comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
alii st̃ irrõales. alii aũ sunt rõales.
Olłos gͦ qiͣ in imo defixos hr̃e uident᷑.
qͥ sola adhuc corꝑea mirant᷑. S iam
qĩ ad alta ascendt᷑. qui se ad sp̃ttalium
inuestigationẽ ꝯu̾tunt. Animꝰ qui
Ad scĩe altitudinem nitit᷑ ascendere
pͥmum ⁊ pͥncipale sit ei studium
se ip̃m cognosc̾e. Magna altitudo sãe¬
semet ip̃m ꝑfecte cognouisse. Mons
magnꝰ ⁊ altus: plena togratio tonalis
na mons iste transcendit. omñe ꝑ hi¬
losophiam. om̃ti mundi sciam abalto
despicit: Quso tale arestotiles. qͥdtale
plato inuenit. qͥd tanta philosophoꝵ
turba tale inuenur potuit.: uerts
absq dubio si hunc montẽ ingenis
sui a cumine ascend̾e potussent. si ad
se ip̃os inueniendos eoꝵ eis studia suffi¬
cerent. si scipõs plene cognosc̾ent. nũ¬
qm̃ ydola coluissent. nunqͣm creat᷑e
collũ inclinarent: nunqͣm qͣ treatorẽ
ceruitem erigent. hic defecert̃ scrutã¬
tes scrutinio. hic inqm̃ defecerunt.
⁊ in hc̃ montem minime ascendere

Expanded text:
alii sunt irrationales, alii sunt rationales. Oculos ergo quasi in imo defixos habere videntur, qui sola adhuc corporea mirantur. Sed jam quasi ad alta ascendunt, qui se ad spiritualium investigationem convertunt. Animus qui ad scientiae altitudinem nititur ascendere, primum et principale sit ei studium seipsum cognoscere. Magna altitudo scientiae seipsum perfecte cognovisse. Mons magnus et altus, plena cognitio rationalis na mons iste transcendit, omnem philosophiam, omnem mundi scientiam ab alto despicit. Quid tale Aristoteles, quid tale Plato invenit, quid tanta philosophorum turba, tale invenire potuit? Vere, et absque dubio, si hunc montem ingenii sui acumini ascendere potuissent, si ad seipsos inveniendos, eorum eis studia sufficerent, si seipsos plene cognovissent nunquam idola coluissent, nunquam creaturae collum inclinassent, nunquam contra Creatorem cervicem erexissent. Hic defecerunt scrutantes scrutinio. Hic, inquam, defecerunt, et hunc in montem minime ascendere
Abbreviated transcription (Latin):
d huiꝰ modi gͦ ꝯtempłonis celsi¬
tudinem q̃libet creaturarũ co¬
gnitio angusta ÷ ⁊ in uno iacet: ⁊¬
t̾re more in celi respectu uix puncti
uicem tenet. Ad cognitionẽ siqͥdem
creatoris qͣnͣtalibet cognicio crea¬
turarũ qͥd alius ÷ qm qd̾ t̾ra ad
celum ꝙ centrũ ad totiꝰ circłi am¬

Expanded text:
d hujusmodi ergo contemplationis celsitudinem quaelibet creaturarum cognitio angusta est, et in imo jacet, terrae morae in coeli respectu, et vix puncti vicem tenet. Ad cognitionem siquidem Creatoris, quantalibet cognitio creaturarum, quid aliud est quam quod terra ad coelum, quod centrum ad totius circuli am
Abbreviated transcription (Latin):
lat̾oni alludant. ⁊ humane ĩfirmitati
ꝯdescendant. Res eñĩ inuisibiles ꝑ re¬
rum usibiliũ formas describt̃ ⁊ ear̃
memoriã ꝑ quarũdã ꝯcupiscibiliũ spẽ¬
rum pulchritudinem mentib nris un¬
primunt. Huic t̃. qd̾ nũc t̾ram lacte
⁊ melle manantẽ ꝑmittũt nc̃ flores
n̾e odores nominant᷑ ñc ꝑ cant᷑ hõĩũ
ñc ꝑ ꝯcent᷑ aiũ celestiũ gaudioꝵ armo¬
miam designant. Legite apocalipsim
ioħis ⁊ inuenietis celestis irłm ornatum
quaslib gẽmas p̃ciosas multipłr desꝙͥ¬
tum. Et scimꝰ quid̾ qr hoꝵ om̃iũ nicħ
ibi ẽ. uͭ tam̃ nicħ om̃imno deesse pot᷑. La¬

Expanded text:
lationi alludant et humanae infirmitati condescendant. Res enim invisibiles, per rerum visibilium formas describunt, et earum memoriam per quarumdam concupiscibilium specierum pulchritudinem mentibus nostris imprimunt. Hinc est quod nunc terram lacte et melle manantem promittunt; nunc flores, nunc odores nominant, nunc per cantus hominum, nunc per concentus avium coelestium gaudiorum harmoniam designant. Legite Apocalypsim Joannis et invenietis coelestis Hierusalem ornatum quaslibet gemmas pretiosas multipliciter descriptum. Et scimus quidem quia horum omnium nihil ibi est, ubi tamen nihil omnino deesse potest. Ta
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ uoto rep̃sentat. ħ enĩ statĩ cũ uolu̾¬
ratõne utilior ẽẽ poterit qmͣ cum ei in
tali obsequio deseruit. qmͣ cum et¬
ed Qd̃ ymaginat̾o aͣ sit bestial.

Expanded text:
entat. Haec enim statim cum voluerationi utilior esse poterit, quam cum ei in tali obsequio deservit. CAPUT XVI. Quod imaginatio alia sit bestial
Abbreviated transcription (Latin):
aut int̾ spissos arboꝵ ramos aui¬
um sonus suauis. aut ius aque de¬
currentis nimiũ. aut sonus ualiduᷤ
p̃cipitataꝵ petraꝵ. aut ludencium
aĩalium cursus inusus. aut mugi¬
encium ualida bestiaꝵ uox. aut re

Expanded text:
aut inter spissos arborum ramos avium sonus suavis, aut vis aquae decurrentis nimium, aut sonus validus praecipitatarum petrarum, aut ludentium animalium cursus invisus, aut mugientium va
Abbreviated transcription (Latin):
daret sibi ad solutionem indicã¬
dam regi. uides certe quia
deuotio pie⁊ utliter de dñi
pietate sepe presumit. que
nulla sua sagacitate humana
industria efficere possit. Et
quam uiste de dñi pietate ma¬
gna presumimus. si magnani¬
mitatem nr̃am ꝓ eius amore
cum eius adutorio uncamus.

Expanded text:
daret sibi ad solutionem indicandaret sibi ad solutionem indicandam regi. Vides certe quia devotio pie et utiliter de Domini pietate saepe praesumit, quae nulla sua sagacitate humana industria efficere possit, et quam juste de Domini pietate magna praesumimus, si magnanimitatem nostram pro amore ejus, cum ejus adjutorio vincamus.
Abbreviated transcription (Latin):
semel tm̃ sed sepe ⁊ assidue male
sentencie differende inducras pe¬
tere. ⁊ optinere ad hoc ut eam
possit post modum penitus de¬
lere. Quanto intime ꝑturbationiꝰ
sue tempore deuota mens humi¬
liter petit ⁊ supplicat. ne sub
concitati furoris impetu diuma
eum pietas aliquid ꝑ impacienci¬
am agere ꝑmitat unde post¬
modum penitere oporteat. Si
imperrat quod optat. quid
aliud deuotionis nr̃c daniel uide¬
tur tibi facere qmͣ furentis re¬
gis insaniam mitigare.: Cum
autem ad aliquid p̾cipitis affe¬
ctionis sue uehemencia trahi se
sentit. quod interim sub tante
ꝑturbationis sue nube. uel tur¬
bine. utrum ne rectum sit ag¬
noscere ad plenum non possit:
si urterim pacienciam sibi petit.
donec quid faciendum sit tr̃as.¬
quillitatis sue tempore rectuᷤ
possit discernere. accipiendo ꝙ
petit. quid aliud tibi uidetur
efficere. quam inducias petere
⁊ acciꝑe. Daniel inquit ingres¬
sus rogauit regem ut tempus

Expanded text:
semel tantum, sed saepe et assidue malae semel tantum, sed saepe et assidue malae sententiae differendae inducias petere et obtinere, ad hoc ut eam possit postmodum penitus delere. Quando intimae perturbationis suae tempore devota mens humiliter petit et supplicat, ne sub concitati furoris impetu divina eum pietas aliquid per impatientiam agere permittat, unde postmodum poenitere oporteat, si impetrat quod optat, quid aliud devotionis nostrae Daniel videtur tibi facere, quam furentis regis insaniam mitigare? Cum autem ad aliquid praecipitis affectionis suae vehementia trahi se sentit, quod interim sub tantae perturbationis suae nube, vel turbine utrumne rectum sit agnoscere ad plenum non possit, si interim patientiam sibi petit, donec quid faciendum sit tranquillitatis suae tempore rectius possit discernere, accipiendo quod petit quid aliud tibi videtur efficere, quam inducias petere et accipere? Daniel, inquit, ingressus rogavit regem ut tempus
Abbreviated transcription (Latin):
aliud uero intolerabilem. ⁊ pla¬
ne irrationabilem. Sed quis
queso danielem sub regii furo¬
ris tempore presumeret. uel
auderet ante regem adducere.
Supra humanam industriam
⁊ uirtutem esse iudico. tante
⁊ tam intime ꝑturbationis.
tempore orationi incumbere.
cum uix uel nullo potrus mͦ
tunt temporis contingat eius
saltem meminisse. Oportet gͦ eo
quo supradiximus modo danielẽ
ꝑ semet ip̃m coram rege turbato
intrare. si uult sub tante necessi¬
tatis articulo ꝑiculo repugnare.
Mens itaq studiosa. ⁊ cirta sa¬
lutem suam sollictta. que ad huc
cum fuerit ꝑturbata. ꝑturba¬
tioni sue orando repugnare non
nouit. et huiꝰmodi usum. uel
grãm necdum optinuit. oret
et impetret tempore transquilli¬
tatis. diuinitꝰ sibi dari graciam
orandi sub tempore ꝑturbationis.
In hunc modum forsitan dabitur
danieli qͣnͣdoq ad regem ꝑ semet¬
ip̃m intrare. ⁊ adhuc ip̃o furen¬
te. ⁊ tunc forte poterit. non

Expanded text:
aliud vero intolerabilem et plaaliud vero intolerabilem et plane irrationabilem. Sed quis, quaeso, Danielem sub regii furoris tempore praesumeret, vel auderet ante regem adducere? Supra humanam industriam, et virtutem esse judico tantae et tam intimae perturbationis tempore orationi incumbere, cum vix, vel nullo potius modo tunc temporis contingat ejus saltem meminisse. Oportet ergo, eo quo supra diximus modo, Danielem per semetipsum coram rege turbato intrare, si vult sub tantae necessitatis articulo periculo repugnare. Mens itaque studiosa, et circa salutem suam sollicita, quae adhuc, cum fuerit perturbata, perturbationi suae orando repugnare non novit, et hujusmodi usum, vel gratiam necdum obtinuit, oret, et impetret tempore tranquillitatis divinitus sibi dari gratiam orandi sub tempore perturbationis. In hunc modum forsitan dabitur Danieli quandoque ad regem per semetipsum intrare, et adhuc ipso furente, et tunc forte poterit non
Abbreviated transcription (Latin):
ditur. Debemus itaq studiosa
⁊ sagaci p̾meditatione mentem
nr̃am ad deuotionem excitare.⁊
hoc erit danielem alieno officio
introducere. Item quia sepe etiã
cum necessitas exigit ⁊ urget
deuote orare non possumꝰ. diuine
uisitanionis. ⁊ nr̃e compuncti¬
onis tempore oremus ut necessi¬
tatis tempore orare possimus.
Si itaq orandi facultas. orati¬
one optinetur. daniel ꝓ certo
ꝑ semet ip̃m ingreditur. Sed
nec illud quidem negligenter
p̃tereundum. quod sub tempore
regie ꝑturbationis ⁊ furoris
legitur ingressus. nam intro¬
ductionis tempore. nullum ꝓ¬
fecto regie ꝑturbationis. uel in¬
dicium accepimus. Non enĩ
credere oportet hunc regem es¬
se semꝑ iratum. atq aliquo fu¬
rore turbatum. Aliud ÷ animi
impetum esse uehementem:
aliud est ẽẽ precipitem. Aliud
inquam ẽẽ ualidum atq inui¬
ctum. atq aliud esse ira. ⁊ insa¬
nia plenum. Aliud deniq in¬
uincibilem. ⁊ pene ĩmobilem

Expanded text:
ditur. Debemus itaque studiosa ditur. Debemus itaque studiosa et sagaci praemeditatione mentem nostram ad devotionem excitare, et hoc erit Danielem alieno officio introducere. Item, quia saepe etiam cum necessitas exigit et urget, devote orare non possumus, divinae visitationis et nostrae compunctionis tempore oremus, ut necessitatis tempore orare possimus. Si itaque orandi facultas oratione obtinetur, Daniel pro certo per semetipsum ingreditur. Sed nec illud quidem negligenter praetereundum quod sub tempore regiae perturbationis et furoris legitur ingressus. Nam introductionis tempore nullum profecto regiae perturbationis vel indicium accipimus. Non enim credere oportet hunc regem semper esse iratum, atque aliquo furore turbatum. Aliud est animi impetum esse vehementem, aliud est esse praecipitem. Aliud, inquam, validum esse atque invictum, atque aliud esse ira et insania plenum. Aliud denique invincibilem et pene immobilem,
Abbreviated transcription (Latin):
nielem ad regem intrare. Quasi
enim ad regem daniel ingredit᷑
quando ad paccandum animi
impetum. sub ip̃o etiam preci¬
pitationis impulsu deuotio
suffragatur. Notandum autẽ
quod suꝑius drͣ introductus.
hic uero simpliciter ponit᷑ quod
sit ingressus. Pitto autem quia
aliud. et aliud sit ab alio intro¬
duci. uel ꝑ semet ip̃m ingredi.
Sicut ex suꝑioribus patet. sub
omni uehementi animi impetu
deuote orationis suffragium. p̃¬
sto habere. hoc est damelem ĩ
presencta furentis regis non de¬
esse. Sed ut om̃es cõmuniter¬
⁊ sollicitudine efficimus. alia
orando ⁊ deo supplicando preci¬
bus optinemus. Quando gͥ hu¬
mana sagacitate ⁊ exercitatione
deuotionis p̾sidium ad sedandũ
animi impetum assuescitur. ille
nrͣ daniel quod animus ante dicti
regis presentiam alieno officio
introdutitur. Quando autem hoc
non tam meditando. quam oran¬
do efficitur. daniel ꝓculdubio
ad regem ꝑ semet ip̃m ingre¬

Expanded text:
nielem ad regem intrare. Quasi nielem ad regem intrare. Quasi enim ad regem Daniel ingreditur, quando ad pacandum animi impetum, sub ipso etiam praecipitationis impulsu devotio suffragatur. Notandum autem quod superius dicitur introductus, hic vero simpliciter ponitur quod sit ingressus. Puto autem quia aliud, et aliud sit ab alio introduci, vel per semetipsum ingredi, sicut ex superioribus patet, sub omni vehementi animi impetu devotae orationis suffragium praesto habere, hoc est Danielem in praesentia furentis regis non deesse. Sed, ut omnes communitert sollicitudine efficimus, alia orando, et Deo supplicando precibus obtinemus. Quando igitur humana sagacitate et exercitatione devotionis praesidium ad sedandum animi impetum assuescitur, ille noster Daniel quodammodo ante dicti regis praesentiam, alieno officio introducitur. Quando autem hoc non tam meditando quam orando efficitur, Daniel procul dubio ad regem per semetipsum ingre
Abbreviated transcription (Latin):
admittere. Sed quid aliud hoc ẽẽ¬
dicimus. quam sapientum nemi¬
nem toram rege audere apparere.
Sepe tamen qui eiꝰ modi sunt.
post sedatum animi impetum
cum ad semetipõs redeunt ad
discretionis indicium. ⁊ deuo¬
tionis officium recurrunt
satagentes corrigere in quib
ꝑ turbationis tempore excesse¬
runt. Sed si circa cordis disci¬
plinam studiosi sumus. qũe¬
admodum ẽẽ debemus. doceamꝰ
⁊ assuescamus animum nr̃m
sub quo uis impetu. ⁊ ꝑtur¬
bationis tempore. ad discretio¬
nis consulta confugere. ⁊ hoc
est sapientes ante conspectum
regis admittere. Sed quia sepe
contingit. ut nulla rationis
attestatione. p̃cipitem ꝑturba¬
tionis sue impetum lenire pos¬
sit. debet mens sub eiusmodi
necessitatis articulo ad deuotio¬
nis auxilia returrere. ⁊ ad pa¬
candam ꝑturbationis sue uio¬
lenciam diuine miserationis
suffragia impetrare. ⁊ eiꝰ modi
deuotionis remedium oportet
in usum adducere. ⁊ hoc est da¬

Expanded text:
admittere? Sed quid aliud hoc admittere? Sed quid aliud hoc dicimus esse, quam sapientium neminem coram rege audere apparere? Saepe tamen qui ejusmodi sunt, post sedatum animi impetum, cum ad semetipsos redeunt, ad discretionis judicium et devotionis officium recurrunt, satagentes corrigere in quibus perturbationis tempore excesserunt. Sed si circa cordis disciplinam studiosi sumus quemadmodum esse debemus, doceamus et assuescamus animum nostrum sub quovis impetu et perturbationis tempore ad discretionis consulta confugere, et hoc est sapientes ante conspectum regis amittere. Sed quia saepe contigit ut nulla rationis attestatione praecipitem perturbationis suae impetum lenire possit, debet mens sub ejusmodi necessitatis articulo ad devotionis auxilia recurrere, et ad pacandam perturbationis suae violentiam divinae miserationis suffragia impetrare, et ejusmodi devotionis remedium oportet in usum adducere, et hoc est Da
Abbreviated transcription (Latin):
daniel inquirat: ante quam
precibus insistat. uel supplica¬
tioni incumbat. hinc est quod
dr. cum subditur. Cum gͦ rem
indicasset arioch danieli. daniel
ingressus rogauit regem. Quid
est autem predicta illa danielem
ab arioch discere. nisi diligenter
⁊ deuote consulta districte equi¬
tatis regula tandem aliquando
post multam discussionem que¬
sitam sentencie ⁊ cause qualitatẽ
deuotam mentem plenius agnosc̾e.
amus ad orõnis remedia ꝯfug̾e.
⁊ xiꝰmͦu suffragiu̾ in usu adduc̾e.
Estat modo illud
querere quid sit danelẽ
ad rege̾m intrare. Recte fortas¬
sis ꝑ regem qui om̃ibus presi¬
det ⁊ imperat intelligimus
hoc loco uehementem animi mo¬
tum ⁊ ualidum libere uolunta¬
tis impetum. cui facile queli¬
bet alia affectio cedat ł obediat:
Et quam multis cum sunt ue¬
hementer affecti. uel acriter com¬
moti omnino non occurrit rati¬
onem uel discretionem consulere
quantominꝰ ad orationem con¬
fugere. uel ullam deuotionem

Expanded text:
Daniel inquirat antequam precibus insistat, vel supplicationi incumbat. Hinc est quod dicitur, cum subditur: Cum ergo rem indicasset Arioch Danieli, Daniel ingressus rogavit regem Quid est autem praedicta illa Danielem ab Arioch discere, nisi diligenter et devote consulta districte aequitatis regula tandem aliquando post multam discussionem quaesitam sententiae, et causae qualitatem devotam mentem plenius agnoscere.amus ad orationis remedia confugere, et ejusmodi suffragium in usum adducere. Restat modo illud quaerere quid sit Danielem ad regem intrare. Recte fortassis per regem qui in omnibus praesidet et imperat, intelligimus hoc loco vehementem animi motum, et validum libere voluntatis impetum, cui facile quaelibet alia affectio cedat vel obediat. Et quam multis cum sunt vehementer affecti, vel acriter commoti omnino non occurrit rationem vel discretionem consulere, quanto minus ad orationem confugere, vel ullam devotionem
Abbreviated transcription (Latin):
sufficiat qnͣta ꝯfusio corda eoꝵ tͣnssi¬
gat cum in sua uita iudeant qd̾ ui¬
quos ꝓ culpa eoꝵ reminiscunt᷑ a se
sepe & acerbiꝰ cormpi ⁊ durꝰ castigari:
Hinc ẽ. qd̾ pꝰ ⁊ abulon nascit᷑ dina qr

Expanded text:
sufficiat quanta confusio corda eorum transfisufficiat quanta confusio corda eorum transfigat, cum in sua vita videant quod juquos pro culpa eorum reminiscuntur a se saepe et acerbius corripi et durius castigari? Hinc est quod post Zabulon nascitur Dina,
Abbreviated transcription (Latin):
Eo nunquid saltem pꝰhas sex uir¬
tutum soboles dabit᷑ cui uis sine
pecc̃o uiuere ut saltem pꝰ uitorumo¬
dium possit sine uitõ ẽẽ: Quis ħ pre¬
sumat: Quis ħ m hac uita uł sꝑare
audeat cum apłs dicat. Si dixerimus
quia pecc̃m nori habemꝰ nos ip̃os sedu¬
cimꝰ & ueritas in nob̾ ñ est. Quis est
ut de ceteris taceam qui ip̃a sastem
pecc̃a ignorantie possit nihac uita
plene deserere ꝑfecte ꝑdurare: Ciũ¬
quid uł ip̃i qui alioꝵ culpam cor¬
ripint se ab om̃i pecc̃i ꝯtagio pe¬
nitꝰ exuunt: Inimo eos sepe ꝑ qͦs d̾s
aliorum errata corrigere disponit ex
magne pietatis dispensatõne gͣuiter
cadere ꝑmittit ut ex ꝓpͥa culpa dis¬
cant ꝙͣ misericordes ĩ alioꝵ correptõ¬
ne eõ debeant. S qnͣtum putas eru¬
bescunt cũ qͣli so humiͭ ͦ deicunit cũ
se in id unde alios corrumpt̃ uł forte
in aliud gͣuius lapsos ꝯspiciũt qui
aliis in statu rectitud̾is formã p̃bere de¬
buerũt: Quis putas digne pensare

Expanded text:
ed nunquid post has sex virtutum soboles, saltem dabitur cuivis sine peccato vivere, ut saltem post vitiorum odium, possit sine vitio esse? Quis hoc praesumat? Quis hoc in hac vita vel sperare audeat cum apostolus dicat: Si dixerimus quia peccatum non habemus nosipsos seducimus, et veritas in nobis non est? Quis est, ut de caeteris taceam, qui ipsa saltem peccata ignorantiae possit in hac vita plene deserere, perfecte devitare? Nunquid vel ipsi qui aliorum culpas corripiunt se ab omni peccati contagio penitus exuunt? Imo eos saepe per quos Deus aliorum errata corrigere disponit, ex magnae pietatis dispensatione graviter cadere permittit, ut ex propria culpa discant quam misericordes in aliorum correptione esse debeant. Sed quantum putas erubescunt, cum quali se humilitate deliciunt, cum se in id unde alios corripiunt, vel forte in aliquid gravius lapsos conspiciunt, qui aliis in statu rectitudinis formam praebere debuerunt? Quis putas digne pensare
Abbreviated transcription (Latin):
mens caucior. s ⁊ robustior efficitur.
ĩmo ꝯͣ siłium corruptionũ detrim̃ta
insuꝑabilis reddit᷑. Hullus sane locꝰ
eis pot̾ ĩueniri. cum ad similem cor¬
ruptelam. nͨ sensus decipi. nec affectꝰ
p̃ corrumpi. S qͥd illud sibi uult qd̾
lapis ille in quo statua ꝑcutit᷑ ꝑcus
non crescit in rubem. s mutatur in
montem. nec lapis in lapidem gran¬
dem. s potiꝰ excrescit in montẽ magñ.
⁊ eminentẽ.: S scimꝰ qr ꝑfecta caritaᷤ¬
foras mitnit timorẽ. Nescit enĩ ꝑfect̾o
caritatis augere formidinẽ. s mutat
⁊ magnificat in ꝯfidencie montem.

Expanded text:
solum cautior sed et robustior efficitur, imo contra similium corruptionum detrimenta insuperabilis redditur. Nullus sane locus eis potest inveniri, cum ad similem corruptelam nec sensus decipi, nec affectus potest corrumpi. Sed quid illud sibi vult quod lapis ille in quo statua percutitur, pnon crescit in rupem sed mutatur in montem, nec lapis in lapidem grandem sed potius excrescit in montem magnum et eminentem? Sed scimus quia perfecta charitas mittit timorem. Nescit enim perfectio charitatis augere formidinem, sed mutat et magnificat in confidentiae montem.
Abbreviated transcription (Latin):
in et̾num: Uultis audire qͣm magnꝰ.
ꝙͣ firmus. ꝙͣ grandis. ꝙͣ ĩ mobił: Audi
alium hẽ ꝯfidencie montem tenentem
⁊ de eiꝰ magnitudine seu ĩ mobilitate
ꝓponentẽ. Certus sum inqͥt: qr neq morᷤ¬

Expanded text:
in aeternum? Vultis audire quam magnus, quam firmus, quam grandis, quam immobilis? Audi alium hunc confidentiae montem tenentem, et de ejus magnitudine, seu immobilitate proponentem: Certus sum, inquit, quia neque mor
Abbreviated transcription (Latin):
ñc erubescitis: Quid ÷ ingredo fa¬
quomͦ stipłaꝵ nitorem in habhoĩa.¬
tionis nigredinem u̾terant: qui
iã erubescebant in quib aliqñ de¬
lectari ꝯsueuerant. Audi ⁊ illũ
qui uanitatum paleas ñ solum
in nigredinẽ. s ⁊̃ in fetorem u̾terat
cũ dicebat. Om̃ia arbitratꝰ sum ut
stercora. ut xp̃m lucrifac̾em. Dolor
aũi penitencie ÷ ignis ille quo solent
sꝑales uiri uanitatũ aristas ꝯburere.
⁊ in ahoĩationum fauillas u̾tere. haᷤ
utiq fauillas in ꝯscientie nr̃e adhs
area toleramꝰ. qm diu de p̃teritis
culpis ꝯfusi uel suspecti sumus
S flante uento fauille tolluntur
cũ ad sp̃t scĩ inspirationẽ reatꝰ nr̃i
formido oĩs atq suspicio absorbetur.
⁊ ꝑ spem uenie ab oĩ ꝯfusionis nigredi¬
ne consciencie nr̃e ara mundatur.
ita ut ueracit̾ dño psallere possimꝰ.
ꝓietisti post tergum oĩa pett̃a mea.
Nonne in fauillã ñ dicam m̃bra cet̾a
ferrea. uel erea. s ⁊ caput eiꝰ aureum

Expanded text:
erubescitis? Quid est nigredo faquomodo stipularum nitorem in abominationis nigredinem verterant qui jam erubescebant in quibus aliquando delectari consueverant. Audi et illum qui vanitatum paleas non solum in nigredinem, sed etiam in fetorem verterat, cum dicebat: Omnia arbitratus sum ut stercora, ut Christum lucrifacerem . Dolor autem poenitentiae est ignis ille quo solent spiritales viri vanitatum aristas comburere, et in abominationum favillas vertere. Has utique favillas in conscientiae nostrae adhuc area toleramus, quandiu de praeteritis culpis confusi vel suspecti sumus; sed, flante vento, favillae, tolluntur, cum ad Spiritus sancti inspirationem reatus nostri formido omnis atque suscipio absorbetur, et per spem veniae ab omnis confusionis nigredine conscientiae nostrae area mundatur, ita ut veraciter Domino psallere possimus: projecisti post tergum omnia peccata mea. Nonne in favillam, non dicam membra caetera ferrea vel aerea, sed et caput ejus aureum
Abbreviated transcription (Latin):
seꝑe hõ pꝰ multiplicẽ lapłnͣ ex di¬
raoperatione resurgat.
ligiinus. Quid itaq ÷ estiua area
nisi sp̃alis intelligencia: In hac
area ueritatis grana a figuraꝵ
paleis uehem̃ti discussionis tritu¬
ratione extuciunt᷑. In hac area uir¬
tutis annona a uicioꝵ austis distric-¬
te examinationis uentilatione seꝑa-¬
tur. In hꝰ aree tritura laboramus
⁊ quasi grana a paleis seꝑamꝰ qͦciens
uera ⁊ et̾na bona a falsis ⁊ tnͣsitoriis
seternimꝰ. Nec nobis sufficiat paleas
excutere. sed studeamꝰ ⁊̃ eoꝵ cumulũ
igne supposito in fauillam u̾ttere. ⁊ tͣn¬
scunciũ nitorẽ in nigradinẽ mutare.
⁊ affectum nr̃m in eoꝵ contemptũ
uel odium tͣnfformare. In hac area
desudat quisqͥs sꝑalis ẽẽ desiderat.
Sꝑalis enĩ iudicat oĩa. ⁊ ip̃e a ne¬
mine udicat᷑. Audi qͤndam sꝑalẽ
in hac area laborantẽ. Proposui in¬
quit in corde meo querere. ⁊ inue¬
stigare sapienter de om̃ib q̃ fuint

Expanded text:
epe homo post multiplicem lapsum ex divina operatione resurgat. ligimus? Quid itaque aestiva area nisi spiritalis intelligentia? In hac area veritatis grana a figurarum paleis vehementis discussionis trituratione excutiuntur. In hac area virtutis annona a vitiorum aristis districte examinationis ventilatione separatur. In hujus areae tritura laboramus, et quasi grana a paleis separamus, quoties vera et aeterna bona a falsis et transitoriis secernimus. Nec nobis sufficiat paleas excutere, sed studeamus etiam earum cumulum igne supposito in favillam vertere, et transeuntium nitorem in nigredinem mutare, et affectum nostrum in eorum contemptum velitalis esse desiderat. Spiritalis enim judicat omnia, et ipse a nemine judicatur. Audi quemdam spiritalem in hac area laborantem: Proposui, inquit, in corde meo quaerere, et investigare sapienter de omnibus quae fiunt
Abbreviated transcription (Latin):
es ⁊ pꝰ te ꝯsurget regñ aliud minꝰ te.
S qi arrogans qͥsq głatur in seipõ. ia¬
ctancia aũ in fauore alieno. recte scd̾m
aliqͥd de aureo captte. ħ÷ de arrogante
⁊ laudib falsis. ꝙ in ꝓpis bonis. ⁊ sepe
ueris. qmuis ab alio acceptis. Recte gͦ dr̾.
Tu cap̃ aureum es. ⁊ p᷑ te ꝯsurget regñ
aliud minꝰ te. ⁊ addit᷑. Et regnũ aliud
tcium ereũ. qd̾ imꝑabit uniu̾se t̾re.¬

Expanded text:
et post te consurget regnum aliud minus te. Sed quia arrogans quisque gloriatur in seipso, jactantia autem in favore alieno, recte secundum aliquid de aureo capite, hoc est de arrogante,et laudibus falsis, quam in propriis bonis, et saepe veris, quamvis ab alio acceptis. Recte ergo dicitur: Tu caput aureum es, et post te consurget regnum aliud minus te, et additur, et regnum aliud tertium
Abbreviated transcription (Latin):
uales. ñ de tua uͥtute s de diuino muñe
habes. Omĩa eñĩ in quib filii hominũ
habitant. ⁊ q̃ rõni. rectisq ꝯsiliis obtẽ¬
ꝑant ex eiꝰ mun̾e siunt. eiꝰ cooꝑatione
in actũ ꝓdeunt: bñ ꝓueniunt. ꝓspere
succedt. Quicqͥd gͦ utiłr potes. ex ip̃o ⁊
uit. qͥ sub dicione tua ħ oĩa ꝯstituit.
Tu gͦ inqͥt cap̃ aureum es. qui ad huc
comitante gr̃a ⁊ mala corrig̾e. ⁊ bona
exert̾e potes. Preme gͦ suꝑbiam ne ꝑdaᷤ
⁊ grãm. d̾s .n. suꝑbis resistit: humilib
aũ dat grãm. Scimꝰ aũ qi inicium oĩs
pectati suꝑbia. Qui aũ facit pect̃m. ser¬
aliud regñ. cũ iam ceꝑit dñari pectin. ⁊
tu exib̾e famulatũ. ꝙͣ tr̃ erat cum tu
poteras pecc̃m p̃mere. ita ut ñ regnaret
in tuo mortali corpe: Puto gͦ qr cũ
ꝑd̾e. sine qͣ nicħ̾ poteris fat̾e. puto in¬

Expanded text:
vales non de tua virtute, sed de divino munere vales non de tua virtute, sed de divino munere habes. Omnia enim in quibus filii hominum habitant, et quae rationi rectisque consiliis obtemperant, ex ejus munere fiunt, ejus cooperatione in actum prodeunt, bene proveniunt, prospere succedunt. Quidquid ergo utiliter potes, ex ipso, enit, qui sub ditione tua haec omnia constituit. Tu ergo, inquit, caput aureum es, qui, adhuc comitante gratia, et mala corrigere, et bona exercere potes. Preme ergo superbiam, ne perdas et gratiam: Deus enim superbis resistit, humilibus autem dat gratiam. Scimus autem quia initium omnis peccati superbia. Qui autem facit peccatum, seraliud regnum, cum jam coeperit dominari peccatum, et tu exhibere famulatum, quam tunc erat cum tu poteras peccatum premere; ita ut non regnaret in tuo mortali corpore? Puto ergo quia cum perdere, sine qua nihil poteris f
Abbreviated transcription (Latin):
dñari potes. qr ad huc grãm ad iutͥtẽ
habes. Penitenciã gͦ age dũ potes. dũ
grãm adhut tooꝑantẽ habes. Adhuc rex
regum es. ⁊ pͥncipalib ⁊̃ uiciis adhuc
pncipari. passionibq tius adh dñari
potes. Quia grãm licet deserens. nund̾
ab isla desertꝰ es. Holi inqͥt suꝑbire.
noli altũ saꝑe. cordis tui arrogantiam
citiꝰ depone. ⁊ qd̾ de dei muñe potes. noli
ĩꝑium. ⁊ głam dedit tͥ. adħ in cordis uł
corꝑis tui motib habes regñ: qri bonõ
dispon̾e habes fortitudiñẽ: qr malis
resist̾e. ĩꝑium: qi negligentes urg̃e.
głam: qi potes rebelles reuint̾e. Nõ :
D̾s n. celi dedit oĩa ista tͥ. ⁊ oĩa in qͥb¬
habitant filii hominũ. ⁊ bestias agri
uolucresq celi dedit in manu tua. ⁊ sub
dicione tua untu̾sa ꝯstituit. Qid bestiis agri
q̾ uolucrib celi p̃sides. qd̃ appetitib
carnis. qd̃ cogitationib m̃tis dñari po¬
tis. qͥ bona oꝑari. qd̾ utilia meditari

Expanded text:
i potes, quia adhuc gratiam adjutricem habes, poenitentiam ergo age, dum potes, dum gratiam adhuc cooperantem habes. Adhuc rex regum es et principaliter etiam vitiis adhuc principari, passionibusque tuis adhuc dominari potes. Quia gratiam licet deserens, nondum ab illa desertus es. Noli, inquit, superbire, noli altum sapere, cordis tui arrogantiam citius depone, et quod de Dei munere potes, noli ium, et gloriam dedit tibi. Adhuc in cordis vel corporis tui motibus habes regnum, quia bonos disponere; habes fortitudinem, quia malis resistere; imperium, quia negligentius urgere; gloriam, quia potes rebelles revincere. Non est Deus enim coeli dedit omnia ista tibi, ii hominum, et bestias agri, volucresque coeli dedit in manu tua, et sub ditione tua universa constituit. Quod bestiis agri, quod volucribus coeli praesides, quod appetitibus carnis, quod cogitationibus mentis dominari potes, quod bona operari, quod utilia meditari
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝯuoto ł satram̃to delib̾at: att dis¬
ponit. ꝑturbatõis sue tp̃i furor suꝑ¬
ueniens dissipat atq dissoluit. Ea q̃
de uisionis hꝰ expositione. huc usq iã
diximꝰ scd̃m duplicẽ ꝯsid̾ationem iuyxta
intelligencie nr̃e mod̾ ꝑtractauimꝰ.
Cetera aũ que secunt᷑. qr scd̾m utraq¬
lectionẽ in eatidem sententiã ꝯcurrũt.
geminã expositioñe ut ea q̃ p̃missa
sunt ñ reqͥrunt. Quid n. ÷ seuicra
nisi crudelitas: Si ⁊ impaciencia
qͥd aliud ꝙͣ miseranda fragilitas : Sic
sub diu̾sis nõib idem subintellig̾e
debemus

Expanded text:
cum voto vel sacramento deliberat atque disponit, perturbationis suae tempore furor superveniens dissipat atque dissolvit. Ea quae de visionis hujus expositione hucusque jam diximus, secundum duplicem considerationem, juxta intelligentiae nostrae modum pertractavimus. Caetera auamdem sententiam concurrunt, geminam expositionem ut ea quae praemissa sunt non requirunt. Quid enim est saevitia nisi crudelitas? Sic et impatientia, quid aliud quam miseranda fragilitas? Sic sub diversis nominibus idem intelligere debemus
Abbreviated transcription (Latin):
qͣrtum seuitie.. Cui lab Arrogã¬
tra si qͥdem ꝑtinet ad op̃ aureũ.
iactancia ad argenteũ opus. ꝑtinatra ad
opꝰ ereum. seuitia ad ferrũ. uideamꝰ
quid int̾pͤs nr̃ de aureo capite dicat.
qͥd ue senciat. ł quomͦ illud ꝯueniat:
lu inqͥt rex regũ es. ⁊ d̾s celi regñ. ⁊
fortitudiñẽ ⁊ ĩꝑium ⁊ głam dedit tͥ¬

Expanded text:
 Arrogantia siquidem pertinet ad opus aureum, jactantia ad opus argenteum, pertinacia ad opus aereum, saevitia ad ferreum. Videamus quid interpres noster de aureo capite dicat, quidve sentiat, vel quomodo illud ei conveniat: Tu, inquit, rex regum es: et Deus coeli, regnum et fortitudinem
Abbreviated transcription (Latin):
ñ instabunt: s nͨ stabunt quid̾. Cadent
a lat̾e tuo nulle ⁊ .x. milia a dextͥs tuis.
Siqͥdem nͭ humana ialieia iam tunc
rum. haut alit̾ deniq intuebim eos ꝙͣ
fili isrł tuͣsmisso mari ian rubro undi¬
q sui egyptios mortuoᷤ. s ⁊ rotas curri
um in ꝓ fundum ire cernebant. ut ⁊¬

Expanded text:
 modo non instabunt, sed nec stabunt quidem. Cadent a latere tuo mille, et decem millia a dextris tuis. Siquidem nec humana malitia jam tunc rum. Haud aliter denique intuebimur eos, quam filii Israel, transmisso jam mari Rubro, undique sui Aegyptios mortuos, sed et rotas curruum ire in profundum cernebant: ut
Abbreviated transcription (Latin):
ponere. qͥux qui thosaurum ip̃m iam¬
ñ halras. Alioqͥn queso te si tam sollici¬
tus es. si n minima sꝑnis. si tam pruden.¬
nas thesaurum tuum. qͥ sic in cubas
st̾quilinio tuo. forte enim illd̾ tͥ inui¬
dent mille. s istd̾ obsident .x. milia. n
minꝰ suꝑhabundantes astucia ⁊ crude¬
litate qͣm numero. uerte illue ocłos¬
fidi. forte. it iam ir ruperunt aditꝰ for¬
te iam libere diripiunt om̃ia. forte iã
spolia ip̃a distribuunt. Qd sinistro
pectu tuo semꝑ. ⁊ qui tangit ħ ñ latꝰ
tetigisse putet᷑. s pupillam ocłi tui.
Cet̾um iam nũe tͥ ꝓuide quisqͥs es dex¬
tri negligens. sinistr i lat̾is cultor ne
cum hedis locum accipias in sinistͣ
qͣm elegisti. asꝑum u̾bum est fr̃s
ñ inmerito ex pauistiᷤ. At cauere nõ
minꝰ necesse est qͣm pauere. Et quid̾

Expanded text:
ponere, quippe qui thesaurum ipsum noponere, quippe qui thesaurum ipsum non habeas. Alioquin, quaeso te, si tam sollicitus es, si nec minima spernis, si tam prudennas thesaurum tuum, qui sic incubas sterquilinio tuo. Forte enim illud tibi invident mille, sed istum obsident decem millia, nec minus superabundantes astutia et crudelitate quam numero. Cadent, inqufidei. Forte enim jam irruperunt aditus, forte jam libere diripiunt omnia, forte jam spolia ipsa distribuunt. Quid sinistro pectu tuo semper; et qui tangit hoc, non latus tetigisse putetur, sed pupillam oculi tui? 15. Caeterum jam nunc tibi provide, quisquis es dextri negligens, sinistri lateris cultor, ne cum haedis locum accipias in sinistra quam elegisti . Asperum verbum est, fratres: non immerito expavistis. At cavere non minus necesse est quam pavere. Et quidem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpͥi male ꝓcligꝰ laloris incunbis: Est
⁊ alia tͥ possessio: s forte remota. Erraᷤ.
Iil tamꝓpe nos qͣm qd̾ iit᷑ nos est.
at forte ñ quid̾ longius positã. s iu¬
utilem ẽe causaris. ut ħ t̃ q̃rendam
mag̾ sufficienciam putes. falleris. Ibi
mag̾ inuenies. Immo ñ inuenies nͥ
ibi. an uͦ estimas qd̾ uł oꝑam tuam ñ
exigat. uł minꝰ respondeat oꝑanti: aut
certe credis in tuto ẽẽ locatam nͨ ulla
de inceps sollicitudine custodis egere:
a d̾lilet hoꝵ sapias: scito qd̵ desipias ue¬
lement̾. Ibi enim uł maxime que se¬
minau̾it homo: ħ ⁊ metet. Set ⁊ qui par¬
ce seminat. ꝑce ⁊ metet. qui uͭ in bncdi¬
ctionib seminau̾it: de bñdictionib ⁊
mefet. ut faciet unum tͥnginta. unũ
ixl. ununi.c. habes aut̃ thesaurum ist̾
in uasis fictilib. si tn adhuchabes. Pu¬
to enim iam amisisti. Puto iam subla¬
tus est. Puto iam comederunt alieni ro

Expanded text:
proprii male prodigus laboris, incumbis? Est proprii male prodigus laboris, incumbis? Est et alia tibi possessio, etsi forte remota. Erras. Nil tam prope nos, quam quod intra nos est. At forte non quidem longius positam, sed inutilem esse causaris, ut hic tibi quaerendam magis sufficientiam putes. Falleris: ibi magis invenies, imo non invenies nisi ibi. An vero aestimas quod vel operam tuam non exigat, vel minus respondeat operanti? aut certe in tuto credis esse locatam, nec ulla deinceps sollicitudine custodis egere? Quodlibet horum sapias, scito quod desipias vehementer. Ibi enim quammaxime quae seminaverit homo, haec et metet . Sed et qui parce seminat, parce et metet; qui vero in benedictionibus seminaverit, de benedictionibus et metet , ut faciatimum. Habes autem thesaurum istum in vasis fictilibus, si tamen adhuc habes. Puto enim, jam amisisti; puto, jam sublatus est; puto, jam comederunt alieni rob
Abbreviated transcription (Latin):
mitamꝰ a sp̃uali studio: qͦsmultiplicit̾
insectat᷑ neqͥcia sp̃uał: Et pudor est di¬
cere ⁊ silere ꝓhibet uis doloris. antoᷤ enĩ
inuenire est fr̾s ex hiis ꝙͦ qͥ in religio¬
nis habitu ⁊ ꝓposito degũt ꝑfectionis.
qͦs tribil illa ppse sentencia ꝯp̃pendisse
uidet᷑. Si oblitꝰ fu̾o tui ierłm: obliui¬
oni det᷑ dext̾a mea. Nempe sinistri custo¬
die lat̾is tota sollicitudine inculantes
apłm noluisse ad qͥescere uidelantur.
Aniq uideas eos tam auide lucͣ capta¬
re p̾sencia. tam scłarit̾ tͣnsitoriis uti¬
litatibꝰ ad gaudere. ad t̾renarum dãpna
uł minima facultat tam pu In¬
sillanimit̾ tbari. tam car nalit᷑ ident
rib implicare negociis. ac si hec ẽẽt
dum. s cui forte nulla amplior sit¬
p̾ciosior ne possessio. Bucellam panis
in sinu suo m̾̃dicus abscondit. ꝙ in
sacelł suis solum metalli genꝰ er ugin:
Tu qͥd ita extͣme huic pauꝑtati ⁊ qͥtẽ

Expanded text:
mitamus a spirituali studio, quos tam multipliciter mitamus a spirituali studio, quos tam multipliciter insectatur nequitia spiritualis? Et pudor est dicere, et silere prohibet vis doloris. 844 Quantos enim invenire est, fratres, ex his quoque qui in religionis habitu et proposito degunt perfectionis, quos terribilis illa prophetae sententia comprehendisse videtur: Si oblitus fuero tui, Jerusalem, oblivioni detur dextera mea! Nempe sinistri custodiae lateris tota sollicitudine incubantes,Apostolum noluisse acquiescere videbantur . Denique videas eos tam avide lucra captare praesentia, tam saeculariter transitoriis utilitatibus adgaudere, ad terrenarum damna vel minima facultatum tam pusillanimiter turbari, tam carnaliter super us sese implicare negotiis, ac si hoc esset dum, sed cui forte nulla amplior pretiosiorve sit possessio. Buccellam panis in sinu suo mendicus abscondit, quod in saccellis suis solum hoc metalli genus aeruginet. Tu quid ita extremae huic paupertati, et quidem
Abbreviated transcription (Latin):
aĩe enim ñ hñt quid faciant. Nam ⁊ de¬
mones quid suꝑna nob̾ ⁊ et̾na pocius
inuidere noscunt᷑ nͭ tñ ut sibi cedat qd̾
in reparabilit̾ amiserũt. s ne illuc pau¬
ꝑ de puluere suscitatꝰ ascendat. uñ ip̃i in
gła conditi in reꝑabilit̾ ceciderũt. Indig.¬
nat᷑ ⁊ liuore tabescit obstinata malig
qd̾ retinere ip̃a ñ meruit. S ⁊ si qñ forte
conant᷑ aut gͣtulant᷑ inferri. ħ̃ eoꝵ to¬
ta molitio est ut iacta ext̾ior uł eid̾ ip̃i
uł alt̾i occasio sit int̾ne. Sieut e regiõe
homines qͦtiens ea suadere nob̾ aut qͦd̾l
mͦ efficere coͣnant. unde dext̾a nĩa ledat᷑.
nͨ hoc quid̾ pͥncipalit̾ agere. s temꝑale
uł alt̾i forte cuipiã. aut detͥmentũ aut
emolum̃tum seu captare. seu ꝓpulsare:
uelle uideret᷑. nͥ forte eatenꝰ quis in demo¬
nem tͣnsierit ex hoĩe. ut optare uullo mͦ
possit qͣmil inimicissimũ hĩem s̃ et̾na
dampnatõe multari. Qd uos miseri dor¬

Expanded text:
 non habent quid faciant. Nam daemones quidem superna nobis et aeterna potius invidere noscuntur, non tamen ut sibi cedat, quod irreparabiliter amiserunt; sed ne illuc pauper de pulvere suscitatus accedat, unde ipsi in gloria conditi irreparabiliter ceciderunt. Indignatur et livore tabescit obstinata malignquod retinere ipsa non meruit. Sed etsi quando forte conantur, aut gratulantur inferri; haec eorum tota molitio est, ut jactura exterior vel eidem ipsi, vel alteri occasio sit interna: sicut e regione homines, quoties ea suadere nobis, aut quolibet modo efficere curant, unde dextera nostra laedatur, non hoc quidem principaliter agere, sed temporale  alteri forte cuipiam; aut detrimentum aut emolumentum exinde seu captare, seu propulsare velle videntur. Nisi forte eatenus quis in daemonem transierit ex homine, ut optare ullo modo possit quemlibet sibi inimicissimum hominem aeterna damnatione multari. 14. Quid nos miseri dor
Abbreviated transcription (Latin):
tenclunt ⁊ celesti uidelz ⁊ t̾rena. s lon¬
am nimirũ ꝯstat initi uos iudicate.
Nam qd sp̃ualia quis̾ bona att̾buimꝰ
dext̾e. sinistre uͦ carnalia. minime ꝓrsus
uereor att̾buendum p̾sertim a uobis.
quib semꝑ studii est nͨ dext̾am aliq̃n
sinistram. nͨ sinistram dext̾am reputa¬
re. Nec uͦ alit̾ uera qͥdem sapiencia pbat
qmͣ ut in sinist᷑ cliuicie ⁊ gła in dexta
aut̃ sit longit᷑nitas uite. nai ⁊ ħ sane
nlłatenꝰ expedit ignorari. qͣ nam nob̾ in
Illic nẽpe studiosius repugnand̾o: uͥ gra¬
uior urget nec̃cas. uͥ totum belli iminet
pondꝰ. uͥ colluctatõnis ratio uniũsa ꝯsi¬
stit. unde uob̾ tanta ꝑat᷑ aut uictis igno¬
min iosa captiuitas. aut uincentib gła¬
enciam uob̾ tondendum libere ad u̾sario
uidemini latꝰ ex posuisse sinistrum. ut de¬
imitanda: serpentis prudencia est. ut
mulans dext̾e semꝑ stucliosus ꝓtector
asistat. Hinc est qd̾ de se ip̃o ꝓpħa testat᷑. Pui¬

Expanded text:
tendunt, et coelesti videlicet, et terrena; sed lonam constat inniti, vos judicate. Nam quod spiritualia quidem bona attribuimus dexterae, sinistrae vero carnalia, minime prorsus vereor arguendum; praesertim a vobis, quibus semper studii est, nec dexteram aliquando sinistram, nec sinistram dexteram reputare. Nec vero aliter vera quidem Sapientia probat, quam ut in sinistra divitiae et gloria, in dextera autem sit longiturnitas vitae . Nam et hoc sane nullatenus expedit ignorare, quanam vobis veIllic nempe studiosius repugnandum, ubi gravior urget necessitas, ubi totum belli imminet pondus, ubi colluctationis ratio universa consistit: unde vobis paratur tota aut victis ignominiosa captivitas, aut vincentibus gentiam vobis, tundendum libere adversario videmini latus exposuisse sinistrum, ut deistianis omnibus imitanda serpentis prudentia est, ut mulans, dexterae semper studiosus protector assistat. Hinc est quod de se ipso propheta testatur: Provi
Abbreviated transcription (Latin):
manum meani. Scio enim ⁊ certus sum
qm̃ uulla nocebit adu̾sitas si nulla dñet᷑
iniqͥtas. Tundeat᷑ int̾im ⁊ tundat᷑ sinis¬
trum latus. pulset᷑ iniuriis uellicet᷑
oꝓpbris. libens illud expono duma te
custodiar. dum mͦ sis ip̃e ꝓtectio mea sr̾
manum dext̾am meam. forte enim mil¬
le qͥ a sinistris casuri dicunt᷑. lỹies ma¬
gis sunt intelligendi qͣm demones. hiz
rent. aut cupiditate iniusta sese
potiꝰ doleant ñ halr. forte enim nuicdi hꝰ
conant᷑ auferre substauciã. forte fauo¬
rem hõĩnura. forte ip̃am corꝑm uitam.

Expanded text:
nim et certus sum quoniam nulla nocebit adversitas, si nulla dominetur iniquitas. Tondeatur interim et tundatur sinistrum latus; pulsetur injuriis, vellicetur opprobriis: libens illud expono, dum a te custodiar, dummodo sis ipse protectio mea super manum dexteram meam. 13. Forte etiam mille qui a sinistris casuri sunt, homines magis intelligendi sunt, quam daemones. Hi rent, aut cupiditate injusta sese potius doleant non habere. Forte enim mundi hujus conantur auferre substantiam, forte favorem hominum, for
Abbreviated transcription (Latin):
gitime certaũit. utͦq nimirum cormi
tam potent̃ int̾im uentilans inimi¬
cos. ut paulo post manifestiꝰ cadere ui¬
deant᷑ a lat̾e eiꝰ mille. ⁊ .x. milia a dex¬
tͥs ip̃ius. S nimirum olim iam qͥdem
palata in isrł reꝓbatione saulis cane
bant in choro dicentes. Pcussit saul
de est ne in hac qͥdem ꝑte sp̃uał intelli¬
enciam ꝯsulatis. Longe siquid̾ ampli

Expanded text:
gitime certaverit, utroque nimirum cornu tam potenter interim ventilans inimicos, ut paulo post manifestius cadere videantur a latere ejus mille, et decem millia a dextris ejus. Sic nimirum olim jam quidem propalata in Israel reprobatione Saulis, canebant in choro dicentes: Percussit Saudeest ne in hac quidem parte spiritualis intellientiam consulatis. Longe siquidem amplio
Abbreviated transcription (Latin):
licet ñ nͭͨ dexta mͥ ꝓpinare uellet. ñ nͥ
in dexta locum ꝑare refugiz. Utinam
ego tał merear eẽ columba q̃ in forami¬
ne petre habitet ⁊ in fozamine lat̾is
dextri. Consicła tñ hoc qd̾ uuluꝰ eum
penitꝰ ñ sensisse. neq enim illt̾ exci¬
ꝑe uoluit nͥ iam soporatꝰ in morte
ut moneret te qͣn cliuuiuis in hugꝰ
semꝑ latis uigilare custoclia. s ⁊ mor¬
tuam censent aĩam illam oꝑtere que
quid ꝑuiciosa in sensibilitate dissimi¬
let in dexta ÷ͥ uulnꝰ infligi. Merito qui¬
dem iu sinistro lat̾e positum cdicit᷑ eẽ cor

Expanded text:
i de dextera mihi propinare vellet, nonnisi in dextera locum parare refugii. Utinam ego talis merear esse columba, quae in foramine petrae habitet, et in foramine lateris dextri. Considera tamen hoc vulnus eum penitus non sensisse. Neque enim illud excipere voluit, nisi jam soporatus in morte: ut moneret te, quamdiu vivis, in hujus semper lateris vigilare custodia; sed et mortuam censeri eam animam oportere, quae quidem perniciosa insensibilitate dissimulet in dextera sibi vulnus infligi. Merito quidem in sinistro latere positum esse dicitur cor
Abbreviated transcription (Latin):
manere uolelat qui sic a̾monens loq̃bat᷑¬
ꝯcc. Leuemꝰ corda ur̃a cum manib ad de¬
ies qͦt uni. Plane id suadelat ut a sinistͦ¬
cere lat̾e cogerent᷑ ad dextrum. Szcłaris
Scuto inqͥt cireuindabit te u̾itaseiꝰ.¬

Expanded text:
manere qui sic admonens loquebatur: Levemus corda nostra cum manibus ad Deum . Plane id suadebat, ut a sinistro latere erigerentur ad dextrum. Saecularis Scuto, inquit, circumdabit te veritas
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e sibi parcit quia ꝯͦ amplus sũã ꝯfu¬
sionem formidat eo acerbiꝰ sua queq
fusio uexat. Sed ħ fortassis cuiꝙͣ
mirand̾ uidet᷑ si ħ iñt alias uirtutes
digne auurerat᷑ cur ꝑ femineũ ⁊ ñ pociꝰ
ꝑuirilem sexum exprimat᷑. S scimꝰ õs
qr in feminis qmͣ in uiris ꝯmͣuis sit for¬
ma pulchritudĩs maior ẽ. tun ad oꝑa
uirtutum ꝯstantia fortiasdĩs minor
Quis nesciat uerecondia qmͣlib honesta
cordis robur qnͣtũ eniolliat ⁊ qmͣ sepe
forcia oꝑa p̃pediat duni animꝰ hoĩs ult᷑
modum ꝯfundi deuitat: Est itaq diua

Expanded text:
ipse sibi parcit; quia quo amplius suam confuipse sibi parcit; quia quo amplius suam confusionem formidat, eo acerbius sua quemque confusio vexat. Sed hoc fortassis cuiquam mirandum videtur si haec inter alias virtutes digne annumeratur, cur per femineum, et non potius per virilem sexum exprimitur? Sed scimus omnes quia in feminis quam in viris, quamvis sit forma pulchritudinis major, est tamen ad opera virtutum constantia fortitudinis minor. Quis nesciat verecundia quantumlibet honesta cordis robur quantum emolliat, et quam saepe fortia opera praepediat, dum animus hominis ultra modum confundi devitat? Est
Abbreviated transcription (Latin):
sibi conscus non eẽt ñ eẽt utiq unde
uire erubescere deberet. Et ꝯfusio quid̾
si nulla pena eẽt u̾ eẽt unde etiam qͥs¬
qmͣ tam detestari uł tm̃ deuitare de¬
bius set. Miro itaq modo mens cuiꝰq de
dictat siuiãm ip̃a de se ip̃a sumit iundcam.
Hoc itaq ẽ illud udiciũ in quo unꝰ idẽq¬
ille qui uidicat & ille qui iudicat᷑ idem
sp̃e qui ꝯdempnat idem ip̃e qui condẽp¬
nat᷑ unꝰ idemq puuiens ⁊ ip̃e qui punit᷑
Non ergo siue c̃ã fuit qd̃ ħ tale iudici¬
um script᷑a sac nõ sine demonstrat᷑one
nõiare uoluit. Istud enim demonsirato¬
nem semꝑ sig̾cat ⁊ quio aliud ħ abiec¬
Rõ qm auimũ audientis in admiratõ¬
nem excitat: uere usdiciũ mirabilo dig¬
numq admirat̾one digne ꝓnũtiandũ
cum demonstrat᷑one in quo quid̃ iudi¬
tio qnͣto quisq se ip̃m ardentiꝰ diligit
tanto in semetip̃m acrius seuit ⁊ qͦ
sibi parti uehementiꝰ cupit tanto minꝰ

Expanded text:
et utique unde erubescere deberet. Et confusio quidem si nulla poena esset, non esset unde eam quisquam tam detestari, vel tantum devitare debuisset. Miro itaque modo mens cujusque ddictat sententiam, ipsa de seipsa sumit vindictam. Hoc itaque est illud judiciudicat, et ille qui judicatur; idem ipse qui condemnat, et idem ipse qui condemnatur; unus idem qui punitur et ipse qui punit. Non ergo sine causa fuit quod hoc tale judicium Scriptura sacra non sine demonstratione nominare voluit. Istud enim demonstrationem semper significat, et quid aliud haec adjectio quam animum audientis in admirationem excitat? Verum judicium mirabile dignumque admiratione, digneque pronuntiandum cum demonstratione, in quo quidem judicio quanto quisque seipsum ardentius diligit, tanto in seipsum acrius saevit; et quo parci sibi vehementius cupit, tanto minus
Abbreviated transcription (Latin):
Eniamin
itaip nascente rachel morit᷑. e¬
niens ad ꝯtempłonem rapta. qͣntus
sit humane rõnis defectꝰ exꝑitur.
fecat cũ dicebat. Siue in corꝑe
siue extͣ corpꝰ nescio d̾s scit. Ne¬
mo gͦ se existimet ad illiꝰ diuini. lui¬
minis clautatẽ augm̃tando ꝑdsse
penetrare. nemo se credat humana
illud rõcinatione posse comp̃hend̾e.
Si n. aliqͣ argum̃tatione adiri
potusset lum̃ illud diuinum utit
inatcessibilem ñ fuisset. Deniq apłs¬

Expanded text:
Benjamin itaque nascente, Rachel moritur, quia mens ad contemplationem rapta, quantus sit humanae rationis defectus experitur. fecerat, cum dicebat: Sive in corpore, sive extra corpus, nescio, Deus scit . Nemo ergo se existimet ad illius divini luminis claritatem, argumentando posse penetrare; nemo se credat humana illud ratiocinatione posse comprehendere. Si enim aliqua argumentatione adiri potuisset lumen illud divinum, utique inaccessibile non fuisset. Denique Apos
Abbreviated transcription (Latin):
alta ÷ dignitas spc humani. alia aũ
sp̃c angelici. ⁊ longe alia ÷ excellencia
sp̃c diuini. Humani si qͥdem sp̃c dig¬
nitatẽ qui subiacet pene ⁊ culpe
longe suꝑgredit᷑. utriꝰq expers excel¬
lencia scił angelice nat᷑e. s incom¬
pabilit̾ utrosq p̃cedit sp̃c ille qͥ
fecit utrũti. Ad hoꝵ gͥ celoꝵ qd̾¬

Expanded text:
alia est dignitas spiritus humani, alia autem spiritus angelici, et longe alia est excellentia spiritus divini. Humani siquidem spiritus dignitatem qui subjacet poenae et culpae longe supergreditur utriusque expers, excellentia scilicet angelicae naturae, sed incomparabiliter, utrosque praecedit spiritus ille qui fecit utrumque. Ad ho
Abbreviated transcription (Latin):
desid̾io. Nouit ħ rachel ⁊ ictirco stu¬
diũ mułtiplicat. ⁊ desid̾ium suran
totidianis increm̃tis acriꝰ inflãmat.
In tanta ttaq cotidiani conatꝰ argci¬
etate. in hmodi doloris ĩmensitate
⁊ bentamin nascit᷑. ⁊ rachel morit᷑
qr cũ mens hõis supͣ se ipãm raptt

Expanded text:
desiderio. Novit haec Rachel, et idcirco studesiderio. Novit haec Rachel, et idcirco studium multiplicat, et desiderium suum quotidianis incrementis acrius inflammat. In tanta namque quotidiani conatus anxietate, in hujusmodi doloris immensitate, et Benjamin nascitur, et Rachel moritur, quia cum mens hominis supra seipsam rapitur,