comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pene grãdum interp̃tes tenent. Quid liuore
torquẽris. quid imꝑitoꝵ animos ẽ me conata ᷤ:
Sic ubi in tranlatione tibi indeor errare. in¬
rum hec contra iniudos. Nũc ce deprecor desi
possim codem spũ quo scripti sunt libri inia¬
tinum eos transferre sermonẽ.

Expanded text:
pene gradum interpretes tenent . Quid livore torqueris? quid imperitorum animos contra me concitas? Sicubi in translatione tibi videor errare, inrum haec contra invidos. Nunc te precor, Desipossim eodem spiritu quo scripti sunt libri, in latinum eos transferre sermonem.
Abbreviated transcription (Latin):
tuleruit: s m una basdica congregatos
contulisse scribat ñ ꝓpħasse. Aluid est enĩ
uatem aliud est ẽe ĩnterprecem. Ibi spe
uentura predicit. hic eruditio ⁊ uerboꝵ
copia ea que intelligit transfert mutor¬
te pntandus est cullius economitũ ue¬
notontis ⁊ platonis ꝑitagoram ⁊ demo¬

Expanded text:
gatos, contulisse scribant, non prophetasse. Aliud est enim vatem, aliud” est “esse interpretem. Ibi Spiritus ventura predicit; hic eruditio et verborum copia ea, que intelligit, transfert. Nisi forte putandus est Tullius Economicum Xenophontis, et Platonis Protagoram, et Demo
Abbreviated transcription (Latin):
Quintum eq̃ mysaia. Qui multi ignorã¬
tesapocrifoꝵ deliramenta sectantur hilera
nenas libris autenticis p̃ferunt: causas
etroris ñ est meum exponere. Iudei prudẽ¬
ti fim̃ dicunt ẽẽ consilio ne ptolomens u¬
mus dei cultor etiam apud hebreos dupli¬
cem diuinitatem deprehenderet. ꝙ maxi¬
me stcirco faciebant q in placonis dogma
cadere udelatur. Domq ubicnq sac̃cam̃¬
tum aliquid scriptura destatur. de pacre ⁊

Expanded text:
ignorantes, apocryphorum deliramenta sectantur; et Iberas naenias libris authenticis praeferunt. Causas erroris non est meum exponere. Judaei prudenti factum dicunt esse consilio, ne Ptolemaeus unius Dei cultor, etiam apud Hebraeos duplicem divinitatem deprehenderet. Quod maxime idcirco faciebant, quia in Platonis dogma cadere videbatur. Denique ubicumque sacratum aliquid Scriptura testatur de Patre et
Abbreviated transcription (Latin):
uꝑes suos Cõtum deo dedit qui se optulit
Apłi tm̃ nanem ⁊ recia relinquerunt. uid¬
ua duo era mittt ingarophila cium ⁊ p̃¬
fertur cresi diuitiis. sil ale contempint oĩa
qui se semꝑ cogritit dẽ moriturum
esideriĩ mei desideratas accepi epłas
qui quodam p̃sagio fuctiroꝵ cum da¬
oniele sortitus est nomen obsecrantis
ut translatum in latinam linguam de he¬
breo sermone pentatenchum nrõꝵ aurib
traderemꝑiculosum opꝰ cerce obrrectatorũ
meoꝵ lacratib patens: qui me asserunt

Expanded text:
uperes suos. totum deo dedit, qui se obtulit. apostoli tantum nauem et retia reliquerunt: uidua duo aera mittit in gazophylacium et praefertur Croesi diuitiis. facile contemnit omnia, qui se semper coesiderii mei desideratas accepi epistolas, qui quodam praesagio futurorum, cum Daniele sortitus est nomen, obsecrantis , ut translatum in Latinam linguam de Hebraeo sermone Pentateuchum, nostrorum auribus traderem. Periculosum opus certe, et obtrectatorum meorum latratibus patens, qui me asserunt
Abbreviated transcription (Latin):
am ausq illo ip̃a epła preferebati festina q̃so
te ⁊ hahentiin salo nanicłe fuñere mag̃. pre¬
scide qͣm solue. Nemo renuntiacurus ccło uñ
pot̃ uendere que contempsit ut uenderet. Qt¬
quid in sumpt̾ decuotuleri s ꝓ lucro cõprita.

Expanded text:
absque illo ipsa epistula praeferebat. festina, quaeso te, et haerentis in salo nauiculae funem magis praecide, quam solue. nemo renuntiaturus saeculo bene potest uendere, quae contempsit, ut uenderet. quidquid in sumptus de tuo tuleris, pro lucro conputa.
Abbreviated transcription (Latin):
texere s euuangłiũ. Scd̾s uirgam nuceam
⁊ ollain succensam a facie aquilonis: ⁊ par¬
dum spoliatum suis colorib ⁊ quadruplex
diu̾sis metris nectit alfabecum. Tercius
pͥncipia ⁊̃finem tantis ht̃ obscuritatib in¬
uoluta ut apud hebreos ip̃e partes cum exor-¬
dio geneseos ante annos.xxx. ñlegantur.
tempoꝵ conscius ⁊ tocius mundi philosophi¬
storicus iapidem precisum de monde sũ man¬
ib. ⁊ regna omina subuertente claro sermo¬
ne ꝓnim̾tiat. dd̾ symphonides nr̃ pmdarus
⁊ alcheus flaccus quoꝙ ⁊ catulus atq serenꝰ
xp̃m lyra p̃dicat ⁊ in decacordo ꝑsalterio ab
arum dulce canit epithalamium. Hester
in ecc̃e typo ppłm liberat de ꝑiculo: ⁊ int̾fcõ
aman qui interp̃tatur miquitas ꝑtes con¬
uiuii ⁊ diem celebrem mittt in posteros
quis conscientiam seripturarum sibi uolu̾it
arrogare se ip̃m irrideat ꝑ singła quippe
nomma uincturasq u̾boꝵ ⁊ pretermisse ĩ
regum libris tanguntur hystorie. ⁊ innum¬

Expanded text:
texere, sed euangelium; secundus uirgam nuceam et ollam succensam a facie aquilonis et pardum spoliatum suis coloribus et quadruplex diuersis metris nectit alphabetum; tertius principia et finem tantis habet obscuritatibus inuoluta, ut apud Hebraeos ipsae partes cum exordio Gtemporum concius et tocius mundi philoystoricos lapidem prescisum de monte sine manibus et regna omnia subuertentem claro sermone pronuntiat. Dauid, Simonides noster, Pindarus et Alcaeus, Flaccus quoque, Catullus et Serenus, Christum lyra personat I et in decacordo psalterio ab arum dulce canit ἐπιθαλάμιον. Esther in ecclesiae typo populum liberat de periculo et interfecto Aman, qui interpretatur iniquitas, partes conuiuii et diem celebrem mittit in posterosquis scientiam scripturarum sibi uoluerit adrogare, se ipsum inrideat. per singula quippe nomina iuncturasque uerborum et praetermissae in Regum libris tanguntur historiae et innum
Abbreviated transcription (Latin):
nob̃ ꝑseueret incelo obuu̾s cemanib excipi¬
am ⁊ ut inepte a liqusd ac de ermagore tu¬
miditate effius dam quicquid q̃sieris tecum
scire conabor. habes hic amantissimũ frẽm
eusebum qui luteraꝵ tuarũ michi grãm dui¬
plicauit referens honestatem moꝵ trioꝵ con¬

Expanded text:
seueret in caelo. Obuiis te manibus excipiam et, ut inepte aliquid ac de Hermagorae tumiditate effutiam, quidquid quaesieris, tecum scire conabor. habes hic amantissimum tui fratrem Eusebium, qui litterarum tuarum mihi gratiam duplicauit referens honestatem mor
Abbreviated transcription (Latin):
daris in scaipturs scĩs simplicitate ⁊ quasi
iligate nerboꝵ queuel uicio interpretum
itt ind ustria sic ꝓlate sunt ut rusticam con¬
cionem facilius instruerere ⁊ in una eadẽ¬
q smĩa auiter doctus. alit̾ sentiret indoctus.
Non sum tampetulans ⁊ hebes ut ħ menos¬
se pollicear. ⁊ eoꝵ fructus caꝑem terra qͦꝵ¬
rens muentt. discamus interris quoꝵ scĩa¬

Expanded text:
scripturis sanctis simplicitate et quasi uilitate uerborum, quae uel uitio interpretum uel de industria sic prolatae sunt, ut rusticam contionem facilius instruerent et in una eademque sententia aliter doctus, aliter audiret indoctus. non sum tam petulans et hebes, ut haec me nosse pollicear et eorum fructus in terra aerens invenit: discamus in terra, quo
Abbreviated transcription (Latin):
sa. aluio in cortice p̃ferunt: aliud in medulla
recinent. Cerins mesccipturaꝵ amore raꝑtum ex¬
cessisse modum epłe ⁊ tñ non implesse ꝙ uo
lui. Aisouumus tm̃ quid nosse quid citꝑe de¬
bonius ut ⁊ nos quoq possimus dicere. Con

Expanded text:
sa, aliud in cortice praeferunt, aliud retinent in medulla. Cernis me Scripturarum amore raptum, excessisse modum epistolae, et tamen non implesse quod volui. Audivimus tantum quid nosse quid cupere debeamus, ut et nos quoque possimus dicere: Con
Abbreviated transcription (Latin):
tam mysticas qͣm succinctas ⁊ breues ꝑiter
ac longas breues in uerbis longuas m sentẽ¬
tus ut rarus sit qui ñ meaꝵ lecutione cetu¬
tiat. Apocalipsis ioh̃is tot ht̃ sacram̃ta qͦt
uerba parum dixi ⁊ ꝓmetito uoluminis lau
omnis inferior est. In uerb̾ singłis mmuiltipli¬
ceslatent intelligentie. Cro te frat̃ kĩne
inter hec uiuere usta meditari nil aliud pͥos¬

Expanded text:
tam mysticas quam succinctas et breues pariter et longas: breues in uerbis, longas in sententiis, ut rarus non in earum lectione caecutiat. Apocalypsis lohannis tot habet sacramenta, quot uerba. parum dixi et pro merito uoluminis laus omnis inferior est; in uerbis singulis multiplices latent intellegentiae. Oro te, frater carissime, inter haec uiuere, ista meditari
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ nouum breuitet cestamencum. Matheus
marchus. lucas ⁊ iobes. quadriga dñi et uerũ
llemicant.discratunt fulgura pedes habẽt
tectos ⁊ insublime tendentes. derga pennata:.¬
⁊ ubiq uolantia tenent semutuo sibiq ꝑplexi
sunt. ⁊ quasi rota in rotam uoliuntur. ⁊ ꝑg̃t
quocumq eos flatus sp̃c sancti dux̾it. paulũs
apłs ad septem scribit eccãs. octauar enim
dam quidem uidentur sonare hystoriam. et
nascentis ecc̃e infantiam texere.S si nou̾i¬
mꝰ scriptorem eoꝵ. lucam eẽ medicum ciuꝰ lanᷤᷤ¬

Expanded text:
et nouum breuiter testamentum: Mattheus, Marcus, Lucas, Iohannes, quadriga domini et uerum llae emicant, discurrunt fulgura, pedes habent rectos, et in sublime tendentes, terga pennata et ubique volitantia, tenent se mutuo sibique perplexi sunt, et quasi rota in rota volvuntur, et pergunt quocumque eos flatus Spiritus sancti perduxerit. PAULUS Apostolus ad septem scribit Ecclesias: octava enimdam quidem sonare videntur historiam, et nascentis Ecclesiae infantiam texere: sed si noverimus scriptorem eorum Lucam esse medicum, cu
Abbreviated transcription (Latin):
altera ꝓhua: precipiens ois. Quando obstetͥ¬
cabias hebreis ⁊ parcus tempris aduenerit
si masculus fu̾it interficite illum si femina
reseruate. Timuerunt autem obstecrices
deum ⁊ non fecerunt iuxta p̃ceptum cegis
egypti: s conseruabant mares. Quib ad

Expanded text:
hua, praecipiens eis: Quando obstetricabitis Hebraeas, et partus tempus advenerit, si masculus fuerit, interficite illum; si femina, reservate. Timuerunt autem obstetrices Deum, et non fecerunt juxta praeceptum regis Aegypti, sed conservabant mares, » etc. Et
Abbreviated transcription (Latin):
tattisq est ninis. Et quia tunuerint obstet᷑¬
ces deum edificaurt illis domos Precepit ergo
ꝓharao omni popło suio dicens. Quequid m̾a¬
sculmisetus natum fu̾it in fiumen ꝓicite: qͥc¬
quid feminei resetuate. Egressus est¬

Expanded text:
tatusque est nimis. Et quia timuerunt obstetrices Deum, aedificavit illis domos. Praecepit ergo Pharao omni populo suo, dicens: Quidquid masculini sexus natum fuerit, in flumen projicite: quidquid feminei, reservate. C.
Abbreviated transcription (Latin):
tum cum iacob singui cum
domib sius introierunt.
ruben. symeon leui. uidas
ysachar ⁊ abulon ⁊ beniam¬
in.dan ⁊ neptalim. gad et
a se frant gͥ omnes amme
eoꝵ qui egresse lunt de femorẽ iacob septugin¬
taquinꝙ̃. Ioseph autem in egypto erat. quo
moreto ⁊ linuiersis fratrib euis omniqi ag¬
uatione illa filii itrł creucrunt. ⁊ quasi ger̃¬
imantes mulciplicati sunt. ac roboratĩnim¬
is impleuerunt tetram. Surrextem terra rex
nouus suꝑ egyptum: qui ignoralat iosep̃h
sait ad populum suum. ecce popłs falioꝵ ifrł
multus ⁊ fortior nob̾. uenite sapienter oppri¬
mamus eum ne forte multiplicetur. Et ingͣe¬
rit contra nos bellum addatur municis nostris
expugnatisꝙ nob̃ egrediatur de terra. pp̃osuit
itaꝙͣ eisis magr̃os oꝑum ut affligerent eos
pharaom phiton ⁊ ramesses: quanto opprime¬
int eos canto magis multiplicabantur et
crescebant. Oderũtq filios isrł egyptii ⁊ af¬
tugesant illudentes eis atꝙ ad amarttndin¬

Expanded text:
inguli cum domibus suis introierunt Ruben Symeon Levi Iuda Isachar Zabulon et Beniamin Dan et Nepthalim Gad et Aser erant igitur omnes animae eorum qui egressi sunt de femore Iacob septuaginta Ioseph autem in Aegypto erat quo mortuo et universis fratribus eius omnique cognatione illa filii Israhel creverunt et quasi germinantes multiplicati sunt ac roborati nimis impleverunt terram surrnovus super Aegyptum, qui ignorabat Joseph: et ait ad populum suum: Ecce, populus filiorum Israel multus, et fortior nobis est. Venite, sapienter opprimamus eum, ne forte multiplicetur, et si ingruerit contra nos bellum, addatur inimicis nostris, expugnatisque nobis, egrediatur e terra. Praeposuit itaque eis magistros operum, ut affligerent eos Pharaoni, Phithom et Ramesses. Quantoque opprimebant eos, tanto magis multiplicabantur et crescebant: oderantque filios Israel Aegyptii, et affligebant illudentes eis: atque ad amaritudin
Abbreviated transcription (Latin):
malefici ⁊ caldei: ut inclitarent rogisompna fu¬
A. Qͥ cum uenissent steterunt coram rege. Et drẽ
ad cosrex. uidi sompiũ: ⁊ iñee ꝯfrisus ignore qͥd
uiderim. Responderiuntꝙ chalder regi sytiace. Eex
in sempiternũ une. Dic sompniũ seruis tiis: ⁊ n̾¬
terpteatione enis indicabiius. Et respondit rex

Expanded text:
malefici et Chaldei et indicarent regi somnia sua qui cum venissent steterunt coram rege et dixit ad eos rex vidi somnium et mente confusus ignoro quid viderim responderuntque Chaldei regi syriace rex in sempiternum vive dic somnium servis tuis et interpretationem eius indicabimus et respondens rex
Abbreviated transcription (Latin):
templum cribrauit coram rege. ⁊ eg̾ssi clauserũt
hostrum. ⁊ signantes anu lo regis abierunt. Sac̾¬
dotes autem ing̃ssi sut uocte uyxta ꝯsuetudinẽ
suam: ⁊ uxores ⁊ filii eoꝵ ⁊ comederunt omuia ⁊
biberunt. Surrexit ã rex simimo diluculo ⁊ du¬
mel cum eo. Et ait rex. Salua ne sunt signa cła
damel: Qͥ respondit. Ualua rex. Otatunq cum
aꝑuissent ostium inturens est rexm̃sam. ⁊ ex¬
clamauit uoce magna. Magnus es bel: ⁊ ñ est
apud ce dolus quis qͣm. Et risit damel ⁊ ten uit
regem ne ingrederetur intro: ⁊ dix̾. cte pani¬
mentum: anim aduercite cuius sint uestigia
h. ⁊ dixit rex. uideo uestigia uiroꝵ ac mulierum
⁊ int᷑antium. ⁊ iratus est rex. Tune app̃hendit

Expanded text:
templum coram rege: et egressi clauserunt ostium: et signantes annulo regis abierunt. Sacerdotes autem ingressi sunt nocte juxta consuetudinem suam, et uxores, et filii eorum: et comederunt omnia, et biberunt. Surrexit autem rex primo diluculo, et Daniel cum eo. Et ait rex: Salvane sunt signacula, Daniel? Qui respondit: Salva, rex. Statimque cum aperuisset ostium, intuitus rex mensam, exclamavit voce magna: Magnus es, Bel, et non est apud te dolus quisquam. Et risit Daniel: et tenuit regem ne ingrederetur intro: et dixit: Ecce pavimentum, animadverte cujus vestigia sint haec. Et dixit rex: Video vestigia virorum, et mulierum, et infantium. Et irat
Abbreviated transcription (Latin):
est ⁊ sanctuarium ⁊ forcitudo contulcabitur: Et dyc̃
ei. Usꝙ ad uesꝑam ⁊ mane dno milia. ec̃c. ⁊ munda¬
bitur sanctuanum. m̃ est ant̃ cũ inderẽ ego
Uniel uisionem ⁊ q̃ reterti arcelligentiam: ecce ste¬
tit in conspectu meo qͣi spẽs uiri. ⁊̃ añdii uocem ura
niter ulai ⁊ clamauit ⁊ ait. Gabdries fac ratellig̾e

Expanded text:
et sanctuarium, et fortitudo conculcabitur? Et dixit ei: Usque ad vesperam et mane, duo millia trecenti: et mundabitur sanctuarium: Factum est autem cum viderem ego Daniel visionem, et quaererem intelligentiam: ecce stetit in conspectu meo quasi species viri. Et audivi vocem viri inter Ulai: et clamavit, et ait: Gabriel, fac
Abbreviated transcription (Latin):
tens: ⁊ formsecus ereusn comedit aliqũ. st
iratus rex uocauit sacerdotes euis ⁊ ait eis. Aisi
dixͥtis mͥ quis est qui comedit impensas has.
moriemmi. Si aut̃ ostendentis ꝙ uel core¬
dat hec: morietur damel q blasphemanit
bel Et dix̃ daniel regi. fiat uixta uetbũ tuũ
temmplum belis. Et aixerũt sacerdo tes̃ belis. Et¬
Rece nos egredim᷑ foras ⁊ curex pone escas
⁊ uimun miste ⁊ clandeostum: ⁊ signa a¬
nulo tuo. Et cum ngssus fũis mane nͥ inue¬
nͣis omĩa ꝯmesta a bel morte moriemur:

Expanded text:
secus aereus, neque comedit aliquando. Et iratus rex vocavit sacerdotes ejus, et ait eis: Nisi dixeritis mihi, quis est qui comedat impensas has, moriemini. Si autem ostenderitis quoniam Bel comedat haec, morietur Daniel, quia blasphemavit in Bel. Et dixit Daniel regi: Fiat juxta verbum tuum.templum Bel. Et dixerunt sacerdotes Bel: Ecce nos egredimur foras, et tu, rex, pone escas, et vinum misce, et claude ostium, et signa annulo tuo: et cum ingressus fueris mane, nisi inveneris omnia comesta a Bel, moriamur,
Abbreviated transcription (Latin):
Ecceñ potes dicere ꝙ iste ñ sit d̾s uitiens. Adora ergo
cum dyatq daniel dnm̃i deum meitni adoro quia
rex da michi porestatem ⁊ interficiam drachonem
absꝙ gladio ⁊ fuste. ⁊ ait rex. do tibi. Tulit gͦ
damel picem ⁊ adipem ⁊ pilos ⁊ coxit pariter:
fecitꝙ massas ⁊ decdit in os drachonis. ⁊ difruptꝰ
est dracho. ⁊ dixit. Ecce quem colebatis. Ꝙ cũ au¬
dissent babylonii indignati sunt uehementer. Et ꝯ¬
gregati sunt ad uersis regem ⁊ dyxerunt. Iudeꝰ fẽs
est rex. Del destruxit ⁊ drachonem interfecti. ⁊ sac̃

Expanded text:
n potes dicere quia non sit iste Deus vivens: adora ergo eum. Dixitque Daniel: Dominum Deum meum adoro, quia  mihi potestatem, et interficiam draconem absque gladio et fuste. Et ait rex: Do tibi. Tulit ergo Daniel picem, et adipem, et pilos, et coxit pariter: fecitque massas, et dedit in os draconis, et diruptus est draco. Et dixit: Ecce quem colebatis. Quod cum audissent Babylonii, indignati sunt vehementer, et congregati adversum regem, dixerunt: Judaeus factus est rex, Bel destru
Abbreviated transcription (Latin):
Et euerterunt sensum suum ⁊ declinauerunt
oculos suos ut ñ uiderent celum n recordarent᷑
iuditioꝵ ius dr. Erant enin ambo uulnerati amo¬
re eiꝰ nͨ idica ueruint sibi iuicem dolorem suum.
Erubescebant enim indicare sibi ꝯcupiscentiã suã
uo lentes concurrere cum ea. ⁊ obseruabant co¬
tĩdie sollicitus indere eam. Dix̃ ꝙ alter ad alt̾m¬
s amus domum qr prandii est hora. Et egͥssi reces¬

Expanded text:
 declinaverunt oculos suos, ut non viderent coelum, neque recordarentur judiciorum justorum. Erant enim ambo vulnerati amore ejus, nec indicaverunt sibi vicissim dolorem suum: erubescebant enim indicare sibi concupiscentiam suam, volentes concumbere cum ea: et observabant quotidie sollicitius videre eam. Dixitque alter ad alterum: Eamus domum, quia prandii hora est. Egressi reces
Abbreviated transcription (Latin):
ñ usditantes n ꝙ uerum est cognoscentes ꝯdẽp¬
nastis filiam ilrs. Reuertimim adinditiũ ꝙ fal¬
sum cestimoniũ locuti sunt aduersus eam. Re¬
netsus est gͦ ppie cum festinatõe. ⁊ dixerunt ei
eos damel. Separate eos ab inuicem ꝓcul ⁊ diiu¬
dicalo cos. Cum gͦ diuisi oẽnt alter ab altero:

Expanded text:
t cognoscentes, condemnastis filiam Israel? Revertimini ad judicium, quia falsum testimonium locuti sunt adversus eam. Reversus est ergo populus cum festinatione, et dixerunt ei eos Daniel: Separate illos ab invicem procul, et dijudicabo eos. Cum ergo divisi essent a
Abbreviated transcription (Latin):
temi cẽ celestem. Emobrem tex ꝯ siliũ meum
tibi placeat ⁊ peccata tua elemosinis redime:
⁊ nuquitates cuas misericordiis pauperum for
.xii. in aula babylonis deambulabat. Respond̾¬
q rex ⁊ ait. Nonne ħ est babylon qiuitas mag¬
na qͣm ego edlificaui in domum regni ĩ robore
forritudinus mee ⁊ in gła decoris mei: Cum gͦ¬
ad huc eẽt sermo in ore regis: uox de celo iuit. Cĩ¬

Expanded text:
ex, consilium meum tibi, et peccata tua eleemosynis redime, et iniquitates tuas misericordiis pauperum: forduodecim, in aula Babylonis deambulabat. Responditque rex, et ait: Nonne haec est Babylon magna, quam ego aedificavi in domum regni, in robore fortitudinis meae, et in gloria decoris mei? Cum adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
rum. huc ns danelem in hebreo uolumine le¬
gimus. Cetera q̃ secuttu us ad finẽ libri de
theodotionis editione translata sunt. Erat
iur habitans in babylone ⁊ nom̃ enis icachum.
lt accepit uxorem noĩe susannam filiam el¬
chie pulchiam nimis: ⁊̃ am̃tem dnm̃. parẽtes

Expanded text:
re. Hucusque Danielem in Hebraeo volumine legimus: caetera quae sequuntur usque in finem libri, de Theodotionis editione translata sunt. Et erat vir habitans in Babylone, et nomen ejus Joacim, et accepit uxorem nomine Susannam filiam Helciae, pulchram nimis, et timentem
Abbreviated transcription (Latin):
nem nimĩam. ⁊ dominabitur multitudo in
mann enis. Et capiet multitũdinem ⁊ exalta¬
bitur cor euis ⁊ deiciet multa milia: s ñ p̾ua¬
lebit. Conuertetur rex aquilonis ⁊ p̃parabit
multitudinem multomaiorẽ ꝙͣ prius. Et ĩ fine
temꝑꝵ annoꝵq ueniet ꝓperans cum ꝯc̃titu max¬
imo ⁊ opib nimiis: ⁊ in tprib illis multi ꝯsurgẽt
aduersinn regem austri. filii queq p̃uaricatoꝵ
ppłi tur extollentur ut impleant uisioneni ⁊
corruent. Et ueniet rex aquilomis ⁊ ꝯportabit
aggerem. ⁊ capiet urbes munitissimas ⁊ bra¬
chia austri ñ sustinebunt. Et consurgent elec¬
ti eius ad resistendimi ⁊ ñ erit fortitudo. ⁊ nemi¬
ens faciet suꝑ eum iuxta placitum siuim ⁊ ã
nu cius. ⁊ ponet faciem suam ut nemat ad ce¬
nendum uniuersum regnuni eiꝰ ⁊ rec̃ta faciet
cum eo. ⁊ n iam feminaꝵ dabit illi ut au̾tat

Expanded text:
nimiam, et dabitur multitudo in manu ejus. Et capiet multitudinem, et exaltabitur cor ejus. et dejiciet multa millia, sed non praevalebit. Convertetur enim rex aquilonis, et praeparabit multitudinem multo majorem quam prius: Et in fine temporum annorumque, veniet properans cum exercitu magno, et opibus nimiis. Et in temporibus illis multi consurgent adversus regem austri: filii quoque praevaricatorum populi tui extollentur, ut impleant visionem, et corruent. Et veniet rex aquilonis, et comportabit aggerem, et capiet urbes munitissimas: Et brachia austri non sustinebunt, et consurgent electi ejus ad resistendum, et non erit fortitudo. Et faciet veniens super eum juxta placitnis. Et ponet faciem suam ut veniat ad tenendum universum regnum ejus, et recta faciet cum eo. Et filiam feminarum dabit ei, ut evertat
Abbreviated transcription (Latin):
q̃mꝙͣ deoꝵ curabit qr aduersim uniu̾sa ꝯsurget.
diñ aut̃ maorim inloco suo uenerabitur. ⁊ adm̃
q̃ i ignoranerit patres euis colet. Auro ⁊ argẽ¬
to ⁊. i apide p̾cioso rebꝙ p̾ciosis. ⁊ faciet ut muni¬
at maborim cum dõ alieno ꝙ̃ cognouit. Et mula¬
plicauit głam ⁊ dabit eis potostatem in multis ⁊
terram diũdet graturto. ⁊ in tp̃ꝵ p̃fuito p̃lia¬
bitut aduensiis eim rex austri. ⁊ qͣi tempestas

Expanded text:
dversum universa consurget. Deum autem Maozim in loco suo venerabitur: et Deum, quem ignoraverunt patres ejus, colet auro, et argento, et lapide pretioso, rebusque pretiosis. Et faciet, ut muniat Maozim cum Deo alieno, quem cognovit, et multiplicabit gloriam, et dabit eis potestatem in multis, et terram dividet gratuito. Et in tempore praefinito praeliabitur adversus eum rex austri, et quasi temp
Abbreviated transcription (Latin):
in capeimerete ⁊ in rapinam dieꝵ. Cuniq cortu¬
erint subleuabinrtur aiycilio ꝑiilo ⁊ applicabũt᷑
eis plurimi fraudulent᷑. ⁊ de eruditis rnent ut con¬
fientut ⁊ eligantur ⁊ dealbentur usq ad tempus
q̃ fiittumi. qr adhuc aliud ep̃s enit. ⁊ faciet rexinxͣ¬

Expanded text:
captivitate, et in rapina dierum. Cumque corruerint, sublevabuntur auxilio parvulo: et applicabuntur eis plurimi fraudulenter. Et de eruditis ruent, ut conflentur, et eligantur, et dealbentur usque ad tempus praefinitum: quia adhuc aliud tempus erit. Et faciet jux
Abbreviated transcription (Latin):
liueis qui stabat suꝑ a qͣs flumuns cũ eleuass dext̃¬
am ⁊ sinistram suam in celum ⁊ uirass ꝑ iuuen¬
tem in eternum qr in tp̃s ⁊ tpr̃a ⁊ dmidiũ epr̃is
Et cum completa fu̾it disꝑsio manꝰ sci ppłi comple¬
bunt᷑ umuersa hec. Et ego auduu ⁊ ñ intellexi. ⁊
dixi. dñe ui quiderit post hec : Et ait. uade dami¬

Expanded text:
dexteram et sinistram suam in coelum, et jurasset per viventem in aeternum, quia in tempus temporum, et dimidium temporis. Et cum completa fuerit dispersio manus populi, complebuntur universa haec. Et ego audivi, et non intellexi. Et dixi: Domine mi, quid erit post haec? et ait: Vade Dani
Abbreviated transcription (Latin):
ã anno pͥmo darii mẽdi stabam ut confortatetꝰ᷑¬
⁊ corroboraretur: ⁊ nunc ueritatẽ anninctia¬
bo tibi. Et ecce ad huc cres reges stabunt ĩ ꝑside
⁊ quarcus ditabitur opib nimis suꝑ om̃i. s cũ
inualu̾it diuitus suis concitabit om̃s aduersꝰ
regnum g̃cie. Surget uero rex fortis ⁊ dñ ãbi¬
tur in potestate multa: ⁊ faciet ꝙ plac̾uit ei.
Et cuni steterit conteretur regnum eius ⁊ du¬
scd̾ potentiam illius qua dominatus est. Lace¬
rabitur enm regnum eius. etiam mn extornos
exceptis hiis ⁊ confartabitur rex austri: ⁊ de
pͥncipib eius p̃ualebit suꝑ eum: ⁊ domina¬
bitur ditione. umlta enim dominatõ ꝯuis
t post sinem annoꝵ federabint᷑. fitia ꝙ regis
austri uemiet ad rogem aquilonis facere amicia¬
ami ⁊ ñ obtinebit formidmem brachii nͦ stabit
semen euis ⁊ tradetur ip̃a. ⁊ qui adduxerunt eã
adolescentes eius. ⁊ qui confortabant eam ĩ ce¬
porib ⁊ stabit de germine euis radicum eius

Expanded text:
ab anno primo Darii Medi stabam ut confortaretur, et roboraretur. Et nunc veritatem annuntiabo tibi. Ecce adhuc tres reges stabunt in Perside, et quartus ditabitur opibus nimiis super omnes: Et cum invaluerit divitiis suis, concitabit omnes adversum re. 703 Surget vero rex fortis, et dominabitur potestate multa: et faciet quod placuerit ei. Et cum steterit, conteretur regnum ejus. m potentiam illius, qua dominatus est. Lacerabitur enim regnum ejus etiam in externos, exceptis his. Et confortabitur rex Austri: et de principibus ejus praevalebit super eum, et dominabitur ditione: ederabuntur: filiaque regis austri veniet ad regem aquilonis facere amicitiam; Et non obtinebit fortitudinem brachii, nec stabit semen ejus: Et tradetur ipsa, et qui adduxerunt eam, adolescentes ejus, et qui confortabant eam in temporibus. Et stabit de germine radicum ejus
Abbreviated transcription (Latin):
titudinis. uidi autẽ ego damel solus iusionẽ
porro uri qui etrart mecum ñ uidernnt. S
cerror nimius uruit suꝑ eos: ⁊ fugenunt mab¬
sconditum. Ego autẽ relctus soluł indiuisiorẽ
hane gransdema. ⁊ ñ remansit in me foratu¬
hũi quere qͣm urium et audiui uocem seimomimn
etus. et andiens iacebam contrutatus suꝑfaciem
ineam: uultusq meus herebat terre. Et ecce manus
tetigit me. ⁊ erexit me suꝑ gennamea ⁊ suꝑ arti¬
culos maniuim meaꝵ ⁊ dixit ad me. daniel un
desiderioꝵ intellige uerba q̃ ego loquor ad te ⁊ sta
in gradu tuo. sunc enim miłsus sum ad te. Cũꝙꝙ
uixiss mͥ sennonem istum steci trem̃s ⁊ ait ad me
Noli metuere damel: qr ex die primo quo posinsti
cor cuum ad intelligendum ut te asfligeres ĩ con¬
spectu da tui. exandita sunt uerba tua: ⁊ ego ue¬
ni pp̃ sernones tuos. pͥnc psã regni ꝑsaꝵ p̃stteta¬

Expanded text:
ltitudinis. Vidi autem ego Daniel solus visionem: porro viri, qui erant mecum, non viderunt: sed terror nimius irruit super eos, et fugerunt in absconditum. Ego autem relictus solus vidi visionem grandem hanc: et non remansit in me fortituhabui quicquam virium. Et audivi vocem sermonum ejus: et audiens jacebam consternatus super faciem meam, vultusque meus haerebat terrae. Et ecce manus tetigit me, et erexit me super genua mea, et super articulos manuum mearum. Et dixit ad me: Daniel vir desideriorum, intellige verba mea, quae loquor ad te, et sta in gradu tuo: nunc ergo missus sum ad te. Cumque dixisset mihi sermonem istum, steti tremens. Et ait ad me: Noli timere Daniel: quia ex die primo, quo posuisti cor tuum ad intelligendum ut te affligeres in conspectu Domini Dei tui, exaudita sunt verba tua: et ego veni propter sermones tuos. Princeps
Abbreviated transcription (Latin):
ni eius. Iyrcus autẽ capraꝵ magnus fc̃s est minis
Cumq creuiss fractum est cormi magnat ⁊ ota
sunt ii. cornua subtet illud ꝑ .iiii. uentos celi. de u¬
no aittẽ ex eis ⁊g̃ssum est cormi mnumi modicum.
citudinem celi. Et eiecit de fortitudine ⁊ de stellis
⁊ conculcauit eas ⁊ usq ad pͥncipem fortitndinis

Expanded text:
s. Hircus autem caprarum magnus factus est nimis: cumque crevisset, fractum est cornu magnum, et orta sunt quatuor cornua subter illud per quatuor ventos coeli. De uno autem ex eis egressum est cornu unum modicum: titudinem coeli: et dejecit de fortitudine, et de stellis, et conculcavit eas: Et usque ad princip
Abbreviated transcription (Latin):
poteraire resistere ei n lib̃ari de manib eius. fe¬
⁊ ego intelligebam. Eoce ã hyrcus capraꝵ ueniẽ¬
bat᷑ ab otidente suꝑfaciem cocius cerre ⁊ ñ tan¬
gdut terruam. porro hyrcus habebat cornuinsigne
nnter cculos suos ⁊ uenit usq ad ariecem illum
cornitum quem uideram stantem añ portam ⁊
cucnrit ad enm ni impecu forcitũdinis sue. Cũ ꝙ
appiquass ꝓpe ariecem efferatus est in eũ ⁊ ꝑtꝰ¬
sit arietem ⁊̃ ꝯmnuit duo cornua enis: t ñ
poterat aues resistc ei. Cum ꝙ misiss eũ in tenã

Expanded text:
poterant resistere ei, neque liberari de manu ejus: Feecce autem hircus caprarum veniebat ab occidente super faciem totius terrae, et non tangebat terram: porro hircus habebat cornu insigne inter oculos suos. Et venit usque ad arietem illum cornutum, quem videram stantem ante portam, et cucurrit ad eum in impetu fortitudinis suae. Cumque appropinquasset prope arietem, efferatus est in eum, et percussit arietem: Et comminuit duo cornua ejus, et non poterat aries resistere ei: Cumque eum misisse
Abbreviated transcription (Latin):
adhuc lequeter ⁊ orarem ⁊ conficeter pecã mea ⁊
pccã ppłimei isrł ut ꝓsternerem p̃tes meas ĩ con¬
spectu dei mei ꝓ mone scõ dei mei. Adhuc melo¬
quente in oratione mea ecte uis gabriel quem
uideram in uisione in principis ato uolanl teci¬
git me intempore satrificqi uesꝑcimi ⁊ decuit me.
⁊ locutus est michi. dyxteq damel. Ilime ogͥssus¬

Expanded text:
 confiterer peccata mea, et peccata populi mei Israel, et prosternerem preces meas in conspectu Dei mei, pro monte sancto Dei mei: Adhuc me loquente in oratione, ecce vir Gabriel, quem videram in visione in principio, cito volans tetigit me in tempore sacrificii vespertini. Et docuit me, et locutus est mihi, dix
Abbreviated transcription (Latin):
Aspiciebum donet enulse siit ale eis ⁊ sublata est
de terra ⁊ suꝑ pedes qͣi homo steat. ⁊ cor ã datun
est ei. Et ecce bestia alia simił uno in ꝑte stecit: et
tres ordines erant more eius ⁊ in dentib euis pan¬
tipes res ⁊ sic dicebant ei. Surge comede carties
plurimas. post hoc aspicielam ⁊ ecce alia qͣ pardus

Expanded text:
iciebam donec evulsae sunt alae ejus, et sublata est de terra; Et super pedes quasi homo stetit, et cor ejus datum est ei. Et ecce bestia alia similis urso in parte stetit: et tres ordines erant in ore ejus, et in dentibus ejus, Et sic dicebant ei: Surge, comede carnes plurimas. Post hoc aspiciebam, et ecce alia quasi pardus;
Abbreviated transcription (Latin):
iuo ⁊ amilo obtimatum suoꝵ n equid fieret ce
dameler ⁊ abiitrex in domum suam ⁊ dormutt
in cen itus: abi ꝙ ñ sut allati coram eo asitꝑ et
sompnis iecesłit ab ar. Tu ie tex pͥmo diluculo ꝯ¬
surgens festinꝰ ad lacum leonum ꝑrexit. ꝑomꝙ̃s
⁊ affatus est eum dani el serue dea uiuentis deus
turis cuitu secuiꝰ scmꝑ putal ne ualuit liberare¬
te a leomb et damel regi respondens arti Bex
i eternum uiue. d̾s mens misit angłm suuni ⁊̃

Expanded text:
imatum suorum, ne quid fieret contra Danielem. Et abiit rex in domum suam, et dormivit incoenatus, cibique non sunt illati coram eo, insuper et somnus recessit ab eo. Tunc rex primo diluculo consurgens, festinus ad lacum leonum perrexit: Appro affatus est eum: Daniel, serve Dei viventis, Deus tuus, cui tu servis semper, putasne valuit te liberare a leonibus? Et Daniel regi respondens ait: Rex, in aete
Abbreviated transcription (Latin):
inꝙͣ o rex ꝙ sp̃ amplior ⁊ prudentia urtelligẽ¬
tiaꝙ ⁊ interprecatio sompnioꝵ ⁊ ostensio sec̃¬
toꝵ ac solutio ligatoꝵ muente sunt m eo. hoc
est in damele qu rex imposint nom̃ babchisar
Nunc itaꝙ damel uecetur ⁊ narrabit in t̾pre¬

Expanded text:
 intelligentiaque, interpretatio somniorum, et ostensio secretorum, ac solutio ligatorum, inventae sunt in eo, hoc est in Daniele: cui rex posuit nomen Baltassar, Nunc itaque Daniel vocetur, et interpre
Abbreviated transcription (Latin):
la doniis eius allata sunt coram ce ⁊ cu ⁊ obtia¬
as cui ⁊ uxor es cus ⁊ concubine aie uinum bibistiᷤ
meis deos quoq argenteos ⁊ aureos ⁊ ere ol ferreas
lianeosꝙ ⁊ lapideos qui ñ usdent n audiunt n¬
satunit i audasti. porro deum qui yt flatum cuini
ĩ manii sua ⁊ onities mas cuas ñ glorficasti lid¬
arto ab eo missiis est articulus manus q̃ sccipłit
poe q extreatum est. hex est antim scaptura q̃ dige¬

Expanded text:
sa domus eius allata sunt coram te et tu et optimates tui et uxores tuę et concubinę tuę vinum bibistis in eis, deos quoque argenteos et aureos et ęreos ferreosque, ligneos et lapideos, qui non vident neque audiunt num, qui habet flatum tuum in manu sua, et omnes vias tuas, non glorificasti. Idcirco ab eo missus est articulus manus, quae scripsit hoc, quod exaratum est. Haec est autem scriptura, quae dige
Abbreviated transcription (Latin):
cum qui stabat contra me. Dñe mi iuisione
tua dissolute suut compages mee. ⁊ nich̃ in me
remansit uirium. Et quomedo pot̾it serius dñim̃i
loqui cum dño meo: Iis enim in me temansit u¬
tuim s et alitus ieus intercluditur. Rursum
gͦ tetigit me qͣ ursio hominuis: ⁊ ꝯforeunt me ⁊
dixit. Noli tutiere uit desiderioꝵ pyx tibi. Confor¬

Expanded text:
um qui stabat contra me: Domine mi, in visione tua dissolutae sunt compages meae, et nihil in me remansit virium. Et quomodo poterit servus Domini mei loqui cum Domino meo? nihil enim in me remansit virium, sed et halitus meus intercluditur. Rursum ergo tetigit me quasi visio hominis, et confortavit me, et dixit: Noli timere, vir desiderio
Abbreviated transcription (Latin):
urõs macillontiores p̃ cet̾is adolescentib coenis
ur̃ĩs. ꝯdempnabitis caput meum rogi. Et clyxit
damel ad malassar q̃m ꝯstituerat princeps eumi¬
choꝵ suꝑ dinelem. ananiam. misaelem. ⁊ ararã
Tempen: nos obsecro setnos iuoꝰ dieb x. ⁊ dent᷑ nob̃

Expanded text:
s macilentiores prae caeteris adolescentibus coaevis vestris, condemnabitis caput meum regi. Et dixit Daniel ad Malassar, quem constituerat princeps eunuchorum super Danielem, Ananiam, Misaelem, et Azariam, Tenta nos, obsecro, servos tuos diebus decem, et dentur nobis
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ eruit seruos suol qui crediderunt in cum: ⁊ u̾bũ
regis imitaueruite ⁊ cradidenits corpor a sua ne
serurent ⁊ ne adorarent omnem deun excepto
at ⁊ domus enis uastecur. N emi est d̾s̃ alius
qui possit ita saluare. Tunc rex ꝓmoiit sydrach
misach ⁊ aldenago in ꝓunitia babylonis. Nabu¬
chet rex omnib ppłis ⁊ gentib ⁊ linguis qm ha¬
bitabant in uñiuersa tẽtra pyx nob̃ multiplicit᷑

Expanded text:
quia crediderunt in eum et verbum regis immutaverunt et tradiderunt corpora sua, ne servirent et ne adorarent omnem deum excepto reat: et domus ejus vastetur. Neque enim est Deus alius: qui possit ita salvare. Tunc Rex promovit Sidrac: Misac: et Abdenago in provincia Babylonis. Nabuchodonosor Rex: omnibus populis gentibus et linguis qui habitant in universa terra: pax vobis multiplicet
Abbreviated transcription (Latin):
sti m q̃ rogauimꝰ te qr sermonem regis aꝑuisti
nobis. Lost hec damel igͥssus ad arich q̃ i
ꝯstitũat rex ut ꝑderet sapientes babylonis: sic ei
locntus est. Sapientes habylomis neꝑdas. Intchic
me in conspectu regis. ⁊ solution ẽ regi natrabo.
Tunc arioch festinus introtux̃ damelem ad regẽ
⁊ doxit ei. Inaueni hominem de filus cransimgra¬
tionis ide qm solutionem regi amnintiet. Qr¬
dit rex ⁊ clixit danieli. ui nom̃ erat ualthal¬

Expanded text:
onem regis aperuisti nobis post haec Danihel ingressus ad Arioch quem constituerat rex ut perderet sapientes Babylonis sic ei locutus est sapientes Babylonis ne perdas introduc me in conspectu regis et solutionem regi enarrabo tunc Arioch festinus introduxit Danihelem ad regem et dixit ei inveni hominem de filiis transmigrationis Iudae qui solutionem regi adnuntiet respondit rex et dixit Daniheli cuius nomen erat
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ddisꝑgide fructus cius fugiant bestie que subt᷑ eã
sunt. ⁊ uolucres de rainis enis. Ueruntũ germen
radicum eius in terra sinite ⁊ alligetur in ncło fer¬
reo ⁊ ereo in herbis que foris sunt ⁊ rore celitingua
mano commutecur. ⁊ cor fere decrie ei: ⁊ .uii. tẽ¬
pora mutentur suꝑ eum qͣs n srĩa iugilum. de¬

Expanded text:
et dispergite fructum ejus: Fugiant bestiae quae subter eam sunt, et volucres de ramis ejus. Verumtamen germen radicum ejus in terra sinite, et alligetur vinculo ferreo et aereo, in herbis quae foris sunt, et rore coeli tingamano commutetur, et cor ferae detur ei, et septem tempora commutentur super eam. In sententia vigilum de
Abbreviated transcription (Latin):
gitationes cuis ꝑturbabant eum: ⁊ compages
remim eiis soluebunt᷑ ⁊ genua eius ad se mucẽ
collidebant᷑. Exclamauit itaq rex fortiterut
introducerent magos chaldeos. ⁊ arnspices: ⁊
ꝓloq̃ns rex art sapientid babylonis. Quicumq
leg̾it sctipturam hanc ⁊ interpretationẽ eiis
manifestam mͥ fecent. purpura nestietur ⁊
torquem anteam habebit in collo ⁊ tercius ĩ
regis ñ potuerunt scripturam leg̾e nͨ int̾p̃ta¬

Expanded text:
abant eum; Et compages renum ejus solvebantur, et genua ejus ad se invicem collidebantur. Exclamavit itaque rex fortiter, ut introducerent magos, Chaldaeos, et aruspices. Et proloquens rex ait sapientibus Babylonis: Quicumque legerit scripturam hanc, et interpretationem ejus manifestam mihi fecerit, Purpura vestietur, et torqnon potuerunt Scripturam legere, nec interpreta
Abbreviated transcription (Latin):
crenit ⁊ ꝑuenit usꝙ ad celum ⁊ potestas tua it̃¬
minos imuierse cerre. Q arctem usdit rex uig¬
lem ⁊ scm̃ descendrre de ceio ⁊ dicere. succidite ar¬
borem ⁊ clissipate illam attam̃ germen radicũ
euis in terra amuttite. ⁊ uinciatur ferco ⁊ ere
m hetb foris ⁊ rore celi conspgatur ⁊ cum fecis sit
pabulum eius donec .uii. tp̃ra commutentur suꝑ

Expanded text:
um, et potestas tua in terminos universae terrae. Quod autem vidit rex vigilem et sanctum descendere de coelo, et dicere: Succidite arborem et dissipate illam: attamen germen radicum ejus in terra dimittite, et vinciatur ferro et aere in herbis foris, et rore coeli conspergatur, et cum feris sit pabulum ejus, donec septem tempora commutentur super
Abbreviated transcription (Latin):
m uiris uida ⁊ in habitatorib ierłm n
tiersi sitt ad iniquitates patrum suoꝵ pͥores.
qui noluerunt audire uenba mea. Et hii ergo
abierunt post deos alienos ut seruirent eis. Irritũ
fecerunt domus isrł ⁊ domus uda pactum meum
quod pepigi cum patrib eoꝵ. Quamobrem hoc
dicit añs. dece ego indũcam suꝑ eos mala de qͥb
exire ñ poccunit. ⁊ clamabunt ad me ⁊ ñ exau¬
diam eos ⁊ ibunt cuitates uida ⁊ habitatores
ierłm ⁊ clamabunt ad eos quib libent. ⁊ ñ sal¬
nabunt eos in temꝑe afflictionis eoꝵ cd̾m i
confusionis aras ad libandum uaalim. Tuergo
noli orare ꝓ ppło hoc ⁊ ne assumas ꝑ eis laudem
⁊ orationem qr ñ exaudiam in tem᷑ꝑe afflictõis

Expanded text:
da et in habitatoribus Hierusalem reversi sunt ad iniquitates patrum suorum priores qui noluerunt audire verba mea et hii ergo abierunt post deos alienos ut servirent eis irritum fecerunt domus Israhel et domus Iuda pactum meum quod pepigi cum patribus eorum quam ob rem haec dicit Dominus ecce ego inducam super eos mala de quibus exire non potatores Jerusalem, et clamabunt ad deos, quibus libant, et non salvabunt eos in tempore afflictionis eorum. Secundum confusionis, aras ad libandum Baalim. Tu ergo noli orare pro populo hoc, et ne assumas pro eis laudem, et orationem
Abbreviated transcription (Latin):
stiꝑ turris tectum stantes ꝑ pougnacula. Acce¬
densq abymalech iuxta tumim pugnabat
fortcter. Et aꝓpinquans ostio ignem subpon̾e
intebatur: et ecce una mulier fragmentum
mole desuꝑ iaciens illisit capiti abymalech ⁊
confregit cecebrum eus. Qui uocauit cito
ariig̃erum suum: et art ad eum. Euagnia¬
ato gładum tuutu et ꝑticteme: ne forte di¬
tatũt quod a femina interfectus sim. Qͥ ius¬
sa ꝑficiens interfecit eum. Iuoꝙ mortuo om̃es
qni cum eo erant de isrł renecsi sunt in sedes
suas. et reddidit deus malum quod fecerat
abymalech contra patrem suum interfectis

Expanded text:
super turris tectum stantes per propugnacula accesuper turris tectum stantes per propugnacula accedensque Abimelech iuxta turrem pugnabat fortiter et adpropinquans ostio ignem subponere nitebatur et ecce una mumolae desuper jaciens, illisit capiti Abimelech, et confregit cerebrum ejus. Qui vocavit cito armigerum suum, et ait ad eum: Evagina gladium tuum, et percute me, ne forte dicatur quod a femina interfectus sim. Qui jussa perficiens interfecit eum illoque mortuo omnes qui cum eo erant de Israhel reversi sunt in sedes suas et reddidit Deus malum quod fecerat Abimelech contra patrem suum interfectis
Abbreviated transcription (Latin):
ro abymelecti omin die illo oppugnabat ur¬
bem. quam cepit interfectis ħ alitatorib eius:
Ip̃ã ꝙ destructa: ita ut satinea dispergeret. Q
cum audissent qui habitabant in cutre siccun¬
oꝵ ingrossi sunt phanilm dei sui berith. ubi fe¬
dus cum co pepigerant: et ex eo locus nomen
acceperat: qui erat munitus ualde. Abyme¬
lech ouuioq audiens uiros turris siccimoꝵ par¬
iter conglobatos ascendit in montem selmon
tum onim ppło suo et arrepta securi ẜcidit ar¬
boris ramum impositumq ferens humero
ccte. Igttur certatim ramos de arborib p̃cidẽtes:
sequebantur ducem. Qui circumdantes p̃sidia
at mulieres habitatoꝵ curris sychen. Abymelech
aitem in de ꝓficiscans ueuit ad opoidum the¬
bes q uod circimidans obsibebat exercitus. Erat
autem turris excelsa in media cuitate: ad qͣm
confugerant uiri suul ac mulietes et om̃es i¬
princrpes cuitatis olausa firmissime ianna ⁊

Expanded text:
ro Abimelech omni illo die oppugnabat urro Abimelech omni illo die oppugnabat urbem, quam cepit, interfectis habitatoribus ejus, ipsaque destructa, ita ut sal in ea dispergeret. Quod cum audissent qui habitabant in turre Sichimorum, ingressi sunt fanum dei sui Berith, ubi foedus cum eo pepigerant, et ex eo locus nomen acceperat, qui erat valde munitus. Abimelech quoque, audiens viros turris Sichimorum pariter conglobatos, ascendit in montem Selmon cum omni populo suo, et, arrepta securi, praecidit arboris ramum, impositumque ferens humero, cite. Igitur certatim ramos de arboribus praecidentes, sequebantur ducem. Qui cirac mulieres habitatorum turris Sychem Abimelech autem inde proficiscens venit ad oppidum Thebes quod circumdans obsidebat exercitu erat autem turris excelsa in media civitate ad quam confugerant viri simul ac mulieres et omnes principes civitatis clausa firmissime ianua et
Abbreviated transcription (Latin):
it. Eoce ppłs de umbilico terre descendit. et
imus cuneus uenit ꝑ uiam que respicit quer¬
cum. Cui dixit ⁊ebul. Ubi est nunc os cuum
quo loqueluris. quis est abymelech ut seriua¬
musei : Nonne hie est ppłs quem despiciebas:
Egredere et pugna contra eum. Abiit ergoga¬
al expec̾tante syccimoꝵ ppło et pugnauit ꝯtͣ
abymelech. qui persecutus est eum fugientẽ.
et in urbem compulit crcideruntq ex parce
etus plurimi usꝙ ad portam ciuitatis. et a¬
bymelech sedit in ruma ⁊ ebul autẽ gaal et
socios eius expulit deurbe: nec in ea passus
est ꝯmorari. Soq̃nti ergo die egressus est po¬
pulus in campum. Ꝙ cum muttiatum c̾et
abymelech tulit exercitum suum et diu̾sit in
tres turmas tendens insidias in agris. Uidensꝙ
quod egrederetur ppłs de ciuitate surrexit et
irruit in eos cum cuneo suo oppugnans et ob¬
sidens ciuitatem. due autem curbe palantes
ꝑ campum aduersarios per soquebantur por¬

Expanded text:
it: Ecce populus de umbilico terrae descendit, et it: Ecce populus de umbilico terrae descendit, et unus cuneus venit per viam quae respicit quercum. Cui dixit Zebul: Ubi est nunc os tuum, quo loquebaris: Quis est Abimelech ut serviamus ei? Nonne iste est populus, quem despiciebas? Egredere et pugna contra eum. Abiit ergo Gaal, spectante Sichimorum populo, et pugnavit contra Abimelech, qui persecutus est eum fugientem, et in urbem compulit; cecideruntque ex parte ejus plurimi, usque ad portam civitatis: et Abimelech sedit in Ruma: Zebul autem, Gaal et socios ejus expulit de urbe, nec in ea passus est commorari. Sequenti ergo die egressus est populus in campum. Quod cum nuntiatum esset Abimelech, tulit exercitum suum, et divisit in tres turmas, tendens insidias in agris. Vidensque quod egrederetur populus de civitate, surrexit et irruit in eos cum cuneo suo, oppugnans et obsidens civitatem: duae autem turmae palantes per campum adversarios persequebantur. Por
Abbreviated transcription (Latin):
ret aliquis ppłm istum sub manu meaut aut̃¬
rem de medio abimelech. dcm est abymelech. Cõ¬
grega exercitus mutcrenidinem et ueni. Debule¬
min princeps ciuitatis auditis auditis sermomi¬
b gaad filii obed iratus est ualde: et misit clã
ad abymeloch mintios dicens. Cc̾ce gaad filuis ob¬
et uenit in syccimam cum fratrib sis et oppug¬
nat aduersum te auteatem. Surge itaq noo¬
tecum ppło qui tecum est et latita in agro: et
primo mane oriente sole irrue suꝑ ciuitatem.
Illo autem egrediente aduersum de cum ppło su¬
o fac ei quod potueris. Surrexit itaq abymel¬
ech cum omni exercteu suo nocte ex tecendit in
auitatis. Surrexit autem abymelech et oĩs
exercitus cm eo de insidiarum loco. Cumꝙ iui¬
disset ppłm gaal dixit ad ⁊ebul. Ecte de mon¬
tib multitudo descendit. Cui ille rospondit.
Umbras montium uides quasi hominum ca¬
pita. et hoc etrore deciperis. Rursusꝙ gaal a¬

Expanded text:
ret aliquis populum istum sub manu mea, ut auferet aliquis populum istum sub manu mea, ut auferrem de medio Abimelech. Dictumque est Abimelech: Congrega exercitus multitudinem, et veni. Zebul enim princeps civitatis, auditis sermonibus Gaal filii Obed, iratus est valde, et misit clam ad Abimelech nuntios, dicens: Ecce Gaal filius Obed venit in Sichimam cum fratribus suis, et oppugnat adversum te civitatem. Surge itaque nocte cum populo qui tecum est, et latita in agro, et primo mane, oriente sole, irrue super civitatem. Illo autem egrediente adversum te cum populo suo, fac ei quod potueris. Surrexit itaque Abimelech cum omni exercitu suo nocte, et tetendit incivitatis. Surrexit autem Abimelech, et omnis exercitus cum eo de insidiarum loco. Cumque vidisset populum Gaal, dixit ad Zebul: Ecce de montibus multitudo descendit. Cui ille respondit: Umbras montium vides quasi hominum capita, et hoc errore deciperis. Rursusque Gaal a
Abbreviated transcription (Latin):
ifrł crib annes. Misitꝙ dñs spm̃ pessimum int̃
abymelech et habitatores sychen. Qui cepert̃
eum detestari et scelus interfectionis .lxc. fili
oꝵ icroboal et effusionem sangunis eorum
conferre in abymelech fratrem suum. et int̃
ceteros sictimorum principes qui eum ad u¬
rauerant posueruntq insidias aduersus eũ
in montium summitate: Et dumi illius pre¬
stolarentur aduentum exexcebant iatro¬
cama agentes predas de preterenntib. Num¬
tiatum ꝙ est abymelech. Uenit autem gaat
filius obed cum fratrib suis et cransiuit in
siccimami ad cuius aduentum erecti haditato¬
res sichen egressi sunt in agros uastantes
uineas uuasꝙ calcantes. Et factis cintantiũ
choris ingrossi funt phanum dei sui et inter
epulas et pocula malediceburit abymelech
Nimquid non est filius ieroboal. et constituit pͥni¬
cipem ⁊ebm seruum suum super uiros emor pa¬
tris sychen: cur igitur seruiemus n: Utiuamda¬

Expanded text:
Israhel tribus annis misitque Deus spiritum pessimum inter Israhel tribus annis misitque Deus spiritum pessimum inter Abimelech et habitatores Sychem qui coeperunt eum detestari et scelus interfectionis septuaginta filiorum Hierobbaal et effusionem sanguinis eorum conferre in Abimecaeteros Sichimorum principes, qui eum adjuverant. Posueruntque insidias adversus eum in montium summitate, et dum illius praestolarentur adventum, exercebant latrocinia, agentes praedas de praetereuntibus. Nuntiatumque est Abimelech. Venit autem Gaal filius Ebed cum fratribus suis, et transivit in Sichimam. Ad cujus adventum erecti habitatores Sichem, egressi sunt in agros, vastantes vineas, uvasque calcantes, et factis cantantium choris, ingressi sunt fanum dei sui, et inter epulas et pocula maledicebant Abimelech.  serviamus ei? numquid non est filius Jerobaal, et constituit principem Zebul servum suum super viros Emor patris Sichem? Cur igitur serviemus ei? utinam da