comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
abipsis uirtutib auercit ocłos. & ext̾iora circumspitit. Bona uͦ
idem pendent. idem patent: illa falsa. multũ hñt uani. Itaq
spetiosa & magna contra uisentib. cũ ad pondꝰ reuocata st̃:
fallunt. Ita ⁊ mi lucili. quicqͥd uera ratio cõmendat: solidũ ⁊
et̾num est. firmat animũ atcollitq semꝑ futurũ in excelso. Il¬
la que tem̾̃e laudant᷑. & uulgi sententia bona st̃: inflant ma¬
nib letos. Rursus ea qͦ timent᷑ tanqͣm mala: initiunt formi¬
diẽ mentib. & illas non aliter qͣm animalia: spetie periculi
agitant. Utiaq ergo res: sine causa animũ & diffundit & mordet
Nec illa gaudio: nec hec metu digna ẽ. Sola ratio: in mutabilis e
uiditũ tenar est. Non enĩ seruit: sed imꝑat sensib. Rationi par
uirtures : rationes sunt. Rationes st̃ si recte sunt. Si recte st̃: &
pares st̃. Qualis ratio ẽ: tales ⁊ astiones st̃. Ergo: om̃s pares st̃

Expanded text:
ab ipsis virtutibus avertit oculos et exteriore circumspicit; bona vera ab ipsis virtutibus avertit oculos et exteriore circumspicit; bona vera idem pendent, idem patent. Illa falsa multum habent vani. Itaque speciosa et magna contra visentibus, cum ad pondus revocata sunt, fallunt. Ita est, mi Lucili; quicquid vera ratio commendat, solidum et aeternum est, firmat animum attollitque semper futurum in excelso; illa quae temere laudantur et vulgi sententia bona sunt, inflant inanibus laetos. Rursus ea, quae Minentur tamquam mala. iniciunt formidinem mentibus et illas non aliter quam animalia species periculi agitant. Utraque ergo res sine causa animum et diffundit et mordet; nec illa gaudio nec haec metu digna est. Sola ratio inmutabilis et iudicii tenax est. Non enim servit, sed imperat sensibus. Ratio rationi par virtutes rationes sunt. Rationes sunt, si rectae sunt. Si rectae sunt, et pares sunt. Qualis ratio est, tales et actiones sunt; ergo o
Abbreviated transcription (Latin):
tutem oĩa oꝑa uelut fecus suos isoem ocłis intueri. eque indulg̃e
omib. & quidem impensiꝰ laborantib: qm̃ quidẽ etiam paren¬
tũ amor. magis in ea quoꝵ miseret᷑ inclinat᷑. Uirtus quoq oꝑa
sua qui uidet asfici & p̾mi. non magis amat: s parentũ bonoꝵ
more: magis complestit᷑ ac fouet. Quare ñ ÷ ullum bonũ alt̾o
mauis. quia ñ est quicqͣm apto aptius. quia plano nicħ ÷ planiꝰ.
N on potes dicere. hoc magis par ẽ. Alicui qͣm illud. Illud ergo. nec
honesto honestus quiequã est. Qd̃ si par omniũi uirtutũ natura
ẽ: tria gña bonorum. inequo sunt. Ita dico: in equo ẽ. moderate
gaud̾e. & moderate doleie. Leticia illa ñ uincit hanc animi fer¬
mitatẽ. sub tortore gemitus deuorantẽ. Illa bona optabilia.
hec mirabilia. st̃: utraq inthilomuiꝰ paria. qͥa quicqͥd in cõmo¬
di ẽ. ui tanta maioris boni regit᷑. Quisqͥs hec imparia uidicat:

Expanded text:
tutem omnia opera velut fetus suos isdem oculis intueri, aeque indulgere tutem omnia opera velut fetus suos isdem oculis intueri, aeque indulgere omnibus et quidem inpensius laborantibus, quoniam quidem etiam parentium amor magis in ea, quorum miseretur, inclinat. Virtus quoque opera sua, quae videt adfici et premi, non magis amat, sed parentium bonorum more magis conplectitur ac fovet. Quare non est ullum bonum altero maius? Quia non est quicquam apto aptius, quia plano nihil est planius. Non potes dicere hoc magis par esse alicui quam illud; ergo nec honesto honestius quicquam est. Quod si par omnium virtutum natura est, tria genera bonorum in aequo sunt. Ita dico: in aequo est moderate gaudere et moderate dolere. Laetitia illa non vincit hanc animi firmitatem sub tortore gemitus devorantem; illa bona optabilia, haec mirabilia sunt, utraque nihilominus paria, quia quidquid incommodi est, vi tanto maioris boni tegitur. Quisquis haec inparia iudicat,
Abbreviated transcription (Latin):
tractam & oꝑosam : Et si hoc ẽ : magis diliges exduob eque bo¬
nis uiris nitidũ. unctũ. qͣm puluerulentũ & horrentẽ. de inde hoc
usq ꝑuenies ut magis diligas urtegrũ omnib membris & illesũ:
qͣm debilem aut luscum. Paulatim fastidiũ tuũ illo usq ꝓcedet:
ut exduob eque iustis ac prudentib comatũ & crispulũ malis ubi
par inutroq uirtus ñ compet. aliarũ rerũ in equalitate. Oĩa
eũ alia. ñ parces s atcessiones sunt. Numqͥs tam iiqͣm censurã.
inter suos agit. ut filiũ sanũ quã egrũ magis diligat. ꝓcerũue
& excelsũ. qͣm breuẽ aut modicũ : Fetus suos ũ diffingunt fere:
& se in alimentũ pariter omniũ sternunt. Aues exequo parti¬
unt᷑ cibos. Ulires ad ithace sue saxa sic ꝓperat: quemadinodũ
agamennon ad nuitenarũ nobiles muros. Nemo enĩ patͥam. quia
magna ẽ. amat. sed quia sua. Quorsũ hec ꝑtinent: ut scias ur¬

Expanded text:
tractam et operosam. Aut si hoc est, magis diliges ex duobus aeque botractam et operosam. Aut si hoc est, magis diliges ex duobus aeque bonis viris nitidum et unctum quam pulverulentum et horrentem. Deinde hoc usque pervenies, ut magis diligas integrum omnibus membris et inlaesum quam debilem aut luscum. Paulatim fastidium tuum illo usque procedet, ut ex duobus aeque iustis ac prudentibus comatum et crispulum malis. Ubi par in utroque virtus est, non conparet aliarum rerum inaequalitas. Omnia enim alia non partes, sed accessiones sunt. Num quis tam iniquam censuram inter suos agit, ut sanum filium quam aegrum magis diligat, procerumve et excelsum quam brevem aut modicum ? Fetus suos non distinguunt ferae et se in alimentum pariter omnium sternunt; aves ex aequo partiuntur cibos. Vlixes ad Ithacae suae saxa sic properat, quemadmodum Agamemnon ad Mycenarum nobiles muros. Nemo enim patriam quia magna est amat, sed quia sua. Quorsus haec pertinent ? Ut scias vir
Abbreviated transcription (Latin):
diri. in reb uidiciũ : qd in hominib. Aquȩ laudabilis unt᷑ ẽ.
in corpe ualido aclibero posita: qͣm in morbido ac uincto. Ergo
tuam quoq uircutẽ ñ magis laudabilis. si corpꝰ illesum t̾. inte¬
grũ. fortuna prestit̾it: qͣm si ex aliqua parce. nittilatũ. multa¬
ti. Alioqum. hoc erit & seruoꝵ habitu dñm estimare. Oniua
eiuĩ ista unque. dñm casus erercet. seruilia st̃. pe cunia. & corp̃. ae
honores. in becillia. fluida mortalia. possessiones incere. Marur¬
sus libem & inuita oꝑa iuitutis: que ñ ideo magis arpetenda
fẽ. si benigniꝰ afortuna tctantur. nec iuiꝰ si alqua inqutende
terũ premant. Qd̾ amicia in hominib ẽ: hoc uireb appeticio.
Lom puto magis amares uirũ bonũ locuplerem. qͣm pauꝑem. nec
robustũ & sacertosuĩ. qͣm gracilem & languidi corpis. Ergone re
quidem magis appeces. aut̃ amabis hilarem de paceatã. quam dĩ¬

Expanded text:
dixi, in rebus iudicium est, quod in hominibus: aeque laudabilis virtus est dixi, in rebus iudicium est, quod in hominibus: aeque laudabilis virtus est in corpore valido ac libero posita quam in morbido ac vincto. Ergo tuam quoque virtutem non magis laudabis, si corpus illi tuum integrum fortuna praestiterit quam si ex aliqua parte mutilatum; alioqui hoc erit ex servorum habitu dominum aestimare. Omnia enim ista, in quae dominium casus exercet, serva sunt, pecunia et corpus et honores, inbecilla, fluida, mortalia, possessionis incertae. Illa rursus libera et invicta opera virtutis, quae non ideo magis adpetenda sunt, si benignius a fortuna tractantur, nec minus, si aliqua iniquitate rerum premuntur. Quod amiamares virum bonum locupletem quam pauperem, nec robustum et lacertosum quam gracilem et languidi corporis; ergo ne rem quidem magis adpetes aut amabis hilarem ac pacatam quam di
Abbreviated transcription (Latin):
lum ht̃ momentũ uexatio & dolor. & quicqͥd alud incõmodi ẽ. Uir¬
tute enĩ obruit᷑. Quẽ admodũ minuta lumina claritas solis ob¬
scurat: sic dolores. molestias. inuirias. uirtus magnitudine sua
elidit. atq oppͥmit. & qͦcumq affulsit. ibi quicͥd sine illa appa¬
ret extinguit᷑. nec magis ullam portionẽ hñt in cõmoda. cũ in
urtutẽ incidert̃: qͣm in mari nimb. Hoc ut scias ita ẽẽ: Ad omẽ
pulcrũ uir bonus sine ulla cunctatione ꝓcurret. stet illic licet
earnifex. Etet tortor atq ignis. ꝑseuerabit ne qͥd passurꝰ. sed qͥd
facturus sit aspiciet. & se houeste rei tamqͣm hono uiro credet.
utilem illam sibi uidicabit. tutam ꝓsperã. Eundem lotũ habe¬
bit apud illum honesta res. sed tristis atq asꝑa: quẽ uit bonus
pauꝑ. aut exul ac pallidus. Agedum pone exalia parte urrum
bonũ diuitus habundantẽ. ex alt̾a nicħ habentẽ sed uise omnia.
uteiq eque uir bonus erio: etiã si fortuna dispari utet᷑. Idem ut

Expanded text:
lum habet momentum vexatio et dolor et quicquid aliud incommodi est; virtute enim obruitur. Quemadmodum minuta lumina claritas solis obscurat, sic dolores, molestias, iniurias virtus magnitudine sua elidit atque opprimit et quocumque adfulsit, ibi quicquid sine illa apparet, extinguitur; nec magis ullam portionem habent incommoda, cum in virtutem inciderunt, quam in mari nimbus. Hoc ut scias ita esse, ad omne pulchrum vir bonus sine ulla cunctatione procurret; stet illic licet carnifex, stet tortor atque ignis, perseverabit nec quid passurus, sed quid facturus sit, aspiciet, et se honestae rei tamquam bono viro credet; utilem illam sibi iudicabit, tutam, prosperam. Eundem locum habebit apud illum honesta res, sed tristis atque aspera, quem vir bonus pauper aut exul ac pallidus. Agedum pone ex alia parte virum bonum divitiis abundantem, ex altera nihil habentem, sed in se omnia; uterque aeque vir bonus erit, etiam si fortuna dispari utetur. Idem, ut
Abbreviated transcription (Latin):
tu hominũ secedere. Ille tarentũ se abdidit. ille neapoli inchisus ẽ.
illis niultis amus ñ transit domus sue limen. Conuoeat turbã: qͥsqͥs
otio suo aliqͣm fabulam imposinit. Cum secesseris: non est augendi¬
bos er sle te homnes loqͣntur: si ut ipse tecum loquaris. Q uid dit
loquerise qd hoĩes de aliis libentissime faciunt: dete apitt. ⁊ mdl
erastima. Ad suesces & dicere uerũ. & audite. Id aittẽ marime tiasta
qd̾ urce. eẽ infirmissimũ senties. Nota habet siui quisq corꝑis itia
rage aliuis uomitu leuat stomacũ: alius frequenti cibo fuleit. Aiꝰ
interposito ieiunio corpꝰ exhaurit & purgat. Hi quot̃ pedes
dolor repetit: aut uino aut balneo abstinent. In ceta negligrites
huus. a qrio sepe infestant᷑ occurrẽ. Sic in animo nr̃o sint.qu
causarie partes. quib adhibenda curatio ẽ. Quid mnotio tariõt
Ulcus meũ eto. Si ostenderẽ tibi pedem turgidũ. Iunda manũ

Expanded text:
tu hominum secedere. Ille Tarentum se abdidit, ille Neapoli inclusus est, tu hominum secedere. Ille Tarentum se abdidit, ille Neapoli inclusus est, ille multis annis non transit domus suae limen. Convocat turbam, quisquis otio suo aliquam fabulam inposuit. Cum secesseris, non est hoc agendum, ut de te homines loquantur, sed ut ipse tecum loquaris. Quid autem loqueris? Quod homines de aliis libentissime faciunt, de te apud te male existima; adsuesces et dicere verum et audire. Id autem maxime tracta, quod in te esse infirmissimum senties. Nota habet sui quisque corporis vitia. Itaque alius vomitu levat stomachum, alius frequenti cibo fulcit, alius interposito ieiunio corpus exhaurit et purgat. Ii, quorum pedes dolor repetit, aut vino aut balineo abstinent. In cetera neglegentes huic, a quo saepe infestantur, occurrunt; sic in animo nostro sunt qucausariae partes, quibus adhibenda curatio est. Quid in otio facio ? Ulcus meum curo. Si ostenderem tibi pedem turgidum, lividam manum
Abbreviated transcription (Latin):
lit᷑ suis : U exp̃cepto quo q facias: &e tibi. & cũ uoles appirbab.
Nec ad omnẽ rem .p. mittim̃. nec semꝑ. nec sine ullo fine. Pret̾ea
rem .p. etiam si recesserit. ummo fortasse relicto uno angulo in
cendet: q̃m humili loco sederet. Depono hoc apud me numꝙͣ
plus agere sapientẽ: qͣm cũ in conspectu eiꝰ diuina atq huma¬
na uenerunt. Nunc ad illud reuertor qđ suacłe tibi ceꝑam: ite
otium tuũ ignotum sit. Non ẽ. qđ inscribas tibi philosophiam.
atq etiã aliud ꝓposito tuo nom̃ impone. ualitudinẽ. & imberilie
uotato desidĩam. Gloriari: mners ambitio ẽ. Animalia quedã. ne
inuentri possint. uestigia sua: circa ipsũ cubile confundt̃. Idem tͥ
unt condita. & obstrusa rimant᷑. furem: signata sollititant. Uile
iuidet᷑ quicqͥd patet: aꝑta effractariꝰ pret̾it. hos mores habet pops
hos imꝑitissimꝰ quisq in secreta irrumꝑe cupit. Optimũ itaq: ñ
iactare otium suũ. Iactandi autẽ genus ẽ: ninuis latere. & a tonspis¬

Expanded text:
praecepto quoque facies ; et tibi et cui voles adprobabis. Nec ad omnem rem publicam mittimus nec semper nec sine ullo fine. Praeterea, t extra rem publicam, etiam si recesserit, immo fortasse relicto uno angulo in cenderet, quam humili loco sederit. Depone hoc apud te, numquam plus agere sapientem, quam quom in conspectum eius divina atque humana venerunt. Nunc ad illud revertor, quod suadere tibi coeperam, ut otium tuum ignotum sit. Non est quod inscribas tibi philosophiam aut quietem. Aliud proposito tuo nomen inpone; valetudinem et inbecillitatem voca et desidiam. Gloriari otio iners ambitio est. Animalia quaedam ne inveniri possint, vestigia sua circa ipsum cubile confundunt; idem tiunt, condita et abstrusa rimantur; furem signata sollicitant. Vile videtur, quicquid patet, aperta effractarius praeterit. Hos mores habet populus, hos imperitissimus quisque: in secreta inrumpere cupit. Optimum itaque est non iactare otium suum. Iactandi autem genus est nimis latere et a conspec
Abbreviated transcription (Latin):
ad penos ꝑueniret: Indue magni uiri animũ. & ab opinionib
uulgi secede paulisꝑ. capestam debes uirtutis pulcherrune. ac
ne colenda ẽ. Aspite martũ. catonẽ. sacro illi pectori purissimas
manꝰ admouentẽ. & uulnera parũ demissa laxantẽ. Utrũ tan¬
dem illi dicturꝰ es. uellem qͣ uelles. & moleste fero ac felicit̃ qd̾
dms. Hoc loco m demetruis nt̃ occurrit. qͥ uitam secura. s sine
ailuis fortune occursionib: mare mortuũ uocat. Nicħ hab̾e as
a b srateris. ad qd te contites. ciuꝰ de nuntiatione & incursu fi¬
unrtate animi tui temptes. s mocio in concusto iacere ⁊ non⁊ ti¬
quilteas malicia ẽ:. Attalus stoiẽ dice solebat. Palo me fortuna
quulltrais siuns q̃ni indelituis habeat. Torqueor: sed forater. Bene
e Oitidorus fortiter. Bene ẽ. Qudi epiturũ. ditec. e dulee e. oo
eam honeste rei at seuere: munqͣm molle nom̃ umponai  rot̃¬

Expanded text:
ad Poenos perveniret ? Indue magni viri animum et ab opinionibus ad Poenos perveniret ? Indue magni viri animum et ab opinionibus volgi secede paulisper. Cape, quantam debes, virtutis pulcherrimae ac ne colenda est. Adspice M. Catonem sacro illi pectori purissimas manus admoventem et vulnera parum alte demissa laxantem. Utrum tandem illi dicturus es " vellem quae velles " et "moleste fero" an "feliciter quod agis" ? Hoc loco mihi Demetrius noster occurrit, qutuum vocat. Nihil habere, ad quod exciteris, ad quod te concites, cuius denuntiatione et incursu firmitatem animi tui temptes, sed in otio inconcusso iacere non est tranquillitas; malacia est. Attalus Stoicus dicere solebat: " malo me fortuna in castris suis quam in deliciis habeat. Torqueor, sed fortiter; bene est. Occidor, sed fortiter; bene est." Audi Epicurum, dicet et " dulce est." Ego tam honestae rei a
Abbreviated transcription (Latin):
licitus tautũ. ut litaret. Optubilem rem puira monten. de hes sea¬
bitas gͥ. an optimũ memorabile mori. & in aliquo oꝑe uͥtutis:
Cum aliqua torm̃ta fortiter patit᷑. omnib uirtutib utit᷑. fortasse
aĩ una inꝓmptu sit. & maxim ł appareat patientia. Cet̾m illic ẽ.
sontitudo: cuiꝰ patientia. & ꝑpessio. & tolerantia rami st̃. Illic est
ordentia. fine qua nullũ mitur consiliũ. que suadet qd̃ effug̃e
ħ posis: qͣm fortissime ferre. Illic ẽ. constantia que deici loco non
patẽ. & ꝓpositum nulla ui extor quere dimittit. Illic ẽ. in diuiduꝰ
ile comitatus uircittũ. Quitqͥd honeste fit: una uirtus facit. sed ex
consilũ sententia. Qd̃ autẽ abomnib iurtutib comꝓbat᷑: etiã si
abina fieri uidet᷑ optabile ẽ. Quid tu existimas ea tm̃i optabilia.
ce. quȩ ꝓuoluptatẽ & otiũ ueniunt. que extipiunt᷑ forib ornatis :
tun uenerantiũq celebrãt᷑. Ita tu non putas regulũ optasse. ut

Expanded text:
licitus tantum, ut litaret, optabilem rem putans bonam morbitas ergo, an optimum sit memorabilem mori et in aliquo opere virtutis? Cum aliquis tormenta fortiter patitur, omnibus virtutibus utitur. Fortasse una in promptu sit et maxime appareat patientia. Ceterum illic est fortitudo, cuius patientia et perpessio et tolerantia rami sunt. Illic est prudentia, sine qua nullum initur consilium, quae suadet, quod effugere non possis, quam fortissime ferre. Illic est constantia, quae deici loco non potest et propositum nulla vi extorquente dimittit. Illic est individuus ille comitatus virtutum: quicquid honeste fit, una virtus facit, sed ex consilii sententia. Quod autem ab omnibus virtutibus conprobatur, etiam si ab una fieri videtur, optabile est. Quid? Tu existimas ea tantum optabilia esse, quae per voluptatem et otium veniunt, quae excipiuntur foribus ornatis ? tium venerantiumque celebrantur. Ita tu non putas Regulum optasse, ut
Abbreviated transcription (Latin):
nam qͥdem hoc ꝓpositum sequi: olum fuisset animꝰ tibi. Utmã
de uita beata. non in conspectu mortis ageremꝰ. d nunc quoq
ñ moramꝰ. Multa enĩ que suꝑuatua ẽẽ. & inunica credituri fu¬
imꝰ rõni : nc̃ exꝑientie credimꝰ. Qd facere solent qui serius exe¬
unt. & uolunt tempꝰ celeritite reparare: Calcar addamꝰ. Hec
etas: optime facit ad hec studia. Iam disputauit. iam uitia pͥmo
feruore ad olescencie indomita lassauit. Non multũ suꝑ est ut
extinguat᷑. Et qͣndo in quis tͥ ꝓderit istud qd inexitu dicis. Aut in
qͣm rens In hanc: ut exeam melior. Non ẽ. tam̃ qd̾ eristimes. ul¬
lam etatẽ aptiorem ẽe. ad bonã mentẽ: qͣmq se multis exꝑim̾tis
longa ac freqͣnti rerũ penitentia domuit. que ad salutaria muti¬
aatis̃ effectib uenit. Hoc est huiꝰ boni tempus. qͥseruis senex ad

Expanded text:
nam quidem hoc propositum sequi olim fuisset animus tibi! Utinam nam quidem hoc propositum sequi olim fuisset animus tibi! Utinam de vita beata non in conspectu mortis ageremus! Sed nunc quoque non moremur. Multa enim, quae supervacua esse et inimica credituri fuimus rationi, nunc experientiae credimus. Quod facere solent, qui serius exierunt et volunt tempus celeritate reparare, calcar addamus; haec aetas optime facit ad haec studia; iam despumavit. Iam vitia primo fervore adulescentiae indomita lassavit, non multum superest ut extinguat. "Et quando," inquis, "tibi proderit istud, quod in exitu discis, aut in quam rem ? " In hanc, ut exeam melior. Non est tamen quod existimes ullam aetatem aptiorem esse ad bonam mentem quam quae se multis experimentis, longa ac frequenti rerum paenitentia edomuit, quae ad salutaria mitigatis adfectibus venit. Hoc est huius boni tempus; quisquis senex ad
Abbreviated transcription (Latin):
endi causa: uenire adme ue ł is. Erras. qui hinc aliquid auxilii spe¬
en Lom meditus s eger hic habitat. Malo illa cũ discesseris dicas.
& oo istum beatũ hominẽ putabam & eruditũ. erȩxerã aures. desti¬
tutus sũ. Nich̃ uidi. nicħ audiui qd̃ concupiscerem. ad qd̵ reuerte¬
rer. Si hoc sentis. si hoc loqueris: aliqͥd ꝓfectũ ẽ. Malo ignoscas
otio ineo: qͣm inuideas. Otium inqͥs seneca. cõmendas mͥi ad epi¬
cureas uotes delaberis. Otium tͥ cõmendo. in quo maiora agas &
pulcriora: qͣm que reliquisti. Pulsare suꝑbas potentioꝵ fores.
dig̃ere inlitt̾am senes orbos. plurimũ in foro posse: inuidiosa
potentia ac breuis ẽ: & uerũ estimes. sordida. Ille me gratia foren-¬
si longeante cedet. ille stipendiis militarib & quesita ꝑ hoc digni¬
tate ile clientiũ turba. Est tanti abhominib uinci. dũ ame for¬
tuna iuncat᷑: Cuiꝰ turbe par ẽẽ. non possũ: plus habet gr̃e. Uti¬

Expanded text:
endi causa venire ad me velis. Erras, qui hinc aliquid auxilii speras; non medicus, sed aeger hic habitat. Malo, cum discesseris, dicas: " ego istum beatum hominem putabam et eruditum. Erexeram aures; destitutum sum. Nihil vidi, nihil audii, quod concupiscerem, ad quod reverterer." Si hoc sentis, si hoc loqueris, aliquid profectum est. Malo ignoscas otio meo quam invideas. "Otium," inquis, "Seneca, commendas mihi? Ad Epicureas voces delaberis." Otium tibi commendo, in quo maiora agas et pulchriora quam quae reliquisti; pulsare superbas potentiorum fores, digerere in litteram senes orbos, plurimum in foro posse invidiosa potentia ac brevis est et, si verum aestimes, sordida. Ille me gratia forensi longe antecedet, ille stipendiis militaribus et quaesita per hoc dignitate, ille clientium turba; est tanti ab omnibus vinci, dum a me fortuna vincatur, cui in turba par esse non possum; plus habet gratiae. Uti
Abbreviated transcription (Latin):
tucdinẽ sui ad ducit & tingit. Actiones. Amiticias. interdũ dom̃
dotas qͦͣt uitrauit. disposuite: condecorat. Q uicqͥd ẽctauit . ii
amabile. conspituum. mirabile facit. Itaq uis eiꝰ & magnitudo
ultia ñ porest surg̾e: quando incrementum marimo ñe. Ii¬
chil iuenies rectuis. recto. ñ magis qͣm uero. qͣm temꝑato tem

Expanded text:
tudinem sui adducit et tinguit; actiones, amicitias, interdum domos tudinem sui adducit et tinguit; actiones, amicitias, interdum domos totas, quas intravit disposuitque, condecorat. Quidquid tractavit, id amabile, conspicuum, mirabile facit. Itaque vis eius et magnitudo ultra non potest surgere, quando incrementum maximo non est. Nihil invenies rectius recto, non magis quam verius vero, quam tem
Abbreviated transcription (Latin):
mum bonũ reuertam̃. & consideremꝰ id qͣte sit. Anmus intuens
uera. ꝑitus fugiendoꝵ ac petendoꝵ non ex o pinione exnatura
precia reb imponens. toti se iserens mundo. & in om̃s eius actꝰ
contemplationẽ suam mittens. cogitationib actionib q intentꝰ.
execruo magmus ac uehxmens asꝑis blandisq pariter imuctus. ue¬
Futri
se fortune submitiens. supra omiia que contingt̃. accidunqs emi
batus intrepidus. quẽ nulla ius frangat. quẽ uec atcollant siptu¬
na. uec depͥmant. Ialis animi iuitus ẽ: hec euis ẽ. facies. si sibuns
ueniat aspectum. & semel tora se ostendat. Cecerũ multe e sꝰ sbrut
sunt: ꝓ uite uarietate. & ꝓ actionib explicant᷑. nec minoi fit̃
duro maior ipsa. Decrescere enĩ summũ bonũ non pocest. nec
iurtuti ire retro litet: s in alias atq alias qͣlitates conuercit᷑. ad
recũ quas actura ẽ. habitum figurata. Quicqͥd actigit insinusi¬

Expanded text:
imum bonum revertamur et consideremus id quale sit: animus intuens imum bonum revertamur et consideremus id quale sit: animus intuens vera, peritus fugiendorum ac petendorum, non ex opinione, sed ex natura pretia rebus inponens, toti se inserens mundo et in omnes eius actus contemplationem suam mittens, cogitationibus actionibusque intentus, ex aequo magnus ac vehemens, asperis blandisque pariter invictus, neutri se fortunae summittens, supra omnia quae contingunt acciduntque eminbatus, intrepidus, quem nulla vis frangat, quem nec adtollant fortuita nec deprimant; talis animus virtus est. Haec eius est facies, si sub unum venisunt. Pro vitae varietate et pro actionibus explicantur; nec minor fit aut maior ipsa. Decrescere enim summum bonum non potest nec virtuti ire retro licet; sed in alias atque alias qualitates convertitur ad rerum, quas actura est, habitum figurata. Quidquid attigit, in simili
Abbreviated transcription (Latin):
quosdam enĩ edit corpib impeditos: sed nithilominꝰ ꝑrumpentes
ostantia. Claranus mͥ uidet᷑ inerempla redditus. ut sure possemꝰ.
ñ deformitate corꝑis fedari animũ: s pulchritudine aniii corpꝰ
omari. Qmuis autem paucissimos una fecerimꝰ dies: tam̃ multi
nobis sermones fuerunt quos subiide egeram. & ad te ꝑmittam.
Hoc pͥmo die quesitum ẽ ÷ quomͦ possint cria bona ẽẽ. si triplex eoꝵ
conditio ẽ. Quedam ut nr̃is uidetur pͥma bona st̃ r tanqͣm gaudi¬
um. par. salus patrie. Quedam scd̃a inmat̾ia infelici exp̃ssa: tanꝙͣ
tormeutoꝵ patientia. & in morbo graui temꝑantia. Illa bona di¬
recto optauimꝰ nobis. hec si necesse erit. Sunt ad huc tertia tanqͣm
modestus intessus & compositus. ac ꝓbus uultus. & conueniens pru¬
denti uiro gestus. Quomodo ista inter se tria ẽẽ. possunt. cũ alia
optanda sint. alia aduersanda: Si uolumꝰ ista distinguere: ad pͥ¬

Expanded text:
quosdam enim edit corporibus inpeditos, sed nihilominus perrumpentes quosdam enim edit corporibus inpeditos, sed nihilominus perrumpentes obstantia. Claranus mihi videtur in exemplar editus, ut scire possemus non deformitate corporis foedari animum, sed pulchritudine animi corpus ornari. Quamvis autem paucissimos una fecerimus dies, tamen multi nobis sermones fuerunt, quos subinde egeram et ad te permittam. Hoc primo die quaesitum est: quomodo possint paria bona esse, si triplex eorum condicio est. Quaedam, ut nostris videtur, prima bona sunt, tamquam gaudium, pax, salus patriae; quaedam secunda, in materia infelici expressa, tamquam tormentorum patientia et in morbo gravi temperantia. Illa bona derecto optabimus nobis, haec, si necesse erit. Sunt adhuc tertia, tamquam modestus incessus et conpositus ac probus voltus et conveniens prudenti viro gestus. Quomodo ista inter se paria esse possunt, cum alia optanda sint, alia aversanda ? Si volumus ista distinguere, ad pr
Abbreviated transcription (Latin):
laranum condiscipłm meũ. uidi post multos annos. Non
pcto exspectas ut adiciam senem. s me hertules uiridẽ aĩo
ac ingentem: & cum corpuscło suo colluctantẽ. Inique enĩ se nat᷑a gessit.
e calem animũ male collocauit. acfortasse uoluit hoc ipsum nobis
ostendere: posse ingeniũ fortissimũ ac beatissimũ sub qualibet cu¬
te latere. Nicit tamen omnia impedim̃ta. & ad cetera contẽpnen-¬
da. a conteptu sui corꝑis uenit. Errare michi uisus ẽ. qui dixit. gra-¬
tior & pulcro ueniens torꝑe uirtus. Non enĩ ullo honestam̃to eg
ipsa magnũ sui decus ẽ. & corpus suũ consecrat. Cerce claranum
nrm cepi intueri. formosus mͥ uidetur. & cam rectus corꝑe: qͣm est
animo. Potest ex casa uir magnꝰ exire. potẽ. & ex deformi humiliq
corpusculo: formosus animꝰ ac magnus. Quoidam itan mͥ uidet᷑
in hoc tales natur egñare: ut approbet uirtutẽ omni loco nasci. di
posset: per se midos edere anios fecisset. Nunc qd̵ ampliꝰ ÷ facit.

Expanded text:
laranum,condiscipulum meum, vidi post multos annos. Non, puto, exspectas, ut adiciam senem, sed mehercules viridem animo ac vigentem et cum corpusculo suo conluctantem. Inique enim se natura gessit et talem animum male conlocavit; aut fortasse voluit hoc ipsum nobis ostendere, posse ingenium fortissimum ac beatissimum sub qualibet cute latere. Vincit tamen omnia inpedimenta et ad cetera contemnenda a contemptu sui venit. Errare mihi visus est, qui dixit gratior et pulchro veniens e corpore virtus. Non enim ullo honestamento eget; ipsa magnum sui decus est et corpus suum consecrat. Aliter certe Claranum nostrum coepi intueri; formosus mihi videtur et tam rectus corpore quam est animo. Potest ex casa vir magnus exire, potest et ex deformi humilique corpusculo formosus animus ac magnus. Quosdam itaque mihi videtur in hoc tales natura generare, ut adprobet virtutem omni loco nasci. Si posset per se nudos edere animos, fecisset; nunc, quod amplius est, facit;
Abbreviated transcription (Latin):
illinc suspicio mali retrahit. Itaq qui honeste aliquid facturꝰ est:
qͥcqͥd opponit᷑. id etiam si in cõmodum putat. malũ non putet. ue¬
lud libens faciat. Ome honestũ. in iussũ. in coactumq ẽ. sincerum.
& nulli malo mixtũ. Scio quid mͥ responderi hoc loco possit. Hoc
nob̃ ꝑsuadere conaris: nicħ inter ẽẽ. utrum aliquis ingaudio sit.
an mequuleo iaceat. ac tortorem suũ lasset. Pot̾am respond̃e. Epi¬
eurus quoq ait. sapientem si inphalaridis tauro puratur. exclama¬
turum dulce ẽ: & ad me nichil ꝑtinet. Quid miraris si ego paria
bona dico. alterius ingaudio positi. alt̾ius inter torm̃ta fortissume
stantis. qd̃ cũ incredibilius dicat epiturꝰ. dulces eẽ. dolorese Et hoc
respondeo: plurinũ inter eẽ. inter gaudiũ & dolorem. Si querat᷑
electio: alt̾m petam. alt̾m uitabo. Illud scłm naturã ẽ: hoc cont̃

Expanded text:
illinc suspicio mali retrahit. Itaque qui honeste aliquid facturus est, illinc suspicio mali retrahit. Itaque qui honeste aliquid facturus est, quicquid opponitur, id etiam si incommodum putat, malum non putet, velit, libens faciat. Omne honestum iniussum incoactumque est, sincerum et nulli malo mixtum. Scio, quid mihi responderi hoc loco possit: "hoc nobis persuadere conaris, nihil interesse, utrum aliquis in gaudio sit an in eculeo iaceat ac tortorem suum lasset?" Poteram respondere: Epicurus quoque ait sapientem, si in Phalaridis tauro peruratur, exclamaturum: "dulce est et ad me nihil pertinet." Quid miraris, si ego paria bona dico alterius in convivio iacentis, alterius inter tormenta fortissime stantis, cum quod incredibilius est dicat Epicurus, dulce esse torreri? Sed hoc respondeo, plurimum interesse inter gaudium et dolorem; si quaeratur electio, alterum petam, alterum vitabo. Illud secundum naturam est, hoc contra.
Abbreviated transcription (Latin):
inuraq par ẽ. Hirtutẽ materia ñ mutat. nec peiorẽ facit dura ac
difficilis: nec meliorem hilaris & leta. Neccẽe ÷ gͦ equalia st̃ bona
millis cruciatib. Duo autẽ quib nicħ fieri melius potest: paria sc̃.
Lam sique extra uirtutẽ posita sunt. aut minuere illam. aut aug̃e
possunt. Desinit unũ bonũ ẽẽ. quod ⁊ honestum. Si hoc conces¬
seris: omne honestũ ꝑit. Quare dicam. qͥa nichil honestũ ẽ: qd̵
abiniuito. qd a coacto fit. Omne honestũ: uoluntariũ ẽ. Admisce
illi pigriciam. querelam. tergiuersationẽ. metũ. qd̃ habet inse op¬
timũ : ꝑdidit sibi placere. Non potest honestũ ẽẽ: quod ñ est libe¬
rum. Nam qd̾ tunet: seruit. Honestũ omne securũ est. tͣnquillũ
est. Si recusat aliquid: si complorat. si malũ iudicat: ꝑturbationẽ
recipit. & in magna discordia uolutat᷑. Hinc enĩ speties recti uocat:

Expanded text:
in utroque par est. Virtutem materia non mutat; nec peiorem facit dura ac in utroque par est. Virtutem materia non mutat; nec peiorem facit dura ac difficilis, nec meliorem hilaris et laeta. Necesse est ergo par sit. In in illis cruciatibus. Duo autem, quibus nihil fieri melius potest, paria sunt. Nam si, quae extra virtutem posita sunt, aut minuere illam aut augere possunt, desinit unum bonum esse, quod honestum. Si hoc concesseris, omne honestum perit. Quare ? Dicam: quia nihil honestum est, quod ab invito, quod coactum fit. Omne honestum voluntarium est. Admisce illi pigritiam, querellam, tergiversationem, metum; quod habet in se optimum, perdidit, sibi placere. Non potest honestum esse, quod non est liberum; nam quod timet, servit. Honestum omne securum est, tranquillum est; si recusat aliquid, si conplorat, si malum iudicat, perturbationem recepit et in magna discordia volutatur. Hinc enim species recti vocat,
Abbreviated transcription (Latin):
& fortis ate obstinata tormentoꝵ. ꝑpessio. Inutroq enim eadem ẽ.
anii magnitudo: in altero remissa & lenta. in altero pugnar & in¬
tenta. Quid tu ñ putas parem eẽ. uircutis eiꝰ qui forater hostiũ me¬
nia expugnat. & eus qui obsidionẽ patientissime sustinete sł mag¬
nis scipio. qͥ numantiam cludit & compͥmit. eogitq inuictas manꝰ
ineritiũ ipsas suum uerti. magnus ille obsessoꝵ animꝰ. qui scit se non
quoq int̾ se paria sunt: tianquillitas. simplicitas. lib̃alitas. constan¬
tia. eqͣuimitas. tolerantia. Omnib enim istis una uirtus subẽ: qͣ
amnũ rectum. & indeclinabilem p̃stat. Quid gͦ: Nich̾ inter ẽ. int̾
gaudiũ &e dolorem. inflexibilemq patientiã : Nich̃ qͣntum adipsas
uirtutes. plurimũ int̾ illa: inquib uirtus utraq ostendit᷑. Inalt̃o
enim naturalis ÷ animi remissio ac laxitas: in altero contͣ naturam
dolor. Itaq media st̃ hec : que plurimũ int̾ualli recipiunre. Uirtus

Expanded text:
 fortis atque obstinata tormentorum perpessio; in utroque enim eadem est animi magnitudo, in altero remissa et laeta, in altera pugnax et intenta. Quid? Tu non putas parem esse virtutem eius, qui fortiter hostium moenia expugnat, et eius, qui obsidionem patientissime sustinet ? Magnus Scipio, qui Numantiam cludit et conprimit cogitque invictas manus in exitium ipsas suum verti; magnus ille obsessorum animus, qui scit non  Aeque reliqua quoque inter se paria sunt, tranquillitas, simplicitas, liberalitas, constantia, aequanimitas, tolerantia. Omnibus enim istis una virtus subest, quae animum rectum et indeclinabilem praestat. "Quid ergo? Nihil interest inter gaudium et dolorum inflexibilem patientiam?" Nihil, quantum ad ipsas virtutes; plurimum inter illa, in quibus virtus utraque ostenditur. In altero enim naturalis est animi remissio ae laxitas, in altero contra naturam dolor. Itaque media sunt haec, quae plurimum intervalli recipiunt; virtus
Abbreviated transcription (Latin):
pretar. Abstulit: sed dedit. Ideo amicis auide fruam̃. quia q̃u¬
dui conting̃e hoc possit incertum ẽ. Cogitemꝰ q̃m sepe illos tesiq¬
runꝰ. inaliq̃m pegrinationem longinquam exatiri. qua tnli¬
inunrs ꝑdidisse. feras autẽ hos qui eum neglegentissime ami
babedut iniserrime lugent: nec amant queniq̃m nisi ꝑ didet.

Expanded text:
interpretari; abstulit, sed dedit. Ideo amicis avide fruamur, quia quainterpretari; abstulit, sed dedit. Ideo amicis avide fruamur, quia quamdiu contingere hoc possit, incertum est. Cogitemus, quam saepe illos reliquerimus in aliquam peregrinationem longinquam exituri, quam saemporis in vivis perdidisse. Feras autem hos, qui neglegentissime amihabeant, miserrime lugent, nec amant quempiam nisi perdideri
Abbreviated transcription (Latin):
Nemo libenter ad id redit: qd̾ non sine tormento cogitaturꝰ d
ilud fieri necesse ẽ: ut cũ aliquo nobis morsu. amissoꝵ qͥs ani¬
uimꝰ nomen occuriat. S hic quoq morsus: habet suam uolus¬
tatem. Nam ut dicere solebat attalus nr. sic amnicoꝵ defunctaoꝵ
memoria iocunda ẽ: quomͦ poma quedam sc̃ suauit̾ aspem. s¬
modo in uino nimis ueteri. ipsa nos amaritudo delectat. Cũ uen
ut̾uenit spatium: omne qd̃ angebat extinguit᷑. & pura ad nos
uoluptas uenit. Sualli credimꝰ: amicos incolumes cogitare. mal
at placenta frui ẽ. Eorum qui fuerunt recractatio. non sine alr¬
bitate quadam iuuat. Quis aitẽ negauerit hs̃c a ra quoꝙ ae
babentia austeritatis aliquid stomacũ excitare. nonoe
Habui eiũ illos tanqͣm amissur. amiũ tanqͣ̃m habear. łae gͦ ni
lucili qd̾ equitatẽ tuam decet. Desine benefuiũ fortine maleu

Expanded text:
Nemo libenter ad id redit, quod non sine tormento cogitaturus eNemo libenter ad id redit, quod non sine tormento cogitaturus est. Sic et illud fieri necesse est, ut cum aliquo nobis morsu amissorum, quos amavimus, nomen occurrat. Sed hic quoque morsus habet suam voluptatem. Nam, ut dicere solebat Attalus noster, "sic amicorum defunctorum memoria iucunda est, quomodo poma quaedam sunt suaviter aspera, quomodo in vino nimis veteri ipsa nos amaritudo delectat; cum vero intervenit spatium, omne, quod angebat, extinguitur et pura ad nos voluptas venit." Si illi credimus, " Amicos incolumes cogitare melle ac placenta frui est; eorum, qui fuerunt, retractatio non sine acerbitate quadam iuvat. Quis autem negaverit haec aeria quoque et habentia austeritatis aliquid stomachum excitare ? " EgHabui enim illos tamquam amissurus, amisi tamquam habeam. Fac ergo, mi Lucili, quod aequitatem tuam decet, desine beneficium fortunae male
Abbreviated transcription (Latin):
rerunt. si ip̃si illas repressimꝰ. Nec sicti si nt ocłi amisso amico:
nec tluant. Lacͥmandum ẽ. non plorandũ. Duram tͥ legẽ ui¬
deoi ponere. cum petarum grecoꝵ maxinius ius flendi dederit:
in unum dum taxat ddiem. Cum dixerit etiam nobam decibo co¬
grasse. Qu sris unde sint lamentationes. unde immodici flet᷑:
latmas argnm̃ta desidũ querimꝰ. & dolorẽ ñ sequim᷑. s ostendi¬
mus. Nlem̃o tristi sibi ẽ. Sinfelicẽ stultitiã. ẽ. aliqua & doloris
ambitio. Quid ergo inquis. Obliuscar amitie Breuem illi as
te memoriam ꝓmittis. si cũ dolore mansura ẽ. Iam istam ftoidẽ
ad risum quelibet fortuita res tranfferet. Non diftero in longiꝰ q.
qd̾ desideriũ omne mulcet᷑. q̃d eniam acerrum luctus residunt.
primũ te obseruare desieris: ỹmago ista tristicie discedet. Num
ipse custodis dolorẽ tuũ. sed custodienti quoq elabit᷑. eoq aicl ͣ

Expanded text:
rerunt, si ipsi illas repressimus. Nec sicci sint oculi amisso amico rerunt, si ipsi illas repressimus. Nec sicci sint oculi amisso amico nec fluant. Lacrimandum est, non plorandum. Duram tibi legem videor ponere, cum poetarum Graecorum maximus ius flendi dederit in unum dumtaxat diem, cum dixerit etiam Niobam de cibo cogitasse ? Quaeris, unde sint lamentationes, unde inmodici fletus ? Per lacrimas argumenta desiderii quaerimus et dolorem non sequimur, sed ostendimus. Nemo tristis sibi est. O infelicem stultitiam ! Est aliqua et doloris ambitio. "Quid ergo?" inquis, "Obliviscar amici?" Brevem illi apud te memoriam promittis, si cum dolore mansura est; iam istam frontem ad risum quaelibet fortuita res transferet. Non differo in longius tempus, quo desiderium omne mulcetur, quo etiam acerrimi luctus residunt. Cum primum te observare desieris, imago ista tristitiae discedet; nunc ipse custodis dolorem tuum. Sed custodienti quoque elabitur eoque citiu
Abbreviated transcription (Latin):
cr aliqͥd in diimo salutare conũso. Cum me amitis dedi. ñ tam̃
mnͥ abduto: nec cũ illis moror. quib me tempꝰ aliquod congrega¬
uit. aut causa exofficio nata ciuili: sed cum optimo quoq sũ.
A dullos inquocũq loto. in quocumq scło fuerunt: animũ meũ
unitto. Demetrium uiroꝵ optimum mecũ circunfero. & relitꝰ¬
tis conciliatis cũ illo seminudo loquor. illũ admmror. Quid in ad¬
mirer : Uidi nitħ ei de ẽẽ. Contempñe. aliquis oĩa potest. oĩa
habere nemo potẽ. Breuissima ad diuitias: ꝑ contemptũ diutai
arũ iua ẽ. Demetriꝰ autẽ nr̃ sic uiuit. ñ tamqͣm contempserit
lere te nolo. Illud ut ñ doleas. uix audebo exigere. & eẽ
melius scio. S cui ista firmitas aniini continget. mñi iã multũ
suꝑ fortimã elato: Illum quoq ista res uellicabit. s tm̃ uellicabit.
obis autẽ ignosei potest ꝓlapsis ad latrimas: Niñ mine decur¬

Expanded text:
et aliquid in animo salutare converso. Cum me amicis dedi non tamen et aliquid in animo salutare converso. Cum me amicis dedi non tamen mihi abduco, nec cum illis moror, quibus me tempus aliquod congregavit aut causa ex officio nata civili, sed cum optimo quoque sum; ad illos, in quocumque loco, in quocumque saeculo fuerunt, animum meum mitto. Demetrium, virorum optimum, mecum circumfero et relictis conchyliatis cum illo seminudo loquor, illum admiror. Quidni admirer? Vidi nihil ei deesse. Contemnere aliquis omnia potest, omnia habere narum via est. Demetrius autem noster sic vivit, non tamquam contempserit lere te nolo. Illud, ut non doleas, vix audebo exigere; et esse melius scio. Sed cui ista firmitas animi continget nisi iam multum supra fortunam elato ? Illum quoque ista res vellicabit, sed tantum vellicabit Nobis autem ignosci potest prolapsis ad lacrimas, si non nimiae decucur
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ mori ẽ: libenter mori. Da oꝑam. neqͥd unnqͣm inuicus fa¬
cias. Quicqͥd futurum ẽ. necesse fitturũ est repugnanti. Inuo¬
lereti: neressitas non ẽ. Ita dico. qui imꝑia libens excipit: pars
acerbissimã seruititis estugit: facere qͣd nolit. Non qui ilissus¬
aliquid facte miser ẽ. s. qui inuitus facit. Itaꝙ sic animũ tom¬
abciamꝰ ut quitqͥd res eriget id uelimꝰ. & inpͥmis finem noslri fi
eił insrusta uita est. s nos instrum̃to eiꝰ auidisumiꝰ. Deẽẽ ali¬
auid noħ uidet᷑. & semꝑ uidebit᷑. Ut satis turerimꝰ. uec anni
qer dies faciunt: s animiꝰ. Six lucili kuĩe. qͣntum satis erat:
tiorum uideri uolunt. Simulant otcupationes & augent.
e iost se occupant. Uata lucili: uaco. Et ubicuniq sum: ibi m̃s
sum. Reb enĩ me non trado s cõmodo: net consentor ꝑdendi tꝑ̃is
causas. Et quocumq constiti loco: ibi cogitationes meas tracto.

Expanded text:
autem mori est libenter mori. Da operam, ne quid umquam invitus faautem mori est libenter mori. Da operam, ne quid umquam invitus facias. Quicquid necesse futurum est repugnanti, volenti necessitas non est. Ita dico: qui imperia libens excipit, partem acerbissimam servitutis effugit, facere quod nolit. Non qui iussusquid facit, miser est, set qui invitus facit. Itaque sic animum conponamus, ut quicquid res exiget, id velimus et in primis ut finem nostri sine  eius avidi sumus; deesse aliquid nobis videtur et semper videbitur. Ut satis vixerimus, nec anni nec dies faciunt, sed animus. Vixi, Lucili carissime, quantum satis erat; tiorum videri volunt; simulant occupationes et augent et ipsi se occupant. Vaco, Lucili, vaco et ubicumque sum, ibi meus sum. Rebus enim me non trado, sed commodo, nec consector perdendi temporis causas. Et quocumque constiti loco, ibi cogitationes meas tracto
Abbreviated transcription (Latin):
mes nobis uentris nr̃i magno constat: s arbitrio. Hos itaq ut
ait salustius uentri obedientes: animaliũ loco nunterem᷑ non
hominũ. Quosdam uͦ ne animaliũ quidẽ: s mortuoꝵ. Uuat
his: qui se utit᷑. Qui uero latitant & corpent: sic in domo sun.
quomͦ in conditiuo. Hoꝵ licet in limine ipso nom̃ marmori in¬
stribas. mortẽ suã antecesserunt. uł.
itelle: que puer uolui. In hoc eutt dies. in hoc noctes.
Mot opus meũ ẽ. hec cogitacio: imponere uet̃ib malis finem.
dago. ut mͥ instar cocius uite dies sit: nec me hercules tanqͣm
ultimũ rapio: sed sic illũ aspicio. tanqͣn eẽ. uł ultimꝰ possit.
Hoc aninio tibi hanc epłam scribo: tamqͣm me maxime seriba¬
tem. mors euocatura sit. Paratus exire sũ. E pleo fruar uitai
quia qͣm diu futurũ hoc sit. non nimis pendeo. Ante senedu¬
tem curaui ut bene iuuerẽ: insenectute ut bene moriar. Bene

Expanded text:
mes nobis ventris nostri magno constat, sed ambitio. Hos itaque, ut mes nobis ventris nostri magno constat, sed ambitio. Hos itaque, ut ait Sallustius, " ventri oboedientes" animalium loco numeremus, non hominum, quosdam vero ne animaliuis, qui se utitur; qui vero latitant et torpent, sic in domo sunt, quomodo in conditivo. Horum licet in limine ipso nomen marmori inscribas, mortem suam antecesserunt. VALEii velle quae puer volui. In hoc unum eunt dies, in hoc noctes, hoc opus meum est, haec cogitatio: inponere veteribus malis finem. Id ago, ut mihi instar totius vitae dies sit. Nec mehercules tamquam ultimum rapio, sed sic illum aspicio, tamquam esse vel ultimus possit. Hoc animo tibi hanc epistulam scribo, tamquam me cum maxime scribentem mors evocatura sit. Paratus exire sum et ideo fruar vita, quia quam diu futurum hoc sit, non nimis pendeo. Ante senectutem curavi, ut bene viverem, in senectute, ut bene moriar; bene
Abbreviated transcription (Latin):
non ẽ. asieni inineris: nec arbitrĩ quidem alieni ẽ. Qd̃ non dedit
tua. aut pedogogus aut mater. Nondum intelligis. qͣntũ ma¬
li optauerint. Oqͣm inimita nobis sunt uota nr̃orum. eo qͥdem
immiticiora: quo cessere feliciꝰ. Iam ñ ad miror. si oĩa nos apri¬
ma puericia mala sequunt᷑. Inter exetiationes parentũ creuimꝰ
poscemꝰ aliquid deos. quasi ita ñ dum ipsi alere n ͦ possimꝰ: qͣm¬
dui fractionib implebimꝰ magnarũ urbiũ campose qͣm dui no¬
bis popłs metet: qͣm dui uniꝰ mensȩ frum̃tum multa nauigia.
& quidẽ non exnno mari subuehent e taurus paucissimor iugi¬
rum pascua impletur. Una silua. elephantis plurib susfici.
aluum dedit. cũ tam modica corpora dedisset. ut uastissmorum
edacissimorumq ammaliũ auiditatẽ uinceremꝰ: Minime. Qñ¬
tulum ẽ. enĩ quod nature dat᷑. paruo illa dimitcit᷑. Nonfa¬

Expanded text:
non est alieni muneris, ne arbitrii quidem alieni est. Quod non dedit non est alieni muneris, ne arbitrii quidem alieni est. Quod non dedit tua aut paedagogus aut mater ? Nondum intellegis, quantum mali optaverint ? O quam inimica nobis sunt vota nostrorum! Eo quidem inimiciora quo cessere felicius. Iam non admiror, si omnia nos a prima pueritia mala secuntur; inter execrationes parentum crevimus.  poscemus aliquid deos ita quasi nondum ipsi alere nos possimus ? Quamdiu sationibus inplebimus magnarum urbium campos ? Quamdiu nobis populus metet ? Quamdiu unius mensae instrumentum multa navigia et quidem non ex uno mari subvehent ? Taurus paucissimorum iugerum pascuo impletur; una silva elephantis pluribus sufficitalvum dedit, cum tam modica corpora dedisset, ut vastissimorum edacissimorumque animalium aviditatem vinceremus? Minime. Quantulum est enim, quod naturae datur? Parvo illa dimittitur. Non fa
Abbreviated transcription (Latin):
ne & partus ẽ. & expiandꝰ ẽ. Hoc gͦ cogita. hũt eẽ. sapientie effectũ
Semꝑ illie: serenum. ẽ. Habes ergo quare uelis sapiens ẽe. quia nũ¬
quami sine gaudio ẽ. Gaudium hoc non nascit᷑. nisi exuireutũ con¬
suentia. Non potest gaudere nͥ fortis. nͥ uistus. nͥ temꝑans. Quid gͦ
incuis. stulti ac mali ñ gaudent. Non magis qͣm predam noicti leo¬
nes. Cũ fatigauert᷑ se umo ac libidmib. cum illos nox interiitia de¬
ferit. tum uoluptates angusto corꝑi uͥtra qͣm capiebat ingeste. sup¬
piuare tepert̃ : tunc exclamant miseri. uirgilianũ illum uersum.
Namq ut supremã faisa int̾: gaudͭa noctem egerimꝰ. Nosti omnẽ
luxuriosi noctem inter falsa gandia. & qͥdem tanqͣm su p̃mã agt̃.
llud gaudiũ qd̃ deos deorumq emulos sequit᷑. non int̾rumpitur.
ñ deunit in terrumꝑet᷑. Desineret: si sumptũ esset aliunde. Qua

Expanded text:
ne et partus est et expiandus. Hoc ergo cogita, hunc esse sapientiae effectum, ne et partus est et expiandus. Hoc ergo cogita, hunc esse sapientiae effectum, semper illic serenum est. Habes ergo et quare velis sapiens esse, si numquam sine gaudio est. Gaudium hoc non nascitur nisi ex virtutum conscientia. Non potest gaudere, nisi fortis, nisi iustus, nisi temperans. " Quid ergo ? " inquis, "Stulti ac mali non gaudent?" Non magis quam praedam nancti leones. Cum fatigaverunt se vino ac libidinibus, cum illos nox inter vitia defecit, cum voluptates angusto corpori ultra quam capiebat ingestae suppurare coeperunt, tunc exclamant miseri Vergilianum illum versum: Namque ut supremam falsa inter gaudia noctem Egerimus, nosti. Omnem luxuriosi noctem inter falsa gaudia et quidem tamquam supremam agunt; illud gaudium, quod deos deorumque aemulos sequitur, non interrumpitur, non desinit; desineret, si sumptum esset aliunde. Quia
Abbreviated transcription (Latin):
tenor erecti & placentis sibi ẽ. ꝑuenisti adhumani boni sũmam. S
si appetis uoluptates. & undiq & om̃s: scito tũrtibi exsapientia. qͣn¬
tum exgaudio de ẽẽ. Ad hoc cupis ꝑuenire: s erras. qui int̾ diui¬
tias: Mluc uenturũ te ẽẽ. speras. inter honores .i. gaudiũ inter sol¬
lititudines queris. Ista que. sit petis. tanqͣm datura leticiam ac uo¬
suptatẽ: cause doloꝵ sunt. Om̃s inqͣm illi tendunt ad gaudiũ: s
unde stabile magnũq conseqͣntur ignorant. Ille ex conuuis &
lururia. ille exambitione & cͥcunfusa cdientiũ turba. ille examica.
alius exstudioꝵ liberaliũ uana ostentatione. & nichil sanantib
lnteris. Om̃s istos. oblectamenta fallatia & breuia decipiunt. sic̃
ebrietas que uinꝰ ore hilaren insaniam longi temꝑis tedis pensat.
sicut plausus & ad clamationis scd̃e fauor. q̃ui magna sollititudi¬

Expanded text:
tenor erecti et placentis sibi est, pervenisti ad humani boni summam. Sed tenor erecti et placentis sibi est, pervenisti ad humani boni summam. Sed si adpetis voluptates et undique et omnes, scito tantum tibi ex sapientia, quantum ex gaudio deesse. Ad hoc cupis pervenire, sed erras, qui inter divitias illuc venturum esse te speras, inter honores, id est, gaudium inter sollicitudines quaeris. Ista, quae sic petis tamquam datura laetitiam ac voluptatem, causae dolorum sunt. Omnes, inquam, illi tendunt ad gaudium, sed unde stabile magnumque consequantur, ignorant. Ille ex conviviis et luxuria, ille ex ambitione et circumfusa clientium turba, ille ex amica, alius ex studiorum liberalium vana ostentatione et nihil sanantibus litteris; omnes istos oblectamenta fallacia et brevia decipiunt, sicut ebrietas, quae unius horae hilarem insaniam longi temporis taedio pensat, sicut plausus et adclamationis secundae favor, qui magna sollicitudi