comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
atq ido ñ casu gestum. s duunitꝰ ꝓcura¬
tumẽ ut eo annoꝵ nuotemplũ edifica¬
retur. Quod aut enchenia ꝑ om̃s annosce¬
lebrari sanctitum e. nos ammonet memo¬
riam dñicȩ resurrectionissemꝑ in aĩo
hab̾e ⁊ nr̃am sꝑare. Nec p̃teundum ẽ qͦd de¬
dicans templũ salomon uͥ compleuit p̃ces
ignis de celo descendit. ⁊ deuorauit holo¬
causta ⁊ uictimas. Holocausta nanq ⁊
uictime ũi salomonis nossumꝰ de quib
dõ. mortificatos quidẽ carne. uiuifica¬
tos aut spu. Ignis e feruor eximie dilecti¬
onis incȩlesti patria. quo ⁊ insuabitudine.
⁊ insui conditoris claritate ciues cęli arde
letant᷑. Hinc quȩdã agmina uocantur sera¬
phim .i. ardentes uł incendentes. Comple¬
ta gͦ dedicatioe ignis hostias deuorat. qr
ex pleto tp̃r nr̃e resurrectionis flagͣntiau̾i
amoris quo ne angłice uirtutes in flamman¬
tur. fideliumtes uisa spe sui redẽptoris ab¬
sorbebit. Notandu ⁊ quod salomon dimi¬

Expanded text:
casu gestum, sed divinitus procuratum est, ut eo annorum numero templum aedificaretur. Quod autem encaenia per omnes annos celebrari sancitum est, nos admonet memoriam Dominicae resurrectionis semper in animo habere, et nostram sperare. Nec praetereundum est, quod dedicans templum Salomon, ubi complevit preces ignis de coelo descendit, et devoravit holocausta et victimas. Holocausta namque et victimae veri Salomonis nos sumus, de quibus Deo, mortificatos quidem carne, vivificatos autem spiritu . Ignis est fervor eximiae dilectionis in coelesti patria, qua et in sua beatitudine, et in sui Conditoris claritate cujus cives coeli ardere laetantur. Hinc quaedam agmina vocantur seraphin, id est ardentes vel incendentes. Completa ergo dedicatione, ignis hostias devorat; quia expleto tempore nostrae resurrectionis, flagrantia veri amoris quo nunc angelicae virtutes inflammantur, fidelium mentes visa specie sui Conditoris, absorbebit. Notandum etiam quod Salomon dimi
Abbreviated transcription (Latin):
blasfemia. ⁊ quia tu homo cum sisfacis
teipsũdin. Respdit eis. Nonne scͥptũ ẽ
in lege ur̃a. quia ego dixi dii estis: Ali¬
qn intria distribuunt scͥpture ut illud.
oportebat impłi om̃ia que scͥpta st̃ in
lege ⁊ ꝓpħis ⁊ psalmis de me. aliqn in
la. Si illosdixit dos ad quossermo dĩ fac¬
tus ẽ. ⁊ n pot̃ solui scͥptura. quẽ pat̾ scifi¬
cauit ⁊ misit in mundũ. uosdicitis qr

Expanded text:
ia: et quia tu homo cum sis, facis teipsum Deum. Respondit eis Jesus: Nonne scriptum est in lege vestra, quia ego dixi dii estis ? Aliquando in tria distribuuntur Scripturae, ut illud: Oportebat impleri omnia quae scripta sunt in lege et prophetis et psalmis de me , aliquando in la. Si illos dixit deos, ad quos sermo Dei factus est, et non potest solvi Scriptura, quem Pater sanctificavit et misit in mu
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ ego facio innomine patrismei hec
testimonum ꝑhibent deme.S uosñ
c̃ditismͥ. quia ñ estis exouib meis. Lo¬
quor uob̃ ut u̾bũ di. ⁊ ꝓbo quidsim ꝑ
oꝑaque facio in noĩe patris mei .i. con¬
fitendo eũ. cuiꝰ głam ñ meã ubiq que¬
ro. quia una e gła patris ⁊ filii. Oues
meȩ uocẽ meã audiunt ⁊ ego agnosco
eas ⁊ sequuntur me. Et ego uitam et̃nã
do eis ⁊ ñ ꝑibunt in exnum. Et n rapi¬
‸et eas quisꝗ de manu mea. fur ⁊ latro
seu lupus nil posst̃ contra eosfac̾e quos
ꝑibitis qui ñ estis ex ouib meis. at̃m̃s
quod dedit mͥmaius om̃ib ẽ. ⁊ nemo
pot̃ raꝑe de manu patͥsmei. Hoc pat̾
dedit filio mauis om̃ib. ut illiẽẽt uni¬
genitus filius. gignendo dedit. Sic ht̃
sapiam filius. sic ht uitã: ut ip̃e sit sa¬
pientia faciens sapientes. uita faciens
uiuentes. quod maius ẽ om̃ib. S quia

Expanded text:
ego facio in nomine Patris mei, haec testimonium perhibent de me. Sed vos non creditis mihi, quia non estis ex ovibus meis. Loquor vobis ut Verbum Dei, et probo quid sim per opera quae facio in nomine Patris mei, id est confitendo eum, cujus gloriam non aliam ubique quaero, quia una est gloria Patris et Filii. Oves meae vocem meam audiunt, et ego cognosco eas, et sequuntur me. Et ego vitam aeternam do eis, et non peribunt in aeternum. Et non rapiet eas quisquam de manu mea. Fur et latro seu lupus, nihil possunt contra illos quos peribitis, qui non estis ex ovibus meis. Pater meus quod dedit mihi, majus omnibus est, et nemo poterit rapere de manu Patris mei. Hoc Pater dedit Filio majus omnibus, ut illi esset unigenitus Filius. Gignendo dedit. Sic habet sapientiam Filius, sic habet vitam, ut ipse sit sapientia faciens sapientes, vita faciens viventes, quod majus est omnibus. Sed quia
Abbreviated transcription (Latin):
nꝰpr̃is ⁊ filii. anforte ip̃e filiꝰ manuse
patris: Si manũ aut intelligamꝰ pote¬
statẽ. una ẽ patris ⁊ filii potestas. quia
ipeefiliꝰ. Quodñ ita dictũ ẽ. tanꝗ̃ ds ha¬
beat humana formã. s quod ꝑ ipsũ fac
ta st̃om̃ia. Nam solent hoiẽs dic̾e manꝰ
suas ẽ alios hoĩes ꝑ quos faciunt quos
manꝰ hominis dr̃. ut illud. agnoscit qͥsq
manii suã. cũ id quod scͥpsit agnoscit. Cũ
gͦ manusdi n uno mͦ possit intelligi. hoc
Soco manũ patͥs i filii intelligimꝰ potestate
utriusq. ne si hic filiũ patris manũ in
celligamꝰ. incipiat carnalis cogitatio ⁊ ip¬
susfilii querere filii. quẽ similit credat
manii xp̃i. Ego ⁊ pat unũ sumꝰ. Sustuler̃
lapides iudei. ut lapidarent eum. Per
psonaꝵ expͥmitur. ꝑ unĩ unitas diuine
sube intelligit᷑. hoc iam nferunt qui cȩ¬
tera tulert. s duri ad lapides currunt.
s quia iħc ñ patitur nisi quod uult. li¬
bere respondet factis eoꝵ. Respdit eisiħc.

Expanded text:
tris et Filii, an forte ipse Filius manus est Patris sui? Si manum intelligamus potestatem, una est Patris et Filii potestas; quia ipse est Filius. Quod non ita dictum est, tanquam Deus habeat humanam formam, et quasi cta sunt omnia. Nam solent homines dicere manus suas esse alios homines, per quos faciunt quod manus hominis dicitur ut illud: Agnoscit quique manum suam, cum id quod scripsit agnoscit. Cum ergo manus Dei non uno modo possit intelligi, hoc loco manum Patris et Filii intelligimus potestatem utriusque, ne si hic Filium manum Patris accipiamus, incipiat etiam carnalis cogitatio ipsius Filii quaerere Filium, quem similiter credat Christi manum. Ego et Pater unum sumus. Sustulerunt lapides Jupersonarum exprimitur; per unum, unitas divinae substantiae intelligitur. Hoc jam non ferunt, qui caetera tulerunt, sed duri ad lapides currunt. Sed quia Jesus non patitur nisi quod vult, libere respondet factis eorum. Respondit eis Jesus:
Abbreviated transcription (Latin):
pono eam ameipso. Potestate habeo ponen¬
di eam ⁊ potestate habeo it̃m sum̃di eam.
hoc mandatuĩ accepi a patre meo. Manda¬
tum ponendi ⁊ sum̃di anima dicit. u̾bũn
u̾bo accepit mandatũ. s inu̾bo unigento
e ome mandatui patͥs. Cieni que ꝑfectuge¬
nuit. om̃ia gignendo dedit. Dissensio
it̾m facta e int̾ uideos. ꝓpt sermones hos.
Dicebant aũt multi ex ip̃is. demonium
ht ⁊ in sanit. Quid eũ auditis: Alii dicebãt

Expanded text:
o eam a meipso. Potestatem habeo ponendi eam, et potestatem habeo iterum sumendi eam. Hoc mandatum accepi a Patre meo. Mandatum ponendi et sumendi animam dicit. Verbum non Verbo accepit mandatum, sed in Verbo unigenito est omne mandatum Patris. Etenim quem perfectum genuit, omnia gignendo dedit. Dissensio iterum facta est inter Judaeos propter sermones hos. Dicebant autem multi ex ipsis: Daemonium habet et insani
Abbreviated transcription (Latin):
pat̾e. Et quia octaua die resurrexit dñs.
bene octonariꝰ nus festa nre resurrectiois
sig̾cat. Quod templũ abhostib incensũ
rursũ construit᷑. uarios insinuat euentꝰ
eccłȩ que nc̃ pmitur ne lib̾atur. nc antiqͥ
hostis ꝑiclitat᷑ in sidiis. nc ꝑpenitñtia reci

Expanded text:
patriae; et quia octava die resurrexit Dominus, patriae; et quia octava die resurrexit Dominus, bene octonarius numerus festa nostrae resurrectionis significat. Quod templum ab hostibus incensum, rursum construitur; varios insinuat eventus Ecclesiae, quae nunc premitur, nunc liberatur, nunc antiqui hostis periclitatur insidiis, nunc per poenite
Abbreviated transcription (Latin):
thiocꝰ rex gcoꝵ nefandissimꝰ fraude capta
auferens in iconfringens altare dñi au¬
reum ⁊ m̃sã ppositionis ⁊ candel abrum
⁊ cȩta aurea. ⁊ statuit in templo iouis
simulachrii.⁊ multosꝓcustodia legis
trucidauit. int̾qͦs mat̾ illa .Uii. filioꝵ
corona mriicũ sobole m̾uit. S iudas
machabeꝰ de gne sacdotali arma arri-¬
piens adu̾sus duces antiochi expulit eoᷤ
de uidea. ⁊ templũ emundans noua al¬
taria ⁊ ornamta faciens dedicauit ea cũ
templo qͥnta die mensis noni qui apud
nos december appellat᷑. ⁊ quẽ constat ẽẽ in
hyeme. ⁊ statuit om̃ib annis diẽ enchenioꝵ
.i. innouationis ⁊ dedicationis templi celebra¬
cuiꝰ nõis intp̃tatio ẽ pacificꝰ redẽptorẽ nr̃m
sig̾̃t. de quo ysaias dicit. Multiplicab̾r eiꝰ
imꝑui ⁊ pacisn erit finis. Templũ e eccła
qͣm de uniu̾sisc̾dentib qi de uiuislapidi¬
bus cong̃gat inuna compagem fidr̃ icari
octaui anni sig̾cat festiuitate celestis

Expanded text:
tiochus rex Graecorum nefandissimus, fraude capta auferens inde et confringens altare Domini aureum, et mensam propositionis, et candelabrum et caetera aurea, et statuit in templo Jovis simulacrum, et multos pro custodia legis trucidavit, inter quos mater illa septem filiorum, coronam martyrii cum sobole meruit. Sed Judas Machabaeus de genere sacerdotali, arma corripiens adversus duces Antiochi, expulit eos de Judaea , et templum emundans, nova altaria et nova ornamenta faciens, dedicavit ea cum templo quinta die mensis noni, qui apud nos December appellatur, et quem constat esse in hieme, et statuit omnibus annis diem encaeniorum, id est invocationis et dedicationis templcujus nominis interpretatio est pacificus, Redemptorem nostrum significat. De quo Isaias ait: Multiplicabitur ejus iquam de universis credentibus quasi de vivis lapidibus congregat in unam compagem fidei et chaoctavi anni, significat festivitatem coelestis
Abbreviated transcription (Latin):
stiuitas dedicationis templierat. Chenon
ht̃ hoc u̾bii.Si quis nouatunica induitur
encheniare .i. initiarẽ dr̃. Enchenia nad¬
pͥma dedicationẽ templi s ad ultimã ꝑtinẽt
quod eo facile colligit᷑. quia hyeme facta re
ultima a uida machabeo tpr hyemis facta ẽ.¬
sisseptimi qui anob̃septembr appellat᷑
dedicauit. Que dies ⁊ antea ꝑ legem erat
statuta sollemnis. ita ut in ea tab̾nacu¬
lum om̃e ꝑ singło sannos maioribꝰ hosti¬
seruiens. adueniente angło de diice mi¬
st̾io natiuitatis instruitur. S hoc tem¬
plii pꝰannos qͣdringentos.xxx. incende

Expanded text:
stivitatis dedicationis templi erat. Caenonhabet hoc verbum. Si quis nova tunica induatur, encaeniare, id est initiare dpli dedicationem, sed ad ultimam pertinent; quod ex eo facile colligitur quia hieme facta ferultima autem, Juda Machabaeo, nsis septimi, qui a nobis September appellatur, dedicavit. Quae dies et antea per legem erat statuta solemnis, ita ut in ea tabernaculum omne per singulos annos majoribus hostiserviens, adveniente angelo, de Dominicae mysterio nativitatis instruitur. Sed hoc templum post annos quadringentos trigenta
Abbreviated transcription (Latin):
pondeat in requie cix. uerũ dicit. Itẽ si
quis respondeat romȩ insepuleͦ. ⁊ ip̃e ue¬
rumdicit. illud de aĩa hoc decarne. Na
ex quo consortiũ carnis ⁊ aie hominis no¬
men accep. utrulib eoꝵ ⁊ seꝑatim nom

Expanded text:
pondeat, in requie cum Christo, verum dicit. Item si quis respondeat, Romae in sepulcro, et ipse verum dicit. Illud de anima, et hoc de carne. Nam ex quo consortium carnis et animae, hominis nomen accipit, utrumlibet eorum etiam
Abbreviated transcription (Latin):
tre. Si ñuultis crede u̾bis ⁊ innocentie ui¬
te. fidẽ ad hibete oꝑib. ut m̾ito fici ampliꝰ
cognoscendo oꝑa ueniatis ad fidẽ d̃itatis.
ꝑat ẽ infilio ut insapia ex senata ⁊ sibi pa¬
ri. qua ñ minus se nouit quã ẽ. Filiꝰ ẽ. in
patre ut sapia dĩ indõ. ñ participatione
uerebant g eũ app̃hende. ⁊ exiit de
manib eoꝵ. Et abiit it̾m transiorda¬
nen in eu locu ubi erat ioħs baptizans
pͥmir⁊ mansit ibi. Qui intelligit app̃¬
hendit eũ ut habeat. iuidei aũt uolebant
eũ apphende ut non hab̾ent. A xciii.¬

Expanded text:
ultis credere verbis et innocentiae vitae, fidem adhibete operibus, ut merito fidei amplius cognoscendo opera, veniatis ad fidem Deitatis. Pater est in Filio, ut in sapientia ex se nata et sibi pari, qua non minus se novit quam est. Filius est in Patre, ut sapientia Dei in Deo, non participatione, Quaerebant ergo eum apprehendere, et exivit de manibus eorum. Et abiit iterum trans Jordanem, in eum locum ubi erat Joannes baptizans primum et mansit ibi. Qui intelligit, apprehendit eum ut habeat. Judaei autem volebant eum apprehendere, ut non haberent. C
Abbreviated transcription (Latin):
unũpane n habebant in naui. Indi¬
catur quã modicã curã carnis habe¬
rent in reliquis. qui nec uiaticũ sũp¬
sert intentione dĩici comitatꝰ. Unus
panis panẽ uite sigc. Transfretum
faciat. ferm̃tũ nanq phariseoꝵ ẽ decre¬
ta legis diuinȩ traditionib hominũ
pꝰpon̾e. uł p̃dicare legem u̾bis ⁊ im¬
crede. ferm̃tũ herodis ẽ ad ultium
homicidiũ. tem̾itas uirandi. simu¬
latio religionis. De hoc ferm̃toait
apłs. Modicũ ferintũ totam massa
corrumpit. Sicut uis parui ferinti
mixtũ farine cresc̾e facit:⁊ ad sapo¬
rem suũ trahit. ita modica scintilla
doct᷑ne hereticorũ si intuũ pectꝰ
iniecta fu̾it. cito ingens flamma
succrescet. ⁊ te totum ad se trahet.
t illi cogitabant int̾ se dicentes.
quia panes ñ hins. Cogitabans

Expanded text:
unum panem non habebant in navi. catur quam modicam carnis curam haberent in reliquis, qui nec viaticum sumpserunt intentione Dominici comitatus. Unus panis, panem vitae significat. Trans fretum faciat. Fermentum namque Pharisaeorum est decreta legis divinae traditionibus hominum postponere, vel praedicare legem verbis, et imcredere. Fermentum Herodis est, adulterium, homicidium, temeritas jurandi, simulatio religionis. De hoc fermento ait Apostolus; Modicum fermentum totam massam corrumpit . Sicut vis parvi fermenti mistum farinae crescere facit et ad saporem suum trahit, ita modica scintilla doctrinae haereticorum, si in tuum pectus injecta fuerit, cito ingens flamma succrescet, et te totum ad se trahet. t illi cogitabant inter se, dicentes: Quia panes non habemus. Cogitaban
Abbreviated transcription (Latin):
in chana galilee:⁊ erat ma¬
ter iħu ib. Uocatus est aut̃ iħs ⁊
discipuli eiꝰ ad nuptias. uoluit
dñs p̃sentia sui necñ miracło nu¬
siderio patrũ precedentiũ ante le¬
gen. sub lege. uocatꝰ ẽ sponsus.
ad ȩccłam sponsã uenire. ⁊ in gr̃a
eu̾głii uenit. Uocati st̃ ⁊ discipuli
sam conunxit sibi sponsus in
ut̾o uirginis. Nerbũ enĩ sponsus
⁊ sponsa carohumana ẽ.In chana¬

Expanded text:
Cana Galilaeae, et erat mater Jesu ibi. Vocatus est autem et Jesus et discipuli ejus ad nuptias. Voluit Dominus praesentia sui nec non miraculo, nusiderio Patrum praecedentium ante legem, sub legevocatus est sponsus ad Ecclesiam sponsam venire; et in gratia Evangelii venit. Vocati sunt et discipuli, sam conjunxit sibi sponsus in utero virginis. Verbum enim sponsus, et sponsa caro humana est. A
Abbreviated transcription (Latin):
g̃s. ad quas ꝑtinent scͥpture: bine ꝓpt̾
p̃putiũ ⁊ cͥcuncisionẽ. t̾ne quia atrib
filiis noe st disseminate. Qo ussu dm
impletȩ st ydrie. sig̾t qͥa uetus scͥptura
uino qui cuncta ereat ex nichilo: sed
maluit de aqua uinũ fac̃e. ut doc̾et
illa fac̃e uł doce que ꝓpħia p̃dixit.
Usq ad sũmũ impłentur ydrie. qͥa
nullũ tp̃s fuit a salutari doctrinaua¬
cuum. Archit̾clinꝰ intelligitur pͥnceps
inꝑicia scͥpture continentis hystorias
Imoralitates ⁊ allegorias. Dumgͦ tali ue¬
lut hichodemo. gamalieli. discipło eiꝰ
saulo. ubũ eugłis offert᷑. unũ de aqua
factu archit̾clino ꝓpinatur. Nonnulli
tur arclitriclino io: ipsi ioħi. qui ante
dine distantes int se. designauit tres
ordines fidelium in eccła: conuigatoꝵ
continentiũ: ⁊doctoꝵ. &qͥa doctorũi:¬

Expanded text:
s, ad quas pertinent Scripturae; binae, propter praeputium et circumcisionem; ternae, quia a tribus filiis Noe sunt disseminatae. Quod jussu Domini impletae sunt hydriae, significat quia vetus Scriptura vino, qui cuncta creat ex nihilo; sed maluit de aqua vinum facere, ut doceret illa facere vel docere praedixit. Usque ad summum implentur hydriae, quia nullum tempus fuit a salutari doctrina vacuum. Architriclinus intelligitur princeps in peritia Scripturae continentis historias et moralitates et allegorias. Dum ergo tali velut Nicodemo, Gamalieli, discipulo ejus Saulo verbum Evangelii offertur, vinum de aqua factum architriclino propinatur. Nonnulli tur architriclino, id est ipsi Joanni, qui ante dine distantes inter se, designant tres ordines fidelium in Ecclesia: conjugatorum, continentium, et doctorum. Et quia doctoru
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ad herebit uxori sue: ⁊er̃t duo in car¬
ne una. Xp̃c̃ adhesit eccłe ut ẽẽnt duo
incarne una: ⁊ fuit relinquere pa¬
trem. ñ in ea forma appar̾e hoĩb in
qua equalis ẽ patͥ. Reliquit matrẽ. qn
de sinagoga transiit ad eccłam. Pot̾at
oñs uigilanti ade costam sine dolore
euelłe: s ꝓcul dubio dormitio x incru¬
ce in eo significabat᷑ de cuiꝰ lat̾e tanqͣm
sponsa fluxert sacram̃ta eccłes De uino
aliarũ ydriarũ bibamꝰ. Xp̃c figuratꝰ ẽ.
in noe. Nam ido in archa om̃ia animalia
it inclusa. ut om̃s gc̃ssignificarent᷑ sal

Expanded text:
t duo in carne una . Christus adhaesit Ecclesiae, ut essent duo in carne una, et fuit relinquere Patrem, non in ea forma apparere hominibus, in qua aequalis est Patri. Reliquit matrem, quando de Synagoga transivit ad Ecclesiam. Poterat Dominus vigilanti Adae costam sine dolore evellere, sed procul dubio dormitio Christi in cruce in eo significabatur, de cujus latere tanquam sponsa fluxerunt sacramenta Ecclesiae. De vino aliarum hydriarum bibamus; Christus figuratus est in Noe. Nam ideo in arca omnia animalia sunt inclusa , ut omnes gentes significarentur sal
Abbreviated transcription (Latin):
deocunq dix̾it uob̾ facite. Srant autẽ
ibilapidee ydriȩ sexposite sed̾m ꝑura¬
feationem uidoꝵ: capientes singłe me¬
tretasbinas uł t̾nas. Confisa materde
filipietate adipsam ut fiat quod petit.
fiducialit᷑ imꝑat ministris. Hydor ẽ.
aqua. unde dicit᷑ hydria uas aque. Pu¬
rificationẽ udoꝵ dicit. quod erebro
lauabant manꝰ ⁊ uasa. Metron grere
m̃ sura dr̃: uñ metreta nomen m̃sure.
Dicit eis ihe. Implete hydrias aqua. Et
impleuer̃t eas usq ad sũmul. & dicit
eisihe. Haurite nunc & ferte architri¬
elino. Et tulex̃t. Architriclinꝰ ẽ pͥnceps
triclinii. id ẽ. discumbentiũ intricli¬
nio. Triclinium uͦdicunt eẽ aulam tri¬
camatam. uł tres domos. suie tres came¬
rascum testudine factas: inquibus
sedebant discumbentes. quasi subtri¬
bus arcubus. ut autẽ gustauit archi¬
triclinus aqua uinũ factam. & non
sciebat unde eȩt. ministri autẽ scie¬
bant qui hauserant aquã: uocat

Expanded text:
autem ibi lapideae hydriae sex, positae secundum purificationem Judaeorum, capientes singulae metretas binas vel ternas. Confisa mater de filii pietate ad ipsam, ut fiat quod petit, fiducialiter imperat ministris. Hydor est aqua, unde dicitur hydria, vas aquae. Purificationem Judaeorum dicit, quod crebro lavabant manus et vasa. Metron Graece, mensura dicitur unde metreta nomen mensurae. Dicit eis Jesus: Implete hydrias aqua, et impleverunt eas usque ad summum. Et dicit eis Jesus: Haurite nunc, et ferte architriclino. Et tutelerunt. » Architriclinus est princeps triclinii, id est discunbentium in triclinio. Triclinium vero dicunt esse aulam tricameratam, vel tres domos vel tres cameras cum testudine factas, in quibus sedebant discumbentes, quasi sub tribus arcubus. « Ut autem gustavit architriclinus aquam vinum factum, et non sciebat unde esset, ministri autem sciebant q
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Nolite dice patre habemꝰ abrahã.
Potens ẽ d̾s delapidib istis suscitare fili¬
bant simulachra. similes fact illis. Uñ
ua scͥpt᷑aꝵ dĩ. parata in exemplũ ui¬
uendi atq credendi ꝓposita. Ꝙ st̃ la¬
pidea id ẽ. forcia in xp̃o lapide. Scđm
purificõnẽ iudoꝵ dictu ẽ. qͥa illi tan¬
tũ ppło iudoꝵ lex data ẽ: s gr̃a ꝑxp̃m¬
om̃ib facta ẽ. Ido ñ dictum ẽ capienteᷤᷤ
metretas alie binas alie t̃nas.s binas
uł t̃nas: ut ipsas dic̾et binas quas ter¬
nas. St gͦ due m̃sure in scͥpturis. dum
in filio fecisti. Tres metretȩ st̃ dũ nõĩa¬
to sp̃u sc̃õ. tͥnitas manifestiꝰ intelligit᷑
ut ibi. Baptizate eos in noie patͥs. ⁊ filii

Expanded text:
dicens: « Nolite dicere: Patrem habemus Abraham. Potens est enim Deus de lapidibus istis suscitare filibant simulacra, similes facti sunt illis. Unde ui Scripturarum Dei parata, in exemplum videndi atque credendi proposita. Et sunt lapidea, id est fortia in Christo lapide. Secundum purificationem Judaeorum dictum est, quia illi tantum populo Judaeorum lex data est, sed graomnibus facta est . Ideo non dictum est, capientes metretas aliae binas, aliae ternas, sed binas vel ternas, ut ipsas diceret binas quas ternas. Sunt ergo quae mensurae in Scripturis, dum n Filio fecisti. Tres metretae sunt, dum nominato Spiritu sancto Trinitas manifestius intelligitur, ut ibi: « Baptizate eos in nomine Patris, et Filii
Abbreviated transcription (Latin):
lesti uirtute uid̾i fecit. Xp̃c eñi in ꝓ¬
phiis ñdum manifestatus quasiui¬
num in aqua latuit: s cũ discipłis
apuit sensum ut intellig̾ent scͥ ꝓtu¬
rasuinũ mebrians fuit ꝓpie xpcin
insipidam.cũ uͦ aufertur uelamen. ẽ
uinũ in ebrians ¶S ex ydrie sexͤ tatesst̃
que inanit currerent. nͥ xͨ in eis p̃dica¬

Expanded text:
lesti virtute videri fecit. Christus enim in lesti virtute videri fecit. Christus enim in iis nondum manifestatus, quasi vinum in aqua latuit; sed cum discipulis aperuit sensum ut intelligerent Scripturas, vinum inebrians fuit ipse Christinsipidam. Cum vero aufertur velamen, est vinum inebrians. Sex hydriae, sex aetates sunt. Quae inaniter currerent, nisi Chri
Abbreviated transcription (Latin):
aũt seruasti uinũ bonũ usq adhuc.
Hoc fecit initiũ signoꝵ iħe inchanã ga¬
lilee: &e manifestauit głam suã. Inter
multa signa que fecit iħs inchanaga¬
lileȩ fuit hoc pͥmũ. ⁊ quodã dignitatis
lum aquȩ conũse inuinũ miramur.⁊
ñ miramur quia om̃i anno hoc facit ds̃
in uitib. ⁊ de uno grano multa facit.
⁊ qͦd maiꝰ ẽ. celir tram de nichilo cre¬
auit. eaq mirabilit gub̾nat. Ergoqͥa
hoĩes maliud intenti ꝑdidunt con¬
sidationẽ oꝑũ dĩ inqua eũ cotidie
laudarent: seruauit sibi ds quedã
inusitata quȩ fac̾et. ut tanquã dor¬
mientes homines ad se colendũ mira¬
bilib excitaret. IAquã utit iħc inui
iii. cũ insipiddam inte̾ carnaliũ sapo¬
re sc̃ie celestis imbuit. S ramuseni
sordib pecc̃oꝵ. Que tẽ conu̾ititur in
calere indĩ amore: sicut uinii inebri¬
ans ꝯbliiiososfacit potatores ⁊ calefa¬
carnalia uidebantur in lege sp̃ualia
ostendit: ⁊ suꝑficiẽ litte plenam ce¬

Expanded text:
inum bonum usque adhuc. Hoc fecit initium signorum Jesus in Cana Galilaeae, et manifestavit gloriam suam. Inter multa signa quae fecit Jesus in Cana Galilaeae, fuit hoc primum: et quodam dignitatis lum aquae conversae in vinum miramur, et non miramur quia omni anno hoc facit Deus in vitibus, et de uno grano multa facit, et quod majus est, coelum et terram de nihilo creavit, eaque mirabiliter gubernat. Ergo quia homines in aliud intenti, perdiderunt considerationem operum Domini, in quo eum quotidie laudarent, servavit sibi Deus quaedam inusitata quae faceret, ut tanquam dormientes homines ad se colendum mirabilibus excitaret. Aquam vertit Jesus, in vinum, cum insipidam mentem carnalium, sapore scientiae coelestis imbuit. Eramus enimsordibus peccatorum. Quae tunc convertitur in calere inans obliviosos facit potatores et calefacarnalia videbantur in lege, spiritualia ostendit, et superficiem litterae plenam coe
Abbreviated transcription (Latin):
minator uidens sanguine in forib isrłi¬
tarũ ꝑtͣnsierit nec eos ꝑcusserit. Uł icło
a tͣnsitu nominat᷑. qͦdõs prebens auxili¬
um ppło suo desuꝑ ambulauit. Transi¬
tus aut nr̃ fit. si dimittentes egyptũ mun¬
di ad cęlestia festinemus. Lec

Expanded text:
rminator videns sanguinem in foribus Israelitarum, pertransierit, nec eos percusserit. Vel ideo a transitu nominatur, quod Dominus praebens auxilium populo suo, desuper ambulavit. Transitus autem noster fit, si dimittentes Aegyptum mundi, ad coelestia festinemus. L
Abbreviated transcription (Latin):
um distinctionibꝰ adusum nr̃e conu̾sa¬
tionis trahere. nosq ad increm̃ta uͥtutũ
bonisstudiisinflãmare. Quia eñĩ tan¬
ta illuc ascensura creditur multitudo
hominũ qͣnta multitudo remansit an

Expanded text:
um civium ad usum nostrae conversationis trahere, nosque ipsos ad incrementa virtutum bonis studiis inflammare. Quia enim tanta illuc ascensura creditur multitudo hominum, quanta multitudo remansit an
Abbreviated transcription (Latin):
re. Sic quippe in illa ciuitate specialia
quedã singłoꝵ st̃. ut tam̃ sint om̃ia com¬
munia.⁊ quod inse quisq ex parte ht̃.
hoc in alio ordinetotum possideat. S ic¬
circo uno uocabulo communit̃ ñ censen¬
tur. ut ille ordo uocari pͥuato uniꝰcuiusq
rei nomine debeat. qui hanc in munere
plemꝰ accepit.Seraphin incenduĩ dixi¬
siam ⁊i siqua illic sic alii habent. ut hab̾i
ab aliis nequaquã possint. cuncta tam̃¬

Expanded text:
a civitate specialia quaedam singulorum sunt, ut tamen sint communia omnium; et quod in se quisque ex parte habet, hoc in alio ordine totum possidet. Sed idcirco uno eodemque vocabulo communiter non censentur, ut ille ordo vocari privato uniuscujusque rei nomine debeat, qui hanc in munere plenius accepit. Seraphim namque incendium dixiNam etsi qua illic sic alii habent, ut haberi ab aliis nequaquam possint, sicut sp
Abbreviated transcription (Latin):
grece. latine uectigal nominat᷑.
ad theloneũ. id est ad curã dispen¬
sationẽq uectigaliũ sedebat ꝑtina¬
qͥraꝑe solebat aliena. ⁊ contẽpsit
ꝑiculũ quod euenire pot̾at ei a pͥn¬
cipib qr uectigaliũ rationes in cõ¬
positas reliqͥsset. Ostendit᷑ itaq in
matheo qͥ publicanꝰ erat. nullũ de
salute debe desperare. si conuerta

Expanded text:
Graece, Latine vectigal nominatur. Ad telonium, id est ad curam dispensationemque vectigalium sedebat, pertinaqui rapere solebat aliena; et contempsit periculum quod ei evenire poterat a principibpositas reliquisset. Ostenditur itaque in Matthaeo qui publicanus erat, nullum de salute debere desperare, si convertat
Abbreviated transcription (Latin):
t credide̾runt
in eũ discipuli enis:
t subductis ad t̾ram nauib.
relictis omib secuti ft̃ illum
Multa reliquert. qͥ in hoc seculo
licitudine ac pat̃ne domꝰ consue¬
tudine ñ teneri. Nota qr uiso
miracło de captura pisciũ tã ꝗͣ fir¬
miꝰ credentes qui uocabant᷑ ñ so¬
lum retib s ⁊ om̃ib relictis secu¬
ti ft̃ iħm ad ꝑmanendũ cũ illo.
N aues aũt idcirco subduxerunt
ad t̾ram. licet ñ postea reddit᷑i
ad ꝓpͥa. ut sic cautius seruarent᷑
ad usũ. qͦusq in alicuiꝰ possessio¬
nẽ tͣnsirent. Decebat autẽ apłos
qͦs dñs formã uere religionis toti
mundo cõstituebat. ñ suꝑbe ñ mi¬
nus caute mundũ contẽpnere qd̾̃
legimus philosophos fecisse. Crateᷤᷤ
eñ thebams ut ait iheromimꝰ. ad
iounanũ proiecto in mare ñ par¬
uoauri pondere. abite in qͥt male
pessum cupiditates. ego uosmer¬
gam. ne ipse mergar a uobis sp̃x¬

Expanded text:
t crediderunt in eum discipuli ejus. Et subductis ad terram navibus relictis omnibus secuti sunt eum. » Multa reliquerunt qui in hoc saeculo tae sollicitudine, ac paternae domus consuetudine non teneri. Nota quia viso miraculo de captura piscium tanquam firmius credentes qui vocabantur, non solum retibus, sed, omnibus relictis, secuti sunt Jesum ad manendum cum illo. Naves autem idcirco subduxerunt ad terram, licet non postea redituri ad propria ut sic cautius servarentur ad usum, quousque in alicujus possessionem transirent. Decebat enim apostolos quos Deus formam verae religionis toto mundo constituebat, non superbe, non minus caute mundum contemnere: quod legimus philosophos fecisse. Crates enim Thebanus, ut ait Hieronymus ad Jovinianum, projecto in mari non parvo auri pondere: « Abite, inquit, pessum malae cupiditates. Ego vos mergam, ne ipse mergar a vobis
Abbreviated transcription (Latin):
ubi aque habundant. Salim ue¬
ro oppidum ẽ. ultͣ iordanẽ. sitũ. ubi
olim melchi sedech regnauit. Si io¬
hannes nullũ baptizasset preter
dum̃. diceret᷑ qd̾ melior fuisset eiꝰ
baptisinus. baptismodñi. qͥ mul¬
tos baptizauit. A. xxuii.

Expanded text:
ubi aquae abundant. Salim vero oppidum est juxta Jordanem situm, ubi olim Melchisedech regnavit . Si Joannes nullum baptizasset praeter Dominum, diceretur quod melior fuisset ejus baptismus baptismo Domini, qui multos baptizavit. A.
Abbreviated transcription (Latin):
tescełate m̃tis mnut consiliu.Lec inuen¬
dicione magricͥtã postulat sũma ut cde¬
re cara. s quasi uile tradens mancipiũ
uide scelus exhorrent. nec tn cauent. Nã
cũ ꝓmun̾ibꝰ falsu testimoniũ dict. ꝓfe¬
ctouitatẽ negando dnim pecun ia uen¬
dunt. Cĩ societatẽ frnitatis discordie pe

Expanded text:
te sceleratae mentis iniit consilium. Nec in venditione magistri certam postulat summam de chara re, sed quasi vile tradens mancipium, ti hodie Judae scelus exhorrent, nec tamen cavent. Nam cum pro muneribus falsum testimonium dicunt, profecto veritatem negando, Dominum pecunia vendun
Abbreviated transcription (Latin):
tis quia pꝰ biduũ
pascha fiet. ⁊ filius hominis tradet᷑ ut
crucifigat᷑: Consũmatis u̾bo ⁊ oꝑe ser¬
monib cunctis abinitio eũgłii. uł his
completis de scdo ad uentu dñi. uͥ se uen¬
t᷑um inclaritate p̃dixit. passurũ se
ostendit. ut sacram̃tũ crucis adinixtũ ẽẽ
gle etnitatis amoneat. Erubescãt qͥputãt
se tradendũ nec tritꝰ fugit. Post biduñ.i
pꝰduos dies celebrati erant uicłi suũ pas¬

Expanded text:
a post biduum pascha fiet, et Filius hominis tradetur ut crucifigatur. Consummatis verbo et opere sermonibus cunctis ab initio Evangelii, vel his completis, de secundo adventu Domini, ubi se venturum in claritate praedixit, passurum se ostendit, ut sacramentum crucis admistum esse gloriae aeternitatis admoneat. Erubescant, qui putase tradendum, nec territus fugit. Post biduum, id est, post duos dies celebraturi erant Judaei suum pas
Abbreviated transcription (Latin):
let. un lucas dic diesfestus az imoꝵ qui
iert̃ inp̃toriũ ut ñ contaminarent᷑. s
manducarent pascha. qr ⁊ pasche di¬
es inarimispanib e celebrari pceptꝰ.
Unã qͥppe die agno imm olato adues¬

Expanded text:
let, unde Lucas dicit, dies festus azymorum qui ierunt in praetorium, ut non contaminarentur, sed manducarent pascha , quia et pascha dies in azymis panibus est celebrari praeceptus. Unum quippe diem, agno immolato ad ves
Abbreviated transcription (Latin):
uicino pascha uictimas parare. parie¬
tes templi leuigare. pauim̃ta uerrere.
uasa mundare. ineunt consiliũ qͥmꝰ oc¬
cidant dñm. Idõ aut nolebant indie fe¬
sto consentire neci eiꝰ qđ en fecert. ne ppłs
qui diligebat eũ insurg̾et in ilł ⁊ defen¬
det innocentem. m̃ eclxxuiii. Mͦ elx.

Expanded text:
vicino pascha victimas parare, parietes templi levigare, pavimenta verrere, vasa mundare, ineunt consilium quomodo occidant Dominum. Ideo autem nolebant in die festo consentire neci ejus, quod tamen fecerunt, ne populus qui diligebat eum, insurgeret illis, et defenderet innocentem. M. 278VI R.
Abbreviated transcription (Latin):
secꝰ stagnũ. Que naues. circũci¬
de utroq ppło qͥ sunt eiꝰ nouit. ⁊
miscd̾iter ad future uite tͣnqͥllita¬
tẽ qiͣ ad litꝰ ꝓuehit. Piscatores aut̃
descenderant. ⁊ lauabant retia.
piscatores st̃ doctores. qͥ nos retib
ficłi cõp̃hensos. ⁊ de profundo ad
lum̃ elatos. tr̃ȩ uiuentiũ qͣsi litto¬
ri aduehunt. Qsi enĩ recia st̃ com¬
plexe dictiones p̃dicantiũ. retinẽ¬
tes eos in fide qͦs capunt. Retia
nãq qͣsi retinentia st̃ uocata. Hec
retia modo laxant᷑ in capturã. mo¬
do lota plicant᷑. qr nc̃ exercenda ẽ
doctoris lingua. nc̃ suiet cura
Igerenda. Ascendens aut̃ in unã na¬
uẽ quȩ erat symonis. rogauit eũ
Ca terra reducere pusillũ: ⁊ sedens
docebat de nauicula t᷑bas. Nauis
paulꝰ ait. qͥ oꝑatus ẽ. petro in apo¬
stolatũ. cͥcumcisionis. oꝑatꝰ est⁊
mͥ int̾ gentes: una dicta. qr mul¬
titudinis credentiũ erat cor unũ

Expanded text:
e naves, circumcie naves, circumcide utroque populo qui sunt ejus, novit; et misericorditer ad futurae vitae tranquillitatem, quasi ad littus, provehit. Piscatores autem descenderant, et lavabant retia. Piscatores sunt doctores, qui nos retibus fidei comprehensos, et de profundo ad lumen elatos, terrae viventium quasi littori advebunt. Quasi enim retia sunt, complexae dictiones praedicantium, retinentes eos in fide quos capiunt. Retia namque quasi retinentia, sunt vocata. Haec retia modo laxantur in capturam, modo lota plicantur, quia nunc exercenda est doctoris lingua, nunc suimet cura gerenda. Ascendens autem in unam navim, quae erat Simonis, rogavit eum a terra reducere pusillum: et sedens, docebPaulus ait: « Qui operatus est Petro in apostolatu circumcisionis, operatus est et mihi inter gentes . » Una dicta quia « multitudinis credentium erat cor unum
Abbreviated transcription (Latin):
actum est autẽ cũ turbe ir¬
ruerent in eũ. ut audirent
uerbũ dĩ: ⁊ ipse stabat secꝰ stag¬
nũ genesarech. Stagnũ gene¬
sareth. idem dicunt eẽ qd̾ mare
galileȩ. uł mare tyberiadis. Sed
mare galileȩ. ab adiacente ꝓuin¬
cia est dictũ. mare tyberiadis a
proxima ciuitate. Porro genesar
crispantibꝰ aqͥs: de se frequentes
auras excitat᷑. Aqͣ qͥdẽ dulcis ẽ. sed
hebree lingue consuetudine omĩs
aqͣrum cõgregatio siue duleis si¬
ue salsa. mare nuncupat᷑. Qͥ lacus
int̾fluente iordane. exel. stadiis in
longitudinẽ. ⁊ xl. extendit᷑ in la¬
titudinẽ. Qͥa gͦ stagnũ siue mare.
p̃sens seculũ designat. dns secꝰ ma
re stat postꝗͣ stabilitatẽ ꝑpetuȩ qͥe¬
tis adiit deuicta mortalitate labẽ¬
tis uitȩ. ẽ urbaꝵ conuentꝰ gentium
in fide concurrentiũ typꝰ ẽ. de qͥbꝰ
ysaias ait. Et fluent ad eũ õs gẽ¬
tes. ⁊ ibunt ppłi multi ⁊ dicent
Uenite ⁊ ascendamus ad montẽ
dni. Et uidit duas naues stanteᷤ

Expanded text:
rbae irruerent in eum, ut audirent verbum Dei, et ipse stabat secus stagnum Genesareth. BEDA. Stagnum Genesareth idem dicunt esse quod mare Galilaeae, vel mare Tiberiadis; sed mare Galilaeae, ab adjacente provincia est dictum: mare Tiberiadis, a civitate proxima. Porro Genesar crispantibus aquis de se frequentes auras excitat. Aqua quidem dulcis est, sed Hebraeae linguae consuetudine omnis aquarum congregatio, sive dulcis sive salsa, mare nuncupatur. Qui lacus interfluente Jordane XL stadiis in longitudinem, et XL extenditur in latitudinem. Quia ergo stagnum sive mare praesens saeculum designatre stat, postquam stabilitatem perpetuae quietis adiit, devicta mortalitate labentis vitae. Turbarum conventus, gentium in fide concurrentium typus est, de quibus Isaias ait: Et fluent ad eum omnes gentes, et ibunt populi multi, et dicent: Venite, ascendamus in montem Domini . Et vidit duas
Abbreviated transcription (Latin):
heresib eccłam scindant. Rumpi¬
t᷑ rete. s ñ labit᷑ piscis. qr suos dñs
etiã intra ꝑsequentiũ scandala ser¬
uat. & amniuerunt sociis qͥ erant
in alia naui. ut uenirent ⁊ adiu¬
stinati. Rete enĩ rumpit᷑ in eccła
circumcisionis. qm̃ uidas ꝓditor⁊¬
ret᷑. anteꝗͣ barnabas ⁊ paulꝰ. ad gẽ¬
tiũ apłatũ fuerint. segregati. Et
uenerunt.⁊ impleuert̃ ãbas na¬
inculas. ita ut mergerent᷑. Hec
impletio usq ad finẽ secł crescit.
Mergunt᷑. hoc est in submersione
p̃munt᷑. Non enĩ st̃ summerse.
s ꝑiclitate. Unde apłs. In nouis¬
simis dieb erunt tẽpora ꝑicło¬

Expanded text:
eresibus Ecclesia scindatur. Rumpitur rete, sed non labitur piscis, quia suos Dominus etiam inter persequentium scandala servat. « Et annuerunt sociis qui erant in alia navi, ut venirent et adju praedestinati. Rete enim rumpitur in Ecclesia circumcisionis, quoniam Judas proditorretro, antequam Barnabas et Paulus ad gentium apostolatum fuerint segregati. Et venerunt, et impleverunt ambas naviculas, ita ut mergerentur. Haec impletio usque ad finem saeculi crescit. Merguntur, hoc est, in submersione premuntur: non enim sunt submersae, sed periclitatae. Unde Apostolus: In novissimis diebus erunt tempora
Abbreviated transcription (Latin):
tus testam̃tum ⁊ nouũ. Cõmit¬
tamꝰ gͦ nos pelagi huiꝰ ꝓfundo.
ad ꝑquirendã in scͥpturis diui¬
nis margaritã latentẽ. Et res¬
pondens symondixit ilh. Pre¬
ceptor ꝑ totã noctẽ laborantes
nichil cepimꝰ. in uerbo aut̃ tuo
laxabo rete. Nisi dñs illustra¬
uerit cor auditoꝵ. doctor in no¬
cte laborat. Nisi in gr̃a superna
laxate fuerint disputationes.
frustra p̃dicator iaculat᷑ uoces. qr
fidelis ñ uerbi sapientia proue¬
nit. s munere diumo. Et eũ hoc¬

Expanded text:
tus Testamentum, et Novum. Committamus ergo nos pelagi hujus profundo, ad perquirendam in Scripturis divinis margaritam latentem. « Et respondens Simon dixit: Praeceptor, per totam noctem laborantes, nihil cepimus, in verbo autem tuo laxabo rete. » Nisi Dominus cor illustraverit auditorum, doctor in nocte laborat; nisi in gratia superna laxatae fuerint disputationes, frustra praedicator jaculat voces, quia fides non verbi sapientia provenit, sed munere divino. Aliter:
Abbreviated transcription (Latin):
bi curauit transfretum de Ssauit¬
moniacũ. qͥ in monumentis manebat
Ibi curauit paraliticum quem depo¬
suerunt per tectum.
Ubi filium subreguli absentẽ curauit
bi leui publicanus conuniũ feẽ ei
⁊ dicentes scribe ⁊ pharisei discipuli̾
quare cum publicanis ⁊ peccatoribꝰ
manducat magister uester.

Expanded text:
bi curavit trans fretum daemoniacum, qui in monumentis manebat. LIV. Ubi curavit paralyticum, quem deposuerunt per tectum. LV. Ubi filium reguli absentem curavit. LVI. Ubi Levi publicanus convivium ei fecit, et dicentes Scribae et Pharisaei discipulis, Quare cum publicanis et peccatoribus manducat m
Abbreviated transcription (Latin):
catu fr̃is nosti. tunc u̾e inte soli pecca¬
uit. Quid ẽ inte peccauit: Tu scisq
peccauit. Et quia sec̃to inte peccauit.
sec̾to corrige. Na si solus nosti. ⁊ ei uis
corã om̃ib arguere. nes corrector s ꝓ¬
ditor. Forte quod scis ego scio. s n cora
te corripio. quia curare uolo naccusa¬
re. St̃ homines adult̾i in domib sinꝰ
in sec̾to peccant. nob̾ ꝓdunt᷑ ab uxori¬
bꝰsuiꝰ plerunq zelantib aliq̃n maritoꝵ sa¬
lutẽ q̃rentibꝰ. Non ꝑdimꝰ palam. s insec̾to¬

Expanded text:
catum fratris, tunc vere in te solum peccacatum fratris, tunc vere in te solum peccavit. Quid est, in te peccavit? Tu scis quia peccavit. Et quia secreto in te peccavit, secrete corrige. Nam si solus nosti, et eum vis coram omnibus arguere, non es corrector, sed proditor: forte quod scis ego scio, sed non coram te corripio, quia curare volo, non accusare. Sunt homines adulteri in domibus suis; in secreto peccant, nobis produntur ab uxoribus suis, plerumque zelantibus, aliquando maritorum salutem quaerentibus. Non prodimus palam, s
Abbreviated transcription (Latin):
ttendite uob̾. Si ꝑeccau̾it inte fr̃tuus
uade ⁊ corripe eu int te ⁊ ipsũ solum.¬
¶ Site audierit ⁊ penitentia eg̾it. dimit¬
te illi. M ⁊lucratꝰ eris frem tuũ. Quia
ds gaudet de peccore conu̾so cauete ne
pusillos contemnatis. s peccantẽ ut con¬
utatur corripite. ⁊ penitente socia cari¬
tate colligite. ⁊ sic ꝑalt̾ius salutẽ uob̾ salꝰ
acquiritur. Acutẽ intuendũ ẽ. quia ñ
passim peccanti dimitte uibemur. s
penitñtiã agenti. Primũ gͦ peccantẽ
inc̾pare debemꝰ. ut pꝰea penitnti pos
tem uidet ⁊ tacet: sicut qui peniten¬
ti ñ indulget. Nam quidixit si pe¬
nituerit dimite. p̃misit sipeccau̾it
increpa: ut neq difficił sit uenia.
pecc̃i. si peniteant in nos peccasse.
ñ ẽ nr̃i arbitrii. Peccat aũt fr̃ innos.
si ⁊ nob̾ scientib peccet. qͥa qͣntũ ineo
ẽ exemplo corrumpit quos testes sue
iniqͥtatis efficit. Qn me audiente fri
ceti timore hant. Si aut tusolus pec¬

Expanded text:
eccaverit in te frater tuus, vade et corripe eum inter te et ipsum solum. Si te audierit L. et poenitentiam egerit, dimitte illi, M. et lucratus eris fratrem tuum. Quia Deus gaudet de peccatore converso, cavete ne pusillos contemnatis, sed peccantem, ut convertatur, corripite, et poenitentem socia charitate colligite; et sic per alterius salutem vobis salus acquiritur. BEDA Acute intuendum est, quia non passim peccanti dimittere jubemur, sed poenitentiam agenti. Primum ergo est peccantem increpare, ut postea poenitenti posset tacet, sicut qui poenitenti non indulget. Nam qui dixit: Si poenituerit, dimitte, praemisit, si peccaverit, increpa, ut neque difficilis sit venia, peccati, si poeniteant in nos peccasse. non est nostri arbitrii. Peccat autem frater in nos, si etiam nobis scientibus peccet; quia quantum in eo est, exemplo corrumpit, quos testes suae iniquitatis efficit. Quando me audiente, fratri eri timorem habeant . Si autem tu solus nosti pec
Abbreviated transcription (Latin):
Sepissime quoq p̃occupant euan¬
gelistȩ longe pꝰ dicenda. ut lucaᷤ
ante baptismũ dñi ioħis carcerẽ cõme¬
morat. nec longe pꝰ baptismũ p̃oceu¬
pando ponit. Medice cura te ipsum.
Qnta audiuimꝰ facta incapharna¬
um: fac ⁊ hic in patria tua. Sic ⁊ de si¬
milib Uichil in cuiusq uerbis
debenus inspicere. nisi uoluntatẽ eui
habent u̾ba seruire nec m̃tiri quẽꝗͣ si
aliis uerbis dixerit quid ille uoluerit

Expanded text:
epissime quoque praeoccupant evangelistae longe post dicenda, ut Lucas ante baptismum Domini, Joannis carcerem commemorat, ; nec longe post baptismum praeoccupando ponit: Medice, cura teipsum; quanta audivimus facta Capernaum, fac et hic in patria tua . Sic de siriam, nihil in cuiusque uerbis nos debere inspicere nisi uoluntatem, cui debent uerba seruire, nec mentiri quemquam, si aliis uerbis dixerit quid ille uoluerit
Abbreviated transcription (Latin):
da st̃. Unde uld̾. & factus est in ago¬
infirma. Iox aut̃ animȩ ẽ. ibi. Tran¬
seata me calix. Nox uͦ sp̃s ibi. Si ñ po¬
test hic calix tͣnsire nisi bibam illũ: fi¬
dẽs lector intelligat.

Expanded text:
ud: Et factus est in agoinfirma . Vox autem animae est ibi: Transeat a me calix . Vox vero Spiritus ibi: Si non potest calix transire nisi bibam illum, fidens lector intelligat.
Abbreviated transcription (Latin):
ut ibi. Qd̃ factum est in ipso uita e¬
rat .i. p̃ordinatũ a uita: que mens ui¬
uax. ⁊ primeua rerũ ratio. et̾̃nitas ẽ.
Itẽ eiecit de maria dñs demonia .i.
uicia que inmittunt᷑ a demoniis. Itẽ.
Itẽ sangius eiꝰ suꝑ nos ⁊ suꝑ filios
nostros.i. ultio cuiꝰ causa erit san¬
guinis eiꝰ effusio. incumbat suꝑ nos
&e suꝑ filios nr̃os. De diuersis
in eadẽ successione positis. ut de eod̃
loquitur sepe scriptura: ut ibi. Usq
ad sanguinẽ ⁊ acharie quẽ occidistis
int̃ templum ⁊ altare. Non illi enĩ
ocesderant: s patres. Itẽ. Ego ueni

Expanded text:
o vita erat , id est, praeordinatum a vita, quae mens vivax, et primaeva rerum ratio, aeternitas est. Item: Ejecit de Maria Dominus daemonia , id est vitia quae immittuntur a daemoniis. Item: Item: Sanguis ejus super nos et super filios nostros , id est, ultio cujus causa erit sanguinis ejus effusio, incumbat super nos et super filios nostros. De diversis in eadem successione positis, ut de eodem loquitur saepe Scriptura, ut ibi: Usque ad sanguinem Zachariae quem occidistis inter templum et altare . Non enim illi occiderant, sed pa
Abbreviated transcription (Latin):
seriptura quedã refert ad diuinitatẽ
quedã ad hominẽ assumptũ. ut incõ¬
fusas eoꝵ ꝓpͥetates ostendat. Nõnũꝗͣ
etiã simul utrũq cominemorat. ut
unitatẽ asserat. Ad diuinitatẽ refert᷑
ut est. Antequã habrahã fierce ego sũ.
Ad humanitatẽ ꝑtinet ut ẽ. Tradent
eum gentib ad crucifigendũ. Utrũq

Expanded text:
Scriptura quaedam refert ad divinitatem, quaedam ad hominem assumptam, ut inconfusas eorum proprietates ostendat. Nonnunquam etiam simul utrumque commemorat, ut unitatem asserat. Ad divinitatem refertur, ut est: Antequam Abraham fieret, ego sum . Ad humanitatem pertinet, ut est: Tradent eum gentibus ad crucifigendum . U
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑitur in eu̾głio: plurale. ꝓ singulari.
Nam qd̾ maths ⁊ marchꝰ dicunt. latͦ¬
nes qui crucifixi erant cũ dño. conui¬
ciabant᷑ ei. lucas sic exponit. Unꝰ de
his qui pendebant latronib blasphe¬
mabat eum. Qd̃ lucas ait. milites acce¬
dere. ⁊ acetum offerre. matħs & marcꝰ
dicunt unũ currere.⁊ acetũ ꝓpinare.
Nniuersał cẽ loquutio ad solos electoᷤ
int̃dum singularit refertur. tacita
reꝓboꝵ multitudine qiͣ nicħ sit. hĩc
est illd̾. Illuminat omnẽ hoĩem ue¬
nientẽ in hunc mundũ. omnẽ uidł

Expanded text:
 singulari. Quod Matthaeus et Marcus dicunt: Latrones qui crucifixi erant cum Domino, conviciabantur ei , Lucas sic exponit: Unus de his qui pendebant latronibus, blasphemabat eum . Quod Lucas ait, milites accedere et acetum offerre, Matthaeus et Marcus dicunt, unum currere et acetum propinare. Universalis etiam locutio ad solos electos interdum singulariter refertur, tacita reproborum multitudine, quasi nihil sit. Hinc est illud: Illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s uidei it̾ se fr̃s uocant᷑. Unde il¬
lud in deut̾o nomio. Si emeris frẽm
tuum qͥ ẽ hebreus. uł que ẽ hebrea. ser¬
uiet tibi ui. annis. in septimo dimit¬
tes eum liberũ. Cognatione ut illi qͥ
ris matris dñi natꝰ eẽ monstrat᷑. affec¬
tu etiã fr̃s dicunt᷑. qͥ in duo scindit᷑. ĩ
spũale.⁊ cõmime. In spũale. qr õs xp̃ia

Expanded text:
omnes Judaei, inter se fratres vocantur. Unde illud in Exodo: Si emeris fratrem tuum qui est Hebraeus, vel quae est Hebraea, serviet tibi sex annis: in septimo dimittes eum liberum ; cognatione, ut illi qure matris Domini, natus esse monstratur. Affectu etiam fratres dicuntur, qui in duo scinditur, in s
Abbreviated transcription (Latin):
ad bonifaciũ ep̃m. Si sacͣmenta qͣn¬
dam similitudinẽ earũ rerũ quarum
sacͣm̃ta st̃ ñ haberent. oĩno sacͣm̃ta
ñ eeñt. Ex hac aũ similitudine ple¬
rũq iã ipsarũ rerũ nõia accipiunt
scd̾m quẽ modum sacͣmentũ fidei
fides dr. Sic de similib Aparte
totum intelligitur ut ibi. uerbũ ca¬
ro factum est. Qͥd hic caro intelligẽ¬
da est nͥ hõ: Et uidebit oĩs caro sa¬
litare dĩ. Qͥd potest intelligi. nisi
omĩs hõ : Similit̃ ⁊ ibi. Erat filius
hominis in corde terre trib dieb et
trib noctib. Id ẽ infratͥa spacia qͥ ꝯstant ex

Expanded text:
ad Bonifacium episcopum: « Si sacramenta quamdam similitudinem earum rerum, quarum sacramenta sunt, non haberent, omnino sacramenta non essent. Ex hac autem similitudine plerumque jam ipsarum rerum nomina accipiunt, secundum quem modum sacramentum fidei fides dicitur. Sic de similibus. » A parte totum intelligitur, ut ibi: Verbum caro factum est . Quid hic caro intelligendo est nisi homo? Et videbit omnis caro salutare Dei . Quid potest intelligi, nisi omnis homo? Similiter ibi: Erit Filius hominis in corde terrae tribus diebus et tribus noctibus , id
Abbreviated transcription (Latin):
omiã. s. tͣhenda ꝑ me: ad uisionẽ pa¬
tris. Simile ẽ. ulld̾. Oĩa quȩ audiui
a patre meo: nota feci uob̃. Ae si di¬
cerae. Oĩa mͥ ex patre nota. in qͥbele¬
ctoꝵ salꝰ consistit: ꝑ me scietis.
ilii parit̃ ⁊ patres in diuina scri¬
ptura dicunt᷑ imitatione. ad¬
optione. natura &e doctrina. Immi¬
tatione: sunt filii abrahe quilib
boni. Mali uͦ: quilibet filii diaboli.
Unde illd̾. Uos ex patre diabolo es¬
tis. Ad optione: om̃s pacifici filii dĩ
uocabunt᷑. Natura st̃ patres ⁊ filii.
ut iacob ⁊ ioħs filii fuert̃ ⁊ebedei. do¬
ctrina uͦ sunt filii ⁊ patres: iuxta illd̾

Expanded text:
icet trahenda per me ad visionem Patris. Simile est illud: Omnia quae audivi a Patre meo, nota feci vobis . Ac si diceret: Omnia mihi ex Patre nota in quibus electorum salus consistit, per me scietis. Filii pariter et patres in divina Scriptura dicuntur imitatione, adoptione, natura, et doctrina. Imitatione sunt filii Abrahae quilibet boni, mali vero quilibet, filii diaboli. Unde illud: Vos ex patre diabolo estis . Adoptione, omnes pacifici filii Dei vocabuntur . Natura sunt patres et filii, ut Jacobus et Joannes filii fuerunt Zebedaei. Doctrina vero sunt
Abbreviated transcription (Latin):
te quȩ sequitur diẽ sabbati. Num̃i qͦq
quos eminentiꝰ sacͣ scriptura cominen¬
dat. uł ꝑ se. uł ꝑ multiplicationẽ ꝓ uni¬
u̾sitate ponuntur. ut septenarius ibi.
Dñs eiecit de maria uii. demonia .i.¬

Expanded text:
nocte quae sequitur diem Sabbati. Numeri quoque quos eminentius sacra Scriptura commendat, vel per se, vel per multiplicationem pro universitate ponuntur, ut septenarius ibi: Dominus ejecit de Maria septem daemonia