comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dinẽ dimicans. numꝗd ñerat accła : Quiddeniq p̾agrip¬
pinũ qnđ nisi ad pͥstinã consuctudinẽ reditũ eẽt. alte.¬
rũ moliri conciliũ neẽt ͣcesse cipͥano Nũ ꝗd ñerat eccła.
maticos dat̾suisse ꝓbaret᷑: Qdsierat etiã tẽ aeccła
et hereditas xp̃i non int̾rupta perierat. sedom̃i gñs
augm̃ta capiens ꝑmanebat. tit tissima ratioẽ. in
eadem consuetudine ꝑmanere. quȩtc̃ bonos &
malos una cõplexione p᷑tabat Si aut ñerat tunc
excła. quia sisacrilegi heretici sine baptismo re¬
cipiebant᷑. et hoc uiuu̾sali consuetudine tenebat᷑
unde donat̾ apparuit : dequa t̾ra germinauit : de
quomari emersit : de qͦ cęlo ceciderit: Nositaq ut di¬
cere ceperã. inei ȩccłȩ cominunione securisumꝰ ꝑcuĩ
pei uniũsitate. similit̾ ageba᷑. ⁊ icui unũsitatẽ neq
agrippin deseruit. neq cipriañ. neq illi qeis con¬

Expanded text:
dinem dimicans, numquid non erat ecclesia? quid denique? post Agripdinem dimicans, numquid non erat ecclesia? quid denique? post Agrippinum, quando, nisi ad pristinam consuetudinem reditum esset, alterum moliri concilium non esset necesse Cypriano, numquid non erat ecclesia, maticos datus fuisse probaretur? quodsi erat etiam tunc ecclesia et hereditas Christi non interrupta perierat, sed per omnes gentes augmenta capiens permanebat, tutissima ratio est in eadem consuetudine permanere, quae tunc bonos et malos una conplexione portabat. si autem non erat tunc ecclesia, quia sacrilegi haeretici sine baptismo recipiebantur et hoc uniuersali consuetudine tenebatur, unde Donatus apparuit, de qua terra germinauit, de quo mari emersit, de quo caelo cecidit? nos itaque, ut dicere coeperam, in eius ecclesiae communione securi sumus, per cuius  uniuersitatem similiter agebatur, et cuius uniuersitatem neque Agrippinus deseruit neque Cyprianus neque illi qui eis con
Abbreviated transcription (Latin):
nlim̃t isti suȩ cõmunionis originẽ Si aut̃ ñ ꝑdiditꝰ.
ñ habent suc p̃cisionis aliqua desensionẽ. Insuꝑ nee
exemplũ cipam sectantes. quia unitatis uinculum
diruper̃. Nec ipsum conciliũ. qui a maximianistan hapris¬
mũ receper: Nuncgͦ nosmanemes inexemplo cipani. consi¬
cberem̾ etiã consiliũ cipͥani Q uidau ci pͥan̾. Audistis inquit
collegȩ dileetissimi: quim coepsnr̃ iubian seripseri. con

Expanded text:
em. si autem non perdidit, non habent suae praecisionis aliquam defensionem, insuper nec exemplum Cypriani sectantes, quia unitatis uinculum dirruperunt, nec ipsum concilium, quia Maximianistarum baptismum receperunt. Nunc ergo nos manentes in exemplo Cypriani consideremus etiam concilium Cypriani. quid ait Cyprianus? Audistis, inquit, collegae dilectissi
Abbreviated transcription (Latin):
teos qui ad accłam sinplicit admissi incccła dormi¬
er ab ecełȩ suȩ munerib nonseꝑare Quidsit aũt ꝑ
niciosus : u̾ru omnino nbapriꝵ are. an rebaptizari u¬
dieare difficile ẽ. Andeo quidẽ ꝗd an plius honune̾
detestant᷑. atq horreant. Ueruntam recurrens ad
illa staterã dñcã ubiñ exhumano sensu. sedexaucto¬
ritate. diuina rerũ mom̃ta penduntur. Inuenio deu¬
traq re dni sententiã Nam et petrodixi Quilot e
non habet necessitatẽ uerũ lauandi. Et mehodemo. Nisi
quis renatus suerit exaqua et łpũ non imrabit iuregnũ
cęloꝵ Iuid habrat secrecior diiudicatͥodĩ. hoĩb qua¬

Expanded text:
a dormierunt ab ecclesiae suae muneribus non separare.\' Quid sit autem pernieiosius, utrum omnino non baptizari an rebaptizari, iudicare difficile est. uideo quidem quid amplius homines detestentur adque horreant, uerumtamen recurrens ad illam stateram dominicam, ubi non ex humano sensu sed ex auctoritate diuina rerum momenta penduntur, inuenio de utraque re domini sententiam. nam et Petro dixit: qui lotus est non habet necessitatem iterum lauandi et Nicodemo: nisi quis renatus fuerit ex aqua et spiritu, non intrabit in regnum caelorum. quid habeat secretior diiudicati
Abbreviated transcription (Latin):
et tñ ⁊ inhus ꝗ salui siunt unhis ꝗ peunt. Aliis quidẽ
odor uita inuitã. aliis odor mortis in mortẽ Qđ. ⁊ si
utentib Nec int̃ ẽ. cũ desacram̃ti integritate. et sci¬
tate tractat᷑. ꝗd credat. ⁊ quali fide imbut᷑ sit illeq¬
accep̃ sac̾ m̃tũ Int̾ẽ plurimũ adsalutis uiã. sed ad
sacͣm̃ti questionẽ. nichil int̾ẽ fieri enĩ potest. ut
hõ integrũ habeat sacram̃tũ. iꝑũ sã fidẽ. sic̃ feri
porest. ut integra teneat ũba simboli. tñ ñrectecre¬
dat. siue deipsa trinitate. siue deresur rectione.
uel aliꝗs aliud Neti enĩ paruarese u plidins arealie¬

Expanded text:
uit, et in his qui pereunt aliis quidem odor uitae in uitam, aliis autem odor mortis in mortem. quod etsi utentibus. Nec interest, cum de sacramenti integritate et sanctitate tractatrimum ad salutis uiam, sed ad sacramenti quaestionem nihil interest. fieri enim potest ut homo integrum habeat sacramentum et peruersam fidem, sicut fieri potest ut integra teneat uerba symboli et tamen non recte credat siue de ipsa trinitate siue de resurrectione uel aliquid aliud. neque enim parua res est in ipsa i
Abbreviated transcription (Latin):
gͣuiora sunt criminatraditoꝵ. quãscis maticoꝵ. Nõ
auferamꝰ stareras dolosas ubi appendam̾ ꝙ uolum
ram diuinã staterã. descripturis scĩs tãquã dethes¬
auris dñicis: ⁊ uulla qui sit grauius appendam: tp̃r
da monstrauit . ⁊ idolũ fabricatũ. aq ador atum ẽ
cede ⁊ ꝑegrina captiuitate: seisma hiatu t̾rę. sepul¬
tis auctorib uiuis. et cętĩs cę̧lesti igne consũptis.
uis iã dubitauerit hoc eẽ. scelerati us commissũ. qd̃ ẽ
grauius uindicatũ ab aliis sacͥ legis. uenientes sine bap¬
tismo. utdicitis cipͥauũ nouẽ taminabant. qͦ mͦ uos
contaminari poter̾ non coniuicti. fedconsicti tradi¬
tores. quasiñ libro ince̾dentes tͣdidissent. sedeos
ipsisins manib incendissent: minoris suissent utiq
sceleris. quã scisma cõmit terent. ꝗ a illud mitius.
illud gͣuius uindicatũe. ñ humano arbitrio. seddi
uino iudicio. Qr gͦuos seꝑastis. siullus sensus innobe

Expanded text:
grauiora sunt crimina traditorum quam schismaticorum? non adferamus stateras dolosas, ubi appendamus quod uoramus diuinam stateram de scripturis sanctis tamquam de thensauris dominicis et in illa quid sit grauius appendamus, immda monstrauit et idolum fabricatum adque adoratum est caede et peregrina captiuitate, schisma hiatu terrae, sepultis auctoribus uiuis et ceteris caelesti igne consumptis. quis iam dubitauerit hoc esse sceleratius commissum quod est grauius uindicatum? a talibus sacrilegis uenientes sine baptismo ut dicitis Cyprianum non contaminabant: quomodo uos contaminare poterant non conuicti sed conficti traditores? qui non si libros incendendos tradidissent, sed eos ipsi suis manibus incendissent, minoris fuissent utique sceleris quam si schisma committerent, quia illud mitius, illud grauius uindicatum est non humano arbitrio, sed diuino iudicio. Quare uos ergo separastis? si ullus sensus in
Abbreviated transcription (Latin):
nomporerastenisi pumculum xp̃ianȩ societatis et pacis
incorporaetur eedẽ iubetur mittere. ad petrũ. ex per
consortio quoq cõmunionis adiungitur. cuisolabo¬
noꝵ operum similitudine iungebat. Perniciose
quippe contẽpneret bonũ ꝙ nondũ habebat. sisu¬
ꝑbienis ex illo ꝙ habebat Sic enam quise ipsos asocieraa.
ceteroꝵ i.separantes. caritate uiolata. unitatis um¬
culum rũpunt. sinichil faciun eoꝵ quȩ milla societare.
acceper̃: in om̃ib separarisunt: & idõ quẽ sibi sociauer siue

Expanded text:
per vinculum christianae societatis et pacis incorporaretur Ecclesiae; jubetur mittere ad Petrum, et per consortio quoque communionis adjungitur, cui sola bonorum operum similitudine jungebatur . Perniciose quippe contemneret bonum quod nondum habebat, superbiens ex illo quod habebat. Sic etiam qui se ipsos a societate caeterorum separantes, charitate violata, unitatis vinculum rumpunt, si nihil faciunt eorum quae in illa societate acceperunt, in omnibus separati sunt:
Abbreviated transcription (Latin):
finsse traditores. manifestis sima rerũgesta testanur
cereis. eausa urãm unitati orbis terraꝵ psuasis seri.
et uos rerenitis illi excludent. Iuodsiconati estisfatẽ.
aeccłastieis porius quã uiclis litigatorib a redidit.
Siaut noliudis agere causa uram. in nocensẽ orbis
terraui quidapnare ñ potuit in auditos. & unreg̾
uos ab in nocentib sepastis. Sacrilegiũ scsiats
uri defende ñ ualeris. Sed hȩc clamito. hocddico.
Siuos p̾sent cotaminare traditores quin st̃ auob

Expanded text:
fuisse traditores manifestissima rerum gesta testantur. fuisse traditores manifestissima rerum gesta testantur. ceretis, causam uestram unitati orbis terrarum persuasissetis, ut uobis retentis illi excluderentur. quod si conati estis facere ecclesiasticis potius quam uictis litigatoribus credidit. si autem noluistis agere causam uestram, innocens est orbis terrarum, qui damnare non potuit inauditos. quare ergo uos ab innocentibus separastis? sacrilegium schismatis uestri defendere non ualetis. sed haec omitto, hoc dico: si uos possent contaminare traditores, qui non sunt a uobis
Abbreviated transcription (Latin):
iniꝗtate. Tc̃ incip̃ ualẽ idẽ baprism̾ addimit tencla
peccata. cũ adȩccłȩ pacẽ uenerint. ut uerae dimissa
ñ retineant᷑: Neq ut ille baptismͥ qͥsi alien̾ aut alius
imꝓbet᷑: ut alt̃ tͣdat᷑ sed ut idẽ ipse ꝗ ꝓpt̃ discordiã
foris oꝑabat᷑ mortẽ. ꝓpr̃pacẽ int̾ oꝑ &t᷑ salutẽ Idẽ cp¬

Expanded text:
 incipit valere idem Baptismus ad dimittenda peccata, cum ad Ecclesiae pacem venerint; non ut jam vere dimissa non retineantur; neque ut ille Baptismus quasi alienus aut alius improbetur, ut alter tradatur: sed ut idem ipse qui propter discordiam foris operabatur mortem, propter pacem intus
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ consuctudinẽ. sed errorẽ Geruntam̃ cũdiẽ. qa
et petrus quipͥus circũcidebat cessit paulo ueri¬
tate p̃dicanti satis indicat: ꝙ aliud etiã debap¬
tis mo sieri solebat Simul et admonet nos ñ fuis¬
se inpossibile. inlebaptismo cipanus aliqd alit̾
sapet. quã ueritas postulabat. quȩ in eccła & añ

Expanded text:
udinem, sed errorem; uerumtamen cum dicit: quia udinem, sed errorem; uerumtamen cum dicit: quia et Petrus qui prius circumcidebat cessit Paulo ueritatem praedicanti, satis indicat quod aliud etiam de baptismo fieri solebat. simul et ammonet nos non fuisse inpossibile, ut de baptismo Cyprianus aliquid aliter saperet quam ueritas postulabat, quae ab ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
ret eẽ consuetudo eeccłȩ. saris idẽ cipͥanus ostendit ꝗ ait.
inp̃teritũ deheresi ad aeccłam uenientes. sine baptimo
admissos: Dicit etiã in ipso concilio castus siccensis.
S uicontẽpta ueritate. p̃sumit consuetudinẽ sequi.
aut circa fr̃s inuidus ẽ.: imalignꝰ quib ueritas reue¬
instruit᷑: utrũ ueritas reuelatasit. moxquerimꝰ. tam̃
aliã suisse aeccłȩ consuetudinẽ etiã iste confessus ẽ.
Dicit et libosus uagensis Ineuagło dñs. Ẽ gosũ inquit
ueritas nondixit egosũ consuetudo Itaq ueritate
manifestata. cedatꝰ consuetudo ueritati Ple̾netis¬
dubitet ueritate manisestata debe consuetudini
cedere. Sed demanifestata ueritate uidebim. Nẽ
tam̃. uste aliã fusse consuetudinẽ manifestat. Itẽ.
Sosimus attaras sa dixit Reuc latione facta ueritatis.
cedat error ueritati: Sa et petrus quipͥus circũ cidebat
cessit paudo. ueritatẽ p̃dicanti Noluit quippe iste. di¬

Expanded text:
etudo, satis idem Cyprianus ostendit, qui ait in praeteritum de haeresi ad ecclesiam uenientes sine baptismo admissos. Dicit etiam in ipso concilio Castus Siccensis: Qui contempta ueritate praesumit consuetudinem sequi, aut circa fratres inuidus est et malignus quibinstruitur . utrum ueritas reuelata sit, mox quaeremus; tamen aliam fuisse ecclesiae consuetudinem etiam iste confessus est. Dicit et Libosus Uagensis: In euangelio dominus ego sum, inquit, uermanifestata, cedat consuetudo veritati. Idubitet ueritati manifestatae debere consuetudinem cedere? sed de manifestata ueritate uidebimus; nunc tamen et iste aliam fuisse consuetudinem manifestat. Item Zosimus a Tcedat error ueritati, quia et Petrus qui prius circumcidebat cessit Paulo ueritatem praedicanti. Iulianus a The
Abbreviated transcription (Latin):
tiari: Quãppt̃ cumpetrus illud faciens. ab apło¬
paulo posteriore corrigit᷑. et pacis arq unitatis
uinculo custodito ad martyriũ ꝓtchit: quanto
tumẽ uel unius ep̃i auctoritate. uelunius ꝓuinciȩ
concilio ꝓferendũẽ. Cumidẽ ipse cipͥanus itadixeri¬
⁊ uid eiuidet᷑: ut in pace unitatis eẽ uoluerit. etiã
cumeis ꝙdehac re diu̾sa sentirent: Quod indicat
sent. calendis seprembris epĩplurum. ex puincia
asnica. numidia . mauritinia: cum pbris. et diaco¬
nib p̃sente eriã pleb maxime̾ parte. et lecte eent
i tere iuluani. ad cipͥanũ factȩ. Itẽ cipͥani adiu¬
ba ianũ rescripte. dehereticis baptit andis qe ꝗd
p̃ iradũ cupano iubaianus idẽ rescripsit. Cipanus
ddixu.: Audistis college dilectis sii. quid miuba
nrãm de illiento et ꝑfano hereticoꝵ baptismo
Edꝙ et rescripseru. censens. scilicet. ꝙ semel. atq uerũ

Expanded text:
tizari. Quapropter cum Petrus illud faciens a tizari. Quapropter cum Petrus illud faciens a Paulo posteriore corrigitur, et pacis atque unitatis vinculo custoditus ad martyrium provehitur; quanto tum est, vel unius episcopi auctoritati, vel unius provinciae concilio praeferendum est? Cum idem ipse Cyprianus ita dixerit quid ei videretur, ut in pacis unitate esse voluerit, etiam cum eis qui de hac re diversa sentirent: quod indicat sent calendis septembris episcopi plurimi, ex provincia Africa Numidia Mauritania cum presbyteris et diaconibus, praesentibus etiam plebis maxima parte, et lectae essent litterae Iubaiani ad Cyprianum factae, item Cypriani ad Iubaianum rescriptae de haereticis baptizandis quidque postmodum Cypriano Iubaianus idem rescripserit, Cyprianus dixit: audistis, collegae dilectissimi, quid mihi Iubainostram de inlicito et profano haereticorum baptismo quidque ego ei rescripserim, censens sci
Abbreviated transcription (Latin):
tuit petrus inquã contra regulã ueritatis ꝗtiã
pea aeccła tenuit cogeregñs iudaizare. Cur nõ
otuit cipͥanis contra regulã ueritatis. quã
pea tota excła tenuit. cogere hereticosł scis¬
maticos denuo baptigari puto qđ sine ulla sui
magis uereri debeo nempetrũ contumeliosus
exista. Nius enĩnescit illius apłatus principa¬
tu. culibet ep̃atui p̃ferendũ: Sed etiã sidistat
cathedrau grã. unat̃ tm̃ martyrũ gła : Etsi forte se in¬
uicẽ in aliquo p̃cedunt corda confirentiũ. ac puera
fide inunitate caritatis morientiũ. dñs nouerit.
cuius occulta et mirabili dispensatioẽ graꝵ. Latro in
eruce pendens. semel eũ confitet᷑. et die ipso in para¬
diso mittu: Petrus dñmsequens ter eũ negauit.
etcorona differtur: Nob̾ lunc iudicare temerariũẽ
more iudaico et sic bapti gari. multo amplius de
testat᷑ hoegenus humanũ. quãsi aliquiꝰ cogar bap¬

Expanded text:
tuit, inquam, Petrus contra regulam ueritatis quam tuit, inquam, Petrus contra regulam ueritatis quam postea ecclesia tenuit cogere gentes iudaizare, cur non potuit Cyprianus contra regulam ueritatis quam postea tota ecclesia tenuit cogere haereticos uel schismatmagis uereri debeo ne in Petrum contumeliosus existam. quis enim nescit illum apostolatus principatum cuilibet episcopatui praeferendum? sed etiamsi distat cathedrarum gratia, una est tamen martyrum gloria, et si forte se inuicem in aliquo praecedunt corda confitentium ac pro uera fide in unitate caritatis morientium, dominus nouerit, cuius occulta et mirabili dispensatione gratiarum latro in cruce pendens semel eum confitetur et die ipso in paradisum mittitur, Petrus dominum sequens ter eum negat et a corona differtur; nobis hinc iudicare temerarium esmore iudaico et sic baptizari, multo amtestatur hoc genus humanum, quam si aliquis cogatur rebap
Abbreviated transcription (Latin):
here. et obrẽpar ueno uellis et posteris potius
eutor fuissir: Sed consiliu ueritita alennt eso
rationilegitimȩ quã paulus uendicabat. facile consen¬
sit documtũ scilicet nob̃. et concordiȩ. et patientiȩ.
asrib et collegis nr̃is utilit̾ et salubrit̃ suggerunt
sisint uera et legnima. ipsapotius nra dicam̾ Ecce
decircũ cisione agere solitũ. aposteriore apło pa¬
ulo eẽ correctũ Sigͦ potuit petrus in aliquo non
recte egredi adueritatẽ euangelii. ita utgñs co-¬
geret iudaitare. ꝙ paulus inea scribit epła. in qͦ
dm̃ testatus ẽ ñsem̃tiri Ait enĩ Quȩ aũ scribo
uob̾ ercecorãdõ quia ñm̃tior. Et post hanc tam
scãm atq t̾ribilẽ attestationẽ dĩ. narrauit hȩc
omiã inquib dixit. Cum uidissem qui a ñ recte
ingrediunt᷑ adueritatẽ euagłii. dixi petrocorã
om̃ib. Situ cumsis iudeus. gentilit̾. et ñ iudaice
uiuis. quẽ ad modũ gñs cogis iuda ipare: Sipo¬

Expanded text:
um cutor fuisset, sed consilium ueritatis admisit et rationi legitimae quam Paulus uindicabat facile consensit, documentum scilicet nobis et concordiae et patientiae ibus et collegis nostris utiliter et salubriter suggeruntur, si sint uera et legitima, ipsa potius nostra dicamus. ecce de circumcisione agere solitum a posteriore apostolo Paulo esse correctum. si ergo potuit Petrus in aliquo non recte ingredi ad ueritatem euangelii, ita ut gentes cogeret iudaizare, quod Paulus in ea scribit epistula in qua deum testatus est non se mentiri — ait enim: quae autem scribo uobis, ecce coram deo quia non mentior et post hanc tam sanctam adque terribilem adtestationem dei narrauit haec omnia in quibus dixit: cum uidissem, quia non recte ingrediuntur ad ueritatem euangelii, dixi Petro coram omnibus: si tu cum sis Iudaeus gentiliter et non iudaice uiuis, quemadmodum gentes cogis iudaizare? — si po
Abbreviated transcription (Latin):
et illi dicunt. inhis qui abeoꝵ communuone discedt̃.
titueantur etiã similitudinẽ nore militaris. qui aex¬
tra miliciã adesertorib et habi. etaccipi potest.
sedtam extra miliciã habenda. nec accipienda est.
et reducto uelꝑdircto admilitiã nec mutanda est¬

Expanded text:
et illi dicunt in his qui ab eorum communione discedunt. et illi dicunt in his qui ab eorum communione discedunt. intueantur etiam similitudinem notae militaris, quia extra militiam a desertoribus et haberi et accipi potest, sed tamen extra militiam nec habenda nec accipienda est et reducto uel perducto ad militiam nec mutanda
Abbreviated transcription (Latin):
llic aut non accipiat ꝙ eẽ ibi quidẽ dicim̾. sedibi
accipiendũ ñeẽ dicim̃. quoꝵ sententiã decreuit
eligere. Quã quã etiã sidubiũ hab̾et. non illicrecte
accipi. ꝙ incatholica recreaccipi certũ habet: grauit̃.
pec earet mreb ad salutẽ animȩ ꝑtinentib: uel eo
solo ꝙ certis incerta p̃poneret: Recte quippe hominẽ
in eccła catholica baptizari. eo ipse eertus ẽ ꝙ etiã ali¬
bi baptigatus. huctñ transire. decre uit. Non aut̃ recre
ap̃donatistas hoẽm baptizari. saltẽ. inceriũ habeat.
cum illidicunt hoc. quoꝵ sententias indonatistis ante po¬
nendas certũ habet. & incertis certa p̃serendo hicbap¬
ti fetur. ubiꝓpterea certus ẽ. recte sieri quia et eũ
aliquid facere cogitabat. huc transeundũ eẽ decreue¬
rat. Iamũ siquis ñ intellegerit quomͦ sieripossit. ut
quod ibieẽ confiremur. ñ ibirecte dari dicamus.

Expanded text:
illic autem non accipiat quod esse ibi quidem dicunt, sed ibi illic autem non accipiat quod esse ibi quidem dicunt, sed ibi accipiendum esse non dicunt quorum sententiam decreuit eligere. quamquam etiamsi dubium haberet non illic recte accipi quod in catholica recte accipi certum haberet, grauiter peccaret in rebus ad salutem animae pertinentibus uel eo solo, quod certis incerta praeponeret. recte quippe hominem in ecclesia catholica baptizari eo ipso certus est, quod etiam alibi baptizatus huc transire decreuit. non autem recte aput Donatistas hominem baptizari saltem incertum habeat, cum hoc illi dicant quorum sententiam Donatistis anteponendam esse certum habet, et incertis certa praeferendo hic baptizetur, ubi propterea certus est recte fieri, quia et cum alibi facere cogitabat huc transeundum esse decreuerat. Iam uero si quis non intellegit quomodo fieri possit, ut quod ibi esse confitemur non ibi recte dari dicamus,
Abbreviated transcription (Latin):
dicunt. Sicut gͦ id porius credit quodnos soli dicimeẽ
credendũ. Ita hoc porius faciat ꝙ nossoli dici et̃ faci¬
endũ. Quod aũt utriq dicimus credendũ. horsina
purat. robustius credat. quam id quod asolis dicit᷑ nob̃.
Nobustius enĩ crediturus ẽ eẽ baptis mum xp̃i. inparte
donati. ꝙ ab utrisq nr̃mdicitur : quãee baptismii
in catholica. qđ acatholicis tantum m̃ dr̃. Sedrursus
soli nondicunt. Limeñi decreuit et certus t̃ inquib
disseni mus. nos illis eẽ p̃ponendos. Itagͥ quod nos
soli dicimus rerte apud nos accipi magis oredres¬
rus ẽi quã nonrecte apudnos accipi. qui a illi hoc¬
solidiet. Ladẽ regula qđ nos soli dicim n reete
uidetur securus ibi acciꝑe. ꝙ ẽẽ quidẽ ibi utriq dicuñ.
ed ibiet̾ accipiendũ. ñ utriq dicimus Elegit aut ipse
ineo qđ inriq ñdicimꝰ nob̾potius inherere. Hic ergo
securus accipiat. ubi ex eẽ. et recte accipicertus.

Expanded text:
dicunt. sicut ergo id potius credit quod nos soli dicimus esse dicunt. sicut ergo id potius credit quod nos soli dicimus esse credendum, ita hoc potius faciat quod nos soli dicimus esse faciendum. quod autem utrique dicimus esse credendum, hoc, si ita putat, robustius credat quam id quod a solis dicitur nobis. robustius enim crediturus est esse baptismum Christi in parte Donati quod ab utrisque nostrum dicitur, quam esse baptismum insoli dicunt. Jam enim decrevit et certus est, in quibus dissentimus, nos illis esse praeponendos. Ita ergo, quod nos soli dicimus, recte apud nos accipi, magis crediturus est, quam non recte apud nos accipi, quia hoc illi soli dicunt. uidetur securus ibi accipere quod esse quidem ibi utrique dicimus, sed ibi esse accipiendum non utrique dicimus. elegit autem ipse in eo quod non utrique dicimus nobis potius inhaerere. hic ergo securus accipiat ubi et esse et recte accipi certus est,
Abbreviated transcription (Latin):
baptismũ. et recte illic accipi. et apud donanstas
non recte accipi. nos tantũ dicimus eẽ uert bapt̾imũ
aput donatistas. et illi asserunt etnos concedimus.
ius quis gͦ uult baptirari. et certus ẽ iam nrãm sibi
eccłam acdxpiana salutẽ eẽ diligendã. et in ea
sola ꝓd eẽ baptismumxp̃i. etiã sialibi acceptũ
fuerit. Sed idõ inparte donati uult baptirari.
quia eẽ ibi baptismũ. nonillisoli neq nos soli sea
utriq dicimus. attendat aliatria. Sienĩnos elegit
sequi inhis que illi ñdicunt. eauꝰ quȩ utriq dicimus
p̃ponit lis uossoli dicimus. satis ȩ nob̶ quod eaquȩ
illi nondicunt. et nossoli dicimꝰ p̃ponit eis quȩ
illidicunt. Esse aut̃ incatholica baptismũ nos di¬
cimus. illinondicunt. Recte accipi incatholica
baptismũ. nos dicimus illi nondicunt. Nonrecte
accipi inparte donati baptismũ. nos dicimus. illi nõ

Expanded text:
baptismum et recte illic accipi et aput Donatistas baptismum et recte illic accipi et aput Donatistas non recte accipi nos tantum dicimus, esse uero baptismum et aput Donatistas et illi asserunt et nos concedimus. quisquis ergo uult baptizari et certus est iam nostram sibi ecclesiam ad christianam salutem esse deligendam et in ea sola prodesse baptismum Christi, etiamsi alibi acceptum fuerit, sed ideo in parte Donati uult baptizari, quia esse ibi baptismum non illi soli neque nos soli, sed utrique dicimus, adtendat alia tria. si enim nos elegit sequi in his quae illi non dicunt, ea uero quae utrique dicimus praeponit his quae nos soli dicimus, satis est nobis quod ea, quae illi non dicunt et nos soli dicimus, praeponit eis quae illi soli dicunt. esse autem in catholica baptismum nos dicimus, illi non dicunt; recte accipi in catholica baptismum nos dicimus, illi non dicunt; non recte accipi in parte Donati baptismum nos dicimus, illi non
Abbreviated transcription (Latin):
tem dm̃ credidit cordisuo ubi unitatẽ seruabat. &
sine sc̃i baptismi sacram̃to qđ ubicũq inuenit. non
hominũ sed dĩ eẽ cognouit:. noluit ex hac uita migͣre.
Siquis aũt cum possit in ipsa catholica accipe: ꝑaliqua
m̃tis ꝑuersitatẽ. elegit. inscismate bapti Sari. etiã
postea uenire. acatholicam cogitat. quia certus est
ibi ꝓde̾e̾ sacram̃tũ: quod alibi accipi quidẽ porest.
ꝓdeẽ aũt non porest. ꝓculdubio ꝑuersus &e iniquiis ẽ.
et tanto ꝑniciosius. quanto scientius. Ita enĩ ñ dubitat
recte illic accipi. sicut nondubitat illic ꝓde̾e̾. etiã
ꝙ alibi acceperit. Quosunt enĩ quȩdicimus et esse
incatholica baptismum. ⁊ illic tantũ recte accipi
accipi. Hoꝵ duoꝵ. illi unũ magnope affirmant. idẽ
ẽẽ. ibi baptismũ. non aut̃ illie recte accipi: uolum
fateri: haꝵ. iiiͦi or sententiaꝵ. tres nr̃e tantũ sunt
unã uero utriq dicimus. Nam ẽẽ in catholica

Expanded text:
tem deum credidit cordi suo ubi unitatem seruabat et tem deum credidit cordi suo ubi unitatem seruabat et sine sancti baptismi sacramento, quod ubicumque inuenit non hominum sed dei esse cognouit, noluit ex hac uita emigrare. si quis autem, cum possit in ipsa catholica accipere, per aliquam mentis peruersitatem eligit in schismate baptizari, etiamsi postea uenire ad catholicam cogitat, quia certus est ibi prodesse sacramentum, quod alibi accipi quidem potest, prodesse autem non potest, procul dubio peruersus et iniquus est et tanto perniciosius quanto scientius. ita enim non dubitat recte illic accipi, sicut non dubitat illic prodesse etiam quod alibi acceperit. Duo sunt enim quae dicimus, et esse in catholica baptismum et illic tantum recte accipi; accipi: horum duorum illi unum magnopere affirmant, id est, esse ibi Baptismum; non autem illic recte accipi, nolunt fateri. harum quattuor sententiarum tres nostrae tantum sunt, unam uero utrique dicimus. nam esse in catholica
Abbreviated transcription (Latin):
nobiscumst̃. in quib damuero a nob exier̃.: ł inde illa
in quib nobiscumsunt. eos agere nonuetam̃. inquib
nob̾cus ñ sunt. ut ueniendo accipiant: uel redeundo
recipiant adortam̃. etquib modis possum utidiligant
em̃dati atq corecti. cum caritate satagimus. Noncis
naq dicimus nolite dare. sed nolite. inscismate dare
nec eis quos uidentur baptiaturi dicimus. nolite ac¬
cipere. seduolite inscismate acciꝑe. Namsiquẽ. forte coe¬
gerit extrema necessitas. ubicatholicum ꝑquẽ accipiat
non inuenerit. et inanimo pace custodita. ꝑ aliquẽ extra
migrauerit. ñ eum etiã nisicatholicũ deputam̃. Si aũt
suerit acorporali morte lib̾atus. cumsecatholieȩ congre¬
gationetiã p̃sentia corporali reddiderit. unde nũ quã
corde discesserat. nonsolum ñ imphamus ꝙ fecit. sed
etiam securissime uerissimeq laudamus. qui ap̃sen¬

Expanded text:
nobiscum sunt, in quibusdam uero a nobis exierunt. proinde illa nobiscum sunt, in quibusdam uero a nobis exierunt. proinde illa in quibus nobiscum sunt eos agere non uetamus; in quibus autem nobiscum non sunt, ut ueniendo accipiant uel redeundo recipiant adhortamur et quibus modis possumus, ut id eligant emendati adque correcti, cum caritate satagimus. non eis itaque dicimus: \'nolite dare\', sed: \'nolite in schismate dare\\ nec eis quos uidentur baptizaturi dicimus: \'nolite accipere\', sed: \'nolite in schismate accipere\'. nam si quem forte coegerit extrema necessitas, ubi catholicum per quem accipiat non inuenerit et in animo pace catholica custodita per aliemigrauerit, non eum nisi catholicum deputamus. si autem fuerit a corporali morte liberatus, cum se catholicae congregationi etiam praesentia corporali reddiderit unde numquam corde discesserat, non solum non inprobamus quod fecit, sed etiam securissime uerissimeque laudamus, quia praesen
Abbreviated transcription (Latin):
discessit felicianus amisit. Nunc enĩid secum habet
cũ eis ipsis quos eũ foris esset. in maximi ani scismate.
bapti ꝓauiit. Qua ꝓpt̃ potuer̃ abeis accipe. cȩteri. cum
impie facere quirebaptisare. conantur orb unitatem.
et nosrecte facere quidĩ sacram̃ta impbare. nec in ipso
srisinate. audemus. In quo eni nob̃cumsentiunt in eoetiã
nob̃cinnsunt. In eo aut̃ a nob̾ rccesser̾. in quo a nob dissen¬
tiunt. Naut accessus iste. atq discessus. corporalib
morib et non spualib mͣtiendus ẽ. Sic̃ enĩ coniunetio
corpoꝵ fit ꝑconiunctionẽ. locon. sic animoꝵ quidã con¬
tractus ẽ. consensio uolunratui. Sigͦ quirecesfit ab uni¬
tate aliquid aliud agere uoluerit. quã quod munita¬
te ꝑceperit. ineo reredit atq disiungit᷑. Qui aũt itauubt
agere sic̃ inunitate agitur. ubihoe accepit. & didicit
ineo manet atq coniungit᷑. Itaq isti in quib dã reb

Expanded text:
discessit, Felicianus amisit. Nunc enim eum secum habent discessit, Felicianus amisit. Nunc enim eum secum habent cum eis ipsis, quos cum foris esset in Maximiani schismate baptizauit. quapropter potuerunt ab eis accipere ceteri, cum aimpie facere qui rebaptizare conantur orbis unitatem, et nos recte facere qui dei sacramenta inprobare nec in ipso schismate audemus. in quo enim nobiscum sentiunt, in eo etiam nobiscum sunt, in eo autem a nobis recesserunt in quo a nobis dissentiunt; non enim accessus iste adque discessus corporalibus motibus et non spiritalibus metiendus est. sicut enim coniunctio corporum fit per continuationem locorum, sic animorum quidam contactus est consensio uoluntatum. si ergo qui recessit ab unitate aliquid aliud agere uoluerit quam quod in unitate percepit, in eo recedit adque disiungitur; quod autem ita uult agere sicut in unitate agitur, ubi hoc accepit et didicit, in eo manet adque coniungitur. Itaque isti in quibusdam rebus
Abbreviated transcription (Latin):
baptizatur. et sacram̃tũ dandi baptismiẽ: ꝙ haber
qui ordinat᷑. Sicui aut̃ beptizatus si abunitate re¬
cesserit sacram̃tũ baprismi non amittit. sic eniã
ordinat̾ si abunitae recesserit: sacram̃tũ dandi
baprismi non amittit. Nulli etiã sacram̃to iniuria
faciendaẽ. Sidiscedit amalis. utrũq discedit. Si per¬
manet inmalis: utrumq ꝑmanet. Si c̃ gͦ acceptatur
bapus mus que nonporuit amit tere qui abunitate
difcesserat. sic acceptandus ẽ baptismus quẽ dedit
Ille quifacram̃tũ dandi. cũ discederet. ñ amiserat
Lam sicixedeuntes quiprius quã recederent bapti¬
datisunt. ñ rebapr xanror. ita redeuntes ꝗpͥusquã
recederent ordinatisunt. ñutiq rursus ordinandisunt.
Sed aut ministrant. ꝙ administrabant. si hoc utilitas
aeccłȩ. postulat: aut siñ administrant. sacram̃tũ t̾m
ñ imponitur. Iamneq sacram̃tũ baptismi neq sa¬
cram̃tũ dandi bapͥrismi. qñabeis cum maximi ano

Expanded text:
baptiqui ordinatur. Sicut enim baptizatus si ab unitate recesserit, sacramentum baptismi non amittit; sic etiam ordinatus, si ab unitate recesserit, sacramentum dandi baptismi non amittit. Nulli etiam sacramento injuria facienda est: si discedit a malis, utrumque discedit, si permanet in malis, utrumque permanet. Si ergo acceptatur baptismus, quem non potuit amittere qui ab unitate discesserat; sic acceptandus est baptismus, quem dedit ille qui Sacramentum dandi cum discederet non amiserat. Nam sicut redeuntes, qui priusquam recederent baptizati sunt, non rebaptizantur: ita redeuntes, qui priusquam recederent ordinati sunt, non utique rursus ordinantur; sed aut administrant quod administrabant, si hoc Ecclesiae utilitas postulat; aut si non administrant, Sacramentum ordnon imponitur. Nam neque sacramentum Baptismi, neque sacramentum dandi Baptismi, quando ab eis cum Maximiano
Abbreviated transcription (Latin):
latun Urm̃ aut̃ ñ ẽmisi ꝙ prauę sentitis. et sacrilege
agitis. et impie se ꝑamini. Namsieętera oiautra uel
habeatis. uelsentiatis. & ineadẽ tam̃ seꝑatione dureriᷤᷤ
aduersus uinculũ fr̃nȩ. pacis adusus unitatẽ. om̃iũ
fratrũ. quitoro orbe. t̾raꝵ sicut ꝓinissist̃. ita exlubiti.
quoꝵ omniũ causas. eteorda nullomꝰ umquã nosse.
acdiscutere potustis. ut merito dãpnaretis. quiñ
uos ipsi in apło inspicite:. quantusit ꝙ min̾ habetis.
uid aũt mt̃ ẽ ꝗ caritatẽ ñht̃. ut rũforas auolet. a¬
liquo uento teptationis ablatus. aninterim de
messe dñica ñrecedat. inultima uentilatione sepa¬
randus. Et tam̃ etiã tales ħuamsemel ꝑbaptis mũ
natisunt. iterũ eosnasei ñ oportet A ccła quippe

Expanded text:
trum autem non est nisi quod praue sentitis et sacrilege agitis et impie separamini. nam si. cetera omnia uera uel habeatis uel sentiatis et in eadem tamen separatione duretis aduersus uinculum fraternae pacis, aduersus unitatem omnium fratrum qui toto terrarum orbe sicut promissi sunt ita exhibitiquorum omnium causas et corda nullo modo umquam nosse ac discutere potuistis, ut merito damnaretis; qui non uos ipsi in apostolo inspicite, quantum sit quod minus habetis. quid autem interest, qui caritatem non habet utrum foras auolet aliquo uento temtationis ablatus an intus de messe dominica non recedat in ultima uentilatione separandus ? et tamen etiam tales si iam semel per baptismum nati sunt, iterum eos nasci non oport
Abbreviated transcription (Latin):
pegrinationis exꝑtisunt. et quidã eoꝵ nc̃ experiunt᷑. & usq
infinẽ. cet̃i expient̾: Itẽ. quȩ pepit cam. et cham. et hismaet.
etesau. eade ipsa peꝑit ecplathan. & alios ineodẽ. ppło similes
iquȩ istos. eadẽ ipsa et iudã ꝓseudo apłm. et symonẽ magu̾m.
et cetos usq adhȩc tp̃ra pseudoxp̃i anos. in asfecrione animali
ptinacit̃ obduratos. siue inunitate ꝑmixtisunt. siuc aprap̃¬
cisione dissentiant: Sed cũtales aspualib euangelizant. &
sacram̃tis imbuunt. tãquã ꝑseipsam rebecra eosparit. siẽ¬
esau: Cũ aĩ pillos quiñcaste annunciant euagłm. tales

Expanded text:
peregrinationis experti sunt et quidam eorum nunc experiuntur et usque in finem ceteri experientur. item quae peperit Cain et Cham et Ismahelem et Esau, eadem ipsa peperit et Dathan et alios in eodem populo similes, et quae istos, eadem ipsa et Iudam pseudoapostolum et Simonem magum et ceteros usque ad haec tempora pseudochristianos in affectione animali pertinaciter obduratos, siue in unitate permixti sint siue aperta praecisione dissentiant. sed cum tales ab spiritalibus euangelizantur et sacramentis inbuuntur, tamquam per se ipsam RebecEsau. Cum autem per illos qui non caste annuntiant Evangelium, tales
Abbreviated transcription (Latin):
naẽ enĩ quecumq illasit dequadictũ ẽ. unaẽ colũ¬
ba mea. unaẽ matris suȩ. nec possunt accłȩ ẽẽ tot.
quot sismata. Si aũt dixerimus ñibi dimitti pectata.
gͦ inquit. ñ ẽ illic uerus baptismus. Et ꝓpterea quos
scđm scrip turas eos inte̾ro gantes. ut ꝙ a nob quęrt̃᷑
sibi ipsire spondeant: uero enĩ ut dicant utrũ dimit¬

Expanded text:
una est enim, quaecumque illa sit, de qua dictum est: una est columba mea, una est matri suae, nec possunt ecclesiae tot esse quot schismata. si autem dixerimus non ibi dimitti peccata: "ergo" inquiunt "non est illic uerus baptismus, et propterea quos secundum scripturas eos interrogantes, ut quod a nobis quaerunt sibi ipsi respondeant. quaero enim, ut dicant utrum dimit
Abbreviated transcription (Latin):
nõe pauli baptirati estis: Istigͦ sunhac obstinati-¬
one et ꝑũsitate remanerent: certe ꝗdẽ nati
erant. nectam̃ adipsam ȩecłam dequanatierãt
ꝑ pacis aiq unitatis uinculũ ꝑtinerent. Ergo ipsagñit
ra eẽ. gesta Dedqsuꝑiunt. et legitime. matri ñ ad iungũt᷑.
similes sunt hismaeli. de qͥ dictũ ẽ: Eice ancillã. et filiũ eiꝰ.
diligunt legitimã patris coniugẽ. cuiꝰ legitimo iure
gn̾atist̃. similesst̃ filus iacob quãuis deancillis nati. &
int̾ inunitate nati. negleg̃t g̾ͥrãm quã acceper᷑. simi¬
lesst̃ esau filio ysaac. ꝗͥ repbatus ẽ. dõ atestante. et di¬
cente: Iacob dilexi. esau odio habui. Cum ambo exuno
insufflante dño. ddatus eẽt discipulus. tunc secutus ait.
aptizatȩ g̃s in nõe patris. & filii . et sp̃s scĩ Sicui dimise.

Expanded text:
nomine Pauli baptizati estis ? Isti ergo si in hac obstinatione et perversitate remanerent, certe quidem nati erant, nec tamen ad ipsam Ecclesiam de qua nati erant, r pacis atque unitatis vinculum pertinerent. Ergo ipsa generra esse gesta . Sed qui superbiunt et legitimae matri non adjunguntur, similes sunt Ismaeli, de quo dictum est: Ejice ancillam et filium ejus; diligunt legitimam patris sui coniugem, cuius legitimo iure generati sunt, similes sunt filiis Iacob quamuis de ancillis natis etintus in unitate nati neglegunt gratiam quam acceperunt, similes sunt Esau filio Isaac, qui reprobatus est deo adtestante et dicente: Iacob dilexi, Esau autem odio habui, cum ambo ex uno insufflante domino datus esset discipulis, tunc secutus est et ait: baptizate gentes in nomine patris et filii et spiritus sancti. si cui dimiseri
Abbreviated transcription (Latin):
perti inentibus edante quã sciam quenam carum potiꝰ
ligenda sit: hoc me non temꝗt sentut pttor. eam quꝑ
uera est non aduersari robustissumȩ ac fundatissimȩ fidci
a da mratioue ereelttinisi ꝑ gram̃ nominis xꝑi. quamin
suis sacramentie commendaitt: posse libera ai

Expanded text:
peret mentibus. sed antequam sciam, quaenam earum potius peret mentibus. sed antequam sciam, quaenam earum potius eligenda sit, hoc me non temere sentire profiteor, eam, quae uera est, non aduersari robustissimae ac fundatissimae fidei,a damnatione credit nisi per gratiam nominis Christi, quam in suis sacramentis commendauit, posse liberari
Abbreviated transcription (Latin):
inquo om̃s peccauerunt : & aliud est extra adam: nescio
ubi peccasse. Et ido in adam. id est incarne quȩ exadam
ꝓ pagataest. tamquã incarcere retrudi Illam uͦ opinio¬
nem qd̃ iexuna fiant om̃s animȩ nec discutere uolo. ni¬
si nccessesit. atꝙ utinã ista dequa nc̃ agimus. Nuera est.
sic abste defendatur. ut hoc necessesit. iam nonsit. Quam
autẽ desiderem. rogem. uotis ardentibus eroptem: & expec¬
tem: ut ꝑte michi dñs hiuis rei auferat ignorantiam: tam̃
si qd ab sit. minime meruero: patientiam mihi petam ado¬
nhis quantũ adme adtinet. etiam hoc deputem sineq
boc seiam. inc indigner indignũ nchoc ipso etiam conuin¬
eer undignior. Multa enim alia similiter nescio quȩcomme¬
morare. ul numetatt. non possum: Et hoc tolerabilit᷑ igno¬
rarem nisi metuoem ncaliqua istarum opinionum. qd con¬
ta illua quod firmissima retinemus fide. incauitis obri¬

Expanded text:
In quo omnes peccauerunt, et aliud est extra Adam nescio In quo omnes peccauerunt, et aliud est extra Adam nescio ubi peccasse et ideo in Adam, id est in carnem, quae ex Adam propagata est, tamquam in carcerem trudi. illam uero opinionem, quod ex una fiant omnes animae, nec discutere uolo, nisi necesse sit, atque utinam ista, de qua nunc agimus, si uera est, sic abs te defendatur, ut hoc necesse iam non sit. Quamuis autem desiderem, rogem, uotis ardentibus exoptem et expectem, ut per te mihi dominus huius rei auferat ignorantiam. tamen, si, quod absit, minime meruero, patientiam mihi petam a don his, quantum ad me adtinet, etiam hoc deputem nec, qui hoc sciam, me indigner indignum. ne hoc ipso etiam conuincar indignior. multa enim alia similiter nescio, quae commemorare uel numerare non possum; et hoc tolerabiliter ignorarem, nisi metuerem, ne aliqua istarum opinionum contra illud, quod firmissima retinemus fide, incautis obre
Abbreviated transcription (Latin):
bos uoem querttur sanimȩ inculpatȩ obedienter
uoniunt . ⁊aom mittunturcur in pariiulis si nonbap
oc hac facilius crut questione ꝗ animac asseuerat
ꝓmettis uetȩ prioris singulas singulis corporibus mnoli¬
can Hoc enĩ putant esse inadam mor incams selica.
que ꝓ pagataest eradam supplicia pendere. Aquadioateu
inquiunt grã di liberat: arcatu peccatorũ pusillos cũ¬
maiorbus Sedinalia superiore uita peccare animar. &
inde precipttari. incarceres carneos: non eredo nonas¬
quieseo non consentio Pnmo: cũ nescio ꝑ quanta uo¬
lumina scłoꝵ: iterum ad sarcinam istam corruptibilis
camis & supplicia pendenda: redeundum itt aroua
opinione. quio orribilius cogitari possit ignoro. De
inde. quis tandem iustus defunctus est. dequo susti
uera dicunt. uere solliciti et̃ debeamus ut non insuru
habras peccans inflamimis illius diuitis aciciatur Cur
eni non & post hoc corpus peccare possit: si oe ante poruit.
ostremo aliud c̃ inadam longe peccasse: unoc dicit apls

Expanded text:
hoc idem quaeritur: si animae inculpatae oboedienter ueniunt, quo mittuntur, cur in paruulis, si non bade hac facilius exire quaestione, qui animas adseuerant pro meritis uitae prioris singulas singulis corporibus implicari. hoc enim putant esse in Adam mori, in carne scilicet, quae propagata est ex Adam. supplicia pendere, a quo reatu, inquiunt, gramagnis. sed in alia superiore uita peccare animas et inde praecipitari in carceres carneos non credo, non adquiesco, non consentio: primo quoniam lumina saeculorum iterum ad istam sarcinam corruptibilis carnis et supplicia pendenda redeundum sit, qua opinione quid horribilius cogitari posinde, quis tandem justus defunctus est, de quo non si isti vera dicunt solliciti esse debeamus, ne in sinu Abrahae peccans, in flammas illius divitis dejiciatur ? cur enim non et post hoc corpus peccare possit, si et ante potuit? postremo longe aliud est in Adam peccasse, unde dicit apostolus:
Abbreviated transcription (Latin):
Iuo enĩpotuit istares tantis altercationũ ne¬
bulis in uoluta adplenarii concilii lueu¬
lentam illustrationẽ. consirmationẽq ꝑduci.
ta constaret: hocaut̃ facit sanitas paris. ut
cũ diutius aliqua obscuriora quȩruntur. et
ꝓpt̃ inueniendidissicultatẽ. diuersas pariunt.
in fr̃na disceptatione sententias. donee adliꝗdũ
de p̃cisa remaneat insanabile uuln̾ erroris:
Et idõ plerũq doctorib min̾ aliꝗd reuelatur.
ut eoꝵ paciens er humilis caritas. inqͣ fruetꝰ
maior ẽ. cõꝓbet᷑ Uel quomͦ accipiant unitatẽ.
cũinreb obscuriorib diu̾sa sentiunt. ł quomͦ

Expanded text:
quomodo enim potuit ista res tantis altercationum nequomodo enim potuit ista res tantis altercationum nebulis inuoluta ad plenarii concilii luculentam inlustrationem confirmationemque perduci, ta constaret? hoc autem facit sanitas pacis, ut, cum diutius aliqua obscuriora quaeruntur et propter inueniendi difficultatem diuersas pariunt in fraterna disceptatione sententias, donec ad uerum te praecisa remaneat insanabile uulnus erroris. Et ideo plerumque doctioribus minus aliquid reuelatur, ut eorum patiens et humilis caritas in qua fructus maior est comprobetur, uel quomodo teneant unitatem, cum in rebus obscurioribus diuersa sent
Abbreviated transcription (Latin):
⁊uapri ses cip anis tanto excelsior. quanto humi¬
lior quidocum̃ tũ petri sic amauit utdicerer.
docum̃tũ scilicet nob et concordiȩ ei pacientis.
tribuens. it ptinacit᷑ ñ nr̃a amemus. seddquȩ
aliquđ afrib etcollegis nr̃is utilit̃ eisa lubrit
suggerunt̃. si sint uera et legitima ipsapotius
turũ fuisse sententiã suã: Siquis ei dt monstiant
baptismũ xp̃i sic dariposse ab his quiforas
exier quẽ ad modũ amitti ñpotuit cũ foras
conciliũ solidaretur Sienĩpetrũ laudat et pdicat.
ab uno posteriore collega pacient coneordit̃q
correctum. quantũ ipse citius cum concilio ꝓ
iunciȩ suȩ. uniũ so orbi. auetoritate pate factȩ
ueritatis cesisser: quiꝓfecto et uniuerũ dicemi
et demonstranti posset facillime ͤ uel consentire
tam scã anima tampacata et fortasse. factũ ẽ.
sednescimus Neq omiã quȩ illotpr inter epos
egestasunt. memoriȩ. lit terisq mandari po¬
tuerͣ. aut omia quȩ mandatasunt. nouimus

Expanded text:
tus Cyprianus, tanto excelsior quanto humilior, qui documentum Petri sic amauit ut diceret: documentum scilicet nobis et concordiae et patientiae tribuens, ut non pertinaciter naliquando a fratribus et collegis nostris utiliter et salubriter suggeruntur, si sint vera et legitima, ipsa potius turum fuisse sententiam suam, si quis ei demonstraret Baptismum Christi sic dari posse ab eis qui foras exierunt, quemadmodum amitti non potuit cum foras concilium solidaretur. Si enim Petrum laudat et praedicat ab uno posteriore collega patienter concorditerque correctum, quanto rouinciae suae uniuersi orbis auctoritati patefacta ueritate cessisset! quin profecto et uni uerum dicenti et demonstranti posset facillime consentire tam sancta anima, tam pacata. et fortasse factum est, sed nescimus. neque enim omnia, quae illo tempore inter episcopos gesta sunt, memoriae litterisque mandari potuerunt aut omnia quae mandata sunt nouimus.
Abbreviated transcription (Latin):
illa que sana sunt curet. Seil illi uniloco medicinam
instant̃ adhabeat. uñmors euam saluis cereris im¬
minet.. et nisi sanerur. acdueniet Quid gͦ ꝓdẽ hõi
uelsanasides. uelsanũ fortasse solumsidei sacram̃tũ.
ubi letali uulnere scismatis pemptaẽ sanuas cari¬
tatis. ꝑcuĩ solius ꝑemptionẽ.: etiã illaitegra tra¬
huntur admortẽ : quod nefiat. ñ cessat miadĩ ꝑuni
tatẽ sc̃ȩ ecdẽ suȩ. ut ueniant erturent᷑ ꝑ medica¬
m̃tũ reconciliacionis. ꝑ uinculumpacis Nec idõ se
putent sanoseẽ. qui adicimus eos habe aliꝗd sanũ.
necrursum idõputent curandũ eẽ ꝙ sanũẽ. quia
ostendimus aliquid uulneratũ Itaq insacram̃ti
non extollantur ex liis quȩ habent Qind tantũ
ꝑea quȩ sanasunt. suꝑbos oculos ducunt. et uul¬
nus suum dedignantur humilit̃ intueri : Nec
solũ quid assit. sed etiã quid desit attendant.

Expanded text:
illa quae sana sunt curet, sed illi uni loco medicinam illa quae sana sunt curet, sed illi uni loco medicinam instanter adhibeat, unde mors etiam saluis ceteris imminet et, nisi sanetur, adueniet. quid ergo prodest homini uel sana fides uel sanum fortasse solum fidei sacramentum, ubi letali uulnere schismatis peremta est sanitas caritatis, per cuius solius peremtionem etiam illa integra trahuntur ad mortem? quod ne fiat, non cessat miseritae ecclesiae suae, ut ueniant et curentur per medicamentum reconciliationis, per uinculum pacis. nec ideo se putent sanos esse, quia dicimus eos habere aliquid sanum, nec rursus ideo putent curandum esse quod sanum est, quia ostendimus aliquid uulneratum. itaque in sacramennon extollantur ex his quae habent. quid tantum per ea quae sana sunt superbos oculos ducunt? et uulnus suum dignentur humiliter intueri nec solum quid adsit, sed etiam quid desit attendant.
Abbreviated transcription (Latin):
Siuͦinullã eadẽ faciunt. ñse ineis seꝑauer̃. et exeaparie.
iniẽ xͥure compage. detinent̃. incȩt̾a scissisunt: Piñ si
sanantur. ubilaniati errabant: Ubiuͦ sani conectabantur.
ñcurantur. seclagnoscunt᷑. Necũ sana curare. uolumus
porius uulneremus: Itaq illi quos bapuzant auulne.¬
re idolatriȩ. uel infidelitatas. sed grauius seriuntur
uulnere scismatis. Idolatris enimppłosdi gladius in¬
r̾ẽmit : scismaricos autit̃rȩ hiatꝰ absorbuit: & apłs.
Sihabeham inquit omnẽ. sidem. it aut montes iransserã.
caritatẽ ñ habeam. nichilsun Siquis aut̃ adducatur
admedicũ in aliqua necessaria parte corporisi graui
uulnere. sauci aus. sidixerit medicus moritur inde. nͥ
deant medico erdicant: Ergo nenla sanat tot m̃bra.
nonualent. ad eius unam. ex unũ illud uulneratũ ualei.
ad martẽ: Nonutiq hocdicunt. sedcurandũ offert̃
er idõ iam̃ qui acurandũ offert̃ medicũ rogant. ut euã

Expanded text:
nulla eadem faciunt, non se in eis separauerunt et ex ea parte in texturae conpage detinentur, in cetera scissi sunt. proinde si sanatur ubi laniatus errabat, ubi uero sanus conectebatur non curatur sed agnoscitur, ne cum sana curare uolumus potius uulneremus. itaqre idolatriae vel infidelitatis, sed gravius feriunt vulnere scismatis. Idolatras enim in populo Dei gladius interemit, scismaticos autem terrae hiatus absorbuit. 6.si habeam, inquit, omnem fidem, ita ut montes transferam, caritatem autem non habeam, nihil sum. Si quis adducatur ad medicum in aliqua necessaria parte corporis graui uulnere sauciatus, si dixerit medicus: "moritur inde, nisi deant medico et dicant: "ergone ista sana tot membra non ualent ad eius uitam, et unum illud uulneratum ualet ad mortem?" non utique hoc dicunt, sed curandum offerunt. nec ideo tamen, quia curandum offerunt, medicum rogant, ut etiam
Abbreviated transcription (Latin):
oĩb posteriorib epõꝵ litteris irap̃poni. ut deilla
omnino dubitari. et disceprari np̾sit. utrũuerũ.
uel irũ rectũ sit. quicquid in ea scripiũ eẽ c̃stiterit.
scripte sunt uelscribunt. et ꝑsermone forte sapien¬
et ꝑconcilia. licere: rephendi. siquid in eis forte ali¬
quid aueritate deuiatum ẽ. et ipsa concilia quȩp
singulas regiones. uel piuncias fiunt. plenarie ̃¬
cilioꝵ aucrdritati. quȩ fiunt inuniũ so orbe xp̃iano.
sine ullis ambagib redere Isaq plenaria. sepep¬
ora posteriorib em̃dari. cũ aliquo experim̃to
rerũ aperit. ꝙ clausum erat. et cognoscit quod
latebat. sine ullo typo sacrilego suꝑbie. si neulla

Expanded text:
omnibus posterioribus episcoporum litteris ita praeponi, ut de illa omnibus posterioribus episcoporum litteris ita praeponi, ut de illa omnino dubitari et disceptari non possit, utrum uerum uel utrum rectum sit quidquid in ea scriptum esse constiteritscriptae sunt uel scribuntur, et per sermonem forte sapienet per concilia licere reprehendi, si quid in eis forte a ueritate deuiatum est, et ipsa concilia, quae per singulas regiones uel pconciliorum auctoritati, quae fiunt ex universo orbe Christiano, sine ullis ambagibus cedunt; ipsaque plenaria saepe priora a posterioribus emendantur, cum aliquo experimento rerum aperitur quod clausum erat, et cognoscitur quod latebat, sine ullo typo sacrilegae superbiae. CA