comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bant ꝑ medicamina & sacͥficia iniusta.
filioꝵ suoꝵ necatores sine miscłia. & co¬
mestores uiscerum hoĩum. & deuoratores
sangiunis a medio sacram̃to tuo. & aucto¬
res parentes animaie mnauxiliataꝵ uo
tanqͣm hominib peꝑcisti. & misisti ante¬
cessores exercitꝰ tui uespas: ut illos paula¬
tim exterminarent. Non qi impotense¬
ras in bello subicere impiosiustis. aut
bestiis seius. aut ũbo duro simul ext̃mi¬
nare. sed partib iudicans dabas locũ pe¬
nitentie. ñ ignorans q̃m iniqua est natio
eoꝵ: & naturalis malitia ipsoꝵ. Et q̃m
non poterat mutari cogitatio illoꝵ in ꝑ¬
petuum. semen enĩ erat maledictũ ab
inicio nec timens aliqͣm: ueniam dabas
peccatis illoꝵ. Quis enun dicet tͥ qͥd fecisti:
Aut qͥs stabit contͣ iudicium tuũ: Aut qͥs
in conspectum tuũ ueniet uindex iniquoꝵ
hõium: Autqͥs tͥ imputabit si nationes
ꝑierint qͣs tu fecisti: Nec enim alius est d̾s
qͣm tu cui cura est de om̃ib. ut ostendas

Expanded text:
cia injusta et filiorum suorum necatores sine misericordia, et comestores viscerum hominum, et devoratores sanguinis a medio sacramento tuo, et auctores parentes animarum inauxiliatarum ptamquam hominibus pepercisti et misisti antecessores exercitus tui vespas ut illos paulatim exterminarent non quia inpotens eras in bello subicere impios iustis aut bestiis saevis aut verbo duro simul exterminare sed partibus iudicans dabas locum paenitentiae non ignorans quoniam nequa est natio illorum et naturalis malitia ipsorum et quoniam non poterat mutari cogitatio illorum in perpetuum semen enim erat maledictum ab initio nec timens aliquem veniam dabas peccatis illorum quis enim dicet tibi quid fecisti aut quis stabit contra iudicium tuum aut quis in conspectum hominum? aut quis tibi imputabit, si nationes perierunt, quas fecisti? Nec enim alius est Deus quam tu, cui cura est de omnibus, ut ostendas
Abbreviated transcription (Latin):
tetur: nec reuocabit animã que recepta
ẽ. sed tuam manũ effiigere impossibile
est. Hegantes enim nosse te impii. ꝑfor¬
titudinem brachii tui flagellati st̃ no¬
uis aquis:. & grandinib & pluuiis ꝑse¬
quutionem passi sunt. & ꝑ ignem con¬
summati. Qd̾ enim mirabile erat. in a¬
qua que om̃ia extinguit: plus ignis ua¬
lebat. Uindex ẽ enim orbis iustoꝵ. Qdã
enun tempore mansuetabat᷑ ignis. ne
comburerent᷑ que ad impios missa e¬
rant animalia: sed ut ipsi uidentes sci¬
rent q̃m dei iudicio patiunt᷑ ꝑsequu¬
tionem. Et qͦdã tẽpore in aqua sup uirtutẽ¬
ignis exardebat undiq ut inique t̾re
nationem ext̾minaret. Pro qͥb ange¬
loꝵ esca nutristi popłmtuum. & para¬
tum panem de celo p̾stitisti eis: sine la¬
bore omne delectam̃tum in se habentem.
& omnem saporis suauitatem. Substan¬

Expanded text:
tetur nec revocabit animam quae recepta tetur nec revocabit animam quae recepta est sed tuam manum effugere inpossibile est negantes enim nosse te impii per fortitudinem brachii tui flagellati sunt novis aquis et grandinibus et pluviis persecutionem passi et per ignem consummati quod enim mirabile erat in aqua quae omnia extinguit plus ignis valebat vindex est enim orbis iustorum quodam enim tempore mansuetabatur ignis ne conburerentur quae ad impios missa erant animalia sed ut ipsi videntes scirent quoniam Dei iudicio patiuntur persecutionem et quodam teignis ardebat, ut iniquae terram nativitatis exterminaret. Pro quibus angelorum esca nutristi populum tuum, et paratum panem de coelo praestitisti eis sine labore, omne delectamentum in se habentem, et omnis saporis suavitatem. Ut s
Abbreviated transcription (Latin):
in breui turbati sunt: signum habentes
salutis. ad cominemorationẽ mandati
legis tue. Qͥ enim conũsus est ñ ꝑ hoc
qd̃ uidebat sanabat᷑: sed ꝑde omnium
saluatorem. Et in hoc autẽ ostendisti ini¬
micis nr̃is: qr tu es qui liberas ab omni
malo. Illos enun locustarx & muscarũ
occiderunt morsus. & ñ est inuenta sa¬
nitas anime illoꝵ: qi digni erant ab
huiꝰcemodi exterminari. filios autẽ tuos:
nec drachonum uenenatoꝵ uiceĩt den¬
tes. Miscd̃ia enim tua adueniens: sa¬
nabat illos. In memoria enim sermonũ
tuoꝵ examinabant᷑ & ueracit̾ saluaban¬
tur. ne in altam incidentes obliuionẽ:
ñ possent tuouti adiutorio. Et enim nẽ¬
q herba neq malagnia sanauit illos:
sed tuus dñe sermo qͥ sanat om̃ia. Tui
es dñe qui uite & mortis habes potestatem:
& delucis ad portas mortis & reducis.
Homo autẽ octidit qͥdem ꝑ malitiam a¬
nimã suam. & cum exierit sp̃s non reuer¬

Expanded text:
in brevi turbati sunt. Signum habentes in brevi turbati sunt. Signum habentes salutis ad commemorationem mandati legis tuae qui enim conversus est non per hoc quod videbat sanabatur sed per te omnium salvatorem et in hoc autem ostendisti inimicis nostris quia tu es qui liberas ab omni malo illos enim lucustarum et muscarum occiderunt morsus et non est inventa sanitas animae illorum quia digni erant ab huiusmodi exterminari filios autem tuos nec draconum venenatorum vicerunt dentes misericordia enim tua adveniens sanabat illos in memoria enim sermonum tuorum examinabantur et salvabantur ne in altam incidentes oblivionem non possent tuo uti adiutorio etenim neque herba neque malagma sanavit illos sed tuus Domine sermo qui sanat omnia tu enim vitae et mortis habes potestatem et deducis ad portas mortis et reducis homo autem occidit quidem per malitiam animam suam et cum exibit spiritus non rever
Abbreviated transcription (Latin):
nunqͣm. Sed & animalia miserrima co¬
lunt. insensate enun comparata his: a¬
liis sunt deteriora. Sed nec aspectu aliqͥs
ex his animalib: bona potest conspice¬
re. Effugerunt autẽ dei laudem: & be¬
nedictionem eiꝰ. ꝓpter hoc ꝑhec similia
passi sunt digne tormenta: & ꝑ multitu¬
dinem bestiaꝵ exterminati sunt. Nqͥb
tormentis bene disposuisti popłm tuũ.
quib dedisti concupiscentiã delectam̃ti
sui. nouum saporem escam parans eis
ortigometram: ut illi qͥdem concupiscen¬
tes escam ꝓpter ea qͤ illis ostensa & mis¬
sa sunt: etiam a necessaria concupiscen¬
tia auerterent᷑. Hi autẽ in breui inopeᷤ
facti: nouam gustauerunt escã. Opor¬
tebat enun illis qͥdem sine excusatione
suꝑuenire interitũ exercentib tyranni¬
dem: his autẽ tantum ostend̾e qͤmad¬
modũ inimici illorum exterminaban¬
tur. Et enim cum suꝑuenit illis seua
ꝑmansit ira tua. sed ad correptionem

Expanded text:
numquam sed et animalia miserrima conumquam sed et animalia miserrima colunt insensate enim conparata his aliis sunt deteriora sed nec aspectu aliquis ex his animalibus bona potest conspicere effugit autem Dei laudem et benedictionem eius propter hoc per his similia passi sunt digne tormenta et per multitudinem bestiarum exterminati sunt pro quibus tormentis bene disposuisti populum tuum quibus dedisti concupiscentiam delectamenti sui novum saporem escam parans eis ortygometram ut illi quidem concupiscentes escam propter ea quae illis ostensa et missa sunt etiam a necessaria concupiscentia averterentur hi autem in brevi inopes facti novam gustaverunt escam oportebat enim ilsupervenire: in interitum exercentibus tirannidem. His autem tantum ostendere: quemadmodum inimici illorum exterminarentur. Etenim dum pervenit illis seva etuum permansit ira tua: sed ad correctionem
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm ignorat qui se finxit. & qͥ inspirauit
illi animam que oꝑatur: & qͥ insufflauit
sp̃m uitalem. Sed & estimauerunt lusũ
esse uitam nr̃am. & conuersationem uite
compositam ad lucrum: & oportere unde¬
cunq etiam ex malo adquirere. Hic enĩ¬
suꝑ omnes sc̃to se delinquere: qui ex terre
materia fragilia uasa & sculptilia fingit.
Omnes enim insipientes & infelices supra
modũ anime suꝑbi sunt: inimici populi
tui & imꝑantes illi. m̃ omnia idola na¬
tionũ estimauerunt deos. quib nec oculoꝵ
uisus est ad uidendum. neq nares ad ꝑci¬
piendum sp̃m. neq aures adaudiendum.
nec digiti manuum ad tractandũ: sed & pe¬
des eorum pigri ad ambulandum. Homo
enim fecit illos: & qui sp̃m mutuatus est
is finxit illos. Nemo enim sibi similẽ ho¬
mo poterit deum fingere.cũ sit enim mor¬
talis: mortuum fingit manib iniquis.
Melior est enim ipse his qͦs colit. quia ipse
quidem uixit cum ẽẽt mortalis: illi autem

Expanded text:
quoniam ignoravit qui se finxit et qui inspiravit quoniam ignoravit qui se finxit et qui inspiravit illi animam quae operatur, et qui insufflavit ei spiritum vitalem. Sed et aestimaverunt lusum esse vitam nostram, et conversationem vitae compositam ad lucrum, et oportere undecunqsuper omnes scit se delinquere qui ex terrae materia fragilia vasa et sculptilia fingit omnes enim insipientes et infelices supra modum animae superbi sunt inimici populi tui et imperantes illi quoniam omnia idola nationum aestimaverunt deos quibus neque oculorum visus est ad videndum neque nares ad percipiendum spiritum neque aures ad audiendum nec digiti manuum ad tractandum sed et pedes eorum pigri ad ambulandum homo enim fecit illos et qui spiritum mutuatus est is finxit illos nemo enim sibi similem homo poterit deum fingere cum sit enim mortalis mortuum fingit manibus iniquis melior est enim ipse his quos colit quia ipse quidem vixit cum esset mortalis illi autem
Abbreviated transcription (Latin):
bra picture. labor sine fructu: effigie̾ sculp¬
ta ꝑ uarios colores. Cuiꝰ aspectus insensa¬
todat concupiscentiã: & diligit mortue
ymaginis effigiem sine anima. Maloꝵ
amatores digni. qͥ spem in talib habent:
& qui faciunt illos. & qͥ diligunt & qͥ colunt.
Sed & figulus mollem t̾ram premens la¬
boriose fingit ad usus nr̃os unumqdq uas.
& de eodem luto fingit que munda sunt
in usum uasa: similit̾ & que his sunt con¬
traria. Hoꝵ autem uasoꝵ qͥs sit ususiu¬
dex est figulus. & cum labore uano deum¬
fingit de eodem luto: ille qͥ paulo ante de
derra factꝰ fuerat. & qͥ post pusillũ ducit
se unde acceptꝰ est: repetitus debitũ animẽ
qͣm habebat. Sed est illi cura. ñ quia la¬
boraturꝰ est. nec q̃m breuis illi uita est: sed
concertat᷑ aurificib & argentariis. sed &
erarios imitat᷑ & gloriam p̃fert: q̃m res su¬
ꝑuacuas fingit. Cinis est cor eiꝰ. & terra su¬
ꝑuacua spes illuis: & luto uilior uita illiꝰ.

Expanded text:
ulpta per varios colores cuius aspectus insensato dat concupiscentiam et diligit mortuae imaginis effigiem sine anima malorum amatores digni qui spem in talibus habent et qui faciunt illos et qui diligunt et qui colunt sed et figulus mollem terram premens laboriose fingit ad usus nostros unumquodque vas et de eodem luto fingit quae munda sunt in usum vasa similiter et quae his sunt contraria horum autem vasorum qui sit usus iudex est figulus et cum labore fingit de eodem luto, ille qui paulo ante de terra factus fuerat, et post pusillum reducit se unde acceptus est, quem habebat sed est illi cura non quia laboraturus est nec quoniam brevis illi vita est sed concertatur aurificibus et argentariis sed et aerarios imitatur et gloriam praefert quoniam res supervacuas fingit cinis est cor eius et terra supervacua spes illius et luto vilior vita illius
Abbreviated transcription (Latin):
aut certe uaticinant᷑ falsa. aut uiuunt
iniꝰte. aut peierant cito. Dum enim confi¬
dunt in idolis qͤ sunt sine anima: male iu¬
rantes noceri se ñ sperant. Utraq gͦ illis
euenient digne. q̃i male senserunt de
deo attendentes idolis: & iniuste iurauẽ¬
runt in dolo. contempnentes iusticiã. Non
enim iurantium est uirtꝰ: sed peccantium
pena ꝑambulat semꝑ in iustoꝵ p̃uarica¬
tionem. i autem deus nr̃ suauis & ue¬
rus es: p̾atiens & in miscdia disponens
om̃ia. Et enim si peccaũimꝰ tui sumꝰ: scien¬
tes magnitudinem tuã. Et si ñ peccaueri¬
nus: scimꝰ q̃m apudte sumꝰ computati.
Nosse enim te consũmata iusticia ẽ:& sci¬
re iusticiam & iurtutem tuã: radix ĩmor¬
talitatis est. Hon enim in errorẽ induxit

Expanded text:
aut vaticinantur falsa aut vivunt aut vaticinantur falsa aut vivunt iniuste aut periurant cito dum enim confidunt in idolis quae sunt sine anima male iurantes renoceri se non sperant utraque ergo illis evenient digne quoniam male senserunt de Deo adtendentes idolis et iniuste iuraverunt in dolo contemnentes iustitiam non enim iurantium est virtus sed peccantium poena perambulat semper in iniustorum praevaricationem tu autem Deus noster suavis et verus es patiens et misericordia disponens omnia etenim si peccaverimus tui sumus scientes magnitudinem tuam et si non peccaverimus scimus quoniam apud te sumus conputati nosse enim te consummata iustitia est et scire iustitiam et virtutem tuam radix est inmortalitatis non enim in er
Abbreviated transcription (Latin):
Multitudo autẽ hominũ ab̃ducta ꝑ spe-¬
ciem oꝑis. eũ qͥ ante tempꝰ tanꝙͣ homo hono¬
Et hec fuit uite humane deceptio. q̃m
aut affestui aut regib deseruientes
homines. incõmunicabile nomen lapidib
& lignis imposuerunt E ñ suffecerat erras¬
se eos cira dei scientiam. sed & in magno ui¬
uentes inscientie bello: tot & tã magna ma¬
la pacem appellant. Aut enim filios suos
sacrificantes aut obscura sacͥficia facien¬
tes. aut in sanie plenas uigilias habentes:
neq uitam neq nuptias mundas iã custo¬
diunt. sedaliꝰ alium ꝑ inuidiã occidit. aut
adulterans contͥstat: & om̃ia cominixta
sunt. Sanguis. homicidium. furtũ ⁊ fictio.
corruptio. infidelitas. turbatio & ꝑiurium.
tumultꝰ. bonoꝵ dñi immemoratio. aĩar¬
coinquinatio. natiuitatis ĩmutatio. nup¬
tiarum inconstantia. in ordinatio mechie
& impudicitiẽ. In fandoꝵ enim idoloꝵ cul¬
tura om̃is mali causa est: & inicium &s
finis. Aut enim dum letant᷑ insaniunt:

Expanded text:
ominum abducta per speciem operis eum, qui ante tempus tanquam homo honoet hec fuit vite humane deceptio, quoniam aut affectui aut regibus deservientes homines incomunicaet lignis inposuerunt et non sufficerat errasse eos circa Dei scientiam sed et in magno viventes inscientiae bello tot et tam magna mala pacem appellant aut enim filios suos sacrificantes aut obscura sacrificia facientes aut insaniae plenas vigilias habentes neque vitam neque nuptias mundas iam custodiunt sed alius alium per invidiam occidit aut adulterans contristat et omnia commixta sunt sanguis homicidium furtum et fictio corruptio infidelitas turbattumultus bonorum, Dei immemoratio, animarum inquinatio, nativitatis immutatio, nuptiarum inconstantia, inordinatio moechiae et inpudicitia infandorum enim idolorum cultura omnis mali causa est et initium et finis aut enim dum laetantur insaniunt
Abbreviated transcription (Latin):
Et dum putant se latere in obscuris peccatisᷤ.
tenebroso obliuionis uelamento disꝑsi st̃.
pauentes horrende. & cũ ammiratione ni¬
mia ꝑturbati. Neq enim qͤ continebat illdᷤ
spelunca sine timore custodiebat. qm̃ sonitꝰ
descendens ꝑturbabat illos: & ꝑsone ͥstes
apparentes pauoremillis p̃stabant. Et igniᷤ
quidem nulla uis poterat illis lumen p̃bere.
nec syderum limpide flamme: illuminare.
poterant illam noctem horrendam. Aꝑ¬
parebat autem illis subitaneꝰ ignis timore:
plenus. & timore ꝑcussi illius que ñ uide¬
batur faciei. estimabant deteriora ẽẽ que
uidebant᷑: & magice artis appositi erant de¬
risus. & sapientie gloria. correptio cũ contu
melia. Illi enim qui ꝑmittebant timores &
te: hi cum derisu pleni timore languebant.
Nam & si nichil illos ex monstris ꝑturba¬
bat. tͣnsitu animalium & serpentium sibi¬
latione cõmoti: tremebundi ꝑiebant. & a

Expanded text:
Et dum putant se latere in obscuris peccatis, Et dum putant se latere in obscuris peccatis, tenebroso oblivionis velamento dispersi sunt, paventes 237 horrende, et cum admiratione nimia perturbati. Neque enim quae continebat illos spelundescendens perturbabat illos et personae tristes apparentes pavorem illis praestabant et ignis quidem nulla vis poterat illis lumen praebere nec siderum limpidae flammae inluminare poterant illam noctem horrendam apparebat autem illis subitaneus ignis timore plenus et timore percussi illius quae non videbatur faciei aestimabant deteriora esse quae videbantur et magicae artis adpositi erant derisus et sapientiae gloriae correptio cum melia. Illi enim qui promittebant timores, tte, hi cum derisu pleni timore languebant. Nam etsi nihil illos ex monstris perturbabat, transitu animalium et serpentium sibilatione commoti, tremebundi peribant. Qua
Abbreviated transcription (Latin):
tura enun tͥ factori deseruiens excandescit
in torm̃tum adũsus iniustos: & lenior fit
ad benefaciendum ꝓhis qͥ in te confidunt.
ꝓpter hoc & tunc in om̃ia transfigurata
om̃ium nutrici gr̃e tue deseruiebant: ad
uoluntatem horum qui a te desiderati
sunt Et scirent filii tui qͦs dilexistĩ domine.
q̃m non natiuitatis fructꝰ pascunt homines:
sed sermo tuus hosqͥ in te credid̾int conser¬
uat. Qd̃ enim ab igne ñ poterat ext̾minari.
statim ab exiguo radio solis calefactum ta-¬
bescebat. ut notum om̃ib ẽẽt: q̃m oportet
p̃uenire solem ad benedictionẽ tuam. & ad
orientem lucis te adorareᷤ. Ingrati enĩ fides
tanqͣm hybernalis glacies tabescit: & dis¬
ꝑiet tanquam aqua suꝑuacua ¶agna e¬
nim sunt iudicia tua dñe: & menarrabilia
uerba tua. Opter hoc indisciplinate anime
errauerunt. Dum enim ꝑsuasum ħ̃nt iniqͥ
posse dominari nationi sc̃e uinculis tenebra¬
rum & longe noctis compediti. inclusi sub
dectis fugitiui ꝑpetue ꝓuidentie placuerunt.

Expanded text:
tura, inquit, Factori deserviens extenditur in tormentum adversus injustos, et lenior fit ad benefaciendum his qui in te confidant. Propter quod et tunc in omnia se transfigurans omnium nutrici gratiae tuae deserviebat ad voluntatem horum qui a te desiderati sunt ut scirent filii tui quos dilexisti Domine quoniam non nativitatis fructus pascunt homines sed sermo tuus hos qui in te crediderint conservat quod enim ab igni non poterat exterminari statim ab exiguo radio solis calefactum tabescebat ut notum omnibus esset quoniam oportet praevenire solem ad benedictionem tuam et ad orientem lucis tibi adorare ingrati enim fides tamquam hibernalis glacies tabescit et disperiet tamquam aqua supervacua magna enim sunt iudicia tua et inenarrabilia verba tua perraverunt. Dum enim persuasum habent iniqui posse dominari nationi sanctae: vinculis tenebrarum et longae noctis compediti, inclusi sub tectis, fugitivi perpetuae providentiae jacuerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
qͥdam errantes colebant mutos serpen¬
tes & bestias suꝑuacuas. ĩmisisti illis
multitudinẽ mutoꝵ animalium in
uindictam. ut scirent qr ꝑ que peccat
qͥs: ꝑ hec & torquet᷑. Non enim impos¬
sibilis erat om̃ipotens manus tua. que
creauit orbem t̾rarum ex materia in¬
uisa: ĩ mittere illis multitudinẽ urso¬
rum. aut audaces leones. aut noui ge¬
neris ira plenas aut ignotas bestias.
aut uaporẽ igneum spirantes. aut o¬
dorem fumi ꝓferentes. aut horrendas
ab oculis scintillas emittentes. quarx
ñ solum lesura poterat illos extermi¬
nare: sed & asꝑius ꝑtimorem octidere.
Sed & sine his unospirtu occidi potẽ¬
rant. ꝑsequitionem passi ab ip̃is facti

Expanded text:
quidam errantes colebant mutos serpenquidam errantes colebant mutos serpentes et bestias supervacuas inmisisti illis multitudinem mutorum animalium in vindictam ut scirent quia per quae peccat quis per haec et torquetur non enim inpossibilis erat omnipotens manus tua quae creavit orbem terrarum ex materia invisa inmittere illis multitudinem ursorum aut audaces leones aut novi generis ira plenas et ignotas bestias aut vaporem igneum spirantes aut odorem fumi proferentes aut horrendas ab oculis scintillas emittentes quarum non solum laesura poterat illos exterminare sed et aspectus per timorem occidere sed et sine his uno spiritu occidi poterant persecutionem passi ab ipsis factis
Abbreviated transcription (Latin):
sunt: ꝑ hec cum illis deessent. bene cũ illis
astum est. Namꝓ fonte qͥdem sempiter¬
ni luminis: humanũ sanguinem dedi¬
sti iniustis. Qͥcũ minuerent᷑ in tͣductione
infantium occisoꝵ. dedisti illis abundan¬
tem aqͣm insꝑate: ostendens ꝑ sitim que
tunc fuit qͦmadmodũ tuos exaltares:
& aduersarios illoꝵ necares. Cum enim
temptatisunt. & qͥdem cum misericor¬
dia disciplinã accipientes: scierunt qͣm¬
admodũ cum ira iudicati impiitormen¬
ta paterent᷑. Hos quidẽ tanquam pa¬
ter monens ꝓbasti:. illos autem tanqͣ
durus rex interrogans condempnasti.
Absentes enim & p̃sentes: similit̃ tor¬
quebant᷑. Duplex enim illos acceꝑat
tedium: & gemitꝰ cum memoria p̃teri¬
toꝵ. Cum enimaudirent ꝑ sua torm̃ta
bene secum agi cõmemorati st̃ dñm:
in expositione praua ꝓiectum deriser̃t:
in finem euentus miratist᷑. Non summi¬
liter iustis faciens: ꝓ cogitationib au¬
tem insensatis iniqͥtates illoꝵ Quod.

Expanded text:
um per haec cum illis deesset bene cum illis actum est nam pro fonte quidem sempiterni fluminis humanum sanguinem dedisti iniustis qui comminuerentur in traductione infantum occisorum dedisti illis abundantem aquam insperate ostendens per sitim quae tunc fuit quemadmodum tuos exaltares et adversarios illorum necares cum enim temptati sunt et quidem cum misericordia disciplinam accipientes scierunt quemadmodum cum ira iudicati impii tormenta paterentur hos quidem tamquam pater monens probasti illos autem tamquam durus rex interrogans condemnasti absentes enim et praesentes similiter torquebantur duplex enim illos acceperat taedium et gemitus cum memoria praeteritorum cum enim audirent per sua tormenta bene secum agi commemorati sunt in expositione prava proiectum deriserunt in finem eventus mirati sunt non similiter iustis faciens pro cogitationibus autem insensatis iniquitates illorum quod
Abbreviated transcription (Latin):
tuo. & iudicem filioꝵ tuoꝵ & filiarum.¬
& cdixisti edificare templum in monte.
scõ tuo & in ciuitate habitationis tue:¬
altare. similitudinem tab̃nacłi scĩ tui
qd̾ p̾parasti ab inicio. & tecũ sapientia
tua que nouit oꝑa tua. qͦ & affuit tunc
cum orbem t̾rarum faceres. & sciebat qͥd
placitum ẽet oculis tuis: & qͥd directum
acceptum sit apud te. Scit enĩ illa om¬
nia & intelligit: & deducet me in ope¬
rib meis sobrie. Et custodiet me in sua
potentia: & erunt accepta oꝑa mea. Et
disponam popłm tuũ iuste: & ero dig¬
nus sedium patͥs mei. Quis enim pote¬
rit hõĩum scire consilium d̾i. aut quis
poterit cogitare quid uelit ds: Cogi¬
tationes enim mortalium timide: & incerꝰ
te ꝓuidentie nr̃e. Corpꝰ enim qd corrumpit᷑
aggrauat animã: & depͥmit terrena in¬
habitatio sensum multa cogitaritẽ. Et
difficile estimabimꝰ que in t̾ra sunt: & qͤ
in ꝓspectio sunt inueniemꝰ cum labore. Qeͤ

Expanded text:
tuo et iudicem filiorum tuorum et filiarumtuo et iudicem filiorum tuorum et filiarum dixisti aedificare templum in monte sancto tuo et in civitate habitationis tuae aram similitudinem tabernaculi sancti tui quod praeparasti ab initio et tecum sapientia quae novit opera tua quae et adfuit tunc cum orbem terrarum faceres et sciebat quid placitum esset oculis tuis et quid directum acceptum sit apud te scit enim illa omnia et intellegit et deducet me in operibus meis sobrie et custodiet me in sua potentia et erunt accepta opera mea et disponam populum tuum iuste et ero dignus sedium patris mei quis enim hominum poterit scire consilium Dei aut quis poterit cogitare quid velit Dominus cogitationes d corrumpitur aggrauat animam, et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem, et difficile estimabimus quae in terra sunt, et quae in prospectu sunt inueniemus cum labore Quae
Abbreviated transcription (Latin):
loquele illiꝰ sapientia & p̃claritas in cõ¬
municatione sermonũ ipsius: cretuibã
querens ut mͥ illã assumerem. Puer
autẽ eram ingeniosus: & sortitus suc
animã bonam Et cum ẽem magis bo¬
nus ueni ad corpꝰ incoinqͥnatum. Et
ud sciui q̃m aliter ñ possum ẽẽ continenᷤ
nisi ds det. & hoc ipsum erat sapientia
scire cuiꝰ eẽt hoc donum: adii dñm &
dep̾catus sum illum. & dixi extotis
p̃cordiis meis. Heus patrum meorũ
dominaret᷑ creature tue que a te factaẽ.
& disponat orbem t̾rarum in equitate
& iusticia. & in directione cordis iudici¬
um iudicet: da mͥ sedium tuarum as¬
sistricem sapientiã. & noli me reꝓbare
a pueris tuis: q̃m ego seruus tuus sum
& filiꝰ ancille tue. homo infirmꝰ & exi¬
gui temporis: & minor ad intellectum
iudicii & legum. Et si qͥs erit consũma¬
tus inter filios hõium. si ab illo fug̾it
sapientia tua: in nichilum computa¬
bitur. Tu autẽ me elegisti regẽ popłõ

Expanded text:
e illius sapientia et praeclaritas in communicatione sermonum ipsius circuibam quaerens ut mihi illam adsumerem puer autem eram ingeniosus et sortitus sum animam bonam et cum essem magis bonus veni ad corpus incoinquinatum et ut scivi quoniam aliter non possum esse continens niscire cujus esset hoc donum, adii Dominum, et deprecatus sum illum, et dixi ex totis praecordiis meis: Deus patrum meorum,dominaretur creaturae tuae, quae a te facta est, et ut disponat orbem terrarum in aequitate, et ut in iustitia et in directione cordis iuditium iudicet, da mihi sedium tuarum assistricem sapientiam, et noli me reprobare a pueris tuis; quoniam servus tuus sum t filius ancillae tuae sum homo infirmus et exigui temporis et minor ad intellectum iudicii et legum et si quis erit consummatus inter filios hominum si afuerit ab illo sapientia tua in nihilum conputabitur tu me elegisti regem populo
Abbreviated transcription (Latin):
nam his qͥ post me futi sunt relinquã.
Disponam popłos: & nationes mͥerunt
subiecte. Tinebunt me audientes reges
horrendi. in multitudine uidebor bonus.
& in bello fortis. Intrans in domũ meam
conqͥescam cum illa. ñ enim h̃t amari¬
tudinẽ conuersatio illiꝰ: nec tedium con¬
uictus ipsiꝰ sed leticiam & gaudiũ. Hec

Expanded text:
me futuri sunt relinquam disponam populos et nationes mihi erunt subiectae timebunt me audientes reges horrendi in multitudine videbor bonus et in bello fortis intrans in domum meam conquiescam cum illa non enim habet amaritudinem conversatio illius nec taedium convictus ipsius sed laetitiam et gaudium
Abbreviated transcription (Latin):
pͥor factus est. & in uentre matͥs figuratus
sum caro NItem mensiũ tempore coagula
tus sum in sanguine. ex semine hominis:
& delestam̃to sompni conuenientis. Et ego
natꝰ accepi cõmunem aerem: & in similit
factam decidi t̾ram. Et pͥmã uocem similẽ
omnib emisi plorans. in inuolum̃tis nu¬
tritꝰ sum: & curis magnis. Nemo enim ex
regib: aliud habuit inicium natiuitatis.
Unꝰ ergo introitꝰ est om̃ib ad uitã: & simi¬
lis exitus. Sropt̾ hoc optaui & datus est

Expanded text:
prius factus est, et in ventre matris figuratus prius factus est, et in ventre matris figuratus sum caro, novem mensium ttus sum in sanguine ex semine hominis et delectamento somnii convenientis, et ego natus accepi communem aerem et in similiter factam decidi terram primam vocem similem omnibus emisi plorans in involumentis nutritus sum et curis magnis nemo enim ex regibus aliud habuit nativitatis initium unus ergo introitus est omnibus ad vitam et similis exitus propter hoc optavi et datus est
Abbreviated transcription (Latin):
uerissima ẽ discipline concupiscentia. Cu¬
ra gͦ discipline dilectio est: & dilectio custo¬
dia legum illiꝰ est. Custoditio autem legũ:
consũmatio incorruptionis ẽ. Incorrup¬
tio autem: facit ẽẽ ꝓximum d̃o. Concupis¬
centia autẽ sapientie: deducit ad regnũ
ꝑpetuum. Si gͦ delectamini sẽdib & scep¬
tris o reges popli. diligite sapientiam: ut
in ꝑpetuum regnetis. Diligite lumen sa
autem sapientia & qͣmadinodũ facta sit
referam & ñ abscondam a uob̃ sacram̃ta
dei. sed ab inicio natiuitatis inuestigabo:
& ponam inlucem scientiã illius. & ñ pre¬
teribo ueritatem. Neq cum inuidia tabes¬
cente iter habebo: qm talis homo ñ erit¬
particeps sapientie. Multitudo autẽ sapi-¬
entium sanitas ẽ orbis t̾rarum: & rex sa¬
piens popłi stabilim̃tum est. Ergo accipi¬
te disciplinam ꝑ sermones meos: & ꝓderit
uob̃. Sum qͥdem & ego mortalis homo si¬
milis omnib. & ex genere t̃reno illius qͥ

Expanded text:
plinae concupiscentia. Cura ergo disciplinae dilectio est; et dilectio custoditio legum illius est: custoditio autem legum confirmatio incorruptionis est; incorruptio autem facit esse proximum Deo. Concupiscentia itaque sapientiae deducit ad regnum perpetuum. Si ergo delectamini sedibus et stemmatibus, reges populi, diligite sapientiam, ut in perpetuum regnetis. Et paautem sapientia, et quemadmodum facta sit referam, et non abscondam a vobis sacramenta Dei, sed ab initio nativitatis investigabo et ponam in lucem scientiam illius, et non praeteribo veritatem neque cum invidia tabescente iter habebo, quoniam particeps sapientiae. Multitudo autem sapientium sanitas est orbis terrarum: et rex sapiens populi stabilimentum est. Ergo accipite disciplinam per sermones meos, et proderit vobis. Sum quidem et ego mortalis homo, similis omnibus, et ex genere terreno illius, qui
Abbreviated transcription (Latin):
mines. Cum p̃sens est imitant᷑ illam. &
desiderant eam cum se eduxerit: & in ꝑ¬
petuum coronata tͥumphat. incoinqͥna¬
toꝵ certaminũ premiũ uincens. Multi¬
gena autẽ impioꝵ multitudo non erit
radices altas: nec stabile firmamentum
collocabunt. Et si in ramis in tẽpore ger¬
minau̾int. infirmit̾ posita a uento cõ¬
mouebunt᷑: & a nimietate uentoꝵ era¬
dicabunt᷑. Confringent᷑ enim rami¬

Expanded text:
mines cum praesens est imitantur illam et mines cum praesens est imitantur illam et desiderant eam cum se duxerit et in perpetuum coronata triumphat incoinquinatorum certaminum praemium vincens multigena autem impiorum multitudo non erit radices altas nec stabile firmamentum conlocabunt et si in ramis in tempore germinaverint infirmiter posita a vento commovebuntur et a nimietate ventorum eradicabuntur confringent
Abbreviated transcription (Latin):
& disciplinam qͥ abicit infelrx ẽ. se ua¬
cua est spes illoꝵ & la bores sine frusti
& anhabitabilia oꝑa illoꝵ surtt Muly¬
eres eorum insensate sunt: & nequis¬
sumi filii eorum. Maledista creatura
illoꝵ. q̃m felix sterilis & incomqͥnata¬
que ĩ sciuit thorum in delicto. habebit
fructum in respestione animar scare.
iniquitatem. nec cogitauit aduersus
deum nequissima: dabitur enim illi
fidei donum elestum. & sors in templo
dei acceptissima. Bonoꝵ enum laboꝵ
głosus est fructus: & que non concidat
radix sapientie. Lilii autẽ ad ultero¬
rum in consuminatione eĩt: & ab un¬
qͣ thoro semen exterminabit᷑. Et si qͥ¬
dem longe uite erunt in nichilũ com¬
putabunt᷑: & sine honore erit nouissi¬
ma senectus illoꝵ. Et si celeriꝰ defuncti
fuerint ñ habebunt spem: nec in die
agnitionis alloquutionẽ. Nationes e¬
nim inique: dire sunt consũmationis.
claritatẽ. Immortalis est enim memoria
illius: qm apud deum nota est & apud ho¬

Expanded text:
it infelix est et vacua est spes illorum et labores sine fructu et inhabitabilia opera illorum sunt mulieres eorum insensatae sunt et nequissimi filii eorum maledicta creatura illorum qquae nescit thorum in delicto! habebit fructum in dilectione animae. iniquitatem nec cogitavit adversus Deum nequissima dabitur enim illi fidei donum electum et sors in templo Domini acceptissima bonorum enim laborum gloriosus est fructus et quae non concidat radix sapientiae filii autem adulterorum inconsummati erunt et ab iniquo toro semen exterminabitur et si quidem longae vitae erunt in nihilum conputabuntur et sine honore erit novissima senectus illorum et si celerius defuncti fuerinnitionis adlocutionem nationis enim iniquae dirae sunt consummationes claritate inmortalitas est enim in memoria illius quoniam et apud Deum nota est et apud ho
Abbreviated transcription (Latin):
nes stellarum. naturas animaliũ & iras
bestiarum: uim uentoꝵ & cogitationes ho-¬
minũ. differentias uirgultoꝵ & uirtites
radicum: & qͣcunq sunt absconsa & imꝑ¬
gentie. sc̃s. unicus multiplex. subtilis. di¬
sertus mobilis incoinquinatꝰ. certus. sua¬
uis. amans bonum. acutꝰ. qui nichil ue
tat benefacere. humanꝰ. benignꝰ. stabilis.
certus. seturꝰ. omnem habens uirtutem.
omnia ꝓspiciens. & qͥ capiat omnes sp̃s
intelligibiles mundꝰ. subtilis. Omnib e¬

Expanded text:
nes, naturas animalium et iras bestiarum, uim uentorum et cogitationes hominum, digerentias uirgultorum et uirtutes radicum. Et quaecumque sunt abscondita et impentiae, sanctus unicus, multiplex, subtilis, disertus, mobilis, incoinquinatus, certus, suavis, amans bonum; acutus, humanus, betat benefacere, humanus, benignus, stabilis, certus, securus, omnem habens virtutem, omnia prospiciens, et qui capiat omnes spiritus intelligiles, mundos, subtiles. Isaias
Abbreviated transcription (Latin):
popłm iustum & semen sine qͣrela libe¬
rauit a nationib qͣ illum compͥmebant.
Intrauit in animã serui dñi. & stetit con¬
tra reges horrendos: in portentis & sig¬
nis. Et reddidit iustis mercedem laboꝵ
suoꝵ: & deduxit illos in uia mirabili.
Et fut illis in uelamento dier: & in luce¬

Expanded text:
pulum justum, et semen sine querela liberavit a nationibus, quae illum deprimebant. Intravit in animam servi Dei, et stetit contra reges horrendos in portentis et in signis. Et reddidit justis mercedem laborum suorum, et deduxit eos in via mirabili: et fuit illis velamento die
Abbreviated transcription (Latin):
nem scientie qͥs desiderat: Scit p̃teri¬
ta: & de futuris estimat. Scit uersiitias
sermonũ: & dispositiones argum̃toꝵ.
Signa & monstra scit anteqͣm fiant:
hanc adducere mͥ ad conuiuendũ. sc¬
ens q̃m communi cabit mecũ debonis:
& erit alloquutio cogitationis & tedii
mei. Habebo ꝓpter hanc claritatẽ ad
turbas: & honorem apud seniores.
Iuuenis & acutꝰ inueniar in iudicio. &
in conspectu potentiũ amabilis ero: &
facies pͥncipum ammirabunt᷑ me. Ta¬
centẽ me sustinebunt. & loqͣntem me
respicient: & sermocinante me plura
mauꝰ ori suo imponent. ꝓpt̾ea habebo

Expanded text:
t praeterita et de futuris aestimat scit versutias sermonum et dissolutiones argumentorum signa et monstra scit antequam fiant osui ergo hanc adducere mihi ad convivendum sciens quoniam communicabit mecum de bonis et erit adlocutio cogitationis et taedii mei habebo propter hanc claritatem ad turbas et honorem apud seniores iuvenis acutus inveniar in iudicio et in conspectu potentium admirabilis ero et facies principum mirabuntur me tacentem me sustinebrespicient et sermocinante me plura manus ori suo imponent. Hec Salo
Abbreviated transcription (Latin):
illius: & armabit creat᷑am ad ultionem
inimicoꝵ. Induet ꝓtorace iusticiam: &
accipiet ꝓ galea iudicium rectũ. Sumet
scutum in expugnabile equitatẽ. acuet
autem diram iram in lancea: &e pugna¬
bit cum illo orbis t̾rarum contra insensa¬
tos. Ibunt directe emissiones fulgorum:
& tanqͣm habene curuato arcu nubium
exterminabunt᷑. Et ad certum locum in¬
silient: & a petrosa ira plene mittentur
grandines. Et scandescet in illos aqua
maris: & flumina concurrent duriter.
ontra illos stabit sp̃s iurtutis: & tanqͣ
turbo uenti diuidet illos. Et ad heremũ
ꝑducet omnẽ terram iniquitatis illoꝵ:¬
& malignitas euertet sedes potentium.
Melior est sapientia qͣm uires: & uir
prudens magis qͣm fortis. Audite ergo
reges & intelligite: discite iudices finiũ
terre. Prebete aures uos qͥ continetis mul¬
titudines. & placetis uob̃ in turbis natio

Expanded text:
bit creaturam ad ultionem inimicorum induet pro torace iustitiam et accipiet pro galea iudicium certum sumet scutum inexpugnabilem aequitatem acuet autem duram iram in lanceam et pugnabit cum illo orbis terrarum contra insensatos ibunt directae emissiones fulgorum et tamquam a bene curvato arcu nubium exterminabuntur et ad certum locum insilient et a petrosa ira plenae mittentur grandines et scandescet in illos aqua maris et flumina concurrent duriter contra illos stabit spiritus virtutis et tamquam turbedo venti dividet illos et ad heremiam perducet omnem terram iniquitatis et malignitas evertet sedes potentium melior est sapientia quam vires et vir prudens magis quam fortis audite ergo reges et intellegite discite iudices finium terrae praebete aures vos qui continetis multitudin
Abbreviated transcription (Latin):
a pͥncipio. Hec illum qͥ pͥmus formatus
ẽ a deo patre orbis t̾rarum cum ẽẽt solꝰ
creatus custodiuit. & eduxit illum a de¬
licto suo: & dedit illi uͥtutem continen¬
di om̃ia. Abhac ut recessit iniustus in
ira sua: ꝑ iram homicidii frat̾nitas de¬
ꝑiit. ꝓpter qͣm cum aqua deleret terrã.
iterum sanauit sapientia: ꝑ contẽptibi¬
le lignum iustũ gubernans. Hec & in con
sensu nequitie cũ se nationes contulissent.
sciuit iustum & conseruauit si ne querela
deo: & in filiis misericordiam fortẽ custo¬
berauit fugientem: descendente igne in
pentapoli. Quib in testimoniũ nequitie
fumigabunda constat deserta. ⁊ in certo tẽpore
fructus habentes arbores: & incredibilis
anime memoria stans figmentum salis.
Sapientiam enim p̾tereuntes ñ tantum
in hoc lapsi sunt ut ignorarent bona. s¬
& insipientie sue reliqͣrunt hominibus
memoriã: ut in his que peccauerunt nec

Expanded text:
haec illum qui primus finctus est patrem orbis terrarum cum solus esset creatus custodivit et eduxit illum a delicto suo et dedit illi virtutem continendi omnia ab hac ut recessit iniustus in ira sua per iram homicidii fraternitatis deperiit propter quem cum aqua deleret terram iterum sanavit sapientia per contemptibile lignum iustum gubernans haec et in cosensu nequitiae cum se nationes contulissent, scivit justum et servavit sine querela Deo, et in filiis misericordiam fortem custoberavit, fugientem descendentem ignem in Pentapolim, cujus in testimonium nequitiae fumigabunda constat deserta terra, et incerto tempore fructus habentes arbores, et incredibilis animae stans memoria figmentum salis. Sapientiam enim praetereuntes non tantum in hoc lapsi sunt, ut ignorarent bona, sed insipientiae suae reliquerunt hominibus memoriam, ut in his quae pecc
Abbreviated transcription (Latin):
q̃m mater est om̃ium. Qnͣdo sine fictione
didici. & sine inuidia cõmunicobonis illiꝰ:¬
& honestatem illius ñ abscondo. Infinitus
enim thesaurus est hominib. quo qͥ usi
sunt participes facti sunt amicicie der: ꝓp¬
ter discipline dona commendati. M autẽ
dedit d̃s dicere ex sententia. & presumere
digna horum que mͥ dantur: q̃m ipse d̃s
sapientie dux est: & sapientium emenda¬
dor. In manu enim illiꝰ & nos & sermones
nr̃i. & omnis sapientia: & oꝑum scientie
disciplina. Ipse enim dedit mͥ hoꝵ qͦ sunt¬

Expanded text:
 sine fictione didici et sine invidia communico et honestatem illius non abscondo infinitus enim thesaurus est hominibus quod qui usi sunt participes facti sunt amicitiae Dei propter disciplinae dona commendati mihi autem det Deus dicere ex sententia et praesumere digna horum quae dantur quoniam ipse et sapientiae dux est et sapientium emendator in manu enim illius et nos et sermones nostri et omnis sapientia et operum scientiae disciplina ipse enim mihi dedit horum qu
Abbreviated transcription (Latin):
uat. & ꝑ nationes in aĩas scãs se transfert.
amicos dei & ꝓpħas constituit. Neminẽ
enim diligit᷑ deus: nͥ eum qͥ cum sapientia
inhabitat. Est enim hec speciosior sole:
& suꝑ omnem stellarum dispositionem.
Luci comparata: inuenit᷑ prior. Illi enĩ:
succedit nox. Sapientiam autẽ: ñ uin¬
cit malitia. Attingit gͦ a fine usq ad fi¬
nem fortit: & disponit omnia suauiter.

Expanded text:
e transfert amicos Dei et prophetas constituit neminem enim diligit Deus nisi eum qui cum sapientia inhabitat est enim haec speciosior sole et super omnem stellarum dispoLuci comparata, invenitur prior . Illi enim succedit nox, sapientiam autem non vincit malitia: Attingit ergo a fine usque ad finem fortiter, et disponit omnia suaviter.
Abbreviated transcription (Latin):
disposiusti. Multtĩ enum ualere tͥ soli
suꝑperat semꝑ. & uirtiti brachii tui qͥs
resistet: ¶ tanqͣm mom̃tum state¬
re sic ante te est orbis t̾rarum: & tanqͣm
guita roris antelucani que descendit in
terram. Sed misereris om̃ium q̃m om¬
nia potes: & dissimulas peccata hominũ
ꝓpter penitentiã. Diligis enim omnia qͤ
sunt: & nichil odisti hoꝵ que fecisti. Nec
enim odiens aliqͥd constituisti: aut feci¬
sti. Qͦmodo enim posset aliqͥd ꝑmanere
nͥ tu uoluisses. aut qd a te uocatum non

Expanded text:
tum enim valere tibi soli superat semper et virtuti brachii tui quis resistet quoniam tamquam momentum staterae sic ante te est orbis terrarum et tamquam gutta roris antelucani quae descendit in terram sed misereris omnium quoniam omnia potes et dissimulas peccata hominum propter paenitentiam diligis enim omnia quae sunt et nihil odisti horum quae fecisti nec enim odiens aliquid constituisti quomodo autem posset aliquid permanere nisi tu voluisses aut quod a te voc
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ uistus mortuus uiuos impios: &
iuuentus celeriꝰ consummata longã ui
tam iniusti. uidebunt enim finem sa¬
pientis. & ñ intelligent qͥd cogitauerit
de illo ds: & quare munierit illũ dñs.
Uidebunt enim & contempnent eũ: il¬
los autem dñs irridebit. Et erunt post
hec decidentes sine honore: & in contu¬
melia inter mortuos in ꝑpetuum. Qm̃
disrumpet illos inflatos sine uoce: & cõ¬
mouebit illos a fundam̃tis. Et usq ad
supremum desolabunt᷑. & erunt gemen¬
tes: & memoria illoꝵ ꝑiet. Uenient in co¬
gitatione peccatoꝵ suoꝵ timidi: & tradu¬
cent illos ex aduerso iniquitates ipsoꝵ.

Expanded text:
autem iustus mortuus uiuos impios, et iuuentus celerius ctam iniusti videbunt enim finem sapientis et non intellegent quid cogitaverit de illo Deus et quare munierit illum Dominus videbunt enim et contemnent illos autem Dominus inridebit et erunt post haec decidentes sine honore et in contumelia inter mortuos in perpetuum quoniam disrumpet illos inflatos sine voce et commovebit illos a fundamentis et usque ad supremum desolabuntur et erunt gementes et memoria illorum periet venient in cogitatione peccatorum suorum timidi et traducent illos
Abbreviated transcription (Latin):
tiam. Uapor est enim uͥtutis dei. & emana-¬
tio quedami ẽ claritatis om̃ipotentis d̾i sin-¬
cera: & ideo nichil inqͥnatum in illa in¬
currit. Candor enim est lucis eterne. & spe¬
culum sine macula dei maiestatis: & y¬
mago bonitatis illiꝰ. Et cum sit una om

Expanded text:
tiam vapor est enim virtutis Dei et emanatio quaedam est claritatis omnipotentis Dei sincera et ideo nihil inquinatum in illa incurrit candor est enim lucis aeternae et speculum sine macula Dei maiestatis et imago bonitatis illius e
Abbreviated transcription (Latin):
& tanqͣm nauis que ꝑtransit fluctuantẽ
aquam. cuiꝰ cum p̾terierit ñ est uestigiũ
inuenire: neq semitam carine illuis in
fluctib. aut auis que transuolat in aere.
nullum inuenit᷑ argumentum itineris
illiꝰ. sed tantum sonitus ẽ alarum illius¬
uerberans leuem uentum: & scindens
ꝑ ium itineris aerem. Commotisq alis
transuolauit: & post hoc nullum signũ
inuenit᷑ itineris illiꝰ. Aut tanqͣm sagita
emissa in lotum destinatum. diuisꝰ aer
continuo in se reclusus ẽ: & ignorat᷑ tran

Expanded text:
 tamquam navis quae pertransit fluctuantem aquam cuius cum praeterierit non est vestigium invenire neque semitam carinae illius in fluctibus aut avis quae transvolat in aere nullum invenitur argumentum itineris illius sed tantum sonitus est alarum verberans levem ventum et scindens per vim itineris aerem commotis alis transvolavit et post hoc nullum signum invenitur itineris illius aut tamquam sagittae emissae in locum destinatum divisus aer continuo in
Abbreviated transcription (Latin):
tentes aut̃ potent̾ tormenta patientur.
Non enum subtrahet ꝑsonam cuiꝰquã
dominus. nec uerebit᷑ magnitudinẽ cuiꝰ¬
quam: q̃m pusillum & magnum ipse
fecit. & equalit cura est illi de omnib.
Fortiorib autem: fortior instat crucia¬

Expanded text:
ur. non subtransiet personam cuiusquam dominus nec reuerebitur magnitudinem cuiusquam, quoniam et pusillum et magnum ipse fecit, et aequaliter cura est illi de omnibus, fortioribus autem fortior instat crucia
Abbreviated transcription (Latin):
uimus ẽẽ. & iurtutis quidẽ signum nullũ
ualiumꝰ ostendere: in malignitate autẽ
nr̃a consumpti sumꝰ. Talia dixerunt in in¬
ferno hi qui peccauerunt. q̃m spes impii tan¬
quam lanugo est que a uento tollit᷑. & tan¬
qͣm spuma gracilis que a ꝓcella dispergit᷑.
& tanqͣm fumus qͥ auentõ diffusus ẽ & tan

Expanded text:
quidem signum nullum valuimus ostendere. In malignitate autem nostra consumpti sumus. Talia dixerunt in inferno hi qui peccaverunt, quoniam spes impii tamquam lanugo est que a vento tollitur, et tamquam spuma gracilis que a procella dispergitur, et tamquam fumus qui a vento diffu
Abbreviated transcription (Latin):
sumus ab illo. & abstinet se a uiis nr̃is
tanqͣm ab immundiciis: & p̃fert nouis¬
sima iustoꝵ & gloriatur patrem d̃m se
habere. Uideamus gͦ si sermones illeꝰ ue
ri sint. & temptemꝰ que uent᷑a sunt illi:
& sciemus que erunt nouissima illius.
Si enim est uerꝰ filius dei suscipiet illũ:
& liberabit eum de manu contrariorũ.
Contumelia & torm̃to interrogemꝰ illũ.
ut sciamꝰ reuerentiam illiꝰ: & ꝓbemꝰ pa¬
tieritiam eiꝰ. Morte tͣpissima condemp¬
nemꝰ illum: erit enun respectus ex ser¬
monib illius. Hec cogitauerunt &
errauerunt. excecauit enim illos mali¬
cia illoꝵ. & nescierunt sacramenta dei.
neq mercedem sꝑauerunt iusticie: nec
iudicauerunt honorem animarꝵ scãꝵ.

Expanded text:
sumus ab illo: et abstinet se a viis nostris: tanquam ab immunditiis. Et profert novissima justorum: et gloriatur patrem Deum se habere. Videamus si sermones ejus ri sunt: et tentemus que ventura sunt illi: et sciemus que erunt novissima illius. Si enim verus est filius Dei: suscipiet illum: et liberabit eum de manu contrariorum. Contumelia et tormento interrogemus eum: et sciemus reverentiam illius: et probemus patientiam ipsius. Morte turpissima condemnemus eum: erit enim respectus ex sermonibus illius. Hec cogitaverunt et erraverunt: excecavit enim illos malicia ipsorum: et nescierunt sacramenta Dei. Nec mercedem speraverunt justicie: nec judicaverunt honorem animarum sancta
Abbreviated transcription (Latin):
Sixerunt enim apud se: cogitantes non
recte. Exiguum & cum tedio est tempꝰ uite
nr̃e. & non est refrigerium in fine homini̾.
&̃ non est qui agnitꝰ sit reuersus ab inferiᷤ.
quia ex nichilo nati sumꝰ. & post hec erimꝰ
tanqͣm si ñ fuerimꝰ: q̃m fumus afflatꝰ est
in narib nr̃is. & sermo scintille ad cõmo¬
uendum cor nr̃m qi extincta cinis erit cor¬
pus nr̃m: & sp̃s diffundet᷑ tanqͣm mollis
aer. Et transiet uita nr̃a tanqͣm uestigia
nubis. & sicut nebula dissoluet᷑ que fuga¬
ta ẽ a radiis solis. & a calore illiꝰaggraua
ta. Et nomen nr̃m obliuionem accipiet ꝑ
dempꝰ: & nemo menoriam habebit oꝑum
nr̃orum. Umbre enum transitus est tempus
nr̃m. & non est reuersio finis nr̃i: q̃m con¬
signata est & nemo reuertetur. Uenite gͦ &
fruamur bonis qͤ sunt: & utamur treat᷑a
tanqͣm in iuuentute celerit. Uino p̃cioso

Expanded text:
ixerunt enim apud se cogitantes non recte exiguum et cum taedio est tempus vitae nostrae et non est refrigerium in fine hominis et non est qui agnitus sit reversus ab inferis quia ex nihilo nati sumus et post hoc erimus tamquam non fuerimus quoniam fumus afflatus est in naribus nostris et sermo scintillae ad commovendum cor nostrum quia extincta cinis erit corpus et spiritus diffundetur tamquam mollis aer et transiet vita nostra tamquam vestigium nubis et sicut nebula dissolvetur quae fugata est a radiis solis et ata. Et nomen nostrum oblivionem accipiet per tempus, et nemo memoriam habebit operum nostrorum. Umbre enim transitus est tempus nostrum, et non est reversio finis nostri, quoniam consignata est, et nemo revertetur. Venite ergo, et fruamur bonis que sunt et utamur creatura ta
Abbreviated transcription (Latin):
Quidam enim putabant qi loculos habebat
uidas. quia dicit ei iħc. eme ea que opus sunt
nob̾ ad diem festum: aut egenis ut aliquid
daret. Cum gͦ accepisset ille bucellã: exiuit
continuo. Erat autem nox Cum ergo exisset:
dicit iħc. Nunc cdarificatus ẽ filius hominis :
& ds clarificatus est in eo. Si d̾s clarificatꝰ est

Expanded text:
ulos habebat Judas, quia dixit ei Jesus, Eme ea quae opus sunt nobis ad diem festum; aut egenis ut aliquid daret. Cum ergo accepisset ille buccellam, exiit continuo. Erat autem nox. Cum ergo exisset, dicit Jesus: Nunc clarificatus est Filius hominis, et Deus clarificatus est in eo: et si Deus clarificatus es
Abbreviated transcription (Latin):
qͣs non sit in oculis ur̃is: Et nunc confortare
zorobabel dicit dñs. & confortare ihu fili iose¬
dech sacerdos magne. & confortare om̃is popłs
terre dicit dñs exercituum: & facite q̃m ego
uob̾cum aim dicit dñs exercituum. Uerbum
qd̾ perigi uob̃cum cum egrederemin de terra
egypti: & sp̃s meus erit in medio ur̃m. Noli¬
de timere: qr hec dicit dñs exercituũ. Adhuc
unũ modicum est. & ego cõmouebo celum &

Expanded text:
quasi non sit in oculis vestris? Et nunc confortare quasi non sit in oculis vestris? Et nunc confortare Zorobabel, dicit Dominus: & confortare Jesu filii Josedech Sacerdos magne, & confortare omnis populus terrae, dicit Dominus exercituum: & facite quoniam ego vobiscum sum dicit Dominus exercituum verbum quod placui vobiscum cum egrederemini de terra Aegypti et spiritus meus erit in medio vestrum nolite timere quia haec dicit Dominus exercituum adhuc unum modicum est et ego commovebo