comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tissimus. adeo .i. oĩs medela. ⁊ arege
accipiet donatõtm. cdlisciplina inetlici-
exaltabit capillius. ⁊ in conspectuma-¬
gnator collaudabitur altissimu
ta: ad agnitõem hoĩm uituis illoꝵ.
⁊dedit hoĩb scĩam altissimus hono¬
rari inmirabilib suis. in his cirar¬

Expanded text:
im est medela, et a rege accipiet donationem. Disciplina medici exaltabit caput ipsius, et in conspectu magnatorum collaudabitur. Altissimura? Ad agnitionem hominum virtus illius, et dedit homini scientiam Altissimus, honorari in mirabilib
Abbreviated transcription (Latin):
nequissima. unce creata es cooꝑire
aridam nequiciam: seolosittem
luis Codalis amico coniocundabit᷑
aduersarius erit sodalis amico con¬
dolet cã uẽtrit coueus hostem acci¬
piet scutum. Non obliuiscaris amici tui in aĩo tuo ⁊ñ ĩmemor
sis illiꝰ inoꝑib cuis. Noli consiliari cum socero tuo ⁊ arelantib¬
te auissonte aomaium omius co nlli¬
aruii ꝓcit consiliũ. set est conilla¬

Expanded text:
nequissima unde creata es cooperire aridam malitiam et dolositatem illius sodalis amico coniucundatur iionis adversarius erit sodalis amico condolet causa ventris et contra hostem accipiet scutum non obliviscaris amici tui in animo tuo et non inmemor sis illius in operibus tuis noli consiliari cum socero tuo et a zelantibte absconde consilium omnis consiliarius prodit consilium se
Abbreviated transcription (Latin):
inquib ples ꝑsonas notauit que aue¬
titate discordant unde predepio erur¬
consilium periclitatur puidenda est
tracta de scĩtate ⁊ cum iniusto de iusti
ciasum muliere de his que emulatur cum tumnico derell o. cuni
na toiatous de raiete cum emptore de uendiroe qun iaicoliui¬
dodeqracis a gendis cum impios de pieate cum in hone oi de

Expanded text:
in quibus plures personas notavit, quitate discordant. Unde praecepit consilium periclitatur. Praevidenda est tracta de sanctitate et cum iniusto de iustitia et cum muliere de ea quae aemulatur cum timido de bello cum negotiatore de traiecticio cum emptore de venditione cum viro livido de gratiis agen
Abbreviated transcription (Latin):
Modo facilius este predi-¬
nullus ad huc crediderat
Istos potes ꝓponere alis
in exemplum. qui iam
paciuntur falcem uitia¬
tii ĩꝑantur corda hoĩm
iam ⁊ uicia amputan¬
tur qr uenit tempus re¬
missionis ꝑcc̃oꝵ.¬

Expanded text:
Modo facilius est praedinullus adhuc credideratistos potes proponere aliis in exemplum qui jam patiuntur falcem vitipraeparantur corda hominum, jam et vitia amputantur, quia venit tempus remissionis pec
Abbreviated transcription (Latin):
Sicut Noli uerbis contend̾e ad
nichiliũ utile est nͥ ad subuersi-¬
onẽ audientiũ qui cũq simplex
sensu esti ⁊ duobus inter se iuir¬
gantibus mordaci sermone cap
s sapiens omnino uitat

Expanded text:
s, Noli verbis contendere; ad nihil enim utiles, nisi ad subversionem audientium . Quicunque ergo simplex sensu est, et duobus inter se jurgantibus mordaci sermone captsed hoc sapiens omnino devitat
Abbreviated transcription (Latin):
na bonorum oꝑm oblationes. deo of¬
feramus qr bene est spatium uite in¬
quo oꝑati possumus. post mortem
eñ que festinat non est tempusoꝑ¬
andi. s m̃cedem recipiendi. Unde oꝑ:¬
amini dum dies est uenit eñĩ nox qͣñ¬
tum inceroꝵ. ꝙ de morisentũ est tibi. testam̃tũ enũ huius mun

Expanded text:
 bonorum operum oblationes Deo offeramus: quia breve est spatium vitoperari possumus: post mortem enim, quae festinat, non est tempuandi, sed mercedem recipiendi: Unde, Operamini dum dies est: venit enim nox, quaum, quod demonstratum est tibi . » Testamentum enim hujus mun
Abbreviated transcription (Latin):
Auter cum ambulaueris inꝑfec¬
tu iusticie grandiantur cetum.
mandata dei ut te instruant cũ
cormicris in morte custodiant ani¬
mam tuãine rapiat hostis cum
enigilaueris in resurrectione lo¬
quere cum eis expestando premia
que tibi. si ea seruasses ꝓmissa erãt
escas cum eiugilaueris hanc pemi¬
um admentẽ reuoces sic enĩ fiet ut
nec euigilaris offendas nec atimo¬
re nocturno ledaris.

Expanded text:
ter: Cum ambulaveris in profectu justitiae, gradiantur tecum mandata Dei, ut te instruant; cum dormieris in morte, custodiant animam tuam, ne rapiat hostis; cum evigilaveris in resurrectione, loquere cum eis expetendo praemia, quae tibi, si ea servares, promiserantescas, cum evigilaveris hanc primo ad mentem revoces, sic etenim fiet, ut nec vigilans offendas, nec a timore nocturno laedaris.
Abbreviated transcription (Latin):
qui sunt mei capilli caprti
adherentes. sunt pleni gut
sunt infideles ⁊ ꝓximos ꝑ¬
sequntur. ⁊ cã horum cor¬
rigendoꝵ oportet te dulct.¬
dinem ꝯtemplationis in

Expanded text:
qui sunt mei capilli capiti adhaerentes: sunt pleni guttsunt infideles, et proximos persequuntur; et causa horum corrigendorum oportet te dulcedinem contemplationis in
Abbreviated transcription (Latin):
mam capit sinquid pot̾ homo
abscondere ignem in sinu suo ut¬
uestimenta illius non ardeanti
dio pollui ⁊ mala ꝓximo machina¬
ri alus scelerib menbra sub de fal¬
sum contra quẽpiã testimonium
ꝓferre qd non id̾ eẽ putandum est.
qd̃ supra linguam m̃dacem nomi¬
nat pot̃ enĩ mendatium set non cẽ¬
tra ꝓximum dici. pot̃ inquã ꝑditꝰ¬
quisq huiꝰ moĩ mala ⁊ sibi ⁊ alu¬
inferre pace seruata eccle. at donacus
⁊ arcius eoꝵ qi sequaces grauius
est qd̃ fecerint qui concordiam
frat᷑ne unitatis sciderunti
Nunc sub ad ultere mulieris sp̃ẽ ꝓ
cepta dei fixa tene.

Expanded text:
mam capit. Numquid potest homo abscondere ignem in sinu suo,vestimenta illius non ardeantdio pollui, mala proximo machinari, aliis sceleribus membra subdere, falsum contra quempiam testimonium proferre. Quod non idem esse putandum est, quod supra linguam mendacem nominat. Potest enim mendacium, sed non contra proximum dici. Nam edio pollui, mala proximo machinari, aliis sceleribus membra subdere, falinferre pace servata Ecclesiae, at Donatus et Arius eorumque sequaces gravius est quod fecerunt, qui concordiam fraternae unNunc sub adulterae mulieris specie cepta Dei fixa tene.
Abbreviated transcription (Latin):
Quia morti mecli¬
tatoris mox resurre
mirre in amaritu¬
dine passionis in
dulcedine resurrõ¬
nis excitit botrus.
Oculitui. alia la
ris. qr nich aliud
castis intuetur o

Expanded text:
Quia morti Mediatoris mox resurrecmyrrhae in amaritudine passionis, in dulcedine resurrectionis exstitit botrus oris quia nihil aliud castis intuetur o
Abbreviated transcription (Latin):
b et aurentariis. s erarios imitat᷑ et głam prefert. qm̃ res
suꝑuacuas fingit. ¶inis enim est cor euis et t̾ra suꝑuacu¬
a spes illius. et luto uilior uita illius. qm̃ ignorauit qui
se fuycit et qui inspirauit illi aĩam. et amat q̃ oꝑatꝰ est

Expanded text:
arios imitatur et gloriam praefert quoniam res supervacuas fingit cinis est cor eius et terra supervacua spes illius et luto vilior vita illius quoniam ignoravit qui se finxit et qui inspiravit illi animam quae operatur et
Abbreviated transcription (Latin):
Rut quid sit uitand̾. nunc demõ¬
strat quid sit agendum. f dicen
se abstiñe. ⁊ in xp̃o pie unĩe per¬
secutionẽ patitur. dũ .i. accingi
diuino seruicio p̾parat bellum
diabłi contra se excitat ⁊ dum.
alia uicia subdit aluis reluctatur

Expanded text:
t quid sit vitandum, nunc demonstrat quid sit agendum, dicens: se abstinere, et in Christo pie vivere, persecutionem patitur. Dum enim accingi divino servitio praeparat, bellum diaboli contra se excitat, et dum alia vitia subdit, aliis reluctatur
Abbreviated transcription (Latin):
Qmͣ .p. in pmissis des¬
criptionib est des¬
census asuꝑiorib
ad inferiora. ⁊ suꝑiorum tm̃ fit om̃da¬
nio m̃brorum. in hac ꝯm̃dantur infe
riora. ⁊ ab iferiorib ascenditur. ad
suꝑiora ut ostendatur. ꝙ illa ec̃ca in
nouisimo ex illis ante reꝓbił conuocata
hẽbit tñ membra suꝑiorib ñ imparia
in qͣ fit m̃tio gressuum. qr ñ motio fu¬
tura. s ad certam̃ ꝓcessura. primam pũ¬
crituclinem excertamine ostend̾r hĩ¬

Expanded text:
ssus. In praemissis dcriptionibus est descensus a superioribus ad inferiora, et superiorum tantum fit commendatio membrorum. In hac commendantur etiam inferiora, et ab inferioribus ascenditur ad superiora; ut ostendatur, quod illa Ecclesia in novissimo, ex illis ante reprobis convocata, habebit tamen membra superioribus non imparia; in qua fit mentio gressuum, quia non in otio futura, sed ad certamen processura, primam pulchritudinem ex certamine ostendi
Abbreviated transcription (Latin):
lia dampnat iuste enim recuibutũ
est eis. Ut qui de t̾ra fc̃i sunt qi ins¬
mitandõ luteum adorarent dm̃. ⁊
sine boni oꝑis fructu t̾re sensibili de
res redderentur: Mystice ã heretici et
scismatiti qui u̾atatem dei in inius¬
ticia detinent et mendacium ꝓ u̾ita¬
te indoctrine sue sẏmulatris colt̃¬
licet eloqñcia aut ficta urtute pal¬
lient. fragilia tñ aut lutea sunt q̃
euanescunt in cogitationib suis.

Expanded text:
lia damnat. Juste enim retributum est eis; ut qui de terra facti sunt, quia mem imitando, luteum adorarent Deum, et sine boni operis fructu terrae insensibili, de les redderentur. Mystice autem haeretici et schismatici, qui veritatem Dei in intia detinent, et mendacium pro veritate in doctrinae suae simulacris colquentia aut ficta virtute pallient, fragilia tamen et lutea sunt, m dedit, sed evanescunt in cogitationibus suis,
Abbreviated transcription (Latin):
prius est mundanoꝵ. ꝯtemptus
scd̃s: ne quis se sapientẽ. ⁊ consultũ
iudicans sibi qͣm amico crede ma¬
lit t̃cius. ut omnia que utilia ⁊
irrationabilẽ curare cupiat q
mente depellas. postremus gradus
est omniũ uicioꝵ ꝑ emptorius. Ut
de ħ mundo credas te cotidie migra

Expanded text:
us est mundanorum contemptus; secundus, ne quis sese sapientem et consultum judicans, sibi potius quam amico credere malit. Tertius, ut omnia quae utilia et irrationabilem curare cupiat, quia mente depellas. Postremus gradus, et omnium vitiorum peremptorius est, ut de hoc mundo credas te quotidie migra
Abbreviated transcription (Latin):
Amicus amoris consors. cui sic ani¬
mum tuũ applica. ut ex duobus u¬
num fiat cui te tanqͣm tibi conmit
ci mei estis. si fet̾itis que ego princi¬
cipio uob̾. ⁊c̃ dedit nobis dñs foram
formam amicicie ꝗͣ seqͣmur. ut fac¬
amus amici uoluntatem. aꝑiamꝰ
ei setreta aipse nobis. Unde. uos aũ
dixi amicos. qr oĩa que audiuit e
pr̃e meo nota feci uobis.¬

Expanded text:
Amicus amoris consors, cui sic animum tuum applica ut ex duobus unum fiat, cui te tanquam tibi committci mei estis, si feceritis quae ego praecipio vobis , etc. Dedit nobis Dominus formam amicitiae quam sequamur, ut faciamus amici voluntatem, aperiamus ei secreta, et ipse nobis; unde: Vos autem dixi amicos, quia omnia quae audivi a Patre meo, nota feci vobis
Abbreviated transcription (Latin):
reuerearis ꝓximũtuum incasu suo. nec retinieas uerbum indu
saluti¶ on abscondas sapĩam tuã indetore eius inlingua

Expanded text:
reuerearis proximum tuum in casu suo, nec retineas uerbum in tempore salutis. non abscondas sapientiam tuam in decore eius. in lingua
Abbreviated transcription (Latin):
tũ ad infima declinare suã spetio¬
sitatẽ ad ũtendos uͥq castitatis floᷤᷤ¬
culos circũferre se ceno uolupta¬
doctrinã hereticam nitore uidet elo¬
q̃ncie splendere nec tñ sapiencie ap
nis pond̾e more suis ad suꝑiora ũ res¬

Expanded text:
men faciem ad infima declinare, suam speciositatem ad evertendos ubique castitatis flosculos, circumferre, se coeno voluptadoctrinam haereticam omni nitore videt eloquentiae splendere, nec sic tamen sapientiae aptnis pond
Abbreviated transcription (Latin):
Sompnum mundat oulis qui sũb¬
ditorum curam oĩo ngligit dormi¬
tat autẽ qui quid̾ rep̾hensibilia eor
gesta cognoscit s hec ꝓpt̾ mentis decli¬
um digna uiuentione non corrigit.

Expanded text:
Somnum dat oculis qui subditorum curam omnino negligit: dormitat autem, qui quidem reprehensibilia eorum gesta cognoscit, sed haec propter mentis taedium digna invectione non corrigit.
Abbreviated transcription (Latin):
litatem tuam diuina non posseser¬
uare mandata nec te rursum puteᷤ
tuis implere uiribus posse uł mua
naturali sciencia nosse si ñ ꝑ illius
legem instruaris. s pociꝰ undicendo

Expanded text:
litatem propriam divina non posse servare mandata, nec te rursum autumes haec tuis implere viribus posse, vel tua naturali scientia nosse, si non per illius legem instruaris; sed potius et in discendo,
Abbreviated transcription (Latin):
si cũ infideli ⁊ ꝯtimace contẽderit.
siue torm̃ta reꝓboꝵ seu gaudia nar¬
ret bonor frustra ergo erga insen¬
satũ laborat. siue .ii. lamẽta pnĩe
suadeat seu bone oꝑationis q̃ sint

Expanded text:
si cum infideli et contumaci contenderit, sive tormenta reproborum, seu gaudia narret bonorum, frustra erga insensatum laborat, sive lamenta poenitentiae suadeat, seu bonae operationis quae sint
Abbreviated transcription (Latin):
nem ledi posse nisi a semet ip̃o. qr
aut ꝓpriil sceleris inuentor est. aut ꝯ
tem. ⁊ ñ consentit persuasioni ini¬
que. liber est ab oi crimins.

Expanded text:
nem laedi posse nisi a semetipso, quia aut proprii sceleris ipse inventor est, aut alsuam, et non consentit persuasioni iniquae, liber est ab omni crimine.
Abbreviated transcription (Latin):
te. ⁊ subridens spem dabit narrans tibioĩa
bona ⁊dicet qui opus est tibi Et confundet te incibis suis
donec te ex inaniat bis ⁊ter ⁊innouissimo deridet te post ea
uidens derelinquet te ⁊ capud suum mouebit adte humilia¬
re deo ⁊ expesta manus euis attende ne secluctus instultines

Expanded text:
te, et subridens spem dabit, narrans tibi  dicet: Quid opus est tibi? Et confundet te in cibis suis, donec te exinaniat bis et ter, et in novissimo deridebit te. Postea videns derelinquet te, et caput suum movebit ad te. Humiliare De
Abbreviated transcription (Latin):
In labiis suis .ĩ. ⁊c̃. his sententus no¬
tat eos. quu incorde. ⁊corde loquunt᷑¬
u nsidiantur ut interficiant in no¬
centem.
Qui cum aliquem deceperint mo¬

Expanded text:
. His sententiis notat eos, qui in corde loquuntinsidiantur ut interficiant innocentem: qui cum aliquem deceperint, mo
Abbreviated transcription (Latin):
des illi potestatẽ inuiuentute. ⁊ ne despicias cogitatus illuis. Eitͥua
ceruicem euis in iuuentute. ⁊ tũde latera euis: dum infans est.
ne forte in cluret ⁊ ñcredat tͥ ierittͥ dolor aĩe. doce filiũ tuum ⁊ oꝑ¬
are in illo: nẽ turpitudinẽ illius offendas ¶dior est pauꝑ sanꝰ
⁊ fortis iirib ꝙͣ diues ĩbecillis ⁊ flagellatus malicia salus aĩe ĩ

Expanded text:
iuuentute et ne despicias cogitatus illius. curua ceruicem eius in iuuentute et tunde latera eius, dum infans est, ne forte induret et non credat tibi, et erit tibi dolor animae. doce filium tuum et operare in illo, ne in turpitudine illius confundaris. melior est pauper sanus et fortis uiribus quam diues inbecillis et flagell
Abbreviated transcription (Latin):
assiduat illi flagella ut lecetur in nouissimo suo. Nt pa lprre¬
ꝓrimoꝵ hostia. qui docet filium suum laucabr inilson me
clio comesticoꝵ in illo głabr̃ qui eocet filiũ suũ in zelũ mittit
I& imicum ⁊ in medio amicor głabr in¬
enet ut olos cioloalgate illo. Mortuus est pr illius ⁊ q̃i nõ est
mortiuis siłem .ħ. reliquit sibi post
se inuita sua uidit. ⁊letatus est in illo inobitu luo ñ est con¬
tristatus net confusus est coram inimicis. reliqiut .i. cefensors̃¬

Expanded text:
assiduat illi flagella, ut laetetur in novissimo suo. Qui docet filium suum, laudabitur in illo. Edio domesticorum in illo gloriabitur qui docet filium suum in zelum mittit inimicum et in medio amicorum gloriabitur in illo mortuus est pater illius et quasi non est mortuus similem enim reliquit sibi post se in vita ipsius vidit et laetatus est in illo in obitu illius non est contristatus nec confusus est coram inimicis reliquit enim defensor
Abbreviated transcription (Latin):
tium xp̃o principium
⁊ decepti ab eis ppłi ila¬
cerantiũ fidẽ heresiart¬
haꝵ. ⁊ auscultantũ illis
auditoꝵ.¬

Expanded text:
tium Christo principum, et decepti ab eis populi, lacerantium fidem haeresiarcharum et auscultantium illis audito
Abbreviated transcription (Latin):
uiutt inhoc in seculo egebit bonis
infuturo. at qui fornter dño mi¬
litant de uiciis et̾ne beatitudinis
remunerantur.
Qui congregat xͦ animas fidelium¬
riũ pauã qui ui it tempore actep.¬
tabili asua salute curando torpescit
dempnabitur: demq os illius iniqͥ¬
bi inqua obplura scelera plus puni¬
tus est refrigeriũ que sunt¬

Expanded text:
it in hoc saeculo, egebit bonis in futuro; at qui fortiter Domino militat, divitiis aeternae beatitudinis remuneratur.-- Qui congregat in messe, filiuro pauci . Qui vero hoc tempore acceptabili a sua salute curanda torpescit, demnabitur. Denique os illius iniqubi, in qua ob plura scelera plus punitus est, refrigerium quaes
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ alibi. ap̃ ꝙ̃ non est tra¬
ns mutatio ⁊ c̃ docuisti
autẽ ppłm tuum ꝑ miri¬
fica oꝑa dei. instruuntur
fideles ne ꝯplicentur ini¬
quis s studenant se in¬
ꝯtaminatos seruare ꝯfi¬
tendo ⁊ sperando indño
iñ negligant pñe tp̃e.¬

Expanded text:
 alibi: Apud quem non est trnsmutatio , etc. Docuisti autem populum tuum: perfica opera Dei instruuntur fideles, ne complicentur inised studeant se incontaminatos servare tendo, et sperando in Domino, et non negligant poenite
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtim ꝑuenit tandem
lectulus dei est inp̾sen¬
ti quieta ꝯuersatio
ambiunt fortissimi
qr p̾sentem quietem
⁊ parem ecc̃e p̾dicato¬
res ꝯtra incursus tu¬
entur. ⁊ internam pa¬
trie celestis quietem
quiq ꝑfectiores̃. fixa
nomine ius

Expanded text:
pervenit, tandem lectulus Dei est in praesenti quieta conversatio ambiunt fortissimi: quia et praesentem quietem, et pacem Ecclesiae praedicatores contra incursus tuentur, et internam patriae coelestis quietem quique perfectiores fixa nomine jus
Abbreviated transcription (Latin):
to ⁊inuenies retributionẽ magnã ⁊ sinõ abip̃o: certe adomino.
onest ei bene qui assiduus est in malis. ⁊ elemosinã nondanti.
quam inerpositione duine scripture erpeliunt am uere fauto natur¬
infiluis qm̃ suis agnoscitur ur.
non omnẽ hominẽ inducas indom¬
ium tuam. multe eñi sunt insidie
dolos. Sicut eni eructant precor¬
dia fetentium. ⁊ sicut perdix inlu
tur ignis ⁊ abuno doloso augetur sã¬
guis. homo eñi pat̃oꝵ sanguini insidi¬
atur accende tibi apescifero. fabricat

Expanded text:
t invenies retributionem magnam; et si non ab ipso, certe a Domino. Non enim est ei bene qui assiduus est in malis, et eleemosynam non danti; quam in expositione divinae Scripturae expendunt. VERS. 5.-- Dain filiis suis agnoscitur vir non omnem hominem inducas in domum tuam multae enim insidiae sunt dolosi sicut enim eructant praecordia fetantium sicut perdix inductur ignis et ab uno doloso augetur sanguis homo vero peccator sanguini insidiatur adtend
Abbreviated transcription (Latin):
ͥ deo mali cruciabuntur inpena. qr
intp̃r sibi dato ad pnĩam: peccare nõ
desinunt estimant .n. ꝓsꝑitate qĩsi
ꝑ bonum certam̃: ꝑueniat adbea
xit insuꝑbiam cubpiditate terre¬
narum. terum. estuans sine oĩti¬

Expanded text:
deo mali cruciabuntur in poena, quia in tempore sibi dato ad poenitentiam, peccare non desinunt; aestimant enim prosperitate quasi per bonum certamen perveniat ad beaxit in superbia et cupiditate terrenarum rerum aestuans sine omni ti
Abbreviated transcription (Latin):
teram sepe contingit eos qui aliena
diripiunt. ad ultimum inopia con¬
sumat illos qui sua larguintur
⁊̃ bonis hũndare t̾xenis.
Nunc exhortaturus ad pħyam qͣłr
a dd̾ pr̃e data. qui uerba dieꝵ relegit
iuenit. Quare autẽ salo mon se u¬
uterinum p̃cessisse scriptura testat᷑¬

Expanded text:
tteram saepe contingit eos, qui aliena diripiunt, ad ultimum inopia consumi; at illos qui sua largiuntur, etiam bonis abundare terrenis.nc exhortaturus ad philosophiaa David patre data, qui Verba dierum relegit, invenit. Quare autem Salomon se uuterinum praecessisse Scriptura testat
Abbreviated transcription (Latin):
Non uecat contendere ad uersus eũ
qui male facit ut corrigatur. qr hoc
frustra ñ sit ꝙ certa necessitas cogiti
im mo deus qui ait si peccauerit in-
te sr̃ tuus inc̾pa illum. ip̃e uult ut
errantẽ qnͣtum uales ad uiam u̾i¬
ue uerba dei que nouit implere cõ¬
tempnit uel eadem ꝑ uerse intelli¬
gendo ac cocendo corrumpit illusor
est ⁊ ille. qui ꝓmissa eius qĩ praua
despicit ac iram districtionis qĩ
ꝓximorum simplicitati uel pauꝑ¬
illusorem merito diuina abhoĩatur
plicib illudunt prudentiores se illiᷤ¬
quos irridenr: ino iant. s lorum
ac dupplicitatis nicħ hr̃e considerat
Unde aiti abscondisti ħ asapientib¬

Expanded text:
Non vetat contendere adversus eum qui male facit, ut corrigatur, quia hoc frustra non fit, quod certa necessitas cogit. Imo qui ait: Si peccaverit in te frater tuus, increpa illum , ipse vult, ut errantem, quantum vales, ad viam l verba Dei, quae novit, implere contemnit, vel eadem perverse intelligendo ac docendo corrumpit. Est illusor et ille qui promissa ejus quasi parva despicit, ac iram districtionis ejusproximorum simplicitati vel paupjusmodi illusorem merito divina abominatur plicibquos irrident, judicant. Sed horum ac duplicitatis nihil habere considerat. Unde ait: Abscondisti haec sapientib
Abbreviated transcription (Latin):
quinqͣinio c̃ adhuc rome eẽm. ⁊ ecõasten
sc̃ẽblefille legerem. ut eam ad ꝯdemptum
neret: putaret ẽẽ ꝓ nichilo. rogatum ab
ea ut ĩ morem ꝯm̃tarioli obscura queq
dissererem. ut absq me poss intelligere
opaula ⁊ eustochiumtalem uice nr̃e hr̃e
ꝯsortem. tantoq uulnere tẽ ꝑcuisus obmu¬
tui qñc inbethleem positus angustiore ui¬
delicet ciuitatea illuis memorie. ⁊ uobis
reddo ꝙ debeo.hoc breuiter ammonens
ꝙ nłłius auctoritatem sccutus sums de.
nimialectoris studium de t̾rerem net rur¬
sum contra ꝯsciam meam fonte ueritatis
omissio oppinionum riuulos ꝯsectarer.

Expanded text:
quinquennium, cum adhuc Romae essem, et Ecclesiasten sanctae Blesillae legerem, ut eam ad contemptuneret, putaret esse pro nihilo; rogatum ab ea, ut in morem Commentarioli obscura quaeque dissererem, ut absque me posset intelligere, Paula et Eustochium, talem vitae nostrae habere consortem, tantoque vulnere tunc perculsus obmutui: nunc in Bethleem positus, augustiori videlicet civitate, et illius memoriae, et vobis reddo quod debeo. Hoc breviter admonens, quod nullius auctoritatem secutus sum; sed de nimia lectoris studium deterrerem, nec rursum contra conscientiam meam, fonte veritatis omisso, opinionum rivulos consectarer.
Abbreviated transcription (Latin):
lorem stultus labiis uerberabitur ue¬
naaunte os iuisti os aut̃ impioꝵ ope¬
rͣit iniquitatẽ. Odium suscitat rreas¬
iuniuu̾sa delicta operit caritas. Inla¬
biis sapientis inuenitur sapientia.
Uirgaq indorso eius qui indiget cor

Expanded text:
lorem stultus labiis verberabitur. Vena vitae, os justi; et os impiorum operit iniquitatem. Odium suscitat uniuersa delicta operit caritas. biis sapientis inuenietur sapientia, et uirga in dorso eius qui indiget cor
Abbreviated transcription (Latin):
hñtes luctum. ⁊ deplorantes ad mo-¬
num̃tum mortuoꝵ. aliã sibi assũp¬
ser̃t cogitatõẽm insc̃ĩe. ⁊ quos rogan¬
tes ꝓiecerant hos tanꝙͣ fugitiuos ꝑ¬
sequebantur ducebat.n. illos adhe
finem digna nẽccitas. ⁊ hoꝵ que acciderant conmemoratõem

Expanded text:
rantes ad monumenta mortuorum, aliam sibi assumpserunt cogitationem inscientiae; et quos rogantes projecerant hos tanquam fugitivos sequebantur; ducebat enim illos ad hunc finem digna necessitas; et horum quae acciderant commemorationem
Abbreviated transcription (Latin):
noli cõmunicare sicut quinutri¬
uiit hystriones cum esuiant. x
pauperes qui ã dat indigenti xec¬
catori ñ qr pecc̃or est s quia ho ẽ
non peccatorem set uissum mitit
qr culpam nõ diligit set natura
pectorẽ umpium hecicum intelli¬
gi dum inerrore sunt non est cõ¬
muni candum cum illis. Unde no
unimicus in adu̾sitate probant᷑
qr multi amici m̃se qui non ꝑma¬
nent indie necesuitatis. Uerus ꝙͥ amicꝰ

Expanded text:
noli communicare; sicut qui nutriunt histriones, cum esuriant Christi pauperes. Qui autem dat indigenti peccatori, non quia peccator est sed quia homo est, non peccatorem sed justum nutrit: quia culpam non diligitem et impium haereticum intelligit dum in errore sunt, non est communicandum cum illis: unde, Noinimicus in adversitate probantur, quia multi amici mensae, qui non permanent in die necessitatis. Verus i
Abbreviated transcription (Latin):
lsrit noticiadei ex mundi fabri¬
ca ꝑcipstur ut .ii. deus inuilib¬
lis ex uiubilib cognolceretur
opiis ab co tc̃m est. ꝙ opificem
manfestare ut deus oĩm intalligere¬
tur qui ho feat: ꝙ ñ poslund ã lyͥ.
set cum cognouissent non scut dĩn
ui hauriant. ⁊ nitorem leingatimar¬
moris ucl choris aut insignã gemi¬
nis ⁊ colorib uestes. ⁊ qnͣta ornano
msutit templa ⁊ pulcriora suiu¬

Expanded text:
mundi fabrica percipitur. Ut enim Deus invisibilis ex invisibilibus cognosceretur, opus ab eo factum est, quod opificem manifestaret, ut Deus omnium intelligeretur, qui hoc fecit, quod non possunt alii. Sed cum cognovissent, non sicut Deum lis hauriant, et nitorem levigati marmoris vel eboris, aut insignes gemmis et coloribus vestes: et quanto ornatiora  templa et pulchriora simu
Abbreviated transcription (Latin):
lis amagnitudine .n. sp̃ericreature
cognoscibiłr poterit c̾ator hoꝵ uideri.
Sid tñ adħ inhis minor est quere¬
la. ⁊ hii .n. fortassis errant dm̃que¬
rentes ⁊ nolentes inuenire. et .n. cum
inopib illius conuersentur. ⁊ inqͥ

Expanded text:
lis a magnitudine enim speciei et creaturae cognoscibiliter poterit horum creator videri sed tamen adhuc in his minor est querella et hii enim fortassis errant Deum quaerentes et volentes invenire etenim cum in operibus illius conversentur inquirun
Abbreviated transcription (Latin):
Quid ẽ. ⁊c̃. de naturis in pͥn¬
cipio mundi creatis.⁊de.
successione caꝵ. qũõ ueni¬
unt ⁊ transeunt. ut hõ mo.¬
ritur. hõ nascitur. eadem na¬
tura est nascentis q̃ fuit mo¬
rientis. sic de auib. piscib.¬

Expanded text:
quod, etc. De naturis in principio mundi creatis, et de successione earum, quomodo veniunt et transeunt; ut homo moritur, homo nascitur, eadem natura est nascentis, quae fuit morientis. Sic de avibus, piscib
Abbreviated transcription (Latin):
Insũmis ic̃. In monte discipulos si¬
mul ⁊ turbas cocuit. set ⁊ ꝑuias se¬
pe his qui conueniebant predicalat
⁊ eos qui cura indigebant sanabãt
in ip̃a porta ciuuitatis naym mortu

Expanded text:
civitatis. In monte discipulos simul et turbas docuit, sed et per vias saepe his qui conveniebant praedicabat, et eos qui cura indigebant sanabat. In ipsa etiam porta civitatis Naim mortu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ uerbia iuirẽ uocantur. qr talia s̃ q̃
sepe inore colloquentiũ uersari ac
plerumq tam. obscura sunt ut ꝑa

Expanded text:
erbia jure vocantur: quia talia sunt, quae saepe in ore colloquentium versari ac plerumque tam obscura sunt ut pa
Abbreviated transcription (Latin):
ent Q̾ mollis est ⁊ dissolutus in oꝑ
suo frater est sua oꝑa dissipantie ⁊¬
f tortissima nomen dñi. ad ip̃m cur¬
rit instus et exaltabit᷑ Eubstancia di¬
uitis urbs robor euis ⁊ q̃i murꝰ ua¬

Expanded text:
 Qui mollis et dissolutus est in opere suo, frater est sua opera dissipantis. Turris fortissima, nomen Domini: ad ipsum currit justus, et exaltabitur. Substantia divitis urbs roboris ejus, et quasi murus va
Abbreviated transcription (Latin):
Iudei ouersi uidentes ̃ gẽ¬
tes conuerti. ⁊ in amorẽ.
sponsi pariter recipi. nõ
ex inuiclia. s q̃i ad mirã¬
tes. ⁊ de societate fr̃m ꝯga¬
udentes in quir̃t. si salus
sit ꝓmissa gentib. ꝙ
multum fuerat dubiũ.

Expanded text:
udaei conversi, videntes etiam gentes converti et in amorem sponsi pariter recipi; non ex invidia, sed quasi admirantes, et de societate fratrum congaudentes, inquirunt si salus sit promissa gentibus: quod multum fuerat dubium.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝑhoc ꝙ de nob̾fitit quosdam fercłmi. i
quos de loco adlocum ferret sui uerbi.
dispensatores. uel in quib ip̃e feratur
ꝑ mund̃. uel itapacificus. ad cuius lectu¬
lum ꝓpositaita munuit me ⁊ hoc fecit
hedra fertur. quos adn
stram salutem miit

Expanded text:
 quod de nobis fecit quoddam ferculum, id est quod de loco ad locum ferret sui verbi dispensatores, vel in quibus ipse per mundum feratur. Vel ita: Pacificus, ad cujus lectulum propero, ita munivit me: et hoc fecit hedra fertur, quos ad meam salutem vel
Abbreviated transcription (Latin):
am carnis. postea offerre deo placabilia
uota corclis ⁊ sic cum humilitate cres¬
cere in oĩb uirtutum gn̾e.
Prioriamice miranti Rendet gentilitas
sunt caritate ꝯtracta. ⁊ ꝓbat se in eandẽ
sponsi dilectionem accessisse inqua pͥor¬

Expanded text:
am carnis, postea offere Deo placabilia vota cordis, et sic cum humilitate crescere in omni virtutum genere. Priori amice miranti respondet gentilitas sunt charitate constrata, et probat se in eamdem sponsi dilectionem accessisse, in qua pr
Abbreviated transcription (Latin):
tumꝰ ex igne natus. ad¬
alta oscendens. paulatĩ¬
se humanis subtrahit
rem dei accensa: ascen¬
d̾e ñ desinit. donec ater¬
renis abstracta ad in

Expanded text:
Fumus ex igne natus adalta conscendens paulatse humanis subtrahit rem Dei accensa ascennon desinit, donec a terenis abstracta ad in
Abbreviated transcription (Latin):
in igne ardor signatur. ueluer¬
mis est sera scelerum. pñia que
intormentis conscĩam. pcc̃oꝵ
mord̾e non cessat ut ignis sit pe¬
nea extrinsecus semiens. Uermiᷤᷤ
autẽ dolor unt̾ius accusans.

Expanded text:
in igne ardor signatur. Vel vermis, est sera scelerum poenitentia, quae in tormentis conscientiam peccatorum mordere non cessat, ut ignis sit poena extrinsecus saeviens, vermis autem dolor interius accusans.
Abbreviated transcription (Latin):
Noli ei conceditur libros hereticoꝵ
leg̾̃e qui adeo solidatus est infide
catholica ut u̾boꝵ dulcedine uelas¬
cunia nequeat ab ea separi.

Expanded text:
oli ei conceditur haereticorum libros legere, qui adeo solidatus est in fide catholica, ut verborum dulcedine vel astutia nequeat ab ea separ
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑa p̃p hoc ⁊̃ ⁊ exiguo ligno credunt
hoĩes aĩas suas. ⁊ transeuntes ma¬
re ꝑ ratem liberati sunt s ab ipemo
bu tetratii ad ratem confugiens re.¬
misit scło sem̃ natiuitatis. que in ma¬
nutua erat gubernata.enelictũ¬

Expanded text:
propter hoc etiam exiguo ligno credunt homines animas suas, et transeuntes mare per ratem liberati sunt, sed ab inirvis terrarum ad ratem confugiens, remisit saeculo semen nativitatis, quae manu tua erat gubernata. Mirab
Abbreviated transcription (Latin):
minati sunt ꝓ quib torm̃tis bene
clisposuisti ppłm tuũi. quib decli-¬
sti ꝯcupisc̃iam delectam̃t sui no-¬
uuimi saporem escam ꝑans eis or¬
ti gometram. ut illi quid̃ ꝯcupis¬
opes fc̃ĩ nouã gustauert̃ escam.i
oportebat .i. illis ꝙ sñ excusatr̃e st̃¬

Expanded text:
uibus tormentis bene disposuisti populum tuum: quibus dedisti concupiscentiam delectamenti sui. Novum saporem escam parans eis ortigometram. Ut illi quidam concupisinopes facti: novam gustaverunt escam. Oportebat enim illis quidem sine excusatione: s
Abbreviated transcription (Latin):
autem si carnem aut sanguinem. nigͥ ut sp̃ualis audi sp̃ualiter amatoria uerbai
cantici. ⁊ disce motum animetue ⁊ naturalis amoris incendium ad meliora transterre.

Expanded text:
autem si carnem aut sanguinem. Tu igitur ut spiritualis audi spiritualiter amatoria verba cautem si carnem aut sanguinem. Tu igitur ut spiritualis audi spiritualiter amatoria verba cantici cantari, et disce motum animae tuae et naturalis amoris incendium ad meliora transferre.
Abbreviated transcription (Latin):
iuta modum quemdam salutem adepte ex het autem libro gentiles sibi epithala¬
num uendicauerunt. ⁊ istius gn̾is carm̃ assumptum est
iuis ascendere ad canticum canticoru: necc̃e est egredi de egipto. ut post trã¬
situm maris rubri submersis inimicis primum possis canere canticum cantenꝰ
sp̃uałr ⁊i conseqñter iordanis ad ripam ꝯstitutus. scd̃m canticum canas. audite celiq̃
loquar ⁊ c̃. ⁊ cum uniuersa transieris ad altiora oscẽde. ut possis aĩa decoracum spo¬
nso ⁊ hoc can̾e canticum canticorum
otandum est ꝙ sponsa semper in domo uel in lectulo. uł inaliquo interiorilo¬
tranquillitate pacis dño sobolem educare desiderat at ip̃e inpresenti. eam crebris
per seçutionib exercet. quo mundior ad eterna ꝑueniat. ne si ꝓsꝑa ꝯtĩgant in co-¬
latu p̾sentis scł̃i uel exilii delectata minus ad celestem patriam suspiret.¬
omnes anunc motiones uniuersitatis oditor deus. creauit ad bonum. s usunt̃o sepe

Expanded text:
ta modum quemdam salutem adeptae. Ex hoc autem libro Gentiles sibi epithalamium vindicarunt, et istius generis carmen assumptum est. Si vis ascendere ad Canticum canticorum, necesse est de Aegypto egredi, ut post transitum maris Rubri, submersis inimicis, primum possis canere canticum: Cantemuspiritualiter, et consequenter Jordanis ad ripam constitutus, secundum canticum canas, Audite coeli quae loquor, etc. . Et cum universa transieris, ad altiora conscende, ut possis anima decora cum sponso, et hoc canere Canticum canticorum. Notandum quod sponsa semper in domo, vel in lectulo, vel in aliquo interiori loia, si posset fieri in tranquillitate pacis Domino sobolem educare desiderat. At ipse in praesenti eam crebris persecutionibus exercet, quo mundior ad aeterna perveniat, ne si prospera contingant, incolatu praesentis saeculi vel exsilii delectata, minus ad coelestem suspiretOmnes animae motiones, universitatis conditor Deus creavit ad bonum: sed usu nostro saepe
Abbreviated transcription (Latin):
Non solum ipse
pĩs electoꝵ actibꝰ
delectatur set ⁊̃
hortatur fideles
ad congandend̾
super conuiuio
ut amplius int̾
se mutiram di

Expanded text:
Non solum ipse piis electorum actibus delectatur: sed etiam hortatur fideles ad congaudendum super tali convivio, ut amplius inter se mutuam di
Abbreviated transcription (Latin):
Si quis est ñ adeo¬
imbutus. ad rep¬
llanda herencorum sophismata.
s tm̃ simplicitate fidei intrare uo

Expanded text:
Si quis est non adeoimbutus ad replenda haereticorum sophismata, sed tamen simplicitate fidei, intrare vo
Abbreviated transcription (Latin):
Ouiri ad uos iurosclamat .i. adstre¬
nuos uerbi auditores in utroq sexu.
namq feminee .i. fluxe mentes sa¬
pĩe uerba ꝑciꝑe nequeunt.
ni etati sexii conditioni locutus est
plo. si quis sitit ueniat adme ⁊bi¬
bat ⁊ nunc ꝑ predicatores eccłie. ip̃i
etũ sunt fores ciuitatis eius uuris
simul ⁊feminis sapienitib ⁊ n
sipientib grandinis predicat ⁊ pa¬
ruulis. at contra doctrina fallax.¬

Expanded text:
os. Ad viros clamat, id est ad strenuos verbi auditores: in utroque sexu namque feminae, id est, fluxae mentes sapientiae verba percipere nequeunt.ni aetati, sexui et conditioni locutus est plo: Si quis sitit, veniat ad me et bibat ; et nunc per doctores Ecclesiae, ipsi enim sunt fores civitatis ejus; viris simul ac feminis sapientibus, et insipientibus grandaevis praedicat, et parvulis, at contra doctrina fallax
Abbreviated transcription (Latin):
Eum enĩ inore heretico dulcedo eloquẽ¬
tie non ad sufficientiã solum mͦ ueꝵ
ad suꝑ fluitatẽ resonat ⁊ obid falsitas
amarescit inius ceribus gladio foris
lmenbra feruntur gͥ ostendit iniquoᷤᷤ
in nouissima ultione amaritudinie
dos ⁊ gladio assenerat illos eẽ truncã¬
dos. Quare autẽ idem gladius. biceps.¬

Expanded text:
um in ore haeretico dulcedo eloquentiae non ad sufficientiam solummodo, verum ad superfluitatem resonat, et ob id falsitasamarescit in visceribus, gladio foris membra feriuntur. Ut igitur ostendat iniquos in novissima ultione, et interius dos, et gladio asseverant esse truncandos, quare autem idem gladius biceps
Abbreviated transcription (Latin):
sericia ad fidei pietatẽ
p̾dicando conu̾sis ꝙͣ h̾e feti¬
tito confidenti in su ꝑ fideix¬
fidia dogmatis. qr illud
iuscera certamen agebãt. la sua. O¬

Expanded text:
evitia ad fidei pietatem praedicando conversis, quam haeretibet confidenti in sui perfidifidia dogmatis; quia nimiviscera certamen agebant. Potest
Abbreviated transcription (Latin):
ci cassia. ar¬
bor aroma¬
est autem robusti corticis ⁊ purpurei. que
ad curandas iuscerum molestias ualet que
ꝑsm breuitate aquibdam inter herbas &do¬
breuis s odorifera ⁊ dulcis. cinereicoloris adme¬
dicine usum. fistule duplo prestans. ⁊ sig̃cat
illos qui se infirmos reputant quorum hu
momum tnerei coloris qr ꝑ recordacionem
dñice passionis oritur nobis despectus nr̃e uir

Expanded text:
 casia, arbor aromaest autem robusti corticis et purpurei, quae ad curandas viscerum molestias valet, quae pro sui brevitate a quibusdam inter herbas odoarbor, sed odorifera et dulcis, cinerei coloris ad medicinae usum fistulae duplo praestans. Et significat illos qui se infirmos reputant, quorum hummomum cinerei coloris; quia per recordationem Dominicae passionis oritur nobis despectus nostrae vir
Abbreviated transcription (Latin):
detractator emidicabitur. uestietur
eñ pannus dormitacio. qr despectũ
⁊ inopem acunctis lonis oꝑib mors
sua inueniet. quem hic aliene iute
exquirendo crimina detraccõi sue lã¬
guor occupauit.

Expanded text:
detractor eradicabitur.--Vestietur autem pannis dormitatio. Quia despectum et inopem a cunctis bonis operibus mors sua inveniet, quem hic ad alienae vitae exquirenda crimina detractionis suae languor occupavit.
Abbreviated transcription (Latin):
Eluia doctores rucli¬
um ñ sua preclicant
s eloquiis utriusq
.t. sumunt. que ab-
uno doctore sunt ecli¬
ta. ut ip̃e unus pastor
ex duob gregib o¬
uium: unum oiu¬
le impleat qui ca¬
prce conpantur qr
mundum est ani
onem est faciend̃.
gemelli p̃p̃ unam
concordiam.

Expanded text:
uia doctores rudium non sua praedicant, sed ex eloquiis utriusque Testamenti sumunt quae ab uno auctore sunt edita: ut ipse unus pastor ex duobus gregibus ovium unum ovile impleat; qui capreae comparantur, quia mundum est animonem est faciendum; gemelli propter unam concordiam.
Abbreviated transcription (Latin):
laboramus uel qñ ele¬
mosmami damus. tor¬
natilis .i. rotundus ⁊
perfectus. qui enim
ob id dat potum sici¬
enti. uel calicem diui¬
ni uerbi portigit er¬
ranti. ut adeo remun̾a¬
sapĩam expectet hꝰ cra¬
ter ñ est torna fc̃s. qꝑ
opus mĩe ꝙ fecit ñ c̾a

Expanded text:
laboramus, vel aliquando eleemosynas damus. Tornatilis, id est rotundus et perfectus: qui enim ob id dat potum sitienti, vel calicem divini verbi porrigit erranti, ut a Deo remunerasapientiam exspectet: hujus crater non est torno factus, quia opus
Abbreviated transcription (Latin):
ita infalso amico nłłs equi¬
tatis ordo. sicut eñi equus
laciuus hymutu suo dñm
suum nondiscernit uel
alienum. sic stultus ⁊ de
dit secreta.

Expanded text:
ita in falso amico nullus aequitatis ordo. Sicut enim equus lascivus hinnitu suo dominum suum non discernit vel alienum, sic stultus et dedet secreta.
Abbreviated transcription (Latin):
sub in fertur uox illorũ
qui post tp̃ra incarnatio¬
nis ad fidem uenerunt. il¬
laut ueniret ⁊ oscłmei af¬
feret rogabat hec non ad
cenre flagitat. s ip̃a pocius¬
desiderat.

Expanded text:
subinfertur vox illorum, qui post tempora incarnationis ad fidem venerunt. Illa ut veniret, et osculum offerret rogabat; haec non ad taliter flagitat, sed ipsa potiusdesiderat.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfruitur nos qͦ non quid̃
diligimus: s diligemus.
de inde loquuntur ad spon¬
sum. recti diligunt te.
suꝑ oĩate liligunt. nec rec¬
tisunt quituo amori ali¬
quid p̾ponunt. aqͦ solo hñt:¬

Expanded text:
fruitur. Nos quoque non quidem diligimus, sed diligemus. Deinde loquuntur ad sponsum, Recti diligunt te.  te diligunt, nec recti sunt qui tuo amori aliquid praeponunt, a quo solo habe
Abbreviated transcription (Latin):
nichil gelidi rigoris. nichil salis sapo¬
ris hntem. q̃ tñ uxta naturã salis in
caliditate durare ⁊ nubiloso aere flu
tioni habilem reddit.
res fit .ii. sepe ut numicus crebris ui
Uentus aqͥ ⁊ c̃ si hylari uultu au¬
dieris detrahentẽ tuisli das fomitẽ
detrahendi. si n̾otristi ut ait quidã
Fons turbatus pede ⁊c̃. euenit sepe
ut qui maiori prediti scĩa fulge¬
bant ad ultimum plus uolentes
saꝑe qͣ fragilitati humane conces¬
sum est ĩ insipientie foueam deci¬
danti. Uñ ad sungit. sicut quico

Expanded text:
nil gelidi rigoris, nil salsi saporis habentem. Quae tamen juxta naturam salis in caumate durare, atque in nubiloso aere flutioni habilem reddit. res. Fit enim saepe ut inimicus crebris vicVentus aquilo. Si hilari vultu audieris detrahentem, tu illi das fomitem detrahendi. Si vero tristi, ut ait quidam, Fons turbatus. Evenit saepe, ut qui majori praediti scientia fulgebant, ad ultimum plus volentes sapere quam fragilitati humanae concessum est, in insipientiae foveam decidant, unde adjungit
Abbreviated transcription (Latin):
attend̾e. s ĩ ne ea que recte atq uti¬
liter scire potuit ĩmoderatis sermo
¶Sic̃ urbs ⁊c̃. Si .i. murũ silentiiñ
ħt patet inimici laculis ciuitas m̃tis
⁊cũ se ꝑ uerba extra semet ip̃am ia¬
cit: aꝑtã se aduersario ostendit ꝙͣ
tanto ille sine labore suꝑat: qnͣto

Expanded text:
erum etiam ne ea quae recte atque utiliter scire potuit, immoderatis sermonitu, etc. Si enim murum silentii non habet, patet inimici jaculis civitas mentis. Et cum se per verba extra semetipsam jacit, apertam se adversario ostendit; quam tanto ille sine labore superat, quanto
Abbreviated transcription (Latin):
Si uero impiger fructu
cunt colligentẽ. ⁊ urtem¬
pore deficiurt. ac qui umn¬
piger fu̾it ꝓcelestib labo¬
rare diitiis huius mes¬
sis ut fons adueniet qr
ĩcedem laboris indefici¬
entem ꝑcipiet.
pede digito loquitur. prauo corde ma¬
chinatur malum ⁊omnitemꝑei
iurgia. seminat huic extem plouemi-

Expanded text:
Si vero impiger fueris,cunt colligentem et in tempore deficiunt: at qui impiger fuerit pro coelestibus laborare divitiis, hujus messis ut fons advenit, quia mercedem laborum indeficientem percipiet. pede; digito loquitur; pravo corde machinatur malum; omni iurgia seminat: huic extemplo venit
Abbreviated transcription (Latin):
credit scripturis seruat oꝑando
p̃pceta dei ⁊ semꝑ meditando q̃rit
que bene placita sunt illi. reple¬
b̾r gͦ sapĩa ⁊ caritate dei. finis .ni.
ut suscipiat habitatorem dm̃
cuiꝰ possessor nullo eget bono. qr
custosia. ⁊ loni opisl patientia.¬

Expanded text:
credit Scripturis, servat operando praecepta Dei, et semper meditando quaerit quae beneplacita sunt illi, replebitur ergo sapientia et charitate Dei. Finis enim ut suscipiat habitatorem Deum, cujus possessor nullo eget bono, quicustodia, et boni operis patientia
Abbreviated transcription (Latin):
pace sollicituclinẽ g̾ere designet. ñ mi
nus .ii. ħ regina austri¬
cap̃r amore sponsi. ꝙͣ
prima amica de iudeis.

Expanded text:
pace sollicitudinem gerere designet. Non enim minus haec regina austrir amore sponsi, quam prima amica de Judaeis.
Abbreviated transcription (Latin):
preuide. hoc est enĩ palpebras resta.
uidentium oculoꝵ tuoꝵ precederei
gressus. Bonum opus qd̃ acturus
tur bona. omni ergo diligentia cor¬
dis munditiã serua. qr ad euis ex¬
amen motus extimatur uite.¬
nistra accipitur reꝓba. non ergo
dextera uia ambulare s ad sinis¬
est declinat enim ad dexteram qͥs

Expanded text:
praevide. Hoc est enim palpebras recta videntium oculorum tuos praecedere gressus, bonum opus, quod acturus tur bona. Omni ergo diligentia cordis munditiam serva, quia ad ejus examen modus aestimabitur vitae.nistra accipitur reproba. Non ergo dextera via ambulare, sed ad dexr, declinat enim ad dextram qui i
Abbreviated transcription (Latin):
Si auert̾is amalo pedem nuuumsi
boan que docui dño adiuuante
tate studueris ad erit ip̃e ꝓpiciis
cõnatib tius ut ⁊ nõ recte ingre¬
di ⁊tunt ad pacem ualeas ꝑueni¬
¶HNastenus generaliter casnigaue¬
rat auditorem hinc sub spetie me¬
retrics ab hereticoꝵ nequiciã ne¬
ꝓhibet.
Labia quib ipãm fidem ꝑsimpli¬
cia uerba ⁊ consueta atq eccłasti¬
ca ꝓfitearis. s ⁊ uixta liteetam. qͥ
ad heret meretrici. ⁊̃ labia uel oscu¬
lando uel turpia faciendo cõmacula

Expanded text:
Si averteris a malo pedem tuum, si bona quae docui Domino juvante facere studueris, aderit ipse propitius conatibus tuis, ut et nunc recte ingredi, et tunc ad pacem valeas peHactenus generaliter castigarat auditorem. Hinc sub specie meretricis ab haereticorum nequitia prohibet.labia quibus ipsam fidem per simplicia verba et consueta atque Ecclesiastica profitearis. Sed et juxta litteram, qui adhaeret meretrici, etiam labia vel osculando vel turpia fando commacula
Abbreviated transcription (Latin):
Melior est puer
pauper. ⁊ sapiẽs:
to qui nescit pro¬
uidere in posteꝵ:.
cy et de carcerei
cathensq inter¬
clum quis egre

Expanded text:
Melior est puer pauper et sapiens to qui nescit providere in posterum: quod et de carcere catenisque interdum quis egre
Abbreviated transcription (Latin):
¶di esurierit inimicus tuus. ciba ulu si
sirueriunea e aqm bibere primas enicõ-¬
gregabis suꝑ caput euis ⁊ dominus red¬
det tibi entus aquilo dissipat pluui¬
as ⁊ faciestristis linguã detrahentem.
Meluit est siede uangulo comatis qm.

Expanded text:
rit inimicus tuus, ciba illum: si sitit, da ei aquam bibere: prunas enim congregabis super caput ejus, et Dominus reddet tibi. Ventus aquilo dissipat pluvias, et facies tristis linguam detrahentem. Melius est sedere in angulo domatis, q
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ pecc̃orib reddet uindictam custodi¬
receperis pecc̃orem. bene fac humili ⁊
plitisainuenies inomnib bonis que¬
odio habet pet̃tores. ⁊ impiis recdet
uardictan onagnoscetur inbo¬
nis amicus ⁊ nẽabiconde inmalo¬
imicus. inbonis uiriinimici illo¬
agnotuis est nõ credas inmicotuoine¬
ternum. sicut enim atramentũ eru¬
giat nequitia illius et si humiliatus
uadat curuus abice animũtuum
⁊ custodite abillo constatuas illum
penes tue nec sedcit ad dexteram tuã.
ne conuersus stet inloco tuo. ne forte
conuersus in locũ tuum inquirat i

Expanded text:
t peccatoribus reddet vindictam custodireceperis peccatorem benefac humili et plicia mala invenies in omnibus bonis quodio habet peccatores et impiis reddet vindictam non agnoscetur in bonis amicus et non abscondeimicus in bonis viri inimici illagnitus est non credas inimico tuo in aeternum sicut enim aeramentum eruginat nequitia illius et si humiliatus vadat curvus adice animum tuum et custodi te ab illo non statuas illum penes te nec sedeat ad dexteram tuam ne conversus stet in loco tuo ne forte conversus in locum tuum inquirat
Abbreviated transcription (Latin):
atur cum ꝑdolis. udl diui degniat̃
ueritatem relinquit ⁊ sequitur
falsitatem herctice prauitatis. ul
oppinionis hinc paulus auari¬
ciam ydolorum seruitutem ap¬
pellat. Unde constat. oẽm malam
concupiscĩam fornicationẽ uo¬
cari. qua aĩa relicta suꝑiori lege
inferiorum uoluptate turpine¬
turarũ qĩ mercede ꝓstrata uel ꝓ¬
stituta corrumpitur.

Expanded text:
atur cum idolis, vel divini dogmatis veritatem relinquit, et sequitur falsitatem haereticae pravitatis, vel opinionis. Hinc Paulus avaritiam idolorum servitutem appellat. Unde constat, omnem malam concupiscentiam fornicationem vocari, qua anima relicta superiori lege inferiorum voluptate, turpi naturarum quasi mercede, prostrata vel prostituta corrumpitur.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝑfide̾ penas luunt ut contra
dnatorẽ oĩm se repugnare ñ posse
cognoscant felix uidex qui pieta¬
tem ⁊ bonitatem sui iudicis sc̃p
inspicit iudiciũ .n. sñ mĩa ei¬

Expanded text:
iae poenas luunt, ut contra dominatorem omnium se repugnare non posse cognoscant. Felix judex qui pietatem et bonitatem sui judicis semper inspicit. Judicium enim sine mise
Abbreviated transcription (Latin):
Intexui solent lecti qui ex funibꝰ
uel uixta aliam translauonem
istitis intexiuitur. molliores fĩ
gͦ pictus ex egipto etiam oculoꝵ temp¬
tat ille cebras quib nefando aspecto
arretitis faciliuus ad seducenda me¬
tis secreta penetret eluia uero no¬
mine fumũ aliqñ solent omniã
se ħetici contextu u̾boꝵ celestium
Calubre sius auditorib qi stratũ
parare inquo auitioꝵ tumultibli¬
bere corde quiescant set ueraciter il¬
lis funib pectatoꝵ construũt locum

Expanded text:
tc. Solent lecti, qui ex funibus, vel juxta aliam translationem, institis intexuntur, molliores fieri vero pictis ex Aegypto, etiam oculorum tentat illecebras, quibus nefando aspectu irretitis, facilius ad seducenda mentis arcana penetret. Quia vero nomine funium aliquando solent divina se haeretici contextu verborum coelestium salubre suis auditoribus quasi stratum parare, in quo a vitiorum tumultibus libero corde quiescant. Sed veraciter illis funibus peccatorum construunt lacum
Abbreviated transcription (Latin):
imitantur.
ridam campoꝵ
planitiem sin¬
gularimentis
pͤitate transcẽ¬
fimis receden¬
tes msciuis sr̃¬
na contemplã¬
tur. inquibl

Expanded text:
isitantur, ridam camporum planitiem, singulari mentis puritate transcefimis recedentes vicinius superna contemplantur. In quibus