comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sit foliis oliuȩ similibus sed lacioribus. arbor in¬
culta atq siluestris. amara atq infructuosa. cui
insertus oliuȩ ramus um mutat radicis. et uertit
eam in propriamqualitatẽ. Lacrima oleastriar¬
boris dupler. alia enim gumen simulat sine ullo
qualitatis morsu: alia ammoniaci guitam ex di-¬
stillatione collectam ac remordentem. Oluia grece
eleon dicitur. ex quo in latinum tractumẽ ut oliua
dicatur. Olea autem ipsa arbor est. fructus oliua.:
succus oleum. Est autem arbor pacis insignis: cuiꝰ
fructus diuersis nominibus appellatur. Orea des
oliuȩ greca ethimologia a sim ilitudine testiculoꝵ
uocate. quos greci orci uocant. Radiolȩ eo quod ob¬
longe sunt in modum radiorum. Pauiȩ a papho in-¬
sula dictȩ: unde priꝰ adlate sunt. Liciniȩ. eo quod
optimum dent lumen. Nam lignis lumen ẽ unde
et lignum nomen accepit. quia aptum ẽ flaminis
et lumini. Pausia quam corrupte rustici pusiã

Expanded text:
sit foliis olivae similibus sed latioribus, arbor insit foliis olivae similibus sed latioribus, arbor inculta atque silvestris, amara atque infructuosa; cui insertus olivae ramus vim mutat radicis et vertit eam in propriam qualitatem. Lacrima oleastri arboris duplex. Alia enim gummi simulat sine ullo qualitatis morsu, alia ammoniaci guttam ex destillatione collectam ac remordentem. Oliva Graece ἔλαιον dicitur, ex quo in Latinum tractum est ut oliva dicatur. Olea autem ipsa arbor est; fructus oliva; sucus oleum. Est autem arbor pacis insignis, cuius fructus diversis nominibus appellatur. Orchades olivae Graeca etymologia a similitudine testiculorum vocatae, quos Graeci ὄρχεις vocant. Radiolae pro eo quod oblongae sunt in modum radiorum. Paphiae a Papho insula dictae, unde prius adlatae sunt. Lyciniae, eo quod optimum dent lumen; nam λυχνίς lumen est. Unde et lignum nomen accepit, quia aptum est flammis et luminibus. Pausia, quam corrupte rustici pusiam
Abbreviated transcription (Latin):
stipentur tecta. Hinc ẽ stipula ꝑ diminutionem
Arundo dicta quod cito arescat. hanc ueteres cannã
uocauerunt. arundinem postea uarro dixit Sci-¬
endum sane quod latinum oanna de lingua hebita
sumpsit. Apud eos enim calamus canna dicitur. Ci.¬
cuta autẽ ẽ quod est inter cannarum nodos: di¬
cta quod lateat. In indicis stagnis nasci arundines
calamiq dicuntur: ex quoꝵ radicibus ex pressum
suauissimum succum bibunt. Unde et uarro ait.
Indica ñ magnum in arbore crescit arundo. illius
et lentis premitur radicibus humor. dulcia eui
nequeant suco sua condere mella. Sabucus mol¬
lis et ꝑuia arbor. Ramnus genus genus ẽ rubi.
quam uulgo senticem ursinamꝰ appellant. asꝑum
nimis et spinosum. Sentix dicta a situ quod. ẽ. t̾ra
inculta. in qua sentices spineq nascuntur maio¬
res autem nr̃i omnem arborem spinosam ueprem
dicebant. quod ui prendat. Oleaster dictus quod

Expanded text:
stipentur tecta. Hinc et stipula per diminutionem. stipentur tecta. Hinc et stipula per diminutionem. Arundo dicta quod cito arescat. Hanc veteres cannam vocaverunt; arundinem postea Varro dixit. Sciendum sane quod Latinum canna de lingua Hebraea sumpsit; apud eos enim calamus 'canna' dicitur. Cicuta autem est quod est inter cannarum nodos; dicta quod lateat. In Indicis stagnis nasci arundines calamique dicuntur, ex quorum radicibus expressum suavissimum sucum bibunt; unde et Varro ait 20: Indica non magna in arbore crescit arundo; illius et lentis premitur radicibus humor, dulcia cui nequeant suco contendere mella. Sabucus mollis et pervia arbor. Rhamnus genus est rubi, quam vulgo senticem ursinam appellant, asperum nimis et spinosum. Sentix dicta a situ, quod est terra inculta in qua sentices spinaeque nascuntur. Maiores autem nostri omnem arborem spinosam veprem dicebant, quod vi prendat. Oleaster dictus quod
Abbreviated transcription (Latin):
cus quod cuspis ipsus lentus sit et mollis nam len¬
tum dicimus quicquid flexibile est. unde et len
flexibiles. Huiꝰ fructus oleum desudat. cortex re-¬
sinam quȩ mastixappellatur. cuius plurima et
melior inchio insula gignitur. Terebintus. arbor.
grecum nomen: generans resinam ommum resina¬
rum prestantiorẽ. Buxus grecum nomen ẽ ex par-¬
te a latinis corruptum. Pixos enim appellatur a-¬
pud eos arbor semꝑ uirens. et lenitate materiȩ ele¬
mentorum aꝓicibus apta. unde et scriptura.
scribe buxo. Rodandarum quod corrupte uulgo
lorandriun uocatur quod sit foliis lauri simi¬
lis flore ut rosa. arbor uenenata. Interficit
enim animalia. et medetur serpentiũ ueratio.¬
nes.
Herbitum uocauerunt pastores eo quod uice her-¬
bȩ prebeatur pecoribus ubi pascua desunt. Tur¬
biscus quod de uno cespite eius multa uirgulta sur¬
gunt: quasi turba. Stipa uocata. ꝓpter quod ex ea

Expanded text:
cus, quod cuspis ipsius lentus sit et mollis: nam lencus, quod cuspis ipsius lentus sit et mollis: nam lentum dicimus quidquid flexibile est; unde et lentflexibiles. Huius fructus oleum desudat, cortex resinam, quae mastix appellatur; cuius plurima et melior in Chio insula gignitur. Terebinthus arbor, Graecum nomen, generans resinam omnium resinarum praestantiorem. Buxus Graecum nomen est, ex parte a Latinis corruptum; πύξος enim appellatur apud eos. Arbor semper virens et levitate materiae elementorum apicibus apta. Unde et Scriptura Isai. 30, 8: 'Scribe buxo.' Rhododendron, quod corrupte vulgo lorandrum vocatur, quod sit foliis lauri similibus, flore ut rosa; arbor venenata. Interficit enim animalia, et medetur serpentum vexationes. Herbitum vocaverunt pastores eo quod vice herbae praebeatur pecoribus, ubi pascua desunt. Turbiscus, quod de uno cespite eius multae virgultae surgunt, quasi turba. Stipa vocata propter quod ex ea
Abbreviated transcription (Latin):
endis. cuiꝰ seminis hanc dicunt ẽẽ naturam. ut si qͥs
illud in poculo hauserit. liberis careat. sed et feminas
in feciuidas efficit. Po pulus autem et salix et tilium
mollis materie sunt. et ad sculpturam aptȩ. UimeN
uocari eo quod ium habeat multam uiroris. Natura
enim eiꝰ talis ẽ. ut etiam si arefac̾ta abluatur iures.¬
cat. deinde excisa atq in humo fixa radicibus sese
ipsa dimergat. M Niricȩ quam latini tramariciũ
uocant ex amaritudine nominata. Rustus enim
eiꝰ nimis amarus est. hȩc arbor in solitudine et saxo.¬
sa humo nascitur. ex qua etiam arbore maleficis ar.¬
tibus mistra id est odia concitare dicuntur. Mutꝰ
a mari dicta. eo quod magis arbor litorea sit. Unde uir¬
giliꝰ. litora mirtetis letissima. et amantes litoramir¬
tȩ. Hinc est quod et a grecis mirtenȩ dicitur.
Medicorum autem libri hanc arborem aptam scri-¬
bunt. mulierum necessitatibus plurimis. Lentis¬

Expanded text:
endis. Cujus seminis hanc dicunt esse naturam, ut si quis endis. Cujus seminis hanc dicunt esse naturam, ut si quis illud in poculo hauserit, liberis careat, sed et feminas infecundas efficit. Populus autem, et salix, et tilia, mollis materiae sunt, et ad sculpturam aptae. 48. Vimen vocatur, eo quod vim habeat multam viroris. Natura enim 338 ejus talis est, ut etiam si arefacta alluatur, virescat; deinde excisa, atque in humo fixa, radicibus sese ipsa demergat. 49. Myricae, quam Latini tamaricem vocant, ex amaritudine nominata. Gustus enim ejus nimis amarus est. Haec arbor in solitudine et saxosa humo nascitur, ex qua etiam arbore maleficis artibus μισήθρα, id est, odia concitari dicuntur. 50. Myrtus a mari dicta, eo quod magis littorea arbor sit. Unde et Virgilius: Littora myrtetis laetissima; ettae. Hinc est quod et a Graecis μυρίνη dicitur. Medicorum autem libri hanc arborem aptam scribunt mulierum necessitatibus plurimis. Lentis
Abbreviated transcription (Latin):
mecto loco nutritur. Ulmus nomen accepit. quod uli¬
ginosis locis et humidis meliꝰ proficit. Nlam in mon¬
tanis et asperis minus leta. Larex cui hoc nomen
a castello laricino inditum est. ex qua tabulȩ tegulis
adfixe flaminam repellunt: neq ex se carbonem am¬
bustȩ efficiunt. Populus dicta quod ex eius calce
multitudo nascatur: cuus genus duplexest. Nã
altera est alba altera nigra. Alba autem populus
dicta quia folia eius una parte sunt alba: altera
uiridia. hȩc ergo bicolor habens quasi noc̾tis et diei
notas. quȩ tempora ortu solis occasuq constant. Ee
nerat etiam resinam cirra eridanum fluuium: ue¬
lut alii memorant in finibus syriȩ.Tilium dicuis
uocatum eo quod utilis sit ad usum telorum.: nitore
et leuitate iaculandi. Est enim genus materiȩ
leuissime. Salix dicta quod celeriter saliat. hoc ẽ
uelociter crescat. arbor lenta uitibus abilis uinci¬

Expanded text:
mecto loco nutritur. Ulmus nomen accepit quod ulimecto loco nutritur. Ulmus nomen accepit quod uliginosis locis et humidis melius proficit; nam in montanis et asperis minus laeta est. Larex, cui hoc nomen a castello Laricino inditum est, ex qua tabulae tegulis adfixae flammam repellunt, neque ex se carbonem ambustae efficiunt. Populus dicta quod ex eius calce multitudo nascatur. Cuius genus duplex est: nam altera est alba, altera nigra. Alba autem populus dicta quia folia eius una parte sunt alba, altera viridia. Haec ergo bicolor, habens quasi noctis et diei notas, quae nerat etiam resinam circa Eridanum fluvium, vel, ut alii memorant, in finibus Syriae. 46. Tiliam dicunt vocatam, eo quod utilis sit ad usum telorum nitore et levitate jaculandi. Est enim genus materiae levissimae. 47. Salix dicta, quod celeriter saliat, hoc est, velociter crescat, arbor lenta, vitibus habilis vinci
Abbreviated transcription (Latin):
sub qua habitauit abraham: quȩ fertur usq ad
constantis regis imꝑium ꝑ multa scła ꝑdurasse.
Huiꝰ fructus galla appellatur. Ex quibus una a¬
grestis. Honfaticis dicta. parua forma. sed firmo cor¬
pore atq nodose. Quȩ medicaminibus et in caustis
adhibetur. altera balanis lenis ac leuis et nimiũ
ꝑforata. lucernarum tantum usibus necessaria
Fraxinus uocari fertur: quod magis in asꝑa loca
montana q fraga nascatur. Hinc ꝑdiriuationem
fraxinus. sicut a monte montanus. De quo ouidiꝰ
Et fraxinus utilis hastis. Taxus uenenata arbor
unde et toxica uenena expͥmuntur. ex hac arcus
parthi et aliȩ gentes faciunt: unde et poeta.
dicit particos. Acer coloribus impar. Robur au¬
tem generaliter dicitur ex omni materia. quicqͥd
est firmissimum. Alnus uocatus quod alatur am¬
ne proximo enim aquȩ nascitur nec facile extra
undas uiuit. Hinc et tenera et mollis quia inhu¬

Expanded text:
sub qua habitavit Abraham, quae fertur usque ad sub qua habitavit Abraham, quae fertur usque ad Constantis regis imperium per multa saecula perdurasse. Huius fructus galla appellatur. Ex quibus una agrestis ὀμφακίτης dicta, parva forma, sed firmo corpore atque nodoso, quae medicaminibus et incaustis adhibetur; altera βάλανος, lenis ac levis et nimium perforata, lucernarum tantum usibus necessaria. Fraxinus vocari fertur quod magis in aspera loca montanaque fraga nascatur. Hinc per derivationem fraxinus, sicut a monte montanus. De quo Ovidius Metam. 10, 93: Et fraxinus utilis hastis. Taxus venenata arbor, unde et toxica venena exprimuntur. Ex hac arcus Parthi et aliae gentes faciunt: unde et poeta dicit Parthicos. Acer coloribus inpar. Robur autem generaliter dicitur ex omni materia quidquid est firmissimum. Alnus vocatur quod alatur amne; proxime enim aquae nascitur, nec facile extra undas vivit. Hinc et tenera et mollis, quia in hu
Abbreviated transcription (Latin):
ueniant phẏro enim apud grecos ignis dicitur. Iu¬
niperus autem alia parua alia magna est. Ebenꝰ
in india et et hiopia nascitur. qui cesus durescit in
lapidem: cuius lignum nigrum ẽ et cortex leuis ut
lauri: sed indicum maculosum ẽ. in paruulis distin.¬
tionibus albis ac fuluis. Ethiopicum uero quod pre-¬
stantius accipitur: in nullo ẽ maculatum. sed est ni¬
grum lene et corneum. Est autem mareotica palus
in india. unde ebenus uenit. lucanus. ebenus ma¬
reotica inquit. Ebenus autem crepundiis inligat᷑.
ut infantẽ uisu nigra ñ terreant. Platanus a la¬
titudine foliorum dicta: uł quod ipsa arbor patu-¬
la sit et ampla. Nam platos grecilatum uocant. Ex¬
pressit huius arboris scriptura et nomen ac formã.
autem tenerissimis foliis ac mollibus: et uitium
similis. Quercus siue querinus quod ea solitierañ
dii gentium querentibus responsa preci. nere. arbor
multum annosa: sicut legitur de quercu manbre

Expanded text:
veniant; πῦρ enim apud Graecos ignis dicitur. Iuveniant; πῦρ enim apud Graecos ignis dicitur. Iuniperus autem alia parva, alia magna est. Ebenus in India et Aethiopia nascitur, qui caesus durescit in lapidem. Cuius lignum nigrum est et cortex levis, ut lauri; sed Indicum maculosum est in parvulis distinctionibus albis ac fulvis: Aethiopicum vero, quod praestantius accipitur, in nullo est maculatum, sed est nigrum, lene et corneum. Est autem Mareotica palus in India, unde ebenus venit. Lucanus 10, 117: Ebenus Mareotica, inquit. Ebenus autem crepundiis inligatur ut infantem visu nigra non terreant. Platanus a latitudine foliarum dicta, vel quod ipsa arbor patula sit et ampla; nam πλατύς Graeci latum vocant. Expressit huius arboris Scriptura et nomen et formam dautem tenerissimis foliis ac mollibus et vitium similis. Quercus, sive quernus, quod ea soliti erant dii gentium quaerentibus responsa praecanere, arbor multum annosa; sicut legitur de quercu Mambre,
Abbreviated transcription (Latin):
Huius ligni resina cedria dicitur. quȩ in conseruan-¬
dis libris adeo ẽ utilis: ut ꝑliniti ex ea nec tineas
patiantur nec tempore consenescant. Nascitur
in creta africa. atq syria. Cypressus grece dicitur
quod caput eiꝰ a rotunditate in acumen erigitur.
unde et conuocatur id est alta rotunditas. hinc et
fructus eius conus. quia rotunditas eiustalis est: ut
conũimitetur. Unde et conifere cipressi dicunt᷑.
Huius lignum cedro pene proximam habet uirtu¬
tem: templorum quoq trabibus aptum in penetra¬
bili soliditate. nunquam oneri cedit: sed ea qua in
principio fuerit firmitate ꝑseuerat. Antiqui cip̃s
si ramos prope rogum constituere solebant. ut odo¬
rem cadauerum dum urerentur opprimerent: io¬
cunditate odoris sui. Iuniperus grece dicta siue
quod ab amplo in angustum finit ut ignis: siue
quod conceptum diuteneat ignem. adeo ut si pru-¬
ne ex eius cinere fuerint oꝑtȩ: usq ad annum per¬

Expanded text:
Huius ligni resina cedria dicitur, quae in conservanHuius ligni resina cedria dicitur, quae in conservandis libris adeo est utilis ut perliniti ex ea nec tineas patiantur nec tempore consenescant. Nascitur in Creta, Africa atque Syria. Cyparissus Graece dicitur quod caput eius a rotunditate in acumen erigitur. Unde et κῶνος vocatfructus ejus conus, quia rotunditas ejus talis est, ut conum imitetur. Unde et coniferae cyparissi dicuntur: hujus lignum cedro pene proximam habet virtutem, templorum quoque trabibus aptum, impenetrabili soliditate nunquam oneri cedit: sed ea, qua in prsi ramos prope rogum constituere solebant, ut odorem cadaverum, dum urerentur, opprimerent iucunditate odoris sui. Iuniperus Graece dicta sive quod ab amplo in angustum finit, ut ignis, sive quod conceptum diu teneat ignem; adeo ut si prunae ex eius cinere fuerint opertae, usque ad annum per
Abbreviated transcription (Latin):
quam nos piceam dicimus. eo quod desudet picem:
nam et specie differunt. In germaniȩ autem insu¬
lis huius arboris lacrima electrum gignit. Gutta enĩ
defluens rigore uł tepore in soliditatem durescit. et
gemmam facit. de qualitate sua et nomen accipi.
ens. id est sucinum: eo quod sucus sit arboris. Pinus
creditur prodẽẽ cunctis quȩ subea seruantur. sicut
ficusnocere omnibus. Abies dicta quod pre ceteris arbo¬
ribus longe eat et in excelsũ ꝓmineat. cuius natura ex¬
pers est terreni humoris: ac perinde abilis atq leuis
nos. quia ex ea nauesfiunt. Hanc quidam gallicum
uocant: ꝓpt̃ candorem est autem sine nodo. Cedrus
id est arboris humor ardentis: cuiꝰ folia ad cipressi simi¬
litudinem respondent. Lignum uero iocundi odo¬
ris est et diudurans: nec atinea umquam ex t̃mina
ꝓpter durabilem ꝑpetuitatem unde et in templis
ppt̃ diuturnitatem ex hoc ligno lacunaria fiunt.

Expanded text:
quam nos piceam dicimus, eo quod desudet picem: quam nos piceam dicimus, eo quod desudet picem: nam et specie differunt. In Germaniae autem insulis hujus arboris lacryma electrum gignit: gutta enim defluens rigore vel tepore in soliditatem durescit, et gemmam facit, de qualitate sua et nomen accens, id est sucinum, eo quod sucus sit arboris. Pinus creditur prodesse cunctis quae sub ea seruntur, sicut ficus nocere omnibus. Abies dicta quod prae ceteris arboribus longe eat et in excelsum promineat. Cuius natura expers est terreni humoris, ac proinde habilis atque levis nos; quia ex ea naves fiunt. Hanc quidam Gallicum vocant propter candorem. Est autem sine nodo. Cedrus,γρόν, id est arboris humor ardentis, cuius folia ad cypressi similitudinem respondent. Lignum vero iucundi odoris est et diu durans, nec a tinea umquam exterminatopter durabilem perpetuitatem: unde et in templis propter diuturnitatem ex hoc ligno lacunaria fiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
homines glande uixerunt. Suberies arbor ex qua
ualidissimus cortex natatorius extrahitur. Et idõ
appellata suberies: eo quod fructus eiꝰ sues edunt.
Porcorum enim sunt alimenta ñ hominum. et dicta
suberies quasi subedies. fagus et esculus arbores glan¬
diferȩ idõ uocatȩ creduntur. quod earum fructibus
olim homines uixerunt. cibumq sumpserunt : escã¬
q habuerint. Nlam esculus ab esca dicta. fagus uero
agreco uocabulum traxit. fage autem grece comedere
dicitur. Sililicon quam latini corrupte siliquam uo-¬
cant. idõ a grecis tale nomen accepit. eo quod ligni euis
fructus sit dulcis. Silo quippe dicunt lignum. licon
dulce. huiꝰ arboris pomo succus expressuis: acacia a grecis
dicitur. Pistacia quod cortex pomi euis nardi pistici
odorem referat. Pinus arbor picea ab acumine folioꝵ¬
uocata. Pinum enim antiqui acutum nominabant.
finum autẽ aliam pitin aliam greci peuicen uocant.

Expanded text:
homines glande vixerunt. Suberies arbor, ex qua homines glande vixerunt. Suberies arbor, ex qua validissimus cortex natatorius extrahitur. Et ideo appellata suberies, eo quod fructus eius sues edunt. Porcorum enim sunt alimenta, non hominum; et dicta suberies, quasi subedies. Fagus et esculus arbores glandiferae ideo vocatae creduntur, quod earum fructibus olim homines vixerunt cibumque sumpserunt escamque habuerunt. Nam esculus ab esca dicta; fagus vero a Graeco vocabulum traxit: φαγεῖν autem Graece comedere dicitur. Xyliglycon, quam Latini corrupte siliquam vocant, ideo a Graecis tale nomen accepit, eo quod ligni eius fructus sit dulcis. Χύλον quippe dicunt lignum, γλυκὺ dulce. Huius arboris pomo sucus expressus acacia a Graecis dicitur. Pistacia, quod cortex pomi eius nardi pistici odorum ruferat. Pinus arbor picea ad acumine folioruPinum autem aliam pitin, aliam Graeci peuken vocant,
Abbreviated transcription (Latin):
ut ꝑfica. punica. maciana. cidonia. et cetera. Amig¬
dala grecum nomen quȩ latine nux longa uocatur.
Hano alii nuciclam uocant. quasi minorem nueẽ.
De qua uirgiliꝰ cum se nux plurima siluisinduit
in florem. Cunctis enim arboribus prior se in flo-
rem conuertit: et ad inferenda poma arbusta se¬
quentia preuenit. Auellane ab auellano cam¬
pani& et oppido ubi abundant. cognominate
sunt: he agrecis ponticȩ appellantur eo quod
cirta ponticum mare abundent. Castaneam
latiui a greco appellant uocabulo. Hanc enum
greci castaneã uocant. propter quod fructus eiꝰ gemini
in modum testiculorum intra folliculum reconditisiq̃.
qui dum eiciuntur quasi castrantur. Hȩc arbor si¬
mul ut excisa fuerit. tamquam silua expullulare
consueuit. Llex ab electo uocata. Huiꝰ enim arboris
fructum. homines pͥmum ad uictum sibi elegerunt.
Unde et poeta mortales pͥmi ructabant gutture
glandem. Prius enu quam frumenti usus ẽet. antiqͥ

Expanded text:
ut Persica, Punica, Matiana, Cydonia, et cetera. Amygut Persica, Punica, Matiana, Cydonia, et cetera. Amygdala Graecum nomen, quae Latine nux longa vocatur. Hanc alii nuciclam vocanDe qua Virgilius : . . . . . Cum se nux plurima silvis Induet in florere convestit, et ad inferenda poma arbusta sequentia praevenit. Abellanae ab Abellano Campaniae oppido, ubi abundant, cognominatae sunt. Haec a Graecis Ponticae appellantur, eo quod circa Ponticum mare abundant. Castaneam Latini a Graeco appellant vocabulo. Hanc enim Graeci καστανίαν vocant, propter quod fructus eius gemini in modum testiculorum intra folliculum reconditi sunt, qui dum eiciuntur quasi castrantur. Haec arbor simul ut excisa fuerit, tamquam silva expullulare consuevit. Ilex ab electo vocata; huius enim arboris fructum homines primum ad victum sibi elegerunt. Unde et poeta: Mortales primi ructabant gutture glandem. Prius enim quam frumenti usus esset, antiqui
Abbreviated transcription (Latin):
ferens quibus in deserto pastorum fames ac penuria cõ-¬
forietur. Huiꝰ folia suꝑ iactata serpenti fertur interi
mi. Sicomorus sicut et morus greca nomina sunt:
dicta autem sicomorus eo quodsit foliis similis moro.
Hanc latini celsam appellant ab altitudine. Quia
non est breuis ut morus. Nux appellata quod um¬
bra uł stillicidium foliorum eiꝰ proximis arboribus
noceat. Hanc alio nominȩ latini uigulandẽ uocant:
quasi ioisglandem. fuit enim hec arbor consecrata
ioui.cuiꝰ ponium tantam ium habet. ut missum int̃
suspectos herbarum uł fungorum cibos quicquid in
eis uirulentum ẽ exudet. rapiat. atq extinguat. Nu-¬
ces autem generalit dicuntur omnia poma tecta corio
duriore. ut pineȩ. nuces. auellane. glandes. castancȩ.
amigdalȩ. Hinc et nuclei dicti: quod sint duro corio
tect᷑. At contra poma omnia mollia mala dicta. sed
cum adiectione terrarum in quibus antea nata st̃:

Expanded text:
ferens, quibus in deserto pastorum fames ac penuria conferens, quibus in deserto pastorum fames ac penuria confovetur. Huius folia superiactata serpenti, fertur interemi eum. Sycomorus, sicut et morus, Graeca nomina sunt. Dictus autem sycomorus eo quod sit folia similis moro. Hanc Latini celsam appellant ab altitudine, quia non est brevis, ut morus. Nux appellata quod umbra vel stillicidium foliorum eius proximis arboribus noceat. Hanc alio nomine Latini iuglandem vocant, quasi Iovis glandem; fuit enim haec arbor consecrata Iovi. Cuius pomum tantam vim habet ut missum inter suspectos herbarum vel fungorum cibos, quidquid in eis virulentum est, excudat, rapiat atque extinguat. Nuces autem generaliter dicuntur omnia poma tecta corio duriore; ut pineae nuces, Abellanae, glandes, castaneae, amygdalae. Hinc et nuclei dicti, quod sint duro corio tecti. At contra poma omnia mollia mala dicta, sed cum adiectione terrarum in quibus antea nata sunt:
Abbreviated transcription (Latin):
atq altero maturescente alter oboritur: hino et cari-¬
cȩ a copia nominate. Ficus egiptia fecundior fertur.
cuiꝰ lignum in aqua missum ilico mergitur: et cum
un limo aliquam diu iacuerit. deinde in suꝑficiem
sustollitur. uersa uice nature: quando madefac̾tum
debuit humoris pondere residere. Antea achlete fici
alebantur priusquam eos pitagoras exercitatos ad
carnis usum qui forcior cibus est transtulisset: a se¬
nibus in cibo sepius sumptȩ ficus. Rugas eorum fer¬
tur distendere: tauros quoq ferocissimos ad ficiar.¬
borem conligatos repente mansuescere dicunt. Ca.¬
prificus appellata eo quod parietes quibus in nascit᷑
carpit. Rumpit enim et prodit ex latebris quibus
concepta est. Alii caprificum putant dictum quod ficꝰ
arbor eius remedio fecundetur. Morus a grecis uocata
quam latinirubum appellant: eo quod fructus uł uir.¬
gulta eiꝰ rubent. Est enim mora siluestris. fructus ad.¬

Expanded text:
atque altero maturescente alter oboritur. Hinc et caricatque altero maturescente alter oboritur. Hinc et caricae a copia nominatae. Ficus Aegyptia fecundior fertur, cuius lignum in aquam missum ilico mergitur, et cum in limo aliquandiu iacuerit, deinde in superficiem sustollitur versa vice naturae, quando madefactum debuit humoris pondere residere. Antea athletae ficis alebantur, priusquam eos Pythagoras exercitator ad carnis usum, qui fortior cibus est, transtulisset. A senibus in cibo saepius sumptae ficus rugas eorum fertur distendere. Tauros quoque ferocissimos ad fici arborem conligatos repente mansuescere dicunt. Caprificus appellata eo quod parietes quibus innascitur carpit; rumpit enim et prodit ex latebris quibus concepta est. Alii caprificum putant dictum quod ficus arbor eius remedio fecundetur. Morus a Graecis vocata, quam Latini rubum appellant, eo quod fructus vel virgulta eius rubet. Est enim mora silvestris, fructus ad
Abbreviated transcription (Latin):
Mespila arbor spinosa. fructus similitudine malorum.
sed paulo breuiorrunde et appellata. quod pilulȩ for¬
mulam habeant eiꝰ poma. Pirus uocata uidetur. quod
in ignis speciem deformata ẽ. nam hocgenus pomi ab
amplo inoipit et in angustum finit: sicut ignis. Pirus
autem arbor. fructus eiis pirum ẽ. Cuiꝰ multe species
ex quibus crustumia sunt pira ex parte rubentia.
ab oppido crustomio nominata. Poma piri iumentis im¬
posita. uł si pauca uehementer onerosa eẽ dicuntur.
Cersus a ceraso urbe ponti uocata. nam lucullus cum ce-¬
rasum ciuitatẽ ponti delesset: hoc genus pomi inde
aduexit. et aciuitate cerasium appellauit. Arbor
autem cerasus. pomum cerasium dicitur. Hoc etiam
et ante lucullum erat in italia sed durum. uude et
cornum appellatum ẽ. Est autem arbor apta astilibꝰ.
cunditate uocat᷑. feratior est enim arboribus ceteris
nam terq quaterq ꝑ singulos annos geuerat fruc̾tũ.

Expanded text:
Mespila arbor spinosa, fructu similitudine malorum, Mespila arbor spinosa, fructu similitudine malorum, sed paulo breviori; unde et appellata, quod pilulae formulam habeant eius poma. Prius vocata videtur quod in ignis speciem deformata est; nam hoc genus pomi ab amplo incipit et in angustum finit, sicut ignis. Pirus autem arbor, fructus eius pira est. Cuius multae species, ex quibus Crustumia sunt pira ex parte rubentia, ab oppido Crustumio nominata. Poma piri iumentis inposita, vel si pauca, vehementer onerosa esse dicuntur. Cerasus a Ceraso urbe Ponti vocata. Nam Lucullus cum Cerasum civitatem Ponti delesset, hoc genus pomi inde advexit et a civitate cerasium appellavit. Arbor autem cerasus, pomum cerasium dicitur. Hoc etiam et ante Lucullum erat in Italia, sed durum; unde et cornum appellatum est. Est autem arbor apta hastilibuscunditate vocatur; feracior est enim arboribus ceteris. Nam terque quaterque per singulos annos generat fructum,
Abbreviated transcription (Latin):
propt̃ formam et colorem faba sirica dicitur: Arborẽ
enim magna fructum ferens comestibilem maiorem pi-¬
pere: gustu suauem. unde et mella uocata ẽ. Coqtu.¬
mella quam latini ob colorem prunum uocant. alii a
multitudine enixi fructus uixam appellant. cuiꝰ ge¬
neris damascena meliora damasco oppido unde prius
asportata est dicta. Cuiꝰ solum pomum stomaco mede-¬
ri ꝓbatur.: nam cetera noria ꝑhibentur. Hec sola arbor
gummi glutinosum et compactiuum distillat: quod et
medici et scriptores utuntur. Oleomella nascitur in
palmaria sẏriȩ ciuitate. ex eoita appellata quod eius
trunco oleuni defluat in crassitudine mellis: sa pore
suaui. Pomelida sorbosimilis medioris arbor. et flo.¬
re candidulo. dicta quod dulcis sit eiꝰ fructus et acuto
sapore conmixta. Hec arbor etate durat exigua. Me-¬
lofos arbor in africa punica lingua uocata. ex qua pro¬
fluit lentus succus qui a loco ammonia cꝰ nominatur.

Expanded text:
propter formam et colorem faba Syriaca dicitur. Arbor est propter formam et colorem faba Syriaca dicitur. Arbor est enim magna, fructum ferens comestibilem, majorem pipere, gustu suavem, unde et mella vocata est. 10. Coccimela, quam Latini ob colorem prunum vocant, alii a multitudine enixi fructus nixam appellant. Cujus generis Damascena melior, a Damasco oppido, unde prius asportata est, dicta; cujus solum pomum stomacho mederi probatur, nam caetera noxia perhibentur. Haec sola arbor gummi glutinosum, et compactivum distillat, quo et medici et scriptores utuntur. 11. Elaeomeli nascitur in Palmyra Syriae civitate, ex eo ita appellata, 330 quod ex trunco oleum defluat in crassitudine mellis, saporis suavis. 12. Epimelis sorbo similis, mediocris arbor, et flore candidulo, dicta, quod dulcedine sit ejus fsapore conmixta. Haec arbor aetate durat exigua. Melopos arbor in Africa Punica lingua vocata, ex qua profluit lentus sucus, qui a loco ammoniacus nominatur.
Abbreviated transcription (Latin):
armeniacũ. et ꝑsicũ. Duracenũ nuncupatũ: eo qͦd
pomum eiꝰ ingustu aquorẽ referat. Armeniacũ dicit᷑
quod pͥmum genus eiꝰ ab armenia sit aduectum. ꝑsicũ
uocatum quod eam arborem primus in egipto seuerit
ꝑsius. a quo se oriundos ptolomei ferebant. Hec in ꝑsi-
da fructum generat int̾fectorium. apudnos autem̾ io-¬
cundum ac suaue. horum aliud p̃cox. aluid uocat᷑ estũ.
Medica arbor cuiꝰ nomen etiam carminibus mantuanis
uic laruit. asportata pͥmum a medis unde et uocabu-¬
lum sumpsit. Hanc greci cedromelam. latini cidnã
uocant. quod eiꝰ pomum ac folia cedri odorem referat.
Malum eiꝰ inunicum uenenis et hoc ẽ quod idem po-¬
eta intelligi uoluit: cum tradat ex illo fouerianimã.
Hec arbor omni pene tempore plena ẽ pomis: quȩ
in ea partim matura. partim acerba. partum ad huc
u flore sunt posita: quod in ceteris arboribus rarũ
est. Mella quam greci laton appellant. quȩ uulgo

Expanded text:
Armeniacum et Persicum. Duracenum nuncupatur eo quod Armeniacum et Persicum. Duracenum nuncupatur eo quod pomum eius in gustu acorem referat. Armeniacum dicitur quod primum genus eius ab Armenia sit advectum. Persicum vocatum, quod eam arborem primus in Aegypto severit Perseus, a quo se oriundos Ptolomda fructum generat interfectorium, apud nos autem iucundum ac suavem. Horum alium praecox, alium vocatur aestivum. Medica arbor, cuius nomen etiam carminibus Mantuanis inclaruit, asportata plum sumpsit. Hanc Graeci κεδρὸμηλον, Latini citriam vocant, quod pomum ejus ac folia cedri odorem referant. Malum ejus inimicum venenis, et 329 hoc est, quod idem poeta intelligi voluit cum tradat ex illa foveri animam. Haec arbor omni pene tempore plena est pomis, quae in ea partim acerba, partim matura, partim adhuc in flore sunt posita, quod in caeteris arboribus rarum est. 9. Mella, quam Graeci loton appellant, quae vulgo
Abbreviated transcription (Latin):
imaginem representat. Malo mellũ a dulcedine ap¬
pellatũ. quod fructus eius mellis saporem habeat. ułt
quod in melle seruetur. Unde et quidam. si tibi ei.
cropio saturata cidonia melle ponentur: dicas. hec
malo mella placent. Malum punicum dici eoqͦd
ex punica regione sit genus eiꝰ trans latũ. idem et
malogranatum. eo quod intra corticis rotunditatẽ
granorum contineat multitudinẽ. Arbor autem
malus granata est generis feminini. Pomum uͦ
neutri est generis. Flores malorum a grecis appella-¬
ti sunt quitinas. latini caducum uocant. Agresti¬
um autem malorum flores greci balaustion appella.¬
uerunt. quorum alii alibi. alii purpurei. alii ro-¬
sei reꝑiuntur: similes floribus mali punici. Negañ
medici mali puniei cibo corꝑora nr̃a nutriri. sed eõ
sic opinantur utendum: ut medicari potiꝰ non alere
uideatur. Malum ꝑsicum cuius breuis ad modum uita
concessa est. trium generum fertur ẽẽ. duracenũ

Expanded text:
imaginem repraesentat. Malomellum a dulcedine apimaginem repraesentat. Malomellum a dulcedine appellata, quod fructus eius mellis saporem habeat, vel quod in melle servetur; unde et quidam Mart. 13, 24: Si tibi Cecropio saturata Cydonia melle ponentur, dicas: Haec melimela placent. Malum Punicum dici eo quod ex Punica regione sit genus eius translatum. Idem et malogranatum, eo quod intra corticis rotunditatem granorum contineat multitudinem. Arbor autem malusgranata est generis feminini; pomum vero neutri est generis. Flores malorum a Graecis appellati sunt κύτινος; Latini caducum vocant. Agrestium autem malorum flores Graeci βαλαύστιον appellaverunt; quorum alii albi, alii purpurei, alii rosei reperiuntur similes floribus mali Punici. Negant medici mali Punici cibo corpora nostra nutriri, sed eo sic opinantur utendum ut medicare potius, non alere videatur.a Malum Persicum, cuius brevis admodum vita concessa est, trium generum fertur esse: duracenum,
Abbreviated transcription (Latin):
postea .d.littera sublata et subrogata .r. dicta est
laurus ut in auriculis quȩ inicio audiculȩ dictȩ st̃.
et medidies quȩ nunc meridies dicitur. Hanc arborẽ
greci dafnen uocant. quod non quam deponat uirdita¬
tem. in de illa potiꝰ uictores coronantur. Sola quoq
hec arbor uulgo fulimnari minime creditur. Malum
a grecis dictum. quod sit fructus eiꝰ pomorũ omnium
rotundissimus. unde et hȩc sunt uera mala quȩ ue-¬
hementer rotunda sunt. Malum matianum a loco
uocatum unde priꝰ aduectum ẽ. Nam multȩ ar¬
bores nomina ex ꝓuincis uł ciuitatibus de quibus
ex malo queri soleat ostendit. Malacidonia nomen
sumpsit ab oppido quod est in insula creta. de qua
greci dicere solent. urbium cretensium matrem cido¬
niam: ex cuiꝰ pomo cidonitum conficitur. Fit quoq
ex ea et uinum quo languentiũ desideria falluntur.
Nam specie et gustu. et odore. cuiꝰ libet uini ueteris

Expanded text:
postea D littera sublata et subrogata R dicta est postea D littera sublata et subrogata R dicta est laurus; ut in auriculis, quae initio audiculae dictae sunt, et medidies, quae nunc meridies dicitur. Hanc arborem Graeci δάφνην vocant, quod numquam deponat viriditatem; inde illa potius victores coronantur. Sola quoque haec arbor vulgo fulminari minime creditur. Malum a Graecis dictum quod sit fructus eius pomorum omnium rotundissimus: unde et haec sunt vera mala quae vehementer rotunda sunt. Mala Matiana a loco vocata unde prius advecta sunt. Nam multae arbores nomina ex provinciis vel civitatibus, de quibus ex malo quaeri soleat ostendit. Mala Cydonia nomen sumpsit ab oppido qui est in insula Creta; de qua Graeci dicere solent urbium Cretensium matrem Cydoniam; ex cuius pomo cydonitum conficitur. Fit quoque ex ea et vinum quo languentium desideria falluntur: nam specie et gustu et odore cuiuslibet vini veteris
Abbreviated transcription (Latin):
surculis ac foliis aridis. Sunt autẽ purgam̃ta
terrarum. Caries putredo lignoꝵ dictum hoc
nomen qͦd eueniat lignis iurtute carentibus
uictricis ornatus est. uł quod oppansis est ramis
in modum paliȩ hominis. Est autem arbor insigne ui¬
ctoriȩ proceroq ac decoro uirgulto. Duiturnisq uestita
frondibus: et folia sua sine ulla successione conseruans.
Hanc greci fenicem dicunt quod diuduret ex nomine
auis illius arabiȩ quȩ multis annis uiuere ꝑhibetur.
que dum in multis locis nascitur. ñ in omnibus fructus
ꝑficit maturitatem. Frequenter autẽ in egypto et
syria. F ructus autem eius dactili a digitorum simi¬
litudine noncupati sunt. quoꝵ etiam et nomina
uariantur. Nam alii appellantur palmulȩ similes
miro balani alii thebaici qui et nicolai. alii mucales
quos greci cariatos uocant. Laurus a uerbo lauidis
dicta. hac enim cum laudibus uictorum capita coro.¬
nabantur. Apud antiquos enim laudea nomina bat᷑.

Expanded text:
surculis ac foliis aridis: sunt autem purgamenta surculis ac foliis aridis: sunt autem purgamenta terrarum. Caries putredo lignorum, dictum hoc nomen quod eveniat lignis virtute carentibus.s ornatus est, vel quod oppansis est ramis in modum palmae hominis. Est enim arbor insigne victoriae, proceroque ac decoro virgulto, diuturnisque vestita frondibus, et folia sua sine ulla successione conservans. Hanc Graeci phoenicem dicunt, quod diu duret, ex nomine avis illius Arabiae quae multis annis vivere perhibetur. Quae dum in multis locis nascatur, non in omnibus fructus perficit maturitatem; frequenter autem in Aegypto et Syria. Fructus autem eius dactyli a digitorum similitudine nuncupati sunt, quorum etiam et nomina variantur: nam alii appellantur palmulae, similes myrobalani; alii Thebaici, qui et Nicolai; alii nucales, quos Graeci καρυωτάς vocant. Laurus a verbo laudis dicta; hac enim cum laudibus victorum capita coronabantur. Apud antiquos autem laudea nominabatur;
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Sefirofiunt. Germendicinus surculum preg¬
nantem a gerendo. unde et germinatiouct
nomen accepit a frumine idest eminente guttu.¬
ris parte qua uescimur. inde et fruges. Fructus
autem proprie dicuntur agrorum et arborum gͣbꝰ
utiq utimur. in animalibus uero abusiue et tͣs¬
latiue uocari fruc̾tum. Poma dicta ab opimo idest
a copie ubertate. Matura dicuntur quia apta
sunt ad mandendum. sic et inmatura quia priꝰ¬
quam matura fiant. dura sunt ad mandendum.
LAigna dicta quia incensa conuertuntur in
lumen. unde et lucinium dicitur quod lum̃
det. Astula a tollendo non cupata. quasi ab¬
stula. fomes est astula quȩ arboribus excuti.¬
tur recisione. aut astulȩ ambustȩ aut ligna ca
uata a fungis nomine accepto. quod ita capiat
mam. Torris lignum adustum quem uulgus
titionem appellat. extractum foco semiustum.
et extinctum. Quis quiliae stipulȩ in mixtȩ

Expanded text:
tur, Zephyro fiunt. 22. Germen dicimus surculum praegtur, Zephyro fiunt. 22. Germen dicimus surculum praegnantem, a gerendo; unde et germinatio. 23. Fructus nomen accepit a frumine, id est, eminente gutturis parte, qua vescimur. Inde et fruges. Fructus autem proprie dicuntur agrorum, et arborum, quibus utique utimur. In animalibus vero abusive et translative vocamus fructum. 24. Poma dicta ab opimo, id est, a copiae ubertate. Matura 325 dicuntur, quia apta sunt ad mandendum; sic et immatura, quia priusquam matura fiant, dura sunt ad mandendum. 25. Ligna dicta, quia incensa convertuntur in lumen. Unde et lychnum dicitur, quod lumen det. 26. Hastula a tollendo nuncupata, quasi abstula. Fomes est hastula quae ab arboribus excutitur recisione, aut hastulae ambustae, aut ligna cavata; a fungis nomen acceptum, quod ita capiat mam. Torris lignum adustum, quem vulgus titionem appellant, extractum foco, semiustum et extinctum. Quisquiliae stipulae inmixtae
Abbreviated transcription (Latin):
eisione serrȩ noncupati. Uirgultum est quod de
radice pullulat. Ramus qui de ipso robore arbo¬
ris. Uirga quȩ de ramis. Proprie autem uirgul.¬
tum appellatur. quod ad radicem arboris nascit᷑.
et quasi inutile ab agricolis amputat᷑. Et hinc
dictum uirgultum quia ex iirga tollitur. Uit¬
ga ut a uirtute dicitur. quod uim in se multam ha-¬
beat. ut a uiriditate. uł quia pacis indicium est
quod umi regat. unde hac utuntur magiad pla¬
candos inter se serpentes: et iccirco in ea hos susti.¬
nent inligatos. Hac etiam philosophi ac reges. et
magistri. et nuntii. et legati utuntur. Flagel¬
ladicuntur ut prediximus summe arborum par¬
tes ab eo quod crebros uentoꝵ sustinent flatus. Ci
Inde est adnos hoc nomem ꝑ diriuationem transla-¬
tum. Flores nominati quod̾ cito defluant de arbo¬
ribus. quasi fluores. quod cito soluantur. In his du¬
plex grã eoloris et odoris. Austro enim flores soluun¬

Expanded text:
cisione serrae nuncupati. Virgultum est quod de cisione serrae nuncupati. Virgultum est quod de radice pullulat; ramus, qui de ipso robore arboris; virga, quae de ramis. Proprie autem tum appellatur, quod ad radicem arboris nascitur, et quasi inutile ab agricolis amputatur. Et hinc dictum virgultum, quia ex virga tollitur. Virga, vel a virtute dicitur, quod vim in se multam habeat, vel a viriditate, vel quia pacis indicium est, quod vim regat. Unde hac utuntur magi ad placandos inter se serpentes, et idcirco in ea hos sustinent illigatos. Hac etiam philosophi, et reges, ac magistri, et nuntii, et legati utuntur. 19. Flagella dicuntur, ut praediximus, summae arborum partes, ab eo quod crebros ventorum sustinent flatus. 20.inde est ad nos hoc nomen per derivationem translatum. 21. Flores nominati, quod cito defluant de arboribus, quasi fluores, quod cito solvantur. In his duplex gratia: coloris et odoris. Austro enim flores solvun
Abbreviated transcription (Latin):
inciso cortice libro.: alienȩ arboris germen in miti¬
tur. Plantȩ sunt de arboribus. plantaria uero quȩ
ex seminibus nata sunt: cum radicibus et atra
ꝓpria transferuntur. Cespites frutices sunt. qͣsi
cuspides uł quasi circapedes. frondes quod ferant
uirgulta uel umbras. Sunt autem causa umbra¬
rum. Oculi nodi sunt. ex quibus frondes exeunt.
Radix appellatur: quod quasi radiis quibusdã
firaterris in profunda demergitur: nã phisiei
dicuit parem esse altitudinem radicum et arboꝵ.
Alii mdicem a similitudine radioꝵ dictam putant.
Uł quia si eradatur ñ repullulat. Truncus ẽ sta¬
tura arboris insistens radici. Ciorticem ueteres coruoẽ
uocabant. dictus autẽ cortex quod corio lignum tegit.
Liber est corticis pars interior. dictus a liberato
cortice id est ablato. Est euim medium quiddam
inter lignumet cortioem. Rami sunt qui de trunco
manant. sicut aramusculis cetera. Surculi a prȩ¬

Expanded text:
inciso cortice libro alienae arboris germen inmittiinciso cortice libro alienae arboris germen inmittitur. Plantae sunt de arboribus; plantaria vero, quae ex seminibus nata sunt cum radicibus et a terra propria transferuntur. Cespites frutices sunt, quasi cuspides, vel quasi circa pedes. Frondes, quod ferant virgultas vel umbras; sunt autem causa umbrarum. Oculi nodi sunt ex quibus frondes exeunt. Radix appellatur quod quasi radiis quibusdam fixa terris in profunda dimergitur. Nam physici dicunt parem esse altitudinem radicum et arborum. Alii radicem a similitudine radiorum dictam putant, vel quia, si eradatur, non repullulat. Truncus est statura arboris insistens radici. Corticem veteres corucem vocabant: dictus autem cortex quod corio lignum tegat. Liber est corticis pars interior, dictus a liberato cortice, id est ablato: est enim medium quiddam inter lignum et corticem. Rami sunt qui de trunco manant, sicut a ramusculis cetera. Surculi a prae
Abbreviated transcription (Latin):
icta quasi xilua quod ibi ligna cedantur: nam gre¬
ci xilon lignum dicunt. Multa enim latina nomina
grecam plerumq echimologiam recipiunt. Nemꝰ
amiminibus noncupatum: quia pagani ibi idola
constituebant: sunt enim nemora arbores maiores:
umbrose frondibꝰ. Lucus ẽ densitas arborum. so¬
lo lucem detrahens. tropo antifrasin. eo quod non
luceat. siue a luce quod in eo lucebant funalia ut
cerei propt̃ nemorum teuebras. Saltus est densi-¬
tas arborum alta uocata hoc nomine eo quod exili¬
at in altum. et in sublime consurgat. Nuiaria
secreta nemora: dic̾ta quod ibi aues frequentant.
Recidiua arborum sunt. quȩ aliis sectis repullulañ.
Alii recidiua a cadendo dicunt. quia post casum
renascuntur. Alii arecidendo et repullulando
dixerunt. Ergo recidiuum ubi mors aut casus. in¬
eisio dicitur: cum fisso trunco surculus fecundȩ ar¬
boris. sterili inseritur. aut oculorum impositio cum

Expanded text:
dicta quasi xylva, quod ibi ligna caedantur; nam Graedicta quasi xylva, quod ibi ligna caedantur; nam Graeci ξύλον lignum dicunt. Multa enim Latina nomina Graecam plerumque etymologiam recipiunt. Nemus a numinibus nuncupatum, quia pagani ibi idola constituebant: sunt enim nemora arbores maiores, umbrosae frondibus. Lucus est densitas arborum solo lucem detrahens, tropo antiphrasi, eo quod non luceat; sive a luce, quod in eo lucebant funalia vel cerei propter nemorum tenebras. Saltus est densitas arborum alta, vocata hoc nomine eo quod exiliat in altum et in sublime consurgat. Aviaria secreta nemora, dicta quod ibi aves frequentant. Recidiva arborum sunt quae aliis sectis repullulant. Alii recidiva a cadendo dicunt, quia post casum nascuntur. Alii a recidendo et repullulando dixerunt. Ergo recidivum, ubi mors aut casus. Insitio dicitur cum fisso trunco surculus fecundae arboris sterili inseritur; aut oculorum inpositio, cum
Abbreviated transcription (Latin):
foueam facere quasi fouere. U. De arbi
UI.De arboribus.
rborum nomen siue herbarum ab aruis in¬
flexum creditur: eo quod terris fixis radici¬
bus adherent. Utraq autem ideo sibi pene similia
sunt. quia ex uno alterum gignitur: nam dum se¬
mentem in terram ieceris. herba prius oritur: dehine
confota surgit in arborem. Et infra paruum tem¬
pus quam herbam uideras arbustam suspicis. Arbu¬
sta arbor nouella et tenera. in qua insertio fieripo¬
test: et dicta arbusta quasi arboris asta. Alii ar-¬
bustum locum in qua arbores sunt uolunt acoi.¬
pere. sicut salictum sicut et uirecta: ubi uirgultȩ
nouellȩ et iurentes. Arbor autem et fructifera
et sterilis. Arbos autem non nisi fructifera. &ene¬
re autem feminino arbores dicimus: poma uero ue¬
utro. E rutex breuis est appellatus. quod terrã
fronde tegat: cuiꝰ plurale nomen frutecta. Arbor
alta est. silua uero spissum nemus et breue. Silua

Expanded text:
foveam facere, quasi fovere CAPUT foveam facere, quasi fovere CAPUT VI. De arboribus. 1. Arborum nomen, sive herbarum, ab arvis inflexum creditur, eo quod terris, fixis radicibus, adhaerent. Utraque autem ideo sibi pene similia sunt, quia ex uno alterum gignitur. Nam dum sementem confota surgit in arborem, et infra parvum tempus quam herbam videras arbustam suspicis. Arbusta, arbor novella et tenera, in qua insertio fieri potest; et dicta arbusta quasi arboris hasta. Alii arbustum locum in quo arbores sunt volunt accipere, sicut salictum: sic et virecta, ubi virgultae novellae et virentes. Arbor autem et fructifera et sterilis; arbos autem non nisi fructifera. Genere autem feminino arbores dicimus; poma vero neutro. Frutex brevis est appellatus quod terram fronde tegat; cuius plurale nomen frutecta. Arbor alta est. Silva vero spissum nemus et breve. Silva
Abbreviated transcription (Latin):
colorem: nam elbum nec album nec nigrum ẽ. Tertiꝰ
locus uitium que sola fecunditate commendantur.
abundantia copiosa multumq uni fluens. Uitici.¬
onia. uuas grandes magis quam multas habet. nom̃
autem inde hoc sumens: quod multũ uini fluat. Si¬
riaca uł quia desiria aAlata: uł quia nigra est.
Multa enim genera uitium sunt: quȩ tamen mu¬
tatione loci et qualitatẽ et nomen amittunt. Ui-
tibus inter cetera magis ista conueniunt. oblaque¬
atio. putatio. propaginatio. fossio. Obla queare
est circa codicem terram aperire : et uelut lacꝰ
efficere. Hoc aliqui ex codicare appellant. Puta¬
re est uirgam ex uite suꝑ uacuam resecare. cuiꝰ
flagellis luxuriat. Putare enim dicitur purgare.
idest amputare. Tra ducare transducere. Pro¬
paginare uero flagellum uitis terrȩ submersum
sternere: et quasi porro pangere. Hinc propagines
a propagare et protendere dictȩ. fodere uero est

Expanded text:
colore. Nam helvum, nec album, nec nigrum est. 27. Tertius colore. Nam helvum, nec album, nec nigrum est. 27. Tertius locus vitium quae sola fecunditate commendantur, abundantia copiosa, multumque vini fluens. 28. Vitiscionia uvas grandes magis quam multas habet; nomen autem inde hoc sumens, quod multum vini fluat. Syriaca, vel quia de Syria allata, vel quia nigra est. 29. Multa autem genera vitium sunt, quae tamen mutatione loci et qualitatem et nomen amittunt. 30. Vitibus inter caetera magis ista conveniunt, oblaqueatio, putatio, propaginatio, fossio. 31. Oblaqueare est circa codicem terram aperire, et velut lacus efficere. Hoc aliqui excodicare appellant. 32. Putare est virgam ex vite supervacuam resecare, cujus flagellis luxuriat. Putare enim dicitur purgare, id est, amputare. 33. TRADUCERE, transducere. PROPAGINARE vero flagellum vitis terrae submersum sternere, et quasi porro pangere. Hic propagines 322 a propagare, id est, protendere, dicuntur. Fodere vero est
Abbreviated transcription (Latin):
et maxime apibus infestantur. quarum dep̃datione
apiane cognominatȩ sunt. Balanitȩ a magnitudi-¬
ne nomen sumpserunt: balanin enim grece grande
uocatur. Biturioȩ a regione nomen sortita est. tur¬
bines et pluuias et calores fortissime sustinentes:
nec in macra terra deficiens huiꝰ meriti et basilica ẽ.
Argitis grecula uitis. generis albi fertilis. uastam
materiam et breuem et latum folium mittens. cuiꝰ
fructum nisi pͥmo tempore colligas aut ad terram
decidit: aut humore putrescit Inerti cula nigra
est quam greci amaracion uocant boni uini et le¬
uis. a quo etiam nomen traxit. quod iners in temp-¬
tandis nerus habeatur: quamuis gustu non sit ebes.
Mereotice a regione egypti mareotis dicte: unde
prius uenerunt᷑. Sunt enim et albe et nigre: el¬
bole. quas quidam uarias appellant. neq purpu.
ree neq nigre ab elbo colore ita dicte. subalbidi tam̃
musti. Elbum est enim habens nigrũ candidumq

Expanded text:
et maxime apibus infestantur; quarum depraedatione et maxime apibus infestantur; quarum depraedatione apianae cognominatae sunt. Balanitae a magnitudine nomen sumpserunt; βάλανοι enim Graece glandes vocantur. Biturica a regione nomen sortita est, turbines et pluvias et calores fortissime sustinens, nec in macra terra deficiens. Huius meriti et basilisca est. Argitis Graecula vitis, generis albi, fertilis, vastam materiam et brevem et latum folium mittens, cuius fructum nisi primo tempore colligas, aut ad terram decidit aut humore putrescit. Inerticula nigra est, quam Graeci amaracion vocant, boni vini et levis; a quo etiam nomen traxit, quod iners in tentandis nervis habeatur, quamvis gustu non sit hebes. Mareoticae a regione Aegypti Mareotis dictae, unde prius venerunt; sunt enim et albae et nigrae. Helvolae, quas quidam varias appellant, lvo colore ita dictae, subalbi tamen musti. Helvum enim est nigrum candidumque