comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
De igne eterno dicit augustinus cuĩm᷑ sit.
ignis. s ñ uno mͦ om̃s crucians sicut ardorem
modo gehenne tgnis corporeꝰ est nec ignis nu-¬
tritur. nec suscessione indiget. ⁊ est in extin¬
giubił a deo creatus. ab origine mundi. Idem
ultrix flãma uicõꝵ cremacõnem h̃t. lumẽ nõ
ht̃. ad consolacõueni ñ lucet. ut magis torq̃at.
ad aliqͥd lucet. Nam reꝓbi se uisuri sunt in ĩ¬
fernũ ut magis doleant. quia ⁊ diues lazarũ
uidit. In libro tñ ꝓnosticoꝵ de u̾bis augustini
sic legitur. est ut ait austinꝰ inferoꝵ sub̾a.
incorporał. ⁊ iõ merito querit᷑ unde sub t̾ris si corꝑalia l¬
cit. Ideo sub t̾ris dnrͣ inferi. qr congruent̾ in
sp̃u corporaliũ rerũ similitudines sic demon¬
strantur. ut qr desunctoꝵ aĩe corꝑis amore
peccau̾nt. ad illas corporaliũ rerum similitudi¬
nes exhibeant᷑. quib carne mortui solent:
sub t̾ra condi. Non nuli ex hac sententia
augustini sentiũt. qd̃ ubicũq pectator fu̾it

Expanded text:
De igne aeterno dicit Augustinus: « Cujusmodiignis, sed non uno modo omnes crucians. Sicut ardorem modo gehennae ignis corporeus est, nec lignis nutritur, nec succensione indiget, et est inexstinguibilis a Deo creatus ab origine mundi. Idem: Ultrix flamma vitiorum cremationem habet, lumen non habet, ad consolationem non lucet, ut enim magis torqueat, ad aliquid lucet. Nam reprobi se visuri sunt in inferno, ut magis doleant, quia et dives Lazarum vidit. In libro tamen Praenosticorum de verbis Augustini sic legitur: Est, ut ait Augustinus, inferorum substantia incorporalis. Et ideo merito quaeritur, unde sub terris dicacit: Ideo sub terris dicuntur inferi, quia congruenter in spiritu corporalium rerum similitudines sic monstrantur, ut, quia defunctorum animae corporis amore peccaverunt, ad illas corporalium rerum similitudines exhibeantur, quibus carne mortui, solent sub terra condi. Nonnulli ex hac sententia Augustini sentiunt, quod ubicunque peccator fuerit,
Abbreviated transcription (Latin):
dci sunt iudei. alibi qi a iuda filio ia¬
cob. alibi qd̾ a iuda machabeo. Porro.
s paucos inuen̾unt qui assentirent eis.
et ꝓpt̾ea tam in exhortatione quam in
aꝑꝑatu tres amnios ꝯpleu̾nt. Igitur in
tercio anno ꝙri egressi sunt sub ⁊oroba¬
bel duce. ⁊ ih̾u magno sacdote adhortã

Expanded text:
dicti sunt Judaei; alibi quod a Juda filio Jadicti sunt Judaei; alibi quod a Juda filio Jacob; alibi quod a Juda Machabaeo. Porro ased paucos invenerunt, qui assentirent eis, et propterea tam in exhortationem quam in apparatu, tres annos compleverunt. Igitur in tertio anno Cyri regressi sunt sub Zorobabel d
Abbreviated transcription (Latin):
tes ⁊ regna. et tp̃e reedificabit domũ
meam ui ierłm. uit ergo hanc uiuificẽ
scͥpturam ĩpleret etiã scͥpt᷑am lib̾tatis
⁊ licentie. traduxit in uniu̾sũ regnũ
suum dicens. Omr̃a regna terte dedit
michi clñs deus celi credo hunc ẽẽ quẽ
gens isrł adorat. In hac epła hortatus est
etiam iudeos ut ascend̾ent in uideam. et
qui nolent ascend̾e iuuarent ascendenteᷤ
in pecunia uestib. ⁊ ium̃tis. Porro claris¬
simi indeoꝵ hĩtabant in babylonia.
regionis. licet unũ ꝓ altero sepe legatur.
Incer eos ⁊acharias natus in chaldea iã
ꝓphabat. hic benedixit salachiel in filio
uocans eum ⁊orobabel. qd̃ interp̃tatur
magr̃ babylonis. q. d. hie erit magister
captiuitatis babylonice. Ad hꝰ ꝓpħe ex¬
hortatione. pͥmi surrexerũt uiri uida. ut
ascend̾ent in ierłm. post ea uero uiri
beniamin. ⁊ leurte. ꝓpcea ut dicit iose.
a uda cognominati sunt iudei. hꝰ enĩ
legit᷑ ꝙ a dedam qͥ cognominatꝰ est uidas

Expanded text:
t domum meam in Jerusalem . Ut ergo hanc munificam scripturam impleret, et scripturam libertatis et licentiae traduxit in universum regnum suum, dicens: « Omnia regna terrae dedit mihi Dominus Deus coeli, credo hunc esse quem gens Israel adorabat. » In hac epistola hortatus est etiam Judaeos ut ascenderent in Judaeam, et qui nollent ascendere, juvarent ascendentes in pecunia, vestibus et jumentis. Porro clarissimi Judaeorum habitabant in Babylonia, onia vero nomen regionis, licet unum pro altero saepe legatur. Inter eos Zacharias natus in Chaldaea jam prophetabat. Hic benedixit Salathiel in filio, vocans eum Zorobabel, quod interpretatur magister Babylonis. Quasi dicat: Hic erit magister captivitatis Babylonicae. Ad hujus unt viri Juda, ut ascenderent in Jerusalem, postea vero viri Benjamin et Levitae. Propterea, ut dicit Josephus, a Juda cognominati sunt Judaei. Hujus elegitur, quod a Dedam, qui cognominatus est Judas,
Abbreviated transcription (Latin):
iose refrig̾atoria quoꝵ usum ñ legiture
ascend̾unt aũt quidam cum eis dicentes.
scripturam genealogie sue. ⁊ ñ inuenirẽt.
recepti sunt inisrł. s eiecti a sacerdotio.
et reu̾si sunt in ierłm. ⁊ in ciuitates iude.
De anuo.lxx.

Expanded text:
Josephus refrigeratoria, quorum usum non legi. Ascenderunt etiam quidam cum eis, dicentes scripturam genealogiae suae, et non invenirent, recepti sunt in Israel, sed ejecti sunt a sacerdotio, reversi sunt in Jerusalem, et in civitates Judae. De an
Abbreviated transcription (Latin):
t ecce uelum templi qd̾ erat añ sancta
sc̃oꝵ scifsum est a sũmo us deor sum.
Remigius dicit. Uelum qd̾ diceb b. atur ext̾i¬
etiam uelum appensũ añ fores templi. qd̃ ad
tegendas fores appositũ dicit iosephus cum
interiori uelo scissum est. Nam ⁊ in euͣigłio
nazareoꝵ suꝑ liminare tẽpli infinite magni¬
tudinis fractum ẽẽ legitur. auditasq in ae
re uoces. transeamꝰ ab his secdib. Terra quoq
mota est. petre scisse. monum̃ta aꝑta. et qui
suꝑ epłam ad hebreos: legitur: ꝙ multũ
affectau̾nt sepeliti in t̾ra scã. ut cum deo res

Expanded text:
t ecce velum templi, quod erat ante Sancta sanctorum, scissum est a summo usque deorsum. » Remigius dixit, velum, quod dicebatur exterietiam velum appensum ante fores templi, quod ad tegendas fores appositum est, dicit Josephus, cum interiori velo scissum. Nam et in Evangelio Nazaraeorum superliminare templi infinitae magnitudinis fractum esse legitur auditasque voces in aere: « Transeamus ex his sedibus. Terra quoque mota est, petrae scissae, monumenta aperta. Et quidsuper Epistolam ad Hebraeos legitur, quod multi affectaverunt sepeliri in terra sancta, ut
Abbreviated transcription (Latin):
meis. pͥor indonis. maior imꝑio. supplete.¬
eẽ debũas. Effusus es si cut aqͣ .i. inuilem
libidinẽ. Non crescas qr ascendisti cubile
et dupplicitas in possessione. s sufficiat tͥ ꝓ
cͥmĩe tuo. parem ẽẽ cet̾is. ñ gͦ suꝑ excices si¬

Expanded text:
meis. Prior in donis, major in imperio supple esse debuerat, effusus es sicut aqua, id est in vilem libidinem. Non crescas, quia ascendisti cubile et duplicitas in possessione, sed sufficiat tibi pro crimine tuo, parem esse caeteris. Non ergo super excresces, si
Abbreviated transcription (Latin):
ost ħ cassius uenit in
syriam cꝰ pridem p̃ses fuerat colli¬
gens ꝙ ex̾citũ contra augustum adolescẽtẽ.¬
ferens talñta. fauorẽ cassii meruit. mo¬
ram aliquoꝵ indigne ferentis ꝓfectus ẽ
uictoria regnũ uidee pollicebatur. de nece
antiprĩs iudicata

Expanded text:
ost haec Cassius venit in Syriam, cujus pridem praeses fuerat; colligensque exercitum contra Augustum adolescenteferens talenta, favorem Cassii meruit, moram aliorum indigne ferentis. Profectus victoria, regnum Judaeae pollicebatur. CAP. Antipatri vindicata
Abbreviated transcription (Latin):
scͥpsissent ilid̃. Cũq redissent ad ꝓpͥa nun¬
tiatũ est iosue ⁊ his qui remans̾ant. de ecli-¬
ficatõe altaris. ⁊ arbitrati sũt eos erexisse
illd̾ ut ĩmolarent sr̃ eo uictuas qd̃ ñ lice¬
bat insi suꝑaltare qd̃ statũat d̾s añ tab̃na-¬
culũ. Cũq corripuissẽt arma ut eos dełent
de ꝯsilio missus est ad eos phinees. ⁊t. ho¬
norati cum eo. Qͥ dixerũt ad eos. Que est
ista transgressio: Cur reliquistis dm̃ ifrł
et cultũ eius. edificantes uob̾ altare sacͥ¬
legum: at illi respond̾unt. absit a nobis
acatꝰ est phinees. ⁊ cum reculiss omĩa u̾ba¬

Expanded text:
scripsissent illud. Cumque redissent ad propria, nuntiatum est Josue et his qui remanserant de aedificatione altaris, et arbitrati sunt illos erexisse illud, ut immolarent super eo victimas; quod non licebat nisi super altare quod statuerat Deus ante tabernaculum. Cumque arripuisset arma, ut deleret eos, de consilio missus est ad eos Phinees, et decem honorati cum eo, qui dixerunt ad eos: « Quae est ista transgressio? Cur reliquistis Deum Israel, et cultum ejus, aedificantes vobis altare sacrilegum? At illi responderunt: Absit a nobis acatus est Phinees. Et cum retulisset verba hae
Abbreviated transcription (Latin):
suas. Homiẽs ⁊ ium̃ta usq ad pueros sep¬
tennes.⁊ ꝯuen̾unt occies ad audienclam
legem quater in clie.⁊ qͣter in nocte. lec¬
cõne t̾minata. ꝓst̾nebat᷑ ppłs ad orand̾.
⁊ fiebant p̃ces suꝑ eum. ⁊ tand̾ bñclictio
Isacerdotał. ex his ut dicit becla. ecc̃a trax̃
Iexemplũ. Nam ⁊ supra gradus legitur
I⁊ leuite ꝓclamacões fatiunt in ppło. ⁊ oc¬
I cies conuenit᷑ ad eccãm. ⁊ si ñ penitus eo
Imͦ quo illi. Semel .n. in nocte surgimꝰ ad
Septies in die laudem dixi tibi. Singu¬
dicemus post qmͣ ꝓst̾nimꝰ ad preces in dieb
ꝓfestis. ⁊ subditur oracõ ꝓ bñdictione. De d̾

Expanded text:
suas homines et jumenta, usque ad pueros sepsuas homines et jumenta, usque ad pueros septennes, et convenerunt octies ad audiendam legem, quater in die et quater in nocte. Lectione terminata prosternebatur populus ad orandum, et fiebant preces super eum, et tandem benedictio sacerdotalis. Ex his, ut dicit Beda, Ecclesia traxit exemplum: nam, et supra gradus legitur, et levitae proclamationes faciunt in populo, et octies convenitur ad ecclesiam, etsi non penitus eo modo quo illi. Semel enim in nocte surgimus ad« Septies in die laudem dixi tibi . » Singudicimus, postquam prosternitur ad preces in diebus profestis, et subditur oratio pro benedictione. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
ligneum quẽ fecerat ad loquendũ iuita portã
aquaꝵ .i. portam atrii. secus quam erant lic¬
t̾es. ⁊ legit de mane usq ad metliũ diem. le
uite uͦ.xii. silentiũ fatiebant in ppło. fleuit
aũt omĩs ppłs. ⁊ dixit ad eum esciras. Noli¬
te contristari qr sc̃s dies dñi est. S ite come¬
cdite pinguia ⁊bibite mulsum ⁊clate par
mense .uii. in lie sollẽpni ⁊ manclante
esdra egressi sunt et tułunt frondes oli¬
ue. ⁊ ligni pulcherrumi mirti ⁊ palmaꝵ
⁊ fecerũt sibi tab̾nacła in atriis ⁊ doma¬
tib siuis. ⁊ in atriis domus dei qd̃ non fec̾
ant a dieb iosie filii nun. ⁊ obseruatũ ẽ
deinceps in isrł. usq in odiernũ cliem. die
uero .uiiiͣ. fec̾ant collectam iuxͣ ritum sta¬
tuentes ut quisq daret t̾ciam ꝑtem sidi
ꝑ annũ ad oleum ⁊ panes ꝓposicõnis:
ad ligna. ⁊ sacrificia sempitetna. in die
erant in lege amonites ⁊ moabites non
num gen̾ale ieuniũ ut afflig̾ent animaᷤᷤ

Expanded text:
ligneum, quem fecerat ad loquendum juxta portam aquarum, id est portam atrii, secus quam erant luteres, et legit de mane usque ad medium diem. Leuodecim silentium faciebant in populo. Flebat autem omnis populus, et dixit ad eos Esdras: « Nolite contristari quia sanctus dies Domini est, sed ite, comedite pinguia, et bibite mulsum, et date partmense septimo in die solemni. Et mandante Esdra egressi sunt, et tulerunt frondes olivae, et ligni pulcherrimi myrti, et palmarum, et fecerunt sibi tabernacula in atriis, et domatibus suis, . Et observatum est deinceps in Israel, usque in hodiernum diem. Die vero octavo fecerunt collectam, juxta ritum, statuentes ut quisque daret tertiam partem sicli per annum ad oleum, et panes propositionis ad ligna, et sacrificia sempiterna, in dieberant in lege, Ammonites et Moabites non num generale jejunium, ut affligerent animas
Abbreviated transcription (Latin):
cepitq dñs ut reu̾si aliqnͣtulũ u̾sus egyp¬
tum castra metarent᷑: in regione phiaroch.
q̃ est int̾ maglalũ ⁊ mare ꝯͣ beel sephon. Est
aũt magclalũ ciuitas ĩ confinio egypti. ad
qmͣ iud̾i temꝑe ieremie interfecto godolia
pͥmo ꝯfug̾unt. ⁊ posũnt castra sup᷑ mare
rubrm. huiꝰ maris aqua iubra ñ est sed
omĩs t̾ra circũstans rubra est. exqua uicia¬
tur gurges. ⁊ inficit᷑. uñ miniũ acutissimsi e¬
ripitur: Q cqͥd etiã ad esũ est in fludtib ĩ hñc
colorẽ cadit. obħ ibidem gẽme rubre inueni
unt᷑. qur humo inuolute ⁊ int̾ arenas attri:
lii isrłex una ꝑte erant montes asꝑiini. et
numeabiles. ex altera. mare. De

Expanded text:
inus, ut « reversi » aliquantulum versus Aegyptum « castrametarentur in regione Phihahiroth, quae est inter Magdalum et mare contra Beelsephon . » Est autem Magdalum civitas in confinio Aegypti ad quam Judaei tempore Jeremiae interfecto Godolia primo confugerunt, et posuerunt castra super mare Rubrum . Hujus maris aqua non est rubea, sed omnis terra circumstans rubea est, ex qua vitiatur gurges, et inficitur, unde minium acutissimum excipitur. Quidquid etiam ad esum in fructibus est, in hunc colorusmodi humo involutus cum inter arenas attritulii Israel. Ex una parte erant montes asperrimi et immeabiles, ex altera parte
Abbreviated transcription (Latin):
et beronice. et qui assidebant sus est
eis. et cum secessissent loq̃bantur ad romam¬
inuicem dicentes. Nichil dignum morte aut
uincłis fecit homo iste. et ait agrippa ad
festum. dimitti poterat homo iste si non
appellasset ad cesarem. ⁊ lecreuit agrippa.
quia appellauit mittend̃ esse ad cesarem.
et traditus est paulus iulio centurioni cohor
augusto et pariter miserunt romamn mĩ¬
tios iuclei contͣ agrippam adu̾sus quẽ
multas habebant querelas quia ut supͣ
pretaratum est constituerat hysmaelẽ
sũmũ sacerdotẽ cum ñ eis de genere a a¬
ron. Et hic pouit iosephus cathalogum
sacerdotum qui fuerant ab institucõne
sacerdotii us ad t̾minũ eiusdem sub dis¬
tinctione triũ tempoꝵ ab alron us ad
tempus dd̾ et fuerunt singłi .xiii. unꝰ
clebant filii pr̃ib pͥmogenitus filius
aaron .s. eleazar successit ei in sũmũ sa¬
cerclotem filius eleazar successit ei. ⁊ ita
in posterum. Nam deychamar nõ erant
sũmi sacerdotes s minores nisi pauci

Expanded text:
et Berenice , et qui assidebant eis. Et cum secessissent, loquebantur adinvicem, dicentes: Nihil dignum morte aut vinculis fecit homo iste. Et ait Agrippa ad Festum: « Dimitti poterat homo iste, si non appellasset ad Caesarem. » Et decrevit Agrippa, quia appellaverat, mittendum esse ad Caesarem. Et traditus est Paulus Julio centurioni cohortt ab Augusto, et pariter miserunt Romam nuntios Judaei contra Agrippam, adversus quem multas habebant querelas, quia, ut supra praetaxavimus, constituerat Ismaelem summum sacerdotem, cum non esset de genere Aaron. Et hic ponit Josephus catalogum sacerdotum, qui fuerant ab institutione sacerdotii, usque ad terminum ejusdem, sub distinctione trium temporum, ab Aaron usque ad tempus David, et fuerunt singuli 13, unus debant filii patribus, primogenitus filius Aaron, scilicet Eleazar, successit ei in summum sacerdotem, filius Eleazari successit ei, et ita in posterum. Nam de Ithamar non erant summi sacerdotes, sed minores, nisi pauci
Abbreviated transcription (Latin):
duxit uxorẽ b̾onicẽ filiam philadelfi. pͥo¬
filiũ quẽ susceꝑat de beronice. Galłicũ uͦ
filiũ suũ fecit regem syrie. eu̾getes uͦ qui
suscessit philadelpho in ultionẽ beroni¬
ces sororis uastaũ syriam. s audito ꝙ
pͥncipes egypti ꝯspirau̾ant adu̾sus eũ
redut in egyptũ craens de syria p̃dam

Expanded text:
duxit uxorem Berenicem, filiam Philadelpduxit uxorem Berenicem, filiam Philadelpfilium quem susceperat de Berenice, Gallinicum vero filium suum fecit regem Syriae. Evergetes vero, qui successit Philadelpho in ultionem Berenice sororis vastavit Syriam. Sed audito quod principes Aegypti conspiraverant adversus eum, rediit in
Abbreviated transcription (Latin):
orbis totiꝰ plagas dicimꝰ. Q a̾ in iudea est ad̾
Sorro post alexandr̃ reg̃. in egypto ptho¬
lomeus largi filiꝰ a quo seqñtes reges egyp¬
ti pholomei dicti siñ. Sost ptholo. phila¬
delphus post ptholo. eũgetes. post ꝑtho¬
lo. philopator. post pcho. epiphanes.
in syria post alexandr̃ regñ. seleuchus.
post antiochꝰ. sothet. a quo suscessores an¬
tiochi dcĩ sunt. post antyteos. post anty.
epiphanes. de his ꝓsequit᷑ꝰ uir loqñs ad
ad danyelem incipiens a rege egypti sic. ⁊
confortabut᷑ rex austri. hͥ est ptholomeus
demnetrio filio antigonis eleuco regui sui
ꝑtem qmͣ antigonꝰ abstułat abstułat res¬
tituit. ꝙreũ phenicẽ ⁊ regionss multas. ⁊
infulas subiugauit. Cui successit pcho.
philadelfus. qui pͥmus ab ethyopia ad
supponẽs in quib posuit armatos ad di¬
micandũ. Sub quo .lxx. int̾pretes clar̾unt.
h pugnauit contͣ antiochũ cheos regem
syrie s pꝰ ea fecłati sunt. Nam antiochus

Expanded text:
orbis totius plagas dicimus. Qui autem in Judaea est ad Porro post Alexandrum regnavit in Aegypto Ptolemaeus, Lagi filius, a quo sequentes reges Aegypti Ptolemaei dicti sunt. Post Ptolemaeus Philadelphus, post Ptolemaeus Evergetes, post Ptolemaeus Philopater, post Ptolemaeus Epiphanes. In Syria post Alexandrum regnavit Seleucus, post Antiochus Soler, a quo successores Antiochi dicti sunt, post Antiochus Theos, post, Antiochus Epiphanes. De his prosequitur vir loquens ad Danielem, incipiens a rege Aegypti sic: « Et confortabitur rex austri. » Hic est Ptolemaeus, victo Demetrio, filio Antigoni, Seleuco regni sui partem, quam Antigonus abstulerat restituit, Cyprum, Phaenicem, et regiones multas et insulas sibi subjugavit. Cui successit Ptolemaeus Philadelphus, qui primus ab Aethiopia addsuperponens, in quibus posuit armatos ad dimicandum, sub quo LXX interpretes claruerunt. Hic pugnavit contra Antiochum Theos regem Syriae, sed postea foederati sunt. Nam Antiochus
Abbreviated transcription (Latin):
secus medicabilia bal¬
nea iordanem fatiũt.
s et nomen eiꝰ ex suis
illa olim dc̃a est dan.
ubi iitulũ aureũ po¬
suit ieroboam. aqua
riuus presfluens dẽs
est iordanis. qͣi ex no¬
mine fontis ⁊ ciuitatis
cognomĩatus siuitas
esd̾ nunc paneas dicit᷑¬

Expanded text:
secus medicabilia balnea, Jordanem faciunt. Sed et nomen ejus ex suis illa olim dicta est Dan, ubi vitulum aureum posuit Jeroboam, a qua rivus praeterfluens dictus est Jordanis, quasi ex nomine fontis et civitatis cognominatus. Civitas eadem nunc Paneas dicit
Abbreviated transcription (Latin):
.i. filius ioħis. Dñt .n. quidam uitio scriptoꝵ
corrupte positũ iona ꝓ iohanna. ⁊ ad did̃.
Tu es pecrus qd̾ latini ⁊ greci dñt petram
hebrei ⁊ syri ⁊ ephani. Idem est gͦ tu es ze¬
phas. et suꝑ hanc petram a qua diceris
petrus. edificabo ecclł̃iam meam. uł super
hanc petram qmͣ confessus es. que sola fim-¬
damentũ est ⁊ ꝓmisit se daturũ ei claues.
regni celoꝵ. ⁊ forte tunc ei soli decdit. uł post
tant in aure. p̃dicarent suꝑ tecta. Gunc cẽp̃
eis ostend̾e qr oportebat eum ire ierłimam
⁊ multa pati ⁊ occidi. ⁊ tercia die resurgere
Quo seorsum assumpto. dix̃ ei petrus. absic
ea que dei sunt .i. sequere sententiã meam.
nͨ adu̾seris mͥ. Sathanas .n. adu̾satium
sonat. fuerũt qui dreñt petrĩ nou esse correp¬
tum. s sathanã Hoc ei suggerentẽ. Qͥb hũc

Expanded text:
 filius Joannis. Dicunt enim quidam vitio scriptorum corrupte positum Jona pro Joanna. Et addidit: « Tu es Petrus. » Quod Latini et Graeci dicunt petram, Hebraei et Syri cepham. Idem ergo est: Tu es Cephas. « Et super hanc Petram, » a qua diceris Petrus, « aedificabo Ecclesiam meam. » Vel super hanc Petram, confessus es, quae sola fundamentum est. Et promisit se ei daturum claves regni coelorum. Forte tunc ei soli dedit, vel post rant in aure praedicarent super tecta. « Tunc coepit eis ostendere, quia oportebat eum ire Jerosolymam, et multa pati, et occidi et tertia die resurgere. » Quo seorsum assumpto, dixit ei Petrus: « Absit ea, quae Dei sunt, » id est sequere sententiam meam, nec adverseris mihi. Satanas enim adversarium sonat. Fuerunt qui dicerent Petrum non esse correptum, sed Satanam hoc ei suggerentem, ob ejus h
Abbreviated transcription (Latin):
Pocest mouere qd̃
lucas dicit. dñm int̾¬
rogatũ discipłos cũ
eẽc solus orans. Mar¬
cus uͦ dicit in ula. s
orauit in uia. forte

Expanded text:
Potest movere, quod Lucas dicit Dominum interrogasse discipulos, cum esset solus orans ; Marcus vero dicit in via . Sed oravit in via. Forte
Abbreviated transcription (Latin):
in t̾mino indee. septẽtrionali ꝯsti exuii.
tuit ciuitatẽ. qmͣ uocabat cesaream
philippi in memoriã tyb̃ii. ⁊ sui noniĩs.
et est in regione phenicis uͥ ad radicẽ liba-¬
ni oriunt᷑ . iiͦ. fontes ior. ⁊ dan. quoꝵ riuuli
sociati sub montib gelboe sub urbe cedar.¬

Expanded text:
tentrionali constituit sibi civitatem, quam vocavit Caesaream Philippi, in memoriam Tiberii, et sui nominis, et est in regione Phoenicis ubi ad radicem Libani oriuntur duo fontes, Jor et Dan, quorum rivuli sociati sub montibus Gelboe, sub urbe Cedar,
Abbreviated transcription (Latin):
uberans. ibi oritur
iordanis. ⁊ paulo pꝰ
t̾ram ing̾ditur. et
radicem libani ite¬
mus philippus te¬
trarcha dep̃ħend̾it
nam messis in fio¬
lam paleis eas ap̃
paluũ reditas in¬
sephꝰ fontem sub l¬
bano dicce enam-
suꝑ leuiticũ ex quo.¬
dam lacu nasci riu¬
um que uocat mi¬
norem iorclanem.
et ex. duob iiuis
ad locum quidicit᷑
aureũ templũ iouis
ior dauis

Expanded text:
uberans. Ibi oritur Jordanis, et paulo post terram ingreditur, et ad radicem Libaniimus Philippus tetrarcha deprehendit. Nam missis in Phialam paleis, eas apud Paneas redditas invocat fontem sub Libano. Dicit etiam super Seleuciam, ex quodam lacu nasci rivum, quem vocat minorem Jordanem, et ex duobus rivis ad locum, qui dicitur aureum Templum Jovis Jordanis
Abbreviated transcription (Latin):
.ii. s .b. quib ait ihc. filii aũt uestri in quo
nem datis deo. cͦ non in me idem facitis: õ¬
Erant .n. de iudeis exorciste. qui ꝑ exorcismõ
salomonis demones eitiebant. maxime si
radix cuiꝰdam herbe poneretur in narib
obsessi. Ait em̃ iosephꝰ se uidisse qͦndam
exorcistam captian ⁊ ad ductum. ad uespa-¬
sianũ dum obsideret ierłm. qui anulum
qlł cuiꝰ gẽma radix erat. posuit in naribus
ciuiꝰdam obsessi ⁊ adiurauit demonẽ. ⁊ eg̃s¬
sus est demon. Ut aũt ꝓbaret eiectum de¬
monem posuit peluim in aquã plenam
in medio. ⁊ adiurauit demonẽ ut subuert̾et
peluim ⁊ subu̾tit eam. Qd̃ aũt in anuł
quidam includunt sp̃m mmũdum per
quem imꝑant aliis demonib ñ credit᷑ eẽ
salomonis inuentũ.

Expanded text:
l v, sed b. Quibus ait Jesus: « Filii autem vestri in quo l v, sed b. Quibus ait Jesus: « Filii autem vestri in quo nem Deo datis, cur non in me idem facitis? Erant enim de Judaeis exorcistae, qui per exorcismos Salomonis daemones ejiciebant, maxime si radix cujusdam herbae poneretur in naribus obsessi. Ait enim Josephus se vidisse quemdam exorcistam captum, et adductum ad Vespasianum, dum obsideret Jerusalem, qui annulum, sub cujus gemma radix erat, posuit in naribus cujusdam obsessi, et adjuravit daemonem, et egressus est daemon. Ut autem probaret ejectum daemonem, posuit pelvim aqua plenam in medio, et adjuravit daemonem, ut subverteret pelvim; et subvertit eam. Quod autem in annulis quidam includunt spiritum immundum, per quem impetant aliis daemonibus, non creditur esse Salomonis inventum.
Abbreviated transcription (Latin):
ranseunte aũt ib̾u secuti sunt eum
duo ceci clamantes. fili dauid misere¬
nostri. Cumq ueniss domũ .i. ad domũ sciã.
nazarech. tetigit oculos eoꝵ. ⁊ aꝑti sunt se.
Cumq cdixiss eis uidete ne quis sciat. tñ dif¬
famau̾nt eum. in tota t̾ra illa. Egressis ill.
obtułunt ei mutum demoniũ habentem. et
ciecto demone locutus est mutus. Ingreco tñ
clicebant. In beel⁊ ebub pͥncipe demo¬
moꝵ eicit demones. A belo pͥmo nomine ydo-¬
li. Uarie gentes scd̾m ydiomata. lingue sue
cognomĩaunt ydola sua. Baby lonius clix̃.
bel moabita beel. Paleitini baal. qnͣq ali¬
qͥd supꝑ addebant ut beelphegor .i. deus ten
sydonioꝵ. ⁊ sonat uir meus .i. robur meñ. ⁊
cap̃. beelzebub tñ nulliꝰ ydoli nomen erat
s iuderi irrisorie uicinũ sibi ydolum acha¬
ronithaꝵ. sic uocabant. ꝙ sonat uir mus¬
carum. obsordes immolatii sanguinis que
secunt᷑ musce. nec est finał lutera . cl. ł .i. uł¬

Expanded text:
ranseunte inde Jesu, secuti sunt eum duo caeci clamantes: Fili David, miserenostri . » Cumque venisset domum, id est ad domum suam Nazareth, tetigit oculos eorum, et aperti sunt. Cumque dixisset eis, Videte ne quis sciat, tamen diffamaverunt eum in tota terra illa. Egressis illis obtulerunt ei mutum, daemonium habentem, et ejecto daemone, locutus est mutus . In Graeco tamen dicebant: In Beelzebub principe daemoniorum ejicit daemones . A Belo primo nomine idoli, variae gentes secundum idiomata linguae suae cognominabant idola sua. Babylonius dixit Bel, Moabita Beel, Palaestini Baal. Quandoque aliquid superaddebant, ut Beelphegor, id est Deus tentSydoniorum, et sonat, vir meus, id est robur meum et caput. Beelzebub tamen nullius idoli nomen erat, sed Judaei irrisorie vicinum sibi idolum Acharonitarum sic vocabant, et sonat vir muscarum, ob sordes immolatitii sanguinis, quas sequuntur muscae. Nec est finalis littera d, vel l, ve
Abbreviated transcription (Latin):
expensaꝵ infra iubileũ addid̃. qd̃ si uenditor
qd̾ sr̃erit expensar̃ redd̾e uon pot̾it. ħeãt ep̃¬
tor agrũ us ad iubileñ. In ip̃o eñ omĩs uẽ¬
dico redibat ad pͥstinũ possessorẽ t̾ra autem
sic uoluit dñs uendi ab eis. sub condicõe re¬
cipiendi qi sua erat .i. ũ ipõꝵ. Alienigenas.
tñ seruos uoluit eos imꝑpetuũ possi clere De bñdic¬

Expanded text:
expensarum infra jubilaeum addidit, quod si venditor, quod supererit expensatum, reddere non poterit, habeat emptor agrum, usque ad jubilaeum. In ipso enim omnis venditor redibat ad pristinum possessorem. Terram autem sic voluit Dominus vendi ab eis sub conditione recipiendi, quia sua erat, et non ipsorum. Alienigenas tamen servos voluit eos in perpetuum possi
Abbreviated transcription (Latin):
el .i. intians. rerũ ad pͥstinos redibãt pos¬
sessores. p̃ter domos q̃ erant
in urbib mmuiratis. qͣs tñ pͦ anno uendicoĩs
uenditor redimere licebat exceptis domib
leuitaꝵ que in qͦcumq eẽt loco. in iubileo
redibant eod̾ anno reqͥescebat t̾ra. debita
mittebant᷑ Lam licet eẽnt ꝯtͥbules. tñ eos
uoluit dñs seruitii scemate castigare pp̃ trãs¬
gressiones legum. Iosepꝰ dicit qi in iubileo cõ¬
ueniebant uenditor agͥ et emptor. ⁊ repu¬
tantes fructꝰ et expensas agroꝵ frãs. fructib
ex ub̾asse ꝯꝑtis. uenditor recipiebat agrũ.
si uͦ expense transced̾ent. ħ qd̃ deerat recipie¬
bat emptor. et a possestione discedebat. Hanc

Expanded text:
edibant possessores; praeter domos quae erant in urbibus muratis, quas tamen, primo anno venditionis, venditori redimere licebat, exceptis domibus Levitarum, quae in quaecunque essent loco in jubilaeo redibant. Eodem anno requiescebat terra, et mittebantur. Nam licet essent contribules, tamen voluit eos Dominus servitii schismate castigare, propter transgressiones legum. Josephus dicit, quia in jubilaeo conveniebat venditor agri et emptor; et reputantes fructus, et expensas in agrum factas, fructibus exuberasse compertis, venditor recipiebat agrum: si vero expensae transcenderunt, hoc quod deerat recipiebat emptor, et a possessione discedebat. Hanc
Abbreviated transcription (Latin):
t intrauit iħc in templum dem̃ ostñd̾
quo nichil offerrent si hostias p̾sto non
inuenirent. ne etiam pauꝑes qui nichil secũ
attułant excusationẽ pretend̾ent pecunie. nĩ
habite posuerant ibulem mĩmularios. qui
mutͣm sub cautione darent pecunam. Sed
quia lex non patiebatur ut a frĩb suis usu¬
ras acciꝑent. excogitau̾nt ut colubistas fa¬
cetent. Collibia enĩ aput nos dur uilia mu¬
nuscula ut cyceris ⁊ nue passe. ⁊ pomoꝵ di¬
uersi gñis. qiͣ qd̾ in ñmo non licebat ii ta¬
lib liceret. qd̾ etiam ꝓhibuit es echiel dicẽs.
usuram ⁊ oẽm habũdantiam ñ accipietis.
sic et hodie quidam sub noĩe pietatis usurã ĩ¬
paluant ⁊ facto flagello de fumicłis eitiebat
uendentes ⁊ ementes cum hostiis suis de tẽ¬
plo ⁊ mensas traperitaꝵ euercit. ⁊ dixit. ne
cdomũ prĩs sui que erat oromͣs fat᷑ent spelũ¬
cam latronũ. neꝰ sinebat uas aliꝙ d̾o non
dicatum tnͣsferri ꝑ templũ. & tradunt qui¬

Expanded text:
t intravit Jesus in templum . » Deinde ostendit onginquo, nil offerrent, si hostias praesto non Et ne etiam pauperes, qui nihil secum attulerant, excusationem praetenderent pecuniae non habitae, posuerunt ibidem nummularios, qui mutuam sub cautione darent pecuniam. Sed quia lex non patiebatur, ut a fratribus suis usuras acciperent, excogitaverunt, ut collibistas facerent. Collibia enim apud eos dicuntur vilia munuscula, ut ciceris, et uvae passae et pomorum diversi generis, quasi quod in nummo non licebat in talibus liceret. Quod prohibuit Ezechiel dicens: « Usuram, et omnem superabundantiam non accipietis. » Sic et hodie quidam sub nomine charitatis usuram palliant. Et facto flagello de funiculis, ejiciebat vendentes et ementes cum hostiis suis de templo et mensas trapezitarum evertit, et dixit ne domum Patris sui, quae erat domus orationiscam latronum. Nec sinebat vas aliquod nisi Deo dicatum transferri per templum. Et tradunt qui
Abbreviated transcription (Latin):
pecliebant pꝰ int̾mis¬
sum est opus ad imꝑiũ cambise .uiii. ãnis
et post uno anno sub duob mag̃. it̾m ino
anuo sub clario filio ylaspis. Sccl̃o autẽ
anno regni eius recepta licentia ab eo. in
ui. annis consũmatũ est opus. Qd̾ legit᷑
hunc num̃um dierũ formatõni dm̃i si cor¬
poris congriusse. qnͣtum ad distinctionem
merbroꝵ ñ ad formatõnent dc̃m̃ est. Hoc aũt¬

Expanded text:
pediebant. Post intermissum est opus ad imperium Cambyses septem annis, et post uno anno sub duobus Magis, iterum uno anno sub Dario filio Hystaspis, secundo autem anno regni ejus recepta licentia ab eo, in sex annis consummatum est opus. Quod legitur, hunc numerum dierum formationi Dominici corporis congruisse, quantum ad distinctionem membrorum, non ad formationem dictum est. Ab
Abbreviated transcription (Latin):
It ammirantes pͥncipes
sacerdotũ ⁊ scribe clixerũt ei.
Qd̃ signũ ostendis quia hec facis:
sitato. Uł potius non credimus tibi. hoc lice.
gͦ ostende nob̾ signũ quo credamꝰ tibi ħ lic̾e.
et respondit. Soluite templũ ħ ⁊ in tribus

Expanded text:
t admirantes principes sacerdotum et Scribae, dixerunt ei: Quod signum ostendis nobis, quia haec facis? re inusitato? Vel potius: Non credimus tibi hoc licere, ergo ostende nobis signum, quo credamus tibi hoc licere. Et respondit: « Solvite temp
Abbreviated transcription (Latin):
ułr in deceme uolũt tñ qͥdam qd̵ mane si¬
mul sint fc̃ĩ sol in oriente: luna ĩ occidẽte.
et sole occidente: luna sub terra rediit ad
orientẽ ĩ in choacõe noctis. De oꝑe qͥn¬

Expanded text:
r in oriente. Volunt tamen quidam quod mane simul facti sint, sol in oriente, luna in occidente, et sole occidente, luna sub terra rediit ad orientem in inchoatione noctis. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
amꝰ ab an: qd̾ est cutũ. qi in se reuoluit᷑. uñ
& antiqͥores ante usu litt̾aꝵ annũ sigabant
sub sp̃e serpentis cniꝰ cauda in os eiꝰ reuoluebat᷑.
fc̃a gͦ luminaria posuit deus ut luceat in fir¬
mam̃to celi ⁊ illũnẽt t̾ram. s ñ semꝑ ⁊ diui¬
dant lucẽ a cenebris. Ꝙ aũt luna ĩ plenilu¬
nio fcã sit: ex alia ꝑpendit᷑ trans lacõe. que
ht̃ ꝙ luminare minꝰ ĩ inchoacõe noctis. In
principio enĩ noctis ñ dric᷑ luna: nͥ panse-¬

Expanded text:
 ab ana, quod est circum, quia in se revolvitur. Unde, et antiquiores, ante usum litterarum, annum figurabant sub specie serpentis, cujus cauda in os ejus revolvebatur. Facta ergo luminaria posuit Deus, ut luceant in firmamento coeli, et illuminent terram, sed non semper, et dividant lucem ac tenebras. Quod autem luna in plenilunio facta sit ex alia perpenditur translatione, quae habet: Et luminare minus in inchoatione noctis. In principio enim noctis non oritur luna nisi panse
Abbreviated transcription (Latin):
Iuoluit illiuare noctem. ne nox sñ lumĩe
nimis eẽt indecora ⁊ ut oꝑantes in nocte
q̃ lucẽ soł ferre ñ possũtsus uenti muẽ¬
⁊ fere nocte pascunt᷑. Nec ta itmerans u̾¬
suꝑfluit sol licet nubes¬
illa tenuem ꝙ ĩsitficientẽ lucẽ habebat.
est corpꝰ solare. Net tm̃ ad decorẽ ⁊ ad usum
sereuitatis ⁊ tẽpestatis. uł ut ex ip̃is fierent
signa duodetĩ maiora. ⁊ q̃dam signa mi¬
magna diligentia signauit uł consid̾a¬
uit ea antiqͥtas: tñ qi ad huc signãt ꝙ¬

Expanded text:
voluit illuminare noctem, ne nox sine lumine nimis esset indecora, ut operantes in nocte, ae lucem solis ferre non possunt, et fere nocte pascuntur. Nec sufluit sol, licet nubilla tenuem et insufficientem lucem habebat, est corpus solare. Nec tantum ad decorem, et ad usum serenitatis et tempestatis. Vel ut ex ipsis fierent signa duodecim majora, et quaedam signa mimagna diligentia signavit, vel consideravit ea antiquitas; t
Abbreviated transcription (Latin):
f̾re qiͣ mag̃ spectant. ⁊ sicut disposicõuẽ: sic
⁊ ornatũ a suꝑiorib inchoauit. fẽcit enĩ
ead̾ die luminaria. solem. ⁊ lunam. ⁊ stel¬
las. & dr᷑ sol: qr solus lucet .i. nlłm cũ eo.
lima: luminũ una .i. pͥma. ut una dier̃¬

Expanded text:
magis spectant, et sicut dispositionem sic et ornatum a superioribus inchoavit. Fecit enim eadem die luminaria, solem, et lunam et stellas. Et dicitur sol, quia solus lucet, id est nullum cum eo; luna luminum una, id est prima, ut una dier
Abbreviated transcription (Latin):
tem & facientẽ sem̃. ⁊ lignũ pomiferũ faciẽs
fructũ. sid̾m gn̾a sua. patet qi ñ ꝑ moras tẽ¬
in matitate uitili. in qͣ ⁊ h̾be semĩb: ⁊ arbo¬
res pomis. omiste sũt . Noᷤ qd̾ qr dc̃m est uiren¬
tẽ. qͥdam dñt mũd̾ ĩ uere fr̃m qi uiror illiꝰ tẽpis

Expanded text:
tem, et facientem semen, et lignum pomiferum faciens fructum secundum genera sua. Patet quia non per moras temin maturitate viridi, in qua, et herbae seminibus, et arbores pomis onustae sunt. Notandum quod dictum est, virentem. Quidam dicunt mundum in vere factum, quia viror illius temporis
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sũt sicut ⁊ ip̃m ꝯgelate ut cristallus neig.¬
ne solui possint. uł in mod̾ nebule. uapora¬
biles. cur uͦ ibi sunt: d̾s nouit nͥ qd̾ quidam
Iautumãt. in rorem descend̾e in estate. &
⁊ mat̾ialit̾. cũ leuigant᷑ ligna ⁊ lapides. fit ⁊̃
mo die. Istd̃ scło fc̃m est. Et cũ hꝰ diei opusbo¬

Expanded text:
et sunt sicut et ipsum congelatae, ut crystallus, ne igni solvi possint, vel in modum nebulae esse vaporabiles. Cur vero ibi sint Deus novit, nisi quod quidam autumant inde rorem descendere in aestate. etiam materialiter cum levigantur ligna et lapides; fit etimo die, istud secundo factum est; et cum hujus diei opus bo
Abbreviated transcription (Latin):
sue in intͦitu papilionũ suoꝵ ꝑati potiꝰ ad
resistñd̾. si u̾i in ferre nlłce eis moyses qm
ad obediend̾. Q uidens moy ses. orauit dñm.
ut in solita morte ꝑirent. ⁊ sic planũ fieret
qd̾ dñs ip̃m nuserat. qͦ orante ⁊ flente. tre¬
muit t̾ra. expauitq ppłs. grandiq strepitu ꝑ
illoꝵ tab̾nacła excitato. scissa est t̾ra sub pe¬
dib eoꝵ ⁊ appiens os suũ deuorauit eos cũ
thuribłis chore ⁊ coucilii eiꝰ. tantꝰ qnͣtus nͨ
de t̾ra ꝓlatus uł incͣsione fluctuũ aut mio¬
lentia spñum uisus est uũqm᷑ exilire ⁊ de¬
uorauit eos. aaron illeso stante. Tulitq ele¬
filios isrł. ne qͥs nͥ de semine aaron acced̾et
ad offend̾ incensũ dño .s. ne siłia pat̾etꝰͫ. iñ et
sic fabiefcẽ erant qd̵ ĩ stabant ad decorẽ. Attñ

Expanded text:
tu papilionum suorum, parati potius ad resistendum, si vim inferre vellet Moyses, quam ad obediendum. Quod videns Moyses oravit ad Dominum, ut insolita morte perirent; et sic planum fieret quod Dominus ipsum miserat. Quo orante, et flente tremuit terra, expavitque populus, grandi strepitu per illorum tabernacula excitato, et scissa est terra sub pedibus ethuribulis Core, et concilii ejus, tantus quantus nec de terra prolatus, vel concursione fulminum, aut violentia spvoravit eos, Aaron stante illaeso. Tulitque Elefilios Israel ne quis, nisi de semine Aaron, accederet ad offerendum incensum Domino, ne similia pateretur. Tamen et sic fabrefactae erant, quod ibi stabant ad
Abbreviated transcription (Latin):
eos obruere lapicdib fugierũt ad tab̃nacłm.¬
ec opuit eos nubes appuit q eiꝰ gliaclĩ. ⁊ egrentꝰ
ignis a dño. deuorauit ppłm. Dixitq moyses
ad aaron. tolle churibłm ⁊ hausto igne de al¬
tari ponensq thimiama. ꝑgeq cito ad popu¬
lum ut roges ꝓ eis. Accelanq aaron cũ churi¬
bulo. stansq inter uiuos ⁊ mortuos orauit do¬
minũ. ⁊ plaga cessauit. fu̾nt aũt ꝑcussi .xiiii.

Expanded text:
eos obruere lapidibus, fugerunt ad tabernacet operuit eos nubes, apparuitque gloria Domini. Et egressus ignis a Domino devoravit populum. Dixitque Moyses ad Aaron: Tolle thuribulum, et hausto igne de altari, ponensque thymiama, perge cito ad populum, ut roges pro eis. Acceleransque Aaron cum thuribulo, et stans inter vivos, et mortuos, oravit Dominum, et plaga ces
Abbreviated transcription (Latin):
usuar sũs amram. cũ uidiss fr̃ueles
sibi dachan ⁊ abyron pot̃ores tubenitaꝵ qͥb
pͥncipatũ ppͥ deb̾i dicebat. qr fu̾nt de ruben pͥ¬
nuama. ⁊ a aron nobiscũ. ⁊ ꝙ eleg̾it dñs. ipse
sit sc̃s. misit gͦ moyses mane. ut uocaret cla¬
chan. ⁊ abyron. qui dixerũt. nõ uenimꝰ. ⁊ ꝯuo¬

Expanded text:
ris Amram, cum vidisset fratrueles sibi Dathan, et Abiron, potentiores Rubenitarum, quibus principatum populi deberi dicebat, quia fuerant de Ruben prmiama, et Aaron vobiscum, et quem elegerit Dominus, ipse sit sanctus. » Misit ergo Moyses mane, ut vocaret Dathan et Abiron, qui dixerunt: « Non veniemus. »
Abbreviated transcription (Latin):
oportunũ. Nunc gͦ recte feceris si miseris
in antiochiam. ⁊ delectatꝰ est rex in aduentu
eoꝵ. ⁊ surrexerunt antiochem. cxx. ⁊ uolebat
ciuium. dederiuit dextras regi. ⁊ fecerunt patẽ.
et głificati sunt iudei ⁊ redierunt in ierłm.

Expanded text:
opportunum. Nunc autem recte feceris, si miseris opportunum. Nunc autem recte feceris, si miseris in Antiochiam, et delectatus est rex in adventu eorum. Et surrexerunt Antiocheni centum viginti civium dederunt dexteras regi, et fecerunt pacem, et glorificati sunt Judaei, et redierunt in Jer
Abbreviated transcription (Latin):
demetrio quidam iniqui ex isrł. Qui ira¬
tus. uenit ptholomaidem.⁊ sccipsit ionache
ne obsicłet arcem. s occͣreret sibi festinato.
it ad regem et dans ei muña inuenit grãm
in conspectu eiꝰ ⁊ licet multi acc̃arent eum. in¬
magnificauit eum rex in conspectu omniũ.
et statuit ei pͥncipatũ saceulotii. ⁊ q̃cumq
habuerat pͥus. ⁊ uidens demetͥus qd̾ siluit
t̾ra in conspectu eiꝰ. dimisit ex̾citum in loca
sua. ⁊ retinuit secũ ex̾citũ ꝑ egͥnum ⁊ inimi¬
cierant ei omĩs ex̃citus patruum eius. De¬
riphon erat quidam
ꝑtium alexandri prius. Qui indẽs
qd̾ omĩs exc̾itus mnͣmurabat contͣ demetͥũ
iuit in arabiam. ut reduc̾et antiochum.
bfilium alexandri in t̾ram prĩs sui. Cõ tẽ¬
pore dum demetͥus erat offenstis suis. mi¬
sit ad eum iona ut eiceret eos qui erant in
arte in ierłm. ⁊ qui in presidiis erant. quia
impugnabant isrł. ⁊ rescͥpsit demetͥus li¬
ceus. hec ⁊ maiora fatiam tibi. cum fu̾it

Expanded text:
Demetrio quidam iniqui ex Israel. Qui iratus venit Ptolemaidem, et scripsit Jonathae ne obsideret arcem, sed occurreret ei festinato. it ad regem, et dans ei munera invenit gratiam in conspectu ejus. Et licet multi accusarent eum, magnificavit eum rex in conspectu omnium, et statuit ei principatum sacerdotii, et quaecunque habuerat prius. Et vidit Demetrius quia siluit terra in conspectu ejus, et dimisit exercitum in loca sua, et retinuit secum exercitum peregrinum, et inimici erant ei omnis exercitus patris ejus. Tryphon autem erat quidam partium Alexandri prius, qui videns quod omnis exercitus murmurabat contra Demetrium, ivit in Arabiam, ut reduceret inde Antiochum filium Alexandri in terra patris sui. Eo tempore dum Demetrius erat offensus suis, misit ad eum Jonathas, ut ejiceret eos, qui erant in arce in Jerusalem, et qui in praesidiis erant quia impugnabant Israel. Et rescripsit Demetrius dicens: « Haec et majora faciam tibi, cum fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ solitudine dum pasceret asinas prĩs sui. hebͤ¬
um u̾bũ est. ⁊ inuenit iannium. de qͦ ut ait iero.
uarie disputant hebrei. dicũt quidã iannum
maria qr locũ in h̾emo inuenit. Alii putant
aqͣs calidas lingua punica q̃ asfinis est hebͬe.
hoc nomĩe dici. quas greti chermas dicũt. Alii
dicunt eũ otiagros asinab admisisse. ut iñ
is que ante posu̾at. dicit ⁊̃ iosephꝰ. qr amalech

Expanded text:
 solitudine, dum pasceret asinas patris sui. Hebraeum verbum est invenit Jamnum, de quo, ut ait Hieronymus, varie disputant Hebraei. Dicunt quidam Jamnum Maria, quia lacum invenit in eremo. Alii putant aquas calidas, lingua punica quae affinis est Hebraeae, hoc nomine dici, quas Graeci Thermas vocant. Alii dicunt eum onagros asinabus admiscuisse, ut inde is, quae ante posuerat. Dicit etiam Josephus, quod Amalech
Abbreviated transcription (Latin):
possum ħ facere: immo. ⁊ peccare in dm̃ meum:
Accidit aũt. aĩt ait iosephꝰ. qd̾ publica festiuitas
instaret. cͥetiã młieres int̾esse debebant. Time il¬
la egͥtudiuẽ simulauit uiro. captãs ob hoc so
sa lacinia pallii ioseph. ait illi. Dormi mecũ.
Qͥ iratus relicto pallio ĩ manu eiꝰ. eg̾ssus ẽ fo¬
ras. illa ꝯtẽptam se dolens. in argum̾tũ ficlei
retentũ palliũ ostendit uiro redeunti dicẽs.
Ing̾ssus est ad me seruus hebreus ut illuderet
m̾. Ille nimis credulus ꝯiugi. uĩctũ ioseph tra¬
didit ĩ carcem regis. fuit aũt dñs cũ eo. Inuenit¬

Expanded text:
possum facere? Immo et peccarem in Deum meum». Accidit autem, ut ait Iosephus, ut publica festivitas instaret, cui etiam mulieres interesse debebant. Tunc illa egritudinem simulavit viro, captans ob hoc sol Et apprehensa lacinia palii Ioseph, ait illi: «Dormi mecum». Qui iratus relicto pallio in manu ejus egressus est foras. Illa contemptam se dolens, in argumentum fidei retentum pallium ostendit marito revertenti, dicens: Ingressus est ad me servus Hebraeus ut illuderet mihi. Ille nimis credulus conjugi, vinctum Joseph tradidit in carcerem regis. Fuit autem Dominu
Abbreviated transcription (Latin):
añ esau etiam clicta fu̾it seyr. Enuin̾atis ent̃
filiis esau enum̃at pͥncipes horreoꝵ qui fu̾nt in
horrei habitatores fre ⁊c̾.¬
horreos eñi ex pulit esau.¬
ut legit᷑ inꝑalipomenon

Expanded text:
ante Esau, etiam dicta fuit Seir. Enumeratis enim filiis Esau, enumerat princeps Horraeorum, qui fuerant in Horraei habitatores terrHorraeos enim expulit Esau,ur in Paralipomenon
Abbreviated transcription (Latin):
audierũt hos sermones magristratus tẽpli
et principes sacerdotũ .i. potentiores. ⁊ sapi¬
entiores ambigebant qͦmͦ hoc fcm̃ eẽt. et
ecce quidam aduenies dixit eis: uiri quos
prpulum.
tus singularis num̃i. ⁊ eodem mͦ in p̃ceden

Expanded text:
audierunt hos sermones magistratus templi et principes sacerdotum, » id est potentiores et sapientiores, ambigebant quomodo hoc factum esset. « Et ecce quidam adveniens, dixit eis: Viri, quos populum. atu
Abbreviated transcription (Latin):
fauebat eis et statuenĩt eos in conscilio et
uos quasi reos sanguĩs innocentie. p̃lican¬
do eum innocentẽ q̃m ꝯdẽpnauimꝰ ⁊ respon¬
derunt unanimit̾ om̃s apłi ex feruore. ⁊ dẽ¬
lo non pacientes iniũ ꝓ om̃ib loqui. Obe¬
dire oportet magis deo quiͣ homĩb d̾s pr̃m

Expanded text:
favebat eis. « Et statuerunt eos in consilio, et nos quasi reos sanguinis innocentis, praedicando eum innocentem, quem condemnavimus? Et responderunt unanimiter omnes apostoli ex fervore et zelo, non patientes unum pro omnibus loqui. « Obedire oportet Deo magis quam hominibus. Deus patrum
Abbreviated transcription (Latin):
sanau̾ant non pot̾ant contͣlicere. Nota ꝙ aliã
ysodorꝰ. Nam scd̃m ysodoꝵ ydioata dicit᷑ quasi
diuisus ab aurib. ydi diuisio ota auris int̾¬
pretat᷑ ut dicat᷑ ydiota qͣi diuisus ab intellec¬
tu .s. fatuus. s scd̾m ethimo logiam que hic po¬
nitur dicit᷑ ydiota qiͣ ab ydiomate. dictisũt
gͥ ydiote quasi contenti solo ydiomate lin¬
gue sue hebree qmͣ satis nou̾ant. ⁊ nichil
aliud. Iusserũt aũt eos foras extra conciliũ
secedere. ⁊ conferebant ad inuicẽ dicentes.
Quid faciemus homĩb istis: hiis mani¬
festum est miracłm. qd̾ fecerunt. Negare nõ
quos petrus et iohes. Uol ip̃i iudicate an
cipit et inferior contracticit. ñ est auliendus
inferior. Non possimiꝰ qd̾ uiclimꝰ ⁊ audtumꝰ
non loqui at illi cõminantes dimiserũt
eos. ñ aucl entes in eos inicẽ manus ꝓpter
ppłm. dimissi aũt reclierunt ad suos in sy¬
on. ⁊ annũtiau̾nt qnͣta eis pͥncipes sacer¬
dotum et seniores dixissent. ⁊ quomͦ eis

Expanded text:
aliam Isidoro. Nam secundum Isidorum, idiota dicitur quasi divisus ab auribus, idi, enim, divisio, ota auris interpretatur, ut dicatur, idiota, quasi divisus ab intellectu, scilicet fatuus. Sed secundum etymologiam, quam hic ponitur dicitur idiota, quasi ab idiomate. Dicti sunt ergo idiotae, quasi contenti solo idiomatae linguae suae Hebraeae quam satis noverant, et nihil aliud. « Jusserunt autem eos foras extra concilium secedere, et conferebant ad invicem, dicentes: Quid faciemus hominibus istis? Manifestum est miraculum quod fecerunt, negare non quos Petrus, et Joannes: Vos ipsi judicate an Ubi enim superior praecipit, et inferior contradicit, non est audiendus inferior. « Non possumus, quae vidimus et audivimus, non loqui. At illi comminantes, dimiserunt eos, non audentes manus in eos injicere propter populum. Dimissi « autem redierunt ad suos » in Sion, « et annuntiaverunt quanta eis principes sacerdotum, et seniores dixissent, » et quomodo eis
Abbreviated transcription (Latin):
ltera die congregati sunt in concilio.
dotes. Anamas pͥnceps sacerdotum qui
oniubus preminebat. ⁊ cayphas ⁊̃ alexand̾
et ioh̾es hui post eum erant excellentioreᷤ
et qͦt qͦt erant degenere sacerdotali. et se¬
niores.⁊ pħisei traditionũ inuentores ⁊
scribe legis expõitores legem .s. aliis expo¬
nentes. Hoꝵ distinctõnẽ freqñter habemꝰ
in euͦn. Et statuentes eos in medio con¬
cilii int̾rogauerũt eos in qua uirtute uł
in quo nomine fecistis h ͤ Tunc petrus
tat coram uob̾ qmͣ deus suscitauit a mor¬
tuis. hic est lapis angłaris a uob̃ eclifican¬
ti. et non est in aliquo alio salus. Non
est enim alid̾ nom̃ sub celo datum hoĩbi
qm̃ nomen xp̃i in quo oportet nos saluari.
uidentes aũ petri ⁊ ioħis constanciam atten¬
dentes qd̾ illi eẽnt ydiote uł illit̾ati ⁊ illitãti¬

Expanded text:
ltera die congregati sunt princeps sace« Annas princeps sacerdotum, qui omnibus praeeminebat, et Caiphas, et Alexander, et Joannes. » Hi post Annam erant excellentiores, « et quotquot erant de genere sacerdotali, » et seniores, et Pharisaei, traditionum inventores, et Scribae legis expositores, legem scilicet aliis exponentes. Horum distinctionem frequenter habemus in Evangelio. « Et statuentes eos in medio concilii, interrogaverunt eos, in qua virtute, aut in quo nomine fecistis hoc? Tunc Petrus tat coram vobis, quem Deus suscitavit a mortuis. Hic est enim lapis angularis a vobis aedificanti, « et non est in alio aliquo salus. Non est enim aliud nomen sub coelo datum hominibus quam nomen Christi, in quo oportet nos salvari. Videntes autem Petri et Joannis constantiam, attendentes quod illi essent idiotae, et illitterati
Abbreviated transcription (Latin):
t fr̃m est cum mente ꝯst̾nate eẽnt
mulieres de hoc qd̃ inderant ecce ꝯ¬
duo uiri .i. angłi in corporib hũanis stere¬
runt uixta illas. Cumq declinarent u¬
ultum in t̾ram dixerũt angłi ad eas. Qͥd

Expanded text:
tum est cum mente consternatae essent mulieres de hoc quod viderant, ecce duo viri, id est angeli, in corporibus humanis, steterunt secus illas. Cumque declinarent vultum in ter
Abbreviated transcription (Latin):
qui locus est mortuoꝵ: Non est ħ. Surrex̃
sicut dixit uob̾. dum eẽt in galilea. Nota
qr sc̃e mulieres ñ corruerũt sed inclina¬
uerunt uultus. ⁊ idẽo mos eccł̃iasticus
ut exemplo eaꝵ etiã memoriam dnĩce

Expanded text:
orum. « Non est hic, surrexit, sicut dixit vobis, cum esset in Galilaea. » Nota quod sanctae mulieres non corruerunt, sed inclinaverunt vultum. Et ideo mos ecclesiasticus est ut, exemplo earum et in memoriam Dominicae
Abbreviated transcription (Latin):
urãm. Non hẽmus quid porrigamꝰ tibi. At
ille intuens illos sperabat se aliqͥd accep.¬
turũ ab eis ad quẽ petrus. Argentum et
aurum ñ est mͥ. Non em̃ erat suum qd̃ re¬
seruabat in usus pauꝑum. qui reliquerãt
prĩmoĩa sua. ꝓitientes ante ꝓedes disci¬

Expanded text:
nostram, non habemus quod porrigamus tibi. At nostram, non habemus quod porrigamus tibi. At ille intuebatur in eos, sperans se aliquid accepturum ab eis. Ad quem Petrus: « Argentum, et aurum non est mihi. » Non enim erat suum quod reservabat in usus pauperum qui reliquerant patrimonia sua, projicientes ad pedes