comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nis litoribus uitiatur gurges atq inficitur: quia
omnis terra quȩ cirumstat pelago rubra est et san¬
guineo colori proxima. idõq inde minium acutissimỹ
excernitur. et alii colores quibus pictura uariatur.
Ergo cum t̃ra hanc habeat naturam fluctibus sub-¬
inde diluitur. et quiquid ad esum est in colorem ca-¬
dit. ob hoc etiam in his litoribus geminȩ rubrȩ inue¬
niuntur. Lapillus enim eiusmodi humo inuolutus
cum intera renas attritus est. et terrȩ colorem habet
et maris. Hoc mare in duos sinus scinditur. Ex
his qui ab oriente est ꝑsicus appellatur. quia oram illiꝰ
ꝑse inbabitant: alter uero arabicus dicitur quod sit cirra
arabiam.
XUIII. De ęstibus et fretis

Expanded text:
nis littoribus vitiatur gurges, atque inficitur, nis littoribus vitiatur gurges, atque inficitur, omnis terra, quae circumstat pelago, rubra est et sanguineo colori proxima. Ideoque inde minium acutissimum excernitur, et alii colores quibus pictura variatur. Ergo cum terra hanc habeat naturam, fluctibus subinde diluitur, et quidquid adesum est, in colorem cadit. Ob hoc etiam in his litoribus gemmae rubrae inveniuntur. Lapillus enim eiusmodi humo involutus cum inter arenas attritus est, et terrae colorem habet et maris. Hoc mare in duos sinus scinditur. Ex his, qui ab oriente est, Persicus appellatur, quia ora illius Persae inhabitant. Alter vero Arabicus dicitur, quod sit circa Arabiam. § 18 De aestibus et fretis
Abbreviated transcription (Latin):
ora petens. pennis solis calore solutis. mari in quo ceci¬
dit nomen imposuit: Frixus quoq cum elle sorore sua
fugiens in sidias nouerrales: conscendit naueni signũ
arietis habentem. qua liberatus est. Elles autem soror
eius ꝑpessa naufragium decidit in mari: et mortua
ellesponti mari nomendedit. Ab ordine fluenti
ꝓpontidis. nam dictum ꝓpontum quia pontum
preuenit. idem et a transitu uł angustis meatibus
boum bosforus. Egiptium autẽ pelagus asiȩ da-¬
tur. gallici europȩ. africum libiȩ. His ut quȩq
ꝓrrima sunt uenerunt in partes. Pelagus autem ẽ
latitudo maris sine litore et portu: greco nomi ne
et plagia eo quod sint inportuosa . XUII. De simbꝰ
ut in mari magno ionius. in oceano caspius.
indicus. ꝑsicus. arabicus. qui et mare rubrum: qui
oceano aseribitur. Rubrum autem mare uocatum.
eo quod sit roseis undis infectum. non tamen talem
naturam habet qualem uidetur ostendere : sed a uici¬

Expanded text:
ora petens, pinnis solis calore solutis mari, in quo ceciora petens, pinnis solis calore solutis mari, in quo cecidit, nomen inposuit. Phrixus quoque cum Helle sorore sua fugiens insidias novercales conscendit navem signum arietis habentem, qua liberatus est. Helles autem soror eius perpessa naufragium decidit in mare, et mortua Hellesponti mari nomen dedit. Ab ordine fluenti Propontis. Nam dictum Propontum quia Pontum praevenit. Item et a transitu vel angustis meatibus boum Bosphorus. Aegyptius autem pelagus Asiae datur, Gallicus Europae, Africus Libyae: his ut quaeque proxima sunt, venerunt in partes. Pelagus autem est latitudo maris sine litore et portu, Graeco nomine et plagia, eo quod sint importuosa. CAPUT XVII. De sut in mari Magno Junius, in Oceano, Caspius, Indicus, Persicus, Arabicus, qui et mare Rubrum, qui Oceano ascribitur. 2. Rubrum autem mare vocatum, eo quod sit roseis undis infectum, non tamen talem naturam habet, qualem videtur ostendere, sed vici
Abbreviated transcription (Latin):
posita. Agentibus gallicum. ausonium. dalinati¬
um. libustĩcum. ab oppidis argolicum chorintium.
tẏrium. adriaticum. Nlam adria quędam ciuitas illi¬
rico mari proxima fuit. quȩ adriatico mari nomen
dedit. Apositione cęli ut suꝑum et inferum. quod
sit oriens suꝑior. occidens inferior. Est autem tus¬
cum et adriaticum. Amemoria regis ut ionium.
lon quippe rex fuit greciȩ. unde iones athenienses.
Hoc mare et tirrenum dictum. siue quod tusciam allu¬
it idest tirreniam : siue a tirrenis nautis qui se in
hoc mare precipitauerunt. Et sciendum ionium si¬
num e̾ẽ inmensum ab ionia usq ad siciliam: et huius
partes eẽ adriaticum acaicum et epiroticum. Amo¬
ribus accolarum eusinũ ascenum antea appellatur.
a casibus hominum qui deciderunt in mare: ut el¬
lespontum. icarium. mirteum. Nam mirteum mare
dictum a mirtili lapsu: quod illie ab enomao precipi¬
tatus sit. Lcarus uero cretensis ut fabulȩ ferunt alti¬

Expanded text:
posita. A gentibus Gallicum, Ausonium, Dalmatiposita. A gentibus Gallicum, Ausonium, Dalmatium, Ligusticum. Ab oppidis Argolicum, Corinthium, Tyrium, Adriaticum. Nam Adria quaedam civitas Illyrico mari proxima fuit, quae Adriatico mari nomen dedit. A positione caeli, ut Superum et Inferum; quod sit oriens superior, occidens inferior; est autem Tuscum et Adriaticum. A memoria regis, ut Ionium. Io quippe rex fuit Graeciae, unde et Iones Athenienses. Hoc mare et Tyrrhenum dictum, sive quod Tusciam adluit, id est Tyrrheniam, sive a Tyrrhenis nautis, qui se in hoc mare praecipitaverunt. Et sciendum Ionium sinum esse inmensum, ab Ionia usque ad Siciliam, et huius partes esse Adriaticum, Achaicum et Epiroticum. A moribus accolarum Euxinus, Axenus ante appellatus. A casibus hominum qui deciderunt in mare, ut Hellespontum, Icarium, Myrteum. Nam Myrteum mare dictum a Myrtili lapsu, quod illic ab Oenomao praecipitatus sit. Icarus vero Cretensis, ut fabulae ferunt, alti
Abbreviated transcription (Latin):
ti rursus stringitur. et facit ꝓpontidem. qui mox
in quingentos passus coartatur. fitq bosforus traciꝰ
quo darius copias transportauit. Inde ponticus sinꝰ
amplissimus a tergo meotidis paludibus. quod mare
ex multitudine fluminum dulcius quam cetera ne-
bulosumq et breuius: unde et ponticum uocatum
quod sit breuius. atq eo preter focas et tinnos atq
delfines alias beluas maiores non patitur. Sicut
autem terra dumuna sit: ꝓ diuersis locis uariis
appellatur uocabulis: ita et ꝓregionibus hoc ma¬
re magnum diuersis nominibus noncupatur. Nã
hibericum et asiaticum a prouineiis dictum. Ab
insulis balearicum siculum creticum ciprium. egeum.
carpatium. Nam inter tenedum et chium. saxum
est in mari potius quam insula: quod uisentibus ꝓcul
capre simile creditur. quam greci ega noncupant.
unde et egeum mare ẽ dictum. Sic et carpatium ma-¬
re inter egiptum et rodum ab in sula carpato illic

Expanded text:
ti rursus stringitur et facit Propontidem; qui mox ti rursus stringitur et facit Propontidem; qui mox in quingentos passus coartatur, fitque Bosphorus Thracius, quo Darius copias transportavit. Inde Ponticus sinus amplissimus a tergo Maeotidis paludibus; quod mare ex multibulosumque, et brevius est, unde, et Ponticum vocatur, quod sit brevius, atque praeter phocas, et thynnos, atque delphinos, alias belluas majores non patitur. 5. Sicut autem terra, dum una sit, pro diversis locis variis appellatur vocabulis, ita et pro regionibus hoc mare magnum diversis nominibus nuncupatur: nam Ibericum et Asiaticum a provinciis dictum: ab insulis, Balearicum, Siculum, Creticum, Cyprium, Aegeum, Carpathium: 126 nam inter Tenedum, et Chium, saxum est in mari potius quam insula, quod visentibus procul caprae simile creditur, quam αἷγα nuncupant, unde et Aegeum mare est dictum; sic et Carpatium mare inter Aegyptum et Rhodum ab insula Carpato illic
Abbreviated transcription (Latin):
are magnum est quod ab occasu ex oceanofluit:
et in meridiem uergit. deinde ad septentrionẽ
tendit. Quod inde magnum appellatur: quia cete¬
ra maria in comparatione eiꝰ minora sunt. Istud
est et mediterraneum. quia ꝑ mediam t̃ram usq
ad orientem ꝑfunditur. europam et affricam. asiãq
disterminans. Cuiꝰ primȩ partis sinus qui in hispa¬
nis ꝑfunditur. ibericus et balericus appellatur. De
inde gallicus qui narbonensem ꝓuinciam adluit.
mox ligusticus qui iuxta genuam urbem ẽ ꝓximꝰ.
Post hȩc tirrenus qui italiam attingit quem greci
ionium. itali inferum uocant. Inde siculus qui a si¬
cilia usq ad cretam uadit. Deinde creticus qui in
pampbiliam et ȩgiptum ꝑtendit: inde ellespont¬
qui in septentrionem retorquens anfractibus magnis
iuxta greciam et illiricum. In angustias septem sta dio¬
rum stringitur. quo xersesponte nauibus facto in greciã
comineauit. Ibi est abidos. inde diffusus equore paten-¬

Expanded text:
are Magnum est, quod ab Occasu ex Oceano fluit, et in Meridiem vergit, deinde ad Septentrionem tendit. Quod inde Magnum appellatur, quia caetera maria in comparatione ejus minora sunt. Istud est, et Mediterraneum, quia per mediam terram usque ad Orientem perfunditur, Europam, et Africam, Asiamque disterminans. 125 2. Cujus primae partis sinus, qui in Hispaniis perfunditur, Ibericus, et Balearicus appeinde Gallicus, qui Narbonensem provinciam adluit. Mox Ligusticus, qui iuxta Genuam urbem est proximus. Post haec Tyrrhenus, qui Italiam adtingit; quem Graeci Ionium, Itali Inferum vocant. Inde Siculus, qui a Sicilia usque ad Cretam vadit. Deinde Creticus, qui in Pamphyliam et Aegyptum pertendit. Deinde Hellesponqui in septentrionem retorquens, anfractibus magnis iuxta Graecias et Illyricum in angustias septem stadiorum stringitur; quo Xerses ponte navibus facto in Graeciam commeavit: ibi est Abydos. Inde diffusus aequore paten
Abbreviated transcription (Latin):
peanum. greciet latini idõ nominant: eo qͦd
in circuli modo ambiat orbem. siue acelerita¬
te eo quod notus otius currat. item quia ut cęlum
purpureo colore nitet. Oceanus quasi cianeus.
iste est qui horas terrarum amplectitur. alt̾ĩusq
estibus accedit atq recedit. Respirantibus enim in
ꝓfundum uentis. aut remouet maria aut resorbet.
quiq a proximis regionibus diuersa uocabula sũp̃¬
sit. ut gallicus. germanicus. seiticus. caspius. hirta¬
nus atblanticꝰ. gaditanus. Nam gaditanum frecũ
a gadibus dictum : ubi primum ab oceano maris mag.¬
ni limen aꝑitur. unde et hercules cum gades ꝑuenisset.
columnas ibi posuit. sperans illic ee̾ orbis terrarum finẽ.
XUI. De mediterraneo mari..

Expanded text:
eanum Graeci et Latini ideo nominant eo quod in circuli modum ambiat orbem. Sive a celeritate, eo quod ocius currat. Item quia ut caelum purpureo colore nitet: oceanus quasi κυάνεος. Iste est qui oras terrarum amplectitur, alternisque aestibus accedit atque recedit; respirantibus enim in profundum ventis aut revomit maria, aut resorbet. Quique a proximis regionibus diversa vocabula sumpsit: ut Gallicus, Germanicus, Scythicus, Caspius, Hyrcanus, Athlanticus, Gaditanus. Nam Gaditanum fretum a Gadibus dictum, ubi primum ab Oceano maris Magni limen aperitur; unde et Hercules cum Gadibus pervenisset, columnas ibi posuit, sperans illic esse orbis terrarum finem. § 16 De mediterraneo mari.
Abbreviated transcription (Latin):
ententia ẽ dictum imꝑsonale. ut obsequi¬
um amicos. ueritas odium parit. Huic si
achilles agamennonem uera dicendo. metro¬
fanes ꝓmeruit gtãm mitridatis obsequendo.
Nam inter crian et sententiã hoc inter est
quod sententia sine ꝑsona ꝓfertur: crian sine
ꝑsona nunquã dicitur. Unde si sententie
ꝑsona aditiatur fit crian. si detrabatur: fit

Expanded text:
ententia est dictum impersonale, ut obsequium amicos, veritas odium parit. Huic si Achilles Agamennonem vera dicendo’, ‘Metrofanes promeruit gratiam Metridatis obsequendo’. Sic ergo inter crian et sententiam hoc interest, quod sententia sine persona profertur, crian numquam sine persona dicitur; unde, si sententie persona adiciatur, fit crian, si detrahatur, fit
Abbreviated transcription (Latin):
duo sunt. quorum unum ẽ finitum: al¬
terum infinitum. finitum. ⁊ potesis grece la¬
tine causa dicitur: ubi cum certa ꝑsona contro¬
uersia ẽ. Infinitum quod grece tesis. latine
ꝓpositum nominatur. Hocͦ ꝑsonam non habet
certam. nec in est in aliqua certa circum stan¬
tia. idẽ. nec locus nec tempus. In causa uero
certa omnia sunt. unde quasi pars causȩ est ꝓ¬
positum. De elocutione.IXUI.¬
am uero in elocutionibus illud uti oportebit
ut res. locus. tempus. ꝑsona audientis effla¬
gitat. ne ꝓfana religiosis. ne inuerecunda castiᷤ.
ne leuia grauibus. ne lasciua seriis. ne ri¬
dicula tristibus misceantur. Latine autẽ
et ꝑspicue loquendum. latine autẽ loquitur
qui uerba rerum uera et naturalia ꝓsequit᷑.
nec a sermone atq cultu p̃sentis tẽporis dis¬
crepat. Huic non sit satis uideri quid dicat.
nisi id quoq aꝑte et suauiter dicere. ne id
quidem tantum. nisi id quod dicit et facere.
De trimodo dicendi genere.

Expanded text:
duo sunt, quorum unum est finitum, alterum infinitum. Finitum ὑπόθεσις Graece, Latine causa dicitur, ubi cum certa persona controversia est. Infinitum, quod Graece θέσις, Latine propositum nominatur. Hoc personam non habet certam, nec inest in aliqua certa circumstantia, id est, nec locus, nec tempus. In causa vero certa omnia sunt, unde quasi pars causae est propositum. § 16 De elocutione. Iam vero in elocutionibus illud uti oportebit, ut res, locus, tempus, persona audientis efflagitat, ne profana religiosis, ne inverecunda castis, ne levia gravibus, ne lasciva seriis, ne ridicula tristibus misceantur. Latine autem et perspicue loquendum. Latine autem loquitur, qui verba rerum vera et naturalia persequitur, nec a sermone atque cultu praesentis temporis discrepat. Huic non sit satis videre quid dicat, nisi id quoque aperte et suaviter dicere; ne id quidem tantum, nisi id quod dicat et facere. § 17 De trimodo dicendi genere.
Abbreviated transcription (Latin):
etaplasmus greca lingua. latine transfor¬
matio dicitur. qui fit in uno uerbo ꝓpt̃
metri necessitatem et licentiã poetarum: cuiꝰ
species istę sunt. Protesis appositio ĩ pͥncipio
ꝓ contẽpno. Sincope abscisio de medio. ut for
ꝓforsitan. Apocope. abscisio de fine: ut sat ꝓ satis.
Ectasis ꝓductio contra naturam: ut exercet di¬

Expanded text:
etaplasmus Graeca lingua, Latine transformatio dicitur. Qui fit in uno verbo propter metri necessitatem et licentiam poetarum; cuius species istae sunt. Prothesis adpositio in principio pro 'contemno'. Syncope abscisio de medio, ut 'forsan' pro 'forsitan'. Apocope abscisio de fine, ut 'sat' pro 'satis'. Ectasis
Abbreviated transcription (Latin):
et terris iactatus et alto. Antithesis contrapo.¬
sitio littere ꝓ alia littera. ut impete ꝓ impetu.¬
et olli ꝓ illi. Aletathesis transpositio litterȩ. ut
hoc inter. ẽ. latinam et ꝑfectam elocutionem.
Mctaplasmũ eẽ. qui in imo sermone fit ratio¬
ne uitiosus. Item inter soloecismum. et scema
sit contextu sermonum rõne uitiosa. Ergo me¬
taplasma. et scemata. media sunt. et discer¬
nuntur: peritia et imperitia: fiunt autem ad¬

Expanded text:
et terris iactatus et alto. Antithesis contrapositio litterae pro alia littera, ut 'inpete' pro 'impetu', 'olli' pro 'illi'. Metathesis transpositio litterae, ut hoc est Latinam et perfectam elocutionem, metaplasmum esse, qui in uno sermone fit oratione vitiosus. Item inter soloecismum et schema, fit contextu sermonum oratione vitiosa. Ergo metaplasmi et schemata media sunt et discernuntur peritia et inperitia. Fiunt autem ad
Abbreviated transcription (Latin):
eometriȩ quadriꝑtita diuisio ẽ.ll.
in planũ in magnitudinẽ numerabilẽ. in
magnitu dinẽ rõnalẽ ⁊ ĩ figuras solidas. Plane
tonem numero quinq. Numerabilis
magnitudo ẽ. quȩ numeris arithineticȩ
diuidi potest. Magnitudines rationales
sunt. quorum m̃sura scire possumus. In ra¬
tionales uero quoꝵ mensurae quantitas.
cognita ñ habetur.
De figis geomettiȩ.Ii.

Expanded text:
eometrie quadripartita divisio est, in planum, in magnitudinem numerabilem, in magnitudinem rationalem et in figuras solidas. Plane tonem numero quinque. Numerabilis magnitudo est, que numeris arithmetice dividi potest. Magnisunt, quorum mensuram scire possumus, inrationales vero, quorum mensurae quantitas cognita non habetur. De figuris geometriae .
Abbreviated transcription (Latin):
Martellus. machina. Scalȩ abscandendo. id est ascen¬
dendo uoeate: herent enum parietibus. Scalȩ autẽ
dicuntur. aut unȩ sint aut plures: quia numeri
tantum pluralis ẽ nom̃. ut litterȩ quȩ epłam signifi¬

Expanded text:
Martellus. Machina. Scalae ab scandendo, id est ascenMartellus. Machina. Scalae ab scandendo, id est ascendendo, vocatae; haerent enim parietibus. Scalae autem dicuntur, aut unae sint aut plures, quia numeri tantum pluralis est nomen, ut littrae quae epistolam signifi
Abbreviated transcription (Latin):
est flos: unde et apud latinos aeris flos appellat᷑.¬
Nstructurã autem parietum ad normam fieri. et
ad ꝑpendiculum respondere oportet. Norma dicta
greto uocabula extra quam nichil rectum ficri potest.
Componitur autem extribus regulis ita ut duȩ sint
binum pedum. tertia habeat pedes duos. untias decẽ.
quas equali crassitudine politas extremis cacuminibꝰ
sibi iungit: ut scemam trigonifaciant. id erit nor¬
ma. Regula dicta quod sit recta quasi rectula : et
impedimentum ñ habeat. Perpendiculum est: quod
semꝑ appenditur. Deniq in fabrica nisi omnia ad ꝑ¬
pendiculum et certam regulam fiant: necesse ẽ cun-¬
cta mendosa instruantur. ut aliqua praua sint aliqͣ
cubantia ꝓna m̃ulla. alia supina. et ꝓpter hoc uni¬
uersa sunt constructa. Linea a genere suo appella¬
ta. quia ex lino fit. Trullȩ nomen factum eoquod tru¬
dit et detrudit: id est includit calce uł luto lapides.

Expanded text:
est flos; unde et apud Latinos aeris flos appellatest flos; unde et apud Latinos aeris flos appellatInstructuram autem parietum ad normam fieri, et ad perpendiculum respondere oportet Norma dicta Graeco vocabulo, extra quam nihil rectum fieri potest. Componitur autem ex tribus regulis, ita ut duae sint binum pedum, tertia habeat pedes duos, uncias decem, quas aequali crassitsibi iungit ut schemam trigoni faciant. Id erit norma. Regula dicta quod sit recta, quasi rectula, et inpedimentum non habeat. Perpendiculum est quod semper adpenditur. Denique in fabrica nisi omnia ad perpendiculum et certam regulam fiant, necesse est cuncta mendosa instruantur; ut aliqua prava sint, aliqua cubantia, prona nonnulla, alia supina; et propter hoc universa sunt constructa. Linea genere suo appellata, quia ex lino fit. Trullae nomen factum eo quod trudit et detrudit, id est includit calce vel luto lapides.
Abbreviated transcription (Latin):
bus q sit oris. Lancis. gauata. quasi eauata.g.ꝓ.c.
Intera posita. Hinc et conca. sed illa cauata. ista
concaua. Sie et greci hec noncupant. Scutella a scu¬
to ꝑdiminutionem. Est enim eiusdem similis
Apophereta a grecis. a ferendo poma ut aliquid
nominata. Est enim plana. Salinum uas aptui
raubnis. idem et sulr ica quasi salzica. Aertabulũ
quasi actta ferum quod acetum ferat. Cocdlear ab usu
praus cocsedrum dictum. Hine ẽ illud ueterum disti
con sũ codeis habilis. et nec minus utilis ouis. Num¬
quid scis poci curcocleare uoeor. Ttssiles greconomine
latiiie tnpedles. qui autem quatuor pedibꝰ insistuu.
abusiue dicuntur. Inuasculis autem tria queniff.
qui placeant. manus artificis. pondus argenti.
sꝑlendor metalli.:
U. De uasis potatoriis.

Expanded text:
busque sit oris. Lancis. Gavata, quia cavata, G pro C busque sit oris. Lancis. Gavata, quia cavata, G pro C littera posita. Hinc et conca; sed illa cavata, ista concava: sic et Graeci haec nuncupant. Scutella ab scuto per diminutionem; est enim eiusdem similis. Apophoreta a Graecis a ferendo poma vel aliud aliquid nominata; est enim plana. Salinum vas aptum salibus. Idem et sulzica, quasi salzica. Acitabulum quasi acetaforum, quod acetum ferat. Coclear ab usu prius coclearum dictum. Hinc est illud veterum distichonMart. 14, 121: Sum cocleis habilis et nec minus utilis ovis. Numquid scis potius quur cocleare dicor? Trisceles Graeco nomine, Latine tripedes: qui autem quattuor pedibus insistunt abusive dicuntur. In vasculis autem tria quaeruntur quae placeant: manus artificis, pondus argenti, splendor metalli. § 5 De vasis potatoriis.
Abbreviated transcription (Latin):
lum sus cepit. quia dum mollis eẽt efficitur testa.
nec cõmunieat cum uocabulo pristini generis: quia
quod fuit ñ est. Arietina uasa. ex arretio aracio
municipio itasiȩ dicuntur. ubi fiunt. Sunt eium
rubra. De quibis sedulius. Rubra quod appostã
testa ministrat olus. Samia uasa quidã putant ab
oppido samo greciȩ habere nom̃. Alii dicunt eretã
eꝑuit alia que non longe a roma nascitur. quȩ samia
appellatur. Celata uasa argentea ł aurea sunt.
signis eminentioribus intus extraue expressa. a ce.¬
ło uocata quod est genus ferram̃ti: quemuulgo cilio¬
nem uocant. Crisendita uasa de aurata. grecum ẽ.
Anaglifa. quod suꝑius sint seulpta. Grtor enim
ana sursũ. Giire sculpturã dieuntur idest sursũ
iaest apponat: a quo discumbentes dicti. siue. a
catum amensa ꝑ diriuationem quasi mensorium
Sartipsis. quadrangulum. et quadrilaterum uas id
est paribus absidis. Patena. quod dispansis patenti¬

Expanded text:
lum suscipit, quia dum mollis esset, efficitur testa, lum suscipit, quia dum mollis esset, efficitur testa, nec communicat cum vocabulo pristini generis, quia quod fuit non est. 5. Aretina vasa, ex Aretio municipio Italiae dicuntur, ubi fiunt; sunt enim rubra. De quibus Sedulius: Rubra quod appositum testa ministrat olus. 6. Samia vasa quidam putant ab oppido Samo Graeciae habere nomen. Alii dicunt cretam esse Italiae, quae non longe a Roma nascitur, quae samia appellatur. 7. Caelata vasa argentea, vel aurea sunt, signis eminentioribus intus, extrave expressa: a coelo vocata, quod est genus ferramenti, quem vulgo cilionem vocant. 8. Chrysendeta vasa deaurata, Graecum est. asa dicta, quod superius sunt sculpta: Graeci enim ana, sursum glyphen, sculpturam dicunt, id est, sursum est, apponat. A quo et discumbentes dicti, sive ἀπὸ catum a mensa per derivationem quasi mensorium. Parapsis, quadrest paribus absidis. Patena, quod dispansis patenti
Abbreviated transcription (Latin):
asa dlieta a uescendo quod in ea esce arponant᷑.
eaꝰ diminuitiuum uaseula quasi uescula. fi
ctiia aicta quod fiant et fingantur ex tĩa.fi ngere
enm sꝰ facere. fornare. et plasmare. Unde et figuli
Aieuntur. et u as fictile dicitur. non fictum illua qͦd
meudatium .s̃. sed quod formatur ut sit et habeat
aliquam formam. Unde et apłs dicit. ñ quid adicit
figniciitũ ei qui se fuixit quare sie me fecisti: fieti¬
lia uasa in samo insula prius inuenta traduntur.
facta ex ereta. et indurata igni. unde et samia ua.¬
sa. Postea inuentum. et rubicam addere. et ex ri.¬
bra creta fingere. Antiqui orem autem fuisse usum
fietilium uasorum: quam fundendi ȩxis aut argenti.
Apua meteres enimꝰ nec aurea nec argentea. sedfis¬
Alia uasa habebantur. sicut ad una doliis excogi¬
taris. ad aquas amphoris. idriis ad balneas. ac reliqͥs
que in usibis hominum aut rota fiunt. aut ma¬
nii aptantur. Argilla autem excocta teste uocabu¬

Expanded text:
as dictum a vescendo, quod in eo escae apponantur. Cujus diminutivum vasculum, quasi vesculum. 2. Fictilia dicta, quod fiant, et fingantur ex terra. Fingere enim est facere, et formare, et plasmare; unde et figuli dicuntur. Et vas fictile dicitur, non fictum illud quod mendacium est, sed quod formatur ut sit, et habeat aliquam formam, unde et Apostolus dicit: Nunquid dicit figmentum ei qui se fingit: Quare me sic fecisti? 3. Fictilia vasa in Samo insula prius inventa traduntur, facta ex creta, et indurata igne, unde et Samia vasa. Postea inventum est rubricam addere, et ex rubra creta fingere. Antiquiorem autem fuisse dicunt usum fictilium vasorum, quam fundendi aeris, 497 aut argenti. Apud Veteres enim, nec aurea, nec argentea, sed fictilia vasa habebantur, sicut ad vina doliis excogitatis, ad aquas amphoris, hydriis ad balnea, ac reliquis, quae in usibus hominum aut rota fiunt, aut manu aptantur. 4. Argilla autem excocta testae vocabu
Abbreviated transcription (Latin):
Hec inde culpandus ÷ uir. quia fornicariã diit. s inde
laudandꝰ quia impudicã castam fecit: Uñ iheronimꝰ suꝑ osee.¬
qd̾ exmala bonam fecerit: Nenim qui bonꝰ ꝑmanet polluit᷑
nicarie copulatum. s fornicariam᷑ sumsisse pudiciciã quã
iugium fuisse fornicatas. artendant ⁊ipsi forsitun se mci-¬
disse in cͥm̃ formaitionis ł ad ult̾ũ: Qđ gͦ uult sibi amuliere

Expanded text:
Nec inde culpandus est vir, qui fornicariam duxit, sed inde laudandus quod impudicam castam fecit. Unde Hieronymus super Oseequod ex mala bonam fecerit. Non enim qui bonus permanet, ipse itiam fornicariae copulatum; sed fornicariam assumpsisse pudicitiam quam onjugium fuisse fornicatas, attendant et ipsi forsitam se incidisse in crimen fornicationis vel adulterii. Quod ergo vult sibi a muliere
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtriti cordis dm̃ placare: Mutat ⁊ ̃ saluator ⁊ ꝓpugnator nr̃
dauid fidelem inauxilium nr̃m qui num̃osa philistinoꝵ p̃pu-¬
cia circumcidat. insortẽ israelitice plebis adducati qͣtinꝰ hec
t̃rena iherusałm ñ seruiat ut ancilla c̃ filiis suis. s suꝑnã q̃
ritis ut eos pat̾nis ꝯsolationibꝰ foueatis. ⁊ si auia iusticie deui¬
ad p̃sentem uiã ꝑtineat a uob̾ expetimꝰ. s si aliquid pium.
hoc optaremus. hoc humiłr peteremꝰ: Siquid aũ de statu
ur̃o ⁊ matris nr̃e orientał eccłe paruitati nr̃e scribere uolue¬
ritis: ꝑutos secure poteritis: Augeat dñs ꝑosficium: lingne
ur̃e popłm fidelem merito sibi ⁊i num̾o seriuentẽ. u al.et e¬

Expanded text:
contriti cordis Deum placare. Mittat etiam Salvator et propugnator noster contriti cordis Deum placare. Mittat etiam Salvator et propugnator noster David fidelem in auxilium nostrum, qui numerosa Philistinorum praeputia circumcidat et in sortem Israeliticae plebis abducat; quatenus haec terrena Hierusalem non serviat ut ancilla cum filiis suis, sed supernam, quae ritis, ut eos paternis consolationibus foveatis, et si a via justitiae deviad praesentem vitam pertineat a vobis expetimus; sed si aliquid pium, hoc optaremus, hoc humiliter peteremus. Si quid autem de statu vestro, et matris nostrae orientalis Ecclesiae parvitati nostrae scribere volueritis, per istos secure poteritis. Augeat Dominus per officium linguae vestrae populum fidelem merito sibi et numero servientem. Valete
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ p̃cipue reculas cꝰdam haimerici qͦndam serui sc̃e marie
iotrensis monasterii in ead eccła ꝯu̾si quiete ab incursu ur̃o
possicde faciatis: Abbatissa enĩ p̃dicti monasterii seruum
illum c̃ reb suis eicłe eccłe mnumisit sic̃ dicet uob̾ domna
munus orationum ⁊ a nob̾ fidele seruiciũ: U a l. et ei.
aimberto dĩgr̃a iherolimitano patriarche. Ho humił
carnotensis eccłe seruiis fedelium orationũmunꝰ:
Quia diuina miseratio sollicitudinem ur̃am illi
mili arem quauos amplectim̃ caritatem. tum ꝑꝑ utilitatẽ
affectus. ⁊ ante ocłos mentis nos inuicẽ cotidiana rep̃sentet
oratio. quorum p̃sentiã corꝑalem spaciosa t̃raꝵ excludit in
t̃positio: Oramꝰ itaq ut extensis incelũ manib ⁊ fusis in mõ¬
te p̃cib uincat᷑ amalech qͣtinꝰ pꝰmulta flagella filioꝵ isił
intempore sac̾dotii ur̃i archa cdĩ liberata reu̾tat᷑ in sylo uͥ

Expanded text:
et praecipue regulas cujusdam Haimerici quondam servi sanctae Mariae et praecipue regulas cujusdam Haimerici quondam servi sanctae Mariae Jotrensis monasterii in eadem ecclesia conversi, quiete ab incursu vestrorum possidere faciatis. Abbatissa enim praedicti monasterii servum illum cum rebus suis eidem ecclesiae manumisit , sicut dicet vobis domna munus orationum, et a nobis fidele servitium. Valete.AIMBERTO, Dei gratia Hierosolymitano patriarchae, IVO, humilis Carnotensis Ecclesiae servus, fidelium orationum munus. Quia divina miseratio sollicitudinem vestram illi familiarem qua vos amplectimur charitatem, tum propter utilitatem affectus, et ante oculos mentis nos invicem quotidiana representet oratio, quorum praesentiam corporalem spatiosa terrarum volumina excludunt. Oramus itaque, ut extensis in coelum manibus, et fusis in monte precibus vincatur Amalech , quatenus post multa flagella filiorum Israel, in tempore sacerdotii vestri arca Dei liberata revertatur in Silo , ubi
Abbreviated transcription (Latin):
alias rationes habeatis que inlitteris ur̃isminime fuerunt qͥb
int̾fectorem eius auiolate ꝑacis iniuria defenderitis: Non enĩ
ĩ ipsos uiolatores pacis ñ tantum ad puniendum ñ exponendos
inimicis. s nec ex ꝯmunicandos ẽẽcensemꝰ. nͥ pꝰ ꝗͣ acusati ⁊ ꝯuicli
ꝯfessum aut aliquo siue secłari siue ecclastico iudicio accusa¬
tumatq ꝯuictum: In hc̃ modũ plura dici possent. s hec uos
uo humił carnotensis eccłe minist̃. adele nobili ꝯmitisse
c̃ ficłi oratione seruitium: Gras agimꝰ dõ qui ꝓcellam ur̃e in¬
firmitatis ꝯu̾tit inserenitatem recuꝑande sospitatis qm̃
ficauit serenũ redeunti ᷤ sospitatiᷤ. Interpellamꝰ itaq diui¬
nam clem̃tiã ut p̾sentia flagella carnis medicinã faciat ẽẽ
ũr̃e ut eccłam beati ioħis baptiste in qua regłarem uitam
d̾o donante ordinauimꝰ diligatis. ⁊ res adipsam eccłam ꝑti¬
uentes ꝯtra insidiantes. ⁊ incursantes ꝓposse ur̃o defendatis

Expanded text:
alias rationes habeatis, quae in litteris vestris minime fuerunt, quibus interfectorem ejus a violatae pacis injuria defendatis. Non enim etiam ipsos violatores pacis, non tantum ad puniendum non exponendos inimicis, sed nec excommunicandos esse censemus, nisi postquam accusati confessum aut aliquo sive saeculari sive ecclesiastico judicio accusatum atque convictum. » In hunc modum multa dici possent, sed haec vos ADELAE nobili comitissae, cum fideli oratione servitium. Gratias agimus Deo, qui procellam vestrae infirmitatis convertit in serenitatem recuperandae sospitatis, quificavit serenum redeuntis sospitatis. Interpellamus itaque divinam clementiam, ut praesentia flagella carnis medicinam esse faciat vestrae, ut ecclesiam beati Joannis Baptistae, in qua regularem vitam Deo donante ordinavimus, diligatis, et res ad ipsam ecclesiam pertinentes contra insidiantes et incursantes pro posse vestro defendatis,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ auetiꝰ om eccłe fuerit p̃ceptum auctoritate. que uices
ita alĩs imꝑtiuit eccłis. ut sint inpardem uocate
sollicitudinis. ñ inplenitudinẽ potestatis: Pinde dilec¬
nr̃is ob̾ire mandatis aut apłice sedis obsecundare p̃cep¬
uelle ł posse transgredi apłice seclis p̃cepta. nec nr̃e
dispositionis ministium qđ ur̃am sequi oporteat cari¬

Expanded text:
 Ecclesiae fuerit praeceptum auctoritate, quae vices suas ita aliis impertivit Ecclesiis ut sint in partem vocatae sollicitudinis, non in plenitudinem potestatis. Proinde dilecnostris obedire mandatis, aut apostolicae sedis obsecundare praecepvelle vel posse transgredi apostolicae sedis praecepta, nec nostrae dispositionis ministerium, quod vestram sequi oportet chari
Abbreviated transcription (Latin):
tiamꝰ illꝰ ꝯstituẽrunt oportere dissolui. cuꝰ pociꝰ seqñda de¬
lũit canones quib suas in eptias exequant᷑ Cet̾i isti qͥ.
sacri. qui eccłiastici. qui legittimi celebrant᷑. sedem apłi¬

Expanded text:
tiamque eius constituerunt non oportere dissolvi. Cuius potius sequenda detiamque eius constituerunt non oportere dissolvi. Cuius potius sequenda dehabent canones quibus suas ineptias exsequantur. Caeterum isti qui sacri, qui ecclesiastici, qui legitimi celebrantur,
Abbreviated transcription (Latin):
eilingua ur̃a tnsiuit ẽbenedictionẽ ꝑmanus inpositĩoẽ
pape datam. ⁊ carclinalium romane eccłe ñ simplicter
benedictionem s bqualemcumq hostili irrisione apella¬
uistis. cum adipsam pͥncipalit᷑ ⁊ gnalissime ꝑtineat tam
metropolitanoꝵ ꝙͣ ceterorum ep̃oꝵ ꝯsecrationes confir¬
mare. ł infirmare ꝯititutiones ur̃as ⁊ uidicia retractare
suas n inꝯcussas detinere. ⁊ nulliꝰ inferioris uidicio re¬
tractar dis. ł corrigendas ꝯcecłe Sic enĩ de infirman¬
dis apłice sedis iudiciis scͥbit papa. Gelasius inepła
fausto magistro directa. de iusta deposition chatii
Nob̾ opponunt canones clũ nescunt quid loquant᷑:
rectaq suadenti parere igiunt Ipsi sunt canones
qui apellatione tocius eecle adhuiꝰ sedis examen uoluere
deferri ab ipsa uͦ nusꝗͣ ꝓrsus appellari debere sanxerunt
iꝑhec illam de toca eccła iudicare. ipsam adnullius cõme¬
are iudiciũ Nec de eiꝰ umꝗ̃ p̃ceꝑunt udicio uidicar. senten¬

Expanded text:
in terra , cum benedictionem per manus impositionem papae datam et cardinalium Romanae Ecclesiae, non simpliciter benedictionem, sed « qualemcunque » hostili irrisione appellastis; cum ad ipsam principaliter et generalissime pertineat, tam metropolitanorum, quam caeterorum episcoporum conmare vel infirmare, constitutiones vestras et judicia retractare, suas vero inconcussas retinere, et nullius inferioris judicio retractandas vel corrigendas concedere. Sic enim de non infirmandis apostolicae sedis judiciis scribit papa Gelasius in epistola Fausto magistro directa, de justa depositione Acatii: « Nobis opponunt canones, dum nesciunt quid loquantur. rectaque suadenti parere diffugiunt. Ipsi sunt canones, qui appellationes totius Ecclesiae ad hujus sedis examen voluere deferri, ab ipsa vero nusquam prorsus appellari debere sanxerunt, ac per hoc illam de tota Ecclesia judicare, ipsam ad nullius coare iudicium. Nec de eius unquam preceperunt iudicio iudicari senten
Abbreviated transcription (Latin):
cedunt ꝓamare ur̃o. ixx. iregis filiꝰ Quałr aũ ineũ cleri ⁊
plebis uota ꝯueniant. dicet u̾b̃ p̾sentium portitor cłicꝰ pari¬
siensis eccłe canonicꝰ ut cognoscatis eñ bñ posse cnͣsferri qui
seclem ꝓͥam nulla ratione p̃ualet adipisci. U a Lete:.
omno manasse remorum archiep̃o. Iuo humilis .c .e.¬

Expanded text:
vestro amore rex et regis filius. Qualiter autem in eum cleri et plebis vota conveniant, dicet vobis praesentium portitor clericus Parisiensis Ecclesiae canonicus, ut cognoscatis eum bene posse transferri, qui sedem propriam nulla ratione praevalet adipisci. Valete. 62 EPISTOLA CXLV. Domno MANASSAE Remorum archiepiscopo, IVO, humilis Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
bitis sibi multis. imagnis int̾cessorib multa nos p̃cum instan¬
tia fatigauit. quatinus ꝑꝑ infestaciones inimicoꝵ suoꝵ ar
tes ne ⁊ ip̃m ⁊ multos alios tam facili indulgentia indiscrim̃
adducẽmꝰ: Reseruantes itaq hanc indulgentiam apłice mod̾a-¬
tioni ad apłorum eum limina direximꝰ quatinꝰ. ⁊ fatigatione iti¬
neris hꝰ peccatum suũ diluat ⁊ ap̃pietatis ur̃e iuscera misericor¬

Expanded text:
bitis sibi multis et magnis intercessoribus, multa nos precum instanbitis sibi multis et magnis intercessoribus, multa nos precum instantia fatigavit quatenus, propter infestationes inimicorum suorum, armntes ne et ipsum et multos alios tam facili indulgentia in discrimen adduceremus . Reservantes itaque hanc indulgentiam apostolicae moderationi, ad apostolorum eum limina direximus, quatenus et fatigatione itineris hujus peccatum suum diluat, et apud pietatis vestrae viscera misericor
Abbreviated transcription (Latin):
uiriam sibi factam dicit maior pars ad usaria. qd̾ res
ꝯmunis sine ꝯmuni ꝯsilio ÷ expensa: Cui obiectioni res
ratio funt quia aquib dam ur̃m impedim̃tum timebamꝰ
nec ad eccłam nrãm redire ꝑiittebamꝰ: Consenciunt in hoc
pensum ⁊ płimoꝵ ⁊ maiorũ ꝯsensu de ꝯmuni exsoluen¬
dum ÷. uolo itaq ut pp̾sentium portitorem sententiam
c̃ deuotione obedientiam Miles iste p̃sentium por¬
titor nomine Raimbaldus in obsidione iħrosoli¬
mitana strenue militauit. uñ reu̾sus ad pͥa diabolico instinc¬
tu. umpetuue subu̾sus quendam monachũ.i p̃sbr̃m.Bo¬
neuallensis monasterii. quia quosdã eiꝰ clientes herbam
furentes u̾b̾ari fecerat castrari fecit: Quod quia inauditum
apd nos fuerat. coacto rigore eccłastico arma ei abstulimꝰ¬
.ixiiii. annorum penitentiã indumꝰ. ut dieb sibi p̾sc̾ptis
acibᷤꝰ lautiorib abstineret. ⁊ tam in mane facinus elemosi-¬

Expanded text:
juriam sibi factam dicit minor pars adversaria, quod res juriam sibi factam dicit minor pars adversaria, quod res communis sine communi consilio est expensa. Cui objectioni respratio fuit quia a quibusdam vestrum impedimentum timebamus, nec ad Ecclesiam nostram redire permittebamur. Consentiunt in hoc pensum est plurimorum et majorum consensu, de communi exsolvendum est. Volo itaque, ut per praesentium portitorem sententiam cum devotione obedientiam. Miles iste praesentium portitor, nomine Raimbaldus, in obsidione Hierosolymitana strenue militavit. Unde reversus ad propria, diabolico instinctu et impetu irae subversus, quemdam monachum et presbyterum Bonaevallensis monasterii, quia quosdam ejus servientes herbam furantes, verberari fecerat, castrari fecit. Quod quia inauditum apud nos fuerat, coacto rigore ecclesiastico, arma ei abstulimim annorum poenitentiam indiximus, ut diebus sibi praescriptis a cibis lautioribus abstineret, et tam immane facinus eleemosy
Abbreviated transcription (Latin):
sał. iseruitium: Qm̃ in oportunitas pulsantiũ freqͣnt̃
ꝯd querit assequit᷑. iterumꝰ it̾m pat̾ĩntatem ur̃am
rogamꝰ. ut iꝰsticiã adhuc ab archip̃sbr̃o stampensi dilatam amͦ
accełari faciatis de hamimone stampensi ur̃o. inr̃o qui homi¬
nem meũ ⁊ aliũ hominẽ hꝰ archip̾sbr̃i mei augustiis car¬
c̾alib ⁊ inedia. inuste ad redemptionẽ cogit. qui ⁊ĩ eund̃
archi p̾sbr̃m cum deferret legationẽ urãm. i nr̃am adeũ coeg̃
infide spondẽ qđ nullam de eo ꝓclamationem ł apud uos
łapd nos ultra deb̾et face Hanc gͥ ignominiosam in uiri
ciam facite: De cec̾o disceptionem que ⁊ int partes eccłe nr̃e
uolo ut sciatis quam br̃ annocabo uob̾. molato claustro
⁊ nu̾m ferre ñ ualentes comitisse inuirias. atq minas deci¬
uitate exerunt. quosdam exsuis ad uos miser̃. Alii regem
regisq filium ꝓclamanda in uiria sibi illata adierunt

Expanded text:
 servitium. Quoniam importunitas pulsantium frequenter quod quaerit assequitur, iterum et iterum paternitatem vestram rogamus, ut justitiam adhuc ab archipresbytero Stampensi dilatam , amodo accelerari faciatis de Haymone Stampensi parochiano vestro et nostro, qui hominem meum et alium hominem hujus archipresbyteri mei angustiis carceralibus et inedia injuste ad redemptionem cogit; qui etiam eumdem archipresbyterum, cum deferret legationem vestram et nostram ad eum, coegit in fide spondere quod nullam de eo proclamationem vel apud vos vel apud nos ultra deberet facere. Hanc igitur ignominiosam injuriamt justitiam facite. De caetero disceptationem quae est inter partes Ecclesiae nostrae volo ut sciatis, quam breviter adnotabo vobis. Violato claustro et numerum, ferre non valentes comitissae injurias et minas, de civitate exierunt, quosdam ex suis ad vos mittendo. Alii regem regisque filium pro reclamanda injuria sibi illata adierunt;
Abbreviated transcription (Latin):
eriguis. que temꝑib nr̃i sac̾docii dõ auxiliante in eccła car¬
abhis qui canonici fiunt me ꝯtradicente.⁊ ꝑseqñte. Romane
eccłe ꝯsuetudine se defundunt inqͣ dicunt cubicłarios.⁊
ministros sac palacii multa eng̾e a ꝯsecratis ep̃is ł abbatib
que oblationis. ł benedictionis nomine palliant᷑. cum nec
nascentis eccłe romana eccła laborauit. nec agremio q⁊ suo
accipiat caritas: Int̾imaũ ut u̾bis augustini utar. qnͣtũ iuglet
arrahe. ubidictum ÷ eice ancillam. ifiliũ ÷ aut melior sitq̃
dom̃ is aac. ci deduob geminis dictum ÷ iacob dilen: Esar.
suis iudam ꝓditorẽ. eccła ni olaũ fornicationis laudatorẽ. si¬
monẽ lucroꝵ sacrilegoꝵ sectatorem .⁊ uͣimu̾̃salit̃ dicã. semꝑ
ħabundat palea. donec uentilecur atea Si qua tñ mau¬
rib nr̃is calia iudiciario ordine publicant᷑. si cunctis docu¬

Expanded text:
erigunt, quae temporibus nostri sacerdotii Deo auxiliante in Ecclesia Carerigunt, quae temporibus nostri sacerdotii Deo auxiliante in Ecclesia Carab his qui canonici fiunt, me contradicente et persequente, Romanae Ecclesiae consuetudine se defendunt, in qua dicunt cubicularios et ministros sacri palatii multa exigere a consecratis episcopis vel abbatibus, quae oblationis vel benedictionis nomine palliantur, cum nec nascentis Ecclesiae Romana Ecclesia laboravit, nec a gremio etiam suo accipiat charitas. Interim autem, ut verbis Augustini utar « Quantumlibet Abrahe, ubi dictum est: Eice ancillam et filium eius, aut melior sit quam domus Ysaac, cuius de duobus geminis dictum est: Iacob dilexi, Esau suis Judam proditorem, Ecclesia Nicolaum fornicationis laudatorem, Simonem lucrorum sacrilegorum sectatorem, et ut universaliter dicam, semper abundabit palea donec ventiletur area. Si qua taribus nostris judiciario ordine publicantur, si certis docu
Abbreviated transcription (Latin):
Iuo.h.c.e.mi. bñualere. iñ om̃i spũi crecłe: Sciens quia
meliora sunt uuln̾a diligentis. ꝗͣ fraudulenta os cła
blandientis. & illud psalmographi. corripiet me uistꝰ in-
fr̃m qui quasi quib dam latrociniis noctis falsa ꝓueris solli¬
citudini ur̃e suggert̃. gͣnit᷑ animadũti quoꝵ falsitas cito
Horum sunt quidam qui infamiam suã ñ alit̃ seposse uela¬
re arbitrantur. nͥ famã bonoꝵ ledẽ ⁊i uasa sincera incrustare
si ocłos m̃tis in se reflecterent. p̃t̾ symoniã multa inse tam
facinora ꝗ̃ flagitia merito rep̾hend̾ent. ut patent̃ possit ei
tali scełe ꝯtaminatã intelligam s miror cur hoc solũ ł in
sola carnotensi eccła rep̾hendit᷑. cum ⁊ hoc ⁊ multa alia
eque dampnabilia in om̃i pene gallicana eccła dominent᷑:
Qđ aũ uob̾ suggestum ⁊ symoniacam heresim me ꝑmiten¬
caret. quia hoc malũ ab initio cłicatꝰ mei semꝑ ex horrui. ipꝰꝙͣ¬
ad ep̃atum ueni. qnͣtũ do donante p̃ualui. insuꝑficie rese¬

Expanded text:
i credere. Sciens quia meliora sunt vulnera diligentis quam fraudulenta oscula blandientis , et illud Psalmographi: Corripiet me justus in falsorum fratrum, qui quasi quibusdam latrociniis noctis , falsa pro veris sollicitudini vestrae suggerunt, graviter animadverti, quorum falsitas cito Horum sunt quidam qui infamiam suam non aliter se posse velare arbitrantur, nisi famam bonorum laedere, et vasa sincera incrustare si oculos mentis in se reflecterent, praeter Simoniam multa in se tam facinora quam flagitia merito reprehenderent ut patenter eis tali scelere contaminatam intelligam; sed miror cur hoc solum vel in sola Carnotensi Ecclesia reprehenditur, cum et hoc et multa alia aeque damnabilia in omni pene Gallicana Ecclesia dominentur. Quod autem vobis suggestum est, Simoniacam haeresim me permittencaret, quia hoc malum ab initio clericatus mei semper exhorrui, patum veni, quantum, Deo donante, praevalui, in superficie rese
Abbreviated transcription (Latin):
teret certũ uob̾ ꝯsilium dare ñpossumꝰ. quia in hoc negotio ur̃o nͥ d̃s
miscđit̃ ꝯsulat. oportet ut aut legẽ offendatis aut regẽ: Sienĩ ca¬
nonicum ur̃m cͥminalit̃ impeditũ alibi ꝗͣ in eccła examinare cõ¬
⁊ auctoritate sciatis quid sit ueriꝰ quid honestiꝰ tam̃ ꝓtempoꝵ opor¬
nitate sequiuos oporcebit qđ infirmitati ur̃e erit collerabiliꝰ Si
aũ sciremꝰ uos ẽe paratos. ut c̃gaudio colłare possetis ruias domoꝵ
ext̃minationes corpoꝵ. rapinas bonoꝵ ur̃oꝵ. possemꝰ uos exhortari
ut sequeremini ꝯsiliũ sussanne. q̃ mag̃ eleg̃ inmanꝰ hominũ in-¬
dare ñ audemꝰ. quia quał sit ur̃a forcitudo ꝓrsus ignoramꝰ: De
curia aũ incausis cłicoꝵ uitanda. de acusatione ł testimonio
cłicoꝵ adu̾sus laicos ilaicoꝵ adu̾sus cłicos. quid decreta. canoneᷤᷤ
quid ⁊̃ mundane leges clament.⁊ apd uos habet᷑. inos exparte
scripsissemꝰ uob̾. nisi quia gerulus litteraꝵ ur̃aꝵ .ui. feria pꝰ me¬

Expanded text:
teret, certum vobis concilium dare non possumus, quia in hoc negotio vestro nisi Deus misericorditer consulat, oportet ut aut legem offendatis aut regem. Si enim concanonicum vestrum criminaliter impetitum alibi quam in Ecclesia examinari conet auctoritate sciatis quid sit verius, quid  in uno tunitate sequi vos oportebit quod infirmitati vestrae erit tolerabilius . Si autem sciremus vos esse paratos, ut cum gaudio tolerare possetis ruinas domorum, exterminationes corporum, rapinas bonorum vestrorum, possemus vos exhortari ut sequeremini consilium Susannae, quae magis elegit in manus hominum indare non audemus, quia qualis vestra sit fortitudo ignoramus. De curia autem in causis clericorum vitanda , de accusatione vel testimonio clericorum adversus laicos vel laicorum adversus clericos, quid decreta, quid canones, quid et mundanae leges clament, et apud vos habetur, et nos ex parte scripsissemus vobis, nisi quia gerulus litterarum vestrarum se
Abbreviated transcription (Latin):
cenebraꝵ ⁊ manifesta ꝯsilia cordiũ sic̃nec nob̾ eximꝑfectiõe
sua imꝑfectionem nr̃am. neq festinent inceita iuidicare
s si forsitan adligna ceclenda simplicit᷑ incedunt. uideant
neꝑimmod̾atũ ictũ ferrũ demanubrio fugiat . ⁊ aliquẽ de
filiis ꝓpħaꝵ occidat: Decet᷑o notum facio sollicitudini ur̃e
suspectum uos ẽe cłicis carnotensis eccłe. qđ eos blesim in¬
uistastis adrecipiendũ ꝓ inmunitate claustri uidiciũ uͥ¬
dicunt se cim̾e iũ temerarie multitudins cum clientela
comitisse p̾cipuã ibi hãt potestatem que statutum carnotensis ec¬
clesie de ñ admittendis ad clerum lib̾tis adu̾sus suã factum eẽ
ꝯquerit᷑ honestatẽ: Qua ꝑꝑ oportet lib̾tatem religionis ur̃e ita
inmediostare. ut ñ uideamini inuidicio pariupendẽ ꝑsonã
pauꝑis. i honorare uultum potentis: Nec ista dico. qł aliquid¬
mali suspicer exparte ꝯͣmittisse. s quia debitor sum honestati

Expanded text:
 al. manifestata consilia cordium, sicut nec nobis, ex imperfectione sua imperfectionem nostram, neque festinent incerta judicare. Sed si forsitan ad ligna caedenda simpliciter incedunt, videant ne per immoderatum ictum ferrum de manubrio fugiat, et aliquem de filiis prophetarum occidat . De caetero notum facio sollicitudini vestrae suspectum vos esse clericis Carnotensis Ecclesiae, quod eos Blesim invitastis ad recipiendum pro emunitate claustri Cal. leg. contrariae multitudinis, cum clientela comitissae praecipuam ibi habeat potestatem, quae statutum Carnotensis Ecclesiae de non admittendis ad clerum libertis adversus suam factum esse conqueritur honestatem. Quapropter oportet libertatem religionis vestrae ita in medio stare ut non videamini in judicio parvipendere personam pauperis et honorare vultum potentis. Nec ista dico, quod mali aliquid suspicer ex parte comitissae, sed quia debitor sum honestati
Abbreviated transcription (Latin):
edificationem ⁊ ñ inclestructionẽ: Q qnͣtumc̃q mead hoc
implendũ aut mea impediat ĩbecillitas. aut restat auditoꝵ
ꝑuicacitas. aut qͣnͣtũlibet melac̾e̾t emuloꝵ abcrectatio pͥnci¬
Inhisitaq recurro. adiudicẽ int̾̃noꝵ ⁊ c̃bona uolo. iñ ualeo
iudici meo dico imꝑfectũ meũ uiderunt ocłi tui: Oretitaq
fr̃nitas tua c̃cet̾is ꝯseruis meis. ut qui dedit uelle addat.iꝑfic̾e̾¬

Expanded text:
aedificationem et non destructionem. Et quantumcunque me ad hoc aedificationem et non destructionem. Et quantumcunque me ad hoc implendum, aut mea impediat imbecillitas, aut resistat auditorum pervicacitas , aut quantumlibet me laceret aemulorum obtrectatio, princiIn his itaque recurro ad judicem internorum: et cum bona volo et non valeo, judici meo dico: Imperfectum meum viderunt oculi tui . Oret itaque fraternitas tua cum caeteris conservis meis, ut qui dedit velle, addat e
Abbreviated transcription (Latin):
ad nos litt̾e ur̃e om̃ino imparatꝰ erã u̾intã breui secure. ihoneste
uenire possem adcolloquiũ ur̃m Precẽa respectus ÷ int̾ me
respectum ñ ÷ legittimũ. ł honestũ. ut ei querã aliqd malũ
ł nocum̃tũ. ł ⁊̃ reddam me inhoc suspectum: Transacto uͦ
hoc respectu pot̾o ur̃e celsitudini ubic̃q placuerit c̃ ur̃o
ꝯductu occurrere. ⁊ lib̾e .⁊i aꝑte. scd̃m qd ratio pꝰculau̾it¬
nire: gͦ indignetur adũsum me ur̃a sublimitas si suspitionẽ doli
iꝑfidie incurrere mea ueret᷑ humilitas. quib remotis ur̃m desi¬
dĩo hr̃e colloquium ⁊ meũ ꝓuirib offerre seruitium: ualet e¬
tati tue respondeo deꝑsona illa ꝗͣ ad colloquiũ nr̃m mit̾te dis¬
desuspecto magis me suspectum reddet.⁊ maiores inimicicias ad¬
u̾sũ me ꝯcitaret: Si aũ sua sponte suo instinctu ad colloquiũ
nr̃mueniret.ł quic̃q illiꝰ partis.⁊ modũ ꝯciliande pacis mͥ inti-

Expanded text:
ad nos litterae vestrae, omnino imparatus eram, ut in tam brevi secure et honeste venire possem ad colloquium vestrum. Praeterea respectus est inter me respectum non est legitimum vel honestum, ut ei quaeram aliquod malum vel nocumentum, vel etiam reddam me in hoc suspectum. Transacto vero hoc respectu, potero vestrae celsitudini, ubicunque placuerit, cum vestro conductu, occurrere, et libere et aperte secundum quod ratio postulanire. Non ergo indignetur adversum me vestra sublimitas, si suspicionem doli et perfidiae incurrere mea veretur humilitas; quibus remotis vestrum desidero habere colloquium, et meum pro viribus offerre servitium. Valetetati tuae respondeo, de persona illa quam ad colloquium nostrum mittere disde suspecto magis me suspectum redderet, et majores inimicitias adversum me concitaret. Si autem sua sponte, suo instinctu ad colloquium nostrum veniret, vel quicunque illius partis et modum conciliandae pacis mihi intima