comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
deparuulis requirentem : Quaeris a meutrũ parentes baptrtatis paruulis suis
noceant cũ eos daemoniorũ sacrificiis sanare conantur: Et si non nocent.
quomodo eis pro sit cũ baptitantur parentũ fides quorũ eis nom potest
obesseꝑfidia : ubirespondeo tantũ illius sacram̃to hoc ẽ. baptr smi salu¬
taris esse uirtutẽ in scã cõpage corporis xp̃i. ut semel generatus ꝑ alioꝵ
carnalem uoluntatẽ . cũ semel generatus fuerit ꝑ aliorũ spiritalẽ uolun¬
tatem. de incepsnon posse uinculo alienȩ iniquitatis obstringi. cui
nulla sua uoluntate consentit : Sienĩ secundũ scm̃ agustinũ alterius
uoluntate regeneratur paruulu sinbaptysmo. nulli incredibile deb&
esse si saluetur fide alterius : Non enĩ potest ut omnib: liqu& sapien¬
tiã habere fidei infans qui nondũ sapit neque intellegit. & qui non iuxta
quod in promptu uideo multũ separatur moribus a pecoribus: Animã

Expanded text:
de parvulis requirentem: Quaeris a me utrum parentes baptizatis parvulis suis de parvulis requirentem: Quaeris a me utrum parentes baptizatis parvulis suis noceant, cum eos daemoniorum sacrificiis sanare conantur? Et si non noceant, quomodo eis prosit, cum baptizantur, parentum fides, quorum eis non potest obesse perfidia? Ubi respondeo tantam illius sacramenti, hoc est baptismi salutaris, esse virtutem, in sancta compage corporis Christi, ut semel generatus per aliorum carnalem voluntatem, cum semel regeneratus fuerit per aliorum spiritalem voluntatem, deinceps non possit vinculo alienae iniquitatis obstringi, cui nulla sua voluntate consensit. Si enim secundum sanctum Augustinum alterius voluntate regeneratur parvulus in baptismo, nulli incredibile debet esse, nisi salvetur fide alterius. Non enim potest, ut omnibus liquet, sapientiam habere fidei infans, qui nondum sapit neque intelligit: et qui non, juxta quod in promptu video, multum separatur moribus a pecoribus. Animam
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ matris . Vt ista audiuit propt̃ hunc sermonẽ id ẽ. quẽ mater protulit
humilitatis & fidei exiuit demonium a filia. ita credimus ꝑ confessionẽ por¬
rigentium in fantũ ad fontes expellidaemones a catecumims: Quod fidematris
saluata sit filia a ꝑte matheusnarrat. dicentedño: Omulier. magna est fides
tua fiat tibi sicut uis: Et sanata est filia illius. ex illa ora: Vndehabem scriptũ
sermonẽ filiã deseruit dȩmoniũ : Vbidatur exemplũ catecitando & bapti¬
tando in fantes qui a uidelic& ꝑfidem & confessionẽ parentũ in baptrsmolibe¬
rantur adiabolo paruuli quinecdũ ꝑse sapere uel aliquid cogitare boni possunt
aut mali: Ex hocdatur intelligi ut adultus qui potestꝰ loquiore proprio
confessionẽ suampro ferat . quã ꝓpterea c&eri offerunt proparuulis. quia
ipsi non possunt loqui: De quare dicit agustinus in epistola ad boni faciũ epm̃

Expanded text:
nem matris: Ut ista audivit, propter hunc sermonem, id est, quem mater protulit, nem matris: Ut ista audivit, propter hunc sermonem, id est, quem mater protulit, humilitatis et fidei, exivit daemonium a filia: ita credimus per confessionem porrigentium infantem ad fontes, expelli daemones a catechumenis. Quod fide matris salvata sit filia, aperte Matthaeus narrat, dicente Domino: O mulier, magna est fides tua; fiat tibi sicut vis. Et sanata est filia illius ex illa hora. Unde habemus em filiam deseruit daemonium. Ubi datur exemplum catechizandi infantes, quia videlicet per fidem et confessionem parentum in baptismo, liberantur a diabolo parvuli, qui nec dum per se sapere, vel aliquiaut mali. Ex hoc datur intelligi ut adultus, qui potest loqui, ore proprio confessionem suam proferat, quam propterea caeteri offerunt pro parvulis, quia ipsi loqui non possunt. De qua re dicit Augustinus in epistola ad Bonifacium episcopum
Abbreviated transcription (Latin):
Propterea factus estds̃ homo ut nos alloqui poss& & opera sueuoluntatis
CÃP .XXIIII. CÕPRO BATUR EX EUANGELIO EOSSESALUARICA¬
TECVMINOS PERCONFESSIONEM CETERO RUMFIUDELIUM
CRIPTŨ EST IN EUAN GELIO MARCI. UE NISSE SYRO FINIS¬
sammulierem ad xp̃m rogantẽ pro filia quaehabebat spm̃inmundũ:
Cuid ñ sdixit : sineprius saturari filios: non estenĩ bonũ sumerepanem
filiorũ & mititre canibus: Atilla respondit. & dicitei : Vti quedñe : Hã
& catelli submensa comedunt demicis puer̃orum : Et ait illi : Propter humo
sermonẽ uade exiit dȩmonium defiliatua : Hec mulier sxro fenissa tr̃pũ
gessit scae ecclesiae : quae cotidie rogatibim profiliasua qua e nondum est
xp̃iana & offert fidem suam pro ipsa. qm̃ propt̃ infantiã illa adhuc non
potestloqui : Quã tamen credimus saluari iuxta illud euangeliii ꝑ sermo¬

Expanded text:
Propterea factus est Deus homo, ut nos alloqui posset, et opera suae voluntatis Propterea factus est Deus homo, ut nos alloqui posset, et opera suae voluntatis CAPUT XXIV. Comprobatur ex Evangelio posse salvari catechumenos per confessionem caeterorum fidelium. Scriptum est in Evangelio Marci venisse Syrophoenisam mulierem ad Christum, rogantem pro filia, quae habebat spiritum immundum. Cui Dominus dixit: Sine prius saturari filios: non enim est bonum sumere panem filiorum, et mittere canibus. At illa respondet, et dicit ei: Utique, Domine. Nam et catelli sub mensa comedunt de micis puerorum. Et ait illi: Propter hunc sermonem vade, exiit daemonium de filia tua. Haec mulier Syrophoenissa typum gessit Ecclesiae: quae quotidie rogat Dominum pro filia sua, quae nondum est Christiana, et offert fidem suam pro ipsa, quoniam propter infantiam illa adhuc non potest loqui, quam tamen credimus salvari, juxta illud Evangelii per sermo
Abbreviated transcription (Latin):
regenerationis ingressus. inuerae in nocentiae nouã in fantiã renascatur
Propt̃ futurã renouationẽ inuerã in nocentiã iam quasi factũ sit quod cito .ẽ.
uenturũ ex ꝑsona ipsorũ cantat cantor cantica quae non pos sunt cantare
quimaculati sunt post uterũ baptr smi. Vt lectio sit ita nobuidetur quasi
specimen magistrorũ. & canticũ quasi beniuolentia auditorũ. & oratio
sacerdotis atq populi qui respondent amen confirmatio p̃cedentis beni uoler¬
tiae : Cantaresolius ẽ. in conspectudñi gaudere p̃c&eris de innocentia qua
ꝓculdubio uestiuntur infantes in baptysmo : Quãuis propt̃ cantũ cantica pos¬
sint dici. tamen in libris unde ista excerpta sunt carminacantica uocant᷑:
Deprimo scriptũ est: Tunccȩcinitmorses & filii is ł carmenbo cdño & dixer̃:
sicredat infilium : respondit crederese : Eccc aditus diuinorũ operum:

Expanded text:
regenerationis ingressus, in verae innocentiae novam infantiam renascatur. regenerationis ingressus, in verae innocentiae novam infantiam renascatur. Propter futuram renovationem in veram innocentiam, jam, quasi factum sit quod cito est venturum, ex persona ipsorum cantat cantor cantica quae caeteri non possunt cantare, qui maculati sunt post uterum baptismi; ut lectio sit ista, sicut nobis videtur, quasi species magistrorum: et canticum, quasi benevolentia auditoris: et oratio sacerdotis atque populi, qui respondent, Amen, confirmatio praecedentis benevolentiae. Cantare solius est in conspectu Domini gaudere prae caeteris de innocentia, qua procul dubio vestiuntur infantes in baptismo. Quamvis propter cantum cantica dici possunt, tamen in libris unde ista excerpta sunt, carmina aut cantica vocantur. De primo scriptum est: Tunc cecinit Moyses et filii Israel carmen hoc Domino, si credat in Filium, respondet credere se. Ecce aditus divinorum operum.
Abbreviated transcription (Latin):
nuntiatur lectio . ita pronunti&ur in presentia cate cuminorũ: Dicit
libellus de quo saepememorauimus. qui continet romanũ ordinẽ : Non
pronuntiatur lectio librigenesis. nec lectio libri exodi. similiter & dec&eris:
Sienĩ hoc obseruatur . hanc nobi suidetur poͥsehabere rationẽ : Eis qui cognos¬
cunt ciues caelestis hierusalem ut sapientes. pronuntiandi sunt idem ciues
catecumini qui nondũ cognouerunt ciues hierusalem. frustraeis profertur
auctor in cognitus. quibus firmissima auctoritas potest uilescere ꝑignorantiã :
CAP XXII.
DECANTICIS
STO CATECU MINI IN PROXIMO FUTURISUNT DECOETU. EXL
quattuor milium. qui cantant canticũ nouũ quod nemopotest dicere
nisi illa : Pro illo precatur a sacerdote in sacramentario ut ab immacu
lato diuini fontis utero in nou ã renatus creaturã. progenies caelestis emergat:
Et quos aut sexus in corpore aut a &as discernit in tẽpore : om̃sin unã pariat

Expanded text:
nuntiatur lectio, ita pronuntietur in praesentia catechumenorum. Dicit libellus de quo saepe memoravimus, qui continet Romanum Ordinem. Non pronuntiatur lectio libri Genesis, nec lectio libri Exodi, similiter et de caeteris. Si enim hoc observatur, hanc nobis videtur posse habere rationem: eis qui cognoscunt cives coelestis Hierusalem, ut sapientes, pronuntiandi sunt iidem ut catechumeni, qui nondum cognoverunt cives Hierusalem, frustra eis profertur auctor incognitus, quibus firmissima auctoritas vilescere potest per ignorantiam. CAPUT XXII. De canticis. Esto, catechumeni in proximo futuri sunt de coetu centum quadraginta quatuor millium, qui cantant canticum novum, quod nemo potest dicere, nisi ille. Pro illo precatur a sacerdote in Sacramentario: et lato divini fontis utero in novam renata creaturam progenies caelestis emergat, et quos aut sexus in corpore, aut aetas discernit in tempore, omnes in unam pareat
Abbreviated transcription (Latin):
mundi : & uictoria summi & solius triũ phatoris illius : cuius aspectus olim uidebatur
inter trespueros. Digneque in sexta feria memoratus eius passio p̃ceteris noctibus :¬
quia iea ꝑ acta est. CAP XUII.
DE SABBATO

Expanded text:
mundi, et victoria summi et solius triumphatoris illius, cujus aspectus olim videbatur inter tres pueros. Digneque in sexta feria memoratur ejus passio prae caeteris noctibus,in ea peracta est. CAPUT XVII. De sabbato
Abbreviated transcription (Latin):
dies inlucescat : & luciferoriatur incordibus ur̃is. Beatienĩ mundo corde: quia ipsi
dm̃ uidebunt. Tuncreplebuntur eo bono iusti conunc esuriunt & sitiunt : cũ ꝑfidem

Expanded text:
dies illucescat, et Lucifer oriatur in cordibus nostris: Beati enim mundo corde, quoniam ipsi dies illucescat, et Lucifer oriatur in cordibus nostris: Beati enim mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt. Tunc replebuntur eo bono justi, quod nunc esuriunt et sitiunt, cum per fidem
Abbreviated transcription (Latin):
maris aegrpti. & flumine illius a refacto atq conciso & humiliato glori ficatednm̃
sum : Tues enĩ saluator m̃s idest ih s. & nequaquã fidutiã habebo in idolis: nec timebo
quae non sunt timenda : sedtues fortitudomea & lausmea. Hocest interpsalmum
& canticũ : quod est inter opera iusti : & gratiarũ accionẽ : Vt p salmus demonstr&
postlactionẽ ꝑ cotidianas noctes : illud tempus ad memolia reducit : quando mercos
reconpensabitur postlaborẽ praesentis sceculi iustiadño. Ver susdicit : Repl&isumus
manemi sericordiatua & reliqua. Quẽ ita ex ponitagustinus in eodẽpsalmo unde
sumptus est. De inde inquit illabona quae futura sunt spe anticipans: & uelud facta
iã deputans : repleti sumus inquitmanemiseri cordiatua. Ergo in hisuelut noctur¬
nis laboribus & doloribus ꝓph&i a nobis accensa est. sicut iucerna in obscuro locodones

Expanded text:
maris Aegypti, et flumine illius arefacto, atque conscisso et humiliato, glorificate Dominum, maris Aegypti, et flumine illius arefacto, atque conscisso et humiliato, glorificate Dominum, sum. Tu es enim Salvator meus, id est, Jesus: et nequaquam fiduciam habebo in idolis, nec timebo quae non sunt timenda, sed tu es fortitudo mea, et laus mea. Hoc est inter psalmum et canticum, quod est inter opera justi, et gratiarum actionem: ut psalmus demonstret, post lectionem per quotidianas noctes: illud tempus ad memoriam reducit, quando merces recompensabitur post laborem praesentis saeculi justis a Domino. Versus dicit, Repleti sumus mane misericordia tua: et reliqua. Quem ita exponit Augustinus in eodem psalmo, unde sumptus est: Deinde, inquit, illa bona quae futura sunt spe anticipans, et velut facta jam deputans, repleti sumus, inquit, mane misericordia tua. Ergo in his velut nocturnis laboribus, et doloribus prophetia nobis accensa est: sicut lucerna in obscuro loco donec
Abbreviated transcription (Latin):
illa hoc est in illo tẽpore dequo & supradictũ est : cũ resurrexerit radixiesse in signum
populorũ siue ut dominetur gentiũ : apponet dñs̃ secundũ manũ suã ut nequa quam
uxta eos nr̃o siudai zantes in finẽmundi cũ intrauerit plenitudo gentiũ tuncom̃si srł
saluos fiat : sed hȩc omnia in primo intellegamus aduentu. & paulo post. Leuabit
igitur signũ crucis in uniuersas nationes : & desina gogis iudeorũ primũisr ł populus
congregabit ut a postoli praeceptũ saluatori simplerent quidixerat . Itead oues ꝑditas
domus isr ł. Idẽ in sequentibus in memorato libro monstrat : de quibus canticũ narro
dicens. Qui primus in solitudine diceratis quando ascendistis deterra ȩgypti & nare
siccatũ est rubrũ : cantemus dño glorio se enĩ magnificatus ẽ. & nunc ꝑcussa lingua

Expanded text:
illo, hoc est in illo tempore, de quo et supradictum est, cum resurrexerit radix Jesse in signum illo, hoc est in illo tempore, de quo et supradictum est, cum resurrexerit radix Jesse in signum populorum, sive ut dominetur gentium, apponet Dominus secundo manum suam, ut nequaquam juxta eos nostros Judaizantes in finem mundi, cum intraverit plenitudo gentium: tunc omnis Israel salvus fiat: sed omnia haec in primo intelligamus adventu. Et paulo post: Levabit igitur signum crucis in nationes universas, et de synagogis Judaeorum primum Israel populos congregabit, ut Apostoli praeceptum Salvatoris implerent, qui dixerat: Ite ad oves perditas domus Israel. Idem in sequentibus in memorato libro monstrat, de quibus canticum narret, dicens: Qui prius in solitudine dixeratis, quando ascendistis de terra Aegypti, et mare siccatum est Rubrum: Cantemus Domino, gloriose enim magnificatus est: et nunc percussa lingua
Abbreviated transcription (Latin):
Teria quarta tempus illud recolit : in quoscã ecđa exaltata est suꝑ inimicos suos.
Quod extitulo psalmi qui in ea cantatur: cognoscere possumus. Titulustalis est
Ainfinẽpsalmusdauid canticũ hieremie &ie techiel: expopulo transmigrationis
uinciperent exire. Istepsalmus ex ꝑsonaeorũ cantatur . qui intu
ti in hierusalẽ : ita & ecđa nr̃a liberata est demanu impiorũ imperatorũ : & donata
liberati tẽpore constantini imperatoris. Vnde exultat incantico quo cantauit anna sã
proph&ȩ. Confitebor tibidñe qm̃ iratus esmihi conuersus est furortuus & consolatuses me¬
& reliqua. Canticũ istudillud tempu s recolit. quando primo uex illũ scȩcruciserectũẽ :
Vnde in superiorib: partib: in eodem proph&a scriptũest. Etleuabit signũ innationes:
& congregabit ꝓfugos isr ł & reliqua. Quod sic hieronimus in eodem exponit. Indie

Expanded text:
Feria quarta tempus illud recolit, in quo sancta Ecclesia exaltata est super omnes inimicos suos. Feria quarta tempus illud recolit, in quo sancta Ecclesia exaltata est super omnes inimicos suos. Quod ex titulo psalmi qui in ea cantatur, cognoscere possumus. Titulus talis est: In finem psalmus David, Canticum Hieremiae, et Ezechiel ex populo transmigrationis cum inciperent exire. Iste psalmus ex persona eorum cantatur, qui intuenti Hierusalem, ita et Ecclesia nostra liberata est de manu impiorum imperatorum, et donata libertati tempore Constantini imperatoris. Unde exsultat in cantico, quod cantar tibi, Domine, quoniam iratus es mihi: conversus est furor tuus, et consolatus es me, etc. Canticum istud, illud tempus recolit, quando primum vexillum sanctae Crucis erectum est. Unde in superioribus partibus in eodem propheta scriptum est, Et levabit signum in nationes, et congregabit profugos Israel, et reliqua. Quod sic Hieronymus in eodem exponit. In die
Abbreviated transcription (Latin):
qui conabantur auferre lucrũ apostolorũ : nefilios spiritales generarent . Tempus illud
p̃cipue fuita prima ꝑsecutione neronis usq ad tẽpus diocliciani & maximiami. Quid scĩ
eotẽporepassi sint . psalmus monstratdicens. Iudicameds̃ & discerne causam meã : degente
non scã & c&era. Sequentia : non minus demonstrat tristiã scũe ecołae : quã habebat
quia non ei a ꝑtelicebat xp̃m generare incordib. clectorũ. Euasit scã eccła de hactri¬
bulatione : & cantatcanticũ qđ cantauit ez echias postquã liberatus est desena ceribus
& post quã eũ dsuisitauit ꝑ flagellũ in firmitatis: needeuar&ur coreus deuictoria c̃cessa
Vnde & dicit. Viuens iuiuens ipse confitebiturtibi sicut & egohodie : pat̃ filiis notã faci &
ueritatẽ tuã. Nã & ipse id eoflebat quia dolebat orbitatem filiorum
DEEERIA QUARTA.

Expanded text:
quebatur Ecclesia, qui conabantur auferre lucrum apostolorum, ne filios spirituales generarent. Tempus illud quebatur Ecclesia, qui conabantur auferre lucrum apostolorum, ne filios spirituales generarent. Tempus illud praecipue fuit a prima persecutione Neronis usque ad tempora Diocletiani et Maximiani. Qui sancti eo tempore passi sunt psalmus monstrat, dicens: Judica me, Deus, et discerne causam meam de gente non sancta, etc. Sequentia non minus demonstrant tristitiam sanctae Ecclesiae, quam habebat quia ei aperte licebat Christum generare in cordibus electorum. Evasit sancta Ecclesia de hac tribulatione, et cantat canticum, quod cantavit Ezechias postquam liberatus est de Sennacheribus, et postquam eum Deus visitavit per flagellum infirmitatis, ne elevaretur cor ejus de victoria concessa. Unde et dicit, Vivens vivens ipse confitebitur tibi, sicut et ego hodie: pater filiis notam faciet veritatem tuam. Nam et ipse ideo flebat, quia dolebat orbitatem filiorum. De quarta
Abbreviated transcription (Latin):
ambulantesperegrinantur adño. Vnde & illud dicitur. Replebis mel c& ita cũ uultutuo
Maneud stabunt & contẽplabuntur. Et sicut aluidixer̃ interp̃tos: satiati sum mane
miseri cordiatua. Tunc sati abuntur sicut enĩ alibiait. Satiabor cũ mani festabitur
gloriatua. Vndedicitur. Ostende nob̵ patrẽ & sufficit nob̵. At que ipsedñs: ostendã me¬
ipsum illi. Quod donecfiat nihilboni nobis sufficit nec sufficeredeb&. nedesiderium nrm
inuia remaneat. Et post pauca. Repl&i sumusma nemi sericordiatua. & exultauimus
& lcc&ati sumus in omnibus diebus nr̃is. Dies ille dies ẽ sinefine. Simul sunt illiomnesdies.
Quod ꝑ cotidianas noctes sequitur post pmnũ Zachariae quino sintroducit ꝑresurrectionẽ
corporũ in & nãuitã oratio consu&a . hoc innuit. Qquod omnia illabona : peccatores ꝑpaemi¬
tentiã sperant.
CÃP XIII. DETERTIA FIRIA
ia feria. illud tẽpusrecolit quando ab impusimperatoribus ꝑ sequ

Expanded text:
ambulantes peregrinantur a Domino. Unde et illud dicitur, Replebis me laetitia cum vultu tuo: mane astabunt et contemplabuntur. Et, sicut alii dixerunt interpretes, Satiati sumus mane misericordia tua. Tunc satiabuntur; sicut enim alibi ait: Satiabor cum apparuerit gloria tua. Unde dicitur, Ostende nobis Patrem, et sufficit nobis. Atque ipse Dominus: Ostendam meipsum illi. Quod donec fiat, nihil boni nobis sufficit, nec sufficere debet, ne desiderium nostrum in via remaneat. Et post pauca: Repleti sumus mane misericordia tua, et exsultavimuslaetati sumus in omnibus diebus nostris. Dies ille, dies est sine fine, simul sunt lomnes illi dies. + Quod per quotidianas noctes sequitur post hymnum Zachariae, qui nos introducit post resurrectionem corporum in aeternam vitam, oratio consueta hoc innuit, quod illa omnia bona peccatores per poenitentiam sperant. CAPUT XIII. De tertia feria. Tertia feria illud tempus recolit, quando ab impiis Imperatoribus perse
Abbreviated transcription (Latin):
siut doiꝑ sodño scriptũ est. quã uis nontimeret in firmitate sededispen satiuy oepitt
constristori & mestus esse. Tamenmultis quiguident dematutus qlando refr¬
His duobus modis transcursis
debemus uenire ad cotidianũ usum nr̃m. Cotidianus usis nr̃ tenet ut quin que
psalmos cantemus inues ꝑtinali sinaxi. Quis enĩ nescit quãuis ꝑquatuor oras
dep̃cemurdnm̃ : quanta in pedimenta & quot tristitiae occupent mentẽ iusti per
diem : Oculi adducunt ad eã formas illices : quae quia sine uoluntate iusti animȩ¬

Expanded text:
sicut de ipso Domino scriptum est quamvis non timeret infirmitate, sed dispensative coepit sicut de ipso Domino scriptum est quamvis non timeret infirmitate, sed dispensative coepit contristari et moestus esse. Tamen multi sunt, qui gaudent de matutino, quando resurHis duobus modis transcursis, debemus venire ad quotidianum usum nostrum: quotidianus usus noster tenet, ut quinque psalmos cantemus in vespertinali synaxi. Quis enim nescit, quamvis per quatuor horas deprecemur Dominum, quanta impedimenta et quot tristitiae occupent mentem justi per diem? Oculi adducunt ad eas formas illices, quae quia sine voluntate justi anim
Abbreviated transcription (Latin):
eos legitime obseruare neces sesit. Istestatus noctis : informat fletũeorũ peccatorum
iuibus occidit uerussol. Illis eni necesse est plorare qumque carnalessensassios quio
boedire solent adpeccandũ ut in matutino i dest ineuasione peccator ũ quan cdos sdero
iterũ uicho at oriri quibus occidit uespere. possint lcietari. Vndeidem quisi pramime¬
morato psalmo : Vesperedemorabitur flecus : & inmatutino excultacio quando coe¬
peritoriri fidelibus lu& que occiderat peccatoribus ł. In format&iã alteromo do
statũ eorũ qui ali qua in firmitate opprimuntur : ꝑquã appropinquant morti
Hlienĩ quanto plustiment mori & sententiã ꝑcipereuerã peccatorũ tanto plus ante
oculos mentis suae reducunt carnales motus qui generati s̃ ꝑ quinquesensus corporis
si eosdeflenti: Fimor sol& occupare mentes hominũ quando morti a ppropinquant :

Expanded text:
eos legitime observare, necesse sit. Iste status noctis informat fletum eorum peccatorum, eos legitime observare, necesse sit. Iste status noctis informat fletum eorum peccatorum, quibus occidit verus sol. Illis necesse est plorare quinque carnales sensus suos, qui obedire solent ad peccandum, ut in matutino, id est, in evasione peccatorum quando sol eis iterum inchoat oriri, quibus occidit vespere, possint laetari. Unde idem qui supra in memorato Psalmo: Vespere demorabitur fletus, et in matutino exsultatio: quando coeperit oriri fidelibus lux, quae occiderat peccatoribus. + Informat etiam altero modo statum eorum, qui aliqua infirmitate opprimuntur, per quam appropinquant morti. Hi enim quanto plus timent mori, et sententiam percipere veram peccatorum, tanto plus ante oculos mortis suae reducunt carnales motus, qui generati sunt per quinque sensus corporis, et eos deflent. Timor solet occupare mentes hominum, quando morti appropinquant,
Abbreviated transcription (Latin):
opinionẽ es secognoscimus scaẽ ecđae iuxtaillũ morẽ sequattuor officia caelebrare
indie & quattuor in nocte. Non enĩ nmerito nos quimilitamus dõ quater in nocte
uigilias renouamus. cũ hiquis aeculo militabant: ꝑquattuor uigilias findebant noc¬
tẽ incastris ne inrũ perentur castra abinimicis insidiantibus. Nras quattuor iuigilias
innocte : solemus uocitare : uesptinũ : cõpletoriũ : nocturnũ : & matutinũ. EX
& himologia ues ꝑtini nominis ad discere possumusues ꝑtinũ officium ad octẽꝑtine¬
re . Dicit usidorus in libro & himologiarũ. Uesptinũ officiũ est in noctis iiciouoca
tũ abstella uespere quae sargit oriente nocte. Et agustinus inpsalmouicesionono¬
Vlespere demorabitur sietus. uidest uesperedemorabitur fletus uespero seguan¬
dosol occidit . Hinc pos sumus conicere quando feriatos dies obseruamꝰ. qd eo sos ser¬
uare debeamus a uesperausq aduesperã : ut a solis occubitu usq adeius iterũ occa st̃m

Expanded text:
Opinionem esse cognoscimus sanctae Ecclesiae, juxta illum morem se quatuor officia celebrare in die, et quatuor in nocte. Non enim immerito nos qui militamus Deo, quater in nocte vigilias renovamus, cum hi qui saeculo militabant, per quatuor vigilias findebant noctem in castris, ne irrumperentur castra ab inimicis insidiantibus. Nostras quatuor vigilias, in nocte solemus vocitare, vespertinum, completorium, nocturnum, et matutinum. Ex etymologia Vespertini nominis addiscere possumus, vespertinum officium ad noctem pertinere. Dicit Isidorus in libro Etymologiarum, vespertinutum a stella vespera, quae surgit oriente nocte. Et Augustinus in psalmo XXItus. Quid est vespere demorabitur fletus; vespera fit quando sol occidit. Hinc possumus conjicere, feriatos dies observamus, quod eos observare debeamus a vespere usque ad vesperam, ut a solis occubitu usque ad ejus iterum occasum
Abbreviated transcription (Latin):
deputata unius noctis : ita sint in rebus similia & significationibus. Psalm uerba
mea hab& hunctitulũ. Pro ea quaehereditatẽ accepit. Quẽ ita ex ponit agustinꝰ
ut possideat ipsum dm̃ cui adherens beata sit secundũ illud. Beatimites qm̃ipsi
hereditate possidebunt terrã. H anchereditatẽ primitiua ecdesia accepit. qua
simul cũ a postolis in prȩsenti saeculo uixit. Ex eius ꝑsona cantatur canticũ isai e¬

Expanded text:
deputata unius noctis, ita sunt in rebus similia et significationibus. Psalmus Verba deputata unius noctis, ita sunt in rebus similia et significationibus. Psalmus Verba mea, habet hunc titulum, Pro ea quae haereditatem accipit. Quem ita exponit Augustinus: m Jesum Christum, ut possideat ipsum Deum, cui adhaerens, beata sit secundum illud, Beati mites, quoniam ipsi haereditate possidebunt terram. Hanc haereditatem primitiva Ecclesia accepit, quae simul cu
Abbreviated transcription (Latin):
in primitiua ecclesia istius psalmi uigor ẽ frequentabant : quando ad praedicatio
eri paenitentiã egerunt : & conpuncti sunt corde. De quibus
tibus apłorũ. His auditis cõpuncti sunt corde : & dixer̃ ad p&rũ & ad reliquos
apostolos. Quid faciem uiri fr̃s  p&rusuero ait ad illos: Paenitentiã in quit agite :¬
& baptizetur unus quisq. uestrũ in nomineihũ xp̃i. Simili modo ꝑsequentes noctes
idem psalmꝰ nos quidegentili conuersatione conuersi sumus : ad paenitentiã ꝓuocat
Sufficit depraesenti psalmo. Dec & eris id est ds̃ds̃m̃s : & d smisereatur nr̃i : & lau
datedñm decȩlis : acantatedño : atq laudate dñmin scĩ seius : iã dictũ est. Restat
ordo ut secundã feriã reuertamur : : & transeamus ꝑmutationẽ psalmorũ & canti¬
corũ. Illud primo oportet intueri : ut psalmus & cantibus sicut sunt in uno offitio

Expanded text:
in primitiva Ecclesia, istius psalmi vigorem frequentabant, quando ad praedicationem in primitiva Ecclesia, istius psalmi vigorem frequentabant, quando ad praedicationem Petri poenitentiam egerunt, et compuncti sunt corde. De quibustis his auditis conpuncti sunt corde et dixerunt ad Petrum et ad reliquos apostolos quid faciemus viri fratres Petrus vero ad illos paenitentiam inquit agite et baptizetur unusquisque vestrum in nomine Iesu Christi in reidem Psalmus nos, qui de gentili conversatione conversi sumus, ad poenitentiam provocat. Sufficit de praesenti psalmo. De caeteris, id est, Deus Deus meus, ad te de ludate Dominum de coelis, ac, Cantate Domino, atque, Laudate Dominum in sanctis ejus. Jam dictum est: restat ordo ut ad secundam feriam revertamur et transeamus per mutationem psalmorum et canticorum. Illud primo oportet intueri, ut psalmus et canticum sicut sunt in officio
Abbreviated transcription (Latin):
t enĩ dominicanox recolitciues hierusalẽ ab initi omundi usq in finẽ. ita cotidiane
noctes peregrinationẽ mortaliũ : & ab alienatione a patria inter inimicosdegentẽ
Et quia duo decim ore sunt noctds in quibus necessehabemus custodia dñi muniri :
duo decimpsalmos cantamus. Et quia hȩc custodia seria est persxe aetates mundi :
sexantiphonis conuingimꝰ psalmos. Et quia sex aeta tes mundi trib: tẽporibus con¬
cluduntur. scilic& naturalis legis: legis litterae : & legis gratiae : tres lectiones
leguntur & tresresponsorii canuntur. CAPXII. DEMATUTINALIOFFITO
recolimꝰ statũ ab initio a postolicae stabilitatis usq ad ꝑfectionẽ electorũ qui in sine
mundiuenturi sunt. At cotidianis noctibus : alteromodo eundẽ statũ recolimus:
ꝑmutationẽ psalmorũ & canticorũ : a secunda feria usq in sabbato. Primꝰ psalmus
misereremeids̃: continet penitentũ conuersionẽ. Iud ei conuersi qui deputantur

Expanded text:
t enim dominica nox recolit cives Hierusalem ab initio mundi usque in finem, quotidianae noctes peregrinationem mortalium, et abalienationem a patria inter inimicos degentem. Et quia duodecim horae sunt noctis, in quibus necesse habemus custodia Domini muniri, duodecim psalmos cantamus. Et quia haec custodia seria est per sex aetates mundi, sex antiphonis conjungimus psalmos. Et quia sex aetates mundi tribus temporibus concluduntur, scilicet naturalis legis, litterae et legis gratiae, tres lectiones leguntur, et tres responsorii canuntur. CAPUT XII. De matutinali offictiphonas recolimus statum Ecclesiae ab initio apostolicae stabilitatis usque ad perfectionem electorum, qui in fine mundi venturi sunt: At quotidianis noctibus altero modo eumdem statum recolimus per mutationem psalmorum et canticorum a secunda feria usque in sabbato. Primus Psalmus, Miserere mei Deus, continet poenitentum conversionem. Judaei conversi, qui deputantur
Abbreviated transcription (Latin):
ad papãdamasum. Post hoc secundũ danielem : erit ꝗes aliqua qui itadicit
Beatus quiex pectat & ꝑuenit usq. adies mille tricentos triginta quin que.
Quodbeatꝰ hieronimus sic exponit. Beatus inquid qui int̃ fecto anti xp̃i : supͣ
mille ducentos non agintadies: id est tressemis annos : dies qua draginta

Expanded text:
ad papam Damasum. Post hoc secundum Danielem erit quies aliqua qui ita dicit: ad papam Damasum. Post hoc secundum Danielem erit quies aliqua qui ita dicit: Beatus qui exspectat, et pervenit usque ad dies mille trecentos triginta quinque. Quod beatus Hieronymus sic exponit: Beatus, inquit, qui, interfecto Antichristo, supra mille ducentos nonaginta dies, id est, tres semis annos, dies quadraginta
Abbreviated transcription (Latin):
& alio mododicit iucdaeos & grecos & reliqua. Quia futurũ est ante ꝑ secutionem
antia  p̃i ut populus exx p̃putio & circũcisione unũ sint infide ideo duo psalmiint̃¬
cio ordine continentur sub una antiphona. Qute continentur in psalmo dsmise¬
reatur nr̃ i . utrũ que populũ designant. Scilic& iudeum & gentilem. Postquã
non solũ liberabit ds̃ deciusmalignitate quia electis. sed & benedicent dño ad simi¬
litudinẽ triũ puerorũ. Qua propt̃ cũ inc&eris psalmis solem dicere alleluia :
in ista benedictione latinis uerlus utimur. ad cõmemorandã tribulationẽ quã
passuri sunt scĩ in diebus memorati antixp̃i : siue modo patiuntur a membriser
& non est necesse ibi cantare gloria patri & silio quia in ipsa benedictione
& spũ scõ. Diximus degloria patri quod eiꝰ usum scripsorit beatus hieronimꝰ

Expanded text:
et alio modo dicit Judaeos et Graecos, et reliqua. Quia futurum est ante persecutionem et alio modo dicit Judaeos et Graecos, et reliqua. Quia futurum est ante persecutionem Antichristi, ut populus ex praeputio et circumcisione unum sint in fide, ideo duo psalmi in tertio ordine continentur sub una antiphona. Quae continentur in psalmo, Deus misereatur nostri, utrumque populum designant, scilicet Judaeum et gentilem. Postquam non solum liberavit Deus de ejus malignitate, quia electi sunt, sed et benedicent Domino in similitudinem trium puerorum. Quapropter cum in caeteris psalmis solemus dicere Alleluia, in ista benedictione Latinis verbis utimur ad commendandam tribulationem quam passuri sunt sancti in diebus memorati Antichristi sive modo patiuntur a membris ejus. Et non est necesse ibi cantare, Gloria Patri et Filio, quia in ipsa benedictione  Filio, et Spiritui sancto. Diximus de Gloria Patri quod ejus usum scripserit beatus Hieronymus
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ess& indeserto idumeae. Quod ita idem agustinus in tractatupsalmieiusdem.
Peridumeae nom̃ intellegitur seculũ istud Idume a enĩ genserat quaedã erran¬
tiũ hominũ : ubiid ola colebantur. Arca renĩ noequȩ octo animas continebat
bicamerataerat. De quare scribit idem qui su pra in libro quinto decimo deciui¬
tatedĩ. Et fieri quidẽ potest ut & nobis quispiã. & aliusalio exponat hȩc aptius :
dũ tam̃ ea que dicuntur ud hanc de qualo quimur diciuitatẽ in hoc sȩculo maligno
tã quã indiluuio peregrinantẽ omnia referantur : si ab eius sensu qui ista conscrip¬
sit : non uult longe ab errare qui ex ponit. Exempli gratia. Velut si quispiam
qđ hic scriptũ est inferiorabi camerata & trica merata faciesea : non qđ ego in illo
opere diai uelit intellegi : quia ex omnibus gentib: ecclesia congregatur. Bica¬
meratã dictã. ꝓpt̃ duo genera hominũ circũcisionẽ scilic& & p̃putiũ : quosapłus

Expanded text:
cum esset in deserto Idumaeae. Quod ita idem Augustinus in tractatu psalmi ejusdem: Per Idumaeae nomen intelligitur saeculum istud. Idumaea enim gens erat quaedam errantium hominum, ubi idola colebantur. Arca enim Noe, quae octo animas continebat, bicamerata erat. De qua re scribit idem qui supra, in libro quinto decimo de Civitate Dei: Et fieri quidem potest ut et nobis quispiam, et alius alio modo exponat haec aptius, dum tamen ea quae dicuntur, ad hanc, de qutamquam in diluuio peregrinantem omnia referantur. si ab eius sensu. qui ista conscripsit, non uult longe aberrare, qui exponit. Exemquod hic scriptum est, inferiora bicamerata et tricamerata facies ea, non quod ego in illo opere dixi velit intelligi, quia ex omnibus gentibus Ecclesia congregatur: bicameratam dictam, propter duo genera hominum, circumcisionem scilicet, et praeputium, quos Apostolus
Abbreviated transcription (Latin):
niner s lamisi conesi depi ꝑ̃ dicatione. coia rognaonte sicutipsediett. Batoesti
ons potistas incelo &anterra: Qdͥ prinꝰ & secandus uer susdilucidant e menpora
Ai securidus dẽ łi ficationẽ mem brorũ suorũ bicens. E tenim firmaritco bestiom ne
quinonco monebitur: Qudistor sel mꝰ in se contineat. addiscimꝰ uerbis saagustauri
ontosqtudoramuis Anseri ptis er gostita. Laus cantici psidaud indie ante sabbatũ
quando sundata ss torrar & postaliqua. Cũom̃s quicredint ꝑ uinuetis aena sõ
inenobisansunt in fide : fundata est torra: tune fithoro ad imaginẽdi qđ signfi¬
cat sedctas illedies degenesi. Sed quomodo illud fecitds̃ : quomodo fundataesttr¬

Expanded text:
atione, eo jam regnante, sicut ipse dicit, Data est mihi omnis potestas in coelo et in terra. Quod primus et secundus versus dilucidant: Dominus rat secundus, aedificationem membrorum suorum, dicens: Etenim firmavit orbem terrae, qui non commovebitur. Quid iste psalmus in se contineat, addiscimus verbis sanctiintus quaeramus. Inscriptus ergo est ita: Laus cantici ipsi David in die ante sabbatum, quando fundata est terra. Et post aliqua: Cum omnes qui credunt per universam terram, immobiles sunt in fide, fundata est terra: tunc fit homo ad imaginem Dei, quod significat sextus ille dies de Genesi. Sed quomodo illum fecit Deus? Quomodo fundata est
Abbreviated transcription (Latin):
hec eaempla ad demonstrandũ qua oramonstrandũ sit in nocturnali officio. łt
bichabeant finẽ tres stationesiuigiliũ : quaeꝑternas ora sdiuisae eacercities &nquar¬
ta oriente iã lucifero ex cussis torporibus tediinr̃i sobrie &strenue prestolemur
porcionẽ nrtim. Qtiũ desider auer̃ putres sedinnobis cõplo&ri est in quos sines aeruesor¬
dorenerunt. Qufines ecoluntior in matutinal osfto ⁊ usq atiresos fores ouen
corporũ CAP X. DEMATUTINALI
OFFICIO
attunale offitiũ tẽpus nouitestam̃ti mentibus nr̃i sintimat. Hocestabinitio¬
sur caodus arrat. Factũ est inquiens inuigilia matutina: & ecce respiciensans
suꝑ tastrã aegrptiorũ ꝑ colũna signis & nubis & inter fecit exercitũ eorũ : & sib¬

Expanded text:
ec exempla ad demonstrandum qua hora surgendum sit in nocturnali officio; et hic habeant finem tres stationes vigiliarum, quae per ternas horas divisae exercitae sunt, et in quarta oriente jam Lucifero, excussis torporibus taedii nostri, sobrie et strenue praestolemur rectionem nostram, quam desideraverunt patres, sed in nobis impldevenerunt. Quos fines recolimus in matutinali officio usque ad resurrectionem corporum. CAPUT X. De matutinali officio. atutinale officium tempus Novi Testamenti mentibus nostris intimat, hoc est ab initiout Exodus narrat: Factum est, inquiens, in vigilia matutina, et ecce respiciens Dominus super castra Aegyptiorum per columnam ignis
Abbreviated transcription (Latin):
non a ora stare in acie quasibellatricẽ xp̃i: accensa quae lacer
nula reddere sacrifitiũ uesꝑtinũ. Sic dies transeat: sienaox inueniat
laborante. Orationi lectio: lectioni succedatoratio. Sufficiantnob¬

Expanded text:
nona hora stare in acie qunona hora stare in acie qunula reddere sacrificium uespertinum. sic dies transeat, sic nox inueniat laborantem. orationi lectio, lectioni succedat oratio. b
Abbreviated transcription (Latin):
uespere noctis medio : ꝑ ordinẽpsalteriũ canebant. Itemeiuisdem adde¬
me aria dẽ uirginẽ . N unc tantũ ad iurginẽ loquar: idest nonea qmeserden¬
trato sedin tesisi tantũ considerans. praeter psalmorũ & oratomsordinẽ
qđ tibi oratertia sexcta nona aduesperũ medionoctis & mane sem estelerer¬
cendũ statuȩ quot oris ecam scripturã edis cire debeas. quantotẽ porelegero
non adlaborẽ sed ÷ ad delectationẽ & instructionẽ animae. Cũ que finie¬
ris spatia & frequenterte ad figenda genua solicitudo animi sascitauerit:
hab&co lanã semꝑinmanibus: ud sta minis pollicefida deducito uł adtora¬
quenda subtegmina in alucolis fusa uertantur. Aliarũ que neta antu
⁊lea deuis titutione filiae : Prac ponatur ei ꝓbae fider aomurũ dopadi¬
tiac̃ uings ureiana : quȩ illã doceat & assu escat exxemplo adorationes
& p salmosinocte consur gere : mane ymnos canere: tertia seuta

Expanded text:
vespere, noctis medio per ordinem psalterium canebant. Item ejusdem ad Devespere, noctis medio per ordinem psalterium canebant. Item ejusdem ad Dem sim locutus. Nunc tantum ad uirginem loquar, id est non ea, quae extra te, sed in te sunt, tantum considerans. praeter psalmorum - et orationis ordinem, quod tibi hora tertia, sexta, nona, ad uesperum, medio noctis et mane semper est exercendum, statue, quot horis sanctam scripturam ediscere debeas, quanto tempore legere non ad laborem, sed ad delectationem et instructionem animae. cumque haec finieris spatia et frequenter te ad figenda genua sollicitudo animi sushabeto lanam semper in manibus uel staminis pollice fila deducito uel ad torquenda subtegmina in alueolis fusi uertantur aliarumque neta aut in aliam de institutione filiae. Praeponatur ei probae fidei, morum ac pudicitiae virgo veterana, quae illam doceat et assuescat exemplo ad orationes et psalmos nocte consurgere, mane hymnos canere, tertia, sexta,
Abbreviated transcription (Latin):
unus inuentus est qui ah aber& geminata in p̃positione : id est inumn matur itate
Iminaturita sitaq hoc loco: nocturnũ tẽpusest: qđ nonest maturũ id estoportu¬
nũuetagatur aliquid uigilando. Qđ&iã iuilgodici sol& oraimportund nex
quoq intẽpesta id est media quando quiescondũest. hinc ꝑ coldibuo nudeuo
patust: qui a inopornina est accionibus ingilantiũ. Tempestiuuenĩ dixer̃
uateres eportnu p & untẽpestiuiũ importunũ. A tẽ poreduc touocabulo
non ab illate p estate qucce consuetudine latinae linguae gliꝑturbatio ide
uoratur : Quiã qua istouerbo libenter utantur historici utdicant ea tẽpes¬
tate qđ uolunt eo tepore intellegi. Vnde & hieronimus in libro deurt parilae
Post alleuia canitatũ quosigno uocabantur adcollectã: nulliresidere licitũ
erat : sed prima uel int̃ primasueniens. cetera s operiebatur. Pudore &exem¬
plo adlabort̃ eas ꝓuocans nonterrore. Mane : oratertia : sexxtai nonde

Expanded text:
unus inventus est qui haberet geminata in praepositione, id est, in immaturitate. Immaturitas itaque hoc loco nocturnum tempus est, quod non est maturum, id est, opportunum, ut agatur aliquid vigilando, quod etiam vulgo dici solet hora importuna: nox quoque intempesta, id est, media, qicta, quia inoportuna est actioni uigilantium; tempestiuum enim ueteres veteres opportunum, et intempestivum importunum, a tempore ducto vocabulo, non ab illa tempestate quae consuetudine Latinae linguae coeli perturbatio jam vocatur, quanquam isto verbo libenter utantur historici, ut dicant, ea tempestate, quod volunt eo tempore intelligi. Unde et Hieronymus in libro de Vita Paulae, Post Alleluia cantatum, quo signo vocabantur ad collectam, nulli residere licitum erat, sed prima vel inter primas veniens caeteras operiebatur, pudore et exemplo ad laborem eas provocans, non terrore. Mane, hora tertia, sexta, nona,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ tineat ad quietõ menbrorũ & ad ab alienationẽ statutus quieti corpeno oute
quia non est deiceps consolatio habilis inuicẽ referentiũ & disputatio quere
necessaria est postlectionẽ : dormitantibus palpebris oculis que somnũ trahenti¬
buscessat lectio. Tempusillud significat de quo scriptũ est. Eteruirt omsdoc¬
bilesdõ. Et illud a postoli. Siue propho&iae : euacuabuntur. Siuelinguaest
cessabunt. Siue scientia: distruetur.: & quia ex ordine e trae noces sara est
lectio inisto offitio ut quater in nocte legatur. solentreligiosiuiri antop̃sens
offitũ lctionẽ legere : Sicut maria que unxxitdim ungento p̃uenit f docte
qđ facienduerat in sepultura eiꝰ siinueniretur corpuseiꝰ : italectio suadoctra¬
na ungit animas deuotas. ante cõmendationẽ dormitionis
CAP UIIII.

Expanded text:
 quod non pertineat ad quietem membrorum et abalienationem status quieti corporis. Et  quod non pertineat ad quietem membrorum et abalienationem status quieti corporis. Et quia non est deinceps collatio habilis invicem referentium et disputatio quae necessaria est post lectionem dormientibus palpebris oculisque somnum trahentibus, cessat lectio. Tempus illud significat de quo scriptum est: Et erunt omnes docibiles Dei, et illud Apostoli, Sive prophetiae evacuabuntur, sive linguae cessabunt, sive scientia destruetur. Et quia ex ordine Esdrae necessaria est lectio in isto officio, ut quater in nocte legatur, solent religiosi viri ante praesens officium lectionem legere. Sicut Maria quae unxit Dominum unguento, praevenit facere quod faciendum erat in sepulcro ejus si inveniretur corpus ejus, ita lectio sua doctrina ungit animas devotas ante commendationem dormitionis. CAPUT IX.
Abbreviated transcription (Latin):
tristus usesi :̃ dueslactarisest. Et paulopost. Benediciteer gochis o. Quando
innoctibus. Quando benedioit iob quã tristis eratnorx : ablata somnia qiude
pos s cdio enturad olata filii quibus seruabantar. Quetristisne sectancder¬
mus sinon innoctibus benedict. Dñ s dedit ch̃s abstulit sicutbño placuega s ac¬
mest . Sit nomi dũ benedictũ. Uersus qui se quitur: ut p̃talmust otrcopif
osfitii monstrat. Eocest postulationẽ custodiedm̃ cir caperscaba loet soto
qsuapauindasidorat anima orantis: soquens ymnus sei symeonis monstrut ocoft
iuabomni tumultu huuas sȩculi quiestat. Hoc p̃cabatur symeon quando
cupuebat tran sire dehacuita adalterã uitã & dicbat. Nuncelimtte seruũ¬
cumibees soduisdũ uer biãtuũin paces. E x presenti ymo manisests edo cononesi¬
qł inp̃ se naicomen detiond e conformemur illisqui in dño mortuis. Igtͥ monest

Expanded text:
tristis res est, dies laeta res est. Et paulo post: Benedicite ergo Dominum. Quando? tristis res est, dies laeta res est. Et paulo post: Benedicite ergo Dominum. Quando? In noctibus. Quando benedixit Job, quando tristis nox erat? Ablata sunt omnia quae possidebantur, ablati filii quibus servabantur. Quam tristis nox? Sed videamus si non in noctibus benedicit: Dominus dedit, Dominus abstulit, sicut Domino placuit, ita factum est: sit nomen Domini benedictum. Versus qui sequitur, ut praetulimus, totum opus officii monstrat, hoc est, postulationem custodiae Domini circa pericula noctis. Et quam pacem desiderat anima orantis, sequens hymnus sancti Simeonis monstrat, hoc est, ut ab omni tumultu hujus saeculi quiescat. Hoc precabatur Simeon, quando cupiebat transire de hac vita ad alteram vitam, et dicebat: Nunc dimittis servudum verbum tuum in pace. Ex praesenti hymno manifeste edocemur quod in praesenti commendatione conformemur illis qui in Domino mortui sunt. Igitur non est
Abbreviated transcription (Latin):
duodecim patri archis. Istiduo decim psalmi recolunt annũ primũ ui si tationi suineae
in quo ficus in utilis stotit. Vt nos non simꝰ inutiles recolimꝰ duo decim psalmo sinstar
bonorũ morũ scorũ patri archarũ. Quos diui sos cantamus ꝑ quã t̃ nariũ numerum
Quia quattuor uirtutes sunt quibus credimꝰ scõs patriarchas abluisse scãm trinita¬
tem. Scilic& prudentia : fortitudo : iustitia : & tẽperantia. Istȩ uirtutes ñ sepa
tuncerit : si & fortis & iustitia & temperanssit: ꝓfecto ubi fuerit secũ hab& c&eras.
Sic & fortitudo in prudens eẽ ñ potest uł in tẽperans uł in iusta. Sic & tẽperantia
Ncenon & quat tuspsalnus ali quomo doretolit intentione illoru quuontrabalatio¬
ne sane. & tam detribulatione transeunt in pacedicendo. In noctibus erecollur
mlnus uestrasin scã. Unde a gustinusintractatu eiusdem psalmi. Noeeniuo

Expanded text:
duodecim patriarchis. Isti duodecim psalmi recolunt annum primum visitationis vineae, duodecim patriarchis. Isti duodecim psalmi recolunt annum primum visitationis vineae, in quo ficus inutilis stetit. Ut nos inutiles non simus, recolimus duodecim psalmos instar honorum morum sanctorum patriarcharum. Quos divisos cantamus per quaternarium numerum, quia quatuor virtutes sunt quibus credimus sanctos patriarchas coluisse sanctam Trinitatem, scilicet, prudentia, fortitudo, justitia et ttunc erit, si et fortis et iusta et temperans sit, profecto, ubi fuerit, secum habet ceteras. sic et fortitudo inprudens esse non potest uel intemperans uel iniusta; sic temperantiac non et quartus psalmus aliquo modo recolit intentionem illorum qui in tribulatione sunt, et tamen de tribulatione transeunt in pace, dicendo: In noctibus extollite manus vestras in sancta. Unde Augustinus in tractatu ejusdem psalmi, Nox enim
Abbreviated transcription (Latin):
siue qui futuri susq ad finẽ mundi. Qua propt̃ dicit paulus a postolus. Qui p̃distina¬
tus est filiusdĩ in uirtute : secundũ spm̃ scĩficationis ex resurrectione mortuorũ ihũ xp̃i¬
dñ inr̃i. Qm̃ in sua resurrectione uoluit resurrectionẽ omniũ electorũ desi
ꝓpterea diocit ex resurrectione mottuorũ. Horũ omniũ resurrectionẽ : recolimus
indominicis noctibus. Status ecclesicenrãe tribus articulis distinguitur id est suble¬
genaturali : & sublege mosaica : & sublege euangelicae gratiae :. Quãuis multi scĩ
essent subnaturalilege : tam̃maximeduo decim patri arche iuguer̃÷ scilic& in¬
tantũ ut ab his duodecĩ trib: postea fierent. Sic̃ exduodecima postolis in nouotesta¬
m̃to ꝓpagatus est xp̃ianus populus. ita inueteritestam̃to populus peculiari sdõ ex

Expanded text:
sive qui futuri sunt usque ad finem mundi. Quapropter dicit Apostolus Paulus: Qui praedestinasive qui futuri sunt usque ad finem mundi. Quapropter dicit Apostolus Paulus: Qui praedestinatus est Filius Dei in virtute secundum spirit omnium electorum designare, propterea dixit, ex resurrectione mortuorum. Horum omnium resurrectionem recolimus in Dominicis noctibus. Status Ecclesiae nostrae tribus articulis distinguitur, id est, sub lege naturali, et sub lege Mosaica, et sub lege evangelicae gratiae. Quamvis multi sancti essent sub naturali lege, tamen maxime duodecim patriarchae viguerunt, scilicet intantum, ut ab his duodecim tribus postea fierent. Sicut ex duodecim apostolis in Novo Testamento propagatus est Christianus populus, ita in Veteri Testamento populus peculiaris Deo ex