comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
appta ure ierusalem ut diximus ⁊ ingentii  prelio pꝰ¬
ea uictoriose patrato. contra epercitum amiralii babilonie¬
rediit rob̾tus in northinanniam dux mense augusto ⁊ cum
leticia susceptis est abomni populo.Ihomas ebora¬
censis archiep̃c uir ingenii florentis ⁊ musarum asectetre ho¬
minib apparere desiit. Cui succ̾gyrardus cantor rocͥhom̃¬

Expanded text:
Capta urbe Jerusalem, ut diximus, et ingenti prelio poCapta urbe Jerusalem, ut diximus, et ingenti prelio postea victoriose patrato contra erediit Robertus dux in Normanniam mense Augusto, et cum laetitia susceptus est ab omni populo.censis archiepiscopus, vir ingenii florentis et Musarum a secretis, hominibus apparere desiit. Cui successit Girardus cantor Rothom
Abbreviated transcription (Latin):
enricus filius primi uillelmi regis anglorum ⁊ ducis northinã¬
norum occiso secundo Wlło fratre suo rege anglorum ⁊ sequen¬
ti die inecclesia scĩ petri apud uincestre sepulto. ibidem in regẽ
electus. ddedit episcopatum u inceastrie Will̃o giffard. ꝑ gensq lun¬
doniam sacratus ẽ. ibi amauricio londomensi ep̃o: melioratione
legũmm ⁊ consuetudinum oꝑabili reꝓ missa. His auditis: anselmꝰ
archiep̃s rediens inangliam desponsauit matildam puellam
nobilem filiam melcol regis scocie ⁊ margarite regine henrico
nouo regi. Quante autem sanctitatis ⁊ scientie utraq regina
mater ⁊ filia fuerint lib qui de uita ipsarum scͥp tus pla¬
no sermone describit. Genuit autem exea idem rer henricus
filium unum nomine u illelmum ⁊ filiam unam. Sansicit
nomine ita honestate matrem representantem. H anc de¬
niq uirginem uix quinquennem henricus quarcꝰ  ranae¬
norum imperator augustus in coniugem phono rabiles
legatos requisiuit: et urorem accepit.

Expanded text:
enricus, filius primi Willermi regis Anglorum et ducis Normannorum, occiso secundo Willermo fratre suo rege Anglorum, et sequenti die in ecclesia sancti Petri apud Winceastre sepulto, ibidem in regem electus, dedit episcopatum Winceastrie Willermo Giffard. Pergensque Lundoniam, sacratus est ibi a Mauricio Londoniensi episcopo, melioratione legum et consuetudinum optabili repromissa. His auditis, Anselmus archiepiscopus, rediens in Angliam, desponsavit Matildem puellam nobilem, filiam Melcol regis Scotie et Margarite regine, Henrico novo regi. Quante autem sanctitatis utraque regina et scientie mater et filia fuerint, liber qui de vita ipsarum scriptus est plano sermone describit. Genuit autem ex ea idem rex Henricus filium unum, nomine Willermum, et filiam unam, sicut nomine, ita honestate matrem representantem. Hanc denique virginem vix quinquennem Henricus quartus imperator Romanorum augustus in conjugem per honorabiles legatos requisivit, et uxorem accepit.
Abbreviated transcription (Latin):
oħs romane eccłie. cxxxi. presidet.
Bruno archiep̃e et archidux lotharingie scdas partes in regno fr̃is
sui potenter ⁊ industrie administrans. raginerium montensem
comitem qui longicollus cognominatur. apud ualentianas euo-
catum cepit. et ir reuocabili exilio dampnauit.
ꝓ eo qͦd regnum bellis inquietabat. uł quod uerius fuisse dr̃ ꝑ eo
quod mortuo gilleb̾to duce consanguineo suo ea que silleb̾tus uxori
sue gerb̾ge sorori imꝑatoris in dotem contulerat. iolenter ei auferre
p̃sumebat. Bonis ragineri ad fiscum publicatis. filii eius reginerꝰ ⁊
lamb̾tus ad lotharium francorum regem confugerunt.
rodigiosa res multos terret. ⁊ a uiciis cohercet. notis crucis in ueste
plurimorum apparentib. quoruindam aũ uestib quasi lepra sorden-¬
tibus.
biit sc̃s Geraldꝰ fundator broniensis cenobii.

Expanded text:
s Romanae aecclesiae 134u s praesidet. Bruno archiepiscopus et archidux Lotharingiae, secundas partes in regno fratris sui potenter et industrie amministrans, Raginerum Montensem comitcatum cepit, et irrevocabili exsilio damnavit, pro eo quod regnum bellis inquietabat, vel quod verius fuisse dicitur, pro eo quod, mortue Gisleberto duce consanguineo suo, ea quae Gislebertus uxori suae Gerbergae sorori imperatoris in dotem contulerat, violenter ei auferre sumebat. Bonis Ragineri ad fiscum publicatis, filii ejus Raginerus et Lambertus ad Lotharium Francorum regem confugerunt. Prodigiosa res multos terret et a vitiis coercet, notis crucis in veste plurimorum apparentibus, quorundam autem vestibus quasi lepra sordentibus. Obiit sanctus Gerardus fundator Broniensis coenobii.
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc temꝑe ꝑindustriam ottonis meliorato imꝑii et eccłie statu. mul¬
ta monasteria et cenobia ad laudem dĩ.⁊ honorem scõrum. aut restitu-¬
antur. aut ampliantur. aut edificantur. Inter quos et euraclus pꝰ baldri-¬
cũ ep̃c leodicensiũ factꝰ. duo in urbe monasti̾a construxit. ad titulũ scĩ
pauli apłi. ⁊ ad titulũ sc̃i martim ep̃i.¬

Expanded text:
Hoc tempore per industriam Ottonis meliorato imperii et aecclesiae statu, multa monasteria et coenobia ad laudem Dei et honorem sanctorum aut restaurantur, aut ampliantur, aut aedificantur. Inter quos et Euraclus, post Baldricum episcopus Leodicensium factus, duo in urbe monasteria construxit, ad titulum sancti Pauli apostoli, et ad titulum sancti Martini epi
Abbreviated transcription (Latin):
Untemio et gn̾e suo ricimere patricio rome contendentibꝰ de imperio. iterum olibrio
ad imperandum a leone augusto transmisso: Ricimer antemium perimit:
amertus ep̃c uiennensis claruit. qui letanias ante ascensionẽ dnĩ instituit. hac de
causa qͦd terremotꝰ in urbe uienna eccłias domosq euertebat. ⁊ feritas lupoꝵ. aliarũ¬
q siluaticarũ bestiarum toto anno ꝑ urbẽ uagantiũ homines deuorabat. adhuc ꝑa-¬
latium regis die scõ paschȩ celesti igne consũptũ. ad cladem multũ terroris addebat:
Qui letaniarũ ritus a uiennensi ȩccłia in om̃s galliarum ȩcł̃ias decucurrit:¬

Expanded text:
ntemio et genero suo Ricimere patricio Romae contendentibus de imperio, interim Olibrio ad imperandum a Leone augusto transmisso, Ricimer Antemium perimit. Mamertus episcopus Viennensis claruit, qui letanias ante ascensionem instituit, hac de causa quod terraemotus in urbe Vienna ecclesias domosque evertebat, et feritas luporum aliarumque silvaticarum bestiarum toto anno per urbem vagantium homines devorabat. Ad hoc palatium regis die sancto paschae caelesti igne consumptum ad cladem multum terroris addebat. Qui letaniarum ritus a Viennensi ecclesia in omnes Galliarum aecclesias decucurrit
Abbreviated transcription (Latin):
oguntia ab ottone imꝑatore obsessa est.
ridericus archiep̃c captus. et in custodiam trusus. non multo p
ꝑ indulgentiam regis relaxatus est.
Lex otto filium suum lidulfium. natum exfilia regis anglorum
testamento post se regem designat.

Expanded text:
guntia ab Othone rege obsessa est. Fredericus archiepiscopus captus, et in custodiam trusus, non multo post per indulgentiam regis relaxatus. Rex Otho filium suum Lidulfum ex filia regis Anglorum testamento post se regem designat.
Abbreviated transcription (Latin):
pollentem morib. consilio asfabilem. misericordem. castum sobrium.
in om̃i clericali officio mirabilit̾ eruditũ. Qui ambo dĩ annuente con¬
silio. archiep̃i cantuarie postea consecrati sunt. Inde ad eundẽ locũ tot
⁊ tanti uiri tam clerici quã laici ex nobili genere naticonfluxere. ut
sco herluino abbati satis decenter poss dici. ab ub̃tate domus tue i¬
ebriasti faciem t̾re. ⁊ atorrente sapientie eorum replesti orbem t̾rarum.
atif resplendeat radicib: exꝑtis disserendũ dimittimus.
Surgundionib ñ desistentib aconsueta contra regem suum in¬
solentia: rex rodulfus regnum burgundiȩ conrado imꝑatori tradidit.
quod a tempore arnulfi imꝑatoris ꝑannos plusquã.c.xxx. gentis sue
reges tenuerant. sicq burgundia iterum redacta ẽ. inꝓuiciam.

Expanded text:
pollentem moribus, consilio affabilem, misericordem, castum, sobrium, in omni clericali officio mirabiliter eruditum; qui ambo, Dei adjuvante auxilio, archiepiscopi Cantuariae postea consecrati sunt. Inde ad eumdem locum Beccensem tot et tanti viri, tam clerici quam laici, ex nobili genere nati confluxere, ut sancto Herluino abbati satis decenter posset dici: « Ab ubertate domus tuae inebriasti faciem terrae, et a torrente sapientiae eorum replesti orbem terrarum. splendeat radicibus, expertis disserendum dimittimus.urgundionibus non desistentibus a consueta contra regem suum insolentia, rex Rodulfus regnum Burgundiae Conrado imperatori tradidit, quod a tempore Arnulfi imperatoris per annos plus quam 130 gentis suae reges tenuerant; sicque Burgundia iterum redacta est in provinciam.
Abbreviated transcription (Latin):
cria de religione extant uolumina.
Pertinax obsecrante senatu ut urorẽ suam augustam:⁊ filiũ
cesarem appellaret: contͣdix̃. sufficere testatꝰ q ipse regnaret inuitꝰ
Pertinax occiditur in palatio. uiliani uirisꝑiti scelere. qu̾e pꝰea
seuerus apud miluum pontem interfecit.

Expanded text:
cria de religione exstant volumina. Pertinax, obsecrante senatu, ut uxorem suam Augustam, et filium suum Caesarem appellaret, contradixit: sufficere testatus, quod ipse regnaret invitus. Pertinax occiditur in palatio, Juliani jurisperiti scelere: quem postea Severus apud Milvium  Sc. Mulvium pontem interfecit.
Abbreviated transcription (Latin):
disputatione dogmatis nr̃i disertissimi habentur.
Questio. ẽ. orta in asia int̾ ep̃os. an scdm legem moy si qͣrta de¬
cua die mensis pascha obseruandũ eẽt. Uictor uͦ romane urbis
ep̃c ⁊ narcissus ierolimitarũ. policrates quoq ⁊ hẏreneus ⁊ bachi¬
lus. plurimiq eccłiarũ pastores. qͦd eis ꝓbabile uisum fuerat
litteris ediderunt. quarũ memoria ad nos usq perdurat
uuit. arabes quoq interiores ita cecidit. ut regionem eor roma cci¬
nam ꝓuintiã faceret: ob quod partichus ⁊ arabicus. adiabenicus ecu¬

Expanded text:
, in disputatione dogmatis nostri disertissimi habentur. Quaestione orta in Asia inter episcopos, an secundum legem Moisi 14. mensis pascha observandum est, Victor Romanae urbis episcopus, et Narcissus Hierosolimorum, Policrates quoque et Hirenus et Bacchilus plurimique aecclesiarum pastores, quid probabile visum fuerit, litteris ediderunt; quarum memoria ad nos usque perduratavit, Arabesque interiores ita cecidit, ut regionem eorum Romanam provinciam faceret, ob quae Parthicus, Arabicus, et Adiabenicus c
Abbreviated transcription (Latin):
s uisionem archangłi gabrielꝰ se interim uidere. ⁊ quia aspectum eiꝰ ferre ñ posset
m̃te defecta cadere. Hic cõmunicabat xp̃ianis. ⁊ udeis. ex eorum scripturis suã
pseudo ꝓpħiam in aliquibꝰ confirmans. Hic dicebat qͥa hi qͥ inimicũ occidunt.
ł qui ab inimico occiduntur paradisum ingrediuntur. paradisũ uero. eẽ. carna-¬
lis cibi ⁊ potus. ibiq ẽẽ. fluuiũ uini. lactis ⁊ mellis:⁊ mixturã feminarũ ñ pͣsentiũ
s aliarum multo temꝑore futuram ⁊ affluentem uoluptatẽ ⁊ multa huiꝰmo̾i. Hiȩ
ẽ. muhammad eui gentiles adhuc cultũ deitatis exhibent. Hic in regno sarrace¬
norum qͣtuor pretores statuit. qui ammirei uocabantur. ipse uͦ ãmiras dicebatt.¬

Expanded text:
sed visionem archangeli Gabrihelis se interim videre, et quia aspectum ejus ferre non posset, sed visionem archangeli Gabrihelis se interim videre, et quia aspectum ejus ferre non posset, mente defecta cadere. Hic communicabat christianis et Judaeis, ex eorum scripturis suam pseudoprophetiam in aliquibus confirmans. Hic docebat, quod hi qui inimicum occidunt vel qui ab inimico occiduntur, paradisum ingrediantur. Paradisum vero esse carnalis cibi ac potus; ibique esse fluvium vini, lactis ac mellis, et mixturam feminarum non presentium, sed aliarum multo tempore futuram, et affluentem voluptatem, et multa hujusmodi. Hic est Muhammad, cui gentiles adhuc cultum deitatis exhibent. Hic in regno Saracenorum quatuor pretores statuit, qui amirei vocabantur. Ipse vero amiras dicebat
Abbreviated transcription (Latin):
Heraclius ꝑside deuicta ⁊ pace inter romanos ⁊ ꝑsas confirmata redit cum gła.
Syrohi rege mortuo: adesir regnauit pꝰ eũ anno uno.
Adaldaldo langobardorum rege mortuo: Rotharith regnauit pꝰ eum annisaui.
Erpualdus rer qͥ cũ patre suo rodoaldo a fide xp̃i apostatauerat suasu eduni re-¬
gis cum gente sua idolatrie abrenuntiat.
auxilio interfecto berthoaldo duce saxonum uictoriam obtinuit. ⁊ ꝑuagans
omnẽ saxoniam nullũ oĩo saxonũ m̃surã gladii sui excedentẽ dimisit uiuentẽ.
Hoc tempore arabum siue sarracenorum pͥnceps erat muhãmad. qui p̃seudo ꝓph̃a
ex orphano ⁊ inope ꝑ heresis sue prestigia ad regnũ ꝓuectus. ẽ. Hic de ꝓgenie
hismaelis ortus c̃ eẽt pauꝑ ⁊ orphanus ad quandã cognatã suã pͣdiuitẽ nomine
chadigam. pͥmo ut mercennariꝰ. deinde ut sponsus se coniungens ꝑ eam ditatus. ẽ.
Que c̃ egreferret epilentico illum morbo uerari: ille dicebat hoc ñ. ẽẽ. morbum.

Expanded text:
Heraclius, Perside devicta et pace inter Romanos et Persas confirmata, rediit cum gloria. Syrohi rege mortuo, Adesir regnavit post eum. Adadolaldo rege Langobardorum extincto, Rotharith regnavit post eum annis 16. Erpualdus rex, qui cum patre suo Radoaldo a fide Christi apostataverat, suasu Eduini regis cum gente sua idolatriae abrenuntiat. auxilio, interfecto Bertaldo duce Saxonum, victoriam optinuit; et pervagans omnem Saxoniam, nullum omnino Saxonum, mensuram gladii sui excedentem, dimisit viventem. Hoc tempore Arabum sive Saracenorum princeps erat Muhammad, qui pseudopropheta ex orphano et inope, per heresis suae prestigia ad regnum provectus est. Hic de progenie Ismahelis ortus, cum esset pauper et orphanus ad quandam cognatam suam predivitem nomine Chadigam, primo ut mercenarius, deinde ut sponsus se conjungens, per eam ditatus est. Quae cum aegre ferret, illum epileptico morbo vexari, ille dicebat hoc non esse morbum,
Abbreviated transcription (Latin):
Da gobertus irã patris sui lotharii regis meritꝰ. quia consiliariũ eiꝰ cesũ ⁊ detonsũ
dehonestauerat. parisius ad ȩccł̃iam scĩ dionisii confugit. ⁊ quia inde nullo modo
extrahi potuit: locum illũ semꝑ cordi habuit.
Sirohis c̃ ꝑsarum principibꝰ contra patrem suũ cosdroen insurrexit. ⁊ pace cum
heraclio imꝑatore confirmata patrem suũ cũ filiis ipsius ꝑemit. ⁊ anno uno

Expanded text:
Dagobertus iram patris sui Lotharii regis meritus, quia consiliarium ejus cesum et detonsum dehonestaverat, Parisius ad ecclesiam sancti Dionisii confugit; et quia inde nullo modo extrahi potuit, locum illum semper cordi habuit.Syrohis cum Persarum principibus contra patrem suum Chosroen insurrexit, et pace cum imperatore Heraclio confirmata, patrem suum cum filiis ipsius peremit, et anno uno
Abbreviated transcription (Latin):
Mauricius imꝑator cum uxore et filiis a foca ꝑimitur.⁊ imꝑat focas anniꝰ.uiͦii.
Arientales angli cum rege suo sibergto ꝑ mellitum ep̃m conu̾tuntur ad xp̃m
ognita morte mauricii grassantur ꝑ romanoril ꝓuincias hinc ꝑse. hinc hui.
otharius ⁊ theodericꝰ prelio int̾ se collidunt᷑. in quo plusquam tringinta milia
cesa referuntur. Theodericus tamen uictoria potitur. In hoc prelio angelus
dñi euaginatum gladium suꝑ populum tenens uisus est:¬

Expanded text:
. Mauritius imperator cum uxore et filiis a Foca perimitur; et imperat Focas annis 8. . Mauritius imperator cum uxore et filiis a Foca perimitur; et imperat Focas annis 8. Orientales Angli cum rege suo Sigeberto per Mellitum episcopum ad Christum con4. Cognita morte Mauricii, grassantur per Romanorum provincias hinc Persae et inde Huni. Lotharius et Theodericus prelio inter se colliduntur, in quo plus quam 30 milia caesa referuntur; Theodericus tamen victoria potitur. In hoc prelio angelus Domini evaginatum gladium super populum tenens visus est
Abbreviated transcription (Latin):
Contentio inter romanam ȩccłiam ⁊ arrogantiam iohis ep̃i constantinopolita¬
ni uniuersalis patriarche nom̃ sibi usurpantis sub pelagio paꝑa concepta.⁊ a
gregorio iam inde non leniter exagitata. non antea quiescere potuit quã loħes
ipse subita morte obiit. Huni c̃ francis fortiter bellant in thuringia.
Hredegundis regina moritur. Agilulfus theoderico confederatur:
In nilo egypti flumine uisa sunt animalia humane forme. uir scilicet ⁊ mu¬
lier usq ad lumbos suꝑ aquam extantes. qui ab omnib ꝑ dm̃ adurati a ma¬
ne usq ad nonam se uidendos prebuerunt.
sacerdotes ⁊ monachos inuenit adu̾sarios ȩquitatis. quos uoluit habere socioᷤ
predicationis: terruit eos uaticinio future super eos calamitatis.
Sẽs Columbanus ex hibernia in burgundiam uenit. ibiq ꝑmissu Theoderici
malorum penitens ea sibi retaliari ꝑ se⁊ ꝑ seruos dĩ instant᷑ exposcit:
Cheodericus rex auiq̃ suã brunichildem ab austrasiis eiectam recepit.

Expanded text:
Contentio inter Romanam aecclesiam et arrogantiam Johannis episcopi Constantinopolitani, universalis pathriarchae nomen sibi usurpantis, sub Pelagio papa concepta et a Gregorio jam inde non leniter exagitata, non antea quiescere potuit, quam Johannes ipse subita morte obiit. Huni cum Francis fortiter bellant in Thuringia. Fredegundis regina moritur. Agilulfus Theoderico confoederatur. In Nilo Aegypti flumine visa sunt animalia humanae formae, vir scilicet et mulier, usque ad lumbos super aquam extantes; qui ab hominibus per Deum adjurati, a mane usque ad nonam se videndos prebuerunt. sacerdotes et monachos invenit adversarios aequitatis, quos voluit habere socios predicationis, terruit eos vaticinio futurae super eos calamitatis. Sanctus Columbanus ex Hibernia in Burgundiam venit, ibique permissu Theoderici malorum poenitens, ea sibi hic retaliari per se et per servos Dei instanter exposcit. Theodericus rex aviam suam Brunichildem ab Austrasiis ejectam recepit.
Abbreviated transcription (Latin):
ret iusta ruiũ aque. uidit armiger de ore regis paruũ animal exire: cui uolẽti
riuũ transire nec ualenti. armiger gladio transriuũ posito uiã ei ⁊ redeundi
eundi parauit. quo it̾m in os eius intrante rex exꝑrectus ẽ.⁊ stupefactꝰ dixit se
ꝑ sonniũ ꝑ pontẽ ferreũ transisse. ⁊ sub monte quodã multos thesauros uidisse.
ubi cum ꝑrexisset scd̾m fidem sominii thesauros magnos inuenit. eosq acceptos
sc̃e ecclesiȩ USIBUS dele sauit:¬

Expanded text:
ret juxta rivum aquae, vidit armiger de ore regis parvum animal exire; cui volenti ret juxta rivum aquae, vidit armiger de ore regis parvum animal exire; cui volenti rivum transire nec valenti, armiger, gladio trans rivum posito, viam ei eundi et redeundi paravit. Quo iterum in os ejus intrante, rex experrectus et stupefactus dixit, se per somnium per pontem ferreum transisse, et sub monte quodam multos thesauros vidisse. Ubi cum perrexisset secundum fidem somnii, thesauros magnos invenit, eosque acceptos sanctae aecclesiae usibus delegavit
Abbreviated transcription (Latin):
ntiochia diuinitꝰ subuertit᷑ hoc mͦ. Quidam cuus illius aded elemosinis ⁊ hospi¬
talitati deditꝰ. ut nullo umquam die sine paupere aut hospite comederet. c̃ unq
die usq ad uesꝑam urbem circuisset. ut pauꝑem uł hospitem inueniret. offendit
uirum seniorem in ueste alba c̃ duobꝰ sociis stantẽ in medio ciuitatis ⁊ inuitans
eũ ad hospiciũ hoc responsum accepit ab eo. Non poteras o hõ dĩ c̃ ur̃o symeone
hanc urbẽ saluare ne subuerteret᷑: Et hoc dicto sudariũ qđ in manu tenebat
excussit suꝑ unã medietatẽ urbis. statimq medietas ipsa c̃ habitacłis ⁊ habi¬
tatoribꝰ subuersa ẽ. Et uolens adhuc excutere sudariũ suꝑ aliam medietatẽ urb̃:
uix ab aliis duobꝰ sociis suis multa prece flexus.ẽ. ut parceret residue urb̃ me¬
dietati. Sicq uirum qͥ hec aspiciebat attonitum consolatꝰ ex saluatione domꝰ
sue: discessit ⁊ ultra non comparuit:
Guntrannus francoꝵ rex in uenando fessus.dum in gremio armigeri sui dormi¬

Expanded text:
ntiochia divinitus subvertitur hoc modo. Quidam civis illius adeo elemosinis et hospitalitati deditus, ut nullo unquam die sine paupere aut hospite comederet, cum uno die usque ad vesperam urbem circuisset, ut pauperem vel hospitem inveniret, offendit virum seniorem in veste alba cum duobus sociis stantem in medio civitatis; et invitans eum ad hospitium, hoc responsum accepit ab eo: Non poteras, o homo Dei, cum vestro Symeone hanc urbem salvare, ne subverteretur? Et hoc dicto, sudarium, quod in manu tenebat, excussit super unam medietatem urbis; statimque ipsa medietas cum habitaculis et habitatoribus subversa est. Et volens adhuc excutere sudarium super aliam medietatem urbis, vix ab illis duobus sociis suis multa prece flexus est, ut parceret residuae urbis medietati. Sicque virum, qui haec aspiciebat, attonitum consolatus ex salvatione suae domus, discessit, et ultra non comparuit. Guntramnus Francorum rex in venando fessus, dum in gremio armigeri sui dormi
Abbreviated transcription (Latin):
ex hungarorum ab imperatore henrico dissentit. pro quore¬
conciliando leo papa ad imperatorem uenit. s amncis discor¬
die interturbantib id frustra fuit.
eo papa Girardum leucoꝵ supra se quintum epm sc̃itate
ĩite mirabilem synodo habita ꝑ auctoritatem apłicam de creu̾
mniimero sc̃oꝵ confessoꝵ in eccłia solenniter habendum.
dWardus rex anglorum cum pranderet apud Winlesores
ubi plurimum manere solebat. GodWimis gener suus
⁊ proditor recumbens iuxta eum dixit. Sepe tibi rex falso de¬
latum est me proditiomi tue inuigilasse: s si d̾s celi uerax ⁊¬
iustus est. hoc panis frustillum concedat ne michi guttur ꝑtran¬
seat. si unquã te ꝓondere uel cogitauerim. ds autem uerax ⁊ iustus
audiuit uocem proditoris. et mox eodem pane strangulatus: mor¬
tem pregustauit et̾nam. Haraldꝰ uero filius eius habuit consula¬
tum patris sui. Algarus uero consul cestrie habuit consulatum

Expanded text:
ex Hungarorum ab imperatore Henrico dissentit. Pro quo reconciliando Leo papa ad imperatorem venit; sed amicis discordiae interturbantibus, id frustra fuit. Leo papa Girardum Leucorum supra se quintum episcopum vitae sanctitate mirabilem, synodo habita per auctoritatem apostolicam decrevit in numero sanctorum confessorum in Ecclesia solemniter habendum.dwardus XII anno regni sui cum pranderet apud Windleshores, ubi plurimum manere solebat, Godwinus gener suus et proditor recumbens juxta eum dixit: Saepe tibi, rex, falso delatum est me proditioni tuae invigilasse; sed si Deus coeli verax ustus est, hoc panis frustulum concedat ne guttur pertranseat, si unquam te prodere vel cogitaverim. Deus autem justus et verax audivit vocem proditoris, et mox eodem pane strangulatus mortem praegustavit aeternam. Haraldus vero filius ejus habuit consulatum patris sui. Sed Algarus consul Cestriae habuit consulatum
Abbreviated transcription (Latin):
UAchaia. lichia. rhodus. byrantiũ. samꝰ. Tracia. Cilicia. comihagena.
que antea libere. ⁊ sub regibꝰ amicis erant: in prouincias redacte:
tertio etatis sue anno captꝰ luminibus duoderim pꝰea uixit annos in sũmo¬
honore omniũ consenescens. Gabiniꝰ celeberrimi nõis rethor ĩ gallia docetł.
UIITres ciuitates cypri terre motu corruerunt.

Expanded text:
Achaia, Lycia, Rhodus, Byzantium, Samus, Thracia, Cilicia, Comagene, quae liberae antea et sub regibus amicis erant, in provincias redactae. aetatis suae anno captus luminibus, 12 phonore consenescit. 8 Gabinianus celeberrimi nominis rhetor in Gallia docuit. Tres civitates Cypri terraemotu corruerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Basiliariꝰ contra theodatum mittit᷑. heodatꝰ a gothis extinguumt᷑. Witigis in regi¬
no substituit᷑. Bilisarius neapolim exterminat. romam fugientibꝰ gothis intrat.
witigis romã obsidet. fames italiam urget. Witigis capitur ⁊ ĩꝑatori dirigitur:
Siluerius quia anthemium reuocare noluit exiliatus defecit.
Eldeꝑadus ab ostrogothis rex ordinatus regnat anno uno. sclaren¬
heodericꝰ abbas discipls.s̃. Remigii ⁊ theddulftꝰ abbas discipls ipsiꝰ theoderici in franci a

Expanded text:
Bilisarius contra Theodatum mittitur, Theodatus a Gothis exstinguitur; Witigis in regno substituitur. Bilisarius Neapolim exterminat; Romam, fugientibus Gothis, intrat. Witigis Romam obsidet; fames Italiam urget. Witigis capitur, et imperatori dirigitur. Silverius, quia Anthemium revocare noluit, exiliatus defecit. Eldepadus ab Ostrogothis rex ordinatus regnat anno uno.  Theodericus abbas, discipulus sancti Remigii, et Theodulphus abbas d
Abbreviated transcription (Latin):
igilius romane ȩccłȩ.luiiꝰ. p̾sidet. In galliis clarent fr̃s uterini uno ⁊ eodẽ die
nati. ⁊ pontifices consecrati. Medardus ad titulũ ad titulum nouiomensẽ. Gildar.¬
dus ad rothomagensẽ. ⁊ uno die abssoluti a scło. ⁊ assumpti axp̃o.
In italia ep̃i sabinus canusinus. Cassius narmensis. fulgentius utricolensis.
Erario ꝑempto totila qui et balduilla suꝑ ostrogothos regnat annis .x. Qui
mox italiam inuadit.⁊ a scõ benedicto cassinensi futura sibi audit. Multa in¬
quit mala facis. multa mala fecisti. iã aliqñ ab iniquitate cõpesc̾e. Et quidẽ mare
transiturꝰ es. romam ingressurus. nouem annis regnabis. decimo morieris. Hoc
anno quidam dicunt euindem scm̃ benedictum obisse:¬
Theoderieꝰ rex fr̃ lotharii obiit. Theo debertꝰ filius eius ei suecedit:
Hoc tempore in una urbium cilicie quidã Theophilus uicedñs tam prudent̾
⁊ utiliter sedas partes eccłastice dispensationis sub ep̃o agebat. ut mortuo ep̃o¬

Expanded text:
ius regnat anno uno. In Galliis clarent fratres uterini, uno et eodem die nati, et pontifices consecrati, Medardus ad titulum Noviomensem, Gildardus ad Rothomagensem, et uno die absoluti a saeculo, et assumpti a Christo, in Italia episcopi Sabinus Canusinus, Cassius Narniensis, Fulgentius Utricolensis, Erario perempto, Totila, qui et Baduilla, super Ostrogothos regnat annis 11; qui mox Italiam invadit, et a sancto Benedicto Casinensi futura audit sibi. Multa, inquit, mala facis, multa fecisti, jam aliquando ab iniquitate compescere. Et quidem mare transiturus es, Romam ingressurus; novem annis regnabis, decimo morieris. Hoc anno quidam dicunt eundem sanctum Benedictum obiisseTheodericus rex frater Lotharii obiit; Theodebertus filius ejus ei succedit. Hoc tempore in una urbium Cilitiae quidam Theophilus vicedominus tam prudenter et utiliter secundas partes ecclesiasticae dispensationis sub episcopo agebat, ut mortuo ep
Abbreviated transcription (Latin):
ad uite tediũ ꝑduetꝰ laqueo uitam finiuit.
Eugenius auxilio arbogastis tyrannitat. Corpora abacuc ⁊ Michee ꝓpħarũ re
Theodosius eugenium ⁊ arbogastem in bello ꝑinit. et iꝑse non multo post
obiit. post quem filii eius archadius ⁊ honorius imperant annis sexdecim.¬
orpora Pararii et celsi martyrum mediolani ab ãbrosio reꝑta ⁊ leuata sunt.
Constantinopolis iram dei formidans igne suꝑ nubem terribiliter fulgente
ad penitentiã conuersa euasit. Rufinus magister militie orientalis rebellaᷤ
a Stilicone magistro militiȩ occidentalis perimitur:
Gildo comes affricȩ rebellans consueta stipendia romanis subtraxit. quẽ nõ
multo pꝰ stilico interficiens affricam ad ius pristinum redegit. Paniis.xu¬
Uuisigothi rupto c̃ romanis federe. alaricum suꝑ se regem creant. qͥ regnauit᷑¬

Expanded text:
ad vitae taedium perductus, laqueo vitam finivit. Eugenius auxilio Arbogastis tyrannizat. Corpora Abacuc et Micheae propheeodosius Eugenium et Arbogastem in bello perimit, et ipse non multo post obiit. Post quem filii ejus Archadius et Honorius imperant annis 13. Corpora Nazarii et Celsi martirum Mediolani ab Ambrosio reperta et levata sunt. Constantinopolis iram Dei formidans, igne super nubem terribiliter fulgente, ad penitentiam conversa evasit. Rufinus magister militiae orientalis rebellans, a Stilicone magistro militiae occidentalis perimitur. Gildo comes Africae rebellans, consueta stipendia Romanis subtraxit, quem non multo post Stilico interficiens, Africam ad jus pristinum redegit. Wisigothi rupto cum Romanis federe, Alaricum super se regem creant, qui regnavit
Abbreviated transcription (Latin):
consilio romani p̾suł solennitatẽ scĩ petri q̃ dr̃ ad uincła rome instituit. kł. augͦa.
ideo maxime ut populum reuocaret a gentilis suꝑstitionis pompa. qđ̃ adhuc
sollennitabat in hac die ciuitas ex ritu gentili ꝓ uictoria octouiani augusti de an-¬
se in terram repmissionis eos reducturũ. ad mare tranffretandũ adduxit. ibiq
eoꝵ multos multismnodis ꝑirȩ fecit. Qres multis epꝵ. hoc periculo erutis: credẽdi ĩ¬

Expanded text:
cum consilio Romani presulis solemnitatem S. Petri, quae dicitur Ad vincula, Romae instituit Kal. Aug., cum consilio Romani presulis solemnitatem S. Petri, quae dicitur Ad vincula, Romae instituit Kal. Aug., ideo maxime, ut populum revocaret a gentili superstitionis pompa, quod adhuc sollemnizabat in hac die civitas ex ritu gentili pro victoria Octaviano Augusto de Anse in terram repromissionis eos reducturum, ad mare transfretandum adduxit; ibique eorum multos multis modis perire fecit. Quae res multis eorum hoc periculo erutis credendi i
Abbreviated transcription (Latin):
Etius in graciã recipit᷑. Rogila rex hunorũ fedatꝰ romanoꝵ orit᷑ eiq bleda succepꝰ.
Galia cuteriore ab attone principe in rebellionẽ cõmota. conspirauere in bagaudq̃
omina pene gallorum seruitia. C yrillus alexandrinus ep̃c ab hoc anno orditꝰ
eyclum de ordinatione paschȩ. ꝑ .xxu. annos summa breuitate collegit. in fra qͣm
om̃s paschał obseruationis uarietates comprehendi notauit:
pud ꝑsas exp̃ianitas hoc tempore dilatata. ẽ. Nam maruthas ep̃c legatione ad
eos functus. filium sdigerdis regis orando a demonio liberauit: per qd̾ maior qͥdẽ
gła fidei accreuit. at contra ab inimicis dei grauior in xp̃ianos ꝑsecutio exarsit
udoria augusta uxor Theodosis ierosolimã ex uoto ꝓperauit:⁊ inde reliquias ꝓ¬
thomartiris Stepħi⁊ duas cathenas quas angłs de manibꝰ petri apłi disiecit dĩ nutu
attulit. eisq adiuneta cathena qͥ etiam rome petrus uinetꝰ fuit triadẽ fecit. ⁊ mde

Expanded text:
etius in gratiam recipitur. Rugila rex Hunorum foederatus Romanorum moritur, eique Bleda succedit.iteriore a Battone principe in rebellionem commota, conspiravere in Baugaudam omnia paene Gallorum servitia. Cirillus Alexandrinus episcopus ab hoc anno orditus cyclum de ratione paschae per 95 annos summa brevitate collegit, intra quem omnes paschalis observationis varietates comprehendi notavit. pud Persas christianitas hoc tempore dilatata est. Nam Maruthas episcopus legatione ad eos functus, filium Sdigerdis regis orando a daemonio liberavit; per quod major quidem gloria accrevit, at contra ab inimicis Dei gravior in christianos persecutio exarsit. Eudoxia augusta, uxor Theodosii, Hierosolimam ex voto properavit, et inde reliquias prothomartiris Stephani et duas catenas, quas angelus de manibus Petri apostoli disjecit, Dei nutu attulit; eisque adjuncta catena, qua etiam Romae Petrus vinctus fuit, triadem fecit, et inde
Abbreviated transcription (Latin):
unde balduns ꝑterritus imꝑatori satiffacit. ualentianas red¬
dit. datisq obsidib cum sacramento fidelitatis manus ei dedit.
Postea imꝑator sedicione coactus suoꝵ ualentianas balduino co¬
miti beneficiauit. ut sibi contra motus suorum auxilio esset. postea
ei etiam walachras addidit.

Expanded text:
Unde Balduinus perterritus imperatori satisfacit, Valentianas reddit, datisque obsidibus cum sacramento fidelitatis, manus ei dedit. Postea imperator seditione suorum coactus, Valentianas Balduino beneficiavit, ut sibi contra motus suorum auxilio esset. Postea ei etiam Walachras addidit.
Abbreviated transcription (Latin):
scotiam. Melcolim uero rex scotorum homo suus effectus est. ⁊ obsides
ei dedit. Anno proximo idemrex exercitum angloꝵ ⁊ francoꝵ duxit
incenomannicã prouinciam. angli uero t̾ram illam destruxerant

Expanded text:
Scotiam, Melcolm vero rex Scotorum homo suus effectus est, et obsides Scotiam, Melcolm vero rex Scotorum homo suus effectus est, et obsides ei dedit. Anno sequenti rex duxit exercitum Anglorum et Francorum in Cenomanniam. Angli vero terram ill
Abbreviated transcription (Latin):
ungari contra salomonem regẽ suum rebellionem meditant᷑.
s terrore henrici imperatoris cuius soror nupserat salomoni re¬
odefridus dux ulteriores frisones bello aggressus. eos pene ad
internectionem delet. Nreueris ineccłia sci paulim confessoris
in cripta subt̾ranea inuenitur corpus eiusdem sc̃i paulini confessoris.¬
nis ferreis fuerat suspensum. ⁊ uxta eum multa corpora scõꝵ. addex¬
teram silicet eiꝰ palmatus consul ⁊ patricius treuerorum. Ad sinistram:
trrsus unus de pͥncipib tebee legionis cum multis legionib tebeorum.
in hac urbe arrictiouaro martyriratus: ad caput septem senatores ur¬
bis. Maxentiꝰ. Constantiꝰ. Crescentiꝰ. Iustinꝰ. ⁊ tres fr̃s. leander. alexander.
sother. Ad pedes: hormisda. Papiriꝰ. Constans. Iouianus. ⁊ multi alii ibi
iacent. hoꝵ tantũmodo nomina. ⁊ tempus et dies passionis auree littere
inpariete scripte signabant eosq omnes sub rictiouaro passos fuisse

Expanded text:
ungari contra Salomonem regem suum rebellionem meditantur; sed terrore Henrici imperatoris, cujus soror nupserat Salomoni, reodefridus dux ulteriores Frisones bello aggressus, eos pene ad internecionem delet. Treveris in ecclesia Sancti Paulini in crypta subterranea invenitur corpus ejusdem snis ferreis fuerat suspensum, et juxta eum multa corpora sanctorum; ad dexteram scilicet ejus, Palmatius consul et patricius Trevirorum; ad sinistram Tyrsus, unus de principibus Thebeae legionis, cum multis Thebeorum in hac urbe a Rictiovaro martyrizatus; ad caput septem senatores urbis, Maxentius, Constantius, Crescentius, Justinus, et tres fratres Leander, Alexander, Sother; ad pedes Ormisda, Papirius, Constans, Jovianus. Et cum multi alii ibi jacerent, horum tantummodo nomina et tempus et dies Passionis aureae litterae in pariete scriptae signabant; eosque omnes sub Rictiovaro passos fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
ui uiii. ixiiii.Rabbanus abbas fuldensis ordinatus
Maguntie archiep̃c. celebrata synodo maguntie. uissu ludouici regis multa utilia¬
Eccłiȩ decreuit. Quedã pseudo ꝓpħissa dicens instare diẽ udicii maguntiã
sollicitabat. ita ut etiã aliquos sacri ordinis ad se inclinaret. q̃ ab archiep̃o correc¬
ta: confessa. ẽ. se ꝑ suggestionẽ cuiusdã prbr̾i questus causa hoc fecisse.

Expanded text:
 3. Rabanus abbas Fuldensis, ordinatus Moguntiae archiepiscopus, celebrata synodo Moguntiae jussu Ludowici regis, multa aecclesiae utilia decrevit. Quaedam pseudoprophetissa dicens instare diem judicii, Moguntiam sollicitabat, ita ut etiam aliquos sacri ordinis ad se inclinaret; quae ab archiepiscopo correpta, confessa est, se per suggestionem cujusdam presbiteri quaestus causa hoc fecisse.
Abbreviated transcription (Latin):
ipinus maior domus moritur. Grimoaldus filiꝰ erus in aula sigeberti
regis potenter principatur. Persa quidam simulans se uelle adorare
haumar ammirã sarracenorum infixo in uentrem euis gladio ꝑemit eũ.
cui hormen substitutus annis .x. principatur.
Sigebertus rex radulfo thuringorum duci bello occurrit.
Ses furseus in hybernia claruit. qui ꝑegrinationẽ ꝓ xp̃o aggressus ad
gallias usq ꝑuenit.⁊a clodoneo rege honorifice susceptꝰ. latiniacũ cenobiũ
fundauit. Quem non multo pꝰ fr̃s sui foillanus et ultanus pari ꝑegrinãdi
uoto secuti ꝑ gallias claruerunt. ex quibꝰ foillanus dono gertrudis uirgi¬
nis fossense monasterium postea fundauit. ubi etiã martẏrio coronatꝰ qͥesẽ.¬

Expanded text:
pinus major domus moritur. Grimoaldus filius ejus in aula Sigeberti regis potenter principatur. Haumar amiram Saracenorum, infixo in ventrem ejus gladio peremit eum; cui Hotmen substitutus, annis 10 principatur.Sigibertus rex Radulfo Turingorum duci bello concurrit. Sanctus Furseus in Hibernia claruit; qui peregrinationem pro Christo aggressus, ad Gallias usque pervenit, et a Chlodoveo rege honorifice susceptus, Latiniacum coenobium fundavit. Quem non multo post fratres sui Foillanus et Ultanus pari peregrinandi voto secuti, per Gallias claruerunt. Ex quibus Foillanus dono Gertrudis virginis Fossense monasterium postea fundavit, ubi etiam martyrio coronatus ques
Abbreviated transcription (Latin):
ginta quinq eẽt annorũ diuino dignus hab
loquio. et ea repromissione que ad eum facta. ẽ. Primus annus repromiᷤ.¬
sionis dei abraham. et aquo usq ad moysen et egressum gentis uideorũ¬
minit paulus ita dicens. Testamentum confirmatũ a deo. que post qͣ¬
promissionem. Ipse quoq in exodo moyses his congruens loquitur.
Habitatio autem filiorum israhel qua habitauerunt in egypto et in
terra chanaam: ipsi et patres eorũ: anni quadringenti tringinta:¬

Expanded text:
 cum 75 esset annorum divino dignus habetur alloquio, et ea repromissione quae ad eum facta est. Primus annus Repromissionis Dei ad Abraham, a quo usque ad Mosen, et egressum ex minit Paulus ita dicens: Testamentum confirmatum a Deo, quae post repromissionem. Ipse quoque in Exodo Moses his congruens loquitur: Habitatio autem filiorum Israel, qua habitaverunt in Aegypto, et in terra Chanaam ipsi et patres eorum, anni 430. Aegyptior
Abbreviated transcription (Latin):
Constantinopolim qtudam imperatorẽ extinguere moliti extinguntur. Cuiꝰ
criminis bilisarius quoq accusatꝰ. ab imperatore absoluitur. In gallia
mons suꝑ rodanũ fluuium multis dieb dans mugitũ. tandem ab alio
monte sibi uicino discissus cũ ȩccłiis et domib hominibꝰ et bestiis in rodanũ p̾cipi¬
Hotharius rex cͥramnũ filiũ suũ dui contra se rebellantẽ ⁊ multa mala in regno
suo facientem in britannia ꝓsecutꝰ. ei eiusq auxiliario duci britonum cͥonobro
bello occurrit.:⁊ chonobrũ quidẽ ꝑemit. Chrannũ uͦ captũ igni cum uxore ⁊ filiabꝰ¬
filiꝰ eiꝰ c̃partito regno c̃ fr̃ibꝰ suis cherib̾to. Guntͣnno ⁊ Ssigeb̾to regnat annis .xxiii.

Expanded text:
Constantinopoli quidam imperatorem extinguere moliti, extinguntur. Cujus criminis Bilisarius quoque accusatus ab imperatore absolvitur. In Gallia mons super Rodanum fluvium multis diebus dans mugitum, tandem ab alio monte sibi vicino disscissus, cum aecclesiis et domibus, hominibus et bestiis, in Rodanum precipiLotharius rex Chramnum filium suum diu contra se rebellantem et multa mala in regno suo facientem in Britannia prosecutus, ei ejusque auxiliario duci Brithonum Chonobro bello concurrit; et Chonobrum quidem peremit, Chramnum vero captum igni cum uxore et filiabfilius ejus, compartito regno cum fratribus suis Heriberto, Guntranno et Sigiberto, regnat annis 22.
Abbreviated transcription (Latin):
arses patricius accusatio̾e romanorũ patriciatu degradatus. et qͥa eunuchus
erat exꝓbrante sibi sophia augusta ut iret in genetiũ diuidere pensa puelł:
respondens talem se eidẽ orditurum telã qualẽ ipsa dum uiueret depon̾e ñ pos¬
set. inuitat langobardos ad possidendam italiam.
Ses̃ Columbanus prb̃r ueniens de seotia clarus habetur in britannia:¬

Expanded text:
566. 1. 29. 2. 23. 5. 13. Narses patricius accusatione Romanorum patriciatu degradatus, et quia eunuchus erat, exprobrante sibi Sophia augusta, ut iret in geneceum dividere pensa puellis, respondens, talem se eidem orditurum telam, qualem ipsa dum viveret, deponere non posset, invitat Langobardos ad possidendam Italiam. Sanctus Columba presbiter veniens de Scotia, clarus habetur in Britannia
Abbreviated transcription (Latin):
oc temꝑe in scotia brendannus claruit. qͥ fortunatas insulas septennali nauiga-¬
tione ꝑqͥrens multa miracło digna uidit. a qͦ machutes qͥ ⁊ maclouus regłari
exacerbatus eis maledictis transiuit ad gallias:⁊ sub leontio santonũ ep̃o muls¬
to tẽꝑe uirtutib claruit. britannos uero ꝓpt̾ suã maledictionem uariis
cladib additos data rursum benedictione abssoluit ⁊ sanauit:¬

Expanded text:
oc tempore in Scottia Brendanus claruit; qui Fortunatas insulas septennali navigatione requirens, multa miraculo digna vidit. A quo Macutes, qui et Maclovus, regularitexacerbatus, eis maledictis transivit ad Gallias, et sub Leontio Santonum episcopo multo tempore virtutibus claruit. Britannos vero propter suam maledictionem variis cladibus addictos, data rursum benedictione absolvit et sanavit
Abbreviated transcription (Latin):
oc tempore uideus quidam imaginem saluatoris de eccłia flirtim deꝑonens. cã
telo transfixit.⁊ eã clam ad domũ suã deferens c̃ eã uellet flãmis exurere. se san¬
guine imaginis cruentatũ uidens ꝑre stupore eã abscondit. qu̾a &p̃iani reqͥ¬
rentes ⁊ ꝑ uestigia sanguinis inuenientes eam sangunolentam receperunt.
uideũ uero lapidauerunt. Miserabilis in italia mortalitatis pestilentia:¬

Expanded text:
oc tempore Judeus quidam imaginem Jesu salvatoris de aecclesia furtim deponens, eam telo transfixit; et eam clam ad domum suam deferens, cum eam flammis vellet exurere, se sanguine imaginis cruentatum videns, pre stupore eam abscondit. Quam christiani requirentes, et per vestigia sanguinis invenientes, eam sanguinolentam receperunt, Judeum vero lapidaverunt. Miserabilis in Italia mortalitatis pestilentia
Abbreviated transcription (Latin):
pud constantinopolim romano imꝑatore defuncto. Nicephorus im-¬
perat annis .x.
mania. G alła ⁊ germania iam bene paccatis. intendens imꝑator
otto etiam italiam paccare. presertim eũ ad hoc anxie euocantib ioħe papa.
cet̾isq italie ep̃is. ut eos lib̾aret demanib tirannorum berengarii adel¬
b̃ti. filium suum ottonem puerum septennẽ aquis grani die sc̃o pentecostes
in regem iniungi fecit. eoq conmendato archiep̃is fr̃i brunoni. et filio
guilło. ad italiam tendit.

Expanded text:
pud Constantinopolim Romano imperatore defuncto, Nicephorus imperat annis 10. mania. Gallia et Germania jam bene pacata, intendens imperator Otto etiam Italiam pacare, presertim eum ad hoc anxie evocantibus Johanne papa caeterisque Italiae episcopis, ut eos liberaret de manibus tyrannorum Berengarii atque Adelberti; filium suum Ottonem puerum septennem Aquisgrani die sancto pentecostes in regem inungi fecit; eoque commendato archiepiscopis fratri Brunoni et filio Guillelmo, ad Italiam tendit.
Abbreviated transcription (Latin):
Bonefacius affricam eui preeͣat sollicitat ad rebellionem:
Gondericꝰ rex eandaloꝵ capta hisꝑali cũ impie elatꝰ manus in eccłia ipsui
ciuitatis extendisset: mox dei iudicio a demone correptꝰ int̾iit. Cui gensericꝰ
fr̾ in regno suecedens: regnauit annis quadraginta octo.
Hic ut fertur. de fide catholica in arrianam sectam apostatauit:¬

Expanded text:
Bonefacius Africam, cui preerat, sollicitat ad rebellionem. Gundericus rex Wandalorum, capta Hispali, cum impie elatus manus in aecclesia ipsius civitatis extendisset, mox Dei judicio a demone correptus interiit. Cui Gensericus frater in regno succedens, regnavit annis 48. Hic. ut fertur, de fide catholica in Arrianam sectam apostatavit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ sandaliũ ad penitentiã mouit. ⁊ missa uice eius celebrata.⁊ parte chrismatis
a se consecrati assũpta: demone reuectante ad eccłiã suã rediit sabbato scõ. ho¬
ra celebnͣdi officii. Rome femina giganteȩ magnitudinis de parẽtibꝰ mediocͥs state
Alaricus rex wisigothorũ ꝑ italiam debachatꝰ. mandat honorio imꝑatori. ut
aut secum bello congrediatur. aut gothis in regno suo locũ ad habitandũ
largiatuꝵ: Honorius gallias furori gentium undiq expositas eis concessit:¬

Expanded text:
per sandalium ad poenitentiam movit, et missa vice ejus celebrata, et parte crismatis per sandalium ad poenitentiam movit, et missa vice ejus celebrata, et parte crismatis a se consecrati assumpta, daemone revectante ad aecclesiam suam rediit, sabbato sancto, hora celebrandi officii. Romae femina gyganteae magnitudinis de parentibus mediocris stat. 32. 32. 14. 22. 32. Alaricus rex Wisigothorum per Italiam debachatus, mandat Honorio imperatori, ut aut secum bello congrediatur, aut Gothis in regno suo locum ad habitandum largiatur. Honorius Gallias furori gentium undique expositas eis concessit
Abbreviated transcription (Latin):
Atticus constantinopolites ep̃c claret.
Quandali duce croseo gallias ꝑuagati multas urbes ⁊ eccłias subũtunt. Croscus tãdẽ
a mariano p̾side arelati captus. et ꝑ uictas urbes ignominiose retractꝰ. ad mortẽ
torm̃tatur. Sub hoc turbine int̾ multos martyriant᷑ sedunenses florentinꝰ et hy¬
larius. desiderius lingonensis cũ uincentio archidiacono antidius uesontiẽsis ep̃s.
De hoc antidio legit᷑. qd̾ aliquando tercia feria pꝰ palmas transiens pontẽ duuii
fluminis uidit agm̃ demonũ gesta sua principi suo referentiũ. et uit̃ eos ethioꝑẽ
in manu sandaliũ p̃ferentẽ ad iudiciũ. qđ romanũ p̃sulẽ cuiꝰ hoc erat ꝑ septẽ an¬
nos impugnatũ tandẽ ad laxum traxerit: qui uocans ad se ethiopẽ. et in uirtute
dei et scẽ crucis suꝑ eũ ascendens eo uectante romam uenit. feria quinta ho¬
ra celebrandi officii. et demone ꝓ forib expectante pape rem retulit. negantẽ

Expanded text:
Atticus Constantinopolites episcopus claret. Wandali duce Crosco Gallias pervagati, multas urbes et aecclesias subvertunt. Croscus tandem a Mariano preside Arelati captus et per victas urbes ignominiose retractus, ad mortem tormentatur. Sub hoc turbine inter multos martyrizantur Sedunenses Florentinus et Hilarius, Desiderius Lingonensis cum Vincentio archidiacono, Antidius Besontionensis episcopus. De hoc Antidio legitur, quod aliquando 3 feria post palmas transiens pontem Duvii fluminis, vidit agmen demonum, gesta sua principi suo referentium, et inter eos Ethiopem in manu sandalium preferentem, ad indicium quod Romanum presulem, cujus hoc erat, per 7 annos impugnatum, tandem ad lapsum traxerit. Qui vocans ad se Ethiopem, et in virtute Dei et sanctae crucis super eum ascendens, eo vectante Romam venit feria 5, hora celebrandi officii; et demone pro foribus expectante, papae rem retulit, negantem
Abbreviated transcription (Latin):
Eymon uxta eurimedonẽ ꝑsas nauali pedestriq c̃tamines
suꝑat. et medicum bellum conquiescit.
Anaxagoras moritur.
Heraclitus clarus habetiur.
ehasib filius loachim filis iħu filii si sedech. fu̾it autẽ etras eruditissimus
legis duinȩ. et clarus omnium uideoꝵ magister. qͥde captuutate reg̾ssi fuerat̃¬

Expanded text:
mon juxta Eurimedontem Persas navali pedestrique certamine superrat: et Medicum bellum conquiescit. Anaxagoras moritur. Heraclitus clarus habetur. tus est Heliasib, filius Joachim, filii Jesu, filii Josedech. Fuit autem Ezras eruditissimus Legis divinae, et clarus omnium Judaeorum magister, qui de Captivitate regressi fuera
Abbreviated transcription (Latin):
ost mortem Rroli regis nolentib lotharingis henrico regi
subesse quidam lotharingus nomine xp̃ianus simulata infir¬
mitate gisleb̾tum ducem ad se dolo euocatum cepit. regiq mi¬
sit. ut ꝑeum lotharingiam sibi subiceret. At rex inspecta indu¬
stria ⁊ potentia gisleberti. filiam suam serbergam ei despon¬
det. et eum iterum lotharingie preficit.
udouuicus filius karoli regis insidiantes sibi fugiens. ꝑ mare
transit in angliam. mater enim eius fuerat regis anglorum filia.
Rodulfus rex ab italiensibrepudiatur. ⁊ hugo comes arela¬
tensium in regnum subrogatur.

Expanded text:
ost mortem Karoli regis nolentibus Lotharingis Henrico regi subesse, quidam Lotharingus nomine Cristianus simulata infirmitate Gislebsit; ut per eum Lotharingiam sibi subigeret. At rex, inspecta industria et potentia Gisleberti, filiam suam Terbergam ei despondit, et cum iterum Lotharingiae praefecit. Ludovicus filius Caroli regis insidiantes sibi fugiens, per mare transiit in Angliam, mater enim ejus filia fuerat regis Anglorum. Rodulfus rex ab Italiensibus repudiatur, et Hugo comes Arelatensium in regnum subrogatur.
Abbreviated transcription (Latin):
Oñs autem agni regni assyriorum a primb anno Nini: supputantur. cõ. ce xel.
Arbacus medus assyriorum imꝑio destructo regnum in medos transtulit.⁊ in¬
terim sine principibus res agebatur usq ad deiocũ regem medorum. In me¬
dio autem tempore chaldei ꝓprie preualebant. quorum separate quedã regũ
succesgiones feruntur. Relique quoq gentes propriis regib utebantur.

Expanded text:
nes autem anni regni Assyriorum a primo anno Nini supputantur 1240. Medorum. 1 to 3 1 Arbaces Medus, Assyriorum imperio destructo, regnum in Medos transtulit, et interim sine principibus res agebatur usque ad Dejocem regem Medorum. In medio autem tsuccessiones feruntur. Reliquae quoque gentes propriis regibus utebantur.
Abbreviated transcription (Latin):
lem. Et qͥa minos suꝑ mortẽ androgei agonem statuerat premii nomine ꝑu-¬
eros atticos largiens: ille fortissimus uniu̾sos in contentione superabat.¬
TTandem factum ẽ. ut a theseo in palestrica uinceretur. Ob quod athenien.¬
ses pueri tributaria pena liberati sunt. sicut ipsos quoq gnosius referre tes¬
stat᷑.
enttissimus erat. et ob id uidebatur a terra matre adiuuari. Ydram autẽ
calitissimam sophistriam asserit plato. fuisse.¬

Expanded text:
lem: et quia Minos super mortem Androgei agonem statuerat, praemii nomine pueros Atticos largiens, et ille in agone fortissimus universos in contentione superabat. Tandem factum est, ut a Theseo in palaestra vinceretur, ob quod Athenienses pueri tributaria poena liberati sunt, sicut ipsos quoque Gnosios referre testatur. entissimus erat, et ob id videbatur a Terra matre adjuvari. Hydram autem callidissimam fuisse Sophistriam asserit Plato. 41 Be
Abbreviated transcription (Latin):
Ssercules consũmat certamina. antheũ int̾ficit. lliũ uastat. Dicit᷑ autẽ antheus
terre filiꝰ. qͥa solorũ palestrice artis certaminũ que in terra exercentur sei¬
re qͦs scribit palefatꝰ libro de
incredibilib primo nobiles
fuisse ȩquites thessalorum.

Expanded text:
ercules consumat certamina, Antheum interficit, Ylium vastat. Dicitur autem Antheus terre filius quia solorum palestrice artis certaminum, que in terra exercentur, scis scribit Palaephatus libro de Incredibilibus primo, nobiles fuisse equites Thessalorum.