comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩb caritatis magis humilitas quã debeant
uirtutuĩ signa uenerariꝰ ꝓbatio qͥppe scĩtatis
ñ÷ signa facẽ sunũquẽq ut se dilige̾ de
deo autẽ uera: de ꝑximo uero ineliora quã
de semet ipso sentire: Nã qr uirtꝰ in amore ẽ.
ñ autẽ in ostensione miraculi: ueritas demon¬
strat. que ait: In hoc cognoscent om̃s ꝙ mei
estis discipłi si dilectionẽ habueritis ad inui.¬
cem: Qui enĩñait in hoc cognoseit᷑ qr mei
discipłi estis si signa feceritis : s. ait si dilec¬
tionẽ habueritis ad inuicem: aꝑte indicat
queros dĩ famulos ñ miracła s sola caritas
ꝓbat. Testimoniũ gͦ suꝑni discipłatꝰ ẽ.

Expanded text:
 debeant virtutum signa venerari? Probatio quippe sanctitatis non est signa facere, sed unumquemque ut se diligere, de Deo autem vera, de proximo vero meliora quam de semetipso sentire. Nam quia vera virtus in amore est, non autem in ostensione miraculi, Veritas demonstrat, quae ait: In hoc cognoscent omnes, quia mei discipuli estis, si dilectionem habueritis ad invicem. Qui enim non ait, in hoc cognoscetur quia discipuli mei estis si signa feceritis, sed ait: Si dilectionem habueritis ad invicem, aperte indicat quia veros Dei famulos non miracula sed sola charitas probat. Te
Abbreviated transcription (Latin):
is qͥp̃÷ ease circa subditos mensura moderet᷑ qͣtinꝰ
ridens timeri debeat. & iratꝰ amari: ut eũ nec ni¬
mialetitia uilẽ reddat nec ĩmođata seueritas
odio sũ: Sepe enĩ subiectos frangimꝰ dũ plus iusto
iugorẽ iusticiȩ tenemꝰ. Qꝑfecto uigor iã iusticiȩ
ñ erit: si se sub iusto modamine ñ custodit. Et se¬
pe adisciplinȩ metu resoluimꝰ subdicos. si nr̃ore¬
gimini hilaritatis frena relaxamus: Sa dũ nos
quasilicent̃ letos aspiciũt: audact̾ ipsi ad illicita
timeat. Illi ce erũ m̃ti difficile de letitia credit᷑:
quȩ quod se ꝓamore dĩ ꝯtinue affligat a subditis
scit᷑. Quȩ enĩ incessanti estu spuał desid̾ii suꝑna
appetit. ualde de ea indubiũ uenit. hoc qͦd ali

Expanded text:
is qui praeest ea se circa subditos mensura moderetur, quatenus et arridens timeri debeat, et iratus amari? ut eum nec nimia laetitia vilem reddat, nec immoderata severitas odiosum. Saepe enim subjectos frangimus, dum plus justo vigorem justitiae tenemus. Qui profecto vigor jam justitiae non erit, si se sub justo moderamine non custodit. Et saepe a disciplinae metu resolvimus subditos, si nostro regimini hilaritatis frena laxamus, quia dum nos quasi licenter laetos aspiciunt, audacter ipsi ad illicita timeat. Illi etenim menti difficile de laetitia creditur, quae quod se pro amore Domini continue affligat a subditis scitur. Qui enim incessanti aestu spiritalis desiderii superna appetit, valde de eo in dubium venit hoc, quod ali
Abbreviated transcription (Latin):
lo: Etquia ad eadẽ signa quȩ exhibent nulla
humuilitate concordant recte subdr̃ Et uita
ipsa putabant᷑ indigni. Ułcerte om̃s heretico
scã ȩccła uita ipsa fatet᷑ indignos qr nimirum
Oñs heretici dũinsacro eloquio plus secreta di
student ꝑ serutari qͣm capiunt: fame steriles
fuint. Neq enĩ ea quer̃ ex qͥb semet ipsos achi¬
militatẽ erudiant. mores intranquilitate dis¬
ponant patientiã seruent. longanimitatem ex¬
hibeant: s ea solũmͦ quȩ eos doctos acloquaces de¬
q ad hoc tendunt qd̾ p̃hñdẽ nequeunt: ea cog¬
nosc̃e negligt̃ ex qͥb eruđri potuer. Quã bene coꝵ
audatiã p̃dicator egregiꝰ refrenat dicens: Nplus
sapere ꝗͣ oportet sapere: s saꝑe ad sobrietatẽ: Huic
salonon ait. lrudñtie tuȩ pone modũ:. Hincriu

Expanded text:
 quia ad eadem signa, quae exhibent, nulla humilitate concordant, recte subditur: Et vita ipsa putabantur indigni. Vel certe omnes haereticos sancta Ecclesia vita ipsa fatetur indignos, quia nimirum nes haeretici, dum in sacro eloquio plus secreta Dei student perscrutari quam capiunt, fame sua steriles fiunt. Neque enim ea quaerunt ex quibus semetipsos ad humilitatem erudiant, mores in tranquillitate disponant, patientiam servent, longanimitatem exhibeant; sed ea solummodo quae eos doctos atque loquaces deque ad hoc tendunt quod comprehendere nequeunt, ea cognoscere negligunt ex quibus erudiri potuerant. Quam bene eorum audaciam praedicator egregius refrenat, dicens: Non plus sapere, quam oportet sapere; sed sapere ad sobrietatem. Hinc Salomon ait: Prudentiae tuae pone mod
Abbreviated transcription (Latin):
÷ districtio uirgȩ quȩ feriat. sit. & consolatio ba¬
culi quȩ sustentet. Sit itaq amor s ñ emolliens:
Sit uigor: s ñ exasꝑans. Sit zelus: s imiodãte se¬
uiens. Sit pietas: s ñ plusꝙ ex pediat parcens
etiam cũ sua morte petitt: paucoꝵ uitã id÷ qͣsi¬
.rxtriamilia gladio extinxit. Intꝰ arsit ignib
amoris : foris accensꝰ: zelo seueritatis: Tanta
fuit pietas. ut se illis corã dño morti offerre nĩ
dubitaret: Tanta seueritas. ut qͦs diuinitꝰ fẽri
timuerat ipse uidicii gladio feriret: Sic amauit
eos quib p̾fuit ut ꝓeis nec sparcẽt: &e tam̃ delin¬
quentes sic ꝑsecutꝰ : quos amauit: ut eos etiam¬
dnõ parcente ꝓst̾nẽt. Utrobiq legatꝰ fortis uti¬
biq mediator admirabilis. Causam popłi ap̃o
diis. Intꝰ amans diuinȩ irȩ supplican do obst
iccirco omps ds fidelẽ famulii suũ ciciꝰ exau¬
utrũq moyses miscuit: ut nec discipluia

Expanded text:
est districtio virgae, quae feriat, sit et consolatio baculi, quae sustentet. Sit itaque amor, sed non emolliens; sit rigor, sed non exasperans; sit zelus, sed non immoderate saeviens; sit pietas, sed non plus quam expediat parcens. etiam cum sua morte petiit, paucorum vitam gladio exstinxit. Intus arsit ignibus amoris, foris accensus est zelo severitatis. Tanta fuit pietas, ut se pro illis coram Domino morti offerre non dubitaret; tanta severitas, ut eos quos divinitus ferire timuerat, ipse judicii gladio feriret. Sic amavit eos quibus praefuit, ut pro eis nec sibi parceret; et tamen delinquentes sic persecutus est quos amaDomino parcente prosterneret. Utrobique legatus fortis, utrobique mediator admirabilis, causam populi apud vit. Intus amans divinae irae supplicandoidcirco omnipotens Deus fidelem famulum suum citius exauutrumque Moyses miscuit, ut nec disciplina
Abbreviated transcription (Latin):
qui & orcdinate nouit tacere. Qd gͦ ꝓdest irascentẽ
corrige̾ eotẽꝑe qñ alienaͣmente ñ pot̃ aliena u̾ba
ꝑcipere . s. semce ipsũ uix ualce tolerare: furen¬
tem quippe qͥ ꝑinuectionem corripit. qͣsi ei qͥñ
sentiat plagas ebrioimponit: Doctrina itaq ut
ꝑuenire ad coraudientis ualeat quȩ sibi sint con¬
grua tẽpoꝵ momenta debet ꝑpendere. Unde
conspiciunt & tam̃ se ꝑfilentiũ incogitationib
retinent sinspeluncis latent Q̾ uelut in an
quȩ dicenda sunt retinent. ce ceruiceni suꝑbien¬
dium mor suasꝑe increpationis tenent:. Cxuii¬
uuluptas lubrica temptat in ꝓsꝑis. hȩc ip¬
sa sunt ꝓsꝑa aculeo tẽptationis opponen¬
ext̾ioꝵ munerum utamꝰ inarma uirtutum: ut
sint ante oculos quȩ ꝑcepimꝰ & quȩ nos illiciunt
subigamꝰ. Quia enim uoluptas ipsa exꝓsꝑitate nas¬
cit᷑ eiusdem ꝓsꝑitatis ẽ considatione ferienda qͣtinꝰ
hostisnr̃ unde orit᷑ indemoriat᷑. Consid̾andum

Expanded text:
irascentem corripere, quo anenata mente non solum aliena verba percipere, sed semetipsum vix valet tolerare? Furentem quippe qui per invectionem corripit, quasi ei qui non sentiat, plagas ebrio imponit. Doctrina itaque ut pervenire ad cor audientis valeat, quae sibi sunt congrua temporum momenta perpendat. Bene conspiciunt, et tamen per silentium in cogitationibus retinent, quasi in specubus latent; et velut in antquae dicenda sunt reticent, et cervicem superbientium morsu asperae increpationis tenent: neqvoluptas lubrica tentat in prosperis, haec ipsa sunt prospera aculeo tentationis opponenexteriorum munerum vertamus in arma virtutum, ut sint ante oculos quae percepimus, et quaeque nos illiciunt, subigamus. Quia enim voluptas ipsa ex prosperitate nascitur, ejus prosperitas est consideratione ferienda, quatenus hostis noster unde oritur, inde moriatur. Considerandum
Abbreviated transcription (Latin):
inuestigabit: Quas nimirũ cecitatis nr̃ȩ tene¬
bras cum studiose conspicimus. mentẽ adlamen¬
ta ꝓuocamus flet enĩ cecitatẽ quam foris patit᷑.
si humilit̃ menunit qd̾ de interiori lumine pͥuat᷑.¬
Unde fit ut plerumq in ipsis piis fletib illa int̾ni
gaudii claritas erũpat. & mens quȩ intorpõre
p̾ꝰcȩca iacuerat. ad inspectionem fulgoris intimi
suspiriuegetata conualescat. Unde bene seqͥt᷑.¬
aĩȩ suꝑnȩ lucis contẽplationib pasci. Suspirat
gͦ anteqͣ comedat. qr pͥꝰ gemitu tribulationis afti¬
cit᷑ &e pꝰmodũ contẽplationis refectione. saginat᷑.
Nisi enĩ suspirat non comedit. ꝙ quise in hoc
exilio ꝑ dederioꝵ cęlestiũ lamenta non humi¬
liat. int̾nȩ patriȩ gaudia ñ degustat. Auerita¬
tis enim pabulo ieiuni sunt: qui in hac ꝑegrina¬
tionis inopia letant᷑ Suspirat enim qui come¬
dit qr qͦs amor ueritatis afficit: etiã refectio con¬
dẽplacionis pascit. Suspirans. ꝓpħa comedebat

Expanded text:
ndit. Quas nimirum caecitatis nostrae tenebras cum studiose conspicimus, mentem ad lamenta revocamus. Flet enim caecitatem, quam foris patitur, si humiliter meminit, quod interiori lumine privatUnde fit plerumque, ut in ipsis piis fletibus illa interni gaudii claritas erumpat; et mens, quae in torpore prius caeca jacuerat, ad inspectionem fulgoris intimi suspiriis vegetata convalescat. Unde bene seqque animae, supernae lucis contemplationibus pasci. Suspirat ergo antequam comedat, quia gemitu tribulationis afficitur, et postmodum contemplationis refectione satiatur. Nisi enim suspiret, non comedit; quia qui se in hoc exsilio per desideriorum coelestium lamenta non humiliat, aeternae patriae gaudia non degustat. A veritatis enim pabulo jejuni sunt, qui in hac peregrinationis inopia laetantur. Suspirat autem qui comedit, quia quos amor veritatis afficit, etiam refectio contemplationis pascit. Suspirans Propheta comedebat,
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃ȩ absconsio. qr ñ numquã ea ipsa quȩ recte nos age¬
re credimus. an indistricti iudicis examine recta sint
& ꝓuectꝰ putat᷑ ẽẽ uirtutis. Sepe unde placari ui¬
dex credit᷑ inde adirascendũ placidꝰ instigat᷑ salo¬
mone attestante qui ait: Est uia quȩ uidet᷑ boĩb
recta nouissima autẽ eiꝰ diicunt admortẽ. Unde scĩ
uiri cumala suꝑant. sua etiam bene gesta formi¬
dant : ne cum bona agere appetunt. de actionis
imagine fallant᷑: ne pestifera tabes putredinis
subboni spetie lateat coloris: Sciunt enĩ q corrup¬
tionis adhuc pondere gͣuati diiuidicare bona
subtiliter nesciunt: & cũ ante oculos extremi
examinis regulam deduciuit. hȩc ipsa non ñquã
& quȩ apꝓbant metuunt Et tota quidẽ mente
int̾na desiderant s tñ de incertitudine opum
trepidi quo gradiunt᷑ ignorant. Tenebris namq¬

Expanded text:
nostrae absconsio; quia nonnunquam ea ipsa quae recte nos agere credimus, an in districti judicis examine recta sint, et provectus putatur esse virtutis. Saepe unde placari judex creditur, inde ad irascendum placidus instigatur; Salomone attestante, qui ait. Est quae videtur homini recta; novissima autem ejus ducunt ad mortem . Unde sancti viri cum mala sudant, ne cum bona agere appetunt, de actionis imagine fallantur, ne pestifera tabes putredinis sub boni specie lateat coloris. Sciunt enim quia corruptionis adhuc pondere gravati, dijudicare bona subtiliter nesciunt, et cum ante oculos extremi examinis regulam deducunt, haec ipsa in se nonnunquam et quae approbant metuunt. Et tota quidem mente interna desiderant, sed tamen de incertitudine operum trepidi, quo gradiuntur ignorant. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
collo Erecto collo cont᷑ͣ dm̃ cͣrere ẽ. ea quȩ cre¬
atorẽ displicent c̃audatia ꝑpetrare. De quorec
pin certuce armatꝰ ẽ. Punguis ceruix ÷ opu¬
lenta suꝑbia. affiuentib uidelicoe rebus qͣsi
ceruice contͣ dnĩ armat᷑ qr rebꝰ tẽꝑalib tumeis
ꝯtͣ p̃cepta u̾itatis qͣsi de magnitudine carnis
erigit᷑. Qd enĩ pauꝑtas nͥq̃dã maties: & qͥd rerũ
habundantia nisi pinguedo ẽ uitȩ p̃sentis
ingui gͦ cer uice contͣ dm̃ se erigit. qͥ tẽꝑalem
potentiam insuꝑbia assumit. Habent enĩ
hoc potentes & iniqui ꝓpͥũ ut fallacibꝰ diui¬
tiis occupati ueras dĩ opes negligant: Et qͣnto
minꝰ qͦd u̾ũ ẽ inqͥrt̃. tanto ampliꝰ falsis diuicuis
extollunt᷑. Cura &e enĩmultiplex t̾renarũ rerũ

Expanded text:
collo. - Erecto collo adversus Deum currere est, ea quae Creatori displicent cum audacia perpetrare. De quo recpingui cervice armatus est. - Pinguis cerlenta superbia, affluentibus scilicet rebus quasi cervice contra Deum armatur, qui, rebus temporalibus tumens contra praecepta veritatis, quasi de magnitudine carnis erigitur. Quid enim paupertas nisi quaedam macies, et quid rerum abundantia nisi pinguedo est vitae praesentis? Pingui ergo cervice se contra Deum erigit qui temporalem abundantiam in superbiam assumit. Habent enim hoc potentes et iniqui proprium, ut, fallacibus divitiis occupati, veras Dei opes negligant; et quanto minus quod verum est inquirunt, tanto amplius falsis divitiis extollantur. Cura etenim multiplex ter
Abbreviated transcription (Latin):
uidã relicta ueritate mentiri deliberat.
ut audientiũ animũ fallat: Si qͣntꝰ labor
ẽ sollicite custodire ne ipsa eius falla¬
cia dephendi queat: ponit quipe añ ocłos qͥo
sͥ a u̾itatẽ scientib responderi possit. & cũmas¬
no cogitatu ꝑtractat qͦmͦ ꝑargum̃ta falsitatis¬
tegit &e contͣ hoc uͥ dep̃hendi potuerit u̾itati
similẽ responsionẽ q̃rit: Quisi uell&e uerũ dicẽ
utiq sine labore potuissee: Plana qͥppe u̾itatis¬

Expanded text:
uis, relicta veritate, mentiri deliberat, ut audientium animum fallat, quantus ei labor est sollicite custodire ne ipsa ejus fallacia deprehendi queat? Ponit quippe ante oculos quid sibi a veritatem scientibus responderi possit, et cum magno cogitatu pertractat qmtegit, et contra hoc, ubi deprehendi potuerit, veritatis similem responsionem quaerit; qui si vellet verum dicere, utique sine labore potuisset. Omn
Abbreviated transcription (Latin):
appetunt ito dĩ uidicio implere neqͥus
ꝑnuttũt᷑. Et cũ eosmalicia aocendit po¬
tentia roborat. & tanto iam seince ipsos inerrore
cognoscẽ neq̃unt qͣnto ĩreb affluentib extͣse sep̃
ꝑpotentiam tħũt᷑. De quoꝵ nc̃ ĩtentione sub¬
nũ suã & cont᷑ oĩpotentẽ roboratꝰ ẽ. Cont᷑ dĩi
qͥppe manũ tende ẽ: ĩoꝑatioẽ pͣua despectis
tione ñ debuit: cont᷑ omni potentẽ ũqꝰ iste

Expanded text:
appetunt justo Dei judicio implere nequius permittuntur. Et cum eos malitia accendit, potentia roborat, tanto jam semetipsos in errore cognoscere nequeunt, quanto in rebus affluentibus extra se semper per potentiam trahuntur. De quorum nunc intentione num suam, et contra Omnipotentem roboratus est. Contra Deum quippe manum tendere est in operatione prava, despectis tione non debuit, contra Omnipotentem iniquus iste
Abbreviated transcription (Latin):
deeẽ ceruit᷑ ꝑ adiumentũ: Sic exteriora circũdat:
ut interiora impleat: Sic itaq utteriora implet.
ut exteriora circũdoe. Sic sũma regit: ut ima
ñ deserat: S mus p̃sens ẽ: ut asuꝑioribꝰ ñ rece¬
dat. Sic latet insua spetiȩ: ut tam̃ cognoscat᷑
inoꝑatione: Sic cognoscit᷑ in suo oꝑe: ut tñ c̃p̃hẽ¬
di ñ ual eat a cognoscentis estimatione: Sic ad ÷
ut uidi nequeat. sic uidĩ ñualet: ut tam̃ eiꝰ p̃¬
sentiam ipsa sua uidicia testent᷑. Sic se nob̾¬
intelligendũ p̃b& ut tam̃ ipsũ nob radĩ suȩ
cognitionis intellectꝰ obnubilet: Etrursum
sic caligine nos ignorantiȩ repͥmit: ut tam̃
nr̃e menti radiis suȩ claritatis iitimicor. Quati¬
nus & subleuata qͥppiã uideat & reu̾b̾ata con¬
tremiscat Et qr eũ seͥcutiẽ uidẽ ñ potest. aliqͣ¬
tenus uidendo cognoscat

Expanded text:
deesse cernitur per adjumentum. Sic itaque exteriora circumdat, ut interiora impleat; sic interiora implet ut exteriora circumdet; sic summa regit, ut ima non deserat; sic imis praesens est, ut a superioribus non recedat; sic latet in sua specie, ut tamen cognoscatur in operatione; sic cognoscitur in suo opere, ut tamen comprehendi non valeat a cognoscentis aestimatione; sic adest, ut videri nequeat; sic videri non valet, ut tamen ejus praesentiam ipsa sua intelligendum praebet, ut tamen ipsum nobis radium sui intellectus obnubilet; et rursum nos caligine ignorantiae sic reprimit, ut tamen nostrae menti radios suae claritatis intermisceat, quatenus et sublevata quidpiam videat, et reverberata contremiscat: et quia eum sicuti est videre non potest, aliquando vivendo cognoscat
Abbreviated transcription (Latin):
S. ihonesta honeste narrauit ut multos acla¬
nestatis formã inhonesta narrando reuorart
Male autẽ bonũ dr̃ cũ rectũ aliquids rectostu¬
dio non pfert᷑ sic̃ illuminato cȩco pharisei dre¬
isse phibent᷑: lusis discipulus eiꝰ. Quod male¬
dictionisutiq dixer̃ stuctio: ñ rationis uoto
Uł sic̃ eaiphasatt. ł .xpedit unum mori ꝓpopso
ut non totagens pereat. Bonũ quupe si ñbe
toris grã prophetauit. exlo.¬

Expanded text:
sed honeste inhonesta narravit, ut multos ad honestatis formam inhonesta narrando revocaret. Male bonum dicitur, cum rectum aliquid recto studio non profertur, sicut illuminato caeco Pharisaei dixisse perhibentur: Tu sis discipulus ejus . Quod maledictionis utique dixerunt studio, non orationis voto. Vel sicut Caiphas ait: Expedit unum mori pro populo, ut non tota gens pereat . Bonum quippe, sed non benptonis gratiam prophetavit.
Abbreviated transcription (Latin):
uisus dũ sic intiꝰ erudiri appetit: ut tamen
ext̾iꝰ ĩplicet᷑. Unde enĩ ext̾iꝰ auditũ aꝑit: inde
intiꝰ obsurdescit. Moyses israhelitici popłitur¬
bis p̃latꝰ ut legis p̃cepta ꝑcipiat inmondẽ ꝑlu¬
cit᷑. atq int̾na penetret. ab ext̾̃nis tumultib
occulcat᷑. Unde & scĩ uiri qui ext̾iorib mini¬
sterũfide seruire officii necessitate cogunt᷑ stu¬
diose semꝑ ad cordis secreta refugiunt: ibiꝙ
cogitationis intime cacum̃ ascendt̃ & legem
quasi inmonte ꝑcipiunt: dũ pꝰ positis actio¬
isdẽ moyses crebro de reb dubiis ad tab̾nacu¬
lũ redit. ibiq secreto dñm consulit. & quid
certiꝰ decernat agnoscit. Relictis quippe tͣbis
adcab̾naculũ redire ẽ: pꝰpositoͥs ext̾ioꝵ cumul¬
tib secretum mentis intrare. Ibienĩ dñs con¬
sulitu.r.
oo qđ̃ foris agendũ: publice: int̾ sollert audit̾

Expanded text:
sed dum sic interius erudiri appetit, ut tamen exterius implicetur, unde exterius auditum aperit, inde interius obsurdescit. Moyses admistus Aegyptbis praelatus, ut legis praecepta percipiat, in monte ducitur, atque ut interna penetret, ab externis tumultibus occultatur. Unde et sancti viri qui exterioribus ministeriis deservire officii necessitate coguntur, studiose semper ad cordis secreta refugiunt, ibique cogitationis intimae cacumen ascendunt, et legem quasi in monte percipiunt, dum postpositis tuidem Moyses crebro de rebus dubiis ad tabernaculum redit, ibique secreto Dominum consulit, et quid certi decernat agnoscit. Relictis quippe turbis ad tabernaculum redire, est, postpositis exteriorum tumultibus, secretum mentis intrare. Ibi enim Dominus consulitur, et quod foris agendum est publice, intus silenter auditur.
Abbreviated transcription (Latin):
um. Omĩĩs quippe peccator ab hac corruptione
ut unde hic inique delectatꝰ÷: uide illic uste
dioliberat. ꝙr nimirũ uitã illiꝰ illic eripit ab ul¬
cione supplicii. cuiꝰ hic mentẽ subtrahit a de¬
lectatione peccati. Neq enĩ illic ht̃ qd̃ formida¬
re debeat de gladio sententiȩ quẽ hic pꝰem̃da¬

Expanded text:
o.---Omnis quippe peccator ab hac corruptione ut unde hic inique delectatus est, inde illic juste dio liberat, quia nimirum illius vitam illic eripit ab ultione supplicii, cujus hic mentem subrahit a delectatione peccati. Neque enim illic habet quod formidare debeat de gladio sententiae, quem hic p
Abbreviated transcription (Latin):
corieũ iugulat. Ac siaꝑte diceret. H exderi¬
int̾iora sollert̾ app̃hendo: Cxlii.¬
Uno since ipsosinspicimꝰ bene conlt
s ad ꝓsuasionẽ diaboli cũ pestifera
consensione deceptos in nob ipsisat¬
tendimꝰ aliud eẽ quod fecimꝰ aliu quodla¬
tisiumꝰ. Conditione uidelicet incegros s. culpa
uiciatos. Proinde c̃puncti appetimnꝰ ul dreh
fecimꝰ. ut adid quod factisumꝰ. reformem̃. Unde

Expanded text:
lat . Ac si diceret: Dum exteriinteriora sollerter apprehendo.nosmetipsos inspicimus bene conditos, sed ad persuasionem diabolicam pestifera consensione deceptos, in nobismetipsis attendimus aliud esse quod fecimus, aliud quod facti sumus; conditione nos integros, sed culpa vitiatos. Proinde compuncti appetimus vitare quod fecimus, ut ad id quod facti fuimus reformemur. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
B ene d̾ dr̃. g hõ cũ ab his quȩ fecit aucitꝰ desupba
liberat᷑. Contra conditorẽ qͥppe suꝑpbite es pro¬
ta eius peccando transcendere. Paqͣsi ase uigũ
a deo fact ⁊ recognoscit & ad conditionis suȩ oia¬
nẽ humilit̃ redit dũ sua opera fugiens caleꝰ

Expanded text:
homo cum ab his quae fecit avertitur de superbia liberatur. Contra conditorem quippe superbire est praecepta ejus peccando transcendere, quia quasi a se jugum a Deo factus est recognoscit, et ad conditionis suae ordinem humiliter redit, dum sua opera fugiens, talem
Abbreviated transcription (Latin):
seariumtumultꝰ reusat. Male autẽ hõ iugilat
tat. Aure qͥppe cordis t̾renarĩi cogitationum
culpa dlũ ꝑstrepit claudit atq in secredo men¬
tis qͣnto minꝰ curarũ tumultuantiũ somnꝰ eõ¬
pescit᷑ tanto ampliꝰ uox p̃sidentis uidicis ñ

Expanded text:
saecularium tumultus recusat. Male autem homo vigilattat. Aurem quippe cordis terrenarum cogitationum turba dum perstrepit, claudit; atque in secretarium mentis quanto minus curarum tumultuantium sonus compescitur, tanto amplius vox praesident
Abbreviated transcription (Latin):
cxerui: De hereticis. exxxiii. De iugo t̾reni laborn
qd reꝓboꝵ colla miserabilit̾ depͥmit. siue de eius ab
git cxxxiuii. Quãpie auxiliando refoueat diuina
elementia electos suos etiam cũ eos inhuiꝰ uitȩ p̃s¬
suris q̃sideseitos asfugi ꝑmittit: cxxxu De com¬
De com¬
passione ꝓximor: cXxXUI. Depatientia bonor

Expanded text:
CXXXII. De hereticis ◊CXXXIII. De iugo terreni laboris CXXXII. De hereticis ◊CXXXIII. De iugo terreni laboris quod reproborum colla miserabiliter deprimit sive de eius absgit ◊CXXXIIII. Quam pie auxiliando refoveat divina clementia electos suos etiam cum eos in huius vitæ praessuris quasi desertos affligi permittit CXXXV. De compassione proximorum CXXXVI. De patientia bonor
Abbreviated transcription (Latin):
potentia dei. xxi Qd tẽpꝰ mortis nr̃ȩ ab ȩtna sit sapiẽ¬
tia ante scła p̃fuduĩ: cxiuii De humilita te: cxu. de in¬
nocentia: cxUI De tremenda consideratione maiesta¬
tis dĩ: cxuiiꝰ e his qui suꝑbiendo scient᷑ peccant:
exuiii. de xxuria edomanda: ex uiiii Quam gra¬
tuita piete monendo expectet nos dñs adagen¬
dã peniterdã: cxx De uitando mendatio. cxx
Od scĩ uii cñ aliquio boni de se s obsequentib hu¬
milit̃ i ixlicant: in hoc ad ei imitatione: exxii. De
iniqui diuitib: cxxiii. De exteriori administra.¬
tione ieligiosoꝵ: cxxiui De unigeniti filui dei sun¬
plici iatura: Cxxu. Quã miscdit̾ suꝑnus dis¬
ponat arbiter ꝓuentũ tẽptationis nr̃ȩ: cxxui
de sollicita circun spectione iustoꝵ: exxuii De
n spũalib donis ditati seu carnalib curis ad
alterius crimina absq diligenti examinatio¬
ne. ita ueracit̾ in examine dep̃hensa digna st̃
ueritate debeant erga subditos inui giliare plad

Expanded text:
d tempus mortis nostræ ab aeterna sit sapientia ante secula praefinitum CXIIII. De humilitate s.n.. De innocentia CXVI. De tremenda consideratione maiestatis Dei CXVII. De his qui superbiendo scienter peccant CXVIII. De luxuria edomanda CXVIIII. Quam gratuita pietate monendo expectet nos Dominus ad agendam paenitentiam CXX. De vitando mendacio ◊CXXI. Quod sancti viri cum aliquid boni de se sibi obsequentibus humiliter indicant in hoc a Dei imitatione non discrepiniquis divitibus CXXIII. De exteriori amministratione religiosorum ◊CXXIII. De unigeniti filii Dei simplici natura CXXV. Quam misericorditer supernus disponat arbiter proventum temptationis nostrae CXXVI. De sollicita circumspectione iustorum CXXVII. De ri spiritalibus donis ditati seu carnalibus curis adalterius crimina absque diligenti examinatione ita veraciter in examine deprehensa digna sunt nitate vel severitate debeant erga subditos invigilare praelati
Abbreviated transcription (Latin):
generibus tẽptationũ: xcuiii Qd̃ nil impediat
iustis si ꝑ aliqͣm necessitate bona sua fateri cogan¬
turxex de suꝑbia eleccoꝵ siue impioꝵ.C. de timi¬
da suspicione impioꝵ ⁊ de secura in nocentia iustoꝵ¬
mi conat᷑ deserat᷑ iniquitas ciui De correptio¬
ne potentis. uel pauꝑis. CU. De laqueo quo di¬
abolus cape gestit quosq in caute ambulantes:
Ntem pauca de yatientia: cuii De uentura ira¬

Expanded text:
generibus temptationum XCVIII. Quod nil impediat iustis si per aliquam necessitatem bona sua fateri cogantur XCVIIII. De superbia electorum sive impiorum C. De timida suspicione impiorum et de secura innocentia iustomi conatur deseratur iniquitas CIIII. De correptione potentis vel pauperis CV. De laqueo quo diabolus capere gestit quosque incaute ambulantes CVI. Item pauca de patientia CVII. De detra
Abbreviated transcription (Latin):
cogitatione cõmittit᷑: aut cogitatione sin¬
&e oꝑe ꝑpetrat᷑. Iniquitas gͦ inmani ẽ. eul¬
pa inoꝑe. In iustitt᷑a intabnaculo iniquitas
inmente: Mlens quippe nr̃a tab̾naculum
non incongrue uocat᷑. in qua ap̃nos ipsos
abscondimͣ: cũ foris in oꝑe non uidemur.
tabnacło admonce iniustitia ab seidi Qiuia
quisqͥs iam pͣua oꝑa ase ext̾iꝰ resecat: neces¬
se ꝓfecto est ut ad semce ipsũ rediens. solleit̾
sese inũitis intentione discernat. ne culpa
quam inactione non hab&e adhue incogita¬

Expanded text:
 aut cogitatione simul et opere. Iniquitas ergo in manu est, culpa in opere. Injustitia vero in tabernaculo, iniquitas in mente. Mens quippe nostra tabernaculum non incongrue vocatur, in qua apud nosmetipsos abscondimur, cum foris in opere non videmur. tabernaculo admonet injustitiam abscidi, quia quisquis jam prava a se opera exterius resecat, necesse profecto est ut, ad semetipsum rediens, solerter sese in mentis intentione discernat; ne culpa, quam jam in actione non habet, adhuc in cogita
Abbreviated transcription (Latin):
uatꝰ uero contͣ ꝓximũ doloroccidit: Menti
namq ut gladius figit᷑ & inuerone illuis ip.¬
sauiscerũ occulta ꝑforant᷑: qui scł atransfixo
corde si pͥꝰ non eclucit᷑ nicħ inp̃cib diuni oꝑ¬
is obtinet᷑. Quia &e uulneratis m̃bris imponi
salutis medicamina nequeunt. nisi ferrum
auulnere subtrahat᷑. Hinc ẽ enim qͦd ꝑsem&¬
ipsam ueritas dicit Nisi remiseritis hominibus.
hinc admonet dicens Cũ stabitis adorandum: di¬
mittite si quid habetis adu̾sꝰ alt̾m. hinc rursus
ait. Date &e dabit᷑ uob̃: dimittite & dimittetur
uob. hinc constitutioni postulationis conditio¬
nem posuit pietatis dicens Dimitte nob̾ debi.
tanr̃a: si c̃ & nos dimittimus debitorib nr̃is:
Ut ꝓfecto bonũ quod cõpuncti adeo petimus

Expanded text:
vatus vero contra proximum dolor occidit. Menti vatus vero contra proximum dolor occidit. Menti namque ut gladius figitur, et mucrone illius ipsa viscerum occulta perforantur. Qui scilicet a transfixo corde, si prius non educitur, nihil in precibus divinae opis obtinetur, quia et vulneratis membris imponi salutis medicamina 353 nequeunt, nisi ferrum a vulnere ante subtrahatur. Hinc est enim quod per semetipsam Veritas dicit: Nisi remiseritis hominibus pHinc admonet, dicens: Cum stabitis ad orandum, dimittite si quid habetis adversus alterum . Hinc rursum ait: Date, et davobis . Hinc constitutioni postulationis conditionem posuit pietatis, dicens: Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris. Ut profecto bonum quod
Abbreviated transcription (Latin):
maculas pollute cogitationis erubescit: Sepe
curis mundi libenter occupam᷑: cũq pꝰ hȩc
studio orationis intendimꝰ. neqͣqͣm semens ad
cȩlestia erigit: qr pondꝰ hanc t̾rene sollicitu¬
dinis in ꝓfundis mersit. Et inp̃ce facies mun¬
da non ostendit᷑ quia cogitationis infine lu¬
e illicitis motib etiam cũ p̃ce uacat obiuamus
s tam̃ quia nos culpas rarius cõmittimus.
aliena pigrius delicta relaxamꝰ: Et qͦ peccare
nr̃ animus sollicitꝰ metuit: eo districtius hoc
quod inse ab alio delinquit᷑ abhorrescit Vn¬
de fit ut inueniat᷑ qͥsq tardius adueniam:
qui ꝓficiendo factꝰ ẽ cautꝰ ad culpã. Et quo ipse
excedere in alterũmetuit hoc quod inise ex¬
cedit᷑ puniri durius exquirit: S quidhac dolo¬
ris macula reppiri deteriꝰ potest. quȩ inconspec¬
tuiuisti iudicis caritatem ñ inquinat. s necat:
itam quippe animȩ quelib& culpa polluit: ser¬

Expanded text:
maculas pollutae cogitationis erubescit. Saepe maculas pollutae cogitationis erubescit. Saepe curis mundi libenter occupamur. Cumque post haec studio orationis intendimus, nequaquam se mens ad coelestia erigit, quia pondus hanc terrenae sollicitudinis in profundum mersit; et in prece facies munda non ostenditur, quia cogitationis infimae luet illicitis motibus, etiam cum a prece vacat, obviamus; sed tamen quia nos culpas rarius committimus, aliena pigrius delicta relaxamus; et quo peccare noster animus sollicitius metuit, eo districtius hoc quod in se ab alio delinquitur abhorrescit. Unde fit ut eo inveniatur quisque tardus ad veniam, quo proficiendo factus est cautus ad culpam; et quo ipse excedere in alterum metuit, hoc quod in se exceditur punire durius exquirit. Sed quid hac doloris macula reperiri deterius potest, quae in conspectu judicis charitatem non inquinat, sed necat? Vitam quippe animae quaelibet culpa polluit, ser
Abbreviated transcription (Latin):
cul cõmittit᷑. in conspectu iusti iudicis ipsa
etiam lamenta leuigent᷑. Sollert̾ qͥppe debe¬
mus meminisse quod dũ: ne iteres uerbũ
intua oratione: Quoui delicet dicto uir sapi.¬
ens nequaquam nos ꝓhib&. sepe ueniam pe¬
dere. s. culpas iterare. Ac si aꝑte dicat. Cũ
male gesta defleueris. neqͣqͣmrursum facu¬
quodinfletib plangas. Ut gͦ ad p̃cem facies
sine macula leuet᷑. ante orationis semꝑ tẽp¬
ra debae sollicite conspici. qͥcquid potest in
oratione reꝓbari: Talẽq se mens & cũ aborati¬
one cessat ex hib̾e festinet: qualis apparere u¬
dici in ipso orationis tẽꝑe ex optat Sepe nãq
inmunda quedã uł illicita animo u̾samus
quotiens ap̃cib uacamus: S cũ se mens ad
studia orationis erexerit earũ rerum una¬
gines reu̾b̾ata patit᷑ qͥb libent̾̃ pͥꝰ ociosa p̃me¬
bat᷑ Et quasi faciem anua addĩ leuare ñ
sufficit: quia in se nimirũ inquinata mente

Expanded text:
culpa committitur, in conspectu justi judicis ipsa culpa committitur, in conspectu justi judicis ipsa etiam lamenta levigentur. Solerter quippe debemus meminisse quod dicitur: Ne iteres verbum in oratione tua . Quo videlicet dicto vir sapiens nequaquam nos prohibet saepe veniam petere, sed culpas iterare. Ac si aperte dicat: Cum male gesta defleveris, nequaquam rursus facones ablegandae. --Ut ergo ad precem facies sine macula levetur, ante orationis semper tempora debet sollicite conspici quidquid potest in oratione reprobari; talemque se mens et cum ab oratione cessat exhibere festinet, qualis apparere judici in ipso orationis tempore exoptat. Saepe namque immunda quaedam vel illicita in animo versamus, quoties a precibus vacamus. Sed cum se mens ad studia orationis erexerit, earum rerum imagines reverberata patitur, quibus libenter prius otiosa premebatur; et quasi jam faciem anima ad Deum levare non sufficit, quia in se nimirum inquinata mente
Abbreviated transcription (Latin):
ciẽ maculat: suntẽ dentẽ mentẽ reatꝰ sui
consciencia accusat: quia ab spei fidutia
ꝓtiiꝰ frangit᷑ suntenta p̃cib nec duni adeuidi
culpȩ memoria mordet᷑. diffidit namq
acciꝑe se posse quod appetit: qr ꝓfectoremi
ait: Qui au̾terit aurẽ suã ne audiat legẽ:
oratio eiꝰ erit execrabilis: Cor qͥppe nosinpe¬
titione rep̃hendit cũ se resistere p̃ceptis eiꝰ
quẽ postulat meminit : Et oratio fit execͣ¬
bilis. cũ a censura auertit᷑ legis: qr dignum
ꝓfecto ẽ ut ab eiuus beneficiis sit quisq extra
neus: cuiꝰ nimirũ usionibꝰ non uult ẽẽ sub¬
iectꝰ. Quainre hoc ÷ salubre remedium. ut
cũ mens se exmemoria culpȩ rep̃hendit. hoc¬
pͥꝰ moratione defleat quod erauit: Quatiꝰ
erroris macula cũ fletibus t̃git᷑. inpetitione
sua. cordis ab auctore munda uideat᷑. S curan¬
dũ nimis ẽ. ne ad hoc rursus ꝓruat. qd̃ se mũ¬
dasse fletib exultat: ne dũ deplorata iterũ

Expanded text:
cula inquinat, si intendentem mentem reatus sui conscientia accusat, quia a spei fiducia protinus frangitur, si intenta precibus necdum devictae culpae memoria mordetur. Diffidit namque accipere se posse quod appetit, quae profecto remiait: Qui avertit aurem suam, ne audiat legem, oratio ejus erit exsecrabilis . Cor quippe nos in petitione reprehendit cum resistere se praeceptis ejus quem postulat meminit, et oratio fit exsecrabilis cum a censura avertitur legis, quia dignum profecto est ut ab ejus beneficiis sit quisqueneus, cuius nimirum iussionibus non vult esse subiectus. Qua in re hoc est salubre remedium, ut, cum se mens ex memoria culpe repprius in oratione defleat, quod erravit; quatenus erroris macula cum fletibus tergitur, in petitione sua cordis facies ab auctore munda videatur. Sed curandum nimis est ne ad hoc rursus proruat quod se mundasse fletibus exsultat, ne dum deplorata iterum
Abbreviated transcription (Latin):
mala cõmittinus: nec ea quȩ innob̾ cõmissa ex
pͥorelo sunt retinemus Oraui nãq mens nr̃a
orationis suȩ tẽꝑe confusione depͥmitur. si
hanc aut sua adhuc oꝑatio inqͥnat aut
alienȩ nequitiȩ seruatꝰ dolor accusat Quę¬
duo quisq dũt̾serit: ad ea quȩ subnixa sui
ꝓtiiꝰ liber exurgit. Et eris stabilis. & ñ cime¬
bi. Qaninirũ tanto qui spiam uidicem
trepidat quanto in bonis actib solidius
stat: limorẽ quippe suꝑat. qͥstabilitatẽ serua
Quia dũ sollicitꝰ stud& ꝑagere quod mansu¬
ete conditor imꝑat: securus cogitat iam qb̃
t̾ribiliter intentat. Lxxxui

Expanded text:
mala committimus, nec ea quae in nos commissa ex proprio zelo sunt retinemus. Gravi confusione mens nostra orationis suae tempore deprimitur, si hanc aut sua operatio adhuc inquinat, aut alienae nequitiae servatduo quisque dum terserit, ad ea quae subnexa sunt protinus liber exsurgit. Et eris stabilis, et non timebis; quia nimirum tanto minus judicem trepidat, quanto in bonis actibus solidius stat. Timorem quippe superat, qui stabilitatem servat, quia dum sollicitus studet peragere quod mansuete conditor imperat, securus etiam cogitat quod terribiliter intentat. 31. I
Abbreviated transcription (Latin):
extincti ꝓximus & cum inuenerit non occi¬
dit: qr cdistrictꝰ uidex cũ uenerit qui se nob̾
ꝑnaturȩ nr̃ȩ consortium iunxit. ab eo ꝓcul
dubio uindicta de culpe reatu ñ expetit.
quẽ sub eius uenia spes fides & caritas abc̃dit

Expanded text:
exstincti proximus cum invenerit, non occiexstincti proximus cum invenerit, non occidit: quia cum districtus judex venerit qui se nobis per naturae consortium junxit, ab eo procul dubio culpae reatum non expetit, quem sub
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ cuiꝰ effusus ẽ sanguis doloris stimulo ꝑsequa¬
t᷑. & apphendat eum: & ꝑcutiat animam eius. Ad
siluã qͥppe cũ amico imꝰ qͦtiens cũ qͦliboe ꝓximo ad
intuenda delicta nr̃a conu̾tim᷑: & simplicit̾ lig.¬
na succidimꝰ cũ delinquentiũ uitia pia intentio.¬
ne resecamus: s securis manu fugit. cũ sese incre-¬
patio plus ꝗͣ necesse ẽ. inasꝑitatẽ ꝑtrahit: ferrũ¬
q demanubrio ꝓsilit. cũ de correptione sermo
durior excedit: Et amicũ ꝑcutiens occidit:
qr auditorẽ suũ ꝓlata contumelia ab spũ di¬
lectionis interficit. Correptinamq mens re.¬
pente ad odiũ ꝓruit: sihanc inmoderata in¬
crepatio plusꝗͣ debuit ad dicit: S is qui inca¬
ute ligna ꝑcutit & ꝓximũ extinguit ad tres
necesse ẽ urbes fugiat. & una earũ defensus
uiuat: qr si adpenitentiȩ lamenta conu̾sus in
unicate sacramenti. sub spe fide & caritate ab
condit᷑ reus ꝑpetrati homicidii ñ tenet᷑. fũq

Expanded text:
equatur, et apprehendat eum, et percutiat animam ejus . Ad silvam quippe cum amico imus quoties cum quolibet proximo ad intuenda delicta nostra convertimur, et simpliciter ligna succidimus cum delinquentium vitia pia intentione resecamus. Sed securis manu fugit cum sese increpatio plus quam necesse est in asperitatem pertrahit. Ferrumque de manubrio prosilit cum de correptione sermo durior excedit; et amicum percutiens occidit, quia auditorem suum prolata contumelia ab spiritu dilectionis interficit. Correpti namque mens repente ad odium proruit, si hanc immoderata increpatio plus quam debuit addicit. Sed is qui incaute ligna percutit, et proximum exstinguit, ad tres necesse est urbes fugiat, ut in una earum defensus vivat, quia si, ad poenitentiae lamenta conversus, in unitate sasconditur, reus perpetrati homicidii non tenetur. Quem
Abbreviated transcription (Latin):
De desidia seu fraude
cauenda in oꝑe dei & de penitentiȩ lamentis. siue de
exquirenda ꝑfectione. qͣnꝗͣ adliquidũ non repperien¬
da .lxxui

Expanded text:
De desidia fraude cavenda in opere Dei et de pænitentiae lamentis sive de exquirenda perfectione quamquam ad liquidum non reperienda ◊LXXVI
Abbreviated transcription (Latin):
uidelic& dũ ꝓpinquoꝵ odio aĩȩ qͦq nr̃e odi.¬
ũ sub infert᷑ patent̾ ostendit᷑ : qr sic ꝓpinqͦs
sic̃ nos inceipsos odio hab̾e recipin᷑rut hosad et̃¬
na rapientes. eoꝵq carnalẽ grãm cũ p̃pedit
pꝰponentes: discamiꝰ temꝑata eos discretionis
arte. & conuenient̾ diligere. & salubrit̾ odio
hab̾e. Quatinꝰ sic sciat ꝑ amorẽ odiũ surgere.

Expanded text:
pinquorum odio animae quoque nostrae odium subinfertur, patenter ostenditur quia sic propinquos, sicut nosmetipsos odio habere praecipimur, ut hos ad aeterna rapientes, eorumque carnalem gratiam cum praepedit postponentes, discamus temperata eos discretionis arte et convenienter diligere, et salubriter odio habere, quatenus sic sciat per amorem odium surger
Abbreviated transcription (Latin):
dissolutis gssib et̃nȩ sponsionis p̃miũ secũt᷑ sic̃
semce ipsos ꝓ diuino amore despiciunt : sic cun¬
cta qͥb se sentiunt p̃pediri pꝰponunt: Et cũ
ꝓ deo necesse ẽ. ut quib ualent cunctis inser¬
uiant.: ꝓ deo pͥuata obsequia etiã ꝓpinquis
negant. Hinc ÷ enĩ qd̃ qͥdã cũ diceret. ꝑmitte mͥ
pꝰ ire & sepelire patrẽ meũ: ueritatis ore ꝓtinꝰ
audiuitꝰ sine ut mortui sepeliant mortu
os: tuautẽ uade annuntia regnũ dĩ Qua in
re notandũ ÷ qr electꝰ discipłs dũ aparentis
sepulcura ꝯpescit᷑. hoc de uotũ queq exhib̾e
patri mortuo ex affectu carnali ꝑpt̃ dnm̃ ñ li¬
cet: quod ꝓpt̾ dnm & ex teris deb&: Hinc¬

Expanded text:
dissolutis gressibus aeternae sponsionis praemium sequuntur, sicut dissolutis gressibus aeternae sponsionis praemium sequuntur, sicut semetipsos pro divino amore despiciunt, sic cuncta, quibus se sentiunt praepediri, postponunt; et cum pro Deo necesse est ut quibus valent cunctis inserviant, pro Deo privata obsequia etiam propinquis negant. Hinc est enim quod quidam cum diceret: Permitte mihi prius ire et sepelire patrem meum , Veritatis ore protinus audivit: Sine ut mortui sepeliant mortuos suos, tu autem vade, annuntia regnum Dei . Qua in re notandum est quia electus discipulus dum a parentis sepultura compescitur, hoc devotum quemque exhibere patri mortuo ex affectu carnali propter Dominum non licet, quod propter Dominum et exteris deb
Abbreviated transcription (Latin):
unt pleris qui non solũ aliena non
appetunt: uerũ etiam cuncta quȩ
possiderant inmundo derelinquind
Semce ipsos despiciunt. nullã p̃sentis uite głã
requirt̃. Ab huiꝰ mundi se actionib seꝑant: de
pene quicquid ꝓsꝑitatis arriserit calcant: S tñ
adhuc uinculo carnał cogitationis obligatr̃dũ
amori ꝓpinqͥtatis indiscrete deseruiunt: ad eoꝵ
subegert̃. Cumq plusꝗͣ necesse ẽ. carnis ꝓpinqͦs
diligt̃: retracti exteriꝰ a cordis parente diuiduns.
Nam sepe quosdã uidimus quantũ ad ꝓpͥũ stu¬
diũ spectat. p̃sentis uitȩ desidera non habere:¬
ꝓmordinatis morib ꝓpinquorũ p̃toria irrũꝑe:
t̾renarũ rerum uirgiis uoͬcare. lib̾tatẽ intime
quietis relinq̃re: & muncli inse studia iã dudũ
destructa reparare: Quo itaq isti. nͥ in recte am¬
bulant. quos ap̾senti scło inchoatio iã uitȩ
ꝑfecte soluerat: s inordinatꝰ amor t̾rene cog¬
nationis ligat qui enĩ districto studio & ñ¬

Expanded text:
unt plerique qui non solum aliena non appetunt, verum etiam cuncta quae possederant in mundo derelinquunt, semetipsos despiciunt, nullam praesentis vitae gloriam requirunt, ab hujus mundi se actionibus separant, et pene quidquid prosperitatis arriserit calcant. Sed tamen adhuc vinculo carnalis cognationis obligati, dum amori propinquitatis indiscrete deserviunt, ad ea ssubegerunt. Cumque plus quam necesse est carnis propinquos diligunt, retracti exterius, a cordis parente dividuntur. Nam saepe quosdam videmus, quantum ad proprium studium spectat, jam praesentis vitae desiderordinatis affectibus propinquorum praetoria irrumpere, terrenarum rerum jurgiis vacare, libertatem intimae quietis relinquere, et mundi studia in se jam dudum destructa reparare. Quo itaque isti nisi in rete ambulant, quos a praesenti saeculo inchoata jam vitae perfectio solverat, sed inordinatus amor terrenae cognationis ligat?
Abbreviated transcription (Latin):
quod ꝑquendã sapientem dr̃. Ue his qui ꝑdi¬
der̃ sustinentiã: Sustinentiã uidelicet ꝑdunt .¬
qui dũ diu se inmorari uisibilib existimant. spẽ
inuisibiliũ derelinquunt. Cũq mens inp̃sen¬
tib figit᷑: uita t̾minat᷑. Ec repente ad supplici.¬
aut ñꝗͣ se contingẽ aut tarde credideit̃. Hinc
ueritas dicit: Uigilate itaq: qr nescitis diem
neq horam. Hinc rursũ scͥptũ est. Dies domini
sic̃ fur: ita innocte ueniet: Quia enĩ ad rapien¬
dã animã ꝓpinqͣse minime conspicit᷑: furi noc
tui: quanto a nob̾ ñ ual&e uenturꝰ p̃sciri Unde ce
scĩ uiri q breuitatẽ uitȩ indesinent̾ aspiciunt:
quasi cotidie morientes uiuunt. Et tanto se soli¬
diꝰ mansuris p̃ꝑant. quanto &e nulla ẽẽ transitori¬
asemꝑ exfine pensant: hinc qͥppe psalmista ue¬
loci cursu furg̾e uitam peccator ᷤ aspiciens ait
usillũ adhuc &e ñ ert peccator Hinc iterũ dic̃

Expanded text:
his qui perdiderunt sustinentiam . Sustinentiam videlicet perdunt qui, dum diu se immorari visibilibus aestimant, spem invisibilium derelinquunt. Cumque mens in praesentibus figitur, vita terminatur; et repente ad suppliciaut nunquam se contingere, aut tarde crediderunt. Hinc Veritas dicit: Vigilate itaque, quia nescitis diem neque horam . Hinc rursum scriptum est: Dies Domini sicut fur in nocte, ita veniel . Quia enim ad rapiendam animam propinquans minime conspicitur, furi in tui, quanto a nobis non valet ventura praesciri. Unde et sancti viri, quia brevitatem vitae indesinenter ascipiunt, quasi quotidie morientes vivunt; et tanto se solidius mansuris praeparant, quanto et nulla esse transitoria semper ex fine pensant. Hinc quippe Psalmista, veloci cursu fugere vitam peccatoris aspiciens, ait: Pusillum adhuc, et non erit peccator . Hinc iterum dicit:
Abbreviated transcription (Latin):
moris impediat: & surgentẽ mentẽ suꝑ impo¬
sito pondẽ decesũ p̃mat. Sic & enĩ qͥsq ꝓpinqͦr ⁊
deb& necessitatib cõpatiꝰ ut tam̃ ꝑ cõpassionem
ñ sinat ium suȩ intentionis impediri. Ut affec¬
tꝰ quidẽ m̃tis uiscera repleatꝰ. s. tanĩ ab sp̃uali ꝓpo¬
sito non au̾tat. Neq enĩ scĩ uiri ad implenda
necessaria carnis ꝓpinqͦs non diligt̃ si amore sp̃u
aliũ ipsã inse dilectionẽ uincunt: Quatinꝰ sie
hanc in paruo saltẽ ac minimo a recto itiuere non

Expanded text:
moris impediat et surgentem mentem superimpomoris impediat et surgentem mentem superimposito pondere deorsum premat. Sic enim quisque propinquorum debet necessitatibus compati, ut tamen per compassionem non sinat vim suae intentionis impediri. Ut affectus quidem mentis viscera repleat, sed tamen a spirituali proposito non avertat. Neque enim sancti viri ad impendenda necessaria propinqitalium ipsam in se dilectionem vincunt, quatenus sichanc in parvo saltem ac minimo a recto itinere non
Abbreviated transcription (Latin):
lle enĩ scire diñ familiariꝰ appetit: qͥ p̃ amore pi¬
etatis nescire desidãt. qͦs carnalit̾ sciunt: Graui
& enim dãpno scientia diuina minuit᷑. sicũ
carnis notitia parcit᷑. Extra cognatos qͦ qͥsqͥs ac
primos deb& fieri si uult parenti oĩũ ueriꝰ
uingi: qͣtinꝰ eosdẽ quos ꝓpt̾ dm̃ utilit̾ neqligit:
tanto subtilius diligat. qͣnto in eis affectum¬
solubilem copule carnalis ignorat. Debemꝰ qͥdẽ
&e tẽꝑalit̾ his quib uiciniꝰ iungur᷑ plus oeteris
ꝓdesse: qr & flamia ad motis reb incendium
porrigit . s. hoc ipsũ pͥꝰ ubi nascit᷑ incendit.
Debemꝰ qͥdẽ copulã t̾renȩ cognationis agnoscere
s. tam̃ hanc cũ rursum mentis p̃pedit ignora¬
re:Quatinꝰ fidelis animꝰ indiuino studio ac¬
ciat: & hȩc apud semet ipsũ recte ordinans. sũ¬
mo rerũ amore transcendat: Sollerti gͦ cura ꝓ¬
uidendũ ẽ. ne carnis grã subrepatꝰ. atq a recto
itinere cordis g̃ssũ deflectat: ne uim suꝑni a¬

Expanded text:
lle scire Deum familiarius appetit, qui prae amore pietatis nescire desiderat, quos carnaliter scivit. Gravi etenim damno scientia divina minuitur, si cum carnis notitia partitur. Extra cognatos ergo quisque ac proximos debet fieri, si vult parenti omnium verius jungi, quatenus eosdem quos propter Deum viriliter negligit, tanto solidius diligat, qsolubilem copulae carnalis ignorat. Debemus quidem et temporaliter his quibus vicinius jungimur plus caeteris prodesse, quia et flamma admotis rebus incendium porrigit, sed hoc ipsum prius ubi nascitur incendit. Debemus copulam terrenae cognationis agnoscere, sed tamen hanc, cum cursum mentis praepedit, ignorare: quatenus fidelis animus in divino studio acta despiciat, et haec apud semetipsum recte ordinans, summo cum amore transcendat. Solerti ergo cura studendum est ne carnis gratia subrepat, atque a recto itinere cordis gressum, deflectat, ne donum superni a
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ & similitudinẽ nrãm. homo ꝑculpã sicut scup¬
tum ÷. Ego dixi dii estis. & filii excelsi om̃s. Uos
aut̃ sicut hoĩes moriemini. ac si aꝑte dicat. sic̃
delinquentes obibitis. Unde &e paulus ait. Cũ sit
inter uos telus & contentio. nonne carnales estis.
ce scclm̃ hominem ambulatis: Ac si dicat. Qui
discordes mentes ducitis. non ne adhuc ex reprehen-¬
sibili humanitate peccatis: homo ꝑinfirmitatẽ¬

Expanded text:
. Homo per culpam, sicut scriptum est: Ego dixi, Dii estis, et filii Excelsi omnes; vos autem sicut homines moriemini . Ac si aperte dicat: Sicut delinquentes obibitis. Unde et Paulus ait: Cum sit inter vos zelus et contentio, nonne carnales estis, et secundum hominem ambulatis ? Ac si dicat: Qui discordes mentes ducitis, nonne adhuc ex reprehensibili humanitate peccatis? Homo per infirmitate
Abbreviated transcription (Latin):
ceplatioĩs studia ꝓpat semet ipsũ pꝰ subtilit̃ ut̾ro¬
get quantũ amat Machina quippe m̃tis: uis
amoris. quȩ hanc dũ aniundo extrahit ĩn alta

Expanded text:
templationis studia properat, semetipsum prius subtiliter interroget, quantum amat. Machina quippe mentis est vis amoris, quae hanc dum a mundo extrahit, in alta
Abbreviated transcription (Latin):
iinȩ fortitudinis facta tẽueriꝰ exple¬
mus. cum hȩc nos explere non posse cog.¬
noscimus Tc̃ facundiꝰ loqͥmͦ cũ ab his
obstupescendo reticemꝰ: Ad narranda qͥppe dĩo.¬
pera hab&e defectꝰ nr̃ qͣm sufficient̃ exerat lin¬
guam suam ut ꝗ̃ conp̃hendere idoneȩ ñua-
lae hȩc idonee nuitꝰ laudae. Unde bene ꝑpsal.¬
mistã dr̃: Laudate eum inpotentatib eiꝰ lau¬
date eum scđm multitudinem magnidinis
eiꝰ. Ille qͥppe dnm scdm multitudinẽ magnitudi

Expanded text:
inae fortitudinis facta tunc verius explemus, cum haec nos explere non posse cognoscimus; tunc facundius loquimur, cum ab his obstupescendo reticemus. Ad narranda quippe Dei opera habet defectus noster, quam sufficienter exerat linguam suam, ut quae comprehendere idonee non valet, haec idonee mutus laudet. Unde bene per Psalmistam dicitur: Laudate eum in potentatibus ejus, laudate eum secundum multitudinem magnitudinis ejus . Ille quippe Dominum secundum multitudinem magnitud
Abbreviated transcription (Latin):
sicdat. Unde &e dicit beatꝰ iob Qui facit magna
&e inscruptabilia &e mirabilia quoꝵ non ÷ nume¬
rꝰ. Uidelicae magna uirtute inscrutabilia ratione
innumerabilia multiplicitate Diuna gͦ oꝑa qͥ
explere dicendo non potuit facundiꝰ deficien¬
do definiuit. ixx

Expanded text:
icat ergo: Qui facit magna, et inscrutabilia, et mirabilia, quorum non est numerus, videlicet magna virtute, inscrutabilia ratione, innumerabilia multiplicitate. Divina ergo opera, quae explere dicendo non potuit, facundius deficiendo definivit. Sed