comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
atũ augeat. ꝑ qd ea diluere potuit si cõ¬
uerti uoluisset. Unde scriptũ ẽ. Igno¬
ras qm̃ benignitas dĩ ad penitentiã te
adducit: Scđ̾m duriciã aut̃ tuã ⁊ cor
inpenitens chesauritas tibi irã in die uxe.
⁊ reuelationis iusti iudicũ dĩ. De benig¬
nitate omĩpotentis dĩ irã sibi in die ire
reꝓb thesaurizat: qr dũ ad pęnitendũ
tempꝰ accipit᷑. ⁊ ad peccandũ exhibetur:
media conspicit ad culpȩ augm̃tũ tͣhi.
ipsam benignitatẽ quã contulit in uiditii
districtionẽ uercit: ut inde post ãplius
feriat. unde mͦ amplius expectat. Et qr
homo malũ deserere ñ uult ut uiuat: auge¬
at unde moriatur. S siue iustus in culpa.
siue peccator in mortẽ corruat: specula¬
tori tim̃dũ est. ne hunc ex suo silentio reatꝰ
peccantiũ parit̃ inuoluat.  interĩ dũ
loquor auertere amemet ipso oculos uolo:
ecce iterũ sermo diuinꝰ me impegit in

Expanded text:
atum augeat, per quod ea diluere potuit, si conatum augeat, per quod ea diluere potuit, si converti voluisset. Unde scriptum est: Ignoras quoniam benignitas Dei ad poenitentiam te adducit? Secundum duritiam autem tuam et cor iet revelationis justi judicii Dei . De benignitate ergo omnipotentis Dei iram sibi in die irae reprobus thesaurizat, quia dum ad poenitendum tempus accipitur, et ad peccandum exhibetur, media conspicit ad culpae augmentum trahi, ipsam benignitatem quam contulit in judicii districtionem vertit, ut inde post amplius feriat, unde modo amplius exspectat. Et quia homo deserere malum non vult ut vivat, auget unde moriatur. Sed sive justus in culpam, sive peccator in mortem corruat, speculatori timendum est ne hunc ex suo silentio reatus peccantium pariter involvat. 26. Sed interim dum loquor, avertere a memetipso oculos volo, et ecce iterum sermo divinus me impingit in
Abbreviated transcription (Latin):
anima cruentet᷑. Paulus apłs ait. Ut imple
dr̃. Qui nocet noceat adhuc: ⁊ qui nsor¬
dibus ẽ. sordescat adhuc. Unde nunc & iã
dñs dicit. Si conuersus iustus anistitia
sua fecerit iniqͥtatẽ : ponã offendiculum
corã eo. Acsi aꝑte dicat. Quia uide peni
tendo noluit ubi iã impegit: iusto eũ ui¬
dicio deserens. ponã ei ut alibi impingat.
Qđ tam̃ dñi ponere ẽ. neqͣquã ad peccan¬
dũ p̾mere. s nolle apeccato lib̾are. Dicut
de pharaone dr̃. Ego indurabo cor eius.
Nõenim cor peccantis dñs obdurat: sed
obdurare dr̃. cũ ab obduratione ñ liberat.
Misericors enĩ ds̃ tẽpus nob̾ ad penitentiã re¬
laxat. s cũ eiꝰ grẽ pacientiã nos ad augm̃tũ
uertimꝰ culpe : hoc ipsum tẽpus qđ ad par-¬
cendũ piȩ disposuit. districtus ad feriendũ
uertit: ut cũ reuerti quis &iã spatio tẽpo¬
ris accepto noluerit. ꝑ hoc mala sua ad re-¬

Expanded text:
anima cruentetur. Paulus apostolus ait: Ut impleaanima cruentetur. Paulus apostolus ait: Ut implea angelum dicitur: Qui nocet, noceat adhuc; et qui in sordibus est, sordescat adhuc . Unde nunc etiam Dominus dicit: Si conversus justus a justitia sua fecerit iniquitatem, ponam offendiculum coratendo noluit ubi jam impegit, justo eum judicio deserens, ponam ei ut et alibi impingat. Quod tamen Domini ponere, est nequaquam ad peccandum premere, sed nolle a peccato liberare; sicut de Pharaone dicitur: Ego indurabo cor ejus . Non enim cor peccantis Dominus obdurat; sed obdurare dicitur, cum ab obduratione non liberat. Misericors enim Deus tempus nobis ad poenitentiam relaxat; sed, cum ejus gratiae patientiam nos ad augmentum vertimus culpae, hoc ipsum tempus, quod ad parcendum pie disposuit, districtius ad feriendum vertit; ut cum reverti quis etiam spatio temporis accepto noluerit, per hoc mala sua ad re
Abbreviated transcription (Latin):
& uolucrũ. & quadrupedũ. & serpentũ.
ex hoc perenti ⁊ aliuo sequeret᷑. Nam post
infidelitatẽ eorũ subditur. ꝓpt̃ qđ tradidic
semet ipsis. Qui gͥ cognoscentes dm̃ ñ sic̃
dm̃ głificauer̃: ex eo peccato ⁊ causa pec¬
cati. ad hoc quoq ꝑducti sunt. ut ad cultũ
serpentiũ ⁊ uolucrũ laberent᷑. S quia
ꝑ hanc oxiã cecitatẽ usq ad innunditiã &
carnis contumelias cȩcider̃: ipsa infideli¬
tatis eorũ cȩcitas. p̃cedenti in tellectui &
peccatũ ẽ. ⁊ pena peccati : subsequenti uͦ
inmunditię peccatũ factũ ẽ. ⁊ causa pec¬
cati: D qr de his in libris moralib diu
tractatũ ẽ: nob̾ nunc in eis diutius immo
mens ociã in malis labatur. Unde moysiait.
tatẽ eorũ. ⁊ ñ intrent in tuã iustitiã. ꝓpħa
cidiũ. & furtũ. & adulteriũ. mundauer̃.
& sanguis sanguinẽ tetigit. Sanguis sangui¬
nẽ tangit. quando peccato peccatũ addi¬
tur. ut ante duoculos adiunctis iniqͥtatib

Expanded text:
edum et serpentium. ex hoc peccato et aliud sequeretur. Nam post infidelitatem eorum subditur, Propter quod tradidit semetipsis . Qui igitur cognoscentes Deum, non sicut Deum glorificaverunt, ex eo peccato et causa peccati ad hoc quoque perducti sunt, ut ad cultum serpentium et volucrum laberentur. Sed quia per hanc etiam caecitatem usque ad immunditiam et carnis contumelias ceciderunt, ipsa infidelitatis eorum caecitas praecedenti intellectui et peccatum est, et poena peccati, subsequenti vero immunditiae peccatum facta est et causa peccati. Sed quia de his in libris Moralibus diu tractatum est , nobis nunc in eis diutius immormens etiam in aliis labatur. Unde Moyses aititatem ipsorum, ut non intrent in justitiam tuacidium, et furtum, et adulterium inundaverunt, et sanguis sanguinem teligit . Sanguis enim sanguinem tangit quando peccato peccatum additur, ut ante Dei oculos adjunctis iniquitatibus
Abbreviated transcription (Latin):
int̃ chorinthios qͥdã om̃i grã repleti. ierant
quidã in ꝑsonarũ fauoribꝰ excisi: cepit a
laudib ꝑfectorũ ut molesta inuectione ad
rep̃hensionẽ ꝑtingeret infirmorũ. un hoc
quoq ad medicinã cordis a medicina corpo¬
ris usũ trahens. Na cũ feriendũ uulnꝰ me¬
dicus aspicit: priꝰ ea mẽbra quȩ curra uulnꝰ
sana sunt palpat. ut post ad ea quȩ uulne¬
rata sunt lenit̾ palpando ꝑueniat. Cũ gͦ
paulus ꝑfectos in chorintus laudauit: sa¬
na mẽbra uixta uulnꝰ tetigit. Cũ uͦ infir-¬
mos de diusione rep̃hendit: uulnꝰ in corpo¬
re ꝑcussit. Uideamꝰ tam̃ hunc ipsũ qͥ tanta
modestia atq mansuetudine ad corripien¬
dos chorinthios ducit᷑: qualit̃ contͣ gala¬
thas qui afide discesserant exercet᷑. Nulla
enĩ modestia pacientia p̾missa nulla lo¬
quutionis dulcedine p̃rogata eos qͦsafide
discessisse cognouit. ab ipso epłe suȩ exor¬

Expanded text:
inter Corinthios quidam omni gratia repleti, et erant inter Corinthios quidam omni gratia repleti, et erant quidam in personarum favoribus excisi, coepit a laudibus perfectorum, ut modesta invectione ad reprehensionem pertingeret infirmorum. Et in hoc quoque ad medicinam cordis a medicina corporis usum trahens. Nam cum feriendum vulnus medicus aspicit, prius ea membra quae circa vulnus sana sunt palpat, ut post ad ea quae vulnerata sunt leniter palpando perveniat. Cum ergo Paulus perfectos in Corinthiis laudavit, sana membra juxta vulnus tetigit; cum vero infirmos de divisione reprehendit, vulnus in corpore percussit. 20. Videamus tamen hunc ipsum qui tanta modestia atque mansuetudine ad corripiendos Corinthios ducitur, qualiter contra Galatas, qui a fide discesserant, exercetur. Nulla enim modestiae patientia praemissa, nulla locutionis dulcedine praerogata, eos quos a fide discessisse cognovit, ab ipso epistolae suae exor
Abbreviated transcription (Latin):
int̃ uos sint. Hoc aut dico qđ unꝰquisq ues¬
trũ dic̃. Ego quidẽ sũ pauli. ego aut̃ apollo.
ego uͦ cephe. ego autẽ xp̃i. Ecce quos in
om̃i uerbo ce iomĩ scientia laudau̾at.
quibꝰ nichil deeẽ. in ullagr̃a dixerat. paułꝑ
loq̃ns adincrepandũ lenit̾ ueniens diuisos
erga se ipsos rephendit: ⁊ quoꝵ pͥus sa¬
lutẽ narrauerat. postmodũ uulnera pa-¬
tefecit. Peritꝰ ⁊ enĩ medicꝰ uulnꝰ secandũ
uidens. s egrũ timidũ eẽ. conspiciens.
diu palpauit ⁊ subito ꝑcussit. Priꝰ blan¬
dã manũ laudis posuit. ⁊ pꝰmodũ ferrum
increpationis fixit. Nisi enĩ uerecunde m̃tes
fuerint palpando rephense. ita ut exaliis re-¬
bus audiant qđ in cõsolationẽ sumanc : ꝑ
increpationẽ ꝓtinꝰ ad desꝑationẽ cadunt.
S nũquid m̃titꝰ ẽ. paulus. utͣ pͥus eis nichil
deesse in om̃i grã diceret. quibꝰ postmodũ
dicturꝰ erat unitatẽ de esse : Absit hoc.
Qͥs de illo talia desipiens credat: S qr erãt

Expanded text:
dico quod unusquisque vestrum dicit: Ego quidem sum Pauli, ego autem Apollo, ego vero Cephae, ego autem Christi . Ecce quos in omni verbo et in omni scientia laudaverat, quibus nil deesse in ulla gratia dixerat, paulisper loquens ad increpandum leniter veniens, divisos erga seipsos reprehendit, et quorum prius salutem narraverat postmodum vulnera patefecit. Peritus enim medicus vulnus secandum videns, sed aegrum timidum esse conspiciens, diu palpavit et subito percussit. Prius blanda manu laudes posuit, et postmodum ferrum increpationis fixit. Nisi enim verecundae mentes fuerint palpando reprehensae, ita ut ex aliis rebus audiant quod in consolatione sumant, per increpationem protinus ad desperationem cadunt. 19. Sed nunquid mentitus est Paulus, ut prius eis nil deesse in omni gratia diceret, quibus postmodum dicturus erat unitatem deesse? Absit hoc: quis de illo talia vel desipiens credat? Sed quia erant
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ de manu tua reqͥram. In quib uerb̃ qͥd
nob notandũ ÷ qͥd sollicite cogitandũ. nisi
qr nec subiectus ex culpa ppositi moritur.
nec p̃positus sine culpa ẽ. quando uerba uite
ñ annuntians ex sua culpa morit᷑ subiectꝰ:
Impio ienĩ mors debetur. s ei aspeculatore
uia uite nuncianda ẽ : & eiꝰ impietas incre¬
panda. Si uͦ speculator taceat. ipse impius
in iniqͥtate sua moriet᷑: qr impietas eiꝰ meri¬
tũ fuit ut dignꝰ ñ eẽt. ad quẽ speculatoris
sermo fieret. S sangumẽ eiꝰ dñs de manu
speculatoris requirit. qr ipse hunc occidit.
qui eũ tacendo morti ꝓdidit. In quibus
utrisq pensandũ ẽ. qͣntũ sibi conexa sunt
peccata subditoꝵ atq p̾positorũ: qr ubi sub¬
iectus ex sua culpa moritur. ibi is qui p̃est qm̃
& iã ex ur̃a culpa ẽ. quib tales platisumus:
& si quando uos ad iniquitatẽ defluitis. & iam
ex nr̃o hoc reatu ẽ. quos obsistentes ⁊ recla-¬
mantes in pͣius desidiis ñ habetis. Uob̾ enĩ

Expanded text:
 de manu tua requiram. 9. In quibus verbis quid nobis notandum est, quid sollicite cogitandum, nisi quia nec subjectus ex culpa praepositi moritur, nec praepositus sine culpa est quando, verba vitae non audiens, ex sua culpa moritur subjectus? Impio etenim mors debetur, sed ei a speculatore via vitae nuntianda est, et ejus impietas increpanda. Si vero speculator taceat, ipse impius in iniquitate sua morietur, quia impietatis ejus meritum fuit, ut dignus non esset ad quem speculatoris sermo fieret. Sed sanguinem ejus Dominus de manu speculatoris requirit, 1285 quia ipse hunc occidit, quia eum tacendo morti prodidit. In quibus utrisque pensandum est quantum sibi connexa sunt peccata subditorum atque praepositorum, quia ubi subjectus ex sua cetiam ex vestra culpa est quibus tales praelati sumus. Et si quando vos ad iniquitatem defluitis, etiam ex nostro hoc reatu est, quos obsistentes atque reclamantes in pravis desideriis non habetis. Vobis ergo
Abbreviated transcription (Latin):
iħu xp̃i. Queso tepaule si iam nichil de:
cur eis scribendo fatigaris. cur in longłꝰquo
factos in om̃ib diuites dicit in om̃i uerbo
& in om̃i scientia. xp̃i testimoniũ idẽ. qđ
de semet ipso moriendo ⁊ resurgendo testatꝰ
ẽ. in eoꝵ uita cõfirmatũ eẽ. phibet. ⁊ ni.¬
chil eis de eẽ. in ulla grã testat᷑. Quis gͦ cre¬
dat qr paulo post eos corripiat qͦs ita lau-¬
dat: Nam post cet̾a subiungit. Obsecro

Expanded text:
i . Quaeso te, Paule, si jam nihil deest, cur eis scribendo fatigaris? Cur in longinquo factos in omnibus divites dicit in omni verbo et in omni scientia; Christi testimonium, id est quod de semeptiso moriendo et resurgendo testatus est, in eorum vita confirmatum esse perhibet, et nihil eis deesse in ulla gratia testatur. Quis, rogo, credat quia paulo post eos corripiat, quos ita laudat? Nam post caetera subjungit: Obsecro
Abbreviated transcription (Latin):
nes eiꝰ liquefacte sunt. Dicatur itaq.
Congere ossa quȩ igne suecendã cõsumt᷑
carnes. ⁊ coquetur uniu̾sa compositio eiꝰ¬
⁊ ossa tabescent. Ubi enĩ senatꝰ. ubiiam
popłs : contabuer̃ ossa. consũptȩ sunt
carnes om̃is in ea scłariũ dignitatum ordo
extinctus ẽ. Ex cocta ẽ. uniu̾sa compositio
p̃munt. Dicatur gͦ. Pone quoq eã
suꝑ prunas uacuam. Quia enĩ senatus
deẽ. popłs interut. ⁊ tam̃ in paucis qͥ st̃
dolores ⁊ gemitꝰ cotidie multiplicant᷑. i ã
uacua ardet roma. Quid aut̃ ista de
hominibꝰ dicimꝰ. cũ ruinis crebrescentibꝰ.
ipsa quoq eiꝰ destrui ȩdificia uidemꝰ.
U nde apte de ciuitate iã uacua subdit᷑.
Ncalescat & liq̃fiat aes eus. lam enĩ ⁊ ipsa
olla consimitur: in qua priꝰ carnes ⁊ ossa
parietes cadunt. Ubiautẽ sunt qui in eiꝰ
aliquando gła lȩcabant᷑ : ubi eoꝵ pompa :
ubi suꝑbia : ubi frequens ⁊ in moderatum

Expanded text:
nes ejus liquefactae sunt. Dicatur itaque: nes ejus liquefactae sunt. Dicatur itaque: Congere ossa quae igne succendam, consumentur carnes, et coquetur universa compositio, et ossa tabescent. Ubi enim senatus? ubi jam populus? Contabuerunt ossa, consumptae sunt carnes, omnis in ea saecularium dignitatum ordo extinctus est. Excocta est universa compositio premunt. Dicatur ergo: Pone quoque eam super prunas vacuam. Quia enim senatus deest, populus interiit; et tamen in paucis qui sunt dolores et gemitus quotidie multiplicantur: jam vacua ardet Roma. Quid autem ista de hominibus dicimus, cum ruinis crebrescentibus ipsa quoque ejus destrui aedificia videmus? Unde apte de civitate jam vacua subditur: Incalescat et liquefiat aes ejus. Jam enim et ipsa olla consumitur, in qua prius carnes et ossa mines, etiam parietes cadunt. Ubi enim sunt qui in ejus aliquando gloria laetabantur? Ubi eorum pompa? ubi superbia? ubi frequens et immoderatum
Abbreviated transcription (Latin):
coccio eiꝰ. ⁊ discocta sunt ossa illius in me¬
dio eiꝰ. Atq iterũ. Congere ossa quȩ
igne succendam. cõsument᷑ carnes. ⁊ coq̃t᷑
uniuersa compositio. ⁊ ossa tabescent. Po¬
ne quoq eã suꝑ prunas uacuã ut in cales¬
cat ⁊ liquefiat aes eiꝰ. Tunc enĩ nob̃ olla
posita ẽ. cũ hec ẽ. eiuitas constituta. Iunc
in ea aqua missa ẽ. ⁊ frusta eiꝰ congesta
sunt. qͣndo ad eam undiq ppłi defluebãt.
qͥ uelut aqua qu̾alens. actionib mundi
feruescerent. ⁊ quasi frusta carniũ in ip¬
so suo feruore liquarent᷑. de qͣbene dr̃.
Efferbuit eoctio eiꝰ. ⁊ discocta sunt ossa illiꝰ
in medio eiꝰ. quia pͥus quidẽ in ea uehem̃¬
ter incaluit actio głe scłaris. s postmodũ
ipsa gła cum suis sequacib defecit. ꝑ ossa
quia sic̃ carnes portant᷑ ab ossib. ita ꝑ po¬
tentes scłi. infirmitas regit᷑ popłorũ. S
ecce iam de illa om̃s huius scłi potentes

Expanded text:
coctio ejus, et decocta sunt ossa ejus in mecoctio ejus, et decocta sunt ossa ejus in medio illius; atque iterum: Congere ossa quae igne succensa tabescent. Pone quoque eam super prunas vacuam, ut incalescat et liquefiat aes ejus. » Tunc enim nobis olla posita est, cum haec est civitas constituta, tunc in eam aqua missa est, et frusta ejus congesta sunt, quando ad eam undique populi defluebant, qui velut aqua calens actionibus mundi fervescerent, et quasi frusta carnium, in ipso suo fervore liquarentur, de qua bene dicitur, « efferbuit coctio ejus, et discocta sunt ossa illius in medio ejus, » quia prius quidem in ea vehementer incaluit actio gloriae saecularis, sed postmodum ipsa gloria cum suis sequacibus defecit. Per ossa quia sicut carnes portantur ossibus, ita per potentes saeculi infirmitas regitur populorum. Sed ecce jam de illa omnes hujus saeculi potentes
Abbreviated transcription (Latin):
est iã rogo qđ in hoc mundo libeat: ubiq
luctꝰ aspicimꝰ. undiq gemitꝰ audimꝰ. Des¬
tructȩ urbes. euersa sunt castra. depo¬
pulati agri. in solitudine terra redacta ẽ.
Hullus iagris in cola. pene nullus in urbi¬
bus habitator remansit. ⁊ tam̃ ipse parue
generis humani reliquiȩ adhuc cotidiȩ
sine cessatione feriunt᷑. ⁊ finẽ ñ habent
flagella celestis iusticie. quia nec int̾ fla¬
.gella correcte sunt actiones culpe. Alios
in captiuitatẽ duci. alios detruncari. ali¬
os int̾ficiuidemꝰ. Quid ÷ gͦ qđ in hac uita
libeat fr̃s mei : Sri talem mundũ ad¬
huc diligimꝰ. ñ iã gaudia s uulnera a.¬
mamꝰ. Ipsa autẽ quȩ aliquando mundi
dña ẽẽ. uidebatur. qualis remanserit ro¬
ma conspicitis. In m̃sis dolorib multi¬
plicit̾ atrita ẽ. desolatione ciuiũ. imp̃ssi.¬
one hostiũ. frequentia ruinarũ. ita ut
⁊ mute I in ea aquã.⁊ congere frusta
euis in ea. Et paulo post. Efferbuit

Expanded text:
est jam, rogo, quod in hoc mundo libeat? Ubique luctus aspicimus, ubique gemitus audivimus. Destructae urbes, eversa sunt castra, depopulati sunt agri, in solitudinem terra redacta est. Nullus in agris incola, pene nullus in urbibus habitator remansit; et tamen ipsae parvae generis humani reliquiae adhuc quotidie et sine cessatione feriuntur, et finem non habent flagella coelestis justitiae, quia nec inter flagella correctae sunt actionis culpae. Alios in captivitatem duci, alios detruncari, alios interfici videmus. Quid est ergo quod in hac vita libeat, fratres mei? Si talem mundum adhuc diligimus, non jam gaudia sed vulnera amamus. Ipsa autem quae aliquando mundi domina esse videbatur, qualis remanserit Roma conspicimus, immensis doloribus multipliciter attrita, desolatione civium, impressione hostium, frequentia ruinarum: ita ut et mitte in ea aquam, et congere frusta ejus in eam; et paulo post: Efferbuit
Abbreviated transcription (Latin):
uit. & cũ magnã multitudinẽ ppłi infi¬
de collegisset. tantã illic inopiam ꝑtulit.
ut uictus sus. necessitate laboraret: &
panẽ terre adiscipłis ñ accepit. quib
panẽ celi p̃dicauit. Insistebat uerbo ꝓ
uita audientiũ. insistebat oꝑe laboris
manuũ ꝓuita corporis sui. De terris
Qͦq aliis ei stipendia a discipłis mite¬
bantur : ut chorintus p̃dicare sufficerae.¬

Expanded text:
vit. Et cum magnam multitudinem populi in fivit. Et cum magnam multitudinem populi in fide collegisset, tantam illic inopiam pertulit, ut victus sui gravi necessitate laboraret: et panem terrae a discipulis non accepit, quibus panem coelvita audientium, insistebat labori manuum pro vita corporis sui. De terris quoque aliis ei stipendia a discipulis mittebantur, ut Corinthiis praedicare sufficere
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ si placet ad pauli mansuetudinẽ cõ¬
uertam. ⁊ pensemꝰ si possumꝰ ille qͥ tanti
ardoris ẽ. inaelo p̃dicationis: ut apłorũ
quoq pͥmo ñ parceret. qͣnte sit mansu¬
etudinis instudio longanimitatis. Tace¬
amꝰ autẽ qđ ter iurgis cesus ẽ. quia se¬
mel lapidatus ẽ. quia ter naufragium
fecit. quia nocte ac die in ꝑfundo maris
fuit. qđ auideis quinqͥes quadragenas
una minꝰ accepit. Minis enĩ animum
ad iracundiã cõmouent ea mala que no¬
bis ab aꝑtis aduersarus irrogantur. hoc
plus solet dolere qđ aꝓpriis patim̃. Un¬
torẽ suũ loquitur dicens. Qm̃ si iinu¬
cus m̃s maledixisset mͥ subportassem
utiq tu uͦ homo unauimis dux m̃s &
notus nis. qui simul mecũ dulces capi¬
quantũ mansuecꝰ int̾ disciptos fuerit.
Certe chorintũ ueniens ab idolorũ ser
uitio chorintios retraxit quis eẽt. ds̃ ue
rus innotuit. etne eis uite gaudia p̃dica¬

Expanded text:
nunc si placet, ad Pauli mansuetudinem connunc si placet, ad Pauli mansuetudinem convertamur, et pensemus si possumus ille qui tanti ardoris est in zelo praedicationis, ut apostolorum quoque primo non parceret, quantae fuerit mansuetudinis in studio longanimitatis. Taceamus autem quod ter virgis caesus est, quia semel lapidatus est, quia ter naufragium fecit, quia nocte ac die in profundo maris fuit, quia a Judaeis quinquies quadragenas una minus accepit . Minus enim animum ad iracundiam commovent ea mala, quae nobis ab apertis adversariis irrogantur: hoc plus solet dolere, quod a propriis patimur. Untorem suum loquitur, dicens: Quoniam si inimicus meus maledixisset mihi, supportassem utique. Tu vero unanimis dux meus, et notus meus, qui simul mecum dulces capiquantum mansuetus inter discipulos fuerit. Certe Corinthuvitio Corinthios retraxit, quis esset verus Deus innotuit, aeternae eis vitae gaudia praedica
Abbreviated transcription (Latin):
ti. ut de quo petro loqueret᷑ ostenđet.
in ipso sue narrationis iratiũ p̃misit di¬
cens. Creditũ ẽ. mͥ euangłiũ p̃pucui.¬
Sic̃ ⁊ petro circũcisionis. Qui onĩ oꝑatꝰ :
petro in apłatũ cireũcistonis. oꝑarus. ẽ.
⁊ mͥ int̾ gentes. Patec gͦ de quo petro pau¬
lus loquit᷑. quẽ ⁊ apłm nominat. ⁊ p̃fu¬
isse euangłio circũcisionis narrat. Et
fuerunt quidã qui scdam petri epłam.
in qua epłe. pauli laudate sunt eiꝰ dicãt.
ñ fuisse. S si ciusdem epłe uerba pen¬
sare uoluissent. longe alit sentire pote¬
rant. In ea quippe scriptu ẽ. uoce delap¬
sa ad eũ huiuscemodi a magnifica gła.
Hic ẽ. filius nis dilectꝰ in qͦ mͥ complacui.
itaq euangłiũ ⁊ ꝓtinꝰ agnoscant. qr
cũ uox ista de celo uenit. petrꝰ apłs cũ
dño in montestetit. Ipse gͦ hanc epłan
scripsit. qui hanc uocẽ in monte de dño
audiuit. S quia pauca de petro diximꝰ

Expanded text:
ti ; ut de quo Petro loqueretur ostenderet, ti ; ut de quo Petro loqueretur ostenderet, in ipso suae narrationis initio praemisit, dicens: Creditum est mihi Evangelium praepuicut Petro circumcisionis. Qui enim operatus est Petro in apostolatum circumcisionis, operatus est et mihi inter gentes. Patet ergo de quo Petro Paulus loquitur, quem et apostolum nominat, et praefuisse Evangelio circumcisionis narrat. Et fuerunt quidam, qui secundam Petri Epistolam, in qua Epistolae Pauli laudatae sunt, ejus dicerent non fuisse. Sed si ejusdem Epistolae verba pensare voluissent, longe aliter sentire poterant. In ea quippe scriptum est: Voce delapsa ad eum hujuscemodi a magnifica gloria: Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi complacui .itaque Evangelium, et protinus agnoscent quia cum vox ista de coelo venit, Petrus apostolus cum Deo in montescripsit qui hanc vocem in monte de Domino audivit. 12. Sed quia pauca de Petro diximus,
Abbreviated transcription (Latin):
ne suscitabat. Hle igit᷑ iucrepationis
uerba dedignaret᷑ audire om̃ia dona
quȩ acceperat. quasi a memoria repu¬
lit. ut unũ fortit̃ humilitatis donũ
teneret. Quis rogo nr̃m si uł extre¬
mum aliqđ signii fecisset aminore frẽ
increpatꝰ. ierepationis uerba pacien¬
ter audiret: Nichil enĩ signi fecimꝰ. ⁊
si quis nos fortasse de actione nr̃a re¬
p̃henderit. statim intumescimꝰ. magna
quedã taciti cogitamꝰ uirtutes nobis ad
animũ reducimꝰ. etiã quas ñ habemꝰ.
At contra petrus cũ uirtutib humilis in
rep̃hensione ꝑmansit. s porta surrex̃
in altitudinẽ. Hanc autẽ tantũ mansu¬
etudinẽ nos mmitari ñ possumꝰ. s quia
uero ñnulli qͥ ñ petrũ apłorũ pͥncipem
s quendã aliun eo nomine quiãpau¬
lo ẽ. rep̃hensus accipunt. Qui si pauli
apłi studiosius uerba legissent: ista
ñ dicerent. Dicturꝰ ⁊ enĩ paulus cum
uenisset petrꝰ antrochiã in faciẽ ei resti¬

Expanded text:
ne suscitabat . Ne igitur increpationis ne suscitabat . Ne igitur increpationis verba dedignaretur audire, omnia dona quae acceperat quasi a memoria repulit, ut unum fortiter humilitatis donum teneret. Quis rogo nostrum, si vel extremum aliquod signum fecisset a minori fratre increpatus, increpationis verba patienter audiret? Nihil enim signi fecimus, et si quis nos fortasse de actione nostra reprehenderit, statim intumescimus, magnos quosdam nos tacite cogitamus, virtutes nobis ad animum reducimus, etiam quas non habemus. At contra Petrus cum virtutibus humilis in reprehensione permansit, sed porta surrexit in altitudinem. Hanc autem tantam mansuetudinem nos imitari nsunt nonnulli qui non Petrum apostolorum principem, sed quemdam alium eo nomine qui a Paulo est reprehensus accipiunt; qui si Pauli apostoli studiosius verba legissent, ista non dicerent. Dicturus etenim Paulus: Cum venisset Petrus Antiochiam, in faciem ejus resti
Abbreviated transcription (Latin):
rep̃hensibilis diceret᷑ inuenit. Amicus gͦ ue¬
ritatis laudauit etiã aquo rep̃hensus est
atq ei ⁊ hoc ipsum placuit. qr inhis non
placuerat. quȩ aliter quãdebuerat sensit.
seq etiã minori ad consensũ dedit. atq
in eadẽ refactus ẽ. sequens minoris sui
ut etiã in hoc p̃iret quatinꝰ qͥ pͥmꝰ erat
in apostolatꝰ culmine. eẽt pͥmus ⁊ in hu¬
uertice stetit qͥ illas epłas laudauit. in
quibꝰ se scriptũ intuꝑabilẽ inuenit. Que
illa tanta ẽẽ. mansuetudo potuit. q̃ qͥes
animi. quȩ soliditas atq in ꝑturbatio co¬
gitationis. Ecce aminore suo rep̾hendit᷑.
⁊ rephendi ñ dedignat᷑. Nõ ad memoriã
qđ claues regni cȩlestis accepit. ñ qđ pec¬
cata quetũq in terra solueret. eẽnt. solu¬
ta nuincelo. ñ qđ in mare pedibꝰ ambula¬
iubendo erexerat. ñ qđ̾ egros corporis
sui umbra sanauerat. ñ qđ m̃tientes
uerbo occiderat. ñ qđ mortuos oratio¬

Expanded text:
reprehensibilis dicitur invenit. Amicus ergo vereprehensibilis dicitur invenit. Amicus ergo veritatis laudavit, etiam quod reprehensus est, atque ei et hoc ipsum placuit, quia in his non placuerat, quae aliter quam debuerat sensit. Seque etiam minori fratri ad consensum dedit, atque in eadem re factus est secutor minoris sui, ut etiam in hoc praeiret, quatenus qui primus erat in apostolatus culmine, esset primus et in hu quo mentis vertice stetit qui illas Epistolas laudavit in quibus se scriptum vituperabilem invenit. Quae illa esse tanta mansuetudo potuit, quae quies animi, quae soliditas mentis et imperturbatio cogitationis? Ecce a minore suo reprehenditur et reprehendi non dedignatur. Non ad memoriam regni coelestis acceperit, non quod peccata quaecunque in terra solveret, essent soluta et in coelo , non quod in mare pedibus ambulajubendo erexerat , non quod aegros corporis sui umbra sanaverat , non quod mentientes verbo occiderat , non quod mortuos oratio
Abbreviated transcription (Latin):
cauit magno fidei ardore succensus p̃cepta
legis carnalit̃ tenere noluit. circũcisionẽ
ingentibꝰ fieri uetauit. et cũ petrus apłs
seruari adhuc in circũcisione legis cõsuetu¬
diniẽ uellet: ei in faciẽ restitit. eũq hacin
re fuisse rep̃hensibilẽ dicit. & hoc eiꝰ stu¬
dium discipłis. loquens ñ solũ culpã. s¬
qđ ẽ. manis. ypocrisim id⁊ simullatti nẽ
nominat dicens. Cũ uenissee. petrus
antiochiã. in faciẽ ei restiti. qr rephensibił
erat. & paulo post. Et simulationi eiꝰ con
detrahi de pauli scriptis agnosceret diẽ. Dic̃
in quibꝰ sunt quedã difficilia intellectu q̃
scripturas. ad suã ipsorũ ꝑditionẽ. Eece
paulus patbuis in epłis suis scribit petrũ rep̃hen¬
sibilẽ: ecce petrus in epłis suis asserit.
paulũ in his que scripserat admirandũ.
Certe enĩ nisi legissẽt petrus pauli epłas
ñ laudasset. Si autẽ legit. quia illie ipse

Expanded text:
cavit, magno fidei ardore succensus, praecepta cavit, magno fidei ardore succensus, praecepta legis tenere carnaliter noluit, circumcisionem in gentibus fieri vetuit: et cum Petrus apostolus servari adhuc in circumcisione legis consuetudinem vellet, ei in faciem restitit, eumque hac in re fuisse reprehensibilem dicit, et hoc ejus studium discipquod est majus, hypocrisim, id est simulationem, nominat, dicens: Cum venisset Petrus Antiochiam, in faciem ei restiti, quia reprehensibilis erat . Et paulo post: Et simulationi ejus condetrahi de Pauli scriptis agnosceret, dicit : Siin quibus sunt quaedam difficilia intellectu, quae Scripturas, ad suam ipsorum perditionem. Ecce Paulus in Epistolis suis scribit Petrum reprehensibilem. Ecce Petrus in Epistolis suis asserit Paulum in his quae scripserat admirandum. Certe enim nisi legisset Petrus Pauli Epistolas, non laudasset. Si autem legit, quia illic ipse
Abbreviated transcription (Latin):
intelligere debemꝰ. dũ sic̃ paulo pꝰ scriptũ ẽ.
ad portas gradibꝰ ascendebatur. tanto paui¬
m̃tũ iacet inferiꝰ. quanto una queq porta
surgit in altitudinẽ. quia quanto sanctior ẽ.
uita doctoris. tanto sit humilior sensus au¬
dientis. ⁊ semet ipsum despicit. dũ p̾cato¬
ris sui uitã in magna surgere altitudine
ꝑpendit. Imitari ⁊ enĩ bona eiꝰ alia forsitan
potest. alia ñ potest. In quibꝰ p̾ualet ꝓficit.
in quibꝰ minime p̾ualet. ad humilitatem
crescit. Et hoc ipsum gͦ ei in ꝓuectũ ẽ. qđ
ei imitabile ad ꝓuectũ ñ ẽ. Ecce enĩ p̃di¬
catorũ nr̃orũ ea quȩ legimus facta ⁊ dicta
pensamꝰ. in qͣnta altitudine surrererint por¬
tȩ cognoscimus: Ut enĩ taceamꝰ de ostensio¬
ne signorũ. loquam᷑ de uirtutibꝰ cordium.
Certe paulus qui se legi mortuũ ꝑ legẽ dicit.
qr ut in xp̃d̾ credẽt: ei hoc ⁊lex ipsa p̾di¬

Expanded text:
intelligere debemus, dum, sicut paulo post scriptum est, intelligere debemus, dum, sicut paulo post scriptum est, ad portas gradibus ascendebatur, tanto pavimentum jacet inferius quanto unaquaeque porta surgit in altitvita doctoris, tanto fit humilior sensus audientis, et semetipsum despicit, dum praedicatoris sui vitam in magna surgere altitudine perpendit. Imitari etenim bona ejus alia forsitan potest, alia non potest, in quibus praevalet proficit; in quibus minime praevalet, ad humilitatem crescit, et hoc ipsum ergo ei in provectu est quod ei imitabile ad provectum non est. Ecce enim si praedicatorum nostrorum ea quae legimus facta, et dicta pensamus, in quantum altitudine surrexerint portae agnoscimus. Ut enim taceamus de ostensione signorum, loquamur de virtutibus cordium. Certe Paulus, qui se legi mortuum per legem dicit, qui ut in Christo crederet ei hoc et lex ipsa praedi
Abbreviated transcription (Latin):
t pauim̃tũ in fronte portarũ sed̾m longi-¬
tudinẽ portarũ erat inferiꝰ. Si portarum
longitudinẽ ad locũ referinius. in quo por¬
te fuerant constructe scłm longitudinẽ
portarũ paium̃tũ erat inferus. qr qͣntum
tenere locus portarũ porerat. tantũ tene¬
bat᷑ ⁊ pauim̃tũ qđ erat inferiꝰ. Longitudo
pauuñti a portis ñ erat dissimilis. s tam̃
equalitas pauimĩti ñ erat cũ portis. Quid
ẽ. gͦ qd painm̃tũ eũ portis longũ similit̃
erat s equale ñ erat. nisi qđ̃ longe distat ui¬
ta apłorum a uita docentiũ: Qurisi ad reg¬
na celestia tendentes candẽ longanimitatẽ
Tenditur gͦ paum̃tũ similit̾ in longũ quia ip¬
sam fidem ipsam spem in se retinent audi¬
tores. quã hab̾e certũ ẽ. p̃dicatores.  paui¬
m̃tũ inferius iaceat. ut om̃s auditores p̾di¬
catores suos longe a sius meritis excellere
cognoscant. Sin uͦ longitudinẽ portarum
ipsam sic̃ suꝑius diximus earũ altitudinẽ

Expanded text:
t pavimentum in fronte portarum secundum longitudinem portarum erat inferius. 8. Si portarum longitudinem ad locum referimus in quo portae fuerant constructae, secundum longitudinem portarum pavimentum erat inferius, quia quantum tenere locus portarum poterat, tantum tendebatur et pavimentum quod erat inferius. Longitudo ergo pavimenti a portis non erat dissimilis, sed tamen aequalitas pavimenti non erat cum portis. Quid est ergo quod pavimentum cum portis longum similiter erat, sed aequale non erat, nisi quod longe distat vita populorum a vita docentium? Quia etsi ad regna coelestia tendentes eamdem longanimitatem Tendatur ergo pavimentum similiter in longum, quia ipsam fidem, ipsam spem in se retinent auditores, quam habere certum est praedicatores. Sed pavimentum inferius jaceat, ut omnes auditores praedicatores suos longe a suis meritis excellere cognoscant. Sin vero longitudinem portarum ipsam, sicut superius diximus, earum altitudinem
Abbreviated transcription (Latin):
scẽ eccłȩ uitã consid̾antes ualde ad mirati
sunt: In ñ eoꝵ uitã psalmista admiratꝰ:
cũ dicebat. mͥ autẽ nimis honorati sunt
amici tin ds̃. nimis confortatꝰ ÷ pͥncipatꝰeoꝵ:¬
⁊ sic̃ colũbe ad fenestras suas: Recte autẽ
p̃dicatores scĩ nubes appellati sunt. qr uerb̾
pluunt miracuł choruscant. Qui uolare
qͦq ut nubes dicunt᷑. qr int̾ra uiuentes extͣ
terrã fuit om̃e qđ eger̃. Unde ⁊ ꝑ quandã
nubẽ dr̃. In carne enĩ ambulantes ñ scłm
carnẽ militamꝰ. Priores ⁊ enĩ patres coniu¬
giis utebant᷑. filios ꝓcreabant. substantias.
possidebant. curis rei familiaris intende
tantias deserere. coniugia ñ appetere. filios
Qiad fenestras suas quasi colũbȩ sunt. qr ꝓ
mansuetudinis sue sp̃ũ in hoc mundo per
ocłos nil concupiscunt. Considemꝰ gͦ qͣnte
altitudinis istę sp̃ualis ȩdificii porte sunt.
quas ⁊ispuales patres admirant᷑. Quanta
itaq nos inearũ admiratione humiliari

Expanded text:
clesiae vitam considerantes, valde admirati sunt? An non eorum vitam Psalmista admiratus est, cum dicebat: Mihi autem nimis honorati sunt amici tui, Deus, nimis confortatus est principatet quasi columbae ad fenestras suas? » Recte autem praedicatores sancti nubes appellati sunt, quia verbis pluunt; et miraculis coruscant. Qui volare quoque ut nubes dicuntur, quia in terra viventes, extra terram fit omne quod agunt. Unde et per quamdam nubem dicitur: « In carne enim ambulantes, non secundum carnem militamus . » Priores enim patres conjugiis utebantur, filios procreabant, substantias possim praevidentes substantias deserere, conjugia non appetere, filios Qui et ad fenestras suas quasi columbae sunt, quia per mansuetudinis suae spiritum in hoc mundo per oculos nil concupiscunt. Consideremus ergo quantae altitudinis istae spiritalis aedificii portae sunt, quas et spiritales patres admirantur. Quantum itaque nos in earum admiratione humiliari
Abbreviated transcription (Latin):
exterioribꝰ. eẽ. interiꝰ ostendat. Atrium gͦ
hoc. & foris ceus ẽ. Foris: quia extra
ex latere portȩ orientał quȩ respiciebat ad
uiã aquilonis. In quib uerb̾ aꝑte intelligi¬
tur. qr cantoꝵ gazofilatia inter latꝰ porte
respicientis ad aquilonẽ. ⁊ latus porte ori¬
entalis fuerant posita. quȩ porta uidelicet
respiciebat ad uiã aquilonis. ł acies itaq
gazofilatiorũ contra uiã australẽ. s positio
int̾ portã erat orientis &e aquilonis. Porta
gͦ interior habebat ex latere portã aqͥlonis.
exalio quoq latere portam australẽ. Infron¬
te uͦ uestibuli orientalis porta surrexe¬
rat. atq sic erat atrium extra portã int̾io¬
rem ut hoc quoq eẽt interius portis. quac¬
illud exterius ambiebant. Hec de uerbis
littere sub breuitate transcurrimꝰ. ut ineis
sensus. misticos ñ breuit̃ exquiramꝰ. In par-¬
te autẽ suꝑiore tres porte descriptȩ sunt:

Expanded text:
exterioribus esse interius ostendat. Atrium ergo exterioribus esse interius ostendat. Atrium ergo hoc et foris, et intus est: foris, quia extra « Ex latere portae orientalis, quae respiciebat ad viam aquilonis. » In quibus verbis aperte intelligitur, quia cunctorum gazophylacia inter latus portae respicientis ad aquilonem, et latus portae orientalis fuerant posita, quae porta videlicet respiciebat ad viam aquilonis. Facies itaque gazophylaciorum contra viam australem, sed positio inter portam erat orientis et aquilonis. Porta ergo interior habebat ex latere portam aquilonis, ex alio quoque latere portam australem, in fronte vero vestibuli orientalis porta surrexerat: atque sic atrium erat extra portam interiorem, ut hoc quoque esset interius, portae exterius ambiebant. 3. Haec de verbis litterae sub brevitate transcurrimus, ut in eis sensus mysticos non breviter exquiramus. In parte autem superiori tres portae descriptae sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
cis eius sensib ignem ꝓducit. ut in eiꝰ u̾bis
post animꝰ spũaliter ardeat. qui pͥus per
litterã ipse quoq frigidus audiebat. Ecce
& facies eorũ contra uiã australẽ unam ex
latere portȩ orientalis. quȩ respiciebatad
uam aquilonis. In his itaq uerbis littere
ad amorẽ dĩ cuiꝰ animꝰ inferueseat : qumn
pocius qͥs ñ ex ipsa eorũ lectione tepefiat:
Si autẽ latens in litera sp̃ualis medulla
discutitur. ꝑ hoc scintille intellectus exe¬
unt ⁊⁊ incendunt. qđ prius cordib audi¬
torũ frigidũ sonabat. Nobis autẽ ut seas¬
pirante dño int̾ior inteslectus aꝑiat. ipsa
prius narratio uirta litterã patefiat.
Ait enim. Guia porta erat int̾ior. attp
extra hanc atriũ qd appellatur interius.
Io deinde alie idest aquilonis. austri. atq
orientis porte deseribuntur ut ipsũ atriũ
qđ eẽ. extra portã interiorẽ dixerat. a portis

Expanded text:
cis ejus sensibus ignem producit, ut in eis verbis cis ejus sensibus ignem producit, ut in eis verbis post animus spiritaliter ardeat, quae prius per litteram ipse quoque frigidus audiebat. Ecce et facies eorum contra viam australem, unam ex latere portae orientalis, quae respiciebat ad viam aquilonis. » In his itaque verbis litterae ad amorem Dei cujus animus infervescat? quin potius quis non ex ipsa eorum leSi autem latens in littera spiritalis medulla discutitur, per hoc scintillae intellectus exeunt, et incendunt quod prius cordis auribus frigidum sonabat. Nobis tamen, ut se aspirante Domino interior intellectus aperiat, 1418 ipsa prius narratio juxta litteram patefiat. Ait enim quia porta erat interior, atque extra hanc atrium, quod appellatur interius; ac deinde aliae, id est Aquilonis, Austri, atque Orientis portae describuntur, ut ipsum atrium quod esse extra portam interiorem dixerat a portis
Abbreviated transcription (Latin):
psalmista ꝑ aspiratio¬
nem scĩ sp̃s prudent᷑
intelligens dicit. Mi¬
rabilia testimoniatua¬
dñe. ideo serutata ẽ. ea anima mea. Qui
rursum ait. Reuela oculos meos ⁊ cõsidabo
mirabilia de lege tua. Qxerĩ necdũ occul.¬
ta de aꝑtis intelligit. oculos uelatos habet.
Qui uͦ iam intelligitt reuelatos. Et mirabi.¬
lia de lege dĩ considerat qui spũalit̃ litere
uerba discutiens. que interius magnitudo
lateat pensat. An ñ est mirabile quando
aliud auribꝰ sonat. atq aliua exit ad intel¬
ligentiã qđ ñ sonabat: Cui gͦ uerbũ sacri
eloquii nͥ lapidi simile dixerim inquo ignis
latet. qui manu qͥdem frigidus tenetur. s
ꝑcussus ferro ꝑ scintillas emicat. atq hos
emittat ignẽ qui post ardeat. qđ prius ma¬
nus frigidũ tenebat: Sic nenĩ sic uerba
sunt sacri eloquii que quidem ꝑ narratio¬
nẽ litt̾e frigida tenent᷑. s si quis hoc aspi
rante dño intellectu pulsauerit. de misti¬

Expanded text:
pheta per aspirationem sancti Spiritus prudenter intelligens, dicit: Mirabilia testimonia tua, ideo scrutata est ea anima mea . Qui rursus ait: Revela oculos meos, et considerabo mirabilia de lege tua . Qui enim necdum occulta de apertis intelligit, oculos velatos habet. Qui vero jam intelligit, revelatis oculis mirabilia de lege Dei considerat, quia, spiritaliter litterae verba discutiens, quae interius magnitudo lateat pensat. An non est mirabile quando aliud auribus sonat, atque aliud exit ad intelligentiam quod non sonabat? Cui ergo verbum sacri eloquii nisi lapidi simile dixerim, in quo ignis latet? Qui manu quidem frigidus tenetur, sed, percussus ferro, per scintillas micat, atque hoc emittit ignem qui post ardeat, quod prius manus frigidum tenebat. Sic etenim, sic verba sunt sacri eloquii, quae quidem per narrationem litterae frigida tenentur; sed si quis haec, aspirante Domino, intento intellectu pulsaverit, de mysti
Abbreviated transcription (Latin):
dotum erat qui excubant ad ministe¬
nũ altaris. In quib ꝓpħȩ uerb̾ prius
nob querendũ ẽ. qui sint maioris ordi¬
nis sacerdotes. utrũ hi qui in custodiis
excubant templi. an hi qui in ministerio
altaris. S quia paulo post subditur.
altare erat ante faciẽ templiaperte
ostenditur. illos. eẽ. maioris ordinis sacer¬
dotes qui in custodus templi excubant.
quia ꝓfecto in altare qđ ẽ: interiꝰ mi

Expanded text:
t ad ministerium altaris. » In quibus prophetae verbis prius nobis quaerendum est qui sint majoris ordinis sacerdotes: utrum hi, qui in custodiis excubant templi, an hi qui in ministerio altaris. Sed quia paulo post subditur: Altare erat ante faciem templi, aperte ostenditur illos esse majoris ordinis sacerdotes, qui in custodiis templi excubant, quia profecto in altari quod est interius mi
Abbreviated transcription (Latin):
multitudo gentiũ ad fidẽ uenit. atq
int̾ ipsos fideles popłos ⁊ sacram̃ta
dñice incarnationis quȩ medullitus
diligunt. corda amantiũ surgunt.
abeant gͦ scã garofilatia hinc orientis
portã. & inde aquilonis quia int̾ ipsa
redẽptionis suȩ misteria quȩ secuntur
& carnales quosdã qͦs ⁊intra scãm eccle¬
siã tolerant. multi in dm̃ forti amore ꝓ¬
ficunt. uirtutib exerescunt. ȩt̾ni uidi¬
cis aduentũ quer̃. & int̾ ea quȩ amant.
atq illa que tolerant. quasi quȩdã ga-

Expanded text:
 ad fidem venit, atque  ad fidem venit, atque inter ipsos fideles populos, et sacramenta dominicae incarnationis, quae medullitus diligunt, corda amantium surgunt. Habeant ergo sancta gazophylacia hinc orientis portam et inde aquilonis: quia inter ipsa redemptionis suae mysteria quae sequuntur, et carnales quosdam quos et intra sanctam Ecclesiam tolerant, multi in Deum forti amore proficiunt, virtutibus excrescunt, aeterni judicis adventum quaerunt et inter ea quae amant, atque illa qu
Abbreviated transcription (Latin):
paties aspicimꝰ. qͥ nobis in suis dictis cotidie
sc̃ĩ desiderii exempla p̃bent. An ñ quasi calo¬
re meridiani feruoris ardebat. quȩ estuabat
dicens. Sicut ceruus desid̾ãt ad fontes aqua¬
rũ. ita desid̾at anima mea ad te ds̃. Siti¬
uit anima mea ad dm̃ uniũ. quando ue-¬
niã &e parebo ante faciem dĩ. Quirur¬
sum ait. Psallam & intelligã in uia in-¬
maculata quando uenies ad me. hoc
quoq ardore succensus fuerat. qͥ dicebat.
N unc dimittis seruũ tuũ d scd̾m uerbũ¬
tuũ in pace. qr uider̃ oculi mei saluta¬
re tuũ. Quia gͦ ex gentilitate uenimꝰ.
s scõs uideȩ patres nob̾ in diuiniamo¬
ris imitatione ꝓponimꝰ. quasi quedam
cantoꝵ gazofilatia ex late portȩ que uiã
aquilonis respicit sumꝰ. s ad uiã austri
facies tenemꝰ. Et notandũ qđ hȩc eadẽ
garofilatia int̾ portã aquilonis ⁊ orientis
eẽ. ꝑhibent᷑. qr post incarnationẽ dnicã

Expanded text:
Patres aspicimus, qui nobis in suis dictis quotidie Patres aspicimus, qui nobis in suis dictis quotidie ncti desiderii exempla praebent. An non, quasi calorem meridiani fervoris ardebat, qui aestuabat, dicens: « Sicut cervus desiderat ad fontes aquarum, ita desiderat anima mea ad te Deus. Sitivit anima mea ad Deum vivum, quando veniam et parebo ante faciem Dei? » Qui rursus ait: « Psallam et intelligam in via immaculata quando venies ad me . » Hoc quoque ardore succensus fuerat, qui dicebat: « Nunc dimittis servum tuum, Dominetuum in pace: quia viderunt oculi mei salutare tuum . » Quia ergo ex gentilitate venimus, sed sanctos Judaeae patres nobis in divini amoris imitatione proponimus, quasi quaedam cantorum gazophylacia ex latere portae, quae viam aquilonis respicit, sumus, sed ad viam austri facies tenemus. Et notandum, quod haec eadem gazophylacia inter portam aquilonis et orientis esse perhibentur. Quia post in
Abbreviated transcription (Latin):
quoꝵ imꝰ loquitur dicens. Conuerte dñe
captiuitatẽ nr̃am sic̃ torrens in austro. Quȩ
& si carnalem popłm habuit in quo uelud
aquilonis frigora portauit. in suis tam̃ scĩs
doctorib ac ꝓpħis ad dm̃ ac ꝓrimũ calore
caritatis arsit. Orientalis autẽ porta ñ in¬
merito ipsum signat de qͦ scriptũ ẽ. Ecce
uir oriens nom̃ eius. de qͦ ⁊achariasait. Uisi¬
tauit nos oriers exalto. Sint gͦ garofilatia
cantoꝵ ex latẽ porte aqͥlonis. quia ñ solum
in uidea fuer̃ corda scõꝵ sp̃ualit̃ accensa.
s etiã in gentilitatis multitudine ad scãe
fidei sacram̃ta conu̾se. ardent corda scorũ
amore cȩlestis patriȩ inhiant gaudiis eẽnis.
suspirant ad societatẽ scõr uelinũ in celo.
S tamen exemplũ huiꝰ ardoris quẽ dono
capiunt. Unde ipsa quoq garofilatia & in
aquilonis latẽ posita iocilos ad uã austra¬
lem tendunt. Ecce enĩ ex gentib uenimꝰ.

Expanded text:
quorum unus loquitur, dicens: « Converte, Domine, quorum unus loquitur, dicens: « Converte, Domine, captivitatem nostram sicut torrens in austro . » Quae etsi carnalem populum habuit, in quo velut aquilonis frigora portavit, in sanctis tamen suis doctoribus ac prophetis ad Deum, ac proximum calore charitatis arsit. Orientalis autem porta non immerito ipsum signat de quo scriptum est: « Ecce vir, Oriens nomen ejus. » Et de quo Zacharias ait: « Visitavit nos oriens ex alto . » Sint ergo gazophylacia cantorum ex latere portae aquilonis: quia non solum in Judaea fuerunt corda sanctorum spiritaliter accensa, sed etiam in gentilitatis multitudinem ad sanctae fidei sacramenta conversae ardent corda sanctorum amore coelestis patriae, inhiant gaudiis aeternis, spirant ad societatem suorum civium in coelo. Sed tamen exempla hujus ardoris quem dono capiunt. Unde ipsa quoque gazophylacia et in aquilonis latere posita, oculos ad viam australem tendunt. Ecce enim ex gentibus venimus,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑceptione dimissa sunt: ⁊ adhuc pꝰ fidẽ
ad peccata declicͥatur quȩ nob̾ erit p̾sũp¬
tio iustitie. quȩ spes uite ꝑmanentis. nisi
ut nunc dũ adhuc int̾ portã orientis ⁊ aqͥ¬
lonis sumus. ad uiã austri m̃tis odos leuemꝰ.
quatinꝰ ex scã caritate feruentes. calor nos
amoris lib̾et aculpa te.poris & frigoris: Sĩc
gͦ garofilatia int̾ portã ouentis. i aqͥlonis.
s sic̃ dictum ẽ. ad australẽ uiã facies inten
ad peccata delapsi de spe miscdiȩ p̾sum̃tes
exerceamꝰ nos met ipsos in ardore caritatis.
⁊ ibi tendamꝰ oculos cordis. ubi accenda¬
mur ignib amoris. Potest autẽ ꝑ aqͥlonis
portã gentilitas. ꝑ australẽ uͦ tudȩa ꝑ ori¬
ximus dñs designari. Paquilonẽ quippe
ñ inmerito gentilitas figurat᷑. quã ille in
torporis frigore possidet qui dix̃. Sedebo
m monte testam̃ti in laterib aquilonis. P
australem qͦq portã recte udea accipitur.
in qua sp̃uales patres cȩlesti amore ferbuer̃.

Expanded text:
a sunt, et adhuc post fidem ad peccata declinatur, quae nobis erit praesumptio justitiae, quae spes vitae permanentis, nisi ut nunc dum adhuc inter portam orientis et aquilonis sumus, ad viam austrimentis oculos levemus? quatenus ex sancta charitate ferventes, calor nos amoris liberet a culpa teporis, et frigoris. Sint ergo gazophylacia inter portam orientis, et aquilonis, sed, sicut dictum est, ad australem viam facies intendad peccata delapsi de spe pietatis praesumimus, exerceamus nosmetipsos in ardore charitatis, et ibi tendamus oculos cordis, ubi accendimur igne amoris. Potest autem per aquilonis portam gentilitas, per austri viam Judaea, per orinus designari. Per aquilonem quippe non immerito gentilitas figuratur, quam ille in torporis frigore possedit, qui dixit: « Sedebo in monte testamenti in lateribus aquilonis . » Per australem quoque portam recte Judaea erbuerunt:
Abbreviated transcription (Latin):
una ẽ. uia nob̃ ⁊ ilł quȩ nos ad ȩt̾na gau¬
dia ꝑducit. quȩ nob ꝑ ȩuangłiũ dicit.
Ego sum uia ⁊ ueritas & uita. Ꝙ de quo
psalmista ait. Ut cognoscamꝰ in terra
uiã tuã. in om̃ib gentib salutare tuũ.
Qđ enĩ hebraice ẽ. iħs. hoc latine dr̃ salu
scłorũ gentib ẽ. manifestatꝰ. Una gͦ est
uia ⁊ iłł qui ab austro sunt. ⁊ his qui ab
aquilonis parte respiciunt. qr electis
nidȩis ⁊ gentib dñs ac redẽptor nr̃ ex-
pulsa pena formidinis. ad patrẽ factus ẽ.
iter amoris. atq adiutoriũ ꝑuentionis.
Sequitur. Et dixit ad me. Hoc ẽ. garo¬
filatiũ qđ respicit uiã meridianã sacer¬
dotum qͥ excubant incustodiis tẽpli.

Expanded text:
s ad aeterna gaudia perducit, quae nobis per Evangelium dicit: « Ego sum via, veritas et vita . » Et de quo Psalmista ait: ut cognoscamus in terra viam tuam, et in omnibus gentibus salutare tuum. Quod enim Haebraice est Jesus, hoc Latine dicitur Ssaeculorum, gentibus est manifestatus. Una ergo est via, et illis, qui ab austro sunt, et his, qui ab aquilonis parte respiciunt: quia electis Judaeis et gentibus Dominus ac redemptor noster expulsa poena formidinis, ad Patrem factus est iter amoris, atque adjutorium perventionis. Sequitur: « Et dixit ad me. Hoc est gazophylacium quod respicit viam meridianam sacerdotum, qui excubant i
Abbreviated transcription (Latin):
delibor. & tempꝰ mee resolutionis instat.
Bonũ certam̃ certaui cursum cõsumaui.
fidẽ seruaui. De reliquo reposita ẽ. mͥ
corona iusticiȩ quã reddet m̃ dñs in illa
die uistus uidex. Qui laboꝵ suoꝵ conscius.
memor certaminis qđ egit. memor fidei ꝗͣ
dit. Non solũ autẽ mͥ: s ⁊ om̃ib qui dili¬
gunt aduentũ eiꝰ. Nemo enĩ aduentum
iudicis diligit. nͥ qui hab̾e causam in uidi¬
cio bonã nouic. Eorũ gͦ corda qui aduen¬
tũ iusti iudicis diligunt. garofilatia canto¬
rum sunt. qr ꝑ p̃sumptionẽ grẽ ⁊ uite per
uirtutes scĩ desid̾ii cantant iusti udiciũ.
qđ om̃s iniusti ꝑtimescunt. Meminit aut̃¬

Expanded text:
delibor, et tempus meae resolutionis instat. delibor, et tempus meae resolutionis instat. Bonum certamen certavi, cursum consummavi, fidem servavi; de reliquo reposita est mihi corona justitiae, quam reddet mihi Dominus in illa die justus judex . Qui laborum suorum conscius, memor certaminis quod egit, memor fidei quadit: Non solum autem mihi, sed et his qui diligunt adventum ejus . Nemo enim adventum judicis diligit, nisi qui se habere causam in judicio bonam novit. Eorum ergo corda qui adventum judicis diligunt gazophylacia cantorum sunt, quia per praesumptionem gratiae et vitae, per virtutes sancti desiderii cantant justi judicium, quod omnes injusti