comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
anĩi conpletum curatores accipiunt
tueri ñ possunt. Dantͣ aut curatoes
abis dem magistãtib aquib tutores.
.si curator testam̃to ñdat᷑ s⁊ datus ꝯ¬
firmatur decreto ptoris uł psidis.÷
ꝗtem inuiti a dolescentes curato¬
res non accipiũt p̃t̾ q̃ młitom. Cu¬
rator enĩ adcertam cãm dan potest.

Expanded text:
annum completum curatores accipiunt;tueri non possint. Dantur autem curatores ab isdem magistratibus, a quibus et tutores. sed curator testamento non datur, sed datus confirmatur decreto praetoris vel praesidis. Item inviti adulescentes curatores non accipiunt praeterquam in litem: curator enim et ad certam causam dari potest.
Abbreviated transcription (Latin):
m̃te captis ⁊ surtlis ⁊ mutu ⁊ qui
morbo ꝑpetuo laborant. qr rebus
sus suꝑ ẽẽ ñ possunt curatores dan¬
di sunt. ¶ Int̃tlum aũt ⁊pupi¬
lli curatores accipint ut pete si
legitimus tutor ñ fit idoneus qi ha¬
ãministratone nec tñ fraululẽt
negotia adminstrat. solet ei cu¬
rator adiungi. ¶At̃e inilocũ tutoꝵ
qui nõ inꝑpetui f adtẽpnͣs atu¬
tela excusant᷑ solent cũtͣatores dari.
E situtor aduͣsa ualitutline ⁊ alia
nẽcessitate inpetluur. quominus
negotia pupilli ãmistrare pos¬
fit. ⁊ pupillus uł ab̾scens uł infa¬
ns sit quẽ uelit auctorẽ periculo

Expanded text:
mente captis et surdis et mutis et qui morbo perpetuo laborant, quia rebus suis superesse non possunt, curatores dandi sunt. Interdum autem et pupilli curatores accipiunt, ut puta si legitimus tutor non sit idoneus, quia haadministrationem nec tamen frandulenter negotia administrat, solet ei curator adiungi. item in locum tutorum qui non in perpetuum sed ad tempus a tutela excusantur solent curatores dari. Quodsi tutor adversa valetudine vel alia necessitate impeditur, quo minus negotia pupilli administrare possit, et pupillus vel absit vel infans sit, quem velit actorem periculo
Abbreviated transcription (Latin):
uenaus s utrmnsq partis suffi¬
tere uolutate ut incipiat f¬
funtio quam nillus incusat
nunc ad memoratum iudices
tam nominati qua ⁊̃ t̾reato¬
res consolare latione curren¬
te quã sis suscipe uł confirma¬
re distulerint sciant se igr¬
ti quinq librar condenpna¬
tione ꝓlectentos.
D. Hullus qui nerii gñis
curie tenetur obnoxius ꝑsub¬
stitutam quã crmq ꝑsonam
curiał impleat functiones.s
ipse. ꝑse. debitu patrie mimꝰ.
er soluat. ut si ex pectabili di¬
gnntate decoratus sit nisi hoc
ei speciali benesicio sit conces¬
sum hi uero qui honorario ti¬
tulo in lustrem dignitatem
consecuti sunt ꝑsubstitutos ꝑ¬
itulo suaꝵ faccultatum curie
munerib satis facere ñ uetẽ
Op̃. Neq dorotheui tur.¬
uirum illustrem ⁊ totam eiꝰ
substantiam neq rreneum
uirum spectabilem tribunũ
⁊ motarium. ⁊ si ante pat̾naᷤᷤ
mlustrens dignitates natus
ẽ ullam in quietiomem ꝓ
curiali genere ⁊conditione
substinẽre decerinimis. Ziboᷤ

Expanded text:
venalis, sed utriusque partis sufficere voluntatem, ut incipiat functio, quam nullus incusat, tum ad memoratum iudicem tam nominati quam etiam creatoris consona relatione currente: quam si suscipere vel confirmare distulerit, sciat se XXV auri librarum condemnatione plectendum. . Nullus, qui nexu generis curiae tenetur obnoxius, per substitutam quamcumque personam curiales impleat functiones, sed ipse per se debitum patriae munus exsolvat, etsi spectabili dignitate decoratus sit, nisi hoc ei speciali beneficio sit concessum. Ii vero, qui honorario titulo illustrem dignitatem consecuti sunt, per substitutos periculo suarum facultatum curiae munerp. Neque Dorotheum virum illustrem et totam eius substantiam neque Irenaeum virum spectabilem tribunum et notarium, etsi ante paternas illustres dignitates natus est, ullam inquietudinem pro curiali genere et condicione sustinere decernimus: liberos
Abbreviated transcription (Latin):
uam̃ ingerit sacrilegii penã
linturo oĩs quipost ꝑactam
mlustrem administrationẽ
uł adhuc mea posito patri suo
gignunt᷑ adcurialium intẽ¬
tione defendetur una cum ꝑ¬
pat̃ns sine dubio substantr
quas cum psona patris acu
tuti ab mꝑtio felicissum nr̃e
pietatis imꝑii comitatum
priuatarium nr̃e uł auguste
parte seu comites largitionũ

Expanded text:
am luituro omnes, qui post peractam illustrem administrationem vel adhuc in ea posito patri suo gignuntur, a curialium intentione defendantur una cum paternis sine dubio substantiis, quas cum persona patris a curtuti ab initio felicissimi nostrae pietatis imperii comitum privatarum nostrae vel Augustae partis, seu comitis largitionum
Abbreviated transcription (Latin):
br Generali lege sancimꝰait
siqiuis suum decurionem curie
undicare maluerit. si p̃de sit cu¬
pia eundem manus imectionẽ.
concessam sciat ad exam̃ cogn¬
toris resul tantem ẽẽ deducen¬
dum itant moderator ꝓuintie
si questio fortasse fiducia defen¬
sionis ullo generatur nsi intra
tres menses cãm originis cõpe¬
tenti disceptatione cognauerit
ut que conmctum cum pena
restituerit debitis munerib ł
libeꝵ ab in quietudine ꝓminti¬
auerit. decem libraꝵ auri mulc¬
tum cogantur ex soluere. eiuã

Expanded text:
 Generali lege sancimus, ut, si quis suum decurionem curiae vindicare maluerit, si praesidis desit copia, eundem manus iniectione concessa sciat ad examen cognitoris resultantem esse deducendum, ita ut moderator provinciae, si quaestio fortasse fiducia defensionis ulla generatur, nisi intra tres menses causam originis competenti disceptatione cognoverit atque convictum cum poena restituerit debitis muneribus vel liberum ab inquietudine pronuntiaverit, decem librarum auri multam cogatur exsolver
Abbreviated transcription (Latin):
stre ul pussime augaste pa¬
tes seu comitis largitioirũ
uł comiti domesticoꝵ que¬
stores aut magistri offiti¬
oꝵ licet adactum ad nm¬
strationis gerendum ꝓuet¬
ti sunt muume curialium
muneꝵ laqueos obhoc ei¬
tate ẜ obligatos cum lib̾is
sins quando cumq ꝓgeintis
⁊ faccultatib sis post ad¬
munstrationem depositam̃

Expanded text:
simae Augustae partis, seu comitis largitionum vel comitis domesticorum, quaestoris aut magistri officiorum licet ad actum administrationis gerendum provecti sunt, minime curialium munerum laqueos ob hoc evitare, sed obligatos cum liberis suis quandocumque progenitis et facultatibus suis post administrationem
Abbreviated transcription (Latin):
sitam curie cõmoditatib in¬
ẜuire nisi forte aliis praule¬
giis suꝑ hoc legib cogratis
mumantur nam alia un¬
uersa legitima uł ex consti¬
tutionib data priuilegio
integra nolumus inlibata¬
que obẜuari. ne tñ indulti
honeres mane nom̃ retineͣ
uideantur dignitatum titu¬
lis patiantur qui substitutos
suaꝵ ꝑiculo faccultatum cu

Expanded text:
sitam curiae commoditatibus inservire, nisi forte aliis privilegiis super hoc legibus cognitis muniantur. nam alia universa legitima vel ex constitutionibus data privilegia integra volumus illibataque observari. Ne tamen indulti honoris inane nomen retinere videantur, dignitatum titulis potiantur, per substitutos suarum periculo facultatum cu
Abbreviated transcription (Latin):
ruit curiis quas deẜuerant con a¬
solatum itas siuocati edicti
untra anti metas hitñ quii
manifestiscurie nerib iligã¬
tur latere pocius quã redire
maluerint sciant post emen¬
sum annum int̾pellatis ꝓum¬
ciaꝵ modiratorib ex facculta¬
tib sius curus quas destituerĩt
consulendum neq enĩ de mnma¬
turo p̃iuditio tp̃is possunt bre¬
us arbit᷑ reꝵ pot̃ qui murbibo ma¬
gnficos tm̃ p̃dictis ac uotiua cu¬
rialium numerositate locuple¬
tib aditerationem quem pia
transactio honeris res cõpellat
ut cum alii nec dum pene mici¬
am curie sacͤris fu̾int alioscon¬
tinua ⁊ repente sp̃e functiones
efficiant.¬

Expanded text:
rint, curiis quas deseruerant consulatur. Itaque si vocati edictis intra anni metas ii tamen, qui manifestis curiae nexibus illigantur latere potius quam redire maluerint, sciant post emensum annum interpellatis provinciarum moderatoribus ex facultatibus suis curiis quas destituerunt consulendum. neque enim de immaturo praeiudicio temporis possunt breus arbiter rerum potest, qui in urbibus magnifico statu praeditis ac votiva curialium numerositate locupletibus ad iterationem quempiam transacti oneris compellat, ut, cum alii necdum paene initiati curiae sacris fuerint, alios continuatio et repetitae saepe functiones adficiant
Abbreviated transcription (Latin):
ra nisi nisua tm̃ crntate com¬
mittatur ⁊ prim᷑uis curie cui
munerib unnu̾sis ex pletis ad
sũmum puenerit gradumc
comitie primi ordinis fruã¬
tur post bienmum dignatate
p̃stita incurialib tñ pmane
ortinis alexandrinis corporali¬
biis tiuriis mmmunis et̃ cen¬
semus ut uoce lib̾a cõmodita¬
tes patrie defendant cum p̃¬
sint. siquid egerint crimo¬
se pecumariis coherceris dis¬
pendiis estimabuntur aũt p̃¬
sentem curia iuiri spectabiles
angustalis indicio.
u. Eum qui triginta an¬
nos malexandrina cuitate
fuulib inheserit immnerib
corporalib munus ñ pecuni¬
ariis er cusari conuenit habi¬
ta consiteratione uidelicet
meritoꝵ inhoc bene coguiti
priuilegnum conseq̃uantur
nec eatam possunt fruant᷑.¬

Expanded text:
ca nisi in sua tantum civitate committatur. Et primus curiae, cum muneribus universis expletis ad summum pervenerit gradum, comitivae primi ordinis fruatur post biennium dignitate praestita, in curialibus tamen ordinis Alexandrini a corporalibus iniuriis immunes esse censemus, ut voce libera commoditates patriae defendant, cum possint, si quid egerint criminose, pecuniariis coherceri dispendiis. aestimabuntur autem praesente curia viri spectabilis Augustalis iudicio.. Eum, qui triginta annos in Alexandrina civitate civilibus inhaeserit muneribus, corporalibus muniis, non pecuniariis excusari convenit: habita consideratione videlicet meritorum, ut hoc bene cogniti privilegium consequantur nec eo passim fruant
Abbreviated transcription (Latin):
Mp̃. Quie memorie çeno¬
nis sacratissimani constĩtu¬
tionem qui decurialib post
certas ex celsas ad munstrati¬
ones sen dignitates condino¬
iis nerii libadis data ẽ in
hac tm̃modo parte duximꝰ
corrigendam qua canctur
eos eiciãm qui ante eatem
constitutionem ab irłis tñ
eĩdem diue recordationis

Expanded text:
p. Divae memoriae Zenonis sacratissimam constitutionem, quae de curialibus post certas excelsas administrationes seu dignitates condicionis nexu liberandis lata est, in hac tantummodo parte duximus corrigendam, qua cavetur eos etiam, qui ante eandem constitutionem, ab initio tamen eiusdem divae recordationis
Abbreviated transcription (Latin):
rialil mimerib responden¬
tes habeant integram mli¬
bata que primlegia digni¬
tatis eos uiro qui uł p̃fatas
dignitates aũt mitrum nr̃m
imꝑii consecuti sunt cum fac¬
cultatib sins ⁊̃ post eam digĩ¬
tatem ꝓgenitis filiis accuri¬
alib nexil us honore deter¬
nnus lib̾arios aũt qui qͦ

Expanded text:
rialibus muneribus respondentes habeant integra illibataque privilegia dignitatis. Eos vero, qui vel praefatas dignitates ante initium nostri imperii consecuti sunt, cum facultatibus suis et post eam dignitatem progenitis filiis a curialibus nexibus vel onere decernimus l
Abbreviated transcription (Latin):
uniu̾sas psonas demat̾no ge¬
nere ad memorate antioche¬
ne cuntatis tm̃ modo curia
ꝑtinentes eundem legem p̃¬
cipinius optinere.⁊ ꝓpriam
firmitatem.
beatur ꝓcreatus ẽ sub eran¬
mine ꝓuintialis iudicis nẽ
sponte confessus uł certe cõ¬
uictus fuiͣt ꝙ ex filia sit ꝓ¬
decurionum ad scriptus fu¬
erit nuillam sibi suꝑ ẽẽ fact¬
cultatem neganre nł euitã¬
de conditionis existimet ⁊
na au mat̾m si ꝑtemptet
nec dubiret se mimus cu¬
rialib subiacere ꝙ si quer
curiam de qua p̃ sens sanctio
loquitur. naratũns ex filia
curauerit plem eiꝰ pulsare
nullo mot̾o penitus poterit
net enim patimur conuenti

Expanded text:
universas personas de materno genere ad memoratae Antiochenae civitatis tantummodo curiam pertinentes eandem legem praecipimus obtinere propriam firmitatem. eatur, procreatus est, sub examine provincialis iudicis vel sponte confessus vel certe convictus fuerit, quod ex filia sit decurionum adscriptus fuerit, nullam sibi superesse facultatem negandae vel evitandae condicionis existimet et nam avi materni sui pertemptet nec dubitet se muniis curialibus subiacere. Quod si quem curia, de qua praesens sanctio loquitur, natum ex filia curaverit, prolem eius pulsare nullo modo penitus poterit: nec enim patimur conventi
Abbreviated transcription (Latin):
iudicium ad io ꝙ ue publi¬
ca ex collatione suscepit. n
mutui m̃t uentione oppo¬
sita. uł inuadat uł couet̾¬
intusᷤ ex eo ꝙ refertur in
conditis uł marea conti¬
nens ad quem libet titu¬
lum nsurpet. ins forte p̾¬
p̃siũdi laccultatem sub¬
iimium statum iussi¬
chil sibi ex priuate rei ca¬
none uł ex eo ꝙ ex hisdem
titulis exigerĩt. ad necessi¬
tates alias trans ferre lice¬
re. nisi malunt grauissima
seneritatem suam lictntiã
Mp̃. Ad collationem au¬
ri coronarii placuit ne¬
minem absq consuẽtirome
ẽẽ cogendum.
qui ad ꝓuintiaꝵ tutelam
quietis hac pacis ꝑsingu¬
ia t̾riporia faciunt strare
con cordiam. adecurionib
iudicio p̃sidum ꝓunnciaꝵ
ydonei nominentur:¬

Expanded text:
iudicum id, quod a re publica ex collatione susceperit, mutui interventione opposita vel invadat vel conetitus ex eo, quod refertur in conditis vel in arca continetur, ad quemlibet titulum usurpet, nisi forte praesumendi facultatem sublimium potestatum iussiihil sibi ex privatae rei canone vel eo, quod ex isdem titulis exegerint, ad necessitates alias transferre licere, nisi malunt gravissima severitate suam licentiam pp. Ad collationem auri coronarii placuit neminem absque consuetudine esse cogendum.qui ad provinciarum tutelam quietis ac pacis per singula territoria faciunt stare concordiam, a decurionibus iudicio praesidum provinciarum idonei nominentur
Abbreviated transcription (Latin):
orto ⁊ patricio. ¶ udu de falcidia ⁊⁊
illuis parte decreumus au̾gentes
eã ut ingnobili ĩcrem̃to. Quodenĩ
nimis mequale ẽ non ualde placet
nob̾. s oporte̾ quid̃ p̃poni filios quos
a nos lege insua uirtute manẽte
illud uolumꝰ. it siquis donationẽ ĩ¬
parte quanta fuit pͥusquã douatioẽ.
norauit faciet. Sienĩ nicħ ultĩus
indonationib querebuntur hñt
quantũ habuit fub̾a parris amt̃ꝙͣ
donationib ex auriretur. nõ nalẽ¬
rib filiis qui donatiõib honorañt

Expanded text:
rio et patricio. Dudum de Falcidia et illius parte decrevimus, augentes eam non ignobili incremento. Quod enim nimis inaequale est, non valde placet nobis, sed oportere quidem praeponi filios quos s lege in sua virtute manente illud volumus, ut si quis donationem inpartem, quanta fuit priusquam donationem noravit, faceret. Sic enim nihil ulterius in donationibus querebuntur, habequantum habuit substantia patris antequam donationibus exhauriretur; non valentibus filiis qui donationibus honorat
Abbreviated transcription (Latin):
censuit ut ei qui rogatus eẽt hrdi¬
tatẽt restituere ꝑ inde liceret parte̾
quartam retinere. ad que ex lege
falcitlia ex legatis retinere concedi¬
tur¶ Ex singuilis quoq reb que
ꝑfidei coninissuxm relinqunt᷑ eade
retentio ꝑmissa ẽ. post quidez se¬
natus ꝯsultum ip̃e hr̃s honera he
retlitaria sustinebat. Ulle aũ
qui ex fidei conmisso recepit par¬
tem hereflitatis legatarii partici¬
arii loco erat .i. euis legatarii cui
pars bonoꝵ legabat᷑ q̃ sp̃es legati
particio uosabat᷑ qua cum hr̃de lega¬
tarius partiebatur heretlitatẽ. um̃
q̃ solebant stipulaciones int̾ hr̃des
⁊ partiarum legatariũ int̾poni
ecde int̾ponebant᷑ int̾ eũ qui ex fi¬
dei conmisso recepit hĩtlitatez ⁊ he¬
redez.ad ẽ ⁊ ut lucrum ⁊ dãpnum
hr̃tlitariu pro rata parte int̾ eos
cõt sit. Ergo si quidez non plusqͣ
drodante̾ hr̃tlitatis scriptus hr̃s ro¬
gatus sit restituere. Gunc ex trebe¬
lliano senatus ꝯsulto restituebat᷑

Expanded text:
censuit, ut ei, qui rogatus esset hereditatem restituere, proinde liceret quartam partem retinere, atque e lege Falcidia in legatis retinendi ius conceditur: ex singulis quoque rebus, quae per fideicommissum relincuntur, eadem retentio permissa est. per quod senatus reditaria sustinebat: ille autem qui ex fideicommisso recepit partem hereditatis legatarii partiarii loco erat, id est, eius legatarii cui pars bonorum legabatur. quae species legati partitio vocabatur, quia cum herede legatarius partiebatur hereditatem. unde quae solebant stipulationes inter heredem et partiarium legatarium interponi, eaedem interponebantur inter eum qui ex fideicommisso recepit hereditatem et heredem, id est ut et lucrum et damnum hereditarium pro rata parte inter eos commune sit. Ergo si quidem non plus quam dodrantem hereditatis scriptus heres rogatus sit restituere, tunc ex Trebelliano senatus consulto restituebatur
Abbreviated transcription (Latin):
aut. amicali. cõuentione. detisa sũt
que.sum robur. hr̃e. sarcamnus
głosa. igit̾. ⁊eminentissima. aue¬
toritas. tria. ⁊ inhac quide. inddita
ciuitate edc̃is p̃positis adnotitiam

Expanded text:
entione decisa sunt, quae suum robur habere sancimus. Gloriosa igitur et eminentissima auctoritas tua in hac quidem inclita civitate edictis propositis ad notitiam
Abbreviated transcription (Latin):
inbemꝰ. qͣntoscuinq annos. inexpe¬
ditiorie marsit. sustinẽ. hoꝵ uorores
licet. nec litt̾as Rec. responsu aliꝙ
asuis. maritis. susceꝑint. ¶Si qua
uo᷑. ex huiꝰ modi. mulierib. sire
mantum. audierit. mortum .rii
tiũ adalias. eam uenire. nuptias
siuimꝰ isi. priꝰ. accesẜint mulier
ꝑse. aut ꝑsues. parentes ant. per

Expanded text:
iubemus quantoscumque annos in expedito manserint, sustinere horum uxores, licet nec litteras nec responsum aliquod a suis maritis susceperint. Si qua vero ex huiusmodi mulieribus suum maritum audierit mortuum, neque tunc ad alias eam venire nuptias sinimus, nisi huius accesserit mulier per se aut per suos parentes aut per
Abbreviated transcription (Latin):
nõ. hãc. tirigulu ipe. quidez pena
ei. qua. q̃teriris multa. q̃ hinc. ac¬
cedit amemoratis. ꝑsonis ꝑconi¬
temi. p̾uataꝵ. ⁊ palatinor scolam
exigat. ⁊nr̃es. assignet errari. ¶Sĩ
redde᷑. quiden . ꝙ. suscepit dote
una cum. sponsalita. logitate ⁊ tnĩ

Expanded text:
habens cingulum, ipse quidem poenam ei quinque: quatenus multa quae hinc accedit a memoratis personis per comitem privatarum et palatinorum scholam exigatur et nostro assignetur aerario. Si reddere quidem cum quam suscepit dotem una cum sponsalicia largitate, et tantum
Abbreviated transcription (Latin):
ad ult̾io. ꝓbatione. insi tres. sicuti.¬
p̃diximꝰ. cõtestationes. his .ii. trib
cõtestationib ostensis modis oib̾
illi. sicut adulti. punient̾. ¶No .ii.
debent. huiꝰ. modi. ꝑsone. inuenea¬
pͥum. despexerũt. nam.si. ecs. q ali¬
bi. rapnias. mulien. aut. ad ult̾ia cõ¬
mittũt. iadorationu domes ꝯfugi¬
unt. abeis. uendican. nr̃e leges n
sinant. qõ. ilł. qui. imp̃a. ecc̃a. tale ⁊¬
⁊ penas. sustine̾. q̃ digiii. sũt ꝗ scĩs¬
simalcca uolare p̃sumũt. qui .ii. ĩ.
delinq̃t. ubi. salute petãt ⁊ gnalit¬

Expanded text:
nem nisi tres, sicut supra diximus, contestationes. His enim tribus contestationibus ostensis omnibus modis illi sicut adulteri punientur. Non enim debent huiusmodi personae in veneraproprium despexerunt. Nam si eos qui alibi rapinas mulierum aut adulterium committunt et ad orationum domos confugiunt ab eis vindicari nostrae leges non sinunt, quomodo illis qui in ipsa ecclesia tale et poenam sustinere, qua digni sunt qui sanctissima loca violare praesumunt. Qui enim ibi delinq
Abbreviated transcription (Latin):
hee. fieri. uobami. iru. aũt. qui.x
morstrat᷑. sm̃. huiꝰ. modi. cã .ł. fla¬
gelł.uł. fustib. cedisse. sua uyorẽ
tanta ꝑhuĩ. modi iniuria. exalia
mus utisiqs. forsan. suspicatur
aliꝙͣ. uelle sue. rixori. illudẽ. casti¬
tati ⁊ cõtestationes.ei. ex scripto.i
tres destinauũt. habentes testimo¬
tres. sgiptas. cõtestatioẽs mue¬
nerint. enm. cõuestiente. sue.¬

Expanded text:
 qui monstratur sine huiusmodi causa vel flagellis vel fustibus cecidisse suam uxorem tantum pro huiusmodi iniuria ex alia mus, ut si quis forsan suspicatur aliquem velle suae uxoris illudere castitati et contestationes ei ex scripto tres destinaverit habentes testimotres ex scripto contestationes invenerit cum conveniente
Abbreviated transcription (Latin):
stib̾e.dare. filiis t̾cia. ud̃. ĩmonaste¬
rlo. inquo mtctt applicare. uuire
mittit. t̾tiam.uid. ꝑtem. illi. parẽ¬
bentes. irrationabili. repudio cõ¬
senẜunt. inh̃.ii. ꝯsentientes nich̾
ece. penitus. ex sub̾a. filie. hr̃e. per¬
mittimꝰ. s ea oĩa uenerabili.mo¬
nasterio uolumꝰ. applicari. porro
neq. filiis. neq. parentibr exi¬
stentib. ei. om̃e. sumilit̾ eĩ. sustã¬
tiam. cõpete̾.monasterio. siuĩo.
budex. qui. negotiũ. examinat. h.
sam cutitatis. ep̃o.ut. debeat. in
monasteriu.mitti. siꝗde. ĩhac
felicrssima. tinitate. sit. uidex. ip̃e
quide .xxu. libraꝵ. auri pena x¬

Expanded text:
onasterio in quo mittitur applicari iure mittitur, tertiam vero partem illius parenbentes inrationabili repudio consenserunt: in hoc enim consentientes nihil eos penitus ex substantia filiae habere permittimus, sed haec omnia venerabili monasterio volumus applicari; porro neque filiis neque parentibus existentibus ei omnem similiter eius substantiam competere monasterio. Si vero iudex qui negotium examinat hoc sam civitatis episcopo, ut debeat in monasterium mitti, si quidem in hac felicissima civitate sit iudex, ipse quidem XXV libra
Abbreviated transcription (Latin):
tionis. Etia. pars. eẽ. ocgnoscit. Si it
filios. hur̾it iubemꝰ. om̃e sub̾am in¬
ri. filiis. cõ ẜuare. firimis. manentib
que deaũt nuptiali donatione ali
illatam. adulti. accusationer anõ
ꝓbatam. ilł. quo. maritus. sb̾dat
suppliciis q̃ eẽt. passura mulier
si hur̾ modi fuiss accusatio cõꝑ¬
bata. siquis insua. domo inqua
cũ. sua. coniunge. cu manes cõ¬
tẽpnens. cũ. aliis. inuenat inea
romo manẽs aut meadez ciuita¬
te argens. tnalia. domo e alia

Expanded text:
tia pars esse cognoscitur. Si autem filios habuerit, iubemus omnem viri substantiam filiis conservari, firmis manentibus quae de antenuptiali donatione aliipter illatam adulterii accusationem et non probatam illis quoque maritus subdatur suppliciis, quae esset passu mulier, si huiusmodi fuisset accusatio comprobata. Si quis in sua domo, in qua cum sua coniuge commanet, contemnens eam cum aliis inveniatur in ea domo manens, aut in eadem civitat
Abbreviated transcription (Latin):
at legitimas. Shere ituptias. Si
aũt. p̾s hanc. obẜuatione mulier
p̃sumpsit. adalid̃ uenire matri¬
morriu. up̃a. ⁊ qui. ducit. eam.
uror e uelud. adubii piuuant.
sin añt. qui b̾ gestis. moncimẽ¬
torum cum iure turando. testa
nudati. &tem. auri. librai. penã
cõpellent. ex solue̾ iłli. ꝙ mẽtiti.
sũt. mortum ẽẽ ip̃e nõ. licentiã.

Expanded text:
at legitimas contrahere nuptias. Si autem praeter haec observationem mulier praesumpserit ad aliud venire matrimonium, et ipsa et qui ducit eam uxorem velut adulteri puniantur. Si autem qui sub gestis monumentorum cum iureiurando testatinudati X auri librarum poenam compellentur exsolvere illi quem mentiti sunt mortuum esse, ipse vero lic
Abbreviated transcription (Latin):
aũt anobis. sancritu ẽ. dehisqra.
mexpe ditionib. sũt. ⁊ ĩmilitiis cs̃¬
stituti sine. milites. sint sin e fede¬
rati.siue. scolares sine. alii. quida
subalia. q̃ cũq. militia. armata. cõ¬
stituti. meli. or dinare ꝑspexitis

Expanded text:
autem a nobis sancitum est de his qui in expeditionibus sunt et in militiis constituti, sive milites sint sive foederati sive scholares sive alii quidam sub alia quacumque militia armata constituti, melius ordinare perspeximus
Abbreviated transcription (Latin):
muliẽ. cum. inuentu. talem quidem
tamꝙͣ. ex hoc. solo. ad ult̾i. criminis.
subiacente. nulla. alia rõne. ꝯqsita
punire. licentia aut. exequi crm̃.
ut. ĩ inuenandis. donib. p̃sumãt¬
s intalib. se. misceri. scełib ⁊ibi. de
petcatis. tractare ubi. ꝯsuenerũt. do¬
muu. m̃tes. peccatoꝵ. uenia po¬
Istulare iubem.ut. siquis.tał. imue¬
hruatur. in locis. uenerabilib aliene
uxori. dequa. insuspitioẽ. ẽ. p̾ tres.
sic̃. dom̃.ẽ. cõtestatiories. loqua. li¬

Expanded text:
muliere eum inventum, talem quidem tamquam ex hoc solo adulterii crimini subiacentem nulla alia ratione quaesita punire, licentiam autem esse viro ut etiam in venerandis domibus praesumant in talibus se misceri sceleribus et ibi de peccatis tractare ubi consueverunt deum timentes peccatorum veniam postulare, iubemus, ut si quis talis inveniatur in locis venerabilibus alienae uxori, de qua in suspicione est, post tres, sicut dictum est, contestationes loqui, li
Abbreviated transcription (Latin):
lutiones fũt. ea. cã. ꝑspexmus. exhis
abscendẽ. aliquas que nobis andi¬
gue. absoluendas naptiales ius¬
se. sunt ⁊ eas. solum. noĩatim p̃sen¬
ti. miserẽ. legi ꝓquib. rõna bilit̾
mitte᷑ nuc. aist. caĩs. ex quib ma¬
nitus. repudiu sũ ꝑiculo mittẽ
mea. diño exeodem matrimoĩo
fibad. aut. filiabi. nõ existentib
aliquib. cõstia. ẽ mulier. aut. ĩ. sino
liere. denunitiatum castiũt. liceat
eã. repudii. inuernat. occasione
si de adultlo marttus putam̃t.i
posse. suxn uxorem. ꝯuinci. oportet

Expanded text:
lutiones fiunt, ea causa perspeximus ex his abscidere aliquas, quae nobis indignae ad solvendas nuptias visae sunt, et eas solum nominatim praesenti inserere legi, pro quibus rationabiliter mittere. Nunc autem causas ex quibus maritus repudium sine periculo mittere in ea dominio ex eodem matrimonio filiis, aut filiis non extantibus aliquibus conscia est mulier aut etiam suo liere denuntiatum tacuerit, liceat ex hac causa repudii inveniat occasionem. Si de adulterio maritus putaverit posse suam uxorem convinci, oportet
Abbreviated transcription (Latin):
susciꝑe. uolũnt. si uõ forsan. hiis
qui relinqd ant. donat. nallum
hiis dispensatorẽ ordinamͣt. añ
abeo datus. huiꝰ. gub̃natioe subi¬
re. uoliͣt. aut. moriat᷑. añꝙͣ. illi
ꝑfecte.fiant. etatis. iubemꝰ. iudi¬
cem. cõpetente curatorẽ. side di¬
gim. cũ. legitima. fideiessione
reb talib. ordmarie. qu. debent

Expanded text:
cipere voluerint. Si vero forsan is qui relinquit aut donat nullum his dispensatorem determinaverit, aut ab eo datus huiusmodi gubernationem subire noluerit, aut moriatur antequam illi perfectae fiant aetatis, iubemus iudicem competentem curatorem fide dignum cum legitima fideiussione rebus talibus ordinare
Abbreviated transcription (Latin):
rit. iubem. dotem. quide uiro da¬
dam.si. añt. filios nõ. ħuit᷑. lucrũ
fieri. marito muliẽ. uo. ꝑiculo ni¬
diçis negõ. audientis. tradi ep̃o
cinitatis. inq̃. coĩt. domiciliu.
habuerũt quatenꝰ. illi ꝓuiden¬
tia. inmonasterum. ip̃a. muttatur
stere. ⁊ quide sifilies. huuĩt. huiꝰ

Expanded text:
emus dotem quidem viro dadam, si autem filios non habuerit, lucrum fieri marito, mulierem vero periculo iudicis negotium audientis tradi episcopo civitatis in qua communiter domicilium habuerunt, quatenus illius providentia in monasterium ipsa mittatur, stere. Et si quidem filios habuerit hu
Abbreviated transcription (Latin):
possint̾. ip̃i. uolentes. cõtrahe̾. nuptias
reliques. aũt. om̃s. p̃t̾eos. qui max̃ĩs.
cuilib. sirit. dignitatis. aut nolitie
art. studiu. siquide. uolitͣint. aut. po¬
tuerat. nõ ꝓhibemĩ. cum. dotalib. Wi¬
tas. nuꝑtias firmas. ẽẽ. sancii. ⁊ ex
eis. Nates. legitimes eẽ. filios rubem̾.¬
¶Quia nõ lege. dndum. posuimĩ p̃ci¬
acceꝑit. eum. affectu. nptiali. ⁊ hãc
sine. cã. legib. cognita. ꝓiecĩt. acciꝑe

Expanded text:
possint ipsi volentes contrahere nuptias. Reliquos autem omnes praeter eos qui maximis, iuslibet sint dignitatis aut militiae aut studii, si quidem voluerint aut potuerint, non prohibemus cum dotalibus intas nuptias firmas esse sancimus, et ex eis natos legitimos esse filios iubemQuia vero legem dudum posuimus praeciacceperit cum affectu nuptiali et hanc sine causa legibus agnita proiecerit, accipere
Abbreviated transcription (Latin):
abea. ꝓnuptini. fide alia. ꝓbatio regra¬
tur. si aũt. pat̾. exip̃a. inuꝰlie̾. multes.
filios hñs ioriexeis. testimoniuz ꝙ
p̃senti. cõstitutioni. pspeximꝰ. adicien¬
dum.ut. siquis ⁊ ernõ sccipto ꝑaffectũ
ituptiale. ioxore acceꝑit. ⁊ exea filios
ꝓcreauit. soluto aũt. matrimonio. cõtin¬
gat. eum.ĩ. aliam. duce̾. uxore. cum
dotalib. instrĩs ⁊ exea similit̾. filies ꝓ¬
treare nullum. corca. patna hrditatẽ¬
cum. aliis. filiis exindotata. cõninge.
natis. p̃rudictũ. fieri. S cum. aliis
filis ex ẜa natis. uoxore q̃ cus. dota¬
lib uistr̃is. copulata. ẽ. adpatris et
illos hrditate. nocari. cũ. ⁊̃. ex solo
affectu. possit. cõsiste̾. matrimontur. ꝙ
cum. dotalib. instrĩs. iingat. aliquid
bia. fieri. docimniẽta. aut. alias. ꝓbatõ¬
ꝑquas. iiptias. cõpetat. ꝯfirmã.
aut. cͥte.sacramẽta. p̃sb̾ri. trip̃senti.

Expanded text:
 nuptiarum fide alia probatio requiratur. Si autem pater ex ipsa muliere multos filios habens uni ex eis testimonium qupraesenti constitutioni perspeximus adiciendum, ut si quis ex non scripto per affectum nuptialem uxorem acceperit et ex ea filios procreaverit, soluto autem matrimonio contingat eum etiam aliam ducere coniugem cum dotalibus instrumentis et ex ea similiter filios procreare, nullum circa paternam hereditatem aliis filiis ex indotata coniuge natis praeiudicium fieri, sed cum aliis filiis ex secunda natis uxore, quae cum dotalibus instrumentis copulata est, ad patris et illos hereditatem vocari, cum etiam ex solo affectu possit consistere matrimonium. Quod cum dotalibus instrumentis iungatur aliquis  dotalia fieri documenta aut alias probatioper quas nuptias competat confirmari, aut ce
Abbreviated transcription (Latin):
nuptias donatioms isi filios.
exnr̃a. largitate. donamꝰ. filiis at.
nõ existentib. añ anptias. qde
donationis. pͥetatem mulieri conpe¬
tere. sanccimꝰ. ¶ aliam. uõ mariti
om̃e. sustantia. fisc.ẜm. antiqͣs
applicam. leges. si quolib modo
nailiẽ. uite. uiri. fuiͣt. insidiata
aut.aliis. hec. facientib cõscra uõ.¬
uiro. nõ. incanerũt sic̃. mris no¬
lercte. marito. exneis cõuiuat
aut. cum. eis. lant̾ . si. nolente
pͥo. parentes.si. cutensib. aut. theatris

Expanded text:
nuptias donationem, ut si filios ex nostra largitate donamus. Filiis autem non existentibus antenuptialis quidem donationis proprietatem mulieri competere sancimus, aliam vero mariti omnem substantiam fisco secundum antiquas applicamus leges. Si quolibet modo mulier vitae viri fuerit insidiata, aut aliis hoc facientibus conscia viro non indicaverit. Si cum viris nolente marito extraneis convivit aut cum eis lavatur. Si nolente pro
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ anobis defurita pena. applicet.
si .ii. filies. huiͣt. exeodem matri¬
leges. aliamtiq. mulieris. sub̾a.
filiis. cõẜuani. ⁊ta.adultum. le¬
gitime. cõmnctũ una cũ. uoxore

Expanded text:
et a nobis definita poena applicetur. Si enim filios habuerit ex eodem matrileges aliamque mulieris substantiam filiis conservari, et ita adulterum legitime convictum una cum uxore
Abbreviated transcription (Latin):
tur. deliquisse. ꝑsona. Si uo filiis mu¬
noris sint. etatis. gub̾nari. em. et
pasci ab illo. parente. p̃ciprinꝰ. qui.
ambo. parentes.  huĩ. modi. uitio
incidant. tũc. utriusq. parentis. sb¬
stantiam. filiis. applicari. dispensato¬
rem. añhis qui. intinori. etate. sũt
ordinari. ꝓuidentia. cõpetentis.au¬
dicis. ⁊ alioꝵ. quib. ħ exmis. legib

Expanded text:
tur deliquisse personae. Si vero filii minoris sint aetatis, gubernari eos et pasci ab illo parente praecipimus, qui ambo parentes in huiusmodi vitio incidant, tunc utriusque parentis substantiam filiis applicari, dispensatorem autem his qui in minore aetate sunt ordinari providentia competentis iudicis et aliorum qu
Abbreviated transcription (Latin):
lebrare illus quor disponendu eẽ
rem niptias. solui. cõtingerit. ex
huiꝰ modi. nati. filii. nllo modo
ledant᷑. ex separatioe iptiaꝵ s.
apparentur. h ditater uecent᷑. ex
patris. sub̾a. indubitant̾ alendi. ⁊
quide. pat̾. oocasionẽ. sepationis
tris. ostendat᷑ solutũ. matitmioñ
tũc. apud patre ⁊maneãt.filii. ⁊
alẽnt᷑. si aũt. cõtingerit. patrem.
ꝗdem. muñ. ydoneu ẽe. matrẽ.
tur. matre egẽtẽm. uale. ita. uus¬
tum. det̾nim. ⁊ amatre. locuple¬
te. fibies. ꝑacisci. ¶ꝙ aũt dealen¬
da. matre. ⁊ filiis. definim. indigẽ¬

Expanded text:
 Illud quoque disponendum esse rem nuptias solvi contigerit, ex huiusmodi matrimonio nati filii nullo modo laedantur ex separatione nuptiarum, sed ad parentum hereditatem vocentur ex patris substantia indubitanter alendi. Et si quidem pater occasionem separationis tris ostenditur solutum matrimonium, tunc apud patrem et maneant filii et alantur. Si autem contigerit patrem quidem minus idoneum esse matrem tur matrem egentem alere, ita instant decernimus et a matre locuplete filios pasci. Quod autem de alenda matre et filiis definivimus indige
Abbreviated transcription (Latin):
usum. intalib. reb mulier. hãt.
dm̃n. aũt. illis filiis ẜuet̾. quos
exip̃is. niptiis. hũit. si uõ. talis.
iussimꝰ. legem. q̃ tm̃. trrationabilit
exclusa ẽ. imp̃o. tp̃r. expulsionis⁊
ꝑtem. babemt. accipe. q̃ cõtinet᷑. hãc¬

Expanded text:
m in talibus rebus mulier habeat, dominium autem illis filiis servetur quos ex ipsis nuptiis habuit. Si vero talis iussimus legem. Quae tamen inrationabiliter exclusa est, in ipso tempore expulsionis partem iubemus accipere quae co
Abbreviated transcription (Latin):
suam. uxore. domo. pͥa. expesłe ut
ulla. nõ. habens. parentes. adquos. pos
possit. mane̾ exnectͣtate. foris. habi¬
tet. note iubemꝰ. nulla ẽẽ. marito.
tere.uxoried. ꝙ ipẽ. huiꝰ. rei. actor exi¬

Expanded text:
suam uxorem domo propria expellere, ut illa non habens parentes apud quos possit manere ex necessitate foris habitet nocte, iubemus nullam esse marito ltere uxori, eo quod ipse huius rei auctor ex
Abbreviated transcription (Latin):
modo ualẽ. ꝑmittim. s sicentia
uolentib. p̾bemus ⁊siqb libet
magrus. dignitatib decorent.
huiꝰ modi. nulie̾s. cum. dotalib̾
instũs. sibi ii. copulare. reliꝗ
uõ. etra. ees. qitii maiorib. digni¬
tatib. decorati. sũt. licentia. ħa¬
bebunt. huiꝰ. modi. mulie̾s. acci

Expanded text:
mittimus, sed licentiam volentibus praebemus, etsi quibuslibet magnis dignitatibus decorentur, huiusmodi mulieres cum dotalibus instrumentis sibimet copulare. Reliqui vero citra eos qui maioribus dignitatibus decorati sunt licentiam habebunt huiusmodi
Abbreviated transcription (Latin):
pͣsone lice̾. p̃cipim̃. res. aũt. tta re¬
lictas siue. donatas. positio sb po¬
donec. illi. quib donata sũt. aut.
relicta ad ꝑfectam.etatem. pue¬
niant. lioentiar. habente. testatoẽ

Expanded text:
ersonae licere praecipimus. Res autem ita relictas sive donatas positis sub podonec illi quibus donata sunt aut relicta ad perfectam aetatem perveniant; licentiam habente testatore
Abbreviated transcription (Latin):
ausq admorte cũ. ea. ueniẽs. p̃moi̾a¬
tur acciꝑe. similit̾ ieam. qͣrtam. illius
sułe. portione. ita. tm̃. ut. ñ. tnscendat
h. centum. libraꝵ. auri. qͣntitate. inp̃¬
senti. meli. utrãq. legẽ. disponenter
dinctimi inutreq eãu extalib. ma¬
tamoniis nates. legitimos filios

Expanded text:
usque ad mortem cum ea vivens praemoriatur, accipere similiter et eam quartam illius substantiae portionem, ita tamen ut non transcendat c centum auri librarum quantitatem, in praesenti melius utramque legem disponentes sancimus, in utroque casu ex talibus matrimoniis natos filios
Abbreviated transcription (Latin):
ad ꝑlicetur. patrib qui fi¬
los uł filias qumq habu¬
erint. ꝓmissa legily immui¬
nitate ẜnanda. ꝙ siquis ꝑ¬
ꝓpt̃ censum tenuiorem na¬
tationem meruerit. aut¬
que hoc ꝓbauerit bene¬
ficio potiatur. si ꝓpt̃ reꝵ
angustias ad ꝑsonalia uo¬
catur obseꝗa¬

Expanded text:
patribus, qui filios vel filias quinque habuerint, promissa legibus immunitate servanda. Quod si quis propter censum tenuiorem vacationem meruerit atque hoc probaverit, beneficio potiatur, si propter rerum angustias ad personalia vocatur obse
Abbreviated transcription (Latin):
sexus lib̾os quins habe¬
ant. mpetratas semel
uacationem potiri con¬
nenit. aut si in hoc nume¬
ro filius legitune etatis
in ueniatur ob eindis. sta

Expanded text:
sexus liberos quinque habeant, impetrata semel vacatione potiri convenit, ita ut, si in hoc numero filius legitimae aetatis inveniatur, obeundis sta
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑͣ ĩ fidei ꝯmissa ceꝑunt cotlicillos in¬
trofluxit. ¶ Iam cum decederet ĩ
africam scripsit colicillos testam̃to
ꝯfumatos ꝗb ab augusto petit ꝑ
fidei ꝯmissum ut faceret aliꝗd⁊ cu̾
aluius angustus uolu̾tatẽ eiꝰ inple¬
bant. E t filia lentuli legata que
iure non debebat soluit.Drau
gustus cũ uocasse prudentes. ĩ t̃
maxima erat ⁊ q̃sisse anpossit
hoc recipi nͨ absonans aiuiris rõe
cotlicilloꝵ usus ẽ. ⁊ trebasius dr¬
suasisse ang̾to ꝗde dicẽt utilissi¬
mum ⁊ necessariũ ħ cuub ẽẽ ꝑꝑ¬
magnas ⁊ longas ꝑegrinaciono
que apd̾ ueteres fuissent ut si
quis testam̃tum facere non po¬
sset. tñ cotlicillos posset. post
teꝑa cum ⁊ labeo cotlicillos fecisset
iam moniim tlubium erat quin
coflicilli iure optimo admitteren¬
tur. ¶ Non tantum aũt testa¬
m̃to facto pot̾ ꝗ cotlicillos facẽ s
intestato ꝗs decedens ficei cõmittẽ
cotlicilł pot̾. S cũ añtestam̃tum

Expanded text:
 fideicommissa coeperunt, codicillos introduxit. nam cum decederet in Africa scripsit codicillos testamento confirmatos, quibus ab Augusto petiit per fideicommissum ut faceret aliquid: et cum divus Augustus voluntatem eius implebant, et filia Lentuli legata quae iure non debebat solvit, dicitur Augustus convocasse prudentes, inter maxima erat, et quaesisse, an possit hoc recipi nec absonans a iuris ratione codicillorum usus esset: et Trebatium suasisse Augusto, quod diceret, utilissimum et necessariumagnas et longas peregrinationes, quae apud veteres fuissent, ubi, si quis testamentum facere non posset, tamen codicillos posset. post quae tempora cum et Labeo codicillos fecisset, iam nemini dubium erat quin codicilli iure optimo admitterentur. Non tantum autem testamento facto potest quis codicillos facere, sed et intestatus quis decedens fideicommittere codicillis potest. sed cum ante testamentum
Abbreviated transcription (Latin):
tp̃s accip̃iant nulli uõ peratꝰ.
cum necessargs sibi ꝑ sorris
p̃beant̾ nisi is tr̃modo qui
ammalia atq equos sacro
usui necessarios ꝑ seq̃u̾unt.
ita tñ ut hisdunissis in tͣcto¬
riaꝵ corpore ꝗnq dieꝵ mi
merus adscribat᷑. ut nulluᷤ
ultͣ hoc tp̃is spatium ad resi¬
dium in quolibitu fuiͣt loco
copiam nanciscat᷑̾.

Expanded text:
tempus accipiant. Nulli vero penitus cum necessariis sibi personis praebeantur, nisi his tantummodo, qui animalia atque equos sacro usui necessarios prosequuntur: ita tamen, ut his dimissis in tractoriarum corpore quinque dierum numerus adscribatur, ut nullus ultra hoc temporis spatium ad residendum in quo libitum fuerit loco copiam nanciscatur.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ maxinoꝵ tam confectiõe
ꝗͣ tͣnslatione ẜuata consue¬
tudinẽ in ꝓfectiõe quin ⁊̃
legatoꝵ ammalim dir̃is
quri ca solent accepta mer¬
cede locare p̃benda pensio
arce tu cisliminis. impu¬
tet̾. tͣctatorias urdelicet a¬
nimalium suꝑ memoratis
causis nulli alii idici crnicu
sit dignitatis insituo tm̃¬
modo cultu miriir facien¬
di licentia pͣtere decenimꝰ.
licere cunꝰcũq scole uł offi¬
ci uł uilitie sue conditio
ms ꝑtotiis orientat tͣctus
partes obquam crariq cã
ꝓficiscentis seu redeurtis
paraueredum. cum euec¬
tiorie. tñ rudiciali mouere.
nisi sp̃alis ei õstita sit nre
serenitatis qͣtitatem amma¬
lium continens euectio ex¬
ceptis ꝓculdubio hisqui pe¬
cumas publicas debebunt.
cum in hac parte sine nr̃a
quoq speciab auctoritate
tm̃ conuenit anmaliamo¬
ueri. quanta tͣnis uehen¬
de pecurue sũma. Fris titio
depossunt. quinquagenta
libraꝵ auri condẽpnatiõe
his feriendis qui cumq nr̃a

Expanded text:
m confectione quam translatione servata consuetudine, in profectione quin etiam legatorum animalium dominis, qui ea solent accepta mercede locare, praebenda pensio arcae tui culminis imputetur. Tractorias videlicet animalium super memoratis causis nulli alii iudici, cuiuscumque sit dignitatis, nisi tuo tantummodo culmini faciendi licentiam patere decernimus. licere cuiuscumque scholae vel officii vel militiae seu condicionis per totius orientalis tractus partes ob quamcumque causam proficiscenti seu redeunti paraveredum, cum evectione tamen iudiciali, movere, nisi specialis ei praestita sit nostrae serenitatis quantitatem animalium continens evectio. Exceptis procul dubio his, qui pecunias publicas devehunt, cum in hac parte sine nostra quoque speciali auctoritate tanta convenit animalia moveri, quanta transvehendae pecuniae summa et eius tuitio deposcit. Quinquaginta librarum auri condemnatione his fe
Abbreviated transcription (Latin):
si is ꝓquo fideiꝰfit soluendo non sit
re ut ꝓparte unsedet᷑ accio. ¶F ide
iussores ita obligari nõ pofsunt.¬
ut plus debeant q̃ debet is ꝓquo ob¬
ex tliu̾so ut min debeãt obligari
pꝰsũt Otaq sireus .x. aure os promi¬
serit fidei̾sor ĩꝗnq recte obligat᷑.
le pure promiẜit fideiꝰsor subꝯ¬

Expanded text:
s, pro quo fideiussit, soluendo non sit.re, ut pro parte in se detur actio. Praeuod ita obligari non possint, plus debeant, quam debet is, pro quo obex diverso, ut minus debeant, obligari possunt. itaque si reus decem aureos promiserit, fideiussor in quinque recta obligatur: le pure promiserit, fideiussor sub
Abbreviated transcription (Latin):
ditõe fuerit stipulat᷑ licet añ ꝯtli¬
tõe decesẜit. p̾ea existente ꝯtlitoẽ hes
eĩ agere pot̃. ¶Idẽ ẽ ⁊ a promissoris
parte ꝗ hõc ãno aut hoc m̃se ꝯari sti¬
płatus ẽ. nisi oĩb partib p̾t̾itis ãni
uł m̃sis non recte petit. ¶Si fundũ
dari stipłers uł hoĩe nõ pot̾ns ꝯtinuo
ro eo qui promittit solent alii
obligar qui fideuissores appella¬
ntur qͦs hoies accipe solent. tlum
curant ut tliligentius sibi cautum

Expanded text:
stipulatus, licet ante condicionem decesserit, postea existente condicione heres eius agere potest. idem est et a promissoris parte. Qui hoc anno aut hoc mense dari stipulatus sit, nisi omnibus partibus praeteritis anni vel mensis non recte petet. Si fundum dari stipuleris vel hominem, non poteris continuo  FIDEIUSSORIBUS Pro eo qui promittit solent alii obligari, qui fideiussores appellantur, quos homines accipere solent dum curant ut diligentius sibi cautum
Abbreviated transcription (Latin):
qd stipłatus ẽ cũ obligatus futurus eẽt
pupillo siinale res gesserit tenet obli fidedd̃¬
gatio. Ergo ⁊ siꝗs procuratori suo da¬
ri stiplatꝰ sit stipło uires habebit. ⁊ si
tlia tlisfhant᷑ q̃ ꝑigneri data erãt ua¬
let stĩpulatio S ersa iuĩce ꝗ aliũ fac¬
turum promisit uidet᷑ ĩ ea ẽẽ cã ut
non teneatur nisi penam ip̃e promi¬
serit. ¶ It̃ nenio rẽ suam futuram
ineo casu qͦ sua sit utilit̾ stipłatꝰ est.
Si de aliã restipulator senẜit dealia.
tio acsi ad int̾rogatũ responsũ non
ẽẽt. Ułti si hoĩem stichũ ate stipłat᷑
ꝗs fuĩt tu depanphilo senẜisque¬

Expanded text:
d stipulatus est, cum obligatus futurus esset pupillo si male res gesserit, tenet obligatio. ergo et si quis procuratori suo dari stipulatus sit, stipulatio vires habebit. et si  pignori data erant, valet stipulatio. 2 Versa vice qui alium facturum promisit, videtur in ea esse causa, ut non teneatur, nisi poenam ipse promiserit. Item nemo rem suam futuram in eum casum quo sua fit utiliter stipulatur. Si de alia re stipulator senserit, de altio ac si ad interrogatum responsum non esset, veluti si hominem Stichum a te stipulatus quis fuerit, tu de Pamphilo sens
Abbreviated transcription (Latin):
op̃. Obẜuare magĩstr᷑atus
oportebit indecũrionib sollẽp¬
nĩt inciriam conuocatis no¬
minationem adcerta mũne¬
ra faciãnt enin que statimin
notitiam eiꝰ qui fu̾it nomina¬
tus ꝑofficpalem publicum ꝑ¬
ferre curent habituro appellã¬
di. siuoluerit atq agndi fac¬
ris mimme debu̾isse. sumptus
litis eide nominatore restitin¬

Expanded text:
AA. Observare magistratus oportebit, ut decurionibus sollemniter in curiam convocatis nominationem ad certa munera faciant eamque statim in notitiam eius qui fuerit nominatus per officialem publicum perferre curent, habituro appellandi, si voluerit, atque agendi fari minime debuisse, sumptus litis eidem a nominatore restit
Abbreviated transcription (Latin):
dem reb siuis testandiãt¬
dicim faccultatẽ. utãgo
puniant inqͦ. dlinquũt
alit̾. ꝓut culpe q̃ litas exe¬
gert᷑ pumendi. agrionl¬
tores. q̃ cura rẽ rusticam.
du agres colũt securi sĩt

Expanded text:
de rebus suis testandi interdicimus facultatem, ut in eo puniantur, in quo deliquerunt, alias prout culpe qualitas exegerit puniendi. Agricultores et circa rem rusticam dum agros colunt, securi sint
Abbreviated transcription (Latin):
uiniꝰ. aliꝙ dãpirũ eis. inferat
meratorib. aliis tp̃rib . si.
hos uindiene. neglexint
locoꝵ reccoꝵ restitationẽ
reꝵ ablatan. abõĩb. exigẽ¬
dam inq̃dinplũ. notaq m¬
fanne. ip̃o. ur̃. itogata. di¬
gnitate. sua careãt. inppetim̃
ueru. tñ. si eis litẽ. suꝑali¬
quo. negõ. quispia mouere
uoliũt huiꝰ. rei. optione da¬
ta scolanb. eos. corã. dño. ł¬

Expanded text:
vimus, aliquod dampnum eis inferat. meratoribus et illius temporis, si hoc vendicare neglexerint, locorum rectoribus restitutionem rerum ablatarum ab omnibus exigendam in quadruplum notaque infamie ipso iure irrogata dignitate sua careant in perpetuum. Verumtamen si eis litem super aliquo negotio quispiam movere voluerit, huius rei optione data scolaribus eos coram do
Abbreviated transcription (French):
bet. excõe. notatus. satisfacẽ
ce. sit.fcũs ainfamis nec. ad
publica officia sen ꝯsilia ł
adeligendũ. aliqͦs adhui
nem. nec. adhrditatis.
successicẽ accrdat. mullꝰ

Expanded text:
tione notatus, satisfacere re sit factus infamis, nec ad publica officia seu consilia, vel ad eligendos aliquos ad hmoi,nem, nec ad hereditatis successionem accedat. Nullus
Abbreviated transcription (Latin):
tingente. sopta. fu̾t. e
nanigia ip̃a. ꝙͣ nauiga¬
tum. bona.illis. integra
reẜuent᷑. ad qͦs spectabãt
incurriss. sublata. penit.
gia. q̃ purratica exerteãt

Expanded text:
ontingente rupta fuerint vel navigia ipsa, quam navigantium bona illis integre reserventur, ad quos spectabant, incurrisset, sublata penitus gia, que piraticam exerceant
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Ex fluob reis ꝓmittentli. aliꝰ pure.
aliꝰ intliẽ uł subcõilicõe obligari p̃t.
uec inpetlimento erit tlies aut ꝯtlitõ
quo minus abeo apure obligatus ẽ
petatur.

Expanded text:
 Ex duobus reis promittendi alius pure, alius in diem vel sub condicione obligari potest: nec impedimento erit dies aut condicio, quo minus ab eo qui pure obligatus est petatur.
Abbreviated transcription (Latin):
resue rei fi̾ p̾st stipilandi ita si p̾t
gĩũ int̾irogationẽ promissor respo¬
ndeat.spondeo ut puta fluob separa¬
tim stipulantib ita promissor re¬
spondeat utͥq ur̃m dare spondeo. Nã
sipͥus titio spopond̾it cem̃ aua intrroga¬
nte spondeat. aliã atq alia enͣt obligõ
nͨ cretlunt᷑ tluo rei stipulantli eẽ. g
Duo płes ue rer promittendi ita fuĩt.
meui ꝗnq. aureos dare spondes. sei eos .i.¬

Expanded text:
resve rei fieri possunt. stipulandi ita si post omnium interrogationem promissor respondeat ‘ spondeo. ’ ut puta cum duobus separatim stipulantibus ita promissor respondeat ‘ utrique vestrum dare spondeo ’: nam si prius Titio spoponderit, deinde alio interrogante spondeat, alia atque alia erit obligatio nec creduntur duo rei stipulandi esse. duo pluresve rei promittendi ita fiunt:‘ Maevi, quinque aureos dare spondes? Sei, eos
Abbreviated transcription (Latin):
Mp̃.C lassem
senencenam aliasq uinusa
ad officnum ꝙ magintudini
tue obsequitr. nõlumꝰ ꝑti¬
nere. ut clausicoꝵ mimer

Expanded text:
p. Classem Seleucenam aliasque universas ad officium, quod magnitudini tuae obsequitur, volumus pertinere, ut classicorum numer
Abbreviated transcription (Latin):
reliqui iudeantur. sie om̃s suie quidã
siue in partẽ. siue in soudũ. siũ absẽst as
forte ĩllud rene̾ ꝓ acceꝑe abaliis nõ
potuit. dicenĩ enillis ẜuabitur pactioã
modus ⁊ nullu sinmnebit dãpuã actoͣ
licet aliquid int̾ se illi pepigiͣit igno¬
rante isto qui ht̃ eos obligatos. Et in¬
quisq tenebitur ꝙ ab intio sqͥo sit᷑¬
s artib aut dolis am trans actioĩb

Expanded text:
tur, sive omnes seu quidam, sive in partem seu in solidum, sive absentes forte, in illud teneri quod accipere ab aliis non potuit. Sic enim et illis servabitur pactionis modus, et nullum sustinebit damnum actor, licet aliquid inter se illi pepigerint ignorante isto qui habet eos obligatos, et unusquisque tenebitur quod ab initio scripsit, artibus aut dolis aut transactionibus
Abbreviated transcription (Latin):
siquid̾ non adient opõte᷑ ⁊ unũ hoꝵ ĩ
sustine᷑. ¶ Siuoͣ aliquideĩ tale adici¬
atur ẜuan quid pactũ. ñ tñ mox abi¬
nitio unũ qũaꝙ insolidũ exigi s ex
obligatus ẽ. cedẽ aũ eũ ⁊ ceͣ reliquos¬

Expanded text:
 non adiecerit oportere et unum horum in sustinere. Si vero aliquid etiam tale adiciatur, servari quidem pactum, non tamen mox ab initio unumquemque in solidum exigi, sed obligatos est, cedere autem