comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ubi nemo indig& opusẽ. Haet deostiorũ figura ꝓ modulo nr̃o sequente s patrum uestigra
disser uimꝰ : uerũ iuxta forma ipsius operis decoris graꝓuisũ ẽ. ut in uno eodem q ten¬
pliingressu. duo essent ostia: Necesse & enimerat. parietes domꝰ quȩ: xx cubitos habebant
inalaitudine : non nullos &iam grossitudinis cubitos habere: Incu ius nimirũ grossiuidi¬
nis ex pema parte ostia erant ad fixa: ita ut aequale pari&i eẽ ostium utrumq & siue
uitus feristem plum quisq positus ostium in spicer& unu sei ꝑomia paries et uideret᷑
Sumilitor & cedinus paries cũuite norũ longi tudine & altitudine eet cubitorum fion par

Expanded text:
ubi nemo indiget, opus est. Haec de ostiorum figura pro modulo nostro, sequentes Patrum vestigia, ubi nemo indiget, opus est. Haec de ostiorum figura pro modulo nostro, sequentes Patrum vestigia, disseruimus. Verum juxta formam ipsius operis decoris gratia provisum est ut in uno eodemque templi ingressu duo essent ostia. Necesse etenim erat parietes domus, qui centum viginti cubitos habebant in altitudine, nonnullos etiam crassitudinis cubitos habere, in cujus nimirum crassitudinis extrema parte ostia erant affixa, ita ut aequale parieti esset ostium utrumque, ut sive intus, sive foris templum quisque positus ostium inspiceret, unus ei per omnia paries esse videretur. Similiter et cedrinus paries cum vicenorum in longitudine et altitudine esset cubitorum, non par
Abbreviated transcription (Latin):
tem pliuero id ẽ domꝰ prioris introitu ita erant duo ostia. ut duplex e&̃ utrũq quia ni mi-¬
rum. in p̃senti ȩccłĩ talem nos in gredi acducereuitã necesse ẽ inquadilectionem dĩ& ꝓ xi¬
mi ꝑfidem & operationem ꝑ patientiam & benigni tatẽ seruemus : In futura aut uita ubi
dm̃ & ꝓximos inluce inter nebeatitudinis uidebimus. eãdem utiq dilectione gemina
absq: ullo prorsus labore  n magna multitudine diuinȩ dulcedinis fruemur: undeapte
intioitus interioris dom̃: duo quidem ostia scahacc simplicia habebat: Nonen imibisi des
necessaria ẽ ũbi ea quac nunccredimus ac speramus om̃ia mani festa luce uidebimus
Non labor operũ necessarius: ubi mercede ꝑ p&&ua corũq hit laboramus donabimpon
necessaria patientia : ubinemo aduersi aliquid in rogat: Nonmuni ficentiabenignitatis

Expanded text:
templi vero, id est domus prioris introitu, ita erant duo ostia, ut duplex esset utrumque. Quia nimitempli vero, id est domus prioris introitu, ita erant duo ostia, ut duplex esset utrumque. Quia nimirum in praesenti Ecclesia, talem nos ingredi ac ducere vitam necesse est, in qua dilectionem Dei et proximi per fidem et operationem, per patientiam et benignitatem servemus; in futura autem vita, ubi Deum et proximos in luce internae beatitudinis videbimus, eadem utique dilectione gemina absque ullo prorsus labore, imo in magna multitudine divinae dulcedinis fruemur. Unde apte introitus interioris domus duo quidem ostia, sed haec simplicia habebat. Non enim ibi fides necessaria est, ubi ea quae nunc credimus ac speramus, omnia manifesta luce videbimus. Non labor operum necessarius, ubi mercede perpetua eorum quae hic laboramus donabimur. Non necessaria patientia, ubi nemo adversi aliquid irrogat. Non munificentia benignitatis,
Abbreviated transcription (Latin):
post prudentiã. fortitudinẽ. & tem perantiã : iusticia sequitur: Duo ostia quȩ in unum
in gressum facta sunt : dilectioiẽ dĩ. & ꝓximi: Luȩ bene altrinsecus factaeẽ dicuntur: q̃uia
adinuicem respiciunt. ad eo ut una sine altera nequaquã possit haber : Om̃is enĩ quic redit
qm̃ ibs xp̃s : exdõnatus ẽ: & om̃s quidiligit eum quigenuit : diligit eum quinatu sẽ exeo
& sicut iterum dicit: Qui ñ diligit fratrem suum quem uid& : dm̃ que non uidet quo modo
potest diligere : underecte ostium exterius dilectio frat̃na᷑ interiusẽ dilectio incellegen¬
da diuina : Quia illa priortem pore. hȩc ẽ diuinitate sublimior ÷ & ꝑillam adhancintratur:
quia in amore ꝓximi discitur : qualiter amari conditor debeat : Notandũ sane quoꝰ in ingres¬
su oraculi duo quidem fuisse ostia dicuntur: sed haec duplicia suis se nondicuntur: in

Expanded text:
post prudentiam, fortitudinem et temperantiam, justitia sequitur. Duo ostia, quae in hunc post prudentiam, fortitudinem et temperantiam, justitia sequitur. Duo ostia, quae in hunc ingressum facta sunt, dilectio est Dei et proximi. Quae bene altrinsecus facta esse dicuntur, quia ad invicem respiciunt adeo ut una sine altera nequaquam possit haberi. « Omnis enim qui creditChristus, ex Deo natus est. Et omnis qui diligit eum qui genuit, diligit eum qui natus est ex eo . » Et sicut iterum dicitur: « Qui non diligit fratrem suum quem videt, Deum quem non videt quomodo potest diligere? » Unde recte ostium exterius dilectio fraterna, interius est dilectio intelligenda divina, quia illa prior tempore, haec divinitate sublimior. Et per illam ad hanc intratur, quia in amore proximi dicitur, qualiter amari Conditor debeat. Notandum sane quod in ingressu oraculi, duo quidem fuisse ostia dicuntur; sed haec duplicia fuisse non dicuntur. In
Abbreviated transcription (Latin):
sũ euuangelii libros. quoꝵ doctrina in sideueritatis erudim̃ : scuꝓpt̃ totidem uir tute sprin¬
apales. prudentiam. fortitudine. temperantiã. iusticiam : Quarũ ueluti sundamine
quodam firmissamo om̃is bonorum actuum structura in nitur. Prudentia ẽ namq qua
discimusquid nos agere qualiter uuere deceat: forcitudo: ꝑ quã ea quȩ agenda didicimu sam¬
plemus Quas unouer siculo uirtutes ꝓpheta breuiter cõplectitur dicens: Dñs inluminatiomea
& s alis icaquam timebo : In luminatioui delic& ut quȩ agere debeamꝰ edoceat : salus uero÷
ut adhȩc nos ꝑagenda consirm&: Tem̃ perantia ẽ q̃uadiscernimus. neplus u̾t minusiusto pru¬
dentiae si ue sortitudini operam dare inueniamur: Et quia quis quis prudentia. ac fortitu¬
dine. temperant̃ utitur: absq: ulla contra dictione : iustus cẽ ꝓbabitur: uirtus quarta

Expanded text:
quatuor sancti Evangelii libros, quorum doctrina in fide veritatis erudimur, seu propter totidem virtutes prinquatuor sancti Evangelii libros, quorum doctrina in fide veritatis erudimur, seu propter totidem virtutes principales, prudentiam, fortitudinem, temperantiam, justitiam, quarum veluti fundamine quodam firmissimo, omnis bonorum actuum structura innititur. Prudentia est namque qua discimus quid nos agere, qualiter vivere deceat. Fortitudo, per quam ea quae agenda didicimus, implemus. Quas uno versiculo virtutes Propheta breviter complectitur, dicens: « Dominus illuminatio mea et salus mea Psal. XXVI. » Illuminatio videlicet, ut, quae agere debeamus, edoceat; salus vero, ut ad haec nos peragenda confirmet. Temperantia est, qua discernimus ne plus aut minus justo prudentiae sive fortitudini operam dare inveniamur. Et quia quisquis prudentia ac fortitudine temperanter utitur, absque ulla contradictione justus esse probabitur. Virtus quarta
Abbreviated transcription (Latin):
pie agimꝰ. a uenenatis demonũ telis ꝑ angelica p̃sidia dño donante ꝓtegim᷑: Intexuntur
uero cherubim : cum in bonis quȩ agimꝰ. multitu dinescientiae in desinent̃ utimur. respicientes
semꝑ adeloquia diuina : & ne forte auirtutũ calle aberremus. horum in tuitu continuo uesti¬
gia nr̃a regimus: fecitq: in introitu templi postes delignis oliuarum quadrangulatos. & duo
ostia delignis abiegnis altrinsecus & utrũq ostiũ duplexerat. & se in uicem tenens aperiebatur
Sicut ingressus oraculi quo ad archam dñi cherubim que ꝑueniebatur. in troitũ significat
regni caelestis quo ad uisionem nr̃i conditoris suꝑnorũ ciuium nosintro ducisperamus ac
desideramus ita introitus templũ primordia nrae structurae addm̃ conuersionis. quan-¬
do in p̃semtem a eccłam ingredim̃. tẏpice demonstrat: Iste ingressũ nrm ad sidem: illede¬
signat ad speciem: unde apte postes huius introitus. quadrangulatis facti : siue ꝓpt̃ iiiiͤ

Expanded text:
pie agimus, a venenatis daemonum telis, per angelica praesidia, Domino donante, protegimus. Intexuntur vero cherubim, cum in bonis quae agimus, multitudine scientiae indesinenter utimur, respicientes semper ad eloquia divina: et ne forte a virtutum calle aberremus, horum intuitu continuo vestigia nostra regimus. « Fecitque in introitu templi postes de lignis olivarum quadrangulatos, et duo ostia de lignis abiegnis altrinsecus, et utrumque ostium duplex erat, et se invicem tenens aperiebatur. » Sicut ingressus oraculi quo ad arcam Domini cherubimque perveniebatur, introitum significat regni coelestis, quo ad visionem nostri Conditoris supernorumque civium nos introduci speramus ac desideramus: ita introitus in templum, primordia nostrae structurae ad Deum conversionis, quando in praesentem Ecclesiam ingredimur, typice demonstrat. Iste ingressum nostrum ad fidem, ille designat ad speciem. Unde apte postes hujus introitus quadrangulati sunt facti, sive propter
Abbreviated transcription (Latin):
& longo artificũ excercitio natiuũ exuit uirorẽ. atq ad albentẽ ꝑ ducitur speciem: congrue
castigationem carnisnrae insinuat: Cuius quasi humore ingenitũ exsiccariiub& apłs
dicens. M ortificate merbra ura quȩ s̃ suꝑ t̃ram : Fornicatione in munditiam. libidi¬
ne concupiscentiã malã & auarauam quȩ ẽ simulacrorũ seruitus : ad quantã uero
candoris grãm hanc uelit ꝑduci : alias ostendit dicens: Obsecro uos fr̃s ꝑ miscđiam di. ut exhi

Expanded text:
et longo artificum exercitio nativum exuit virorem, atque ad albentem perducitur speciem, congrue et longo artificum exercitio nativum exuit virorem, atque ad albentem perducitur speciem, congrue castigationem carnis nostrae insinuat: cujus quasi humorem ingentem exsiccari jubet Apostolus, dicens: « Mortificate membra vestra quae sunt super terram, fornicationem, immunditiam, libidinem, concupiscentiam malam, et avaritiam, quae est simulacrorum servitus . » Ad quantam vero candoris gratiam hanc velit perduci, alias ostendit, dicens: « Obsecro vos, fratres, per miseri
Abbreviated transcription (Latin):
& saluatoris nr̃i donata ẽ: Vnde &baptitato eo cacli a perti sunt ũtostenderetur. quia ꝑ
baptisma qđ nob̵ in seconsecrauit. ianuam patriae celestis deberemus ingredi: Et moriente
illo incrucer idem uelũ scissũ ẽ medium a sũmo usq: addeorsũ: ut aꝑtedo ceretur. quia sigu
periendus qui ab initiomundi usq: adidtem poris infideuerita
colorem imitatur : suꝑnorum desideriis apte cõparatur: Pur¬
pura quae sanguine condiliorum conficit᷑. & sangui neã ipsa p̃fert speciem: non in meri-¬
to sacramentũ dominicae signat passionis. quoꝰ nos imitari crucẽnram portando debemꝰ.
Cocuno quod rubeo colore flam mescit : congrue uirtus exprimitur amoris. De quomirantes
dixere : quicũ dño ambulauerant discipuli : Non ne cornrm ardens erat in nob dũlo-¬
queretur inuia & aperir& nob̵ scripturas : Byssus quideterra uirenti germine nascitur.

Expanded text:
 Salvatoris nostri donata est. Unde et baptizato eo, coeli aperti sunt, ut ostenderetur quia per baptisma quod nobis ipse consecravit, januam patriae coelestis deberemus ingredi. Et moriente illo in cruce, idem velum scissum est medium, a summo usque deorsum, ut aperte doceretur, quia figuresset proxime omnibus aperiendus, qui ab initio mundi usque ad id temporis in fide veritatis us quippe qui coeli colorem imitatur, supernorum desideriis apte comparatur. Pure sanguine conchiliorum conficitur, et sanguineam ipsam praefert speciem, non immerito sacramentum Dominicae significat passionis: quod nos intueri crucem nostram portando debemus. Cocco, quod rubeo colore flammescit, congrue virtus exprimitur amoris. De quo mirantes dixere qui cum Domino ambulaverant discipuli, « Nonne cor nostrum ardens erat in nobis, dum loqueretur in via, et aperiret nobis scripturas? » Byssus quae de terra virenti germine nascitur,
Abbreviated transcription (Latin):
nulla int uenie nte  factur ad uo lar&: Na moe hoͥe qui in insula thyle. quȩ ultra britta¬
orbi moccasu & subtrã postꝰ ipsifihil hominꝰ tota nocte suꝑtrã appartat: & ismnꝰ aparte
occidentis ad orientem humilis redeat. manifeste uideat : doneo tẽpare oportuno denuo oco
habund antisime ꝓdunt : n umquã aũt hiq interiora austri in colunt. cudere solent ꝑmeridianas
plagas adorientẽ ab oecasure. dire: Qđ sigiũ & p̃sentis tempors && futuri tipuserat : at quomodo sol

Expanded text:
nulla interveniente nocte facturus advolaret. Nam et hoc qui in insula Thyle, quae ultra Brittaorbi in occasu, et sub terra positus, nihilominus tota nocte supra terram appareOccidentis ad Orientem humilis redeat, manifeste videatur, donec tempore opportuno denuo toto abundantissime produnt. Nunquam autem hi qui interiora Austri incolunt, videre solem per Meridianas plagas ad Orientem ab Occasu redire. Quod signum et praesentis temporis et futuri typus erat, ut quomodo sol
Abbreviated transcription (Latin):
mecha meo ue singulos ũbra descendens horarum sratia t̃mnar&&: e rat em̃ hora ditideci¬
ma quando haeerͥeg ꝓrhoea loquebat̃ : Uisgꝰ inquuid utascendat ũbra decem lincis: ꝓcedenes
sole sapratorram ꝑ horeales plagas usq adorientem qdđ subt trã cotiliana csuaudine¬
cie solisipsoq paustralem plagam adoriente m ragreso: S faaleẽ inquĩd humbrã cres
cere deuem lincis nec hoc uolo uefiat seluercuertat᷑ raetorsum decm gradib: U idi nãq
quia maioris miraculi et̃ poterat sisol c̃trariũ suomori cursum ager&& : quãsi c̃ sueca
pcessu incedens tami &e simulto altiũ idẽ suprat̃rasdat᷑ adoruentem quasi seđt digi manȩ

Expanded text:
mechanica, ut per singulos umbra descendens, horarum spatia terminaret. Erat autem hora diei decimechanica, ut per singulos umbra descendens, horarum spatia terminaret. Erat autem hora diei decima, quando haec regi propheta loquebatur: « Vis ergo, inquit, ut ascendat umbra decem lineis, » procedente sole super terram cie solis, ipsoque per australem plagam ad orientem regresso. « At rex: Facile esis, nec hoc volo fiat, sed ut revertatur retrorsum decem gradibus. » Vidit namque quia majoris miraculi esse poterat, si sol contrarium suo mori cursum ageret, quam si consueto processu incedens, tametsi multo altius, id est supra terras elatus ad orientem, quasi secundi diei mane
Abbreviated transcription (Latin):
gum untellgi uolunt cuiẽtraria pucant᷑: uł sapta incybo. ł apposita ncor pori quecũꝵ s dil¬
tia esgo uidẽ porenta monstrar&ur pres noxias & aduersas sanitas resiautat̃ : ali suin:¬
ñulds seda postoma suspie ant̃ : quando tuñs corpꝰ cocto & puirescente pure coplet e tiuxta
ariẽ medicoꝵ om̃is sanes sictiorib ficis atq c̃tusis incũts suꝑ ficiem ꝓuocatur: dep hoc ñs
nenlam eẽ medicinã. que usu ẽstoe et experumto: quia or hno seaeritds̃. Dixerat auitẽ
oteebias ad suam qder it siguũ quia dñs mesanabit : e quia ascensursim dieceruio teplin
dĩs cuu ait csuias: hocerit signũ adĩo qđł facstur sudñs sermone quẽ lo cutuse  Nis uta scendit
unbra decim lineis anutr euertat᷑ cõtidem gradib: oerłq: Datur au sigium ut olec mgri¬
dib reuerdtur: quos nueta simn machum in lincas. &oro logum uertim: quicgadus intel¬
lex̃ ilincis utmansesuorem sqisum legentib facer& : Siue ita erant extructi gradus arte

Expanded text:
pta in cibo, vel opposita corpori, quaecunque sunt dulcia. Ergo ut Dei potentia monstraretur, per res noxias et adversas sanitas restituta est. Alii Sim non ulcus, sed apostema suspicantur, quando tumens corpus cocto et putrescente pure completur. Et juxta artem medicorum omnis sanies, siccioribus ficis atque contusis, in cutis superficiem provocatur; ac per hoc non spernendam esse medicinam, quae usu constet et experimento, quia et hanc Ezechias ad Isaiam: Quod erat signum, quia Dominus me sanabit, et quia ascensurus sum die tertio templum Domini? Cui ait Isaias: Hoc erit signum a Domino, quod facturus san ut revertatur totidem gradibus? » etc. Datur autem signum, ut sol decem gradibus revertatur, quos nos, juxta Symmachum, in lineas et horologium vertimus. Qui gradus intelligit in lineis, ut manifestiorem sensum legentibus faceret. Sive ita erant exstructi gradus arte
Abbreviated transcription (Latin):
terreri ꝓpt̃ incertũ diem uiditũ &ugorationem sententiedi quãsadem habiturisunt: Simulq
factiquestio soluit᷑. he necessitaus uincula atq causaꝵ qđ nequaquã dies mortis singulis presa-¬
tuta sit : sed uoluntate dĩ &igno tis mortalib: causis łuiuat aliqs uł moriat᷑ psertm cũ cesta-¬
tuta ñ mortis necessitas differat᷑ : pꝰ mortem resuscitatos plurimos legeremi : Reuertic᷑ aũ
& siliu dd̾ cuius opera sectabat᷑. feceratenim rectum uxta om̃a quȩ fec̃ dauid pat̃ eius . Etau-¬¬
dit̃ eĩ oratio. uident᷑q lacrimȩ q̃m̃ ãbulauerat corã dño inueritate & incorde ꝑsecto.

Expanded text:
em habituri sint, simulque facti quaestio solvitur, ac necessitatis vincula atque causarum, quod nequaquam dies mortis singulis praestatuta sit, sed voluntate Dei et ignotis mortalibus causis, vel vivat aliquis vel moriatur. Praesertim cum et statuta nunc mortis necessitas differatur, et post mortem resuscitatos plurimos legamus. Revertitur autemet filius David, cujus opera sectabatur: fecerat enim rectum juxta omnia quae fecerat David pater ejus, et auditur ejus oratio, videnturque lacrymae, quoniam ambulaverat
Abbreviated transcription (Latin):
dispex̃ aut renuuit : quẽ mox insiuis p̃cib exauduut: Ecce phariseus seuistificauit inopere: erȩ¬
chias iustumse asseruit. &iam incogitatione: Atq unde ille offendit : inde iste dñm placͦuit:
cur itaq hoc nisi quia omp̃s ds̃ singuloꝵ uerba accogitationes pensat: &ineiuis aurib supba
tertio ascendes templum dñi & addam dieb tus quindecim annos: Sed & demanu regis
asyrioꝵ liberabote. &cuutatem hanc : & ꝓycegam urbem istam ꝓpt̃ me & ꝓpt̃ dauid seruũ meũ
fleuut aut̃ fletu magno ꝓpt̃ ꝓmissionem diũ dauid. quã uidebat insua morte perituram: Co
enĩ tempore eŗechias filios ñ habebat : nãpꝰ mortem ciꝰ manasses cũ.xii. annoꝵ eã regnare¬

Expanded text:
despexit aut renuit, quem mox in suis precibus exaudivit. Ecce Pharisaeus se justificavit in opere, Ezedespexit aut renuit, quem mox in suis precibus exaudivit. Ecce Pharisaeus se justificavit in opere, Ezechias justum se asseruit etiam in cogitatione; atque unde ille offendit, inde iste Domino placuit. Cur itaque hoc, nisi quia omnipotens Deus singulorum verba ac cogitationes pensat, et in ejus auribus superba tertio ascendes templum Domini, et addam diebus tuis quindecim annos. Sed et de manu regis Assyriorum liberabo te, et civitatem hanc, et protegam urbem istam propter me et propter David servum meum. » Flevit autem fletu magno propter promissionem Domini ad David, quam videbat in sua morte perituram. Eo enim tempore Ezechias filios non habebat, nam post mortem ejus Manasses cum duodecim annor
Abbreviated transcription (Latin):
ramte inueritate & incorde ꝑfecto : & qđ placitũẽ coramce fecerim: Felix c̃scientia : quȩ
ad flictionis tempore. bonoꝵ operum recordatur : Beati enĩmundo corde : qm̃ ipsi dm̃ uide¬
& cc̃ẽ ficerit quȩ scriptura cõmemorat Plerumq iusti aliquib necesfitatib afflicti. sua oꝑa
cogunt̃ fateri Sedcum eoꝵ dicta inuisti audiunt:. haec ꝑdationem potiui queꝑ ueritatem exis.¬
timant ꝓlata: exsus enĩ cordib uerba iuistoꝵ pensant: x dicihumilit̃ possẽ uerbabona ñ ẽstiman:
Sic̃ grauis culpaẽ . sibi hoc hominem arrogare qđ nẽ sie plerũq cul pa nulla ẽ sihumilit̃ bonũ
possideo : siustificatꝰ magis publicanꝰ quãille exut: Erechias quoq rexcũ molestia corporis
ad flictus ad extremitatem ꝑueniss& : inoratione õpurt᷑ dixit obsecro dñe mem̃to qͦmꝰ abu-¬
lauerim corãte inueritate & incorde ꝑfecto: Nec tunc dñs haue confestonem psectionis cius

Expanded text:
ram te in veritate, et in corde perfecto, et quod placitum est coram te fecerim. » Felix conscientia quae afflictionis tempore bonorum operum recordatur. « Beati enim mundo corde quoniam ipsi Deum videet caetera fecerit quae Scriptura commemorat. Plerumque aliquibus justi necessitatibus afflicti sua opera coguntur fateri, sed cum eorum dicta injusti audiunt haec per elationem potius quam per veritatem existimant prolata. Ex suis enim cordibus verba justorum pensant, et dici humiliter posse vera bona non aestimant. Sicut gravis culpa est sibi hoc hominem arrogare quod non est, sic plerumque culpa nulla est si humiliter bonum possideo, sed justificatus magis publicanus quam ille exiit . » Ezechias quoque rex cum molestia corporis afflictus ad extremitatem pervenisset, in oratione compunctus dixit: « Obsecro, Domine, memento quomodo ambulaverim coram te in ver
Abbreviated transcription (Latin):
apostolici quiꝑ boues mare potͣantes designatis : designant᷑ & iam ꝑ bases quȩ portan¬
diserant ia teribus p̃paratȩ ⁊ quomodo ipsi lateres. eiusdem lauachri spiritaliscuius
& mare typum gerebant : Si quidem ut uerbadierum narrant : om̃ia in eis quae
in holo caustum oblaturi erant. lauabant: holo caustũ aut dñi geneliter om̃selec¬
torũ multitudo potest intelleͥgi: quȩ iuxtauocẽ p̃cursoris baptitata ẽ ab ipso in spũ scõ
&ignii Sicut ergo sacerdotes quim marilauabantur. forma exprimunt eorum qui:
baptisma efficiuntur sũmi consacerdotes sacer dotii. quod ẽ indno iħuxp̾o:. ita &iam

Expanded text:
apostolici, qui per boves mare portantes designati sunt, designantur etiam per bases, quae portanapostolici, qui per boves mare portantes designati sunt, designantur etiam per bases, quae portandis erant luteribus praeparatae, quomodo ipsi luteres ejusdem lavacri spiritalis, cujus et mare, typum gerebant: siquidem, ut Verba dierum narrant, omnia in eis quae in holocaustum oblaturi erant, lavabant. Holocaustum autem Domini, generaliter omnis electorum multitudo potest intelligi, quae juxta vocem praecursoris baptizata est ab ipso in Spiritu sancto et igne . Sicut ergo sacerdotes qui in mari lavabantur, formam exprimunt eorum qui per baptisma efficiuntur summi consortes sacerdotii, quod est in Domino
Abbreviated transcription (Latin):
Sed oẽphi ad mensurã ꝑtin& uariarum frugum. trititi ordei. leguminum. batus uero ẽ. inspe¬¬
ciebus li quidis. uino. oleo aqua itaq batus quia certe nor mamensuraeẽ. opera designat
aequitatis & iusticiȩ : quibus hi qui in remissionem peccatorum baptizantur. necessehabera
institui: Batos quippemille capiebat mare : cum aqua baptismatis plebem iudeorum ablu¬
ens. ad regnum cȩleste transmisit: Recipiebat & alio smille : cũ &iam turbas nationũ eodem
fonte renatas. & o peribus iusticiae consirmatas. eiusdem regni ꝑhennis fecit eẽ participes
It fecit bases x aereas. Qua cuor cubitorum longitudinis basessingulas. XXi.¬
a quatuor cubitorum latitudinis: & trium cubitorũ altitudinis : Multi fariȩ. & multis
modis una eademq: nr̃ae salutis sacra m̃ta p̃sigurantur Namq idem apłi. uiriq

Expanded text:
Sed et ephi ad mensuram pertinet aridarum frugum, triticiSed et ephi ad mensuram pertinet aridarum frugum, triticiciebus liquidis, vino, oleo, aqua. Itaque Batus, quia certae norma mensurae est, opera designat aequitatis et justitiae, quibus hi, qui in remissionem peccatorum baptizantur, necesse habent institui. Batos quippe mille capiebat mare, cum aqua baptismatis plebem Judaeorum abluens, ad regnum coeleste transmisit. Recipiebat et alios mille, cum etiam turbas nationum eodem fonte renatas et operibus justitiae confirmatas ejusdem regni perennis fecit esse participes. « Et fecit bases decem, quatuor cubitorum longitudinis bases singulas, et quatuor cubitorum latitudinis, et tres cubitorum altitudinis. Multifariam multisque modis una eademque nostrae salutis sacramenta praefigurantur: nam iidem apostoli virique
Abbreviated transcription (Latin):
bium calicis : & folium repandililii: ꝑ labium quippecalicis. gustus dominicȩ passionis:
folium repandelilii. patefactaclaritas resurrectionis ipsius exprimitur : Duo miliabatos
capiebat: M illenarius namq: numerus. ꝓ signisicatione ꝑfectionis sol& poni inscripturis.
quia nimirum denarium numerũ qua dratum solidum facit : x quippe decies ducta
centũ faciunt: Quae uidelic& figura : iam quadratã. sed ad huc planaẽ: Uerum
ꝓfecto numero : stabilis & in suꝑ erabilis & ueluc conquadrata iustorum conscientia
designa t̃: Quocũq: enim ueteris quadratum: stabit: Sic & animꝰ electorum nullotẽp¬
tatiõ nũ occursu. Nouit astatu suȩ recti tudinis inclinari Batus aut hebreorum men¬
sura ẽ. quam ipsi bath nominant. habent modios tres: ipsa ẽ & oephi qđ illi ep̃ħa nuncupat.

Expanded text:
bium calicis, et folium repandi lilii. » Per labium quippe calicis, gustum Dominicae passionis: bium calicis, et folium repandi lilii. » Per labium quippe calicis, gustum Dominicae passionis: per folium repandi lilii, patefacta claritas resurrectionis ipsius, exprimitur. « Duo millia batos capiebat. » Millenarius namque numerus, pro significatione perfectionis solet poni in Scripturis. Quia centum faciunt. Quae videlicet figura jam quadrata, sed adhuc plena est. Verum profecto numero stabilis et insuperabilis, et velut conquadrata, justorum conscientia designatur. Quacunque enim verteris, quadrum stabit. Sic et animus electorum nullo tentationum occursu novit a suae rectitudinis statu inclinari. Batus autem Hebraeorum mensura est, quam ipsi bath nominant, habens modios tres. Ipsa est et ephi, quod et illi epha nuncupant.
Abbreviated transcription (Latin):
uniuersaboumposteriora : quia qua mercede scĩ p̃dicatores in ꝑp&uum donenturꝰ in in¬
terni arbitris ex amine iam dispositum est: sed nob̵ qui adhuc forissumꝰ man& omni modis
occultum: quib: tamen hoc  occultum nullatenꝰ potest. qđ om̃is qui lauachrum baptis ina¬
tis ad salutẽ accipit & uitã fidẽ spe & caritatem deb& habere .: Nec sinehistrib uirtutibus quisq
aliquidiam operari. neque intrare ad uitã ual&: underecte subiungit᷑ Eꝯrossitudo aut litte¬
ris : trium unciarũ erat: Grositudo enim ltteris in mare : firmitas ẽ uirtutis in baptismo:
& trium untiarum est hec grossitudo: dum roborefidei. spei. & dilectionis. ꝑceptiobapti¬
mi communiter: neq: aliter ꝓsicuiͥmee accipientibus ostenditur : nisi harum firma
certitudo uirtutũ mentem accipientium simul & opera consirm&: Labiumq: eius. quasila¬

Expanded text:
universa boum posteriora, quia qua mercede sancti praedicatores in perpetuum donentur, in inuniversa boum posteriora, quia qua mercede sancti praedicatores in perpetuum donentur, in interni arbitris examine jam dispositum est, sed nobis, qui adhuc foris sumus, manet omnimodis occultum. Quibus tamen hoc esse occultum nullatenus potest, quod omnis qui lavacrum baptismi ad salutem accipit et vitam, fidem, spem et charitatem aliquid jam operari, neque intrare ad vitam valet: unde recte subjungitur: « Grossitudo autem luteris trium unciarum erat. » Grossitudo enim luteris, id est maris, firmitas est virtutis in baptismo. Et trium unciarum est haec grossitudo, dum robore fidei, spei et dilectionis, perceptio baptismi communitur. Neque aliter proficuum esse accipientibus ostenditur, nisi harum firma certitudo virtutum, mentem accipientium simul et opera confirmet: « Labiumque ejus quasi la
Abbreviated transcription (Latin):
repandum ac diffusum: quo a xex cubitis circuitus quos habebat in labio usque
ad x.ẽ. cubitos coartatum Scaͣlptu ra aũt i striata ẽ: quȩ historias rerum aliquas
imitatur. underecte ꝑsc&lpturas histriatas. quib: marecircumdabatur. exempla
sunt priorum temporum designata : quȩ necesseẽ nos sollerter intueri ut uidea¬
inus quib operib scĩ dõ placuerunt abinitio : qua obstinatione in scclenbus ꝑ due¬
rint : quanta in felicitate obscelera perier̃ reprobi atione in scetenbus ꝑdura¬
Eestabat suꝑxxii. boues: e quibus tres respiorebant: ad aqui lonẽ. & tres ado cciden
ta implere deuotione sa tagunt: Tresq: ad aquilonem. & tres ad occidentem. tres ad meridien
& tres ad orientem respiciunt : cũ uniuersis quadrati orbis partibus. sidẽ p̃dicant scaẽ trini¬
tatis: Quorum posteriora uniuersa : in trinsecus latitabant: in trinsecusnamq: latitant

Expanded text:
repandum ac diffusum, quo triginta cubitis circuitus, quos habebat in labio, usque repandum ac diffusum, quo triginta cubitis circuitus, quos habebat in labio, usque ad decem cubitos coarctatus sit. Sculptura autem histriata est, quae historias rerum aliquas imitatur. Unde recte per sculpturas histriatas, quibus mare circumdabatur, exempla sunt priorum temporum designata, quae necesse est nos solerter intueri: ut videamus quibus operibus sancti Deo placuerunt ab initio: qua obstinatione in sceleribus perdurarunt, quanta infelicitate ob scelera perierunt reprobi. « Et stabat super duodecim boves. E quibus tres respiciebant ad aquilta implere devotione satagunt. Tresque ad Aquilonem, et tres ad Occidentem, et tres ad Meridiem, et tres ad Orientem respiciunt, cum in universis quadrati orbis partibus fidem praedicant sanctae Trinitatis. « Quorum posteriora universa intrinsecus latitabant. » Intrinsecus namque latitant
Abbreviated transcription (Latin):
duerit insistere operibus Alio quindi abolus qui exierat dehomine. si hunc
abonis uacare actib uiderit. multiplicius redit: facitq: nouissima hominis illiũ
peiora prioribus: unde apte subditur: et resticula xxxcubitorum cingibat
illud ꝑcircuitu: ꝑ resticulam namq: disciplina p̃ceptorum caelestium qua añris
uolumtatibus religamur. potest aptesignari : scriptura dicente: Quia suni¬
culus triplex difficile rumpitur. Quia nimirum obser uacio mandatorum dĩ
quȩ in cordibus electorum fide spe & dilectione suꝑnȩ r&ributionis firmaẽ : nul¬¬
lo tem poralium rerum potest obstaculo dissolui: & scaͣlptura subterlabium.¬
cir ouibat illea : decem cubitis ambiens mare: Duo ordines. scalturarum histria¬
cubi torum mare circuierit: &nunc ad ditur qđ calptura hoc subt̃ labium posita
xcubitis. ambierit : Pat& exutraq relatione. quia uas erat in modum fialȩ

Expanded text:
sistere studuerit operibus; alioquin diabolus qui exierat de homine, si hunc sistere studuerit operibus; alioquin diabolus qui exierat de homine, si hunc a bonis vacare actibus viderit, multiplicius redit, facitque novissima hominis illius pejora prioribus. Unde apte subditur: Et resticula triginta cubitorum cingebat illud per circuitum. Per resticulam namque disciplina praeceptorum coelestium, qua a nostris voluptatibus religamur, potest apte signari, Scriptura teste, quia funiculus triplex difficile rumpitur, quia nimirum observatio mandatorum Dei, quae in cordibus electorum, fide, spe, et dilectione supernae retributionis firmata est, nullo temporalium rerum potest obstaculo dissolvi. circumibat illud decem cubitis ambiens mare duo ordines scalpturarum histria triginta cubitorum mare circuierit, et nunc additur quod sculptura hoc subter labium posita, decem cubitis ambierit, patet ex utraque relatione, quia vas erat in modum phialae,
Abbreviated transcription (Latin):
inmemoriam ui delic& marisrubrrinquoprius ꝑ extinctionem aegyptiorum.
& popłidi liberationẽ. baptismi formap̃cessit: exponente apło acdicente ::
denario eque mercedem benefactorum signauit. cum hunc inuinea laborantib:
dan dũ eẽ p̃dixit: Erãt ergo mare decẽ cubitorũ alabio usq: ad labium : quia ap̃¬
mo baptizato in nomineihũ xp̃i usq adultimum qui insine sđi crediturus &
baptirandus est. om̃is sidelium chorus unã eandemq ui amueritatis in gredi. &
cõmune deb& ad ño coronam sperare iusticiae. Rotundũ erat in circuitu: ut
orb uni uersus ingiro. lauacro uitȩ asorde peccatorum designaretur eẽmun¬
dandus: De quo benesubditur . u. cubitorum alticudo eius : quianimirum quic¬
quid uisu. quic quid auditu. quic quid olfactu. quicquid gustu. quicquid
tactu deliquimus .⁊ totum hoc nob̵ grãdĩ ꝑ ablutionem uiuisici fontis relaxat:
Sed non sufficit p̃teritorum remissio peccatorum : si nonquisq: de incepsbonisstuꝰ

Expanded text:
in memoriam videlicet maris Rubri, in quo prius per exstinctionem Aegyptiorum, et populi Dei liberationem forma baptismi praecessit, exponente Apostolo ac dicentDenario aeque mercedem benefactorum signavit, cum hunc in vinea laborantibus dandum esse praedixit. Erat ergo mare decem cubitorum a labio usque ad labium; quia a primo baptizato in nomine Jesu Christi usque ad ultimum, qui in fine saeculi crediturus, et baptizandus est, omnis fidelium chorus unam eamdemque viam veritatis ingredi, et communem debet a Domino coronam sperare justitiae. Rotundum erat in circuitu, ut orbis universus in gyro lavacro vitae a sorde peccatorum designaretur esse mundandus; de quo bene subditur: Quinque cubitorum altitudo ejus, quia nimirum quidquid visu, quidquid auditu, quidquid olfactu, quidquid gustu, quidquid tactu delinquimus, totum hoc nobis gratia Dei per ablutionem vivifici fontis relaxat. Sed non sufficit praeteritorum remissio peccatorum, si non quisque bonis deinceps in
Abbreviated transcription (Latin):
fontis in rigatur: Thaph& aut̃ suit thoph&. utrũq enĩ scribit᷑ erat locꝰ in eadem c̃ualle iuxta
piscinã fullonis : cuꝰ meminit scriptura uxta agrũ acheldema: quiusq hodiȩ monstãt᷑ adaus¬
hortorum p̃boe delitias posita ara sacrificare demonib: Nefandoq igne suos c̃secrare liberos
siuie holo caustum offerre : sic̃ inlibro uerborumdierũ de achas rege scriptuic : Ipsc̃ quĩdolcuit
ineenst̃ inualle benen ñ : & lustrauit filios suos inigne Benenñ siquu dẽ filiũ en ñ signficat. ual

Expanded text:
rigatur. Thophet autem sive Thophec utrumque enim scribitur erat locus in eadem convalle juxta piscinam fullonis, cujus meminit Scriptura, et juxta agrum Aceldema, qui usque hodie monstratur ad aushortorum praebet delicias posita ara sacrificare daemonibus, nefandoque igne suos consecrare liberos, sive holocaustum offerre: sicut in libro Verborum dierum de Achaz rege scriptum est : « Ipse est, qui adolevit incensum in valle Benennon, et lustravit filios suos in igne. » Benennon siquidem Ennon significat, val
Abbreviated transcription (Latin):
captuos inbabilonem: Qđ rfercur den abucho donosor quia trans tuler it omnem
hierłm & uniuersos principes &om̃s fortes exercit᷑ x milia incaptiuitatem : ad didit sc̃rip¬
tura dicens &omnem artificem & clusorẽ : hocẽ qd iũpra cidem ppło isrł philis tymreg¬
nantes fecisse nanintur cũ dr̃ : Porro faber ferra rius ñ inueniebat̃ inom̃i t̾ra usrł: Caue

Expanded text:
uod referens de Nabuchodonosor, quia transtulerit omnem Hierusalem, et universos principes, et omnes fortes exercitus decem millia in captivitatem, addidit Scriptura dicens: Et omnem artificem et inclusorem; hoc est quod supra eidem populo Israel Philisthim regnantes fecisse narrantur cum dicitur: Porro faber terrarius non inveniebatur in omni terra Israel: cave
Abbreviated transcription (Latin):
eum di mic& & adiutioraũ a suma potentia assidius p̃cib implor& : quaten diuna gr̃a
adiuitꝰ hostem forussimũ superare &i ugut̃ durisfimũ fuꝑare & iugũ duris simũ euadere¬

Expanded text:
eum dimicet, et adjutorium a summa potentia assiduis precibus imploret, quatenus, divina gratia eum dimicet, et adjutorium a summa potentia assiduis precibus imploret, quatenus, divina gratia adjutus, hostem fortissimum superare, et jugum durissimum eva
Abbreviated transcription (Latin):
coegit : Nunc nabucho donosor rex babilonis sibitrib annis seruire conpdlit Sedquem
nabued donosor aliũ intelligimꝰ nisi cundem. quem pharaonem eẽ dixim: principẽ uide-¬
lie& c̃fusionis cerectorem tenebrarum harum : ergo cũ antiqͥs hostis alique sibice sũ peccati
soluere ꝑ suado&: mox totũ indominiũ suoꝵ redire. & plenũ seruitiũ expandere ammon&
Quidesñ gꝰ aliud. trib annis regibabilonis seruũ eẽ quã psuasione delectatune atq c̃ensa
antiquo: hostisubditũ fore : & totũ uitus deditũ quasi libero abeo possideris sedsepe solet
contingere qđ tales ꝑdĩ miscdiã ã monti rebellare c̃tra nequã spm̃ meditantur hinc ẽ¬
qđ sub ditur: Rursũ rebellauit c̃tra cum: nec tam̃ sufficit rebellare : siñ ꝓseuerauerit
incertamine: Qui enĩ antiqͥ hostis potestate sȩexuere desiderat : necessc̃ẽ ut fortit̃ c̃tra

Expanded text:
coegit, nunc Nabuchodonosor rex Babylonis sibi tribus annis servire compellit. Sed quem coegit, nunc Nabuchodonosor rex Babylonis sibi tribus annis servire compellit. Sed quem Nabuchodonosor alium intelligimus, nisi eumdem quem Pharaonem esse diximus, principem videlicet confusionis, et rectorem tenebrarum harum ? Ergo cum antiquus hostis aliquem sibi censum peccati solvere persuadet, mox totum in dominium suum redigere et plenum servitium expendere admonet. Quid est ergo aliud tribus annis regi Babylonis servum esse, quam persuasione, delectatione atque consensu antiquo hosti subditum fore, et totum vitiis deditum quasi libere ab eo possideri? Sed saepe contingit quod tales, quod subditur: « Rursum rebellavit contra eum. » Nec tamen sufficit rebellare, si non perseveraverit in certamine. Qui enim ab antiqui hostis potestate se exuere desiderat, necesse est ut fortiter contra
Abbreviated transcription (Latin):
latoꝵ Rebla heñ imnultitudo ine p̃tat : Sicq in spritalis egspti uinctos & athenispeccato sencbro¬
sum mergit aby sum: Proiaachar qͦꝗ nec hao ioachim regem c̃stuituens imposuit multa t̃ecentũ
talentis argenti &t alenta auri cũ malignꝰ sp̃s̃ penset seruitu sui inppło ꝑditoꝵ exporit uitã¬
sensu quã eloquio es pom̃a paratis obsequio: Vnde ioachimiuxta p̃ceptũ pharaonis unũ queq siłm̃
ures suas exegit. utdar& tã argentũ quã aurum. quatenꝰ hocredder & pharaoni : quia dia¬
bolus ꝑsibi deditos uiros ab uno qͦq exigit scđm uressi as pecati censa soluere : sicq ineqͥt̃ p̃latis
cotidie p̃parat ꝑditionem subiectis sindieb cĩ ascendit nabucho donosor rexlabilonis & factẽ
io achim seruus trib annis &rursũ rebdlauit c̃tracũ &c oẽ Cũsemel quis culib& semanciparit
uitio: nc̃ uno sed multis dominis obnoxiũ orit: Unde ioachim quẽ pharao ante censum sibi soluere

Expanded text:
latorum. Rebla enim multitudo interpretatur. Sicque spiritualis Aegypti vinctos catenis peccatorum tenebrosum mergit in abyssum. « Pro Joachaz quoque Necho Joachim regem constituens imposuit multam terrae centum talentis argenti, et talento auri. » Cum malignus spiritus pensum servitii sui in posensu quam eloquio ejus per omnia parati sint obsequio. Unde Joachim juxta praeceptum Pharaonis unumquemque secundum vires suas exigit ut daret tam argentum quam aurum, quatenus hoc redderet Pharaoni, quia diabolus per sibi debitos viros ab unoquoque exigit secundum vires suas peccati censum solvere, sicque in nequiter praelatis quotidie praeparat perditionem soachim servus tribus annis; et rursum rebellavit contra eum, » etc. Cum semel quis cuilibet se manciparit vitio, non uni, sed multis dominis obnoxius erit. Unde Joachim, quem Pharao ante censum sibi solvere
Abbreviated transcription (Latin):
tantiã non hab&: ułam suã paulus testimoniũ conscientȩ momorat : quia fauorẽ oris ali¬
eni ñ appoeit : uite suȩ gaudia extra sema& ipsum ponere ignorat: Occultandas gͦ quȩ agimꝰ: ne
hec iniũ uige itinere in caute portantes latrocinantiũ spirituũ incusione ꝑ damuss dormucito¬
egechias cumpatrib: sus c̃eritgauit manasses filiũ uiꝰ ꝓeo .XiI. annoꝵ erat manasses cum regna¬
re coepiss& : & quin quaginta quinq annis regnauit in huerłm: &c&̃: Post mortem qͦq egechie.
narrat scripcura manassen filiũ ciꝰ regnasse in hierłm: Quicũ adidola colenda & ab ominationes
faciendas se conuerter&ꝰ. relinquens dm̃ patrum suoꝵ & bona exempła quȩ ingenitore suo

Expanded text:
tantiam non habet. Gloriam suam Paulus testimonium conscientiae memorat, quia favorem oris alieni non appetit, vitae suae gaudia extra semetipsum ponere ignorat. Occultanda sunt ergo quae agimus, ne haec in hujus vitae itinere incaute portantes, latrocinantium spirituum incursione perdamus. CAPUTm regnare coepisset, et quinquaginta quinque annis regnavit in Hierusalem, etc. » Post mortem ergo Ezechiae, narrat Scriptura Manassem filium ejus regnasse in Hierusalem; qui cum ad idola colenda, et abominationes faciendas se converteret, relinquens Deum patrum suorum et bona exempla, quae in genitore suo
Abbreviated transcription (Latin):
idõ egrotasse ex echiã qm̃ pꝰ in auditam uictoriã uideoꝵ & assỹru regis interitum. ñ cecinerit
laudes dño qͣs eetinit moyses pharaone submerso: Etdd hora intfectosts ara : & anna genito
samuhele: Unde cõmͦ n itũ eẽ fragilitatis suȩ Rursuq corporis sanitatem. & signi maini¬
tudinẽ offeri aliã occasiunem suꝑbiȩ quã iuiprudens & dĩ cultor uitare debuerat : nec mons
trare alienigenis diuitias suas. quasdõ tribuente possederat: Ex quo uixta. leges quoq tro-¬
phologiȩ discimꝰ. ñ mittendas margaritas ante porcos: nec dandũ scm̃ canib: Quienĩ fidelisẽ
robore : inmuliebrẽ redigit᷑ mollitudinem : Ingredit̃ gͦ esayas ad regem : & quasi nescius sciscitat᷑
Qui dixer̃ uirusti & unde uener : duo int̃rogat: quid locutis. & unde uener: ille ad unũ respondit:¬

Expanded text:
iam post inauditam  Al. auditam victoriam Judaeorum, et Assyrii regis interitum, non cecinerit laudes Domino, quas cecinit Moyses Pharaone submerso , et Debbora interfecto Sisara , et Anna genito Samuele . Unde commonitum esse fragilitatis suae. Rursumque post corporis sanitatem, et signi magnitudinem offerri aliam octrare alienigenis divitias suas, quas, Deo tribuente, possederat. Ex quo juxta leges quoque tropologiae discimus, « non mittendas margaritas ante porcos, nec dandum sanctum canibus . » Qui enim frobore, in muliebrem redigitur mollitudinem. Ingreditur ergo Isaias ad regem, et, quasi nescius sciscitatur: « Quid dixerunt viri isti, et unde venerunt? » Duo interrogat, « quid locuti sunt, » et « unde ven
Abbreviated transcription (Latin):
prłm ꝑ eos ipse regebat Sextus in reiib uid eoꝵ : quia ineis ipse regnabat: Septuimꝰ in ꝓphis :
quia ꝑcos ẽ ad nuntiatus: Octauls in pontificib quia ipse sumꝰ sac̃dos est patris. Nomꝰ in hominȩ
ueruatis radus in lustrauit : obscurareuclans daus a reserans & om̃a tecta deniudans xxii.
Intem port illo misit bero dach baladam filuẽ baladan rexbabilonioꝵ luteras ce unera adi
chiam: Audierat enum qđ egro tass& ezeonias L&at᷑ aũ maduentu corum o edhias. &ofendit cis

Expanded text:
populum per eos ipse regebat. Sextus in regibus Judaeorum, quia in eis ipse regnabat. Septimus in prophetis, populum per eos ipse regebat. Sextus in regibus Judaeorum, quia in eis ipse regnabat. Septimus in prophetis, quia per eos est nuntiatus. 548 Octavus in pontificibus, quia ipse summus sacerdos est Patris. Nonus in homine. veritatis radiis illustravit, obscura revelans, clausa reserans, et omnia tecta denudans. « In tempore illo misit Berodach Baladan filius Baladan, rex Babyloniorum, litteras et munera ad Ezechiam. Audierat enim quod aegrotas
Abbreviated transcription (Latin):
reuerter&ur ad exordiũ sui ita &erethiȩ uita addetteŗtos annosrediros : Nobq mbdema de
monstratores intra c̃septã tẽ pli ostendere gradus domꝰ ex echiȩ ł achat : qđ sol peos descondert
s ednũ quã ego credo ñdicã achar. qui reximpius fuit. sedcuĩ lib&& regis iuuistido mũ fuissẽ intẽlo
dĩ : cũsalomon id arco dm̃ int̃ ceera offenilis sedicat̃. qđ in sublime ȩdificauerit mellas unde atrium¬
ua ut ũbras fi igurarum in descensionem xp̃i int̃p̃tent᷑ : ꝑquas uterum solustiuȩ xp̃s presurrec¬
tionem ascendit Primꝰ itaq gradus descensionis dedõ in angło fuit q̃uimagni csilii nuntiu erat:
Demiq &iacob sic allo quitur: & cdix̃ inquid angł̃i dĩ: Egosum ds cui un xisti titulum. & uoiusti uo
in omĩb: utait apłs. ipseẽ operatus: Tertiũ in legis datione : quia & in leige ipse locutꝰ ẽ: Quartus
gradus in hiesu nauẽ : utppłm intrã reꝓmissumis inducer& : Quint᷑ inuidicib: quia cundem

Expanded text:
reverteretur ad exordium sui; ita et Ezechiae vita ad detextos annos rediret; nobisque in hebmonstratores intra conseptum Templi ostendere gradus domus Ezechiae, vel Achaz, quod sol per eos descenderit. Sed numquam ego credam, non dico Achaz, qui rex impius fuit; sed cujuslibet regis justi domum fuisse in Templo Dei: cum Salomon idcirco Deum inter caetera offen et umbras figurarum in descensionem Christi interpretentur per quos iterum sol justitiae, Chrtionem ascendit. Primus itaque gradus descensionis de Deo in angelo fuit, qui magni consilii nuntius erat. Denique et Jacob sic loquitur: Et dixit, inquit, angelus Dei: Ego sum cui unxisti titulum, et vovisti voin omnibus, ut ait Apostolus, ipse est operatus . » Tertius in legis datione, « quia et in lege ipse locutus est. » Quartus gradus in Jesu Nave, ut populum in terram repromissionis induceret. Quintus in judicibus, quia eumdem
Abbreviated transcription (Latin):
rerentꝰ fama ꝑ om̃s gentes uolitantedidicer̃ ꝓpt̃ egrotationem regis uidȩ &iã cursũ signi darissimi
cõmutatum : quã nee opinationẽ meã sed scripturȩ scẽ fidenidierũ uerba testantur. quȩ d ixẽ¬
repost alia: Ipseẽ ģechias quiobturauit superiorem fontem a quarũ gionꝰ. & auerta eas subt̃
bylonis quimis si fuerant adcũ utint̾rogart deportento qđ acciderat suꝑ tram : reliquid eũ ds̃
ut tẽptar &ur & nota fierent om̃ia quȩ erant incoride ei : Idurco aũ tẽptationi relict ẽ : quia pꝰ tana
uictoriã & solis regressum. &ẽgr atulationem regii potentis simi. cor illiũ eleuatũ ẽ. Deniq: in eodem
uolumine scribitur: Multi deferebant hostias & sacrificia dño in hierłm : & munera egechie regi

Expanded text:
rerent, fama per omnes gentes volitante, didicerunt propter aegrotationem regis Judaeae etiam cursum signi clarissimi rerent, fama per omnes gentes volitante, didicerunt propter aegrotationem regis Judaeae etiam cursum signi clarissimi commutatum. Quam non esse opinationem meam, sed Scripturae sanctae, Dierum Verba testantur, quae dixere post alia: « Ipse est Ezechias, qui obturavit superiorem fontem aquarum Gion, et avertit eas subtus bylonis, qui missi fuerant ad eum, et interrogarent de portento, quod acciderat super terram, reliquit eum Deus, ut tentaretur: et nota fierent omnia quae erant in corde ejus . Idcirco autem tentationi relictus est, quia post tantam victoriam, et solis regressum, et congratulationem regni potentissimi, cor illius elevatum est. Denique in eodem volumine scribitur: Multi deferebant hostias, et sacrificia Domino in Jerusalem, et
Abbreviated transcription (Latin):
nineuen dnt̃ fectumq asilus inphano di sui & regnasse ꝓeo. as aradon filiũ eius E grotasse eigchiã:
& recepissẽ ꝓph&ẽ nuntio sofpitate . factum signũ credibile soldecem horarum spatus reuer sum
adortum suũ utpene diplox dies sfier& : Nuncleagimꝰ qđ intẽpore ilo. hocẽ incuͦidem anno qͣ
hec gestas̃ om̃a misitherodach balidan filiuĩ uula dan rexbaby lonis. libros & munera nͣet echiã ⁊¬
Non asoradon quisempacherib patri apud assẏrios in regnũ succefferat . decuiꝰ seu morte seuuita
scriptura c̃tcuit exquo ꝑspicuũẽ. aliud fiussẽ tunc regnũ asyrioꝵ & aliud babilo niorum: Deniq
samariã idẽ m decemitrib cȩpere assyrii : uidã aut̃ & hierłm postea legimꝰ coepisse cald eõs quoꝵ
rexnabucho domnosor fuit: Eiquia apud eos astrorum oliseruantiaẽ. stellarũq curs longo usu
cata. seruire cum quẽ solũ dm̃ idẽsolaẽ putabant: Cumq causas huiꝰ miraculi rationemq ꝑqui¬

Expanded text:
 regnasse pro eo Asarhadon filium ejus; aegrotasse Ezechiam, et recepisse, propheta nuntio, sospitatem; factum signum incredibile, ut sol decem horarum spatiis reverteretur ad ortum suum, et pene duplex dies fieret ; nunc legimus quod in tempore illo, hoc est, in eodem anno, quo haec gesta non Asarhaddon, qui Sennacherib patri apud Syrios in regnum successerat, de cujus seu morte seu vita Scriptura conticuit. Ex quo perspicuum est, aliud fuisse tunc regnum Assyriorum, et aliud Babyloniorum. Denique Samariam, id est, sex tribus cepere Assyrii, Judam autem et Hierusalem postea legimus cepisse Chaldaeos, quorum rex Nabuchodonosor fuit.. Et quia apud eos astrorum observantia est, stellarumque cursus, longo usu cata, servire ei quem solum Deum, id est, solem putabant. Cumque causas hujus miraculi rationemque perqui
Abbreviated transcription (Latin):
adeo arosarabiȩ in latitudine .c. L. usq aduicinia sodomoꝵ ꝓ gredit̃ : Cuius loci iosephus ita me¬
minit dicens. Anno aut̃ quinto decimo regni amasiȩ: undecimꝰ regnauit inurł filiũ ioas. hiero¬
colendo & multa inc̃grua & opera extranea faciendo: Popło aut̃ israhditarum. multoꝵ
bonoꝵ fuit occasio huic qͥdem ionas ꝓphoauit. quia oporter&& cum. syros uincere dimican-¬
do: & regnũ ꝓpriũ dilatare : In partib quid ẽ aquilonis usq ademachi ciuitatem: A me-¬
ridie uõ usq ad aspaltiten: A ntiqͥtas enĩ t̃mini chananeristifuer̃ sic̃ princeps iesus ealoca
dec̃min auit: Igit᷑ hieroboam castra m&at c̃trasyfos: omnẽ coꝵ ꝓuintiã sic̃ ionas ꝓphoca¬

Expanded text:
adadminit, dicens: « Anno autem quintodecimo regni Amasiae, undecimus regnavit in Israel filius Joas Jerocolendo et multa incongrua et opera extranea faciendo. Populo autem Israelitarum multorum bonorum fuit occasio. Huic quidem Jonas prophetavit, quia oporteret eum Syrios vincere dimicando, et regnum proprium dilatare, in partibus quidem Aquilonis, usque ad Etham civitatem: a meridie vero usque ad Asphaltum. Antiquitus enim termini Chananaei isti fuerunt, sicut princeps Jesus ea loca determinat. Igitur Jeroboam castrametatus contra Syrios omnem eorum provinciam, sicut Jonas propheta