comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nemo solus ꝯmittit necc̃e ẽ ad ult̾am ꝯsortem fieri ⁊ si ñpłies ẽ
unus exaltõ. ẜ ꝑsuasionis ordinem generati exliabolo ꝓgenie
ducunt uelut intradidõe dñi diabolus intrauit incor iu ⁊ ꝓri¬
mum filium pecti genuit. qui solus hoc fac̃e ñ potuit. Abut gͦ ad
gͦ qr iam peccandi modum excessit tanquam uestim̃tum con¬
qui incarne põiti flalgellantur: q nonuult deus mortem pes
tur indigni sunt. qui inpresenti co¬
ripiantur. filii eoꝵ ⁊ qui ꝑ ip̃os ad¬
societatem peccati asciti sunt recipi¬
unt inp̃senti ꝙ gesserunt ut pur¬

Expanded text:
nemo solus committit, necesse est adulteram consortem fieri, et si non plures, nemo solus committit, necesse est adulteram consortem fieri, et si non plures, undum persuasionis ordinem, generati, ex diabolo progeniem ducunt; velut in traditione Domini diabolus intravit in cor Judae, et primum filium peccati genuit, qui solus hoc facere non potuit; abiit ergo ad ergo, quia jam peccandi modum excessit, tanquam vestimentum conqui in carne positi flagellantur. Non vult Deus mortem pecctur, indigni sunt quod in praesenti corripiantur: filii eorum, et qui per ipsos adsocietatem peccati asciti sunt, recipin praesenti quod gesserunt, ut, pur
Abbreviated transcription (Latin):
ultra eam peccare non patitur. nec ferre pot̾ ut alludat adult̾is
excitatur. suꝑ eam zelus euis. ⁊ defendit coniugii ascitatem si
cit. Est .n. nouum hoc genus bonitatis eiꝰ. ut ⁊̃ post adult̾ium
reu̾tentem. ⁊ toto corde penitentem. suscipiat. uñ nunquid
młr si exierit aiiro cidormierit t̃ alio uiro reu̾tens reu̾tetur
⁊c̃. Hic ergo deus ⁊elans si requirit. ⁊ ꝯsid̾at aĩam. tuam sibi ad¬
herẽre si sẽruat corripit. ⁊ in dignatur uelut ⁊ elonpia quadã
irasci. sicut ꝑieremiam dicit. dolore ⁊ flagello castigabis ierłm
ut ñ abscedat aĩa mea ade flagellat .n. omnem filiũ quem recip̃
hoc asi terribile hoc extremum sine corripiñ ꝓ pecc̃is Cum enĩ
modum peccandi. excedimus. aufert᷑ anob̾zelus dei nec ultrairas
sermo sit ꝙ ꝓ pecc̃is alt̾ins alt̾m dicat. plecti deum tñ legis instũ
dñt. nec possunt ostendere. qũo inustus sit si alium alio peccãte

Expanded text:
ultra eam peccare non patitur, nec ferre potest ut alludat adulteris; excitatur super eam zelus ejus, et defendit conjugii castitatem; si icit. Est etiam novum genus hoc bonitatis ejus, ut etiam post adulterium revertentem et toto corde poenitentem suscipiat. Unde: Nunquid mulier si exierit a viro, et dormierit cum alio viro, revertens revertetur vertere, etc. Hic ergo Deus zelans si requirit et desiderat animam tuam sibi adhaerere, si servat, corripit et indignatur, velut zelotypia quadam irasci, sicut per Jeremiam dicit: Dolore et flagello castigaberis, Hierusalem, ut non abscedat anima mea a te . Flagellat enim omnem filium quem recipit . Hoc autem terribile, hoc extremum, si non corripimur pro peccatis: cum enim modum peccandi excedimus, auferetur a nobis etiam zelus Dei, nec ultra irassermo sit, qui pro peccatis alterius alterum dicat plecti; Deum tamen legis justum dicunt, nec possunt ostendere quomodo injustus sit, si alium alio peccante
Abbreviated transcription (Latin):
errorem t̾tium scłi iter¬
ficit amorem. Quarcũ
impietatem. quintum
crudelitatem. sextum.
fornicõnem. septimũ.
rapacitatem octanum
ꝑimt falsitatem. Noñ
mundi cupiditatem.
Decimũ. adult̾ii cogita¬
tionem. Et notand̾ qd̾
sicut .x. plagis ꝑ cucint᷑
buntur tabule. quib
popłs regatur.⁊demdes¬

Expanded text:
errorem; tertium interficit saeculi amorem; quartum, impietatem; quintum, crudelitatem; sextum, fornicationem; septimum, rapacitatem; octavum perimit falsitatem; nonum, mundi cupiditatem; decimum, adulterii cogitationem. Et notandum quod sicut decem plagis percutiuntur buntur tabulae, quibus populus Dei regatur e
Abbreviated transcription (Latin):
le inmanũ tua. aaron non moyses legit᷑
flumen iirga ꝑcussisse. Moyses. N eadem
liga mare diuisit. non flumen. Quidgͦ
flumen. Et querendum ẽ exemplo hu¬
iis lotationis. an cy aaron fecit moysi
pocius atributum ẽ. qr ꝑ moysen iube¬
bat deus. que faceret aaron. ⁊ inhoc anc¬
toritas millo minist̾i. uñ erit tib
ad ppłm. tu assilli in huis que ad dm̃.¬
s. uenit ã. acic̃ amalech fuit filius hys
maelis aquo amalechite.qui cihysma¬
elide ip̃i sunt saracem. Int̾pr̃ autem
bibens ł lambens sanguinema sigrat

Expanded text:
irgam, etc. Aaron, non Moyses, legitur flumen virga percussisse. Moyses enim eadem virga mare divisit, non flumen. Quid erflumen? et quaerendum est exemplum hujus locutionis? An quod Aaron fecit, Moysi potius attributum est, quia per Moysen jubebat Deus quae faceret Aaron, et in hoc auctoritas, in illo ministerium? Unde: Erit tibi ad populum, tu autem illi in his quae ad Deum. mael, a quo Amalecitae, qui et Ismaelitae sunt: ipsi sunt Saraceni. Interpretatur autem bibens vel lambens sanguinem, et
Abbreviated transcription (Latin):
qr sitiit quid opus fuit add̾e aqͣm non ẽ
supflua adiectio. sunt ergo diuerse. si¬
tes. iquisq ht̃. ꝓpriam. Qui bom sunt. esu¬
riuntaisitiunt᷑ iusticiam. Alii quoq dñt
Situnt anima . n. a. t d̾ẜ Qui liero surit.
pecc̃ores patiuntur. non siam aque non
famem panis. S audiendi ubum dei siti¬
it ergo pp̃ aqͣm. qui debint srure iustitiã
s deus eruditor. infancram magr̃ insipi¬
encium. cortig̾ culpas ⁊ emendat errores
dicens ad moysen ut sumat uugam ⁊ ꝑ
cuciat petram ⁊ educat aqͣs uult enim
eos iam depetra bibere ⁊ ꝓficere ⁊ adurt̾i¬
ora mist̾ia uenire. suumuranerunt a
adu̾sus moysen. Ideo iubet. dñs ut osten¬
dat eis petram dequa bib̾ant. sdiquis est qͥ
legens moysen murmurat. adũsus eñ ⁊
exiss aqua ⁊ sanguis. de latere eius. om̃s
sitim t̾ibi dei. pateremur. uride bibebant

Expanded text:
 sitivit, quid opus fuit addere aquam? Non est superflua adjectio. Sunt ergo diversae sites, et quisque habet propriam. Qui boni sunt, esuriunt et sitiunt justitiam . Alii quoque dicunt: Sitivit anima mea ad te, Deus . Qui vero sunt peccatores patiuntur non sitim aquae, non famem panis, sed audiendi verbum Dei. Sitivit ergo populus aquam, qui debuit sitire justitiam. Sed Deus eruditor infantium, magister insipientium, corrigit culpas et emendat errores, dicens ad Moysen ut sumat virgam, et percutiat petram, et educat aquas. Vult enim eos jam de petra bibere et proficere, et ad interiora mysteria venire. Murmuraverunt enim adversus Moysen, ideo jubet Dominus ut ostendat eis petram de qua bibant. Si quis enim est qui legens Moysen, murmurat adversus eum, et exisset sanguis et aqua de latere ejus, omnes sitim verbi Dei pateremur. Unde: Bibebant
Abbreviated transcription (Latin):
ritali fastigio alcine
emunebant de auratur
rant᷑ parietes cum ead̃
gr̃a dominice dilectõis
tatur deaurant᷑ cornu¬

Expanded text:
ciali fastigio altius eminebant. Deauratur rantur parietes, cum eadem gratia Dominicae dilectionis dilatat. Deaurantur et cornu
Abbreviated transcription (Latin):
uidet nncħ uitale ⁊ salubre esse
m illa studet inuestigando circum¬
quaq querens haustum sapie
nec inuenit doriee ꝑueniat ad
eum qui art Qui Sitit ueniat
inam ainfiata modulatione uelud rana¬
rum sonis. ⁊ santib mundo deceptionis fa¬
bulas intulerunt. ad nicħ enim aĩal
illud utile ẽ. nisi ꝙ sonum nocis impro¬
bis et importums clamorib reddit.
S. Cria sunt gsia ranarum. unum flu¬
lamitum d̾r. dequo dr̃ fercur ꝙ si in os
latrantis canis picitur statim obmu¬
tescit Tertium maximum. ꝙ rubetum

Expanded text:
videt nihil vitale nec salubre esse in illa, studet investigando circumquaque quaerens haustum sapientiae, nec invenit, donec perveniat ad eum qui ait: Qui sitit, veniat inani et inflata modulatione, velut ranarum sonis et cantibus, mundo deceptionis fabulas intulerunt: ad nihil enim animal illud utile est, nisi quod sonum vocis improbis et importunis clamoribus reddit.c. Tria sunt genera ranarum: unum flulamita dicitur, de qua fertur quod si in os latrantis canis projicitur, statim obmutescit; tertium ejus quae rubet
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc male intelligentes indeipictacia.
nel phylat̾ia capitib cutunligabãt.
inquib .x legis u̾bascripta ante oculos
habebãt

Expanded text:
Hoc male intelligentes Judaei, pictatia vel phylacteria capitibus circumligabant, in quibus decem verba scripta ante oculos habebant
Abbreviated transcription (Latin):
que ut inmunda dñs respuit. ea iama¬
Dĩs .n. inpectis natisumus ⁊ excarius de¬
lectatõne concepti culpam originalem
pecc̃is implicamur: s qui post maliciã
carnis ad innocentiam conũtitur cor¬
dis pͥmogenitum asini mutat oue.
maliciam . s. pͥoris inte. Qui enun qͣlis
prius fuit ẽẽ desinit ⁊ apphensa carnis
mundicia innocentiam enstodit inob¬
lationem dei pͥmogenitum asini oue

Expanded text:
quae ut immunda Dominus respuit, ea jamOmnes in peccatis nati sumus, et ex carnis delectatione concepti, culpam originalem peccatis implicamur. Sed et qui post malitiam carnis ad innocentiam convertitur cordis, primogenitum asini mutat ove, malitiam scilicet prioris vitae. Qui enim qualis prius fuit desinit esse, et apprehensa carnis munditia innocentiam custodit, in oblationem Dei primogenitum asini ove
Abbreviated transcription (Latin):
est hoc de ommi loco acciꝑe de sodo¬
mis aũ. potiit d dici. qr sciebat
S.Denarius crucem x sig̾cat. uł

Expanded text:
est hoc de omni loco accipere. De Sodomis autem potuit dici, quia sciebat Decem. » Denarius crucem Christi
Abbreviated transcription (Latin):
hr̃e lineas. quas camisias nocant. sicap
siam int̾fecit. strictam .ẜ. ad mensuran
hĩtus sin. Ergo ⁊ sacerdotes parati in
minist̾rum dei. intuiunt᷑ hac tumca¬
ut hñtes pulchritudinem uestitox dis

Expanded text:
habere lineas, quas camisas uocant, sic aprfecit: strictam scilicet ad mensuram it. ergo et sacerdotes parati in ministerium dei. utuntur hac tuhabentes pnlchritudinem uestitorum
Abbreviated transcription (Latin):
e. Cingulum fecerunt de
bysso recorta.iacincto ppa
ac u̾miculo bistincto ope
plumarii hoc cingulũ¬
suut ieronimus exiose¬
phoscribit insimilitu¬
dinem pellis colubri. q̃
exitur insenectute.
sic mrotundo textumẽ.
ut marsupium longũ
putes. textum autem sb̃
tegmine cocci. Ppure ia
dinem. atq ita polimi¬
ta. arce clistinctum. ut
tumca iacinctina simł¬

Expanded text:
est. Cingulum vero fecerunt de bysso retorta, hyacintho, purpura, ac vermiculo bis tincto, opere plumario. Hoc cingulum, ut Hieronymus ex Josepho scribit, in similitudinem pellis colubri, quam exuit in senectute, sic in rotundo textum est, ut marsupium longius putes. Textum autem sub tegmine cocci, purpurae,dinem, atque ita polymita arte distinctum, ut tunica hyacinthina, sim
Abbreviated transcription (Latin):
irrationabile animal solet ꝯprehendi
riginis formam successione ꝯseruent.
de homine aũ hoc dcm̃ non ẽ. qr unus fi
tur: gñatim ⁊ int̾ se similia atiy ĩunam
originem seminis ꝑtinencia distingn̾e¬
Ctur aceteris.¬

Expanded text:
irrationale animal solet comprehendriginis formam successione conservent. De homine autem hoc dictum non est, quia unus fieretur generatim, ut inter similia, atque in unam originem seminis pertinentia distinguerentur a caeteri
Abbreviated transcription (Latin):
uiuentis dem̃ erat descd̾a sub intelligend̃
reliquit. Maxime q in huius diei oꝑib a¬
lia plura dicturus. herbas ã atq ligna. q ñ
hñt generandor affectum huius bñdcõnis
forsitan indigna uidicauit. ꝙ nec̃cio re¬
petitum ẽ. in homine. nequis putet ĩ offõ
gignendi. filios eẽ pecc̃m. sicut ĩ fornicõne
¶fñ coningio.

Expanded text:
viventis dictum erat, de secunda subintelligendum reliquit, maxime quia in hujus diei operibus alia plura dicturus. Herbas autem atque ligna quia non habent generandi affectum, hujus benedictionis forsitan indigna judicavit. Quod necessario repetitum est in homine, ne quis putet in officio gignendi filios esse peccatum, sicut in fornicatione sine conjugio.
Abbreviated transcription (Latin):
omnis electoꝵ uita una
tis oĩs sc̃oꝵ predicatoꝵ.
armo conuenit łi ecedẽt
enm ab inuicem ꝯpago
aabularum. s ꝙunusp¬
oheta aut apłe. dixissẽt

Expanded text:
omnis electorum vita una tis omnis sanctorum praedicatorum sermo convenit. Recederet enim ab invicem compago tabularum si quod unus propheta aut
Abbreviated transcription (Latin):
seruationem. hoc est .n. qui sacerdocio
functi sunt. de medio filioꝵ isrł ad mos¬
mine transcende et familiari inspectoe
tendere ut altiori excellentia mitoꝵ. ad
moyses cum filiis in sacerdocium ordinare

Expanded text:
entur. Hoc est enim eos qui sacerdotio functuri sunt de medio filiorum Israel, ad Moymine transcendere, et familiari inspectione tendere: ut altiori excellentia meritorum . Nam quod fratrem suum Moyses cum filiis in sacerdotium ordinare
Abbreviated transcription (Latin):
clesie sa cerdotib congruit. ut omne cy
illic mornatu. uestiuim claram extrin¬
sum clarescat Ideo preciprtur moysunt
applicet ad se frẽm suum aaron cum fi¬
lus demedio filioꝵ isrł adfungendum
sacerdocio coram domino. Nec̃ce ẽ n. ut qͥ¬

Expanded text:
clesiae sacerdotibus congruit: ita ut omne, quod illic in ornatu vestium clarum extrinsum clarescat. Unde apte praecipitur Moysi, ut applicet ad se Aaron fratrem suum cum filiis de medio filiorum Israel, ad fungendum sacerdotio coram Domino. Necesse est enim, ut q
Abbreviated transcription (Latin):
u̾bis eruunt᷑ ⁊ sanitate catho¬
lice fidei nuniunt᷑. potissimũ¬
id diligamus. qd̾ certum apparuerit eum sen¬
fisse quem legimus. Si aũ hoc latet. id certe qd̃
circumstancia scripture non impedit. ⁊ cũ
sana fide concordat. Si aũ ⁊ scripture circũ¬
stancia tractari ⁊ clis cun non potest. saldem
id solum qd̾ fides exigit. sans uel p̃scribit a¬
luid ẽ enim quid potissimum. riptor sense¬
etiam si uoluntas scriptoris incerta sit sane

Expanded text:
bis, et sanitate Catholicae fidei muniuntur, id potissimum eligamus, quod certum apparuerit, eum sensisse quem legimus. Si autem hoc latet, id certe quod circumstantia scripturae non impedit, et cum sana fide concordat. Si autem et Scripturae circumstantia pertractari ac discuti non potest, saltem id solum quod fides sana praescribit. Aliud est enim quod potissimum scriptor sensenon potest, etsi voluntas scriptoris incerta sit, sanae
Abbreviated transcription (Latin):
cã nominis redditur. filuis gn̾is
mei. sie ut melius ẽ. inhebreo
filius pͥ mei. sic derinatur nt
ex parte: sensus nominis expar¬
te ip̃e sit sermo. Amori .n. aqͥno

Expanded text:
uidem causa nominis redditur, filius generis mei, sive, ut melius est in Hebraeo, filius populi mei, sic derivatur, ut ex parte sensus nominis, et ex parte ipse sit sermo. Ammi enim, a quo
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ cundebis qr cortine hẽbunt inequali¬
tate que est inter parietes cubitos denos. ĩ
ascensu autem. uel descensu que est uyc
parietes. habebunt cubitos nouenos sitq
fit ut summitas. cortinarum t̾ram tangẽ
ñ possit s mensura unius cubiti at̾ra al¬
tior absit Item uidebis ꝙ cortine hñt in
equalitate ꝑlongitudinem domus cubi¬
tos .xxx. inaicensu autem. ł descensu qd
e morientali ⁊ occidentali lar̾e domuscñ¬
bitos quinos. Ideo eadem litteralis sum

Expanded text:
t videbis quia cortinae habebunt in aequalitate quae est inter parietes, cubitos denos, in ascensu autem, sive descensu qui est juxta parietes, habebunt cubitos novenos: sicque fit ut summitas cortinarum terram tangere non possit, sed mensura unius cubiti a terra altior absit. Item videbis quod cortinae habent in aequalitate per longitudinem domus cubitos triginta, in ascensu autem sive descensu, qui est in orientali et occidentali latere domus, cubitos quinos. Ideoque eadem lateralis sum
Abbreviated transcription (Latin):
conuenire mensuris .x.erant cortme. hñ¬
tes singule longitudinis .xxuiii. cubitos
latituoinis . ini. que simul iuncte ⁊ in
unum compositum tab̾natulum ĩple-¬
bant latitudine sua cubitos xl suspen¬

Expanded text:
erant cortinae, habentes singulae longitudinis viginti octo cubitos, latitudinis quatuor, quae simul junctae, et in unum compositae, tabernaculum implebant de latitudine sua cubitos qua
Abbreviated transcription (Latin):
lug. Non sunt audiendi qui putant
aĩam ẽẽ partem dei. Si .n. hoc eẽt. nec ase
nec ab alio: decipi poss. nec ad malum
faciendum. ł paciendum compelli. nes
ĩ melius uel deterius mutari. flatus aũ
quo hõiem aĩauit. fc̃s ẽ adeo. non de d̾o

Expanded text:
. Non sunt ergo audiendi qui putant animam esse partem Dei. Si enim hoc esset, nec a se nec ab alio decipi posset, nec ad malum faciendum vel patiendum compelli, nec in melius vel deterius mutari. Flatus ergo quo hominem animavit factus est a Deo, non de Deo
Abbreviated transcription (Latin):
Quadunt doctores t̾re ugorem ⁊ ferundi¬
tatem longe eẽ inferiorem post diluui
um udeo hõib esum carnium conces¬
sum. cum andea tm̃ t̾re frnctib inctita¬
Crent.

Expanded text:
Tradunt doctores terrae virorem et fecunditatem longe esse inferiorem post diluvium; et ideo hominibus esum carnium concessum, cum antea tantum terrae fructibus victitarent.
Abbreviated transcription (Latin):
ilt consensus ꝓph̾ice
atcestationis inom̃ib
que apłi dixit monstre¬
tur. uel bine ꝑ duosan¬
gulos subicuintur ut
bñ sub fultis angulis
tota nocte possit ꝯsist̾e
a⁊ euangelici sermõis
presignatur ⁊ finis oĩs

Expanded text:
e attestationis, in omnibus quae Apostoli dixere, monstretur. Vel binae per duos angulos subjiciuntur, ut bene suffultis angulis tota recte possit consistere et evangelici sermonis praesignatur, et finis omnis
Abbreviated transcription (Latin):
latere suꝑhumeralis. ut int̾ adu̾sacꝓs¬
iliscordante mensura munum redire
ueqneunt. s cum excrinsetus. uona faceit
pet̾na recributõe cernimur. intentõne
placencdi hominib insecreto mentis ĩ¬
plicamur humaniq fauoris magis
qͣm iute inuisibilis premia requitimꝰ¬

Expanded text:
latere superhumeralis, ut inter adversa et prosac discordante mensura in unum redire nequeunt, si cum extrinsecus bona facere pro aeterna retributione cernimur, intentione placendi hominibus, in secreto mentis implicamur, humanique favoris magis quam vitae invisibilis praemia requirim
Abbreviated transcription (Latin):
st qͣm autem eduxit me deus de do¬
mo pr̃is mei lixi ad eam. hanc nũam
facies metum. in omni loco ad quem
ingrediem dices. qd̃ frat̾ tuus sum.
Tulit gͥ abymelech. ones. ⁊ boues. ⁊ ser¬
uos. ⁊ ancillas. ⁊ dedit abraham redlid̃
illi sarram uxorem suama ait. Terraco¬
ram uob̃ẽ ubicumq tͥ placu̾it hĩta.
sarra ã clixit. Ecce mille argenteof de di
tũ tuo hoc erit tͥ nelamen ocloꝵ al
om̃s qui tetum sunt. ⁊ quocumq uer¬
rex̃is mementote deprehensam᷑. ante

Expanded text:
stquam autem eduxit me Deus de domo patris mei dixi ad eam hanc misericordiam facies mecum in omni loco ad quem ingrediemur dices quod frater tuus sim tulit igitur Abimelech oves et boves et servos et ancillas et dedit Abraham reddiditque illi Sarram uxorem suam et ait terra coram vobis est ubicumque tibi placuerit habita Sarrae autem dixit ecce mille argenteos dedi fratri tuo hoc erit tibi in velamen oculorum ad omnes qui tecum sunt et quocumque perrexeris m
Abbreviated transcription (Latin):
sum impulit lusus ad ydolatriam
qr si uanitatis culpa non caute com¬
pescitur abiniquitatemens incauta
deuoratur unde qui modica sꝑnit pan¬
latim decidit. si .n. curare parua negli¬
gimuis insensibilit̾ seducti audenter
etiam maiora perpetramus
popłs de uuntulo. ⁊ de ydolo ꝙ exauro

Expanded text:
sum impulit, lusus ad idololatriam: quia si vanitatis culpa non caute compescitur, ab iniquitate mens incauta devoratur. Unde: Qui modica spernit, paulatim decidit. Si enim curare parva negligimus insensibiliter seducti, etiam majora audenter perpetramus.populus de vitulo et de idolo quod ex auro
Abbreviated transcription (Latin):
intumesc̃e. Dixit iudas ꝓucide e¬
am ut ⁊buratur que cum ducere¬
tur ad penam misit ad socerum
suũ clicens. De niro tuuis hec sunt
ꝯcepi sognosce cꝰ sit anulus et ar¬

Expanded text:
intumescere dixit Iudas producite eam ut conburatur quae cum educeretur ad poenam misit ad socerum suum dicens de viro cuius haec sunt concepi cognosce cuius sit anulus et ar
Abbreviated transcription (Latin):
dere posse fieri uolũ
ostendens fieri posse
ut qͥ ante hest̾num
et iudius t̾cianum
diem eloq̃ns ñ fuiss
repente fieret exquo
c̃illo dñs loqui sep̃.

Expanded text:
dere posse fieri Dei voostendens fieri potuisse ut qui ante hesternum et nudiustertianum diem eloquens non fuisset, repente fieret ex quo cum illo Dominus loqui coepit.
Abbreviated transcription (Latin):
tiue. dulciores sunt. carnes agni. crude. inconsiderata. tsine ri¬
enim ꝙ subtilit̾ cogitamus q̃i mente coquimus. s agni caro nec
truda edenda ẽ. nec aqua cocta qr redemptor nr̃. nec purus homo
existimandus ẽ nec ꝑhumanam sap̃iam qualit̾ deus incarna
ripotuit cogitandus. Omnis . N. qui purum hõiem credit carnes

Expanded text:
ine reenim, quod subtiliter cogitamus, quasi mente coquimus. Sed agni caro nec cruda edenda est, nec aqua cocta, quia Redemptor noster nec purus homo aestimandus est, neque per humanam sapientiam, qualiter incarnari Deus potuit, cogitandus. Omnis enim, qui Redemptorem nostrum
Abbreviated transcription (Latin):
Ac̃. Agnus ꝑfectus mascłs annitulus
erit uob̾ ac̃ Mouere pot̃. ista locutio q̃i
agnus possit ẽẽ ñ mascls nescientẽ
qua neccitate ita sit translatum. ꝯ¬
uis a tͣnsferri debuit q g̾cus ꝓbadon¬

Expanded text:
. Agnus perfectus, masculus, anniculus erit uobis. mouere potest ista locutio, quasi agnus possit esse non masculus, nescientem qua necessitate ita sit translatum. ouis enim transferri debuit, quia graecus rcpo
Abbreviated transcription (Latin):
it seq̃nt ũo die exceptus ẽaturbis c̃
ramis palmaꝵ ⁊ diuinis laudib tͥb
reliquis custoditus ẽ auideis usq ad
traditus ẽ.
u̾trimꝑ postem sumitur. qn ñ solum
ore. corꝑis d q̃ ore cordis hauriur ⁊¬
lam qui sic redemptorxis sanguinem acipit ut imitari pallionem
eius. nec dum uelit in uno poste sangͥnem posuit qui ⁊ in super¬
liminarib domoꝵ ponendus ẽ domus enim mentes nr̃e sunt

Expanded text:
us est a turbis cum ramis palmarum et divinis laudibus. Tribus reliquis custoditus est a Judaeis usque ad traditus est. em ponitur, quando non solum ore corporis, sed etiam ore cordis hauram qui sic Redemptoris sui sanguinem accipit, ut imitari passionem illius necdum velit, in uno poste sanguinem posuit, qui etiam in superliminaribus domorum ponendus est. Quid enim spirit
Abbreviated transcription (Latin):
tus dr̃ aprilis q̃i aperilis qi tuncaꝑi¬
tur t̾ra ꝓferentis uͥgultis herbis. ac
florib. ẜ aprilis auenere q̃i aphrodis
ueniis enim g̾ce aphrodite dr̃ hunc
hebrei primum hñt. qr. uͦ xͦ kalen¬
darum eius. prima dies seculi fuit

Expanded text:
tur Aprilis quasi aperilis, quia tunc aperitur terra proferendis virgultis herbis ac floribus: vel Aprilis a Venere, quasi Aphroditis; Venus enim Graece Aphrodite dicitur. Hunc Hebraei primum habent, quia XV Kalendarum ejus prima dies saeculi fuit
Abbreviated transcription (Latin):
sunt ꝑcaritatem bona
impendunt. Item qr
Recte altare thimi¬
amatis in longitudi
ne ⁊latitudine qua¬
drangulum fit. qr ꝑ¬

Expanded text:
er charitatem bona impendunt. Item, quRecte altare thymiamatis in longitudine et in latitudine quadrangulum fier
Abbreviated transcription (Latin):
u̾numꝙ auietem iuim es suꝑ caput cuius ponent a ab ifiliies
manus. Quem cum mactaius tolles de sanguine euis. ⁊ fundes
cͥca altare Ip̃m aũ arietem secabis infrusta. Lotaq intestina es
ac pedes pones sr̃ contisas carnes. ⁊ suꝑ caput illius.⁊ offeres toiũ
arietem incensum suꝑ altare oblatio ẽ dño suauissimus odor¬
uictime dei. tolles qͦ arietem alterx suꝑ cuius¬
caput aaron ⁊ filii eius ponent manus. Quẽ

Expanded text:
uoque arietum sumes super cuius caput ponent Aaron et filii eius manus quem cum mactaveris tolles de sanguine eius et fundes circa altare ipsum autem arietem secabis in frusta lotaque intestina eius ac pedes pones super concisas carnes et super caput illius et offeres totum arietem in incensum super altare oblatio est Domini odovictimae Dei tolles quoque arietem alterum scaput Aaron et filii eius ponent manus quem
Abbreviated transcription (Latin):
umq tuleris de sanguine qui ẽ suꝑ altare ⁊ de oleo unctionis
asperges a aron iestes eiꝰ filios ⁊ uestimenta eoꝵ. Consecranso⁊
ip̃is ⁊ uestib. Tolles adipem deariete ⁊ a uanques¬
perit nitalia ac reticulum. iecoris ⁊ duos renes atq adppem qͥ
suꝑeos est armumq dextrum. eo ꝙ sit aries ꝯsecratõni Hortã
panis unus crustulum consꝑsum oleo. laganum de canistro
arymioꝵ ꝙ positum ẽ inconspectu clñi. ponesq omnia suꝑm
nus aaronafilioꝵ eius ⁊ sc̃ificab̃ eos eleuans coram chñosuscipig

Expanded text:
um tuleris de sanguine qui est super altare et de oleo unctionis, asperges Aaron et vestes ejus, filios et vestimenta eorum, consecratisque et ipsis et vestibus tolles adipem de ariete, » eperit vitalia ac reticulum iecoris et duos renes atque adipem qui super eos est armumque dextrum eo quod sit aries consecrationum tortam panis unius crustulum conspersum oleo laganum de canistro azymorum quod positum est in conspectu Domini ponesque omnia super manus Aaron et filiorum eius et sanctificabis e
Abbreviated transcription (Latin):
possides. En oculi nr̃i ⁊ oculi frĩs mei benia¬
nun uident ꝙ os meum loquat᷑ aduos.
Nunciate pr̃imeo uinu̾sam głiam meã
et cuncta que iudistis in egypto. fẽstinate
et aducite eum adme Cumq am plex
atus recidiss in collum beniamin fr̃is sin

Expanded text:
possides. En oculi nostri, et oculi fratris mei Benjamin, vident quod os meum loquatur ad vos. Nunciate patri meo universam gloriam meam, et cuncta quae vidistis in Aegypto: festinate, et adduciatus recidisset in collum Beniamin fratris sui
Abbreviated transcription (Latin):
Ab. Dostqͣm descend̾
moyses demonte oꝑa
mandantur: tab̾na¬
culi construendi. et
uestis sacerdotalis de
quib fatiendis anle¬

Expanded text:
. Posteaquam descendit Moyses de monte, opera commendantur tabernaculi construendi et uestis sacerdotalis: de quibus faciendis ante
Abbreviated transcription (Latin):
te sedis. non ẽ t̾ra ut uulgus nr̃m
putat. s explecur sñia dm̃i. dum
nies impioꝵ inp̃a mundi. origine
fundameritum querens. in hac uĩ¬
ta ciutatem extruxit. quam no¬
cauit enoch qd̃ interp̃r. delicatio
qr ĩ primordiis se declicant dum
in hac iita que ante ẽ. radicem cõr¬
dis plantant ut ħ ad notũ floreãt ⁊ afu
in casulis hĩtabat qr sũ hospites ⁊
ꝑegrinos se cognoscunt expectante
cuutatem h̃ntem fundam̃tum.
cuus artifex deus
mines non fuerint. qr scriptura nõ¬
dicit s sciendum ẽ qd̃ multo płes
fuisse. tunc qr dui niuendo plures
poterant generare nec mirum cũ
filii isrł ꝑ quadringintos. annos
sic muluplicati leguntur. ut non
possent num̾ari ẽxercitus.
qui occiderit. subaudis li berabit te. ab illo cruci¬
atumale conscĩe. hic sensus. eui dencuis patet
ex soluet .i. quicumq de in .uii. generatione occi¬
derit exsoluet. te acruciatu ꝑ mortem. quinsq ad

Expanded text:
e sedis. Non est terra Naid, ut vulgus nostrum putat, sed expletur sententia Domini, dum nies impiorum, in ipsa mundi origine fundamentum quaerens, in hac vita civitatem exstruxit quam vocavit Henoch, quod interpretatur dedicatio, quia in primordiis dedicant, dum in hac vita quae ante est, radicem cordis plantant, ut hic ad votum floreant, et a fuin casulis habitabat, quia sancti hospites et peregrinos se esse cognoscunt, exspectantes civitatem habentem fundamentum cujus artifex Deus mines non fuerint quam Scriptura dicit. Sed sciendum est multo plures fuisse tunc, quia diu vivendo plures poterant generare. Nec mirum, cum filii Israel per quadringentos annos sic multiplicati leguntur, ut non possit numerari exercitus.qui occiderit, subaudi, liberabit te ab illo cruciatu malae conscientiae. Hic sensus evidentius patet. exsolvet, » id est, quicunque te in septima generatione occiderit, exsolvet te a cruciatu per mortem, qui usque ad
Abbreviated transcription (Latin):
sen. ideo mbet d̾s. ut oftẽ¬
dat eis petram exqͣ bibãt.
siquis autem legens me¬
ẏsen rimurat ad u̾sus
eum. idisplicet etlrcc̃a
moyses ducit ppłm ad
res populi non .n sola¬
et ꝓphete. ⁊ patͥarche. et

Expanded text:
sen: ideo jubet Deus ut ost petrum ex qua bibant. uis autem legens Moysen murmurat adversus et displicet ei littera Moyses ducit populum res populi. Non enim solaet prophetae et patriarchae
Abbreviated transcription (Latin):
aabulon ilii rachel iosephabẽ
iamin. filiibale ancille rachel dã.
et neptalim. filii ⁊elphe ancille
lye gad iaser Hii filii iacob. qui
uatisunt ei ĩ mesopothanna syrie.
uenit ⁊̃ ad yscac pr̃em suũ inmã¬
bre ciuitatem arbee. hec ẽ hebron
in qua ꝑegͥ̾natus ẽ abrahamay

Expanded text:
abulon filii Rahel Ioseph et Beniamin filii Balae ancillae Rahelis Dan et Nepthalim filii Zelphae ancillae Liae Gad et Aser hii filii Iacob qui nati sunt ei in Mesopotamiam Syriae venit etiam ad Isaac patrem suum in Mambre civitatem Arbee haec est Hebron in qua peregrinatus est Abraham et
Abbreviated transcription (Latin):
in hebreo non hẽtur. Uñ error
increuit qd̾ terra iessen in¬
arabia sit porro sicut in nr̃is
codicib. ẽ ꝑ extremum . m. scͥ¬
placet t̾ram sigc̃at. complu¬
tam. Iessen .N. In ymbremũ¬

Expanded text:
bus non habetur. Unde et error increbuit quod terra Gosen Arabia sit. Porro si, ut in nostris codicibus est, per extremum m scrplacet, terram significat complutam; Gosen enim in imbrem
Abbreviated transcription (Latin):
quid terribilius additur: scriptumest
enim qr in durauit dominus cor pho
ac̃ Rursus in septima tum grando et
ignis egyptum uastat incluratur
ubi locusta ꝓducitur. dr̃ dr̃is indura
pabiles funt. tandem ũo cum extine¬
ptum mittit᷑ ⁊ precipitur ei facere
ꝓdigia. adlitur facies ea in conspet
ac. hinc primum dc̃m ẽ adomino. Ege

Expanded text:
quid terribilius additur; scriptum est enim quia induravit Dominus cor Pharaonis, etc. Rursus in septima cum grando et ignis Aegyptum vastat, induratur ubi locusta producitur, dicitur Dominus indurarpabiles fiunt, tandem vero cum, exstincptum mittitur et praecipitur ei facere prodigia, additur: Facies ea in conspectraonis, etc. Hinc primum dictum est a Domino: Ego
Abbreviated transcription (Latin):
toritate respondit ꝓincapacitate au¬
cditoꝵ sicut alibi ait ⁊ audunt archa¬
na u̾ba que non licet homim loqui uñ
in seq̃ntib eum qui non tam studioꝵ
m̾ito quam sciendi cupiditate seire
deterret. dicens ohomo in quis es qui¬
do supplicia temꝑantur: post hec ue¬
nunt uerbera desuperiuis.

Expanded text:
acitate auditorum, sicut alibi ait : Et audivit arcana verba, quae non licet homini loqui. Unde in sequentibus eum qui non tam studiorum merito quam sciendi cupiditate secretdeterret dicens Rom. IX: O homo, quido supplicia temperantur: post haec veniunt verbera de supernis.
Abbreviated transcription (Latin):
OR. Illud qͦ notandum ꝙ quedam uer¬
bera inferre dr̃ aaron phoni uel egypto
quedam moyses. Quedam ũo ip̃e dñs
inprima enim plaga. uibi aquas u̾tit
insanguinem. eleuat aaron uirgam
et ꝑcutit aquam Inscd̾a ꝑcirat aquas
et educit ranas Int̾tia extendit manũ
scimphes. In quarta dr̃ dominus fe¬
cisse ut ueniret tynomia. Inquinta

Expanded text:
. Illud quoque notandum, quod quaedam verbera inferre dicitur Aaron Pharaoni vel Aegypto, quaedam Moses, quaedam vero ipse Dominus. In prima enim plaga, ubi aquas vertit in sanguinem, elevat Aaron virgam et percutit aquam. In secunda percutit aquas et educit ranas. In tertia extendit manum sciniphes. In quarta dicitur Dominus fecisse, ut veniret cynomyia. In quinta
Abbreviated transcription (Latin):
cut insuꝑhum eralioꝑ¬
um ꝑfectio: ita inrõna¬
limdicii. quo pectus sa
cum ante homines quis
innocens manib appͥa¬
ruerit multomagis ĩ
conspectu summi iudi¬
ts. mundus corde assist̾e
contendat oĩa agens¬
de industͥant quicquid
foris erga ꝓximosag̃
aut uidicatur totum̃.
et regula int̾ne rõnis ꝓ¬
batum i suo conditori.
platitum fulgeat. Itẽ
rõnale iudiciĩ sacerdos

Expanded text:
 in superhumerali operum perfectio, ita in rationali judicii, quo pectus saccum ante homines quis innocens manibus apparuerit, multo magis in conspectu summi judicis mundos corde assistere contendat, omni agens industria ut quidquid foris erga proximos agit, aut judicat, totum ex regula internae rationis probatum, ac suo Conditori placidum fulgeat. Item rationale judicii sacerdos
Abbreviated transcription (Latin):
uersia qua accusatuir. matrona ꝙ ethyopem. reperit.
ꝓ defensione. illius aignmñtetur hanc ꝯceptum ẽẽ na¬
turam qm supra diximus. ⁊ scciptum reꝑitur. inlibris
ypotratis qd̃ quedam suspitõe ad ult̾ii fuerat puniẽ¬
da. cum pulchrimum peperiss utriq parenti gñio
dissimilem. nisi memoratus meditus soluiss q̃onem
monens q̃rere. neforte talis pictura eẽt incubitulogͥ
inuenta mulier. asispitione liberata ẽ. Iacob callid

Expanded text:
n ea controversia qua accusatur matrona quod Aethiopem peperit, pro defensione illius argumentetur hanc conceptuum esse naturam, quam supra diximus. Et scriptum reperietur in libris Hippocratis quod quaedam suspicione adulterii fuerat punienda, cum pulcherrimum peperisset, utrique parenti generique dissimilem, nisi memoratus medicus solvisset quaestionem, monens quaerere ne forte talis pictura esset in cubiculo; qua inventa mulier a suspicione liberata est. «
Abbreviated transcription (Latin):
rium natum fu̾it. meum exit. Siquidunius colo¬
ristuum. s rem difficilem ñ postulo tecum facit.
nat᷑a pecoꝵ. ut alba ex albiscinigra nascant᷑ exiigͥo.
ro ⁊ itant iacob postulabat faciens trium dierur
tatus eciẽ naturam albicungri pecoris natͤali aite
pugnau̾it ⁊ tres n iuirgas populeas ⁊amigdalineas
olataninas hãiit. exparte decorticans uarum urrgaꝵ
fecit colorem ut ubicumq inuirga corticem. reliquiss
antiquus remãnet color ubi tuliss corticem caroroᷤ¬
pandetur. obsernabat gͦ iacob tp̃c quo pecora ascen¬
debãt ⁊cum post calorem diei adportandum auideꝵ¬
gebant discolores nͥgas ponebat ĩcanalib ⁊̃ ad missis aris¬
nb ⁊ hyrtis in p̃a potandi auiditate oues ⁊ capras fa¬
ciebat᷑ ascendi. nt exclmpplici desid̾io dum. ⁊ auide bibt
ascendunt᷑ amarib tales fetus conciꝑent quales ñ¬
bras arietum ⁊ hyrcoꝵ. desuꝑ ascendencium maqͣsx
spetulo contemplabant᷑. ex iuirgis. it incanalib põitis¬

Expanded text:
rium natum fuerit, meum erit: si quid vero unius coloris, tuum. Rem non difficilem postulo. Tecum facit natura pecorum, ut alba ex albis, et nigra nascantur ex nigrit, et ita ut Jacob postulabat faciens, trium dierum tus est, et contra naturam albi et nigri pecoris, naturali arte pugnavit. Tres enim virgas, populeas et amygdalinas cinas et plataninas habeant, ex parte decorticans, varium virgarum fecit colorem, ut ubicumque in virga corticem reliquisset, antiquus permaneret color: ubi vero tulisset corticem, colop. Observabat Jacob tempora quibus pecora ascendebantur, et post calorem diei ad potandum avida pergebant: discolores virgas hic ponebat in canalibus, et admissis arietibus et hircis in ipsa potandi aviditate oves et capras faciebat ascendi, ut ex duplici desiderio, dum avide bibunt et ascenduntur a maribus, tales fetus conciperent, quales umbras arietum et hircorum desuper ascendentium in aquarum speculo contemplabantur. Ex virgis
Abbreviated transcription (Latin):
diuit dĩ preces eiꝰ. Concepitqy ⁊ pepit filium qͥntum ⁊ait. ded̃
ds m̾cedem mͥ qi decli ancillam meam uiro meo. appellauity
nomen illius ysachar: Rursum hͣa. concipiens peperit sextũ
filium. ⁊ ait. Ditauit me deus dote bona ⁊ hac iuice mecum er̃
maritus m̃s eo qd̃ genuerim ei.ui. filioscud cͥco¬

Expanded text:
filium quintum, et ait: Dedit Deus mercedem mihi, quia dedi ancillam meam viro meo, appellavitque nomen ejus, Issachar. Rursum Lia concipiens, peperit sextum filium, et ait: Dotavit me Deus dote bona: etiam hac vice mecum erit maritus meus, eo quod genuerim ei sex filios:
Abbreviated transcription (Latin):
Illa rdit. parum ne tͥ uidetur qd̃ pe¬
ripueris maritum mͥ nisi ⁊̃ mand¬
goras filii mei uileris. At illa dormi¬
at tecum hac nocte ꝓmandragor is
filiituu Hedeunteq ad uesꝑam dea¬
gro iacobeg̾ssa ẽ moccuisum eiꝰ ha
peret. ꝙ ego non arbi¬
tror nec si ninc ꝯcepie¬
s nunc sio tum post.
duos lye alios abilla
nocte partus dñs eã
prole donau̾it nicħ
ẽ. qd̃ de mandragora
tale aliquid suspice¬
mur quale ĩnulla
femina expti sumus.
Cum . R. mala hec ipa
potiu ꝑscrutatus sũ
ñaliqua acõr sensu
remotiore scĩa q̃ daret
urtutes radicum⁊
quantum renũciat
tus rem comꝑi. pul¬
cram suaue olentẽ
sapore ã insipido. eͦ
gͦ eam młr tantoo¬
pere cupierit nestu.
insi forte pp̃ pomira¬
ritatem ⁊ odoris icẽ¬
ditatem.

Expanded text:
illa respondit, Parumne tibi videtur quod praeripueris maritum mihi, nisi etiam mandragoras filii mei tuleris? Ait Rachel, Dormiat tecum hac nocte pro mandragoris filii tui. Redeuntique ad vesperam de agro Jacob, egressa est in occursum Lia, peret, quod ego non arbitror, nec sic tunc concepisset. Nunc vero cum post duos Liae alios ab illa nocte partus, Dominus eam prole donaverit, nihil est quod de mandragora tale aliquid suspicemur, quale in nulla femina experti sumus. Cum enim mala haec ipse potui perscrutatus sum, non aliqua a communi sensu remotiore scientia, quae docet virtutes radicum et quantum renuntiat tus, rem comperi pulchram, suave olentem, sapore autem insipido. Cur ergo eam mulier tantopere cupierit nescio, nisi forte propter pomi raritatem et odoris jucunditatem.
Abbreviated transcription (Latin):
hoc est muus tuum suscipiam sicut
suscepi munus frĩs tui. qd si male
eg̃ĩs illico pecc̃m tuum añ uestibu¬
lum tuum sedebit. ⁊ tali ianitore co¬
mitaberis. s qr lib̾i arbitrii es: mo¬

Expanded text:
id est, munus tuum suscipiam, ut suscepi fratris tui: quod si male egeris, illico peccatum tuum ante vestibulum tuum sedebit, et tali janitore comitaberis? Verum quia liberi arbitrii es, mo
Abbreviated transcription (Latin):
bat obsita usqͦ ecc̃a
ueniret exgentib
etassum̃et eam. delu¬
deis ⁊palustrib locis
intra sap̃ie aulas ⁊
regalia tecta infan¬
egit ap̃ illos. a qui

Expanded text:
bat oblita usque quo Ecclesia veniret ex gentibus, et assumeret eam de luteis et palustribus locis, intra sapientiae aulas et regalia tecta. Infanigit: apud illos enim
Abbreviated transcription (Latin):
suscepit ⁊ misertaẽ
ifantis. hec ueniẽs
inpaludem ĩuenit
moysen iacentem
expõitum asius ⁊ fec̃
eum nutͥri. Nutrit᷑
ap̃ suos ibi ag̾ in¬
fanciam fortior fc̃s
ducit᷑ ad eam. ad op¬
tatur infilium.
Moyses legem si gẽ
ueniens ergo ec̃ca.
ad aquam bap̃mi
suscepit legem intͣ
et bitimine luitã.
augis uel excorti

Expanded text:
suscepit, et miserta est infantis; haec veniens in paludem, invenit Mosen jacentem expositum a suis, et fecit eum nutriri. Nutritur apud suos, ibi agit infantiam; fortior factus ducitur ad eam, adoptatur in filium. Moses legem significat. Veniens ergo Ecclesia ad aquas baptismi, suscepit legem intra et bitumine linitam. virgis vel e
Abbreviated transcription (Latin):
Ypolitus. Querit ysaac. aiacob eur tam
cito uenerit admiratus .s. uelocem credenci¬
um fidem tibi delectabiles offernutur qi
hostia deo placens salus pecc̃oꝵ ꝙ post esũ
sequit᷑ bñdcõ ⁊ ens edore ꝑfruiturri uirtu¬
tem resurrõnis  regniaꝑte ꝓnunciat. Etre

Expanded text:
i? » Quaerit Isaac a Jacob cur tam cito venerit, admiratus scilicet velocem credentium fidem. Cibi delectabiles offeruntur, quia hostia Deo placens, salus peccatorum. Quia post esum sequitur benedictio, et ejus odore perfruitur, virtutem resurrectionis et regni aperte
Abbreviated transcription (Latin):
que uentura erant preuidit. ⁊
qui presens asusteret. nescunt
Constat .n.qr uidei. qui plene
cipib sacerdotum inquirit u̾¬
tia post̾ior ysaac caligante signatur. qui

Expanded text:
quae ventura erant praevidit, et qui praesens assisteret, nescivit. Constat enim quia Judaei, qui plene cipibus sacerdotum inquirit breviter Isaac caligante signatur. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
ecc̃am intrant. ad re
tes ab illecebris carnis
ñ solum .N. hoc tẽtoriũ
.iiiͦi. columpnis suble¬
dine sua nũm qͥnariũ¬

Expanded text:
esiam intrant, ad regtes ab illecebris carnaliNon solum enim hoc tentorium quatuor columnis subleudine sua q
Abbreviated transcription (Latin):
et defiguris ⁊ ordine e.
inaꝑtione aurum sol
lerter: erudiuntͣ quo
sciant exinde ⁊mems¬
nerint. qui ⁊quot sint
libri. quoꝵ u̾bis maxie
infide trinitatis debe¬
ant erudiri. inquo in
rius quinquies clucis¬

Expanded text:
ac de figuris et ordine eorum in apertione aurium suarum solerter erudiantur; quo sciant exinde ac meminerint, qui et quot sint libri, quorum verbis maxime in fide veritatis debeant erudiri. In quo intrius quinquies duc
Abbreviated transcription (Latin):
gracili uoce sum. et
quo exaudiet me
unum hominẽm
Oirum si tam graci¬
lis uocis fuit. ut nec
anforde rẽgns fas¬
tus non ꝑmittebat.¬
originem moysi de

Expanded text:
gracili uoce sum, et quomodo exaudiet me unum hominem. mirum si tam gracilis uocis fuit. ut nec an forte regius fastus non originem Moysi de
Abbreviated transcription (Latin):
tur sathanas sub pedib nr̃is. Quan¬
to enim nos constant̾ ⁊ fortit̾ stamus
tanto plo infirius. si autem infͣ¬
mi uel dubii ẽẽ ceperimus ualidior
fiet. Cum enim eleuaret moyses ma¬
nus uincebatur amalech cum q̃i las¬
sas deiceret inualescebat. nos gͦ mu̾
tute crucis .x. extollamus brahia
et leuemus in orone scas manus u
dei auxilium mereamuir.hinc Iaco¬
b ait resistite cdiabło afugiet anob̾¬

Expanded text:
tur Satanas sub pedibus nostris. Quantur Satanas sub pedibus nostris. Quanto enim nos constanter et fortiter stamus, tanto Pharao infirmius. Si autem infirmi vel dubii esse coeperimus, validior fiet. Cum enim elevaret Moses manus, vincebatur Amalec; cum quasi lassas dejiceret, invalescebat. Nos ergo in virtute crucis Christi extollamus brachia, et levemus in oratione sanctas manus, ut Dei auxilium mereamur. Hinc Jacobus ait: Resistite diabolo et fugiet a vob
Abbreviated transcription (Latin):
sus sum adphonẽ¬
ut loquerer inno¬
mme tuo. afflix¬
isti ppłm tuum
et ñ liberasti eos.
sen. unc uidebis que factͣ pͫ¬

Expanded text:
sus sum ad Ph loquerer ex nomine tuo, afflixit populum tuum: et non liberasti eos. Nunc videbis quid fact
Abbreviated transcription (Latin):
it mͥ pret̾ te q̃uxor
eius es. Quomodogͦ
possin hoc malum
facere ⁊peccare in dñm menm. hꝰce nmnoui
motruerbis ꝑsingulos clies loquebantur⁊

Expanded text:
i, praeter te, quae uxor ejus es: quomodo ergo possum hoc malum facere, et peccare in Dominum meum? Hujuscemodi verbis per singulos dies loquebantur
Abbreviated transcription (Latin):
tus moysi ⁊ filii eius. ⁊uxor euis ad
moysen indesertum uͥ erat castra¬
metatus uixta montem cli ⁊man¬
dauit moysi clicens Egõ cognatꝰ
tuus iethro: uenio adte iicor tua
et duo filiitui cum ea. Qui eg̃ssus ĩ
occursum cognati sui ãcoiainit. ⁊ os¬
culatus ẽ eum s alutauerte se mu¬
tuo u̾bis pacificis. Cimiq intrassͣ¬

Expanded text:
ad Mosen in desertum ubi erat castrametatus iuxta montem Dei et mandavit Mosi dicens ego cognatus tuus Iethro venio ad te et uxor tua et duo filii tui cum ea qui egressus in occursum cognati sui adoravit et osculatus est eum salutaveruntque se mutuo verbis pacificis cumque intrass
Abbreviated transcription (Latin):
pot̃ Ecce uocat ⁊̃ quos in quinatos deñ
duriciam legis quos .n. iuste illa dãp¬
nat: ip̃e iniseri cordit̾ liberat.¬
Oy moyses liberaturus filios iscł dum¬
sit ucorem. ⁊ filios. quos postea indes¬
to. recepit. sig̃cat. qr predicatores cum
mitcuntur. ad opus predicõnis debent.
se asollicitudine temporali exhonus¬
tare cum ño postea ad ep̃atum uel ad
aliam dignitatem assumuntur tẽ
ꝓũbi. subiectis sollicitudinem sp̃ua

Expanded text:
st. Ecce vocat et inquinatos denuntiat, duritiam legis, quia quos juste ille damnat, ipse misericorditer liberatod Moyses liberaturus filios Israel dimisit uxorem et filios, quos postea in deserto recepit, significat quia praedicatores cum mittuntur ad opus praedicationis, debent se a sollicitudine temporali exonustare: cum vero postea ad episcopatum vel ad aliam dignitatem assumuntur, tunc pro sibi subjectis sollicitudinem ta
Abbreviated transcription (Latin):
mulie̾r aut subuiro ẽ. ⁊ subiecta le
gib uiri aut merecrix ẽ. uititur libertate peccandi qui
greditur. ad metricem. scit ꝙ aꝓstitutam ⁊ cuntis paten¬
tem in głsus ẽ. Ides de aluis inclignati non pot̾ damlegit¬
timo utitur matinonio non patitur iycorem. peccars¬

Expanded text:
mulier aut sub viro est, et subjecta est legibus viri , aut meretrix est, et utitur libertate peccandi. Qui ingreditur ad meretricem, scit quod ad prostitutam et cunctis patentem ingressus est, ideo de aliis indignari non potest. Qui legitimo utitur matrimonio, non patitur uxorem peccar
Abbreviated transcription (Latin):
quib contra dogmata falsitatis incedit armata. cum. N mo¬
yses legitur: uel am̃ est positum sr̃ cor eoꝵ ⁊ manifeste dum
ta facies moysi quodam uelamine regitur. ut non possint
loq̃ntis legis gloriam sustinere s si conũisi fuerunt ad dm̃
auferetur lielamen occidens litt̃a morietur uinificans sp̃c¬

Expanded text:
 testamentorum, quibus contra dogmata falsitatis incedit armata. Cum autem Moyses legitur, velamen est positum super cor eorum, et manifeste dum ta facies Moysi quodam velamine tegitur, ita ut non possint loquentes legis gloriam sustinere; sed si conversi fuerint ad Deum, aufertur velamen; occidens littera morietur, vivificans sp
Abbreviated transcription (Latin):
ad uocand̾ missus ẽ. cum pħo duris
oꝑib ut urgẽt alius uocando tͣheret.
Alius semendo impelleret. ut plebs
inseruicio turpiter fixa. uel uocata
uel impulsa moueret hoc cotidie a¬
gitur dum predicatis celestib p̃miis
seriure melectos repbi ꝑmittuntur
ut quos egyptus. ĩ. iuta presens op¬
pressit blandiens adiuuet p̃mens
ut dum deus ꝓuocat: cruciatus im

Expanded text:
ad vocandum missus est, cum Pharao duris operibus urgeret ut alius vocando traheret, alius saeviendo impelleret, ut plebs in servitio turpiter fixa, vel vocata, vel impulsa moveretur; hoc quotidie agitur dum praedicatis coelestibus praemiis saevire in electos reprobi permittuntur: ut quos Aegyptus, id est vita praesens, oppressit blandiens, adjuvet premens; ut dum Deus provocat, cruciatus imp
Abbreviated transcription (Latin):
bre. Moꝵ uidi afflcti pͥ. inac̃ sparsis
foris mentib adsemet ip̃m redire cͥq
diffi cile ẽ qr praua rcinera semelcar¬
tos tanto delectabilit̾ denent qnͣto
ꝙ libunit. non licet. qr cum discipline
murus ñ obuiat nulla retributõis
ꝓspicitur: pena. que t̾reat s clausis.
oculis cordis precipitat᷑. aĩa. ⁊ tanto
seturius mnala tp̃ralia penetrat. qͣn¬
to durnis bona et̾na desꝑat s ista
naͣ apaleis seꝑat. ⁊ dum affligit ex¬

Expanded text:
RS. 7.-- Vidi afflictionem, etc. Sparsis foris mentibus ad seipsum redire cuique difficile est: quia prava itinera semel captos tanto delectabiliter tenent, quanto quod libuerit, non licet. Quia cum disciplinae munus non obviat, nulla retributionis prospicitur poena quae terreat. Sed clausis oculis cordis praecipitatur anima, et tanto securius mala temporalia penetrat, quanto durius bona aeterna desperat. Sed ista ana a paleis, sepa
Abbreviated transcription (Latin):
frumenti sui omnia subiugauit nͥ
fr̃es ioseph uendidissent defecerat e¬
gyptus nisi uidei xp̃m crucifixissent.
ꝑierat mundus. iosephint̾pr̃. augm̃¬
tatio siue ampliatio s millo iosepł
ampliatõnem ñ hũit. nisi sola egyp¬
tus. in nr̃o uero unu̾isus mundus. Ille
erogat triticum nr̃m dei u̾bum. In
omnem t̾ram. exuut. eoꝵ.¬

Expanded text:
rogatione frumenti sui omnia subjugavit. Nisi fratres Joseph vendidissent, defecerat Aegyptus: nisi Judaei Christum crucifixissent, perierat mundus. Joseph interpretatur augmentatio sive ampliatio: sed in illo Joseph ampliationem non habuit nisi sola Aegyptus; in nostro vero, universus mundus. Ille erogavit triticum; noster Dei verbum. « In omnem terram exivit so
Abbreviated transcription (Latin):
sidenis semꝑ ase. ⁊ cliscor¬
dantis hum̃am gñis in¬
constanciam ꝯfutari
natum ducit ex̃citum
hommes u̾o cum rõnale
fti sint n se regere or¬
dinate potu̾nt. neq dei
regentis pacient̾ mode¬
ramina ꝑtulerunt.

Expanded text:
sidentis semper, a se et discordantis humani generis inconstantiam confutari. natum ducit exercitum: homines vero, cum rationales facti sunt, neque se regere ordinate potuerunt, neque Dei regentis patienter moderamina pertulerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
hastago ꝑlocustam que
regem non ht̃ sigcatur
tẽmeritas illoꝵ qui licet.
diu̾sis penis multan sẽp
induricia sua manent.
tanquam nullum habi¬
aut rectorem

Expanded text:
 locustam, quae regem non habet, significatur temeritas illorum qui, licet diversis poenis multati, semper in duritia sua manent, tanquam nullum habeant rectorem
Abbreviated transcription (Latin):
taa ueaegypti ñ erat panis qua
esuriente clamanit popls ad ph̾o¬
nem alimenta petens. Quib illeR¬
dit. Ite ad ioseph ⁊ quicquid uob
dix̃it facite. Crescebat cotidie fa¬
nes inomni t̾ra apuitq iõ seph

Expanded text:
rra Aegypti erat panis qua esuriente clamavit populus ad Pharaonem alimenta petens quibus ille respondit ite ad Ioseph et quicquid vobis dixerit facite crescebat autem cotidie fames in omni terra