comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Rarolus reu̾ntur a ierosolimis
Un rate festina regẽ uelit umda marina
Urbe parnormina portum capit absq ruma
Omne solum siculi munera soluit ei
Karolus hic siculum recreat baprismate regẽ
q̃r iubet eccłe romane sumere begẽ
catholici ppłi docma tulere dei
Mons ibi stat magnus qui dicitur eẽ rolandus
Alter oliuerius simili ratione uocandus
hec memorada truoes constituere duoes
Mons ibi flimaꝵ quas euomt echua uorattr
Inde rates ꝑeuur hor̃es nĩgũtur in ip̃is
Gurgitis unda fari dapna pericla parn
hario uidens loculis ꝗ̃ dapina forintur ab illi
Aiarur patrias ethue rntilare fauillis
ubi messane dixit anuca nale
transit abinde farũ ꝙ gurgite sensit amarũ
Lerũ multarũ cornẽs iłn daipna suarũ
Unde ferumt regem nõ doluisse parum
S uiscipit hunc caliber. ꝓperauit uexilla potẽtũ
Omne solum capiumt subira ꝑlitate retentũ
Undiq cum pace: subdita terra iacet

Expanded text:
Carolus revertitur a Hierosolymis. Carolus revertitur a Hierosolymis. Dum rate festina regem vehit unda marina, Urbe Panormita portum capit absque ruina, Omne solum Siculi munera solvit ei. Carolus hic Siculum recreat baptismate regem, Quem jubet Ecclesiae Romanae sumere legem, Catholici populi dogma tulere Dei, Mons ibi stat magnus, qui dicitur esse Rolandus, Alter Oliverius, simili ratione vocandus, Haec memoranda truces constituere duces. Mons ibi flammarum quas evomit Aetna vocatur, Inde rates pereunt, homines merguntur in ipsis, Gurgitis unda Pharo damna pericla parit. Carolus videns loculis, quae damna feruntur ab illis, Miratur patrias, Aetnae rutilare favillis, Urbi Messanae dixit, amica valeTransit ab inde Pharum quem gurgite sensit amarum, Rerum multarum cernens ibi damna suarum, Unde ferunt regem non doluisse parum. Suscipit hunc Calaber, properant vexilla potentum, Omne solum capiunt subita probitate retentum, Undique cum pace subdita terra jacet.
Abbreviated transcription (Latin):
Inuemi daiud seruũ mͥ quẽ deus unxi
Unxi nõ uxit littera narrat ibi
Ip̃e quidẽ samnol saui ꝑsonaliter ũxit
lec legitur samuel ũxit s ego deuis ũxi
Ex oleo sancto celttus ipẽ meo
Sio oleo nõ corporeo didema satratur
Materiale tam̃ oleum sicrare putatur
Pontificisq manus: conficit alma sacrum.
Si queris huid papa serat. qd̾ honoris hẽbit
Clauigerũ loquor ethereũ. cui nũdus obedit
Cerre cum suꝑis cui dens ip̃e dedit
Rarohis ꝓgit ꝑognus ierosolm̃ã ꝑ costantinopoli. set
reuertitur ꝑ siciliam calabriã ⁊ apuliam
arolus ausonie tandem lucratus honores
Inde rerosoliã subut cum pace labores
Iam crucis alinifice soluere nota uolens
Uisitat issoꝵ uestigia sancca locorũ.
Qua natus qua passus erat. deus ip̃e dioꝵ
Qua tulit ethereum uirgo maria choꝵ
Rex ut ad orauit iord̾anis lauandiis yauit
Rebip honorauit regalia menia dauit
Tuno regni sicułi. naue reu̾sis adit

Expanded text:
Inveni David servum mihi, quem Deus unxi, Inveni David servum mihi, quem Deus unxi, Unxi, non unxit, littera narrat ibi. Ipse quidem Samuel tunc personaliter unxit, Nec legitur, Samuel unxit: sed ego Deus unxi Ex oleo sancto coelitus ipse meo Sic oleo non corporeo diadema sacratur, Materiale tamen oleum sacrare putatur, Pontificisque manus conficit alma sacrum. Si quaeris quid papa gerit, quid honoris habebit? Clavigerum loquor aethereum, cui mundus obedit, Terrea cum superis cui Deus ipse dedit. Carolus pergit peregrinus Hierosolymam, per Constantinopolim, sed revertitur per Siciliam, Calabriam et Apuliam. Carolus Ausoniae tandem lucratus honores, Inde Hierosolymam subiit cum pace labores, Jam crucis almificae solvere vota volens. Visitat illorum vestigia sancta locorum, Qua natus, qua passus erat, Deus ipse deorum, Qua tulit aethereum virgo Maria thorum. Rex ut adoravit, Jordano lavandus hiavit, Rebus honoravit regalia moenia David, Tunc regnum Siculi nave reversus adit.
Abbreviated transcription (Latin):
Post solet ptalie snͬua corona dari
Cesar Romnus cũ uult diademate fiuugi
Debet apostoliois manibi reuerenter ĩumigi
ꝑ̾ cipietis pitrem. cui loca set̃ patent.
Absq manu pape quẽ pretulit aurea Roma
lon decet ut cpiat monoorator ĩ urbe coronã
Celica tuno dona grecia summa touit
Illud ab amꝑio fieri de moro fatemur
Nam placare deum sacra suscipiendo solemus
placat pontificem rex⁊ honore fouet
Talia iure fori nulli tͥbuuntur honori
Iure poli soli petri donantur amori
Nam ratione poli condecet illa coli
Uingit eum presuil s xp̃s ĩunctor haibet᷑
De celis diumna manus que corde uidotur
Cui bene rex. offert: illud ⁊ om̃e decus
Dum sacri pontiniois manus hc̃ bñdio̾e̾ siscit
longa maniss xp̃i sua mumera dirigit isti
Donaq missa dei porrigit iuttor
Unccio pontificis dat ei diademite fuingi
Est uice papa dei qui uenedigit ei
Testis enĩ michi psamꝰ erit qͥ oãnei iunxit

Expanded text:
Post solet Italiae summa corona dari, Post solet Italiae summa corona dari, Caesar Romano cum vult diademate fungi, Debet apostolicis manibus reverenter inungi, Percipietque patrem cui loca sancta patent. Absque manu papae quem protulit aurea Roma, Non decet ut capiat monocrator in Urbe coronam. Coelica tunc dona gratia summa tonat. Illud ab imperio fieri de more fatemur, Nam placere Deum sacra suscipiendo solemus, Placat pontificem rex, et honore fovet. Talia jure fori nulli tribuuntur honori, Jure poli soli Petri donatur amori, Nam ratione poli, condecet illa coli. Ungit eum praesul, sed Christus inunctor habetur, De coelis divina manus quae corde videtur, Cui bene rex offert illud et omne decus. Dum sacra pontificis manus hunc benedicere sistit, Longa manus Christi sua munera dirigit isti, Donaque missa Dei porrigit unctor Unctio pontificis dat ei diademate fungi, Est vice papa Dei qui benedicit ei. Testis enim mihi psalmus erit, qui cantica junxit,
Abbreviated transcription (Latin):
iiuidit imperium set honor cõmunis hẽtur
Gieca cenet grecus: fit s̾bi Roma uetus
Uinde due slimme gestant᷑ in orbe corone
Si fuit una prius hene sunt ordine Rome
Unus erat cesar: nuno dico iunt colent.
I nus erat dominiis: nũidi precelsus honore
Nunc duo sunt. frterũ dupla ratõe decores
Fratris adhuc nom̃ fingere sepe solent.
Giecu trausegit placuit timisactõ Regi
Consensu greci. Carlus sani culmen a degit
L egilius obtimut quod quisi preda fuit
More suo. fratres tali sunt federe facti
Ut simul imperium tencant a noe coieti
Roma uetus nr̃is set noua cessit cis
Consilio. gladio. spondetur utͥnq iuuari
Nomme fraterno ceuserur uterq uoali¬
U ult sibi iure pui culm̃ utorq dari
de mͦi pͥncipalibus fedib imꝑn romani
cribere uera uolens. quot sũt loca pͥm a corone
Quatuor imperii sedes: uudeo Ratione
slomine ꝓponam sicut ⁊ acta Son int
Primus a quis grani. locus ẽ ptꝰ hec arelati
Inde modo eite. Rogali sedo locari.

Expanded text:
mperium, sed honor communis habetur, Graeca tenet Graecus, fit sibi Roma vetus. Unde duae summae gestantur in orbe coronae, Si fuit una prius, binae sunt ordine Romae, Unus erat Caesar, nunc duo jura colent. Unus erat dominus mundi, praecelsus honore, Nunc duo sunt fratrum dupla ratione decores, Fratris adhuc nomen fingere saepe solent. Graecia transegit, placuit transactio regi, Consensu Graeci Carolus sibi culmen adegit, Legibus obtinuit quod quasi praeda fuit. More suo fratres tali sunt foedere facti, Ut simul imperium teneant, ac pace coacti, Roma vetus nostris, sed nova cessit eis. Consilio, gladio, spondetur utrumque juvari, Nomine fraterno censetur uterque vocari, Vult sibi jure pari culmen uterque dari. De quatuor principalibus sedibus imperii Romanicribere vera volens, quot sint loca prima coronae, Quatuor imperii sedes video ratione: Nomina proponam, sicut et acta sonant. Primus Aquisgrani locus est, post haec Arelati, Inde Modoetiae regali sede locari,
Abbreviated transcription (Latin):
Nc data tr̃ uira pandula pender ita.
p̾cior dies oeto redieus dũ ꝑficit Otto.
Tũc̃ p̃cib eũ pͥncipib rursus petit ꝓcto.
Septiua dat requiem pꝰ mimãnida dies
Aeptima p̃t̾it ruisus pecit otto mereri
ut sx ip̃e dies ħẽit ũ pao tueri
Cpncilio cleri femma dixit euit
Nec tũn illa dedit ⁊ͥ rex ꝓmitt̾et illi
quod pͥus ignitis pereat regina fauli
hoc uͥ cõuenit uita redepta redit
pro tb inducus p̃buit tria casta niouareͦ¬
Si cupis illoꝵ confinia nosse locorũ
Climate duscoꝵ ppłs monstrat᷑ ooꝵ
Me qͦs nõ latuit sepe uidere solũ
De selo hẽrieo sclicet claudo ĩꝑatore Romanoꝵ.

Expanded text:
a tunc vita, pendula pendet ita. Pace dies octo rediens dum perficit Otho, Tunc precibus cum principibus rursus petit octo; Septima dat requiem post numeranda dies. Septima praeteriit, rursus cupit octo mereri, Ut sex ipse dies habeat cum pace tueri, Consilio cleri femina dixit: « Erit. » Nec tamen illa dedit, nisi rex promitteret illi, Quod prius ignitis pereat regina favillis, Hoc ubi convenit vita redempta redit. Pro tribus induciis tribuit tria castSi cupis illorum confinia nosse locorum, Climate Tuscorum, populus monstratur eorum, Me quoque non latuit saepe videre solum De secundo Henrico, scilicet Cl
Abbreviated transcription (Latin):
filius bosdnus: alongobardis ad ĩꝑiũ ĩ uitaturi. s logi spo
godefridꝰ in qͥbdã gestis romanoꝵ. p karolũ t̃ciũ tãꝙͣ iꝑio¬

Expanded text:
filius Bosonis, a Longobardis ad imperium invitatur. Reperi ego filius Bosonis, a Longobardis ad imperium invitatur. Reperi ego Gotfridus, in quibusdam gestis Romanorum, post Carolum tertium, tanquam i
Abbreviated transcription (Latin):
it amnusi aũcte pꝰ he normani arnulfi regnũ inuadiunt
e⁊ duces sibi occurrentes extigĩt. arnulfus aũ eos p̾ea
tãta uͥtute ꝓstiauit : ut uiuẽtes pauci remẽsissẽt. de¬
inde armno. ab ĩ carnatõe dñi. dcee xc.iiii. cõpõitis om̃ibus
debus ĩ gmaniã arnultus cũ ex̃citu lombardĩa ingditur.
capta ꝙ cuittre bergamo conũte ambiosiũ in furca sus¬
pendit. Uñ tota xtalia ꝑt̃rita sue se ditioni subiecit
Arnulsus in galliã ꝑ mõtẽ ioius redut S ea tẽpestate dux̃¬
Diudo spoletanꝰ qͥ regnũ ytalie usutpauãt moritur cuꝰ filꝰ
lambrus rom̃a uẽiens foeit se lpateĩe uocari: arnulfus
filio suo cendebingo spurio tc̃ donauit sathorigiã deide
armiltas. a ppa formoso uodatꝰ iteꝵ xtaliã iugͣssus romã
sti nom soicitꝰ ẽ. pꝰ eos qͥ adũsus p̃otisic̃e seditõem mouerũt
decclari p̃cepit. reũso ab urbe arnulfo lambtꝰ filius guido¬
nis spoletani qͥ ĩꝑiũ mouãt ĩuaserat moritur ⁊ lodouicꝰ

Expanded text:
i auctoritate Post haec Northmanni Arnulphi regnum invadunt, et duces sibi occurrentes exstinguunt. Arnulphus autem eos postea tanta virtute prostravit, ut viventes pauci remansissent. Deinde anno ab incarnatione Domini 854 compositis omnibus rebus in Germania, Arnulphus cum exercitu Lombardiam ingreditur, captaque civitate Bergamo, comitem Ambrosium in furca suspendit, unde tota Italia perterrita, suae se ditioni subjecit. Arnulphus, in Galliam per Montem-Jovis rediit. Ea tempestate Guido, qui regnum Italiae usurpaverat, moritur. Cujus filius Lambertus, Romam veniens, fecit se imperatorem vocari. Arnulphus filio suo Cendebuldo spurio, tunc donavit Lotharingiam. Deinde Arnulphus a papa Formoso vocatus, iterum Italiam ingressus, Romsti nomen sortitus. Postea eos qui adversus pontificem seditionem moverunt, decollari praecepit. Reverso ab Urbe Arnulpho, Lambertus, filius Guidonis Spoletani, qui imperium invaserat, moritur, et Ludovicus
Abbreviated transcription (Latin):
slimace seĩti sũt nõ diademati fueti
Set neq pontisici marib scribũtur ĩ pĩcti
Iua graius pueris guetra ꝙ magna fuit
Unus iput fr̃acos locharius orbe resedit
karolus ẽ alt̃ cui siema gallia cedit
Climata ibiaguarie sic ledoieus ħt̃ De. lothario ĩpatore
iuso fr̃acoꝵ roguo locharius cui ut diei cũ lotharĩgia ¶¬

Expanded text:
limate sejuncti sunt, non diademate functi, Sed neque pontificis manibus scribuntur inuncti, Ita gravis pueris guerraque magna fuit. Unus apud Francos Lotharius orbe resedit, Carolus est alter, cui Sequana Gallia cedit, Climata Bavariae sic Ludovicus habet. De Lothario imperatore, iso Francorum regno, Lotharius, cui ut dixi, cum Lotharingia R
Abbreviated transcription (Latin):
uscipit lpũ regia ceuma capict
Imion uocat oto duces coites ꝙ potentes
pontifices simul ecclie recipit ueientes
⁊ queritiuꝰ popłos pace carere suos
Iudios officis nuntãt quos culꝑa notauit.
pena ꝙ t̃ cipitur ducib ꝯdigͣ param.
dũ cibus astruitur dũ potꝰ ⁊ esca ꝑactur
dũ prot̾is comedũt dñ lecior hora putatur
Orto ꝑ armatos eingit utrumꝙ latus
pͥreco iubet taceant ⁊⁊ ne qͥs ab hĩc moueat᷑
Qui loqͥmit qui se mouet gladio ferratut
Turba puacerum terro ubiꝙ datur
Enña scripta ducum que issãt añ notari
ante suas tesat nib octo sibi recitari
dampnat ⁊ oꝑtentos eͥmine lege par
Qui meruit dãpnatuo ibi pena capitali
Sanguĩe nobiliũ iam põt̃ mensa madari
Otto sibi capita uult qͣi ferela dari
humani capitis dñ mẽsa cͥore madescit
Non iuiũ ãn datis rex ĩꝑat undiq uesci
ꝙitat eis ingiatis fercta cocta satis
Talit̃ alludit sorleri sic corpora fudio

Expanded text:
Suscipit imperii regia Roma caput. Imperii vocat Otho duces comitesque potentes, Pontifices simul Ecclesiae recipit venientes, Et queritur populos pace carere suos. Judicis officio numerat, quos culpa notavit, Poenaque praecipitur ducibus condigna parari, Dum cibus astruitur, dum potus et esca paratur, Dum proceres comedunt, dum laetior hora putatur, Otho per armatos cingit utrumque latus. Praeco jubet taceant, et ne quis abhinc moveatur, Qui loquitur, qui se moveat, gladio feriatur: Turba timet, procerum terror ubique datur. Crimina scripta ducum, quae jusserat ante notari, Ante suas mensas jubet Otho sibi recitari, Damnat et obtentos crimine lege pari. Qui meruit, damnatur ibi poena capitali, Sanguine nobilium jam mensa potest maculari, Otho sibi capita vult quasi fercla dari. Humani capitis dum mensa cruore madescit, Non minus ante datis rex imperat undique vesci, Mittit et ingratis fercula cocta satis. Taliter alludit sceleri, sic corpora fudit,
Abbreviated transcription (Latin):
tie singłas reges iicobãtur cͤare: ar nulfo tam̃ ꝑs
maxĩa cesfit. tũe xtaba i lonbardia sibi regẽ beat.¬
gariũ foro uliense cõstituit ⁊ aliũ reg̃e fecit gui¬
donẽ spoletanũ. Rex berĩgarius tẽ arege: guido¬
ne spoletano pulsus ad arnultũ ꝯfagit
hus dieb geus ungaroꝵ ex sithia egͦssa ⁊ a pincena¬
tis ꝓpulsa i paimioiam pͥnit᷑ uenit neiectis inde
auaribis ꝑputualãe inisꝙ hae ꝑmĩasit. ista gens
angaroꝵ. illa tẽꝑe tãbeluniã. ta iuculta fuisse narra¬
tut ut carnib crudis ad cibũ hranis sngrĩe uoꝵ¬
rent᷑ ad potũ ꝙͣ ad modũ gi phalagiẜ pi̾ieenades
usq hodie sangu̾e̾m bestiaꝵ ad potũ nb Qulpi¬

Expanded text:
 singulos reges nitebantur creare. Arnulpho tamen pars maxima cessit. Tunc Italia et Lombardia sibi regem Berengarium Forojuliensem constituit, et alium regem fecit, Guidonem Spoletanum. Rex Berengarius tunc a rege Guidone pulsus, ad Arnulphum confugit. His diebus gens Ungarorum ex Scythia egressa, et a Pincenatis propulsa, in Pannoniam primitus venit, et ejectis inde Avaribus, perpetualiter ibi permansit. Ista gens Ungarorum illo tempore tam belluina, tam inculta fuisse narratur, ut carnibus crudis ad cibum, humano vero sanguine uterentur ad potum, quemadmodum et Phalagi. Pincenates usque hodie sanguinem bestiarum appetun
Abbreviated transcription (Latin):
T ollere sic nomẽ curia tota monet
karolus imꝑii suscepit in urbe coronai
Cunis ⁊ auiluis reparat sua temꝑa roma
Siont ⁊̃ in titulis peigana nr̃a donat
arolus ut fungi statuit diademate mundi
pontificis summi manibus decreuit inngi
Cesareis aquilis nomen honus q tulit
Clerus ei cecinit. populrq̃ sua uira subegri
Ilec tamen imꝑii tt̃ plenum culinen adegit
dum modo grecoꝵ Rex diadema regit
Cum q foret magni t̃roris fama ꝑ orbẽ
Q uod capd italie Iam Rarolus octin urbt̃
Gliscit ut ⁊ romam possit babere nouam
Ion satis est regẽ rome captasse fauorem¬
Unde suꝑdanaos ꝓtinus arma mouet
Migrat in auxoniã pleno perit ista rigore
õretꝰ ut ĩꝑium sibi deferat absq tenore
Ille netem metuens congrua pacta mouet
el gener enis erigit᷑ karolo iã rome imꝑante
susticuit᷑. iste ñcios karoli ad añcessorẽ suũ missos honorifi¬
co dimisit. suosq legatos eũ eis adkr urlũ destinauit ⁊ pa¬

Expanded text:
Tollere sic nomen curia tota monet. Tollere sic nomen curia tota monet. Carolus imperii suscepit in urbe coronam, Cujus et auxiliis reparat sua tempora Roma, Sicut et in titulis pagina nostra sonat. m Graecorum. Carolus ut fungi statuit diademate mundi, Pontificis summi manibus decrevit inungi, Caesareis Aquilis nomen onusque tulit. Clerus ei cecinit, populus sua jura subegit, Nec tamen imperii tunc plenum culmen adegit, Nam Leo Graecorum rex diadema regit. Cumque foret magni terroris fama per orbem, Quod caput Italiae jam Carolus obtinet Urbem, Gliscit, ut et Romam possit habere novam. Non satis est regem Romae captasse favoremUnde super Danaos protinus arma movet. Migrat in Ausoniam, pleno petit ista rigore, Graecus ut imperium sibi deferat absque tenore, Ille necem metuens congrua pacta movet.el gener ejus erigitur, Carolo jam Romae imperante. hel substituitur. Hic nuncios Karoli ad antecessorem suum missos honorifice dimisit suosque cum eis ad augustum destinans fedus pa
Abbreviated transcription (Latin):
totẽ muñb sius tũc houerauit. ceta de coronatõe
dũ suꝑ altari satagit diurna paiari
Ordine regali regia metra canit
laudat ⁊ eccłia popło plaudẽte coroña
Imꝑũ conam satis obtulit ĩclita roma
laudib ĩpũ fortiter aula tonat
Rex uͥ laudatur dũ cesar ĩ urbe uocatͦ
Cantiea miratur qͥbus a papło reboatur
Ista ꝙ pͥncipibus dicta referre datuo
Imꝑũ nom̃ qui uuilt mͥ pracaere roue
In uacuũ promet insi noĩe cõferat omen
Nil agitur prome ni ualitura sonent
Laudibus ĩꝑi tantũ nequit orbis hr̃ĩ
effectum cuu laude geri res publica querie
ꝯi laus uera perit głia risus erit
ast quia cõplacuit popło me laude leuari
Para ꝙ oesarea uoluit me sorte sacrari:
Ne uidear paiudis: suscipiamus ait
Q uod nõ rpma cenet gladio mea dextͣ reqͥret
opto suꝑ danaos Nr̃as ertñdere uires
urbis ⁊ orbis opes conferat ista dies
Iperii nomen ñ Renuo tollere rome
Namq suꝑ danaos capiemus uira corone

Expanded text:
torem muneribus suis tunc honoravit. Caetera de coronationeDum super altari satagit divina parari, Ordine regali regia metra canit. Laudat et ecclesia populo plaudente coronam, Imperii zonam satis obtulit inclyta Roma, Laudibus imperii fortiter aula tonat. Rex ubi laudatur, dum Caesar in Urbe vocatur, Cantica miratur, quibus a populo reboatur, Istaque principibus dicta referre datur; Imperii nomen qui vult mihi promere Roma, In vacuum promet, nisi nomine conferat omen. Nil agitur pro me, ni valitura sonent. Laudibus imperii tantum nequit orbis haberi, Effectum cum laude geri respublica quaerit, Si laus vana perit, gloria risus erit. Ast quia complacuit populo me laude levari, Papaque Caesarea voluit me sorte sacrari, Ne videar pavidus, suscipiamus, ait, Quod non Roma tenet, gladio mea dextra requiret Opto super Danaos procerum praetendere vires, Urbis et orbis opes conferat ista dies. Imperii nomen non renuo tollere Romae, Namque super Danaos capiemus jura coronae,
Abbreviated transcription (Latin):
Sieos dũ ei tnͣsitũ reni ꝓhiberent i̾ut in fugñ tꝰ¬
tiq t̾r a beloioa ione ferroq uastata castrũ sidũ
m mõte cip̾ obsedit uñ ludoicꝰ filuꝰ Raeoli regis
occidentał gallie terrã belgicã qm pat̾ suus añ ꝑdiae¬
rat sub hac ocoẽ recuꝑare ĩtendeus alsatiã ꝓuĩtiam
mareditur. ͦ audito rex soluit res capͥ mõtis ob¬
sidionẽ ⁊ expulso ab alsatia Rege lodoioo bresecũ
obsedit. Interea dirx coĩlebtus qui sororeni oconis Regł
hebat uxorem adu̾sꝰ srancos tanꝗͣ hostis regis otoĩs us
to gm Belgicam inguess totam ĩ deditõam rede¬
sibti q̃ erat soior regis ocionis. ⁊ uidua. t̃ inatͥmõi¬
ĩt accep̃. Ip̃e uoͣ ñ pꝰ multo a suis a regno suo ex¬
pulsus. ad occuẽm ueniens petis auxiliũ. qͦ hito: de¬
uictis sius hostibe ĩ regñ ꝑ octõen ẽ restautꝰ. pꝰ heo

Expanded text:
gicos, dum ei transitum Rheni prohiberent, vertit in fugam, togicos, dum ei transitum Rheni prohiberent, vertit in fugam, totaque terra Belgica igne ferroque vastata, castrum situm in Monte-Capri, obsedit: unde Ludovicus, filius Caroli regis occidentalis Galliae, terram Belgicam, quam pater suus perdiderat, sub hac occasione recuperare intendens, Alsatiam provinciam ingreditur. Quo audito, Otho rex solvit Capri-Montis obsidionem, et expulso ab Alsatia rege Ludovico, Bresecam obsedit. Interea dux Gisibertus, qui sororem Othonis regis habebat uxorem, adversus Francos, tanquam hostis regis Othonis, usiterum Belgicam ingressus, totam in deditionem redesiberti, quae erat soror regis Othonis, et vidua, in matrimonium accepit. Ipse vero non post multo a suis a regno suo expulsus, ad Othonem veniens, petit auxilium. Quo habito, devictis suis hostibus, in regnum per Othonem est restitutus. P
Abbreviated transcription (Latin):
enricus dux saxonicus regnare uidet᷑ prmio i¬
Noluit imꝑiũ sumere rite datum¬
Inuenere duoõ ueterano more sedentem
Auoupis offioio sua rotia ꝓfioientem
ut modicas caꝑet insidunter aues
Et q smplioit̾ suct hus pdntiti auceps.
Ammodo ꝓpetuo cognoic dicitur auoros
Dux ioit᷑ dũ plus pent᷑ sͥ s̾miere Rcomã
Cum sibi suralerant q̃ denet Ampli bona
Cogutur henrious Rognantis Ibimine fuirai
Cogitur in Rogem tandom roue̾nt̾ ĩ uingi
Nulla tñ oipiti missa corona fuit
Cgiam tũ Rego ferri diadema iubetur
Ut bene fuccur qͥcquid̾ iurasse uidetur
Siona eñ plene fregis ubiqi tener
Ex hoc henrico Rexpͥmus nascitur ooto
Cutus ⁊ eoreoia nc̃ gesta referre penpto
Iam tres octones ꝓmero musa mones
de prino othone ĩꝑatore romanori¬
lis heres henriei pͥmi in regnũ succedens in palatio
anuius orani. a magũtino hildeberto archiepõ coroui¬
tur. iste soliuos. boemes s resistentes. cõpesduit. Bel¬

Expanded text:
enricus dux Saxonicus regnare vocatur, Noluit imperium sumere, rite datumInvenere ducem veterano more sedentem, Aucupis officio sua retia perficientem, Ut modicas caperet insidianter aves. Et quia simpliciter fuit his praesentibus auceps, Amodo perpetuo cognomine dicitur Auceps, Dux igitur cum plus petitur sibi sumere Romam, Cum sibi sufficiant quae tenet ampla bona. Cogitur Henricus regnantis numine fungi, Cogitur in regem tandem reverenter inungi Nulla tamen capiti missa corona fuit. Coram rege secus ferri diadema jubetur, Ut bene servetur quidquid jurasse videtur Signa tamen plene regis ubique tenet. Ex hoc Henrico rex primus nascitur Otho Cujus et egregia nunc gesta referre peropto, Jam tres Othones promere Musa monet. De primo Othone, imperatore Romanorlis haeres Henrici primi, in regnum succedens, in palatio Aquisgrani, a Moguntino Hildeberto archiepiscopo coronatur. Iste Sclavos Boemos sibi resistentes compescuit; Bel
Abbreviated transcription (Latin):
roma uenit ibiꝙ corã Icħe põtifice qͥ adriano succosseuat
p̃su̾te senatu cãm suã exponit ꝓrt̾ qd̾ ad agiliꝰ dux a gena
ad muitãdum sr̃adalum ñ iugt bm̃uẽtum Uexũptm Regina
dlue s ciesitu destinautri adalgisiꝰ ꝑt̾ritꝰ in sardaniam
sugit: et ab ira Ccsaris decliuauit. hil diebus fraci ere¬
ant sibi Regem oc̾tonem filium Rob̾ti Do eod̾ filia
olus impiuu lotharius arce resedit

Expanded text:
Romam venit; ibique coram Joanne pontifice, qui Adriano successerat, praesente senatu, causam suam exponit, propter quod Adalgisius dux a senatdalum non ivit Beneventum, verumtamen reginam illuc cum exercitu destinavit, Adalgisius perterritus in Sardiniam fugit, et ab ira Caesaris declinavit. His diebus Franci creant sibi regem Othonem filium Roberti. Item de Solus in imperii Lotharius arce resedit
Abbreviated transcription (Latin):
arolus egͤgium genut regẽ ludoieum.
Qũoẽ dens almifrcñ sibi ꝯfirmauit anuẽũ
Lege sua clarꝰ iure uocatur herus
hio pat̃ eccłam uario preuenit honore
Ueste. domo. orrere. cuiꝰ fuit acta fauore
Iure suo legitur gr̃adis ubiꝙ fors
Hic prop̾as habitare domos equites ꝙ ten̾e̾
Nas sicit ⁊ ueste uauia gͥserꝙ nitere
Hisus ⁊ ancipicer hac qͦ lege sedent
Talis honor elero uisi cesare dance ueniret
Grande genus comitũ cleri iuga nulla subiret¬
Rustica ne fieret nobłitare doigec¬
Eex homo cacolieus fouet iuger ainatꝙ beatos¬

Expanded text:
lus egregium genuit regem Ludovicum, Quem Deus almificum sibi conformavit amicum, Lege sua clerus jure vocatur herus. Hic pater Ecclesiam vario praevenit honore, Veste, domo, cerere, cujus fuit aucta favore, Jure suo legitur grandis ubique fore. Hic proprias habitare domos, equitesque tenere, Nos facit, et veste varia griseaque nitere, Nisus et accipiter hac quoque lege sedet. Talis honor clero nisi Caesare dante veniret, Grande genus comitum cleri juga nulla subireRustica ne fieret, nobilitate vigeex homo Catholicus, fovet, auget, a
Abbreviated transcription (Latin):
et pont ut xp̃i ꝯferat arma greg
fr ancoꝵ ꝓceres pit̃ cum Rege regant᷑
Ut simul etoͣm u̾tute sua tueantur.
actaq pipini omemorant᷑ ib.
fertur ad hec ꝓcerum sña talis hr̃i
Si uelit ecc francoꝵ mĩte tueri
karolus imꝑio p̃ficiendus erit
slam labor est uacuus sio ytaliã superari
slirmaneat pͥnceps qui possit ei dñar⁊.
Gestet ⁊ imꝑis iura colore pdieo
Cemporn ꝑ assiuia sibi sunt s ꝑauoa datiua
damporal a castigrt neo ttt̃i ĩpa ligat

Expanded text:
Et petit ut Christi conferat arma gregi Et petit ut Christi conferat arma gregi Francorum proceres pariter cum rege rogantur, Ut simul Ecclesiam virtute sua tueantur, Actaque Pipini commemorantur ibi. Fertur ad haec procerum sententia talis haberi Si velit Ecclesia Francorum marte tueri, Carolus imperio praeficiendus erit. Nam labor est vacuus sic Italiam superari, Ni maneat princeps, qui possit ei dominari, Gestet et imperii jura colore pari; Tempora passiva sibi sunt, sed pauca dativa, Nam mala castigat, nec tamen ipsa ligat:
Abbreviated transcription (Latin):
eccte roimane in xtoliam.
ipinus moritur. consurgit łarolus Acert
nannus in ingelehim. cui bta fit ũgͣra mat̃
pipinꝰ pater cronica uera patent.
Dupla fuit iuuem mensura pusilla ꝑentis.
Maior erat ꝓbitas. Sp̃es. Andacia mentis
faira fug celebris głia młta nimis
lũc morit᷑ stpbs memoratꝰ ppͣ Secund̃.
Annis qũiq suo uiquit sub doginate iñdꝰ.
Insuꝑ in finẽ ꝑtulit octo dies.
Tercus accedit stepħs Rome uetiãndus
Quẽ desid̾us ptͣbat ubiq tyramnus.
Qꝑis exigui uir mͦ papa fuit
Nam tͥh hio aunis ⁊ menses quĩꝙ uesedit
Tsenos suꝑ ando dies quib ip̃e recedit.
Cui desid̾ius tp̃a torua dedit
Erigit᷑ post hũo ad̾amis. pp. beatus
CuI Desidi̾us perturbat pontificatum.
Hic ⁊ openi ꝑaroli p̃ssus uͥꝙ. petit
uixit ad̾anus uiginti qͣtuor annis
Addo decem menses deuos ꝙ dies nuͣandos
Insuper et septem sic suꝑ addo dies.
Harolus egͥgius p̃rdia seripta relegie.
Scribit ea ẜͣ. malaque lombidus adegit.

Expanded text:
Ecclesiae in Italiam. Pipinus moritur, consurgit Carolus acer, Natus in Ingelehein, cui Bertha sit Ungara mater, Pipinusque pater, chronica vera patent. Dupla fuit juveni mensura pusilla parentis, Major erat probitas, species, audacia mentis, Fama fuit celebris, gloria multa nimis. Nunc moritur Stephanus memoratus papa secundus; Annis quinque suo viguit sub dogmate mundus. Insuper in finem pertulit octo dies. Tertius accedit Stephanus Romae venerandus, Quem Desiderius perturbat ubique tyrannus, Temporis exigui vir modo papa fuit. Nam tribus hic annis et mensis quinque resedit, Ter senos superaddo dies, quibus ipse resedit, Cui Desiderius tempora torva dedit. Erigitur post hunc Adrianus papa beatus, Cui Desiderius perturbat pontificatum; Hic et opem Caroli pressus ubique petit. Vixit Adrianus viginti quatuor annis, Addo decem menses, denosque dies numerandos, Insuper et septem sic superaddo dies. Carolus egregius papalia scripta relegit, Scribit ei papa mala quae Lombardus adegit,
Abbreviated transcription (Latin):
Dum reguia dolet nimũ ꝓ morte pat̾na
Uindice pinẽna erto nudicat acta mod̾na
Rege saporato substulit ille caput
In p̃cium mortis tͥbuit se femũa norti
theᷤᷤ auros ꝙ suos in eũ pꝰ pauea retorsit
Indeq p᷑ plura p̃ripuere fugan.
Namq rauennatũ ratib rapuere meatũ
Dux urbis suscepit eos tͥbuitq tratrura
patria tũc illis magna rauennia fuit¬
¶ Ciĩ duce regina clandestina fed̾a̾ querit
Si pincerna perit si morte põt remouen
Sponsus regine dux ibi solus erit
dum picerna uenit potũ parat illauenẽi
potans p̃bat̾ ei simul c⁊ potarecorgit
fem̃a mecha bibit nota uenena sibi.
Illa pͥus moritur defungitut ille seq̃nt̃
fians ibi frande perit morit᷑ morꝰ morsadeoẽt
Sic grauis ira dei digna rependit ei.
do costantino iparore dcor. ly. ab augusto¬

Expanded text:
Dum regina dolet nimium pro morte paterna Dum regina dolet nimium pro morte paterna Vindice pincerna cito vindicat acta moderna, Rege soporato sustulit ille caput. In pretium mortis tribuit se femina sorti, Thesaurosque suos in eum post pauca retorsit, Indeque post plura praeripuere fugam. Namque Ravennatum ratibus rapuere meatum, Dux urbis suscepit eos tribuitque theatrum, Patria tunc illis magna Ravenna fuit. Cum duce regina clandestina foedera quaerit Si pincerna perit, si morte potest removeri, Sponsus reginae dux ibi solus erit. Dum pincerna venit potum parat illa veneni, Potans praebet ei, simul et potare coegit, Femina moecha bibit, nota venena sibi. Illa prius moritur, defungitur ille sequenter, Fraus ibi fraude perit, moritur mors morsa decenter, Sic gravis ira Dei digna rependit ei. De Constantino imperatore Graecorum, sexages
Abbreviated transcription (Latin):
uerlona pesiũdat lacrire uehemẽt ĩuudãt
dccisi qͥ pate pes se acuara sacis
s arat mansũ regina necare martũ
dũ capit abscisut comperit esse scifum
instruit ancillam forma spẽ ꝙꝑ decoram
Ut sibi pinc̃nam. coitas coniñgat in hora
illa qd̾ ĩplorat ꝑficit absq mora
Nocte seq̃te uenit regnia loqͣns mulieri
militis huiꝰ ego. uolo te lecto remoueri
obro michi fieri qd ribi fectr eri¬
ħ abit se ꝓstituit regina latũter
ignarũ tẽnet ip̃a uirũ ꝑpessa libñter
Expletis ꝙ iotis incipit ipsa loqui
quomodo reginam tu nõ tetigisse uereris
ecte tui regis gladio digne morieris
Ni mͥ credideris hostia mortis eris
Uir putat ancillam. s uox sonuit rosimude
Uñ uir expauit mulier cõfortat eũdem
Cepit et ordiri fata futura uiri
Elige qd̾ cupias dus sũt. q̃ conspicis inte
Aut rege̾ ꝑues inqͥt. uł rex ꝑimet te.
Elige sorte fori uiuere siue mori
Rex eris. ⁊⁊ regẽ gladio iugulabis iniqũ
Si mͥ cradidĩs concito suminus eris

Expanded text:
ementer inundant, Occisique patris res fit amara satis. Praeparat invisum regina necare maritum, Dum caput abscissum comperit esse scyphum. Instruit ancillam, forma specieque decoram, Ut sibi pincernam coitus conjungat in hora, Illa quod implorat perficit absque mora. Nocte sequente venit regina, loquens mulieri: Militis hujus ego volo te lecto removeri, Opto mihi fieri quod tibi fecit heri. Abiit; se prostituit regina latenter, Ignarum tenet ipsa virum perpessa libenter, Expletisque jocis, incipit ipsa loqui: Quomodo reginam tu non tetigisse vereris? Ecce tui regis gladio digne morieris, Ni mihi credideris hostia mortis eris. Vir putat ancillam, sel vox sonuit Rosimundae, Unde vir expavit, mulier confortat eundem, Coepit et ordiri facta futura viri. Elige quod cupias, duo sunt quae conspicis in te, Aut regem perimes, inquit, vel rex perimet te, Elige sorte fori, vivere sive mori. Rex eris, et regem gladio jugulabis iniquum, Si mihi credideris, quamcito summus eris.
Abbreviated transcription (Latin):
ueuit ⁊̃ italiã rex albura eoꝵ
Die lõbardor seripta pͥora uolũt
ducta ꝑ ungariã quãdo lõbarda corona
Occupat htaliã sedẽ tenet urbe uerona
Talit̾ historie seripta pͥora sonãt
uicit ab ungaria bello gẽtẽ Gepidoꝵ
Interimiẽs regẽ diripiẽs q forũ.
tũ gepidi eapud inde tulit regis eunimũdi
Sut sierie q. ciphi capitis parat ossa potũdi
Uictor  inde uibit pocula çara sibi
inter ea sua spõsa pͥor mont᷑ Glodosunda
filia regis ei sepidi fio spõsa serũda
hec Rsimũda fuit cuiꝰ ⁊ artes luit
he capud socexi quẽ fecerat õso netari
arte sciphũ fieri stacuõs auto q ligiri
uina sur spõse p̃cipit inde⁊ dari
deminsa nescils ⁊ qd desta pat̾na fuisset
uina ñ hausisse̾t nͥ dice̾t tpi i

Expanded text:
Venit in Italiam rex Albuinus eorum; Sic Lombardorum scripta priora volunt Ducta per Ungariam quondam Lombarda corona, Occupat Italiam, sedem tenet urbe Verona; Taliter historiae scripta priora sonant. Vicit ab Ungaria bello gentem Gepidorum, Interimens regem, diripiensque forum. Tunc Gepidi caput inde tulit regis Cunimundi, Sub specieque scyphi capitis parat ossa rotundi, Victor et inde bibit pocula chara sibi. Interea sua sponsa prior moritur Glodosunda, Filia regis ei Gepidi fit sponsa secunda, Haec Rosimunda fuit, cujus et arte luit. Ipse caput soceri, quem fecerat ense necari, Arte scyphum fieri statuens, auroque ligari, Vina suae sponsae praecipit inde dari Femina nescisset quod testa paterna fuisset, Vina nec hausisset, nisi diceret impius
Abbreviated transcription (Latin):
ẏtala lorabardis subdita teria fuit.. Incipit isto.¬
ma lonbardoꝵ qͥ pͥus wiuli uocabantur
¶uo duces lõbardoꝵ ab ĩ slila se atmnania fuert. Iuor .s̃¬
giori. quoꝵ mat̾ fuit gaminra s̃ apiẽtissumi. isti tẽ egssi
ĩ finib ococant maris. sub rupe q̃ uocat᷑ altismõ .uii. ui¬
ros a lõgissinuis tꝑ̃ib ibi positrs. ĩ ueniũt doinuẽtes ro¬
mano more p̃tiose uestitos ⁊ tã uestib qͣm corpore ĩcor¬

Expanded text:
Itala Lombardis subdita terra fuit. HistorItala Lombardis subdita terra fuit. Historia Lombardorum, qui prius Vinuli vocabantur. Duo duces Lombardorum ab insula Sgio, quorum mater fuit Gambara, sapientissima. Isti tunc egressi, in finibus Oceani maris, sub rupe quae vocatur Altissima, septem viros a longissimis temporibus ibi positos, inveniunt dormientes. Romano more pretiose vestitos, et tam vestibus quam corpore incor
Abbreviated transcription (Latin):
Amis ⁊ amisius parili sunt marte necat
Rarolus hus tribuit digua sepule᷑ satis
Obsidut egregiam tu̾ rex cum rege papian
⁊ uibet ut gladus francoꝵ subdita fat
Reddat ⁊ etdie que mala rapoa teniet
Uibs nimus obsesli dolet. ⁊qne fonnt q rep̾ sa¬
Ulnere defesa lombarda suꝑbia cessat
Et licet inuita clausa remansit ita
Dux ibi mirandus tenuit uexilla Rolandꝰ.
Sic ⁊ oliuerius socia ꝓbitate Notandus.
Hos ꝙ rege duces tt̃ habuere truces.
uisitat intea d Regina porentia romam.
Nec modo cesaream uoluit captare coronaro
Orat. ⁊ ad ligures signa feuersa uolant
Rarolus taliam postqmͣ remeauit ab urbe
uisitat. ⁊ suꝑat. fiscoꝙ subesse ꝑurget.
Reddit ⁊ ecołis plia digna siris
Rex desiderius quem marte recluẜat intꝰ
Traditͦ exilio ꝑiter cum coniuge uinctꝰ.
suius aquis grani carcere uira cadit
dum desidium regem rex karolus angit
Aute ducẽtenis ⁊ qͥnq fluentibꝰ annis

Expanded text:
Amis et Amilius parili sunt marte necati, Amis et Amilius parili sunt marte necati, Carolus his tribuit digna sepulcra satis. Obsidet egregiam modo rex cum rege Papiam, Et jubet ut gladiis Francorum subdita fiat, Reddat et Ecclesiae quae male rapta tenet. Urbs nimis obsessa dolet, igne fameque repressVulnere defessa Lombarda superbia cessat, Et licet invita, clausa remansit ita. Dux ibi mirandus tenuit vexilla Rolandus, Sic et Oliverius socia probitate notandus, Hos pro rege duces tunc habuere truces. Visitat interea regina potentia Romam, Nec modo Caesaream voluit captare coronam, Orat, et ad Ligures signa reversa volant. Carolus Italiam, postquam remeavit ab Urbe Visitat et superat, fiscoque subesse perurget, Reddit et ecclesiis praedia digna suis. Rex Desiderius, quem marte recluserat intus, Traditur exsilio pariter cum conjuge vinctus, Cujus Aquisgrani carcere vita cadit. Dum Desiderium regem rex Carolus angit, Ante ducentenis et quinque fluentibus annis,
Abbreviated transcription (Latin):
&u in si furent par ualit᷑a foret
fla pipinis. ꝑtsigls ot ob intulit arma doloris
siec tñ abstituuit tͦba renisa dolis.
Non ualet ytalioa sine pͥnape t̾ra temĩ
Si requiem cleri cupitis sũ rege tueri.
Nec ualet tperium nisi cesnis ẽse regat᷑.
Subiet ami patriamo regia norma parao.
Terra suis añis digna tͥbura dẽdit
tpu que nemini s noma cupit neparari
aut desaiderii etis scelus euacuari
expẽdit imꝑĩ ⁊̃ peto iura diri¬
erre iibi urba dedit ppłs pent arma mouẽ
Iura sui cleri pecit. opent ⁊ ip̃e tueri
lam delidñ ⁊oma furore perit.
suria fr ancꝵ p̃cib ꝯsentit eoꝵ
Tollit ut ĩꝑut uictoria Teutonicoꝵ.
stͥngat ⁊ ytaliãt siscs uͥq Solum.
Campꝰ apico ligures mortalia rite uoctͦ
Rex ubi ꝯgreditꝰ ligͣm ꝑs uicta fugat᷑
Sic Desiderii copia t̃ga dedit
pro nece młtoꝵ q̃ fc̃ã fuit polos
Qͥͣ pͣegrinoꝵ stat mͦ grande foꝵ
aũc duo ꝯsocis meritis iuta q beati

Expanded text:
i, si fierent, pax valitura foret. nta super Ligures probus intulit arma doloris, Nec tamen abstinuit turba renisa dolis. » Non valet Italica sine principe terra teneri, Si requiem cleri cupitis sine rege tueri,Nec valet imperium nisi Caesaris ense regatur, Subjectam patriam regia norma parat. Terra suis dominis digna tributa dedit. Tempora quae memini, si Roma cupit reparari Aut Desiderii regis scelus evacuari, Expedit imperii quae peto jura dari. Rex ubi verba dedit, populus petit arma moveri, Jura sui cleri petit, optat et ipse tueri, Nam Desiderii Roma furore perit. Curia Francorum precibus consentit eorum, Tollat ut imperium victoria Theutonicorum, Stringat et Italicum fiscus ubique solum. Campus apud Ligures Mortaria rite vocatur, Rex ubi congreditur, Ligurum pars victa fugatur, Sic Desiderii copia terga dedit. Pro nece multorum, quae facta fuit populorum, Quae peregrinorum stat modo grande forum. Tunc duo consocii meritis vitaque beati,
Abbreviated transcription (Latin):
sissi regnia sictaliori usa ingenio imꝑat ancille
sue admodũ speciose ut se d piscerne ad coitũ seqñ¬
ti noote subponat ꝙ cũ puella semes aut bis pegiss
regiua ĩ ipã noote olam remota puella se ip̃ãm
milixi ignorĩti subieoit. explotaq oũ eo lbidtẽ
dixit qͣmi senunã me ẽẽ existimas ille Rpondons
nõĩ auit puellã ait illa regmã me eẽ cognoscas
Uñ nͥ meis doĩs parueris ip̃o albomo de feriente
ꝑalrs clige gͥ. magis illũ oocide̾ mecũq regnare
feliotrer qmͣ illũ iuuẽte meq te acousãte ꝑare. ad

Expanded text:
ingenio, imperat ancillae suae admodum speciosae, ut sese pincernae ad coitum sequenti nocte supponat. Quod cum puella semel aut bis peregisset, regina in ipsa nocte, clam remota puella, se ipsam militi ignoranti subjecit, expletaque cum eo libidine, dixit: « Quam feminam me esse existimas? » Ille respondens, nominavit puellam. Ait illa: « Reginam me esse cognoscas. Unde nisi meis dictis parueris, ipso Albuino te feriente, peribis. Elige igitur magis illum occidere, mecumque regnare feliciter, quam illo vivente, meque te accusante, perire. » Ad
Abbreviated transcription (Latin):
Itaq hodio meniq exagitatꝰ: narses carĩneapolĩ cãpa¬
nie euutatẽ secedẽs. legatos moꝵ ad longoburdoꝵ gẽ
⁊ ad ytaliã cũctis resertã diuitus possidend̃ uenirẽt
eis nuaꝵ uralia fertilitate letat᷑. hiis ⁊ alus doĩs lõgotar¬
doꝵ aĩmos. narsis ad intͣndã ytaliã uehem̃ter alexit
longobardi legatõẽm leti suscipiũt. de futuris ꝯmodis
coriusdãtes. albumꝰ rex longobardoꝵ ĩtratũs ytaliam
ab oĩb anncis suis saxonibi petit auxiliũ ut sp̾ctios am
ytaliã oũ plĩb possessurꝰ initraret. ad quẽ de xixoĩ¬
bus .xe. milia uinoꝵ cñ uxorib ⁊ silus eũ lõgobardis

Expanded text:
Itaque odio metuque exagitatus, in Neapolim Campaniae civitatem secedens, legatos mox ad Longobardorum ge ad Ytaliam cunctis repletam divitiis possidendam veniret. quarum Italia fertilitate laetatur. His et aliis dictis Longobardorum animos Narses ad intrandam Italiam vehementer allexit. Longobardi legationem laeti suscipiunt, de futuris commodis coruscantes. Albuinus rex Lombardorum, intraturus Italiam ab omnibus amicis suis Saxonibus petit auxilium, ut spatiosam Italiam cum pluribus possessurus intraret. Ad quem de Saxonibus viginti millia virorum cum uxoribus et filiis, cum Longobardis
Abbreviated transcription (Latin):
iuxͣ prẽm suũ ludoieũ ap̃ odirie in baguaria sepelieur
ñostuitur taiu sepulcrũ eius in mõastio sc̃ĩ eimerattii
iudãpone Ite de Roge cendebuldo filio arnulfi
endebuldis erat rex de nõ coniuge natus
filius arnulfi regis regni dñicitor
si rauien imperũ tũe diadema tulit
uir fuit ĩpatiens suꝑ omnĩa deditus rre
fertur ⁊grippinũ dñm sic falte ferioe
pͥresul ut examitꝰ nocte sit atꝙ die¬
¶ cendebulgus obit piaue feriecitis araicus
Legitimus puer engitur dietꝰ lodoieus
gius eutt fcater legitimus ꝙ puer de lodoic

Expanded text:
n Bavaria sepelitur. Monstratur tamen sepulcrum ejus in monasterio Sancti Heimerani Ratisbonae. De Rege Cendebuldo filio Arnulphi endebuldus erat rex, de non conjuge natus, Filius Arnulphi regis, regni dominator, Nec tamen imperii tunc diadema tulit. Vir fuit impatiens, super omnia deditus irae. Fertur Agrippinum dominum sic fuste ferire, Praesul ut exanimis nocte sit atque die. Cendebuldus obit, pravae veritatis amicus, Legitimus puer erigitur, dictus Ludovicus, Ejus erat frater, legitimusque puer. De Ludovic
Abbreviated transcription (Latin):
itaq rax albomꝰ cũ auarib cui pͥus un himu set
pt̾ca auares a regib sũt applłati. ꝑpetuũ fedus ꝯposu¬
ad hellũ ꝓcedũt. auares sic̃ cũ albuirio ꝯdixerat᷑. ge¬
dis pͥus pugnare de nide hunos .i. auares apata ro¬
mouere. Igio᷑ gepidi⁊ lõbardi bellũ ꝯmittũt. ħ p̃tio
gepidi usq adeo sũt̃ extinoti ut nͨ unus eis ñ cius re¬
manẽt. alboniꝰ in eo p̃lio regẽ gepidoꝵ cumimũdũ
occidit ⁊ de desta cipitis eiꝰsciflm ad hibẽdũ ꝑauit.
ħͥ genꝰ scifi ip̃ illos d᷑. scala latine aut̃ dͣ patera. albo¬
inus filiã cunimũdi occisi noĩe rosimũdã dedux̃ capri¬
uã qͣmq gotisinda filia regis fr̃ãcoꝵ Glothari pͥor

Expanded text:
Itaque rex Alboinus cum Avaribus, qui prius Hunni, sed postea Avares a regibus sunt appellati, perpetuum foedus composuad bellum procedunt, Avares, sicut cum Albuino condixerant, Gedis prius pugnare; deinde Hunnos, id est Avares, a patria removere. Igitur Gepidi et Lombardi bellum committunt. Hoc praelio Gepidi usque adeo sunt exstincti, ut nec unus ex eis nuntius remaneret. Albuinus in eo praelio regem Gepidorum Cunimundum occidit, et de testa capitis ejus scyphum ad bibendum paravit. Hoc genus scyphi, apud illos dicitur scapha, Latine autem dicitur patera. Albuinus filiam Cunimundi occisi, nomine Rosimundam, deduxit captivam. Quam quia Glotsuinda filia regis Clotarii, pr
Abbreviated transcription (Latin):
dos ãnis . xxxiii. regnauit. Huiꝰ temꝑis q̃dã meretrie uno
partu enixa .UiI. infatites. crudelit̃ oñis inpiscinã ꝓiecit
necaridos. Rex aũ agelmunt equo residens dũ in pisemã forte
uẽisset astͥa ꝙͣ ferebat miseius cangebat infantes. quoꝵ unꝰ
extanca manu: hastã apphendit. Rex nu̾a motꝰ. ⁊ r̃e altus
adnurt᷑ mos illũ ab aqua leuari p̃cepit. atꝙ ꝑ nutͥcem
sũino studia mãdat alendũ eun ꝙ a piscina q̃ dicitur
lama: eũ lamis applłauit. qui cũ ereuisset factꝰ ẽ iuuẽis
ballicosus. nuta ꝙ iurtute notatꝰ. ita ut defuẽco uere
agelm̃udo ip̃a regnũ laudabłit̾ gub̾uaret. Itã dũ lon¬
gobardi ab dĩ hoste sequios se e putarẽt. bulgari aos
medio noetis luadũt. reg̃ẽ ageluũdũ cũ magna ꝑte¬

Expanded text:
s triginta tribus regnavit. Hujus temporibus quaedam meretrix uno partu enixa septem infantes, crudeliter omnes in piscinam projecit necandos. Rex autem Agelmund equo residens, dum in piscinam forte venisset, hasta quam ferebat, miseros tangebat infantes. Quorum unus extenta manu, hastam apprehendit. Rex misericordia motus mox illum ab aqua levari praecepit, atque per nutricem summo studio mandat alendum, eumque a piscina, quae dicitur Lama, Lamis appellavit. Qui cum crevisset, factus est juvenis bellicosus, multaque virtute notatus, ita ut defuncto rege Agelmundo, ipse regnum laudabiliter gubernaret. Interea dum Longobardi ab omni hoste securos se esse putarent, Bulgari eos medio noctis invadunt, regem Agelmundum, et magna
Abbreviated transcription (Latin):
rom̃a ꝑgens ibiq egͥtudie tattꝰ stacũ rei ꝑ comitẽ he¬
roldũ augnas mãdaũ. leo qͣ ppͣ misus ad lodouicũ nũ¬
cus de hus q̃ sibi ĩpõita tũe fu̾a̾nt se purgaũ. pau¬
co pꝰ tẽꝑe tr̃asacto. leo moritur e⁊ stephanꝰ substitu¬
itur: qui stat̾i p̃missis naeiis qͥ cũ ad ĩꝑator̃ẽ dr̃ent

Expanded text:
em Heroldum Augusto mandavit. Leo quoque papa, missis ad Ludovicum nuntiis, de his quae sibi imposita tunc fuerant, se purgavit. Pauco post tempore transacto, Leo moritur, et Stephanus substituitur. Qui statim praemissis nuntiis, qui eum ad imperatorem dicerent
Abbreviated transcription (Latin):
Et iubet ut ueniat presus ⁊ ille meat
Hec ubi papa gerit solacia regia ãrit
Multaa remulei secum tulit agmiã cleri
ultio martiri quod̾ leo portut erit
Caria frãcoꝵ p̃cibus miserct᷑ eoꝵ.
Querit et̃ ip̃oꝵ que sit modo aĩ laboꝵ.¬
⁊ bans leo ꝯq̃rit ᷑ uarrat ⁊ ip̃e dolum
Tempus ut exeꝑit. leo Reculit oĩa Regi
Que mala collegit que canpulus ille pepit
Conpatit ᷑ mileris qͥ diadema Regit
Corde dolnt eqͥtes plorant pietate qͥrites
p̾sulis orribilis ꝓperant ertinge lites
Caltra mouent ꝓceres Regia signa nitent
sopia pͥmatum susscipit ab urbe genatum
Su scip̃ archacũ sibi ppͣ decuuciliatint
p̾at uelut optatͦ rege uibente datur
Campulus ⁊ reliqui quas noxia culpa noraũ
Txadicur exilus quia cͥruma tetra patͣut
Presulet eccłia gaudia longa trahit Qlit̃ ⁊ qtĩ
karolis magrꝰ fcũs romanoꝵ imꝑator

Expanded text:
Et jubet ut veniat praesul, et ille meat, Et jubet ut veniat praesul, et ille meat, Haec ubi papa gerit, solatia regia quaerit, Multaque Romulei secum tulit agmina cleri, Ultio martyrii, quod Leo portat, erit. Curia Francorum precibus miseretur eorum, Quaerit et ipsorum quae sit modo causa laborum, Stans Leo conqueritur, narrat et ipse dolum. Tempus ut exegit, Leo retulit omnia regi, Quae mala collegit, quae Campulus ille peregit, Compatitur miseris qui diadema regit. Corde dolent mites, plorant pietate quirites, Praesulis horribiles properant exstinguere lites, Castra movent proceres, regia signa nitent. Copia primatum suscepit ab Urbe senatum, Suscipit archatum sibi papa reconciliatum, Pax velut optatur rege jubente datur. Campulus et reliqui, quos noxia culpa notavit, Traditur exsiliis, quia crimina tetra patravit, Praesul et Ecclesia gaudia longa trahit. Qualiter et quando Carolus Magnus factus est Romanorum imperator
Abbreviated transcription (Latin):
Sustulit et linguam penitꝰ geus illa maligna
Cũ foret indigna papalia tangere signa.
linguam cum rapuit rursus ab nde rulii
Mine sid arora res uertitur ad meliora
dum ppls plorat dum carcere. paꝑa lahorat
carceris emedio tollitur arte foras
Tristior eccłia dr̃ĩm cum cernere puerat
uulnere morastra reslat clemenei a uera
lumine pirticipat: qui modo cecus erat
presul hñs oculos. uidet omĩa lumina pͥsco
Gloria sit xẽo qui mira patrautt in ipõ
Quo meruit cecus frõͣtis hẽre docus
obtinet ⁊ ꝓpriam singnam redeũte loq̃la
Audit ⁊ eedia. papi recitante ⁊ uerela
Poller in eloquio qui modo mittus ernt
Actoꝵ celeris lector si noĩa queris¬
dtam camulus eoclĩe pͥnceruꝰ ordĩc cleri
Actor erat sceleris quẽ acra pena ferit
Nomiẽ pascalis camtor p̃p̃ q sacrista
Sacrilegas dedit insidias. nam ppetrat ista
Kk aroluis interea suscepit ah urbe q̃relam

Expanded text:
Sustulit et linguam penitus gens illa maligna, Sustulit et linguam penitus gens illa maligna, Cum foret indigna papalia tangere signa, Linguam cum rapuit rursus ab inde tulit. Mane sub aurora res vertitur ad meliora, Dum populus plorat, dum carcere papa laborat, Carceris e medio tollitur arte foras. Tristior Ecclesia Dominum cum cernere quaerat, Vulnera mortifera reficit Clementia vera, Lumina participat qui modo caecus erat. Praesul habens oculos videt omnia lumine prisco, Gloria sit Christo, qui mira patravit in ipso, Quo meruit caecus frontis habere decus. Obtinet et propriam linguam, redeunte loquela, Audit et Ecclesia papa recitante querelam, Pollet in eloquio qui modo mutus erat. Auctorum sceleris lector, si nomina quaeris, Campulus Ecclesiae primicerius ordine cleri, Auctor erat sceleris quem data poena ferit. Nomine Paschalis, cantor, papaeque sacrista, Sacrilegas dedit insidias, nam perpetrat ista, , Carolus interea suscepit ab urbe querelam,