comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Ut em̃ taceamus ħ qd̾ dolores tołat. qd̃ febrib anhelat: sua
qͣdam egrituline ꝯstringitur. ipsa hec nr̃i corporis q̃ salus uo¬
catur. Nam ocio tabescit: oꝑe deficit. In eclia deficiens cibo refi¬
citur ut subsistat: refectione lacessens abstinencia releuat᷑ ut
uigeat. Qqua ꝑfunclitur ne arescat: linteis tergit᷑. ne ipsis
nũnis ꝑfusione liquefiat. labore uegetatur ut qͥete torpeat:
quiete refouetur. ne laboris exeritacione sutcumbat. fatigatur
iugiliis. sum no reparatur. opp̃ssa somno iugiliis excutitur ne
sua peiꝰ quiere lasset᷑. Uestib tegitur ne frigoris adu̾sitate penet᷑¬
tur: q̃sito calore deficiens. auraꝵ flatu refouetur: Cumq inde
molestias inuenit. unde molestias fugere q̃suut: male sauci¬
ata ut ita clit̾im de ipso suo medicamine languescit. Remo¬
tis gͦ febrib cessantib atq dolorib ipsa nt̃a salus egritudo ẽ.

Expanded text:
Ut enim taceamus hoc quod dolores tolerat, quod febribus anhelat, sua Ut enim taceamus hoc quod dolores tolerat, quod febribus anhelat, sua quadam aegritudine constringitur ipsa haec nostri corporis quae salus vocatur. Nam otio tabescit, opere deficit, inedia deficiens cibo reficitur ut subsistat, refectione lassescens, abstinentia relevatur ut vigeat, aqua perfunditur ne arescat, linteis tergitur ne ipsa nimis perfusione liquefiat, labore vegetatur, ne quiete torpeat, quiete refovetur, ne laboris exercitatione succumbat. Fatigatur vigiliis, somno reparatur, oppressa somno vigiliis excutitur, ne sua pejus quiete lassetur. Vestibus tegitur, ne frigoris adversitate penetretur, quaesito calore deficiens aurarum flatu refovetur, cumque unde molestias invenit, unde molestias fugere quaesivit, male sauciata, ut ita dixerim, de ipso suo medicamine languescit. Remotis ergo febribus, cessantibusque doloribus, ipsa nostra salus aegritudo est,
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩe a cdño recedente. repułsi a paracłisi gaudiis. in hanc mor¬
talis uite erumpnam cecidimus: & qm grauem culꝑam ser¬
pentis suasione ꝯmisimꝰ. pene nr̃e ulcione sentimus. Huc em̃
lapsi. nil extra d̾̃m nͥ quo afflgerent᷑ inuenimus. &̾ q per
ocłoꝵ insum caruem secuti sumus: de ipsa caine qm p̃ce¬
ptis dei p̃posuimus flagellamur. In ipsa quippe coticlie genu¬
tum. in ipsa cruciatum. in ipsa int̾itum patimur. ut ħ
culpam. nec aliunde esset uit̾im censura supplicii. nͥ unde
fũat causa pecci: ut ciꝰ carnis amaritudine hõ erudiret᷑
quippe serpentis ꝑsuasionib captus. dum dñi p̃cepta cõ¬
temnens ꝯpeccando dereliquit. humilitatis arcem deserens
a dĩfirmitatis iugum suꝑbiendo ꝑuenit. & ceruicẽ cordis en¬
gendo supposuit.: qr qui subeẽ diuinis uissionib uoluit
sub suis se neccessitatib strauit. Quod melius ostendimꝰ: siea
q̃ deiectus sustinet. & priis carnis. & post pondera m̃tis epͥmamꝰ.

Expanded text:
homine a Domino recedente repulsi a paradisi gaudiis, in hac vitae mortalis aerumna cecidimus, et quam gravem culpam serpentis suasione commisimus, poenae nostrae ultione sentimus. Huc enim lapsi, nihil extra Deum, nisi quo affligeremur, invenimus, et quia per oculorum visum carnem secuti sumus, de ipsa carne, quam praeceptis Dei praeposuimus flagellamur. In ipsa quippe quotidie gemitum, in ipsa cruciatum, in ipsa interitum patimur, ut hoc od fecimus culpam: nec aliunde esset interim censura supplicii, nisi unde fuerat causa peccati, ut ejus carnis amaritudine homo erudiretur quippe serpentis persuasionibus captus, dum Domini praecepta contemnens, eum peccando dereliquit, humilitatis arcem deserens, ad infirmitatis jugum superbiendo pervenit, et cervicem cordis erigendo supposuit: quia qui subesse divinis jussionibus noluit, sub suis se necessitatibus stravit. Quod melius ostendimus, si ea quae dejectus sustinet, et prius carnis, et post pondera mentis exprimamus.
Abbreviated transcription (Latin):
nuittũ cliccerpens nim: exiit ab es. Quid ẽ enĩ qd ob¬
suslim hominẽ antiquiis hostis qͥm pofessũ. ñ discerꝑ¬
serat deserendo dis cerpsit. nͥ qd̾ plerumq dũ decorde er¬
pellit᷑ acriores ineo temptaciones generat qͣm priꝰ ex¬
citanenat qñ hoc qͥediis possioebit.¬

Expanded text:
ns eum, exiit ab eo . Quid est enim quod obsessum hominem antiquus hostis quem possessum non discerpserat, deserendo discerpsit, nisi quod plerumque, dum de corde expellitur, acriores in eo tentationes generat, quam prius excitaverat, quando hoc quietus possidebat
Abbreviated transcription (Latin):
uitni ab huiꝰ
mundi appetitu moriunt᷑. terrens ꝓfecto
meritib om̃i modo extincti estimant᷑. Q̾ bene nrĩ
tracłm reclemptoris signat: cũ aouinudo spũ
hominẽ liberat. De qͦ nimirũ seriptũ ẽ blamarise
multũ discerpens eũ: exũt abeo. Et faccus÷ sic̃ mor¬
tiuis: ita ut multi dicerent qr mortuus ÷ Ine aut̃

Expanded text:
ui enim ab hujus mundi appetitu moriuntur, terrenis profecto mentibus omnimodo extincti aestimantur. Quod bene nostri miraculum Redemptoris signat, cum ab immundo spiritu hominem liberat. De quo nimirum scriptum est: Clamans et multum discerpens eum, exiit ab eo; et factus est sicut mortuus, ita
Abbreviated transcription (Latin):
beto iuos sal : ⁊ pacem habete intt̾ uos. Ut qͥs qͥs
habere sab sap̃ie stuclet: curet neccesse ẽ: quatinꝰ
aceteroꝵ societate disiungit ri qͣsi quo plis
sapiunt. eo a concordie uirtute elssipiscunt. h. iti¬
q audiant qͥd ꝑ semet ip̃a ueritas dicat. habe titi
uobis sal: ⁊ pacẽ habete inter uos. Salqͥpe sine pates
n uirtutis est donũ: secł dãnationis argitmeuut

Expanded text:
bis sal; et pacem habete inter vos . Ut quisquis habere sal sapientiae studet, curet necesse est quatenus a caeterorum societate disjungit; et quasi quo plus sapiunt, eo a concordiae virtute desipiscunt. Hi itaque audiant quod per semetipsam Veritas dicat: Habete in vobis sal, et pacem habete inter vos . Sal quippe sine pace non virtutis est donum, sed damnationis argument
Abbreviated transcription (Latin):
mortuus qͥppe ostencłr: qͥ amaligni sp̃c potestat
liberat᷑. Quia qͥsqͥs iã t̾rena desid̾ia subicit iuitã
insecarnał conu̾sationis extinguit. Et muncdo
mortuus aparet: qͥa posessore prauo qͥ ꝑ inmun¬
da desid̾ia se agitabat caret. Quẽ multi mortu¬
ũ dicunt: quia qͥ spũalit uiuere nesciunt ⁊ eũ
legerit: antiquus ille adu̾sariꝰ quide celo lapsus: in¬
uidet &. insidiari ampliꝰ incipit. acriores qͣm consue¬
uerat temptationes admouet. ita ut plerumqͣ si c
resistentẽ anunã teraptet: sic̃ ante nunꝗͣ. temptaue¬
rat qnͣdo possidebat. nde scriptũ ÷ fili accecletis ad

Expanded text:
itus potestate liberatur; quia quisquis jam terrena desideria subjicit, vitam in se carnalis conversationis extinguit; et mundo mortuus apparet, quia possessore pravo, qui per immunda desideria se agitabat, caret: quem multi mortui dicunt, quia qui spiritaliter vivere nesciunt, eum legerit, antiquus ille adversarius qui de coelo lapsus est, invidet, et insidiari amplius incipit, acriores quam consueverat tentationes admovet; ita ut plerumque sic resistentem animam tentet, sicut ante nunquam tentaverat, quando possidebat. Unde scr
Abbreviated transcription (Latin):
aumi q inrisisde opi dibnis ꝑseitione soidamtꝰ lae pleñ
auicintũ inspica ꝓseruꝰ. herba ienĩ petiꝰ fuert
qͥ paslionis tesupor ꝑ atorẽ dnm̃ sequens hunc c̃o¬
si teiꝰ ante aeneiie si scẽ timebat. Erat enĩ iam iuiri¬
cbicas unrãte ꝙ lrcdebat omĩũ redemptorẽ. s ualde
adhut eieribius petle conculcabat᷑ timoris. Iamspi

Expanded text:
idamur, jam plenum frumentum in spica proferimus. Herba etenim Petrus fuerat qui passionis tempore per amorem Dominum sequens, hunc confiteri ante vocem ancillae timebat. Erat enim jam viriditas in mente, quia credebat omnium Redemptorem; sed valde adhuc flexibilis, pede concul
Abbreviated transcription (Latin):
tenos oiscumbert p̃cpto: ut iudelicet turba fideli¬
ura escĩ suã ⁊ lotis disuncta ⁊ tnorib coniunc̾ta
ꝑcipet. Iubelei qutpe reques: qͥnqͣgenarii numeri
misterio continet᷑. Quin quagenariꝰ bis ducit᷑ ut ad
alii autẽ centeni discunbunt Cm̃ st̃ ñ nulli qͥ iam apͣuis
actibꝰ hũt requiẽ oꝑis: ⁊ st̾ ñ nulli qͥ aꝑuersis cogitacti

Expanded text:
tenos discumbere praecepit; ut videlicet turba fidelium escam suam, et locis disjuncta et moribus conjuncta perciperet. Jubilaei quippe requies, quinquagenarii numeri mysterio continetur, et quinquagenarius bis ducitur ut ad alii autem centeni discumbunt; quoniam sunt nonnulli qui jam a pravis actibus habent requiem operis, et sunt nonnulli qui perversis cogitat
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ: ꝑdona scĩ sp̃t mentẽ surdi adobeliendũ aꝑire:
Qiuid ẽ uͦ qd̾ expuens linguã eiꝰ tetigit e Saliua nob :
exore redemptoris accepta sciencia in eloqͥo diuino
S aliua quippe excapite defluit inore. Eagͦ sapien¬
cia que ip̃e ẽ dũ lingua nr̃a tangit᷑: mox ad p̾dica¬
cionis u̾ba format᷑. Qui suspiciens incelũ ingemuit
Non qd̃ ip̃e neccessariũ gemitũ haberet qui dabat qd̾
postulabat: s nos ad eũ gemere qui celo p̾siclet docu¬

Expanded text:
er dona sancti Spiritus mentem surdi ad obediendum aperire. Quid est vero quod expuens, linguam ejus tetigit? Saliva nobis est ex ore Redemptoris, accepta sapientia in eloquio divino; saliva quippe ex capite defluit in ore: ea ergo sapientia quae ipse est, dum lingua nostra tangitur, mox ad praedicationis verba formatur. Qui suspiciens in coelum ingemuit, non quod ipse necessarium gemitum haberet qui dabat quod postulabat, sed nos ad eum gemere qui coelo praesidet docu
Abbreviated transcription (Latin):
R et̃ ea ꝓximis recte lo qͥm᷑: cum priꝰ ip̃i fecerimꝰ. Ad̾
bene martꝰ euangłista confirmat. cũ factũ dni mi¬
racłm narrat dicens adducunt ei surcdũ & mutũ
idep̾cant᷑ eũ ut imponat illimanũ. Cuiꝰ orcdine
curationis insinuat subdens: Misit digitos in auri¬
culas expuensq tecigit linguã eiꝰ: ⁊ suspiciens incelum
ingemuit. ꝙ ait illi. Effeta. qd̃ ẽ ad apire. Et statĩ aꝑte
recte. Quid ẽ enĩ qdꝰ creator omniũ d̾s cum surclũ & mu¬
tũ sanare uoluss in aures illiꝰ suos digitos misit⁊⁊
expuens linguã eiꝰ tetigite Quid ꝑdigitos redemp
ꝓfeito ꝑuenit inuos regnũ dei. Qua dert ꝑeuanglistã
aliũ dixisse describit᷑. Sigͦ insp̃u dei eicio demones:

Expanded text:
s recte loquimur, cum prius ipsi fecerimus. Quod bene Marcus evangelista confirmat, cum factum Domini miraculum narrat, dicens: Adducunt ci surdum et mutum, et deprecabantur eum ut imponat illi manum . Cujus ordinem curationis insinuat, subdens: Misit digitos suos in auriculas, expuensque tetigit linguam ejus, et suspiciens in coelum ingemuit, et ait illi: Ephphetha, quod est adaperire. Et statirecte . Quid est enim quod creator omnium Deus cum surdum et mutum sanare voluisset, in aures illius suos digitos misit, et expuens linguam ejus tetigit? Quid per digitos Redemptprofecto pervenit in vos regnum Dei . Qua de re per evangelistam alium dixisse describit
Abbreviated transcription (Latin):
iures reparent qͣs inflagiciis amisert̃. Qͥa sepe adocꝰto¬
tib tanto neccesse ÷ ut largiorib cibis doctrine sacient᷑
qͣnto fessi maiorib iuiciis uenert̾.
buit plerũq inerordũs sius ce nutat & solida
uneuangłio p̾at̾ sanancli pueri ñ oipisset. Credo dñẽ
ad iuua increcdulitatẽ meã. Adhue gͦ ascenlebat
ad fidem qͣm iam ꝑceꝑat: qui uno eodẽ q tempore cla¬
mabat ⁊ iã se cretlere ⁊ adhiic ex increclulitate du¬
bttare. Hine ẽ etiam qꝰ reclemptori nt̃o a discipłis
dicit᷑. auge nod fidem. Ut queum acepta ꝑ inituĩ sue

Expanded text:
vires reparent, quas in flagitiis amiserunt: quia saepe a doctoribus tanto necesse est ut largioribus cibis doctrinae satientur, quanto fessi majoribus vitiis venerunt.buit, plerumque in exordiis suis et nutat et solida in Evangelio Pater sanandi pueri non dixisset: Credo, Domine, adjuva incredulitatem meam . Adhuc ergo ascendebat ad fidem, quam jam perceperat, qui uno eodemque tempore clamabat, et jam se credere, et adhuc ex incredulitate dubitare. Hinc est etiam quod Redemptori nostro a discipulis dicitur: Auge nobis fidem : ut quae jam accepta per ini
Abbreviated transcription (Latin):
ecasti: ne adicias iterum. Pectato pect̃m adicit: qui
defensionis ad iungit.
De his qui affligunt᷑ ꝓ amissione tem

Expanded text:
casti; ne adjicias iterum. Peccato peccatum adjicit, qui defensionis adjungit. CAP. XV.-- De his qui affliguntur pro amissione tem
Abbreviated transcription (Latin):
tiuã frigidꝰ ẽes aut calidꝰ s qi tepidꝰ es. ⁊ nec fri¬
gidͦ nec calidꝰ. incipiã te euomere ex ore meo. Ca¬
lidus quippe ẽ. qͥ bonastuclia ⁊ arripit ꝙ. consiuat. fri¬
anuso in fidelitatis frigore iuuit. s neqͥqͣm tepore
suꝑato ex crescit ut ferueat. ꝓculdubio calore despato¬
dũ noxio intepore demoustrat᷑. agit ut frigescat. S sic̾ añ
ceporẽ frigꝰ sub spe ẽ: ita pꝰ frigꝰ tepor in desꝑatione. Qui¬
x enũ ad huc inpeccatis : conilsionis fiduciã ñ amittit
Qui uͦ pꝰ conu̾sionẽ tepuit: ispẽ q̃ eẽ pituit defrigore
subtraxit. aut calidꝰ gͦ qͥsqͥs ẽe aut frigidꝰ querit᷑ ne
tepidꝰ euomat᷑. ut uidelicet aut necdũ conu̾siis ad¬
huc conu̾sionis tlese spẽ p̾beat. aut iam conu̾sus
uiuͥtutib in ardescat. ne euomat᷑ tepidꝰ. qi a calore
qͦ ꝑposuit: torpore ad uoxiũ fridꝰ redit: In Exp̃. Iob¬

Expanded text:
tinam frigidus esses, aut calidus; sed quia tepidus es, et nec frigidus, nec calidus, incipiam te evomere ex ore meo . Calidus quippe est qui bona studia et arripit et consummat; friamisso infidelitatis frigore vivit, sed nequaquam tepore sudum noxio in tepore demoratur, agit ut frigescat. Sed sicut ante teporem frigus sub spe est, ita post frigus tepor in desperatione; qui enim adhuc in peccatis est, conversionis fiduciam non amittit: qui vero post conversionem tepuit, et spem quae esse potuit de frigore subtraxit. Aut calidus ergo quisque esse, aut frigidus quaeritur, ne tepidus evomatur: ut videlicet, aut necdum conversus adhuc de se conversionis spem praebeat, aut jam conversus in virtutibus inardescat, ne evomatur tepidus; quia a calore quem proposuit, torpore ad noxium frigus redit. CAP. I
Abbreviated transcription (Latin):
uisa reugeatur. Ubi enim lapsi sumꝰ: ibi incumbimꝰ ut surgamus.
&e qi ibi surgendo manum consid̾ationis figimus. ubi pede amoris
lubrici corruentes negligendo iacebamus. Quia enĩ ab ininsibili
b ꝑuisibilia ceciclimꝰ. dignum ÷ ut adiniusibilia ipsis rursum ui¬
sibilib inuitamur. ut quo casu aĩa uenit adinfima: eo gradu re¬
iltatur ad sũma. atq eiscdem quib corruit passib surgat. dũ sic̃
dc̃m ÷ illa nos add̾m bene consid̾ata reuocent. q̃ nos ab eo male e¬
lecta diuiserunt.

Expanded text:
versa revocatur. Ubi enim lapsi sumus, ibi incumbimus ut surgamus, et quasi ibi surgendo manum considerationis figimus, ubi pede amoris lubrici corruentes negligendo jacebamus. Quia enim ab invisibilibus per visibilia cecidimus, dignum est ut ad invisibilia ipsis rursum invisibilibus innitamur, ut quo casu anima venit ad infima eo gradu revertatur ad summa: atque eisdem quibus corruit passibus surgat, dum, sicut dictum est, ita nos ad Deum bene considerata revocent, quae nos ab eo male electa diviserunt.
Abbreviated transcription (Latin):
mensuras pedẽ cordis p̾sserat. cũ dicebat. Neq
ambulaui in magnis. neq inmirabilib suꝑme. Suꝑ
se qͥppe in mirabilib ambularet: si apparere magnꝰ ultͣ
quam poterat quererit. Suꝑ fͤ nanq in mirabilibus
intra has m̃suras etiã in ip̃a paulus p̾dicationis sue
se latitudine contabat: cũ diceret. Non enĩ aliqͥd loqͥ auder¬

Expanded text:
uras pedem cordis presserat, cum dicebat: Neque ambulavi in magnis, neque in mirabilibus super me . Super se quippe in mirabilibus ambularet, si apparere magnus ultra quam poterat quaereret. Super se namque in mirabilibus intra has mensuras etiam in ipsa Paulus praedicationis suae se latitudine coarctabat, cum diceret: Non enim audeo a
Abbreviated transcription (Latin):
mente conspicit᷑. cũ in sensibilitas occulte sur¬
ditatis rũpit᷑: icor ad studiũ sũmi. amoris excitatũ
uͥtutis utime clamore penetͣt᷑. S istã uocẽ suꝑ ueni¬
entis spt̾ que se in aure cordis insinuat nec ip̃a
mens q̃ ꝑ hanc illustrata fuerit inuestigat. Pensare
enĩ ñ ualet in iusibił uirtꝰ qͥb sibi meatib in flu¬
at. quib ase modis uetuat. qͥb recedat. Unde bene ꝑ¬

Expanded text:
mente concipitur, cum insensibilitas occultae surditatis rumpitur, et cor ad studium summi amoris excitatum virtutis intimae clamore penetratur; sed istam vocem supervenientis Spiritus, quae se in aure cordis insinuat, nec ipsa mens quae per hanc illustrata fuerit investigat. Pensare enim non valet invisibilis virtus, quibus sibi meatibus influat, quibus ad se modis veniat, quibus recedat. Unde bene
Abbreviated transcription (Latin):
cis unde ueniat ⁊ qͦ uadat. Uocẽ eñ sp̃c audire ẽ:
ui conpunctionis intime in amorẽ inusibił cõ¬
ditoris assurgere. s nemo scit unde ueniat : qr ig¬
norat᷑ ꝑ ora p̾dicanciũ qͥb se adnos occasionib
fundat. ꝓ nemo scit qͦ uadat. qr cũ unã p̾dicationẽ
multi audiuit intelligi ꝓculdubio ñ potest gue̾
deserens abiciat.ꝙ. cuiꝰ ingrecliens in corde reqͥescat
Una qͥppe resforis agit᷑. s ñ ꝑhanc uno mͦ intuen¬
ciũ corda penetͣnͣt᷑ qi qͥ inuisibilit̾ iuisibilia mo¬
dificat. in humanis cordib causar semtuna inc̃¬
p̾hensibilit̾ plaritat

Expanded text:
s unde veniat, et quo vadat . Vocem enim spiritus audire, est vi compunctionis intimae in amorem invisibilis conditoris assurgere. Sed nemo scit unde veniat, quia ignoratur per ora praedicantium quibus se ad nos occasionibus fundat. Et nemo scit quo vadat, quia cum unam praedicationem multi audiunt, intelligi proculdubio 872 non potest quem deserens abjiciat, aut cujus ingrediens in corde requiescat. Una quippe res foris agitur, sed non per hanc uno modo intuentium corda penetrantur, quia qui invisibiliter visibilia modificat, in humanis cordibus causarum semina incomprehensibiliter plantat
Abbreviated transcription (Latin):
quia oportet ut exhortacionis grã singłis uixta capil¬
citatem ingenii conferat᷑ : Debet enum is subtilit̾¬
magis curet ostendere quam auditorib ꝓdesse
Iubente autẽ dño non solum fiale ad mensam ta-¬
bnacłi. sed etiam ciati p̾parant᷑. Quid enĩ ꝑ fialas
nisi larga p̾dicacio e Quid uͦ ꝑ ciatos nisi minima
tͥna scĩ eloquii nun solum exhibencda sunt mag-¬
na & archana que debrient s etiam parua ⁊ subti¬
lia que quasi ꝑ apertum gustũ noticiam p̾stent:¬

Expanded text:
 oportet, ut exhortationis gratia singulis juxta capacitatem ingenii conferatur. Debet is qui docet subtilitmagis curet ostendere, quam auditoribus prodesse. Jubente autem Domino, non solum phialae ad mensam tabernaculi, sed etiam cyathi praeparantur. Quid enim per phialas nisi longa praedicatio, et quid per cyathum nisi minima rina sacri eloquii non solum exhibenda sunt magna et arcana quae deebrient; sed etiam parva et subtilia quae quasi aperto gustu notitiam praestent
Abbreviated transcription (Latin):
libet culpã bis feriri ñ posse: hoc ex peccato ꝑcusis atq in
peccato suo morientib debet estimari qr eoꝵ ꝑcussio hic cep¬
ta illic ꝑficioꝵ Ut incorrreptis unũ sit flagellũ sit qd̾ tem.¬
porilit̃ incipit᷑ s inet̾nis suppliciis cõsumat᷑. Qtinꝰ eis qͥ
or̃o corrigi renuͣnt: iam p̾sentiũ flagelloꝵ ꝑ cussio. sequentiũ r¬
sit uutiũ torm̃toꝵ.¬

Expanded text:
amlibet culpam bis feriri non posse, hoc ex peccato percussis atque in peccato suo morientibus debet aestimari, quia eorum percussio hic coepta illic perficitur, ut incorrectis unum flagellum sit quod temporaliter incipit, sed in aeternis suppliciis consummatur, quatenus eis qui omnino corrigi renuunt jam praesentium flagellorum percussio sequentium sit initium tormento
Abbreviated transcription (Latin):
oc semꝑ electi ꝓuident. ut arte adiusticiã redeant ꝗͣ
se ira uidicis i n extingiubilet̾ accendat. ne ultimo
elagello dep̃hensi simulieis finiat᷑ uita cũ culpa. fagellũ
quippe tc̃ diluit culpa cũ mutauerit uitam. Nam ciuiꝰ mors
gatio in nob uite p̾sentis ẽ aut iiciũ pene seqͤntis. ꝓpt̾ eñ
eoi qͥ exflagello ꝓficiunt. dictũ ẽ. Qͥ fingis dolorẽ inp̃cepto.
qͣsi p̾cepti uice dolore cohibet᷑. Dehisuͦ qͦsdamnant flagelyrix hi sequitt᷑ agnũ quocũq iertt¬

Expanded text:
oc semper electi provident, ut ante ad justitiam redeant, quam sese ira judicis inextinguibiliter accendat, ne ultimo flagello deprehensi simul eis liniatur vita cum culpa. Flagellum namque tunc diluet culpa, cum mutaverit vitam. Nam gatio in nobis vitae praesentis est aut initium poenae sequentis. Propter eos qui ex flagello proficiunt dictum est : Qui fingis dolorem in praecepto; quasi praecepti vice dolore cohibetur. De his vero quos damnant flagella, non liberant, dicit
Abbreviated transcription (Latin):
intimis manu aditoris suiretinet᷑. De illis
quipe ouib fuit de qͥb in euangłi ueritas dic̃. N ra¬
piet eas qͥsꝙͣ. dematiu mea. Stam̃ expetenti hosti
dr̃ ẜcce in manu tua ẽ. Idẽ gͦ inmanu dĩẽ: idẽ in
manu diaboli. Nam dicens in manu tua ẽ. cũ ꝑtuiꝰ
ad iungit ueruntam̃ anunã illiꝰ serua: patent̾ piꝰ
adutor in notuit qͥa tenuit quẽ concessit & dando
ñ dedit. quẽ ad u̾sarii sui iaculis obicienᷤᷤ abscond̾.¬
sumꝰ: irruente sepe temptacione concutim᷑
ita redemptoris ur̃i aĩa temptac̾onis ẽ nec̾cate t̾bata hos¬
tis natq nr̃ ⁊ si in excelsũ mõtẽ eũ ꝑ missus assump¬
sit. sise daturũ regna mundi phibuit. si qͣsi in
panẽ uertendos lapides ostendit. mentẽ tam̃ medi¬
atoris dĩ ⁊ hoĩũ temptacione qͥssare ñ ualuit. Sicenĩ
dignatꝰ ÷ hec exteriꝰ cuncta suscipe ut tam̃ eiꝰ mens
interiꝰ diuinitati sue uiherens incõcussa ꝑmaneret

Expanded text:
De illis quippe ovibus fuit, de quibus in Evangelio Veritas dicit: Non rapiet eas quisquam de manu mea ; et tamen expetenti hosti dicitur: Ecce in manu tua est ; idem ergo in manu Dei est, idem in manu diaboli. Nam dicens: In manu tua est; cum protinus adjungit: Verumtamen animam illius serva; patenter pius adjutor innotuit, quia tenuit quem concessit, et dando non dedit quem adversarii sui jaculis objiciens abscondsumus, irruente saepe tentatione concutimur: ita Redemptoris anima tentationis est necessitate turbata. Hostis namque noster et si in excelsum montem eum permissus assumpsit, si se daturum regna mundi perhibuit, si quasi in panem vertendos lapides ostendit; mentem tamen Mediatoris Dei et hominum tentatione quassare non valuit. Sic enim dignatus est haec exterius cuncta suscipere, ut tamen ejus mens interius divinitati suae inhaerens inconcuss
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰ ex pͥm̾e ut inesse auditor cordib malicie frigꝰ indica¬
ret. huic ẽ qd̾ negat᷑o petro p̾mittit᷑ quia frigꝰ erat ⁊ stans
ad pruuias calefaciebat se. Iam nãq intꝰ acaritatis calore
torpuerat. x. aorẽ p̾sentis uite quasi aꝑ secutoꝵ pruitas
iui firinitate estuante recalebat. aqͣlitate qͦ temporis finis
hac nocte repetunt aĩã tuã abste. Anima qͥppe qͦ adte¬
nebras ducit᷑. ñ indie repeti s in nocte memorat᷑. hinc
ẽ qd̾ salomon qͥsapienciã ñ ꝑ seueraturꝰ accepit. in
sonnis hanc ⁊ nocte accepisse descͥbit᷑ hincẽ qd̃ angłi
ad habraham meridie uerunt. punit᷑i aut̃ sod omã

Expanded text:
inesse auditorum cordibus malitiae frigus indicaret. Hinc est quod de negaturo Petro praemittitur: Quia frigus erat, et stans ad prunas calefaciebat se . Jam namque intus a charitatis calore torpuerat, et ad amorem praesentis vitae, quasi ad persecutorum prunas infirmitate aestuante recalebat. A qualitate quoque temporis finis Hac nocte repetent animam tuam abs te . Anima quippe, quae ad tenebras ducitur, non in die repeti, sed in nocte memoratur. Hinc est quod Salomon, qui sapientiam non perseveraturus accepit, in somnis hanc et nocte accepisse describitur . Hinc est quod angeli ad Abraham meridie veniunt; punituri autem Sodomam,
Abbreviated transcription (Latin):
sitiorie loci. aliquͣ apositione corporis aliqͣti aqͣlitad
aeris. Aliqnͣ aqͣlitate tẽꝑis sigriant. Quid de uen¬
ta accione subiciant. apositione qͥppe locoꝵ diiu¬
na scͥpt̾a ex pͥtuit sub seqñtiũ merita finesq cau¬
sarũ. sic̃ de isrł dic̃. qr u̾ba oeiin morite auoioe
ñ potuit s p̃cepta in cãpestrib accepit. subseqũ

Expanded text:
itione corporis, aliquando a qualitate aeris, aliquando a qualitate temporis signant, quid de ventura actione subjiciant. A positione quippe locorum divina Scriptura exprimit subsequentium merita finesque causarum, sicut de Israel dicit quia verba Dei in monte audire non potuit, sed praecepta in campestribus acc
Abbreviated transcription (Latin):
carnis sue frum̃to reficeret:. ne ab et̾ne intellignar
pabulo ieiuna remanerins. It Ex p̃ Iob. libi
te dño. pat̾ clarifica filiũ tuu̾. ut filiꝰ tuuꝰ clarificet
te: ꝓtinꝰ respondet᷑. Clarificaui ⁊ tt̾ darificabo. Heq
eñ d̃s sine temꝑe iu inpulsionis inti me clamat in
u̾basua q̃ audiri abhoĩb uoluit ronali creat᷑a ad ministnͣte

Expanded text:
carnis suae frumento reficeret, ne ab aeternae intelligentiae pabulo jejuna remanerent. CAP. XIX. Venit  tuus clarificet te ; protinus respondetur: Clarificavi, et iterum clarificabo. Neque enim Deus qui sine tempore vi impulsionis intimae clamat in verba sua quae audiri ab hostibus voluit, rationabili creatura administrante
Abbreviated transcription (Latin):
niens dic̾. Nonhaberes in me potestatẽ. nͥ tͥ datũ eẽt
desuꝑ.S tam̃ hanc potestatẽ qͣm contͣ se ei extͥsesꝰ
dederat suis seruire lucris interiꝰ copellebat. Pilatꝰ
teillꝰ suꝑ que potestatẽ acceꝑat tenebat᷑. ꝙ. ⁊ suꝑior ip̃e
disposuerat hoc qdꝰ uferiꝰ accedens aꝑsecutore tolerabat
Ut cũ exmala m̃te infideliũ surgeret. utilitati tam̃
electoꝵ oĩĩ ip̃a qͦ crudelitas deseruiret pie gͥ dispone¬
bat int. qd semet ip̃m pati neqͥt̃ ꝑmittebat foris. hinc
sciebat qd̾ in manũ suã etiã ip̃os ꝑsecutores accepis
Qui enĩ omĩa accepisse se nouerat constat. qr upos
queret: qͥcqͥd eoꝵ contͣ se malicia ꝑ missa seareto
Qñspedes lauit. ut iudeł apte monst aref᷑.¬
quia plerũq ⁊ inbono oꝑe peccati puluis contͣhit᷑ ⁊ inde inqͥ¬
nant᷑ uestigia loqñtiũ. unde audienciũ cordi mundãt᷑. Ham
sepe ñ nulli dũ exortacionis u̾ba facuĩt qmlib teniuit̾

Expanded text:
on haberes in me potestatem, nisi tibi datum esset desuper . Sed tamen hanc potestatem quam contra se ei extrinsecus dederat, suis servire lucris intrinsecus compellebat. Pilatuste illius super quem potestatem acceperat, tenebatur; quia et superior ipse disposuerat hoc quod inferius accedens a persecutore tolerabat: ut cum ex mala mente infidelium surgeret, utilitati tamen electorum omnium ipsa quoque crudelitas deserviret. Pie igitur disponebat intus quod semetipsum pati nequiter permittebat foris. Hinc sciebat quod in manum suam ipsos etiam persecutores acceperat. Qui enim omnia accepisse se noverat, constat quia et queret, quidquid eorum contra se malitia permissa saeviret. pedes lavit ; ut videlicet aperte monstrarequia plerumque et in bono opere peccati pulvis contrahitur, et inde inquinantur vestigia loquentium, unde audientium corda mundantur. Nam saepe nonnulli dum exhortationis verba faciunt, quamlibet tenuiter,
Abbreviated transcription (Latin):
nec uicissitudinis obumbrat̾o. Ipsa enĩ
mutabilitas. umbra est. Que diuina obscuraret
lucẽ si hano ꝑ aliqͥs uicissitudines ꝑ nutaret.
S q iudeo mutabilitas ñ uenit. nulla eiꝰ lum̃
umbra uicissitudinis ut t̾cidit:¬

Expanded text:
nec vicissitudinis obumbratio. Ipsa enim mutabilitas umbra est, quae quasi obscuraret lucem, si hanc per aliquas vicissitudines permutaret. Sed quia in Deo mutabilitas non venit, nulla ejus lumen umbra vicissitudinis intercidit
Abbreviated transcription (Latin):
soris dolor cruciabit. & diuisos a uero lumine intus cecitas
obscurabit: foris et̾no igne succendent᷑. & ab int̾no lumine
obtenebrabunt᷑: Ent eis dolor ꝯformitline: fsama ꝯ obscun¬
tate Supplicia eos in se climersos ultra iures cruciabunt .¬
& in eis uite subsilium extinguentes seruabunt. ut sic
uitam t̾minus puniat. quatinꝰ semꝑ sine t̾mmo cruciati
inuant: q & ad fuiem ꝑ torñta ꝓperabunt. & sine fine deficiẽ
defectus sine defectu. q & mors uiuet. & fins semꝑ uic ipiet.
ae deficere defectus nesciet. Mors ꝑiet & ñ extinguet. dolor
cruciabit s pauorem ñ fugabit: fłãma ꝯburet. ẜ teuebras
ñ deeutiet. Quamuis aũ ilic igiis ad ꝯsolationem ñ lucebit.

Expanded text:
foris dolor cruciabit, et divisos a vero lumine intus caecitas foris dolor cruciabit, et divisos a vero lumine intus caecitas obscurabit, foris aeterno igne succendentur, et ab interno lumine obtenebrabuntur. Erit eis dolor cum formidine, flamma cum obscuritate, supplicia eos in se dimersos  Text. demersos ultra vires cruciabunt, et in eis vitae subsidium exstivitam terminus puniat, quatenus semper sine termino cruciatus vivat, quia et ad finem per tormenta properat, et sine fine deficiensdefectus sine defectu, quia et mors vivet, et finis semper incipiet, et deficere defectus nesciet. Mors perimet, et non exstinguet, dolor cruciabit, sed pavorem non fugabit; flamma comburet, sed tenebras non decutiet. Quamvis autem illic ignis ad consolationem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯ̃ ignis eoꝵ ñ extinguetur. Hic flamina q̃ succenit illu¬
nunat: illic ignis qui crutiat obscurat. Nic ignis & luce
exhidet & concremationem: s transactoꝵ illic ultres flã¬
ia uicioꝵ ꝯcremationem ht̃ ñ lumen. Einc qd̾repbis u̾i¬
tas idicit. Ite malecliea in ignem et̾num. Quoꝵ rursura
ołum corpus in uniꝰ ꝑsoriam significans dicit. ligate ei
mamiis & pedes: & mutite intenebras ext̾iores. Si itacig
nis qui rebos cruciat lumei hre potiuisset: is qui repellit
miti in tenebras ñ diceretur. Hinc psalmista ait Suꝑ eos
cecidit ignis & ñ uiderunt solem. Ignis enum suꝑ impios
cadit s sol igne cadente ũ ceniit᷑. q quo illos gehenne flã¬
ma deuorat a uisione u̾itatis cecat: ut s̃ foris. eos dolor com¬
bustionis cruciet. q intias pena cecitatis obscuret. quatinus
qui actori suo corpore & orde deliq̃runt: simul corpore & cor¬

Expanded text:
et ignis eorum non exstinguetur. Hic flamma quae succendit, illuet ignis eorum non exstinguetur. Hic flamma quae succendit, illuminat; illic ignis qui cruciat, obscurat: hic ignis et lucem exhibet et concremationem, sed transactorum illic ultrix flamma vitiorum concremationem habet, non lumen. Hinc quod reprobis Veritas dicit: Ite, maligni, in ignem aeternum . Quorum rursum omnium corpus in unius personam significans dicit: Ligate ei manus et pedes, et mittite eum in tenebras exteriores . Si itaque ignis qui reprobos cruciat, lumen habere potuisset, is qui repellitur, mitti in tenebras non diceretur. Hinc Psalcecidit ignis, et non viderunt solem : ignis enim super impios cadit, sed sol igne cadente non cernitur; quia quo illos gehennae flamma devorat, a visione veri luminis caecat, ut et foris eos dolor combustionis cruciet, et intus poena caecitatis obscuret. Quatenus qui auctori suo corpore et corde deliquerunt, simul corpore et cor
Abbreviated transcription (Latin):
centum annoꝵ moriet᷑. & peccor centum annoꝵ malelictus
longum tͣhitur: ut a fcĩs puerilib corrigatur. Sed si a pecc̃i
ip̃a p̾rogate pietatis tempora qiͣ damnationis augñta timeamꝰ:
ne exclemencia iudicis crescat supplicium peccoris̾. & unde
qͥsq eripi a morte pot̾at. inde grauiꝰ ad mortem tendat. l
m uibonis se exertentes oꝑib ad discuciendos se ipsos t̾ri¬
bilius ꝯtremiscunt. et si inse caruales cogitationes. uel ma¬
la oꝑa inueniunt penitencie ardore ꝯsumunt. Qui qm̃ seip¬
sos udicantes subtiluis puniendo feriunt: ꝑacto udicio et¬
nam reqiem ꝓꝑfecto oꝑe bono recipient attestante ysara
Quibus nunc ꝑfectio fuerit in operatione. hxxei.
opbi ignib inferm traditi in supplicip dolorem sentiẽt
a indoloris angustia pauore ferient᷑: & semꝑ tolabũt
qd cunent. & qd̃ cołabunt sine cessatione ꝑtimescent de
his enum ꝑ ysaiam scriptum ẽ. uermis eoꝵ ñ morietur.

Expanded text:
centum annorum morietur, et peccator centum annorum maledictus longum trahitur, ut a factis puerilibus corrigatur. Sed si a peccati ipsa prorogatae pietatis tempora quasi damnationis argumenta timeamus: ne ex clementia judicis crescat supplicium peccatoris, et unde quisque eripi a morte poterat, inde gravius ad mortem tendat. CAeo in bonis se exercentes operibus, ad discutiendos seipsos terribilius contremiscunt, et si quas in se carnales cogitationes, vel mala opera inveniunt, poenitentiae ardore consumunt. Qui quoniam seipsos judicantes subtilius puniendo feriunt, peracto judicio aeternam requiem pro perfecto opere bono recipient, attestante Isaia, quibus nunc perfectio fuerit in operatione. CAP.obi ignibus inferni traditi in suppliciis dolorem sentient, et in doloris angustia pavore ferientur, et semper tolerabunt quod timent, et quod tolerabunt sine cessatione pertimescent. De his enim per Isaiam scriptum est: Vermis eorum non morietur,
Abbreviated transcription (Latin):
sustinuit tacitus simul oĩa reddit iratus. Unde nec̃ce
exercet. cum clui sustinet. ꝯadhuc mala tolerat q̃ uidet:
ne ꝯ semel manum in retribucionem ultionis excussit.
tanto iniuclicio districtiꝰ feriat. qͣnto ante uidicium duitiꝰ

Expanded text:
sustinuit tacitus, simul omnia reddit iratus. Unde necessesustinuit tacitus, simul omnia reddit iratus. Unde necesseexercet, cum diu sustinet, cum adhuc mala tolerat quae videt; ne cum semel manum in retributionem ultionis excusserit, tanto in judicio districtius feriat, quanto ante judicium diutius
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃am a tñ lucebit ad penam: ut damnatoꝵ occłis  nula
clantate condeat & ad coloris cumulum dilecto qualites.
crucientur ostendat. Ecce q̃ maneat damnatos pena cog¬
nouimus: & qnͣtus indamnatione iguis. qͣnta inigne
obscuritas. qͣntus ꝙ in obscuritate pauor sit. nullatenuˢ
sacro nos instruente eloquio amhigimꝰ. Sed quid ꝓdest
ita p̃nosse siñ contiugat euade: Lota gͦ uitencion̾e cur̃a¬
dum ẽ: ut ꝯuocationis tempus accipimus. benc uiũedi
stuclio maloꝵ ultricia torm̃ta fugiamꝰ. Sunt aũ plenq
qui extremum uidiciĩ ẽẽ u̾botenus sciunt: s ꝑu̾se agẽ¬
do testantur qr nescunt. Qui enĩ ñ formidat ut debet:
neclum eognouit ꝯqnͣto turbine t̾roris adueniet. Si
eiũ pensare ponclus tremendi examinis nosset: q̃ in il¬
lo pumenda st̃ ñ ageret. & ire cliem utiq tumndo p̃caueret.
Uitari namq t̾ror iudicis ñ insi aute iudicium potest. Mo
do ñ cernit᷑: s p̃cib placatur. Cum uͦ in illo trem̃do examñie

Expanded text:
amen lucebit ad poenam, ut damnatorum oculis et nulla claritate candeat, et ad doloris cumulum dilectis  Text. dilecti qualiter crucientur ostendat. Ecce quae maneat damnatos poena cognovimus, et quantus in damnatione ignis, quanta in igne obscuritas, quantus quoque in obscuritate pavor sit, nullatenus, sacro nos instruente eloquio, ambigimus. Sed quid prodest ita praenosse si non contingat evadere? Tota ergo intentione curandum est, ut cum vacationis tempus accipimus, bene vivendi studio malorum ultricia tormenta fugiamus. Sunt autem plerique qui extremum judicium esse verbo tenus sciunt, sed perverse agendo testantur quia nesciunt; qui enim hoc non formidat ut debet, necdum cognovit eum quanto turbine terroris adveniet. Si enim pensare pondus tremendi examinis nosset, quae in illo punienda sunt non ageret, et irae diem utique timendo praecaveret, vitare namque terror judicis cum vero in illo tremendo examine
Abbreviated transcription (Latin):
cdm̃ amando p̾dicant: corcda audienciũ in fla¬
iant. Ilam ociosus sermo docentis ẽ: sip̾bere ñ
ualet incendiũ amoris. hoc doctrine incendiũ
ab ip̃o ueritatis ore conceꝑant qͥdicebant. Honne
cornr̃m artlens erat in nob̃ cũ loqueret᷑ iniua
cx aꝑiret nob̃ scripturas: Ex auclito quippe sermone
in aidescit. anunꝰ. torpescit frigus recedit. fit mens
insugno desid̾io anxia. a concupiscentiis t̾renis ali¬
ena. Amor uerꝰ qͥ hanc repleuerit: infletib cruciat.
Sed dũ tali arclorecruciat᷑. ipsis suis cruciatib pas¬
cit᷑. Audire ei libet p̾cepta celestia ⁊ qͦt manclatis
instruit᷑: qͣsi tot facib inflãmat᷑. Et qͦ torpebat
priꝰ desicłia.: arclet post modũ ꝑuerba:¬

Expanded text:
m amando praedicant, corda audientium inflammant. Nam otiosus est sermo docentis, si praebere non valet incendium amoris. Hoc doctrinae incendium ab ipso Veritatis ore conceperant, qui dicebant: Nonne cor nostrum ardens erat in nobis cum loqueretur in via et aperiret nobis Scripturas ? Ex audito quippe sermone inardescit animus, torporis frigus recedit, fit mens in superno desiderio anxia, a concupiscentiis terrenis aliena. Amor verus qui hanc repleverit, in fletibus cruciat; sed dum tali ardore cruciatur, ipsis suis cruciatibus pascitur. Audire ei libet praecepta coelestia; et quot mandatis instruitur, quasi tot facibus inflammatur; et quae torpebat prius per desideria, ardet postmodum per
Abbreviated transcription (Latin):
in carnata clĩ sapientia figurat᷑. sic̃ de ea
scriptũ ẽ. Lignũ uite ẽ his qͥ apprehenclerint eam:
ẜ sicut ipsa ait. Si inuirili ligͣno hec faciunt in
arido qͥd fiete de enĩ lignũ uiride ⁊ nos lignũ
abidũ dix̃ quia ipẽ inseiuim diuinitatis habet

Expanded text:
incarnata Dei sapientia figuratur, sicut de ea scriptum est: Lignum vitae est his qui apprehenderunt eam . Et sicut ipsa ait: Si in viridi ligno haec faciunt, in arido quid fiet . Se enim lignum viride et nos lignum aridum dixit, quia
Abbreviated transcription (Latin):
p̃termisit ⁊ diem extremiꝰ uidicũ expectare ad uin¬
dictam noluit: sed eos igne iudicii aute iudicii diem
p̃uenit. Ecce nialũ ⁊ quasi cũ disficultate creclidit
cum audiuit ⁊ tam̃ sine tarditate ꝑ cussit. cum ue¬

Expanded text:
praetermisit, et diem extremi judicii exspectare ad vinpraetermisit, et diem extremi judicii exspectare ad vindictam noluit, sed eos igne judicii, ante judicii diem praevenit. Ecce malum quasi cum difficultate credidit cum audivit,
Abbreviated transcription (Latin):
est culpa in accione. Peccatũ uͦ etiam cum clamo¬
re est. culpa cum libertate. Sed quid hoc exemplo
nisi nos ad moriem᷑ ne adꝑferenda sentenciã unꝙͣ
precipices eẽ deboamꝰ ne temere indiscussa iudicemꝰ
nequelibet mala aulita nos moueant ne passi i
dicta sine ꝓbacione credamꝰ. Quo ꝓ fecto ꝑpetrare
ꝑtimestim᷑ si auctoris nr̃i subtilius facta pensamꝰ
Ip̃i quippeut nos ap̃cipitate sentencie ꝓlatione com¬
pesceret cũ omnia nuda ⁊ aꝑta sint ocłis eiuus mala
tam̃ sodoe uoluit audita uidicare. qͥ ait. Descendam
niudebo utrũ clamorẽ qui uenit adme. opere com¬
norinia sciens. cur ante ꝓ bacionem quasi dubitat
nisi ut grauitatis nobis exemplum. ꝓporiat. nemala
hominũ ante p̾sumamꝰ credere. quam ꝓbare: bt¬
ecte ꝑ angłos ad cognoscenda mala descendit. mox
faci norosos ꝑcutit. atq ille paciens ille mitis ille deqͥ
scͥptum ẽ: tuautẽ dñe cũtͣnquillitate iudicas. ille de

Expanded text:
est culpa in actione; peccatum vero etiam cum clamore est culpa cum libertate. Sed quid hoc exemplo, nisi nos admonemur, ne ad proferendam sententiam unquam praecipites esse debeamus, ne temere indiscussa judicemus, ne quaelibet mala audita nos moveant, ne passim dicta sine probatione credamus? quod profecto perpetrare pertimescimus, si auctoris nostri subtilius facta pensamus. Ipse quippe ut nos a praecipitata sententiae prolatione compesceret, cum omnia nuda et aperta sint oculis ejus, mala tamen Sodomae noluit audita judicare, qui ait: Descendam et videbo utrum clamorem qui venit ad me opere come Dominus et omnia sciens, cur ante probationem quasi dubitat, nisi ut gravitatis nobis exemplum proponat, ne mala hominum ante praesumamus credere quam probare? Ecce per angelos ad cognoscenda mala descendit, moxque facinorosos percutit; atque ille patiens, ille mitis, ille de quo scriptum est: Tu autem Domine, cum tranquillitate judicas , ille de
Abbreviated transcription (Latin):
oeat. audii uistet. od oret᷑. tangat: ita menbra supni
capitis manusdã uͥtutib emicant. ip̃m uͦ capud
incunctis łiuib flagrat. Dissi milit̾ gͦ sp̃c in illo
manet. aqͦꝑ natam nunꝙͣ. recedit. Dona uͭ eiꝰ qͥb ad
uitã tenditur sini piło amtti ñ posst̃. Dona aut̃
qiub uite scĩtas dimonstrat᷑ plerumq ut dictũ est¬
t̾reat formido neꝑeant: iistis uͦ ad teripꝰ aliqͣn sublatis
consoletur humilitas: quia adelationẽ mentẽ fortasse
sicͥ in euangłio scͥptum est. Cũ esses sub ficu udi
te .i. positũ te subumbra legis elegi.

Expanded text:
deat, audiat, gustet, odoretur, et tangat; ita membra superni deat, audiat, gustet, odoretur, et tangat; ita membra superni capitis in quibusdam virtutibus emicant, ipsum vero caput in cunctis virtutibus flagrat. Dissimiliter ergo Spiritus in illo manet, a quo per naturam nunquam recedit. Dona vero ejus quibus ad vitam tenditur, sine periculo amitti non possunt; dona autem quibus vitae sanctitas demonstratterreat formido, ne pereant; in istis vero ad tempus aliquando sublatis consoletur humilitas, quia ad elationem mentem fortasse sicut in Evangelio scriptum est: Cum esses sub ficu, vidi te ; id est, positum te sub umbra legis elegi.
Abbreviated transcription (Latin):
ecte ori iut̃. Mansuetudo nanq humilitas: pati¬
entia sdes. spes. caritas. donaft᷑ eiꝰ. S ea sine qui¬
bꝰ iouita homines ꝑuenire neqͣqͣm possunt. ꝓphe¬
dic ait̃ uirtus. curatio genera linguirum in t̾pre¬
tacio sermonũ dona eiꝰ ft̃. Sed que uirtutis eiꝰ pre¬
senciam ꝓ correctione intuenciũ ostendunt. Iu
semꝑ manet. In illis aut̃ quib ꝑ ostensionem illiꝰ
dicatorib ꝑmanet: quia semꝑ qͥdem eoꝵ cordi ad be¬
ne uuendũ p̾sidet. nec tam̃ ꝑeos uirtutũ signa¬
semꝑ ostendit. S aliquando se eis asignoꝵ ostensioni¬
b subtͣhit: ut eo humiliꝰ uirtutes habeant᷑: qͦ ha
erillo idẽ sp̃c ꝑsubstanciã ꝓfert᷑. Rec̾te gͦ & cũ in
nere ꝑhibet᷑. quia inistis ꝑ grãm manet ad aliqͥd.
inillo atẽ ꝑ substanciã manet ao euincta. Sic etũ
corpꝰ nr̃iusensum tantũ mͦ tactꝰ agnoscit. capud aut̃
corporis usi simul omĩũ qͥnq sensuũ possidet ut ui¬

Expanded text:
tate declaratur. Mansuetudo namque, humilitas, patientia, fides, spes, charitas, dona ejus sunt; sed ea sine quibus ad vitam homines pervenire nequaquam possunt: prophetiae autem virtus, curatio, genera linguarum, interpretatio sermonum, dona ejus sunt; sed quae virtutis ejus praesentiam pro correptione isemper manet: in illis autem, quibus per ostensionem illius dicatoribus permanet, quia semper quidem eorum cordi ad bene vivendum praesidet, nec tamen per eos virtutum signa ostendit, sed aliquando se eis a signorum ostensionibus subtrahit, ut eo humilius virtutes habeantur, quo hex illo idem Spiritus per substantiam profertur. Recte ergo et cum in ad aliquid, in illo autem per substantiam manet ad cuncta. Sicut enim corpus nostrum sensum tantummodo tactus agnoscit, caput autem corporis usum simul omnium quinque sensuum possidet, ut vi
Abbreviated transcription (Latin):
stercore boum lapidatus ÷ piger. Gaudia poralium.xu.
uite p̃sentis q̃ iniusti estimant magna bona: iusti ut
stercora depitant. Is aũ qui d̾m sequi noluerit: ab amore et̾¬
ne uite pigrescit. Et quociens rerum temporalium dãpno ꝑcu¬
titur: ex his nimirũ affligitur. q̃ iusti uiri uelut stercora ꝯtẽp¬
nunt. Cͥmi gͦ ext̾renaꝵ rerum ꝑcussione atteritur. qͥd alud

Expanded text:
stercore boum lapidatus est piger. Gaudia vitae praesentis, quae injusti aestimant magna bona, justi ut stercora deputant, is autem qui Deum sequi noluerit, ab amore aeternae vitae pigrescit, et quoties rerum temporalium damno titur ex his nimirum affligitur, quae justi viri velut stercora contemnunt. Qui ergo ex terrenarum rerum percussione atteritur, quid aliud
Abbreviated transcription (Latin):
pͣs sc̃s ds ante secula patri ÷ & filio coet̾nus. & cuncta intͣ
tur. ad rinctum .℥. Et eñ in illa: sp̃s intellectus. sc̃s unncꝰ. mul¬
tiplex. subtilis. mobilis. & paiso post. humanꝰ: stabilis. In quib
u̾bis magna nobis questio ort᷑: cur iste sp̃s qui implet om̃iã. si
humane recurrimus: sensum citius loquentis inuenimus. Homo
quipoe qui in ea regione in qua ÷ ubiq discunt: ꝓculdubio ubiq
obuam uenit. & repente ubi non credit᷑ inuenitur. Om̃i potentis gͦ
sp̃s et ubico p̃sens signaretur: simul &ẽ stabilis & mobilios dr᷑. Stabi
mobilis appelatur.
Cur deus filium suum absq pettato fla

Expanded text:
s Deus ante saecula Patri est et Filio coaeternus, et cuncta intra tur: Est enim in illa spiritus intellectus, sanctus, unicus, multiplex, subtilis, mobilis . Et paulo post: humanus, stabilis. In quibus verbis magna nobis quaestio oritur, cur iste spiritus qui implet omnia, simuhumanae recurrimus, sensum citius loquentis invenimus. Homo quippe qui in ea regione in qua est ubique discurrit, procul dubio ubique obviam venit, et repente ubi non creditur, invenitur. Omnipotens ergo spiritus ut ubique praesens signaretur, simul et stabilis et mobilis dicitur. Stabilimobilis appellatur. CAP. VII.-- Cur Deus filium suum absque peccato fla
Abbreviated transcription (Latin):
nagła suꝑͣre. Que habet duo cornua agni similia qr ꝑrpo¬
crisin scĩtatis eam qͣm uise ueracit̾ dñs habuit. singłarẽ
dicorib reꝑbis serpentinũ uirus infundit᷑. recte illic
subdit᷑. U loquebat᷑ ut draco. Ista gͦ bestia idẽ p̃dicantiũ
multitudo. si apte ut draeo logret᷑: ignosimił ñ appareret
d assimnit aigni speciẽ: ut draconis ererceat oꝑationẽ:¬

Expanded text:
a superbire. Quae habet duo cornua agni similia, quia per hypocrisim sanctitatis eam quam in se veraciter Dominus habuit singularem ditoribus reprobis serpentinum virus infundit, recte illic subditur: Et loquebatur ut draco. Ista ergo bestia, id est praedicantium multitudo, si aperte ut draco loqueretur, agno similis non appareret; sed assumit agni speciem, ut draconis exerceat operatione
Abbreviated transcription (Latin):
ysꝑa bene egisse consid̾at repbare apud iuidicẽ ꝑadu̾sa
fistinat. Uñ recte in apocalipsi uote angłica db. Piectꝰ accusator
fr̃m nr̃oꝵ qͥ accusabat illos ante conspeitũ dĩ nr̃i die acnocte
Scriptura namo. aut̃ sacra sepe diem ꝓpsꝑis noctẽ autẽ ꝓadu̾¬
sis ponere consueuit. Indie g ⁊ nocte accusare ñ desinit: qr
Indie accusat: cũ ꝓsꝑis male nos uti iusiuuat. Innocte ac¬
cusat: cũ in adu̾sis ñ habere patienciam demonstrat:¬

Expanded text:
a bene egisse considerat, reprobare apud judicem per adversa festinat. Unde recte in Apocalypsi voce angelica diciturrum, qui accusabat illos ante conspectum Dei nostri die ac nocte . Scriptura autem sacra saepe diem pro prosperis, noctem autem pro adversis ponere consuevit. In die ergo et nocte accusare non desinit, quIn die accusat, cum prosperis male nos uti instruat. In nocte accusat, cum in adversis non habere patientiam demonstrat
Abbreviated transcription (Latin):
Deqͥ redemptor dicit. Ignẽ ueni intotere inter¬
ram Aaron gͦ uir granes manꝰ moysi sustinẽt
atq sustentando leuiores reddunt: quia medi¬
ator dei ⁊ hominũ cum igne sc̃i sp̃c ueniens man¬
data legis. grau̾ia que dum carnalit̾ tenerent᷑¬
⁊ portari non poterant tolerabiliora nob ꝑ sp̃ua¬
lem intelligenciam ostendit. Quasi enĩ manꝰ
morsi leuiores reddit qͥ pondus mandatoꝵ legis
ad uirtutem confessionis retorsit. H lanc nobis
ꝑꝓpħam dixit Nolo mortem peccatoris s ut
conũitat᷑ ⁊iuiuat Hinc iterum sub uidee spe¬
cie unicuiq peccatͥci anime dr̃. Si derelinque¬
rit uiruir uxorem suã ⁊ illa reredens duxerit

Expanded text:
dem Redemptor dicit: Ignem veni mittere in terram ? Aaron ego et Hur graves manus Moysi sustinent, atque sustentando leviores reddunt, quia mediator Dei et hominum cum igne sancti Spiritus veniens, mandata legis gravia, quae dum carnaliter tenerentur, portari non poterant, tolerabilia nobis per spiritualem intelligentiam ostendit. Quasi enim manus Moysi leves reddit, quia pondus mandatorum legis ad virtutem confessionis retorsit. Hanc nobis fr per prophetam dixit: Nolo mortem peccatoris, sed ut convertatur et vivat . Hinc iterum sub Judaeae specie unicuique peccatrici animae dicitur: Si dereliquerit vir uxorem suam, et illa recedens
Abbreviated transcription (Latin):
cum:. Manus autẽ moysi erant geiues. Sumentes
gͥ lapidem posuerunt subter eum. inquo seclit
daron autem & ur sustentabant manus euis
Moy ses secdit in lapide. cum lex requieuit in
eccłia Sed ħ eadem lex manus graues habuit.
que peccantes quosq non misericordit᷑ ꝑtulit.
sed seuera districcione ꝑ cussit. Aaron uͦ mons for¬
titudinis ur autem igniis interpretat᷑. Quem ita¬
q iste mons fortitudinis signat nisi redemp¬

Expanded text:
: Manus Moysi erant graves: sumentes igitur lapidem posuerunt subter eum, in quo sedit: Aaron autem et Hur sustentabant manus ejus . Moyses igitur sedit in lapide, cum Lex requievit in Ecclesia. Sed haec eadem Lex manus graves habuit, quia peccantes quosque non misericorditer pertulit, sed severa districtione percussit. Aaron sacerdos mons fortitudinis, Hur autem ignis interpretatur. Quem itaque iste mons fortitudinis signat, nisi Redemp
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ rel̾itere dicit dnĩs adme Ecce paradigena tur¬
pis mulieris dedit. ostendit. quod post turpitu¬
tamen ipse fornicante auimam ut recipiat
quod fieri non potest. & demonstrat quia hoc
ip̾e facere etiam contra morem potest. Ecce
uocat &. quos inquinatos denunciat.: hos etiã
amplecti querit a quib desertum se ẽẽ queri

Expanded text:
tere ad me, dicit Dominus . Ecce paradigma turpis mulieris dedit. Ostendit quod post turpitu posse, et tamen ipse fornicantem animam ut recipiat quod fieri non potest, et demonstrat quia hoc ipse facere etiam contra morem potest. Ecce vocat, et quos inquinatos denuntiat, hos etiam amplecti quaerit, a quibus desertum esse se queri