comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in terram. Ego enim sum dñs qui eluxi uos de
terra egypti ut ẽẽm uob̃ in deum. Sc̃i erctis quia
ego sc̃s sum. Ista est lex auimanttum ac uolu¬
crum ⁊ omni anime inuentis q̃ mouecur in
aqua ⁊ reptat in terra. ut differentias nou̾itis
mundi ⁊ minundi ⁊ sciatis quid comedere et
respuere debeatis.
ocitus est dñs ad moysen dicens. Loque

Expanded text:
ram ego sum Dominus qui eduxi vos de terra Aegypti ut essem vobis in Deum sancti eritis quia et ego sanctus sum ista est lex animantium et volucrum et omnis animae viventis quae movetur in aqua et reptat in terra ut differentias noveritis mundi et inmundi et sciatis quid comedere et quid respuere debeatis locutus est Dominus ad Mosen dicens loque
Abbreviated transcription (Latin):
naculi testim onii ⁊ itadet sacerdoei qui offeret
illa coram dũo ⁊ adorabit ꝓ ea.: ⁊ sic mundabi¬
tur a ꝓfluuio sanguiuis sui. Ista est lex par¬
ticientis mascłi ⁊ feminam. Quod si non ĩ¬
uenerit manus eius nec potuu̾it offerte agnũ.
sumet duos curctires uel duos pullos colũbe
unian in holocaustum: et alcerum ꝓ pcc̃o.
Orabitꝙ ꝓ ea sacerdos ⁊ sic mundificabitur.
ocut᷑us est dñs ad moysen ⁊ aaron dicẽs.

Expanded text:
tradet sacerdoti qui offeret illa coram Domino et rogabit pro ea et sic mundabitur a profluvio sanguinis sui ista est lex parientis masculum ac feminam quod si non invenerit manus eius nec potuerit offerre agnum sumet duos turtures vel duos pullos columbae unum in holocaustum et alterum pro peccato orabitque pro ea sacerdos et sic mundabitur locutus est Dominus ad Mosen et Aaron di
Abbreviated transcription (Latin):
Omne qͦd ht̃ duusam ungulam ⁊ ruminat
inpecorib comedetis. ¶s autem ruminant
melus et cecera non comedetis illud: et inter
miniuida repictabitis. Cirogrissus aͥrumi¬
nat ungłamꝙ non diuidit. imundus est
lepus quoq nam ⁊ ip̃e ruminat sed ungulam
non diuidce. ⁊ sus qui cumungulam duudat
ñ ruminat hoꝵ carnib ñ uestemini nec cada¬
ueta contingetis: quia minunda sc̃ uob̾.
⁊ uesci licitum est. ꝯuine ꝙ ht̃ penulaᷤᷤ
stagnis comedetis. Quicquid autem pemiul¬
as ⁊ squamas ñ ht̃.: eoꝵ que m aquis mouẽt᷑
⁊ uiuiunt. ab hominabile nob̾ ⁊ execrand̾ ꝙ ecti

Expanded text:
Omne quod habet divisam ungulam, et ruminat in pecoribus, comedetis. Quidquid autem ruminat qmelus et caetera, non comedetis illud, et inter immunda reputabitis. Choerogryllius qui ruminat, ungulamque non dividit, immundus est: Lepus quoque, nam et ipse ruminat, sed ungulam non dividit. Et sus, qui cum ungulam dividat, non ruminat. Horum carnibus non vescemini, nec cada contingetis, quia immunda sunt vobiset vesci licitum est. Omne quod habet pinnulas stagnis, comedetis. Quidquid autem pinnulas et squamas non habet eorum, quae in aquis moventur et vivunt, abominab
Abbreviated transcription (Latin):
loco scõ ꝙ datum est tͥ ⁊ aliis tuis de oblationib
cum tibi enim ac liberis cius reposita sunt de
hostiis salutarib filioꝵ ifrł. eo qd̾̃ armum et
pectus ⁊ adipes qui cremantur in altari elena¬
uerint coram cdño ⁊ ꝑtineant ad te ⁊ ad filioᷤ
tuos lege ꝓpetua sicut precepit dñs. Inte r ħ

Expanded text:
o quod datum est tibi et filiis tuis de oblationibus cum tibi enim ac liberis tuis reposita sunt de hostiis salutaribus filiorum Israhel eo quod armum et pectus et adipes qui cremantur in altari elevaverint coram Domino et pertineant ad te et ad filios tuos lege perpetua sicut praecepit Domi
Abbreviated transcription (Latin):
pcc̾o in loco scõ que scã scõꝵ est: et data uob̾ ut
poree is iniquitatem multtendinis ⁊ rogetis ꝓ
ea in chi conspectu dñi. presertim cum de san¬
gume illius non illatum intra scã. ⁊ comed̾e
Michi autem accidit quod uides quo modo po¬
tui comedere eam aut placere deomino in ce¬
timoniis mente lugubri. Ꝙ eim audisset
m op ses: recepit satisfactionem.¶¬

Expanded text:
 est, et data vobis ut portetis iniquitatem multitudinis, et rogetis pro ea in conspectu Domini, praesertim cum de sanguine illius non sit illatum intra sancta, et comedm Domino: mihi autem accidit, quod vides. Quomodo potui comedere eam, aut placere Domino in caeremoniis, mente lugubri? Quod cum audisset Moses, recepit satisfactionem.
Abbreviated transcription (Latin):
ut faciem quidem pristinam non reuersam uͦ
tanien crenisse iepram: innudum iudicab
⁊ igne comburet eõ ꝙ intusa sit in suꝑficieue¬
stimerti uł ꝑ totum lepra Sin autem obscu¬
rior fũit locuis lepre postquam uestis est lota ab¬
rampet eum: ⁊ a solido diuidet. Q si ultra apo¬
aruerit in huc locis que prius inmacłata era¬
nt. lepra uolatił ⁊ uaga debet igne combu¬
ri Sicessai̾t lauabit ea que pura sunt scdo:
⁊ mumida erunt. Ista est lex lepre uestm̃ter
lanei ⁊ linei staminis atq subtemiris om̃is¬
q suhpellectilis pellicie quomodo mundari de¬
eat uel contaminan. ¶o¬
ocutusq est dñs ad moysen dicens hic
est itttis iepsi qñ mundan dus est. Ad clu

Expanded text:
rit faciem quidem pristinam non reversam, nec rit faciem quidem pristinam non reversam, nec tamen crevisse lepram, immundum judicabit, et igne comburet, eo quod infusa sit in superficie vestimenti vel per totum lepra sin autem obscurior fuerit locus leprae postquam vestis est lota abrumpet eum et a solido dividet quod si ultra apparuerit in his locis quae prius inmaculata erant lepra volatilis et vaga debet igne conburi si cessaverit lavabit ea quae pura sunt secundo et munda erunt ista est lex leprae vestimenti lanei et linei staminis atque subteminis omnisque supellectilis pelliciae quomodo mundari debeat vel contaminari locutusque est Dominus ad Mosen dicens hic est ritus leprosi quando mundandus est
Abbreviated transcription (Latin):
Uitde cuius capite caplli sluunt caluus acmũ¬
uus ÷ ⁊si a fronte ceciderit pili recalua st̾it et
mundus est. Sm autem in caluttio suie in re¬
caluatione alb uel cicftis color fũit extortus ⁊
hoc sacerdos uiderit condempnabit eum. haut
dubie lepra est que orta est in caluitio. Qͥ cũ ꝙ
ergo maculatus fu̾it lepra ⁊ seꝑatus ad arbitͥ¬
um sacerdoris habebit uestĩta sua dissuta. ca¬
pit nidum os ueste contectum contarinatũ
ao sordictum se clamabit emini temꝑe quo le¬
ꝓsus est ⁊minundus solus habitabit extraca¬
stra. hestis lanea siue linea q̃ lepram hu̾it i
stamine atq sub temine aut certe pellis uł qͥe¬
quid et pelle confoctum est. si alba itt rufa ma¬
cula fũit infocta lepra reputabitur. ostendet᷑¬
uestimentur ⁊ omne i quo fu̾tt inuenta. ⁊
ñ crcuusse precipiet ⁊ lauabunt id in quoiep
est. recludeeq alud yu. dieb aliis. Et cum iude¬

Expanded text:
Vir, de cujus capite capilli fluunt, calvus ac munVir, de cujus capite capilli fluunt, calvus ac mundus est; et si a fronte ceciderint pili, recalvaster et mundus est. Sin autem in calvitio sive in recalvatione albus, vel rufus color fuerit exortus, et hoc sacerdos viderit, condemnabit eum haud dubie leprae, quae orta est in calvitio. Quicumque ergo maculatus fuerit lepra, et separatus ad arbitrium sacerdotis habebit vestimenta dissuta caput nudum os veste contectum contaminatum ac sordidum se clamabit omni tempore quo leprosus est et inmundus solus habitabit extra castra vestis lanea sive linea quae lepram habuerit in stamine atque subtemine aut certe pellis vel quicquid ex pelle confectum est si alba aut rufa macula fuerit infecta lepra reputabitur ostendetuvestimentum et omne in quo fuerit inventa et non crevisse, praecipiet, et lavabunt id in quo lepra est, recludetque illud septem diebus aliis. Et cum vide
Abbreviated transcription (Latin):
uerit in cute lepra contamuinabit eum. ł in ã
i loco suo candor stecerit non satis clarus plag
capite uel barba germinauĩt lepra iudebit
eos sacerdos ⁊ siquidem humilior locus fu̾it cam¬
e reliqua ⁊ capillus flauus solito ꝙ subrilior con¬
raminabit eos: qr lepra capitis est ac larbe Sĩ
autem uderit locum macule equalem uicine
liq̃ equal radetur homo absq loco macłe ⁊ re
stetisse plaga in ioto suo nec humilior carne reliqͣ
mundabit eum : lotisq uestib suis mundus et̃
m autem post emindationem rursus creu̾¬
it macula in cutẽ ñ queret amplius utrum ca¬
pillus in flanum colorem sit cõmutatus: quia
aꝑte imiudus est. Porro si steterit macula ⁊
capilli mgri suerut nou̾it hominem ẽẽ sana¬
tum ⁊ confidenter eum ꝓmintiet miridum
Uir ⁊ mulier in cuius cite candor apparuerit:
intuebitur eos sacerdos si dep̃henderit subobsc᷑¬
tim alborem lucere in cute sciat non eẽicpiam.
s macłam coloris candidi hominem mundum

Expanded text:
verit in cute lepra, contaminabit eum. Sin autem in loco suo candor steterit non satis clarus, plagcapite, vel barba germinaverit lepra, videbit eos sacerdos. Et siquidem humilior fuerit locus carne reliqua, et capillus flavus, solitoque subtilior, contaminabit eos quia lepra capitis ac barbae est sin autem viderit et locum maculae aequalem vicinae liquae aequalis radetur homo absque loco maculae et stetisse plaga in loco suo, nec humilior carne reliqua, mundabit eum, lotisque vestibus suis, mundus erit. Sin autem post emundationem rursus creverit macula in cute, non quaeret amplius utrum capillus in flavum colorem sit commutatus, quia aperte immundus est. Porro si steterit macula, et capilli nigri fuerint, noverit hominem esse sanatum, et confidenter eum pronuntiet mundum. Vir, sive mulier, in cujus cute candor apparuerit, intuebitur eos sacerdos. Si deprehenderit subobscurum alborem lucere in cute, sciat non esse lepram, sed maculam coloris candidi, et hominem mundum.
Abbreviated transcription (Latin):
cuit oues in inferno positi sunt: mors depascet
eos. Et dominabiiteur eoꝵ iusti in matiramno:
⁊ auxillum coꝵ neterascet in inferno a gła aoꝵ
eruntamen deus redimet animam mean: de
manu inferr̃cum acceꝑit me. Ne amnens

Expanded text:
cut oves in inferno positi sunt mors depascet eos et dominabuntur eorum iusti in matutino et auxilium eorum veterescet in inferno a gloria eorum verumtamen Deus redimet animam meam de manu inferi cum acceperit me diaps
Abbreviated transcription (Latin):
librum utiq tobie quem hebrei decarthalogo
diuiuaꝵ screpturaꝵ secantes. hiis q̃ a grogͣ¬
phamemorant mantiparunt seci satis desi¬
derio ur̃o ñ tamen meo studio. Argnitat enĩ
nos hebreoꝵ sindia ⁊ imputant nobis contͣ
suum canonem latims aurib ista trausferre.
moni hebraico utriusq lingne ꝑrtissimum
loquacem reperiens: unins diei laborem ar¬
ripui. Et quiequid ille michi hebraicis u̾bis
expressit : hoc ego accito notario sermonib

Expanded text:
alogo divinarum Scripturarum secantes, his, quae apocrypha memorant, manciparunt. Feci satis desiderio vestro, non tamen meo studio. Arguunt enim nos Hebraeorum studia, et imputant nobis, contra suum Canonem Latinis auribus ista transferre. moni Hebraico, utriusque linguae peritissimum loquacem reperiens, unius diei laborem arripui: et quidquid ille mihi Hebraicis verbis expressit, hoc ego accito notario, sermonibus
Abbreviated transcription (Latin):
umi d̾s isrł. Ecce ego adducam suꝑ uidam et
suꝑ omnes habitatores ierłm uniuersam atͦ¬
factionem qͣm locritus sum ad uersumeos eo
ꝙ locittus sum ad illos ⁊ ñ audierunt: uocaui
illos ⁊ ñ responderurt mͥ. Domui autem re¬
chabitarimi dixit ieremias. ħ dicit dñs exerci¬
tuum d̾s isrł. ꝓ eo quod obedistis p̃cepto iona¬
dab patris nñ ⁊ custodistis omui mandata e¬
uis ⁊ fecistis unuiersa que precepit nobis. ꝓp

Expanded text:
e ego adducam super Juda, et super omnes habitatores Jerusalem, universam afflictionem, quam locutus sum adversum eos: eo quod locutus sim ad illos, et non audierunt: Vocavi illos, et non responderunt mihi. Domui autem Rechabitarum dixit Jeremias: Haec dicit Dominus exercituum Deus Israel: Pro eo quod obedistis praecepto Jonadab patris vestri, et custodistis omnia mandata ejus, et fecistis universa, quae praecepit vo
Abbreviated transcription (Latin):
miam dicens. ħ dicit cdñs exercituum d̾s istł
Uade ⁊ dic uiris uida ⁊ habitatorib ierłm. Nũ
ũquid non recipietis distiplinam ut obediatis u̾ͥ¬
bis meis ddicet adñs : ꝑrerialuerunt sermoneᷤ
ionadab filii rechab quos precepit filiis siuis
ut non biberent uinum ⁊ non biberunt usꝙ
ad uien hano q obectierunt p̃cepto patͥs sui E¬
go autem locittus sum ad uos de mane ꝯsurgẽs
omnes seruos meos ꝓph̃as consurgens dilicłs

Expanded text:
miam, dicens: Haec dicit Dominus exercituum Deus Israel: Vade, et dic viris Juda, et habitatoribus Jerusalem: Numquid non recipietis disciplinam, ut obediatis verbis meis? dicit Dominus, Praevaluerunt sermones Jonadab filii Rechab, quos praecepit filiis suis, ut non biberent vinum. et non biberunt usque ad diem hanc, quia obedierunt praecepto patris sui: Ego autem locutus sum ad vos, de mane consurgens omnes servos
Abbreviated transcription (Latin):
regis iuda dicens. uade ad cͥam rechabitarum
⁊ uqruere eis ⁊ introduces eos in domiun dñi
iuiam execlram thesauroꝵ ⁊ dabis ets bibere
inum. Et assumpsi iechoniam filium iere¬
nie filii absanie ⁊ frẽs eius ⁊ omnes filios eius
⁊ uuiersam domum rechabitarum ⁊ introdu¬
xi eos in domum dñi ad garofilatum filiorũ a¬
nan filu iegeclelie hominis dei quod erat iuxta
gazo philatũm pricipum thesaurum maasie
fslii sellum: qui erat custos uestibuli ⁊ posu
coram filiis domus cechabitarum cyphos ple
nos nino ⁊ calices ⁊ cdixi ad eosuibite uinum
Qui respondemint. Non bibemus uinum quia
ionadab filis iechab pater ñ p̃cepit nob̃ dicẽs.
Non bibetis uinum ⁊ uos ⁊ faii nr̃i in sempiter

Expanded text:
habitarum et loquere eis: et introduces eos in domum Domini in unam exedram thesaurorum: et dabis eis bibere vinum. Et assumpsi Jechoniam filium Jeremiae filii Absaniae, et fratres ejus, et omnes filios ejus, et universam domum Rechabitarum, et introduxi eos in domum Domini, ad gazophylacium filiorum Anan, filii Jegadalia hominis Dei, quod erat juxta gazophilacium principum, super thesaurum Maasiae filii Sellum, qui erat custos vestibuli, et posui coram filiis domus Rechabitarum nos vino, & calices: & dixi ad eos: Bibite vinum. v.6. Qui responderunt: Non bibeIonadab filius Rechab, pater noster, praecepit nobis, dicens: non bibetis uinum uos, et filii uestr
Abbreviated transcription (Latin):
on ingredietur manzer hoc est de
cimam generationem. Ammonites ⁊ ma¬
abites eciam post decimam genetationi
non intrabunt eccãm olñi in eternum: quia
noluerunt nob̃ occurrere cum pane ⁊ aqua
in nia qũ egressi estis de egypto: ⁊ quia
conduxerunt contra ce basaam contra filiũ
beor de mesopotamia syrie ut malediceret¬
tibi: ⁊ noluit dñs deus trius audire balaã.
uercitq maledictionem eius in benedicfõe
tuam eo quod diligeret te ñ facies cum eis
pacem nec queras ets bona: cunctis dieb inte
tue in sempiternum.
on abhomiuab̃is ydiuneum qr frat̃ cu¬

Expanded text:
on ingredietur mamzer, hoc est, decimam generationem. Ammonites et Moabites etiam post decimam generationem non intrabunt ecclesiam Domini in aeternum: quia noluerunt vobis occurrere cum pane et aqua in via quando egressi estis de Aegypto, quia conduxerunt contra te Balaam filium Behor de Mesopotamia Syriae h. filitibi et noluit Dominus Deus tuus audire Balaam vertitque maledictionem eius in benedictionem tuam eo quod diligeret te non facies cum eis pacem nec quaeres eis bona cunctis diebus vitae tuae in sempiternum non abominaberis Idumeum quia frat
Abbreviated transcription (Latin):
de medio cii.
ii autem in agro reppererit uir puel¬
iam que desponsata est. ⁊ app̾hendẽs
concubuerit cum illa ip̃e moriecur solus
puella nich pacietur nec est rea mortis qm̃
ficut latro consurgit contra fratrem suũ
⁊ occidit animam eius: ita ⁊ puella ꝑpes¬
saest sola erat in agro: aamanit ⁊ nullꝰ¬
affuit qui liberaret eamr.
inuenerit iur puellam uirginem q̃

Expanded text:
de medio tui. sin autem in agro reppererit uir puellam, quae desponsata est, et adprehendens concubuerit cum illa, ipse morietur solus: puella nihil patietur, nec est rea mortis: quoniam sicut latro consurgit contra fratrem suum et occidit animam eius, ita et puella perpessa est: sola erat in agro, clamauit, et nulladfuit qui liberaret eam. si inuenerit uir puellam uirginem,
Abbreviated transcription (Latin):
gens et omnis ppłs cum eo: uenit ad fontẽ
qui uocatur arad. Erant autem castra ma¬
dian in ualle ad sepcentrion alem plagam
collis excelsi. Dyxito dominꝰ ad gedeonem.⁊

Expanded text:
gens et omnis populus cum eo venit ad fontem qui vocatur Arad erant autem castra Madian in valle ad septentrionalem plagam collis Excelsi dixitque Dominus ad Gedeon m
Abbreviated transcription (Latin):
ñ habai porto ubi stelle imago pfulserte: ex
hebred i nr̃o sermone addcta siutt. Nec ñ ⁊ ala
q̃ radei indeberatur ⁊ ita cormnpta erant ut
sensum legeatib coslerenit: orantib uobis:
magno lãbore correxi magis utile quid ex od
negocio.

Expanded text:
ulserit + ex Hebraeo in nostro sermone addita. Nec non et illa quae habere videbamur, et ita corrupta erant, ut sensum legentibus tollerent, orantibus vobis, magno labore correxi; magis utile quid ex otinegotio.
Abbreviated transcription (Latin):
cros habere uolunt codices aͣm emendatos. Qtͣ
nos iacedaat in stertore ⁊ uermib scatebat errorũ
integgnm inmatuiatummq gaudete. Qluonłi
ei immensa sunt reddita ita ego in liñguam
uram ut andacter ioquar feci cum habere que
amiserat. Igitu ⁊ nos ⁊ miurnq̃mꝙ lectorẽ
sonti p̃facione cominones ⁊ in pancipiis ubͦ¬
tum cidem semꝑ adnectens rego ⁊ ubicumꝑ

Expanded text:
ros habere malunt codices, quam emendatos. Quapnos jacebat in stercore, et vermibus scatebat errorum, integrum, immaculatumque gaudete. Quomodo er universa ei sunt reddita: ita ego in lingua nostra  audacter loquor feci eum habere quae amiserat. Igitur et vos, et unumquemque lectorem solita Praefatione commoneo, et in principiis librorum eadem semper annectens
Abbreviated transcription (Latin):
prccetit ⁊ antiquam diuinoꝵ uoluminum
uiam sentib rrgultusq purgare error mͥ¬
geminus ningitur corrector uicioꝵ falsanꝰ
uocor ⁊ errores non anferre. sed setẽre Tanta
est enim uetustatis consuetudo ut eciamꝯ
fessa plerisꝙ uicia placeanti: dnm mag̾ pui¬

Expanded text:
luminum viam, sentibus virgultisque purgare, mihi genuinus infigitur: corrector vitiorum falsarius vocor, et errores non auferre, sed serere. Tanta est enim vetustatis consuetudo, ut etiam confessa plerisque vitia placeant, dum magis pu
Abbreviated transcription (Latin):
ante portas huuis urbis .i. susis ⁊ ip̃e qui ma¬
chmatus est. ⁊ omnis congregatõ eius pendet
in patibutis: ñ nobis seo ded eis tebdente qd̾
meruit. hoc autem edictum quod minemit¬
tirrs in cunctis urbib ꝓponatur ut uceat
uideis uti iogib sius quib dedetes eẽ anmini¬

Expanded text:
ante portas hujus urbis, id est, Susis, et ipse qui maante portas hujus urbis, id est, Susis, et ipse qui machinatus est, et omnis cognatio ejus pendet in patibulis: non nobis, sed Deo ei reddente quod meruit. Hoc autem edictum, quod nunc mittimus, in cunctis urbibus proponatur, ut liceat Judaeis uti legibus suis. Quibus debetis e
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ nocessitate tempoꝵ ut rei publite poscit ntili¬
tas fectesinĩam ⁊ ut manifestius quod diciaius
intessigatis: aman filius amadathi animo ⁊
gente macedo. aliemisq a ꝑsarum sanguine
exꝑtus hmnanitatem ut pater nr̃ uecaret᷑
⁊ adoraretur ab ominb post regem scd̃s: qui
in tantum arcogantie tumorem sublatus est
ut regno nos prmare itteretur ⁊ spli. Nlam i¬
mardocheum cuius fide ⁊ beneficiis niuimus.
⁊ consortem regni nr̃i hester cum omm gente
sua nonis quibusdam atq in anditis machiuĩ
transferret in macedonas. Nos autẽ a pessi¬
mo mortalium uideos neci destinatos ĩ nulla
penitus culpa reppcrimus. s eꝯcrario iustis u
tentes leggib ⁊ filios altissimi ⁊ maximi semꝑ¬
ꝙ uiuentis dei ciuis beneficio ⁊ patrib nrĩs
⁊ nob̾ regnum est traditum ⁊ usꝙ hodie cra¬
teditur. Unde eas litteras quas sub nomine
nr̃o ille drrexerat sciatis ẽẽ uecitas ꝓ quoscełe

Expanded text:
itate temporum, ut reipublicae poscit utiliitate temporum, ut reipublicae poscit utilitas, ferre sententiam. Et ut manifestius, quod dicimus, intelligatis, Aman filius Amadathi, et animo et gente Macedo, alienusque a Persarum sanguine,expertus humanitatem, ut pater noster vocaretur, et adoraretur ab omnibus post regem secundus: qui in tantum arrogantiae tumorem sublatus est, ut regno privare nos niteretur et spiritu. Nam Mardochaeum, cujus fide et beneficiis vivimus, et consortem regni nostri Esther, cum omni gente sua, novis quibusdam atque inauditis machinis egnum Persarum transferret in Macedonas. Nos autem, a pessimo mortalium Judaeos neci destinatos, in nulla penitus culpa reperimus, sed econtrario justntes legibus, et filios altissimi et maximi, semperque viventis Dei, cujus beneficio et patribus nostris et nobis regnum est traditum, et usque hodie custoditur. Unde eas litteras, quas sub nomine nostro ille direxerat, sciatis esse irritas. Pro quo scelere
Abbreviated transcription (Latin):
xxuii. ꝓumciarumducib ac principib qui
nr̃e obedunt iussioni salutem dicit. Multibe¬
intacte principum ⁊ honore qui in eos collatꝰ
est abnsi sunt in suꝑbiam. ⁊ ñ solum sub¬
iectos regib urtuntur opprimere: s datams
głam ñ fererites in ip̃õs qui dederunt. i noli
agere beneficiis. ⁊ humanitatis in se nira uio¬
late: s dei quoꝙ cuncta cernentis arbitrantur
se fugere posse siĩam. ⁊ in tantum nesame pro¬
numperunt ut eos qui credita sebi officta diligẽ¬
ter obseruant ⁊ ita cuncta agunt ut omniũ
laude digni sunt mendatioꝵ fimiculis conent᷑
sub uertere uum aures principum simplices ⁊
ix sua natura alios estimantes callida fraude
decipiunt. queres ⁊ ex uecerib ꝓbatur hystori¬
is ⁊ ex hnis que gerutur cotidie quomodoma¬
lis quornndam sugestionib regum studia
depͣuẽtur. I nde ꝓuidendu est paci ommum
ꝓuinciaꝵ nec pͥntare debetis si diuersa iubea¬
inus ex anum nñ uenoe leuctace. s ꝓ q̃litate¬

Expanded text:
inciarum ducibus ac principibus, qui nostrae obediunt jussioni, salutem dicit. Multi bonitate principum, et honore qui in eos collatus est, abusi sunt in superbiam: et non solum subjectos regibus nituntur opprimere, sed datam sibi gloriam non ferentes, in ipsos, qui dederunt, moliagere beneficiis, et humanitatis in se jura violare; sed Dei quoque cuncta cernentis arbitrantur se fugere posse sententiam. Et in tantum vesaniae proruperunt, ut eos, qui credita sibi officia diligenter observant, et ita cuncta agunt ut omnium laude digni sint, mendaciorum cuniculis conentur subvertere, dum aures principum simplices, et ex sua natura alios aestimantes, callida fraude decipiunt. Quae res et ex veteribus probatur historiis, et ex his quae geruntur quotidie, quomodo malis quorumdam suggestionibus regum studia depraventur. Unde providendum est paci omnium provinciarum. Nec putare debetis, si diversa jubeamus, ex anim
Abbreviated transcription (Latin):
uocatrat adat. hanc enm diem omp̃s deus:
meroris ⁊ luctus eis uercit in gaudium.
Uñ ⁊ nos inter ceceros utos dies hunc habeto¬
te diem ⁊ celebrate eam cum omni lecicia il
⁊ in posterum cognoscantur om̃s qui fidelit᷑
ꝑsis obeduint dignam ꝓ fide reciꝑe ineccedẽ:
Qui antem ilidiabant᷑ur regno eoꝵ ꝑrre ꝓ
sceiere: omins artem ꝓuincia ⁊ cinitas que
noluenit sollempnitatis hmns eẽ ꝑticeps:
gladio ⁊ igne ꝑoat ⁊ sic deleatur: ut non
solum hominib s etiam bestiis in uia sit
in sempitermira ꝑ ꝯemplo ⁊ contemptus
⁊ inobedientie.

Expanded text:
ab Assuero: Hunc enim diem omnipotens Deus meroris et luctus vertit eis in gaudium. Unde et vos inter ceteros festos dies hanc habetote diem et ceet in posterum cognoscatur, omnes, qui fideliter Persis obediunt, dignam pro fide recipere mercedem: qui autem insidiantur regno eorum, perire pro scelere. Omnis autem provincia et civitas, quae noluerit solemnitatis hujus esse particeps, gladio et igne pereat, et sic deleatur, ut non solum hominibus, sed etiam bestiis invia sit in sempiternum, pro exemplo contemptus, et inobedientiae.
Abbreviated transcription (Latin):
cam uluis sitis donec rediret ad se hiis uerbis
blandiebatur. Quid habes hester : Igosumfẽ
tuus i oli mectiere ñ morieris Non em̃m ꝑꝑter
te s ꝓ omnib hec lex constituta est: accede gͥ
⁊ tangesceptium. Tumq illa reticeret tulit
anream uirgam ⁊ posit suꝑ coslum euis ⁊
osculatus est eam: ⁊ ait. Cur mͥñ loqueus:
Que respondit. Uida te dñe quasi angelura
dei ⁊ conturbatum est cor meum p̃ innore
glorie tue. Ualde enim mirabilis es dñe et
faties euia plena est gr̃aꝵ. Cumq loqueretur
rursus corruit ⁊ pene exammata est. Rex añ
turbatur ⁊ omnes ministri cuis consolabant᷑
eum. Exemplar epłe regis artaxersis qͣm ꝓ inde¬
is ad totas regni siu ꝓuincias misit: ꝙ ⁊ ipm̃

Expanded text:
eam ulnis suis, donec rediret ad se, his verbis eam ulnis suis, donec rediret ad se, his verbis blandiebatur: Quid habes, Esther? Ego sum frater tuus, noli metuere. Non morieris: non enim pro te, sed pro omnibus haec lex constituta est. Accede igitur, et tange sceptrum. Cumque illa reticeret, tulit auream virgam, et posuit super collum ejus, et osculatus est eam, et ait: Cur mihi non loqueris? Quae respondit: Vide te, domine, quasi angelum Dei, et conturbatum est cor meum prae timore gloriae tuae. Valde enim mirabilis es, domine, et facies tua plena est gratiarum. Cumque loqueretur, rursus corruit, et pene exanimata est. Rex autem turbabatur, et omnes ministri ejus consolabantur eam. Exemplar epistolae regis Artaxerxis, quam pro Judaeis
Abbreviated transcription (Latin):
autem t̾cio deposurt uestimenta ornatus sui
⁊ carcundata est gła sua. Cumꝙ regio fulg̾et¬
habitu ⁊ inuocass ouimiũ rectorẽ ⁊ saluatorẽ
deum: assumplit duas famulas. ⁊ suꝑuiam
quidem mintebatur qͣsi pre dłucus ⁊ miiia
eenerttudine. corpus suum ferre ñ sustinens.
altera antem famulaꝵ sequebatur duãm de¬
fuentia in humum incdumcitta sustentans ꝑ¬
sa autem roseo colore nultum ꝑfusa ⁊ gratis ac
itentib oculis tustem celabat anuꝑium ⁊ in¬
mio timore contractum. Ingressa gͥ ameta ꝑ
ordinem hostia stetit ct regem ubi ille resideb¬
at suꝑ solumi regni sui indittus uestib regiis
auteq fulgens ⁊ preciosis lapidib eratq t̃¬
ribilis aspectu. Cumq eleuass faciem ⁊ ar¬
dentib ocrlis furorem poctoris indicass regi¬
na corrurt ⁊ in pallorem colore mirtato iap¬
sum suꝑ ancillam reclinaurt capnt. Conu̾¬
cito d̾s spm̃ regis in mausuetudinem ⁊ fe¬
stinus ac mecuiens exilutt de solio ⁊ sustentas

Expanded text:
tertio deposuit vestimenta ornatus sui, et circumdata est gloria sua. Cumque regio fulgerhabitu, et invocasset omnium rectorem et salvatorem Deum, assumpsit duas famulas, et super unam quidem innitebatur, quasi prae deliciis et nimia teneritudine corpus suum ferre non sustinens: altera autem famularum sequebatur dominam, defluentia in humum indumenta sustentans. Ipsa autem roseo vultum colore perfusa, et gratis ac nitentibus oculis, tristem celabat animum, et nimio timore contractum. Ingressa igitur cuncta per ordinem ostia, stetit contra regem, ubi ille residebat super solium regni sui, indutus vestibus regiis, auroque fulgens, et pretiosis lapidibus, eratque terribilis aspectu. Cumque elevasset faciem, et ardentibus oculis furorem pectoris indicasset, regina corruit, et, in pallorem colore mutato, lassum super ancillulam reclinavit caput. Convertitque Deus spiritum regis in mansuetudinem, et festinus ac metuens exilivit de solio, et sustentans
Abbreviated transcription (Latin):
incurumcisoꝵ ⁊ omnis aliem gene. Eu sas infit
mitatem ⁊ necessitatem meam ꝙ ab hominer
illud quasi pannum menstruate. ⁊ ñ portem
in dieb silentii mei quod ñ comederim ĩ m̃sa
aman nec mithi placuit comuuitni regis ⁊ nõ
biberm uinum libaminum. ⁊ nunqͣm lecata
fit ancilla cua ex qua hnt crmllata sum usꝙ
in presentera diem nisi in te dñe d̾s abraha
ds fortis suꝑ om̃es. Ex ausdi uocem eoꝵ qm nł¬
iam aliam spem hñt. ⁊ libera nos de manu
mimicoꝵ: ⁊ erueme a timore meo. hec quaꝵ
addita repperim fclitione uulgata. ⁊ manda¬

Expanded text:
incircumcisorum, et omnis alienigenae. Tu scis incircumcisorum, et omnis alienigenae. Tu scis necessitatem meam, quod abominer illud quasi pannum menstruatae, et non portem in diebus silentii mei, et quod non comederim in mensa Aman, nec mihi placuerit convivium regis, et non biberim vinum libaminum: et numquam laetata sit ancilla tua, ex quo huc translata sum usque in praesentem diem, nisi in te, Domine Deus Abraham. Deus fortis super omnes, exaudi vocem eorum qui nullam aliam spem habent, et libera nos de manu iniquorum, et erue me a timore meo. Haec quoque addita reperi in editione Vulgata. Ca
Abbreviated transcription (Latin):
r. Instus es dñe ⁊ mnino ñ eis sufaitit quod an¬
tissima nos opprimunt seruitute. s robur ma¬
nuum suarum ydoloꝵ potentie deputantes no
buit cria mutare ꝓmissa ⁊ delere hereditate
tuam ⁊ claudere ora laudantium te atq ex¬
tinguere gloriam templi ⁊ altaris tui ut ape¬
riant ora gentium ⁊ laisdent ydoloꝵ fortitu¬
dinem ⁊ preclicent carnalem regem in serapi¬
termim. Ne tradas clñe sceptrum cuum his
qui non sirat ne ndeant ad rumam nr̃am.: s
conuerce consilium eoꝵ suꝑ eos ⁊ eum qui in
nos cepit seruire disperde. Memento dñe ⁊ o¬
stende ce nobis in tempore crbulanonis nr̃e:
⁊ da michi fiduciam rex deoꝵ ⁊ uniuerse oñe
potestatis tribue sermonem compositum in o
re meo in conspoctu i conis: ⁊ transfer cor ssluis
in odium hostis nr̃i ut ⁊ ip̃e peat ⁊ cecer qui
ei consentiunt. Nos autem ubera in manutu¬
xilium nisi te dñe qui habes omnium scientiam.
⁊ nostiqr oderim głam iniquoꝵ ⁊ detester cubile

Expanded text:
rum: Justus es Domine:  et nunc non eis sufficit, quod durissima nos opprimunt servitute, Sed robur manuum suarum, idolorum potentiae deputantes,  volunt tua mutare promissa, et delere hereditatem tuam, Et claudere ora laudantium,  atque extinguere gloriam templi et altaris tui, Ut aperiant ora gentium, et laudent idolorum fortitudinem,  et praedicent carnalem regem in sempiternum. Ne tradas Domine sceptrum tuum his, qui non sunt,  ne rideant ad ruinam nostram: Sed convertere consilium eorum super eos,  et eum, qui in nos coepit saevire, disperde. Memento Domine, et ostende te nobis in tempore tribulationis nostrae,  et mihi da fiduciam rex deorum, et universae, Domine, potestatis: Tribue sere meo in conspectu leonis, et transfer cor illius in odium hostis nostri, ut et ipse pereat, et caeteri qui ei consentiunt. Nos autem libera manu tuentem, nisi te, Domine, qui habes omnium scientiam, et nosti quia oderim gloriam iniquorum, et detester cubile
Abbreviated transcription (Latin):
honorem ⁊ meis deest anumne aie et omnb
que desiderat nec tribuit ei potestatem d̾s
ut comedat ex eo: sed homo extranens uora¬
bit illud. hoc uanitas ⁊ magna miseria est
Si genuerit quispiam .c. sibetos ⁊ uyxit mł¬
tos annos ⁊ plures dies etatis habuerit. ⁊ aĩa
illuis non utatur bonis substantie sue. sepł¬
tura ꝙ carebat. de hoc ego ꝓmincio ꝙ meli¬
or illo fiat abortuus. siusfra eium uenit
⁊ ꝑgit ad tenebras. ⁊ obluuone delebitur no¬
men eius. Non uidit solem neq cognouit
A Eatiam bom ⁊ mali. Etiam si duob mi¬
ne ad uium locum ꝓperant omnia: Om̃is
labor hominis in ore eus: s anima euisũ
implebrtur. Quid habet amplius ab stul
to sapiens. ⁊ quid pauꝑ nisiut ꝑgat illue
ubi est uita : Melus est uidere quod cupias
qͣm desiderare ꝙ nescias. Sed ⁊ hoc uanitas
⁊ apsumptio spẽ. Quis fisuturus est iam
uocatum est nomen euis. ⁊ scitur ꝙ hõ sit
⁊ ñ possit contra forciorem se in iuditio ꝯtẽ¬

Expanded text:
honorem, et nihil deest animae ejus, ex omnibus quae desiderat: Nec tribuit ei potestatem Deus ut comedat ex eo. sed homo extraneus vorabit illud: Hoc vanitas, et magna miseria est. Si genuerit quispiam centum, et vixerit multos annos, et plures dies aetatis habuerit, et anima illius non utatur bonis substantiae suae, sepulturaque careat: De hoc ego pronuntio quod melior illo sit abortivus. Frustra enim venitpergit ad tenebras et oblivione delebitur nomen eius non vidit solem neque cognovit distantiam boni et mali etiam si duobus minne ad unum locum properant omnia omnis labor hominis in ore eius sed anima illius non impletur quid habet amplius sapiens ab stulto et quid pauper nisi ut pergat illuc ubi est vita melius est videre quod cupias quam desiderare quod nescias sed et hoc vanitas est et praesumptio spiritus qui futurus est iam vocatum est nomen eius et scitur quod homo sit et non possit contra fortiorem se in iudicio conten
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ inueni amariorem morte mulierem. que
laquens uenatoꝵ est ⁊ sagena cor einsm̃
cula sunt manus enis. Ci placet deo
esfngiet illam: qui autem pccõr est capi¬
etur ab illa. Ecce hoc inuemi dixit occastes
unum ⁊ alterum ut inneurrem rationem
quem adhuc quent aĩamea ⁊ ñ innem
Urirum de mille mirim. repperi ⁊ mulierẽ
ex omnib ñ inuem. Solimmodo ixc in¬
uenł ꝙ fecerit deus hominem rectum: ⁊
ip̃e si infuitis mescuerit questionib. Quis
talis ut sapions est ⁊ quis nonit solutione

Expanded text:
morte mulierem, quae laqueus venatorum est, et sagena cor ejus, Vincula sunt manus illius: qui placet Deo, effugiet illam: qui autem peccator est, capietur ab illa. Ecce hoc inveni, dixit Ecclesiastes, unum et alterum, ut invenirem rationem, quam adhuc quaerit anima mea, et non inveni. Virum de mille unum reperi, mulierem ex omnibus non inveni. Solummodo hoc inveni, quod fecerit Deus hominem rectum, et ipse se infinitis miscuerit quaestionibus. Quis talis ut sapiens est? et quis cognovit solu
Abbreviated transcription (Latin):
De sts uelox ad irascendum: qr ira in si¬
mi stulti requiescit. Ne dicas quid putas
canse est ꝙ pora tp̃a meliora fuere am nc̃
Stulta est enimyniuscemodi interogõ
Utilior est sapientia cuñ diuitus. ⁊ mag̾ ꝑdest
iuidentib solem Sicut enim ꝓtegit sapia. sie
ꝓtegit pecuia. hoc antem psus hc̃ eruditio

Expanded text:
ira in sinu stulti requiescit ne dicas quid putas causae est quod priora tempora meliora fuere quam nunc sunt stulta est enim huiuscemodi interrogatio utilior est sapientia cum divitiis et magis prodest videntibus solem sicut enim protegit sapientia sic protegit pecunia hoc autem plus habet eruditio
Abbreviated transcription (Latin):
tur homuium. ⁊ uiuens cogitat quod
fuctirum sit. Melior estira risi: ꝙ ꝑ cristi¬
tiam uultus corrigitut aminus delinq̾n¬
tis. Cor sapientium ubi tristitia est. ⁊ cor
stultoꝵ ubi leticia. Meluis est a sapientecor
rigi. quam stultoꝵ adulatione decipi. Qͥa
sicut sonitus spmarum ardentium sub ol¬
la. sic tisus stulti. S et hoc uanitas. Calũp

Expanded text:
tur hominum, et uiuens cogitat, quid futurum sit. melior est ira risu: quia per tristitiam uultus corrigitur animus delinquentis. cor sapientium, ubi tristitia est: et cor stultorum, ubi laetitia. melius est a sapienrigi quam stultorum adulatione decipi, quia sicut sonitus spinarum ardentium sub olla, sic risus stulti. Sed et hoc vanitas. Huic
Abbreviated transcription (Latin):
qui con surgiͥt ꝓ eo. Insiuitus est nuimerus po
pili oĩum aui fuerunt ante eum ⁊ qui postea
futuri sunt non letabuntur in oo. s ⁊ hoc uam¬
tas ⁊ asflc̃tio spe. Custodi pedem tuum ing̃diẽs
cm melior est obedientia qͣm stultoꝵ iucti¬
ꝓfecendum sermonem coram deo. Deus enim
in celo. ⁊ tu suꝑ terram. Idcroco sint paua ser¬
mones em. Multas curas secuntur sompmia: et
in multis sennonib intiemetur stalticta.
Siquid noͣsti deo nemoreris reddere. displicet
euim ei infideł ⁊ stulta ꝓmissio. s ꝙ cumq uo¬
ueris redde. Multoq melius est non uouere ꝙͣ
post notum ꝓmissa uon reddere. Ne dederis os
tuuum ut peccare facias carem tuam. neq di¬
cas coram angelo. non est ꝓuidentia. ne forte
iratus dñs suꝑ sermones tuos dissipet cuncta
oꝑi mantium tuaꝵ. Ubi multa sunt sõpnia

Expanded text:
qui consurgit pro eo infinitus numerus est populi omnium qui fuerunt ante eum et qui postea futuri sunt non laetabuntur in eo sed et hoc vanitas et adflictio spiritus custodi pedem tuum ingrediens  melior est oboedientia quam stultorum victiproferendum sermonem coram deo. deus enim in caelo et tu super terram: idcirco sint pauci sermones tui. multas curas secuntur somnia, et in multis sermonibus inuenitur stultitia. si quid uouisti deo, ne moreris reddere: displicet enim ei infidelis et stulta promissio: sed quodcumque uoueris redde: multoque melius est non uouere quam post uotum promissa non reddere. ne dederis os tuum, ut peccare facias carnem tuam, neque dicas coram angelo: non est prouidentia: ne forte iratus deus super sermone tuo dissipet cuncta opera manuum tuarum. ubi multa su
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑat scriuenti. ꝑ uarus uon implebitur pe¬
cinna: ⁊ qui ainat diuitias frrctus ñ capiet
ex eis. ⁊ hoc quoq uanitas. Ubi multe sunt opes.
multi ⁊ qui comedunt eas. Et quid ꝓdest pos¬
sessori nisi ꝙ ceruit cͥiuicias oculis suis: dulcis
est sompniis oꝑanti: sine paꝵ siue multum
comedat. Saturitas autem uiurcis non sinit¬
eum dormire. est et alia infumitas pessimaꝙͣ
indi sub solẽ duntie conseruate in malũ dm̃
sui. ꝑcunt enim in afflictione pessima. Gña¬
uit silium qui in summa egestate erit sicut
egressus est nudus de utero matris sue. stͤ re¬
uertetur. ⁊ nicħ afferet secum de labore suo. Mi¬
serabilis ꝓrsus infiruirtas. quomodouente sic

Expanded text:
enti. Avarus non implebitur pecunia: et qui amat divitias, fructus non capiet ex eis, et hoc ergo vanitas. Ubi multae sunt opes, multi et qui comedunt eas. Et quid prodest possessori, nisi quod cernit divitias oculis suis? Dulcis est somnus operanti, sive parum, sive multum comedat: saturitas autem divitis non sinit dormire eum. Est et alia infirmitas pessima, quam vidi sub sole: divitiae conservatae in malum domini sui: pereunt enim in afflictione pessima: Generavit filium, qui in summa egestate erit: sicut egressus est nudus de utero matris suae, sic revertetur, et nihil auferet secum de labore suo. Miserabilis prorsus infirmit
Abbreviated transcription (Latin):
ad huc rome eẽm. ⁊ eccłiastem sõ
blesille legerem ut eam ad contẽp¬
minido cerneret putaret ẽẽ ꝓ nicho. rogatũ
ab eaut in morem commentarioli obsca¬
ra queq disseretem: ut absq me posset

Expanded text:
adhuc Romae essem, et Ecclesiasten sanctae Blesillae legerem, ut eam ad contempmundo cerneret, putaret esse pro nihilo; rogatum ab ea, ut in morem Commentarioli obscura quaeque dissererem, ut absque me posset
Abbreviated transcription (Latin):
ta anima mnea in me est. Stansq suꝑ eũ
orcidi illum. sciebam enm qr uiuere ñ pot̃¬
at post riuiuam. Et auli diadema quod erat
in capite eius et armillam de brachio ip̃ius:
⁊ actuli ad de dnm̃ meum huc. Apptehendẽs
antem dauid uestimenta sua scidit. Omnes¬
ꝙ niri qui erant ouieo planpecunt ⁊ fleuetẽ
et ieiunauerunt usq ad uesꝑam suꝑ saul et sc̃
ionachainfilium euis. ⁊ suꝑ ppłm dm̃ ⁊ sirꝑdo

Expanded text:
ma in me est stansque super eum occidi illum sciebam enim quod vivere non poterat post ruinam et tuli diadema quod erat in capite eius et armillam de brachio illius et adtuli ad te dominum meum huc adprehendens autem David vestimenta sua scidit omnesque viri qui erant cum eo et planxerunt et fleverunt et ieiunaverunt usque ad vesperam super Saul et super Ion
Abbreviated transcription (Latin):
est multa grbeatin prudentia: qui aut̃
impaciens eit exaltat stultitiam suam. Uita
carnium sanitas cordis: putredo ossium in¬
india. Qui calimipmatur egentem ꝯpro¬
brat factori eius honorat autem eum qui

Expanded text:
est, multa gubernatur prudentia: qui autem inpatiens est, exaltat stultitiam suam. uita carnium sanitas cordis: putredo ossuum inuidia. qui calumniatur egentem, exprobrat factori eius: honorat autem eum, qui
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ nentate udumti imquitas ⁊ i trmore do¬
nim declinatur a malo. Cum placuerint
dño iue homiinis. inumicos quoq eius ꝯuercit
ad pacem. Melius est parum cum iustitia ꝙͣ
multi fructus cum imquitate. Cor hominis
disponet mani suam: s chñi est dirigeregͥs¬
sus eius. diuinatio in labiis regis in iuditio
ñ ertabit os euis. ponduis ⁊ statera iuditia
dm̃sunt: ⁊ oꝑa eius ⁊ om nes lapides scł̃i. aAb¬
hominabiles regi qm agunt impie qm̃ in
stitia firmatur solum. Uoluntas regumia¬
bia uista. qui recta ioquitur dirigetur. Indig¬
natio regis nuntii mortis: ⁊ nir sapiens placa
dit eumi. In hilaritate uultus regis uita ⁊ de¬
mentia eius quasi ymber serotinus. posside¬

Expanded text:
 ueritate redimitur iniquitas, et in timore domini declinatur a malo. cum placuerint domino uiae hominis, inimicos quoque eius conuertet ad pacem. melius est parum cum iustitia quam multi fructus cum iniquitate. cor hominis disponit uiam suam, sed domini est dirigere gressus eius. diuinatio in labiis regis: in iudicio non errabit os eius. pondus et statera iudicia domini sunt, et opera eius omnes lapides saeculi. abominabiles regi qui agunt impie, quoniam iustitia firmatur solium. uoluntas regum labia iusta: qui recta loquitur, dirigetur. indignatibit eum. In hylaritate vultus regis vita, et clementia eius quasi ymber serotinus. Introd
Abbreviated transcription (Latin):
natur in principio: in nomisimo benedictoẽ
carebit. Nle dicas teddam malum ꝓ malo: ex¬
pecta i am̃u ⁊ liberabit te. Abhomin actõ
est apud deum pondus ⁊ pondus: statera
dolosa ñ est bona a dño diriguntur g̾ssus
uiri. Quis autem hommum potest intelli¬
gere inam suam : Ruma est homins deno¬
tare scõs. ⁊ post uota tracͥtare. dissipat ĩpios

Expanded text:
in principio, in novissimo benedictione carebit. Ne dicas: Reddam malum: exspecta Dominum, et liberabit te. Abominatio est apud Dominum pondus et pondus: statera dolosa non est bona. A Domino diriguntur gressus viri: quis autem hominum intelligere potest viam suam? Ruina est hominis devorare sanctos, et post vota tractare.
Abbreviated transcription (Latin):
cuni sernaneris eam more tuo ⁊ redimdub¬
it inlabiis cins ut sit in dño fiducia cua.
Unde ⁊ ostendam eam tibi hodie. Ecte descͥp¬
si cam itplictoer in cogitationib ⁊ scĩa ait
ostenderem tibi firmmitatem ⁊ elocpnia t̾uta¬
tis respond̾es ex hiis illis qu m serit de.
non facias molentiam panꝑi qr panꝑest:

Expanded text:
um servaveris eam in ventre tuo et redundabit in labiis tuis ut sit in Domino fiducia tua unde et ostendi eam tibi hodie ecce descripsi eam tibi tripliciter in cogitationibus et scientia ut ostenderem tibi firmitatem et eloquia veritatis respondere ex his illi qui misit te non facias violentiam pauper
Abbreviated transcription (Latin):
uorandir. uitum autem fidelem quis innemet
Iustiis qni ambulat in simplicitatesua de¬
Atos post se filios ꝯerelimquet. Rex qui fei¬
det in solio idicii dissipat omne maliun
intuitu sus. us potest dicere minidum :
cor meum puruĩ sum a ꝑcc̃o: pondus ⁊ pon¬

Expanded text:
um autem fidelem quis inveniet? Justus, qui ambulat in simplicitate sua, beatos post se filios derelinquet. Rex, qui sedet in solio judicii, dissipat omne malum intuitu suo. Quis potest dicere: Mundum est cor meum, purus sum a peccato? Pondus et pon
Abbreviated transcription (Latin):
tem forcium ascendit sapiens. destruxit ꝙ ro¬
buc fiducie eius. Qui custodit os siuim ⁊ lmi¬
guam suam: custodit ab angustiis ammam
fuam. Sinꝑbus ⁊ artogamꝰ nocatur indoctus:
qui in ira opatur suꝑbiãm. defideria occidunt
pignum: noluerunt emm quicquam manꝰ
eins opri. Tota die concupisait ⁊ desiderat: qͥ
auteminstus est tribuet. ⁊ non cessabit. hosti

Expanded text:
tem fortium ascendit sapiens et destruxit robur fiduciae eius qui custodit os suum et linguam suam custodit ab angustiis animam suam superbus et arrogans vocatur indoctus qui in ira operatur superbiam desideria occidunt pigrum noluerunt enim quicquam manus eius operari tota die concupiscit et desiderat qui autem iustus est tribuet et non cessabit hosti
Abbreviated transcription (Latin):
Timor dm̃ ad intam: ⁊ in plentudine aͣ¬
morabitur absoꝵ isitatione pessimm. Abscõ¬
dit piger manum suam sub ascella: nec ad
os suum applicat eam. restilente flagella¬
to stultus sapiencior erit si autem corripn¬
erit sapientem intelliget sapĩam. Qm astli¬
erit ⁊ infelix. Lon cesses flliaudue deatinam:¬

Expanded text:
timor Domini ad vitam et in plenitudine cotimor Domini ad vitam et in plenitudine commorabitur absque visitatione pessimi abscondit piger manum suam sub ascella nec ad os suum adplicat eam pestilente flagellato stultus sapientior erit sin autem corripueris sapientem intelleget disciplinam qui adfliest et infelix
Abbreviated transcription (Latin):
stultum deicie. nec seruumꝰ dominan prina¬
pib. doctima mriꝑ pacienciam noscitir ⁊ gła
eiuis est iniqua pretergredi. Sicut fremtin le¬
onis ita ⁊ regis ira: ⁊ sicut ros super herbam ita¬
⁊ hilaritas eĩis. dolor patris filius stultus. ⁊ cec¬
ta iugrter ꝑftillan cia litigiosa mulier. domus
⁊ diuicie dantur a parentib: adnõ autem ꝓ¬
peie nror prudens pigredo mint᷑tit soporem:
t anina dissoluta esimiet. Qͥ custodit man¬
datum custodit anuam suam: qui antem¬
negligit uiam suam mortificabitur. Fene¬
tatui dño qui miseretur pauꝑis: ⁊ iuciłsita¬
dinem reddet ei. Etudi filium tuum ne despes:
ad interfectionem antem euis ne ponas aiãm
cuam. Qu enim impaciens est instinebit dãp¬
num: ⁊ cum rapu̾it aliud apponet. Andicon
silium ⁊ suscipe disciplinam: tit sis sapiens
in nouissimis tunis Multe cogitationes in
corde uiri. uolmitas autem dñ in eternum¬
ꝑmanebit. homo indigens misoricors est:ͥ¬
⁊ melior paupet iustus quam uir mendar

Expanded text:
stultum deliciae, nec servum dominari principibus. Doctrina viri per patientiam noscitur: et gloria ejus est iniqua praetergredi. Sicut fremitus leonis, ita et regis ira: et sicut ros super herbam, ita hilaritas ejus. Dolor patris, filius stultus: et tecta jugiter perstillantia, litigiosa mulier, Domus, et divitiae dantur a patribus: a Domino autem proprie uxor prudens. Pigredo immittit soporem, et anima dissoluta esuriet. Qui custodit mandatum, custodit animam suam: qui anegligit vias suas, mortificabitur. Foeneratur Domino qui miseretur pauperi: et vicissitudinem suam reddet ei. Erudi filium tuum, ne desperes, ad interfectionem ejus ne ponas animam tuam. Qui impatiens est, sustinebit damnum, et cum rapueritt sis sapiens in novissimis tuis multae cogitationes in corde viri voluntas autem Domini permanebit homo indigens misericors est et melior pauper quam vir mendax
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ uolinitas euis in hiis qui simpliciter ambu¬
lant. Manus in manu non erit innocens
maluis: semen antem ustoꝵ saluabitur.
cra ⁊ fatua desidenum iustoꝵ omne bo¬
num est. prestolatio impioꝵ furor.
qui mebriat. ip̃e quoꝙ mebriabitur. Qmab¬

Expanded text:
et voluntas ejus in iis qui simpliciter ambulant. Manus in manu, non erit innocens malus: semen autem justorum salvabitur. rsus: Desiderium iustorum omne bonum est: praestolatio impiorum furor. qui inebriat, ipse quoque inebriabitur. qui ab
Abbreviated transcription (Latin):
fortissima nomendm̃: ad ip̃m currit uistus
⁊ exaltabittr. Sulu duuitis urbs roboris euis.
⁊ di murus nalidus cucumdans eum añ q̃m
conteratur. Etaltatur cor hominis ⁊ añ qͣm
glorificetur humiliatur Q prius tespondet
quam andiat stultum se ẽẽ demonstrat. ⁊ ꝯ¬
frisione dignum. Sp̃e autem niri sustentat
inbetillitatem suam Spm̃ uero ad irascend̾
facilem quis pot̾it sustinere: Cor prisdentis
possidebit scĩam: ⁊ auris sapientium q̃rit doe¬
trinam. donum hominis dilatat uam cius
⁊ ante principes sãpientium ei facit. Iustus pͥ¬
or est accusator sui: ueiit anncus eius et
muestigabit eum. Contradictiones compri¬
mit sors: ⁊ inter potentes quoꝙ diiuidicat.
srater qui adiuatur a fre quas auittas fir
ma. ⁊ udicta quasi uectes urbuam. de fructu
oris erus replebitur uent̃ eius: ⁊ genmina
labioꝵ ip̃ius saturabunt eum. Mors ⁊ iuta
mianib lingue qui diligunt eam comedẽt
fruc̾ens eius. Qui nuenĩt mulierem buonam¬

Expanded text:
omini: ad ipsum currit justus, et exaltabitur. Substantia divitis urbs roboris ejus, et quasi murus validus circumdans eum. Antequam conteratur, exaltatur cor hominis: et antequam glorificetur, humiliatur. Qui prius respondet quam audiat stultum se esse demonstrat, et confusione dignum. Spiritus viri sustentat imbecillitatem suam: spiritum vero ad irascendum facilem quis poterit sustinere? Cor prudens possidebit scientiam: et auris sapientium quaerit doctrinam. Donum hominis dilatat viam ejus, et ante principes spatium ei facit. Justus, prior est accusator sui: venit amicus ejus, et investigabit eum. Contradictiones comprimit sors, et inter potentes quoque dijudicat. Frater, qui adjuvatur a fratre, quudicia quasi vectes urbium de fructu oris viri replebitur venter eius et genimina labiorum illius saturabunt eum mors et vita in manu linguae qui diligunt eam comedent fructus eius qui invenit mulierem in
Abbreviated transcription (Latin):
borabitur. In doctrma replebuntur cellaria.
unuiersa sub̃a preciosa ⁊ pulberima. uir
sapiens fortis est. ⁊ nir doctus robustas ⁊ uali¬
salus ubi multa consilia sunti. Excella stulto
sapĩa: in porta non aperiet os suum. Qͥ cogiꝰ¬
tat mala facete stultus uocabitur. sogitatõ
stulai petm̃ est: ⁊ ab hominatio hominum

Expanded text:
ia universa substantia pretiosa et pulcherrima vir sapiens et fortis est et vir doctus robustus et valisalus ubi multa consilia sunt excelsa stulto sapientia in porta non aperiet os suum qui cogitat malefacere stultus vocabitur cogitatio stulti peccatum est et abominatio hominum