comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ł ecclesiã &ait Osculet̃ me osculis oris sui ls ad xp̃m
aptare . Niliilgratiũ : Uisad animã tuã nihil iucun¬
diũ : Osculet᷑me Uides te mundũ eẽ ab onũ pec¬
cato. qr. delicta det̃sas: ideote sacram̃tis celesti
b dignũ indica : et ideo te inuitat ad cȩleste c̃iam
ũ: osculet᷑. mȩosculis orissui : tam̃ ꝓpt᷑ c̃sequentia
anima. ł humana c̃ditio ł eccła uult se ab om̃ib inun¬
datã eẽ peccatis. dignãq: utad altare xp̃i possit
accedere: Edẽ enĩ altare nisi fȩma corporis ꝓpͥi
uidit sacram̃ta mirabilia &ait. Osculet᷑ me oscu¬
lis oris sui. idẽ osculũ mihi xp̃c infigit Quare t

Expanded text:
culis oris sui . Vis ad Christum aptare? Nihil gratius. Vis ad animam tuam? Nihil jucundius. 6. Osculetur me. Vides te mundum esse ab omni peccato, quia delicta detersa bus dignum judicat, et ideo invitat ad coeleste convivium; ut Osculetur te ab osculis oris sui. Tamen propter sequentia, anima tua, vel humana conditio, vel Ecclesia vidit se ab omnibus mundatam esse peccatis, dignam quae ad altare Dei possit accedere. Quid est enim altare, nisi forma corporis Christi? Vidit sacramenta mirabilia, et ait: Osculetur me ab osculis oris sui; hoc est, osculum mih
Abbreviated transcription (Latin):
tũ ÷ inspiciendũ. & uidend ũ utrũ ipsũ cop̾ qđ
demaria natũ eͣ. & passũ. moetuñ. & sepultũ.
qđq ad exterã patris cͣsid eat. sit qđ ore fide.¬
liũ. ꝑsacram̃toꝵ mysteriũ in eccła cotidie sumi
Ait nãq in primo sacram̃toꝵ libro. reuera mi¬
rabile ÷ qđ manna ds̃ pluerit patrib. & cotidi
atio cęli pascebant᷑ alim̃to. uinde dictũ t̃. Panẽ
angłoꝵ manducauit homo. Sed tam pane̾ illũ
quim̃ andu cauer̃. om̃s indeserto motuist̃. Ista
aut̃ escã quã accipis. iste panis uiuus qui descen¬

Expanded text:
ndum utrum ipsum corpus quod de Maria natum est, et passum, et mortuum, et sepultum, quodque ad dexteram Patris consideat, sit quod ore fidelium per sacramentorum mysterium in Ecclesia quotidie sumitait namque in primo Sacramentorum libro : « Revera mirabile est quod manna Dano coeli pascebantur alimento. Unde dictum est: Panem angelorum manducavit homo ; sed tamen panem illum qui manducaverunt, omnes in deserto mortui sunt . Ista autem esca quam accipis, iste panis vivus, qui de co
Abbreviated transcription (Latin):
quarũ existunt rep̃sentationes. Unde dominicũ eg¬
pꝰ. & satgnis dominiẽ appellant̾. qñ eiꝰ sununt ap¬
pellationẽ. cuĩ existunt sacram̃tũ. Flinc beatꝰ isido¬
rꝰ. in libris edumologiarũ sicait. Sacrificiũ dictũ.
quasi sacrũ factũ. qr p̾ce mystica c̃serat᷑. in memo¬
riã ꝓ nob dominicȩ passionis. Unde hoc eo iubente.¬
copꝰ xp̃i et sanguinẽ. dicimꝰ. qđ dũ fit ex fructib t̾rȩ.
scĩ ficat᷑. et fit sacram̃tũ. operante inuisibilit᷑ spu
dĩ Cuiꝰ panis etcaliris sacram̃tũ g̾ri eucharistiã

Expanded text:
quarum existunt repraesentationes. Unde Dominicum coquarum existunt repraesentationes. Unde Dominicum corpus et sanguis Dominicus appellantur, quoniam ejus sumunt appellationem, cujus existunt sacramentum. Hinc beatus Isidorus in libris Etymologiarum sic ait: « Sacrificium dictum, quasi sacrum factum, quia prece mystica consecratur in memoriam pro nobis Dominicae passionis. Unde hoc, eo jubente,corpus Christi et sanguinem dicimus quod dum fit ex fructibus terrae, sanctificatur et fit sacramentum, operante invisibiliter Spiritu Dei. Cujus panis et calicis sacr
Abbreviated transcription (Latin):
potentis. ⁊̃ diuini participẽ libaminis fieri. Con¬
sideratio uͦ appositoꝵ. domimei corporis et sangui¬
nis eͥ intellegentia. Quib quis ꝗs participat ad¬
uertat setalia debere p̃parare. ut eiꝰ imitato
existat comoriendo. ruiꝰ memoriã motis ñ solũ
credendo. uerũ etiã gustando c̃fitet᷑. Ite beat̾
pontifex sc̃s in nocens. in pollutꝰ. segregatꝰ a peccato¬
rib & excelsi& cȩlis factꝰ. quiñ hab& nec essitate᷑.
quẽ ad modũ sacerd otes. cotidie. hostias offerre
priũ ꝓsiũ delictis. deinde ꝓpopuli. hoc enĩ fecit
cotidie. frequentat. Semel enĩ ꝓpeccatis populi se
obtulit. cel ebrat᷑ tam̃ hȩc eadẽ oblatio. singulis
se. offerens ad impleuit. hoc in eiꝰ passionis memoriã
eotidie. gerat᷑. ꝑmysterioꝵ celebrationẽ. Hec tam̃ sal¬
so dieit᷑. qđ inmysterus illis dñs łimmolet᷑. ł patiat̾.
q m̃ illiu̾ moetis atq passionis habent similitudinẽ.

Expanded text:
potentis, est divini participem libaminis fieri: conpotentis, est divini participem libaminis fieri: consideratio vero appositorum, Domini corporis et sanguinis est intelligentia. Quibus quisquis participat, advertat se talia debere praeparare, ut ejus imitator existat commoriendo, cujus memoriam mortis, non solum credendo, verum etiam gustando confitetur. XXXIX. Item egatus a peccatoribus, et excelsior coelis factus. Qui non habet necessitatem, quemadmodum sacerdotes, quotidie hostias offerre prius pro suis delictis, deinde pro populi: hoc enim fecit quotidie frequentat: semel enim pro peccatis populi se obstulit, celebratur tamen haec eadem oblatio singulis ristus semel se offerens adimplevit, hoc in ejus passionis memoriam quotidie geratur per mysteriorum celebrationem. XL. Nec tamen falso dicitur quod in mysteriis illis Dominus vel immoletur vel patiatur quoniam illius mortis atque passionis habens similitudinem,
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ꝓpt̾ similitudinẽ rerũ quas innuunt sic ap¬
pellent᷑ sic̃ pascha etresurrectio dñi uocant᷑ quȩ
ꝑsingulos annos celebrant᷑. eu semel inse ipso
pas sus sit. et resurrexit. Hec dies illi iã possint
reuocari qm̃ p̃teriert̃. Appellantꝰ tam̃ illoꝵ
uocabulo dies. quib memoria dominice passi
uator semel pass̃ : et semel resurrexit. Unde
iã annis p̃terierint. Sic &ia dicamꝰ dñm immo¬
lari quando passionis ei sacram̃ta celebrant᷑¬
cũ semel ꝓsalute mundi sit immolatꝰ in semetipso.
inse. ipso paciat᷑. qđ fecit semel. Ex ẽplu̾ aut̃ nobis
reliquit. qđ inmysterio dominici c&poris & san¬
guinis. cotidie credentib pͣsentat᷑. ut quis quis ad
illitđ accesserit. nouerit se passionib eiꝰ sociari
debere. quarũ imaginẽ insacris misterus p̃sto¬
lat᷑. iuxta illud sapientie. Acceffisti ad m̃sa̾ poten¬
tis. diligent᷑ attende quȩ tibi st apposita. sciens
qr talia teo port& p̃parare. Accedere adm̃sam

Expanded text:
cum propter similitudinem rerum quas innuunt, sic appellentur: sicut Pascha et Resurrectio Domini vocantur, quae per singulos annos celebrantur, cum semel in seipso passus sit et resurrexerit, nec dies illi jam possint revocari, quoniam praeterierunt. Appellantur tamen illorum vocabulo dies quibus memoria Dominicae passiSalvator semel passus est et semel resurrexit. XXXVIjam annis praeterierint. Sic etiam dicamus Dominum immolari quando passionis ejus sacramenta celebrantucum semel pro salute mundi sit immolatus in semetipso,in seipso patiatur quod semel fecit. Exemplum autem nobis reliquit quod in mysterio Domini corporis et sanguinis quotidie credentibus praesentatur, ut quisquis ad illud accesserit, noverit se passionibus ejus sociari debere, quarum imaginem in sacris mysteriis praestolatur, juxta illud Sapientiae: Accessisti ad mensam potentis; diligenter attende quae tibi sunt apposita, sciens quia talia te oportet praeparare . Accedere ad mensam
Abbreviated transcription (Latin):
uident᷑ sed qđ interuiꝰ diuino spu operante factast᷑. ac¬
cipiunt᷑. Etqr longe aliud ꝓpotentiã inuisibilẽ exis¬
tunt . quã uisibilit᷑ appareant discernit. dũ dic̃. pa¬
nẽ etunũ ideo eopori & sanguini dñi coparari.qr
sic̃ uisibilis panis. & uini sub stantia exteri ꝯre̾

Expanded text:
videntur, sed quod interius, divino Spiritu operante, facta sunt, accipiuntur. Et quia longe aliud per potentiam invisibilem existunt quam visibiliter appareant, discernit, dum dicit, panem et vinum deo corpori et sanguini Domini comparari, « quia sicut visibilis panis et vini substa
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ꝓdest quicquã: Carnẽ dic̃. quicquã ñ ꝓdefse illo
modo.sieut infideles intellegebant. alioquin uttã
p̃b&. sic̃ a fidelib ꝑmysteriũ sumit᷑: Ethioc quare
itaq misterio eq poris & sanguinis. spiritalis ÷ o
peratio quȩ uitã pͣstat. sine cuiꝰ operatione mis¬
rit᷑ questio. quã plurimi ꝓponentis loquunt᷑
ñ infigura. sed inueritate ista fieri. Qđ dicen¬
tes. scoꝵ scriptis patrũ ẽtra ire coͣꝓbant᷑. Sẽs¬

Expanded text:
non prodest quidquam . Carnem dicit quidquam non prodesse, illo modo sicut infideles intelligebant; alioquin vitam praebet, sicut a fidelibus per mysterium sumitur. Et hoc quare?itaque mysterio corporis et sanguinis, spiritualis est operatio, quae vitam praestat, sine cujus operatione mysritur quaestio, quam plurimi proponentes loquuntur, non in figura, sed in veritate ista fieri. Quod dicentes, sanctorum scriptis Patrum contraire comprobantur.
Abbreviated transcription (Latin):
ud diẽ saeram̃ta. etaliud res. quarũ st̃ saera¬
m̃ta. Corpꝰ aut᷑ in quo pas sus e xp̃c. et sanguis
eiꝰ de latere quifluxit. res st̃. Harũ rerũ uͦ
mysteria dic̃ eẽ sacram̃ta corporis et sangui
xp̃i. quȩ celebrant᷑ ob memoriã dominicȩ

Expanded text:
ud sacramenta, et aliud res quarum sunt sacramenta. Corpus autem, in quo passus est Christus; et sanguis ejus de latere qui fluxit, res sunt. Harum vero rerum mysteria dicit esse sacramenta corporis et sanguinis Christi, quae celebrantur ob memori
Abbreviated transcription (Latin):
m̃to eoporis et sanginis dñi quieꝗd exteriuiꝰ sumi¬
t. ad coporis refectionẽ aprat᷑. Vierbñ aut dĩqui
est panis inuisibilis. in iisibilit̾ im llo ex istens
sac rañto inuisibilit̃ participatione sni. fide¬
liñ mt̃es uiuificando pascit. Hinc &iã idẽ doc¬
tor dic̃. Saeram̃tũ est in aliqua celebratione. cũ
res gesta. ita fit ut aliꝗł significare. intellegat᷑:
qđ sancte accipiendũ ẽ. Hȩc dicendo ostendit om̃e.
saeram̃tũ indiuinis reb aliꝗꝗł seereti ẽtinere ẽ almd esoc ꝗd icis

Expanded text:
mento corporis et sanguinis Domini, quidquid exterius sumitur, ad corporis refectionem aptatur: Verbum autem Dei, qui est panis invisibiliter in illo existens sacramento, invisibiliter participatione sui fidelium mentes vivificando pascit. XLV. Hinc etiam idem doctor dicit : « Sacramentum est in aliqua celebratione, cum res gesta ita fit ut aliquid significare intelligatur quod sancte accipiendum est. » Haec dicendo ostendit omne sacramentum in divinis rebus aliquid secreti continere; et aliud esse quod vis
Abbreviated transcription (Latin):
die fed iã seri ꝓpt᷑ sa eram̃ti celebrationẽ qđ ñ illo
die sediã olim factũ ÷. Nne semel ĩ molatꝰ ẽ xp̃s in
se ipso ÷ et tam̃ in sacram̃to nͣ solũ ꝑ om̃s paschȩ
sollẽpnitates. sed om̃i die populis immolat᷑. Nec
utiq mͣtit̾. quiint̾rogat̾ eũ responderit immo¬
lari. Si enĩ sacrar̃ita quandã similitudinẽ rerũ
earũ. quarũ sacram̃ta st̃ ñ haberent . omnino sa¬
cramt᷑a nͣ essent. Exhac ipsa similitudine. plerũ¬
q iã ipsarũ rerũ nomina accipiunt. Si c̃ ergo scđm
quenidã modũ saeram̃tũ corporis xp̃i. corp̾ xp̃i ẽ.

Expanded text:
die fieri propter sacramenti celebrationem, quod non illo die fieri propter sacramenti celebrationem, quod non illo die sed iam olim factum est? nonne semel immolatus est Christus in se ipso et tamen in sacramento non solum per omnes paschae sollemnitates sed omni die populis immolatur nec utique mentitur, qui interrogatus eum responderit immolari? si enim sacramenta quandam similitudinem rerum earum, quarum sacramenta sunt, non haberent, omnino sacramenta non essent. ex hac autem similitudine plerumque iam ipsarum rerum nomina accipiunt. sicut ergo secundum quendam mod
Abbreviated transcription (Latin):
aste mysteria corporis & sanguinis xpͣi sub figura
dic̃ a fidelib celebrari. Nã carnẽ illiũ sanguinẽ
eiꝰ sumere carnalit᷑. ñ religionis dic̃ eẽ sed facino¬
ris. Dequib fuerant illi qͥ ieuuangelio dieta dñi
ñ spiritalit᷑. sed carnalit᷑ intel legentes. recesserͣ
abeo. etiã cũ illo ñ ibant. Itẽ in epistola adbo¬
ni faciũ episcopũ scribens. int̾ reliqua sic ait. Nẽ¬
pe sepe ita loquim᷑. ut pascha ꝓpinquate di¬
camꝰ erastinã ł ꝑendiã dñi passionẽ. cũ ille ante
tã multos annos passus sit. ne comnino nisi se
mel illa passio facta sit. Nẽpe ipso die domini¬
co diciti. hodie dñs resurrexit. cũ ex quo resur¬
rexerit. tot anni transierint. Curnemo tã inep¬
t̾ eĩt ut nos ita loquentes arguat eẽ m̃titos. nisi
qr. istos dies. scđm illoꝵ quib hȩc gesta st̃ simili¬
tudinẽ nuncupamꝰ.: lit dicat᷑ ipse dies qui
ñ ẽ ipse. sed reuolutione. tẽporis similis eu &dicat᷑ illo

Expanded text:
mysteria corporis et sanguinis, sub figura dicit a fidelibus celebrari: nam carnem illius sanguinemque ejus sumere carnaliter non religionis dicit esse, sed facinoris. De quibus fuerant illi qui in Evangelio dicta Domini non spiritualiter, sed carnaliter intelligentes, recesserunt ab eo, et jam cum illo non ibant . XXXV. Idem in epistola ad Bonifacium episcopum scribens , inter aliqua sic ait: « Nempe saepe ita loquimur, ut Pascha propinquante, dicamus crastinam vel perendinam Domini passionem, cum ille ante tam multos anmel illa passio facta sit. nempe ipso die dominico dicimus: Hodie dominus resurrexit\', cum, ex quo resurrexit, tot anni transierint. cur nemo tam ineptus est, ut nos ita loquentes arguat esse mentitos, nisi quia istos dies secundum illorum, quibus haec gesta sunt, similitudinem nuncupamus, ut dicatur ipse dies, qui n est ipse sed reuolutione temporis similis eius, et dicatur illo
Abbreviated transcription (Latin):
tare. & uitã ñ habens. uitã cͣtribuere: Cognoseit᷑
ergo inisto fonte et inesse qđ sensꝰ eoporis atin¬
gat. et id cireo mutabile. atq cgruptibile. &rur¬
sus in ee̾ qđ fides sola c̾spicit.&ideo nec eꝗ rũpi
posse nec uitȩ discrim᷑ accipere: Si requiras
ruptibilis. in mysterio uͦ uirtꝰ sanabilis Sic ita

Expanded text:
tare, et vitam non habens vitam contribuere. Cognoscitur tare, et vitam non habens vitam contribuere. Cognoscitur ergo in isto fonte et inesse quod sensus corporis attingat, et idcirco mutabile atque corruptibile; et rursus inesse quod fides sola conspiciat, et ideo nec corrumpi posse, nec vitae discrimen accipere. Si requiras ruptibilis, in mysterio vero virtus sanabilis. XIX. Sic ita
Abbreviated transcription (Latin):
te sacri baptismatis. Qui fons uitȩ ñ in merito
nun eu pat̾. qr descendentes in se melioris uitȩ
no uitate. reformat & depeecato motuis. uiuen¬
tes iustietȩ donat: Nũ scđm qđ aquȩ c̃spicit᷑
ẽẽ el em̃tũ istã potentiã obtinet : Attam̃ nisi scĩ¬
ficationis uirtutẽ obtiner&. labẽ uitioꝵ nequa¬
quã diluere. poss&. &tusi uigorẽ uite e̾tinere
nullo modo mogtuis p̃stare uitã ualer&. Mortu¬
is aut̃ ñ carne sed anima: In eo tam̃ fonte. sic̃ side.¬
retur siẽ sideret᷑ solũ modo qđ ex poreũ aspicit sens̃.
elem̃tũ fludũ c̃spicit᷑ eqruptiom subiectũ. necm
si eopora lauandi potentiã obtinere. Sed afces¬
sit scĩ sp̃s ꝑ sacerdotis c̃secrationẽ uirt̾. etefficax
facta ÷ ñ solũ eor pora uerũ etiã animas diluere.
et spiritales sordes. spirita li potentia dimouere:
Ecce inuno eodẽq elem̾to. duo uidem ineẽ sibi
resistentia iđ egruptioni sub iacens. incoruptiont᷑ p̃s¬

Expanded text:
ri fontem baptismatis, qui fons vitae non immerito nuncupatur, quia descendentes in se melioris vitae novitate reformat, et de peccato mortuis viventes justitiae donat: num secundum quod aquae conspicitur elementum esse, istam potentiam obtinet. Attamen nisi sanctificationis virtutem obtineret, labem vitiorum nequaquam diluere posset; et nisi vigorem vitae contineret, nullo modo mortuis praestare vitam valeret, mortuis autem non carne, sed anima. In eo tamen fonte si consideretur solummodo quod corporeus aspicit sensus, elementum fluidum conspicitur, corruptioni subjectum, nec nisi corpora lavandi potentiam obtinere. Sed aitus per sacerdotis consecrationem virtus, et efficax facta est non solum corpora, verum etiam animas diluere, et spirituales sordes spirituali potentia dimovere. XVIII. Ecce in uno eodemque elemento duo videmus inesse sibi resistentia, id est corruptioni subacens incorruptionem praes
Abbreviated transcription (Latin):
intel legerem indeserto xp̃m inspiritali pe¬
tra c̃ftitisse. et sui sanguinis undã populo pͣ¬
buisse qui postea corp̾ deuirgine. sumptũ.
ꝓsalute credentiũ ineruce sus pensũ. nrĩs
scłis exhibuit. et exeo sanguinis undã effu
di mortẽ degusta uereit. ñdũ sanguine. suo nos
redimerat: etiã nr̃i patres indeserto ꝑescã spirita¬
lẽ. potũꝙ inuisibilẽ. eiꝰ corp̾ mandusabant et
eiꝰ sanguine̾ bibebant. uelut testis ex stat apłs
clamans. eandẽ escã spiritalẽ manducasse. run¬
dẽ potũ spiritalẽ bibisse patres nrõs Nistie
racio quafieri potuerit disquirenda. sed fides
qđ factũ sit ad hibenda. Ipse naq quinunc in ec¬
cła ommipotenti uirtute pane̾ & uinũ in sui coopo¬
ris carnẽ et ꝓprii cruoris undã spiritolit᷑ c̃uer¬
tit . ⁊psetune quoq manna decelo datũ. co¬
pꝰ suñ. & aquã depetra ꝓfusã ꝓ prin̾ sangui

Expanded text:
intelligeremus, in deserto Christum in spirituali petra constitisse, et sui sanguinis undam populo praebuisse, qui postea corpus de Virgine sumptum, et pro salute credentium in cruce suspensum, nostris saeculis exibuit, et ex eo sanguinis undam effuddi mortem degustaverat, nondum sanguine suo nos redemerat, et jam nostri patres in deserto per escam spiritualem potumque invisibilem ejus corpus manducabant et ejus sanguinem bibebant: velut testis exstat Apostolus clamans eamdem escam spiritualem manducasse, eumdem potum spiritualem bibisse patres nostros. Non isthic ratio qua fieri potuerit, disquirenda; sed fides quod factum sit, adhibenda. Ipse namque qui nunc in Ecclesia omnipotenti virtute panem et vinum in sui corporis carnem et proprii cruoris undam spiritualiter convertit ipse tunc quoque manna de coelo datum corpus suum, et aquam de petra profusam
Abbreviated transcription (Latin):
guinẽ meũ uobis corporalit᷑ comedendã ł biben¬
dũ ꝑ partes distributũ distributdũ ut putetis:
cũ post resurrectionẽ uisuri sitis me cȩlos as¬
censurũ. cũ integri eoporis siue. sanguitus mei
plenitudine: Tunc intelligetis. qđ ñ sic̃ infide¬
les arbitrant᷑ carnẽ meã acredentib comeden¬
dã sed uere ꝑmysteriũ panẽ etuinũ incopo¬
riꝰ & sanguinis mei c̃ũ sã substantiã a credentib

Expanded text:
aliter comedendam, vel bibendum, per partes distributum distribuendumve putetis; cum post resurrectionem visuri sitis me coelos ascensurum cum integri corporis sive sanguinis mei plenitudine. Tunc intelligetis quod non, sicut infideles arbitrantur, carnem meam a credentibus comedendam; sed vere per mysterium panem et vinum, in corporis et sanguinis
Abbreviated transcription (Latin):
tiũ pascer&. atq potar&. Etcũ cib ł potꝰ ille
futuri c& poris xp̃i. sanguinisq ministeriũ
qđ celebrat ecclesia p̃monstrar&: eandẽ
tam̃ escã spiritalẽ maducasse. eundt̃ potũ spi¬
ritalẽ bi bisse. patres nrõs ses paulus asseuerat:
Quȩris fortasse. quã eandẽ . nimirũ ipsã quã
hodie populus credentiũ in eccła manducat
&bibit: N enũ lic& diuersã intellegi. qm̃ uri¬
idẽq xp̃c eͣ quietpo pulũ in deserto innube et in
mari baptizatũ sua carne pauit. suo sanguine
tune potauit. & in eccła nunc eredenitũ popu¬
lũ sui corporis pane. sui sanguinis unda pas¬

Expanded text:
tium pasceret atque potaret . Et cum cibus vel potus ille tium pasceret atque potaret . Et cum cibus vel potus ille futuri corporis Christi sanguinisque mysterium, quod celebrat Ecclesia, praemonstraret, eamdem tamen escam spiritualem manducasse, eumdem totum spiritualem bibisse patres nostros sanctus Paulus asseverat. XXIII. Quaeris fortasse quam eamdem? Nimirum ipsam quam hodie populus credentium in Ecclesia manducat et bibit . Non enim licet diversam intelligi, quistus est, qui et populum in deserto, in nube et in mari baptizatum, sua carne pavit, suo sanguine tunc potavit, et in Ecclesia nunc credentium populum sui corporis pane, sui sanguinis unda pas
Abbreviated transcription (Latin):
tũ. audemꝰ dicere qđ ñ uere dixerit. patres
nrõs innube. & inmari fuisse. baptizatis: Et qua¬
uis baptism̾ ille formã baptismatis xp̃i. qđ ho
se. & in eo patres nr̃os baptizatos fuisse. nullus
negare sañ audebit. nisi uerbis apłi ct̃ra dicȩre ue¬
sariꝰ p̃ sup̾serit: Igitur etmare. & nubes ñ scđm hoc
qđ ecepꝰ extiterant. scĩficationis mundiciã p̃bue¬
ctinebant: Frat nãq in eis & uisibilis foma quȩ
te poreis sensib apparer& ñ inimagine. sedin
ueritate . & interiũ spiritalis potentia refulge¬
bat. quȩ ñ carnis oeulis. sed m̃tis luminib appa¬
rer&: Similit᷑ manna populo decȩlo datũ &
aqua ꝓfluens deptra coporales extiterant &
corporalit᷑ populũ ł pascebant. ł potabant: At¬
tam̃ apłs ł illud manna ł illã aquã spiritalẽ
escõ spiritalẽ potũ appellat Curhoc  qmͦ
inerat coporeis illis substantus spiritalis uer¬
bi potestas. quȩ m̃tes potiuꝰ quã corpora creden¬

Expanded text:
tum audemus dicere quod non vere dixerit patres nostros in nube et mari fuisse baptizatos. XXI. Et quamvis baptismus ille formam baptismatis Christi, quod hodse, et in eo patres nostros baptizatos fuisse, nullus negare sanus audebit, nisi verbis Apostoli contradicere vesanus praesumpserit. Igitur et mare et nubes non secundum hoc quod corpus exstiterant, sanctificationis munditiam praebuecontinebant. Erat namque in eis visibilis forma, quae corporeis sensibus appareret, non in imagine, sed in veritate; et interius spiritualis potentia refulgebat, quae non carnis oculis, sed mentis luminibus appareret. XXII. Similiter manna populo de coelo datum, et aqua profluens de petra, corporales exstiterant et corporaliter populum vel pascebant vel potabant: attamen Apostolus vel illud manna, vel illam aquam, spiritualem escam spiritualemque potum appellat. Cur hoc? Quoniam inerat corporeis illis substantiis spiritualis Verbi potestas, quae mentes potius quam corpora creden
Abbreviated transcription (Latin):
tib se tribuens in mortalitatẽ: Pergo st̃ idẽ
qđ cernunt᷑. sed qđ credunitur: Scđm enĩ qđ cer¬
nunt᷑ eopꝰ pascunt corruptibile. ipsa eorup
bens corintuis. ait: Nescitis qmͣ patres nrĩ om̃s sub
nube fuer̃ . & om̃s mare transier̃. & om̃s inmoyse
baptizatist᷑ innube &. om̃s eandẽ ȩscã spiritatẽ
Bibebant aut despiritali. c̃sequenti eos petra:
Petra aut̃. erat xp̃c. Anĩ aduertimꝰ etitare baptis¬
mi speciẽ p̃tulisse. et nubẽ. Patresq prioris testa¬
m̃ti. ineis. id est innube. siue mari baptizatos eẽ :
Nũ ł mare scđm qđ elem̃tũ uid ebat᷑ baptisstu
potuit habere uirtutẽ. ł nubes iuxta ꝗdden

Expanded text:
ibuens immortalitatem. Non ergo sunt idem quod cernuntur, et quod creduntur. Secundum enim quod cernuntur corpus pascunt corruptibile, ipsa corrupbens Corinthiis ait - Nescitis quoniam patres nostri omnes sub nube fuerunt: et omnes mare transierunt: et omnes in Mose baptizati sunBibebant autem de spirituali consequenti eos petra. Petra autem erat Christus . Animadvertimus et mare baptismi speciem praetulisse, et nubem; patresque prioris Testamenti in eis, id est in nube sive mari, baptizatos fuisse. Num vel mare, secundum quod elementum videbatur, baptismi potuit habere virtutem? vel nubes, juxta
Abbreviated transcription (Latin):
uitȩ etnȩ sub stantiã subministrat. Hũ scđm hoc
qđ fauce glutit᷑. qđ receptaculo uentris suscipit᷑
et̾ne uitȩ sub stantiã subministrat. Isto nãq
modo. carnẽ paseit moritura. nec aliquã sub¬
ministrat inco ruptionẽ. neq dici uere potest.
ut quicũq hunc manducauerit. ñ moriet᷑ ine¬
t᷑nũ. Ethoc enĩ qđ sumit copꝰ eo ruptibile est
coporeis. sed fidei c̃tuet᷑ aspectu. Qui etiã pa¬
nis uiuus qui descendit decelo. existit . & dequo
uere dicit᷑. quicũq hune manducauerit nͣmo¬
riet᷑ in et̃tiũ et quiest cop̾xp̃i. IT EM ALIBI

Expanded text:
ernae substantiam subministrat. » Num secundum hoc quod fauce glutitur, quod receptaculo ventris suscipitur, aeternae vitae substantiam subministrat? Isto namque modo carnem pascit morituram, nec aliquam subministrat incorruptionem; neque dici vere potest ut quicunque hunc manducaverit, non morietur in aeternum . Et hoc enim quod sumit corpus, corruptibile est; corporeis, sed fidei contuetur aspectu: qui etiam panis vivus qui descendit de coelo existit, et de quo vere dicitur: Quicunque hunc manducaverit, non morietur in aeternum; et qui est corpus Christi. » LII
Abbreviated transcription (Latin):
negare copꝰeẽ. sanguinẽq xp̃i. qđ nefas ẽ nͣ solũ
dicere uerũ ȩtiã cogitare: : at quia c̃firent᷑ &r ꝙ pꝰ
& sanguinẽ xp̃i eẽ. nec hoc esse potuisse. nisi fac¬
ta in meliũ cõmutatione neq ista cõmutatio co¬
poralit᷑. sed spiritalit᷑ faeta siti necesse. ÷ iã ut figu¬
rate facta ẽẽ dicat᷑: qm sub uelam̃to coporei pa¬
nis. caeporeiq uini . spiritale c p̃ xp̃i spiritalisq
sanguis existit n qđ duarũ st existentie rerũ int̾

Expanded text:
i, quod nefas est non solum dicere, verum etiam cogitare. XVI. At quia confitentur et corpus et sanguinem Dei esse, nec hoc esse potuisse nisi facta in melius commutatione, neque ista commutatio corporaliter, sed spiritualiter facta sit, necesse est jam ut figurate facta esse dicatur; quoniam sub velamento corporei panis corporeique vini spirituale corpus spiritualisque sanguis existit: non quod duarum sint existentiae reru
Abbreviated transcription (Latin):
ut homo sit. ita inunitate ꝑsonȩ ds̃ utit᷑ homine utxpͣs
sit: In illa ergo ꝑsona mixtura ÷ animȩ & eporis. in hac
ꝑsona mixtura ẽ dĩ & hominis. si tam recedat auditor
a c̃suetudine ctpoꝵ quosolent duo liquores ita mis¬
ceri. ut neutrũ seru& integritatẽ suã qua quã
& in ipsis coporib aerilux incgrupta misc eat᷑
Ergo ꝑsona hominis. mixtura e animȩ. &tꝙpo¬
ris: ꝑsona aut̃ xp̃i mixtura ÷ dĩ & hominis Cũ enĩ
uerbũ dĩ ꝑmixtũ e animȩ habenti cꝗpꝰ. simul¬

Expanded text:
ut homo sit, ita in unitate personae deus utitur homine, ut Christus ut homo sit, ita in unitate personae deus utitur homine, ut Christus sit. in illa ergo persona mixtura est animae et corporis, in hac persona mixtura est dei et hominis, si tamen recedat auditor a consuetudine corporum, qua solent duo liquores ita misceri, ut neutrum seruet integritatem suam, quamquam et in ipsis corporibus aeri lux incorrupta misceatur. ergo persona hominis mixtura est animae et corporis, persona autem Christi mixtura est dei et hominis; cum enim uerbum dei permixtum est anim
Abbreviated transcription (Latin):
despectꝰ. ille ante despectꝰ populis peccatoꝵ: Ha¬
beo cȩlestiũ sacram̃toꝵ ueneranda c̃sortia ĩã mͦ¬
se cȩlestis honore susapior. epulis meis ñ plu¬
uia udat᷑. n tͥre partꝰ laborat. ñ arboꝵ fruetꝰ.
guis. ẽ potus. Nia ad sacietatẽ mei annuos ex
cendere qđ ante mirabar ñ manna qđ ante
cibis om̃ib p̃ferebã. quia manna manduca uer
patres &esurier : Ms̃ cibus e quẽ siquis manducaue¬
rit ñ esuri& Ms̃ cibus ẽ qui ñ cap̃ inpinguat. sed
uerꝰ ille panis. sed futuri umbra: Panẽ decglo il¬
lũ uerũ. mihi seruauit pat᷑ Mihi ille panis dĩ
descendit ecȩlo qui uitã dat huic mundo ⁊ PISTU¬
om̃ humanitatis ab eo dignant᷑ assumens
dignitatis ei largit᷑ tribuens. ipsa uirtꝰ piniuo¬
lata matris uirginea uiscera. meͬbra infantis e¬
duxit. quȩ postea ꝑclausa ostia mẽbra iuuenis
qđ nos fateam᷑ in uestigere ñ posse: ITEM¬
ã sic᷑ inunitate ꝑsonȩ anima utit̾ copore

Expanded text:
 populus peccatorimi habeo caelestium sacramentorum ueneranda consortia, iam mensae caelestis honore suscipior. epulis meis non pluuia undatur, non terrae partus laborat, non arborum fructus; guis est potus. non iam ad satietatem mei annuos expcendere quas ante mirabar, non manna quod ante cibis omnibus praeferebam, quia qui manna manducauerunt patres esurierunt. meus cibus est. quem si quis manducauerit non esuriet, meus cibus est qui non corpus inpinguat, sed uerus ille panis, sed futuri umbra. panem de caelo illum uerum mihi seruauit pater. mihi ille panis dei descendit e caelo, qui uitam dat huic mundo. omen humanitatis ab eo dignanter adsumens, diuinitatis ei largiter tribuens; ipsa uirtus per inuiolata matris uirginea uiscera membra infantis eduxit, quae postea per clausa ostia membra iuuenis quod nos fateamur inuestigare non posse. iam sicut in unitate personae anima utitur corpore,
Abbreviated transcription (Latin):
& ꝓtectionis ȩtñȩ Suscipe ante dnm iħm
ac reced&. &tumediã noctẽ. sine ulla offen
trransibis. Ammon& &nã sacrificiũ uesꝑtinũ
ut nũ qua xpm obliuis caris. Npotes obliuis¬
ci. cũ lectũ aseendis eiꝰ dm̃. eui in oceasu di¬
ei pcẽ fuderis. qui esuriente te sui eꝙ po¬
ris ȩpulis ex pleuerit. & enĩ qđ uespere cogitaue.¬
ris. cito oũ euigilaueris. rec ens ebis. Excitabit te
ipse dñs iliõ. ãmonebit ut surgas . & eo tẽpr̃ ar¬
ma orationis assumas. quosol& incursare tẽptator

Expanded text:
protectionis aeternae. suscipe ante dominum protectionis aeternae. suscipe ante dominum ac recedet: et tu mediam noctem sine ulla offensione transibis. admonet etiam sacrificium uespertinum, ut numquam Christum obliuiscaris. non potes obliuisci, cum lectum ascendis, eius domini, cui in occasu diei precem fu. deris, qui esurientem te sui corporis epulis expleuerit. etenim quod uesperi cogitaueris, cito cum euigilaueris recensebis. excitabit te ipse dominus Iesus, admonebit ut surgas et eo tempore arma orationis adsumas, quo solet incursare temptator
Abbreviated transcription (Latin):
tu: Lierũ tamꝰ ñ pͥu̾ id e c̃õmunicasse pueri c&¬
p̃ & sanguin ẽ legit᷑. quã redin&e in prioris for¬
mȩ speciẽ .ne absurdũ uideret᷑ qđ p̾sumpse¬
rat. & fides uberiuꝰ requirat᷑ interiuꝰ. in ea¬
dẽ qđ exteriũ uisu conspexerat.
ec diligent᷑ attende. prudent᷑ intellege.
rant᷑: Preueni insidias tepͥtatoris. instaura
priu̾ celeste c̃iuuiũ: indictũ ÷ iei uniũ. urde
ne neglegas: Etsifames te cotidianũ cogit
ad prandiũ. aut intẽperantia declinat
i eiuniũ. tam̃ cel esti magiste seruato ẽui¬
uio. ñ epulȩ paratȩ exta queant. utrȩlestissis
uacuũ sacram̃ti. differ aliquantulũ. ñ longe
est finis diei. immo pleriq st̃ huiusmodi dies.
ut statĩ meridianis horis. adueniendũ sitineo¬
cłam canendi imni. celebranda oblatio. Te
utiq paratꝰ assiste. ut ubi accipias munimꝰ¬
tũ. ut oopꝰ edas dnĩ iħu. in quo e remissio
pec catoꝵ. postulatio diuinȩ rec̃ciliationis.

Expanded text:
tu. Verumtamen non prius idem communicasse pueri corpus et sanguinem legitur, quam rediret in prioris formae speciem, ne absurdum videretur quod praesumpserat, et fides uberius requiratur interius in eodem quod exterius visu conspexerat. ec diligenter intende, prudenter intellege, rantur. praeueni et tu insidias temptatoris, instaura prius caeleste conuiuium. indictum est ieiunium: caue ne neglegas et, si te fames cotidianum cogit ad prandium aut intemperantia declinat ieiunium, tamen caelesti magis te seruato conuiuio. non epulae paratae extorqueant, ut caelestis sis uacuus sacramenti. differ aliquantulum, non longe est finis diei. immo plerique sunt huiusmodi dies, ut statim meridianis horis adueniendum sit in ecclesiam, canendi hymni, celebranda oblatio. tunc utique paratus adsiste, ut tibi accipias munimentum, ut corpus edas domini Iesu, in quo remissio est peccatorum, postulatio diuinae reconciliationis et
Abbreviated transcription (Latin):
rectionẽ ei . & incȩlos ascensione p arit᷑ c̃fitentes. in¬
eruente celebramꝰ inecclesus sacrificii seruitutẽ:
Sic etiã admysticas benedictiones ac cedimꝰ. &. scĩfi
ꝑcipientes. qđ absit. necutuiri scĩficati & uerbo
c̃ iuncti. scđ m dignitatis dignitatis unitatẽ. aut

Expanded text:
los ascensionem pariter confitentes, incruentam celebramus in ecclesiis sacrificii servitutem. Sic etiam ad mysticas benedictiones accedimus, et sanctifpercipientes, quod absit, nec ut viri sanctificati et Verbo conjuncti secundum dignit
Abbreviated transcription (Latin):
ficatricẽ eã eẽ ꝓfessus est : Et id eo quãuis dicat ad
nos: amen am̃ dico uobis. nisi manducaueritis car¬
nẽ filii hominis. & biberitis sanguinẽ eiꝰ. nttam̃ eã.
ut hominis uniuꝰ ex uobis ex istinare debemꝰ:
Quomodo iuxtanaturã suã uiuificatrix eẽ caroho¬
minis poterit .:: sed ut uere: ꝓpriã eiꝰ factã. qui ꝓpt᷑
nos filiuꝰ hominis est factꝰ. & uocatꝰ:¬

Expanded text:
ficatricem eam professus est esse. Et ideo, quamvis dicat ad nos: Amen, amen dico vobis, nisi manducaveritis carnem Filii hominis et biberitis ejus sanguinem, non tamen eam, ut hominis unius ex nobis aestimare debemus quomodo juxta naturam suam vivificatrix esse caro hominis poterit?, sed ut vere propriam ejus factam, qui propter nos Filius hominis est factus, et vocat
Abbreviated transcription (Latin):
noseit̾. Omis enĩ ꝑmutatio. aut exeo qđ n est.
inid qđ est efficit̾᷑. antexeo qđ esti in id qđ ñ ÷
aut exeo qđ ẽ. inid qđ est: Inisto aut̃ sacram̃to.
si tantũ inueritatis simplicitate c̃sideretur.
etñ aliud credat᷑ quã qđ aspicit᷑ nulla ꝑmutatio
facta cognoscit᷑: Nã nec exeo qđ ñ erat. transiuit in
aliꝗd qđ sit . quomodo fit transitꝰ in reb nascen¬
tib: Siquid ẽ ñ erant prũ. sed ut sint ex tĩ eẽ ad
id qđ ẽ. esse. transitũ fecer̃: Hic uͦ panis etuinũ pri¬
uꝰ fuere : quã transitũ insacram̃tũ corporis et
satiguinis xp̃i fecer̃: Sed nec ille transit̾ quifit
exeo qđ est eẽ. ad id qđ ÷ ñ esse : quitransit̾ in re.
b ꝑdesertũ occasũ patientib existit Quie ꝗd
enĩ interit. priuꝰ sub sistendo fuit. nec interitũ
creaturȩ quȩ fuerat antei ꝑmansisse. cognoscit᷑:
Itẽ illa ꝑmutatio quȩ fit ex eo qđ ẽ. in eo qđ ÷.

Expanded text:
io aut ex eo quod est in id quod est efficitur, aut ex eo quod est in id quod non est, aut ex eo quod est in id quod est. In isto autem sacramento, si tantum in veritatis simplicitate consideretur, et non aliud credatur quam quod aspicitur, nulla permutatio facta cognoscitur. Nam nec ex eo quod non erat, transivit in aliquid quod sit, quomodo fit transitus in rebus nascentibus, siquidem non erant prius, sed ut sint, ex non esse ad id quod est esse transitum fecerunt. Hic vero panis et vinum prius fuere quam transitum in sacramentum corporis et sanguinis Christi fecerunt. Sed nec ille transitus qui fit ex eo quod est esse ad id quod est non esse, qui transitus in rebus per defectum occasum patientibus existit: quidquid enim interit, prius subsistendo fuit, nec interitum creaturae, quae fuerat ante, permansisse cognoscitur. XIII. Item illa permutatio quae fit ex eo quod est in eo q
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ uident᷑. sedquȩ ñ uident᷑ sub stantiarũ. ruhil
hic scđm fidẽ accipiemꝰ. qm̃ quic ꝗd existit. scđm
sensus corporis diuidicamꝰ: Etnihil ab surdiũ.
quã panẽ carnẽ accipere. etuinũ sanguinẽ di¬
cere: Nec iã mysteriũ erit. in quo nihil secretai
nihil abditi cͣtinebit᷑: et quomodo iã corpus xp̃i et

Expanded text:
bstantiarum, nihil hic secundum fidem accipiemus, quoniam quidquid existit, secundum sensus corporis dijudicamus. Et nihil absurdius quam panem carnem accipere, et vinum sanguinem dicere: nec jam mysterium erit, in quo nihil secreti, nihil abditi continebitur. XII. Et quomodo jam corpus Christ
Abbreviated transcription (Latin):
Quid dicit om̃is homo tra. quand o accipit sangui¬
nẽ xp̃i.: Amendic̃ : Qnid est amen uerũẽ quidẽ
uerũ ẽ quia fususẽ sanguis xp̃i. Quo faciente
Discipulo iuda tradente. am̃dicendo. uerũ claman¬
do. dic̃ hoc omis homo t̾ra. Ecc e iudas uox sangui¬
nis fratristui. clamat adme det̾ra. Probanimꝰ
quia eiꝰ sangiune rigaris: uude t̾ra. quomodo
acci pias hunc sanguinẽ. quia quieũ bene acci¬
pit. occipit benedictionẽ : Suuͦ male aceipit :
indieiũ sibi bibendo acquirit: hoc figuratũ e
nis. Secutũ ẽ enĩ ut diceret᷑. fiat uilla ei deserta
Sienĩ adiudã ꝑtines. si facia eius imitaris. si
sanguinẽ xpĩ ñcũ timore & tremore accipis. eris uil¬
la deserta. maledicta rȩꝓba & spinosa: Siant᷑ sanguri¬
nẽ xp̃ĩ tota cũ reuerentia ꝑcipis. cognosees ꝑ illu̾.
tua tibi dimitti peccata:¬

Expanded text:
Quid dicit omnis homo terra, quando accipit sanguinem Christi? Amen dicit. Quid est, Amen? Verum est. Quid est verum? Quia fusus est sanguis Christi. Quo faciente? Discipulo Juda tradente. Amen dicendo, verum clamando dicit hoc omnis homo terra. Ecce, Juda, vox sanguinis fratris tui clamat ad me de terra. Probavimus quia eaccipias hunc sanguinem: quia qui eum bene accipit, accipit benedictionem, qui vero eum male accipit, judicium sibi bibendo acquirit. Hoc figuratum esnis: secutum est enim ut diceretur, Fiat villa ejus deserta . Si enim ad Judam pertines, si facta ejus imitaris, si sanguinem Christi non cum timore et tremore accipis; eris villa deserta, maledicta, reproba et spinosa. Si autem sanguinem Christi tota cum reverentia percipis, cognosces per illum tua tibi dimitti peccata
Abbreviated transcription (Latin):
uaut̃ anima xp̃iana. quȩ ascensđra es exsacra¬
tissimo fonte. rubore. atq decore ꝑ fusaes. om̃is spe¬
ciosanimis. et candida. serua decorẽ tuũ. agnosce
ꝗd fueris. &quid eris: uide nedeseras msa sponsi

Expanded text:
utem, anima christiana, quae ascensura es ex sacratissimo fonte, rubore atque decore perfusa, speciosa nimis et candida, serva decorem tuum: agnosce quid fueris et quid eris, vide ne deseras mensam sponsi
Abbreviated transcription (Latin):
tratiua capit tomedere appetit. oã quco
mederat euomit. qͥ a dũ sũma intellege¬
re ultra uires quęrit. &iã quȩ bene. intel¬
lexerat amtdit. Hinc rursũ diẽ. Sicat qui
mel multũ comedit ñẽ ei bonũ. sic qui scru¬

Expanded text:
petit, etiam quod comederat evomit; quia, dum summa intelligere ultra vires quaerit, etiam quod bene intellexerat amittit. Hinc rursum dicit: Sicut qui mel multum comedit, non est ei bonum; sic qui scru
Abbreviated transcription (Latin):
dioo ouneta quȩ appetunt c̃cedunt᷑ Banit᷑ autẽ
repbis bona iuȩ in has uita appetint  a autẽ
speittis egris. omne qđ dengerant nttega Per¬
pendant igt᷑ iustiquȩ sint mala quȩ iniquis
qiuȩ preurnt. Quidẽ enĩ qđ ede eoꝵ gaudus am

Expanded text:
uncta quae appetunt conceduntur. Dantur autem reprobis bona quae in hac vita appetunt, quia et desperatis aegris omne quod desiderant non negatur. Perpendant igitur justi quae sint mala, quae iniquos quae percurrit. Quid est enim quod de eo
Abbreviated transcription (Latin):
stta suo mtẽ laces siuit suiq ordius linitẽ ut¬
o dinotis motib excedunt. Et plerũq qui p t᷑.iu
butionis atrocitate ꝓsiliun quant ũq pualent
agere tantũ sibi insubditis estimant licere. Ami¬
ca etenĩ potestati pene sẽꝑ impatientia tͣ. eiq
aiã male subiectȩ imperat. quia qđ ipsa sen¬

Expanded text:
suorum mentem lacescunt, sibique ordinis limitem inordinatis motibus excedunt, et plerumque qui praesuntur, in ira retributionis atrocitate prosiliunt, quantumquagere, tantum sibi in subditis aestimant licere. Amica etenim potestati pene semper impatientia est; eique etiam malae subjectae imperat, quia quod ipsa sen
Abbreviated transcription (Latin):
Sic quippe ei ab helis ab&ldicit᷑. Unde hoc mi¬
hi ut ueniat mat᷑ dñi mei adme: Etipsa uirgo
c̃tipiens dic̃. Ecce aneilla dñi. fiat mihi scđm uerbũ tuũ.
notandũ uideo. nead ꝓferendã sententiã ũquã p̃ei¬
pites eẽ debeamꝰ netemere indis cussa iudice¬
inꝰ neque lib& mala audita nos moueant . ne pas¬
sim dicta sine. pbatione credamꝰ. qđ ꝓfecto ꝑpe¬
trare ꝑtimescimꝰ. si factoris nr̃i subtiliuꝰ facta
pensem. Ipse quippe ut nos ap̃cipata sententiȩ
ꝓbatione cõpescer&, euom̃a nuda & aꝑta sint ocu¬
lis eiꝰ mala tam̃ sodome noluit audita iudicare
quiait. Clamo sod omeꝵ &gomorreoꝵ multiplicat
ẽ & peccatũ eoꝵ aggrauatũ ei nimis descendã
& uidebo utrũ clamorẽ qͥuenit adie opere cõ¬

Expanded text:
Sic quippe ei ab Helisabeth dicitur: Unde hoc mihi, ut veniat mater domini mei ad me? Et ipsa virgo concipiens dicit: Ecce ancilla domini: Fiat / mihi secundum verbum tuum. notandum video ne ad proferendam sententiam unquam praecipites esse debeamus, ne temere indiscussa judicemus, ne quaelibet mala audita nos moveant, ne passim dicta sine probatione credamus. Quod profecto perpetrare pertimescimus, si auctoris nostri subtilius facta pensemus, ipse quippe ut nos a praecipitata sententiae prolatione compesceret, cum « omnia nuda et aperta sint oculis ejus , » mala tamen Sodomae noluit audita judicare, qui ait: « Clamor Sodomorum et Gomorrhaeorum multiplicatus est, et peccatum eorum aggravatum est nimis. Descendam et videbo utr
Abbreviated transcription (Latin):
huius seti dilectores int̾renis reb fogtes stͣ. in
celestib debiles naͣ ꝓtẽporali gła usꝙ ad mortẽ
desudare apperuut & ꝓspe ꝑpetua nec parũ
quidẽ in labore subsistunt. ꝓtrenis lueris quas¬
lib& iniurias toleront & ꝓcelȩsti merce ł te.
nuissimi uerbi ferre ẽtu melias recusant¬
treuo iudici toto &iã die assistere fates st̃ mnora

Expanded text:
us saeculi dilectores in terrenis rebus fortes sunt, in coelestibus debiles. Nam pro temporali gloria usque ad mortem desudare appetunt, et pro spe perpetua ne parum quidem in labore subsistunt; pro terrenis lucris quaslibet injurias tolerant, et pro coelesti mercede vel tenuissimi verbi ferre contumelias recusantterreno judi
Abbreviated transcription (Latin):
dic̃ Ignis ex arsit abira mea. & ardebit usq: ad infe¬
ros deorsũ. quantũ ad p̃sente & etũ ꝑeussionẽ spectat.
recte dicit᷑ ignis ex arsit ab ira mea. quantũ uͦ ad
ȩt̃nã dãpnationẽ. apte mox subdit᷑. E tardebit us¬
q: adinferos dorsũ. Lic& a quibdã dici soleat illut¬

Expanded text:
Ignis exarsit ab ira mea, et ardebit usque ad inferos deorsum. » Quantum ad praesentem etenim percussionem spectat, recte dicitur: « Ignis exarsit ab ira mea. » Quantum vero ad aeternam damnationem, apte hoc subditur. « Et ardebit usque ad inferos deorsum. » Licet a quib
Abbreviated transcription (Latin):
uitatis relinqͥt. Vnde &iã paulus ait. Remissas
mañ & dissoluta genua erigite. dũ itaq alienũ
interitũ t̃spicuuit reuocant᷑ adeor. utrecogi¬
tent suũ. Ftulle aliũ aditem̃ta ducit᷑. attem̃to
md aliũ liberat᷑. Stringit ergo suꝑ eu̾ man̾suas.
qͥa c̃spicit in aliena pęnia qđ timeat addũ delin¬
quentẽ sic ꝑtus sũ respicit dissoluta toem̃toꝵ sua
opera iusticie iugore. t̃stringit. Sicq fit. utqͥa ini¬
quus uiuens. multos ad culpã traxerat delecta¬
trone peccati quosdã. moriens artilpa reuoca trore

Expanded text:
are. Unde etiam Paulus ait: Remissas manus et dissoluta genua erigite . Dum itaque alienum interitum conspiciunt, revocantur ad cor, ut recogitent suum; et unde alius ad tormenta ducitur, a tormento alius inde liberatur. Stringit ergo super eum manus suas, quia conspicit in aliena poena quid timeat; et dum delinquentem sic percussum conspicit, dissoluta sua opera justitiae vigore constringit. Sicque fit ut qui iniquus vivens multos ad culpam traxerat delectatione peccati, quosdam moriens a culpa revocet terrore
Abbreviated transcription (Latin):
s&. Sed cñ superuiꝰ patre̾ pauperũ. tuduarũ uͦ
c̃solatortͣ se fuisse. ꝑhib& magna ualde dis¬
cretione. res indig& quomodo intanto trore re¬
giminis. tanta quoq adsuerit lenitas.& man¬
suetudo pictatis. Sine magna enĩ benignitati
lenitate ñ fuit lioo qłse patr̾e pauperũ. & ui¬
duarũ ẽsolatorẽ. fatet᷑. Set rursũ sine mogna
seueriate ñ potuit &iã ridens tuneri. Quia
inre it aliud docem᷑. nisi qđ talis deb& dis
pensatio eẽ regiminis. ut is qͥ p̃est ea secir¬
ca subditos m̃sura moderet᷑ : quatenꝰ¬
g arridens timeri debeat. & iratꝰ amari. ut eũ nec ni¬
mia lȩtiuia i l̃ peddat. nec in moderata seue¬
ritas odiosũ. Sepetuĩ sub iectos franginꝰ. dũplus
iusto uigorẽ iusticie tenenus. Qui ꝓfecto ui¬
gor iã iusticiȩ ñ erit. sise sub: usto moti erami¬
ne. ñ custodit. eẽ et sepe. adisciplinȩ metu re¬
soluimꝰ. subiditos. sutr̃o regimini bt laritatis fre.¬

Expanded text:
et. Sed cum superius patrem se pauperum, viduarum vero consolatorem fuisse perhibet, magna valde discretione res indiget, quomodo in tanto terrore regiminis, tanta quoque affuerit lenitas, et mansuetudo pietatis. Sine magna enim benignitatis lenitate non fuit hoc, quod se patrem pauperum et viduarum consolatorem dicit. Sed rursum sine magna severitate non potuit etiam ridens timeri. Qua in re quid aliud docemur, nisi quod talis debet esse dispensatio regiminis, ut is qui praeest ea se circa subditos mensura moderetur, quatent arridens timeri debeat, et iratus amari? ut eum nec nimia laetitia vilem reddat, nec immoderata severitas odiosum. Saepe enim subjectos frangimus, dum plus justo vigorem justitiae tenemus. Qui profecto vigor jam justitiae non erit, si se sub justo moderamine non custodit. Et saepe a disciplinae metu resolvimus subditos, si nostro regimini hilaritatis fre
Abbreviated transcription (Latin):
piereiniã dñs dicit. dũ incorrigibilit᷑ delinquen.¬
tes populos uitd&. qͦs ñ iã sub ilisciplina filios. set sub
distrieta ꝑeussione hostes intuet᷑. Noga inimi
ciꝑcussite. castigatione crudeli. & qđ hucdicit᷑¬
ñ parc&. ibi quoq uerb aliis declarat᷑. Qn dela¬
mas supũtritione tua. in sanabilis ẽ dolꝙ tuu̾.
uinde luc sẽꝑ el eeti p̃uident. ut ante adiusticiã
redeant. quã tͣtra sese. irã iudicis uext . n gui¬
bilit᷑ accendant .neultio flagello depͣtiensi.
imuleis finiat᷑ uita eũ culpa. flagellũ naq tẽ diluit
culpã. cũmutauerit uitã. Nã cuiꝰ mores nmutat. ñex¬
piat accionis. Om̃is ergo diuina ꝑcussio. aut purgati

Expanded text:
eremiam Dominus dicit, dum incorrigibiliter delinquentes populos videt, quos non jam sub disciplina filios, sed sub districta percussione hostes intuetur: Plaga inimici percussi te, castigatione crudeli . Hos eniliis declaratur: Quid clamas super contritione tua? insanabilis est dolor tuus . Unde hoc semper electi provident, ut ante ad justitiam redeant, quam sese ira judicis inexstinguibiliter accendat, ne ultimo flagello deprehensi simul eis finiatur vita cum culpa. Flagellum namque tunc diluet culpam, cum mutaverit vitam. Nam cujus mores non mutat, non expiat actiones. Omnis er
Abbreviated transcription (Latin):
sed ab humana laude alta c̃sideratione se tẽpe¬
rans subdidit. Parco autͣ nequis me existim& supra
id qđ uid& inme. aut qđ audit aliquit ex me.
habebat ergo ad hue dicendũ dese aligt. quipar¬
cit dicere sedegit utrũq docto egregiuꝰ. ut& lo¬
quendo quȩ egerat discipulos instruer&. &tac en¬
do seuitra humilitatis limite custodir&. Nimis noͣ
q ingrat̾ eẽt. side se discipulõs cuncta retic erde
& fcrtasse nimis incautꝰ. sidese. tota ł discipu¬
lis ꝓder& sed mirabilit᷑ ut dictũ e egit ut rũq
ut loquendo erudir&. uitã audientiũ. tancen
dem̃ ꝑscripturã sacra laud&s suas loqͥt᷑ ñ quia eis
ipse indig& qͥ ꝓficere laudib nescit. sed dũ suã
nob̵ magnitudinẽ narrat. nram ad se impericiã
sub leuat &bona sua loquendo nos edoc& que
omnino homo ñ cognoscer& sidese tacere. uo¬
luissa. Id circo ergo laudes suas indicat ut uale¬
am̃ eũ audientes cognoscere. cognoscentes ama¬

Expanded text:
sed ab humana laude alta consideratione se tempesed ab humana laude alta consideratione se temperans, subdit: Parco autem ne quis me existimet supra id quod videt in me, aut audit aliquid ex me . Habebat ergo adhuc dicendum de se aliquid qui parcit dicere, sed egit utrumque doctor egregius, ut et loquendo quae egerat discipulos instrueret, et tacendo se intra humilitatis limitem custodiret. Nimis namque esset ingratus, si de se discipulis tota reticeret; et fortasse nimis incautus, si de se tota vel discipulis proderet; sed mirabiliter, ut dictum est, egit utrumque, ut loquendo erudiret vitam audientium, tacendo demur, per Scripturam sacram laudes suas loquitur, non quia ipse eis indiget, qui proficere laudibus nescit, sed dum suam nobis magnitudinem narrat, nostram ad se imperitiam sublevat; et bona sua loquendo nos edocet, quem omnino homo non cognosceret, si de se tacere voluisset. Idcirco ergo laudes suas indicat, ut valeamus eum audientes cognoscere, cognoscentes ama