore dei ⁊ redẽp¬
tione pẽccoꝵ suoꝵ et parentũ suoꝵ cũ
ingressib. et egressibꝰ aqͥs. pascius. ⁊ ne¬
moribꝰ. et cũ omnibꝰ aduenatũ ꝑtinen
tibꝰ ut habeant ⁊ possideant ip̃as tr̃as
libere ⁊ quiete. sñ om̃i sua ⁊ suoꝵ cõtra¬
dictione in ꝑpetuum. Et debet facẽ d̾ p̃¬
aictis donis ⁊ d̾ p̃dictis ab solutionibꝰ
bonã ⁊ firmam garenciã d̾ omnib am¬
paratorib p̃dictis habitatorib b̾donarũ.
ita ut nemini sucessoꝵ suoꝵ aliqͥd hoꝵ
liceat reuocare nec etiam infestare. Et
ꝓ his om̃ib p̃dictis donis ⁊ absolutio¬
nibus p̃dictꝰ Boamundꝰ receptus ẽ in
om̃i beneficio missarũ et or̃onum et

Expanded text:
ono, venditione vel pignere a militibus ut ab omnibus aliis promiscui sexus habitatoribus ubicumque sint in toto Astaraco. Hec omnia predicta dona et predictas absolutiones donavit et fecit predictus Boamundus predicto abbati et predicto conventui amore Dei et redemptione peccatorum suorum et parentum suorum cum ingressibus et egressibus, aquis, pascuis et nem ut habeant et possideant ipsas terras libere et quiete, sine omni sua et suorum contradictione in perpetuum. Et debet facere de predictis donis et de predictis absolutionibus bonam et firmam garentiam de omnibus amparatoribus predictis habitatoribus Berdonarum, ita ut nemini successorum suorum aliquid horum liceat revocare nec etiam infestare. Et pro his omnibus predictis donis et absolutionibus predictus Boamundus receptus est in omni beneficio missarum et orationum et
Abbreviated transcription (Latin):
dan ibi habebat uł hab̾e debebat. Dona¬
uit etiam pascua. erbagges. ⁊ om̃em es¬
pleitam. lib̾um intitum ⁊ exitũ ꝑ om̃s
t̾ras suas cultas et incultas eaceptis
t̾ris bladatis ortis ⁊ uineis cultis. et
totum ex integro qd̾ habebat uł hab̾e
debebat ꝑ se uel ꝑ aliam ꝑsonam ad ta¬
ranum ⁊ in om̃i t̾ritorio eiꝰ. Donauit
etiam ⁊ ab soluit om̃s ex̃citus om̃ium
t̾rarum. quas fratres b̃donarum tenẽt¬

Expanded text:
dan ibi habebat vel habere debebat. Donadan ibi habebat vel habere debebat. Donavit etiam pascua, erbagges et omnem espleitam, liberum introitum et exitum per omnes terras suas cultas et incultas exceptis terris bladatis, ortis et vineis cultis et totum ex integro quod habebat vel habere debebat per se vel per aliam personam ad Taranum et in omni territorio ejus. Donavit etiam et absolvit omnes exercitus omnium terrarum quas fratres B
Abbreviated transcription (Latin):
tr̃am casał d̾ causeres. qͦ ẽ retro baisiam.
d̾ riuo del paul eabad. Et totam ex integͦ
tram cultam ⁊ incultam quã comes
habebat uł habe debebait ꝑ se uel ꝑ aham
ꝑsonã ante baisiam ⁊ retro. sic̃ transit uia
publica. q̃ trãsit añ portam castelli d̾ pa¬
derns ũsꝰ scm̃ captasiũ ⁊ u̾sꝰ serras. et
sic̃ ex t̾minat riuiꝰ scĩ clemẽtis qͥ trãsit
ꝑ tr̃am d̾ marca.⁊ sic̃ ea t̾minat retro ba¬
isiam ruiꝰ del paul eabad. ũsꝰ bdonas.
Et totum ex integro casale de marca.
cũ om̃ib ꝑtinentiis siuis. Et totũ exin¬
tegro casale del trei eũ om̃ib ꝑtinẽtiis
suis. Donauit etiam p̃dictꝰ boamũdꝰ
totam ex integro tenrã dde sent feli cul¬
tam et incultam quã ibi habebat uł
hab̾e debebat ꝑ se uł ꝑ aliam ꝑsonam.
et totũ dñium qd̾ habebat uł hab̾e de¬
bebat ꝑ se uel ꝑ aliam ꝑsonam suꝑ to¬
tam aliam t̾ram quã fortaneriꝰ d̾ laue¬

Expanded text:
terram casalis de Causeres, que est retro Baisiam, terram casalis de Causeres, que est retro Baisiam, de rivo del Paul eabad, et totam ex integro terram cultam et incultam quam comes habebat vel habere debebat per se vel per aliam personam ante Baisiam et retro sicut transit via publica que transit ante portam castelli de Paderns versus Sanctum Caprasium et versus Serras et sicut exterminat rivus Sancti Clementis qui transit per terram de Marca et sicut exterminat retro Baisiam rivus del Paul eabad versus Berdonas, et totum ex integro casale de Marca, cum omnibus pertinentiis suis, et totum ex integro casale del Trei cum omnibus pertinentiis suis. Donavit etiam predictus Boamundus totam ex integro terram de Sent Feliz cultam et incultam quam ibi habebat vel habere debebat per se vel per aliam personam et totum dominium quod habebat vel habere debebat per se vel per aliam personam super totam aliam terram quam Fortanerius de Lave
Abbreviated transcription (Latin):
eius successori. ⁊ conuentui enisdẽ loci
p̃senti et futuro. uidelic casale d̾ b̾donis
cũ om̃ib ꝑtinentiis suis. ⁊ eccłiam p̃dic¬
ti loci. et oĩa iura eccłie.⁊ totũ exx inte¬
gro nemꝰ de biolas cũ om̃ib ꝑtinẽtiis
suis. et totũ ex integro casale del moliar
qd̾ arͣ de planca cum om̃ib ꝑtinentiis
sus.⁊ totum ex integro casale delfreison
cum om̃ib ꝑtinentiis suis. ⁊ totũ ex in¬
tegro casale del castan. cũ om̃ib ꝑtinẽtiis
sius. et totum ex integro casale qd uoca¬
tur casale scĩ Ioħis cuni om̃ib ꝑtinẽtiis
suis. et. totum ex inte gro ex integro ca¬
sale sci saprasii eũ om̃ib ꝑtinentiis sius.
łt totam tr̃am abb̾e d̾ paderns. sic̃ trãsit
iua q̃ est ante castellum d̾ paderus ⁊ as¬
cendit uersus castellũ. ⁊ descendit ũs
buisam. Et totam tr̃am d̾ riuio sc̃i clem̃¬
tis eabad. quã ibi habelunt uł habe ãe¬
beuant ꝑ se uł ꝑ aliam ꝑsonã.  t totam

Expanded text:
sdem loci presenti et futuro, videlicet casale de Berdonis cum omnibus pertinentiis suis et ecclesiam predicti loci et omnia jura ecclesie et totum ex integro nemus de Biolas cum omnibus pertinentiis suis et totum ex integro casale del Moliar quod dicitur de Planca cum omnibus pertinentiis suis et totum ex integro casale del Freison cum omnibus pertinentiis suis et totum ex integro casale del Castan cum omnibus pertinentiis suis et totum ex integro casale quod vocatur casale Sancti Johannis cum omnibus pertinentiis suis et totum ex integro casale Sancti Caprasii cum omnibus pertinentiis suis et totam terram abbatie de Paderns, sicut transit via que est ante castellum de Paderns et ascendit versus castellum et descendit versus Baisiam et totam terram de rivo Sancti Clementis eabad, quam ibi habebant vel habere debebant per se vel per aliam personam et totam