comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
femina. cum proximat stipula incendit ignẽ: Flamingero
igne ꝑcutit femina conscientiã pariter habitantis: ex¬
uritq fundamenta montium: Ego iudico si cũ uiris fe¬
minȩ habitant : iuscarium non deerit diaboli: Ex eis oc¬
aucupatũ ẽ ab initio peccatum: ferreas mentes. libido
domat: Si alligat quis ignẽ in sinũ suum: uestimen¬
ta eius non comburet urͤaut si quis ambulauerit suꝑ
carbones ignis: pedes suos non comburet: michi crede
non potest toto corde habitare cum dño: Qui femi¬
narũ accessib copulatur: sed dicis. Qui ambulat
simpliciter: ambulat confidenter: bene & argute: sed
oportet testimoniũ bonũ habere ab his qui foris sunt:
amputatur: das reprehendentib te locũ: ipses te detra¬
hentiũ morsib tradidisti Si agapetarum consortiũ
non dimiseris: Benignus es gaudeo: pudicus: falsũ ẽ:
Si pudicitiam quęris: feminã quam uideris conuersan

Expanded text:
femina. Cum proximat stipula, incendit ignem. Flammigero igne percutit femina conscientiam pariter habitantis, exuritque fundamenta montium. Ego judico, si cum viris feminae habitent, viscarium non deerit diaboli, qui ex eis aucupatus est ab initio peccatum. Ferreas mentes libido domat: si alligaverit quis ignem in sinu suo, vestimenta ejus non comburentur? Aut si quis ambulaverit super carbones ignis, pedes suos non comburet? Mihi crede, non potest toto corde habitare cum Domino, qui feminarum accessibus copulatur. Sed dicit: Qui ambulat, inquit, simpliciter, ambulat confidenter . Bene et argute; sed oportet testimonium bonum habere ab his qui foris sunt. amputatur, das reprehendentibus te locum. Ipse te detrahentium morsibus tradidisti, si agapetarum consortium non dimiseris. Benignus es? gaudeo. Pudicus? falsum est. Si pudicitiam quaeris, feminam, quam videris bene con
Abbreviated transcription (Latin):
eprecatus es ut tibi breuiter exponerẽ qualiter
clerici uictitare debeant. Hinc me pleriq male¬
dictis ȩmulis prestolant᷑. quia non sileo ueritatẽ.
Prima quidem temptamenta sunt clericoꝵ feminarũ
frequenter accessus. istius sexus reprehensibiles ex hibent
clericos. Quid tibi reuera cum feminis. qui ad altare
cum dño fabularis: Ce cuncti in publico. te in agro
rustici aratores ac innitores cotidie grauiter lace¬
rabunt. si contra dispositũ fidei cum feminis habi¬
tare contendis: & quia ut arburor concupiscis inre¬
prehensibilis inueniri. testimonio bono munire.
Numquid in choro apłoꝵ feminę affuerunt. Prohibe
uirgines tecumi. morari. quȩ de genere tuo non sunt.
Dilige eas. exterius ordina. frequenter uisita uinctꝰ
obsequio clericoꝵ: ne cũ secretaliter ac solus ingre¬
deris macules testimoniũ tuũ. Aliter namq con¬
uigat. aliter continentes edocentur ȩxłasticũ subire
ministeriũ. Onus feminarũ cum clericis. nullo pac¬

Expanded text:
eprecatus es, ut tibi breviter exponerem, qualiter clerici victitare debeant. Hinc me plerique e maledictis aemulis praestolantur, quia non sileo veritatem. Prima quidem tentamenta sunt clericorum, feminarum frequentes accessus. Iste sexus reprehensibiles exhibet clericos. Quid tibi revera cum feminis, qui ad altare cum Domino fabularis? Te cuncti in publico, te in agro rustici aratores ac vinitores quotidie graviter lacerabunt, si contra dispositum fidei cum feminis habitare contendis. Et quia ut arbitror concupiscis irreprehensibilis inveniri, testimonio bono munire. Nunquid in choro apostolorum feminae affuerunt? Prohibe virgines tecum commorari, etiam quae de genere tuo sunt. Diligis eas? exterius ordina, frequenter visita junctus obsequio clericorum, ne dum secretaliter ac solus ingrederis, macules testimonium tuum. Aliter namque conjugati, aliter continentes edocentur ecclesiasticum subire ministerium et onus. Feminarum cum clericis nullo pac
Abbreviated transcription (Latin):
lericos in ȩccła ministrantes sicut iam constituimꝰ
in alterius ciuitatis ȩccłam statutos fieri non oportet
sed contentos. in quib ab initio ministrare meruerunt.
exceptis illis qui proprias amittentes prouintias. ex
necessitate ad aliam eccłam transierunt¬
In codẽ concił it̃ xxii. Non liceat clericis post mori
sui ep̃i res ad eũ ꝑtiuentes diripere.Lxxxuiii

Expanded text:
lericos in ecclesia ministrantes, sicut jam constituimus, in alterius civitatis ecclesiam statutos fieri non oportet, sed contentos esse, in quibus ab initio ministrare meruerunt, exceptis illis, qui proprias amittentes provincias, ex necessitate ad aliam ecclesiam transierunt. CAPUT LXXXVIII. Non licere clericis post obitum sui episcopi, res ad eum
Abbreviated transcription (Latin):
gram̃ sacrȩ communionis diaconi porrigant. qđ nec re¬
gula nec consuetudo tradidit.: ut abhis qui potestatẽ
non habent offerendi. illi qui offerunt xp̃i corpus accipi¬
ant. Necnon & illud innotuit qđ quidam diaconi ante
epõs sacra oblata contingant. Hȩc omĩa igitur rese¬
centur : & in sua diaconi mensura ꝑmaneant. scientes
qđ ep̃oꝵ quidem ministri sint. Inferiores autẽ prb̃is
habeantur. Fordinẽ ergo post prb̃os gram̃ sacrȩ
sed nec sedere in metsio prb̃orum diaconis liceat: quia
si hoc fiat preter regulam & ordinẽ probatur ȩxistere.
Si quis autẽ etiam post has defininones obedire noluerit.
a ministerio cessare debebit.
In eodem concilio.

Expanded text:
am sacrae communionis diaconi porrigant, quod nec regula, nec consuetudo tradidit, ut ab his qui potestatem non habent offerendi, illi qui offerunt, Christi corpus accipiant. Necnon et illud innotuit, quod quidam diaconi ante episcopos sacra oblata contingant. Haec igitur omnia resecentur, et in sua diaconi mensura permaneant, scientes quod episcoporum quidem ministri sint, inferiores autem presbyteris habeantur. Per ordinem ergo, post presbyteros gratiam sacrae Sed nec sedere in medio presbyterorum diaconis liceat: quia si hoc fiat, praeter regulam et ordinem probatur existere. Si quis autem etiam post has definitiones obedire noluerit, a ministerio cessare debebit. in eodem concilio
Abbreviated transcription (Latin):
dicebat dicere aliquid suũ. sed esse illis omĩa. Si quis de¬
lectator & laudator nr̃ apud detractorẽ nrm p̃dicaret
istam societatẽ & diceret. cum ep̃o augustino sic uiuunt
om̃s cohabitatores eiꝰ. quomodo seriptũ ẽ ĩ actib apłorum:

Expanded text:
icebat dicere aliquid suum, sed esse illis omnia communia. Si quis dilector et laudator noster apud detractorem nostrum praedicaret istam societatem, et diceret, Cum episcopo Augustino sic vivunt omnes cohabitatores ejus, quomodo scriptum est in Actibus apo
Abbreviated transcription (Latin):
De his qui in ambone debeant id est in pulpito
psallere.
uI De honore quẽ prb̃is diaconi qui sub ipsis sunt
debeant exhibere.
rUIIQuod subdiaconi non debeant benedicere uel
Un De exorcistis qui non sunt ab ep̃is ordinati.
Nui In ȩxcła prandia fieri non debere

Expanded text:
De his qui debeant in pulpito psallere LXXVII. De honore quem presbyteris diaconi, qui sub ipsis sunt, debeant exhibere. LXXVIII. Quod subdiaconi non debeant benedicere, vel X. De exorcistis qui non sunt ab episcopis ordinati. LXXX. In ecclesia prandia fieri non debere.
Abbreviated transcription (Latin):
ec hoc quoq pretereundum esse duxinus. quos dum
lucri turpis cupiditate captos usurariam exercere pe¬
cuniam. & fenore uelle ditescere. quod nos non dicam
in eos qui sunt in clericali officio constituti: sed & in la¬
icos cedere qui xpĩanos se dici cupiunt condolemus qđ
uindicari acrius in etis qui fuerint confutati decer
nimus : ut om̃ĩs peccandi oportunitas adimatur.

Expanded text:
ec hoc quoque praetereundum esse duximus, quosdam lucri turpis cupiditate captos, usurariam exercere pecuniam, et foenore velle ditescere, quod nos, non dicam in eos qui sunt in clericali officio constituti, sed in laicos cadere, qui Christianos se dici cupiunt, condolemus. Quod vindicari acrius in eos qui fuerint confutnimus, ut omnis peccandi opportunitas adimatur.
Abbreviated transcription (Latin):
tũ uob̃ sit necessaria fama mea: nã mͥ sufficit consci¬
entia mea Emit etiam spatiũ ab ista postera ȩccłȩ.
notũ uobis: & sua pecunia ȩdificauit domũ: & hoc
nostis. ante paucos dies priusquã sermonẽ de hac re
haberẽ uob̃ cũ: eã donauit ęxcłę: expectabat enĩ ut
eã ꝑficeret. & ꝑfectã donaret: Fabricandi autẽ domu
necessitas illi nulla erat: nisi quia cogitauit matre
suã huc esse uentur&̃: Si aute ueniret: in re filii sui
modo si uenerit in opere filii sui habitabͥt Iestimo niũ
ei ꝑhibeo. pauꝑ remansit : sed in caritatis possessione
remansit: Aliqui seruuli ei reliqui fuerant. iã quidẽ

Expanded text:
tum vobis sit necessaria fama mea. Nam mihi sufficit conscitum vobis sit necessaria fama mea. Nam mihi sufficit conscientia mea. Emit etiam spatium ab ista postea ecclesia, notum vobis; et sua pecunia aedificavit domum, et hoc nostis. Ante paucos dies, priusquam sermonem de hac re haberem vobiscum, eam donavit ecclesiae. Exspectabat enim ut eam perficeret, et perfectam donaret. Fabricandi autem domum necessitas illi nulla erat, nisi quia cogitavit matrem suam huc esse venturam. Si ante venisset, in re filii sui  in opere filii sui habitabit. Testimonium ei perhibeo: pauper remansit, sed in charitatis possessione permansit. Aliqui servuli ei reliqui fuerant, jam quide
Abbreviated transcription (Latin):
etiam possessionẽ ex consilio meo: nam ipsã pecunã uole¬
bat ꝑ manus meas erogari sicut michi placeret: Ego spe¬
cumȩ auidus essẽ: aut necessitates ipsas meas quas ꝓ paupe¬
rib habeo. in hac causa plus curarẽ: Quare dicit aliquis
quia possessio illa quȩ ab illo empta & ȩccłȩ donata ẽ.
adhuc nehil prestat eccłȩ: m nus enĩ habebat ad pre¬
tium: & quia mut̾itꝰ fuerat. hoc de eius adhuc fribus
redditur: Homo sum senex: quantꝰ mͥ de illa possessione
potest fructus accedere: Ilumquid ꝓmitto mͥ annu̾s
esse uicturũ. donec suũ pͭ ũ illa ꝑsoluat. Qd ergo uux
duu partib reddit. de ꝓximo haberẽ. totũ. si accipere
uoluissẽ: ñ feci: aliud aitendi: fateor enim uob̃ & ipsius¬
peccata mͥ adhuc eiꝰ ȩtas fuit: & uerebar neforte ut st̃
homines. matri eiꝰ hoc displiceret: & diceret inductũ ame
aliquid qđ ds̃ auertat alit̃ quã uoluimus euenisset.
redderet᷑ uilla. ne culparet᷑ ep̃i fama: Scio eñi quan¬

Expanded text:
etiam possessionem ex consilio meo. Nam ipsam pecuniam volebat per manus meas erogari, sicut mihi placeret: ego si pecuniae avidus essem, aut necessitates ipsas meas, quas pro pauperibus habeo, in hac causa plus curarem, pecuniam acciperem. Quare? dicit aliquis: quia possessio illa, quae ab illo empta, et ecclesiae donata est, adhuc nihil praestat ecclesiae. Minus enim habebat ad pretium. Et quia mutuatus fuerat, hoc de ejus adhuc fructibus redditur. Homo sum senex: quatenus mihi de illa possessione potest fructus accedere? Nunquid promitto mihi tot annos esse victurum, donec suum pretium illa persolvat? Quod ergo vix diu partibus reddit, de proximo haberem totum, si accipere voluissem. Non feci, aliud attendi. Fateor enim vobis, et ipsa suspecta mihi adhuc ejus aetas fuit: ac verebar, ne forte, ut sunt homines, matri ejus hoc displiceret, et diceret inductum a me aliquid quod Deus avertat aliter quam volumus evenisset, redderetur villa, ne culparetur episcopi fama. Scio enim quan
Abbreviated transcription (Latin):
causas cũ matre sua: quarũ causarũ me iudicẽ posuit.
tit cum illȩ causȩ fuerint terminatȩ. fiat de ipsa domo
qđ ego uoluero: Quid autẽ uelle potero dõ regente. nisi
qđ iustitia iubet & pietas postulat.: Habet etiã in pa¬
tria sua aliquos agellos: disponit eos sic distribuere. ut
etiam illic in ipso loco positȩ pauperi largiat᷑ eccłȩ:
non habet: tamen de laborib siuis antequã esset cleri¬
cus emerat aliquos seruulos. hodie illos in conspectu
heraclius ante urõs oculos uersatur: opera eius lucent
coram oculis nr̃is. De opere eius ȩxpensã pecuniã memo¬
riã. in scĩ martiris habemus: de pecunia sua emit

Expanded text:
causas cum matre sua, quarum causarum me judicem posuit; causas cum matre sua, quarum causarum me judicem posuit; ut cum illae causae fuerint terminatae, fiat de ipsa domo quod ego voluero. Quid autem velle potero Deo regente, nisi quod justitia jubet, et pietas postulat? Habet etiam in patria sua aliquos agellos: disponit eos sic distribuere, ut etiam illic in illo loco positae pauperi largiatur Ecclesinon habet: tamen de laboribus suis antequam esset clericus emerat aliquos servulos, hodie illos in conspectu us diaconus. Diaconus Eraclius ante vestros oculos versatur, opera ejus lucent coram oculis vestris. De opere ejus et expensa pecunia memoriam sancti Martyris habemus. De pecunia sua emit
Abbreviated transcription (Latin):
de militia scłi ad monasteriũ conuersus ẽ: hic bap¬
tzatꝰ: inde diaconus ordinatus: seid quia exiguũ ẽ
quia uidetur possidere sicut uiris periti loquunt᷑.
iure non corpore reliquerat illud: & ab eiꝰ fr̃ib te¬
nebatur: Numquã inde cogitauit ex quo conuersus
ẽ: nec ipse aliquid quȩs  a fr̃ib suis. nec abille
aliquid ẽ quesitũ: modo quia uentũ ẽ ad hunc
Articulum temporis. cum consilio meo diuisã ipsã rem
& dimidiam donauit frĩb suis: dnnidiam ȩccłȩ pauperi.¬
plina & flagello sit nostis: lumen tamen non ꝑdidit
mentis: unã domũ hic emerat propt̾ matrẽ & sororẽ
suã. quas de sua patria huc desiderabat adducere: eme¬
rat autẽ non sua pecuna quã ñ habebat. sed excollati¬
one religiosoꝵ uiroꝵ. quos michi querenti etiã nominans
indicauit: de ipso non possũ dicere quid fecerit. aut qͥd
disponat : nisi quia totũ & ipse inꝰ eͣa posuit uoluntate.
ut quicquid ipse uellẽ hoc inde fieret: Sed habet quasdã

Expanded text:
de militia saeculi ad monasterium conversus est: hic baptizatus, inde diaconus ordinatus. Sed quia exiguum est quod videtur possidere, sicut jurisperiti loquuntur, jure, non corpore reliquerat illud, et ab ejus fratribus tenebatur. Nunquam inde cogitavit ex quo conversus est, nec ipse aliquid quaesivit a fratribus suis, nec ab illo est aliquid quaesitum. Modo quia ventum est ad hunc articulum temporis, cum consilio meo divisit ipsam rem: et dimidiam donavit fratribus suis, dimidiam Ecclesiae pauperplina et flagello sit, nostis: lumen tamen non perdidit mentis. Unam domum hic emerat propter matrem et sororem suam, quas de sua patria huc desiderabat adducere. Emerat autem non sua pecunia, quam non habebat; sed ex collatione religiosorum virorum, quos mihi quaerenti etiam nominans indicavit. De ipsa non possum dicere quid fecerit, aut quid disponat, nisi quia totum et ipse in mea posuit voluntate, ut quidquid ipse vellem, hoc inde fieret. Sed habet quasdam
Abbreviated transcription (Latin):
onachum autẽ ꝑfectum esse nolle. delinquere est¬
Sed de hoc gradu pulsus. prouocabis ad clericas
Ande his aliquid audeam dicere qui certe in suis urbi
b commorantur : absit autẽ ut quicquã de his sinistrũ
loquar. qui apostolico gradiu fucce dentes xp̃i corpus
sacro ore conficiunt. ꝑ quos nos etiam xp̃iani sumus.
cant. qui sponsam dñi sobria castitate conseruant.
Ded & alia quȩ ante ꝑstrinxi monachi causa ẽ alia
cdericorum. Clerici oues pascunt. ego pascor. Illi de al¬
tario uiuunt: michi quasi infructuose arbori securis
ponitur ad radicẽ si munus ad altare non defero.
Nec possum obtendere pauꝑtatẽ. cum in euuangelio
anũ uiduã duoq sibi sola suꝑerant ęra mittentẽ lau¬
dat dñs. Michi ante prb̃rm sedere non licet. Illisi
peccauero licet tradere me satanȩ in interitũ carnis
ut sp̃s saluus sit in die dm̃ iħu. Ꝙ in ueteri quidẽ
lege quicũq sacerdotib non optemperass et : aut

Expanded text:
ctum autem esse nolle, delinquere esSed de hoc gradu pulsus; provocabis ad Clericos. An de his alibus commorantur? Absit autem, ut quidquam de his sinistrum loquar, qui apostolico gradui succedentes, Christi corpus sacro ore conficiunt, per quos nos, etiam Christiani sumus, cant, qui sponsam Dsed alia, ut ante praestruxi, monachi causa est, alia clericorum. clerici oues pascunt, ego pascor; illi de altario uiuunt, mihi quasi infructuosae arbori securis ponitur ad radices, si munus ad altare non defero. nec possum obtendere paupertatem, cum in euangelio anum uideam duo, quae sola sibi supererant, aera mittentem. mihi ante presbyterum sedere non licet; illi, si peccauero, licet tradere me satanae in interitum carnis, ut spiritus saluus fiat. et in ueteri quidem lege, quicumque sacerdotibus non obtemperasset, aut
Abbreviated transcription (Latin):
non credit: Sed omĩa quȩ ds̃ obseruare uoluit : tam
aꝑte posuit. Ꝙ ita sui nominis auctoritate. firmauit.
ut ea facilius qđ dictu quoq nefas ẽ contempnamus.
Quam nos non intelligere uel non credere tam apta &
diuina fingamus. quando audimus. hȩx̧ dicit dñs.
Quis futurũ esse non credat qđ dicit dñs. nisi qui dõ non
credit: Quod autẽ dicit ue pastorib. istud ue pro
maledicto poni. & pastorũ nomina nos significari.
Quis non intelligat. nisi qui futura non cogitat: Gre¬
ges dñi pascendos pastores facti. suscipimus. & nos ipsos
pascimus. quando non gregum utilitati prospicimus.
sed quod foueat & angeat. nrãs uoluntates adtendimus.
ac & lanas ouium xp̃i oblationib cotidianis ac deximus
fidelium gaudentes accipimus: & curam pascendoꝵ gre¬
gũ ac reficiendoꝵ a quib ꝑuerso ordine uolumus pasci
deponimus. Non sanamus spũali consilio peccatis infir¬

Expanded text:
non credit? Sed quia omnia quae Deus observari voluit, tam non credit? Sed quia omnia quae Deus observari voluit, tam aperta posuit, et ita sui nominis auctoritate firmavit, ut ea facilius quod dictu quoque nefas est contemnamus, quam nos non intelligere, vel non credere, tam aperta et divina fingamus, quando audimus, Haec dicit Dominus, quis non futurum esse credat quod dicit Dominus, nisi qui Deo non credit? Quod autem dicit, vae pastoribus, istud vae pro maledicto poni, et pastorum nomine nos significari, quis non intelligat, nisi qui futurum non cogitat? Greges Domini pascendos pastores facti suscipimus, et nos ipsos pascimus, quando non gregum utilitati prospicimus, sed quid foveat et augeat nostras voluptates attendimus. Lac et lanas ovium Christi, oblationibus quotidianis ac decimis fidelium gaudentes accipimus, et curam pascendorum gregum ac reficiendorum, a quibus perverso ordine volumus pasci, deponimus. Non sanamus spirituali consilio peccatis infir
Abbreviated transcription (Latin):
satiastis. Quod fractum ẽ non alligastis: & qđ ab¬
iectum non reduxistis.
Quod perierat non quȩsistis. sed cum austeritate. im¬
perabatis eis & cum potentia. Q disꝑsȩ sunt oues
meȩ eo qđ non esset pastor. & factȩ sunt in deuora¬
tionẽ om̃ium bestiarum agri. E paulopost. Propte¬
rea pastores audite uerbum dni. Uiuo ego dicit¬
dñs ds̃. quia pro eo qđ facti sunt greges mei in rapi¬
nam. & oues meȩ in deuorationẽ om̃ium bestiaru
agri. eo quod non esset pastor. neq enim quesierunt
pastores gregẽ meũ . sed pascebant pastores semetipsos
& gregẽ meum non pascebant. Propterea pastores¬
audite uerbum dni. Hecdicit dñs as̃. Ecce ego ipse suꝑ
pastores requiram gregẽ meũ de manu eorũ: & cessare.
eos faciam ut ultra non pascant gregẽ: nec pascant
amplius pastores semet ipsos. Quis adhȩc non intre¬
miscat: Quis ista sine intolerabili meni futurȩ exami¬
nationis accipiat:nisi qui aut non intelligit. aut futura

Expanded text:
sanastis, quod confractum, non alligastis, et quod abiectum, non reduxistis, et quod perierat, non quęsistis, sed cum austeritate imperabatis eis et cum potentia. Post illum Osmeae, eo quod non esset pastor, et facti sunt in devorationem omnium bestiarum agri . Et paulo post: Propterea, pastores, audite verbum Domini: Vivo ego, dicitDeus: quia pro eo quod facti sunt greges mei in rapinam, et oves meae in devorationem omnium bestiarum agri, eo quod non esset pastor; neque enim quaesierunt pastores gregem meum; sed pascebant pastores semetipsos, et gregem meum non pascebant: Propterea, pastoresaudite verbum Domini. Haec dicit Dominus: Ecce ego ipse super pastores; requiram grege faciam eos, ut ultra non pascant gregem, nec pascant amplius pastores semetipsos . Quis ad haec non contremiscat? Quis ista sine intolerabili metu futurae examinationis accipit, nisi qui aut non intelligit, aut futura
Abbreviated transcription (Latin):
contexerunt me peccatoꝵ meoꝵ tenebrȩ. & dixi. Luis
dabit michi pennas sicut columbȩ & uolabo & requi¬
escã. & hoc totũ propter qđ imperitiȩ meȩ. ac futuri
finis recordatus ingemui. & uolui sarcina episcopatus
mei deposita elongare. fugiens & manere insolitudine
& ibi expectare dm̃ qui saluũme faceret apusillanimi¬
tate mea. & ab ipsa intolerabiliũ michi sollicitudinũ
tempestate.

Expanded text:
Quis dabit mihi pennas sicut columbae, et volabo, et requiescam ? Et hoc est totum propter quod imperitiae meae ac futuri finis recordatus ingemui, et volui, sarcina episcopatus mei deposita, elongare fugiens, et manere in solitudine, et ibi exspectare Dominum, qui salvum me faceret a pusillanimitate mea, et ab ipsa intolerabilium mihi sollicitudinum tempestate.
Abbreviated transcription (Latin):
erroneum. non requirimus sollicitudine pastorali uemiȩ
disperatione iamꝑditũ. Ad hoc tamen potentes effecti
ut nobis in subiectos dominationẽ tirannicã undice¬
mus. ut non afflictos contrauiolentiã potentũ qui
in eos ferare more seuiunt defendamus. Inde ẽ qđ
tam a potentib huius mundi. quã a nobis qđ peiuis ẽ
nonnulli grauiter fatigati depereunt. quos se de ma¬
nu nrã dñs requisiturum terribiliter comminatur
dicens. Requiran oues meas de manu pastoꝵ. & ces¬
sare eos faciam. ut ultra iam non pascant greges meos.
Quod quid est aliud quam pastores qui semet ipsos non
greges meos pascunt sublimitatis suȩ dignitatis expo¬
liem. & inter reprobos quia honorẽ suum noluerunt

Expanded text:
erroneum. Non requirimus sollicitudine pastorali veniae desperatione jam perditum. Ad hoc tantum potentes effecti, ut nobis in subjectos dominationem tyrannicam vindicemus, non ut afflictos contra violentiam potentum, qui in eos ferarum more saeviunt, defendamus. Inde est quod tam a potentibus hujus mundi, quam a nobis, quod pejus est, nonnulli graviter fatigati depereunt, quos se de manu nostra Dominus requisiturum terribilitdicens: Requiram oves meas de manu pastorum, et cessare eos faciam, ut ultra jam non pascant greges meos. Quod quid est aliud, quam pastores qui semetipsos, non greges meos, pascunt, sublimitate suae dignitatis exspoliabo, et inter reprobos, quia honorem suum noluerunt
Abbreviated transcription (Latin):
cetur: Est nẽpe rationabile iustũq corã dõ & hominib
ut in unaquaq capnonica congregatione aminimo
usq ad maximũ cibũ & potũ om̃s ȩqualit̾ accipiant.
hi uidelicet qͥ propt᷑ aliquã utilitatẽ in numero cano-¬
nicoꝵ fuerint admissi. Quã quã enĩ pleriq subditoꝵ.
a p̾latis. reb qͥbuslibet aliis plus ceteris merito soleant
honorari: In hac tam̃ societate. seclusa ꝑsonafũ accepti¬
one. una debet cibi & potus ȩqualitas esse:

Expanded text:
cetur. Est nempe rationabile justumque coram Deo et hominibus, ut in unaquaque canonica congregatione, a minimo usque ad maximum cibum et potum aequaliter accipiant; hi videlicet qui propter aliquam utilitatem in numero canonicorum fuerint admissi. Quanquam enim plerique subditorum a praelatis rebus quibuslibet aliis plus caeteris merito solent honorari, in hac tamen societate, reclusa personarum acceptone, una debet cibi et potus aequalitas esse.
Abbreviated transcription (Latin):
suis ȩccłȩ uelut proipsa expensa sua contulerint: non se
preferant mnani iactantia illis quos nichil habentes pascit
& uestit ęccła: quia ꝑfectiot ẽ ille qui se mundi re-¬
bus expoliat: aut cum nichil habuerit nec habere desi¬
derat: quam ille qui ex multis quȩ possidet ȩccłȩ aliquid
prestat. ac se de eo qđ prestiterit forsitan iactat Dura sunt
quȩ dico. nec ego diffiteor. Pura sunt: sed obseruare
nolentib. Ceterum si fiant ista quȩ difficilia ñ facientib
sunt. statim facilia facientib fumt: Non ergo ea quȩ no¬
lumus obseruare. in possibilitas nobis facit dura: sed no-¬
uitas: In usũ ueniant: & neminẽ frequentata conturbant.:
lam quero quid sit eoꝵ quȩ dixi difficile: ut homo id qđ
opus non habet ab ȩccła non accipiat: anut qđ habet
sine causa contempnat: Si propt hoc non uult sua¬
relinquere ut habeat unde uiuat: ut quid accepit
ut quid peccatis alienis sua

Expanded text:
suis ecclesiae, velut pro ipsa expensa sua contulerint; non se suis ecclesiae, velut pro ipsa expensa sua contulerint; non se praeferant inani jactantia illis, quos nihil habentes pascit et vestit ecclesia: quia perfectior est ille qui se mundi rebus exspoliat, aut qui cum nihil habuerit, nec habere desiderat, quam ipraestat, ac se de eo quod praestiterit, forsitan jactat. Dura sunt quae dico, nec ego diffiteor; dura sunt, sed observare nolentibus. Caeterum si fiant ista, quae difficilia non facientibus sunt, statim facilia facientibus fiunt. Non ergo ea quae nolumus observare, impossibilitas nobis facit dura, sed novitas. In usum veniant, et neminem frequentata conturbabunt. Nam quaero quid sit eorum quae dixi difficile? ut homo id quod opus non habet, ab Ecclesia non accipiat: an, ut quod opus non habet, sine causa contemrelinquere ut habeat unde vivat, ut quid accipit peccatis alienis sua
Abbreviated transcription (Latin):
militia. quia cȩlestia non habet: terrena strenue militantib
prestat Unde satis indignum ẽ: si fidelis & operosa deuo¬
tio clericoꝵ. propt̾ stipendium temporale premia sempi-¬
terna contempnat: Quod si quilibet minister ȩxcłȩ non
habeat unde uiuat: non ei reddit hic. sed necessaria pres¬
tat ȩccła: ut in futuro premium laboris sui accipiat.
qđ in hac uita iam spe domini Icȩ promissionis exspectat:
Illi quoq qui uel idonei nichil  sibi quidẽ dari¬
sibi quidẽ dari uelut
debitũ poscunt. sed tamen
ȩccłȩ sumptib ui-¬
uunt : non ẽ meũ dicere quali peccato cibos pauperũ
presumendo suscipiant. qui ȩcłam quã iuuare de proprus
facultatib debuerunt suis expensis insuꝑ grauant: propter
hoc fortassis in congregatione iuuentes. ne aliquos pau¬
peres pascant: ne aduenientes excipiant: aut ne suũ censũ
expensis cotidianis inminuant: Quod si aliquid de fructib

Expanded text:
militia quia coelestia non habet, terrena strenue militantibus militia quia coelestia non habet, terrena strenue militantibus praestat. Unde satis indignum est, si fidelis, et operosa devotio clericorum, propter stipendium temporale praemia sempiterna contemnat. Quod si quilibet minister ecclesiae non habeat unde vivat: non ei praemium reddat hic; sed necessaria praestet ecclesia: ut in futuro praemium laboris sui recipiat, d in hac vita jam spe dominicae promissionis certus exspectat. Illi quoque qui velut idonei nihil quidem sibi dari velut debitum poscunt, sed tamen ecclesiae sumptibus vivunt, non est meum dicere, quali peccato cibos pauperum praesumendo suscipiant, qui ecclesiam quam juvare de propriis facultatibus debuerunt, suis expensis insuper gravant; propter hoc fortassis in congregatione viventes, ne aliquos pauperes pascant, ne advenientes suscipiant, aut ne suum censum expensis quotidianis imminuant. Quod si aliquid de fructibus
Abbreviated transcription (Latin):
et illi qui sua possidentes dari sibi aliquid uolunt.
sine grandi peccato suo unde pauꝑ uicturus erat
accipiunt: De clericis quidem dicit sp̃s sc̃s. Peccata populi
mei comedunt. Sed sicut nichil habentes propriũ. non pec¬
cata. sed alimenta quib indigere uident᷑ accipiunt: ita
possessores non alimenta quib abundant : sed aliena pec¬
cata suscipiunt: Ips quoq pauperes si se possunt suis arti¬
ficiis aut laborib expedire. non presumant quod debet
debilis & infirmus accipere: neforte ȩxcła que potest om̃i
solatio destitutis necessaria ministrare. si om̃s etiã nichil
indigentes accipiant. grauata illis quib debet subuenire
non ualeat: Qui autẽ ȩccłȩ seruiunt. & labore suo uelut
debita reddi oportere credentes. ea quib opus non ha¬
hent aut accipiunt libenter aut ȩxigunt: nimis carnalit̃
sapiunt. si putant qđ ȩccłȩ fideliter seriuentes terrena stipen¬
dia ac non potius premia ȩterna ꝑcipiant: Secularis quippe

Expanded text:
ec illi qui sua possidentes dari sibi aliquid volunt, sine grandi peccato suo, unde pauper victurus erat accipiunt. De clericis quidem dicit Spiritus sanctus: Peccata populi mei comedunt . Sed sicut nihil habentes proprium, non peccata, sed alimenta quibus indigere videntur, accipiunt; ita possessores, non alimenta quibus abundant, sed aliena peccata suscipiunt. Ipsi quoque pauperes, si se possunt suis artificiis aut laboribus expedire, non praesumant quod debet debilis aut infirmus accipere, ne forte ecclesia, quae potest omni solatio destitutis necessaria ministrare, si omnes etiam nihil indigentes accipiant, gravata, illis quibus debet, subvenire non valeat. 2. Qui autem ecclesiae serviunt, et labori suo velut debita reddi oportere credentes, ea quibus opus non habent, aut accipiunt libenter, aut exigunt; nimis carnaliter sapiunt, si putant, quod ecclesiae fideliter servientes stipendia terrena, ac non potius praemia aeterna percipiant. Saecularis quippe
Abbreviated transcription (Latin):
m̃s qui ingrediuntur ȩccłam dĩ. & scripturas sacras
audiunt. nec communicant in oratione cũ populo.
sed pro quadã intemperantia se a ꝑceptione scȩ̃ cõmu¬
niosus auertunt. Hi de ȩccła remoueant᷑: quam diu per
confusionẽ penitentiȩ fructus ostendant. & precibus
indulgentiã consequantur.Lxxi.

Expanded text:
s qui ingrediuntur Ecclesiam Dei, et Scripturas sacras audiunt, nec communicant in oratione cum populo, sed pro quadam intemperantia se a perceptione sanctae communionis avertunt: hi de Ecclesia removeantur, quandiu per confessionem poenitentiae fructus ostendant, et precibus indulgentiam consequantur. Cum
Abbreviated transcription (Latin):
Quia ergo feci hoc inquib dã reb iam uolunt
bonitatẽ meã uel cõmendationẽ famȩ meȩ in aliud
uertere: ut in aliomodo me reprehendant. quia obla¬
tiones deuotorũ hominũ nolo suscipere: Considerent
quam multas susceper̃i Quid opus ẽ tasnumerare.
ecce unã dico filii uiliani hereditatẽ susc ͤ pi ẽ. Nmi¬
sericordia. sed tͥ more: Nauiculariã nolui esse ȩxcla
xp̃i multi sunt quidẽ quietã de nauib adqui¬
runt: Camen una temptatio si esset. si iret nauis. &
naufragaret: homines ad tormenta daturi eramus.
ut de subuersione nauis scđm consuetudinẽ quereret᷑.¬
& torqueret᷑ a iudice qui essent de fluctib liberati:
Sed non eos daremus. nullo enim pacto hoc facere do¬
ceret eccłam: Onus ergo fiscale ꝑsolueret: Sed unde
ꝑsolueret: enthecam nobis habere non licet. Non ẽ
epĩ seruare aurũ. & reuocare a se mendicantis manũ:
Cotidie tam multi petunt. tam multi gemunt: tã

Expanded text:
Quia ergo feci hoc in quibusdam rebus, jam volunt bonitatem meam vel commendationem famae meae in aliud vertere, ut alio modo me reprehendant, quia oblationes devotorum hominum nolo suscipere. Considerent quam multa susceperim. Quid opus est ea numerare? Ecce unam dico, filii Juliani haereditatem suscepi. sericordia, sed timore. Naviculariam nolui esse Ecclesiam Christi. Multi sunt quidem, qui etiam de navibus acquirunt. Tamen una tentatio si esset, si iret navis, et naufragaret, homines ad tormenta daturi eramus: ut de submersione navis secundum consuetudinem quaereretur, et torquerentur a judice qui essent de fluctibus liberati. Sed non eos daremus, nullo pacto enim hoc facere deceret Ecclesiam. Onus ergo fiscale persolveret, sed unde persolveret? enthecam nobis habere non licet. Non est episcopi servare aurum, et revocare a se mendicantis manum. Quotidie tam multi petunt, tam multi gemunt, tam
Abbreviated transcription (Latin):
non decet Xp̃o iste. ouerunt nubere. non clericis Cle¬
ricum solitudo facit nonpublicũ Lege: quiꝰ talis debet
esse solitarius. qualẽ hieremias  descripsit: sedebit soli¬
tarius & tacebit. Et quia iħs relictis apłis solus ibat
orare: Mariam in penetra lib angłs solã inuenit.
non cũ agapeta loquentẽ : Ꝙ illa uirilẽ introitũ
trepicauit Hospitalẽ precepit apłs clericũ ordinandũ:
Hoc preceptͦ pater abraham & aoth angłos suscepert̃:
quia hospites dilȩxerunt. Sic etonesiforus paulũs doc¬
trinȩ fontẽ suscepit: Hȩc imitationes sint urȩ: & ne
sinatis incolã preterire. quiapud uos non comederit
panẽ: Sequitur. Non ꝑcussorẽ: Non em̃ pugilẽ descri¬
bit apłs: sed qui conscientias non ꝑcutiat singu¬
lorũ Sit madestus: non infletu: non in ebriet᷑: suȩ
domui bene presit ꝑ quẽt erit horribile: si domui de¬
rici detrahatur: Led t sacerdotis opinionẽ in plebe.
Quando de proximis euis male loquitur populus.

Expanded text:
non decet. Christo istae noverunt nubere, non clericis. Clericum solitudo facit, non publicum. Lege quia talis debet esse solitarius qualem Jeremias descripsit: Sedebit solitarius, et tacebit . Et quia Jesus, relictis apostolis, solus ibat orare . Mariam in penetralibus angelus solam invenit, non cum agapeta loquentem, et illa virilem introitum trepidavit. Hospitalem praecepit Apostolus clericum ordinandum . Hoc praecepto pater Abraham et Loth angelos susceperunt, quia hospites dilexerunt ; sic et Onesiphorus Paulum doctrinae fontem suscepit. Haec imitationes sint vestrae, et ne sinatis incolam praeterire, qui apud vos non comederit panem. Sequitur: Non percussorem. Non enim pugilem describit Apostolus, sed qui conscientias non percutiat singulorum. Sit modestus, non infletur, non inebrietur, suae domui bene praesit: perquam erit horribile, si domui clerici detrahatur. Laedit sacerdotis opinionem in plebe, quando de proximis ejus male loquitur populus.
Abbreviated transcription (Latin):
Propter malorum in correptibilẽ iniquitatẽ. non numquam
electos oportet a doctrina cessare. Interdum doctores ex¬
desiȩ colore caritatis ardentes conticescunt a docendo.
quia non ẽ qui audiat. testante propheta. Ciuitates austri
clausȩ sunt. & non ẽ qui aperiat. Qui docendi accepit
officium: interdũ ad tempus facta proximi taceat. quȩ
statim corrigere nequaquã existimat. Nam si corrigere.
potest & dissimulat. uerum ẽ qđ consensũ erroris alieni
habeat. Pleriq sc̃i doctores promali ꝑtinentia quia
miquos emendare nequeunt. his tacere disponunt.
Ded cȩlorum sp̃s quo aguntur ferre non sustinentes. iterũ
inincrepatione pros iliunt impiorũ.
Prosperi quod nichil prosit sacerdoti etiam sibent ui¬
uat si male uiuentes tacendo non arguat. Lxxui.

Expanded text:
propter malorum incorrigibilem iniquitatem, nonnunquam electos oportet a doctrina cessare. Interdum doctores Ecclesiae calore charitatis ardentes, conticescunt a docendo, quia non est qui audiat, testante propheta: Civitates Austri clausae sunt, et non est qui aperiat . Qui docendi accipit officium, interdum ad tempus facta proxime taceat, quae statim corrigere nequaquam existimat. Nam si corrigere potest et dissimulat, verum est quod consensum erroris alieni habeat. Plerique sancti doctores pro mali pertinacia, quia iniquos emendare nequeunt, his tacere disponunt: sed calorem spiritus quo aguntur, ferre non sustinentes, iterum in increpationem prosiliunt impiorum. CAPUT XXVI. Quod vero Prosperi quod nihil prosit sacerdoti, etiamsi bene vivat, si male viventes tacendo non arguit, Qu
Abbreviated transcription (Latin):
ro malo merito plebis. aufertur doctrina predi¬
cationis. Pro bono merito audientis: tribuitur
sermo doctoris. In potestate diuna consistit. cui ue¬
lit ds̃ doctrinȩ uerbum dare: uel cui auferre. Et hoc
aut prodicentis. aut pro audientis
do pro culpa plebis auferatur sermo doctoris.: modo
uero pro utilitate rectoris tribuatur Nam & bonus
docet bonum. & malus malũ. & bonus malũ: & ma
bonũ. Quod tamen fit : iuxta meritũ populoꝵ
lon omĩa tempora congruunt doctrinȩ. scđm salo¬
monis sententiã dicentis. Tempus tacendi. & tempus
loquendi. Non quidẽ ꝑ timorẽ. sed ꝑ discretionem.¬

Expanded text:
ro malo merito plebis aufertur doctrina praedicationis. Pro bono merito audientis tribuitur sermo doctori. 2. In potestate divina consistit cui velit Deus doctrinae verbum dare vel cui auferre: et hoc aut pro dicentis aut pro audientis fit merito, ut modo pro culpa plebis auferatur sermo doctoris, modo vero pro utilibus meritis tribuatur. Nam et bonus docet bonum, et malus malum, et bonus malum, et malus bonum, quod tamen fit juxta meritum populorum. 3. Non omnia tempora congruunt doctrinae secundum Salomonis sententiam, dicentis: Tempus tacendi, et tempus loquendi . Non quidem per timorem, sed per discretionem
Abbreviated transcription (Latin):
unt nonnulli. qui tantũ ex familia ȩccłastica cleri¬
cos insibi cõmissis congregant ȩccłis: & hoc ideo fa¬
cere uident᷑. ut si quando eis aliqͥd in cõmodũ fecerint.
ant stipendia oportuna subtraxerint. nichil queri¬
moniȩ contra se obicere p̾sumant: timentes scilicet
ne aut seuerissimis uerberib afficiant᷑. aut humanȩ
seruituti denuo crudelit̃ addicant᷑: Hoc autẽ non
ideo dicit᷑. ut ex fanulia ȩccłȩ ꝓbabilis uitȩ in congre¬
gatione ñ sint admittendi. p̾sertĩ cũ apud dm̃. ñ sit
ꝑsonarũ acceptio: sed potius ut ꝓpt̾ quã intulimꝰ occa¬
sionẽ nullus p̃latoꝵ seclusis nobilib uiles tantũ in
sua congregatione admittant ꝑsonas

Expanded text:
unt nonnulli qui tantum ex familia ecclesiastica clericos in sibi commissis congregant Ecclesiis; et hoc ideo facere videntur, ut si quando eis aliquid incommodum fecerint, aut stipendia opportuna subtraxerint, nihil querimoniae contra se objicere praesumant, timentes, scilicet, ne aut severissimis verberibus afficiantur, aut humanae servituti denuo crudeliter addicantur. Hoc autem non ideo dicitur, ut ex familia Ecclesiae probabiles vitae in congregatione, non sint admittendi, praesertim cum apud Deum non sit personarum acceptio, sed potius, ut propter quam intulimus occasionem, nullus praelatorum, seclusis nobilibus, viles tantum in sua congregatione admittant personas
Abbreviated transcription (Latin):
Cut l saluto qđ primũ ẽ. Suscepi autẽ tremens sc̃ĩtatis tuȩ
hig uec erib plena. Dcio qđ ueniȩ preparatur. qui ab augus¬
no pati uo sacerdote corripitur. Nec deb& ep̃o denegare
uolunti. faen aut casus. Ipse enĩ sibi denegat curã. qui suã
merd co non eublicat causam. Hominẽ ergo pussime pat̃ e limi¬
nib eccłe raptũ tius scĩs aspectib iussio mea furori subduxit
alieno. Non sunt ista facta cũ consilio dĩ. & scoꝵ eiꝰ regiminet

Expanded text:
Humilis saluto, quod primum est: suscepi autem tremens Sanctitatis tuae verba verberibus plena. Scio quod veniae praeparatur, qui ab Augustino perfectissimo sacerdote corripitur; nec debet episcopo denegari, quod voluntas facit aut casus: ipse enim sibi denegat curam, qui suam medico non publicat causam. Hominem ergo, piissime pater, e liminibus ecclesiae raptum, tuis sanctis aspectibus jussio mea furorque subduxit. Alieno non sunt ista facta consilio; sed Dei et
Abbreviated transcription (Latin):
quomodo subito fidei murũ. aries ruperit inimici. Noui enĩ
qua religione semꝑ sis ȩccłam ueneratus. Quo instigante facile
si amicus intercedit̾. cur ds̃ offenditur. Sed ⁊ de potestate presu¬
immitur: nabuchodoni ior rege̾ intende: qui causa sꝑꝑbie in bouẽ
Dẽ ex homine çõmutatus. Nori ut confundã te hec seribo. sed
cipiarar ndixi. cõnsinionẽq tibi interdico: donec ꝑacta pro
au÷ĩ errore. ame diffinita tibimet. penitentia. Et tẽpore
candoueuro hoc facto corde contrito & humiliato. dignum

Expanded text:
quomodo tam subito fidei murum aries ruperit inimici: novi enim qua religione semper sis ecclesiam veneratus. Quo igitur instigante furore si amicus intenditur, cur Deus offenditur? Sed si de potestate praesumitur, Nabuchodonosor regem iest ex homine commutatus. Non ut confundam te haec scribo, sed cipiatur indixi, communionemque tibi interdico, donec peracta pro ausibus vel errore a me definita tibimet poenitentia, et tempore ordinato pro hoc facto corde contrito et humiliato dignum
Abbreviated transcription (Latin):
iquis ep̃s dampnatus a sinodo uel prb̃r aut diaco¬
prbr. aut diaconiis. nullo modo liceat ei. nec in alia sy¬
nodo restitutionis spẽ aut locum habere satisfactionis.
Ded & communicantes & om̃s abici de ȩccła & maxinie
si postea quam didicerint aduersũ memoratos prolatã
fuisse sententiã eisdẽ conmunicare temptauerint.

Expanded text:
iscopus damnatus a synodo vel presbiter aut diacopresbiter aut diaconus, nullo modo liceat ei vel in alia synodo restitutionis spem aut locum habere satisfactionis, sed et communicantes ei omnes abici de aecclesia et maxime, si, posteaquam didicerint adversus memoratos prolatam fuisse sententiam, eisdem communicare temptaverint.
Abbreviated transcription (Latin):
sotrana ei q diui nos honores
cõstituit aia similacͥ similitu¬
diuẽ caldei suscpiences bã uo¬
cabant. Inpalestim. Suscipiẽ¬
tes baal dicebant . Mrroabite
res pp̃ derisionem gentiliũ be¬
ezxbub appallabant. bual. R

Expanded text:
ores constituit. Cujus simulacri similitudinem Chaldaei suscipientes, Bel vocabant. Inde Palaestini suscipientes, Baal dicebant. Moabitae res propter, derisionem gentium, Beelzebub appellabant, asser
Abbreviated transcription (Latin):
mine uultꝰ sui in signitani.
uñ psalmus. signatam ⁊ suꝑ
nes lu a ñ mltus tui d̾tie᷑.
⁊ aud oołi unteł miratt sunt
qui ad tantam saꝑtenciam
cred̾e de buertut inrrate surt
quia tẽstatidi loẽ ñ habuetũt
et telicto illo abierũt ⁊ ĩficłita¬
tera reportañunt.

Expanded text:
sui signatam. Unde Psalmista: Signatum est super nos lumen vultus tui, Domine .-- Et audientes mirati sunt. Qui ad tantam sapientiam credere debuerunt, mirati sunt, quia tentandi locum non habuerunt. Et relicto illo abierunt, et infidelitatem reportaverunt.
Abbreviated transcription (Latin):
fuosi ñ ħ odianit discipulos dico
aͣ minus notos. ⁊ mĩnos su̾rec¬
suspictꝰ ut au scondite facile
eune deciꝑent qut rep̃ hẽs su
bostent malo .ti. cõsilio tan¬

Expanded text:
um Herodiianis. Discipulos dico, quasi minus notos, et minus suspecut vel abscondite, facile eum deciperent, aut reprehensi ent. Malo enim consilio
Abbreviated transcription (Latin):
tangis occauã. ñ cordam: ũfał¬
p̃tͥ uorem alitid ñ aꝑpet̃e alientĩ
tui tangis decimam cordam ũ¬
cecidat bestia cupiditatis. Ita ca¬
dentib om̃ib bestis ⁊ secuiꝰ ⁊
innocens cadt diłctõne ⁊ hũana
societate ũsabis.

Expanded text:
tangis octauam chordam: praeter uxorem, aliud non appetere alienam tui, tangis decimam chordam,cecidit bestia cupiditatis. Ita cadentibus omnibus bestiis, securus, et innocens in Dei dilectione et humana societate versaris.
Abbreviated transcription (Latin):
hõ abscond̾e ig̾nem in sinu suo
ut uestimenta eius mn ardeant a ũ
ambulare suꝑ pͥmas ut non cõ¬
burantur plante ruis. Sic qui ĩ¬
greditur ad uxorem ꝓximĩ sui.

Expanded text:
homo ignem in sinu suo, ut vestimenta illius non ardeant? aut ambulare super prunas, ut non comburantur plantae ejus? Sic qui ingreditur ad mulierem proximi sui,
Abbreviated transcription (Latin):
tem. uñ. gg̃. phariseus ad exhi-¬
dam iusticiã ad referendas deo git̃i ᷤᷤ
ođm ht̃. s ad himulitatem custo¬
diendam ñ ht̃. quid aũ ꝓdest si to-¬
ta ciuitas custodiatur. ⁊ nnũ fora¬
men ꝑ qd̃ hostes intrent aꝑtũ di-¬

Expanded text:
 bis. Ecce Pharisaeus ad exhindam misericordiam, ad referendas Deo gratias oculum habet, ad humilitatis custodiam non habet. Et quid prodest si tota civitas custodiatur, et unum foramen per quos hostes intrent reli
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ ⁊ cordis illiꝰ scrutator ÷ uet̾ ⁊
tulos sues reuercit᷑ q it̾rũ redit
ad cor ut icuet addiligend̃¬
ad membra ut ꝯitet adbũ oꝑandũ
ad linguam ut prouocet ad confitẽ¬

Expanded text:
cordis ejus scrutator est verus et culos suos revertitur, quando iterum redit ad cor, ut accendat ad diligenad membra, ut excitet ad operandum; ad linguam, ut excitet ad confiten
Abbreviated transcription (Latin):
comedit .N. cũ pistantib suꝑ litus
partẽ piscis assi ⁊ fanũ melu̾s qd̾ spͭ¬
tat ad mũdiciam uirginitatis. In
piste.n. asso de signatur. cc libidinẽ
carnis mac̾atõ. In melle ꝙ ñ ꝓuenit
excoitu s exmũdus florib uirgini¬
tatis mũda refectẽ comedit qͦ cͣdis¬
cipłis ascenisuris ĩ celũ p̃cipiẽs illis.

Expanded text:
edit enim cum piscantibus super littus partem piscis assi et favum mellis, quod spectat ad munditiam virginitatis. In pisce enim asso designatur contra libidinem carnis maceratio. In melle quod non provenit ex coitu, sed ex mundis floribus virginitatis munda refectio. Coenavit enim cum discipulis ascensurus in coelum, praecip
Abbreviated transcription (Latin):
in fidelitatis nubꝰ sanaret ciuas si¬
cattices ⁊tunt seruauit ⁊ in uiditõ
seruaturꝰ ÷. pͥtito ad sidem resurectõtuꝰ
instruendam. dem̃ ut pãpro nob suꝑ¬
plicans qualił gentis mortis ꝓ hoĩe
ꝓtułit semꝑ ostendat. c̃tõ ut iꝰuamor¬
le redemptis qnamiseritordit̃ sũt
ad uiti ꝓpositis elusdem mortis ta¬
nuat indiciss posttemo ut insũdi¬
ciet ostensa q̃nam ab alis accepit
citatrite. nõ ergo exmpotentia cu¬
randi cicatices sernauit si ut

Expanded text:
sanaret, quas cicatrices et tunc servavit, et in judicio servaturus est. Primo ad fidem resurrectionis astruendam: deinde ut Patri pro nobis supplicans, quale genus mortis pro homine pertulerit semper ostendat: tertio, ut sua morte redemptis quam misericorditer sint adjuti, propositis ejusdem mortis insinuat indiciis. Sed postremo, ut in judintiet, ostensa quam ab illis accepit cicatrice. Non ergo ex impotentia curandi cicatrices servavit, sed ut
Abbreviated transcription (Latin):
uespere autem sabbatiquaelu.¬
cescit inprima sabbati. uenit
maru magdalenae . & altera
maria uidere sepulchrum: &
ecce terraemotus factus est
mignus: angelus enim dñ ides.¬
cendit decaelo: & accedens re¬
uoluit lapidem & sedebat sup

Expanded text:
espere sabbati, quae lucescebat in prima sabbati, venit Maria Magdalene, et altera Maria videre sepulcrum. Et ecce terraemotus factus est magnus. Angelus quoque Domini descendit de coelo, et accedens revolvit lapidem, et sedeba
Abbreviated transcription (Latin):
p̃tͥ uorem alitid ñ aꝑpet̃e alientĩ
uiorã. Iõ duo p̃certa sicat ñ me
tui tangis decimam cordam ũ¬
cecidat bestia cupiditatis. Ita ca¬
dentib om̃ib bestis ⁊ secuiꝰ ⁊
innocens cadt diłctõne ⁊ hũana
societate ũsabis.

Expanded text:
praeter uxorem, aliud non appetere alienam uxorem. Itui, tangis decimam chordam,cecidit bestia cupiditatis. Ita cadentibus omnibus bestiis, securus, et innocens in Dei dilectione et humana societate versaris.
Abbreviated transcription (Latin):
aliud agit uenator ⁊ aliud titha¬
rista: iuspectatło dĩ. unũ est tãt
eñdcem .x. cordas ⁊ feras accidis
utcũq sinł facis tangis pͥmamꝰ
cordam cͥa imus colitur deus
cui iuuanũ ocidis bestias errorifi
fandoiũ eresum tangis c̾ciam best¬
is cordam uͥ ꝓspe futͤe quietis faci ᷤ
quicquid faca cut̃ficit᷑ crudelior
cet̾is bestiis amor h scli laborant¬

Expanded text:
Aliud agit venator, aliud citharista. In spectaculo Dei unum est, tangis easdem decem chordas, et feras occidis. Utrumque simul facis? tangis primam chordam qua unus colitur Deus,ui in vanum, cecidit bestia erroris et nefandarum haeresum. Tangis tertiam chordam, ubi pro spe futurae quietis facis quidquid facis, interficitur crudelior caeteris bestiis amor saeculi
Abbreviated transcription (Latin):
exiteret. qͥ dix̾at. tolle crucẽ tuã ⁊ se¬
quere me. tollit᷑ crus cũ spũ fcã caruᷤ
mortisicant᷑. Qmͣdiii eͦ euacuatur corpꝰ
pct̃: ꝙͣ diũ ext̾ior hõ corrum ꝓitur ut
int̾ior renouetur. dedie ĩ diẽ tẽpꝰ ẽ cru-¬
cis. Ĩ cꝰ gͦ potestate erat mori ⁊ ñ mori.
ꝓsic ł ñ sic mori: ñ frustꝯ d̾s elegit¬

Expanded text:
existeret. Qui dixit: Tolle crucem tuam, et sequere me . Tollitur crux, cum spiritu facta carnis mortificantur: quandiu autem evacuatur corpus peccati, quandiu exterior homo corrumpitur, ut interior renovetur de die in diem, tempus est crucis. In cujus ergo potestate erat mori vel non mori, et sic vel sic mori, non frustra crucem elegit
Abbreviated transcription (Latin):
guoris. sed̃m desꝑatõ curatois. c̾ͥtuĩ et̃
aepto sanitatis. aũ legẽ ꝑ ãs hõ mor¬
bũ ñ cognoscebat sum̃. Ioqꝙ silebat.
noc q̃rebat remediũ. Ut aũ subuitͣuit
lex ostendit langindis uilni̾a sua. uxx.
ruptũ ẽ sientiũ. ⁊ ceꝑũt exͥ posc̾e reme¬
diuĩ. s ꝑ oꝑa legis ubi ñ ẽ salus saua¬
ri uolentes ꝙ qrebãt ĩuenire uegͥbãt.
tãdem gͥ ꝯsid̾ans hõ neminẽ ꝑ logẽ

Expanded text:
guoris, secundum desperatio curationis, tertium adeptio sanitatis. Ante legem namque homo morbum non agnoscebat suum, ideoque silebat, nec quaerebat remedium. Ut autem lex subintravit et ostendit languidis vulnera sua, mox ruptum est silentium, et coeperunt aegri poscere remedium; sed opera legis, ubi non est salus sanari volentes, quod quaerebant, invenire nequibant. Tandem igitur considerans homo neminem per legem