comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
P rostris combustũ est. Statuitq ei ppłs
in foro solitam colupnam marmoream
lia dicta est. Centesima autẽ die añt dic. añ

Expanded text:
pro rostris combustum est. Statuit autem populus in foro solidam columnam, lapidis Nlia dicta est. Centesimo autem die ante
Abbreviated transcription (Latin):
finebat eĩ libidini. nam ĩt̾ .xii. cathõite
totidem qr puellas accubare solebat. Hc¬
mo in ocłis euis intueri poterat. ⁊ tante ꝓspi¬
tatis ⁊ pacis ꝙ totũ mũdũ s̾ tͥbut. nũ fec̾at
as postulaut.⁊ ad se sibillam uiburtiã sapi
entem uocauit. Q̾ qd̃ sena tores dix̾at recita
uit spacium tũ dierũ petrit quibꝰ arcũ Ieui

Expanded text:
iebat libidini; nam inter duodecim catamitos totidemque puellas accubare solitmo in oculos eius intueri poterat, et tantae prosperitatis et pacis, quod totum mundum sibi tributarium fecerat, as postulavit. Et ad se Sibillam Tiburtinam evocans, ea quae senatores dixerant, recitavit. Quae spatium trium dierum petiit. In quibus iei
Abbreviated transcription (Latin):
maniam rotũdam nouũ palaciũ. Hic dedit
in ecc̃a lateraneñ calicẽ pulcri oꝑis pẽsan¬
tem .xx. marchas ⁊ plura alia et idẽ ĩ cumba

Expanded text:
Mariam Rotondam novum pallatium. Et dedit ecclesie Lateranensi calicem pulcri operis pensantem XX marchas et plura allia et ibidem in tumba
Abbreviated transcription (Latin):
nini sub honore festi duplicis ab omĩb uni¬
uersaliter celebran eodem ãno adolphꝰ rera¬
lamame uicãiũ suuĩ ĩtuscia constituit et tr

Expanded text:
i, sub honore festi duplicis universaliter celebrari. Eodem anno Adolphus imperator vicarium suum in Thuscia constituit et tr
Abbreviated transcription (Latin):
ter quinq milia hõmi suffocatur. Nã unus
maximus mõs sedidẽs ab aliis motib ꝓ pla
uitatem unã nullã penitus diuisioem hũtẽ
neq scissuram ⁊ ĩ concauitate illa repit imũ
librũ qi lignea falia hũtem. qui lib tribꝰ ligs¬
erat scriptus. indelicet ebraice grece ⁊ latine. Et

Expanded text:
ter quinque milia hominum suffocantur. Nam unus maximus mons se dividens ab aliis montibus, per plura vitatem nullam penitus divisionem habentem neque scissuram et in concavitate illa repperit unum librum quasi lignea folia habentem, qui liber tribus linguis scriptus, videlicet Hebraice, Grece
Abbreviated transcription (Latin):
cc ixrir gens carrarorum occupatis oriẽtili¬
bus partibus ⁊ crudesr subactisi duo agnna
sediurdentes ũguariam ⁊ poloiam ĩtrauunt
guarie dux colu̾anus ĩpãnoia ⁊ poloia nobi¬
lis uirdux zelesie henricus occidr̃ reliquũ uuil

Expanded text:
ris gens Tartarorum occupatis orientalibus et crudeliter subiectis, in duo agmina se dividentes, Ungariam et Poloniam intraverunt, garie dux Colomanus in Panonia nobilis dux Celetie, Henricus occiditur et reliquus vero
Abbreviated transcription (Latin):
u̾sis sercenta nulia indorum int̾fecit. Iosephus.
scribit undecies centenamilia fame et gladio po¬
autemtanta multitudo Iosolimis repenret᷑ cãm

Expanded text:
versis, sexcentena millia virorum interficit. Josephus scribit, undecies centena millia fame et gladio peautem tanta multitudo Jerosolymis reperiretur, causam
Abbreviated transcription (Latin):
pontificatus eisdẽ m̃ocẽcuaĩo .xiiiiͦ. qͥ fu̾
ãnus conu̾tõnis ip̃ius qui post .xxiiii. ãn
defunctus ẽ. qui franciscus ante conu̾tõem

Expanded text:
pontificatus eiusdem Innocentii anno XIIII, qui fuit annus conversionis ipsius, a quo post XXIIII annos defunctus est; qui Franciscus ante conve
Abbreviated transcription (Latin):
hic reprobauit duos pestifos libellos quos u
nus dicebat ꝙ om̃s religiosi. ⁊⁊̃ u̾bum dei p̃¬
dicantes de elem osinis uuẽdo saluan non

Expanded text:
 reprobavit duos pestiferos libellos, quorum unus dicebat, quod omnes religiosi, eciam verbum Dei predicantes de elemosynis vivendo salvari non
Abbreviated transcription (Latin):
młta uasa sua ĩ pͦrtu brũdisn ne per flatus
ut passagia custodirent destiauit. In t̾ea eo tẽ¬
tẽ forti diem dausit exmũ. quo a udito idẽ

Expanded text:
rtu Brundusii, ne flatibus ut passagia munirentur, destinavit. Interea teforti, diem clausit extremum, unde idem
Abbreviated transcription (Latin):
uĩcła. deposco. ⁊ corpꝰ meũ dnĩ pro me orare clem̃¬
ciam. nec m̃ ianuam claudi qm̃ cu̾ctis penitẽ¬
tes quib medicamĩbus incurabilia uuluera
plagastiq curasti.it imꝑator tuũ ĩquit opus
est docerez medicamĩ a tempare meũ non obla¬
ta suscipere. Qunc sẽs ambrosius quĩ furori in¬
quit tuiiiudiciũ commisisti ⁊ ñ rõprotulit sm̃¬
am sed pocius iracũdiascrib̾e legem que¬

Expanded text:
a deposco, et communis Domini pro me exorare clementiam, nec mihi januam claudi, quam cunctis poenitentes? quibus medicaminibus incurabilia vulnera, plagasque curasti? At imperator: Tuum, inquit, opus est edocere, et medicamina temperare, meum vero oblata suscipere. Tunc sanctus Ambrosius: Quomodo furori, inquit, tuum judicium commisisti, et non ratio protulit sententiam, sed potius iracundia? scribe legem, qu
Abbreviated transcription (Latin):
gratnti auno suscipiens remadauit nõ au¬
uacieca intra cancellos mast. Sironstãt¬
nõpositanaurbe hus coniuctudiem ec̃ cogo¬
ur uñ ego grãs pro huius medicia. g alietgo¬
naq utnilsq opus adimror illius fiduci amn
litius autem obĩam illiuszeli furorẽ huius
fiderpuritate ꝓ reguł pietatis quas a magno
sacerdote p̃cepͦit et reusus in constãtino poli¬
lan a urbe seruauit. Nam dũ festiuitatis tp̃r
ad ecc̃am processiss oblatis ĩ altar munib
mor eggressus ẽ. Cũq nectarius presul ecc̃e
iadasset curitus staret noluisset mãdauit
princeps. bir nnquit potui disceque sit drãi
peratoris et sacerdotis. uix eĩ ueritatis ĩuem
noc. in pontificem oantũ itaq noc prodest

Expanded text:
nti suscipiens, remandavit: Non audaciae causa intra cancellos mansi, sed in Constantinopolitana urbe hanc consuetudinem esse cognovi. Unde ago gratias pro hujusmodi medicina  eautem utriusque opus ammiror, illius fiduciam, hujus oboedientiam, illius zeli fervorem, hujus fidei puritatem. Porro regulas pietatis quas a magno sacerdote recepit, reversus etiam in Constantinopolitana urbe servavit. Nam dum festivitatis tempore ad ecclesiam processisset, oblatis in altari muneribus, mox egressus est. Cumque Nectarius praesul ecclesiae mandasset cur intus stare noluisset, mandavit princeps: Vix, inquit, potui discere quae differentia sit imperatoris et sacerdotis; vix enim veritatis inveni digne pontificem. Tantum it
Abbreviated transcription (Latin):
eum secutus c̃dens rusim promissio̾ior. porro
te uidel necis auctor exñs pudorem ex fronit d¬
tergens nec erubescis nec metius contra rina
giem latłare diuinam. eũq rufinus supohe¬
cum sac limina mg̃di prohilebo si u̾o i̾perum
ĩtiramndẽ mutatut necẽ ⁊ ego libenter susçi¬
pio hee et alia plurarufmus andiens a mera¬
uit ipri uotũ antistitis ne te prelato forte pro¬
cedet. at imperatorĩ media platca heccognosces
rergo ĩquit ⁊ iustas in facie suscipio contuehad
cumꝙ ad sacra limũaperueiss i scam quide ha¬
silicam᷑ nõ presumẽs intrare.ẜ ueniens adil¬
tistem ĩuenies eũ in salutario p̾sidentẽ. Sipli

Expanded text:
est secutus, credens Rufini promissionibus. Porro  tantaeve necis auctor existens, pudorem ex fronte detergens, nec erubescis, nec metuis contra divinam imaginem latrare. Cumque Rufinus supplicclesiam prohibebo; si vero imperium in tyrannidem mutabit, necem ego libenter suscipio. Haec et alia plurima Rufinus audiens nuntiavit imperatori votum antistitis, monens ne de palatio forte procederet. At imperator hoc in media jam platea cognoscens: Pergo, inquit, et justas in facie suscipio contumelias. Cumque ad sacra limina pervenisset, in sanctam ecclesiam non praesumpsit intrare; sed veniens ad antistitem et inveniens eum in
Abbreviated transcription (Latin):
rõ causam iudicaris apud semet ip̃am q̃ cogno¬
u̾it sub u̾itate disponat. In hus igitur diebus
ciet hancad monitõnem impr᷑. aĩmo libẽti susci¬
piens ⁊ optiam eẽ confidẽs. legẽ constu ꝑ repẽ¬
te precepit.⁊ ꝓprus manib lnferulas ꝯfirmau¬

Expanded text:
ratio causam judicans apud semetipsam, quae cognoverit, sub veritate disponat. In his enim diebus ciet. Hanc admonitionem imperator licenti animo suscipiens, et optimam esse confidens legem, conscribi repente praecepit
Abbreviated transcription (Latin):
sreadrianus fuit ueros ĩn ocencii .iiiii. et ab¬
eo in diciconũ cardinał tituli scĩ adriam pro¬
motus a dno clemẽte .iiii. legatus ĩ auglia
fuerat sedanda missus fuit. ħ ppͣ fcũs sratĩ
lugdunen de restrictõne cardĩaliũ pp̃ electi¬
onẽ sũmi pontificis ediderat suspẽdit propo¬
nẽs eam aliter ordinare. S morte preuẽtus
constitutõnem sic suspẽsam reliquit. postea

Expanded text:
ab ipso in cardinalem tituli sancti Adriani promotus, a domino Clemente IIIIto legatus in Angliam rta fuerat, sedanda missus fuit. Hic papa statim Lugdunensi de restrictione cardinalium propter electionem summi pontificis ediderat, suspendit, proponens eam aliter ordinare, set morte preventus constitutionem sic suspensam reliquit. Hic pa
Abbreviated transcription (Latin):
ticudo rer ip̃ius regis arragonũ astuciam
int̾ mõcium districtus fu̾it depressa et ĩ
uerse fortetria milia. tun ceciam soldan
tas occidisse dñr pagam ultra quĩqͣginta
milia. S uiribus et aͦuicino resumptis sol¬
danus dcõs cartaros orientales fugãs ccͣ
.xxxͣ. milia tartarorũ ĩ huuismoi̾ fũga di¬

Expanded text:
r supradicti Petri regis Arragonum astuciam inter moncium districtum fuit depressa, et ibforte tria milia. Tunc soldanus tas fugatus, ubi pagani ultra quinquagintisi; sed viribus et animo resumptis, soldanus dictos Tartaros orientales fugans, circa triginta milia Thartarorum in huiusmodi fuga di
Abbreviated transcription (Latin):
diuersis sciis famosus. primo tusculanus e
qͣdam stoliditate deformabat ad̾eo ut ĩdussa
L
naturalipro parte carere uideretur. In ħ camẽ

Expanded text:
vir factis famosus primo Tusculanus, pquadam instabilitali industria pro parte carere videretur. In hoc tame
Abbreviated transcription (Latin):
totanĩ urbis exñciũ sub custodia uicanorũ qͦ
idem nicholaus ppͣ cõstituat parrẽ dm̃ ĩuitis
ursmis hũerũt. ita ꝙ ex pacto int̾ eos hĩto ꝓ
parte hamibaldẽciũ unus. pro ꝑte ursmorũ
alius. ĩ capitolio senatoris officiũ gentes.
fuerũt constituti sub quorũ regimĩe młta ho¬

Expanded text:
sub custodia vicariorum, quos idem Nicolaus papa constituerat, partem dominii habuerunt, ita quod ex pacto inter eos habito pro parte Hanibaldensium unus, pro parte Vrsinorum alius in Capitolio senatoris officium gerentes fuere constituti, sub quorum regimine multa ho
Abbreviated transcription (Latin):
diebus gens ungarorum a syria egressa de pĩ¬
ceruatis propulsa ĩpannõiam primitus ue¬
uit et eiectis inde a nanb ibiq usq hodie per

Expanded text:
 gens Ungarorum de Syria egressa de Pincernatis propulsa in Pannoniam primo venit et eiectis inde Avaribus illic usque hodie per
Abbreviated transcription (Latin):
Ioꝰ ad eliodorum grãnus ab excitu suo pro¬
ditus ⁊ a suis urbib non receptus ludibrio
hosti sint. eruenteq manus iastigla piete
cui lugdime testãtur. adolescens ualenuan
et pencpuer post fugam post eillitim postre¬
ab urbe fraterria morde cõscuis necatus est

Expanded text:
it et sepulchri. Gratianus ab exercitu suo proditus et ab obuiis urbibus non receptus ludibrio hosti fuit cruentaeque manus uestigia parietes tui, Lugdune, testantur. adulescens Ualentinianus et paene puer post fugam, post exilia, post re procul ab urbe fraternae mortis conscia necatus est
Abbreviated transcription (Latin):
nõ. ar̃at uͭ possent regcis mãdta uegdi
cͦia dat uuuemi thabti de more prar
filia p̾cipit᷑ ꝯtito sposa dax¬
C Alta pͦ pancã regis datã uta q̃rit
si missis rogra suis ren̾ent obedit
illa refet cũcta ꝑficũda didi

Expanded text:
Non erat ut possent regis praecepta negari, Non erat ut possent regis praecepta negari, Curia dat juveni thalamum de more parari, Filia praecipitur quamcito sponsa dari. Altera post pauca regis data littera, quaerit Si jussis regina suis reverenter obedit: Illa refert: Cuncta perficienda dedi
Abbreviated transcription (Latin):
fert᷑ aacn septẽ proꝑassa diebuss
lp̃e carz sotus ñ habũdat adõia reb
fessus ⁊ esuriẽs sranno cãp̃ iste saporent
p̾sbr̃ aspiciẽs Inuenẽ fulgore decotẽ.
pͣndia disposũ deliciosa fore.
carta boni piu bursa recinẽte pependit
foito netã pu̾i ꝯcito ceriͣ ibi.
pͣstr̃ ut potuit pui ꝓpẽdẽ mortẽ
protunꝰ i melius satagit ꝯu̾t̾e sorcẽ
Noxsa rasit abhĩt ħ bonã scͥpsit ibi.
ħ regis dũ scͥpta legis regna ⁊oidebis
hõ puerũ. Faties generum. carũ ꝙ tenebis.
Si dare distulis hostia mortrt erit.
Q me puer surgens ait hospes care uasera
illo refert dñe famulũ ma sempet habet o
Rix m c̃ fu̾is tt̃ memoraete peto
Nescius ĩ scͥptis adcibi carta parit.
apͥpiciẽs regina iud iiuonẽ ueniẽtẽ
Mirat᷑ formam faciẽ nult̃ q intẽtẽ
Mox puer u ueñ Rigia soͥpta dodit
Regia mandata numio ꝓplessa rubore
lecta docõt dñam rogis metuisse futore.
et sp̾es iuuenis ħ ꝑagẽda monet

Expanded text:
ani septem properasse diebus, Ipse caret sociis, nec abundat ad omnia rebus, Fessus et esuriens scamno capit ipse soporem, Presbyter aspiciens juvenem fulgere decore, Prandia disposuit deliciosa fore. Charta boni pueri bursa retinente pependit, Forte necem pueri quamcito cernit ibi. Presbyter ut potuit pueri perpendere mortem, Protinus in melius satagit convertere sortem, Noxia rasit; abhinc haec bona scripsit ibi: « Haec regis dum scripta legis, regina, videbis Hunc puerum, facies generum, charumque tenebis; Si dare distuleris, hostia mortis eris. » Mane puer surgens ait: « Hospes, chare, valeto. » Ille refert: « Domine famulum me semper habeto, Rex mihi cum fueris tunc memorare peto. Nescius in scriptis quid sibi charta parit. Aspiciens regina videt juvenem venientem, Miratur formam, faciem, vultumque nitentem, Mox puer ut venit, regia scripta dedit. Regia mandata nimio perplexa rigore Lecta docent dominam regis metuisse furorem, Et species juvenis haec peragenda monet.
Abbreviated transcription (Latin):
lateranen palacio a pud sanoiũ saluatarem eoronauit
ñ etũ pocat apud sc̃m petrũ morari ꝓpt̾ potẽciã auacleci
filii pet̾ leonis lothariꝰ in patͥam rediit Rurrus q Reue¬
uato exercitu Roniã p̾t brẽtiium Rdemeauit U̾bi alsũpto
fetũ ĩ nooẽtio in apuliã mͣnsut ꝵ. Bgeriũ siculũ ꝗͥ tc̃
dux apulie uocabat᷑ inꝰ sugauit ⁊ Raionẽ comitem
ibi ducẽ ꝯstituit ciuitaten barũ cepit ⁊ tatam apuliã
obeupauit Iñ Reũłus uerone morbo coreptꝰ finiuit uicam

Expanded text:
nctum Salvatorem coronavit. Non enim poterat apud Sanctum Petrum morari, propter potentiam Anacleti filii Petri Leonis. Lotharius in patriam rediit, rursusque renovato exercitu, Romam post biennium remeavit. Ubi assumpto secum Innocentio, in Apuliam transiit, et Rogerium Siculum, qui tunc dux Apuliae vocabatur, inde fugavit, et Rainonem comitem ibi ducem constituit, civitatem Barum cepit, et totam Apuliam occupavit. Inde reversus, Veronae morbo correptu
Abbreviated transcription (Latin):
Expedit ut symõis cmia quisq neget
hẽricꝰ qũtus dĩi ĩcidit in labenintuas.
hoc laq̃o cinctus foris ẽ arctatus ⁊ intus
Eccie cedit. dona coacta dedit.
ħ duo dũtaxat Cosar repenta relrynt
Eocłias passas ⁊rabil nõ amͦ cassat
Guerra dedit requiẽ pax rediuina placet.
Anulus ⁊ bacł papalia iura secir̃tur̃.
sio ⁊ ab ĩpis mĩto nũdana regunt᷑
Iura cogquata stant ratõe ratã
Sacͣ sepulta sc̃ sesaris ẽ ualitura.
Aurea stctura pr̃is esto damis gaudia pł.
Sanctaꝙ spirea mẽbͣ retõdit s
Normãni iuadũt apuliã tp̃e heria .iiii.¬

Expanded text:
Expedit ut Simonis crimina quisque neget. Expedit ut Simonis crimina quisque neget. Henricus quintus tunc incidit in labyrinthum, Hoc laqueo cinctus, foris est arctatus et intus, Ecclesiae cedit, dona coacta dedit. Haec duo duntaxat Caesar repetita relaxat, Ecclesias passas rabiem, non amodo quassat, Guerra dedit requiem, pax rediviva placet. Annulus et baculus papalia jura sequuntur, Sic et ab imperio merito mundana reguntur, Jura coaequata stant ratione rata. Sacra sepultura nunc Caesaris est valitura, Aurea structura patris est, dans gaudia plura, Sanctaque Spirea membra recondit ea. Northmanni invadunt Apuliam te
Abbreviated transcription (Latin):
pap᷑ oapud oleri iubit ħino corpꝰ remoiał
Eũcta q leadii mox anechema ferit
pellit ⁊ a sagis corpꝰ reb uariatis.
filius ossa pr̃is. doluit fore ꝯscelitis
hus eito subsatis longius ire facia
ossa patris minat nimiũ miatꝰ ĩ iran
Affra oaplła fuit q̃ pr̃is ossa dułit
Rex ita tnslatus feret᷑ ꝙ nouo reseratus
Quĩq reñuatꝰ annis fuit seimulatus¬
hoc gerꝰ horotris nato fit̃ cã doloris
õpꝰa meroris renouat feretrũ genitoris
pulsus ab. ecołus dũ iaoet ip̃e foris.
Sacͣ sepustaͦ ppͣ ꝓhibente negatur
Anulus ⁊ baoulus nisi pape restituat᷑
dum quib ecͣs uendidit ile fuas.
uendidit illt quia naro oaruit symaĩq
Que nota ne fiat uetuit diuiõ sophia.
papa ꝓ moiroe pia tolle prorsus hiat
hẽricus uõ defuc̃ti sesaris heres
Am̃ pontificũ bacłos prolaberur hale.
hor ⁊ em̃ fieri regula nulla feri
uendere pontifices ñ possũt amͦ reges
illud enĩ sac᷑ philent ꝑ scla leges..

Expanded text:
Papa caput celeri jubet hinc corpus removeri Cunctaque Leodii mox anathema ferit. Pellit et a sacris corpus: rebus variatis, Filius ossa patris doluit fore cum sceleratis, His cito sublatis longius ire facit Ossa patris minat, nimium commotus in iram: Aphra capella fuit quae patris ossa tulit. Rex ita translatus, feretroque novo reseratus, Quinque reservatus annis fuit intumulatusHoc genus horroris nato fit causa doloris, Tempora moeroris renovat feretrum genitoris, Pulsus ab Ecclesiis dum jacet ipse foris Sacra sepultura papa prohibente negatur, Annulus et baculus nisi papae restituatur, Cum quibus ecclesias vendidit ille suas. Vendidit ille, quia raro caruit Simonia, Quae nota ne fiat, vetuit divina sophia, Papaque mente tali tollere prorsus hiat. Henricus vere defuncti Caesaris haeres, Amodo pontificum baculos prohibetur habere: Hoc etenim fieri regula nulla feret. Vendere pontifices non possunt amodo reges, Illud enim sacrae prohibent per saecula leges,
Abbreviated transcription (Latin):
Carcar mũs mala das exenpla suturis
In som̃ dnĩ. dũ feritate furis
Conditor es iuris qui sꝑne̾ iura ideris
Iam neq iura dei. neꝙ regia uira uẽris
E ccl̾am crucias qui crucianduis eris
Dedecꝰ ẽ fontẽ uiris confundere legtẽ
Et magis ẽ timidũ celoꝵ sꝑne̾ Regẽ
Cũ sacra uira negos xpiã regna regos
Cur laicꝰ quer̃ tradi. sa mimera celi
Ut deus nstituit. olectõ ꝯsona oleri
Iudlcio celi sibera Senper erit
T u tua si reptas. repetas q̃ tu tͥbuisti
Hec cũ ñ dedis cur tollero ꝓposinsti
Tradere te decuit. tollere nlłã michi
Si qd̵amiq datur. ratõ monet ut repetit᷑¬
D os tua tollattir nob quoꝙ nra feratur
Hoc ten si cupias quertmꝰ eẽ ratum
Imꝑiũ dedimus tu pauca dedise uderis
E x ope põtisicis. cesar romanꝰ hẽris
U moula põtsici qͣ ratõe gteris.
Q uicquid̃ agat p̃sul. qoqud sacͣ tur̃nifatet᷑

Expanded text:
Carceribus nostris mala dat exempla futuris, Carceribus nostris mala dat exempla futuris, In sanctum Domini dum feritate furis. Conditor es juris, qui spernere jura videris, Jam neque jura Dei, neque regia jura vereris, Ecclesiam crucias, qui cruciandus eris Dedecus est fontem juris confundere legem, Et magis est timidum, coelorum spernere regem, Cum sacra jura neges, tristia regna reges. Cur laicus quaerit tradi sibi munera coeli? Ut Deus instituit electio consona cleri, Judicio coeli libera semper erit. Tu tua si repetis, repetes quae tu tribuisti, Haec cum non dederis, cur tollere proposuisti? Tradere te decuit, tollere nulla mihi. Si quodcunque datur, ratio monet ut repetatDos tua tollatur, nobis quoque nostra feratur, Hoc ita si cupias quaerimus esse ratum. Imperium dedimus, tu pauca dedisse videris, Ex ope pontificis Caesar Romanus haberis, Vincula pontifici qua ratione geris? Quidquid agat praesul, quidquid sa
Abbreviated transcription (Latin):
referre placot Item de captiuitate. pp. paschalis
uni foret henrico subiecta ꝑ omiã Roma
Uinctus apli̾cis manib sup̃tas corona
Cepit apłiouni ruior in urbosonat
B ella parat populus sũb cͤrit ab urbe senat᷑
pͥ reualet henricus parsp̃sulis urespolut᷑
Papa caret m̃to captꝰ ab hoste suo.
Qͥ uestio nõ oritur. cur carce̾ papa tenet᷑
Rr pondetur eis quia sustulit oiã p̃sul
Abstulit imꝑio põtificale decus
Nam honi pd̾tificũ q̃ nraitur ipẽ donere
Contulit imꝑiũ que debeo cesar he̾re
Aimodo iͥ tenoit cesare dante foret
Anulus ⁊ bacusus de nr̃o muno̾ uenit
Undio põtifices regũ sũt mine̾ pieni
Cesaris osficuĩ qͦmodo papa gorit
Renilit eccł̾a si querinꝰ eqͣ fateri
Anulus ⁊ baculus nq̃m de cesare uenit
Nam deus ecoħs celitus ista dedit
Nõ modo sũt regũ s cui data iuire fuer̃
Nec deus hoc patit᷑ nꝰ tua iuri fer̃
Cũ tua sit regni. tua sit custodia uuris

Expanded text:
referre placet. Item de captivitate papae Paschalis, ubornatur. Cum foret Henrico subjecta per omnia Roma, Unctus apostolicis manibus, sumptaque corona, Cepit apostolicum, rumor in Urbe sonat. Bella parat populus, succurrit ab Urbe senatus Praevalet Henricus, pars praesulis exspoliatur, Papa caret Manto, captus ab hoste suo. Quaestio nunc oritur, cur carcere papa tenetur? Respondetur eis: Quia sustulit omnia praesul, Abstulit imperio pontificale decus. Nam bona Pontificum quae nititur ipse tenere, Contulit imperium, quae debeo Caesar habere; Amodo qui teneat, Caesare dante feret. Annulus et baculus de nostro munere venit, Undique pontifices regum sunt munere pleni, Caesaris officium quomodo papa gerit? Rettulit Ecclesia: si quaerimus aequa fateri, Annulus et baculus nunquam de Caesare venit, Nam Deus Ecclesiis coelitus ista dedit. Non modo sunt regum, sed cui data jura fuerunt, Nec Deus hoc patitur, nec tua jura ferunt. Cum tua sit regni, tua sit custodia juris,
Abbreviated transcription (Latin):
dita ⁊ patĩ oculam fide cõsp̾ta ⁊ aurib mr̃is audita qmͣto ueratiꝰ
galib filio resigoiãtis ⁊ oĩumi phcipũ suffragio destitutꝰ ⁊ fc̃s ege¬
nꝰ dñ ꝑ renũ fluuiũ coloniã ꝑueniss ibi ñ sic̃ exia s ut imꝑa¬
a ciuib susipit᷑ Indeꝙ ꝓcedẽs leodiũ iusinuañ om̃ib tã u̾bs
qͣm littĩs a pͥncipil se suisse deceptũ ⁊ ad resignada regalia

Expanded text:
im a nobis oculata fide conspecta, et auribus nostris audita, quanto veracius gallibus filio resignatis et omnium principum suffragio destitutus. Et factus egenus, dum per Renum fluvium Coloniam pervenisset, ibi non sicut exul, set ut icedens Leodium insinuavit omnibus tam verbo quam litteris a principibus se fuisse deceptum et ad resignanda regalia
Abbreviated transcription (Latin):
Heuricꝰ qͥntus ssi gestat ĩ urbe coronã
Iudet uiscardis ꝑtim ꝯburere Romã
Llam lata̾neñ po̾ta perusta sonat
Regis. ibi danais pars. extitit hostia leti
Copia fit spolii. miraq massa necis
Dux erat ĩ reb. pauꝑ diues ꝓbitate
Addidit ex corio ñnos expendere late
Cũ auib ⁊ danai copia uiota iacet
De uictis danais ptꝰ tꝑ̃a fertilitatis
Reddidit argẽtũ ꝓdenariis coriatis
Militib gͣtis. dat sua dona satis.
Rob̾tus uiscardus obit cãdẽ sñ ꝓle
Rogerius g̾manꝰ ei suocedit honore
Climata sicilie possidet. atq fouet
Rogeruis pagalis. erat do more uocat᷑
Rogerius de Rogerio comes ẽ geuat᷑
Gõma sui geni̾s. ⁊ ꝓbitate caput
Genina siuit. ixgnare sui. meruit ꝓbitate
Apulus ⁊ calaber fidei subiect᷑. ⁊ afert
Q uod locor eoce patet. t̾ra subiecta uo
Eogerii fegis. hic tenpꝰ⁊ acta relinqͣm¬

Expanded text:
Henricus quintus dum gestat in Urbe coronam, Audet Viscardus partim comburere Romam, Hinc Lateranensis porta perusta sonat. ia Graeci, Regis ibi Danai pars exstitit hostia lethi, Copia fit spolii, miraque massa necis. Dux erat in rebus pauper, dives probitate, Addidit ex corio nummos expendere late, Cum quibus et Danai copia victa jacet. Devictis Danais, post tempora fertilitatis, Reddidit argentum pro denariis coriatis, Militibus gratis dat sua dona satis. Robertus Viscardus obit tandem sine prole; Rogerius Germanus ei succedit honore, Climata Siciliae possidet atque fovet. Rogerius paganus erat de more vocatus, Rogerius de Rogerio comes est generatus, Gemma sui generis, et probitate caput. Gemma fuit, regnare sui meruit probitate, Apulus, et Calaber fit ei subjectus, et Afer: Quod loquor ecce patet, terra subacta jacet. Rogerii regis hic te
Abbreviated transcription (Latin):
prtris a intitum q̃a ht̃ diadenate natus.
de ape pontificis onña posse rrtus.
fit pr̃ ut fuãt sub p̃sule ex anathemna
fllus erigit᷑ henricus has diadema
nec ꝑm̃tus natus pr̃is cartut pietato
Icodis genit̃oꝵ parꝑ in opsꝙ latet.
hẽricus magitꝰ nuo qͣrtꝰ reputandus

Expanded text:
natus, Ex ope pontificis omnia posse ratus. Fit pater ut fuerat sub praesule rex anathema, Filius erigitur Henricus habens diadema,Nec penitus natus patris caruit pietate, Leodii genitor pauper inopsque latet. Henricus Magnus, numero
Abbreviated transcription (Latin):
Crescit ⁊ indncit gaudia magna duci
Cum puer henrioꝰ qndenũ scanset̾ annũ
Militis officio. censetur honore leuandus
ꝓnrsus enĩ spĩes corpus ⁊ acta plicent
Interea Rex ꝙpẽ uenct puer astitit illi
forma retens faciesq irtet flauq capilli
Dimi a flos iucet Rex uocat ipc̃ ancẽ¬

Expanded text:
Crescit, et inducit gaudia magna duci. Crescit, et inducit gaudia magna duci. Cum puer Henricus quindenum scanderet annum, Militis officio censetur honore levandus, Prorsus enim species corpus et acta placent. Interea rex ipse venit, puer astitit illi, Forma recens faciesque nitet, flavique capilli, Dum quasi flos lucet, rex vocat ipse duce
Abbreviated transcription (Latin):
Cor lepous demõstrautes nĩdatia smauno
Iuxta mandatũ iam scelus eẽ datim
Cesar ht̃ grates ⁊ raudia magna duobi
prestat et ambob. sccloris ꝓ mun̾e̾ robur
Nani bñ conplauit ꝑditõis apus
Contient banc transire ducẽ. Aut̃ tac infans
Audit et obstipuit. pueri uox altiꝰ instat
Cunꝙ uidet puerũ dirx ctto tollit eum
Suscipit infantẽ nimnũ gaussa ducissa
sloctis in obscuro dũ cũ duce uidẽt ipã
Se queritur sterilem magna ducissa fore
Dux ait hũc puerũ potiꝰs ⁊ͥ fingere natum
Finee precor partũ de te fatene oreatũ
Q iuppe manu dñĩ suspicor eẽ datum
Annuit audito musier formosa marito
Hinc ait exito talamo ꝓpanter hõto.
Omĩb instnua me pegasse oto
Sic exo de more ꝑtii simus abo laborem
Tu dietis moderare meis p̃sbaq fauorẽ
ut repittent puerũ me genante sore
Fama uolat. gemusse ducẽ. peꝑalse ducissam
Aspectu facieꝙ puer formatt patrissat

Expanded text:
Cor leporis demonstrantes mendacia fingunt, Cor leporis demonstrantes mendacia fingunt, Juxta mandatum jam scelus esse datum. Caesar habet grates, et gaudia magna duobus Praestat et ambobus sceleris pro munere robur, Nam bene complacuit perditionis opus. Contigit hinc transire ducem qua nunc jacet infans, Audit et obstupuit, pueri vox altius instat, Cumque videt puerum dux cito tollit eum. Suscipit infantem nimium gavisa ducissa, Noctis in obscuro dum cum duce luderet ipsa, Se queritur sterilem magna ducissa fore. Dux ait: « Hunc puerum poteris ibi fingere natum, Finge, precor, partum, de te fatere creatum. Quippe manu Domini suspicor esse datum. » Annuit audito mulier formosa marito. « Hinc, ait exito, thalamo properanter abito, Omnibus insinua me peperisse cito. Sic ego de more partus simulabo laborem, Tu dictis moderare meis, praestaque favorem, Ut reputent puerum me generante fore. » Fama volat genuisse ducem, peperisse ducissam, Aspectu facieque puer formaque patrissat,
Abbreviated transcription (Latin):
Iitoicio ccli Salues̃icanduis
In manib dum plaifma suum conuere paientes
Arimgeri uonero huis puerũ Rapientes
Ut medio nemoꝵ. uita relinqͣit eum
In puerum dã respiouit̃ aĩmus uariat᷑
slam ridet qͦcumq uidet risu precatur
Ne casat in fatũ tam puerile caput
Arimigeri oũ iam puero cupiut̃ misereri
Incipnit̃ que cõapiũt ex orẽ fateri
Respice natus hri qͦmodo pulcher erat
Umus ait cõcedo magis te uuiere uita
Quã glidio tua praua meo sint mbra petida
Morteq ñtita. tu remanebisita
Alter ait. totũ cupio dissoluere uotum
Ponamꝰ puerum nemoꝵ statõe Remotũ
Ne lupus hc̃ comedat indificabo locum
S lana tñ mortis qͣ calliditate feremus
Ille resert canib. leporẽ ampo capiemꝰ
Cor qͦd tollennis. quo simulabo. scelus
Dixit et ecce sopus. iuuenũ ꝑ crura resuraẽs
Armiger insequit᷑. elmandoꝙ onesq ꝑurget
Sio pietate dei iuorima fertur en
Arboris in Ramo puerũ lacͥm ando reliquũt

Expanded text:
icio coeli salvificandus erit. In manibus dum plasma suum tenuere parentes Armigeri venere viri puerum rapientes, Ut medio nemorum vita relinquat eum. In puerum dum respiciunt animus variatur, Nam ridet quocunque videt, risuque precatur Ne cadat infantum tam puerile caput. Armigeri cum jam puero cupiunt misereri, Incipiunt quae concipiunt ex ore fateri. « Respice, natus heri quomodo pulcher erit? » Unus ait: « Concedo magis vivere vita, Quam gladio tua parva meo sint membra petita, Morteque mentita tu remanebis ita. » Alter ait: « Totum cupio dissolvere votum, Ponamus puerum nemorum statione remotum, Ne lupus hunc comedat nidificabo locum. Signa tamen mortis qua calliditate feremus? » Ille refert: « Canibus leporem campo capiemus, Cor quoque tollemus quo simulabo scelus. » Dixit: et ecce lepus juvenum per crura resurgens, Armiger insequitur clamando, canesque perurget, Sic pietate Dei victima fertur ei. Arboris in ramo puerum lacrymando relinquunt,
Abbreviated transcription (Latin):
S i pruicers scclim dixx ure pot̃ remouĩ
ppͣ refero mĩto destituendus erit
Etregoriꝰ p̃ nõ septinꝰ exstat in urbe
uenit urbanus qui rogia fca purget.
Fert ꝙ̾ paschalis xp̃a p̾sena malis.
Nenricus male sortitus fit abhic̃ anechema.
R ddulfus cũ Saxõib tulit hoo uiadema
Cum quib eco regia iura p̃mat.
a urea rodulfo transmittit᷑ ñ sorona.

Expanded text:
Si princeps scelerum rex jure potest removeri? Papa refert: Merito destituendus erit. Gregorius papa nunc septimus exstat in Urbe, Post venit Urbanus, qui regia facta perurget, Fert quoque Paschalis tempora plena malis. Henricus male sortitus fit abhinc anathema, Rodulphus cum Saxonibus tulit hoc diadema, Cum quibus Ecclesia regia jura premat. Aurea Rodulpho transmittitur
Abbreviated transcription (Latin):
eis fuit Que aliꝙͣto tẽꝑe prudent̃ iuꝑꝑiũ rexit pͥostͤ filius
cõciho lascuuentiũ am̃te alienat᷑ ꝑ se cepit regtiare. hec diꝰ¬
cessio maxĩe discordie semĩnaniũ fuit. Imꝑatrxe aspiciens ini¬
quas reꝵ mutatões cũ fluotib ꝑtinbatõis nollet inuolin reli¬
giosam uit̃a elegit ⁊ ad mõast̾iut fruetuariense se tr̃astu¬
lit : Inde pꝰ modũ uoniã ꝑgens ibiꝙ aliꝙͣtã morã faciens u¬

Expanded text:
udenter imperium rexit. Postea filius consilio lascivientium a matre alienatus, per se coepit regnare. Haec discessio maximae discordiae seminarium fuit. Imperatrix aspiciens iniquas rerum mutationes, cum fluctibus turbationis nollet involvi, religiosam vitam elegit, et ad monasterium Fructuariense se transtulit. Inde postmodum Romam pergens, ibique aliquantam moram faciens,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ egna ꝑ ỹtaliam młta ferit̃ate ꝑurget
ut t̾buant dño digna tͥbuta suo.
Omĩa dũ recipit q̃ rapta ił ap̾ta putauit
Romani bona põtificis pler̃ꝰ gͣuauit̾
papa dolens st̃is nõ patiem᷑ ait
Cur petat illicitũ sasar dito ppͣ requirit.
Eclie ꝙ honis. qua iuit rõe potirit
pax mã iam pũt ꝓ feritate uiri.
Ileo cupit eoeͣs aliqͣ psactare. medela
Namꝗ potens armis. eorde ꝙ magoꝰ erat
Iurda fertur nitiã potuisse notai
Re quib exempłi pagũ pauoa dabit.
Si ꝓbitate ur̃um uł equm polleᷤ put aret
dius ad ĩtitum que posset miꝗͥ paret
Insidias mortis fraude doloꝙ darot.
ille. dat᷑ nudo pugno mactasse leonem.
inuidus henticꝰ ꝓbitatis atiox numious
cuiꝰ ab insidiis. dcperit ille rito
fert᷑ eqꝰ Reꝑi talis qͣmdoq fuisse

Expanded text:
am multa feritate perurget, Ut tribuant Domino digna tributa suo. Omnia dum recipit quae rapta vel aucta putavit, Romani bona pontificis plerumque gravavit, Papa dolens factis, non patiemur, ait. Cur petat illicitum Caesar, cito papa requirit, Ecclesiaeque bonis qua vult ratione potiri? Pax mea jam periit pro feritate viri. Nec cupit Ecclesiam aliqua placare medela: Namque potens armis cordeque magnus erat. Invidia fertur nimia potuisse notari, De quibus exempla pagina pauca dabit. Si probitate virum vel equum pollere putaret, Eius ad interitum que posset iniqua pararet, Insidias mortis fraude doloque daretIlle datur nudo pugno mactasse leonem, Invidus Henricus, probitatis atrox inimicus, Cuius ab insidiis deperit ille cito. Fertur equus regi talis q
Abbreviated transcription (Latin):
ap̃ aͥllanã manẽs m̃numerabilẽ collegit exerettũ. tamqtũ
isorłm ⁊ antaoohiã ꝑ suã potenciã recepturꝰ. segatos
ant̃ frãcaꝵ adhuc ĩ ascalona ap̃ se retinebatt. Ad hec
xp̃ĩani. sartinis siuis. ⁊ nisiriius in urbe relioas exera¬
tiu babilomoꝵ ĩ canpo occurrũt. Cũq insi̾nitã hostunu
mlt̾itudinẽ ꝯspexissent fusis ad oũ p̃t̃ib cũ pauois ꝯtͣ
hostuos ꝓcedũt. Et mir̃ immodã ꝑ diurnũ auxiliũ cũ¬
⁊ spolia ĩmensa diriputt̃. Cecider̃ a saracenis ĩ eo
p̃lio plus qm contũ iuisia gladio exanoti. s c̾ca portã
ascalone. co. anlia ⁊ introitꝰ auidatis spt̃ subifocata ĩ¬

Expanded text:
it exercitum, tanquam Jerusalem et Antiochiam, per suam potentiam recepturus. Legatos autem Francorum adhuc in Ascalona apud se retinebat. Ad haec Christiani, sarcinis suis et infirmis in urbe relictis, exercitui Babyloniorum in campo occurrunt. Cumque infinitam hostium multitudinem conspexissent, fusis ad Dominum precibus, cum paucis contra hostes procedunt; et mirum in modum per divinum auxilium, cut spolia immensa diripiunt. Ceciderunt ex Saracenis in eo praelio plus quam centum millia gladio exstincti, sed circa portam Ascalonae ducenta millia in introitu civitatis sunt suffocata. I
Abbreviated transcription (Latin):
uit Ita uirbanꝰ ppͣ qui ultra mare ex̃citũ duxãt eelebito c̃õcilio aput¬
cenebat ab urbe gepellit. Soba illi domo crescentũ . i. castello scĩ
angłi iemanẽte. Inde cathedra sua recepta egresss ab urbe api
in hũc modũ expulso gileb̾to ad ubtimũ tã urbe ꝙͣ eathedra libere
potit᷑. Ipa uͦ paulo  ͦ infata cõcessit. oi cachedra paschali ppe te¬

Expanded text:
elebrato concilio tenebat, ab urbe expellit; sola illi domo Crescentii, id est castello Sancti Angeli remanente. Inde cathedra sua recepta, egressus ab urbe, Ain hunc modum expulso Gilberto, ad ultimum tam Urbe quam cathedra libere potitur. Ipse paulo post in fata concessit, et cathedram Paschali papae re
Abbreviated transcription (Latin):
igredit᷑ .ui. nncolas t̾re uarus modis nõ podẽcia nõ dolo
⁊ fraude affixit ss leo rapi Romã cũ milicia a gallia re¬
dians moipit eceroe̾ ⁊ al apulia intẽdit expellere uadr
susero beneuẽtũ. tãta aut̃ ibi ex utͦq ꝑte eccidit mł¬
tidudo ut aceruꝰ ibi p̾ea fẽs ex ossit mortuoꝵ usq hodi e
ab ind̾iaenis soleat iuatorib ostentari. Anno extt̃ ꝓxioleo
papa morit᷑ ⁊ in eccħ̾a stĩ petͥ sepultꝰ mi racłis coruscnre
mõstrat᷑. Cuu succedit Gebaldus aestetensis ept̃ qͥ uictor
papa ẽ noiãtus. illi quoq successit stephs̃. It̃ teutonious
natnẽ. imꝑr rursus ydaliã massus comitissam beat̾tẽ ma

Expanded text:
i incolas terrae, variis modis, nunc potentia, nunc dolo et fraude afflixit. Quos dum Leo papa, Romam cum militia a Gallia rediens, incipit coercere, et ab Apulia intendit expellere, fugere Beneventum. Tanta autem ibi ex utraque parte cecidit multitudo, ut acervus ibi postea factus ex ossibus mortuorum, usque hodie ab indigenis soleat viatoribus ostentari. Anno extunc proximo papa Leo moritur, et in ecclesia Sancti Petri sepultus, miraculis coruscare monstratur. Cui succedit Gebehardus Aestetensis episcopus, qui Victor papa est nominatus. Illi quoque successit Stephanus, Theutonicus natione. Imperator rursus Italiam ingressus, comitissam Beatricem, m
Abbreviated transcription (Latin):
U xor aoħ instat deus inquit orulit ista
ꝓrsus ab hũma fesix sapientia distat
S sunt acta dei mens tua cadat oi.
Si generũ tam̃ ĩgeniãt nat᷑a notaret
sesꝰ fortuna mͥ neq filia dãpua pararet
Si Gẽcus genẽ gaudia nulla daret
Cagit᷑ hino regi dux insimuate qd̾ egit
Inde duos iuuenes uerũ recitare cocgit.
ꝯ pũsit ⁊ põĩtem quẽ ingͣ silua tegit.
Dum comos alductꝰ dĩcit gͥ oresceͣ luct

Expanded text:
Uxor ad haec instat: « Deus, inquit, contulit ista, Uxor ad haec instat: « Deus, inquit, contulit ista, Prorsus ab humana coeli sapientia distat, Haec sunt acta Dei, mens tua cedat ei. Si generum tamen ingenuum natura notaret, Nec fortuna mihi, neque filia damna pararet, Si secus est gener, gaudia nulla daret. » Cogitur hinc regi dux insinuare quod egit, Inde duos juvenes verum recitare coegit, Compulit et comitem, quem Nigra Sylva tegit. Dum comes adductus credit sibi crescere luctus,
Abbreviated transcription (Latin):
cͦla lecasa sollepmia magna ⁊ didta
Legit ⁊ obsmpuit reputans h̃ sopia cesarꝰ
U rget equos. festinat it̃: cursum ꝙ coe gtͣ
ꝯ motus ꝙ satis sede resedit aquis.
Sponsa manu sponbã ducit am̃anda suũ
Turgdous alle sedens quid agat quid dicat ĩ ilsam.
Nesdit. Q intimuit. ardens ꝓ furore Eauillat.
gdant furor ⁊ ratõ. peotore uissa suo
Ira furor cordis coͣria stant ratõt.
Obiuat ⁊ ratõ socia pierate furori.
Stans gener ĩ medio credit abañ mori
Filia at mat᷑ fuente pr̃is feritate
ꝑsena timore tacet nultũ uariante minace
Bors ⁊ uita simuł regis ĩ honore latent
Si ar ecens inf̃re netẽ penãq labarat
ꝑce pat differre plac natura ꝑorat̃
Nat᷑e᷑ pc̃ib uincit᷑ absꝙ mora.
Dum gͣuis in rege fiereo luotatõ mẽtis
Obtinꝵ in cã .rõ. fug̃ ña potentis
Respit soxorem setus ut añ solet.
dicit ei sancłita d̾ei neg̃ut uatuari
QU uolun iam nõ potini. dg̃ ip̃e negͣuit
Q̾ deus instiauit nos patiem᷑ ait

Expanded text:
laetata, solemnia magna parata, Legit et obstupuit reputans haec omnia Caesar, Urget equos, festinat iter, cursumque coaequat, Commotusque satis sede resedit Aquis. Sponsa manu sponsum ducit amanda suum. Turgidus ille sedens, quid agat, quid dicat in illam, Nescit, et intumuit, ardensque furore favillat, Stant furor et ratio pectore tusa suo. Ira, furor cordis, contraria stant rationi, Obviat et ratio socia pietate furori; Stans gener in medio credit abinde mori. Filia cum matre fervente patris feritate, Plena timore tacet, vultu variante minacem, Mors et vita simul regis in ore latent. Ira recens inferre necem poenamque laborat, Parce pater, differre placet, natura perorat, Naturae precibus vincitur absque mora. Dum gravis in rege fieret luctatio mentis, Obtinet in causa ratio, fugit ira potentis, Respicit uxorem laetus ut ante solet. Dicit ei: « Sancita Dei nequeunt vacuari, Quod volui, jam non potui, Deus ipse negavit, Quae Deus instituit, nos patiemur. » Ait.
Abbreviated transcription (Latin):
enricum dixere nierũ. harba nigritante
Romuleum tulit imꝑiũ. papa med̾iant e
ꝓ spexit pplĩs cum probitate suis
Tentonicus Dotus tc̃ pp̃. suit henedĩatꝰ
Romanis qui pnicipanis cum pace reliotus
Ad patriam reditt nohilis inde fuit
Curia Romana ꝑtter cũ cesare pengit̾
Copia tentomea digno moda̾miẽ seruit¬
I iheq guõmatie fit sibi prima quibs
ꝑ si̾mis alloquuis cum cesare. papa uagnt᷑
P apa loco moritur qui Babeħ̾ga uocat᷑
dunc leo teutonicus papa rocepit homis
De q uanrto henrieo ĩꝑatore E omanoꝵ¬

Expanded text:
enricum dixere Nigrum, barba nigricante, Romuleum tulit imperium papa mediante, Prospexit populis cum probitate suis. Theutonicus dictus tunc papa fuit Benedictus, Romanis qui principibus cum pace relictis, Ad patriam rediit, nobilis unde fuit. Curia Romana pariter cum Caesare pergit, Copia Theutonica digno moderamine servit, Urbeque Wormatiae fit sibi prima quies. Pluribus alloquiis cum Caesare papa vagatur, Papa loco moritur qui Babenberga vocatur, Tunc Leo Theutonicus papa recepit onus. De quarto Henrico imperatore Romano
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑhibet᷑. pͥmo qͥde Bocmoꝵ ducẽ ĩꝑio tũo affensũ ut de¬
ditaem accep̃ per aĩt ⁊ egẽ ungͣroꝵ a regno expul¬
more regio ap̃ ingoloũ nuptias colebͣret. Uniu̾sos iocula¬
tores abire ꝑmisit ĩ mimes. atq oiã que eis suorãt largi¬
enda pauꝑib dedit. cͥca idem tp̃s in eccłsa Romana ẽ ꝯfu¬
sio grauis exorta. t̾b inuasorib sedom ilłã occupãtib. quoꝵ

Expanded text:
hibetur. Primo quidem Bohemorum ducem, imperio tunc offensum, in deditionem accepit. Petrum autem regem Ungarorum a regno expulm. Cumque more regio apud Ingelheim nuptias celebraret, universos joculatores abire permisit inanes; atque ea omnia quae eis fuerant largienda, pauperibus dedit. Circa idem tempus in Ecclesia Romana est confusio gravis exorta, tribus invasoribus sedem illam
Abbreviated transcription (Latin):
de inoepto redarquit illicitũ eõ asserẽs sir̃mũ põtifi¬
Uerumtñ inquit si meis cõsilus te credere uolueris effic̾e potĩs
potificis lib̾tatẽ Inclinat᷑ ille ad monitoẽm aldebiãdi pͥoris ⁊ pur¬
purã deponit ⁊ ħitum ꝑegͥni assimt ⁊ it̾ arripiẽs eũd̾em al
⁊ ibrãtũ seoũ deducit. gͥ. cũ amho Romã simul uenissent cõsilio
aldebrandi bruno in sũmũ põtificẽ eheit᷑ qua causa Romana
ecolĩa qͣli tercũq tc̃ cepit ad electoẽm sui põtificis nouit̾ in¬
inĩ duces ad deditõem coegit. ptͦ hec sinodus mag̃tie celebrat᷑
in p̃sencia ppũs .pp̃. leons. ⁊ henrioi qͣrdi imꝑatoris ad heo¬
rie uictualib uł ab scõditis uł cãtaminatis aut infeotis¬
ueneno exeratũ illeo sustentare ñ ualens. pannonia douas¬
tata rou̾llis ẽ. It̾ seqñti anno pannoniã agrediẽs hostilit̾¬

Expanded text:
um asserens summum pontifiVerumtamen, inquit, si meis consiliis te credere volueris, efficere poterpontificis, libertatem. » Inclinatur ille ad admonitionem Aldibrandi prioris, et purpuram deponit, et habitum peregrini assumitdibrandum secum deducit. Igitur cum ambo Romam simul venissent, consilio Aldibrandi Bruno in summum pontificem eligitur. Qua causa, Romana Ecclesia qualitercunque tunc coepit ad electionem sui pontificis noviter ininum duces ad deditionem coegit. Post haec, synodus Moguntiae celebratur, in praesentia ipsius papae Leonis, et Henrici quarti imriae victualibus vel absconditis, vel contaminatis, aut veneno infectis, exercitum illic sustentare non valens, Pannonia devastata, reversus est. Item sequenti anno Pannoniam hostilit
Abbreviated transcription (Latin):
eitu intuit ytaliam. ⁊ mediolani ap̃ modoeciã
coronã portauit. dauide ad partes romanori
processit. ⁊ tandem reb ethaustus in pr̃iam re¬
meauit pacem q eum sochario componen
diuiso regno quieuit: eod̃ tẽꝑe Romie honorio mor¬
tuo orit᷑ scisma int̃ ĩnocẽtiũ ⁊ anacletũ. Innocc̃tiꝰ uct̃
trãsiens ĩ Galliã uenit leodiũ Ub lothariꝰ ei occunit
auxiliũ qr ꝓmictit. Gde innocẽtiꝰ sp̃ apud clarũ mõte

Expanded text:
citu intravit Italiam, et Mediolani apud Modoetiam citu intravit Italiam, et Mediolani apud Modoetiam coronam portavit. Deinde ad partes Romanorum processit, et tandem rebus exhaustus in patriam remeavit, pacemque cum Lothario componens, dimisso regno, quievit. Eodem tempore Romae Honorio mortuo, oritur schisma inter Innocentium et Anacletum. Innocentius autem transiens in Galliam, venit Leodium, ubi Lotharius ei occurrit, auxiliumque promittit. Unde Innocentius papa apud Clarum monte
Abbreviated transcription (Latin):
assra dedit suꝑis cec̾a cuncta sibi¬
Sic regnare daris qd̾ Petro subiciauis.
Corꝑe t̃rena teneo cesostia mente.¬
unde tenendo polum soluo ligo q solum
Echara pandere celica tangere papũ uidet᷑
Nam dare. tollere nectere soluere cũcta meret᷑
Cui q dedere decus lex noua lexq uetus.
anusus ⁊ baculus qũaus t̃rena putant᷑
Sunt de uire poli q̃ significare uident᷑.
Respice nira dei mens tua cedat ei
Redd̾it apostolico cesar q̃tũq regauit
Dax bona cõficit᷑ sublata deo reparauit
Iura sue partis letus ut̃q trahit
absq herede Henrico quinto pͥncipes magũtie
c̃ũueniũt  Ibi q hĩto de successore consilio quatuor
regni obtimates lõtharius dux Saxonũ fyedericꝰ dux
Suenoꝵ. ⁊eopaldus mirchio orientalis. Rarolus
comes flandrie ad regnum designant᷑. Tandem
locharius notõne sato pr̃e Cubehardo uoto õĩum
renitens ualde ac reclamans ad regnũ tractꝰ p̃sente

Expanded text:
Astra dedit superis, cetera cuncta sibiAstra dedit superis, cetera cuncta sibiSic regnare daris, quod Petro subiiciaris, Corpore terrena teneo, ceUnde tenendo polum, solvo ligoque solum. Aethera pandere, coelica tangere papa videtur, Nam dare, colere, nectere, solvere, cuncta meretur, Cui dedit omne decus lex nova, lexque vetus. Annulus et baculus, quamvis terrena putentur, Sunt de jure poli, quae significare videntur, Respice jura Dei, mens tua cedat ei. Reddit apostolico Caesar, quaecunque rogavit, Pax bona conficitur, sublata Deo reparavit Jura suae partis laetus uterque trahitabsque haerede Henrico quinto, principes Moguntiae conveniunt, ibique habito de successore consilio, quatuor regni optimates, Lotharius dux Saxonum, Fridericus dux Suevorum, Leopoldus marchio orientalis, Carolus comes Flandriae ad regnum designantur. Tandem Lotharius, natione Saxo, patre Gebehardo, voto omnium, renitens, valde acre clamans, ad regnum tractus, praesente
Abbreviated transcription (Latin):
⁊  cunctis ꝑceres qui sua uissa tenent.
stũt paschalis abit succedit honore calittꝰ
sedx uiennensis regum qr ꝓpagine mixt̾
Germine francigena . sisarĩs hostis erat
Disputatio int̾ imꝑialem curiam et papalem
uria papasis contendit ⁊ Imꝑiasis
An sit inequalis uel debeat equiperar
Partib oppositis ouria regis dit
dꝑͣe est papa carnis uelamine clausus
Siuic quasi terrenũ describere quis foret ansus
Tarrea cum suꝑis qua paritate geris :
Lapa q par suꝑis : celum dat᷑ ore tenere
Qua sigat ⁊ soluit qua regna uidet᷑. hr̃e
Carnis in exilio sp̃e astra tenet
Cesar lex uiua stat regib Imꝑatuia.
Lege q subuiua sunt oĩa uira datiua.
Qex ea castigat soluit  ⁊ ip̃a ligat
conditor est segis neq debet lege tener
Set sibi cp̃ placuit  sub lege libent̃ hr̃i
Quicquid ei placuit  uiris ad instat erit
Qui ligat ac soluit ds̃ ipm̃ protusit orbi
Diuisit regnum diuina potantia secum

Expanded text:
Et cunctos proceres, qui sua jussa tenent. Et cunctos proceres, qui sua jussa tenent. Nunc Paschalis obit, succedit honore Calixtus, Sede Viennensis regumque propagine mistus, Germine Francigenae Caesaris hostis erat. Disputatio inter imperialem curiam et papalem; uria papalis contendit et imperialis, An sit inequalis vel debeat equiperari. Partibus oppositis curia regis ait: Spiritus est papa carnis velamine clausus, Hunc quasi terrenum describere, quis foret ausus? Terrea cum superis, qua paritate geris? Papaque pars superis celum datur ore tenere, Qua ligat et solvit, qua regna videtur habere, Carnis in exilio spiritus astra tenet. Cesar lex viva stat regibus imperativa, Legeque sub viva sunt omnia iura dativa, Lex ea castigat, solvit et ipsa ligat. Conditor est legis neque debet lege teneri, Sed sibi conplacuit sub lege libenter haberi; Quicquid ei placuit, iuris ad instar erit. Qui ligat ac solvit deus, ipsum pretulit orbi, Divisit regnum divina potencia secum,
Abbreviated transcription (Latin):
apa dolens sam̃ta moui totama ꝑ orbem
S ccłam sua carta uocat ꝓpanter ad urhem
H ec nhi cũ sedit cesaris acta dedit
T ũt ait. o patres a. cesare scͥpta notate
E t q̃cũm plicet suꝑ husꝰ decreta ꝑare
Me qͦq põtisicẽ nõ fore. uissa date
P eceatis mala urã mois uenisse notaui
O fficus me destitui. Uignũ repittaui
Me dͦi seposu. ne potas ari¬
H ec ait mitrã reicit mãtumq roliquit
Ordin eccłũ sine me qͥaquid plio ĩquit
More pontificis uidieet ipã sbi
S cͥpta legut̃ cleri. Rex põtificalia q̃rit
Amilus ⁊ baculus sub cesare fertur he̾ri
C opia põtificũ nõ ita dixit erit
Exortum. p. sc̾ptum cont᷑ ratoem̃
U ritur ⁊ pͥsdum tͥ ꝯciliamus honorẽ
Tollo p̃r montũ. curia tota monet
Rursus in hourion qͣntũ noua bolla grrẽtur
P ristina mota pat̾ sbi iam torm̃ta moudtur
Ut pater añ suit sie anastema su̾it
Aict̾a papalis simul ⁊ papase sigilsum
missa ꝑ imꝑium grauis excõĩeat illum

Expanded text:
apa dolens lamenta movet, totumque per orbem Ecclesiam sua charta vocat properanter ad Urbem: Haec ubi consedit, Caesaris acta dedit. Tunc ait: o patres, a Caesare scripta notate, Et quodcunque placet super his decreta parate, Me quoque pontificem non fore, jussa date. Peccatis mala vestra meis venisse notavi, Officiis me destitui dignum reputavi, Me quoque deposui, ne p relinquit, Ordinet Ecclesia sine me, quidquid placet, inquit, Moreque pontificis judicet ipsa sibi. Scripta legunt cleri, rex pontificalia quaerit, Annulus et baculus sub Caesare fertur haberi, Copia pontificum non ita, dixit, erit. Extortum papae scriptum contra rationem Uritur, et priscum tibi conciliamus honorem, Tolle pater Mantum, curia tota monet. Rursus in Henricum quintum nova bella gerentur, Pristina mota patri sibi jam tormenta moventur, Ut pater ante fuit, sic anathema luit. Littera papalis simul, et papale sigillum, Missa per imperium gravis excommunicat illum,