comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nemo de non pransuro dicit: ante ꝗͣ prã¬
deret. doleam ne an ridean nescio: imꝑi¬
tie arguam: an temeritatis accusem: qĩ si
quis dix̾it anteꝗͣ in portu pranderẽ: ad
affricam nauigaui. non posset stare snia
nisi ei in portu qñq prandendum sit.n
Aut si uelimus dicere: paulus aplus ante ꝗͣ
ad hyspaniam pergeret:rome in uincula
coniectus est. aut certe illud eluidius:
ante ꝗͣ penitentiam ageret. morte p̃uentus
est. statim aut paulo post uincula ad hy¬
spaniam sit eundum: aut eluidio penitẽ¬
tia agenda post mortem: cum scriptura
bantur ostendit. nec neccesse sit: ut cogi¬
tata fiant. cum ideo aliud interuenerit:
ne ca que cogitata sunt fierent. Igitur cũ
euangelista dicat. priusꝗͣ conuenirent
proximum tp̃s nuptiarum tp̃s ostendit.
et in eo iam rem fuisse que prius sponsa
fuisset: esse uxor inciperet. quasi dixcrit.
ante qͣ oscula amplexusq miscerent. añ
si a ioseph qui sponse uterum tumentem

Expanded text:
nemo de non pransuro dicit, antequam prannemo de non pransuro dicit, antequam pranderet, doleamne, an rideam, nescio. » Imperitiae arguam, an temeritatis accusem? Quasi si quis dixerit: Antequam in portu pranderem, ad Africam navigavi, non possit stare sententia, nisi ei in portu prandendum quandoque sit. Aut si velimus dicere: Paulus apostolus antequam ad Hispanias pergeret, Romae in vincula conjectus est. Aut certe illud: Helvidius antequam poenitentiam ageret, morte praeventus est: statim aut Paulo post vincula ad Hispanias sit eundum: aut Helvidio poenitentia agenda post mortem; cum Scriptura bantur, ostendat. Unde nec necesse sit ut cogitata fiant, cum aliud ideo intervenerit, ne ea quae cogitata sunt, fierent. Igitur cum Evangelista dicat: priusquam convenirent, proximum nuptiarum tempus ostendit, et in eo jam rem fuisse ut, quae prius sponsa fuerat, esse uxor inciperet. Quasi dixerit: Antequam oscula amplexusque miscerent; antesi a Joseph, qui sponsae uterum tumentem
Abbreviated transcription (Latin):
inquit habes desponsatam:non cõmen¬
datam ut dicitis. et utiq non ob aliud
desponsatam: nisi quandoq nupturam.
N eq enim de non conuenturis euangeli¬
sta dixisset priusꝗ̃ conuenirent. quia
nemo de non pransuro:dicit ante ꝗͣ prã¬
deret: deinde adno uxorem appellatam
atq coniunctam. Audiamus nunc qͥd
scriptura pronunciet. Exurgens inquit¬
a somno ioseph: fecit sicut precepit ei ã¬
gelus domini: et accepit uxorem sua:
Curramus per singula: et impietatem usd
quibus ingressa est uestiguis per seq̃ntes¬
repugnantia int̾ se dixisse doceamus.m.
Desponsatam confitetur: et statim uxorem
uult esse: quam confessus est sponsam. e¬
Rursus quam uxorẽest nominat: dicit nõ
ob aliud desponsatam.: nisi quandoq nu-¬
pturam. Et ne parum hoc arbitremur
habes inquit desponsatam non cõmenda¬
tam: idest: nec dum uxorem: necdũ ma¬
ritali uinculo copulatam. In eo u̾o qđ
ait. neq enim de non conuenturis euan¬
gelista dixisset. prius ꝗͣ conuenirent: qͥa

Expanded text:
inquit, habes desponsatam, non commendatam, ut dicis, et utique non ob aliud desponsatam, nisi quandoque nupturam. Neque enim de non conventuris Evangelista dixisset: Priusquam convenirent: quia nemo de non pransuro dicit, antequam pranderet. Deinde ab Angelo uxorem appellatam et conjunctam. Audiamus nunc quid Scriptura pronuntiet: Exsurgens, inquit, Joseph a somno, fecit sicut praeceperat ei Angelus Domini: Curramus per singula, et impietatem iisdem, quibus ingressa est, vestigiis persequentes, pugnantia inter se dixisse doceamus. Desponsatam confitetur: et statim uxorem vult esse quam confessus est sponsam. Rursum quam uxorem nominat, dicit non ob aliud desponsatam, nisi quandoque nupturam. Et ne parum hoc arbitremur: « Habes, inquit, desponsatam, et non commendatam, id est, necdum uxorem, necdum maritali vinculo copulatam. In eo vero quod ait, Neque enim de non conventuris Evangelista dixisset: Priusquam convenirent: quia
Abbreviated transcription (Latin):
precandus ut matrem filii sui uirginẽ
ostendat fuisse post partum. que fuit mr̃
anteꝗͣ nupta. Non campum rethorici
desideramus eloquii: nec dyalethicor⁊ꝰ
tendiculas: non aristotelis spincta con¬
quirimus: ipsa scripturarum u̾ba po¬
nenda sunt. ipsis quibus adu̾sus nos
usus est testimonus reuincatur: ut in¬
tuisse que scripta sunt. Prima eius ꝓ¬
positio fuit. Matheus loquitur. Cristi
aũt generatio sic erat. Cum esset despõ¬
sata mat̾ eius maria yoseph: ante ꝗͣ cõ¬
uenirent: inuenta est in ut̾o.: habens de

Expanded text:
precandus, ut matrem Filii sui, virginem precandus, ut matrem Filii sui, virginem ostendat fuisse post partum, quae fuit mater antequam nupta. Non campum rhetorici desideramus eloquii, non Dialecticorum tendiculas, nec Aristotelis spineta conquirimus: ipsa Scripturarum verba ponenda sunt: ipsis quibus adversum nos usus est testimoniis, revincatur, ut intuisse quae scripta sunt, et non poautem generatio sic erat: Cum esset desponsata mater ejus Maria Joseph, priusquam convenirent, inventa est habens in
Abbreviated transcription (Latin):
Uper rogatus a fratribus: ut adu̾¬
sus libellum cuiusdam heluidu. re¬
sponderem: fatere distuli. non qued diffi¬
ale fuerit: hominem rusticanum. et uix
primis quoq imbutum litteris: super
ueri assertione conuincere: sed non re¬
spondendo dignus fieret qui uinceret᷑.
Nuic accedebat ꝙ homo turbulentus: et
solus in uniu̾so mundo simul et laicus
et sacerdos: qui ut ait ille loquacitatẽ
nibus bone conscĩe signum arbitratur:
accepta mat̾ia disputandi. amplius inci¬
peret blasfemare: et quasi de sublimi lo.¬
co in totum orbem ferre snĩam:neq qͥa
u̾itate non posset: laceraret conuiciis.
biem mouebantur iustiori fine cesserunt.
iam ad radices infructuosi arboris: euan¬
gelii securis est admouenda: et cum infe¬
cunditate foliorum tradende flammis: di
fendat: inuocandus dñs iesus: ut sacri uẽ¬
tris hospitium: cuius decem mensibus in¬
hĩtator fuit: ab omni concubitus suspi¬
cione tueatur. ipse quoq deus pater est.ĩ¬

Expanded text:
uper rogatus a fratribus, ut adversus libellum cujusdam Helvidii responderem, facere distuli: non quod difficile fuerit, hominem rusticanum, et vix primis quoque imbutum litteris, super veri assertione convincere; sed ne respondendo dignus fieret, qui vinceretur. Huc accedebat quod homo turbulentus, et solus in universo mundo sibi et laicus et sacerdos qui, ut ait ille, loquacitatem nibus, bonae conscientiae signum arbitratur accepta materia disputandi, amplius inciperet blasphemare, et quasi de sublimi loco in totum orbem ferre sententiam: meque quia veritate non posset, laceraret  Al. lacerbiem movebantur, justiori fine cessarunt, jam ad radices infructuosae arboris Evangelii securis est admovenda , et cum infecunditate foliorum tradenda flammis, ut fendat. Invocandus est Dominus Jesus, ut sacri ventris hospitium, cujus decem mensibus inhabitator fuit, ab omni concubitus suspicione tueatur. Ipse quoque Deus Pater est im
Abbreviated transcription (Latin):
sor: sicut ministrator. Disce ergo a magi¬
stro officium quod tibi iniungitur. ne
tuo uicariatu pt̃atis tradite limites exce¬
das. Non efficieris certe domina: sed mi¬
nistra. Unus est enim dominus. Et si tibi
relique sorores: ut xp̃i administratrici
et uicarie obediunt. proptẽa non est tibi¬
tradita põtas. ut int̾ sorores et filias hanc
eleues: hanc u̾o deprimas. sic̃ uelis: sed qͥd
tibi iniungatur ab institutore regiminis:
diligent̾ inuestiga. Rerum enim omniũ
monastii et sororum sollicitudo in admi¬
nistratione et prouidentia tibi traditur:
ut iam cet̾is dormientibus sororibus: te de¬
ceat noctes crebras insomnes ducere: et se¬
nẽ iunioris aium sumere: pro utilibus et
necͣciis domui prouidendis. Itaq non tm̃
tibi honor: ꝗͣtum tibi honus imponitur:
sed si sic feceris sicut decet. premiũ multo
magis consequeris.

Expanded text:
sor sicut ministrator . Disce igitur a magisor sicut ministrator . Disce igitur a magistro officium quod tibi injungitur, ne tuo vicariatu, potestatis traditae limites excedas. Non efficieris certe domina, sed ministra: unus est enim Dominus. Et si tibi reliquae sorores ut Christi administratici et vicariae obediunt: propterea non est tradita tibi potestas, ut inter sorores et filias hanc eleves, hanc vero deprimas sicut velis. Sed quid tibi injungatur ab institutore regiminis, diligenter investiga. Rerum enim omnium monasterii, et sororum sollicitudo in administratione et providentia tibi traditur: ut jam caeteris dormientibus, te doceat noctes crebras insomnes ducere: et senem junioris animum sumere, pro utilibus et necessariis domui providendis. Itaque non tantum tibi honor, quantum onus imponitur. Et si sic feceris sicut decet, praemium multo majus consequeris.
Abbreviated transcription (Latin):
Aue queso quecunq: sis illa que
preemines: ne ex officio regendi
eleueris in altum: ut imperes illicita et im.
ta subiectis. ne tibi ille prophicus sermo cõ¬
ueniat. Quid est israel ꝙ in t̾ra inimicorũ
es: Inuet̾asti in tr̃a aliena: coinquinata es
cum mortuis. deputata es cum his qui in
inferno sunt: dereliquisti fontem sapiẽtiẽ.
nam si in uia dei ambulasses: hĩtasses utiq
in pace super t̾ram. Non enim ambulant ĩ
uia dei qui in administratione regiminis
honores et utilitates proprias exposcunt.
Reuolue sepius in mentis archano: et stilo
ferreo scribe in silice cordis: quid dñs cuiu̾
nices geris ad subditos contendentes aplos
quis maior esset eorum instruxit in seq̃n¬
ti die recessurus ab eis. Et si in suꝑioribus
dictum: tñ it̾um narratum fortius retine¬
atur in corde. Reges gentium dominant᷑
eorum: et qui põtatem hñt super cos benȩ¬
fici uocantur. Uos aũt non sic: sed fiat siẽ
minor. qui maior est in uobis: et sit p̃ces¬

Expanded text:
ave, quaeso, quaecumque sis illa quae praeemines, ne ex officio regendi eleveris in altum, ut imperes illicita, et quata subjectis: ne tibi ille propheticus sermo coveniat: Quid est, Israel, quod in terra inimicorum es? inveterasti in terra aliena: coinquinata es cum mortuis: deputata es cum his qui in inferno sunt? Dereliquisti fontem sapientiae: nam si in via Dei ambulasses, habitasses utique in pace super terram . Non enim ambulant in via Dei, qui in administratione regiminis, honores et utilitates proprias exposcunt. Revolve saepius in mentis arcano, et stylo ferreo scribe in silice cordis, quid Dominus, cujus vices geris ad subditas, contendentes apostolos quis major esset eorum instruxerit, sequenti die recessurus ab eis: et si in superioribus dictum, tamen iterum narratum fortius teneatur in corde: Reges gentium dominantur eorum: et qui potestatem habent super illos, benefici vocantur. Vos autem non sic, sed fiat sicut minor qui est major in vobis: et sit praeces
Abbreviated transcription (Latin):
ac uiriditatis: ac pulchritudinis: creatura
formatur. ex admiratione crescat deuotõ:
ex deuotione mentis eleuatio: ita ut iã ip̃e
ortulus fiat oratorium. et creature insen¬¬
sibiles creatoris magnitudinẽ predicent.
Sed cauendum est potissime ne manus ur̃e
quicꝗͣ contingere audeant. quod uanis
usibus possit aptari. De uesꝑtinis horis.

Expanded text:
et viriditatis, et pulchritudinis creatura et viriditatis, et pulchritudinis creatura formetur. Ex admiratione crescat devotio, ex devotione elevatio mentis: ita ut jam ipse hortulus fiat oratorium, et creaturae insensibiles creatoris magnitudinem praedicent. Sed cavendum est potissime, ne manus vestrae quidquam contingere audeant, quod vanis usibus possit aptari. CAPUT XXXIX.
Abbreviated transcription (Latin):
ctium: aut tp̃m conditio: et nature neccĩtas.
exegerit:post aliquam horulam in qua le¬
gendum est post prandium: uel orandũ:
liceat paulisper uolentibus quiete potius
ꝗͣ somno corpus refocillare: ut fortius red¬
datur laboribus. Post quietem quidẽ no¬
na hora decursa: uel pulsata campanella:
ne uanis desideriis pateat cordis aditus:
alt̾a sororum libros scribat: ut et manus
labore: et mens diuino repleatur pabulo.
suat alta cucullas sororum. et tunicas: et
melotes: plantas olerum plantet alt̾a in
ortulo: ut crescentes: uobis prebeãt escas:
alt̾a semina iactet. irrigentur arcole: ut
seminibus apte fiant. inserantur fructi¬
fere arbores in fructuosis: ut ars uim nẽ¬
repellat. Ex his resurgat mens propt̾ ui-¬
sibilium horum inspectionem: ad meditã-¬
dum de inuisibilibus dei. oriatur ad mi¬¬
ratio diuine potentie in semine: ꝙ sic ari¬
dum: sic paruum: in tante magnitudiniᷤ

Expanded text:
ctium et temporum conditio et naturae necessitas ctium et temporum conditio et naturae necessitas exegerit: post aliquam horulam in qua legendum est post prandium, vel orandum, liceat paulisper volentibus quiete potius quam somno corpus refocillare, ut fortius reddatur laboribus. Post quietem quidem hora Nona decursa vel pulsata campanella, re; ne vanis desideriis pateat cordis aditus: altera sororum libros scribat, ut et manus labore, et mens divino repleatur pabulo. Suat altera cucullas sororum, et tunicas et melotas. Plantas olerum plantet altera in hortulo, ut crescentes vobis praebeant escas. Altera semina jactet. Irrigentur areolae, ut seminibus aptae fiant. Inserantur fructiferae arbores infructuosis; ut ars vim repellat naturae. Ex his resurgat mens propter visibilium horum inspectionem ad meditandum de invisibilibus Dei: oriatur admiratio divinae potentiae in semine, quod ex sic parvo, sic arido, tantae magnitudinis
Abbreviated transcription (Latin):
resurrectione nr̃a dotatur hũanitas. atque
nr̃a uilitas sublimatur. Non resonent u̾ba
sed gemitus. non risus et cachinus: sed lacͥ¬
me. Non occupentur manus in incisionib
inutilibus: sed ex recordatione criminum
tundantur pectora. his enim frenis agita¬
ta seua gule rapacitas: sobrietatis nõ exce¬
dit limites. foribus uentris non aderit cra¬
pula. demum estuans libido non nocebit
Umpto deniq cibo: nec tunc adcũ¬
dum est fabulas: sed xp̃i exemplo
cum dei laudibus ad gr̃arum actiones cõsur¬
gant. deoq in eccla hynnos persoluãt. Dein
cum omni silentio lectio lecta proficiat:
ut menti inscribantur narrata: unaqueq
sigillatim relegat: et confirmet: aut in ec¬
clesia de his que didicit: meditetur. quous¬
q simul diebus cõibus post prandium hore
none in eccl̃a celebrau̾int dignas laudes:
aut si forte prandium preuenerit hora no¬
na diebus ieiumorum: quousq campanella
in claustro pulsabit. Int̾im si breuitas no¬

Expanded text:
resurrectione, nostra dotatur humanitas, atque nostra vilitas sublimatur. Non resonent verba, sed gemitus: non risus et cachinnus, sed lacrymae. Non occupentur manus incisionibus inutilibus: sed ex recordatione criminum tundantur pectora. His enim frenis agitata saeva gulae rapacitas sobrietatis non excedit limites: foribus ventris non aderit crapula: demum aestuans libido non nocebit mpto denique cibo, nec tunc adeundum est fabulas, sed Christi exemplo, cum Dei laudibus ad gratiarum actiones consurgant, Deoque in ecclesia hymnos persolvant. Deinde cum omni silentio, ut sacra lectio lecta proficiat, ut menti inscribantur narrata: unaquaeque sigillatim relegat et confirmet, aut in ecclesia de his quae didicit meditetur: quousque simul diebus communibus, post prandium horae Nonae, in Ecclesia celebraverint dignas laudes: aut si forte prandium praevenerit hora Nona diebus jejuniorum, quousque campanella in claustro pulsabitur: interim si brevitas no
Abbreviated transcription (Latin):
locelli cum omni sanctitate et modestia ad¬
ministrent quo opus est uobis. recepture
cum martha sortem mercedis. Has autẽ
uolo tales seruitrices adesse: ꝙ ex conu̾sa¬
tione uite. et hĩtu intior scĩtas monasterii
predicetur. Quod si ob neccia domus captã¬
da exeunt: non circumeant uicos ĩ fabulis
matronarum domos in potibus: sed omne
opus ex̾ceant. ut non uituperetur ministĩ¬
um suum. Cum his non liceat sororibus
intra degentibus secretis colloqui confabu.¬
lationibus/ ne aliquid possit intrare extrĩ¬
secum quod possit obesse. Harum omniũ
abbatissa domus curam gerat assiduam:
ne et ipse oꝑentur quod non deceat scĩtatẽ
He obseruantiarum et ieiuniorum sint a¬
stricte legibus: et preuaricatrices discipli.¬
ne subiaceant ferule. Que si emendari ex
prauitate contemserint: in scĩtatis consor¬
tio prauitas locum non hẽat. et membrũ
Ole idcirco filie et donne. Ca.
mee sponse dñi mei: intus manen-¬¬

Expanded text:
locelli, cum omni sanctitate et modestia adlocelli, cum omni sanctitate et modestia administrent quae opus sunt vobis, recepturae cum Martha sortem mercedis. Has autem volo tales servitrices adesse, quod ex conversatione vitae et habitu, interior sanctitas monasterii praedicetur. Quod si ob necessaria domus captanda exeunt, non circumeant vicos in fabulis, non matronarum domos in potibus: sed omne opus bonum exerceant, ut non vituperetur ministerium suum. Cum his non liceat sororibus intra degentibus, secretis colloqui fabulationibus, ne aliquid possit intrare extrinsecus, quod possit obesse. Harum omnium abbatissa domus curam gerat assiduam: ne et ipsae operentur quod non deceat sanctitatem. Hae observantiarum et jejuniorum sint astrictae legibus: et praevaricatrices, disciplinae subjaceant ferulae. Quae si emendari ex pravitate contempserint, in sanctitatis consotio pravitas locum non habeat: et membrum Solae idcirco filiae et dominae meae, sponsae Domini mei intus manen
Abbreviated transcription (Latin):
Elotypus nimium est sponsus ur̃
charissime. nullatenus patitur
sponsas proferri in publicum: ne concu¬
piscantur ab amatoribus seculi. Semꝑ
uult solus ludere: semper solum cũ solis
sponsus morari desiderat. neminẽ uult
admittere ad solatium. de cunctis dubi¬
tat: de nullo confidit. sic arrogans: sic su¬
perbus est sponsus: ꝙ si alium queritis a¬
matorem protinus recedit. sic proteruus:
ut protinus dissoluat om̃e coniugium .⁊.
Idcirco domine mee quia sponse dñi mei e¬
stis: uos ipsas omni custodia sibi seruate.
non sponsus tam dulcis separetur a uobis.
Semper dina egressa uidere filias regionis
illius. uos cautas faciat de ꝑiculo illius.q.
In monastĩo ur̃o uelud in thalamo mane¬
atis cum sponso. Extra monast̾ii limites
nunꝗͣ si fieri põt. exire ꝑmittatur. Non ẽt̃
mulieres ille que religionis hĩtum gestãt:
et uoto obligante noscuntur cenobio:per
ciuitatem et uicos uictus et necc̃ia q̃rant.
He siquidem extra manentes inaliqua ꝑte

Expanded text:
elotypus nimium est sponsus vester, charissimae, nullatenus patitur sponsas proferri in publicum: ne concupiscantur ab amatoribus saeculi. Semper vult solus ludere, semper solus cum solis sponsis morari desiderat: neminem vult admittere ad solatium: de cunctis dubitat: de nullo confidit. Sic arrogans, sic superbus est sponsus, quod si alium quaeritis amatorem, protinus recedit: sic protervus, quod protinus dissolvit omne conjugium. Idcirco, dominae meae, quia sponsae Domini mei estis, vos ipsas omni custodia sibi servate, ne sponsus tam dulcis separetur a vobis. Semper Dina egressa videre filias regionis illius, vos cautas faciat de periculo illius. In monasterio vestro velut in thalamo maneatis cum sponso. Extra monasterii limites numquam, si fieri potest, exire permittatur. Non etiam mulieres illae quae religionis habitum gestant, et voto obligatae noscuntur coenobio, per civitatem et vicos, victus et necessaria quaerant. Hae siquidem extra manentes in aliqua parte
Abbreviated transcription (Latin):
Helyas in fortitudine subcinericei panis ie.¬
iunus per quadraginta dies perrexit ad
montem dei oreb. Quid u̾o uirtutis conti¬
neat sacrum iciunium a ur̃o inuestigemini
sponso: qui quadragesimo peracto ieiunio
temptationem dyaboli uicit. Uiri ninui¬
te non sileant: qui ieiuniis cõe euaserunt
exitium: et ir reuocabilem dei mutau̾unt
sniam. Nec uos carissime imitamini: sed
assequamini sapient̾: ne dicatur adño nõ
est hoc ieiunium quod elegi. Castigate m̃¬
bra ur̃a. sed nolite int̾ficere. non causet ie¬
iunium u̾ecundiam: ut scandalum sit ce¬
teris. Non dolore capitis: et debilitate cor¬
poris sacre obmittantur orõnes. nec lectio¬
nes deficient: nec neccesse sit contempla¬
tiones deserere. Unaqueq sue salutis sibi¬
per ieiunium medelam adhibrat. franga¬
tur corpus ieiunuis. castigetur in cella u̾¬
beribus. Si quicꝗͣ concupiscit illicitum.

Expanded text:
Elias in fortitudine subcinericii panis, jejunus per quadraginta dies perrexit ad montem Dei Oreb. Quid vero virtutis contineat sacrum jejunium, a vestro investigemini sponso: qui quadragenario peracto jejunio, tentationem diaboli vicit. Viri Ninivitae non sileant, qui jejuniis commune evaserunt exitium, et irrevocabilem Dei mutaverunt sententiam. Haec vos, charissimae, imitamini: sed assequamini sapienter, ne dicatur a Domino: Non est hoc jejunium quod elegi. Castigate mevestra, sed nolite interficere. Non causet jejunium verecundiam, ut scandalum sit caeteris: non dolore capitis et debilitate corporis sacrae omittantur lectiones, nec orationes deficiant, ne necesse sit contemplationes deserere. Unaquaeque suae salutis per jejunium sibi medelam adhibeat. Frangatur corpus jejuniis; castigetur in cella verberibus. Si quidquam concupiscit illicitum,
Abbreviated transcription (Latin):
u̾ibus mortuorum preciosis et compositis
ornamentis in sepulchris. monumenta nõ
indigent talibus. monast̾u̾ lapides nõ ap¬
petunt glam uestium: que sine grandi pec¬
cato minime possunt haberi. Histrionib.
et lusoribus regum et principum seculi: mol¬
lia sunt relinquenda. Iohãnis de pilis ea¬
melorum intẽ uestiri. Pudeat igitur reli¬
gionis nomen habere: et se cultu uestiũ hi¬
strionem ostendere. Ideoq uolo uos mortu
procedere sic in deformi et incomposita ue¬
ste: ꝙ si impudicis oculis liceret intueri:ri¬
sus potius prouocaretur: ꝗͣ cogitatio mala.
Fateor quidem illos mentiri qui gloriant᷑
se seruare castitatem: et in uestibus lubrici¬
tatem sectantur. Pannus itaq ur̃ et si albꝰ
et candidus: tñ grossus et uilis sit. ut et co¬
lor candorem castitatis intrinsecum: et ui-¬
litas contemptum t̾renorum exhibeãt. Hec
glĩa monacharum. hoc studium religiosar
mentium. hoc indicium sponsarum dei etn

Expanded text:
eribus mortuorum pretiosis et compositis eribus mortuorum pretiosis et compositis ornamentis in sepulcris. Monumenta non indigent talibus, monasterii lapides non appetunt gloriam vestium, quae sine peccato grandi minime possunt haberi. Histrionibus et lusoribus regum et principum saeculi, mollia sunt relinquenda. Joannis de pilis camelorum interest vestiri. Pudeat igitur religionis nomen habere, et se cultu vestium histrionem ostendere. Ideoque, charissimae, procedere sic deformi et incomposita veste: quod si impudicis oculis liceret intueri vos, risus potius provocaretur quam cogitatio mala. Fateor quidem illos mentiri, qui gloriantur se servare castitatem: et in vestibus lubricitatem sectantur. Pannus itaque vester, et si albus et candidus, tamen grossus et vilis sit: ut et color candorem castitatis intrinsecum, et unitas contemptum terrenorum exhibeant. Haec gloria monacharum: hoc studium religiosarum mentium: hoc indicium sponsarum Dei aeterni:
Abbreviated transcription (Latin):
Eu cor infelicissimum. mens infor¬
tunatissima: que diem iudicii. tam
horrendam non meditatur quottidie. et si
meditatur. fatuissimũsi appetit quicꝗͣ de se¬
culo.: et pompis eius. Nullo uos die: nulla uõ
hora pertranseant hec omnia. Quilibet pari¬
es domus. quilibet angulus ur̃is demõstre¬
tur inoculis in ista die depictus. Si hec nõ¬
pret̾mittatur lectio: tunc abiectio uestium
cuius tedet mulierculas fatuas uos delecta.¬
bit. tunc rusticanus et ab icctus pannus
purpure preponetur: et bysso. tũc grossia
et rudia uelamina capitis: extimabuntur
ex scricis. Certe tanta erit deformitas in
melotis: tanta grossicies in cucullis: capu¬
cia tam rudi artificio preparata: quã si sic
forent secularium indumenta: artificum
nicis p̃ciosis et compositis pannis: subtili ue¬
lamine: eleuatis suꝑciluis: cor meretricum
non tam p̃tendere: ꝗͣ habere. Non tales ex¬
timo monachas: imo pessimas meretrices.
et scortum uilissimum. Non est opus cada.¬

Expanded text:
eu cor infelicissimum, mens infortunatissima, quae diem judicii tam horrendam non meditatur quotidie: et si meditatur, fatuissimum, si appetit quidquam de saeculo et pompis ejus. Nullo vos die, nulla vos hora transeant haec omnia. Quilibet paries domus, quilibet angulus, vestris demonstretur in oculis, ista die depictus. Si haec nopraetermittatur lectio: tunc abjectio vestium, cujus taedet mulierculas fatuas, vos delectabit. Tunc rusticanus et abjectus pannus, purpurae praeponetur et bysso. Tunc crassa et rudis velamina capitis aestimabuntur ex sericis. Certe tanta erit deformitas in melotis, tanta grossities in cucullis, caputia tam rudi artificio praeparata, quod si hic forent saecularium, indumenta, artificum nicis, pretiosis et compositis pannis, subtili velamine velatis superciliis, cor meretricum non tam praetendere quam habere. Non tales existimo monachas, sed pessimas meretrices, et scortum vilissimum. Non est enim opus cadav
Abbreviated transcription (Latin):
facilius põt matrem et fratrem capere ꝗͣ¬
domo: siue cubiculo caste manere non
poterat. Sintxna domo duefemine et
duo masculi. si aũt et t̾tius ille proskos
tuus hr̃e abire non uult: et seditiones
ac turbas concitat: sit biga: sit triga. fr̾
uester: ac filius: et sororem illius ex hi¬
bebit: et matrem. Alii uitricum et gñum
uocent: ille nutricium appellet: et fratrẽ.
Nec ad breuem lucubrantiunculam. cele¬
Iri sermone dictaui. uolens postulantis
desiderio satisfacere: et quasi ad scola¬
sticam mat̾i̾am me ex̾cens: eadem enim
die mane pulsabat hostium qua profe¬
cturus erat. simulq ut ostenderem ob
scripturis pauca perstrinxi: nec or̃onẽ
meam ut in cet̾is libris facere solitus sũ:
illarum floribus texui. Hec tp̃alis dic
tatio est: et tanta ad lumen lucernule
facilitate profusa: ut notariorũ manu
lingua precurreret: et signa ac furta uͥ¬
borum uolubilitas sermonũ obrueret

Expanded text:
facilius potfacilius potdomo una, uno cubiculo, casta manere non poterat. Sint in una domo duae feminae, et duo masculi. Si autem et tertius ille γηροβόσκος tuus habitare non vult, et seditac turbas concitat, sit biga, sit triga, frater uester ac filius et sororem illis exhibebit et matrem. alii uitricum et generum uocent, ille nutricium appellet et fratrem. Haec ad breuem lucubratiunculam celeri sermone dictaui uolens desiderio postulantis satisfacere et quasi ad scholasticam materiam me exercens - eadem enim die mane pulsabat ostium, qui profecturus erat - simulque, ut ostenderem obtscripturis pauca perstrinxi nec orationem meam, ut in ceteris libris facere solitus sum, illarum floribus texui. extemporalis est dictio et tanta ad lumen lucernulae facilitate profusa, ut notariorum manus lingua praecurreret et signa ac furta uerborum uolubilitas sermonis obrueret.
Abbreviated transcription (Latin):
tanti tp̃is caritate: discidium non ue¬
reris. Tuquoq mat̾ que propt̾ etatẽ
maledicta non metuis: noli sic uindi¬
care ut pecces: magis a te discat filia se¬
parari: ꝗͣ tu ab illa seiungi. Habes fili¬
um et filiam et generum: imo contubꝰ¬
nalem filie tue. Quid queris aliena
solacia: et ignes iam sopitos suscitas:
honestius tibi est saltem culpam susten¬
tare. ꝗͣ occasionem tui querere. Sit te¬
cum filius monachus. pietatis uidui-¬
tatisq p̃sidium. Quid tibi alienum ho¬
minem in ea presertim domo que filiũ
et filiam capere non potuit: Eius iam
etatis es: ut possis iam nepotes hr̃e de fi¬
lia. In uita ad te utrunq. reuertatur
cum uiro que sola exierat. uirum dixi:
non maritum: nemo calum nietur:.se¬
xum significare uolui. non coniugiũ.
Aut si crubescit et retractat: et domũ in qͦ
nata est arbitratur angustam: uos ad eiꝰ
hospiciolum pergite. Ꝙͣuis artum sit:

Expanded text:
tanti temporis caritate discidium non vetanti temporis caritate discidium non vereris. Tu quoque, mater, quae propter aetatem maledicta non metuis, noli sic vindicari, ut pecces. Magis a te discat filia separari, quam tu ab illa dis-iungi. Habes filium et filiam et generum, immo contubernalem filiae tuae; quid quaeris aliena solacia et ignes iam sopitos suscitas? Honestius tibi est saltim culpam filiae sustentare quam occasionem tuae quaerere. Sit tecum filius monachus, pietatis viduitatisque praesidium. Quid tibi alienum hominem in ea praesertim domo, quae filium et filiam capere noaetatis es, ut possis nepotes habere de filia. inuita ad te utrumque. reuertatur cum uiro, quae sola exierat — uirum dixi, non maritum; nemo calumnietur: sexum significare uolui, non coniugium-, aut, si erubescit , et retractat et domum, in qua nata est, arbitratur angustam, uos ad eius hospitiolum pergite. quamuis artum sit,
Abbreviated transcription (Latin):
ugali de tua infamia gloriaris: nec iã
secreto dedocore potes esse contenta.ꝓ
cacitatem lib̾tatem uocas. facies meretͥ¬
cis facta est tibi: nescis erubescere. Iter
me malignum clamitas. Egone suspi¬
ciosus: egone maliuolus: qui ut ĩ pͥn¬
cipio eple p̃fatus sum. ideo prescripsi. ñ¬
quia suspicabar: An tu negligens dis¬
soluta contemptrix: queannis nata ui¬
gintiquinq adolescentem: nec dum bñ
barbatulum. ita brachiis tuis qĩ cassib
inclusisti: Optimum reu̾a pedagogũ
qui te moneat: qui aspitate frontis te¬
t̾reat: et ꝗͣꝗͣ in nullis etatibus libido
sit tuta: tamen uel cano u̾tice ab apta¬
defendat ignominia. Ueniet ueniet
tp̃s dies allabitur dum ignoras: et iste
formosulus tuus: quia cito senescunt
mulieres: maxie que iuxta uiros sũt.
uel ditiorem reꝑiet: uel iuniorem.e.
Tunc te penitebit consili tui: et tedebit
ꝑtinacie: qñ xem et famam amiseris:
bene. nisi forte secura es. et coalescente

Expanded text:
ugali de tua infamia gloriaris nec iam ugali de tua infamia gloriaris nec iam secreto dedecore potes esse contenta; procacitatem libertatem uocas. facies meretricis facta est tibi, nescis erubescere\'. Item clamitas. egone suspiciosus, egone maliuolus, qui, ut in principio epistulae praefatus sum, ideo scripsi, quia non suspicabar, an tu neglegens, dissoluta, contemptrix, quae annis nata uiginti et quinque adulescentem necdum bene barbatulum ita brachiis tuis quasi cassibus inclusisti? optimum re uera paedagogum, qui te moneat, qui asperitate frontis exterreat et, quamquam in nullis aetatibus libido sit tuta, tamen uel cano capite ab apedefendat ignominia! ueniet, ueniet tempus - dies adlabitur, dum ignoras—etiste formosulus tuus, quia cito senescunt mulieres, maxime quae iuxta uiros sunt, uel ditiorem repperiet uel iuniorem. tunc te paenitebit consilii tui et taedebit pertinaciae, quando et rem et famam amiseris, bene, nisi forte secura es et coalescente
Abbreviated transcription (Latin):
los fugit: intret intrepidus securus exe¬
eat. Tacentes oculi: et sermo silens et to¬
tius corporis hĩtus: uel trepidationem.
interdum uel securitatem locuntur. e¬
Apcri queso aures tuas: et clamorem totiꝰ
ciuitatis exaudi. lam ꝑdidistis ur̃a uo.¬
cabula et mutuo uobis cõgnomiã susce.¬
pistis. Tu illius diceris: et ille tuus. hoc
frater audit et mater. paratiq sunt: ut
precantur uos sibi diuidere: et pͥuatam
ur̃e coniunctionis in famiam: laudem
facere communem: tu esto cum matre:
sit ille cum fratre. Audentius diliges
sodalem frĩs tui. honestius amabit mat̾
amicum filii ꝗͣ filie. Quod si nolueris:
si mea monita rugata fronte contemse¬
ris: epistola hec tibi uoce libera procla¬¬
mabit. Quid alienum seruum obsides:
quid ministrum xp̃ituum famulũ
facis: Respice ad populum. singulorũ
facies intuere. Ille in eccla legit: et te as¬
piciunt uniu̾si: nisi ꝙ pene licentia cõ¬

Expanded text:
los fugit. Intret, intrepidus, securus exlos fugit. Intret, intrepidus, securus exeat. Taciti oculi, et sermo silens, et totius corporis habitus vel, trepidationem interdum, vel securitatem loquuntur. Aperi quaeso aures tuas, et clamorem totius civitatis exaudi. Jam perdidistis vestra vocabula, et mutuo ex vobis cognomina suscepistis: tu illius diceris, et ille tuus. Haec mater audit et frater: paratique sunt, et precantur vos sibi dividere; et privatam vestrae conjunctionis infamiam, laudem facere communem. Tu esto cum matre, sit ille cum fratre. Audentius diliges sodalem famicum filii quam filiae suae. quodsi nolueris, si mea monita rugata fronte contempseris, epistula tibi haec uoce libera proclamabit: \'quid alienum seruum obsides? quid ministrum Christi tuum famulum facis ? respice ad populum, singulorum facies intuere. ille in ecclesia legit et te aspiciunt uniuersi, nisi quod paene licentia coni
Abbreviated transcription (Latin):
bere languenti:portare mattulam: cale¬
facere lintea: plicare fasciolas. Facilia
mala credunt homines :ut quodcunq
domi fingitur: rumor in publico fit.
ista confingant. cum mater quoque id
ipsum queratur et frater. Fac igitur
quod deprecor: quod moneo:ut p̾mum
matri: de hinc si id fieri non põt saltem
fratri reconcilieris. Aut si ista tam cara
nomina hostiliter detestaris uel diuidẽ
et hoc non potes. reuerteͬris enim ad tu¬
os: si illum deserere posses: uel hone¬
stius utere sodali tuo. Separent᷑ domũ
uestre: deuiteturq: conuiuium: ne ma¬
ledici homines sub uno tecto uos manẽ¬
tes: lectulum quoq criminentur. habe¬
re communem. Potes et ad necc̃itates
tuas quale uoluisti habere solatium: et
aliqua ex parte publicare infamia. ꝗͣꝗͣ
cauenda sit macula que nullo nitro se¬
cundum hyeremiam: nulla fullonum
herba ablui potest. Qñ uis ut te uideat¬
et in uiset. adhibe arbitros amicos. liber.

Expanded text:
bere languenti, portare matulam, calebere languenti, portare matulam, calefacere lintea, plicare fasciolas. facilius mala credunt homines et, quodcumque domi fingitur, rumor in publico fit. ista confingant, cum mater quoque id ipsum queratur et frater. Fac igitur, quod moneo, quod precor, ut primum matri, dehinc, si id fieri non potest, saltim fratri reconcilieris. aut si ista tam cara nomina hostiliter detestaris, diuidere et hoc non potes - reuerteris enim ad tuos, si illum possis deserere —, uel honestius sodali tuo utere. separentur domus uestrae diuidaturque conuiuium, ne maledici homines sub uno tectulo uos manentes lectulum quoque criminentur habere communem. potes et ad necessitates tuas, quale uoluisti, habere solacium et aliqucavenda sit macula, quae nullo nitro secundum Jeremiam, nulla fullonum herba elui al. dilui  potest. Quando vis, ut te videet invisat, adhibe arbitros, amicos, liberto
Abbreviated transcription (Latin):
tui michi narrauerũt lachrime et into.¬
lerabiles per momenta singultus: atq ũt
ille mentitus sit. et magis timens hõc
ꝗͣ arguens dix̾it. Sed michi crede nemo
mentiens plorat. Dolet sibi prelatum
iuuenem non quidem comatum non
uestitum sericarum: sed trossolum: et in
sordibus delicatum: qui ipse seculum si¬
gnet: textrinum teneat. pensa distribu.¬
at: regat familiam:emat quicquid de pu¬¬
blico necẽium est. Dispensator et dominꝰ
et preueniens officia seruusorum quem
omnes rodant famuli: et quicquid dña
non dederit: illum clamitant subtraxiᷤ¬
se. Querulum seruulorum genus est:
et quantuncũq dederis: semper eis mi¬
nus est. Non enim considerant de ꝗͣto
sed ꝗͣtum detur. doloremq possunt so sui¬
lis qued possunt obtrectationibus con¬
solantur. Ille parasitum iste in pastorẽ.
hic heredipetam alius nouo quolibet
appellat uocabulo: ipsum iactant asse¬
dere lectulo: et obstetricis curam adhi¬

Expanded text:
hoc mihi narraverunt lacrymae, et intohoc mihi narraverunt lacrymae, et intolerabiles per momenta singultus. Atque utinam ille mentitus sit, et magis timens hoc quam arguens, dixerit. Sed mihi crede: nemo mentiens plorat. Dolet sibi praelatum juvenem, non quidem comatum, non vestium sericarum, sed torosulum et in sordibus delicatum qui ipse saeculum signet, textrinum teneat, pensa distribuat, regat familiam, emat quidquid de publico necessarium est. Dispensator et dominus, et praeveniens officia servulorum, quem omnes rodant famuli: et quidquid domina non dederit, illum clamitse. querulum seruulorum genus est et, quantumcumque dederis, semper eis minus est. non enim considerant, de quanto, sed quantum detur, doloremque suum solis, quod possunt, detractationibus consolantur. ille parasitum, iste inpostorem, hic heredipetam, alius nouo quolibet appellat uocabulo. ipsum iactant adsidere lectulo, obsetrices adhi
Abbreviated transcription (Latin):
iuxta adolescentulas: que et si rogata
non feceris: tn deforme putes testimoni¬
um si rogeris. Libidinosa mens arden¬
tius honesta persequitur: et quod nõ licet
dulcius suspicatur. Uestis
pulla animi tacentis indicium est. Si ru¬
gam non habeat: si per t̾ram ne altior ui¬
dearis trahatur: si de industria dissuta.
sit tunica: ut aliquid indutus appareat.
prum. Galiga quoque ambulantis ni¬
gella ac nitens stridore iuiuenes ad se
uocat. ꝑ apille fasciolis comprimuntũ.
et crispanti cingulo: angustius pectus.
artatur: papille uel in fronte uel in au¬
res defluunt: palliolum in terdum cadit.
ut candido nudet humeros: et quasi e¬
uideri noluerit celare festinat: quod uo¬
lens detexerat: et qñ in publico quasi ꝑ
u̾ecundiam operit faciem: lupanarum
arte id solum ostendit: quod ostensum
magis placere potest. Respondebis. Uñ
me nosti: Et quomodo tam longe positꝰ
iactas in me oculos tuos : Fratris hoo

Expanded text:
iuxta adulescentulos ? etsi rogata iuxta adulescentulos ? etsi rogata non dederis, tamen formae putes testimonium, si rogeris. libidmosa mens ardentius honesta persequitur et, quod non licet, dulcius suspicatur. uestis ipsa uilis et pulla animi tacentis indicium est, si rugam non habeat, si per terram, ut altior uidearis, trahatur, si de industria dissuta sit tunica, ut aliquid intus appareat oum. Caliga quoque ambulantis nigella ac nitens stridore ad se juvenes vocat. Papillae fasciolis comprimuntur, et crispanti cingulo angustius pectus arctatur. Capilli, vel in frontem, vel in aures defluunt. 788 Palliolum interdum cadit, ut candidos nudet humeros, et quasi videri noluerit, celat festina, quod volens detexerat. Et quando in publico quasi per verecundiam operit faciem, lupanarium al. luparum  arte id solum ostendit, quod ostensum magis placere potest. 8. Respondebis: Unde me nosti? et quomodo tam longe positus, jactas in me oculos tuos? Fratris tui
Abbreviated transcription (Latin):
conclamabunt. Personabit interim ali-¬
quis cantor ad mensam: et int̾ psalmos
dulci modulatione currentes: qm̃ alie¬
nas non audebit uxores: teq̃ custodem.
non habes sepius respectabit. loquetur
nutibus: et quicquid metuit dicere sigͥ¬
ficabit effectibus. Int̾ has et tantas ille.¬
cebras uoluptatum et ferreas mentes li¬
bido domat: que maiorem in u̾ginibus
quod nescit. Narrant gentilium fabule
cantibus syrenarum nautas in saxa p̃¬
cipites ruisse: et ad orphei cytharam ar¬
bores bestiasq: ac silicum dura mollita¬
cessisse. Difficile int̾ epulas seruatur pu¬
dicicia. Nitens cutis sordidum sustẽtat
aĩum. Legimus in scolis pueri: et spirã¬
tia in plateis era ꝑspeximus: aliquemos.¬
sibus uix herentem illicitis arsisse amo.¬
ribus: et ante uita caruisse ꝗͣ peste. Quid
tu facis puella sani corporis delicata pĩ¬
guis rubens estuans inter carnes. in¬
ter uina et balneas: iuxta maritatas:

Expanded text:
conclamabunt. personabit interim aliconclamabunt. personabit interim aliquis cantator ad mensam et inter psalmos dulci modulatione currentes, quoniam alienas non audebit uxores, te, quae custodem non habes, saepius respectabit. loquetur nutibus et, quicquid metuet dicere, significabit affectibus. inter has et tantas inlecebras uoluptatum etiam ferreas mentes libido domat, quae maiorem in uirginibus quod nescit. narrant gentilium fabulae cantibus sirenarum nautas in saxa praecipites et ad Orphei citharam arbores bestiasque ac silicum dura mollita. difficile inter epulas seruatur pudicitia. nitens cutis sordidum ostentat animum. Legimus in scolis pueri — et spirantia in plateis aera conspeximus — aliquem ossibus uix haerentem inlicitis arsisse amoribus et I ante uita caruisse quam peste. quid tu facies, puella sani corporis delicata, pinguis, rubens, aestuans inter carnes, inter uina et balneas, iuxta maritas,
Abbreviated transcription (Latin):
bunt. ipsa quoq sororꝰ. aut affinis aut
cõgnata. que in adulationem tui et nõ¬
num coram te uorant: cum se paululum
au̾terint portentuosum ridebũt maritũ.
Sin aut sola ieris quod et magis estimo
utiq si int̾ seruos adolescentes. int̾ ma¬
ritatas feminas atq nupturas. inter la¬
sciuas puellas. et comatos lintiatosq u¬
uenes furuarumꝙ uestium puella gra¬
diaris: dabit tibi barbatulus quilibet
manum. sustentabit lassam: et pressis di¬
gitis aut temptabitur. aut temptabit.
et it tibi int̾ uiros matronasꝙ cõuiuiũ.
spectabis aliena pocula: ac pregustatos
cibos: et abq scandalo tuo in aliis sericã
uestes. auratasq miraberis in ipso quoq
conuiuio. ut uescaris carnibus quasi ĩ¬
uita congeris ut uinum bibas: dei lau¬
datur creatura ut laues balneis sordibꝰ
detrahitur: et omnes te si aliquid eorũ
que suadent retrectans tu feceris. pura
simplicem dominam et uere ingenuam

Expanded text:
bunt, ipsa quoque soror aut adfinis siue bunt, ipsa quoque soror aut adfinis siue cognata, quae in adulationem tui sanctum et nonnum coram te uocant, cum se paululum conuerterit, portentosum ridebit maritum. sin autem sola ieris - quod et magis aestimo -, utique inter seruos adulescentes, inter maritas feminas atque nupturas, inter lasciuas puellas et comatos linteatosque iuuenes furuarum uestium puella gradieris. dabit tibi barbatulus quilibet manum, sustentabit, lassam et pressis digitis aut temptabitur aut temptabit. erit tibi inter uiros matronasque conuiuium: expectabis aliena oscula, praegustatos cibos et absque scandalo tuo in aliis sericas uestes auratasque miraberis. in ipso quoque conuiuio, ut uescaris carnibus, quasi inuita cogeris, ut uinum bibas, dei laudabitur creatura, ut laues balneis, sordibus detrahetur; et omnes te, cum aliquid eorum, quae suadent, retractans feceris, puram, simplicem, dominam et uere ingenuam
Abbreviated transcription (Latin):
matrem atq germanum. et matrem ui-¬
duam: fratremq monacum: curse alie-¬
nus int̾serit: Bonum quidem est. ut
et te filiam nou̾is et sororem. Si aũt utr¬
q non potes: et mater quasi dura respui¬
tur: saltem frat̾ placcat. Si frater asꝑior
est: mollior sit illa que genuit. Quid
palles: quid estuas: quid uultum ru¬
bore suffundis: et trementibus labus ĩ
patientiam pectoris contestaris: Non
superat amorem fratris et frĩs. nisi sol
bana rura. uillarum amenitates cum
affinibus et cõgnatis: et istiuismodi ge
neris hominibus circuire: nec dubito
quĩd uel consobrina sit uel soror in
congnati. uirorum te suspicer capta¬
re consorcia Obsecro ergo te uirgo.
ut rñdeas michi. Sola uadis in comi¬
tatu propinquorum. an cũ amasio tuo
qͣuis sis impudens. secularium oculis
cum ingerere non audebis. Sienĩ hoc
feceris: et te et illum familia uniuersa
cantabit. uos cunctorum digiti denota¬

Expanded text:
matrem atque germanum — et matrem uimatrem atque germanum — et matrem uiduam fratremque monachum - cur se alienus interserit? bonum quidem est, ut te et filiam noueris et sororem; si autem -utrumque non potes et mater quasi dura respuitur, saltim frater placeat. si frater asperior est, mollior sit illa, quae genuit. quid palles? quid aestuas? quid uultum rubore spatientiam pectoris contestaris? Non superat amorem matris et fratris, nisi soliubana rura, villarum amoenitates cum afnus hominibus circumire. nec dubito, quin uel consubrina uel soror sit, in cognati, uirorum te suspicer captare consortia —, obsecro ergo te, uirgo, ut mihi respondeas: sola uadis in comitatu propinquorum an cum amasio tuo ? quamuis sis inpudens, saecularium oculis eum ingerere non audebis. si enim hoc feceris, et te et illum familia uniuersa cantabit, uos cunctorum digiti denota
Abbreviated transcription (Latin):
uirgines. Talis detractio laus tua est.
Ubi non luxuria in puella dei: sed duricia
carpitur: ista crudelitas pietas est. Illũ
enim prefers matri: quem proferre iu¬
beris et anime tue. quem si et ipsa p̃tule¬
rit: et filiam te sentiat: et sororem:quid
igitur: Scelus est scĩ uiri hr̃e contub̾ni¬
um. Obtorto collo me in ius trahis: ut
aut probem quod nolo: aut multorũ
inuidȩam subeãs. Sanctus uirnunꝗͣ
filiam a matre seiungit. utramq susci¬
pit. utramq ueneratur. Sit quamlili¬
bet srã filia. mater uidua indicium ca¬
stitatis est. Si cocuus tuus sit ille nescio
quis: matrem tuam honoret ut suam.
Si senior te ut filiam diligat. et parentis
subiciat discipline: non expedit ambo¬
rum fame: plus te illum amare: ꝗͣ ma¬
trem: ne non uidear affectum in te elige̾
sed etatem. Et hoc dicerem. si fratrem mo¬
nachum non haberes: si domesticis care:¬
res presidiis. Nunc u̾o prohdolor int̾

Expanded text:
uiueres; talis detractatio laus tua est. uiueres; talis detractatio laus tua est. ubi non luxuria in puella dei, sed duritia carpitur, crudelitas ista pietas est. illum enim praefers matri, quem praeferre iuberis et animae tuae. quem si et ipsa praetulerit, et filiam te sentiet et sororem. Quid igitur? scelus est sancti uiri habere contubernium ? obtorto collo me in ius trahis, ut aut probem, quod nolo, aut multorum inuidiam subeam. sanctus uir numquam filiam a matre seiungit; utramque suspicit, utramque ueneratur. sit quamlibet sancta filia, mater uidua indicium castitatis est. si coaeuus tuus est ille nescio quis, matrem tuam honoret ut suam; si senior, te ut filiam diligat et parentis subiciat disciplinae. non expedit amborum famae plus te illum amare quam matrem, ne non uideatur affectum in te eligere, sed aetatem. et hoc dicerem, si fratrem monachum non haberes, si domesticis careres praesidiis; nunc uero, pro dolor, inter
Abbreviated transcription (Latin):
ro: utrum uirgum secuta sis: an postea
inueneris: Si cum secuta es: manifestũ
estcur matrem reliqueris. Si postea re¬
peristi: ostendis quid in matris hospi¬
tio non potueris inuenire.Durus do
lor. nec meo mucrone me uulnerans.
Qui ambulat inquit simplicit̾. ambulat
confident̾. Tacerem: si me nõ morder&
consciã: et in aluis meum crimen non
reprehenderem: nec per trabem oculi miꝯ
alt̾ius festucam uiderem. Nunc aũt cũ
int̾ fres procul hĩtans: eorumq fruẽs
contub̾nio: honeste sub arbitris: et uide¬
am raro: et uidearꝰ. impudentissimum
est: eius te u̾ecundiam non sequi: cuius
te sequi testeris exemplum. Quod si di¬
xeris: et michi sufficit conscĩa mea. hẽo
dcum iudicem qui mee uite testis est. ñ
curo quid loquantur homines. audi
apostolum scribentem. Prouidentes bo¬
na non solum coram deo: sed ẽt coram ho¬
minibus. Siquis te carpit ꝙ sis xͥana.
matrem: ut in monast̾i̾o uiueres inter

Expanded text:
ro, utrum virum secuta sis, an postea ro, utrum virum secuta sis, an postea inveneris? Si eum secuta es, manifestum est matrem reliqueris. Si postea reperisti, ostendis quid in matris hospitio non potueris ictor et meo mucrone me uulnerans: qui ambulat, inquit, simpliciter, ambulat confidenter. tacerem, si me remorderet conscientia, et in aliis meum crimen non reprehenderem nec per trabem oculi mei alterius festucam uiderem. nunc autem, cum inter fratres procul habitans eorumque fruens contubernio honeste sub arbitris et uideam raro et uidear, inpudentissimum est eius te uerecundiam non sequi, cuius te sequi testeris exemplum. quodsi dixeris: . \'et mihi sufficit conscientia mea; habeo deum iudicem, qui meae uitae testis est; non curo, quid loquantur homines\', audi apostolum scribentem: prouidentes bona, non solum coram deo, sed etiam coram hominibus. si quis te carpit, quod sis Chrmatrem, ut in monasterio inter uirgines